Mandibular orta kesici diş

Mandibular orta kesici diş ya da mandibular santral, çeneye yüzün orta hattına bitişik olacak şekilde yerleşmiştir. Mandibular laterallerin meziyalinde (yüzün orta hattına doğru) bulunur. Diğer kesici dişler gibi, işlevi mastikasyon ya da çiğneme esnasında besini kesmektir. tüberkülü bulunmaz. Onun yerine besini kesen yüzey alanına kesici kenar ya da insizal kenar denir. Benzer olsalar kalıcı ve süt mandibular santraller arasında küçük farklar bulunur. Mandibular santraller genelde ağızda görünen ilk diştir. Yaklaşık 6-8 yaşlarında görülmeye başlanır.

Numaralandırılması 
Üniversal numaralandırma sisteminde, süt mandibular santraller büyük harfle gösterilir. Sağ süt mandibular santral "P" ile soldaki ise "O" ile ifade edilir. Uluslararası numaralandırma sistemi bundan farklı olup sağ taraftaki "81" sol taraftaki "71" ile gösterilir.

Üniversal numaralandırma sisteminde, kalıcı mandibular santraller bir sayı ile gösterilir. Sağ kalıcı mandibular santral "25" ile soldaki ise "24" ile ifade edilir. Palmer numaralandırma yönteminde ise dişin hangi çeyrekte olduğunu gösteren bir sembol ile dişin sırasını ifade eden bir sayı beraber kullanılır. Bu dişin her iki taraftaki hali "1" ile gösterilirken, sağdakinin altına  "┐" sembolü, soldakinin altına "┌" konulur. Türkiye'de de kullandığımız uluslararası numaralandırma sistemi ise bu iki numaralandırmadan farklı olup sağ kalıcı mandibular santral "41", soldaki ise "31" ile gösterilir.

Anatomi 
Santral kesicilerin linguallerinde bir fossa bulunur. Mezial ve distal aproksimal kontaktları insizal üçlüdedir. Fasiyal ve lingual kontür kretleri (en çıkıntılı oldukları nokta) servikal üçlüdedir ve tüm keserler ve kaninler için durum böyledir.

Kaynakça 

 Ash, Major M. and Stanley J. Nelson,  2003. Wheeler’s Dental Anatomy, Physiology, and Occlusion. 8th edition.

Diş türleri