500 kHz

500 kHz, 20. yüzyılın başlarından itibaren, mors sinyalleriyle yapılan deniz haberleşmesinde Uluslararası Çağrı ve Tehlike Frekansı olarak kullanılan frekans. Bütün dünyada sahil güvenlik hizmeti veren kurumlar ile deniz haberleşmesi hizmeti sunan sahil telsiz istasyonları bu frekansta dinleme yapmışlardır.

Türkiye'de de, başta TAH çağrı işaretiyle çıkış yapan İstanbul Sahil Telsiz Radyo olmak üzere, Türkiye sahillerindeki birçok sahil telsiz istasyonu 500 kHz frekansı üstünde günün 24 saati dinleme yapmıştır. Gemilerin kara ile rutin haberleşmesinin yanı sıra, denizde can ve mal emniyetini ilgilendiren birçok konuda bu frekans üzerinden haberleşme sağlanmıştır; ancak 1990'lı yılların sonlarına doğru, deniz haberleşmesinde GMDSS (Global Maritime Distress Safety System - Küresel Denizcilik Tehlike ve Güvenlik Sistemi) sistemine geçilmesiyle sahil telsiz istasyonları da 500 kHz dinlemelerine son vermişlerdir.

Dünya üzerinde faaliyet gösteren birçok amatör telsiz derneği 500 kHz'in bir müze frekansı olarak korunması için lobi faaliyetleri yürütmektedir. Uluslararası Haberleşme Örgütü ITU'nun 2012 yılında yapacağı Dünya Radyokomünikasyon Konferansı'nda bu konuda bir karar alınması beklenmektedir.

İlk benimseme 
500 kHz kullanım için uluslararası standartlar ilk olarak 3 Kasım 1906'da imzalanan ve 1 Temmuz 1908'de yürürlüğe giren Berlin'deki Uluslararası Radyotelegraf Sözleşmesinde yer aldı. Bu Sözleşmeye eklenmiş ikinci Hizmet Yönetmeliğinde, 500 kHz kıyı istasyonları tarafından kullanılacak standart frekanslardan biri olarak, "300 metreden biri [1 Mc/s] diğeri 600 metreden olmak üzere iki dalga uzunluğunun genel kamu hizmeti için yetkilendirildiğini belirtir. Bu hizmete açılan her kıyı istasyonu, bu iki dalga uzunluğundan birini veya diğerini kullanacaktır."ifadesi bulunur.

Genişletilmiş politikalar 
500 kHz kullanımı için uluslararası standartlar, RMS Titanik'in batması sonrasında düzenlenen ikinci Uluslararası Radyotelegraf Sözleşmesi ile genişletildi. Londra'da yapılan bu Sözleşme sonrası, 5 Temmuz 1912'de imzalanan ve 1 Temmuz 1913'te yürürlüğe giren bir anlaşma imzalandı.

1912 sözleşmesine eklenen hizmet düzenlemeleriyle, denizyolu iletişimi için birincil frekans olarak 500 kHz oluşturdu ve standart gemi frekansı, kıyı istasyonu standardına uyacak şekilde 1.000 kHz'den 500 kHz olarak değiştirildi. İletişim genellikle başlangıçta kıvılcım aralığı vericileri kullanılarak Mors kodunda gerçekleştirildi. Çoğu iki yönlü telsiz teması bu frekansta başlatılacaktı, ancak bir kez kurulduğunda, katılımcı istasyonlar 500 khz'deki tıkanıklığı önlemek için başka bir frekansa kayabilirdi. Farklı dilleri konuşan operatörler arasındaki iletişimi kolaylaştırmak için, 1912 hizmet Yönetmelikleri tarafından belirtilen bir dizi "Q kodu" da dahil olmak üzere standart kısaltmalar kullanılmıştır.

Hizmet yönetmeliklerinin XXI maddesi, bir SOS imdat çağrısı duyulduğunda, acil durum ile ilgili olmayan tüm iletimlerin, acil durum ilan edilene kadar derhal durdurulması gerektiğini gerektirdi. Bir geminin bir tehlike çağrısı iletmesi durumunda potansiyel bir sorun vardı: 500 kHz'in ortak bir frekans olarak kullanılması, özellikle büyük limanlar ve nakliye şeritleri etrafında yoğun tıkanıklığa yol açtı ve tehlike mesajının devam eden ticari trafiğin bedlam tarafından boğulması mümkün oldu. Bu sorunu gidermek yardımcı olmak için, hizmet Yönetmeliğinin Madde XXXII uzun radyogramların iletimi yapan kıyı istasyonları 15 dakikalık her dönemin sonunda iletim askıya ve iletim devam etmeden önce üç dakikalık bir süre için sessiz kalacaktır "belirtti. Madde XXXV, par belirtilen koşullar altında çalışan kıyı ve gemi istasyonları. 2,15 dakikalık her periyodun sonunda çalışmayı askıya alır ve iletime devam etmeden önce üç dakikalık bir süre boyunca 600 metrelik bir dalga uzunluğu ile dinler." Tehlike çalışması sırasında tüm sıkıntı dışı trafik 500 kHz'den yasaklandı ve bitişik sahil istasyonları daha sonra sıradan trafik için ek bir arama frekansı olarak 512 kHz'yi izledi .

Kaynakça 

Deniz iletişimi
Radyo tarihi
Acil durum iletişimi
Mors alfabesi