Tây Sơn thuật lược

Tây Sơn thuật lược (chữ Hán: 西山述略) là một cuốn tùng thư của tác giả vô danh thị, kể vắn tắt những sự việc xảy ra dưới triều Tây Sơn. Hiện chưa rõ tác phẩm xuất hiện vào năm nào, tuy nhiên lần đầu tiên được đăng trên Nam Phong tạp chí số 148 và nguyên bản đang tàng trữ tại thư viện Société Asiatique Paris, ký hiệu HM 2178 Legs H. Maspéro.

Giới thiệu
Cho đến thời điểm đầu thế kỷ 21, ngoài một lần Tây Sơn thuật lược được Nam Phong tạp chí số 148 (1930) ấn hành trọn vẹn (trang 28 - 37), còn có bản dịch Việt văn của chuyên viên Tạ Quang Phát, Ủy ban Dịch thuật trực thuộc Tủ sách Cổ văn, Phủ Quốc vụ khanh đặc trách Văn hóa Việt Nam Cộng hòa, ấn hành tại Sài Gòn vào năm 1971.

Căn cứ theo nội dung sách, tác giả đứng ở quan điểm chính thống triều Nguyễn để gọi triều Tây Sơn là ngụy Tây, đồng thời khi nhắc đến Gia Long thì lời lẽ cung kính tán tụng, do vậy rất có thể tác phẩm này được soạn vào hồi Nguyễn sơ. Thời gian được kể khởi đầu bằng sự kiện Nguyễn Văn Nhạc cùng em là Huệ cầm quân tiến đánh Phú Xuân, tức năm Cảnh Hưng thứ 38 (1777), và kết thúc bởi sự kiện xa giá Gia Long tiến ra Thăng Long diệt dư đảng Tây Sơn, tức năm Bảo Hưng thứ 2 (1802). Mỗi sự việc được liệt kê thường có kèm bình chú của tác giả, giọng điệu khá chau chuốt và phong phú. Nhìn chung, lối chép ngắn và tản mạn, nhưng bên cạnh đó còn tồn tại nhiều sai sót về thực sử và mốc thời gian.

Xem thêm
Hoàng Lê nhất thống chí
 Lê quý dật sử
 Lê quý kỷ sự

Tham khảo

Liên kết ngoài
 西山述略：臺灣人文及社會科學引文索引資料庫 
 Tây-sơn thuật lược (Texte imprimé) / bản dịch của Tạ-Quang-Phát
 Phát hiện mới về các di vật đời Tây Sơn
 Các di bản đời Tây Sơn ở Lương Xá không nói về Đô đốc Long
 Một cuộc chiến không thể lãng quên

Tùng thoại
Sách Việt Nam