ఇస్రా, మేరాజ్

ఇస్లామీయ సాంప్రదాయాలలో ఇస్రా, మేరాజ్ (అరబ్బీ : الإسراء والمعراج), అనునవి సా.శ. 621 (1 హిజ్రీ పూర్వం) మహమ్మదు ప్రవక్త గారి షబ్-ఎ-మేరాజ్ న ఆరోహణాకార్యక్రమాల రెండు భాగాలు. మహమ్మదు ప్రవక్త భౌతికంగా మేరాజ్ ప్రయాణం చేశారని చాలామంది ముస్లిం పండితుల అభిప్రాయం. కొందరైతే ఆత్మపరంగా మేరాజ్ ప్రయాణం చేశారని భావిస్తారు. క్లుప్తంగా ఈ ప్రయాణ సారాంశాన్ని ఖురాన్ లోని అల్-ఇస్రా సూరాలో 1 నుండి 60 సూక్తులలో వర్ణింపబడింది. ఇతరత్రా విషయాలు హదీసులలో నుండి లభించాయి.
 ఇస్రా: మక్కా నగరంలోని కాబాలో మహమ్మదు ప్రవక్త విశ్రాంతి తీసుకొనుచుండగా జిబ్రయీల్ దూత ప్రత్యక్షమై, అల్లాహ్ ఆజ్ఞతో బుర్రాఖ్ పై కూర్చుబెట్టుకొని, మక్కానుండి "సుదూరపు మస్జిద్" (జెరూసలేం లోని మస్జిద్-అల్-అఖ్సా) కు తీసుకెళ్ళాడు. ఈ ప్రయాణాన్ని ఇస్రా అంటారు. ఇచ్చట ప్రవక్తల నమాజుకు ఇమామత్ చేశారు.
 మేరాజ్: "సుదూరపు మస్జిద్" నుండి జిబ్రయీల్, మహమ్మదు ప్రవక్తను బుర్రాఖ్ పై కూర్చోబెట్టి, మేరాజ్ స్వర్గారోహణకై తీసుకెళ్ళాడు. ఈ ప్రయాణాన్ని మేరాజ్ అంటారు.
ఈ ఆరోహణలో మహమ్మదు ప్రవక్త ఇతర ప్రవక్తలతో సంభాషిస్తాడు. అల్లాహ్ తోనూ సంభాషిస్తాడు. ఈ శుభఘడియలో అల్లాహ్ తన బహుమానంగా మహమ్మదు ప్రవక్తకు 5 పూటల ప్రార్థనలను (నమాజ్ లను) ప్రసాదిస్తాడు.

ఈ మహమ్మదు ప్రవక్త 'ఇస్రా, మేరాజ్' ఆరోహణనూ, ప్రయాణాన్ని విశ్వాసులు నమ్ముతారు (అందులో అబూబక్ర్ ప్రథముడు), అవిశ్వాసులు నమ్మక గేలిచేస్తారు.

మహమ్మదు ప్రవక్త 'ఇస్రా మేరాజ్' లను పునస్కరించుకొని ముస్లింలు షబ్-ఎ-మేరాజ్ లేదా లైలతుల్ మేరాజ్ పర్వాన్ని గడుపుకొంటారు. రాత్రంతా జాగారం చేసి నమాజ్ చేస్తారు.

ప్రయాణ విధము 

పెక్కు మంది ముస్లింలు ఈ ప్రయాణాన్ని 'భౌతిక (బొందితో) ప్రయాణ'మని నమ్ముతారు. కొందరైతే ఈ ప్రయాణం 'ఆత్మ పరమైన ప్రయాణం' (కల) అని భావిస్తారు. ఇస్లామీయ చరిత్రకారుడు ఇబ్న్ ఇస్ హాఖ్ ప్రకారం ఈ ప్రయాణం ఆత్మపర ప్రయాణం. హదీసుల ప్రకారం ఆయెషా సిద్దీఖా (మహమ్మదు ప్రవక్త గారి పత్ని) ఇలా చెప్పారు: "మహమ్మదు ప్రవక్త గారి ఆత్మ ఈ సుదూర ప్రయాణం (మేరాజ్) చేసింది" అని. కానీ అల్-తబరి, ఇబ్న్ కసీర్ ల ప్రకారం ఈ ప్రయాణం భౌతికమయినది. అబుల్ అలా మౌదూది ప్రకారం : "ఇతర హదీసుల ప్రకారం ఈ ప్రయాణం భౌతికమయినది", " ఆత్మపరమైన ప్రయాణమని విశ్వాసులు అంగీకరించరు".

మస్జిద్ అల్-అఖ్సా, సుదూరపు మస్జిద్ 
మేరాజ్ జరిగిన సమయంలో, ఆ ప్రాంతంలో మస్జిద్ లేదు. అందుకే ఆ మస్జిద్ కు 'సుదూరపు మస్జిద్' లేక మస్జిద్-ఎ-అఖ్సా (అరబ్బీ భాష : المسجد الأقصى ) అని అంటారు. దీని వర్ణన ఖురాన్ 17:1,లో జరిగింది.ఈ మస్జిద్ జెరూసలేం లోని మస్జిద్ ల సమూహంలో గలదు.

