Pavlo Lazarenko

Pavlo Ivanoviç Lazarenko (; d. 23 Ocak 1953) Eski bir Ukraynalı siyasetçi ve eski Başbakan, Ağustos 2006'da kara para aklama, dolandırıcılık ve gasp için hüküm giymiş ve cezaevine girmiştir. Birleşmiş Milletler'e göre 1996-97 yılları arasında Lazarenko'nun hükûmeti tarafından yaklaşık 200 milyon ABD doları zimmetine geçirdi.

Eğitimi
Pavlo Lazarenko Mayıs 1971'den Haziran 1973'e kadar Afganistan sınırındaki Sovyet Ordusunda görev yaptı. Daha sonra 1973-1978 yılları arasında Dnipropetrovsk Devlet Tarım Üniversitesi Tarla Bitkileri Bölümü'nde eğitim gördü.

Lazarenko'yu sonradan agronomi uzmanı oldu. 1978-1983 yılları arasında Kalinin kolhoz Novomoskovsk Rayonu'nda agronomist, ana tarımcı ve kolhoz yönetim başkanlığı yaptı.

Siyaset hayatı
1984'te Lazarenko, Tsarychanka Rayonu'nun tarım departmanı başkanlığına getirildi. 1985-1987 yılları arasında Tsarychanka Rayonu'nda Komünist parti yetkilisi olarak çalıştı. 1987-90 yıllarında, Dnipropetrovsk bölgesinin Komünist Partisinde tarımsal üretim ve gıda sanayi sektörlerinde çalıştı. Şubat 1990'da Dnipropetrovsk Oblast Agro-Sanayi Kompleksinin başkanlığına seçildi. Ağustos 1991'de, Dnipropetrovsk Oblast Valisi bürosunun ilk milletvekili seçildi ve bölgesel tarım bölümünün direktörlüğüne getirildi.

Mart 1992'de, Ukrayna Başkanı Leonid Kravçuk, Lazarenko'yu Dnipropetrovsk Oblastı'ndaki Ukrayna Cumhurbaşkanı temsilciliğine atadı. 1996 yılında Ekonomi Bilimleri Doktoru oldu.

Başbakanlığı
28 Mayıs 1996'da, başkan Kuçma, Lazarenko'yu mevcut "Anayasal Anlaşma" tarafından öngörülen yetkiler çerçevesinde Ukrayna Başbakanı olarak seçti. 10 Temmuz 1996'da, Ukrayna'nın yeni Anayasası'nı kabul ettikten iki hafta sonra Verkhovna Rada başbakan atamasını onayladı. 16 Temmuz 1996'da Lazarenko, Kiev'den Boryspil havaalanına giden yolda engellenen otomobilinin yakınlarında patlayan bir bomba ile hayati tehlikeye attı.

Lazarenko, Kabineden sorumluyken, birçok kârlı işletme projesinin kontrolünü ele aldı ve patronaj için kazançlarının yüzde 50'sini spekülasyona tabi tuttu. O sıralarda Rusya doğal gazını ithal eden bir tekel olan Yedyni Energosystemy Ukrayna'nın CEO'su Yulia Timoşenko ile yakın bir iş ilişkisi sürdürdü.

Lazarenko, ortaya çıkan "Donetsk klanı" (Donetsk'de kurulu bir sanayi grubu) ile ekonomik hakimiyet için uzun süren ve acılı bir mücadeleye girdi. Bazı Ukrayna medyası tarafından, Lazarenko'ya 1996 suikast girişiminde bulunan Yevhen Shcherban, Liberal Parti genel sekreteri tarafından dolaylı olarak suçladı. Başkan Kuçma'nın yakın bir ortağı Oleksandr Volkov'a karşı da plan yapmış olabilir. Bildirildiğine göre, Volkov planlanan suikasttan haberdardı ve Lazarenko'ya intikam tehdidi ile telefonda görüştü.

Daha önce herhangi bir ciddi hastalık kaydına sahip olmayan Lazarenko, Haziran 1997'nin sonlarında beklenmedik bir şekilde hastaneye kaldırıldı. Teknik olarak, Ukrayna emek yasası kanunları uyarınca, hastaneye yatırılan bir kişi görevinden çekilemez. Ancak, görevden alınması yaklaştığında, Lazarenko 2 Temmuz 1997'de kendi inisiyatifiyle istifa etti.

12 Mayıs 1998'de Hromada muhalefet partisinin bir parçası olarak Dnipropetrovsk Oblastının N40 seçim bölgelerinden tekrar parlamentoya seçildi. Parlamentoda Hromada parlamento hizipçiliğinin lideri oldu.

