Ümit Denizer

Ümit Denizer (d. 25 Şubat 1948, Ankara), Türk tiyatro oyuncusu, eleştirmen, yazar, yönetmen.

Kardeşi Turgut Denizer ile birlikte Türkiye'nin ilk bağımsız çocuk-gençlik tiyatrosu kabul edilen Anadolu Çocuk Oyunları Kolu (AÇOK) adlı tiyatro topluluğunu 1973 yılında İstanbul'da kurdu.  AÇOK tarafından sahnelenmek üzere çocuk ve yetişkinler için birçok oyun yazdı. İlk gösterimi 28 Eylül 1975 günü Almanya'da bir festivalde gerçekleşen Keloğlan adlı oyunu, yurtdışında sahnelenen ilk Türk tiyatrosu çocuk oyunu kabul edilir.

Yaşamı 
1948 yılında Ankara’da doğdu.  İlk ve orta öğrenimini subay olan babasının görev yaptığı  çeşitli Anadolu illerinde yaptı. Yükseköğrenimni İstanbul'da Yıldız Devlet Mühendislik Mimarlık Akademisi Harita Mühendisliği Bölümünde yaptı.

Üsküdar Halkevi’nde tiyatro çalıştı. Kardeşi Turgut Denizer ile birlikte Ayla ve Beklan Algan yönetimindeki  LCC Tiyatro Okulu'nda tiyatro eğitimi aldı.

Muhsin Ertuğrul ve Haldun Taner'in teşvikiyle 1973 yılında, Türkiye'nin ilk bağımsız çocuk-gençlik tiyatrosu kabul edilen Anadolu Çocuk Oyunları Kolu (AÇOK olarak bilinir) tiyatro topluluğunu kurdu.   Karşılıklı konuşmaların en aza indirildiği görsel oyun tarzını benimseyen  bu topluluğun sahnelemesi için oyunlar yazdı.  "Mutluluklar Ülkesi”,  “Leke, Çizgi / Benek, Renk”, “Mor Gezegen”, “Keloğlan”, “Avrupa’ya Avrupa’ya”, “Aksak Timur ile Hoca Nasreddin”  ve “Uçan Şemsiye"  adlı çocuk oyunları AÇOK tarafından sahnelenedi.

Yetişkinler için yazdığı ilk oyunu, Ferhad ile Şirin'dir. Oyun, 1975 yılında AÇOK tarafından Turgut Denizer'in yönetmenliğinde  sahnelendi ve İsmet Küntay Ödülü'ne değer görüldü.

Ferhad ile Şirin 1975 yazında sahnelenmeye devam ederken Denizer,  AÇOK'un Almanya'da bir çocuk oyunları festivalinde sahnelemesi için Keloğlan adlı çocuk oyununu yazdı. Eser, ilk kez  28 Eylül 1975 günü Hamburg'da oynandı ve yurtdışında temsil edilen ilk Türk çocuk tiyatrosu oyunu oldu. Seçkin Selvi yönetimindeki “Tiyatro/76” tarafından; Türkiye’deki bütün çocuk-yetişkin oyunlarının içinden; “1976 Yılın Oyunu” ödülüne layık görüldü. Oyun, Türkiye'de sekiz sezon sahnelendi.

Ümit Denizer, Turgut Denizer ile birlikte Muhsin Ertuğrul’un hayatını oyun haline getirdi. “Perdeci” adını verdikleri bu oyun Denizerlerin yönetiminde İstanbul Tiyatro Festivali sırasında  seyir halinde bir Boğaziçi vapurunun içinde ve Boğaziçi iskelelerinde sergilendi; Tiyatro Eleştirmenleri Birliği Ödülü'ne değer görüldü.

Denizer, Adalet, Sizsiniz (Sokrates, Galileo, Sacco, Vanzetti) adlı oyunu ile 2012 yılı Cevdet Kudret Edebiyat Ödülü'ne değer görüldü. Oyun, AYSA Prodüksiyon Tiyatrosu tarafında sahnelendi.

Ödülleri 
 Ferhat ile Şirin, 1973, İsmet Küntay Ödülü
 Keloğlan, Tiyatro/76, 1976, Yılın Oyunu 
 Perdeci, 1992, Tiyatro Eleştirmenleri Birliği Ödülü
 Adalet, Sizsiniz (Sokrates, Galileo, Sacco, Vanzetti) , 2012, Cevdet Kudret Edebiyat Ödülü

Yazdığı bazı oyunlar 
 Mutluluklar Ülkesi
 Mor Gezegen
 Leke/Çizgi/Benek/ Renk
 Keloğlan
 Aksak Timur ile Hoca Nasreddin
 Avrupaya Avrupaya
 Uçan Şemsiye
 Keloğlan

Yapıtları 
 Reklam Yazarı Olsa Ne Yazar, 2008, Anahtar Kitaplar Yay., ISBN 9789758612541
 Yönetmen Tiyatronun Biçimi Yoktur, 2008, Mitos Boyut Yay., ISBN 978-975-508-031-4
 Kulaktan Kulağa, 2003, Pencere Sağlık Eğitim Yay., ISBN 978-975-6624-17-3
 Kuşlar Haber Getirdi, 2003, Pencere Sağlık Eğitim Yay., ISBN 978-975-6624-14-2
 Balıklar İş Başında, 2003, Pencere Sağlık Eğitim Yay., ISBN 978-975-6624-13-5

Ayrıca bakınız 
 Anadolu Çocuk Oyunları Kolu

Kaynakça 

1948 doğumlular
Ankara doğumlu yazarlar
Türk yazarlar
Türk eleştirmenler
Türk oyun yazarları
Türk tiyatro eleştirmenleri
Resim aranan yazarlar
Yaşayan insanlar