Mazhar Alanson

Mahmut Mazhar Alanson, (d. 13 Şubat 1950, Ankara), Türk şarkıcı, söz yazarı ve oyuncu. Mazhar Fuat Özkan grubunun vokalisti olarak tanınır.

Hayatı

Çocukluğu 
Babası Ferruh Alanson, annesi Melek Alanson'dur. Ayla Alanson ailenin ilk kız çocuğudur. Daha sonra Aynur Alanson doğmuştur. En sonunda Ferruh Alanson'un 3. çocuğu Mazhar Alanson dünyaya gelmiştir.

Babası Ferruh Alanson, Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrası'nda baş trompetçiydi, annesi Melek Alanson ise ilkokul öğretmeniydi. Teyzesi Neriman Esi Senfoni Orkestrası'nda ve birçok operada oynadı ve Türk operasının önemli isimlerinden biri oldu. Eniştesi Muammer Esi ise Devlet Tiyatroları'nda uzun dönem hizmet vermiş bir aktördür.

Çocukluğunu Ankara'nın Cebeci semtinde geçiren Mazhar Alanson, müzikle hep iç içe oldu. Ortaokulu TED Ankara Kolejinde bitirdi. Lise öğrenimini ise Kadıköy Maarif Kolejinde okudu. Fakat mezun olamadan, son sınıfta bu liseden atıldı.

Gençlik dönemi 
Lise yıllarında gitar çalmaya başlayan Mazhar Alanson, aileden gelen bir yetenekle birçok müzik aletine de ilgi duydu. 1966 yılında İstanbul Fenerbahçe Kalamış sahilinde Fuat Güner ile Mazhar'ın aldığı The Beatles'ın yeni çıkan albümü sayesinde arkadaşlıkları başlamış oldu. Daha sonra Fuat Güner'le birlikte Kaygısızlar grubunu kurarak konserler vermeye başladılar. Bu dönemde o zamanlar meşhur olan Crosby, Stills & Nash (and Young) ve The Rolling Stones parçalarını seslendirdiler. Daha sonra önce Barış Manço ile, sonra da solo olarak plaklar yaptılar. Mazhar Alanson, bu dönemde yabancı şarkılara Türkçe sözler yazarak söz yazarlığına adım attı. 1971 plağındaki "Diloy" şarkısı ise tamamen kendisine aittir. 1971'de Kızıltoprak'ta Özkan Uğur'la tanıştılar. Kaygısızlar'dan sonra bir süre Ankara Devlet Tiyatrosu'nda çalıştı. 1974'te Fuat Güner ile Mazhar ve Fuat ikilisini kurup Türküz Türkü Çağırırız albümünü kaydettiler. Bu albümde de Yunus Emre, Aşık Veysel gibi halk ozanlarının şiirlerini bestelemesinin yanında daha sonra "Bu Ne Biçim Hikâye Böyle" olarak "Nerde Hani" ve "Güllerin İçinden" şarkılarını tek başına yazdı.

1974'te Özkan Uğur, Galip Boransu ve Ayhan Sicimoğlu'nun gruba katılmasıyla İpucu Beşlisi adını aldılar. Birlikte "Heyecanlı" isminde ilk 45'likleri piyasaya çıktı. Şarkı, İzzet Öz'ün çektiği kliple sevildi. Daha sonra çeşitli nedenlerden dolayı İpucu Beşlisi dağıldı. Bu dönemde İzzet Öz'ün TRT'deki programında Mazhar'ın, "Zam", "Ondan şikâyet bundan şikâyet", "Bozup yeniden yapmaktır işim" şarkıları yayınlandı.

Mazhar Fuat ve Özkan, daha sonra bir dönem Sezen Aksu, Ajda Pekkan, Seyyal Taner gibi ünlü müzisyenlerle birlikte çalıştı. Bu dönemde Mazhar Alanson, Ferhan Şensoy’un "Şahları da Vururlar" adlı müzikal oyununda rol aldı. Böylece özlediği tiyatroculuk mesleğine kısa bir dönüş yapan Mazhar Alanson, kısa zaman sonra çok büyük bir albüme imza atmaya hazırlanıyordu. Bu albüm "Şahları da Vururlar" müzikalinin bestelerinin yeni sözlerinden oluşacak "Ele Güne Karşı" albümü oldu.

