Alanbaşı, Yusufeli

Alanbaşı, Artvin ilinin Yusufeli ilçesine bağlı bir köydür.

Tarihçe 

Alanbaşı köyünün eski adı Kiskim'dir. Nitekim 1574 tarihli Osmanlı tahrir defterinde ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde  Kiskim (كسكیم) olarak geçer. Kiskim aynı zamanda Osmanlı idaresinde bir sancağın ve Yusufeli kazasının eski adıdır.

Kiskim, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortasında Gürcülerden ele geçirmiştir. Saray mevkiinde tespit edilmiş olan ve duvar tekniğine göre 9. yüzyıla, Gürcü Krallığı dönemine tarihlenen şapel, Kiskim'in eski bir yerleşim olduğunu göstermektedir.

Kiskim, Osmanlı idaresinin 1574'te gerçekleştirdiği tahrir sırasında Çıldır Eyaleti içinde yer alan Tortum sancağına bağlı Pertekrek nahiyesinin köylerinden biriydi. Bu tarihte büyük bir yerleşim olan Kiskim'in nüfusu 207 Hristiyan haneden oluşuyordu. 17. yüzyılda ise, aynı eyalet içinde has olarak tahsis edilen Pertekrek sancağı ve Nisf-i Livane sancağı içinde yer alıyordu. 

Osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla sadece erkek nüfusunu tespit ettiği 1835 nüfus sayımında Kiskim, Kiskim sancağının köylerinden biriydi ve "Nefs-i Kiskim"
adıyla kaydedilmiş olan köyde 117 hanede 297 erkek yaşıyordu. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, köyün nüfusunun 594 kişiden oluştuğu ortaya çıkar. Kiskim sancağı ise, 21 köyü kapsıyordu ve 1.173 hanede 3.116 erkek tespit edilmişti. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Kiskim sancağının nüfusunun yaklaşık 6.232 kişiden oluştuğu söylenebilir.

Kiskim köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Keskim / Kiskim (كسكیم) adıyla Artvin vilayetinin Yusufeli kazasının merkez nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında "Kıskim" olarak yazılmış olan köy, Çoruh vilayeti içinde aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 812 kişiden oluşuyordu. Kiskşm veya Keskim Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında  7267 sayılı kanunla Alanbaşı olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Alanbaşı köyünün nüfusu 998 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 515 kişi okuma yazma biliyordu.

Alanbaşı köyünde iki kilise ile iki kale kalıntısı ve giriş kısmında çeşitli şekillerin bulunduğu bir mağara bulunmaktadır.

Coğrafya
Alanbaşı, Artvin il merkezine 144 km, Yusufeli ilçe merkezine 39 uzaklıktadır.

Nüfus

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 

Artvin tarihi
Tao-Klarceti
Yusufeli belde ve köyleri