Adana Kültür ve Sanat Merkezi

Adana Kültür ve Sanat Merkezi, Türkiye'nin Adana kentinde bulunan bir kültür merkezidir. Merkez, Taşköprü'nün güneyinde, Seyhan Nehri'nin batı kıyısında, Seyhan Caddesi üzerinde yer almaktadır. Ulu Camii'nin güneydoğusunda, Adana tarihi devlet binasında faaliyet göstermekte olup inşa edildiğinden bu yana çoğunlukla okul görevi görmüş ve günümüzde kültürel etkinlikler için kullanılmaktadır.

Tarihçe 
Sultan II. Abdülhamit döneminde, Osmanlı hükûmeti Vilayet Meydanı'na yakın bir nehir kıyısında Askeri Rüştiye kurmaya karar verdi. Yapının inşaatı 1881 yılında Adana Valisi Abidin Paşa tarafından başlatılmış ve 1885 yılında tamamlanmıştır. Bina devlet binası olarak tasarlandı ve o sırada Adana'daki en yüksek binalardan biriydi. Bina bir Askeri Ortaokul olarak inşa edilmesine rağmen, 1885 yılında açılışında 5 yıllık bir Mekteb-i İdadi'ye, ardından 8 yıllık bir Mekteb-i İdadi'ye dönüştürüldü. 1894-1895 eğitim-öğretim yılında, yatılı öğrencilerin konaklaması için binaya mutfak ve yemek salonu eklenmiştir.

Bina, I. Dünya Savaşı sırasında askeri bir depo olarak kullanılmış ve Fransız işgalinden sonra, Adana Sultani (Osmanlı Lisesi) olmuştur. Cumhuriyetin ilanından sonra, bir süreliğine Erkek Lisesi olarak hizmet veren bina, 1934 yılında Adana Kız Lisesi'ne dönüştürüldü. Bu işleve 1998 yılına kadar devam eden bina 1998 Adana-Ceyhan depremi sırasında hasar görmüş ve hemen ardından boşaltılmıştır. Bina 2005 yılında restorasyonların başlamasına kadar boş kaldı. Restorasyonlar 2006 yılında tamamlandı ve bina Adana Kültür ve Sanat Merkezi olarak halka açıldı. Günümüzde konferans ve sergi salonlarında topluluk organizasyonlarının etkinliklerine ev sahipliği yapmaktadır.

Mimari 

Bina, arka bahçenin nehre uzanmak için kullandığı su kenarındaki bir konak gibiydi. Kültür merkezine dönüştürüldükten sonra, arka bahçeyi çevreleyen duvarlar kaldırıldı ve arka bahçe nehir boyunca yeşil alanın bir parçası oldu. Bina kesme taştan yapılmış üç katlı düz bir yapıdır. Ön tarafta, zarif sütunlara sahip yükseltilmiş platform, binaya simetri ve hükûmet binası görüntüsü veren bir çıkıntı olarak inşa edilmiştir. Bina, düz görünümlü, pencere çerçeveleri ve pervazlar ile amper tarzındadır. Giriş platformu, geniş dairesel merdivenlerle zemin seviyesine bağlanırdı, ancak bu merdivenler caddenin genişlemesi sırasında kaldırıldı ve yan merdivenlerin girişi olduğu belirlendi. Binanın bodrum katı diğer katlardan daha alçak bir tavana sahiptir. Bu, nehrin hemen yanında bulunan binanın taşmasını önlemek ve ayrıca zemin katının yerden yüksek çıkmaması için. Yapının Taşköprü'ye yakınlığı ve ayrıca kesme taştan yapılması, Adana'nın mimari tarihi hakkındaki fikirleri güçlendirmektedir.

İki ana kat ve bir bodrum katından oluşan binanın katlarının ortak özelliği, hepsinin büyük bir salona açılan odalara sahip olmasıdır. Salon, zeminde T şeklinde ve üst kata dikdörtgen şeklindedir. Bu salonlar, şu anda plastik sanat eserlerini sergileyen, zemin kattaki fuaye olarak hareket etmektedir. Zemine bağlanan ahşap merdivenler nehre bakan pencerelerle aydınlatılmaktadır. Üst katta, sergi ve toplantı salonlarının yanı sıra, şehir yetkilileri ve misafirleri için bir salon olarak adlandırılan nehir manzaralı bir oda da bulunmaktadır. Bodrum katının nehir tarafından ayrı bir girişi vardır. Taş zemine sahip olan bodrum katı servis ve depolama için tasarlanmıştır.

İşlev 

Merkez, kültürel etkinlikler için elverişli bir yer olup iyi donanımlı salonlara, konferanslara, konuşmalara ve sinemalara sahiptir. Zemin katta yönetim ofisi olarak kullanılan odalar dışında, bir oda, lise öğrencileri için liseye adanmış otantik bir sınıf olarak belirlenmiştir. Oda, öğretmen masası, sınıf kitabı, öğrenci masaları ve duvarlardaki ilan tahtalarıyla aktif bir sınıf ortamını andırmaktadır. Cam bülten panolarında, öğrencilerin ve lise öğretmenlerinin resimleri bir tarihe yolculuk etmektedir. 150 kişilik konferans salonunun üst katında, sinema salonu ve toplantı salonu, Türk Sanat Müziği Korosu'nun düzenli uygulamaları dahil olmak üzere çeşitli etkinliklere ev sahipliği yapmaktadır.

Kaynakça 

Adana ilindeki yapılar
Adana ilinde kültür
1885'te tamamlanan yapılar