MFÖ (Mazhar Fuat Özkan) 
1984'te büyük zorluklarla Ele Güne Karşı albümünü çıkaran grup, bu albümle bir yıl boyunca zirvede kalmayı başardı. Plak şirketlerinin satmaz diye düşündükleri bu albüm hafızalara güçlü bir şekilde kazınmayı başarmıştı. Ele Güne Karşı albümünden sonra 1985'te Peki Peki Anladık, 1986'da Vak the Rock, 1987'de No Problem, 1989'da The Best Of MFÖ, 1990'da Geldiler, 1992'de Agannaga Rüşvet ve Dönmem Yolumdan, 1995'te M.V.A.B, 2003'te MFÖ single ve Collection, 2006'da da AGU albümleri piyasaya çıkmıştır.

Eurovision Şarkı Yarışması ve MFÖ 
MFÖ olarak Türkiye'yi yurt dışında iki kere temsil etmişlerdir. Türkiye'yi Eurovision Şarkı Yarışması'nda ilk temsil ettiği 1985 senesinde sunucunun Mazhar-Fuat-Özkan ismini telaffuz edememesi sebebiyle gruba kısaca "MFÖ" olarak hitap etmesiyle 1985'ten sonra grup, MFÖ adıyla da anılmaya başlamıştır.

İsveç'in Göteborg şehrinde Diday Diday Day başlıklı şarkıyı seslendiren grup, bu yarışmada 14'üncü oldu, 1988'de İrlanda'nın Dublin şehrinde yapılan yarışmada ise 15'inci oldu. Turgut Özal, o dönemde bunu şu sözlerle medyaya duyurdu: "Artık Eurovision Şarkı Yarışması'nın taraflı olduğunu öğrenmiş olduk."

Solo kariyeri 
1995'te "Mazeretim Var Asabiyim Ben" albümünden sonra MFÖ müzikal çalışmalarına ara verince Mazhar Alanson tek başına çalışmaya başladı. 1998'de oynadığı Her Şey Çok Güzel Olacak filminin müziklerini yaptı. Sami Özer, Cem Yılmaz gibi sanatçıların eşlik ettiği albümde Bu Ne Biçim Hikâye Böyle ve Bir Zamanlar Fırtınalar Estirirdim şarkılarıyla dikkat çekti.

2001'de Komser Şekspir filminin müziklerine Bir Sonsuz Yağmur Yağsa şarkısıyla katıldı.

2002'de ikinci solo albümü Türk Lokumuyla Tatlı Rüyalar başlıklı albümü çıktı. Albüme grup arkadaşları Fuat Güner ve Özkan Uğur'un dışında yine Sami Özer ve Cem Yılmaz gibi sanatçılar eşlik etti. Daha önce Tarkan'a verdiği Yandım, Ah Bu Ben ve "Jazz (New York Sokakları 5)" şarkılarına klip çekti. 2009'da Nil Karaibrahimgil'in İlla şarkısına vokaliyle eşlik etti.

Şarkı yazarlığı 
Mazhar Alanson, Türkiye'nin en önemli şarkı yazarlarından biri olarak gösterilmektedir. MFÖ öncesi daha folk rock tarzı besteler yaptı. MFÖ'nün neredeyse her şarkısında imzası olan Mazhar Alanson, "Bu Sabah Yağmur Var İstanbul'da", "Güllerin içinden", "Bodrum", "Peki Peki Anladık", "Gözyaşlarımızı Bitti mi Sandın", "Sen ve Ben", "Sarı Laleler" gibi besteleri tek başına yazıp bestelemiştir. "Buselik Makamına", "Uç Oldum", "Adımız Miskindir Bizim" ve "Yandım" gibi şarkılarında tasavvufi etkiler görülür.

Sinema kariyeri 
1988'de ilk filmi Arkadaşım Şeytan'da başrol oynadı. Atıf Yılmaz'ın fantastik filminde Alanson'un oynadığı Fatih karakteri müzisyenlikte başarılı olamamış, ünlü olmak için ruhunu şeytana satan biridir. Ali Poyrazoğlu ve Yaprak Özdemiroğlu ile başrolü paylaştığı bu film, başarılı olmuş ve Alanson'un sinema kariyerini açmıştır. Filme ayrıca "Doldum Doldum" ve "Hep Böyle Sev" gibi daha önce yayınlanmamış şarkıları grubuyla bestelemiştir.

