Michael Atiyah

Tam adı Sir Michael Francis Atiyah  (22 Nisan 1929- 11 Ocak 2019)  geometride uzmanlaşmış bir İngiliz matematikçisidir.

Atiyah, Sudan'da ve Mısır'da büyüdü ve akademik hayatının çoğunu İngiltere'de Oxford ve Cambridge'de ve Birleşik Devletler'de İleri Araştırmalar Enstitüsü'nde geçirdi. 1990-1995 yılları arasında Royal Society (1990-1995) başkanı, Cambridge Trinity College (1990-1997), Leicester Üniversitesi (1995-2005) genel başkanı ve Royal Society of Edinburgh (2005-2008) başkanı olarak görev yapmaktadır.). 1997'den beri Edinburgh Üniversitesi'nde onursal profesördür.

Atiyah'nın matematiksel ortak çalışanları arasında Raoul Bott, Friedrich Hirzebruch  ve Isadore Singer bulunurken öğrencileri arasında Graeme Segal, Nigel Hitchin ve Simon Donaldson bulunmaktadır. Hirzebruch ile birlikte, cebirsel topolojide önemli bir araç olan topolojik K teorisi için temeller attı. Bu teori, kayıt dışı olarak konuşurken, alanların bükülebileceği yolları anlatıyor. En iyi bilinen sonucu olan Atiyah-Singer indeks teoremi Singer ile 1963'te kanıtlanmış ve diferansiyel denklemlere bağımsız çözüm sayısının sayılmasında yaygın olarak kullanılmaktadır. Daha yeni çalışmalarının bazıları, teorik fizikten, özellikle de kuantum alan teorisinde bazı ince düzeltmelerden sorumlu instanton ve monopoldlardan esinlenmiştir. 1966'da Fields Madalyası ve 2004'te Abel Ödülü'ne layık görüldü.

Kariyer ve çalışmalar 
Atiyah, 1955-1956 yıllarını Advanced Study Enstitüsü'nde geçirdikten sonra Cambridge Üniversitesi'ne döndü ve burada araştırma görevlisi ve asistan öğretim görevlisi (1957-1958), ardından Pembroke College, Cambridge'de öğretim görevlisi ve öğretmen olarak çalıştı. (1958-1961). 1961'de Oxford Üniversitesi'ne taşındı. St Catherine's College'daki (1961-1963) okur ve profesör olarak çalıştı. Savilian Geometry profesörü ve New College, Oxford'da profesör olan, 1963 - 1969 yılları arasında profesör olarak görev yaptı. Daha sonra Princeton İleri Araştırmalar Enstitüsünde üç yıllık profesörlük yaptı ve ardından Royal Society Research Profesörü olarak Oxford'a döndü. ve St Catherine's College'ın profesörel üyesidir. 1974-1976 yılları arasında London Mathematical Society'de başkanlık yapmıştır.

Atiyah, uluslararası alanda, örneğin 1997 ve 2002 yılları arasındaki Pugwash Bilim ve Dünya İşleri Konferanslarının başkanı olarak aktif olmuştur. Ayrıca Inter Academy Uluslararası Sayılar Paneli, Avrupa Akademileri Derneği (ALLEA) ve Avrupa Matematik Derneği (EMS) kurulmasına katkıda bulundu.

Birleşik Krallık'ta, Cambridge'de Matematik Bilimleri için Isaac Newton Enstitüsü'nü kurdu ve ilk yönetmenliğini yapmıştır (1990-1996). Royal Society Başkanı, (1990-1995) Trinity College, Cambridge (1990-1997), Leicester Üniversitesinden Başbakan (1995-2005) ve Kraliyet Topluluğunun Başkanı Edinburgh (2005-2008). 1997'den beri Edinburgh Üniversitesi'nde onur profesörü olarak çalışmaktadır.

Kaynakça 

1929 doğumlular
2019 yılında ölenler
Trinity College'da öğrenim görenler
20. yüzyıl Britanyalı matematikçileri
Edinburgh Üniversitesi öğretim üyeleri
Abel Ödülü sahipleri
Lübnan asıllı Britanyalılar
Diferansiyel geometriciler
Royal Society üyeleri