Yeni Cuma Camii

Yeni Cuma Camii veya Hagios Evgenios Kilisesi, Trabzon'da Yeni Cuma Mahallesi'nde yer alan müze. Eskiden kilise ve cami olarak kullanıldı.

Tarih 
Diocletianus döneminde Trabzon'da şehit edilen, şehrin kurtarıcı ve koruyucu azizi olarak kabul edilen Evgenios'a ithaf edilmiştir. Kilisenin yapım tarihi bilinmemektedir. Jan Olof Rosenqvist, Minthrion Dağı'ndaki (Günümüzde Boztepe) bir kiliseyle ilişkili bir yapı ve surların içinde bir metochion (Manastırın uydu-elçi kilisesi) belirtir. Manastırın en az dokuzuncu yüzyılın başlarında var olduğuna dair kanıtlar vardır; 1346'da yazılan bir tipikon, manastır topluluğunun hayatının ayrıntılarını sunar.

1461 yılında şehrin Osmanlı İmparatorluğu tarafından fetihten sonra II. Mehmed, burada ilk namazını kılmış böylece binaya Yeni Cuma ismi verilmiştir, kilise camiye çevrilmiş ve kuzey giriş kısmına minare eklenmiştir. Günümüzde cami olarak kullanılmaktadır.

Yapı 
Araştırmacılar, yapının bazilika olduğunu öne sürmektedirler. Haç planlı olarak inşa edilmiştir. Duvarlar dışarıdan kabartma haç ve bitkisel süslemelerle dekore edilmiştir. Yapı, üç nefli ve üç apsislidir. 1291 yılına ait bir kitabe mevcuttur. Orta kısımda yer alan apsis içte yuvarlak, dışarıda ise beşgen şeklindedir. Ayrıca bu kısımda kartal ve güvercin kabartmaları da mevcuttur. Diğer apsislerde içte at nalı, dış kısımda ise yuvarlak hatlar mevcuttur. Yan neflerin üzeri tonozlar ile örtülmüştür.

Galeri

Kaynakça 

Trabzon'daki müzeler
Türkiye'deki Bizans kiliseleri
Türkiye'deki camiye çevrilen kiliseler
Türkiye'deki eski kiliseler
Trabzon'daki kiliseler
Trabzon'daki camiler
Eski camiler
Ortahisar'daki yapılar