Alexandru Ioan Cuza Üniversitesi

Alexandru Ioan Cuza Üniversitesi (Rumence: Universitatea „Alexandru Ioan Cuza”; akronim: UAIC), Yaş, Romanya'da bir devlet üniversitedir. Romanya Devleti'nin kurulmasından bir yıl sonra kurulmuştur. Kurulması Prens Alexandru Ioan Cuza'nın 1860'ta yayınladığı fermanla olur. Mihăileană Akademisi (Academia Mihăileană) adlı kurum Yaş Üniversitesi adını alarak ülkenin en yaşlı üniversitesi olan Alexandru Ioan Cuza Üniversitesi'nin kurulmasında rol oynar. Universitaria Consortium' a (Elit Romanya üniversitelerinin grubu) kayıtlı 5 üyeden biridir.

Rumence, İngilizce ve Fransızca programlar sunar. 2008'de, Şangay kriterlerine göre yapılan sıralamada 3 yıl üst üste ulusal araştırma sıralamasında birincilik elde etmiştir. 2002'de QS Dünya Üniversite Sıralamaları'nda UAIC, diğer 3 Romanya üniversitesi ile beraber, 601+ pozisyonu ile ilk 700'e girmeyi başarmıştır.

Coimbra Grubu (CG), Utrecht Ağı, European University Association (EUA), Uluslararası Üniversiteler Birliği (International Association of Universities-IAU), Francophony Üniversite Ajansı (University Agency of Francophony-AUF) ve Francophone Üniversiteler Ağına (Network of Francophone Universities-RUFAC) gibi önemli üniversite ağ ve birliklerine üyedir.

Tarihi 

Yaș uzun süre boyunca yüksek öğretimin kalbi olmuştur. Romanya bölgesinde işlev gören ilk enstitü 1640'ta Moldovalı Prens tarafından kurulan Vasile Lupu Vasiliană Akademisidir. Vasiliană Akademisinin kuruluşunu 1707'de Yaş Soylu Akademisinin, Antioh Cantemir tarafından, kuruluşu izlemiştir. Yaş Soylu Akademisi (1812'de ismi değiştirilerek Filoloji ve Bilim Akademisi) zamanının Avrupa Akademilerinin standartlarını yakaladı ve Rumen dili Yunan diline üstünlük sağlamış oldu.

1835'te, Gheorghe Asachi tarafından, Mihăileană Akademisinin kurulması Romanya yüksek öğreniminin dönüm noktalarından biri olarak anılır. Mihăileană Akademisi Avrupa standartlarını yakalama çabası ile Prens Mihail Sturdza'nın himayesinde kurulur. Üç fakülte ile kurulmuştur. Bu fakülteler, Hukuk, Filozofi ve Teoloji fakülteleridir. Akademik kadronun çoğu Alman ve Avusturya'dan akademisyenlerin bir araya getirilmesiyle oluşturulmuştur.

Moldova ve Walakya eyaletlerinin Prens Alexandru Ioan Cuza tarafından bir araya getirilmesi ile beraber, 26 Ekim 1860'ta Romanya tarihinin ilk modern üniversitesi olan Yaş Üniversitesi'nin Romanya yüksek öğreniminde bir dönüm noktası olacak açılış konuşması yapılır.

1879'da, Yaş Üniversitesi 4 fakülteye sahipti, Hukuk, Edebiyat ve Filozofi, Bilim ve Tıp fakülteleri. Bilim fakültesine 1892'de Organik ve İnorganik Kimya Bölümü, 1906'da Tarım Kimyası ve 1910'da Endüstriyel Elektrik bölümleri ilave oluşmuştur.

Mart 1937'de, teknik yüksek öğrenim bölümleri yeni açılmış olan Gheorghe Asachi Politeknik Okulu'na taşındı. 1948'de, Tarım Fakültesi Yaş Tarım Enstitüsü olurken Tıp Okulu ise Yaş Tıp ve Eczacılık Enstitüsü oldu.Üniversitenin şu anki A binası, Üniversite palası, 1983 ve 1987 yılları arasında inşa edildi ve savaş sırasında genişletildi. Yapının mimarı mimar Lous Blanc'tır ve yapım işleminin başlaması Kral I. Carol ve Kraliçe Elizabeth varlığında gerçekleşmiştir. Bina klasik ve 17. ve 18. yy Avrupa stili karışımı bir tarza sahiptir.

