I. Mansur (Sâmânî)

I. Mansur (Samani) (Mansur bin Nuh) (ö. 976) 961-976 yılları arasında hüküm süren Samani hükümdarı. I. Nuh'un oğludur.

Kardeşi I. Abdül Melik'in ölmesinden sonra, Samani Devleti'nin başına kimin geçeceği konusundaki belirsiz ortamda Alp Tegin'in etkili olması sonucu, Samani sarayında Alp tegin'nin hâkimiyetinden ve her işe müdahale edişinden kurtulmak isteyen bir yeni bir grup ortaya çıktı. Samani hanedan üyeleriyle ordu, Mansur bin Nuh'a sadakat yemini ederek, onu tahta geçirdiler. Alp Tegin ise kendi adayını zorla tahta çıkarmak için çaba göstermeye çalışsa da, askerlerine güvenmediğinden Buhara üzerine yürümekten vazgeçerek kendi has gulâmlarıyla beraber Belh'e çekildi ve bu şehri aldı. Alp Tegin'e karşı olanlar I. Mansur'u onu yakalamak için ordu göndermeye ikna ettiler. Alp Tegin, kendisine doğru gelen 16.000 kişilik orduya karşı harekete geçerek Belh ile Hulm arasındaki, "Hulm Geçidi"nde yer tuttu ve 3.000 kişilik ordusuyla savaşı Nisan-Mayıs 962'de kazandı ve Gazne'ye doğru yürüyerek 4 aylık bir çaba sonucunda 12 Ocak 963'te Gazne'yi ele geçirip, Gazne Devleti'nin temelini attı.

Gazneliler karşısında Büveyhiler ile iyi geçinen I. Mansur, 976'da öldü ve yerine oğlu olan II. Nuh geçti.

Kur'an'ı çevirin!
Onun “Kur'an'ı çevirin!” buyruğu üzerine bir fetva çıkartılmış ve ilk kez Kur'an tam tercüme edilmiştir.

Kaynakça 
Özel

Genel
 C. E. Bosworth (1963). The Ghaznavids: Their Empire in Afghanistan and Eastern Iran 994–1040 Edinburgh University Press, Edinburgh. OCLC 3601436
 R. N. Fyre (1975). The Cambridge History of Iran, Volume Four: From the Arab Invasion to the Saljuqs. ISBN 0-521-20093-8
 E. Merçil (1989). Gazneliler Devleti Tarihi, TTK Yayınevi, Ankara, ISBN 975-16-0189-4
 E. Merçil (1987). Simcûrîler V, Tarih Enstitüsü Dergisi, sayı: XIII, İstanbul.
 M. Nazım (1931). The Life and Times of Sultan Mahmud of Ghazna, Cambridge University Press Kitabın bir kısmı

 

976 yılında ölenler
Samanîler'de kişiler
10. yüzyıl liderleri