Kilit ekranı

Kilit ekranı çeşitli işletim sistemleri tarafından kullanılan bir bilgisayar kullanıcı arabirimi öğesidir. Kullanıcı şifre girerek, belirli bir tuş kombinasyonu veya bir cihazın dokunmatik ekranını kullanarak belli bir hareketi (mesela jest tanıma) gerçekleştirme gibi işlem gerçekleştirir ve bir cihaza anında erişim sağlar. PC işletim sistemlerinde bulunan birçok kilit işlevi yalnızca bir giriş ekranı kullanırken, mobil cihazlarda kilit ekranları çoğu zaman telefonun kilidini açmanın ötesinde daha fazla işlevsellik sağlar.

Mobil işletim sistemi

Akıllı telefonlarda ve tablet bilgisayarlarda çalışan işletim sistemleri genelde hareketi temel alan bir kilit ekranı kullanır. Neonode tarafından üretilen cep telefonlarının dokunmatik ekranında sağa doğru kaydırılmasıyla kilidi açıldı. Apple'ın iOS sistemi, iPhone ve iPad hatları tarafından kullanılırken, sağdaki bir ekran üzeri kaydırıcıyı kullanarak benzer bir kilidini açma mekanizmasını kullanıyor. iOS 5'ten başlayarak, diğer yönde kayma, kullanıcıyı doğrudan kamera uygulamasına gönderir. iOS 7'de, kaydırıcı widget, iOS arayüzünün daha kapsamlı bir revizyonunun parçası olarak kaldırıldı ve kullanıcılar şimdi ekranın herhangi bir noktasından hızlıca geçebilirler. Kilit ekranı da bir saat, bildirim görüntüler ve ses çalma denetimleri sağlar.

Başlangıçta, Android sisteminde, kullanıcı telefonun Menü düğmesine basmasını seçerek hareket tabanlı bir kilit ekranı kullanmadı. Android 2.0'da, iki simge görüntülenen yeni bir hareket tabanlı kilit ekran sunuldu: biri telefon kilidini açmak için ve diğeri de ilgili simgeyi eğri üzerinde ekranın ortasına sürükleyerek etkinleştirilen ses seviyesi modunu ayarlamak için. Android 2.1'de, döner düğme, ekranın iki ucunda iki sekme ile değiştirildi. Android 3.0, yeni bir asma kilit simgesine sahip bir top tasarımı sundu. Bu, dairesel bir alanın dışına sürüklenirdi. Android 4.0'da kameraya kilidin açılması seçeneği sağlanırken, Android 4.1, sürükleyerek bir Google Arama ekranının kilidini açma özelliğini ekledi. Android 4.2, kilit ekranında ek değişiklikler yaparak ve kullanıcıların ekranın sol kenarından hızlıca kaydırarak kilit ekranında erişilebilen sayfalara widget eklemelerine olanak tanır. Kameraya, ekranın sağ kenarından kaydırarak benzer bir şekilde erişilir. Android, cihazların bir parola, 9 çember ızgarasında bir desen veya yüz tanıma sistemi ile kilitlenmesine izin verir. Diğer üreticilerin yaptığı Android dağıtımı, genellikle, Android'in kullandığı stoktan farklı kilit ekran tasarımları kullanıyor; HTC Sense'nin daha yeni sürümleri telefonun kilidini açmak için ekranın altından sürüklenen metalik bir halka kullandı ve ayrıca kullanıcıların ilgili kısayol simgesini halkanın içine sürükleyerek uygulamaları başlatmasına izin verdi.

Yeni Samsung cihazlarında kilit ekranı, Samsung Galaxy S III ve Samsung Galaxy S4 gibi TouchWiz Natura cihazlarıyla ekranda herhangi bir yerden herhangi bir yöne sürükler. Aynı zamanda gölet dalgalanması veya lens parlaması gibi görsel bir etki eşlik eder.

PC işletim sistemleri 
Windows NT, kullanıcıların sisteme yeniden erişmek için etkin kullanıcının parolasını girmesini gerektiren bir oturum açma penceresi görüntüleyerek bilgisayarlarını "kilitleme" yeteneği sundu. Windows XP'den beri, kilitleme işlevi de ⊞ Win + L klavye kısayoluna bağlanmıştır. Windows 8'de, kilit ekranı, mobil işletim sistemleri tarafından kullanılanlara daha yakından benzemek üzere yeniden tasarlandı; Kullanıcılar, bir saat, takvim olayları ve diğer uygulamalardan gelen bildirimleri de görüntüleyen kilit ekranında kullanılmak üzere ayrı bir duvar kağıdı seçebilir. Aygıtın kilidini açmak için ekran bir fare veya dokunmatik ekranla yukarı doğru sürüklenebilir. Ekran kilitleme işlevi, XScreenSaver ve Gnome ekran koruyucu gibi bazı Unix benzeri işletim sistemlerinde ekran koruyucu sistemlere dahildir.

Kaynakça 

Kullanıcı arabirimi teknikleri
Grafik kullanıcı arabirimi öğeleri