Güneş de Doğar (roman)

Güneş de Doğar (İngilizce özgün adıyla The Sun Also Rises), Amerikalı romancı-hikâyeci ve gazeteci Ernest Hemingway'in 1926 yılında yayımladığı romanınıdır. Yazarın ilk büyük romanıdır. Hemingway'in romanına verdiği ilk ad Fiesta idi ancak yayımcısının tavsiyesi üzerine Eski Ahit'ten alınmış olan The Sun Also Rises adında karar kılmıştır. Yine de romanın İngiliz, Alman ve İspanyol baskılarında Fiesta ismi kullanılmaktadır.

Roman Türkiye'de ilk defa 1955 yılında Filiz Karabey'in Türkçe çevirisiyle Varlık Yayınlarından çıkmıştı. Hemingway'in bir yıl önce, 1954'te, Nobel Edebiyat Ödülü'nü alması, iki yıl önce 1953'te de başka bir eseriyle (İhtiyar Adam ve Deniz) Pulitzer Ödülü kazanması, Güneş de Doğar romanının Türkiye'de popüler olmasını sağlamıştı. Varlık yayınları tarafından sonraki yıllarda da muhtelif baskıları yapılan roman, başka yayınevlerince de farklı isimlerle basılmıştır. Bu isimler Güneş Gene Doğar, Güneş Yine Doğar ve Güneş Doğacak'''tır.

Time dergisinin, "1923 ilâ 2005 yılları arasında yayımlanmış en iyi 100 İngilizce roman" listesinde The Sun Also Rises da yer almaktadır.

 Türü 
Güneş de Doğar, Roman à clef (Fransızca anahtarlı roman) denen bir roman türüne girmektedir.Bu türün özelliği gerçek olayların kurgusal dünyayla oluşturulmuş bir perdenin arkasından anlatılmasıdır, buradaki 'anahtar' ya ünlü bir kişidir, ya da yazarın kendisidir. Romanda yer ve kişi adları uydurulmuştur ama gerçek yerlerden ve kişilerden bahsedildiğini okuyucu bilir.

 Konusu 
Roman, 1920'li yıllarda vatanlarından uzakta, kendi sürgünlerini yaşayan ve düş kırıklığı içindeki bir grup Amerikalının Fransa ve İspanya'daki hedonistik yaşantılarını anlatır. Roman, "kayıp nesil" olarak da adlandırılan bu insanlardan biri olan savaş yorgunu bir Amerikalı savaş gazisi Jake Barnes'ın ağzından anlatılır.
Romanın 2003'te Kastaş Yayınları'ndan çıkan Türkçe baskısının (ISBN 975-6544-76-7) arka kapağında şunlar yazmaktadır:

 Türkçe baskıları 
Ernest Hemingway'in 1926 yılında yazdığı Güneş de Doğar, 1955 yılından başlayarak Türkiye'de farklı çevirmenlerin Türkçeleriyle, farklı yayınevleri tarafından  birkaç değişik adla yayımlandı. Bunlar:

 Sinema uyarlaması 
Ernest Hemingway'in 1926 yılında yazdığı Güneş de Doğar'' romanı 1957'de Henry King tarafından aynı adla (The Sun Also Rises) sinemaya da aktarıldı. Başlıca rollerinde Tyrone Power, Ava Gardner, Mel Ferrer, Errol Flynn, Eddie Albert, Gregory Ratoff ve Juliette Gréco'nun oynadıkları bu renkli 20th Century Fox filmi Türkiye'de Romanın Türkçe adıyla, yani Güneş de Doğar adıyla gösterilmiştir.

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 Time dergisinde romanın eleştirisi 

1928 romanları
Amerikan romanları
İngilizce romanlar
Dönemsel tarihi romanlar
Psikolojik romanlar
Anahtarlı romanlar
Sinemaya uyarlanmış Amerikan romanları
Pulitzer Ödülü alan romanlar
Ernest Hemingway romanları