Ando Tadao

(sinh 13 tháng 9 năm 1941 ở Osaka, Nhật Bản) là một kiến trúc sư người Nhật. Ông là một người theo chủ nghĩa Phê bình khu vực. Ando chưa hề qua một trường lớp đào tạo về kiến trúc nào. Thời trẻ, ông đã một mình thực hiện một chuyến đi từ Đông sang Tây để tự quan sát và học hỏi. Ông đã từng là tài xế, một võ sĩ quyền Anh trước khi là một kiến trúc sư. Năm 1969, ông thành lập hãng kiến trúc Ando Tadao và cộng sự.

Công trình nhà lô ở Sumiyoshi (Azuma House), một nhà nhỏ 2 tầng, hoàn thành năm 1972 là công trình đầu tiên bộc lộ những đặc điểm kiến trúc của ông. Nó bao gồm 3 khối không gian vuông cân bằng. Trong đó, hai khối đặc của không gian nội thất được chia cắt bằng một không gian mở của sân.

Năm 1995, Ando được nhận giải thưởng Pritzker và 100.000 đô la Mỹ. Ông đã tặng số tiền đó cho những trẻ em mồ côi trong cuộc động đất Hanshin.

Các công trình

Đã hoàn thành 

 Nhà lô (Azuma House), Sumiyoshi, tỉnh Osaka, Nhật Bản, 1976
 Khu tập thể Rokko, giai đoạn 2, Rokko, tỉnh Hyogo, Nhật Bản, 1983
 Festival, Naha, tỉnh Okinawa, Nhật Bản, 1984
 Nhà thờ nước, Tomamu, tỉnh Hokkaido, Nhật Bản, 1988
 GALLERIA akka, thành phố Osaka, Nhật Bản, 1988
 Bảo tàng trẻ em, Himeji, tỉnh Hyogo, Nhật Bản, 1989
 Nhà thờ ánh sáng, Ibaraki, tỉnh Osaka, Nhật Bản, 1989    
 Collezione, Tokyo, Nhật Bản, 1989
 Nhà làm việc RAIKA HEADQUARTES BUILDING, Osaka, Nhật Bản, 1989.
 Đền thờ nước, đảo Awaji, tỉnh Hyogo, Nhật Bản, 1991  
 Bảo tàng Nghệ thuật đương đại Naoshima, Naoshima, tỉnh Kagawa, Nhật Bản, 1992    
 Gian triển lãm Nhật Bản tại Expo '92, Sevilla, Tây Ban Nha, 1992
 Nhà tập thể Rokko, giai đoạn 2, Rokko, Kobe, Nhật Bản, 1993
 Nhà bảo tàng Sunstory, thành phố Osaka, Nhật Bản, 1995
 Nhà riêng, Chicago, Illinois, 1997
 Quỹ nghệ thuật Pulitzer, Saint Louis, Missouri, 2001  
 Bảo tàng tưởng niệm Ryotaro Shiba, Higashiosaka, tỉnh Osaka, Nhật Bản, 2001
 Bảo tàng Nghệ thuật Hiện đại Fort Worth, Fort Worth, Texas, 2002  
 Bảo tàng Nghệ thuật Chichu, Naoshima, tỉnh Kagawa, Nhật Bản, 2004 
 Nhà hàng Morimoto Manhattan, 2006

Đang trong quá trình xây dựng 
 Dự án Jingumae 4-Chome, Tokyo, Japan (dự kiến hoàn thành tháng 1 năm 2006)  
 Nhà, khu chuồng ngựa, lăng cho nhà thiết kế Tom Ford, gần Santa Fe, New Mexico, Mỹ
 Mở rộng Viện học Nghệ thuật Clark ở Williamstown, Massachusetts

Giải thưởng 
 Giải thưởng thường niên (Row, Sumiyoshi), Học viện Kiến trúc Nhật Bản, 1979
 Giải thưởng Văn hóa (Khu nhà Rokko Housing 1 và 2), Nhật Bản, 1983
 Huy chương Alvar Aalto của Hiệp hội kiến trúc sư Phần Lan, 1985
 Huy chương vàng kiến trúc, Viện hàn lâm Kiến trúc Pháp, 1989
 Giải thưởng kiến trúc Carlsberg, Đan Mạch, 1992
 Giải thưởng Hàn lâm nghệ thuật Nhật Bản, Nhật Bản, 1993
 Giải thưởng Pritzker, 1995
 Hiệp sĩ Hiệp hội Văn học và Nghệ thuật Pháp, Pháp, 1995
 Giải thưởng Hoàng gia "FRATE SOLE" về kiến trúc, Hiệp hội nghệ thuật Nhật Bản, 1996
 Huân chương Hiệp hội Văn học và Nghệ thuật Pháp, Pháp, 1997
 Huy chương vàng Hoàng gia, Hiệp hội kiến trúc sư Hoàng gia Anh (RIBA), 1997
 Huy chương vàng AIA, Hiệp hội Kiến trúc sư Mỹ (AIA), 2002

Tham khảo

Sách 
 Francesco Dal Co. Tadao Ando: Complete Works. Phaidon Press, 1997
 Frampton, K. Tadao Ando: Buildings, Projects, Writings. Rizzoli International Publications, 1984
 Vynckt, R. International Dictionary of Architects and Architecture. St. James Press, 1993.

Liên kết ngoài 
 Tadao Ando unofficial website 01 (cyber-squatting) 
 Tadao Ando unofficial website 02 (cyber-squatting)
 Giới thiệu về Ando Tadao ở Greatbuilding

Kiến trúc sư Nhật Bản
Kiến trúc sư nhận giải thưởng AIA
Người đoạt giải Pritzker
Người Osaka (thành phố)