Türkiye Demiryolu Makinaları Sanayii A.Ş.

Türkiye Demiryolu Makinaları Sanayii A.Ş. (TÜDEMSAŞ), 1939 yılında Sivas'ta kurulmuş, esas işi yük vagonu üretimi ve tamiri olan TCDD'ye bağlı bir şirkettir. Sivas şehir merkezinde bulunan TÜDEMSAŞ, içerisinde 4 fabrikasının bulunduğu büyük bir kampüsü vardır; vagon üretim, vagon onarım, talaşlı imalat ve dökümhane.

Tarihçe 
Türkiye Demiryolu Makinaları Sanayii A.Ş. (TÜDEMSAŞ), TCDD'nin kullanmakta olduğu buharlı lokomotif ve yük vagonlarının onarımını yapmak gayesi ile 1939 yılında "Sivas Cer Atelyesi" adı altında işletmeye açılmıştır.

Demiryolu ulaştırmasının gelişmesine ve yurt ekonomisinin ihtiyaçlarına paralel olarak bina, tezgâh ve tesis bakımından geliştirilen Sivas Cer Atelyesi 1953 yılından itibaren yeni yük vagonu yapımına geçmiştir.

1958 yılından itibaren de Sivas Demiryolu Fabrikaları adı ile faaliyetini sürdürmüştür.

SİDEMAS Müessesesi 28.3.1986 Tarihinde Bakanlar Kurulunun 86/10527 Sayılı Kararı ile Türkiye Demiryolu Makinaları Sanayii Anonim Şirketi (TÜDEMSAŞ) unvanı ile Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları'nın bağlı ortaklığı olarak teşkilatlandırılmıştır. Kuruluş sermayesi 30 milyar TL. olup 04.04.2005 tarih 2005/T-5 YPK kararı ile de 80 Milyon TL.ye çıkartılmıştır.

İlk yerli otomobil Devrim'e ait motor bloklarının dökümü TÜDEMSAŞ teknik personeli tarafından yapılmıştır.

ISO 9001 Kalite Belgesine sahip olan TÜDEMSAŞ, yük ve yolcu vagonu tamiri, her türlü yük vagonu ve yedek parça üretimi ile demiryolu ulaşımının gelişimine katkıda bulunmaya devam etmektedir.

2009 yılında İstanbul Sanayi Odası'nın (İSO) 'Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu 2008' raporuna göre Türkiye'nin 300. büyük sanayi kuruluşu olan Tüdemsaş, 2009 yılı raporunda 29 basamak birden atlayarak 271. sırada yer almıştır.

4 Mart 2020 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan 2186 nolu kararla Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları İşletmesi (TCDD) Genel Müdürlüğünün bağlı ortaklıkları olan Türkiye Vagon Sanayii AŞ (TÜVASAŞ), Türkiye Lokomotif ve Motor Sanayii AŞ (TÜLOMSAŞ) ve Türkiye Demiryolu Makinaları Sanayii AŞ’nin (TÜDEMSAŞ) birleştirilmesiyle iktisadi devlet teşekkülü olarak Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii Anonim Şirketi (TÜRASAŞ) olarak faaliyetlerine devam etmesine karar verildi.

TÜDEMSAŞ Müzesi 

Kuruluşundan bu yana üretmiş olduğu ürünlerin sergilendiği müzede, vagon prototip-maketlerinden, en küçük vagon parçalarına birçok ilgi çekici malzeme yer almaktadır.

Osmanlı dönemine ait demiryolu plakalarının bulunduğu müzede, yine içlerinde Tüdemsaş personelince yapılmış aletlerin de bulunduğu çeşitli tarihi müzik enstrümanları da vardır.

Halk Günleri kapsamında Çarşamba günleri bütün vatandaşlara açık olan müze, önceden kurumun Basın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğü'ne bildirmek kaydıyla her zaman ziyarete açılmaktadır.

Kaynakça 

 
Türkiye merkezli raylı taşıt üreticileri