Đoàn Thanh Hà

Đoàn Thanh Hà (sinh năm 1980, tại Bắc Ninh) là một kiến trúc sư người Việt Nam, là con út trong một gia đình có ba người con với Bố và Mẹ đều là giáo viên ngoại ngữ. Anh học kiến trúc tại trường đại học Kiến trúc Hà Nội từ 1997 đến 2002, tốt nghiệp Thạc sĩ Kiến trúc năm 2007, làm nghiên cứu sinh về ”Tính nhân văn trong Kiến trúc” từ 2008 đến 2012 thì quyết định dừng để tập trung toàn bộ sức lực cũng như trí lực vào thực hành Kiến trúc. Thiết kế đầu tiên được xây dựng năm 2001 chính là ngôi nhà của Bố Mẹ anh đang ở hiện nay. Năm 2009, anh Hà thành lập H&P Architects, một văn phòng kiến trúc tập trung vào các công trình dành cho cộng đồng dễ bị tổn thương (về vật chất, vị thế xã hội và cơ hội phát triển) ở Việt Nam, đồng thời kiến tạo những cấu trúc độc đáo với những vật liệu xây dựng thân thiện.

Sự nghiệp 
Đoàn Thanh Hà là kiến trúc sư trẻ nhất được Hiệp hội Kiến trúc sư Quốc tế (UIA) trao giải thưởng lớn Vassilis Sgoutas cho Kiến trúc phục vụ người nghèo vào năm 2023 . Đoàn Thanh Hà là kiến trúc sư Việt Nam đầu tiên thắng giải Turgut Cansever 2020  do Hiệp hội Kiến trúc sư Quốc tế chứng thực, giải thưởng ghi nhận các đề xuất thể hiện được đặc trưng về những nguyên tắc thiết kế của kiến trúc sư Turgut Cansever - người duy nhất trên thế giới ba lần giành được giải thưởng danh giá Aga Khan. Đoàn Thanh Hà cũng là người hiếm hoi ba lần giành được Huy chương vàng giải thưởng ARCASIA (2015, 2016, 2019) do Hội đồng Kiến trúc sư Châu Á tổ chức: “…Đoàn Thanh Hà hiểu thấu vật liệu, dụng đúng chỗ, phát lộ đầy đủ cái quý và cái riêng của từng thứ. Đặc biệt anh làm chủ và thể hiện điêu luyện các cấu trúc và chi tiết kiến trúc. KTS Mies van der Rohe đã chẳng nói: “Chi tiết là thượng đế của cái đẹp kiến trúc”.

Đoàn Thanh Hà đề xuất triết lý “Kiến trúc vị dân sinh” với sứ mệnh: Đáp ứng các hoạt động sống thiết thực của người dân + Cải thiện chất lượng cuộc sống + Bù đắp những thua thiệt về kinh tế, văn hoá xã hội cho người dân. Kiến trúc vị dân sinh bao gồm ba yếu tố không thể tách riêng: Không gian thiết yếu (Nội dung), Cấu trúc nhân tạo theo cách tự nhiên (Cấu trúc) và Bộ nguyên tắc ứng xử .

Không gian thiết yếu là những không gian dành cho các hoạt động thuộc ba tầng nhu cầu cơ bản của con người (theo tháp nhu cầu Maslow, hướng từ dưới lên): Nhu cầu sinh học cá nhân (ăn, ngủ, nghỉ, bài tiết,..); Nhu cầu an sinh (cảm giác yên tâm, an toàn thân thể, có công ăn việc làm, chỗ ở,..); Nhu cầu xã hội (muốn được trong một nhóm cộng đồng, bạn bè thân hữu tin cậy,..). Từ đó, hình thành nên ba chuỗi dự án tương ứng với ba tầng nhu cầu này: Giáo dục-Y tế cấp cơ sở (Vườn vệ sinh cho đồng bào nghèo vùng cao, những cộng đồng người bị thiệt thòi ở đô thị và nông thôn) ; Nhà ở nhỏ theo mô-đun (cho người dân ở vùng bị thiên tai và ở khu vực nông thôn, ngoại vi đô thị) ; Không gian thân thiện: là không gian mở cho tất cả mọi người ở những khu vực đô thị hóa ngột ngạt. 

