Việt Anh (nghệ sĩ)

Nguyễn Văn Liêm, thường được biết đến với nghệ danh NSND Việt Anh (sinh ngày 11 tháng 6 năm 1956), là một nam diễn viên người Việt Nam. Ông được xem là một trong những diễn viên gạo cội của phía Nam. 

Từ cuối thế kỷ 20, ông tạo dấu ấn trong nhiều vở chính kịch gây tiếng vang như Lôi vũ, Dạ cổ hoài lang, Đêm họa mi, 41 đóa hồng,... Ngoài ra, ông còn làm công tác quản lý, hiện ông đang là Giám đốc Nhà hát kịch 5B Võ Văn Tần có trụ sở ở quận 3, thành phố Hồ Chí Minh.

Ông ghi dấu tên tuổi, tài năng vào cả nền nghệ thuật Việt Nam lẫn trái tim khán giả qua hàng trăm vai diễn khác nhau từ hài kịch, phim truyền hình, điện ảnh. Bên cạnh là một nghệ sĩ, NSND Việt Anh còn là người thầy đứng sau đào tạo nhiều thế hệ trẻ bước vào nghệ thuật. NSND Việt Anh là nghệ sĩ gạo cội của lĩnh vực sân khấu phía nam. Ông đánh dấu tên tuổi của mình qua hàng trăm vai diễn khác nhau từ hài, kịch, phim truyền hình, điện ảnh... Nghệ sĩ gạo cội với lối diễn xuất phóng khoáng, tự do ghi dấu qua hình ảnh ông già Nam Bộ tính cách tưng tửng nhưng giàu lòng nhân ái tạo nhiều cảm tình với khán giả. 

Hơn 40 năm hoạt động nghệ thuật, nghệ sĩ Việt Anh đã có cho mình những thành tựu đáng ngưỡng mộ. Năm 2001, ông được nhà được xét tặng danh hiệu Nghệ sĩ Ưu tú. Đến năm 2019, ông được vinh danh danh hiệu Nghệ sĩ nhân dân.

Tiểu sử
Ông tên thật là Nguyễn Văn Liêm, sinh năm 1956 tại thành phố Sài Gòn. Ông sinh ra trong một gia đình đông con và không có ai theo nghệ thuật nhưng nghệ sĩ Việt Anh sớm bộc lộ năng khiếu từ sớm.

Sinh ra trên mảnh đất Sài Gòn, ông sớm cảm nhận hơi thở văn hoá nghệ thuật miền Nam từ khi còn rất nhỏ.

Ngày đó, nhờ những tấm vé ba được cho mà ông có thể đi xem cải lương từ năm 5, 6 tuổi đến năm mười mấy tuổi, sớm được tiếp xúc với sân khấu dù gia đình không có truyền thống nghệ thuật. Học xong cấp 3, ông tham gia thanh niên xung phong trong 4 năm rồi về học ở trường Văn hoá - Nghệ thuật TP.HCM 3 năm. Đợt toàn thành phố giảm biên chế không chỗ nào nhận, ông thất nghiệp. Lúc đó, ông đã mê kịch rồi nên thi vào đội kịch nghiệp dư ở Nhà Văn hóa Thanh niên. Chăm chỉ hoạt động nghệ thuật, dần dần, ông cũng có trong tay nhiều tác phẩm để đời, trong đó phải kể đến vai Chu Phác Viên trong vở kịch Lôi Vũ. Nhiều người nói, cách diễn ấn tượng của ông khác hoàn toàn với các đoàn khác khiến người xem phải lấy đó làm hình mẫu cho nhân vật.

Việt Anh cho hay mình học nhạc trước khi học kịch. Nhưng khi cảm nhận bản thân có năng khiếu, ông chuyển sang lớp kịch và học thêm khóa đạo diễn. Nam nghệ sĩ tiết lộ những ngày đầu đi diễn ông lấy tên Nguyễn Liêm nhưng chưa được biết đến nhiều. Thời ấy chị gái ông sinh em bé, tên Việt Anh. Thấy cháu nhỏ dễ thương, nam nghệ sĩ xin phép chị mình lấy tên cháu làm nghệ danh.

Sự nghiệp
Năm 1974, sau khi tốt nghiệp trung học phổ thông, ông thi đậu khoa đạo diễn trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật thành phố Hồ Chí Minh. Là người duy nhất trong gia đình theo nghệ thuật nên ông gặp nhiều khó khăn khi bắt đầu thực hiện đam mê của mình. Ông đã đánh dấu tên tuổi của mình qua hàng trăm, hàng ngàn vai diễn khác nhau và hầu như tất cả đều xuất phát từ lối diễn xuất phóng khoáng, tự do không theo một khuôn mẫu nào.

