Đại Khural Quốc gia

Đại Khural Quốc gia (Tiếng Mông Cổ: Улсын Их Хурал, Ulsyn Ikh Khural, tiếng Anh: State Great Assembly/State Great Khural) là tên gọi của quốc hội đơn viện Mông Cổ. Có trụ sở nằm ở Cung điện Chính phủ (Mông Cổ), Ulaanbaatar.

Lịch sử

1924-1960
Ulsyn Ikh Khural đầu tiên được triệu tập vào tháng 11 năm 1924. Cơ quan này là cơ quan lập pháp của Mông Cổ. Nó ủy thác nhiều quyền lực cho một uỷ ban điều hành gọi là Ulsyn Baga Khural (Tiểu Khural). Đại Khural tổ chức chín cuộc họp giữa tháng 11 năm 1924 và tháng 2 năm 1949. Sau những cải cách bầu cử năm 1951, việc sắp xếp các phiên họp đã bắt đầu được chấn chỉnh. Phiên họp lần đầu tiên được tổ chức vào tháng 7 năm 1951 và lần thứ ba vào tháng 7 năm 1957.

1960-1992
Năm 1960, một hiến pháp mới được thông qua và quốc hội khi đó được đổi tên thành "Đại Khural Nhân dân" (Tiếng Mông Cổ: Ардын Их Хурал, Ardyn Ikh Khural), nhưng các phiên họp không được sắp xếp hợp lý. 
Phiên họp lần thứ tư diễn ra vào tháng 7 năm 1960 cho đến lần cuối cùng của tháng 9 năm 1992. Trong thuật ngữ của Nga và Mông Cổ, thuật ngữ "Đại Khural Nhân dân" thường được phổ biến trở lại để đề cập đến Khural năm từ 1924-1960 để phân biệt nó với Đại Khural Quốc gia sau năm 1992. Cuộc bầu cử tự do dân chủ và đa đảng đầu tiên ở Mông Cổ được tổ chức vào năm 1990.

Sau đó, quốc hội đã thông quan luật để thay đổi Hiến pháp, thành lập cơ quan Baga Khural là cơ quan lập pháp cao nhất. Đại hội đã bầu Chủ tịch quốc hội đầu tiên là ông Radnaasumberel Gonghigdroj, và Chủ tịch đoàn chủ tịch là ông Byaraa Chimed. Cơ quan Baga Khural có 5 ủy ban thường trực. Trong Quốc hội, Đảng Cách mạng Nhân dân giành được 33 ghế, Đảng Dân chủ Đối lập giành được 13 ghế, Đảng Dân chủ Xã hội Mông Cổ giành được 4 ghế và Đảng Tiến bộ Mông Cổ giành được 3 ghế. Cơ quan Baga Khural của đã thông qua 27 bộ luật mới, phê chuẩn 17 hiệp ước và công ước quốc tế cũng như sửa đổi bổ sung 19 bộ luật.

1992-1996
Giai đoạn này, Đại Khural Quốc gia có 10 ủy ban thường trực (giảm xuống còn 6 vào năm 1995). Trong quốc hội Đảng Cách mạng Nhân dân Mông Cổ giành được 70 ghế, Liên minh Dân chủ Mông Cổ, Đảng Dân tộc Mông Cổ và Đảng Xanh giành được 4 ghế, Đảng Dân chủ Xã hội Mông Cổ giành được 1 ghế và ứng viên độc lập giành được 1 ghế. Chủ tịch Quốc hội giai đoạn này là ông Natsag Bagabandi, và Chủ tịch Đoàn Chủ tịch là ông Namsrai Rechnindorj. Nhà nước Great Khural đã thông qua 137 bộ luật, sửa đổi bổ sung 142 bộ luật, và bãi bỏ 46 bộ luật. Quốc hội cũng đã phê chuẩn 40 hiệp ước và công ước quốc tế.

1996-2000
Đại Khural Quốc gia có 5 ủy ban thường trực trong giai đoạn 1996-1997 (tăng lên 7 ủy ban thường trực trong giai đoạn 1997-2000). Trong Quốc hội, Đảng Liên minh Dân chủ giành được 50 ghế, Đảng Cách mạng Nhân dân Mông Cổ giành được 25 ghế, Đảng Bảo thủ Mông Cổ giành được 1 ghế. Đại hội đã bầu ông Radnaasumberel Gonghigdroj tái đắc cử Chủ tịch Quốc hội. Chủ tịch Đoàn Chủ tịch là ông Baasanganobo Enebish. Giai đoạn này, Nhà nước Great Khural đã thông qua 173 bộ luật mới, sửa đổi bổ sung 255 bộ luật và bãi bỏ 32 bộ luật. Quốc hội cũng đã phê chuẩn 71 hiệp ước và công ước quốc tế.

2000–2004
Đại Khural Quốc gia có 7 ủy ban thường trực. Trong Quốc hội, Đảng Cách mạng Nhân dân Mông Cổ giành được 72 ghế, Liên minh dân chủ giành được 1 ghế, Đảng ý chí dân sự - Đảng Xanh giành được 1 ghế, Tổ quốc - Đảng Dân chủ Xã hội Mông Cổ giành được 1 ghế và ứng viên độc lập được 1 ghế. Đại hội bầu ông Baasanganobo Enebish (2000 - 2001), Dagdankhuu Batbaatar (2001 - 2003) và Namsraijav Luvsanjav (2003 - 2004) làm Chủ tịch Đoàn Chủ tịch. Đại hội cũng đã bầu ông Sanjbegz Yumur-Ochir làm Chủ tịch Quốc hội. Nhà nước Great Khural đã thông qua 140 bộ luật mới, sửa đổi 443 bộ luật, và bãi bỏ 51 bộ luật. Quốc hội cũng đã phê chuẩn 110 hiệp ước và công ước quốc tế.

2004-2008
Đại Khural Quốc gia có 11 ủy ban thường trực (Số ủy ban thường trực đã giảm xuống còn 7 trong năm 2006). Có 7 đảng chính trị và liên minh của ba đảng tham gia vào cuộc bầu cử. Đảng Cách mạng Nhân dân Mông Cổ giành được 37 ghế, Liên minh Tổ quốc và Dân chủ giành được 35 ghế, Đảng Cộng hòa giành được 1 ghế và 3 ứng viên độc lập giành được 3 ghế trong Quốc hội. Đại hội đã bầu ông Nambar Enkhbayar làm Chủ tịch Quốc hội (2004 - 2005), ông Tsend Nyamdorj (2005 - 2007) và ông Danzan Lundeejanstan (2007 - 2008). Chủ tịch Đoàn Chủ tịch Namsraijav Luvsanjav tái đắc cử. Nhà nước Great Khural đã thông qua 89 bộ luật mới, sửa đổi 336 bộ luật, cũng như bãi bỏ 50 bộ luật. Quốc hội cũng đã phê chuẩn 38 hiệp ước và công ước quốc tế.

Tham khảo

Chính trị Mông Cổ