Nishiyama Tomoka

là một Nữ Lưu kỳ sĩ trực thuộc Liên đoàn Shogi Nhật Bản, có số hiệu Nữ Lưu kỳ sĩ là 73. Sư phụ của cô là Ito Hirofumi Thất đẳng. Cô tốt nghiệp trường Sơ trung & Cao trung Osaka Gakugei, hiện tại đang theo học trường Đại học Keio. Chị gái của cô, Nishiyama Shizuka là một kỳ thủ cờ vây chuyên nghiệp.

Sự nghiệp kỳ thủ

Gia nhập Trường đào tạo Kỳ thủ 
Nishiyama Tomoka học chơi shogi do sự ảnh hưởng của người cha và người chị hơn cô 3 tuổi, và bắt đầu tham gia các lớp học cờ khi lên 5 tuổi. Từ thuở ấu thơ, cô đã thường chơi shogi với những đối thủ khác giới, và khi tới năm hai Sơ trung (tương đương lớp 8 theo thang Trung học Cơ sở), Nishiyama tham gia kỳ thi để gia nhập  và giành 8 chiến thắng liên tiếp, giúp cô đạt đủ điều kiện để gia nhập Liên đoàn. 

Năm 2009, cô chiến thắng Giải Vô địch Shogi Nữ Sơ trung toàn quốc

Ngày 7 tháng 10 năm 2010, ở năm hai Sơ trung, cô chính thức gia nhập Trường đào tạo Kỳ thủ tại Kansai, với mức xếp hạng Lục cấp.

Vào tháng 5 năm 2011, Nishiyama gặp Satomi Kana Nữ Lưu Tam quán trong kỳ thi thăng hạng Nhất cấp (1-kyu) tại Trường đào tạo, khi đó cô ở mức xếp hạng Tứ cấp (4-kyu) đã thua ván đấu đó. 

Tháng 1 năm 2014, cô được thăng lên hạng Sơ đẳng (1-dan) ở tuổi 18 và 7 tháng, trở thành người phụ nữ thứ hai - người phụ nữ trẻ tuổi nhất trong hệ thống chuyên nghiệp khi đó. Tháng Chín cùng năm, cô trở thành người phụ nữ thứ hai, đồng thời trẻ tuổi nhất được thăng lên Nhị đẳng (2-dan) (19 tuổi 2 tháng). 

Tháng 12 năm 2015, cô trở thành người phụ nữ thứ hai - kỳ thủ nữ trẻ nhất được thăng cấp lên Tam đẳng (3-dan) (20 tuổi, 5 tháng). Cô bắt đầu tham gia Giải đấu Tam đẳng (三段リーグ) kể từ kỳ thứ 59 (kỳ đầu của năm 2016). Cô là kỳ thủ nữ duy nhất trong lịch sử (tính tới tháng 9 năm 2022) nhận được điểm thăng cấp ở Giải đấu Tam đẳng (dành cho kỳ thủ xếp trong tốp đầu nhưng không thể thăng lên Tứ đẳng do xét hiệu số). Ngoài ra, một trong những đối thủ của cô tại đây là Fujii Sota, người đã chiến thắng chính Nishiyama ở ván thi đấu cuối cùng ở kỳ 59 của Giải đấu Tam đẳng để trở thành kỳ thủ chuyên nghiệp. 

Trong khi luyện tập ở Trường đào tạo Kỳ thủ, cô cũng tham gia các giải danh hiệu Nữ Lưu và trong năm 2014, Nishiyama Tomoka lần đầu tiên xuất hiện ở một loạt trận tranh danh hiệu - Nữ Lưu Vương Tọa Chiến kỳ 4, khiêu chiến đương kim Nữ Lưu Vương Toạ khi đó là Kato Momoko, và thất bại với kết quả 0-3 chung cuộc. Vào ngày 24 tháng 5 năm 2018, Nishiyama giành danh hiệu đầu tiên của mình khi chiến thắng loạt 5 ván tranh ngôi tại Giải MyNavi Nữ mở rộng lần thứ 11 trước đương kim Nữ Vương cũng chính là Kato Momoko với tỉ số 3-1 chung cuộc. Cô là người thứ hai không phải Nữ Lưu kỳ sĩ giành được một danh hiệu Nữ Lưu, cũng sau Kato. 