Komünizm sonrası dönem (1989-2009) 
Komünist rejimin düşüşünün ardından, Yaş Üniversitesi'nin karmaşık yeniden yapılanma süreci başladı. Yapılan dönüşümler yapısaldı ve bunlardan en görünür olan reformlar eğitim işlemi ile ilgili olanlardı. 1989'dan sonra Üniversite yönetimi tarafından varsayılan önceliklerin arasında, müfredattan ideolojik disiplinlerin kaldırılması, eğitim planlanmasının yeniden organize edilmesi derslerin ve seminerlerin tematik içeriklerinin güncellenmesi, her türlü bibliyografik kaynağa özgürce erişim, güç yapılarından bağımsızlık, Üniversitenin temel fakülte yapısının yeni disiplinlere ve araştırmalara ve diğer eğitimle ilgili mevzulara müsaade edecek şekilde yeniden düzenlenmesi ve kaynakların üniversitenin genç insanlarına olabildiğince açılmasıdır.

Devrim sonrası ilk on yıl derin düzenlemeler, krizler ve aynı zamanda araştırmalarla geçti. Üniversite merkezi yönetimden demokratik yönetime geçti ve ülkedeki benzer diğer enstitülerle hem bilimsel performans hem de öğrenci ve mezun sayısı açısından yarışır bir konuma geldi. Tabii ki bunlar yapılırken birçok zorlukla karşılaşıldı.

Arma 

Y şeklindeki kraliyet arması desenli örtü, üniversitenin kurulmasına temel sağlamış Vasiliană Akademisi, Mihăileană Akademisi ve Yaş Üniversitesi'ni temsil eder. Merkezde yüksek öğrenimin klasik amblemi olan İncil vardır. Kuruluşta var olan 3 fakülte, Filozofi, Hukuk ve Teoloji fakülteleri, 3 yıldız şeklinde ifade edilmiştir. Bu yıldızlar -Cuza ailesinin kalkanında da bulunan- mavi ve gümüş renkli arka planın üstüne oturur.

Organizasyon 
Yüksek öğrenim hayatına "Alexandru Ioan Cuza" Üniversitesi adı ile devam deden bu üniversite bir devlet üniversitesi olarak hizmet vermektedir. Yönetim İnsan Hakları Bildirgesi, Romanya Anayasası, Eğitim Yasası ve Devletin Didaktik Etmenler Kanunu üzerine temellenir.

Fakülte aktivitesi Fakülte Konsülü tarafından yönetilir. Fakülte Konsülü öğrencilerden ve departmanlardan temsilcilerden oluşur. Fakülte Konsülü gizli oy ile 4 yıl aralıklar halinde departmanlar tarafından seçilir. Seçim Fakülte Konsülü'nün işleyiş düzenine göre yerine gelir. Buna istisna öğrencilerdir, öğrencileri fakülte temsilcileri öğrenciler tarafından önerilir ve fakülte tarafından onaylanır.

Fakülte Konsülü'nin başkanı dekandır. Güncel aktiviteler konsülün ofisinde koordine edilir. Departman liderleri ve konsülün bir parçasıdır. Dekan, aynı zamanda rektör yardımcısı ve departman liderleri konsülün kurallarına göre seçilirler.

Yerleşkeler 

Üniversite yerleşkeleri şehrin kuzeyinde Copou Tepesi'nde yer alır.

Ana üniverisite binası 1893 ve 1897 yılında 1888'de yanmış olan Yaş Ulusal Tiyatrosu'nun yanına inşa edilmiştir. Üniversite Salonu (Kayıp Ayak Seslerinin Salonu olarak da bilinir) meclis oturumları şeklindeki tartışmalar için 1917 ve 1918 yılları arasında (bu yıllar Büyük Savaş yıllarına dahildir ve o zamanlar Yaş Romanya'nın başkenti idi) kullanılmıştır. 1967'de ressam Sabin Bălaşa Üniversite Salonu'ndaki güçlü biçimde romatize edilmiş bir dizi freski çizmeye başlar.

Kütüphane 

1835'te Mihăileană Akademisi'nin Kütüphanesi olarak kurulan Mihai Eminescu Merkez Kütüphanesi 15. yy'dan 19. yy'a uzanan 100,000 Rumen ve yabancı belgeleri, el yazması, kitaplar, albümler, haritalar, pullar ve arşiv eşyalarının eski ve nadir koleksiyonun yanında 2.5 milyon cilt ana koleksiyon barındırır

Ana koleksiyona ev sahipliği yapan bina Copou Tepesinin alt tarafında bulunur, 1930 ve 1935'te Kral Ferdinand'ın Kültürel Kuruluşu'nun merkezi olarak işlev görmüştür. Dorik kolonları ve Carrara mermerli ve Venedik mozaikli kubbesi vardır ve üçgen şeklindedir. 1945'lerde bu kütüphane ülkedeki en büyük kütüphanelerden biri haline geldi. Bugün, Romanya 'nın Moldova bölgesinin en büyük kütüphanesidir.

