Tayfun Gönül

Tayfun Gönül (1958, İzmit - 30 Temmuz 2012, İstanbul), Türk yazar ve doktordur. Aralık 1989'da yaptığı açıklama ile Türkiye'de zorunlu askerliğe karşı vicdanî reddini açıklayan ilk kişi olan Gönül, kendi tanımıyla anarşisttir.

Biyografisi 
1958 yılında İzmit'te doğdu. Çocukluk yılları İzmit ve İstanbul illerinde geçti. Ortaoku­lu Kadıköy Anadolu Lisesi'nde, liseyi An­kara Fen Lisesi'nde okudu. Lise yıllarında sosyalist hareket katıldı ve Halkın Sesi (Aydınlık) grubunda yazılar yazdı; daha sonra kendi ifadesiyle sosyalizme eleştirel bakmaya başladı. Yükseköğrenimini Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde tamamladı ve doktor olarak mezun oldu.  

Eski kitapçılık, ka­feterya işletmeciliği, çevirmenlik, dericilik, balıkçılık gibi çeşitli işlerde çalıştı. 1980'li yıllarda Sokak ve Yeni Olgu dergileri ve 1986 yılında Türkiye'deki ilk anarşist dergi olan Kara'da yazmaya başladı. 

Yasal olanakları kullanarak 32 yaşına kadar askere gitmedi; 1989 yılının Aralık ayında İstanbul'da vicdanî ret açıklaması yaptı. Gönül, bu açıklamasıyla Türkiye'de zorunlu askerlik için vicdani ret açıklaması yapan ilk kişi oldu. Gönül'ün Sokak dergisinde birlikte çalıştığı Tuğrul Eryılmaz, 21 Ocak 1990 tarihli sayısında “Zorunlu Askerliğe Hayır Kampanyası”nı başlattı. Gönül, "Beni zorla askere almaları vicdan özgürlüğünün ihlalidir" savıyla Türkiye devletini zorunlu askerlik uygulamasından ötürü mahkemeye verdi.  Sokak dergisi bu haberi 7 Ocak sayısında ilk sayfasında "Askerliğe Savaş Açan Adam" başlığıyla kapaktan duyurdu. Gönül, Eryılmaz ve Güneş gazetesinin genel yayın yönetmeni olan Metin Münir ile birlikte, "halkı askerlikten soğutmak" suçlamasıyla yargılandı. 3 ay hapis cezasına çarptırılan Gönül'ün cezası para cezasına çevrildi.

Gönül, 1993 yılında tüm anarşist çevre ve yayınları Apolitika projesi kapsamında birleştirmek için kapsamlı çalışmalar yaptı. 25 Ocak 1994'te İzmir'de İzmir Savaş Karşıtları Derneği'ni kurdu. 1999 yılında haftalık bir yayın olan Efendisizler gazetesini çıkarmaya başladı Bu esnada Antalya'ya dönen Gönül'ün hastalığı etkisini göstermeye başladı.

15 Şubat 2012 tarihinde kalp enfarktüsü geçirdi; sonra iki ay kadar hastanede kaldıktan sonra taburcu edildi. Her yıl 15 Mayıs tarihinde düzenlenen Dünya Vicdani Retçiler Günü'ne 2012 yılında katılarak kısa bir konuşma yaptı. 30 Temmuz Pazartesi gecesi saat 23.30 sıralarında evindeyken tekrar kalp krizi geçiren Gönül, kaldırıldığı hastanede ölmüştür. Cenazesi  02 Ağustos 2012 tarihinde arkadaşları tarafından Kilyos mezarlığına defnedildi.

Eserleri 
 Düzenden Kaosa Zuhur (Gediz Akdeniz ile Söyleşi), 2008 
 Anarşizm Nedir?, 2010 (Broşür dizisi) 
 Akiba, 2010

Ayrıca bakınız 
 Zorunlu askerlik
 Türkiye'de vicdanî ret
Türkiye'de Anarşizm
Vedat Zencir

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 Resmî sitesi
 "Tıpta Ölümle Barışmak" isimli akademik bir yazısı 

İzmit doğumlular
1958 doğumlular
İstanbul'da ölenler
2012 yılında ölenler
Türk anarşistler
Kilyos Mezarlığı'na defnedilenler
Türk vicdani retçiler