Cucumis metuliferus

Boynuzlu kavun (Cucumis metuliferus), Afrika boynuzlu kavunu ya da kavun, jelli kavun, hedged gourd, İngiliz Domatesi, melano, ya da kiwano veya  "cherie" gibi adlarla bilinir. Güney ve Orta Afrika’da doğal olarak yetişen tek yıllık tırmanıcı bir bitkidir. Çevre düzenleme, güzel görünüşü ve meyvesi için İsrail, Kenya, Yeni Zelanda, ve Amerika'da yetiştirilir.

Türkiye'ye yeni gelmiştir. Manisa, Alanya gibi yerlerde yetiştirilmektedir. Alanya kavunu adıyla da tanıtımı da yapılmaktadır. Meyvesinin tadı salatalık, kabak arası veyahut salatalık, muz, limon karışımı bir lezzet olarak tanımlanmaktadır. Yaprakları tüylü olup ovaldir. Monoik çiçekleri vardır ve kendi kendini tozlayabilir. Boynuzlu kavun olarak bilinen kiwano oval 10 cm çapında ilginç görünüşlü bir meyveye sahiptir. Olgunlaştığında sarımsı portakal renkli kabuk ve kabuk üzerinde mahmuzlar (çıkıntı, boynuz) vardır. Sulu, etli meyve içinde tohumlar bulunur. Tohumlar jelimsi bir madde ile sarılıdır. Meyvesi çiğ ya da meyve suyu şeklinde değerlendirilir. Tohum yoluyla yetiştirilir.

Besin değeri

Kullanım alanı 
Afrika'da yetiştirilen geleneksel bir bitkidir. Cildin, saçların, tırnakların, diş etlerinin, dişlerin ve kemiklerin sağlıklı kalmasını sağladığı, idrar yolları, solunum yolları enfeksiyonlarında vücudun direncini arttırdığı söylenmektedir. Bununla birlikte meyve çiğ olarak kullanılabildiği gibi yemeklerde de pişirilerek kullanılabilir ancak her ne kadar yenilebilir olsa da çiğ yerken insanlar, meyve özünü yemekte, tohumlarını yememektedir bununla birlikte tadının lezzetinin artması bakımından bir miktar tuz veya şeker bu meyveyi yerken ilave edilmektedir.

Yetiştirilmesi 

Kiwano tohumu 20-30C sıcaklık aralığında çimlendirilir. Toprak sıcaklığı 15 dereceye geldiğinde açık araziye dikimi yapılır. Sarılıcı bir bitki olduğundan gövdenin bir desteğe ihtiyacı vardır. Bir dönüme 1000 adet dikilebilir ve bir dönümden 5 ton meyve alınabilir. Ekim ile hasat arası 3 ile 6 ay arasında değişebilir. İlk çiçeklenme evresinde haftada 2 defa sulanır. Daha sonraki evrelerde haftada bir sulanır. Yetiştirmesi özen ister.

Saklama Süresi ve Koşulları 

Dalında portakal rengine dönmeye yüz tutmuş meyveler toplanarak 15-20 derece oda sıcaklığında 3-4 ay süreyle saklanabilir.

Galleri

Refereranslar

Dış bağlantılar 
 Kiwano  at GreenNet - Exotic Vegetables
 Dr. Duke's Phytochemical and Ethnobotanical Databases

Cucumis