On sene sonra yönetmenliğini Ömer Vargı'nın yaptığı "Her Şey Çok Güzel Olacak" filminde Mazhar Alanson, başrolü Cem Yılmaz ve Ceyda Düvenci'yle paylaşmış, filmin müziklerini de yapmıştır. Bu film, Türk sinemasında seyirci rekoru kırmıştır. Film, Türk sinemasının en başarılı eserlerinden biri olarak gösterilmektedir.

2006'da yine Cem Yılmaz'la, bu sefer onun babası rolünde Hokkabaz filminde oynadı ve film yine seyirci rekorları kırdı. 2009'da da Erdal Murat Aktaş'ın yönettiği Sulhi Dölek'in yazdığı Kirpi filminde Güven Kıraç ile oynadı.

Reklamlar 
Mazhar Alanson birçok reklamda rol almıştır. Bunlar arasında "Alo Garanti" cingılını yaptığı Garanti Bankası reklamı, "Şapkasız Çıkmam Abi" sloganıyla tanınan BP reklamı, "Hamak" şarkısını değiştirerek kullandığı bir başka Garanti Bankası reklamı, "Hindistan" şarkısını değiştirerek kullandığı Shop & Miles reklamı, eşi Biricik Suden ile oynadığı TTNet reklamları, Fuat Güner ile oynadığı Anadolu Hayat reklamı sayılabilir.

Özel hayatı

Ailesi 
İlk eşi Hale Alanson'la 1970'te devlet konservatuvarında tanıştıktan sonra 1972'de evlendi. Türküz Türkü Çağırırız albümünde 2 şarkının vokallerinde yer aldı. Çiftin ilk çocuğu Eda Alanson oldu. Eda Alanson, gazetecilik ve metin yazarlığı yapmaktadır. İkinci çocukları ise Hilmi Alanson oldu.

Mazhar Alanson, daha önceden tanıştığı Biricik Suden ile 2002'de çıkan solo albümü zamanında arkadaşlıklarını ilerlettiler. Aynı yıl Mazhar ve Hale Alanson çifti ayrıldı. Bir sene sonra da Mazhar Alanson ve Biricik Suden evlendi.

Tartışmalar 
Mazhar Alanson rahatlığı, aklına geleni hemen söylemesi ile birçok kez tartışma konusu olmuştu. Bir iddiaya göre şarkıcı Çelik'in her albümünde Atatürk ile ilgili şarkılar koyduğu dönemde, onunla karşılaşınca "Naber Çelik, Atatürk nasıl?" diye sormuştur. 2005'te Türkiye'yi Eurovision'da temsil edecek Gülseren için yaptığı "Bu kadın, dünyadaki en iyi, en büyük şarkıyı söylese de, o fizikle, o kalçalarla, o Shakira gibi taktığı şeylerle bir şey yapamaz." yorumu da tepki topladı. 2006'da da katıldığı Beyaz Show'da telefonla bağlanan bir izleyiciye "kaşar" benzetmesi yaptı, sonra özür diledi.

2004'teki Rock'n Coke konserinde sahneyi paylaştıkları Iggy Pop ile önceden konuşup birbirlerine iltifat ettikten sonra, konser sırasında Iggy Pop'un grubu susturmak için yüksek sesli şarkılar açması nedeniyle Mazhar Alanson kuliste inip onun kapısını tekmeleyip ikili küfürleşmişti.

İnanışları 
Mazhar Alanson şarkı sözlerine de yansıttığı gibi değişik inanç sistemlerine ilgisiyle de bilinmektedir. Bunlardan biri Budizm'dir. Cem Yılmaz ile yaptığı bir Hindistan gezisi ve Fuat Güner ile yaptığı Çin gezisinden sonra Budizmi araştırmaya başladı. Solo albümünde yer alan "Hindistan" şarkısı ile de görüşlerini aktarmaktadır.

