Hatuniye Camii (Tokat)

Hatuniye Camii, Osmanlı padişahı II. Bayezid'in Tokat'ta annesi Gülbahar Hatun  adına yaptırmış olduğu camidir.

Sultan ll.Beyazıt’ın annesi Gülbahar Hatun adına yaptırdığı camii kayıtlarda “Hatuniye Cami” olarak geçmektedir. Meydan Mahallesi'nde adını aldığı geniş bir alan üzerinde 1485 yılında yaptırılmıştır. Tokat’ta yapılmış en güzel Osmanlı eserlerinden birisidir. Kesme taştan inşa edilmiş, ana mekan üzerinde tek minaresi ve 6 sütundan oluşan 5 kubbeli son cemaat yeri vardır. Meydan Camisi'nin Selçuklu tarzı skalaktitlerle işlenmiş mermer portalı ve künde kari tekniğinde yapılmış ahşap kapı kanatları bulunmaktadır.

Cami, imaret ve medrese yapılarından oluşan külliye içerisinde yer almaktadır. Zaviyeli Osmanlı camilerinin son aşamasındaki plan düzenlemesine sahiptir. Cami kare planlı üzeri on iki kasnak üzerine oturan kubbe ile örtülüdür. Ana mekânın sağına ve soluna kare planlı prizmatik üçgenlerle geçişi sağlanan tek kubbeli birer mekân daha ilave edilmiştir ki girişte beş kubbeli son cemaat yeri bulunmaktadır. Bir tanesi mihrap ekseninde iki tanesi yanda ve bir tanesi de son cemaat yerinin doğu ucunda yer alan sonradan inşa edilen payandalar yapının mimari estetiğini bozmaktadır. Duvarlarda üç sıra halinde sıralanan ikişer pencere iç mekânı aydınlatmakta iken kuzeyde kapının üzerinde müezzin mahfili yer almaktadır.

Kuzeybatıda sekizgen kaide üzerinde oturan çokgen gövdeli tek şerefeli minare bulunmaktadır. Avlunun ortasında ahşaptan sekizgen formda yapılmış orijinal olmayan 214 sivri kemerli sekiz dilimli kiremit çatılı bir şadırvan yer almaktadır. İç mekânda yarım silindirik şeklindeki mihrabın köşelerinde sütünceler yer almaktadır. Ancak ahşap olan minberi yağlı boya ile boyanmış ve orijinalliğini kaybetmiştir. Ana mekân, revaklar ve minaresindeki rölyef süslemeleriyle zarif ve uyumlu bir mimari yapıya sahiptir.

Caminin içinde orijinal kalem işi süslemeler bulunmaktadır. Caminin Selçuklu tarzı stalâktitlerle işlenmiş mermer portali ve geçme ağaçtan yapılmış kapısı birer sanat eseridir. Ağaç kapıyı çevreleyen sarı ve siyah renkli mermerden yapılmış kemerin üzerinde Arapça yazılmış kitabe yer almaktadır. Cami duvarları minaresi ve mescitler kireç taşından tromplu kubbesi tuğladan örülmüştür. Geçme ağaçtan yapılmış giriş kapısının sağ ve sol kanadında mihrabın solundaki pencerenin sağ ve sol kanatlarında ve mihrapta mihrap ayetinin altında sağ ve solda yer alan rozetlerin içinde aynı hadisler yazılıdır. Bu hadisin manası şöyledir: ’’Vakit geçmeden önce namazı, ölüm gelmeden önce de tövbeye acele ediniz.’’. 215 İbadete açıktır.

II. Bayezid
Tokat'taki camiler
Türkiye'deki taş camiler
1480'lerde tamamlanan camiler