1890

Năm 1890 (MDCCCXC) là một năm bắt đầu vào Thứ tư trong Lịch Gregory và là một năm bắt đầu vào Thứ hai trong Lịch Julius.

Theo âm dương lịch Việt Nam, hầu như các ngày trong năm 1890 trùng với năm âm lịch Canh Dần.

Sự kiện

Tháng 1 - Tháng 3 
 Ngày 1 tháng 1:
 Vương quốc Ý thành lập Eritrea thuộc Ý ở Sừng châu Phi.
 Ở Michigan, người hấp gỗ Mackiaw đốt cháy trong lửa trên sông Đen.
 2 tháng 1: Tàu hơi nước Persia bị đắm ở Corsica; 130 người bị mất tích.
 11 tháng 1 - Tối hậu thư Anh 1890: Vương quốc Anh yêu cầu Bồ Đào Nha rút quân từ Mozambique và Angola (hầu hết ngày nay là Zimbabwe và Zambia).
 15 tháng 1 - The Sleeping Beauty với phần nhạc bởi Tchaikovsky, được công chiếu tại Nhà hát Mariinsky ở Xanh Pê-téc-bua, Nga.
 25 tháng 1:
 Hiệp hội Công nhân mỏ Hoa Kỳ được thành lập.
 Nellie Bly hoàn thành hành trình vòng quanh thế giới trong 72 ngày.
 9 tháng 2: Cục Thời tiết Hoa Kỳ được thành lập, trực thuộc Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ.
 11 tháng 2: Thành phố Araucária thành lập ở Brazil.
 17 tháng 2 - Tàu hơi nước Duburg của Anh bị chìm ở vùng biển nam Trung Quốc, 400 người mất tích.
 24 tháng 2: Chicago được chọn là chủ nhà của Triển lãm Thế giới Columbia.
 1 tháng 3:
 Tàu hơi nước Quetia của Anh bị chìm ở eo biển Tores; 124 người tử vong.
 Léon Bourgeois thay thế Jean Antoine Ernest Constans làm Bộ trưởng Nội vụ Pháp.
 3 tháng 3: Trận bóng bầu dục đầu tiên trong lịch sử Đại học Tiểu bang Ohio, diễn ra ở Delaware, Ohio. Ohio State Buckeyes đấu với Ohio Wesleyan. Đội chủ nhà thắng 20–14.

 4 tháng 3: Cầu Forth, bắc qua Firth of Forth, được thông xe cho giao thông đường sắt.
 8 tháng 3: Đại học Tiểu bang Bắc Dakota được thành lập ở Fargo.
 17 tháng 3: Tuyến đường sắt đầu tiên ở Transvaal, Randtram, được mở giữa Boksburg và Braamfontein ở Johannesburg.
 20 tháng 3: Kaiser Wilhelm II cách chức Otto von Bismarck.
 27 tháng 3: 
 Lốc xoáy Thung lũng Missisipi tháng 3 năm 1890: ít nhất 24 cơn lốc xoáy lớn được ghi nhận, giết chết 146 người.
 Preston North End vô địch English Football League Championship sau khi giảnh thắng ở trận đấu cuối cùng trước Notts County.
 28 tháng 3: Đại học Tiểu bang Washington được thành lập ở Pullman.

Tháng 4 - Tháng 6 

 Tháng 4, 1890: Cuộc thi đua không gian tiến hành trong tháng 4 này khi Gustave Eiffel hoàn thành việc xây dựng Tháp Eiffel tại Paris, Pháp, để chuẩn bị cho Triển lãm Thế giới năm 1889. Tháp Eiffel đã trở thành biểu tượng nổi tiếng của Paris và Pháp.
 Tháng 5, 1890: Đạo luật Sherman Antitrust Act được Quốc hội Hoa Kỳ thông qua. Đạo luật này nhằm kiểm soát hoạt động của các công ty và tổ chức trong việc ngăn chặn cạnh tranh và thực hiện các hành vi độc quyền.
 Tháng 6, 1890: Trong lĩnh vực văn học, tác phẩm "The Picture of Dorian Gray" của tác giả Oscar Wilde được xuất bản lần đầu tại Anh Quốc. Cuốn sách này nhanh chóng trở thành một tác phẩm vĩ đại trong văn học Anh và đã thể hiện phong cách văn học tinh tế của Wilde.
 Tháng 6, 1890: Bà Clara Barton thành lập Hiệp hội Hồng Xã Khoa Mỹ (American Red Cross) để cung cấp sự cứu giúp trong trường hợp thiên tai và chiến tranh. Đây là một trong những tổ chức cứu trợ quốc tế lớn nhất và quan trọng trên thế giới.

