Mahir Canova

Mahir Canova (30 Aralık 1914, Kavala - 16 Şubat 1993, İstanbul), Türk tiyatro yönetmenidir.

Hayatı 
Mahir Canova, 30 Aralık 1914 tarihinde Yunanistan'ın Kavala şehrinde dünyaya geldi. Babası Ahmet Fehmi Bey, annesi Hasbiye Hanım'dır. İlk eğitimini İzmit’te, Orta eğitimini Balıkesir Necatibey Öğretmen Okulu’nda tamamlayan Mahir Canova, 1935 yılında, Eskişehir'de öğretmen olarak meslek yaşamına başladı. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi'nin Hindoloji ve Alman filolojisi bölümlerinde öğrenim görürken; 1936'da Ankara Devlet Konservatuvarı tiyatro bölümü yatılı sınavını kazanarak, 1941 yılında Salih Canar, Muazzez Lutas (Kurtoğlu), Ertuğrul İlgin, Nermin Sarova ve Nüzhet Şenbay ile birlikte ilk mezunlardan biri olarak sanat hayatına atıldı.

Alman tiyatro adamı Carl Ebert'in yardımcılığı ile mezuniyetinden sonra konservatuvar mimik ve sahne öğretmenliği görevleri yaptı. Öğrencilik yıllarında eğitim için yollandığı Fransa'da edindiği deneyim sonucu, mezun olduğu okulda Bölüm Başkanlığı, Devlet Tiyatroları’nda Yönetmenlik ve ve Baş Rejisörlük görevlerini yürüttü.

Oyuncu ve yazar Civan Canova'nın babası olan Mahir Canova, 1949’da Hasanoğlan Köy Enstitüsü’nde, İzmir Şehir Tiyatrosu’nda, İzmir Ara Tiyatrosu’nda, Kent Oyuncuları’nda, Arena Tiyatrosu’nda çeşitli oyunlar yönetti. Birçok tiyatro ve sanat dergilerinde yazılar yazdı. Halkevleri Merkez Yönetim Kurulu’nda görev alarak tiyatro kursları açtı. Bu kurslarda, bugün tiyatro hayatımızda önemli yerleri olan sanatçıları yetiştirdi. İsparta Belediyesi Şehir Tiyatrosu’nun kuruluş çalışmalarına katıldı, seçmeleri yaparak kursları planladı ve başlattı.

5 Ocak 1982 - 6 Aralık 1983 tarihleri arasında Danışma Meclisi'ne Millî Güvenlik Konseyi'nce seçildi, TBMM’de tek sanatçı üye olarak görev yaptı. 1985'te Muazzez Kurtoğlu ve Nermin Sarova ile birlikte, sanat yaşamlarındaki 50. yılını doldurarak onurlarına düzenlenen törende ödül aldı. 1991'de Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Devlet Konservatuvarı ilk mezunlarından olması nedeniyle ödüllendirildi.

Hayata veda etmesinin ardından 1963 yılında Kent Oyuncuları'nda sahneye koyduğu Necati Cumalı’nın Nalınlar adlı oyunu ölümünden üç yıl sonra, 32 yıl önce yaptığı rejiye sadık kalınarak, Mahir Canova'nın anısına yeniden sergilendi.

Devlet Tiyatroları, sanatçının anısını yaşatmak amacıyla; Ankara’da bir sahneye "Mahir Canova Sahnesi" adını vermiştir.

Tiyatro

Rol aldığı tiyatro oyunları 
 1949: Dünya Gözüyle: Charles Wildrac - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1949: Yalancı: Carlo Goldoni - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1955: İki Başlı Kartal: Jean Cocteau - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1966: Bizim Şehir: Thornton Wilder - Ankara Devlet Tiyatrosu