Bắt đầu sự nghiệp khi còn ngồi trên ghế nhà trường, nghệ sĩ Việt Anh luôn nỗ lực để tìm chỗ đứng và con đường sự nghiệp đúng đắn cho mình. Luôn nhắc nhở bản thân phải thật cố gắng và đón nhận những thứ mà cuộc đời sắp đặt. Bằng tình cảm chân thành và sự tử tế nhất đối với bản thân và khán giả.

Ban đầu, ông lấy nghệ danh là Nguyễn Liêm để hoạt động. Nhưng cái tên này không mấy nổi trội và không khiến khán giả phải nhớ đến nhiều. Thế là khi cháu trai chào đời, ông đã xin lấy tên của cháu trai để làm nghệ danh của mình. Từ đó ông gắn liền với tên tuổi để đời là Việt Anh. Cái tên này đã đi cùng chàng trai từ khi còn trẻ cho đến khi đã ngoài 60.

Những năm 80, ông tham gia vào nhiều vợ kịch lớn nhỏ. Phải đến năm 1986 thì cái tên Việt Anh mới đến gần với công chúng. Trong vở kịch Lôi Vũ của biên kịch Tào Ngu, khán giả đã bị lôi cuốn bởi tình tiết kịch tùy hứng, đau khổ. Vở kịch này nhanh chóng nổi tiếng rầm rộ, xuất hiện hầu hết ở các sân khấu lớn nhỏ. Những nghệ sĩ tham gia vở kịch cũng vì vậy mà nổi tiếng không kém.

Việt Anh vào nghề và thành danh từ sân khấu kịch. Chứng kiến giai đoạn hoàng kim lẫn thoái trào của bộ môn này khiến bản thân ông mang nhiều nỗi niềm. Bên cạnh vai trò diễn xuất, ông còn là đạo diễn và tác giả của nhiều vở chính kịch, hài kịch nổi tiếng như Lôi vũ, Dạ cổ hoài lang, Đêm họa mi, 41 đóa hồng,... Sau nhiều năm cống hiến cho nền nghệ thuật nước nhà, Việt Anh được Nhà nước phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Ưu tú năm 2001 và Nghệ sĩ nhân dân vào năm 2019.

Sau này, Lôi Vũ được phát sóng trên truyền hình và phủ sóng đến tất cả khán giả ở miền Nam. Nghệ sĩ Việt Anh vào vai ông chủ mỏ Chu Phác Viên, nghệ sĩ Thành Lộc vào vai Chu Xung, nghệ sĩ Hồng Vân vào vai Thị Bình,… Những cái tên đã góp phần to lớn cho nền điện ảnh, kịch nước nhà.

Năm 1995, nghệ sĩ Việt Anh góp mặt trong vở Dạ cổ hoài lang của nhạc sĩ Cao Văn Lầu. Vào vai ông Năm, nghệ sĩ Việt Anh đã thành công nhận được giải Mai Vàng năm đầu tiên cho hạng mục Nam nghệ sĩ Kịch nói. Ngoài ra, năm 2012, ông còn nhận được giải Cù nèo vàng 2011 khi vào vai gã ăn trộm Tư Liều trong vở “Tốt, xấu, giả, thật”. Bằng nét diễn tỉnh như không của mình, thật sự chạm đến cảm xúc của người xem.

Năm 1996, sau thành công của những vở kịch. Nghệ sĩ Việt Anh đã có bước chuyển mình sang diễn xuất. Lần đầu tiên góp mặt trong bộ phim Cổ tích Việt Nam: Chiếc áo tàng hình. Tiếp sau đó là các bộ phim truyền hình dân gian như: Khi đàn ông có bầu (2004), Đẻ mướn (2006), Áo lụa Hà Đông (2006),…

Năm 2006, sau sự thành công của bộ phim Mùi Ngò Gai. Nghệ sĩ Việt Anh đã nhận được đề cử giải HTV Awards 2007 ở hạng mục “Nam diễn viên chính xuất sắc nhất”. Tiếp sau đó là những bộ phim làm nên tên tuổi, đưa cái tên nghệ sĩ Việt Anh phủ sóng khắp cả nước. Phải kể đến là: Hoa thiên điểu (2008), Gia đình phép thuật (2009 – 2011), Dù gió có thổi (2009), Mệnh lệnh hoa hồng (2010), Tình yêu và thử thách (2014), Gia đình là số 1 (2017), Bên kia sông (2018),…

Ngoài phim truyền hình, nghệ sĩ Việt Anh cũng góp mặt trong một số dự án phim điện ảnh. Cùng với đó là các chương trình truyền hình. Như: Cô dâu đại chiến (2011), Ai là bậc thầy chính hiệu – VTV3 (2019),…

Năm 2014, sau nhiều năm gắn bó với sân khấu kịch 5B Võ Văn Tần, ông lên chức giám đốc hhà hát. Hiện tại giám đốc nhà hát là NSƯT Mỹ Uyên. Ông cũng từng là thành viên Hội đồng Nghệ thuật.

