Denizaşırı Çinliler

Denizaşırı Çinliler (), Çin Halk Cumhuriyeti (Çin anakarası, Hong Kong ve Makao) ya da Çin Cumhuriyeti (Tayvan)'nin dışında yaşayan Çin doğumlu ya da Çin kökenli insanlardır. Büyük Çin Bölgesi'nin dışında yaşayan kısmen Çin kökenli insanlar da kendilerini denizaşırı Çinli olarak sayabilir. Denizaşırı Çinliler, Çin'deki Han etnik çoğunluğundan ya da Çin'deki diğer etnik gruplardan olabilir. Kişi başına göre Singapur, Büyük Çin'in dışındaki en büyük denizaşırı Çinli nüfusuna sahip. Avustralya ise kişi başına Asya'nın dışındaki en büyük denizaşırı Çinli nüfusuna sahip.

Terminoloji 

Çincede "Denizaşırı Çinliler" anlamına gelen ve Çin dışındaki ülkelerde yaşayan Çin vatandaşlarını tanımlamak için kullanılan çeşitli ifadeler mevcuttur: Huáqiáo () ya da Hokkien dilinde Hoan-kheh (). 19. yüzyılın sonunda Çin hükümeti, denizaşırı Çinlilerin hem dış yatırım kaynağı hem de yabancı ülkelerle ilgili bilgilere bir köprü olarak çok değerli olduklarını fark etti; bu nedenle Huaqiao (華僑) teriminin kullanımını tanımaya başladı. "Haigui" (海归) terimi, Çin'e geri dönmüş denizaşırı Çinliler için, guīqiáo qiáojuàn (归侨侨眷) ise Çin'e geri dönmüş akrabalar için kullanılır.

Huáyì (), Çin'in dışında yaşayan etnik Çinliler için kullanılır. Hǎiwài Huárén (海外华人), sık kullanılan diğer bir terim ve denizaşırı Çinliler ifadesine daha yakın bir çeviridir; Çin Halk Cumhuriyeti hükümeti tarafından, vatandaşlığı gözetilmeksizin Çin'in dışında yaşayan Çin etnik kökenli insanları tanımlak için sık kullanılan bir ifade.

Kantonlu, Fuzhoulu, Hoklo ya da Hakka gibi etnik Han Çinlisi olan denizaşırı Çinliler, diğer denizaşırı Çinlileri "Tangren" (; Hakkaca: tong nyin; Fuzhou lehçesi: toung ning) olarak tanımlar. Kelime anlamıyla Tang halkı anlamına gelir ve bir zamanlar Çin'i yöneten Tang Hanedanı'na bir göndermedir. Terimin bu eski hanedanla aslında çok az alakası olmasına rağmen, Kantonlular, Fuzhoulular, Hoklolar ve Hakkalar tarafından konuşma dilinde denizaşırı Çinlileri tanımlamak için yine sık kullanılan bir ifade.

Shǎoshù mínzú (少数民族) terimi, Çin diasporasında Çin'de etnik azınlık olarak sayılan bireyler için denizaşırı Çinlileri tanımlayan çeşitli ifadelerin önüne eklenir. Shǎoshù mínzú huáqiáo huárén, shǎoshù mínzú huáqiáo huárén ve shǎoshù mínzú hǎiwài qiáobāo (少数民族海外侨胞) terimleri hepsi kullanımdadır. Denizaşırı Çinli İşleri Bürosu, resmi politika amaçları için Han Çinlileri ile etnik azınlıkların arasında ayrım yapmamaktadır. Örneğin Tibet diasporası üyeleri, bazı denizaşırı Çinlilere verilen izinlerle Çin'e seyahat edebilir. Çin diasporasındaki etnik azınlıkların sayısına dair çeşitli tahminler mevcuttur: 3,1 milyon (1993), 3,4 milyon (2004), 5,7 milyon (2001, 2010), ya da tüm denizaşırı Çinlilerin yaklaşık onda biri (2006, 2011). Sınır ötesi etnik gruplar (跨境民族, kuàjìng mínzú), ancak Çin sınırında bağımsız bir devletin kuruluşunun ardından Çin'den gittikleri durumda denizaşırı Çinli sayılır.

Hmonglar ya da Moğollar gibi Çin ile tarihi bağlantısı olan bazı etnik gruplar, kendilerini "denizaşırı Çinli" olarak tanımlamayabilir.

Ülke istatistikleri 

50 milyondan fazla denizaşırı Çinli vardır. Denizaşırı Çinlilerin çoğu Güneydoğu Asya'da yaşamaktadır; Singapur nüfusunun çoğunu oluşturmanın yanı sıra Tayland (%14), Malezya (%23), Endonezya, Brunei (%10), Filipinler ve Vietnam'da büyük Çinli azınlık nüfusları mevcuttur.

Ayrıca bakınız 

 Çin dış göçü
 Çin mahallesi
 Türkiye'deki Çinliler

Kaynakça