Nam Ả Rập

Nam Ả Rập là một khu vực lịch sử bao gồm phần miền nam của bán đảo Ả Rập, chủ yếu tập trung tại Yemen hiện nay, song theo lịch sử cũng gồm các vùng Najran, Jizan và 'Asir thuộc Ả Rập Xê Út ngày nay, và tỉnh Dhofar của Oman ngày nay.

Cư dân tại Nam Ả Rập có các quan hệ thân thuộc đặc trưng về ngôn ngữ và dân tộc, cũng như về truyền thống và văn hoá, vượt qua biên giới chính trị được vạch ra gần đây. Khu vực gần tương đương với Đại Yemen.

Ranh giới Nam Ả Rập theo quan điểm ngôn ngữ sẽ bao gồm các dân tộc lịch sử nói ngôn ngữ Nam Ả Rập cũng như các phương ngữ Ả Rập lân cận, và hậu duệ của họ. Trong thời cổ đại, từng tồn tại một ngôn ngữ Nam Ả Rập, được Ethiopia vay mượn.

Lịch sử 
Ba nghìn năm trước, một vài nhà nước cổ đại chiếm cứ khu vực Nam Ả Rập, đó là M'ain, Qataban, Hadhramaut, và Saba. Trong thời cổ đại này, Nam Ả Rập được cho là có một số đặc điểm đáng chú ý: Đập nước tại Marib, mậu dịch trầm hương có tính quốc tế, cũng như Nữ vương Sheba theo thần thoại. Hai nghìn năm trước, người Himyar trở thành chủ nhân của Nam Ả Rập, chi phối khu vực trong vài thế kỷ. Vương quốc Aksum từ Ethiopia xâm chiếm Nam Ả Rập lần đầu vào thế kỷ 3-4, sau đó là vào thế kỷ 6 dưới quyền Quốc vương Kaleb vào khoảng năm 520. Thay thế họ là quân Ba Tư của Sassanid vào khoảng năm 575, họ cũng đến bằng đường biển. Nửa thế kỷ sau, đến năm 628, khu vực cải sang Hồi giáo.

Cổ đại
Các vương quốc và tên gọi cổ đại:
 Saba'
 Ma'īn
 Qatabān
 Ḥaḑramawt 
 Awsān 
 Himyar
 Arabia Felix (thuật ngữ người La Mã (Roma) sử dụng để chỉ Nam Ả Rập)
Những thế lực bên ngoài xâm chiếm thời kỳ tiền Hồi giáo
 Axum (thế kỷ 3–4, 6)
 Đế quốc Sasanid (thế kỷ 6–7).

Vương triều Hồi giáo;
 Umayyad 661–750
 Abbas 750–897
 Ziyad 819–1018
 Sulayhi 1047–1138
 Ayyub 1174–1228
 Rasul 1229–1454
 Tahir 1454–1526

Cận đại và thuộc địa

 Miền bắc
 Eyalet Yemen, Đế quốc Ottoman (1517–1635)
 Vilayet Yemen, Đế quốc Ottoman (1849–, 1872–1918)
 Tiểu vương quốc Idrisi (1906–1934)
 Miền nam
 Thành phố Aden
 Tỉnh Aden, Ấn Độ thuộc Anh (1839–1937)
 Thuộc địa Aden (1937–1963)
 Khu vực
 Lãnh thổ bảo hộ Aden (1874–1959)
 Liên bang Các Tiểu vương quốc Ả Rập Miền Nam (1959–1962)
 Liên bang Nam Ả Rập (1962–1967)
 Lãnh thổ bảo hộ Nam Ả Rập (1963–1967)

Hiện đại
Yemen độc lập:
 Thống nhất
 Cộng hoà Yemen (1990–nay)
 Miền bắc
 Tiểu vương quốc Idrisi (1906–1934)
 Vương quốc Mutawakkilite Yemen (1918–1962)
 Cộng hoà Ả Rập Yemen (1962–1990)
 Miền nam
 Vương quốc Qu'aiti (1858–1967)
 Cộng hoà Nhân dân Nam Yemen (1967–1970)
 Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Yemen (1970–1990)
Ả Rập Xê Út
 Najran, Jizan, 'Asir
Oman
 Dhofar

Tham khảo

Bán đảo Ả Rập
Lịch sử bán đảo Ả Rập
Địa lý Tây Á
Địa lý Ả Rập Xê Út
Yemen
Vùng lịch sử