Kinh dị Nhật Bản

Văn hóa phẩm kinh dị Nhật Bản (, viết tắt: J-horror) hay Kinh dị Nhật Bản là dòng kinh dị viễn tưởng phát sinh từ nền văn hóa đại chúng ở Nhật Bản, thường được chú ý bởi cách xử lý theo chủ đề và quy chuẩn độc nhất vô nhị, tạo nên sự khác biệt với cách thể hiện  kinh dị truyền thống của phương Tây. Thể loại kinh dị Nhật Bản có mặt trong nhiều hình thức như văn học, phim, anime, trò chơi điện tử và tác phẩm nghệ thuật. Kinh dị Nhật Bản có xu hướng tập trung vào kinh dị tâm lý, xây dựng trên sự căng thẳng (hồi hộp) và kinh dị mang yếu tố tâm linh, siêu nhiên, đặc biệt liên quan đến ma (yūrei) và quỷ. Các tiểu thuyết kinh dị khác của Nhật Bản có các chủ đề về tín ngưỡng dân gian như nhập xác, trừ tà, Shaman giáo, bói toán và yêu quái (yōkai).

Lịch sử kinh dị Nhật Bản có thể bắt nguồn từ thời kỳ Edo và thời kỳ Minh Trị, khi tiểu thuyết kinh dị và những câu chuyện ma quái được gọi là kaidan xuất hiện ở Nhật Bản. Ngoài ra, các hình thức sân khấu truyền thống của Nhật Bản như Kabuki và Noh thường miêu tả những câu chuyện liên quan đến các linh hồn báo thù và cái chết; Những yếu tố này của Kabuki và Noh đã ảnh hưởng đến các tác phẩm kinh dị Nhật Bản sau này, chẳng hạn như các bộ phim Onibaba (1964) và Kwaidan, lần lượt truyền cảm hứng cho các loạt phim kinh dị Nhật Bản như The Ring và Ju-On. Các nhánh phụ của kinh dị Nhật Bản bao gồm tiểu thuyết kaiju, đề cập đến các tác phẩm mô tả quái vật khổng lồ và tiểu thuyết về thây ma.

Nguồn gốc

Điện ảnh kinh dị Nhật Bản 
nhỏ|300x300px|Áp phích phim kinh dị Kaibyo Gojusan-tsugi (1956).

Lịch sử và phát triển 
Sau vụ ném bom ở Hiroshima và Nagasaki năm 1945, điện ảnh kinh dị Nhật Bản chủ yếu gồm những bóng ma báo thù, dị nhân phóng xạ và kaiju (quái vật bức xạ khổng lồ) bắt đầu với Godzilla (1954). Thời hậu chiến cũng là lúc thể loại kinh dị nổi lên ở Nhật Bản. Một trong những bộ phim kinh dị lớn đầu tiên của Nhật Bản là Onibaba (1964), do Shindo Kaneto làm đạo diễn. Bộ phim được phân loại là phim chính kịch lịch sử kinh dị, kể về một người phụ nữ và mẹ chồng của cô ấy cố gắng sống sót trong một cuộc nội chiến. Giống như nhiều bộ phim kinh dị đầu tiên của Nhật Bản, các yếu tố phần lớn được lấy từ kịch Kabuki và kịch Noh truyền thống. Onibaba cũng cho thấy ảnh hưởng nặng nề từ Thế chiến II. Bản thân Shindo tiết lộ cách hóa trang được sử dụng trong cảnh lột mặt nạ được lấy cảm hứng từ những bức hình mà anh đã xem về những nạn nhân bị cắt xẻo trong vụ đánh bom nguyên tử. Năm 1965, bộ phim Kwaidan được phát hành. Do Kobayashi Masaki làm đạo diễn, Kwaidan là một bộ phim tuyển tập bao gồm bốn câu chuyện, mỗi chuyện dựa trên những câu chuyện ma truyền thống. Tương tự như Onibaba, Kwaidan lồng ghép các yếu tố kịch Noh vào cốt truyện. Tuyển tập sử dụng các yếu tố kinh dị tâm lý hơn là chiến thuật jump scare phổ biến trong các bộ phim kinh dị phương Tây. Ngoài ra, Kwaidan còn thể hiện một điểm chung thường thấy trong nhiều bộ phim kinh dị Nhật Bản, đó là hình ảnh lặp đi lặp lại về người phụ nữ với mái tóc dài rối bù xõa xuống mặt. Ví dụ về các bộ phim khác được tạo ra sau khi Kwaidan đưa mô-típ này vào cốt truyện là Ringu (1998), The Grudge (2004) và Exte (2007). Hình ảnh này được lấy trực tiếp từ một câu chuyện dân gian truyền thống của Nhật Bản tương tự như Medusa.

