Yokuşlu, Yusufeli

Yokuşlu, Artvin ilinin Yusufeli ilçesine bağlı bir köydür.

Tarihçe

Yokuşlu köyünün eski adı Nihah'tır (نخاح). Bu ad Türkçeye Gürcüce Nihahi'den (ნიხახი) girmiştir. Bugünkü Tortum kasabasının eski adı Nihahi idi ve bu iki yerleşim eski kaynaklarda sıklıkla birbirine karıştırılmaktadır.

Ninahi köyü, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao yer alır. Nitekim Osmanılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarından Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyde bulunan Nihahi Kalesi ve yıkılmış olan kilise de bu dönemden kalmıştır. Birleşik Gürcistan Krallığı çöküşünden sonra Tao bölgesine hakim olan Samtshe-Saatabago'nun hükümdarı Mzeçabuki İspir Kalesi'ni Osmanlılara bırakmak zorunda kalınca, Nihahi Kalesi, bu devletin batı sınırındaki en önemli tahkimatı haline gelmişti. Buna rağmen Osmanlılar 1549 tarihli Gürcistan seferiyle kaleyi ve köyü ele geçirmiştir.

Nihahi köyü, 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı tahrir defterine göre Pertekrek nahiyesinin köylerinden biriydi. Köyde 65 hane yaşıyordu ve bu nüfusun tamamı Hristiyanlarda oluşuyordu. 1835 yılında ise köy Kiskim sancağına bağlıydı. Nüfusu 27 haneden oluşuyordu. Vergi ve askere alma amacıyla sadece erkek nüfusunun tespit edildiği bu tarihte 17 hanede 38 Müslüman erkek ve 10 hanede 24 Hristiyan erkek yaşıyordu. Erkek sayısı kadar kadın eklenirse, Nihahi köyünün toplam nüfusunun 124 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.

Nihahi, 1928 tarihli köy listesinde Artvin vilayetinin Yusufeli kazasının merkez nahiyesine bağlı bir köydü. 1935 nüfusu sayımında Erzurum vilayeti içinde aynı idari konuma sahipti ve "Nihah" olarak yazılmış olan köyde 148 kişi yaşıyordu. Zaman içinde Türkçe Nihah, Nihak, Nikah olarak da yazılmış olan Nihahi "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Yokuşlu olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Yokuşlu köyünde 282 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 81 kişi okuma yazma biliyordu.

Nihahi'de iki önemli tarihsel yapının varlığı bilinmektedir. Bunlardan biri olan Çoruh Nehri kıyısındaki Nihahi Kalesi büyük ölçüde bugüne ulaşmıştır. Diğer tarihsel yapı olan Nihahi Kilisesi ise, 2011 yılında yol çalışması gerekçesiyle yıkılmış, kalan tek duvarı da 2016 yılından önce ortadan kaldırılmıştır.

Coğrafya
Köy; Artvin il merkezine 137 km, Yusufeli ilçe merkezine 32 km uzaklıktadır.

Nüfus

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 

Yusufeli belde ve köyleri