Abdullah Kızılırmak

Abdullah Kızılırmak (Prof. Dr.), (16 Şubat 1925, Pınarbaşı - 4 Aralık 1983, İzmir), Türk gökbilimci ve akademisyen.

Ege Üniversitesi Fen Fakültesi'nde astronomi kürsüsünün ve Ege Üniversitesi Gözlemevi'nin kurucusudur. Fırat Üniversitesi Fen Fakültesi'nin kurucu dekanıdır. Abdullah Kızılırmak gerek bilim çevresinde gerekse sosyal çevresinde Türkçe hassasiyeti ile de tanınırdı. Bu hassasiyet ve Türkçeye verdiği önem Türk astronomi camiasına birçok Türkçe terim kazandırmıştır.

Ölümünden 13 yıl sonra TÜBİTAK Hizmet Ödülü'ne layık görülmüştür.

7 Aralık 2011 tarihinde Bornova Belediye Meclisi'nde oy birliği ile alınan kararla, Mevlana Toplum ve Bilim Merkezi'ndeki çok amaçlı salona adı verilmiştir.

Hayatı 

1925 yılında Kayseri'nin Pınarbaşı ilçesinde doğdu. 1947 yılında Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Matematik-Astronomi bölümünde lisansını tamamlayan Kızılırmak, 1957 yılında Astronomi Bölümü'nde doktorasını yaptı.

1947-1952 yılları arasında matematik - astronomi öğretmenliği yaptıktan sonra 1952'de Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi'nde Astronomi Asistanlığı görevine başladı.

1960 yılında Doçentliğini aldı, 1963 yılında ise Ege Üniversitesi Fen Fakültesi'ne atandı.

Ege Üniversitesi'ne atandığı yıl burada Astronomi Kürsüsü'nü ve Ege Üniversitesi Gözlemevi'ni kurdu.

1966 yılında profesör unvanı almış ve Bölüm Başkanlığı görevine başlamıştır. Bu görevini yerine getirdiği süreçte 1975 - 1976 yılları arasında Fırat Üniversitesi Fen Fakültesi Kurucu Dekanlığı'nı yapmıştır.

1976 yılında Ege Üniversitesi Fen Fakültesi'ne dekan olarak dönmüş ve iki dönem boyunca bu görevini sürdürmüştür.

Henüz dekanlık görevi devam ederken zamanın askeri yönetimi tarafından görevinden uzaklaştırılan Kızılırmak, sağlık sorunlarının artması ile 4 Aralık 1983 tarihinde ölmüştür.

Çalışmaları 

Abdullah Kızılırmak 10 ulusal, 15 uluslararası olmak üzere 25 bilimsel makale yayınlamış ve bu makaleler 62 atıf almıştır. 5 kitap ve bir de gök atlası yayınlamıştır. Çalışma hayatı boyunca toplam 22 adet lisansüstü tez çalışması yürütmüş ve sonuçlandırmıştır. Bu çalışmaların 14'ü yüksek lisans, 8'i ise doktora tezidir.

Yurt içinde yaptığı çalışmaların yanı sıra, yurt dışında Heidelberg, Edinburg ve Bamberg gözlemevlerinde, Virginia Üniversitesi'nde ve Carl Zeiss firmasında çeşitli sürelerle çalışmalar yürütmüştür.

1965 yılında aylık olarak yayınlanan Fen Dergisi'ni kurmuş ve Düzenleme Kurulu üyeliğini yapmıştır.

Türkçeye verdiği önem sayesinde birçok astronomi terimini Türkçeye kazandırmış ve 1969 yılında Türk Dil Kurumu'na bağlı olarak Gökbilim Terimleri Sözlüğü'nü yayınlamıştır.

Kaynakça 

1925 doğumlular
Pınarbaşı doğumlular
1983 yılında ölenler
İzmir'de ölenler
Türk astronomlar
Ankara Üniversitesi Fen Fakültesinde öğrenim görenler
Fırat Üniversitesi dekanları
Bornova Mezarlığı'na defnedilenler