Slavlar

Slavlar, Avrupa'da yaşayan en kalabalık etnik topluluk. Daha çok Avrupa'nın doğusunda ve güneydoğusunda yaşarlar. Ayrıca Asya'nın kuzey kesimlerinde de yaşamaktadırlar.

Slavlar; Doğu Slavları, Batı Slavları ve Güney Slavları olmak üzere üç gruba ayrılırlar. Ruslar, Ukraynalılar ve Beyaz Ruslar Doğu Slavları grubuna girer. Polonyalılar (Lehler), Çekler ve Slovaklar Batı Slavları grubuna girer. Boşnaklar, Hırvatlar, Sırplar, Pomaklar, Karadağlılar, Bulgarlar, Slovenler ve Makedonlar ise Güney Slavları grubuna girer. Slavlar dini bakımdan Ortodokslar ve Katolikler olarak iki ana grupta toplanır. Ayrıca Müslüman ve Protestan Slavlar da vardır. Ortodoks Slavlar geleneksel olarak Kiril alfabesini, Katolik ve Müslüman Slavlar ise Latin alfabesini kullanırlar.

Günümüz Slav Devletleri

Slavların kökeni 

Slavların Hint – Avrupa kökenli uluslarla aynı ırktan oldukları antropolojik ve dil araştırmalarıyla tespit edilmiştir. İlk Slav vatanının Vistül nehri, Polesiye ve Dnepr sahasına kadar yayıldığı anlaşılmaktadır. Slav kelimesi ilk olarak milattan sonra 6. yüzyılın başlarında bir eser kalem alan kilise babası Pseudo Cesarios'ta ortaya çıkar.

MS 330-800 yılları arasında doğuda Hristiyan hattı Bizans güçlerince tutulmuştur. Ama Müslüman varlığı Slav hinterlandının derinliklerinde hissedilmektedir. Yahudi tacirler ve Vikingler komisyonculuk ve özellikle Kırım üzerinden (Hazarya), daha sonra ise Baltık ve Orta Avrupa'da nakliyecilik yapmaktadırlar. Slavların köle ticaretiyle iç içe oluşu yaygın bir şekilde “Slav” ve “slave” (köle) sözcüklerinin eş anlamlı oldukları düşüncesine yol açmıştır. Hadım harem ağası karşılığında kullanılan Arapça sakaliba'nın da “Slav”dan türediği kabul edilir. Slav ülkeleri hakkında günümüze kalan ilk görgü tanığı raporunun, Tortosalı bir tüccar olan bir Kuzey Afrika Yahudi’si tarafından yazılmış olması rastlantı değildir. İslam kaynaklarında ise Saklap olarak adlandırıldığı görüşmüştür.

Slavlar ilk dönemlerinde uzun süre Avar hakimiyetinde kalmış ve bu durum Slavların tarihi gelişmeleri üzerinde büyük tesir yapmıştır. Slavların aktif olarak tarih sahnesine çıkmaları, Balkanlarda ve Bohemya’da yerleşmeleri, ilk siyasi teşkilatlarını kurmaları ve etnik yapılarının değişmeleri hep Avarların hakimiyeti altındayken olmuştur. Avarların zayıflayarak Slav topraklarından çekilmeleri üzerine, Doğu Slavları bir Türk kavimi olan Hazarlar’ın hakimiyeti altına girmişlerdir.

Slavların inanışları 

İlk pagan Slav toplulukları 7. ve 12. yüzyıllarda Hristiyanlaştırılmıştır. Ortodoks Hristiyanlık daha çok Doğu ve Güney Slavların dini inancı iken Katoliklik daha çok Batı Slavlar arasında yayılmıştır. 7. yüzyıldan itibaren yayılmaya başlayan İslam inancı özellikle Güney Slavlar tarafından kabul edilmiştir. Müslüman Slavların büyük bölümü Sünni inancın Hanefi mezhebine bağlıdır.

Çoğunluğu Doğu Ortodoks Kilisesi'ne bağlı olanlar:
 Ruslar
 Ukraynalılar
 Sırplar
 Bulgarlar
 Belaruslular
 Makedonlar
 Karadağlılar

Çoğunluğu Katolik Kilisesi'ne bağlı olanlar:
 Polonyalılar (Silezyalılar, Keşublar, Goral'lar dahil)
 Hırvatlar 
 Slovaklar
 Slovenler
 Sorblar
 Rusinler
 Banat Bulgarları

Çoğunluğu İslam dinine bağlı olanlar:
 Boşnaklar
 Pomaklar
 Goralılar
 Torbeşler
 Etnik Müslümanlar

Ayrıca bakınız 
 Orta Çağ Slav Kavimleri
 İvan Kupala
 Panslavizm
 Slav dilleri
 İlk Vakayiname
 Küçük Asya Slavları

Not listesi

Kaynakça