Côn trùng có cánh

Phân lớp Côn trùng có cánh (danh pháp khoa học: Pterygota) là một phân lớp trong lớp côn trùng và bao gồm các loài côn trùng có cánh. Nó cũng bao gồm các bộ côn trùng không cánh thứ cấp (nghĩa là, nhóm các côn trùng với tổ tiên của chúng là có cánh nhưng đã mất cánh đi do tiến hóa sau này).

Nhóm côn trùng có cánh bao gồm gần như toàn bộ lớp côn trùng. Các bộ sáu chân khác không được đưa vào đây có bộ Hàm nguyên thủy (Archaeognatha hay Microcoryphia, tức các côn trùng có quai hàm nguyên thủy) và bộ Đuôi tơ hay bộ Anh vĩ (Thysanura) (bọ bạc và bọ dài đuôi), cũng như bộ Một đuôi (Monura) đã tuyệt chủng. Ngoài ra còn ba bộ mà hiện nay không được coi là côn trùng nữa: bộ Đuôi nguyên thủy hay bộ Nguyên vĩ (Protura), bộ Đuôi bật (Collembola) và bộ Hai đuôi (Diplura).

Phân loại 
 Bộ Archodonata - tuyệt chủng
 Bộ Diaphanopteroidea - tuyệt chủng
 Bộ Embioptera: Bộ Cánh lợp (bọ chân dệt)
 Bộ Ephemeroptera: bộ Cánh phù du (côn trùng phù du)
 Bộ Grylloblattodea
 Bộ Mantophasmatodea 
 Bộ Megasecoptera - tuyệt chủng
 Bộ Odonata: Bộ Chuồn chuồn (chuồn chuồn ngô và chuồn chuồn kim)
 Bộ Palaeodictyoptera - tuyệt chủng
 Cận lớp Neoptera: Cận lớp Côn trùng cánh mới
 Bộ Blattodea: Bộ Gián (các loài gián)
 Bộ Caloneurodea - tuyệt chủng
 Bộ Dermaptera: Bộ Cánh da (các loài sâu tai)
 Bộ Isoptera: Bộ Cánh bằng (các loài mối)
 Bộ Mantodea: Bộ Bọ ngựa (các loài bọ ngựa)
 Bộ Orthoptera: Bộ Cánh thẳng (các loài châu chấu, cào cào, muỗm, dế mèn, dế dũi v.v)
 Bộ Phasmatodea: Bộ Bọ que (bọ que)
 Bộ Plecoptera: Bộ Cánh úp
 Bộ Titanoptera - tuyệt chủng
 Bộ Zoraptera: Bộ Rận đất (rận đất)
 Liên bộ Exopterygota: Liên bộ Cánh ngoài
 Bộ Hemiptera: Bộ Cánh nửa (rệp thật sự)
 Bộ Phthiraptera (rận, chấy)
 Bộ Psocoptera: (rệp sáp, mọt)
 Bộ Thysanoptera: Bộ Cánh viền (bọ trĩ)
 Liên bộ Endopterygota: Liên bộ Cánh trong
 Bộ Coleoptera (bọ cánh cứng)
 Bộ Diptera: Bộ Hai cánh (ruồi, nhặng v.v)
 Bộ Hymenoptera: Bộ Cánh màng (kiến, ong, v.v.)
 Bộ Lepidoptera: Bộ Cánh vẩy (bướm ngày, bướm đêm, nhậy)
 Bộ Mecoptera: Bộ Cánh dài
 Bộ Megaloptera: Bộ Cánh rộng
 Bộ Miomoptera - tuyệt chủng
 Bộ Neuroptera: Bộ Cánh gân hay bộ Cánh lưới
 Bộ Protodiptera: Bộ Hai cánh nguyên thủy (tuyệt chủng)
 Bộ Raphidioptera
 Bộ Siphonaptera: Bộ Cánh ống (bọ chét)
 Bộ Strepsiptera: Bộ Cánh vuốt hay cánh xoắn
 Bộ Trichoptera: Bộ Cánh lông

Chú thích

Tham khảo