İbn Şihab Zuhrî

İbn Şihab Zuhrî (Arapça: ابن شهاب الزهري‎) (tam ismi Muhammed ibn Muslim ibn Ubeydullah ibn Şihab el-Zuhri) (ö. H 124/M 741-2), ilk Siyer toplayıcılar arasında merkezi bir figürdür. Sahabeleri görmüş Tabiindendir. Hadis üzerine en büyük Sünni otoritelerden sayılır. Önde gelen hadis tenkitcileri arasında İbn el-Medini, İbn Hibban, Abu Hatim, El-Dahabi ve İbn Hacar el-Askalani dahil, hepsi İbn Şihab Zuhri'nin tartışılmaz otoritesi hakkında mutabık kalmışlardır. Birçok Sahabeden hadis almıştır. Sahabe'den sonraki birinci ve ikinci kuşak çok sayıda alim ondan rivayet etmişlerdir. Emevi Halife Abdülmelik zamanında Medine'den Şam'a taşınmıştır.

Bazı kaynaklarda Zuhri'nin gençlik yıllarında öğrendiği her şeyi kaydettiği, bazılarında ise başkaları hadis yazdığı halde onun yazmadığı, yalnızca uzun metinli hadisleri bir kereliğine yazıp ezberledikten sonra bu metinleri imha ettiği belirtilmektedir. Hocalığı devrinde ise önceleri hadislerin yazılmasına izin vermediği, talebelerinden hadisleri ilk duydukları anda ezberlemelerini istediği ve derste imladan değil soru-cevap metodu ile ilim alışverişinden yana olduğu halde Hişâm b. Abdülmelik tarafından çocukları için hadis imla etmeye zorlandıktan sonra tavrını değiştirdiği ve herkese hadis yazdırdığı bilinmektedir. Onun hadisleri yazdırmaya karar vermesinde tesirli olan ikinci bir sebep, muhtemelen bir kısmı kendisine değişli bazı rivayetlerin Iraklı râviler tarafından değiştirildiğini görmesidir. Kendisinin, “Buradan bir karış olarak çıkan hadis Irak’tan döndüğünde bir kulaç olur” ve, “Meşriktan gelen şu tanımadığımız rivayetler olmasaydı hadis yazımına müsaade etmezdik” sözleri bu manada ele alınabilir. Fakat Zuhrî'den hiçbir kitap kalmamıştır. Hadis rivayetleri, Neysâbûrî (ö. 258) tarafından iki cilt hâlinde toplanmıştır ve bu esere ez-Zuhriyyât denilmektedir.

Ayrıca bakınız
Mâlik bin Enes

Kaynakça

Hadisler
Siyer
Tâbiîn