Zümrüd Kuluzade

Zümrüd Kuluzade (), Azerbaycan felsefe tarihçisi , felsefe doktoru, filozof, araştırmacı.

Hayatı 

Zümrüd Kuluzade 17 Mart 1932 yılında doğdu. 1949 yılında orta okulu bitirmiş ve o zamanlar SSCB de S.M.Kirov ismi ile bilinen Azerbaycan Devlet Üniversitesinin tarih fakültesinin felsefe bölümüne dahil oldu ve oranı üstün eğitim diploması ile tamamladı. 1954yılından 1957 yılına kadar Azerbaycan Pedaqoji Ensitütüsünün felsefe ana bölümünde doktora okumuş 1957 yılında ise Azerbaycan Milli Bilimler Akademisinin Felsefe, Sosyoloji ve Hukuk Enstitüsününde çalışmaya başlamıştır. Uzun yıllar aynı yerde Felsefe ve İçtimai düşünce tarihi şubesinin müdürü olarak çalışmıştır.

Felsefe alanında çalışmaları 

Zümrüd Kuluzade ünlü Azerbaycan filozofudur. Z. Kuluzade’nin doktora tezi antagonist toplumda üst yapının rolü, profesörlük çalışması ise Azerbaycan'ın en büyük felsefi akımlarından birini, Hurufiliği ve öncüllerini konu almıştır. Onun “Hurufilik ve Azerbaycan’daki Temsilcileri” kitabı (1970) Hurufiliğin tarihini ve felsefesini inceleyen yegane monografik eserdir. Bunun dışında, Azerbaycan’da Doğu-Batı sorunu felsefi alanda ilk kez Zümrüd Kuluzade tarafından “13.-16. Yüzyıl Şark Felsefesinin Gelişim Kanunları ve Doğu-Batı Sorunu” (1984) monografisinde araştırılmıştır.

Zümrüd Kuluzade Azerbaycan Felsefe Tarihi (2002) serisinden olan eserlerin baş editörü, bazı bölümlerin yazarı, Azerbaycan Ansiklopedisinin (2007) "Felsefe" makalesinin yazarıdır.

Zümrüd Kuluzade’nin bilimsel faaliyetinde, onun inisiyatifi ve  editörlüğünde yayınlanan Şark Felsefesi Problemleri adlı uluslararası bilimsel ve teorik derginin (1996’dan) önemi büyüktür. Azerbaycanca ve Rusça, ayrıca Arapça, Farsça, Türkçe, İngilizce, Almanca ve Fransızca geniş özetlerle yayınlanan dergi Azerbaycan kültür tarihinde felsefeye dair ilk dergidir ve kapsadığı sorunlara, adına göre günümüz dünya medeniyetinde benzeri yoktur.

Zümrüd Kuluzade İlimde başarılı kadınların danışım kurulunun 2001 yılından üyesidir. Azerbaycan'da 2000 yılının kadını fahri diploması ile ödüllendirilmiştir.

Felsefe alanında çalışmaları 
Gender 
İslam kültür bölgesi felsefesi
Azerbaycan felsefe tarihi  
Felsefe tarihine ilişkin araştırmalar
Umumvahdet felsefesi
Azerbaycan tarihşinaslık sorunları
Doğu- Batı sorunu

Eserleri

 Nesimi - Doğu filozofu ve şairi (1973),
 Kasimi Envar'ın dünya görüşü (1976),
 Doğu kültür tarihinin teorik sorunları ve Nizamişinaslık (1987),
 Azerbaycan felsefesi tarihinden VII-XVI asırlar (1992),
 Füzulişinaslık sorunları (2006).

Makaleleri 

 Mistika ve panteizm manevi medeniyetin evrensel tezahürleri olarak
 Azerbaycan devletçilik tarihi ideolojisi "Kitab-i Dede Korkut" destanları ışığında
 Türk halklarının genel sivil ve kültür tarihlerinin oluşturulması
 Albaniya alban ve ermeni tarihçilerinin araştırmalarında
 Kafkaslarda dini durum: Gündem ve perspektifler
 Umumvahdet felsefesi
 Muğam vahdet felsefesinin tezahürü ve derk edilmesi olarak
 XXI asır vahdet felsefesinin tefsirine ilişkin bazı detaylar
 İslam felsefesi değil, İslam bölgesi felsefesi
 İslam bölgesinde felsefenin tedkiki ve tebliği sorunları
 İslam bölgesi felsefesi şiirine ilişkin bazı araştırmalar
 Yunus Emre Doğu ve Batı panteist düşüncesinde
 Kızılbaş ideolojisi felsefi açıdan
 "Kitab-i Dede Korkut" Doğu felsefi düşüncesi açısından

Dipnotlar

Kaynakça 

 Zümrüd Quluzadə

 Fəlsəfəyə münasibəti aktuallaşdıran nədir? 
 Zumrud Kuluzade eserleri 
 AMBA Felsefe Ensitütüsü
 
 Pantheism ve Mistika 
 Umumvahdet felsfesi ve Lutfi-zade ideleri 
 Türk halklarının genel kültür tarihlerinin oluşturulması 
 Umumvahdet felsfesi

1932 doğumlular
Yaşayan insanlar
Felsefe yazarları
20. yüzyıl Azeri filozofları
21. yüzyıl Azeri filozofları
Bilgi kutusu bulunmayan kişiler