Mevlevihane

Mevlevihane, Mevlevi tarikatına mahsus tekkelere verilen addır.

XIII. asırda Mevlânâ Celâleddin Rûmi'nin oğlu Sultan Veled tarafından kurulan, fikirlerinden etkilenen Mevlevî tarikatına mensup mevlevîlerin zikir ve devran âyinleri yaptıkları tekkedir. Mevlevihanelerin en büyüğü, tarikatın merkezi olan Konya'daki mevlevihane idi.

Mevlevihaneler genellikle külliye biçiminde planlanmış olup, merkezinde semahane, çevresinde türbe, mezarlık, Meydan-ı Şerif ve mescid yer almaktadır.

Osmanlı saltanatının tarihe karıştığı sıralardaki hududu içinde Konya'dan sonra İstanbul, Manisa ve Gelibolu'dakiler gelirdi. İstanbul'da birçok mevlevihane vardı. Bunlar Galata, Yenikapı gibi bulundukları mevkilerin isimleriyle anılırdı. Mevlevihaneler diğer tarikatlara ait tekkelerden az çok farklı idi.

Mevlevihaneler

Dünya genelelinde yer alan mevlevihanelerin listesi aşağıdaki gibidir:
Afyonkarahisar Mevlevihanesi
Ankara Mevlevihanesi
Antalya Mevlevihanesi
Bahariye Mevlevihanesi (Eyüp)
Çankırı Mevlevihanesi
Çorum Mevlevihanesi
Edirne Mevlevihanesi
Eskişehir Mevlevihanesi
Filibe Mevlevihanesi (Bulgaristan)
Galata Mevlevihanesi
Gaziantep Mevlevihanesi
Gelibolu Mevlevihanesi
Halep Mevlevihanesi
Hanya Mevlevihanesi (Girit)
Humus Mevlevihanesi (Suriye)
İzmir Tire Mevlevihanesi
Kahire Mevlevihanesi (Mısır)
Karaman Mevlevihanesi
Kasımpaşa Mevlevihanesi (Beyoğlu)
Kastamonu Mevlevihanesi
Kayseri Mevlevihanesi
Kırım Gözleve Mevlevihanesi (Ukrayna)
Kilis Mevlevihanesi
Konya Mevlevihanesi (Konya Mevlana Dergâhı)
Kudüs Mevlevihanesi (İsrail)
Kütahya Mevlevihanesi
Lefkoşa Mevlevihanesi
Manisa Mevlevihanesi
Muğla Mevlevihanesi
Niğde Mevlevihanesi
Peç (Peçoy) Yalovalı Hasan Paşa Mevlevihanesi (Macaristan)
Priştina Mevlevihanesi (Kosova)
Samsun Mevlevihanesi
Saraybosna İsa Bey Mevlevihanesi
Selanik Mevlevihanesi (Yunanistan)
Şam Mevlevîhânesi
Şanlıurfa Mevlevihanesi
Tokat Mevlevihanesi
Trablusşam Mevlevihanesi (Lübnan)
Trebbus Mevlevihanesi (Almanya)
Üsküdar Mevlevihanesi (Üsküdar)
Üsküp Mevlevihanesi (Makedonya)
Yenikapı Mevlevihanesi (Zeytinburnu)
Yenişehir Larissa Mevlevihanesi (Yunanistan)

Kaynakça

Konuyla ilgili yayınlar 
 
 Carsten Niebuhr'un 1767'de hazırladığı Mevlevihaneler listesi
 Rüzgârlar Kulesi Ne Atina Mevlevîhanesi Ne De Onun Semahanesiydi