NSND Việt Anh là nghệ sĩ gạo cội của lĩnh vực sân khấu phía nam. Ông đánh dấu tên tuổi của mình qua hàng trăm vai diễn khác nhau từ hài, kịch, phim truyền hình, điện ảnh... Nghệ sĩ gạo cội với lối diễn xuất phóng khoáng, tự do ghi dấu qua hình ảnh ông già Nam Bộ tính cách tưng tửng nhưng giàu lòng nhân ái tạo nhiều cảm tình với khán giả.

Danh sách kịch 
Năm 1986, ông tham gia vào vở kịch Lôi vũ của nhà biên kịch Tào Ngu. Một vở kịch nổi đình nổi đám thời đó và gần như tất cả nghệ sĩ tham gia đều có những vai diễn để đời. Cái tên Lôi vũ có nghĩa là sấm và mưa, và quả thật nó đã tạo ra những cơn sấm chớp bão bùng tại sân khấu 5B khiến khán giả nghẹn ngào rơi lệ và ấn tượng mãi cho đến bây giờ. Việt Anh vào vai ông chủ mỏ Chu Phác Viên cùng với Chu Xung (NSƯT Thành Lộc), Thị Bình (NSND Hồng Vân),... dưới sự dẫn dắt của nữ đạo diễn Hoa Hạ đã tạo một ấn tượng không thể nào quên trong lòng khán giả. Vở diễn ăn khách đến mức đêm diễn nào ở sân khấu 5B Võ Văn Tần cũng hầu như không còn một ghế trống, đến nỗi đạo diễn Hoa Hạ phải tập tuồng cho 2 ê kíp để diễn thay cho nhau. Khi Lôi vũ được phát sóng trên truyền hình thì làm khán giả cả miền Nam mê mẩn.

Năm 1995, với vai diễn ông Năm trong vở Dạ cổ hoài lang của Cao Văn Lầu, ông đã giành giải Mai vàng 1995 ở hạng mục Nam nghệ sĩ kịch nói. Đây cũng là năm đầu tiên báo Người lao động tổ chức trao giải Mai vàng, giải thưởng này hiện nay đã là một giải thưởng thường niên quen thuộc với cộng đồng nghệ sĩ hoạt động ở miền Nam.

Tháng 1 năm 2012, ông chứng tỏ tài năng của mình trong hài kịch khi ông được báo Tuổi trẻ cười trao tặng giải thưởng Cù nèo vàng 2011 với vai diễn gã ăn trộm Tư Liều trong vở Tốt, xấu, giả, thật với nét diễn tỉnh như không, không cương mà vẫn hài, không gồng mà vẫn bi đã thật sự chạm vào cảm xúc của người xem.

Trong cuộc đời sự nghiệp NSND Việt Anh có nhiều vở kịch hay và tiêu biểu khác nữa.

Danh sách kịch tham gia: 
Tiêu biểu:

 Lôi vũ - vai Chu Phác Viên (Kịch nói)
 Đêm họa mi (Kịch nói)
 Dạ cổ hoài lang - vai Ông Năm (Kịch nói)
 Mình ơi (Kịch nói)
 Đùa với tình yêu (Kịch nói)
 Tôn sư (Kịch nói)
 Đại tá Lukianov - vai Đại tá Hồng quân Liên Xô (Kịch nói)
 Đôi bờ (Kịch nói)
 Con vịt mồi (Kịch nói)
 41 đóa hồng (Kịch nói)
 Tốt, xấu, giả, thật (Hài kịch)
 Vũ trường Tư Còi (Hài kịch)
 Bão giá (Hài kịch)
 Vua cờ tướng (Hài kịch)
 Tham thì thâm (Hài kịch)
 Hỏi vợ (Hài kịch)
 Thay đổi (Hài kịch)
 Nghe lời vợ (Hài kịch)
 Té ao (Hài kịch)
 Trúng số (Hài kịch)
 Liên khúc 12 con giáp (Hài kịch)
 Chú Thòn té giếng (Hài kịch)
 Ung thư ngôi sao (Hài kịch)
 Soi mình trong gương (Hài kịch)
 Tình cha duyên con
 Vỡ mộng (Hài kịch)
 Tư Sần đi Sài Gòn (Hài kịch)
 Tiếng hát đêm giao thừa (Hài kịch)
 Có tiền có quyền (Hài kịch)
 Và nhiều vở kịch khác

Danh sách phim 
Tháng 4 năm 2008, tại lễ trao giải HTV Awards 2007 với vai ông Mạnh trong Mùi ngò gai (một bộ phim truyền hình dài tập phối hợp sản xuất giữa Việt Nam với Hàn Quốc), Việt Anh lọt vào danh sách đề cử của giải HTV Awards 2007 ở hạng mục Nam diễn viên chính.