Fakülteler 
2011-2012 akademik yılında, toplamda 31,249 öğrenci üniversiteye başladı, bunların 22945'i lisans, 7108'i master, 1196'sı doktora öğrencisiydi. Günümüzde Alexandru Ioan Cuza Üniversitesi 15 fakülte ve 1 bölüm içermektedir:

 Biyoloji Fakültesi: 1864'te Bilimler Fakültesi'ne bağlı bir bölüm olarak kuruldu. 1948'de Doğal Bilimler Fakültesi'nin bir parçası oldu. 1990 yılında yapılan bir düzenleme ile fakülte adını aldı. 
 Kimya Fakültesi: 1864'te Bilimler Fakültesi'ne bağlı bir bölüm olarak kuruldu. 1948'de ise fakülteye dönüştürüldü. Kimya, teknolojik kimya ve farmasötik kimya programlarını barındırır. 
 Bilgisayar Bilimleri Fakültesi: 1965'te Makine Bilgisayarcılığı Bölümü adında Matematik Fakültesi'nin bir parçası olarak kuruldu. 1991'de Bilgisayar Bilimleri Fakültesi olarak anılmaya başlandı. Teknik okul olmamasına rağmen Bilgisayar Bilimleri Fakültesi barındıran Romanya'daki ilk üniversite Alexandru Ioan Cuza Üniversitesidir.  
 Ekonomi ve İşletmecilik Fakültesi: 1962 de Ekonomi Fakültesi ismi ile kuruldu.  
 Coğrafya ve Jeoloji Fakültesi: 1865 yılında Jeoloji ve Mineroloji Fakültesinde bir bölüm olarak var oldu. 1948'de, Doğal Bilimler Fakültesi'ne aktarıldı. 1977'den beri varlığına bir fakülte olarak devam ediyor. 
 Tarih Fakültesi: 1860 yılında Filozofi Fakültesi altında bir bölüm olarak kurulmasına karşın 1990'da kendi başına ayrı bir fakülte oldu. 
 Hukuk Fakültesi:1856'da kurulan bu fakülte kurucu fakültelerden biridir. 
 Edebiyat Fakültesi: 1860'ta kuruldu. 1960'ta 100 yaşında kendi başına bir fakülte oldu. 
 Matematik Fakültesi: 1948'de fakülte olmuştur. 
 Filozofi ve Sosyal Politika Bilimleri: Kurucu fakültelerden biridir. 
 Beden Eğitimi ve Spor Fakültesi: 1960'ta kurulmuştur. 
 Fizik Fakültesi: 1962'de fakülte oldu. 
 Eğitim Bilimleri ve Piskoloji Fakültesi, kuruluşunda bir bölümken 1997'de fakülte adı verilmiştir.  
 Ortodox İlahi Bilimler Fakültesi, founded in 1860, as one of the founder faculties.  
  Katolik İlahi Bilimler Fakültesi: 2002'de kurulmuştur. 
 Avrupa Çalışmaları Merkezi, 2000'de kurulmuştur.

Araştırmalar 
Alexandru Ioan Cuza Üniversitesi, 24 lojistik destek merkezi ile 400 ulusal ve uluslararası araştırma projesi içinde bulunmaktadır.

Bilimsel araştırmalar 
Alexandru Ioan Cuza Üniversitesinde, yüksek öğrenim kurumlarının güçlü ve uluslararası seviyedeki araştırma merkezleri ile yarışır konumda olduğu, batıda hatrı sayılır bir konuma varmak için bilimsel araştırmalar stratejik bir yol haline gelmiştir.

Bu konuma erişmek için gereken uzun süreli süreci desteklemek için 2014'te Bilimsel Senato Bilim Konseyi kuruldu. Konseyin kuruluş amacı bilimsel araştırmaların Araştırma ve Proje Yönetimi aktivitesiyle alakadar olmaktır.

Bu düşünce tarzının bir sonucu olarak, 2004-2008 periyodunda değeri 1,000,000 Euro' yu bulan 30 uluslararası proje ve 18 iki taraflı (Romanya - Rusya, Romanya- Fransa, Romanya- Yunanistan, Romanya- İtalya, Romanya- Macaristan vb.) proje gerçekleştirmiştir.

