Alapınar, Tortum

Alapınar, Erzurum ilinin Tortum ilçesine bağlı bir mahalledir.

Tarihçe 

Alapınar köyünü eski adı Poçens'tir. Nitekim bu yer adı 1574 tarihli Osmanlı mufassal defteri ile 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Poçens (پوچنس) olarak geçer. Bu yer adı Poçenisi'den (ფოჩენისი) değişime uğramıştır. Bu yer adı, Gürcü dilinde mısır püskülü, bitki kökü, bitki sapı gibi değişik anlamlara gelen "poçi" (ფოჩი) kelimesinden türemiş olabilir.

Poçenisi veya Poçens köyü, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Bir kayadaki mağaralar ve ortadan kalkmış olan kilise de buranın eski bir yerleşim olduğunu göstermektedir.

Poçens köyü, 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterine göre Tortum sancağına bağlı Tortum nahiyesinin köylerinden biriydi. Köyün nüfusu, 7'si Müslüman olmuş ve 59'u Hristiyan kalmış 66 haneden oluşuyordu. Köyün nüfusunun zaman içinde azaldığı 1835 tarihli nüfus defterinden anlaşılmaktadır. Bu tarihte Erzurum vilayetinin Tortum kazasına bağlı olan köydeki 21 hanede 80 erkek kaydedilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince Poçens köyünün nüfusunun yaklaşık 160 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.

Poçens, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Erzurum vilayetinin Tortum kazasının merkez nahiyesine bağlı köylerden biriydi. Bu yerleşim 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 265 kişiden oluşuyordu. Poçens veya Poçentsi Türkçe olmadığı için köyün adı 1950'lerin ilk yarısında Alabalık olarak değiştirilmiştir. 1959 yılında ise köye Alapınar adı verilmiştir. Nitekim genel nüfus sayımlarında köy 1955 yılında Alabalık, 1960 yılında Alapınar adıyla geçer. 1965 genel nüfus sayımına göre Alapınar köyünde 370 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 29 kişi okuma yazma biliyordu.

Alapınar köyünün karşı tarafında, ulaşılması çok zor olan kayada mağaralar bulunmaktadır. Buradaki derenin üst kısımlarında da benzer mağaralar vardır. Köylülerin verdiği bilgiye göre Poçens’te bir kilise bulunuyordu. Ancak bu yapıdan geriye bir şey kalmamıştır.

Coğrafya 

Alapınar köyü Erzurum il merkezine 69 km, Tortum ilçe merkezine 19 km uzaklıktadır.

Nüfus

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 

Tortum'un mahalleleri
Tao-Klarceti