Alikram Humbatov

Alikram Humbatov veya Alikram Hummatov (28 Ekim 1948 - 22 Aralık 2022) Azeri siyasetçi. Azerbaycan Halk Cephesi kurucu üyesi, Talış Muğan Özerk Cumhuriyeti'nin kurucu, ilk ve son cumhurbaşkanı. Bölücülük eylemleri nedeniyle hakkında vatan hainliği maddesiyle mahkeme işlemi başlatılmış ve hapsedilmiştir. Amnesty International ve Avrupa Konseyi gibi uluslararası organizasyonlar onu siyasi suçlu olarak tanımladı. Avrupa Konseyi'nin talebinden sonra Humbatov yeniden yargılandı, insan hakları raporuna göre otoriterler onu hapiste yargı ihlali ile suçladı. Ermenistan Cumhuriyeti ile sık ilişkiler içinde olduğu sebebiyle Azerbaycan vatandaşlığından çıkarılmıştır.. İşgal altında olan Dağlık Karabağ'daki Stepanakert Üniversitesi ve Erivan'daki Erivan Devlet Üniversite'lerine izinsiz ziyaret etmiş, Talış Muğan Özerk Cumhuriyeti cumhurbaşkanı adıyla konuşmalar yapmıştır.

Hayatı 
Hummatov Bakü Teknik Enstitüsü'nü bitirdi. Azerbaycan Halk Cephesi kurucu üyesidir. Hummatov, 1993 yılında Dağlık Karabağ Savaşı devam ederken, güneybatı Azerbaycan'da Talış Muğan Özerk Cumhuriyeti'ni kurucusu ve başkanı oldu.

Tutukluluk 
1995'te Humbatov Azeri mahkemesi tarafından vatan hainliği suçlamasıyla idam cezasına çarptırıldı, daha sonrasında bu ömür boyu hapis cezasına çevrildi. İnsan Hakları Uluslararası Federasyon başkanı Sidiki Kaba, başkan İlham Aliyev'e gönderdiği açık mektupta şunları yazdı: 

Hapishanede Humbatov tüberküloz hastalığına yakalandı ve hemen hemen bütün dişlerini kaybetti. 2001 yılında Humbatov Avrupa Konseyi tarafından hem serbest bırakılmalı hem de yeniden yargılanmalı düşünceleriyle siyasi tutsak olarak tanındı. 2004 senesinde Humbatov cumhurbaşkanı İlham Aliyev tarafından affedildi, Azerbaycan vatandaşlığından çıkarılıp ailesinin yaşadığı Hollanda'ya gönderildi.

Hollanda'ya gönderildikten sonra Humbatov, Azerbaycan Cumhuriyeti'ne karşı İnsan Hakları Mahkemesine iki başvuruda bulundu. 29 Kasım 2007'de mahkeme Azerbaycan'ı 12,000 Euro manevi ve 2,090 Euro maddi tazminat ödemeye mahkûm etti.

22 Aralık 2022'de Hollanda'da 74 yaşında öldü.

Kaynakça 

1948 doğumlular
2022 yılında ölenler
Talış asıllı Azeriler
Azerbaycan Sosyal Demokrat Partisi mensubu siyasetçiler
Sovyetler Birliği Komünist Partisi üyeleri
Azeri albaylar
Birinci Dağlık Karabağ Savaşı'nda Azeriler
Müebbet hapse mahkûm edilen Azeriler
Vatana ihanetten hüküm giyenler