Serander

Serander Karadeniz Bölgesi'nde genelde kiler ya da tahıl ambarı olarak kullanılan tahtalardan yapılan genellikle dört nadiren altı, sekiz hatta on iki direkli küçük ahşap yapıların adıdır . Göçler vasıtasıyla Batı Karadeniz yerleşimlerinde günlük kullanımdadır. Bina batı Gürcistan'da da yaygındır.

Yöresel adlar 
 Trabzon: Serander, Ξεραντέρ (kserander)
 Giresun ve Ordu: Serenti, Tekir
 Zonguldak: Seren
 Sürmene: Paska
 Rize: Nayla, Naliya
 Artvin: Bagen
 Gürcistan: Naliya (ნალია)

Yapı 
Seranderler, dört tane direk üzerine oturtulur ve serandere çıkmak için herhangi ek bir merdiven yapılmaz, ayak olarak kullanılan dikmelerine ters koni biçiminde ağaç tekerler yerleştirilmiştir. Kişi serandere çıkacağı zaman merdiveni serandere dayar ve öyle çıkar, bunun amacı yabani hayvanların girişi ve çıkışı önlenmektir. Seranderlerin direkleri 100 yıl önceye kadar ardıç ağaçlarından yapılırdı. Şu an ise bunun için özel bir ağaç seçilmemektedir.

Bu serander direklerinin ardıç olması ve Karadeniz kemençesinin en güzel ses tınısını serander ardıç direklerinde bulması nedeniyle, kemençe yapımında eski serander direkleri kullanılır, ama günümüzde ardıçtan yapılan serander direğine rastlamak çok düşük bir ihtimaldir. Eski yıkılan seranderlerin direkleri genelde kemençeciler tarafından alınmıştır.

Bağlantılar 
 Orta ve Doğu Karadeniz Bölgesinde Serenderler

Notlar 

Türlerine göre yapılar
Karadeniz kültürü
Laz kültürü