Nuri Conker

Nuri Conker (d. 13 Ekim 1881), Mustafa Kemal Atatürk'ün çocukluk ve silah arkadaşıdır. Selânik'te mahalle arkadaşı, sonra Askeri Rüştiye'de, Manastır İdadisi'nde, İstanbul Harbiye Mektebi'nde ve de Harp Akademisi'nde okul arkadaşıdır. Selanik'te Üçüncü Ordu, Hareket Ordusu Muharebeleri, Doğu'da Muş Cephesi, İstiklal Harbi ve inkılaplar devrinde hep birlikte görev yaptılar. Conkbayırı Muharebelerindeki başarılarına atıf olarak Conker soyadı Atatürk tarafından verildi.14 Mart 1900 tarihinde girdiği Harp Okulundan 6 Aralık 1902 tarihinde Teğmen, devam ettiği Harp Akademisinden 5 Kasım 1905 tarihinde Mümtaz Yüzbaşı rütbesiyle mezun oldu ve 3. Ordu emrine verildi.. 5 Kasım 1911'de Kurmay Kıdemli Yüzbaşı rütbesine terfi etti.

2 Ocak 1912 tarihinde Bingazi Genel Komutanlığı Kurmaylığına atandı. 5 Haziran 1912 tarihinde Kurmay Binbaşı rütbesine terfi etti

5 Eylül 1915'te Kurmay Yarbay rütbesine terfi etti ve 8. Tümen Komutanı olarak atandı. 23 Nisan 1917'de Lahey Ataşemiliteri olarak görevlendirildi.

13 Haziran 1920'de Türk Kurtuluş Savaşı'na katılmak üzere Ankara'ya geldi. TBMM tarafından Basın ve İstihbarat Genel Müdürlüğü'ne atandı. 11 Eylül 1920'de Ankara Komutanlığı görevine atandı. 16 Eylül 1920'de 41. Tümen Komutanı olarak görevlendirildi. 11 Şubat 1921'de 41. Tümen Komutanlığı görevine ilaveten Adana Valiliği görevine atandı.

Türk Kurtuluş Savaşı'ndan sonra başarılarından ötürü 1 Eylül 1923 tarihinde Kurmay Albay rütbesine terfi etti ve TBMM tarafından Kırmızı şeritli İstiklâl Madalyası ile taltif edildi.

1925-1927 yılları arasında TBMM'de Kütahya milletvekili olarak görev aldı. 4 Temmuz 1927 tarihinde kendi isteğiyle ordudan emekli oldu.

TBMM II., ve III. Kütahya, IV. Dönem (Ara Seçim) ve V. Dönem Gaziantep Milletvekilliği, II. Dönem 5. Şube Başkanı, IV. Dönem Parlamentolar Türk Grubu Kurucu Üyeliği, V. Dönem TBMM Başkan Vekilliği yaptı.

11 Ocak 1937'de geçirdiği bir kalp krizi sonucu Ankara'da öldü.

Nuri Conker Almanca biliyordu.

Atatürk ile arkadaşlığı 

Mustafa Kemal Atatürk'ün çocukluk ve silah arkadaşıdır. Selânik'te mahalle arkadaşı, sonra Askeri Rüştiye'de, Manastır İdadisi'nde, İstanbul Harbiye Mektebi'nde, Harp Akademisi'nde okul arkadaşlığı ettiler. Selanik'te Üçüncü Ordu, Hareket Ordusu, Arnavutluk Harekâtı, Afrika'da Trablusgarp ve Bingazi Muharebeleri, Çanakkale Anafartalar ve Conkbayırı Muharebeleri, Doğu'da Muş Cephesi, İstiklal Harbi ve inkılaplar devrinde hep birlikte görev yaptılar.

Vefatına kadar çoğunlukla Mustafa Kemal Atatürk ile beraber bulundu. Atatürk onun arkadaşlığını daima aramış ve birbirlerine karşı vefalı dost olmuşlardır. Onunla şakalaşmaları, konuşmaları samimi bir hava içinde geçerdi. Latife Hanım dışında Atatürk'le samimi olarak konuşup, ona adıyla ("Kemal" diyerek) ve ikinci tekil şahısla ("Sen" şeklinde) hitap edebilen tek kişi olup Atatürk'ün, ölümüne, annesinden sonra, en çok üzüldüğü kişidir. Anlatılanlara göre ölüm haberi geldiğinde "Ah Nuri, bizi nasıl bırakıp gidersin" deyip hüngür hüngür ağlamıştı. Sonra ise arabasına binip dolaşmış, saatlerce kendisinden haber alınamamıştı.

Conkbayırı Muharebelerindeki başarılarına atıf olarak Conker soyadı Atatürk tarafından verildi.

Kitapları 
Zabit ve Komutan adlı bir eseri vardır. Mustafa Kemal Atatürk'ün Zâbit ve Kumandan ile Hasbihal isimli kitabı bu eseri okuduktan sonra onunla "hasbihal" şeklinde cevabıdır.

Kaynakça 

1882 doğumlular
Selanik doğumlu siyasetçiler
1937 yılında ölenler
Ankara'da ölenler
Trablusgarp Savaşı'nda Osmanlı askerleri
Balkan Savaşları'nda Osmanlı askerleri
I. Dünya Savaşı'nda Osmanlı askerleri
Kurtuluş Savaşı'ndaki Türk askerler
Manastır Askerî İdadisinde öğrenim görenler
Kırmızı şeritli İstiklâl Madalyası sahipleri
Mecidiye Nişanı sahipleri
TBMM 2. dönem Kütahya milletvekilleri
TBMM 3. dönem Kütahya milletvekilleri
TBMM 4. dönem Gaziantep milletvekilleri
TBMM 5. dönem Gaziantep milletvekilleri
TBMM 5. dönem başkanvekilleri
Teşkilât-ı Mahsusa
İttihat ve Terakki üyeleri
Serbest Cumhuriyet Fırkası mensubu siyasetçiler
Mekteb-i Harbiye'de öğrenim görenler
Mekteb-i Erkân-ı Harbiye'de öğrenim görenler
Osmanlı karacı subayları
Türkiye İş Bankası Yönetim Kurulu üyeleri
Piyade subaylar