Celâyir Sultanlığı

Celâyirîler, (); 1330'larda bugünkü Irak ve İran topraklarında İlhanlılar Devletinde önemli mevkiye sahip olan Türkleşmiş Moğol Celayir boyunun önderi Büyük Hasan tarafından kurulmuş devlet.

İlhanlılar Devleti'nin dağılmasının ardından Büyük Hasan, Tebriz başta olmak üzere Azerbaycan bölgesinin hakimiyeti için Küçük Hasan ile savaşmış fakat yenilerek Irak istikametine çekilmek zorunda kalmış ve orada devletini kurmuştur.

Celayirîlerler Timur'un Beş Yıl Seferi karşısında Karakoyunlular ile birlikte 
Timur İmparatorluğuna karşı direnmiş ancak yenilerek Bağdat'ı kaybetmiştir. Ahmed, önce Osmanlı Devleti'ne ve sonra Mısır'a Memlûk Devleti'nin yanına sığınmıştır.

Ahmed, Timur'un ölümünün ardından 1405'te tekrar devleti kurmuş ve Tebriz'i geri almaya çalışmıştır. Fakat 1410'da Karakoyunlu sultanı Kara Yusuf tarafından yenilerek idam edilmiştir.

Celayirîlerin Sultanları 

 Büyük Hasan (1336 - 1356)
 Şeyh I. Uveys (1356 - 1374)
 Hasan (1374)
 I. Hüseyin (1374 - 1382)
 Bayazıd (Celayirî) (1382 - 1384)
 Ahmed Celâyir (1382 - 1410)
 Şah Veled (1410-1411)
 Mahmud (Celayirî) (1411-1415)
 II. Uvays (1415-1421)
 Muhammed (1421-1422)
 II. Mahmud (1422-1424)
 II. Hüseyin (1424-1432)

Kaynakça

Bibliyografya
 Öztuna, Yılmaz, (1996) Hanedanlar ve Devletler Cilt: 1, Ankara:Kültür Bakanlığı,

Dış bağlantılar 
 Online "Encyclopedia Iranica" websitesi "Jalayerids" maddesi  

 
İran tarihi
Şii devletler
Orta Çağ'da Azerbaycan
Orta Çağ'da Irak