Những “Không gian thiết yếu” được hình thành từ những “Vật liệu thiết thực” (tái sử dụng, rẻ tiền, sẵn có tại địa phương) với Công nghệ xây dựng thích hợp (kết hợp phương pháp thủ công truyền thống với kỹ thuật mới tùy từng bối cảnh) và có Sự tham gia của người dân (từ khi bắt đầu xây dựng đến khi hoàn thành và nâng cấp trong quá trình sử dụng). Ba điểm đặc trưng của những không gian này là: Đơn giản (Kiến trúc mô-đun hoá để dễ dàng thi công, bảo dưỡng, thay thế) + Linh hoạt (trong cách ghép, cách sử dụng, cách phát triển không gian) + Chi phí thấp. 

“… Hà làm kiến trúc không phải cho bản thân mình nên không giữ mãi một cách biểu hiện quen thuộc để thành thương hiệu, mà đa dạng hóa phù hợp với hoàn cảnh và con người cụ thể”.

Công trình 
Cái tổ ngói, Hà Nam 

Nhà tre nổi, Hà Nội 

Không gian Ngói, Hà Nội 

Hồi sinh công viên Mỏ Mạo Khê, Quảng Ninh 

Ngôi nhà là cách sử dụng tùy chọn của con người, Hải Dương 

Động nhiệt đới, Bắc Ninh 

Không gian S, Hà Nam 

Tổ khuyến Nông, Quảng Ninh 

Cái hang gạch, Hà Nội 

Không gian thân thiện BE, Quảng Ninh 

Mành Mành salon, Hà Nội 

Vườn vệ sinh 2, Điện Biên 

Tổ ấm ruộng, Hà Tĩnh 

Nhà biết cách thở, Hà Nội 

Mầu tái chế, Hà Tĩnh 

Nhà hàng Cheering, Hà Nội 

Trụ sở SRDP-IWMC, Hà Tĩnh 

Vườn vệ sinh, Cao Bằng 

BES pavilion, Hà Tĩnh 

Tổ ấm nở hoa, Hà Nội

Giải thưởng

Sách & Triển lãm 
HOUSES & PEOPLE (Đoàn Thanh Hà: Nhà cửa & Con người), Sách song ngữ Việt-Anh, Tác giả Nguyễn Trí Thành, Nhà xuất bản Tri thức, Việt Nam 

Triển lãm, (Cloud Walker), Special Exhibition, Leeum Museum of Art, Hàn Quốc 

Khách mời triển lãm, Seoul biennale of Architecture and Urbanism, Hàn Quốc 

Gửi quá khứ một hộp thời gian, Sách, Nhiều tác giả, Nhà xuất bản Kim Đồng, Việt Nam

Tham khảo

Liên kết ngoài 
Đoàn Thanh Hà – Bài giảng ở Đại học Quốc gia Seoul (Seoul National University)

Phỏng vấn Đoàn Thanh Hà – Bảo tàng nghệ thuật Leeum (Leeum Museum of Art)

Đoàn Thanh Hà - Con đường nghề nghiệp, VTV7

Đoàn Thanh Hà – Bài giảng ở Bảo tàng Kiến trúc Áo (Architekturzentrum Wien), Cộng hoà Áo 

Đoàn Thanh Hà – Đại sứ địa phương (Việt Nam) của Viện Kiến trúc Hoàng gia Anh, tham gia đánh giá giải thưởng RIBA International Awards 2021 (RIBA Local Ambassador)

Đoàn Thanh Hà – Thành viên Ban giám khảo giải thưởng quốc tế WAN Small Spaces Award 2015 Awards, Vương quốc Anh
Kiến trúc sư Việt Nam
Sinh năm 1980
Nhân vật còn sống
Sinh tại Bắc Ninh
Sống tại Hà Nội
Người họ Đoàn tại Việt Nam