Siraküza

Siraküza veya Sırakuza, İtalya'nın Sicilya Özerk Bölgesi'de Antik Yunan çağında bir koloni devlet olarak kurulmuş, günümüzde Siraküza ilinin merkezi olan kent.

Siraküza, Akdeniz'in ortasında bulunan Sicilya adasının güneydoğusunda Akdeniz'in İyon Denizi denilen kısmında Siraküza Körfezi'nde konumlanmıştır.

Şehir Antik Grek çağlarında bile amfi tiyatrosu, kültürü ve mimarisi meşhurdu. 2700 yıllık tarihinde şehir antik çağlarda önemli tarihi rol oynamıştı. Bir zamanlar şehir, tarihi bilinen Akdeniz havzasında en büyük politik ve askeri gücü olan politik birim konumundaydı. Ünlü bilim insanı ve mucit Arşimet'in yaşadığı yerdi.

2005'te UNESCO Siraküza şehrinin tümünü ve şehir dışında ama Siraküza ili içinde bulunan Pantalica Nekropolü'nü Dünya Mirasları listesi içine almıştır.

Tarihçe 

Şehir, Antik Grek çağlarında Korint şehrinden yaşayanlar tarafından kurulmuştur. Stratejik konumu icabı ve Sicilya adasının zamanının zengin bir tarım alanı olması dolayısıyla çok geçmeden çok güçlü bir şehir devleti haline gelmiştir. Sparta ve Korint şehir-devletleri ile müttefik olarak İyon Denizi kıyısında bulunan "Magna Gracia" bölgesine hakim olmuştu. Romalı tarihçi Cicero Siraküza'yı en büyük Yunan şehri olarak tanımlamış ve aynı zamanda en güzel bir şehir olduğunu da bildirmişti. Sonradan Siraküza Roma Cumhuriyeti'ne bağlandı. Roma İmparatorluğu ve onu takibeden Bizans İmparatorluğu döneminde önemini korudu. Sicilya'nın Araplar tarafından fethedilip Sicilya Arap Emirliği'ne çevrilince ada içindeki önemini Palermo'ya kaybetti. Adayı tekrar Araplardan ele geçiren Normanlar ve onlardan sonraki Sicilya Krallığı dönemlerinde de Palermo önemini korudu. Sonradan Sicilya Krallığı ile Napoli Krallığı tek bir kral altında birlikte idare edilmeye başlandı ve İki Sicilya Krallığı döneminde Sicilya adası önemini bu krallığın merkezi olan Napoli'ye bıraktı. 1860'tan sonra İtalya'nın birleşmesi ile merkezi devlet siyaset gücü yine uzaklaşıp Roma'ya geçti.

