Roma'nın Yağmalanması (410)

Roma'nın Yağmalanması  24 Ağustos 410 tarihinde gerçekleşmiştir. Şehre Alarik komutasında Vizigotlar saldırdı. O dönem Roma artık Batı Roma İmparatorluğu'nun başkenti değildi; önce 286 yılında Mediolanum, sonra 402 yılında Ravenna başkent olmuştu. Ancak "ölümsüz şehir" olarak zirve pozisyonunu koruyordu ve imparatorluğun manevi başkentiydi. Şehrin yağmalanması, imparatorluğun kendisi kadar dostları, müttefikleri ile dönem için çok büyük bir şoktu.

Bu, 800 yıl önce Roma'nın düşman eline düşmesinden sonraki ilk olaydı. Bir önceki Roma'nın Yağmalanması, M.Ö. 390 veya 387/6 tarihinde, Brennus önderliğinde Galyalılar tarafından gerçekleşmişti. Üç gün süren yağma ve talandan sonra Alaric hızla Roma'dan ayrıldı ve güney İtalya'ya yöneldi. Yanında şehrin zenginliğini ve İmparator Honorius'un kız kardeşi Galla Placidia gibi değerli bir rehineyi de götürdü. Vizigotlar Campania, Lucania ve Calabria'yı yakıp yıktılar. Nola ve  Capua yağmalandı. Alaric, yağmadan sadece birkaç ay sonra, 410 yılının sonlarında Consentia'da hastalıktan öldü. Efsaneye göre, hazinesiyle birlikte köleler tarafından Busento nehrinin yatağına gömüldü. Köleler daha sonra hazinenin yerini gizlemek için öldürüldü.. Vizigotlar Alaric'in kayınbiraderi Ataulf'u yeni kralları olarak seçtiler. Vizigotlar daha sonra kuzeye doğru ilerleyerek Galya'ya yöneldi. Ataulf 414 yılında Galla Placidia ile evlendi, ancak bir yıl sonra öldü. Vizigotlar 418 yılında güneybatı Galya'da Vizigot Krallığı'nı kurdular ve 451 yılında Katalon Muharebesi'nde Batı Roma İmparatorluğu'nun Hun Attila'ya karşı savaşmasına yardım edeceklerdi. 

İtalya'nın Vizigot istilası, etkilenen eyaletlerde arazi vergilerinin istila öncesi değerlerin büyük oranda altında kaldı. Aristokratik cömertlik denilen, üst sınıflar tarafından kamu binalarının ve anıtlarının yerel olarak desteklenmesi, bu bölgelerin yağmalanması ve talan edilmesinden sonra güney-orta İtalya'da sona erdi.  Bertrand Lançon, gıda yardımı alan insanların sayısını baz alarak, Roma şehrinin toplam nüfusunun 408'de 800.000'den 419'da 500.000'e düştüğünü tahmin ediyor.

Roma şehri neredeyse 800 yıldır ilk kez yağmalanıyordu ve Batı Roma İmparatorluğu'nun giderek artan kırılganlığını ve askeri zayıflığını ortaya çıkarmıştı. Roma'yı ebedi şehir ve imparatorluklarının sembolik kalbi olarak gören İmparatorluğun her iki yarısındaki insanlar için şok ediciydi. Doğu Roma İmparatoru II. Theodosius, Konstantinopolis'te üç günlük yas ilan etti. Hieronymus keder içinde şöyle yazdı: "Roma yok olabiliyorsa, ne güvende olabilir?" 

Bu dönemde Roma İmparatorluğu hâlâ paganlar ve Hıristiyanlar arasındaki dini çatışmanın ortasındaydı. Hıristiyan bir rahip ve ilahiyatçı olan Paulus Orosius, yağmanın Tanrı'nın gururlu ve küfürbaz bir şehre karşı gazabı olduğuna ve yağmanın çok şiddetli olmamasının sadece Tanrı'nın iyiliği sayesinde olduğuna inanıyordu. Roma zenginliğini kaybetmişti ama Roma egemenliği devam ediyordu.  Diğer Romalılar ise yağmanın geleneksel pagan tanrılarından uzaklaşıp Hıristiyanlığa yöneldikleri için ilahi bir ceza olduğunu düşünüyordu. Romalı bir pagan tarihçi olan Zosimus, Hıristiyanlığın eski geleneksel ayinleri terk ederek İmparatorluğun siyasi erdemlerini zayıflattığına ve İmparatorluk hükümetinin yağmaya yol açan kötü kararlarının tanrıların ilgisizliğinden kaynaklandığına inanıyordu.

Hıristiyanlığa yönelik dini ve siyasi saldırılar, Augustinus'u Hıristiyan düşüncesinin temelini oluşturacak olan Tanrı'nın Şehri adlı kitabı yazmaya teşvik etti.

Yağma, Batı Roma İmparatorluğu'nun karşı karşıya olduğu birçok ölümcül sorunun doruk noktasıydı. İç isyanlar imparatorluğu dış istilalar karşısında zayıflatmıştı. Bu faktörler Roma İmparatorluğu'nun batıdaki istikrarına kalıcı olarak zarar verecekti. Bu arada Roma ordusu giderek barbarlaştı ve İmparatorluğa karşı sadakatsizleşti. 455'te Roma'nın Vandallar tarafından daha şiddetli bir şekilde yağmalanmasının ardından 476'da Germen Odoacer'in son Batı Roma İmparatoru Romulus Augustus'u görevden alıp kendisini İtalya Kralı ilan etmesiyle Batı Roma İmparatorluğu nihayet çöktü.

410 yılında gerçekleşen bu yağmalanma, Batı Roma İmparatorluğu'nun çöküşünün önemli bir dönüm noktasıdır.

Ayrıca bakınız 

Batı Roma İmparatorluğu'nun çöküşü
Roma'nın Yağmalanması

Kaynakça

Konuyla ilgili yayınlar 
 The Histories of Olympiodorus of Thebes
 Michael Kulikowski, Rome's Gothic Wars: From the Third Century to Alaric, Cambridge University Press, 2007.

Roma 410
5. yüzyılda Roma
410'larda çatışmalar