Cevat Çapan

Cevat Çapan (d. 18 Ocak 1933, Darıca), Türk akademisyen, şâir, yazar ve mütercim.

Hayatı 
1933 yılında Kocaeli'nin Darıca ilçesinde doğdu.  Darıca İlkokulu’ndan sonra 1945’te girdiği Robert Kolej’i 1953’te bitirdi. Cambridge Üniversitesi İngilizce edebiyat bölümünden 1956 yılında mezun oldu. Bir yıl  Londra’da BBC'nin Türkçe bölümünde çalıştı. 1960 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi İngiliz Dili ve Edebiyatı Bölümü’ne asistan olarak girdi. Aynı üniversitede 1968'de doçent, 1975'te profesör oldu. 1980 yılında, o zaman adı "Güzel Sanatlar Akademisi" olan Mimar Sinan Üniversitesi'nin tiyatro bölümüne geçti. Değişik dönemlerde Boğaziçi, Anadolu, Marmara Üniversitelerinde ders verdi. 

1981-1982 ders yılında Fulbright Programı ile gitttiği New York Üniversitesi'nde Amerikan şiiri ve tiyatrosu üzerine inceleme yaptı. İngiliz edebiyatı dersleri verdi. 1980’den 1996’ya kadar Mimar Sinan Üniversitesi Tiyatro Bölümü’nde çalıştı. 1996 yılında Yeditepe Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi'ne kurucu dekanlık yaparak İngiliz dili ve edebiyatı bölümünü kurdu. İngiliz edebiyatı, dünya tiyatrosu ve Shakespeare üzerine dersler verdiği bu bölümden 2012`de emekli oldu.

İlk şiirini 1952 yılında Varlık dergisinde yayımladı. Dönem, Şiir Sanatı,  Papirüs, Yeni Dergi, Yücel,  Yeditepe, Seçilmiş Hikâyeler, Milliyet Sanat,   gibi dergilerde yayımladığı şiirleri ve çevirileriyle dikkat çekti. Şiirleri yurt dışında Fransa ve İngiltere'de yayımlandı. 

1959’da Pazar Postası’nda tiyatro eleştirileri yazdı. Radyo ve televizyon programları hazırladı.

1980’lerde şiir çalışmalarına yeniden ağırlık veren Çapan, “Dön Güvercin Dön” (1985) adlı ilk şiir kitabıyla 1986 Necatigil Şiir Ödülü’nü aldı. İkinci şiir kitabı “Doğal Tarih” 1989’da, üçüncüsü “Sevda Yaratan” 1994’te, bu üç kitaptan seçilip Fransızcaya çevrilen şiirleri ise “L’hiver est fini” adıyla 1996’da Fransa’da, gene bu kitaplardan İngilizceye çevrilen şiirleri ise 2001’de “Where Are You Susie Petchek” adıyla İngiltere’de yayımlandı. Son yıllarda yazdığı şiirlerini “Ne Güzel Yolculuktu Aklımdan Çıkmaz” (2001), “Ara Sıcak” (2009), “Su Sesi” (2013) ve “Son Duraktan Bir Önce” (2017) kitaplarında biraraya getirdi. “Su Sesi” Ruth Christie’nin çevirisiyle Arc Publications tarafından “The Voice of Water” başlığıyla İngiltere’de yayımlandı (2017).

2017’de Erdal Öz Edebiyat Ödülü ile Sedat Simavi Edebiyat Ödülü’nü, 2018’de Ceyhun Atuf Kansu Şiir Ödülü ve Metin Altıok Şiir Ödülü’nü, 2021’de  Yunus Nadi Şiir Ödülü’nü aldı.

İngiliz, İrlanda, Amerikan, İtalyan ve Yunan edebiyatından Türkçe`ye çeviriler yaptı. Çağdaş Yunan şiiri, İngiliz şiiri ve Amerikan şiiri antolojilerinin de aralarında olduğu birçok kitap yazdı ve çevirdi. Cumhuriyet gazetesi'nin kitap ekinde "Şiir Atlası" başlıklı köşesinde şiir çevirileri yayımlamaktadır. Çeşitli televizyon dizilerinde ve sinema filmlerinde rol almıştır.

Eserleri

Rol aldığı dizi ve filmler 
 Ölümünün 400. Yılında Mimar Sinan (1988)
 Gölge Oyunu (film) (1992)
 Süper Baba (dizi) (1993)
 Eşkıya (film) (1996)
 Kurtuluş (dizi) (1996)
 Cumhuriyet (film) (1998)
 Av Mevsimi (2010)

Ödülleri 
 1986 - Necatigil Şiir Ödülü, Dön Güvercin Dön ile
 2008 - Altın Portakal Şiir Ödülü, Bana Düşlerini Anlat
 2009 - TÜYAP 28. İstanbul Kitap Fuarı'nda onur yazarı.
 2015 - Mersin Kenti Edebiyat Ödülü
 2016 - Afife Tiyatro Ödülleri Onur Ödülü
 2017 - Erdal Öz Edebiyat Ödülü, Seçkin şairliği ve çevirileriyle şiirimizin dünyaya açılmasına sağladığı katkıları, edebiyatımızın yeni kuşaklarının yetişmesinde harcadığı uzun yıllara yayılan emekleri ve yayıncılığımızın niteliğinin yükselmesindeki çalışmaları nedeniyle
 2017 - Sedat Simavi Edebiyat Ödülü, Son Duraktan Bir Önce adlı şiir kitabı ile
 2018 - Ceyhun Atuf Kansu Şiir Ödülü, Son Duraktan Bir Önce
2018 - Metin Altıok Şiir Ödülü, Son Duraktan Bir Önce isimli eseriyle
 2021 - Yunus Nadi Şiir Ödülü, Bir Başka Coğrafyadan adlı şiir kitabıyla

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 Eserlerinden Örnekler 
 TimeOut: Istanbul makalesi, 2009
 

1933 doğumlular
Türk edebiyat akademisyenleri
Cambridge Üniversitesinde öğrenim görenler
Necatigil Şiir Ödülü sahipleri
Robert Lisesinde öğrenim görenler
Kocaeli doğumlular
Yeditepe Üniversitesi dekanları
Yaşayan insanlar
20. yüzyıl Türk şairleri
21. yüzyıl Türk şairleri
Erdal Öz Edebiyat Ödülü sahipleri
İstanbul Üniversitesi öğretim üyeleri
Anadolu Üniversitesi öğretim üyeleri
Boğaziçi Üniversitesi öğretim üyeleri