Dò mìn (trò chơi)

Dò mìn hay gỡ bom (tiếng Anh: Minesweeper) là một trò chơi giải đố trên máy tính dành cho một người chơi. Trò chơi bao gồm một "bãi mìn" là những ô vuông có thể chứa "mìn", và người chơi cần phải dựa vào những con số thể hiện số mìn xung quanh để mở hết tất cả những ô vuông trống mà không kích nổ quả mìn nào. Trò chơi được xây dựng như một chương trình giải trí cài đặt trên hệ điều hành Microsoft Windows. Tuy vậy, nó được cho là bắt nguồn từ trò chơi Cube (năm 1973).

Hiện nay, trò chơi Dò mìn rất phổ biến. Ngoài Windows, trò chơi còn có trong Linux (như KMines (giao diện KDE) và gnomine (giao diện GNOME). Nhờ quy luật đơn giản, nhiều biến thể của trò chơi cũng được phát hành như Dò mìn 3D, Minesweeper X, và Crossmines.

Cách chơi

Mục tiêu 
Trong Dò mìn, người chơi phải mở được tất cả các ô không có mìn trên một bảng ô vuông, đồng thời không được kích nổ bất cứ một quả mìn nào. Trò chơi được xếp hạng bằng thời gian hoàn thành, vì vậy việc hoàn thành trò chơi trong thời gian sớm nhất cũng là một mục tiêu quan trọng đối với người chơi đã thành thạo.

Luật chơi 
 Người chơi khởi đầu với một bảng ô vuông trống thể hiện "bãi mìn".
 Click chuột vào một ô vuông trong bảng. Nếu không may trúng phải ô có mìn (điều này thường xảy ra với người mới chơi) thì trò chơi kết thúc. Ngược lại, nếu ô đó không có mìn, một vùng các ô sẽ được mở ra cùng với những con số. Số trên một ô là lượng mìn trong 8 ô nằm quanh với ô đó.
 Nếu chắc chắn một ô có mìn, người chơi có thể đánh dấu vào ô đó với hình lá cờ bằng cách click chuột phải.
 Nếu những ô lân cận của một ô đã có đủ số mìn mà vẫn còn các ô trống khác thì những ô đó không có mìn.
 Trò chơi kết thúc với phần thắng dành cho người chơi nếu mở được tất cả các ô không có mìn.

Chiến thuật 

Trò chơi chia làm ba trình độ:
 Dễ (Beginner): bảng ô vuông 8 × 8 (9 × 9 từ bản Microsoft Windows XP trở đi) trên đó rải 10 quả mìn
 Trung bình (Intermediate): bảng ô vuông 16 × 16 trên đó rải 40 quả mìn
 Khó (Expert): bảng ô vuông 30 × 16 trên đó rải 99 quả mìn
Ngoài ra còn có phần tùy chọn cho phép người chơi tự chọn kích thước bảng và số mìn.

Người chơi được cho biết thêm số mìn còn lại trên bảng, được tính bằng cách lấy số mìn ban đầu trừ đi số lá cờ đã đặt (số mìn có thể hiển thị là số âm nếu người chơi đặt quá nhiều lá cờ).

Trong một số phiên bản của Dò mìn, nếu người chơi đã đánh dấu với lá cờ đủ số mìn quanh một ô số, người chơi có thể click chuột vào ô số đó để mở hết tất cả những ô trống còn lại chưa mở nhằm tăng tốc độ chơi, thủ thuật này được gọi là mở một loạt (tiếng Anh: chording) (điều này không ngăn chặn người chơi đánh dấu sai và kích nổ mìn).

Đa số những phiên bản của trò chơi sẽ đảm bảo rằng ô đầu tiên người chơi mở ra sẽ không có mìn để tránh việc kết thúc trò chơi quá sớm, một số phiên bản khác mở thêm những ô xung quanh nó để hỗ trợ người mới chơi tiếp tục. Vì vậy, việc mở ô đầu tiên tại vị trí nào trên bảng sẽ ảnh hưởng đến tiến độ chơi của người chơi.

Tính chất 
 Tính logic: Trò chơi dựa trên cơ sở tính toán sự phân phối (trong không gian) các quả mìn dựa trên dữ kiện là các con số hiện ra (chỉ số lượng quả mìn kề với một ô).
 Tính ngẫu nhiên: Trong một số trường hợp, không thể xác định chính xác vị trí của mìn chỉ dựa vào những con số gợi ý; do đó trò chơi mang tính may rủi. Bên cạnh đó, một số người chơi còn thắng trực tiếp ngay với 1 click chuột đối với những ván có số lượng mìn thưa thớt (đặc biệt trong trình độ Beginner - dễ).

Biến thể 
Trò chơi Dò mìn còn có một số biến thể như sau:
 3D Minesweeper với bãi mìn 3 chiều, phần mềm tự do chạy trên Linux.
 HexMines, trò chơi dò mìn với ô hình lục giác, tải về miễn phí, chạy trên Windows và OS/2. 
 Nonosweeper, trò chơi dò mìn dựa trên nonogram. Gợi ý trong trò chơi là phân bố số quả mìn trên một hàng (hoặc một cột), thay vì số quả mìn xung quanh một ô nhất định.

Thi đấu
Trong Dò mìn, người chơi thi đấu với nhau để hoàn thành trò chơi trong thời gian sớm nhất có thể. Người chơi cần phải sử dụng nhiều chiến thuật để giảm thời gian suy nghĩ và thao tác như ghi nhớ quy luật xuất hiện số, mở một loạt một cách hiệu quả hoặc hạn chế đặt lá cờ. Một phương pháp hữu dụng trong Dò mìn là "Nhấp chuột 1.5 lần" (tiếng Anh: 1.5 click), khi mà người chơi đặt một lá cờ rồi mở một loạt ô số bên cạnh ngay lập tức.

Nhiều cộng đồng Dò mìn xuất hiện và tổ chức các cuộc thi đấu Dò mìn ở quy mô quốc gia và quốc tế trên các nền tảng mạng xã hội và trang web thi đấu chính thức như minesweepergame.com. Năm 2014, Sách Kỷ lục Guinness ghi nhận kỉ lục hoàn thành cả ba độ khó Dò mìn nhanh nhất là 38,65 giây bởi Kamil Murański.

Tham khảo

 Further information available online at Richard Kaye's Minesweeper pages.

Trò chơi trên Windows
Bài toán NP-đủ
Trò chơi trên Linux