Kartir

Kartir Hangirpe (ya da Karder veya Kirdir) Milattan sonra 3. yüzyılın ikinci yarısındaa yaşamış oldukça nüfuz sahibi Zerdüştçü bir yüksek rahipti ve en az üç Sasani imparatoruna danışmanlık yapmıştı.

Kartir büyük olasılıkla Mazdaizm'in (şu an yaşayan Zerdüştlük kolu - diğer kol olan Zurvanizm'in karşıtıdır) amacını yayma konusunda çok etkiliydi çünkü Nakş-ı Recep'taki kitabesinde Kartir kendisinin "bir cennet ve bir cehennem olduğuna" dair kesin "bir karar verdiğini" açıklamakta ve böylece (fatalist) Zurvanizm'in ilkeleri ile tamamen ters bir konuma koymuş oluyordu.

Bununla birlikte, Kartir'in ilk danışmanlık yaptığı, I. Şapur'un (Hükümdarlık dönemi; MS 241-272) dönemiydi Zurvanizm'in bir kült olarak gelişmesi ve bu çelişki skolastik anlaşmazlığın bir konusu olarak kalmıştır.

Aynı zamanda, Kartir'in, ibadethane kültlerinin desteklenmesinin sona ermesine neden olacak önemli bir gelenek bozan bir akımın başlatıcısı olduğu düşünülmektedir; II. Artaxerxes'in vergi toplamak için bir araç olarak altı yüzyıl önce oluşturduğu ve Babillilerden, Hindu-İranlılara miras kalan tapınma biçimlerine karşıydı.

Gene Kartir'in zamanında yüksek rahip olarak ibadethanelerdeki heykeller -kanunla- yerlerinden söküldü ve buralar ya kapatıldı ya da ateş mabetlerine çevrildi.

Bibliografya 
 
 
 .

Konuyla ilgili yayınlar 
 Kartir's inscription on the Ka'ba-i Zartosht  and the inscription at Naqsh-e Rajab  from

İlgili maddeler 
 Atar

3. yüzyılda ölenler
Sasaniler
Din tarihi
İran tarihi
Zerdüştçü papazlar