Bay Hiçkimse

Bay Hiçkimse (İngilizce özgün adı: Mr. Nobody), 2009 yapımı, Jaco Van Dormael'in yönetmenliğini yaptığı filmdir. Filmin başrollerinde Jared Leto, Diane Kruger, Rhys Ifans, Sarah Polley, Linh Dan Pham, Daniel Mays ve Natasha Little yer almaktadır. Hafızası gittikçe zayıflayan Nemo, üç ana aşkına ve ailesinin boşanmasına ve ardından hayatının üç kritik kavşağında yaşadığı zorluklara atıfta bulunur: dokuz, on beş ve otuz dört yaşında. Bu kritik kavşakların her birinden çıkan alternatif yaşam yolları incelenir. Spekülatif anlatı, genellikle bu çağların her birinde farklı olası bir kararın hareketiyle yön değiştirir. Film doğrusal olmayan anlatı ve çoklu evren hipotez stilini kullanmaktadır.

Bay Hiçkimse dünya prömiyerini Altın Osella ve Biografilm Lancia Ödülü aldığı 66. Venedik Uluslararası Film Festivali'nde yaptı. Eleştirel tepkiler genellikle güçlüydü ve film yedi Magritte Ödülüne aday gösterildi ve En İyi Film ve En İyi Yönetmen Van Dormael dahil olmak üzere altı ödül kazandı. Film çoğunlukla Avrupalı finansörler tarafından finanse edildi ve 13 Ocak 2010'da Belçika'da gösterime girdi. Orijinal çıkışından bu yana, Mr. Nobody, felsefesi ve sinematografisi, kişisel karakterleri ve Pierre Van Dormael'in film müziğiyle tanınan kült bir film haline geldi.

Konusu 
2092'de insanlık, hücrelerin sonsuz yenilenmesiyle ölümlülüğü yenmiştir. Dünyadaki son ölümlü olan 118 yaşındaki Nemo, ölüm döşeğindedir. Némo küçük bir çocukken bir peronda durduğunu hatırlar. Tren kalkmak üzeredir. Annesiyle birlikte mi gitmeli, yoksa babasıyla mı kalmalıdır? Bu karar, sonsuz sayıda olasılığı doğuracaktır... Ve pek çok gezegen, iki ölüm ve sevilecek kadınlar.

Ölümsüzlükten önceki hayatını bilmek için merakla Nemo ile röportaj yaparlar. Bir psikiyatrist olan Dr. Feldheim, Nemo'nun bazı anılarını hatırlamasına yardımcı olmak için hipnozdan yararlanırken, Nemo diğer anılarını bir gazeteciyle ilişkilendirir.
Nemo dürtüklenirken çelişkili açıklamalar yapar. Hayatını üç ana noktada anlatır: 9 yaşında, ebeveynleri boşandığında, 15 yaşında aşık olduğunda ve 34 yaşında bir yetişkin olarak. Her üçü de birçok olası sonucuna açılmaktadır.

Nemo, çocukların doğumdan önce hayatlarında olacak her şeyi hatırladığını açıklıyor. Gebe kalma anında, Unutkanlık Melekleri hafızalarını siler. Melekler, Nemo'yu unutarak, kendisi için farklı olası gelecekleri "hatırlamasına" izin verir. 9 yaşında, bir tren istasyonunda, babası platformda kalırken annesi trene binerken seçim yapmak zorunda kalır. Bir durumda trene binmeyi başarırken, diğerinde babasının yanında kalır.