Yönetmenlik yaptığı oyunlar 
 1947: Kadınlar Arasında: Oktay Rıfat
 1947: Şamdancı
 1948: Paydos: Cevat Fehmi Başkut
 1949: Altı Kiş Muharirini Arıyor: Luici Pirendello - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1949: Antigone: Sofokles - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1949: Kıskançlar: Oktay Rıfat / Melih Cevdet Anday - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1949: Küçük Şehir: Cevat Fehmi Başkut - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1949: Scapin'in Dolapları: Moliere - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1949: Tüccar: Platus - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1950: Eski Şarkı: Reşat Nuri Güntekin - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1950: Melekler ve Şeytanlar: Nazım Kurşunlu - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1951: Cyrano de Bergerac: Turan Oflazoğlu - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1951: Köşebaşı: Ahmet Kutsi Tecer - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1951: Şakacı: Sabahattin Kudret Aksal - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1952: Fatih: Nazım Kurşunlu - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1952: Gölgeler: Ahmet Muhip Dranas - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1952: Tersyüz: Galip Gürhan - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1953: Sahne Dışındaki Oyun: Refik Ahmet Sevengil - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1954: Çayhane: John Patrick - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1954: Don Carlos: Friedrich Schiller - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1954: Othello: William Shakespeare - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1954: Tanrı Dağı Ziyareti: Reşat Nuri Güntekin - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1955: Harput'ta Bir Amerikalı: Cevat Fehmi Başkut - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1955: İki Başlı Kartal: Jean Cocteau - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1955: Oğuz Ata: Selahttin Batu - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1955: Son Durak (oyun): Muvaffak İhsan Garan - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1956: Finten: Abdülhak Hamit Tarhan - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1956: İki Efendinin Uşağı: Carlo Goldoni - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1956: Klopatra'nın Mezarı: Cevat Fehmi Başkut - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1956: Yağmurcu: N. Richard Nash - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1957: Çöl Faresi: Ladislas Fodor - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1957: Kiralık Bina: Eduardo De Filippo - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1957: Ümitsiz Saatler: Joseph Hayes - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1959: Ekmek Parası: Félicien Marceau - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1959: Şerefinize Çin Çin: François Billetdoux - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1960: Caligula: Albert Camus - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1961: Bernarda Alba'nın Evi: Federico Garcia Lorca - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1961: Don Juan ya da Geometri Aşkı: Max Firch - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1962: Çalıkuşu: Reşat Nuri Güntekin / Necati Cumalı - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1963: Polisler: Sławomir Mrożek - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1963: Size Öyle Geliyorsa Öyledir: Luigi Pirendello - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1963: Yedinci Köpek: Çetin Altan - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1964: Rüya Oyunu: August Strındberg - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1964: Yabanlar: Carlo Goldoni - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1965: İstanbul Efendisi: Musahipzade Celal - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1965: Tartüffe: Moliere - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1966: Bizim Şehir: Thornton Wilder - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1966: Ecinliler: Fyodor Dostoyevski / Albert Camus - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1967: Amedee Yahut Nasıl Kurtulmalı: Eugène Ionesco - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1967: Candida: George Bernard Shaw - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1968: Meçhul Asker ve Karısı: Peter Ustinov - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1968: Yedekçi: Müsahipzade Celal - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1970: Cengizhan'ın Bisikleti: Refik Erduran - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1970: Haydutlar: Friedrich Schiller - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1970: Kırgınlar Evi: Bernard Shaw - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1971: Batak (oyun): Galip Güran - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1971: Gömü: Necati Cumalı - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1971: Romeo ve Juliet: William Shakespeare - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1972: Mutemet Ali Rıza Bey'in Yaşanmış Hayat Hikayesi: Başar Sabuncu - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1973: Akın (oyun): Faruk Nafiz Çamlıbel - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1974: Çalıkuşu: Reşat Nuri Güntekin / Necati Cumalı - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1974: İrlandalı Delişmen (Babayiğit): John Millington Synge - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1974: Midas'ın Kördüğümü: Güngör Dilmen - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1983: Şen Kadınlar: William Shakespeare - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1984: Ayyar Hamza: Ali Bey - Adana Devlet Tiyatrosu
 1984: Düşüş (oyun): Nahid Sırrı Örik / Kemal Bekir - İstanbul Devlet Tiyatrosu
 1984: Lisistrata: Aristophanes - İstanbul Devlet Tiyatrosu
 1985: Bir Sabah Gülerek Uyan: Necati Cumalı - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1985: Yedekçi: Müsahipzade Celal - Bursa Devlet Tiyatrosu
 1986: Benimle Oynar mısınız?: Marcel Achard - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1986: Nalınlar: Necati Cumalı - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1987: Boş Beşik: Necati Cumalı - Trabzon Devlet Tiyatrosu
 1988: Vatan Diye Diye: Namık Kemal / Necati Cumalı - Bursa Devlet Tiyatrosu
 1989: Tanrı Dağı Ziyafeti: Reşat Nuri Güntekin - Ankara Devlet Tiyatrosu
 1990: Vatan Diye Diye: Namık Kemal / Necati Cumalı - Ankara Devlet Tiyatrosu

Filmografi

Yönetmen olarak 
 1953: Kara Davut

Ödülleri 
1966: Sanat Sevenler Derneği - En İyi Sahneye Koyucu, "İstanbul Efendisi" ve "Köşebaşı" oyunlarındaki reji çalışmasıyla

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 https://www.biyografi.info/kisi/mahir-canova
 http://www.devtiyatro.gov.tr/
 
 
  
 TSA´de Mahir Canova

1915 doğumlular
1993 yılında ölenler
Türk tiyatro yönetmenleri
TBMM 1981 Danışma Meclisi Millî Güvenlik Konseyince Seçilen üyesi
İstanbul Şehir Tiyatroları sanatçıları
Devlet tiyatroları sanatçıları