Türkiye'de maliye eğitimi

Maliye bölümü, kökü Ankara Mülkiye'ye dayanan 1981 sonrası yükseköğretimin yeniden yapılanmasıyla diğer iktisadi fakültelerde de açılan ve ilgi alanı kamu kesimi ekonomisi olan bölüm.

Cumhuriyet döneminde İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi ile İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi Türkiye'de Maliye bölümlerinin doğmasına katkı sunmuştur.

Maliye lisans eğitimi dünya genelinde Türkiye'de ve birkaç Uzakdoğu ülkesinde verilmektedir. Batı ülkelerinde "Maliye" adı altında lisans programı yoktur. Batılı ülkelerde mali konularda daha çok "Kamu Ekonomisi" adı altında yüksek lisans ve doktora eğitimi verilmektedir.

Maliye bilimi 

Maliye bilimi, bir tarafı iktisata bir tarafı da hukuka uzanan disiplinlerarası bir bilim dalıdır. Maliye biliminin ilgi alanı, iktisat biliminin ilgi alanının özel bir bölümü olduğundan iktisat temelinde yükselen bir bilim dalıdır. Maliye, devlet ile toplum arasındaki mali olayları ve ilişkileri inceleyen bilim dalıdır.

Maliye teriminin İngilizce'deki karşılığı "Public Finance", Fransızca'daki karşılığı "Finance Publique"dir. Başta devlet olmak üzere tüm kamu kurumlarının kamusal ihtiyaçlarını karşılamak üzere, kamusal mal üretmek amacıyla yaptıkları harcamaları ve bu harcamaları yapabilmek için gerekli gelirleri, ayrıca gelir ve gider arasındaki dengeyi inceleyen bilim dalıdır.

Türkiye'de alt bilim dalları şu şekilde oluşturulmuştur.

Maliye Teorisi: Mikro Kamu Ekonomisi
Mali İktisat: Makro Kamu Ekonomisi
Mali Hukuk: Kamu Ekonomisinin Hukuki Boyutu
Bütçe ve Mali Planlama: Kamu Ekonomisi Pratiği
 Maliye Tarihi: Kamu Ekonomisinin Tarihi Boyutu
 Mali Yönetim: Kamu Ekonomisinin İdari ve İşlevsel Boyutu

Bölümün amacı 

Maliye bölümleri, öncelikle devletin mali personel ve uzman ihtiyaçlarını karşılama amacıyla kurulmuştur. Bölümün amacı öğrencileri yurt içi ekonomisine ve dünya ekonomilerine dair işleyiş kuralları konusunda eğitmek, kamu sektörünün ihtiyaçları doğrultusunda yetiştirmektir. Bunun yanında özel sektörde etkinlik gösteren finansal kuruluşların ihtiyaçlarını da karşılamaktadır.

Öğrenciler maliyenin temel dersleri yanında iktisat ve işletme alanında teorik ve pratik dersler yanında hukuk, siyaset bilimi gibi dersler alırlar. İstatistik ve matematik gibi dersler de destekleyici dersler olarak yer alır.

Bölüm mezunları Hazine ve Maliye, Ticaret, İçişleri başta olmak üzere birçok bakanlıkta, bunlara bağlı Vergi Denetim Kurulu vb. kurumlarda, Cumhurbaşkanlığına bağlı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, Türkiye Varlık Fonu gibi kurumlarda, yanı sıra birçok mali müşavirlik, danışma, muhasebe, denetim firmaları başta olmak üzere özel sektör kurumlarında çalışmaktadırlar.

Lisans eğitimi veren üniversiteler 
 Örgün eğitim veren üniversiteler;

 Uzaktan öğretim veya açıköğretim veren üniversiteler;
 Sakarya Üniversitesi
 İstanbul Üniversitesi
 Anadolu Üniversitesi

Lisansüstü eğitim veren üniversiteler

Maliye Sempozyumu 

1985 yılından beri, her yıl Mayıs ayında Türkiye'deki tüm Maliye bölümlerinin katıldığı sempozyum düzenlenmektedir. 1985 yılında Anadolu Üniversitesi öncülüğünde başlamıştır. 1996 yılında ve koronavirüs pandemisi nedeniyle 2020 yılında düzenlenememiştir.

Temel dersleri

Altyapı oluşturma dersleri 

 Mikro İktisat
 İdare Hukuku
 Borçlar Hukuku
 Anayasa Hukuku
 Temel Hukuk
 Medeni Hukuk
 Sosyoloji
 Makro İktisat
 Ekonometri
 Uluslararası İktisat
 İktisadi Düşünceler Tarihi
 Türkiye Ekonomisi

İktisadi dersler 

Mikro

 Kamu Ekonomisi
 Maliye Bilimine Giriş
 Kamu Maliyesi veya Maliye Teorisi
 Vergi Teorisi
 Mali Teşvik Sistemleri
 Yerel Yönetimler Maliyesi
 Altyapı Ekonomisi
 Eğitim Ekonomisi
 Sağlık Ekonomisi
 Parafiskal Yükümlülükler
 Uluslararası Maliye

Makro

 Maliye Politikası
 Devlet Borçları
 Hazine İşlemleri

Hukuki dersler 

 Mali Hukuk
 Vergi Hukuku
 Vergi Yargılama Hukuku
 Vergi Ceza Hukuku
 Vergi İcra Hukuku
 Harcama Hukuku
 Türk Vergi Sistemi
 Uluslararası Maliye Hukuku

Bütçe dersleri 

 Kamu Bütçesi veya Bütçe Teorisi
 Kamu Politikası
 Harcama Politikası
 Sosyal Politika
 Vergi Politikası
 Kamu Borçlanması
 Kamu Mali Yönetimi
 Devlet Muhasebesi Teorisi

Diğer alan dersleri 

 Maliye Tarihi
 Mali Sosyoloji
 Mali Psikoloji

Pratiğe yönelik dersler 

 Vergi Denetimi
 Vergi İdaresi
 Vergi Uygulamaları
 Devlet Muhasebesi

Kaynakça

İç bağlantılar 
 Maliye

Dış bağlantılar 
 T.C. Maliye Bakanlığı 
 T.C. Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü 
 T.C. Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü 
 Anadolu Üniversitesi İİBF - Maliye Bölümü
 Anadolu Üniversitesi İKTİSAT FAKÜLTESİ - Maliye Bölümü

Bölüm
Akademik bilim dalları