Giritli Sırrı Paşa

Giritli Sırrı Paşa (d. 1844 - ö. 1895), 19. yüzyılda çeşitli Osmanlı vilayetlerinde valilik yapmış olan bir devlet adamı, yazar ve şairdir.

1844 yılında eşraftan Helvacızade Salih Tosun Efendi'nin oğlu olarak Girit adasında Kandiye'de doğdu. Dini ağırlıklı bir şekilde süren öğrenim hayatı sonrasında memuriyete Girit adasında başladı. Bazı vezirlere diva kâtipliği yaparak başladığı devlet hizmeti içinde Yanya, Aydın, Prizren ve Tuna'da mektupçu muavinliği ve mektupçuluk görevlerinden sonra zamanla valiliğe yükseldi. Trabzon, Kastamonu, Ankara, Sivas, Diyarbekir ve Bağdat'ta valilikler yaptı. Yazışmalarını (Mektubat), Kur'an tefsirlerini ve şiirlerini yayınladı. 1895 yılında ölmüş, II. Abdülhamid’in irâde-i seniyyesi gereğince II. Mahmud Türbesi hazîresine defnedilmiştir. Leyla Saz'ın kocası, ve Yusuf Razi Bel ve mimar Vedat Tek'in babasıdır. Adliye nazırlığı yapmış Mustafa Nuri Bey'in ağabeyi; Gelibolu mebusu olarak Son Osmanlı Meclis-i Mebûsan’nda yer almış, ardından TBMM’nin ilk 4 döneminde milletvekilliği yapmış Celal Nuri, İstanbul Radyosu’nun kurucusu ve karikatürist Sedat Nuri ile gazeteci ve hukuk profesörü Suphi Nuri'nin amcasıdır.

Eserleri 
 Mektubat
 Nakd ül-kelam fi akaid il-İslâm‎ (Kelam ilmi)
 Ru’yet-i Bârî Hakkında Risâle
 Şerhu Akâid ve Haşiyelerinin Tercümesi
 Ara üʼl-milel‎ (Mezhepler tarihi hakkında)
 Rûh
 Ahsenü'l-kasas Sûre-i Yusuf aleyhisselam (3 cilt)
 Nurü’l-Hüda Limen İstehda (Dinler Tarihi)
 Sırr-ı Furkan, Tefsir-i Sure-i Furkan (2 cilt)
 Sırr-ı İnsan, Tefsir-i Sure-i İnsan
 Sırr-ı Kur'an tercümesi
 Sırr-ı Meryem=(Tefsir-i Sure-i Meryem)
 Tabakat ve Adab-ı Müfessirin (Biyografi)

Aldığı görevler 
Aldığı çeşitli idari görevler aşağıda sıralanmıştır:
 Şubat-Temmuz 1879: Trabzon valisi
 Ocak-Aralık 1882: Kastamonu valisi
 Aralık 1882-Kasım 1884: Trabzon valisi
 Kasım 1884-Temmuz 1886: Ankara valisi
 Temmuz 1886-Nisan 1888: Sivas valisi
 Nisan 1888-Mart 1889: Diyarbekir valisi
 Mart-Kasım 1889: Adana valisi
 Kasım 1889-Temmuz 1891: Bağdat valisi
 Temmuz 1891-Ekim 1895: Diyarbekir valisi

Ayrıca bakınız
 Leyla Saz
 Vedat Tek

Kaynakça

Osmanlı Kastamonu valileri
Osmanlı Ankara valileri
Osmanlı Sivas valileri
Osmanlı Bağdat valileri
Türkçe eser veren yazarlar
Türkçe eser veren şairler
19. yüzyıl Osmanlı yazarları
Osmanlı şairleri
1844 doğumlular
1895 yılında ölenler
Girit Türkleri
Osmanlı Türkleri
II. Mahmud Türbesi haziresine defnedilenler