Tháng 7 - Tháng 12 

 Tháng 7, 1890: Wyoming trở thành tiểu bang thứ 44 của Hoa Kỳ. Wyoming là tiểu bang đầu tiên mà phụ nữ được bầu cử làm thẩm phán, và nó nổi tiếng với việc tiên phong trong việc đảm bảo quyền bình đẳng cho phụ nữ trong việc bầu cử.
 Tháng 8, 1890: Thế kỷ 19 là thời kỳ vàng trong việc chế tạo và phát triển xe lửa. Trong tháng 8 này, J.J. Healy và J.W. Vrooman nhận bằng sáng chế cho "hệ thống thí nghiệm phanh tự động cho xe lửa."
 Tháng 9, 1890: Samuel Langhorne Clemens, nổi tiếng với bút danh Mark Twain, viết và xuất bản cuốn tiểu thuyết hài hước "A Connecticut Yankee in King Arthur's Court" (Một kỹ sư tại thời của vua Arthur). Cuốn sách này là một trong những tác phẩm nổi tiếng của ông.
 Tháng 10, 1890: Hạt Sioux ở Hoa Kỳ phải chấp nhận việc tách biệt thành các khu vực dành riêng cho họ (Indian reservations) thông qua Đạo luật Phiếu bầu (Dawes Act) năm 1887. Điều này gây ra sự mất mát lớn đối với vùng đất của họ.
 Tháng 11, 1890: Hội chợ thế giới Chicago (World's Columbian Exposition) kết thúc sau sáu tháng diễn ra. Hội chợ này được tổ chức để kỷ niệm 400 năm Columbus khám phá Châu Mỹ và đã giới thiệu nhiều sáng chế và đổi mới quan trọng, bao gồm việc giới thiệu điện mạng công cộng đầu tiên.
 Tháng 12, 1890: Hạt Wounded Knee ở South Dakota trở thành nơi diễn ra Trận Wounded Knee, một cuộc xung đột đẫm máu giữa quân đội Mỹ và người Lakota Sioux. Cuộc xung đột này đánh dấu sự kết thúc của cuộc chiến giữa Chính phủ Mỹ và các bộ tộc bản địa.

Sinh
 28 tháng 1 - Từ Cung Hoàng thái hậu, Hoàng thái hậu cuối cùng của chế độ phong kiến Việt Nam. (m. 1980)
 10 tháng 2 – Boris Pasternak, nhà văn Nga, tác giả Bác sĩ Zhivago, giải Nobel Văn học năm 1958 (từ chối giải) (m. 1960)
 11 tháng 4 – Rachele Mussolini, người Ý, vợ của Benito Mussolini (m. 1979)
 19 tháng 5 – Hồ Chí Minh, lãnh tụ Đảng Cộng sản Việt Nam, cố Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà (m. 1969)
 9 tháng 9 – Harland Sanders, Nhà sáng lập KFC (m. 1980)
 15 tháng 9 – Agatha Christie, nữ nhà văn Anh (m. 1976)
 14 tháng 10 – Dwight David Eisenhower, tổng thống thứ 34 của Mỹ (m. 1969)
 22 tháng 11 – Charles de Gaulle, tổng thống Pháp (m. 1970)
23 tháng 12 – Hoàng phi Chí Lạc, thứ phi của vua Thành Thái (m. 1996)

Mất
8 tháng 5 – Nguyễn Phúc Hồng Phó, tước phong Thái Thạnh Quận vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1833).
29 tháng 7 – Vincent van Gogh, họa sĩ Hà Lan (s. 1853)
20 tháng 8 – Nguyễn Phúc Miên Trữ, tước phong Tuân Quốc công, hoàng tử con vua Minh Mạng (s. 1820).
Không rõ – Nguyễn Phúc Đôn Trinh, phong hiệu Phú Lệ Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (s. 1838).

Tham khảo