Ahmed-i Dâî

Ahmed-i Dâ'i (Osmanlıca ‏أحمد داعي‎), 14. yüzyılın ikinci yarısıyla, 15. yüzyılın başında yaşamış olan, çok eser vermiş alim bir şairdir.

Babasının adı İbrahim, dedesinin adı Muhammed'dir.

Hayatı 

Germiyanlı'dır. Eserlerinden çıkan sonuç, onun Germiyan Beyi II. Yakub Bey, Osmanlı sultanlarından Emir Süleyman (1402-1410), Mehmet Çelebi (1413-1421) devirlerinde yaşadığıdır. O da Şeyhî gibi Germiyanoğulları hükümdarlarının himayesinde yetişmiş ve şehzadeler kavgasında I. Bayezid'in oğlu Emir Süleyman 'ın tarafını tutmuştur. Çeng-name ve Ferahnâme eserlerini onunu namına yazmıştır. Ahmed-i Dâ'i'nin bunlardan başka Ukûdü'lcevahir isminde bir lügati olup Demirtaşpaşazâde Umur Bey'in emriyle de Hafız Isfahanî'nin El-Tıb el- Nebevî eserine dair Kitâbüşşifâ Ehadisü'l Mustafa isminde bir tercüme yazmıştır. Ebülleysi Semerkandî'nin tefsirini de keza Türkçeye çevirmiştir. Bunların hiçbiri basılmamıştır.

Ahmed-i Dâ'i'nin kendi el yazısıyla olan dîvanı da basılı olmayıp Bursa'da Orhan Gazî Kütüphanesi'ndedir. Ahmed-i Dâ'i bu divanı Hacı Halil Hayreddin Paşa namına ithaf etmiştir. Mehmet Çelebi döneminde sultan adına Tezkiretü'l-evliya''' adlı eserini kaleme almıştır. Tasavvuf tarzına girmeyerek şiirlerinde bir incelikle beraber kendisine mahsus bir tarz takip etmiştir. Şairin bu tarihten sonra fazla yaşamadığı sanılmaktadır. Ahmed-i Da'i'nin hayatında Mehmet Çelebi, Musa Çelebi ve Emir Süleyman'ın etkisi çoktur ve hayatı boyunca onlara bağlı kalmıştır. II. Murad'ı hükümdar olarak öven şiirleri Ahmed-i Dâ'î'nin 1421'den sonra öldüğünü ortaya koymaktadır. Keşfü'z-Zunûn, Dâ'î'nin ölüm yılını 1421 civarı olarak gösterilmektedir.

 Eserleri 

 Manzum Eserleri 

 Çeng-nâme
 Câmasb-nâme
 Ukudü'l-cevâhir
 Vasiyyet-i Nuşirevân
 Mutâyebât
 Farsça Divan
 Türkçe Divan
 Ferahnâme

 Mensur Eserleri 

 Teressül
 Sirâcü'l-kulüb
 Kitâbüşşifâ Ehadisü'l Mustafa (Tercüme-i Tıbb-ı Nebevî)
 Miftahü'l-cenne
 Tercüme-i Tâbir-nâme
 Tercüme-i Tezkiretü'l-evliya
 Tercüme-i Eşkal-i Nasır-ı Tusi

Hayatını saraylarda geçiren Dâ'i'nin Yıldırım Bayezid'in oğlu Emir Süleyman Çelebi hakkındaki meşhur bir şiiri:Eyâ hurşidi mehpeyker
Cemâlin müşteri manzarNe manzar, manzari tâli
Ne tali', talii enverCemâlinden cihan gülşen
Dudâğından zaman külşenNe gülşen gülşeni cennet
Ne cennet, cenneti kevserYüzündür âyetî rahmet
Özündür mazhâri kudretNe kudret, kudreti sânî
Ne sani', sanii ekberSüleyman sîreti sendeSikender sûreti sende
Ne suret, sûreti YusüfNe Yusuf, Yusüfü server
Felek şatrancınî uttunSaâdet milkini tuttun
Ne milket milketî devletNe devlet, devletî kayser
Kapında kulların bîhatVeli kemter kulun Ahmed
Ne Ahmed, Ahmedi DâiNe Dâî, Daii kemter

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 

Kütahya doğumlular
Türk şairler
Divan edebiyatı şairleri