Hipotalamus

Hipotalamus, beyinde talamusun altında bulunan ve üçüncü ventrikülün tabanını oluşturan önbeyin bölgesidir. Küçük nukleuslardan oluşur ve en önemli görevlerinden birisi hipofiz bezi aracılığı ile beyin ve endokrin sistem arasındaki bağlantıyı sağlamaktır.

Tüm omurgalılarda bulunur. İnsanda, kabaca bir badem şeklindedir. Memelilerde beyin merkezleri arasında ilinti sağlar. Vücut sıcaklığı mekanizmasını, sempatik sinir sistemini ve hipofizin çalışmasını denetler. Susama, acıkma hislerinin merkezi olup vücut ısısını ve kan basıncını ayarlar. Ayrıca ürettiği RF maddesi ile hipofizi uyarır. İç denge (homeostaz) hipotalamus ile korunur. Karbonhidrat-yağ-protein metabolizmasını dengeler. Hipofiz, alt uç kısmında küçük bir yuvarlak durumundadır. Hipofiz arka lobunun salgıladığı antidiüretik hormon ile oksitosin denen madde hipotalamusta yapılıp hipofize aktarılmaktadır. Duyguların fiziksel temeli de hipotalamus tarafından oluşturulmaktadır.

Görevleri 
 Nörendokrin kontrol
Homeostaz (Kararlı iç denge)
 Termoregülasyon (Vücut sıcaklığı)
Kan basıncı ve iyon dengesi
 Beslenme
 Eşeysel davranışların düzenlenmesi
 Korku ve nefret (defansif davranış)
 Biyolojik ritim kontrolü (uyku-uyanıklık)
 Ürettiği RF ile hipofiz uyarma

Girdiler 

Hipotalamus insanlarda kompleks bir bölgededir ve küçük nükleuslara bile önemli görevler yüklenmiştir. Örneğin, paraventriküler nükleus, hipofize bağlı olan oksitosin ve vazopressin nöronlarına sahip olmanın dışında ACTH ve TSH salınımını, gastrik refleksleri, anne davranışını, kan basıncını, beslenmeyi, bağışıklık sistemini ve vücut sıcaklığını da düzenler.

Hipotalamus, pek çok davranışsal ve hormonal sirkadyen ritmi, nöroendokrin çıktıları, homeostatik mekanizmaları ve önemli davranışları koordine eder. Bu nedenle çok sayıda iç ve dış uyarana cevap vermek zorundadır. Buna yönelik olarak da merkezi sinir sisteminin çoğu yeri ile zengin bir bağlantı içindedir. Beyin sapının retiküler formasyonu ve otonomik bölgeleri ile limbik sistem (özellikle amigdala, septum, Broca'nın diyagonal bandı, olfaktör ampuller ve serebral korteks) bu yerler arasındadır.

Hipotalamus şunlara duyarlıdır:

 Işık: Sirkadyen ve mevsimsel ritimleri düzenlemek açısından gün uzunluğu ve fotoperiyot
 Feromonlar gibi kokusal uyaranlar
 Gonadal steroidler ve kortikosteroidler dahil steroidler
 Kalp, mide ve üreme organlarından kaynaklanan ve nöral yolla taşınan uyaranlar
 Otonomik girdiler
 Leptin, anjiyotensin, insülin, hipofiz hormonları, sitokinler, plazma glukoz konsantrasyonu ve ozmolarite gibi kan kaynaklı uyaranlar
 Stres
 Mikroorganizmalar

Kaynakça 

Hypothalamus

Endokrin sistem 
Beyin