Vào ngày 22 tháng 5 năm 2019, cô chiến thắng loạt 5 ván tranh ngôi tại Giải MyNavi Nữ mở rộng lần thứ 12 trước khiêu chiến giả Satomi Kana Nữ Lưu Tứ quán với tỉ số 3-1 sau 4 ván và bảo vệ thành công danh hiệu Nữ Vương. Ngày 1 tháng 11 cùng năm, cô cũng giành chiến thắng quyết định 2-1 trước Satomi Kana Nữ Lưu Vương Tướng, trở thành tân Nữ Lưu Vương Tướng và cùng lúc sở hữu hai danh hiệu (Nữ Lưu Nhị quán). Ngày 4/12 cùng năm, cô tiếp tục chiến thắng 3-1 trước Satomi Kana Nữ Lưu Vương Tọa, từ đó cùng lúc sở hữu ba danh hiệu (Nữ Lưu Tam quán).

Ngày 7 tháng 3 năm 2020, Nishiyama vào tới vòng cuối cùng của Giải đấu Tam đẳng kỳ thứ 66 với thành tích 12 thắng - 4 thua và có khả năng trở thành kỳ thủ nữ chuyên nghiệp đầu tiên của giới Shogi chuyên nghiệp Nhật Bản. Nishiyama giành hai chiến thắng liên tiếp trong vòng cuối cùng để kết thúc kỳ 66 với hiệu số 14 thắng - 4 thua, tuy nhiên Taniai Hiroki và Hattori Shinichiro cũng có cùng thành tích và dựa trên thành tích từ những kỳ trước, Taniai và Hattori là những kỳ thủ được thăng Tứ đẳng, Nishiyama Tomoka không thể trở thành kỳ thủ chuyên nghiệp ở kỳ đó nhưng nhận 1 điểm thăng cấp.

Ngày 1 tháng 4 năm 2020, cô giành chiến thắng trước Hasebe Kohei tại Long Vương Chiến kỳ 34, trở thành kỳ thủ nữ đầu tiên lọt vào top 4 của tổ 6, trong khuôn khổ Vòng Xếp hạng Long Vương Chiến. Ngày 3 tháng 6 cùng năm, cô đánh bại Kato Momoko trong trận đấu cuối cùng của Giải MyNavi Nữ mở rộng lần thứ 13 với tỉ số 3-2, bảo vệ thành công danh hiệu Nữ Vương lần thứ ba liên tiếp. Ngày 30 tháng 7, cô đả bại Kitajima Tadao ở Chung kết Vòng Sơ loại thứ Nhất - Kỳ Thánh Chiến kỳ 92, trở thành kỳ thủ nữ đầu tiên vượt qua một vòng Sơ loại của giải danh hiệu chuyên nghiệp. Ngày 26 tháng 9, cô được xếp đứng đầu tiên của Giải đấu Tam đẳng kỳ thứ 67, tuy nhiên lại thua 8 ván liên tiếp ở giai đoạn cuối cùng và kết thúc giải đấu với hiệu số 7 thắng - 11 thua. Ngày 30 tháng 10, cô giành chiến thắng trước Muroya Yuki Nữ Lưu Nhị đẳng với tỉ số 2-1 ở Nữ Lưu Vương Tướng Chiến kỳ thứ 42, từ đó bảo vệ thành công danh hiệu Nữ Lưu Vương Tướng của mình. Ngày 14 tháng 12, trong ván đấu thứ 5 của loạt tranh danh hiệu - Nữ Lưu Vương Tọa Chiến kỳ thứ 10, Nishiyama Tomoka đã giành chiến thắng trước Satomi Kana Nữ Lưu Tứ quán, từ đó bảo vệ thành công danh hiệu của mình với tỉ số 3-2

Tháng 1 năm 2021, cô tham gia Sơ loại thứ Hai của Kỳ Thánh Chiến kỳ thứ 92 với tư cách kỳ thủ nghiệp dư/kỳ thủ nữ đầu tiên vượt qua Vòng Sơ loại thứ Nhất. Nishiyama đã giành các chiến thắng để có quyền chơi trận Chung kết, tuy nhiên lại thất bại trước Nobuyuki Yashiki Cửu đẳng và không lọt vào Vòng Xác định Khiêu chiến giả. Ngày 6 tháng 3 cùng năm, cô kết thúc Giải đấu Tam đẳng kỳ thứ 68 với hiệu số 9 thắng - 9 thua.

Cuối cùng, ngày 1 tháng 4 năm 2021, Nishiyama Tomoka chính thức rời khỏi Trường đào tạo Kỳ thủ.

Trở thành Nữ Lưu kỳ sĩ

Năm 2021 
Vào ngày 1 tháng 4 năm 2021, trước khi chạm tới độ tuổi giới hạn của Trường đào tạo Kỳ thủ trẻ, cô thông báo về việc cô sẽ rút khỏi Trường đào tạo để trở thành một Nữ Lưu kỳ sĩ. Cùng ngày, cô gửi yêu cầu trở thành Nữ Lưu kỳ sĩ tới Liên đoàn Do Nishiyama đã đạt tới mức xếp hạng Tam đẳng ở Trường đào tạo, cô được thăng trực tiếp mức xếp hạng lên Nữ Lưu Tam đẳng theo quy định của Trường đào tạo.

