Phẩm phục Công giáo

Trong Công giáo Rôma, các phẩm phục diễn tả quyền hành, chức vị và nhiệm vụ của từng đối tượng: giáo sĩ, tu sĩ, nữ tu hoặc giáo dân... Mỗi phẩm phục lại được thiết kế riêng cho từng mục đích: khi dùng trong phụng vụ (thờ phượng) hay trong sinh hoạt đời thường. Xét về phương diện lịch sử, phẩm phục dùng trong phụng vụ Công giáo phần lớn được vay mượn từ áo của người Roma dùng trong triều đình, trong các lễ hội hay trong các buổi tế thần linh ngày xưa. Luật chữ đỏ của Giáo hội Công giáo quy định về phẩm phục được mặc hoặc phải mặc trong các nghi lễ khác nhau. Trong đó, có một số phẩm phục được chỉ thị là phải mặc ở mọi thời điểm hoặc ở vài thời điểm. Đối với thành viên các dòng tu, họ thường mặc đồng phục riêng của dòng nhằm phân biệt họ với dòng khác hoặc giáo sĩ triều.

Áo

Cassock

Phẩm phục có lẽ phổ biến nhất là áo Cassock (còn gọi là áo Soutane, hoặc "áo chùng thâm", "áo trùng trắng"). Đây là loại áo liền mảnh, ôm sát thân, dài từ cổ đến mắt cá chân, có một dãy nút chính giữa từ cổ áo xuống tận phía dưới lai áo (có thể là 33 nút, biểu tượng cho 33 năm sống ở trần gian của Chúa Giêsu). Giáo sĩ ở các chức khác nhau thì áo Cassock của họ cũng khác về màu đường viền và nút. Một áo Cassock màu đen hoàn toàn dành cho các chủng sinh, các linh mục, phó tế. Đường viền và nút màu tím tươi dành cho đức ông; đường viền và nút màu tím sậm dành cho giám mục hoặc tổng giám mục, còn đường viền và nút màu đỏ dành cho hồng y. Trong những dịp trang trọng, áo Cassock còn được mặc kèm theo đai Fascia quấn quanh thắt lưng. Màu của đai này phải trùng với màu đường viền và nút. Thông thường, ở các nước phương Tây thì giáo sĩ ít mặc áo Cassock trong sinh hoạt thường ngày (ngoại trừ khi đang hành lễ) nhưng ở nhiều nơi khác (nhất là tại các xứ truyền giáo) thì giáo sĩ vẫn mặc hàng ngày để phân biệt họ với giáo dân (giáo dân không được mặc). Giáo hoàng luôn mặc áo Cassock màu trắng, ngay cả trong sinh hoạt thường ngày.

Alba

Áo Alba (còn gọi là "áo thụng trắng") là loại áo liền mảnh màu trắng dài từ cổ đến tận mắt cá chân. Áo Abla nhìn chung rộng hơn áo Cassock, vì vậy khi mặc thường có một sợi dây thắt ở lưng (gọi là dây Cordon) để cố định. Các giáo sĩ mặc áo Alba khi hành lễ. Các giáo dân là thừa tác viên trong phụng vụ cũng được mặc áo Alba.

Surplice
Áo Surplice là một loại áo màu trắng, có độ dài chỉ chạm đến đùi hoặc đầu gối với cổ áo rộng, hình vuông; tay áo rộng vừa phải; thân áo may có các đường xếp gấp nên cũng được gọi là "áo xếp li". Thông thường, áo Surplice được giáo sĩ mặc bên ngoài áo Cassock đen (áo chùng thâm) khi dự hoặc cử hành phụng vụ mà không làm lễ.

Chasuble

Áo Chasuble (hay còn gọi là "áo lễ") là mảnh vải lớn không có tay, choàng qua đầu, phủ dài qua đầu gối nhưng không dài quá mắt cá chân. Áo lễ chỉ dùng khi giáo sĩ cử hành thánh lễ. Áo lễ mặc bên ngoài áo Alba. Màu của nó tuân thủ quy định theo mùa phụng vụ trong năm đề cập trong Giáo luật số 346. 
Màu trắng: dùng trong mùa Giáng Sinh, mùa Phục Sinh, các thánh lễ về Chúa (trừ Chúa nhật Lễ Lá và Thứ Sáu Tuần Thánh), các thánh lễ về Đức Mẹ, thiên thần, các thánh không tử đạo.
Màu đỏ: dùng trong Chúa nhật Lễ Lá, Thứ Sáu Tuần Thánh, Lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, lễ các thánh tông đồ và thánh viết Phúc Âm (trừ Thánh Gioan Tông đồ) và lễ các thánh tử đạo. 
Màu xanh lá cây: dùng trong Mùa Thường Niên
Màu tím: dùng trong Mùa Vọng, Mùa Chay và các lễ cầu hồn 
Màu hồng: dùng trong Chúa Nhật thứ III Mùa Vọng, Chúa Nhật IV Mùa Chay và các lễ hôn phối (lễ cưới) 
 
Vào các ngày lễ trọng đại hơn hoặc hiếm gặp, áo lễ có thể được sử dụng theo màu không đúng màu của ngày hôm đó, thông thường là màu vàng ánh kim hoặc màu bạc ánh kim với những chi tiết may và thiết kế phức tạp.

Phẩm phục giám mục

Chú thích

Công giáo