Hapis ve davaları
Lazarenko Aralık 1998'de Fransa'dan İsviçre'ye araba ile geçerken para aklama suçlamaları nedeniyle gözaltına alındı. Birkaç hafta sonra üç milyon dolar kefalet verdikten sonra kefaletle serbest bırakıldı. İsviçre'deki tutuklamalarının ayrıntıları, Lazarenko'nun İsviçre sınırını bir Panama pasaportuyla geçmeye çalıştığı konusunda söylentilerin yayılması, Ukrayna'da siyasi skandala yol açtı. Kamuoyunda çıkan karışıklık, kısmen Lazarenko'nun tutuklanmasını isteyen Başkan Kuchma yönetimi tarafından kışkırtıldı.

Verkhovna Rada, 17 Şubat 1999'da Lazarenko'nun parlamento dokunulmazlığının kaldırılması hakkında oyu verdi; Ancak Lazarenko, parlamento seçimleri öncesinde ülkeyi terk etti. İlk başta Yunanistana gitti ancak 20 Şubat 1999'da New York'ta yasadışı olarak Amerika Birleşik Devletleri'ne giriş yapması şüphesiyle John F. Kennedy Uluslararası Havalimanında gözaltına alındı. Lazarenko'nun, eski ABD vizesine sahip bir Ukrayna diplomatik pasaportu da dahil olmak üzere, kendisi ile birlikte büyük miktarda belgeye sahip olduğu bildirildi ve siyasi sığınma talebinde bulundu. Lazarenko, ailesi Kaliforniya'da bir çiftliğe sahip olduğu için San Francisco'daki bir hapishaneye nakledildi. Ukraynalı yetkili makamlar, 1996 yılında Yevhen Shcherban'ı öldürdüğü gerekçesi ile onu suçladıktan sonra 2000 yılında iadesini istedi.

Amerika Birleşik Devletleri'nde, Lazarenko para aklama, yolsuzluk ve dolandırıcılık davasında yargılandı. Avukat Daniel Horowitz, Lazarenko'yu Ukrayna gaz ticareti operasyonundan doğan suçlardan dolayı temsil etti, Doron Weinberg bir iş ortağının gasp suçlamaları nedeniyle onu temsil etti. Yargıç, suçlamaların yarısından fazlasını reddetti ancak geri kalan suçlamaların karar için jüriye sunulmasına izin verdi. Mayıs 2004'ün sonlarında San Francisco'daki bir federal jüri, onu bir dizi iş planı yoluyla zengin olabilmek için makamını kullanarak onu suçlu bulmuştu; Şeffaflık Örgütü, yakın tarihte en yozlaşmış sekizinci siyasi lider olan Lazarenko'yu göstermiştir. Ekim 2005'te Lazarenko, Mart 2006'daki parlamento seçimlerinde yer almak için Ukrayna'ya dönme niyetinde olduğunu belirtti; Ancak Lazarenko, Haziran 2004'ten Ağustos 2006'ya kadar on iki üyeli bir jüri tarafından mahkûm edildikten sonra, 86 milyon dolar tutarındaki kefaletle açıklanmayan bir yerde ev hapsinde kaldı.

Lazarenko, 25 Ağustos 2006'da federal cezaevinde 9 yıla mahkûm edildi. 18 Ekim 2006'da Lazarenko'nun mahkûmiyetinden kaynaklanan temyiz, Birleşik Devletler Temyiz Mahkemesinin Dokuzuncu Devre Yargıtayından üç hakim tarafından duyuruldu. Lazarenko Dublin, Kaliforniya'da Federal İyileşme Enstitüsünde hapsedildi. ABD Bölge Mahkemesi yargıcı Charles Breyer, Lazarenko'nun cezasını 108 ila 97 ay arasındaki cezaevinde 19 Kasım 2009'da kesmişti. Kasım 2009'da Ukrayna İçişleri Bakanı Yuriy Lutsenko, Lazarenko'nun Ukrayna'ya dönmesi halinde uluslararası arananlar listesinde olduğu gibi gözaltına alınacağını söyledi.

1 Kasım 2012'ye kadar FCI Terminal Ada'da hapsedildi. O zamandan beri Amerika Birleşik Devletleri'nde ikamet başvurusunda bulundu. Lazarenko'nun savunma avukatı Viktor Chevhuz'a göre, Birleşik Devletler Vatandaşlık ve Göçmenlik Hizmetleri 2013 yılının sonuna kadar bu başvuruyu ele alacaktır. 
1 Kasım 2012'de serbest bırakılmasından hemen sonra, Ukrayna Savcılık Ofisi, yaklaşık 50 ceza davasına karıştığı için Lazarenko'nun Ukrayna'ya döner dönmez tutuklanacağını söyledi; Lazarenko, California, Marin County'de Ukrayna bütçesinden yağmalanan paralarla satın alınan lüks malikanesinde yaşamaktadır.

