Rahmi Pehlivanlı

Rahmi Pehlivanlı (1926, Kırıkkale - 24 Ağustos 1992, Ankara), Türk ressamdır. ‘Kralların Ressamı’ olarak bilinen Pehlivanlı, pek çok ulusal ve uluslararası sergi açmıştır. Sanatçıya ödül kazandırmış eserlerinin bir bölümü Avrupa, Ortadoğu ve Türkiye dahil olmak üzere toplam on yedi farklı müzede sergilenmektedir. Kendisine birçok takdirname ve nişan verilmiştir.

Biyografisi 
1926 yılında günümüzde Kırıkkale sınırlarına eklenen Keskin- Kırıkkale'da Gülşen Hanım ve Hacı Ömer Efendi'nin çocukları olarak dünyaya gelmiştir. İlkokulu Keskin'de, ortaokulu Kırıkkale Askeri Ortaokulu'nda 1932 yılında bitirmiştir. 1941-1944 yılları arasında Ankara Süvari Alayı'nda yaptığı askerliğinin ardından Ankara'ya yerleşmiştir. 1940-1950 yılları arasında hem Ankara hem de Kırıkkale'de ticaret yaparak geçimini sağlamıştır. Ankara'da Bahçelievler Ortaokulu'nda öğretmenlik yaparken bir yandan da dönemin ünlü yöneticilerinin portlerini yapmıştır. Yine bu dönemde yaptığı Aziziye kahramanı Nene Hatun portresi 1952'de Milli Savunma Bakanlığı'nın davetiyle Harbiye Askeri Müzesi'ne alınmıştır.

Kısa bir süre Ankara Emniyet Müdürlüğü'nde de hizmet eden Pehlivanlı dönemin Cumhurbaşkanı Celâl Bayar tarafından görevlendirilerek 1953 yılında Selanik'e Atatürk'ün doğduğu evin resmini yapması için gönderilmştir. "Atatürk'ün doğduğu ev" isimli eser Başbakanlık koleksiyonundadır.

Yurtdışına ilk kez Selanik gezisinde çıkan ressamın yurt dışına ikinci çıkışı ise elindeki rahatsızlığı tedavi ettirmek ve resim hayatını profesyonelce sürdürmek amacıyla İngiltere'ye olmuştur. Buraya kısa zamanda uyum sağlayıp birçok Avrupa ülkesinde, müze ve stüdyolarda resim etüdleri yapmıştır. 1953-1990 yılları arasında yirmi beşden fazla kral, kraliçe ve devlet adamı portrelerini çizmesi için Pehlivanı ülkelerine davet etmişlerdir. Zaman zaman Kıbrıs, Lübnan, Irak, ve Libya gibi Ortadoğu ülkelerine de giderek sergiler açmış ve portreler yapmıştır. En ünlü tablolarından biri olan Zina, 1967 yılında Vatikan tarafından çok beğenilmiş ve dönemin Papası IV. Paul tarafından madalya ile ödüllendirilmiştir. Bu tablo Vatikan tarafından Roma'daki Dal Vaticano Floransa Müzesi'ne alınmıştır. Bu dönemde İtalya'da yakaladığı şöhreti değerlendirmiş ve Castel Franco'da bir stüdyo kurarak çalışmalarına devam etmiştir. Cote D'Azure'da düzenlenen uluslararası sanat sergisinde bir diğer ünlü tablosu Kel Mıstık ile portre dalında birincilik ödülünü kazanmıştır.

