Mucize

Mucize ya da tansık; bilimsel yasalarla açıklanamayan ve ilahî güçlere mâl edilen, inananları tarafından hoş karşılanan, sıra dışı olay.

Efsanelerin kaynakları 

Bazı mucizelere kaynaklık eden hikâyeler eski efsanelerin yeni sürümleri gibi durmaktadır. İbrahim’in ateşe atılması ve ateşin onu yakmaması, bir sepet içinde nehre bırakılan bebek Musa’nın saraya alınması ve orada büyütülmesi, bastonunu Nil nehrine vurduğunda suların kızıla dönmesi,  İsa'nın bakire bir anneden doğması, ölümünden sonra dirilmesi, su üzerinde yürümesi, Muhammed'in Miraç mucizesi, cennet ve cehennemi görmesi, Tanrı'yla görüşmesi hikayeleri eski kültürlerde bulunan anlatıların bazı ufak değişikliklerle tekrarlarından ibaret olan anlatılardır. Bu örneklerin çoğaltılması mümkündür.

İslam'da 
Mucize, İslami literatürde sadece peygamberlere atfedilen olağanüstü hallere denir. Bir peygamberin, vahiy gelmeden yani peygamber olarak görevlendirilmeden önce, ileride peygamber olacağını gösteren, buna delil olan olağanüstü olaylara ise irhas denir. İslami literatürde ayrıca veli olduğuna inanılan kişilere atfedilen olağanüstü durumlara keramet, veli olmayan müminlerden meydana gelirse firaset, fasık olduğu düşünülen kişilere atfedilenine istidraç, kâfir olduğu düşünülen kişiye atfedilen olağan dışı hallere ise sihir ya da büyü denir.

İlahiyatçı yazar İhsan Eliaçık Muhammed'in mucizelerinin anlatıldığı bir Nur risalesi için şunları demiştir: "Mucize-i Ahmediye'deki Mektubat'ta 19. Mektup. Neredeyse 150 sayfaya yaklaşan bir bölüm burası. Peygamberimizin yüzlerce mucizesi olduğu anlatılıyor. Onların hiçbirinin aslı yok. Peygamberi kitlelere olağanüstü gösterme amaçlı anlatılmış rivayetler." Prof. Dr. Mehmet Özdemir Siyer yazıcılığı ile ilgili makalesinde, İbni İshak-İbni Hişam örneklerine, bu kitap ve risalelerde anlatılan yüceltmeci, olağanüstücü ve "mucize" olarak anlatılan rivayetlerin zaman içerisinde artan sayılarına dikkat çekmektedir. Bu tespitlerden bir diğeri de ilk yazılan siyer kitaplarında bulunmayan veya çok az bulunan, ancak zaman içerisinde siyer kitaplarında  geniş yer işgal eden, Muhammed'in doğum mitosu, çocukluk ve gençlik dönemlerinde yaşadığı olağanüstülükleri anlatan irhasat rivayetleri ile ilgilidir.

İslam'da Muhammed'in el işaretiyle Ay'ın ikiye bölünmesi gibi olaylar mucize kavramına örnek verilebilir. (Kamer: 1)

Yahudilik'te ve Hıristiyanlık'ta 
Kitâb-ı Mukaddes'te Musa'nın Kızıldeniz'i yarıp İsrailoğullarını karşıya geçirmesi, Musa'nın âsâsını yere bırakınca dev bir ejderhaya dönüşmesi ve elini göğsüne koyunca elinin bembeyaz bir şekilde çıkarak çevreyi aydınlatır hâle gelmesi (yed-i beyza mucizesi), İsa'nın ise bir ölüyü diriltmesi, körlerin gözünü görür hâle getirmesi, su üzerinde yürümesi gibi pek çok mucize bulunur.

Ayrıca bakınız 
 İslam mitolojisi
 Keramet
 İrhas

Kaynakça

Dış okumalar 
 Prof.Dr. Süleyman Ateş 19 mucizesi, Cifr, Ebced {{|url=https://web.archive.org/web/20140920151655/http://www.suleyman-ates.com/index.php?option=com_content&view=article&id=10&Itemid=41 |tarih=20 Eylül 2014 }}

Dinî kavramlar
Arapçadan Türkçeye geçen sözcükler