Romanya Akademisi 510 ödenekleri 60,700 ley tutmuş iken, 104 CEEX (Mükemmellik Araştırması) projeleri 20,733,299 ley tuttu ve Ulusal R & D I Planı projelerinden 1,338,840 ley elde edildi.

2006'da, Üniversite kaynaklarını 3 disiplinlerarası eğitim platformu/laboratuvarı kurmak için kullandı. Bu platformlar AMON - Gelişmiş moleküler nanoteknoloji çalışmaları için entegre olmuş platform, ARHEOINVEST- Arkeolojide disiplinlerarası eğitim ve araştırma platformu ve MEDIAEC - Gelişim ve inovasyon eğitim ve araştırmalarının etkili araçları isimlerini taşır.

Üniversite kendini daha çok şu branşlara doğru çevirmiştir: doğal ve yapay nanoyapılı sistemlerin özellikleri, çevresel çalışmalar, doğal ve yapay riskler ve atıklar, doğal ve antropik riskler, uygulamalı matematik ve informatik(doğal dil,e-öğrenme, GRID sistemleri), mülklerin sosyal sunumları, güç ve zayıflıklar, global ekonomi ve kültürler arası çalışmalarda stratejik oryantasyonlar.

Akademik tanınırlık 
Programların, araştırma aktivitelerinin, bir sonucu olarak,bütçeden pay almayı başardı ve bu alandaki gelişimi ile 2008'de üniversite resmi olarak bir araştırma ve geliştirme sistemleri birimi olarak kabul edildi. 2006'da Resort Bakanlığından Uluslararası Bilimsel Yayınlar için, 2007 'de ISI dergilerinde yayınlanan bilimsel makaleler için ve 2008'de Mükemmeliyet Merkezindeki "Mükemmellik CARPATH Merkezi-Fizikte Uygulamalı Araştırmalar Merkezi ve İleri Teknikler" için ödül almıştır.

2013, "Alexandru Ioan Cuza" Üniversitesi en iyi 1000 Dünya üniversitesi arasında 701+ sırasıyla yer bulmuştur. Bükreş Üniversitesi ve Cluj-Napoca Babeş-Bolyai Üniversitesi top QS'de Alexandru Ioan Cuza Üniversitesi ile aynı konumu (701+) paylaşmıştır.

Üyelik ve ulusalararası ilişkiler 
Ulusalararası ilişkiler departmanı 1995'te bu tür meseleler ile ilgilinmesi için kuruldu. Tempus ve Sokrates / Erasmus hareketlilik programları başlatıldı ve yabancı üniversiteler ile öğrenci ve öğretmen değişimi kolaylaştı. Bunun sonucunda uluslararası ilişkiler enstitüleşti. Çoğu Avrupa ülkesi(genelde Fransa), ayrıca Amerika, Asya ve Afrika'dan da olmak üzere yabancı üniversiteler ile anlaşmalar yapıldı. 1998-1999'da sayısı 73 olan bu anlaşmalar 2007-2008'de 206'yı buldu. 2869 öğrenci ve 671 öğretmen üniversitenin hareketlilik programlarından faydalandı. Aynı yıl içinde, 531 Erasmus yabancı öğrencisi ve Avrupa ülkelerinden 420 öğretmen eğitim ve gözleme aktivitelerine kayıt oldu.

Alexandru Ioan Cuza Üniversitesi AUF, RUFAC, EUA ve Balkan Üniversiteleri Ağı'na üyedir. 2005'te Utecht Ağı'na 2007'de ise Coimbra Grubuna katılmıştır. 2006'da Magna Charta Rasathanesi'nin, Bologna Üniversitesi ve EUA tarafından kurulmuş kar gütmeyen bir organizasyon, bir parçası haline gelmiştir.

Romanya'nın Avrupa Birliğine girmesi ile bu değişim programları üstünleşti. Bugün üniversitenin 250 yabancı üniversitesi ile işbirliği vardır.

Ünlü mezunlar 
Yaş Üniversitesi Grigore Cobalcescu, Petru Poni, Alexandru Philippide, Alexandru D. Xenopol, Dragomir Hurmuzescu, Alexandru Miller, Octav Mayer, Gheorghe Bratianu, Grigore T. Popa, Marin Sorescu, Gheorghe Platon, Alexandru Zub gibi prestijli akademisyenler yetiştirmiştir.

Mezun kuruluşu 
Mezun topluluğunu geliştirmek ve pekiştirmek, mezunların amaçlarını aramaları ve varmalarına yardım etmek amacı ile üniversite bu kuruluşu kurmuştur.

