Î

Î, î harfi Furlanca, Rumence, Kürtçe ve bir dizi başka dilde alfabede bulunan müstakil bir harf ve  Türkçe, Fransızca, İtalyanca, Galce ve bir dizi  başka dilde "i" harfinin bir varyantı olarak bulunmaktadır. Türkçede "i" harfinin düzeltme işaretli hâlidir.

Değişik dillerde kullanımı

Fransızca 
Fransızcanın eski imlasında bulunan "is" difon'unun([aɪ], [ɪf], [fə], [əʊ] gibi iki fonemin bileşimi olan ses) harflerinden s harfinin telaffuzdan düşmesinden dolayı "is" harflerinin yerine günümüzde "î" harfi alır ve . Örneğin isle kelimesi bu dönüşüme uğrayıp île(Türkçe:ada) olmuştur.

Kürtçe 
Kürtçe alfabesinde yalın i harfi /ɪ/ sesini temsil ederken î harfi /iː/ sesini temsil etmektedir.

Rumence 
Rumen alfabesinin 14. harfidir ve  sesini temsil eder. Î harfi, Â harfi ile aynı sesi verir, ancak Romanya'daki yazı reformundan beri kelimelerin sadece başında ve sonunda yazılırken, kelimenin ortasında istisnalar dışında Â harfi kullanılır.

Türkçe
Dilimizde genellikle Arapça ve Farsça orijinli kelimelerin imlasında kullanılır. "İ" harfinin üstüne gelerek uzun okunmasını sağlar. Kökeni Türkçe olan kelimelerde bugün uzun ünlü yoktur. Günümüz imlâsında, nispet ekinin belirtme hali ve iyelik ekiyle karışmasını önlemek için kullanılır. Mesela:

Türk askeri ve Askerî okul

İslam dini ve Dinî bilgiler

Fizik ilmi ve İlmî tartışmalar

Nispet eki alan kelimelere başka ekler gelse de nispet î'si olduğu gibi kalır. Mesela:

Millîleştirmek, Millîlik, Resmîleştirmek, Resmîlik vb.

Nispet ekinin yerine modern Türkçe'de zaman zaman -sel/-sal ekleri de getirilebilir:

 dinsel / dinî
 manasal / manevî
maddesel / maddî
kimyasal / kimyevî
ruhsal / ruhî
cinsel / cinsî
tarihsel / tarihî

Bazı kelimelere Î harfi gelmez. Örneğin, millet isimlerinde "î" harfi kullanılmaz. "Ermeni" olarak yazılması gereken kelime, "Ermenî" olarak yazılmamalıdır.

Özel isimlerde de Î harfi kullanılmaz: Niyazi, Recai, Zekai, Sezai.

Bunun dışında 5 tane kelimede anlam karışıklığını önlemek için kullanılmaktadır:

 emîr 
 kabîl
 metîn
 rahîm
 zahîr

Matematikte kullanımı 
Bir sürü yerde birim vektörü î ile gösterilir.

Klavye kullanımı 
Türkçe Q klavyede î yapabilmek ",  ve  (veya )" tuşlarına birlikte basılır.

Kaynakça 

 TDK resmî sitesi

I
Furlan
Düzeltme imli harfler