Aşağıkumlu, Oltu

Aşağıkumlu, Erzurum ilinin Oltu ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

Tarihçe

Aşağıkumlu ve Yukarkumlu köyünün eski adı Simurdon'dur.  Nitekim 1574 ve 1595 tarihli Osmanlı tahrir defterlerinde Simurdon (سموردون) olarak geçer. Bu yer adı Gürcüce kaynaklarda ise Simurdoni (სიმურდონი) biçiminde yazılmıştır.

Simurdoni köyü, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir.

Simurdoni köyü, 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı tahrir defterine göre Oltu livasının Kuzay nahiyesine bağlı köylerden biriydi. Aşağı Simurdoni ve Yukarı Simurdoni bu defterde tek köy olarak kaydedilmiştir. Bu tarihte köyün nüfusu, tamamı Hristiyan olan 26 haneden oluşuyordu. Bugünkü Aşağıkumlu (Aşağı Simurdon) köyünün sınırları içinde kalıntıları bulunan kilise de bu dönemden kalmış olmalıdır.

Simurdoni, Osmanlı idaresinin 1835 yılında, vergi belirleme ve askere alma amacıyla sadece erkek nüfusunu tespit ettiği sırada Oltu sancağına bağlıydı. Bu tarihte de bu yerleşim Aşağı Simurdon ve Yukarı Simurdon adıyla tek köy olarak kaydedilmiştir. Köydeki 6 hanede 20 erkek tespit edilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince köyün toplam nüfusunun yaklaşık 40 kişiden oluştuğu söylenebilir.

Simurdon köyü, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı.  Rus idaresince Simirdon (Симирдонъ) adıyla kaydedilmiş olan Aşağı Simurdon köyü, Oltu sancağına bağlı Oltu kazasında Kaskanlı Kürt aşiretinin 14 köyünden biriydi. 1886 tarihli nüfus sayımında köyde, 26'sı erkek ve 28'i kadın olmak üzere, 8 hanede 54 kişi yaşıyor ve bu nüfusun tamamı Kürtlerden oluşuyordu.

Aşağı Simurdon, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Simirdon-i Ulya (سمردون علیا) olarak kaydedilmiştir. Bu yerleşim Erzurum vilayetinin Oltu kazasına bağlı Kosor nahiyesinin köylerinden biriydi. 1940 genel nüfus sayımında Aşağı Simirdon adıyla Oltu kazasının merkez nahiyesine bağlıydı ve nüfusu 150 kişiden oluşuyordu. Simurdon veya Simirdon Türkçe olmadığı için Aşağı Smirdon köyünün adı 1959 yılında Aşağı Kumlu olarak değiştirilmiştir. 1965 nüfus sayımına göre Aşağıkumlu köyünde 232 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 20 kişi okuma yazma biliyordu.

1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum’da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Oltu Belediyesi’nin bir mahallesi olmuştur.

Coğrafya 
Mahalle, Erzurum il merkezine 117 km, Oltu ilçe merkezine 23 km uzaklıktadır. Mahalle, Oltu'nun kuzeydoğusunda olup,  numaralı Ardahan-Muş (Göle-Oltu) devlet yoluna, 1,2 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır. Mahalle Oltu Çayı yakınındadır.

Nüfus

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 

Oltu'nun mahalleleri