Số Morphy

Số Morphy mô tả độ "gần" của một kỳ thủ cho đến Paul Morphy (1837–1884) trong cờ vua. Những người chơi cờ trực tiếp với Morphy có số Morphy bằng 1. Những người chơi không chơi trực tiếp với Morphy nhưng với ai đó có số Morphy bằng 1 sẽ có số Morphy bằng 2. Những người chơi với người có số Morphy bằng 2 sẽ có số Morphy bằng 3, vân vân...

Ý tưởng này rất giống với Số Erdős cho toán học và Số Bacon cho điện ảnh. Ví dụ, Viswanathan Anand, một trong những kỳ thủ nổi tiếng hiện nay, có số Morphy bằng 5: Anand đã chơi với Efim Geller (số Morphy bằng 4), người đã chơi với Salo Flohr (số Morphy bằng 3), người đã chơi với Géza Maróczy (số Morphy bằng 2), người đã chơi với John Owen (số Morphy bằng 1), người đã chơi trực tiếp với Morphy. Taylor Kingston phát biểu rằng ý tưởng về Số Morphy có thể bắt nguồn từ tháng 6 năm 2000 bởi Tim Krabbé, người có số Morphy bằng 4.

Cho đến năm 2015, Leonard Barden, Pal Benko, Arthur Bisguier, Melvin Chernev, Dennis Horne, Borislav Ivkov, Erik Karklins, Franciscus Kuijpers, Aleksandar Matanović, Friðrik Ólafsson, Jonathan Penrose, Oliver Penrose, Arturo Pomar, và Peter Swinnerton-Dyer được biết đến là những người có số Morphy bằng 3 còn sống.

Nay, rất nhiều kỳ thủ có số Morphy bằng 6 hoặc cao hơn.

Số Morphy của những người nổi tiếng 
Có khá nhiều người quan trọng trong việc tạo ra liên kết Số Morphy.

Số Morphy bằng 1 
Morphy được biết đến là đã chơi cờ với khoảng 100 người, nhưng tất cả liên kết được biết cho tới ngày hôm nay cho những người có Số Morphy bằng 2 chỉ thông qua 5 người sau đây. Một vài người Ireland thông qua Rev. Dr George Salmon, người đã chơi trong một cuộc thi cờ vua bịt mắt của Morphy.

Adolf Anderssen
Henry Bird
James Mortimer

John Owen
Louis Paulsen
Other opponents

Số Morphy bằng 2 
Tất cả những người trong số này đều đã chơi cờ với những người trong nhóm trước. Một vài người quan trọng nhất được liệt kê ở danh sách dưới đây. Tartakower thua Mortimer hồi bắt đầu sự nghiệp, kéo dài đến quá Chiến tranh thế giới thứ hai, tạo điều kiện cho rất nhiều người trẻ tuổi đạt được Số Morphy bằng 3.

Semyon Alapin
Ossip Bernstein
Joseph Blackburne
Amos Burn
Mikhail Chigorin
Eugene Ernest Colman
Isidor Gunsberg
David Janowski
S. Lipschütz

Emanuel Lasker
George Mackenzie
James Mason
Jacques Mieses
Géza Maróczy
Reginald Michell
Harry Pillsbury
Carl Schlechter

Edward Guthlac Sergeant
Jackson Showalter
Wilhelm Steinitz
Siegbert Tarrasch
Savielly Tartakower
Richard Teichmann
Szymon Winawer
Eugene Znosko-Borovsky
Johannes Zukertort

Số Morphy bằng 3 
Đa số các kỳ thủ trong số này đã chơi với một vài người của nhóm trước. Nhóm này bao gồm cả một số người quan trọng nhất trong việc tạo ra liên kết cho nhóm sau. Botvinnik và Reshevsky đã chơi với Lasker và Janowski, với sự nghiệp dài, và chơi cờ với nhiều người trẻ tuổi hơn. Najdorf vốn là học trò của Tartakower một lượng lớn các trận đấu thời bấy giờ, và Najdorf đã đánh cờ cho kết những năm 80 tuổi, làm cho rất nhiều người trẻ hơn đạt được số 4. C.J.S. Purdy từng chơi vớiTartakower (2), tạo điều kiện cho rất nhiều người Australia đạt được số 4. Vào tháng 3,2015, ít hơn 15 người vẫn còn sống.

James Macrae Aitken
Alexander Alekhine
Conel Hugh O'Donel Alexander
Leonard Barden
Pal Benko
Arthur Bisguier
Efim Bogolyubov
Fedor Bogatyrchuk
Mikhail Botvinnik
David Bronstein
José Raúl Capablanca
Martin Christoffel
Arnold Denker
Marcel Duchamp
Oldřich Duras
Erich Eliskases

Max Euwe
William Fairhurst
Reuben Fine
Salo Flohr
Svetozar Gligorić
Borislav Ivkov
Paul Keres
George Koltanowski
Čeněk Kottnauer
Franciscus Kuijpers
Kick Langeweg
Bent Larsen
Edward Lasker
Andor Lilienthal
Frank Marshall
Stuart Milner-Barry

Miguel Najdorf
Aron Nimzowitsch
Friðrik Ólafsson
Jonathan Penrose
Arturo Pomar
Lodewijk Prins
C.J.S. Purdy
Samuel Reshevsky
Akiba Rubinstein
Friedrich Sämisch
Rudolf Spielmann
Herman Steiner
Milan Vidmar
Robert Wade
Norman Whitaker
Baruch Harold Wood

Số Morphy bằng 4 
Rất nhiều người vẫn còn sống, một vài vẫn tiếp tục sự nghiệp đánh cờ.

Ulf Andersson
Yuri Averbakh
Alexander Beliavsky
Isaac Boleslavsky
Donald Byrne
Mark Dvoretsky
Bobby Fischer
Semyon Furman
Efim Geller
Vlastimil Hort
Robert Hübner
Ljubomir Ljubojević

Anatoly Karpov
Garry Kasparov
Ratmir Kholmov
Viktor Korchnoi
Alexander Kotov
Gary Lane
Tony Miles
Bruce Pandolfini
Tigran Petrosian
Susan Polgar
Lev Polugaevsky
Lajos Portisch
Hans Ree
Ortvin Sarapu

Jonathan Sarfati
Yasser Seirawan
Nigel Short
Vasily Smyslov
Boris Spassky
László Szabó
Mark Taimanov
Mikhail Tal
Jan Timman
Rafael Vaganian
Walter Browne

Số Morphy bằng 5 
Rất nhiều kiện tướng hiện nay trong nhóm này.

Michael Adams
Viswanathan Anand
Magnus Carlsen
Nigel Davies
Boris Gelfand
Mikhail Gurevich
Vassily Ivanchuk
Gata Kamsky
Rustam Kasimdzhanov

Alexander Khalifman
Vladimir Kramnik
Joël Lautier
Péter Lékó
Karsten Müller
Predrag Nikolić
John Nunn
Judit Polgár

Ruslan Ponomariov
Zoltán Ribli
Valery Salov
Alexei Shirov
Jon Speelman
Peter Svidler
Veselin Topalov
Artur Yusupov

Xem thêm 

 Danh sách kỳ thủ
 Số Shusaku, chỉ số đánh giá trong Board game của Go

Tham chiếu

Liên kết ngoài 
 Chessgames.com
 Links to Kasparov (and others) by victories in a database

Thuật ngữ cờ vua