Năm 2009, với nhân vật Ma Bahram trong phim Gia đình phép thuật, Việt Anh đã gây ấn tượng sâu đậm trong lòng các công chúng thiếu nhi thời bấy giờ và hiện tại.

Năm 2015, ông xuất hiện trong phim truyền hình Tỷ phú tưng với vai Trần Hùng - Tổng Giám đốc của một Tập đoàn hoạt động trong ngành xây dựng. Trần Hùng là người có tính cách độc đoán, hay coi thường người khác, đặc biệt là đối với nhân viên dưới quyền. Ông ly hôn với người vợ gắn bó với mình bao năm khốn khó (diễn viên Ngân Quỳnh thủ vai) để kết hôn với cô thư ký trẻ đẹp tên Diễm (do Lan Phương thủ vai). Nhưng một tai nạn giao thông bất ngờ khiến ông Trần Hùng mất trí nhớ, những nhân viên từng bị ông coi thường nhân cơ hội này câu kết với Diễm nhằm chiếm đoạt tài sản của Tổng Giám đốc. Tuy nhiên, âm mưu của họ bất thành do Trần Hùng chỉ giả điên một thời gian để vạch trần thủ đoạn của những kẻ muốn hãm hại mình. Trải qua nhiều biến cố, ông mới thấm thía tình nghĩa từ người vợ mà ông từng chối bỏ. Phim được phát sóng trên kênh HTV7 từ 4 tháng 8 năm 2015. Ngoài ra, vào dịp Tết Ất Mùi hồi đầu năm 2015, Việt Anh còn xuất hiện trong phim điện ảnh Siêu nhân X với một vai phụ.

Năm 2017, Việt Anh xuất hiện trong 2 bộ phim Tết là Tết Tết Tết và Báu vật ngày xuân. Trong Tết Tết Tết thì ông đóng vai ông Tư Hiền, đây là một bộ phim hài, tâm lý gia đình được đặt trong bối cảnh sinh hoạt của một xóm vùng nông thôn đang chuẩn bị đón Tết. Phim được phát sóng trên kênh HTV7, bắt đầu từ ngày 20 tháng 1. Còn trong Báu vật ngày xuân thì Việt Anh vào vai ông Phát, với mục đích là để các con cùng đoàn tụ về đón Tết với mình nên ông Phát đã nghĩ ra cách gọi điện báo tin về việc sẽ trao lại “báu vật gia truyền” cho một trong những đứa con thân yêu, khiến cả bốn cô con gái của ông Phát ai nấy đều xôn xao và nóng lòng về quê tìm hiểu thứ mà cha mình giấu diếm bấy lâu nay. Phim đã được phát sóng trên kênh VTC9/Let’s Viet, cũng bắt đầu từ ngày 20 tháng 1.