Kuruluşun başlangıçtan itibaren varsayılan hedefleri arasında üniversite mezunlarının bir sosyal grupta yüksek moral ile üyelik bilincinin geliştirilmesi, sivil ve profesyonel değerler; bu grubun üyeleri mükemmellik kaygısı ile tanımlanır, bilimsel araştırma aktivitelerinin organizasyonu, idman ve özelleşme aktiviteleri, yüksek öğrenimin modernleşmesinin desteklenmesi, ülkedeki üniversite ve araştırma alanları ile ilişkilerin güçlendirilmesi, mezunların uygun pozisyonlara yerleştirilmesi, ülkedeki iş çevreleri ile iyi ilişkiler sağlanması, yüksek öğrenimdeki eğitim sürecinde ve bilimsel çalışmalarda girişimciliğin desteklenmesi ve bu üniversiteden mezun genç araştırmacıların ve profesörlerin özelleşmelerini üstlenerek onları cesaretlendirmek vardır.

Aynı zamanda kuruluş ülkedeki ve yurt dışındaki belge desteğini finanse etmeye ve mezunların uluslararası ve ulusal konferans ve kongrelere katılmasını desteklemeye çalışır.

Öğrenci birlikleri 
İlk kurulum 1990'da IES Biriliği öğrencileri ve Romanya Ortodoks Hristiyan Öğrencileri Birliği (ASCOR) oldu. Buna takiben Ekonomi ve Yönetimdeki Öğrencilerin Uluslararası Birliği (AIESEC) 1993'te, Ekonomik Öğrenciler Ligi (LSE) 1998'de, 180'den fazla üye ile Avrupa Hukuk Öğrencileri Birliği (ELSA) Yaş'taki öncü grupla(169 kişi) 1998'de kuruldu.

Devrim sonrası ikinci on yıllık dönemde, Yaş Francophone Öğrenci Birliği (ASFI) 2001'de, Yaş Avrupa Öğrenci Birliği (AEGEE-Yaş) 2003'te, İdari Bilimler Öğrencileri Ulusal Birliği(ANSSA) halk sektör yönetiminde yüksek performanslı bir idarenin geliştirilmesine katkıda bulunmak amacı ile 2003'te, hem Yaş Genç Ekolojistler Birliği (TERIS) hem Psikoloji Topluluğu 2004'te, Coğrafya ve Jeoloji Öğrencileri Ligi (LSGG) 2005'te, Halkla İlişkiler ve İletişim Öğrenciler Birliği (PRIME) Yaş Gazeteci Öğrenciler Birliği(ASJ) ile 2006'da kuruldu. 2008 ve sonrasında da Yaş Avrupa Çalışmaları Öğrencileri Organizasyonu (OSSEI), Yaş Filozofi Fakültesi Mezunları ve Öğrencileri Birliği (ASAFFI), Yaş Sosyal Asistanlar ve Öğrencileri Birliği (ASALT) kurulurken 2009'da Yaş Kimya Öğrencileri Birliği (ASCIS) ile Tarih Öğrencileri Ligi (LSI) kurulmuştur.

Galeri

Binalar

Ana binanın önündeki heykeller

Rektörlük binasının yanında bulunan bazı ünlü mezunların heykelleri

Kayıp Ayak Seslerinin Salonu

Ünlü öğretim üyeleri, ünlü mezunları ve rektörleri

Ayrıca bakınız 
 Mihăileană Akademisi
 Avrupa'daki modern üniversitelerin isimleri (1801-1945)
 Utrecht Ağı

Bibliyografi 
  
 Universitatea din Iași 1860-1985: dezvoltarea științei, Gheorghe Platon, V. Cristian, I. Agrigoroaiei, Editura Junimea, 1985

Ek bibliyografi 
 Universitatea "Al. I. Cuza", Iași, Aurel Loghin, Maria Platon, Gheorghe Platon, Editura Litera, 1971

Kaynakça

Dış bağlantılar 

 Alexandru Ioan Cuza Üniversitesi resmî web sitesi 
 "Alexandru Ioan Cuza" Üniversitesi sunumu
 Filoloji Çalışmaları Doktora Okulu Resmi sitesi 
 Üniveristenin şehir haritasındaki yeri 
 Alexandru Ioan Cuza - çalışmanın 150 yılı, 9 Haziran 2010, Ulusal Dergi

 
1860'ta Romanya'da kurulan oluşumlar
Yaş'taki üniversiteler
1860'ta kurulan üniversiteler