Mô hình không gian véctơ

Mô hình không gian véctơ hay mô hình thuật ngữ véctơ (tiếng Anh: vector space model) là một mô hình đại số dùng để thể hiện các tài liệu văn bản (và bất cứ đối tượng nào nói chung) dưới dạng các chỉ số (định danh) nhận dạng không gian vectơ, chẳng hạn như các thuật ngữ chỉ mục. Mô hình này được sử dụng trong hệ thống lọc thông tin (information filtering system), truy hồi thông tin, lập chỉ mục và xếp hạng độ liên quan. Mô hình không gian véctơ được sử dụng lần đầu ở hệ thống truy hồi thông tin SMART.

Định nghĩa 

Cho một tập bao gồm các tài liệu và các truy vấn được biểu diễn dưới dạng véctơ như sau:

Với  là biểu diễn của tài liệu thứ  và  là trọng lượng của từ  xuất hiện trong tài liệu . Truy vấn  là một truy vấn để tìm kiếm thông tin trên tập các tài liệu và  là trọng lượng của từ  trong truy vấn này.

Mỗi chiều tương ứng một thuật ngữ rời rạc (tách rời). Nếu một thuật ngữ xuất hiện trong tài liệu, giá trị của nó trong véctơ khác không. Có vài cách để tính toán các giá trị này, hay còn gọi là trọng lượng (thuật ngữ) đã được phát triển. Một cách những cách phổ biến là trọng lượng tf–idf.

Khái niệm thuật ngữ được định nghĩa khác nhau tùy theo ứng dụng. Thông thường, thuật ngữ hay được xem là các từ đơn,  từ khóa hay các cụm từ dài hơn như danh động từ. Nếu các từ được chọn làm thuật ngữ, thì chiều của vectơ là số từ trong từ vựng (số từ riêng biệt xuất hiện trong ngữ liệu văn bản). Các phép tính vectơ có thể được sử dụng để so sánh tài liệu với các truy vấn.

Các mô hình dựa trên và mở rộng mô hình không gian vectơ 
Các mô hình dựa trên hoặc mở rộng mô hình không gian véctơ bao gồm:

 Mô hình không gian véc tơ tổng quát
 Phân tích ngữ nghĩa tiềm ẩn
 Cấu trúc Herbrand
 Nearest centroid classifier
 Lập chỉ mục ngẫu nhiên

Xem thêm 
Mô hình túi từ
Compound-term processing
Conceptual space
Giá trị riêng và vectơ riêng
Inverted index
Nearest neighbor search
Sparse distributed memory
W-shingling

Tham khảo 

Mô hình không gian vectơ