Coğrafi konum

Görülecek turistik yerler

Dinsel olmayan yapılar 

 Castello Maniace: Yapımı 1232-1240 dönemi. II. Frederico saltanat döneminde yapılan askeri yapılara güzel bir örnektir. Kale dörtgen şekilde olup dört köşesinin her birinde silindirik birer kule bulunmaktadır. Ön cephesi ortasında bulunan sivri tepeli kemer şeklinde giriş kapısı polikrom mermerden çok süslü olarak yapılmıştır.
 Arkeoloji Müzesi: Orta Bronz çağı ile MÖ 5. yüzyıla kadar bulunan arkeolojik eserleri içinde bulundurmaktadır.
 Palazzo Lanza Buccheri Sarayı: 16. yüzyıl.
 Palazzo Mergulese-Montalto Sarayı: 14. yüzyıl. Sivri tepeli kemer şekilli giriş kapısı ve ön cephesi 14. yüzyıldan kalmıştır.
 Piskaposluk Sarayı: Kuruluşu 17. yüzyıl ve 18. yüzyılda yenileştirme yapılmıştır. 18. yüzyıl sonlarında kurulmuş olan Alagonian Kütüphanesi içindedir. 
 Palazzo Vermexio Sarayı: Günümüzde "Belediye Sarayı" görevi yapmaktadır. MO 5. yüzyıl asıllı bir İyonik Tapınak kısmı binaya bağlanmıştır.
 Palazzo Françıca Nava Bazı kısımları orijinal 16. yüzyıl yapısıdır.
 Palazzo Beneventano del Bosco: Orijinal olarak Orta Çağlarda yapılmıştır. Ama 1779 ve 1788 arasında yapılan yenileştirmelerle bu eski şekli kaybolmuştur. Çok ilgi çeken bir iç avlusu bulunur.
 Palazzo Mıgliaccıo Sarayı: 15. yüzyıl Lava taşları kakmaları ile çok süslüdür.
 Senato Sarayı:  Avlusunda tarihi bir 18. yüzyıl yolcu arabası bulunmaktadır.
 Euryalos Kalesi: Antik çağlarda en güçlü savunma kalesi olan bu yapı şehirden 9 km dışında Sırzakuza Kralı Yaşlı Dionysius tarafından yaptırılmıştır. Arka arkaya üç hendekle savunulmaktaydı. Ayrıca bu hendekler yeraltı tünelleri ile büyük depolara bağlı olup eğer kaleyi saranlar hendekleri doldurmaya çalışırlarsa dolgu maddelerini depolara alabilme imkânları bulunmaktaydı.

Antik yapılar 

 Apollo Tapınağı: Roma İmparatorluğu son dönemlerinde ve Bizans İmparatorluğu dönemlerinde bu tapınak bir Hristiyan kiliseye dönüştürülmüştür. Arap Sicilya Emirliği döneminde bir cami olarak kullanılmıştır.
 Arethuse Çeşmesi,: Ortygia adasında. Eski mitlere göre bir nımf olan Aresthuşa kendisini kovalayan Alfeus'dan kaçıp kendini savunmak için bu mevkide kendini saklamıştır..
 amfi-Tiyatro: Bu antik Yunan tiyatro yapıları arasında en seyirci sıraları bulanan olduğu iddia edilmektedir. 67 sıra seyirci yeri  8 sahneden yukarı giden merdivenlerle 9 kısıma bölünmüştür. Bu amfi-tiyatronun önü yıkık olduğu için sahnenin ve orkestranın nasıl olduğu bilinmemektedir. Günümüze gelen yıkık olmayan amfi-tiyatrosunun kısımları da antik Yunan tiyatrosunun yapımlandığı yapı şeklinde değildir. Antik Romalı seyircilere sunulan  diğer çeşit gösterileri de sahnelemek için (örneğin gladyatör gösterileri için) amfi-tiyatronun değiştirilmiş olduğu kabul edilmektedir.
 Taş Ocakları": amfi tiyatronun yakınlarında "latomie" adı verilen birkaç taş ocağı bulunmaktadır. Antik dönemlerde bu taş ocakları hapis cezalılarının çalışması için kurulmuşlardı ve bir hapishane parçası idiler. Bu "latomia" taş ocakları arasında en iyi bilineni adına "Dionysisus'un Kulağı" adı verileni idi.
 Romalı amfi-tiyatrosu: Bu yapı geç Roma İmparatorluğu döneminde kurulmuştur. Yapı kısmen kayaların yontulması ile hazırlanmıştır. Bu yapının ortasında bulunan bir dikdörtgen bölümde antik sahne mizansen aletlerin kullanıldığı bilinmektedir.
 Grotticelli Mezarlığı'nda Arşimet'in Mezarı adı verilen bir mezar bulunmaktadır. Bu mezarın yapısında iki tane Dorik usulde sütun bulunmaktadır. Arşimet'in ölümünden çok sonra hazırlanmış bir Romalı mezarıdır.
 Olimpik Tanrı Zeus Tapınağı: MÖ 6. yüzyılda yapılmıştır. 3 km şehrin dışındadır.

