Tiếng Nhĩ Tô

Tiếng Nhĩ Tô ( Ěrsū) là một ngôn ngữ Hán-Tạng được nói ở phía Tây Tứ Xuyên, Trung Quốc. Nó được nói rộng rãi nhất trong ba ngôn ngữ Nhĩ Tô.

Phương ngữ
Yu (2012) đã liệt kê ra ba phương ngữ tiếng Nhĩ Tô, tất cả trong số đó được nói ở phía Nam Tứ Xuyên.
 Phương ngữ Tắc Lạp: Tôn (1982, 1991) đã đưa ra tư liệu tiếng Nhĩ Tô của hương Tắc Lạp (hoặc Tắc Lạc), khu Ngọc Điền, huyện Cam Lạc, Tứ Xuyên (Tôn 1991:231).
 Phương ngữ Thanh Thủy: Phương ngữ Thanh Thủy của tiếng Nhĩ Tô được ghi lại bởi Lưu (1983) được nói ở thôn Thanh Thủy, hương Liệu Bình, huyện Cam Lạc, tỉnh Tứ Xuyên.
Phương ngữ Hán Nguyên (tuyệt chủng): Tiếng Nhĩ Tô của huyện Hán Nguyên, hiện đã tuyệt chủng, được ghi lại trong Baber (1882).

Phân loại
Trong văn học cổ, tiếng Nhĩ Tô được phân loại là một thành viên của phân nhóm phía nam của nhóm ngôn ngữ Khương ở trong ngữ hệ Hán-Tạng. Tuy nhiên, tác phẩm gần đây hơn của Jacques & Michaud (2011) và Chirkova (2012) đề xuất rằng "nhóm ngôn ngữ Khương như được định nghĩa là cận ngành, vì điểm chung duy nhất giữa các ngôn ngữ này là các synasiomorphy (các từ cổ thông thường) hoặc đặc điểm về diện tích truyền ra qua tiếp xúc. Ít nhất tiếng Nhĩ Tô/Lật Tô và tiếng Sử Hưng nên bị loại khỏi nhóm ngôn ngữ Khương."

Lịch sử
Nhìn chung có rất ít tài liệu viết bằng tiếng Nhĩ Tô, cho nên không được biết nhiều về lịch sử của người dân nói nó. Trong khi nó đã được tạo ra lý thuyết rằng người Nhĩ Tô di cư từ Tây Tạng, hoặc là từ các nhóm dân tộc lân cận như người Di, có một số bằng chứng cho thấy người Nhĩ Tô có trước cả người Di định cư ở khu vực đó. Người Di di cư trong thời kỳ nhà Đường tới những vùng gần nơi người Nhĩ Tô đã ghi là người Nhĩ Tô là "thổ dân". Do dó, nó tranh cãi rằng việc định cư của người Nhĩ Tô ở nơi họ có thể được tìm thấy hiện nay không muộn hơn vào đầu thời nhà Đường.

Chú thích

Tham khảo
 Zhang, S. (2013). A reference grammar of Ersu: a Tibeto-Burman language of China (Doctoral dissertation, James Cook University).
 Chirkova, K. (2014). The Duoxu language and the Ersu-Lizu-Duoxu relationship. Linguistics of the Tibeto-Burman Area, 3(1), 104–146.
 Da, Wu (2005). Ersu Writing System and Ersu Ethnic Identity . Journal of The Central University For Nationalities (Philosophy and Social Sciences Edition), 6, 024.
 Liu, H. (1982). An outline of the Ersu language. In 15th International Conference on Sino-Tibetan Languages and Linguistics.
 Namkung, J. (1996). Phonological Inventories of Tibeto-Burman Languages. STEDT Monograph Series 3, xxvii+50.
 Yu, Dominic. 2012. Proto-Ersuic. Ph.D. dissertation. Berkeley: University of California, Berkeley, Department of Linguistics.