Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Liên bang Ngoại Kavkaz

Cộng hoà Xã hội chủ nghĩa Xô viết Liên bang Ngoại Kavkaz (; tiếng Azerbaijan: Загафгија Совет Федератив Сосиалист Республикасы, Zaqafqaziya Sovet Federativ Sosialist Respublikası; ;  Zakavkazskaya Sovetskaya Federativnaya Sotsalisticheskaya Respublika [ZSFSR]) - hay còn gọi là Cộng hoà Xã hội chủ nghĩa Ngoại Kavkaz Xô viết, Ngoại Kavkaz Xô viết hoặc gọi tắt là TSFSR, là một nước cộng hoà tồn tại trong một thời gian ngắn, bao gồm Gruzia, Armenia, và Azerbaijan (thường được biết đến dưới tên các nước Cộng hoà Ngoại Kavkaz), một bộ phận của Liên bang Xô Viết trước đây.

Sau khi chính quyền Xô viết thành lập ở Nga năm 1917, ở Ngoại Kavkaz chỉ thiết lập được chính quyền Xô viết ở vùng Baku. Tại đây, Hội đồng Dân ủy Nhân dân tuyên bố thành lập Công xã Baku và là cơ quan đứng đầu Baku. Ở những vùng còn lại của Ngoại Kavkaz, những đảng tư sản khác của Azerbaijan Mussavat, Amernia Dashnak và Menshevik Georgian thành lập Dân ủy Ngoại Kavkaz để ngăn chặn làn sóng Bolshevik.

Gốc rễ của nền Cộng hoà có thể xét từ sau khi Đế quốc Nga tan rã vào năm 1917 trong Cách mạng Nga, khi mà các tỉnh thuộc vùng Kavkaz ly khai và cố gắng thành lập thể chế Liên bang của riêng mình với tên gọi Liên bang Ngoại Kavkaz. Mải tranh giành lợi ích dân tộc-quốc gia và đối đầu với Thổ Nhĩ Kỳ trong Chiến tranh thế giới thứ nhất là các nguyên nhân khién nền Cộng hoà sụp đổ hai tháng sau đó, tức là vào tháng 4 năm 1918.

Trong những năm tiếp theo, ba nhà nước kế tục tiếp tục tồn tại cho đến khi nội chiến Nga chấm dứt và được Hồng quân biến thành các nước cộng hòa Xô Viết. Vào tháng 3 năm 1922, vùng này được hợp nhất thành một nước cộng hòa duy nhất và gia nhập Liên Xô vào tháng 12 cùng năm. Vào năm 1936, nước cộng hoà này giải thể và lại phân thành ba nước cộng hòa riêng rẽ, gồm Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Gruzia, Armenia và Azerbaijan.

Nguyên thủ Quốc gia

Xem thêm 
 Cộng hoà Dân chủ Liên bang Ngoại Kavkaz
 Các nước cộng hòa của Liên bang Xô viết

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Các cơ quan tối cao của quyền lực nhà nước ZSFSR 
 Bagirova I. Các quá trình hội nhập ở Nam Kavkaz và chính sách của các cường quốc trong quá trình hồi tưởng lịch sử của thế kỷ XX // Kavkaz và Toàn cầu hóa. Năm 2007 số 2. P. 102-113. 

 
Cựu Cộng hòa Xô viết
Cộng sản ở Armenia
Cộng sản ở Azerbaijan
Cộng sản ở Gruzia
Cựu quốc gia châu Âu
Cựu quốc gia Tây Á
Cựu cộng hòa xã hội chủ nghĩa
Lịch sử Kavkaz thời Liên Xô
Lịch sử hiện đại Azerbaijan
Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Gruzia
Lịch sử hiện đại Armenia
Lịch sử hiện đại Gruzia
Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Azerbaijan
Khởi đầu năm 1922 ở châu Á
Khởi đầu năm 1922 ở châu Âu
Chấm dứt năm 1936
Liên Xô năm 1922
Liên Xô năm 1936

Armenia thập niên 1930

Azerbaijan thập niên 1930

Gruzia thập niên 1930
Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Armenia
Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Azerbaijan
Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Nga