Yolsuzluğun boyutu
Birleşmiş Milletlerin resmi sayısında, 1996-1997 yılları arasında Ukrayna hükûmetinden Lazarenko tarafından yaklaşık 200 milyon dolar yağma edildi. 1998'de Bahamalar'daki Bay Lazarenko'nun Lady Lake banka hesabına, Banka Boston Robertson Stevens'daki bir hesaba kadar izlenebilen WestAmerica Bank'daki bir Dugsbery hesabından yasadışı olarak 23 milyon dolarlık bir transfer yaptı. Toplamda, Lazarenko'nun İsviçre'deki banka hesabından 15 milyon doları aşkın para aklamaya başlandı ve sonuçta, Kiritchenko'nun San Francisco'daki EuroFed hesaplarında sona erdi. Haziran 2000'de bir Geneve mahkemesi, gıyabında Lazarenko'ya 6,6 milyon dolarlık yasadışı geliri aklamakla suçlamış ve mahkûm etmiştir.

Yasadışı fonlarının çoğunu 1990'ların ortalarında Enerji Bakanı olarak görev yaptığı Ukrayna'nın gaz ve enerji sektöründeki faaliyetleri yoluyla satın aldı. Radio Free Europe tarafından Amerika Birleşik Devletleri'nde kara para aklama suçlarından yargılanmış ve Uluslararası Şeffaflık Örgütü'nün en yolsuzluk yapan yetkilileri listesinde yer alımıştır.

2004 Global Yolsuzluk Raporunda Lazarenko, Dünyadaki En çok Yolsuzluk Liderleri listesinde yer aldı. Bu listede Sekizinci sırada yer aldı ve 114 milyon dolar ile 200 milyon dolar arasında para biriktirdiği belirtildi.

2013'te ABD yetkilileri, para aklamayla ilgili mahkûmiyetiyle bağlantılı olarak Kaliforniya'daki 6.75 milyon dolarlık malikanesine on yıl önce el kondu. Yetkili makamlar, sahip çıktığı söylenen bir Pablo Picasso litografının ele geçirildiğini belirtmişlerdir.

Özel hayatı
Lazarenko karısı Tamara (1954 doğumlu) ile evli ve bir oğlu ve iki kızı var. The Ukrainian Weekly'ye göre; Aralık 1998'de tutuklanmasının ardından Lazarenko'nun eşi ve çocukları, San Francisco yakınlarındaki Novato, Kaliforniya'da 7 milyon Dolar değerinde bir konakta yaşıyorlar. Lazarenko'nun oğlu, 17 Nisan 2001'de doğumlu Roman Lazarenko'ya saldırı düzenlendi.

Lazarenko'nun babası Ivan Tryfonovych 1926'da Boryspil Rayonu'nda, Haydin köyü'nde dünyaya geldi. Doğumundan hemen sonra ailesi ile birlikte Kherson bölgesine taşınmıştı. Ivan Tryfonovych'ın babası bir pazar bahçıvanıydı. 1932'de aile, Karpivka'ya taşındı ve dedesi Tryfon, 34 hektarlık bir pazar bahçesi kurdu. 1944 yılında evden çıktı ve hiç geri gelmedi. Ivan Tryfonovych de bahçıvan oldu ve Karpivka'da 560 hektar (1.400 dönümlük) başka bir bahçe kurdu. 1954'te yerel kolhoz başkanlığına atandı ve daha sonra komşu köye atandı. 1956'da Ivan Tryfonovych Sovyetler Birliği Komünist Partisi saflarına katıldı.

Lazarenko'nun ağabeyi Mykola, 1975-86'da Hnidyn kırsal konseyinin başkanı ve daha sonra Inhulets Cevheri Zenginleştirme İşleri'nde çalıştı. Lazarenko'nun küçük kardeşi Ivan, Novomoskovsk Rayonu'nun tarım şirketlerinden birinde çalıştı.

Lazarenko şu anda California East San Francisco Körfezi Bölgesi'ndeki Daniel Horowitz Hukuku Eğitimi avukatı Oksana Tsykova ile evlidir.

Kaynakça 

1953 doğumlular
Ukrayna başbakanları
Amerika Birleşik Devletleri federal hükûmeti tarafından tutuklanan kişiler
Yaşayan insanlar
Ukraynalı para aklayıcıları