Önbölüm

Önbölüm (İngilizce: prequel), bir veya birkaç bölüm hâlinde önceden tamamlanmış bir edebiyat eseri veya sinema filminde anlatılan olayların öncesini veya başlangıcını konu eden ama onlardan sonra oluşturulmuş en son bölüm veya bölümlere verilen addır.

Oldukça yeni tarihlerde kullanılmaya başlanmış bir sözcük olan önbölüm, İngilizce prequel kelimesinin karşılığı olarak türetilmiştir. Özgün prequel ise iki sözcüğün birleştirilmesiyle türetilmiştir. Bu sözcüklerden ilki öncesi, önceki anlamına gelen bir ön ek olan pre, diğeri de edebiyat ve sinemada devam bölümü anlamına gelen sequel kelimesidir.

Bir örnek vermek gerekirse Baba (1972) filminden 2 yıl sonra çevrilen Baba II (1974) filmi ilkinin önbölümüdür, çünkü bu ikinci filmde anlatılan olaylar kronolojik olarak ilk filmde anlatılanlardan yıllar öncesini anlatmaktadır. Zaten ilk kez 1958 yılında literatüre giren önbölüm kelimesi 1970'lerde bu filmle birlikte yaygın olarak kullanılmaya başlanmıştı. Bir başka örnek de Şeytan serisinin dördüncü filmi olan Şeytan: Başlangıç filmidir. Bu film ilk Şeytan filminden önce olanları anlatmaktadır. Aynı şekilde 1971 yılında çevrilen Karanlıktan Gelen Adam (The Nightcomers) daha sonra yapılmasına rağmen, 1961 tarihli The Innocents filminde anlatılan olayların öncesini konu alır, yani o filmin önbölümüdür.

Önbölüm filmler adlandırılırken bazen daha baştan belirleyici olabilmesi için adındaki ilk sözcükten sonra Başlangıç, İlk dönemler, Diriliş, ya da doğrudan doğruya Önbölüm sözcüğü eklenmektedir. Örnek olarak Exorcist: The Beginning, Butch and Sundance: The Early Days, Rise of the Planet of the Apes ve I Am Legend Prequel gösterilebilir.

Sinemada önbölümler

Televizyonda önbölümler 

 
Sinema ve video terminolojisi
Edebiyat terimleri