Ortak yol topolojisi

Ortak Yol (BUS) Topolojisi, bir istemci grubunun veri yolu adı verilen bir paylaşılmış iletişim hattı üzerinden bağlı olduğu ağ mimarisidir. Bilgisayar veri yoluna birçok örnek vardır, çoğu bilgisayarın anakartında olduğu gibi ethernet ağlarının bazı versiyonlarında da mevcuttur.

Birden çok istemciyi birbirine bağlamanın en kolay yolu Ortak Yol topolojisidir, ancak iki istemci aynı veri yolunu aynı anda kullanmak isterse bazı sorunlar ortaya çıkabilir. Bu yüzden Ortak Yol topoloji mimarisini kullanan sistemler çakışmadan kaçınmak veya çakışmayı önlemek için bazı planlara sahip olmalıdır.

Gerçek bir Ortak Yol topolojisi pasifdir - ağdaki bilgisayarlar sadece sinyali dinlerler, sinyalin hareket etmesinden sorumlu değildirler. Buna rağmen, pasif mimari ile aynı mantıksal fonksiyonları sağlayan birçok aktif mimari de Ortak Yol olarak tanımlanabilir. Örneğin; fiziksel olmasa da açık bir Ethernet hala bir mantıksal ağ olarak kabul edilebilir.

Ortak Yol topolojisi genişbant bir yayın kanalına benzer, ağa bağlı istasyonlar her işlemi ve her iletimi duyabilirler.

Ethernet ortak yol topolojisi büyük bir telefon hattı gibi çalışır. - herhangi bir aygıt bir paket göndermeden önce o kablodan başka aygıtların paket göndermediğinden emin olmalıdır. Bir aygıt veri yoluna bir paket gönderdiğinde, ağdaki her ağ kartı paketi görür ve okur. Aygıtlar Carrier sense multiple access (CSMA/CD)  adı verilen bir protokol ile haberleşirler. Bazen iki kart aynı anda paket gönderir. Bu bir çakışma yaratır ve kartlar kimin ilk önce paketi göndereceğini kendi aralarında karar verir. Ağdaki bütün bilgisayarlar bağlı oldukları kablodaki veri transfer kapasitesini paylaşırlar - bazı kaynaklarda bant genişliği diye de geçer.

Ağdaki bilgisayar arttıkça, daha sıkışık bir veri trafiğine sahip olursunuz.

Ortak Yol (BUS) Topolojisinin Avantajları ve Dezavantajları

Avantajları 
 Kurması, uygulaması ve genişletilmesi kolaydır.
 Geçici veya yüksek hız istemeyen küçük ağlar için elverişlidir (hızlı kurulum).
 Diğer topolojilerden daha ucuzdur.
 Etkin maliyet; tek bir kablo yeterlidir.
 Daha az kablo sayesinde, azaltılmış yük.
 Merkezi birime ihtiyaç duyulmaz.

Dezavantajları 
 Sınırlı kablo uzunluğu ve istasyon sayısı.
 Eğer kabloda bir sorun varsa, tüm ağ etkilenir.
 Bakım maliyetleri uzun vadede daha yüksek olabilir.
 Ne kadar bilgisayar eklenirse trafik o kadar artar ve performans düşer (paylaşılan bant genişliği).
 Düzgün sonlandırma yapılmalı (ağ mutlaka kapalı bir yol izlemelidir).
 Her yol işlemi en uzak bağlantıya kadar genişleyebilmeli.
 En iyi sınırlı sayıdaki düğüm ile çalışır.
 Veri transfer hızı diğer topolojilerden daha yavaştır.
 Kablo hataları zor tespit edilir.

Diğer topolojiler 
 Halka topolojisi
 Yıldız topolojisi
 Örgü topolojisi
 Ağaç topolojisi

Kaynakça 
Bus network in English Wikipedia 

Ağ mimarisi
Hacker terimleri