Ngày 1 tháng 6 cùng năm, cô đánh bại Ito Sae Nữ Lưu Tam đẳng ở ván thi đấu thứ 5 để giành chiến thắng chung cuộc 3-2 trong loạt trận tranh danh hiệu của Giải MyNavi Nữ mở rộng lần thứ 14 để bảo vệ thành công danh hiệu Nữ Vương lần thứ 4 liên tiếp và trở thành một thành viên thường xuyên của Liên đoàn với việc chiến thắng danh hiệu bằng tư cách của một Nữ Lưu kỳ sĩ. Ngày 9 tháng 7, cô hoàn thành giai đoạn Vòng loại của Bạch Linh chiến kỳ 1 và lọt vào loạt trận tranh danh hiệu 7 ván với đối thủ là Watanabe Mana Nữ Lưu Tam đẳng.Ngày 16 tháng 10 cùng năm, cô giành chiến thắng cuối cùng trước Watanabe Mana ở loạt trận tranh danh hiệu, kết thúc loạt trận với tỉ số chung cuộc 4-0 và trở thành kỳ thủ đầu tiên sở hữu danh hiệu Bạch Linh.

Năm 2022 
Ngày 13 tháng 6 năm 2022, Nishiyama Tomoka giành chiến thắng quyết định trước Satomi Kana Nữ Lưu Tứ quán ở ván đấu thứ 5 trong loạt trận tranh danh hiệu của Giải MyNavi Nữ mở rộng lần thứ 15 để bảo vệ thành công danh hiệu Nữ Vương và kèm theo đó, cô đạt đủ điều kiện để trở thành kỳ thủ nữ đầu tiên nhận danh dự  bằng việc chiến thắng danh hiệu này 5 lần liên tiếp, cũng đồng thời đạt đủ điều kiện để được thăng lên Nữ Lưu Tứ đẳng (chiến thắng đủ 3 danh hiệu sau khi được thăng Nữ Lưu Tam đẳng, gồm Bạch Linh - 1 và Nữ Vương - 2)

Năm 2023 
Ngày 24 tháng 3 năm 2023, bằng việc giành chiến thắng 3-1 trước Ito Sae tại Nữ Lưu Danh Nhân chiến kỳ thứ 49, Nishiyama Tomoka lần đầu tiên sở hữu danh hiệu Nữ Lưu Danh Nhân. 

Ngày 4 tháng 10, tại trận Chung kết Sơ loại thứ Nhất của Cúp Asahi mở rộng, Nishiyama đã giành chiến thắng trước Sasaki Daichi - kỳ thủ khi đó đang khiêu chiến tại Kỳ Thánh chiến và Vương Vị chiến. Cô cũng trở thành Nữ Lưu kì sĩ đầu tiên vượt qua vòng Sơ loại thứ Nhất này. 

Ngày 17 tháng 10, Nishiyama giành chiến thắng tại ván 2 Nữ Lưu Vương Tướng chiến kì thứ 45 trước Kagawa Manao Nữ Lưu Tứ đẳng, từ đó dứt điểm loạt trận tranh danh hiệu với tỉ số 2-0 và thành công bảo vệ danh hiệu của mình.Chiến thắng này cũng giúp cô đạt đủ điều kiện "chiến thắng 7 danh hiệu sau khi trở thành Nữ Lưu kì sĩ" để được thăng lên Nữ Lưu Ngũ đẳng vào cùng ngày. 

Ngày 28 tháng 10, cô đánh bại Satomi Kana để giành chiến thắng 4-3 chung cuộc trong loạt trận tranh danh hiệu Bạch Linh kỳ thứ 3.

Phong cách chơi cờ 
Cô thường sử dụng chiến pháp khai cuộc Chấn Phi xa, trong đó có Trung Phi xa mời gọi và Tam gian Phi Xa. Nishiyama được biết đến với khả năng trung tới tàn cuộc tốt, có thể đảo ngược tình thế bất lợi ở giai đoạn đầu ván cờ bằng sức mạnh sát cuộc của mình. Tsuno Shoji, một nhà báo hay theo dõi các giải thi đấu đã bình luận như sau: "Xem phong cách thi đấu mãnh liệt đó, thật khó tin người đang ngồi trước bàn cờ là một phụ nữ".

