Sirenayka Muharebesi

Sirenayka Muharebesi, Rommel’in 21 Ocak 1942 tarihinde başlattığı ve Birleşik Krallık 1. Zırhlı Tümeni’ni, ardından Bingazi’yi hedef alan taarruzuyla başlayan, Bingazi ve Derne’in Rommel tarafından işgaliyle sonuçlanan savaşlardır.

Harekât öncesi 
General Claude Auchinleck komutasındaki Birleşik Krallık 8. Ordusu, 18 Kasım 1941 tarihinde Crusader Harekatı’nı başlatmışlardı. Bu harekât, Kuzey Afrika Cephesi’ndeki Alman-İtalyan kuvvetlerinin, Gazala Hattı’ndan Sirenayka –Kuzey Libya- boyunca El Ageyla’ya kadar çekilmelerine neden olmuştu. Bu çekilmenin ardından 30 Aralık 1941 tarihinde Kuzey Afrika Cephesi’nde her iki taraf da faaliyetlerini durdurmuştu.

Rommel’in taarruz planı 
Alman Afrika Kolordusu, 5 Ocak 1942 tarihinde 100 tanklık bir takviye almıştır. Bu takviyeye dayanarak Rommel, Birleşik Krallık 8. Ordusu’na karşı bir taarruz planı hazırlamıştır.

Rommel, birliklerini bu harekât için yeniden tertiplemiştir. İki görev grubu oluşturulmuştur. Kuzey Kuşatma Grubu, 21. Panzer Tümeni ve 90. Hafif Tümenin bazı unsurlarından oluşturulur ve sahil kesiminden Bingazi yönünde taarruz edecektir. Diğer ana birlikler ise Güney Kuşatma Grubu olarak çöl içinden kuzey doğu yönünde taarruz edecektir. Her iki grup da Derna dolaylarında birleşerek bu alan içinde kalan Müttefik kuvvetlerini imha edecektir.

Taarruz 
21 Ocak 1942 sabahı Rommel’in panzerleri Birleşik Krallık I. Zırhlı Tümeni’ne tam bir baskın vermiştir. Kuzey Kuşatma Grubu, Agadebya üzerine ilerledikten sonra sağa çark edip Birleşik Krallık 1. Zırhlı Tümen’inin geri bağlantısını kesmiş, Güney Kuşatma Grubu ise Msus yönünde ilerleyip 1. Zırhlı Tümen’in sol kanadını çevirmiştir.

22 Ocak 1942 tarihinde Birleşik Krallık 1. Zırhlı Tümen’inin kuşatılması tamamlanmıştır. Daha sonra bu tümen ağır kayıplara karşın çekilmeyi başaracaktır. Ertesi gün Rommel hiç oyalanmadan harekâtın ikinci aşamasını başlatır. Kuzey Kuşatma Grubu Bingazi’ye güney yönünden yaklaşırkan Güney Kuşatma Grubu doğudan bir çevirme harekâtına girişir. Bingazi’deki 4. Hint Tümeni baskına uğramıştır, tüm savunma önlemleri Rommel’in güneyden taarruz edeceği beklentisine dayanıyordu. 30 Ocak 1942 de Rommel Bingazi’ye girdiğinde on günlük harekâtın sonunda büyük miktarda ikmal malzemesi ve çeşitli savaş araçları Alman-İtalyan kuvvetlerinin eline geçmiştir.

II. Dünya Savaşı Kuzey Afrika Cephesi'nde muharebeler ve harekâtlar