Girdap gökadası

Girdap Gökadası (ayrıca Messier 51a, M51a, veya NGC 5194 olarak da bilinir), Av Köpekleri takımyıldızı bölgesinde yaklaşık olarak 23 milyon ışık yılı uzaklıkta bulunan etkileşim hâlindeki büyük tasarım çubuksuz sarmal gökadadır.

Gökyüzünün en ünlü sarmal gökadalarından biridir. Bu gökada ve ona eşlik eden NGC 5195, amatör gözlemciler tarafından iyi bir dürbünle kolayca gözlemlenebilir. Girdap Gökadası, özellikle sarmal kollar ve etkileşen gökada yapılarının daha iyi anlaşılabilmesi için çalışan profesyonel gök bilimciler için oldukça popülerdir.

Keşif 
Girdap gökadası, Charles Messier tarafından 13 Ekim 1773 tarihinde keşfedildi. Etkileşim hâlindeki gökada NGC 5195, 1781 yılında Pierre Méchain tarafından keşfedildi. 1845 yılında Girdap Gökadası'nı ilk defa sarmal gökada olarak tanımlayan İrlanda'da Birr şatosunda inşa ettiği 72 inç'lik teleskobuyla Lord Rosse olmuştur. Halton Arp tarafından görüntülenmiş ve NGC 5195 ile birlikte Arp 85 olarak "eşlikçileri büyük ve yüksek yüzey parlaklığına sahip sarmal gökadalar" kategorisi altında Tuhaf Gökadalar Atlası'na dâhil edilmiştir. Gökada çifti için M51 tanımlaması yapılabilir ancak bireysel olarak tanımlanmak istenirse NGC 5194 için M51A, NGC 5195 için M51B kullanılır.

2005 yılında görünür parlaklığı 14 olan (SN 2005cs) süpernovası gözlemlenmiştir.

Yoldaş gökada 
On yıl öncesine kadar NGC 5195'in gerçekten eşlik eden bir gökada mı yoksa uzaktan geçen bir gökada mı olduğu kesinlik kazanmamıştı. Radyo gök bilimi ile elde edilen M51 Radyo fotoğrafları, kesin bir etkileşim gerçeğini göstermiştir.

Gökada grubu bilgisi 
Girdap gökadası, M51 Grubu'nun en parlak gökadasıdır. Bu ufak grup, M63 (Ayçiçeği gökadası), NGC 5023 ve NGC 5229'u da içerir. M51 Grubu'nun M101 Grubu ve NGC 5866 Grubu ile birlikte büyük bir küme oluşturduğu da düşünülmektedir.

Ayrıca bakınız 
 NGC 5195 — NGC 5194'e eşlik eden gökada
 NGC 5457 — diğer büyük sarmal gökada

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 SEDS: Spiral Galaxy M51
 NASA's APOD: The Whirlpool Galaxy in Dust and Stars  (4/10/01) 
 NightSkyInfo.com - The Whirlpool Galaxy 
 Whirlpool Galaxy at ESA/Hubble 
 The Whirlpool Galaxy (Messier 51(a)/NGC 5194) 
 M51 The Whirlpool Galaxy
 

Tuhaf galaksiler
Çubuksuz sarmal galaksiler
Etkileşen galaksiler
M51 Grubu
Av köpekleri takımyıldızı
051a
5194
8493
47404
085
1770'lerde keşfedilen astronomik cisimler