Asıl merakı tasavvuf olarak Mazhar Alanson kendisini "tasavvuf hayranı" olarak tanımlamıştır. 1994'te ilk kez umreye giden Alanson, şu ana kadar 5 kez umreye gitmiştir ve bundan manevi lezzet aldığını belirtmiştir. "Yandım" şarkısını da Mekke'de yazdığını açıklamıştır. Gazeteci Ahmet Hakan Coşkun ise Mazhar Alanson'u bazen başka yönlerini kapamak için maneviyatını kullanması ile eleştirmiştir ve ikili arasında bir polemik çıkmıştır.

Diskografi

Solo albümleri 
 Türk Lokumuyla Tatlı Rüyalar (2002)
 Yazan Aşık (2019)
 Senfoni (2022)

Diğer albümleri 
 Her Şey Çok Güzel Olacak (1997) - Her Şey Çok Güzel Olacak film müzikleri
 Söz Müzik Mazhar Alanson (2010) - Mazhar Olmak kitabıyla yayınlanan albüm

Katkıda bulunduğu albümler 
 Komser Şekspir Orijinal Film Müzikleri (2001) - Ömer Özgür (Bir Sonsuz Yağmur Yağsa)
 Nil Kıyısında (2009) - Nil Karaibrahimgil (İlla)
 Altüst (2014) - Athena (Adımız Miskindir Bizim)

MFÖ ile stüdyo albümleri 
 Ele Güne Karşı (1984)
 Vak the Rock (1986)
 Peki Peki Anladık (1985)
 No Problem (1987)
 The Best of MFÖ (1989)
 Geldiler (1990)
 Agannaga Rüşvet (1992)
 Dönmem Yolumdan (1992)
 M.V.A.B. (1995)
 Collection (2003)
 AGU (2006)
 Ve MFÖ (2011)
 Kendi Kendine (2017)

Filmografi

Filmleri 
 Arkadaşım Şeytan (1988)
 Her Şey Çok Güzel Olacak (1998)
 Hokkabaz (2006)
 Kirpi (2008)
 Pek Yakında (2014, cameo)

Televizyon dizileri 
 Çekirdek Aile (2002)
 Ekmek Teknesi (2002) (Medet karakteri)
 İkinci Bahar
 Küçük Hesaplar (2012)
 Osmanlı Tokadı (2013)

Rol aldığı tiyatro oyunları 
 Çavuş Musgrave'ın Davası : John Arden - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1979
 Güneşin Çocukları : Maksim Gorki - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1978
 Erkek Satı : Fazıl Hayati Çorbacıoğlu - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1976
 Düşüş (oyun) : Nahit Sırrı Örik - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1975
 Suçsuzlar Çağı Suçlular Çağı : Siegfried Lenz - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1974
 Müfettiş (oyun) : Nikolay Gogol - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1973
 Karaların Memetleri : Cahit Atay - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1973
 Öğretmen (oyun) : Tuncer Cücenoğlu - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1972
 Evhami : Feraizcizade Mehmet Şakir - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1972
 Bir Tavsiye Mektubu : Ephraim Kishon - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1972
 Alaattin'in Sihirli Lambası : Ferdi Merter - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1972
 Ne Güzel Şey : İsmet Kür - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1971

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 MFÖ'nün resmi sitesi
 Sinematürk

Yaşayan insanlar
1950 doğumlular
Ankara doğumlu erkek şarkıcılar
20. yüzyıl Türk bestecileri
21. yüzyıl Türk bestecileri
Kral TV Video Müzik Ödülü sahipleri
Türk erkek sinema oyuncuları
2020'lerin şarkıcıları
2010'ların şarkıcıları
2000'lerin şarkıcıları
1990'ların şarkıcıları
1980'lerin şarkıcıları
1970'lerin şarkıcıları
Türk erkek dizi oyuncuları
Türk erkek tiyatro oyuncuları
TED Ankara Kolejinde öğrenim görenler
Kadıköy Anadolu Lisesinde öğrenim görenler
Mazhar-Fuat-Özkan
20. yüzyıl erkek şarkıcıları
21. yüzyıl erkek şarkıcıları
Altın Kelebek Ödülü sahipleri
Altın Portakal En iyi Müzik Ödülü sahipleri
Türk film müziği bestecileri
Devlet tiyatroları sanatçıları
Türk erkek pop şarkıcıları
Universal Müzik sanatçıları
Türk erkek şarkıcı-şarkı yazarları