Phim nổi bật 

 Audition
 Loạt Battle Royale
 Bloodthirsty Trilogy
 Carved: The Slit-Mouthed Woman (Kuchisake-onna)
 Carved 2: The Scissors Massacre (Kuchisake-onna 2)
 Cold Fish (2010)
 Cult
 Cure
 Cursed
 Dark Water (Honogurai Mizu No Soko Kara)
 Loạt Eko Eko Azarak
 Exte (Ekusute)
 Loạt Gakkō no Kaidan
 Gemini (Sōseiji)
 Loạt  Godzilla (Gojira)
 Goke, Body Snatcher from Hell
 Loạt  Guinea Pig
 The Happiness of the Katakuris
 House (Hausu)
 Loạt  J-Horror Theater
 Infection (Kansen)
 Premonition (Yogen)
 Reincarnation (Rinne)
 Retribution (Sakebi)
 Kaidan (Kaidan)
 The Sylvian Experiments (Kyōfu)
 Jigoku (1960) hay còn gọi là The Sinners of Hell
 Loạt Ju-on
 Kaidan Shin Mimibukuro: Yūrei Mansion
 Kakashi
 Kuroneko
 Kwaidan
 Marebito
 Naked Blood
 Nightmare Detective (Akumu Tantei)
 Nightmare Detective 2 (Akumu Tantei2)
 Noroi: The Curse
 Occult
 One Cut of the Dead
 Loạt One Missed Call (Chakushin ari)
 Onibaba
 Over Your Dead Body (Kuime)
 Parasite Eve
 Pulse (Kairo)
 Pyrokinesis
 Reincarnation (Rinne)
 Loạt Ring (Ringu)
 Shikoku
 Strange Circus (Kimyô na sâkasu)
 Suicide Club (Jisatsu Sākuru)
 Sweet Home
 Tag (Real Onigokko or Riaru Onigokko)
 Tales From The Dead
 Teketeke
 Tetsuo: The Iron Man
 Three... Extremes (Box segment) (2004)
 Tokaido Yotsuya kaidan (1959)
 Tomie series
 Unholy Women
 Uzumaki (Spiral)
 Versus
 Zoo

Đạo diễn đáng chú ý 

 Kobayashi Masaki
 Kurosawa Kiyoshi
 Miike Takashi
 Nakagawa Nobuo
 Nakata Hideo
 Oikawa Ataru
 Shimizu Takashi
 Shindo Kaneto
 Shiraishi Kōji
 Sono Sion
 Tsukamoto Shinya
 Tsuruta Norio

Các thể loại phụ khác
Trong khi bài viết này chủ yếu tập trung vào phong cách "kinh dị Nhật Bản" đương đại của thể loại tâm lý kinh dị, vốn nổi tiếng với các bộ phim như Ringu trong những năm 1990, cũng có những bộ phim khác thuộc thể loại phụ của kinh dị Nhật Bản, chẳng hạn như phim quái vật kaiju và zombie.

Phim quái vật Kaiju

Tiểu thuyết về xác sống

Phương tiện truyền thông khác

Anime và manga 
Một số bộ phim kinh dị nổi tiếng của Nhật Bản dựa trên manga, gồm Tomie, Uzumaki, và Yogen.

Trò chơi điện tử 

 Ao Oni
 Calling
 Castlevania
 Clock Tower
 Corpse Party
 D
 Deadly Premonition
 Dino Crisis
 Fatal Frame
 Ghost House
 Ib
 Ju-on: The Grudge
 Kenseiden
 Kuon
 Laplace no Ma
 Night of Sacrifice
 Overblood
 Parasite Eve
 Resident Evil
 Silent Hill
 Siren
 Splatterhouse
 Sweet Home
 The House of the Dead
 The Witch's House

Xem thêm
 Phim kinh dị
 Phim kinh dị Hoa ngữ
 Phim kinh dị Hàn Quốc

Tham khảo

Đọc thêm
 
 Xem thêm các bộ phim kinh dị Nhật Bản tại đây Sleep With Your Lights On Because These Japanese Horror Movies Will Leave You Scared Shitless

Liên kết ngoài

Thể loại kinh dị Nhật Bản
Thể loại kinh dị châu Á
Thể loại phim
Giả tưởng kinh dị
Thể loại kinh dị
Giật gân
Phim kinh dị Nhật Bản