Listelenmiş bina

Listelenmiş bina (), Birleşik Krallık'ta "Özel Mimari ya da Tarihi Önemdeki Binaların Nizami Listesi"ne dahil yapılardır.

Liste egemen devlet Birleşik Krallık'a bağlı ülkelerden İngiltere'de Tarihî İngiltere, Galler'de Cadw (Galler Hükûmetinin Tarihî Çevre Servisi), İskoçya'da Tarihî İskoçya ve Kuzey İrlanda'da Kuzey İrlanda Çevre Ajansı (NIEA) tarafından düzenlenir.

Kavram Granada Anlaşması ilkeleri çerçevesinde bugüne kalan yapılarını "Ulusal Mimarî Miras Envanteri"nin öncülüğünde listeleyen İrlanda'da de kullanılsa da burada daha çok korunan yapı (protected structure) olarak adlandırılır.

Listelenmiş bir yapı yerel otoritelerden izin almaksızın yıkılamaz, genişletilemez ya da yapıda değişiklik yapılamaz. İngiltere ve Galler'de bu izinler bir tür koruma kurulu işlevi gören Amenity society tarafından verilir.

Listeleniş binalar listesinde bina olmayan köprü, anıt, heykel gibi yapıtların yanında mil taşı ve hatta The Beatles'ın Abbey Road albümüne ilham veren yol gibi birçok farklı yapı türü bulunur.

İngiltere ve Galler

Liste kategorileri 
İngiltere ve Galler'de listelenmiş binalar üç kategoriye ayrılır:
 Derece I: istisnai öneme sahip binalar.
 Derece II*: özel öneme sahip binalar
 Derece II: özel ilgi gösterilebilecek binalar

Eskiden var olan Derece III kategorisi 1970'te kaldırılmıştır. Buna ek olarak Derece I, II* ve II ile eşdeğer olan ve daha çok Anglikan kiliselerinde kullanılan Derece A, B ve C kategorilerinde hala bazı binalar listelenmiş olmasına rağmen bu kategoriler 1977'de kaldırılmıştır.

Eşdeğer statüler 
  - National Register of Historic Places ve National Historic Landmark
  - Monument historique ("tarihî anıt")
  - Rijksmonument ("ulusal anıt")

Kaynakça

Dış bağlantılar 

 İngiltere Ulusal Miras Listesi: harita bazlı listelenmiş yapı veritabanı 

Birleşik Krallık'ta arkeoloji
Birleşik Krallık mimarisi
 
Birleşik Krallık'ta kent planlaması