Cố Viêm Võ

Cố Viêm Võ (顧炎武, Gù Yánwǔ) (15 tháng 7 năm 1613 – 15 tháng 2 năm 1682), xuất thân Côn Sơn (崑山), Tỉnh Giang Tô (江蘇省), tự là Ninh Nhân (寧人), hiệu Đình Lâm (亭林), là một Nho gia nổi tiếng của Trung Quốc vào thời Minh-Thanh. Ông đã trải qua tuổi trẻ của mình trong cuộc chinh phục Trung Quốc của người Mãn Châu trong các hoạt động phản Thanh phục Minh sau khi nhà Minh bị lật đổ. Ông không phục vụ nhà Thanh mà đi ngao du toàn quốc và cống hiến hết mình cho học hiệu.

Tiểu sử 

Cố Viêm Võ là người gốc Giang Tô, tên khai sinh là Cố Giáng (tiếng Trung giản thể: 顾绛; tiếng Trung phồn thể: 顧絳; bính âm: Gù Jiàng). Cố Viêm Võ bắt đầu đi học ở tuổi 14. Vào mùa xuân năm 1645, Võ được tiến cử vào vị trí Binh bộ tư vụ (兵部司務) trong triều đình ở Nam Kinh. Ở đó, ông đề xuất nhiều ý tưởng. Không hài lòng với cách tổ chức của triều đình, Cố Viêm Võ từ chức và trở về quê hương. Năm 1655, các quan chức địa phương buộc tội ông và tống ông vào nhà lao. ông ta được ra tù với sự giúp đỡ của một người bằng hữu. 

Theo chân Trần Đệ, người học tiếng Hán cổ có hệ thống âm vị học riêng, Vũ đã chia các từ của tiếng Hán cổ thành 10 nhóm vần, nhóm đầu tiên làm như vậy. Cách tiếp cận theo chủ nghĩa thực chứng của ông đối với nhiều lĩnh vực khác nhau, và sự chỉ trích của ông đối với Lý học đã có ảnh hưởng rất lớn đến các học giả sau này. Các tác phẩm của ông bao gồm Ngũ Thư Âm Vị Học (音學五書), Nhật Tri Lục (日知錄) và Triệu Ngọc Chi (肇域志). Cùng với Vương Phu Chi (王夫之) và Hoàng Tông Hy (黃宗羲), Cố Viêm Võ được mệnh danh là Tam đại Nho gia (三大儒家) thời Minh mạt (明末).

Năm 1682, khi đang từ gia bằng hữu trở về Hoa Dinh, Cố Viêm Võ bị ngã ngựa và qua đời vào ngày hôm sau.

Cách ngôn 
"Thiên hạ hưng vong, thất phụ hữu trách" (tiếng Trung: 天下興亡，匹夫有責; bính âm: tiān xià xīng wáng, pǐ fū yǒu zé)

Ngoài ra, Sự suy thịnh quốc gia là đại sự của mọi người; hoặc Ai ai cũng trách nhiệm cho sự thịnh vượng của xã hội.

Di sản 
Vũ được tưởng niệm bởi Công viên Đình Lâm và Bảo tàng Cố Viêm Võ ở Công viên Đình Lâm của Côn Sơn. Năm 2005, Bộ Tuyên truyền Trung ương Trung Quốc đã đặt tên cho Bảo tàng Cố Viêm Võ nằm tại nơi ở cũ của Vũ ở Phố cổ Thiên Đăng (千灯古镇)  là "cơ sở giáo dục lòng yêu nước quốc gia".

Nơi ở cũ của Cố Viêm Võ 
Nơi ở trước đây của Cố Viêm Võ nằm ở Phố cổ Thiên Đăng tại Côn Sơn, Tô Châu, một khu phức hợp thời nhà Minh với sảnh chính, khu sinh hoạt, nghiên cứu và một khu vườn. Ngôi mộ của Cố Viêm Võ nằm ở một góc yên tĩnh của khu vườn.

Đọc thêm

Liên kết ngoài

 
 

:en