Vũ Đức Sao Biển

Vũ Đức Sao Biển (12 tháng 2 năm 1947 – 6 tháng 5 năm 2020) là một nhạc sĩ, nhà văn, nhà báo và nhà giáo người Việt Nam. Khi viết phiếm luận, ông dùng các bút danh Đồ Bì, Đinh Ba, Mạc Đại.

Cuộc đời
Vũ Đức Sao Biển tên thật là Võ Hợi, sinh ngày 12 tháng 2 năm 1947, tại Tam Kỳ, Quảng Nam. Nguyên quán ông tại Duy Vinh, Duy Xuyên, Quảng Nam.

Năm 18 tuổi, ông vào Sài Gòn học Đại học Sư phạm (Ban Việt – Hán) và Đại học Văn khoa (ban Triết học phương Đông). Tháng 10 năm 1970, ông tốt nghiệp rồi xuống Bạc Liêu dạy học các môn Văn và Triết học bậc trung học tại Trường Công lập Bạc Liêu cho đến năm 1975.

Sau sự kiện 30 tháng 4 năm 1975, ông trở về Thành phố Hồ Chí Minh dạy học, có một thời gian làm tại phòng Giáo dục huyện Nhà Bè. Vừa dạy, ông vừa bắt đầu cộng tác với các báo: Tuổi Trẻ Cười, Thanh Niên, Kiến Thức Ngày Nay, Công an Thành phố Hồ Chí Minh, Pháp luật Thành phố Hồ Chí Minh,... Ông là thành viên Hội Nhạc sĩ Việt Nam lẫn Hội Nhà báo Việt Nam.

Mười năm sau đó, ông trở lại Bạc Liêu và sáng tác loạt ca khúc về Bạc Liêu và miền đất phương Nam. Những bài như Điệu buồn Phương Nam, Đêm Gành Hào nghe điệu hoài lang, Đau xót lý chim quyên, Trở lại Bạc Liêu, Trên sóng Cửu Long... là những tác phẩm được rất nhiều người yêu thích. Giai đoạn sau thập niên 2010, một số đài truyền hình trung ương và địa phương mời ông thực hiện phim tư liệu về tác giả và tác phẩm nhạc vàng.

Ngoài sáng tác nhạc, ông còn viết báo, tiểu thuyết, tiểu phẩm trào phúng và đặc biệt là phiếm luận về truyện kiếm hiệp Kim Dung (Kim Dung giữa đời tôi).

Năm 1999, theo gợi ý của Bí thư tỉnh ủy Bạc Liêu Nguyễn Văn Út, ông tiến hành phục dựng lại bài Dạ Cổ Hoài Lang đem cho nhạc sĩ Quốc Dũng hòa âm và ca sĩ Hương Lan, Hạnh Nguyên trình diễn lần đầu tiên trên sóng VTV1. Năm 2013, ông lại cùng ba nhà báo Anh Đức, Liêu Phúc Minh, Tố Loan dịch tiếp bản Dạ Cổ Hoài Lang ra ba thứ tiếng Anh, Pháp và Quan thoại.

Năm 2007, ông chuyển ngữ game Cửu Long Tranh Bá (9D Online) do VNG phát hành tại Việt Nam. Ông cũng tham gia viết lời bình ở phần phụ lục cho bộ truyện tranh Phong Vân và Anh hùng vô lệ.

Năm 2009, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Thành phố Hồ Chí Minh mời ông thỉnh giảng hai môn “Tạp văn và tiểu phẩm” và "Tường thuật chuyên ngành văn hóa – nghệ thuật" cho Khoa Báo chí – Truyền thông của trường này.

Ông qua đời vào 23 giờ 25 phút ngày 6 tháng 5 năm 2020 tại tư gia, sau hai năm chống chọi với bệnh ung thư vòm họng.

