Feneryolu

İstanbul Kadıköy'de bir mahalledir. İstasyonu vardır ve Bağdat Caddesi üzerindeki nezih semtlerden biridir. Kızıltoprak ile Selamiçeşme arasında yer almaktadır. (Batı-Doğu) Ahmet Mithat Efendi ve Cemil Topuzlu caddeleri ile Minibüs Caddesi arasında kalan kısımdır. (Güney-Kuzey)

1870'te Haydarpaşa-İzmit demiryolunun tamamlanması ile sahilde ve istasyon civarlarında banliyöler oluşmuş, buralarda büyük bahçeler içinde konumlanmış ahşap köşkler inşa edilmiştir; Feneryolu da bu alanlardan biridir. Mahallede yerleşim ilk olarak büyük bahçeler içinde yer alan ahşap köşkler ile başlamış, zamanla kent yönetimince ahşap kullanımına getirilen kısıtlamalar ve çağdaş malzemelerin de yaygınlaşması ile kâgir ya da betonarme yapım tekniği ile müstakil konutlar inşa edilmeye başlanmıştır. İstanbul'a olan yoğun göçten önce buradaki evler genelde yazlık olarak kullanılmış, 1960'lardan sonra ise apartmanlaşma başlamış, müstakil aile evleri, yerlerini ortalama 4 katlı olan apartmanlara bırakmıştır. Feneryolu Mahallesi, son yüz yılda gerçekleşmiş tüm mekânsal kırılmaların okunabildiği ve bu kırılmaların ortaya çıkardığı farklı dönemlerin örneklerinin eş zamanlı görülebildiği bir kentsel mekândır. Her şeye karşın bazı sokakları yeşilliğini korumaktadır. Günümüzde nüfusu yoğun olarak öğrenciler ve emeklilerden oluşmaktadır.

Feneryolu aynı zamanda eski bir demiryolu hattına da ev sahipliği yapmıştır. Açılışı Eylül 1872'de yapılan bu hat; Feneryolu tren istasyonundan başlar, Sabit Pazar'da bir kavis çizip Bağdat Caddesi'ni geçer, büyük Fuat Paşa Bahçesi'nin duvarına bitişik ilerler, bahçeler ve köşkler arasından Fenerbahçe'ye ulaşırdı. Bu hat, özellikle I. Dünya Savaşı'nda askerî amaçlı kullanıldı. 1934'te Fenerbahçe'ye yapılan cephaneliğe nakliyat için arada sırada sadece askerî amaçlarla bu hattan yararlanıldı. Mart 1970'te 98 yıldan beri mevcut olan tren rayları, hattın artık kullanılmadığı gerekçesiyle sökülerek kaldırıldı. Rayların üzerinde bulunduğu ve cadde kotundan bir miktar daha yüksek olan dolgu şerit ise, tıraşlanarak caddeyle aynı hizaya indirildi.

Kaynakça 

https://www.e-icisleri.gov.tr/Anasayfa/MulkiIdariBolumleri.aspx  Genel Mahalle Listesi, T.C.İçişleri Bakanlığı, Mart 2020.

Kadıköy'ün mahalleleri