Hallar, Eğridere

Hallar Köyü (Bulgarca: Başevo, Башево), Bulgaristan'ın Kırcaali ilinin Ardino(Eğridere) ilçesine bağlı bir köyüdür.

Köyün tamamı Türk nüfusundan oluşmaktadır. Bulgaristan'daki  asimilasyon politikası sonucunda 1989'da yaşanan Türkiye'ye göç hareketinden sonra köyün nüfusu büyük oranda azalmıştır. Ancak 2003'te başlatılan ve o yıldan beri her sene yapılmakta olan "Geleneksel Hallar Şenlikleri" ile köy canlılığını korumaktadır. Bu şenliklere her yıl, köyden göç etmiş olan Türk vatandaşları gelmektedir. Bununla birlikte civar köylerden de yüksek miktarda katılım olmaktadır. Şenlikler her yıl Ağustos ayının ikinci hafta sonunda mevlüt ve şenlik olmak üzere iki aşamada yapılmaktadır. Cumartesi günü yapılan mevlütten sonra, futbol ve satranç müsabakaları düzenlenmektedir. Pazar günü yapılan şenlikler sırasında ise güreş, koşu yarışı vb. etkinlikler düzenlenmektedir.

Hallar Köyü aynı zamanda 1989 yılında Bulgaristan'ın Türkleri sınır dışı etmesi ile sonuçlanan "Asimilasyon Politikası"na karşı ilk direnişin başladığı yerdir. 23 Aralık 1984 Tarihinde isim değişikliğine karşı Türklerin tepkilerini ortaya koymalarını sağlayan yürüyüş, bu köyden başlamıştır.

Hallar Köyü aynı zamanda tarihi Asar Kalesi'ne sahiptir.

Tarih 

Hallar köyü Avşar boyunun Haliloğlu obasına mensup Türkmenler'den oluşmaktadır.

Asar Kalesi, Doğu Rodop Dağları’nın Sarı Tepeler kısmında yer almaktadır. Kalenin Bizans Döneminde yapıldığı düşünülmektedir. Kale bir taş burnunun tepesine konmuş gibi durmaktadır. Arda’nın seviyesinden yaklaşık 100 metre yüksekliktedir. Bu hâliyle Asar, 3 tarafından Arda Nehri ile çevrilidir. Güney tarafında da Tsitadela Şatosu bulunur, şatonun su ihtiyacı bir yeraltı tüneli vasıtası ile nehirden karşılanmaktaymış. Kalenin Bizans Döneminde savunma amaçlı, Osmanlı Döneminde vilayet sınırlarını koruma amaçlı, Osmanlı’nın son dönemlerinde ise bir kervansaray olarak kullanıldığı düşünülmektedir. Bununla birlikte, bu dönemde kale çevresinde yerleşim olduğunu ispatlayan kalıntılar bulunmaktadır. Bu kalıntılar ise kazılarda çıkan insan iskeletleri, çanaklar, çömlekler, çapa demirleri, tarımsal araç-gereçler ve duvarlardır. Orta Çağ’ın antik yollarından biri Elece Geçidi vasıtasıyla Arda Boyu’ndan geçip Trakya ile Ege’yi bağlamaktaydı. Bir deyişe göre bu antik yolun Çin’deki Tibet kentinde başlayıp Avrupa’da son bulan İpek Yolu olduğu da söylenilmektedir.

Asar’ın sadece 30x40 metre olan iç kısmı korunmuş durumdadır. Duvarları 6 metreye erişmektedir. Hallar Köyüne uzaklığı, yaklaşık 2 km’dir. Ancak bu mesafenin kısa olması ulaşım süresinin de kısa olması anlamına gelmemektedir. Kimi zaman eğimi %70’i bulan yol, dönüş süresini bir hayli uzatmaktadır. Asar, Eğridere'den ise yaklaşık 4,5 saat uzaklıktadır. Asar’a inen tek yol Hallar Köyü’nden geçmektedir.

Dış bağlantılar 
 Hallarlılar resmi sitesi
 Bulgaristan, Kırcaali, Köseler Köyü Buluşma Noktası

Eğridere, Bulgaristan köyleri