Âm nhạc

Ca khúc sáng tác

 Ảo ảnh sương khói
 Ẩn ngữ trong hoa hồng
 Bài ca dựng đất
 Bài ca Vĩnh Long
 Bài thơ hoa cúc
 Bài thơ quê lụa
 Bầy lá hiên nhà (thơ Xuân Kỳ)
 Bên cầu thương nhớ
 Bolero trên bến Bắc Cần Thơ
 Cảm xúc Đà Nẵng
 Chào Cửu Long giang
 Chiều mơ
 Chị và em
 Chiều trên đồi
 Cỏ hoa hồn du mục
 Cõi tiêu dao
 Đàn và dây
 Đau xót lý chim quyên
 Điệu buồn phương Nam
 Đêm Gành Hào nghe điệu hoài lang
 Đôi mắt
 Đường về
 Giữa lòng phương Nam
 Gửi về nơi cuối đất
 Hát trên đồi Tăng Nhơn Phú
 Hoa trang vườn cũ
 Hoài niệm Trường Giang
 Huyền thoại Ngũ Hành Sơn
 Hương rừng
 Khúc Nam xuân
 Khúc tình ca bên cầu Giao Thủy
 Lứa đôi
 Lý vọng phu
 Mẹ Cửu Long
 Mẹ ơi
 Một đi không lại (thơ Xuân Kỳ)
 Một mình phiêu lãng
 Mùa xuân hát trên ngọn cây tùng
 Ngàn năm Mỹ Sơn
 Nghiêng cả sang tôi
 Người xưa
 Nhớ Quảng Nam
 O ka lơ mi
 Phố giáng hương
 Phượng nhớ Hoàng
 Rung lên lục lạc vàng
 Rượu hồng đào
 Sáu tỷ và một
 Sông Thu ngày ấy
 Suy tưởng bên hồ
 Tam Kỳ tươi đẹp
 Tạm biệt em yêu (thơ Xuân Kỳ)
 Tango trước biển
 Thoáng mơ trên đồi
 Thu, hát cho người
 Thu Sài Gòn
 Thương về Cà Mau
 Tiếng quốc đêm trăng
 Tình ca phương Nam
 Tình ca sông Hàn
 Tình lặng lẽ
 Tơ vàng
 Trà Vinh thương nhớ
 Trả yếm cho anh
 Trên sóng Cửu Long
 Trở lại Bạc Liêu
 Trở lại phố Hoài
 Vì sao ba ngôi (thơ Xuân Kỳ)
 Về bên cha
 Về đây người ơi (nhạc phim Cải Ơi)
 Về nhánh sông xưa
 Xa phố mười năm (thơ Xuân Kỳ)
 Xuân ca vô tận

Sách nhạc
Một ngày cho tình yêu (in chung với Ngô Thụy Miên, Nguyễn Đức Quang, Vũ Thành An, Trần Tú) Nhà xuất bản Khai Hóa, Sài Gòn 1971
Thu hát cho người (Nhà xuất bản Trẻ 1998)
Điệu buồn phương Nam (Nhà xuất bản Trẻ 2002)
Vũ Đức Sao Biển – Năm mươi ca khúc tiêu biểu (Nhà xuất bản Thiên Vương 2008)
Thu hát cho người (80 ca khúc Nhà xuất bản Đồng Nai)
Đêm Gành Hào nghe điệu hoài lang – Trăm khúc tình ca (Nhà xuất bản Trẻ 2019)

Đĩa nhạc
Thu hát cho người (Công ty HSD 2000)
Hoài niệm Trường Giang (Công ty VAFACO 2003)
Khúc tình ca phương Nam (Công ty HSD 2002)

Sách đã xuất bản

Tham khảo

Người Quảng Nam
Nhà văn Việt Nam
Nhà báo Việt Nam
Nhạc sĩ Việt Nam thế kỷ 20
Nhạc sĩ nhạc vàng
Nhạc sĩ nhạc đỏ
Nhạc sĩ Việt Nam thế kỷ 21
Chết vì ung thư vòm họng
Kim Dung