1972 yılında, tam 17 yıl aradan sonra, Türkiye'ye dönmüştür. Türk Kurtuluş Savaşı gemilerinden Yavuz Zırhlısı'nın satılıp tıraş bıçağı yapılacağını duyunca vakit kaybetmeden bir resmini yapmıştır, bu resim halen İstanbul Deniz Müzesi'nde sergilenmektedir. 1978 yılında, uluslararası sanat dünyasındaki başarıları ve kendi ekolünü yaratmış olması nedeniyle Pan Haber Ajansı kendisini yılın adamı seçmiştir. Yine aynı yıl Atatürk'ü ülkeyi ziyarete gelen devlet adamlarıyla resmeden bir dizi hazırlamıştır. Bu dizi Anıtkabir'de sergilenmiştir. 1981 yılında İtalya'daki Accademia Universale Roma tarafından Academico Benemerito diploması ve fahri hocalık unvanı verilmiş, adına sürekli bir kürsü ayrılmıştır. Bir yıl sonra sanattaki otuzuncu yılını kutladığı 30. Sanat Yılı sergisi İstanbul, Ankara ve İzmir'de dönemin Cumhurbaşkanı Kenan Evren ve Başbakanı Bülent Uluslu tarafından açılmıştır. Serginin hemen ardından Renk Renk Türkiyem koleksiyonu için uzun bir Türkiye seyahatine çıkmıştır.

1984 yılında Nurhan isimli bir hanımla evlendi. 1988'de SSCB Kültür Bakanlığı Güzel Sanatlar Akademisi Başkanlığı tarafından üniversitelerde konferanslar vermek ve araştırmalar yapmak üzere davet edilmiştir. Aynı yıl Ephesus tablosu ile Papa II. Jean Paul tarafından gümüş madalya ile ödüllendirilmiştir. 1989 yılında başladığı Gazi Üniversitesi Resim Bölümü öğretim üyeliğine 24 Ağustos 1992'de vefat edene kadar devam etmiştir. Kırıkkale'de ünlü ressamı anmak için her yıl Keskin İlçesi’nde anma etkinlikleri yapılmaktadır. Öldüğünde Renk Renk Türkiyem koleksiyonunu ancak tamamlayabilmiştir. Altmışbeş yıllık hayatında beşi Türkiye'de olmak üzere altmıştan fazla kişisel sergi açmıştır. Bu sergilerin büyük bölümünün açılışı devlet başkanları ve ileri gelen devlet adamları tarafından yapılmıştır.

Sergileri 

 1952: Karma Sergisi, Ankara
 1955: Edebiyat Fakültesi Oditoryumu'nda, Ankara
 1956: Unesco, Beyrut
 1956: Şam Devlet Müzesi, Suriye
 1956: Bağdat Sanat Akademisi, Irak
 1956: Badgodesberg Basın Büyükelçiliği, Almanya
 1957: Londra Türk-Anglo Sakson Kulübü, İngiltere Kraliyet Akademisi, Londra
 1958: Joiny Sergi
 1959: Ledra Palace, Güzel Sanatlar toplum-Lefkoşa, Kıbrıs
 1960: Ledra Palace, Lefkoşa, Kıbrıs
 1960: Hampa Street, Türk Büyükelçiliği, Beyrut
 1961: Hotel St George-Beyrut-Lübnan
 1961: Galeri Hamra, Beyrut, Lübnan
 1961: Otel Vaddan, Trablus, Libya
 1962: Belediyesi Şehir Galerisi'nde, Tunus
 1963: Grand Hotel, Oslo, Norveç
 1963: Berlin Hilton, Almanya
 1963: Cosmopolitan Club, Hamburg, Almanya
 1963: Uryon Gato 9-Helsinki, Finlandiya
 1963: Rotterdam Hilton, Hollanda Ressamlar
 1964: Derneği, Lagos, Nijerya
 1964: Otel Stanley Galerisi, Nairobi, Kenya
 1965: Devlet Galerisi, Akra, Gana
 1966: Devlet Kütüphanesi, Lusaka, Zambiya
 1966: Edinburg Otel, Kitway, Zambiya
 1967: Town Hall, Asmara, Etiyopya
 1967: Town Hall Şeref Salonu, Addis Ababa, Etiyopya
 1968: Grand Hotel, Hartum, Sudan
 1969: Üreme Sergi, Bengazi, Libya
 1969: Otel Hilton, Malta
 1969: Türk Büyükelçiliği, Roma, İtalya
 1969: Milano Sanat Galerisi, İtalya
 1970: Devlet Galerisi, Cezayir
 1970: Galerie Decoeuverte, Fas
 1970: Molla Abdullah Sarayı, Rabat, Fas
 1970: Sheraton Galerisi, Dublin, İrlanda
 1971: Gulbenkian Müzesi, Lizbon, Portekiz
 1974: Üniversitesi Galeri, Dallas , ABD
 1974: Groyden Belediye Galerisi, Houston, ABD
 1975: Devlet Resim ve Heykel Galerisi, Atatürk Koleksiyonu, Ankara Sergisi
 1976: Devlet Galerisi, Tahran, İran
 1977: RCD-Kültür Bakanlığı, Tahran, İran
 1977: Rawalpindi Liaquat Memorial Hall, Pakistan Lahor
 1977: Pakistan 1977 İslamabad, Pakistan Kültür
 1977: Kabil Nenderay Sarayı, Kabil, Afganistan
 1977: Madden Galeriler, Londra, İngiltere
 1978: Intercontinental Oteli Opera Salonu, İstanbul
 1978: Basın Birliği, Brüksel, Belçika Kahire-Mısır
 1981: Devlet Müzesi
 1981: Devlet Resim ve Heykel Müzesi, 30. Sanat Yılı Sergisi
 1982: Topkapı Sarayı, İstanbul
 1982: Devlet Resim ve Heykel Müzesi-İzmir
 1988: Atina Belediye Sarayı, Yunanistan
 1991: Türkiye Halk Bankası Sanat Galerisi, Ankara ölümünden sonra Vakfı'nın sergisi;
 1993: Anadolu Medeniyetleri Müzesi, Ankara
 1993: Devlet Resim ve Heykel Müzesi Rahmi Pehlivanlı'nın Retrospektif Sergisi, Ankara
 1995: Devlet Resim ve Heykel Müzesi, Türkiye Koleksiyon Sergisi
 1996: Bodrum Sualtı Arkeoloji Müzesi Galerisi, Bodrum Rahmi Pehlivanlı'nın Eserleri