Danh sách phim tham gia: 
Tiêu biểu:
 Cổ tích Việt Nam: Chiếc áo tàng hình (vai cai tổng) (1996)
 Khi đàn ông có bầu (vai Ông Việt) (2004)
 Đẻ mướn (vai Ba của Bảo) (2006)
 Áo lụa Hà Đông (vai Ông Tám) (2006)
 2006: Mùi ngò gai vai Ông Mạnh 
 2007: Võ lâm truyền kỳ vai Ông già nghiện game 
 2008: Hoa thiên điểu  vai Anh Quân  
 2009: Gia đình phép thuật  vai Ông Bahram
 2010: Cô nàng bướng bỉnh vai Ông Khoa 
 2010: Mệnh lệnh hoa hồng vai Ông Sáu Bảnh 
 2010: Công chúa teen và ngũ hổ tướng vai Cha của Britney Bích
 2011: Cô dâu đại chiến  vai Ông Sang 
 2012: Thời gian để yêu vai Ông Hùng 
 2013: Bếp của mẹ vai Ông Tư Keo 
 2014: Bí mật lại bị mất vai Ông Kiệt
 2014: Con gái vị thẩm phán vai Ông Hai Bạch 
 2014: Tình yêu và thử thách vai Ông Toàn
 2014: Bếp của mẹ 2 vai Ông Năm cô đơn
 2015: Lật mặt vai Ông Phương 
 2015: 49 ngày vai Ông Cậu 
 2015: Tỷ phú tưng vai Ông Trần Hùng 
 2015: Gia đình  Dr Beo vai Ông Lang Ba
 2017: Tết tết tết vai Ông Tư Hiền 
 2017: Báu vật ngày xuân vai Ông Phát
 2017: Gia đình là số 1 vai Ông Đức Nghĩa 
 2018: Bên kia sông vai Ông Năm Cảnh  
 2018: Ngôi Sao khoai tây vai Ông Giàu 
 2018: Biệt đội tất tần tật vai Ông Một 
 2018: Yêu em bất chấp vai Chủ Khách Sạn 
 2019: Tân Xuân Tân Lang vai Ông Ba Đức  
 2020: Chuyện xóm tui vai Ông Tám 
 2020: Sui gia đại chiến vai Ông Ba Sở 
 2021: Ớt đỏ vai Ông Thầy Bói 
 2021: Chống lại số phận vai Ông Minh  
 2022: Bảnh bao ngày tết vai Sếp Vĩnh Tế 
 2022: Thanh xuân mãi cháy vai Ông Định
 2023: Nhà bà Nữ vai Ông Liêm 
 2023: Đuổi bắt thanh xuân
 Và nhiều bộ phim khác

Chương trình truyền hình
 Tài tiếu tuyệt - HTV7 (2011-2014)
 Danh hài đất Việt - THVL1 (2015- 2016)
 Vẻ đẹp cuộc sống - THVL1 (2016)
 Chuyện gia đình vàng - HTV7 (2015-2017)
 Hội ngộ danh hài - THVL1 (2013-2017)
 Thiên đường ẩm thực 3 - HTV7 (2017)
 Ai là bậc thầy chính hiệu - VTV3 (2019) (Thành viên của đội Trải Nghiệm (với Tuyết Thu) & đội Trẻ Mãi Không Già (với Linh Tâm))
 Ký ức vui vẻ (mùa 1) - VTV3 (2019) (Thành viên của thập niên 60 (với Thanh Bạch)).
 Đẹp từng milimet (2019) (Giám khảo)
 Hạnh phúc ở đâu? (TTV11) (2021)
 Du hành ký ức - HTV2 (2022)
 Vang bóng một thời - THVL1 (2022)
 Chuyện tử tế - Youtube Việt Anh Channel (2022)
 Và nhiều chương trình khác

Quảng cáo
 Mì Gấu Đỏ
 BoniDiabet - với NSƯT Mạnh Cường.

Giải thưởng và vinh danh 
Tiêu biểu:
 Giải Mai vàng 1995 hạng mục "Nam nghệ sĩ kịch nói"
 Huy chương vàng Hội diễn Sân khấu Chuyên nghiệp Toàn quốc (Nhiều Huy chương vàng)
 Danh hiệu Nghệ sĩ Ưu tú 2001
 Đề cử giải HTV Awards 2007 ở hạng mục “Nam diễn viên chính xuất sắc nhất”
 Giải Cù nèo vàng 2011
 Danh hiệu Nghệ sĩ nhân dân 2019

Gia đình
 Trước đây, ông đã từng kết hôn với diễn viên Phương Linh. Sau khi chia tay, vợ và con gái ông sang Úc định cư.
 Ông có sở thích là đá bóng, một fan bóng đá cuồng nhiệt. Thời gian rảnh rỗi sau những vở diễn, ông vẫn hay xỏ giày ra sân chơi bóng và cũng là một tiền vệ khéo léo có hạng trong giới nghệ sĩ. Ông còn là Chủ tịch danh dự của CLB Cựu sinh viên TP.HCM thường có các trận đấu giao hữu từ thiện giúp đỡ những mảnh đời bất hạnh.

Ghi chú

Tham khảo

Liên kết ngoài 
NSND Việt Anh trên Facebook

Nghệ sĩ hài Việt Nam
Nam diễn viên sân khấu Việt Nam
Nam diễn viên điện ảnh Việt Nam
Nam diễn viên truyền hình Việt Nam
Nghệ sĩ nhân dân Việt Nam
Nghệ sĩ cải lương
Người Sài Gòn
Sinh tại Sài Gòn
Người họ Nguyễn tại Việt Nam
Người giành giải Mai vàng
Nam diễn viên Việt Nam thế kỷ 20
Nam diễn viên Việt Nam thế kỷ 21