Ağdam

Ağdam veya Akdam (Azerice: Ağdam) - Azerbaycan'da şehir.  Ağdam Rayonu'nun idari merkezidir.

Ağdam adının kökeni hakkında farklı görüşler vardır. Bazı kaynaklara göre "Ağdam" kelimesi eski Türkçede "beyaz kale" anlamına gelmektedir.  Bu versiyona göre, uzak geçmişte bu bölgede yaşayan Türkçe konuşan kabileler, esas olarak kendilerini savunmak için küçük kaleler inşa etmişlerdir.  Zamanla şehrin adının anlamı değişti. 18. yüzyılın ilk yarısında Karabağ hanlığının kurucusu Panahali han bu şehirde kendisine beyaz taştan bir bina yapılmasını emretmiştir. Uzun bir süre bu bina çevre köylerin sakinleri için bir tür simge haline geldi. Bu anlamda "Ağdam", güneş ışınlarıyla aydınlanan bembeyaz bir ev demektir.
Ağdam 18. yüzyılın ortalarında kurulmuştur. Panah Ali han Javanshir'in yazlık sarayının ve Javanshir aile mezarlığının yeriydi.1828'de Elisabethpol Valiliği'ne bağlı Şuşa Uyezd'inde şehir statüsü aldı . Sovyet döneminde Ağdam, tereyağı, şarap, brendi ve ipek fabrikalarının yanı sıra hırdavat ve alet fabrikaları gibi birçok endüstriye sahipti. Orada bir havaalanı ve iki tren istasyonu görev yaptı. Eğitim açısından Ağdam'ın teknik, ziraat, tıp ve müzik okulları vardı.

23 Temmuz 1993 tarihinde Ermenistan Silahlı Kuvvetleri'nin desteğindeki Ermeni güçler tarafından işgal edildi ve yerleşim merkezi tamamen harap edilerek şehir nüfusunun doğuya, Azerbaycan'ın içlerine göç etmesi sağlandı. Bugün Ermeni ve Azeri kuvvetleri arasındaki tampon bölgede yer alan Ağdam, tamamen hayalet bir şehir görünümündedir. 18. yüzyılda kurulmuştur, 1928'de şehir statüsü almıştır. Bakü'den 365 km uzaktadır.
10 Kasım 2020 tarihinde Azerbaycan ve Ermenistan arasında imzalanan ateşkes antlaşması gereği tüm Ağdam Rayonu 20 Kasım 2020 tarihinde Azerbaycan kontrolüne geçmiştir. 2008 sayımına göre nüfusu 39.900 kişidir.

Kaynakça 

 
Azerbaycan'daki şehirler