 Hristiyan dinsel yapılar 

 Katedral: Ortygia adasında bulunur. MO 5. yüzyılda yapılmış olan Atena tapınağı üzerine 7. yüzyılda piskopos Zoşimo tarafından yaptırılmıştır. Tapınak iken dikdörtgen yapının kısa olan kısmında 6 tane ve uzun olan kısmında 14 Dorik usulde sütunlar bulunmaktaydı ve bu sütunlar şimdi katedralin duvarları içinde bulunmaktadırlar. Yunan tapınağı zeminden üç basamak üstündeydi. Kilisenin bir kısmının çatısı Norman yapımıdır. Katedralin cephesi ise 1725-1753 döneminde Korint usullu sütunlarla ve heykellerle yeniden yapılmıştır. Katedral içinde bulunan mermerden 12. veya 13. yüzyıldan kalma vaftiz kurnası; 1599'da heykeltıraş Rizo tarafından yapılan gümüş "Azize Lucy" heykeli ve 1512'de Gagini tarafından yapılmış "Karlar İçinde Meryem" heykeli ilgi çekmektedir.  
 Sant Lucia Extra Moenia: Geleneğe göre M.S. 303'te yapılan bir Bizans eseridir. Girişi ve üç yarım kemer çatısı ve can kulesinin alt kısımları bu eski binadan kalmadır. Ama 15. ve 16. yüzyıllarda diğer kısımları yenileştirilip değiştirilmiştir.  Bu kilise altından tünel mezarlar olan  "katakomb" dehlizlerine girilmektedir. 
 San Paolo Kilisesi: 18. yüzyıl.
 San Cristoforo Kilisesi: 14. yüzyıl ve 18. yüzyılda restorasyon.
 Santa Lucìa alla Badìa Kilisesi: 1693 depreminden sonra yapılan Barok mimarı usulde kilise.
 Santa Maria dei Miracoli Kilisesi: 13. yüzyıl.
 Spirito Santo Kilisesi 18. yüzyıl.
 Cizvit Koleji Kilisesi: Büyük bir barok stilde kilise
 St. Benedict Kilisesi: 16. yüzyıl 1693 sonra restorasyon.
 Chiesa della Conçezione Kilisesi: İlk yapımı 14. yüzyıl ve 18. yüzyılda yenilenmiştir. Sonradan Benediktin Manastırına bağlanmıştır.
 San Francesco all'İmmacolata Kilisesi: Cephesinde sütunlara ve yontulmuş taştan roliyef sütun şekilleri bulunmaktadır. Bu kiliseye eski özel bir geleneğe göre kilisede saklanan "Svelata (Vahiy)" adlı bir ikona her 29 Kasım sabahı ayinle herkese gösterilir. 
 San Johanna Basılıkası'': Bir Hristiyan şehit olan San Marcıano'nın gömülü bulunduğu kabul edilen bir mahzen olarak ilk defa hazırlanmıştır. Arap Emirliği hükümdarlığı sırasında yıktırılmıştır. Normanlar tarafından yeniden bir kilise olarak yaptırılmış; ama 1693'te bu kilise de yıktırılmıştır. Günümüzdeki bina bu yıktırılmış kilisenin kısmen yenilenmesinden ortaya çıkmıştır. Bu restore edilen kilisenin sunağının Bizanslı devrinden kaldığı kabul edilmektedir. Binanın mahzeninden çok sayıda dehliz ve tünel çıkılmaktadır ve bu dehlizlerde binlerce mezar bulunmaktadır. Bazı dehlizlerde fresko duvar tabloları bulunur.

Komşu komünler 

Siraküz'a komünü şu komünlerle sınır komşusudur: Avola, Canicattini Bagni, Floridia, Melilli, Noto, Palazzolo Acreide, Priolo Gargallo, Solarino

Kardeş şehirler 

Siraküza şu kentlerle kardeş şehir bağlantısı kurmuştur:

Resimler 

Siraküza

Kaynakça

Ayrıca bakınız 
 Sicilya
 Sicilya Özerk Bölgesi
 Siraküza (il)

Dış bağlantılar 

 Siraküza Belediyesi resmi websitesi   
 İtalyanca Wikipedia "Siracusa" maddesi