Annesi ile hayatı
İsyankar Nemo, annesi ve yeni sevgilisi Harry ile Montreal'de yaşamaktadır. Okulunda yeni bir kız olan Anna'yı görür ve hemen ona vurulur. Bir gün sahilde Anna, kendisiyle ve arkadaşlarıyla yüzmek isteyip istemediğini sorar. Nemo arkadaşlarına hakaret eder ve birbirlerini zar zor görürler. Alternatif bir hikâyede Nemo, Anna'ya yüzemediğini itiraf eder; ikisi birlikte vakit geçirir ve aşık olurlar. Anna'nın Harry'nin kızı olduğu ortaya çıkar ve bir ilişki başlar. Hayatlarını birbirlerine bağlı olmakla taahhüt ederler. Harry ve Nemo'nun annesi ayrılınca Anna, babasıyla New York'a gider ve iletişimleri kesilir. Yıllar sonra Nemo, Anna ile şans eseri karşılaşmayı umarak havuz temizleyicisi olarak çalışır. Sonunda tren istasyonunda birbirlerini görürler ve yoldan geçen kalabalığın içinde hemen birbirlerini tanırlar. Tutkulu bir buluşmanın ardından Anna, ilişkiye hemen devam etmeye hazır olmadığını açıklar. Ona numarasını verir, iki gün sonra onu aramasını ve deniz fenerinde buluşmasını ister. Ancak, ani bir sağanak yağışı yüzünden notu okunaksız hale gelir, numarasını kaybeder. Nemo her gün deniz fenerinde bekler ama Anna gelmez.

Farklı bir hikâyede, Anna ve Nemo evli ve çocukludur. Nemo, eğitim videoları anlatan bir televizyon stüdyosunda çalışmaktadır. Bir akşam eve dönerken bir kuşa çarpar, arabasının kontrolünü kaybeder, bir göle düşer ve boğulur.

Babası ile hayatı
Nemo, daha sonra sakat olan babasının yanında kalır. Bir dükkânda çalışır ve boş zamanlarını evde daktiloda geçirerek Mars'a bir yolculuk hakkında bir bilimkurgu hikâyesi yazar. Bir okul dansında Elise ile tanışır ve aşık olur. Birkaç gün sonra Nemo, Elise'in evine gider ama onu 22 yaşındaki erkek arkadaşıyla görür. Hayal kırıklığına uğramış olarak motosikletiyle hızla uzaklaşır, bir kaza geçirir ve bitkisel bir durumda hastaneye kaldırılır. Dünyayı duyularıyla algılayabilse de, Nemo hareket edemez veya konuşamaz. Ebeveynlerinin yatağının başında yeniden bir araya geldiklerini algılar. Nemo, daktilo klavyesindeki parmaklarının hareketini hatırlamaya çalışır ve sonunda bu hikâye çizgisi sona ererken bir parmağını kaldırmayı başarır.

Yine başka bir alternatif zaman çizelgesinde Nemo, Elise ile evinde konuşur ve erkek arkadaşı Stefano'ya hala aşık olduğunu öğrenir. Nemo geri adım atmaz ve ona hislerinden emin olmaya devam eder. Sonunda Elise teslim olur ve birkaç yıl sonra evlenirler. Hikâye çizgisinin bir versiyonunda, Elise düğünden dönüşte bir kaza sonucu ölür. Nemo, küllerini Mars'a yayacağına söz vererek saklar. Nemo uzak bir gelecekte Elise'in külünü Mars'a taşır ve gezegenin yüzeyine yayar. Dünya'ya geri dönen uzay gemisinde Anna ile tanışır. Birbirlerine çok şey söyleyemeden gemi meteoroidler tarafından yok edilir. Olayların alternatif bir versiyonunda, aynı televizyon stüdyosunda çalışır ancak asistanı boğulur. Asistanın dul eşi, tanıdığı Anna'dır. Başka bir hikâyede Nemo ve Elise üç çocuklu evlendirler. Ancak Elise, borderline kişilik bozukluğu ve kronik depresyondan muzdarip olduğu için evlilikleri mutsuzdur. Histeri atakları geçirir ve Nemo'nun evliliklerini kurtarma girişimlerine rağmen, sonunda Stefano'nun peşine düşmesine neden olur.

