Cezmi

Cezmi, Tanzimat Edebiyatı yazarlarından Namık Kemal tarafından Gazimağusa'da sürgündeyken yazılan roman. İlk basımı 1880'de yapılan roman, Türk edebiyatının ilk tarihi romanı olma özelliği taşır. Kitapta II. Selim döneminde İranlılarla yapılan savaşta yer alan vatansever asker Cezmi'nin başından geçenler anlatılmaktadır.

Konusu 
Olay döngüsü 16. yüzyılda geçmektedir. Roman karakterlerinden Cezmi, yiğit bir Osmanlı sipahisi olarak anlatılmaktadır. Cezmi aynı zamanda şair ve bilgili bir insandır. Cezmi cirit oynamada usta bir askerdir.  Roman ilk olarak İstanbul'da başlar, Azerbaycan ve İran'da devam edip Tebriz Sarayı'nda sona erer. İran ile Osmanlı İmparatorluğu arasında savaş başlamıştır. Cezmi ise bu savaşa gönüllü asker olarak katılmıştır. Cezmi ile Adil Giray bu savaş vesilesiyle tanışmışlardır. Savaşta Osmanlı orduları üstün gelmektedir fakat Adil Giray ve kardeşi Gazi Giray esir düşmüştür, bu noktadan sonra romanın büyük ve önemli bir kısmı Tebriz Sarayı'nda, Adil Giray, Perihan ve Şehriyar arasında geçmektedir. Daha sonra bu iki kadın Adil Giray'a âşık olmuştur. Perihan, Adil Girayla sevişmiştir ve Osmanlı'nın da desteği ile İran saltanatında söz sahibi olmak istemektedir. Şehriyar ise bunu haber alır. Taraflar arasında ciddi mücadeleler yaşandıktan sonra Perihan, Şehriyar ve Adil Giray ölür; Cezmi ise ağır yaralanır. Daha sonra ağır yaralanan Cezmi, derviş kılığına girerek ülkesine geri döner.

Dış bağlantılar 
Cezmi , Anadolu Üniversitesi Yayınları, 2018

Kaynakça 

Tanzimat dönemi edebiyatı
Klasik Türk romanları
1880 romanları
Türkçe romanlar
Konusu Osmanlı İmparatorluğu'nda geçen romanlar
Namık Kemal romanları
Tanzimat dönemi romanları
İlk romanlar
Türk tarihine ait romanlar