Amerika Birleşik Devletleri pasaportu

Birleşik Devletler pasaportu, Amerika Birleşik Devletleri uyruklu vatandaşlara çıkarılan pasaportlardır.

Sadece ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından çıkarılır ve iki doküman biçiminde üretilir. Bunlar: Pasaport kitapçıkları ve pasaport kartlarıdır. ABD pasaport kitapçıkları, dünyadaki herhangi bir yerde Amerikalılar tarafından yolculuk için geçerlidir. Aynı zamanda sınırlı kullanımı olan pasaport kartları aynı koşullar altında aynı örgüt tarafından verilir. Pasaport, Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatının (ICAO) önerdiği standartlara (yani, boyut, kompozisyon, düzen, teknoloji) uygunluk gösterirler. ABD vatandaşlarının, geçerli bir ABD pasaportu veya Batı Yarımküre Seyahat Girişimi uyumlu bir pasaport değiştirme belgesi olmadan veya istisna ya da feragat olmadan Birleşik Devletler'e girmesi ya da çıkması yasalara aykırıdır.

Beş pasaport kitapçık türü vardır; biyometrik olmayan pasaportlar son kullanma tarihlerine kadar geçerli olmasına rağmen, Dışişleri Bakanlığı Ağustos 2007 tarihinden itibaren standart olarak sadece e-pasaportları vermeye başlamıştır. 2007 mali yılında 18.382.798 adet pasaport Dışişleri Bakanlığı tarafından verilmiştir. Birleşik Devletler pasaportları Birleşik Devletlerin malıdır ve talep üzerine ABD Hükûmetine iade edilmelidir.

Yasaya göre, geçerliliğini yitirmeyen geçerli bir ABD pasaportu (veya pasaport kartı), Birleşik Devletler vatandaşlığına ilişkin kesin bir kanıttır ve Birleşik Devletler vatandaşlığına ilişkin vatandaşlık veya vatandaşlık belgesi olan belge ile aynı kuvvet ve etkiye sahiptir; ABD yasaları, ABD vatandaşlarının diğer ülkelerin pasaportlarını almasını yasaklamaz; ancak ABD'ye giriş ve çıkışlarında ABD pasaportlarını kullanmaları gerekir.

ABD Dışişleri Bakanlığı kara yoluyla Amerikalılar tarafından yolculuk için Temmuz 2008 tarihinden itibaren geçerli olan pasaport kartlarını çıkardı. Bu kart ile Kanada, Meksika, Karayip adaları bölgesi ve Bermuda'ya seyahat edilebilir.

ABD pasaportunda İngilizcenin yanında Fransızca ve İspanyolca dilleri de yer almaktadır.

ABD vatandaşları Kanada, Avustralya ve Yeni Zelanda'nın yanı sıra Avrupa Birliği üyesi ülkelerine (28 ülke) vizesiz seyahat edebilmektedirler.

Henley Vize Kısıtlamaları Endeksi 1 Ocak 2017 Raporu'na göre ABD vatandaşları sınır kapısında vize alarak veya vizesiz 174 ülkeye seyahat edebilirler. Bu sayede ABD vatandaşları Dünya'da seyahat özgürlüğü açısından 3. sırada yer almaktadır.

Tarihi 
Amerikan konsolosluk görevlileri, Kurtuluş Savaşı (1775-1783) sırasında on üç devletten bazılarının vatandaşlarına pasaportlar düzenledi. Üç altı ay boyunca geçerli. Fransa bakanı Benjamin Franklin, görevi tarafından hazırlanan pasaportların tasarımını Fransız pasaportunun tasarımına dayandırdı. 1776'dan 1783'e kadar hiçbir eyalet hükûmetinin pasaport gereksinimi yoktu. Konfederasyon hükûmetinin (1783-1789) pasaport gerekliliği bulunmuyordu. Savaş dönemi Dışişleri Bakanlığı pasaport da verdi ve Konfederasyon hükûmetinin (1783-1789) devraldığı bölüm pasaport vermeye devam etti. Temmuz 1789'da Dışişleri Bakanlığı, Anayasa uyarınca kurulan hükûmet tarafından devrildi. O yılın Eylül ayında, bölümün adı Devlet Bakanlığı'na değiştirildi.Bundan sonraki on yıllar boyunca pasaportlar sadece Dışişleri Bakanlığı tarafından değil, eyaletler, şehirler ve noterler tarafından da verildi.

Örneğin, 1815 tarihli bir iç pasaport, Massachusetts vatandaşı George Barker'a, Güney köle ülkelerindeki akrabalarını ziyaret etmek üzere özgür siyah bir adam olarak gitmesine izin vermek üzere sunuldu. Dışişleri Bakanlığı dışındaki Amerikalı yetkililer tarafından verilen pasaportlar uygunluğu ihlal etti ve yurtdışında karışıklığa neden oldu. Bazı Avrupa ülkeleri, Birleşik Devletler konsolosluk görevlileri onları onaylamazsa, Dışişleri Bakanlığı tarafından verilen pasaportları tanımayı reddetti. Sorunlar, 1856'daki Kongre'ye, Devlet Bakanlığı'na pasaport çıkarma yetkisini vermeye başlamıştır.