Theo lời của Suzuki Daisuke Cửu đẳng, cô được biết tới trong thế giới Shogi rằng "giống với Suzuki Daisuke khi ông trong thời kỳ đỉnh cao"

Trong các giải đấu danh hiệu của giới Nữ Lưu, cô hiếm khi sử dụng hết thời gian cho phép của mình, nhưng trong Giải MyNavi Nữ mở rộng kỳ thứ 11 (năm 2017, năm mà Nishiyama được xếp ở giai đoạn Xác định Khiêu chiến giả), cô đã thay đổi thói quen sử dụng thời gian của mình. Vào năm 2017, trước khi cô chiến thắng danh hiệu Nữ Vương lần đầu tiên, cô bắt đầu tham gia các nhóm học tập với các kỳ thủ chuyên nghiệp nam, và cô cho rằng quan điểm của cô về Shogi đã thay đổi khi nhận được những lời góp ý rất đa dạng sau các ván cờ luyện tập.

36. Mx45 - nước đi kỳ lạ được các kỳ thủ chuyên nghiệp ngưỡng mộ 

Trong ván thi đấu thứ hai của loạt trận tranh danh hiệu tại Giải MyNavi Nữ mở rộng lần thứ 11 (kỳ mà Nishiyama giành danh hiệu Nữ Vương), cô đã thực hiện nước đi 36. Mx45, để cho Kato Momoko Nữ Vương bắt Xe và phong cấp Tượng một cách... miễn phí, tuy nhiên đây lại là nước đi chính xác nhất được các máy tính chơi Shogi đề xuất, và điều này làm giới Shogi bất ngờ.

Đời sống cá nhân 

 Năm 2014, cô tốt nghiệp trường Sơ trung & Cao trung Osaka Gakugei, sau đó chuyển tới Tokyo và hiện tại đang theo học tại trường Đại học Keio cho tới nay.
 Một Nữ Lưu kỳ sĩ hơn cô ba tuổi - Muroya Yuki Nữ Lưu Tam đẳng cũng tới từ Osakasayama, Osaka, tham gia cùng lớp cờ với Nishiyama khi còn là một đứa trẻ và hai người trở thành bạn thân thiết của nhau kể từ đó. Theo Muroya, giáo viên hướng dẫn ở lớp cờ Shogi khi đó và cả Muroya Yuki đều đánh giá rất cao khả năng chơi cờ của Nishiyama Tomoka.

Lịch sử thăng cấp

Trường đào tạo Kỳ thủ 

 7 tháng 3 năm 2010: Lục cấp/6-kyu (Gia nhập Trường đào tạo)
 25 tháng 1 năm 2014: Sơ đẳng/1-dan
 21 tháng 9 năm 2014: Nhị đẳng/2-dan
 5 tháng 12 năm 2015: Tam đẳng/3-dan
 1 tháng 4 năm 2021: Rời Trường đào tạo

Nữ Lưu kỳ sĩ 

 1 tháng 4 năm 2021: Nữ Lưu Tam đẳng/3-dan (theo quy định của Trường đào tạo)
 13 tháng 6 năm 2022: Nữ Lưu Tứ đẳng/4-dan (chiến thắng đủ 3 danh hiệu từ khi được thăng lên Nữ Lưu Tam đẳng - hoàn thành sau Giải MyNavi Nữ mở rộng lần thứ 15)
 28 tháng 10 năm 2023: Nữ Lưu Ngũ đẳng/5-dan (chiến thắng đủ 7 danh hiệu - hoàn thành sau Nữ Lưu Vương Tướng chiến kỳ thứ 45)

Thành tích

Danh hiệu 
Danh hiệu được in đậm là danh hiệu mà hiện tại kỳ thủ đó đang sở hữu.

Lịch sử sở hữu danh hiệu

Giải thưởng 

 Ván đấu Nữ Lưu hấp dẫn nhất (女流名局賞) lần thứ 47 (Nữ Lưu Vương Tọa chiến kỳ 9, Loạt trận tranh danh hiệu - Ván 4)
 Ván đấu Nữ Lưu hấp dẫn nhất (女流名局賞) lần thứ 48 (Nữ Lưu Vương Tọa chiến kỳ 10, Loạt trận tranh danh hiệu - Ván 5)
 Nữ Lưu kỳ sĩ ưu tú (優秀女流棋士賞) lần thứ 49
 Nữ Lưu kỳ sĩ ưu tú (優秀女流棋士賞) lần thứ 50.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 Hồ sơ Nữ Lưu kỳ sĩ của Nishiyama Tomoka tại Liên đoàn Shogi Nhật Bản
 

Sinh năm 1995
Nhân vật còn sống