İsmail Hami Danişmend

İsmâil Hâmî Dânişmend (1899 - 12 Nisan 1967), Türk tarihçi ve Türk Dili araştırmacısı.

Babası Cebel-i Garbî mutasarrıfı Emir Mehmed Kâmil Beğ’dir. Orta tahsilini Beyrut ve Şam’da tamamladı. İstanbul’da Mekteb-i Mülkiye’yi bitirmeden evvel, Fransa’da Pâris College’de Fransızca okudu. İstanbul Mâliye Mektebi, Edebiyât Fakültesi ile Mülkiye Mektebi’nde Dinler Târîhi ve Siyâsî Târîh dersleri verdi. Bağdat Hukuk Mektebi Müdürlüğü yaptı. Kendi gayretiyle Nisan 1919'da çıkardığı Memleket Gazetesi ile Hâkimiyet-i Milliye, İrâde-i Milliye gazetelerinde neşrettiği yazılarıyla Millî Mücâdele’yi destekleyen aydınlardandır. Sivas Kongresi’ne katılan delegeler arasında yer aldı. Cumhuriyet’ten sonra resmî bir görev almadı. Kendini tamâmıyla Türk ve İslâm Târihi araştırmalarına verdi. Çalışmalarını otuzdan fazla kitapta topladı. 1939 ve 1940 yılları arasında on beş sayısı yayınlanabilen, Hüseyin Sadettin Arel'in sahibi ve yazarlarından biri olduğu Türklük Milliyetçi Kültür Mecmuası isimli dergide başyazarlık yapmıştır

"Îzâhlı Osmanlı Târîhi Kronolojisi" adlı eserine târih araştırmalarında günümüzde de sıkça başvurulmaktadır. Bilhassa "Îzâhlı Osmanlı Târîhi Kronolojisi" adlı kitâbında, devşirmelerin Türk milletine yaptığı ihânetlerin üstünde durdu. Eserlerinde Türk milliyetçiliğinin pek çok temel iddiasını dile getiren Dânişmend, 12 Nisan 1967’de İstanbul’da vefât etti.  İsmail Hami Danişmend vefatından 3 gün sonra 15 Nisan 1967’de Zincirlikuyu Mezarlığında toprağa verildi.

Türk-İslâm Târîhi’ne âit birçok eseri bulunan Dânişmend’in; Türkçe-Osmanlıca-Fransızca Lügat, Destan ve Dîvan Edebiyâtı’nda İstanbul Sevgisi, Türkçe Resimli Büyük Dil Kılavuzu adlı eserleri Türkçe husûsundaki mühim çalışmalarıdır.

Eserlerinden bazıları 
 İzahlı Osmanlı Tarihi Kronolojisi
 Türklerle Hind Avrupalılarının Menşe Birliği
 Tarih ve Coğrafyaya Ait Değişik İsimler Lugatı
 İzahlı İslam Tarihi Kronolojisi
 Sümer - Türk Dil Birliği
 Fatih'in Hayatı ve Fetih Takvimi
 Ali Suavi'nin Türkçülüğü
 Türk Irkı Niçin Müslüman Oldu?
 Garb Menbâlarına Göre Garb Medeniyetinin Menbâı Olan İslâm Medeniyeti
 Garb Menbâlarına Göre Eski Türk Seciye ve Ahlâkı
 Garb Menbâlarına Göre Eski Türk Demokrasisi
 İstanbul Fethi'nin İnsânî ve Medeni Kıymeti
 31 Mart Vak’ası

Kaynakça 

1899 doğumlular
1967 yılında ölenler
Sivas Kongresi delegeleri
20. yüzyıl Türk tarihçileri
20. yüzyıl Türk yazarları
Resim aranan yazarlar
Merzifon doğumlular
İstanbul'da ölenler
Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedilenler