Esmeray Özadikti

Esmeray Zeynep Özatik (d. 1973, Kars), tiyatrocu, köşe yazarı, LGBT aktivisti.

Esmeray adıyla da tanınır. “Cadının Bohçası” adlı tek kişilik gösterisiyle Türkiye'de travesti dünyasını görünür kılmış bir oyuncudur.

2023 Türkiye genel seçimleri için Türkiye İşçi Partisinden İstanbul 2. Bölge milletvekili adayıdır. 2007 genel seçimlerine katılan Demet Demir'den sonra Türkiye'de milletvekili adayı olmuş ilk trans bireydir.

Yaşamı 
1973 yılında Kars'ta doğdu. İlk gençlik yıllarında cinsel kimliğinin farkına vardı ve daha rahat yaşayabilmek için on sekizine girmeden İstanbul’a göç etti. Burada çeşitli işlerde çalıştı; önce eşcinsel, sonra da transseksüel olarak seks işçiliği yaptı. Kadın hareketi ve feminizmle tanıştıktan sonra seks işçiliğini bıraktı, geçimini  Beyoğlu'nda, Süslü Saksı Sokak'ta midye satarak sağladı.

1996 yılında Pınar Selek'in sokak çocukları ve trans kadınlarla düzenlediği sokak tiyatrosu atölyesine katıldı. 1999-2000'de itibaren Mezopotamya Kültür Merkezi’nde tiyatro, Türkçe, Kürtçe dersleri aldı. Amargi adlı kadın kooperatifinin kuruluşunda yer aldı, üç yıl Amargi'nin genel başkanlığını üstlendi.  Amargi bünyesinde kadın tiyatrosu çalışmalarında yer aldı. Tiyatro Amargi’nin sahneye koyduğu, büyük şehre göç etmiş 13 kadının öyküsünü konu edinen Yazmadan Dökülenler adlı oyunun rejisinde ve oyuncu kadrosunda görev aldı. 

Esmeray, 2007 yılından itibaren tek kişilik gösteriler yapmaya başladı. Bir transseksüelin Kars'tan İstanbul'a yaptığı yolculuğu konu alan, kendi deneyimlerinden derlediği  Cadının Bohçası ve onun devamı niteliğindeki Yırtık Bohça adlı tek kişilik anlatılar ile cinsel kimliği farklı olan insanların nelere maruz kaldığını sergiledi. 2011 yılından itibaren Taraf Gazetesi'nde yazmaya başladığı  köşe yazılarına ve 2012'den itibaren Özgür Radyo’da  Melek Bengü Şahin ile birikte  hazırlayıp sunduğu radyo programına  "Cadının Bohçası" adını verdi.

Dario Fo’nun  kısa kadın oyunu Tecavüz’ü  iki farklı versiyonla oynayarak kendi öz yaşamından bir tecavüz öyküsü ile birlikte sahneledi (2009).  2013'te Pınar Selek'e ithaf ettiği “Bizim Atölye” adlı gösteriyi sunmaya başladı.  Aynı yılın yaz aylarında cinsiyet değiştirme ameliyatı geçirdi ve böylece pembe kimlik sahibi oldu. Geçirdiği cinsiyet değiştirme ameliyatı sürecini Kestirmeden Hikayeler" adıyla sahneye taşıdı. 

Ekim 2013'te gerçekleşen Halkların Demokratik Partisi I. Olağanüstü Kongresi'nde Parti Meclisine girdi. 

2023 Türkiye genel seçimleri için Türkiye İşçi Partisinden İstanbul 2. Bölge milletvekili adayı oldu. 2007 genel seçimlerine katılan Demet Demir'den sonra Türkiye'de milletvekili adayı olmuş ilk trans bireydir.

Kaynakça

Dış bağlantılar
 'İlk travesti köşe yazarı'_Amberin Zaman 
 ‘Arada’ olanların hikayesi Sahne Cihangir’de 
 Kürdüm, Travestiyim, Feministim 

1973 doğumlular
Kars doğumlu oyuncular
Türk kadın tiyatro oyuncuları
Transgender ve transseksüel oyuncular
Türk LGBT hakları aktivistleri
Türkiye Kürtleri
Yaşayan insanlar
Transgender ve transseksüel kadınlar
Türk LGBT oyuncular
Taraf (gazete) kişileri