Arbeit macht frei

Arbeit macht frei; "çalışmak özgürlük getirir", "çalışmak özgür kılar", "çalışmak insanı özgürleştirir" anlamlarına gelen bir Almanca deyiştir. Slogan, birçok Nazi toplama kampının girişinde yer almasıyla ün kazanmıştır.

Kökeni 
Alman yazar Lorenz Diefenbach, "" ifadesini 1872 yılında yazdığı kitabının başlığı olarak kullanmıştır.  Slogan, Weimar yönetimi tarafından 1928 yılında resmileştirilmiş ve Orta Çağ'dan kalma "" ("Kent havası özgürleştirir") deyişinin yerine kullanılmaya başlamıştır. Deyiş, 1933 yılında iktidara gelen NSDAP (Nazi Partisi) tarafından da kullanılmıştır.

Nazilerce kullanımı 
Birçok Nazi toplama kampının girişinde yer alan "Arbeit macht frei" sloganı "sonsuz çalışmanın ruhsal özgürlüğü sağladığı" savını desteklemektedir.

Almanya'daki birçok kurumsal yapının girişinde sloganlar bulunmaktadır ancak bu deyiş, toplama kampları müfettişi General Theodor Eicke tarafından uygulamaya konmuştur.

Slogan, Auschwitz I'in de içinde bulunduğu birçok yerde varlığını sürdürmektedir. BBC tarihçisi Laurence Rees, Auschwitz:  Yeni Bir Tarih adlı yapıtında yazının buraya komutan Rudolf Höß tarafından yerleştirildiğini belirtmektedir. Auschwitz'teki yazıda "B" harfinin üst bölümü daha geniştir. 1920'lerde üretilen farklı sans serif yazı biçimleri bu yazıyı örnek almaktadırlar.

Slogan; Dachau Toplama Kampı, Gross-Rosen, Sachsenhausen ve Theresienstadt getto kampında da göze çarpmaktadır.

Buchenwald'da kullanılan yazı ise "Jedem das Seine" ("Herkes hak ettiğini bulur")'dır.

Avusturyalı politik kabare yazarı Jura Soyfer ve besteci Herbert Zipper, Dachau Toplama Kampı'nda geçirdikleri süre içinde "Dachaulied" (Dachau Şarkısı) adlı yapıta imza atmışlardır. Haftalar boyunca kampın giriş kapısından girip çıkan bu sanatçılar, "Arbeit macht frei" yazısının kendilerini aşağıladığını düşünmüş ve bu deyişi şarkıda alaylı bir biçimde kullanmışlardır.

Ayrıca bakınız 
 Holokost
 Jedem das Seine
 Stadtluft macht frei

Kaynakça

Dış bağlantılar 

 Rudy Brueggemann tarafından çekilen Arbeit Macht Frei fotoğrafları
 Soykırımın simgesi çalındı

Nazi toplama kampları
Nazi terminolojisi

Holokost terimleri
Almanca deyişler