నవీన ధృక్పదం 
ఇస్లాంలో పర్వదినమైన లైలతుల్-మేరాజ్, హిజ్రత్కు ముందు తాయిఫ్ ప్రజలవద్దకు వెళ్ళకముందు జరిగింది. రజబ్ నెల 27వ తేదీన రాత్రి జరిగింది.

లైలతుల్-మేరాజ్ (అరబ్బీ: لیلة المعراج, లేదా షబ్-ఎ-మేరాజ్ అరబ్బీ شب معراج, ప్రపంచంలోని అన్ని దేశాలలోని ముస్లింలు ఘనంగా జరుపుకుంటారు. ఈ పర్వాన మస్జిద్ లకు దీపాలతో అలంకరిస్తారు. రాత్రంతా జాగారం జేస్తూ ప్రార్థనలు చేస్తారు. ఇస్రా, మేరాజ్ ల కథ వివరింపబడుతుంది. మహమ్మదు ప్రవక్త ఏ విధంగా అల్లాహ్ను కలవడానికి జిబ్రయీల్తో బుర్రాఖ్ పై ప్రయాణ మయ్యారు, వారి ప్రయాణం యేవిధంగా జరిగింది, అల్లాహ్, మహమ్మద్ ల మధ్య సంభాషణ, వాటి విషయాలు యేవి ఇవన్నియూ ప్రసంగరూపంలో సాగుతాయి. ఈ రాత్రిప్రయాణం జరిగి అల్లాహ్ తో సంభాషించిన తరువాత అల్లాహ్, మహమ్మదు ప్రవక్త ఆయన అనుచరులంతా రోజుకు అయిదు సార్లు నమాజ్ చెయ్యాలని ఆదేశిస్తాడు.

ఖురాన్, హదీసులు 
ఈ విషయంగూర్చి ఖురాన్లో కొద్దిగా మాత్రంమే చర్చింపబడింది. హదీసులలో సంపూర్ణంగా వివరింపబడింది. ఇస్రా గూర్చి ఖురాన్ లోని 17వ సూరా అల్-ఇస్రాలో వర్ణింపబడింది. సూరా అన్-నజ్మ్లో కూడా ఇస్రా, మేరాజ్ గురించి వర్ణింపబడింది.

ఖురాన్ 
ఖురాన్ లో వర్ణనలు

హదీసులు 
హదీసులలో అతిముఖ్యమైన హదీసులు అనస్ బిన్ మాలిక్ (612-712) చే ఉల్లేఖించబడినవి. మహమ్మదు ప్రవక్త మేరాజ్ సమయంలో అనస్ బిన్ మాలిక్ యువకుడు.

ఇవీ చూడండి 
 బైతుల్-ముఖద్దస్

Notes

మూలాలు 
 "The Treatise of al-Miraj - from Risale-i Nur"
 "Night Journey"
 The Miracle of al-Isra and al-Mir’aj
 Egyptian Ministry of Culture Publication: The Prophet Muhammad's 'Night Journey' was Not to Jerusalem but to Medina
 The Position of Jerusalem and the Bayet al-Maqdas in Islam
 A. Bevan, Mohammed's Ascension to Heaven, in "Studien zu Semitischen Philologie und Religionsgeschichte Julius Wellhausen," (Topelman, 1914,pp. 53–54.)
 B. Schreike, "Die Himmelreise Muhammeds," Der Islam 6 (1915–16): 1-30
 Colby, Frederick. The Subtleties of the Ascension: Lata'if Al-Miraj: Early Mystical Sayings on Muhammad's Heavenly Journey. City: Fons Vitae, 2006.
 J. Horovitz, "Muhammeds Himmelfahrt," Der Islam 9 (1919): 159-83
 Heribert Busse and Georg Kretschmar, Jerusalemer Heiligstumstraditionen (Wiesbaden: Otto Harrassowitz, 1987)
 Heribert Busse, "The Destruction Of The Temple And Its Reconstruction In The Light Of Muslim Exegesis Of Sûra 17:2–8", Jerusalem Studies In Arabic And Islam, 1996, Vol. 20, p. 1.

బయటి లింకులు 
 "The Treatise of al-Miraj - from Risale-i Nur"
 "Night Journey"
 The Miracle of al-Isra and al-Mir’aj
 Egyptian Ministry of Culture Publication: The Prophet Muhammad's 'Night Journey' was Not to Jerusalem but to Medina
 The Position of Jerusalem and the Bayet al-Maqdas in Islam
 http://www.sunnah.org/ibadaat/fasting/ascen3.htm 

ఇస్లామీయ సాంప్రదాయాలు
ముస్లింల సాంప్రదాయాలు
ముహమ్మద్
ఖురాన్