Ağaç sınırı

[[Dosya:Picea engelmannii Pikes Peak 3.jpg|küçükresim|upright=1.82|Ağaç sınırında Picea engelmannii, Pikes Peak, Kolorado]]

Ağaç sınırı ya da ağaç hattı, ağaç çizgisi (İngilizce treeline, tree line), dikey (dağlarda) ya da yatay (Kutup, çöl ve bozkırlarda) uç bölgelerde ağaçların sıcaklık ve nem yetersizliğinden büyüyemeyip ilerleyişinin durduğu habitat sınırı. Bir bakıma ağaçların yaşam sınırı olup ağaç yetişmeyen bölge sınırı, ağaç yetişmeyen yükseklik sınırı, ağaç büyüme üst sınırı olarak da adlandırılır.

Bazen eş anlamlı kullanılan orman sınırı (İngilizce timberline, forest line) ise, orman örtüsünün kapalılığı kaybolmadan (en azından doğal gençleştirme koşullarının devam ettiği ışıklı kapalılık seviyesinde) uzanabildiği sınıra denir.

 Tipleri 
Dağ (alp) ağaç ve orman sınırı
dağ orman sınırı, doğal koşullar altında, ormanın, kapalılığı kaybolmadan (en azından doğal gençleştirme koşullarının devam ettiği ışıklı kapalılık seviyesinde) çıkabildiği son rakım.
dağ ağaç sınırı, kapalılığın kaybolduğu (serbest durum) ve ağaçların, asgari düzeyde de olsa (5 m) boylarını koruyarak ulaşabildikleri rakım. Dağ ağaçsınırı tohumun olgunlaşabilme sınırı olarak da adlandırılır.
dağ kötürüm ağaç sınırı, ağaç formundaki türlerin, 5 metrenin altına düşen boyları ile ağaççık ve hatta çalı halini alarak; zor koşullar yüzünden, normal habitatları bozulmuş bir hâlde ulaşabildikleri rakım.
Kutup (polar) ağaç ve orman sınırı
Bozkır (step) ağaç ve orman sınırı

 Tipik vejetasyon 
Bazı tipik arktik ve alpin ağaç sınırı oluşturan vejetasyon örnekleri (ki çoğu çam, ladin, köknar gibi kozalaklı ağaçlardır):

 Avrasya Larix gmelinii Larix gmelinii Pinus cembra Pinus mugo 
Betula pubescens subsp. tortuosa

Türkiye'de en üst dağ orman sınırı Nemrut Dağı (Bitlis)’nda 2800–2900 m rakımlarda huş (Betula) ağacının çizdiği sınırdır. Türkiye'de huşlardan başka Pinus sylvestris (sarı çam), Pinus nigra (kara çam), Populus tremula (titrek kavak), Picea orientalis (Doğu ladini), Abies (köknar), Cedrus libani (Toros sediri), Juniperus (ardıç) ve Fagus orientalis (Doğu kayını) ağaçları dağ orman sınır oluşturan ağaçlardır.

 Kuzey Amerika Abies lasiocarpa Larix lyallii Picea engelmannii Pinus albicaulis Pinus longaeva Pinus aristata Pinus balfouriana Pinus flexilis Pinus culminicola Picea mariana Pinus hartwegii Güney Amerika  Nothofagus antarctica Nothofagus pumilio Polylepis tarapacana Avustralya Eucalyptus pauciflora''

Kaynakça

Dış bağlantılar 

Ağaçlar
Pinopsida
Orman ekolojisi
Dağ ekolojisi
İklim