Sıçramalı evrim

Sıçramalı evrim veya kesintili denge, çoğu türlerin jeolojik tarihlerinde "staz" adı verilen ve bazen milyonlarca yıl süren "durağanlık" veya "yavaşlama" dönemleri boyunca ancak çok az bir evrimsel değişim geçirip genelde "durağan" kaldıklarını öne süren bir evrimsel biyoloji kuramıdır.  Önemli bir evrimsel değişiklik olduğunda sıçramalı evrim kuramı, bu değişimlerin ve kladogenez olarak adlandırılan jeolojik anlamda hızlı türleşme ve dallanma olayların çok nadir olarak görüldüklerini öne sürer. Kladogenez, bir türün yavaş yavaş başka bir türe dönüşmesi yerine bir türün iki farklı türe ayrıldığı bir süreci ifade eder.

Sıçramalı evrim çoğunlukla, evrimin anagenez olarak adlanırılan tüm soy çizgileri boyunca yavaş yavaş değişimlerle kademeli ve düzgün bir şekilde gerçekleştiğini öne süren filetik gradualizm teorisinin karşıtı olarak gösterilir.  Bu görüşe göre, evrim, genellikle düz ve sürekli bir şekilde görülüyor.

1972 yılında paleontolog Niles Eldredge ve Stephen Jay Gould bir dönüm noktası olan çalışmalarını yayınlayarak bu teoriyi geliştirmişler ve buna sıçramalı evrim ismini koymuşlardır. Onların bu çalışması Ernst Mayr'ın coğrafi türleşme teorisi, Isador Michael Lerner'in  gelişimsel ve genetik homeostazi (dengeleşim) teorisi ve bunların yanı sıra kendi ampirik araştırmaları üzerine kurulmuştur. Eldredge ve Gould, çoğunlukla Charles Darwin'e atfedilen gradual aşama ve kademelerin fosil kayıtlarda pratik olarak görülmediklerini ve fosil türlerin evrim tarihleri boyunca durağan bir staz döneminin hakim olduğunu öne sürmüşlerdir.

Ayrıca bakınız 
Adaptif radyasyon
Koinophilia
Ümit Verici Yaratık Teorisi
Sıçramalı gradualizm
Court Jester Hipotezi

Kaynakça

Konuyla ilgili yayınlar 
 Adler, J. ve Carey, J. (1982) "Evrimin Gizemleri" Newsweek, Mart 29, 1982. 
  
 Erwin, D. H. ve R. L. Anstey (1995) Fosil kayıtlarda türleşmeye dair yeni yaklaşımlar. New York : Columbia Üniversitesi Baskıevi.

Dış bağlantılar 
Opus 200 - yazar Stephen Jay Gould 
Sıçramalı Evrim - yazar Stephen Jay Gould 
Filetik Gradualizmin Bir Alternatifi: Sıçramalı Evrim - yazarlar Niles Eldredge ve Stephen Jay Gould 
Kesintili Denge: Evrimleşme Hızı ve Biçimleri Tartışmaları - yazarlar Stephen Jay Gould ve Niles Eldredge 

Evrimsel biyoloji
Biyoloji teorileri
Evrimsel ekoloji
Fosiller
Jeoloji
Paleontoloji
Evrimleşme hızı
Türleşme