Vaatler Ülkesi (film)

Vaatler Ülkesi  1975 Polonya yapımı dramatik dönem filmidir. Özgün adı Ziemia Obiecana olan film uluslararası gösterimlerde ve İngilizce konuşulan ülkelerde Land of Promise ve The Promised Land adları ile gösterime sunulmuştur. Film Türkiye'de 23 Mart 1991'de 10. Uluslararası İstanbul Film Festivali'nde de gösterilmiştir.

Senaryosunu Nobel ödüllü Polonya'lı edebiyatçı Wladyslaw Stanislaw Reymont'un 1898 tarihli aynı adlı romanından Andrzej Wajda'nın uyarlayıp yazdığı filmi yine Andrzej Wajda yönetmiştir. 1927 yapımı aynı adlı sessiz bir Polonya filminin yeniden çevrimidir.

20. yüzyıl'ın başında Polonya'nın sanayi şehri olan Lodz'da bir Polonya'lı, bir Alman ve bir Yahudi, üç genç arkadaşın aralarındaki farklılıklara aldırmadan sermayelerini bir araya getirerek ortak bir tekstil fabrikası kurma çabaları ve sonrasında amansızca servet peşinde koşmalarının konu edildiği filmde 19. yüzyıl kapitalizminin gelişme sancıları ve Lodz kentinin tarihi irdelenir. Tarih boyunca hep acılar çekmiş olan Polonya toplumunun oluşumu destansı bir dille anlatılır.

Wajda ön planda bu üç bireyin hikâyesini anlatırken, arka planda da Polonya'nın feodalizm'den modern kapitalizm'e geçiş sancılarını, mülkiyetin bölünmesini ve el değiştirmesini, sermaye birikimin oluşmaya başlamasını, merhametsiz tekstil sanayicilerini, güvensiz hatta tehlikeli iş koşullarını, işçilerin grev haklarının farkına varmalarını bir bir gözler önüne serer. Film bu anlamda bir bakıma Marx'ın Kapital adlı eserinin dramatik bir belgeseli gibidir.

Filmin 25 dakika daha uzun bir versiyonu Polonya'da televizyonda 4 bölüm halinde gösterilmiştir.
En iyi yabancı film dalında Oscar'a aday gösterilen film 1975 yılında Moskova Film Festivali'nde büyük ödülü almıştı.

Oyuncu kadrosu

Film hakkında notlar 
 Çekimleri 21 Şubat-8 Haziran 1974 tarihleri arasında Polonya'da yapılan film ilk gösterimine 21 Şubat 1975 tarihinde yine Polonya'da çıkmıştı.
 Andrzej Wajda "Vaatler Ülkesi" ni çektikten 25 yıl sonra, 2000 yılında filminin yeni bir sürümünü (yönetmenin kurgusu sürümü) hazırlarken hayranlarını hayal kırıklığına uğratarak birkaç erotik sahneyi filmden çıkartmıştır. 2000 yılında 74 yaşındayken Yaşam Boyu Başarı Akademi Ödülü'nü aldıktan sonra verdiği röportajda özellikle filmden çıkarttığı bir orji sahnesini kastederek, bu tür sahneleri 1970'lerde devrin baskıcı rejimine bir başkaldırı yöntemi olduğu için çektiğini, günümüzde ise zaten erotizmle dolu olan sinemada bu tür sahnelerin filmine bir şey katmadığını ifade etmiştir. Bu erotik sahnelerin çıkartılmış olduğu "yönetmenin kurgusu" versiyonu 138 dakikaya düşmüştür.
 Filmin konusunun geçtiği 19. yüzyılın sonu ve 20. yüzyılın hemen başındaki dönemde henüz Polonya devleti kurulmamıştı (ancak 1918 yılında tekrar yeni bir Polonya devleti kurulacaktır). Polonya toprakları 1795 yılında Rusya, Avusturya ve Prusya arasında paylaştırılmıştı. Filmde göze çarpan duvarlarda asılı çar resimleri ve tedavüldeki para biriminin ruble ve mark oluşu vb şeylerin bu tarihi gerçeğin ışığında değerlendirilmesi gerekir.

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 

Polonya dramatik filmleri
Lehçe filmler
Film ödülü sahipleri
Leh romanlarından uyarlanan filmler
Polonya tarihî filmleri
Konusu Lodz'da geçen filmler
Andrzej Wajda'nın senaryosunu yazdığı filmler
Waclaw Dybowski'nin görüntülediği filmler
Andrzej Wajda'nın yönettiği filmler
İş insanları ile ilgili filmler
Wojciech Kilar'ın müziğini yaptığı filmler
1975 çıkışlı dramatik filmler