Hava trafik kontrol

Hava trafik kontrol hizmeti (ATC), hava araçlarının manevra sahasında, apronda veya uçuşun herhangi bir safhasında birbirleriyle ve manialarla çarpışmalarını önlemek; emniyetli, verimli ve düzenli hava trafik akışını sağlamak amacıyla verilen hava trafik hizmeti (ATS) türü. ATC kısaltması İngilizce Air Traffic Control kavramının akronimidir. ATC hizmeti veren görevlilere hava trafik kontrolörü (ATCO) denir.

ATC hizmetleri uluslararası şekilde İngilizce olarak yerine getirilir. ATC birimleri fonksiyonlarına göre şu çağrı adlarından birini alırlar:
 tower (kule) 
 approach (yaklaşma), 
 radar 
 ground (yer)
 delivery (müsade dağıtım)

Herhangi bir hava trafik hizmet biriminin görevini belirtmeyen (yanıltıcı) bir çağrı adı kullanması suç teşkil eder.

Görevler 

ATC birimleri şu hizmetleri sağlarlar:

 Kontrol hizmeti (meydanlarda ve kontrollü hava sahalarında)
 FIS (uçuş bilgi hizmeti)
 ALRS (ikaz hizmeti)

Hava trafik kontrolörleri 
ATC'ler Ulaştırma Bakanlığı Sivil Havacılık genel Müdürlüğü tarafından yapılan lisans sınavı sonucunda lisanslandırılmış lisanslı kişilerdir. Türkiye'deki ilgili kurum Ulaştırma Bakanlığı Devlet Hava Meydanları İşletmesi'dir.

Sınav ve derecelendirmeler 
Hava trafik kontrolörleri lisanslarına ek olarak aşağıdaki alanlarda derece sınavlarına girerler ve bu sınavlarda başarılı oldukları takdirde dereceleriyle ilgili hava trafik hizmeti görevini yerine getirirler.İlgili dereceler şunlardır:

Görerek meydan kontrol derecesi
Aletli meydan kontrol derecesi
Radarsız yaklaşma kontrol derecesi
Radarlı yaklaşma kontrol derecesi
Radarsız saha kontrol derecesi
Radarlı saha kontrol derecesi

Koşullar 

Hava trafik kontrolörleri, iyi derece İngilizce bilmek ve her sene, çalıştıkları bölgeyle ilgili derece yenileme sınavlarına girmek zorundadırlar. Bu sınavlara girebilmek için her sene SHGM tarafından yetkilendirmiş havacılık tıp merkezlerinden ICAO Ek-1 Sınıf 3’e uygun heyet raporu almak zorunlulukları vardır. Kontrolörler Türkçe ve İngilizce dillerinde, yanlış anlamalara ve aksamalara yol açabilecek belirgin bir aksan veya lehçe, dilde pelteklik, gizli kekemelik ve aşırı heyecan sahibi olmamalıdır. Hava trafik kontrolörlerinin alkol ve psikoaktif madde kullanımları denetlenir ve gerekirse görevden uzaklaştırılır.

Kaynakça 
Robson, David, Dorothy Pooley, ve Helena Hughes. The Air Pilot's Manual 7: Radiotelephony. 3. baskı. Cranfield. Aviation Theory Centre, 2009.

Dış bağlantılar 
 Hava Trafik Kontrolü ile ilgili bir web sitesi 
 Devlet Seyrüsefer Dairesi Başkanlığı* Devlet Hava Meydanları İşletmesi
 Hava Trafik Kontrolü Ve Pilotluk ile ilgili Blog  
 Türkiye Hava Trafik Kontrolörleri Derneği 
 Hava trafik kontrolörlüğü ile ilgili bir yazı