Müzelerde sergilenen eserleri 

 Ankara, Cumhurbaşkanlığı Sarayı (Atatürk Evi, Atatürk Portreleri)
 Ankara, TBMM Koleksiyonu (Atatürk, Tarihi kompozisyonlar)
 Ankara, Milli Kütüphane (Maraş Ironmonger Market)
 Ankara Devlet Resim ve Heykel Müzesi (Aşık Veysel)
 Ankara Edebiyat Fakültesi (1893 Savaşı, Kunuri Savaşı, Atatürk)
 Ankara Dil ve Tarih Kurumu (Atatürk)
 İstanbul, Harbiye Askeri Müze (Nene Hatun)
 İstanbul Deniz Müzesi (Yavuz Zırhlısı)
 İstanbul, Topkapı Sarayı Müzesi (IV. Murat)
 İstanbul, Belediye Sarayı (Fatih Portresi)
 İtalya, Floransa Müzesi (Zina-Tunus Belly Dancer)
 Hollanda, Boog Wilhestadt Ulusal Müzesi (Ayna-Kıbrıs Halk Şairi)
 Zambiya, Ulusal Müzesi (Noel Çiçekler)
 Mısır Ulusal Müzesi (Atatürk)
 ABD, Texas, Houston Galeri (Little Bird)
 ABD, New York, Divicon Ltd Galerisi (Kum Fırtınası, Büyük Çöl)
 ABD, Los Angeles, Richard Gatti Collection (Street Dancer-Fas, Bon Viveur)

Dış bağlantılar 
 Bazı eserleri
 Ressam gözünden Rahmi Pehlivanlı
 Kralların Ressamı Rahmi Pehlivanlı

Kaynakça 

 Kültür Bakanlığı Rahmi Pehlivanlı sayfası
 “Rahmi Pehlivanlı” T.C.Kültür Bakanlıǧı Güzel Sanatlar Genel Müdürlüǧü, 2001
 www.turkishpaintings.com 
 Rahmi Pehlivanlı Otobiyografisi “1 Fırça, 1 Palet, 1 Hayat:Abdullah'ın gaderi”, Sanat Kitabevi, Ankara, 1993  

20. yüzyıl Türk ressamları
1926 doğumlular
1992 yılında ölenler
Kırıkkale doğumlular
Ankara'da ölenler