Alternatifinde ise, Elise tarafından reddedildikten sonra Nemo, okul balosunda onunla dans edecek ilk kızla evlenmeye karar verir. O gece Jean ile dans eder. Nemo onu eve götürürken onunla evlenip başarılı olacağına söz verir. Başarılı olmasına ve iki çocuğu olmasına rağmen Nemo mutsuz ve hayatından sıkılır. Nemo, sahip olduğu her şeyi Jean'e yazar ve ailesini terk eder. Şimdi tüm kararlarını yazı tura atarak rastgele almaktadır, havaalanına gider ve Daniel Jones adında bir yolcu gibi davranır ve bekleyen bir şoför tarafından bir otele götürülür. Jones'un otel odasında Nemo banyo yaparken öldürülür ve bedeni suikastçılar tarafından ormana atılır, Daniel Jones ve az önce öldürdükleri adam hakkında kendilerine verilen çelişkili açıklamalar nedeniyle kafası karışır.

Hayatının alabileceği birçok yol boyunca koşan yetişkin Nemo, argyle modellerinin hakim olduğu gerçeküstü bir dünyada tekrar uyanır. Bu ortam, bir film seti gibi yapay görünür ve çoğu zaman diğer hayatlarına sızıyor gibi görünür. Bu şehrin dört bir yanına dağılmış bulduğu ipuçlarını takiben, sonunda yıkık dökük, terk edilmiş ahşap çerçeveli bir eve varır. Televizyon ekranına bağlanmış bir DVD oynatıcıya rastlar. Garip interaktif bir gösterimde, 118 yaşındaki Nemo, 34 yaşındaki gençliği ile sohbet eder. Genç adamın var olmadığını açıklar. Bu, Nemo Kimsenin hiç doğmadığı ve bilincinin bir tür belirsizliğe saplandığı bir evrendir. Hikâyeyi en başından yaşadığını ve 12 Şubat 2092 sabah 05:50'ye kadar hayatta kalması gerektiğini belirtir.

Sonsöz
Bay Hiçkimse ölümünden önce gazeteciye ikisinin de var olmadığını söyler. İmkansız bir seçim yapmak zorunda kaldığı için tren istasyonundaki 9 yaşındaki Nemo'nun zihnindeki figürlerdir. Genç çocuk, her seçimi sonuca kadar doğru kararı bulmaya çalışır.  Sonunda, çocuk üçüncü seçeneği tercih eder: Hiçbir seçim yapmamak. Her iki ebeveyni de terk eder ve bilinmeyen bir geleceğe doğru kaçar. Film, ölüm yatağında eski Nemo'ya döner. Ölmeden önce, Anna ile yeniden bir araya geldiğini hatırlar (sonunda, yine de deniz fenerine gelir) ve "Anna" onun son sözü bu, hayatının bu versiyonunun ve ona yol açan tüm olayların gerçek olduğuna inanmaya yol açar.

Hesaplanan zaman gelir ve Bay Hiçkimse'nin son sözleri dünya tarafından izlenir. Evrenin genişlemesi durur ve zaman tersine döner. Evren dağılmayı durdurur ve sonunda büzülmeye başlar. Sonuç olarak, Nemo'nun hayatı kendini basitleştirir. Çocukluğuna dönebilir, ebeveynlerinin tekrar bir araya gelmesini izleyebilir ve Anna ile birlikte olabilir. 118 yaşındaki adam, genç benliğinin nihayet tek gerçek aşkını ve hayatını bulduğunun farkına vararak geri adım atarken muzaffer bir şekilde kıkırdar.

Kaynakça

Dış bağlantılar 

2000'lerde bilimkurgu filmleri
Belçika dramatik filmleri
Belçika filmleri
Kanada bilimkurgu filmleri
Konusu Kanada'da geçen filmler
Konusu İngiltere'de geçen filmler
Brüksel'de çekilmiş filmler
Berlin'de çekilmiş filmler
İngiltere'de çekilmiş filmler
Montreal'de çekilmiş filmler
Fransa dramatik filmleri
Almanya dramatik filmleri
Mars ile ilgili filmler
Pathé filmleri
Zamanda yolculuk filmleri
Avrupa Film Ödülü kazanan filmler
Almanya bilimkurgu filmleri
Fransa avangart ve deneysel filmleri
Magritte Ödülü sahipleri
2000'lerde İngilizce filmler
2009 çıkışlı dramatik filmler
Almanya avangart ve deneysel filmleri
Doğrusal olmayan anlatı içeren Fransa filmleri