1789'dan 1941'in sonlarına dek, anayasal olarak kurulan hükûmet, vatandaşların pasaportlarını ancak iki dönem boyunca, yani Amerikan İç Savaşı (1861-1865) sırasında ve Birinci Dünya Savaşı sırasında (1914-1918) kısa bir süre sonra gerekli buluyordu. 1789'dan 1941 sonlarına dek, anayasal olarak kurulan hükûmet, vatandaşların pasaportlarını ancak iki dönem boyunca, yani Amerikan İç Savaşı (1861-1865) sırasında ve Birinci Dünya Savaşı sırasında (1914-1918) kısa bir süre sonra gerekli buluyordu. İç Savaş döneminin pasaport gereksinimi kanuni yetkiye sahip değildi. Birinci Dünya Savaşı (1914-1918) sırasında, Avrupa ülkeleri pasaport gereksinimleri başlattı. 22 Mayıs 1918'de düzenlenen Seyahat Kontrol Yasası, Amerika Birleşik Devletleri savaşta iken başkana bir pasaport gereksinimi getirme iznini verdi ve Başkan Wilson 18 Ağustos 1918'de böyle bir bildiri yayınladı. I. Dünya Savaşı 11 Kasım 1918'de sona erdi. Ancak pasaport gereksinimi Wilson yönetiminin son günü olan 3 Mart 1921 tarihine kadar sürdü.

Avrupa'da, Napolyon Savaşlarının (1815) sonu ile Birinci Dünya Savaşı'nın başlangıcı (1914) arasındaki genel barış, Demiryolu yollarının geliştirilmesi, çok sayıda insanın uluslararası seyahat etmesine neden oldu. Çarlık Rusya ve Osmanlı İmparatorluğu gibi ülkeler pasaport gereksinimlerini korudular. Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra birçok Avrupa ülkesi pasaport gereksinimlerini korudu. Yabancı pasaport gereksinimleri, 1921-1941 yılları arasında Amerika Birleşik Devletleri kanunları uyarınca Amerikalılar için bir pasaport gerekliliğinin olmamasını sağladı.

1921-1941 yılları arasında Amerika Birleşik Devletleri kanunlarına göre bir pasaport gerekliliği bulunmuyordu. İkinci Dünya Savaşı (1939-1945) yine 1918 Seyahat Kontrol Yasası uyarınca pasaport gerekliliklerine neden oldu.

Amerika Birleşik Devletleri kanunları uyarınca Amerikalılar için gerekli pasaportların çağdaş dönemi 29 Kasım 1941'de başladı. 1978 tarihli Göçmenlik ve Uyrukluk Kanunu'nda yapılan değişiklikle, barış zamanında bile pasaport düzenlenmeksizin Birleşik Devletler'e girmek veya ayrılmak yasalara aykırıydı.

Pasaportlar genellikle gerekli olmadığında bile, Amerikalılar ABD pasaportlarını talep ettiler. Dışişleri Bakanlığı'nın kayıtlarına göre, 1810-1873 arasında 130.360 pasaport, 1877-1909 yılları arasında 369.844 pasaport çıkarıldı. Bu pasaportlardan bazıları aile pasaportu veya grup pasaportu idi. Bir pasaport başvurusu, bir eşi, bir çocuğu veya bir çocuğu, bir veya daha fazla hizmetkarı veya bir erkeğin gözetiminde seyahat eden bir kadını çeşitli şekillerde kapsayabilir. Pasaport aile reisine verilecekti. Benzer şekilde, pasaport başvurusu, annesiyle seyahat eden bir çocuğu da kapsayabilirdi. Pasaport anneye verilecekti. Pasaportsuz seyahat eden Amerikalıların sayısı bilinmiyor.

Milletler Cemiyeti, 1920'de pasaportlar ve trenle seyahat konularında bir konferans düzenledi ve 1926 ve 1927'de pasaportlarla ilgili konferanslar düzenledi. 1920 konferansı, 1926 ve 1927 konferanslarının takip edildiği pasaportların düzeni ve özellikleri hakkında kılavuz önergeler sundu. Bu kurallar, çağdaş pasaportların şekillendirilmesine yönelik adımlardı. Kılavuzlardan biri, aşağıda bu bölümde adı geçen ABD tipi III gibi yaklaşık 32 sayfalık pasaport kitapçıklarıydı. Bir başka kılavuz pasaportdaki dillerle ilgiliydi. 1963'te Birleşmiş Milletler tarafından düzenlenen seyahat ve turizm konferansı standart pasaport ile sonuçlanmadı. Pasaport standardizasyonu 1980 yılında Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü himayesinde gerçekleştirildi.

ABD pasaportlarının tasarımı ve içeriği yıllar içinde değişti. 1926'da, Dışişleri Bakanlığı tip III pasaportunu tanıttı. Bu, pasaport numarasının görülebileceği bir pencere kesikli, sert bir kırmızı örtüye sahipti. Bu pasaport stili 32 sayfa içeriyordu. ABD pasaportlarının, 1941'den 1976'ya kadar, kapak rengi mavi olarak değiştirildi.

ABD pasaportunun dünya ülkelerinde vize serbest girişleri

Ayrıca bakınız 
 Amerikan vatandaşlarının tabi olduğu vize uygulamaları

Kaynakça 
 ABD pasaportu İngilizce Wikipedia maddesi

Pasaport
Pasaport
Pasaport
Ülkelerine göre pasaportlar