Tardiv diskinezi

Tardiv diskinezi, tardif diskinezi veya geç diskinezi, antipsikotiklerin (nöroleptik) kullanımından en az 6 ay sonra ortaya çıkan değişik kas gruplarındaki diskinezilerdir (istemsiz kompleks hareketler). En sık ağız çevresindeki kaslarda görülmekle beraber; el ve ayak  parmaklarında, el ve ayak kaslarında, boyun, gövde ve kalça kaslarında da görülebilir. Kullanım süresi uzadıkça görülme sıklığı artar. Streste artabilir ve uykuda kaybolabilir. Kadınlar, yaşlılar, çocuklar, beyin hasarı olanlar ve affektif bozukluğu olanlar yüksek risk grubundadır. Atipik antipsikotiklerin kullanımıyla oluşum riski daha azdır.

Tardiv diskinezi 50 yılı aşkın bir süredir bilinen bir durum olmasına karşın, etiyolojisi hakkındaki bilgiler halen çok kısıtlıdır. Dopamin adlı nörotransmitteri ile ilgili sistemde bir hasar sonucunda ortaya çıktığı düşünülmektedir. Bazal ganglia dopamin reseptörlerindeki kronik blokaja bağlı dopaminerjik reseptör süpersentivitesinin (hipersentivitesi) neden olduğu, en çok nigrostriyatal yolaktaki D2 dopamin reseptörlerinin etkilendiği düşünülmektedir. Nöroleptikler esas olarak bu dopamin sisteminde rol oynar, ki D2 reseptörlerine bağlanma afinitesi ne kadar çoksa bununla ilişkili olarak tardiv diskinezi riski o denli yüksektir. Hayvan çalışmaları, D2 agonist ve antagonistleri hakkındaki çalışmalar, doz-yanıt ilişkisi, ilaç kesilme etkileri ve genetik polimorfizm araştırmaları D2 hipersentivitesi hipotezini desteklemektedir. Benzer dozlarda aynı nöroleptiklerin verildiği kişilerde dahi tardiv diskinezi gelişme olasılığı farklıdır. Böyle kişisel farklılıkların belki de genetik polimorfizm nedeniyle ortaya çıkmış olması olasıdır.

Ayrıca bakınız 
 Antipsikotikler
 Diskinezi
 Atetoz
 Asteriksi
 Distoni

Kaynakça 

 http://emedicine.medscape.com/article/1151826-overview
 http://emedicine.medscape.com/article/1151826-treatment 
 http://www.infodoctor.org/rss/rssdina.php?id=1862

Dış bağlantılar 
 Jenelle's story  report on a patient at antipsychiatry.org. 
 Tardive Dyskinesia  at Psyweb.com at psyweb.com
 Photographs and Video of TD (biased view of psychiatry)  at yoism.org
 Practical Gastroenterology article with Plain English description of all symptoms of EPS-TD and links to testing guidelines.  at reflux.org
 http://emedicine.medscape.com/article/1151826-overview
 http://emedicine.medscape.com/article/1151826-treatment 
 http://www.wemove.org/td/ 
 https://web.archive.org/web/20100602205825/http://www.bcm.edu/neurology/patient_education/pdcmdc/td.html
 https://web.archive.org/web/20071213190018/http://www.nslij.com/body.cfm?id=4458

Psikiyatri
Nöroloji
Semptomlar