వేల్పూరు (శావల్యాపురం)

వేల్పూరు, పల్నాడు జిల్లా, శావల్యాపురం మండలానికి చెందిన గ్రామం.  

ఇది మండల కేంద్రమైన శావల్యాపురం నుండి 7 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన వినుకొండ నుండి 10 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1955 ఇళ్లతో, 7294 జనాభాతో 2205 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 3714, ఆడవారి సంఖ్య 3580. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 1174 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 335. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 590113.

గ్రామ భౌగోళికం 
ఈ గ్రామం ఉనికి ఉత్తర అక్షాంశం 16.08 '58.00" డిగ్రీలు, తూర్పు రేఖాంశం 79. 51'49.49" డిగ్రీలపై ఉంది.జిల్లా ప్రధాన కేంద్రానికి సుమారు 72 కిలోమీటర్లు దూరం కలదు . వేల్పూరు గ్రామం గుంటూరు కర్నూలు రహదారిలో ఘంటవారి పాలెం గ్రామం నుండి 2.50 కి.మీ.దూరంలో ఉంది, వేల్పూరు గ్రామం, వినుకొండ శాసనసభ నియోజకవర్గంలో ఉంది.

గ్రామంలో విద్యా సౌకర్యాలు

జిల్లా పరిషత్తు ఉన్నత పాఠశాల
వేల్పూరు గ్రామంలోని ఈ పాఠశాలలో 6 నుండి 10వ తరగతి వరకు తెలుగు, ఇంగ్లీష్ లో విద్యాభ్యాసం ఉంది.
ఈ గ్రామానికి చెందిన శ్రీ కోడూరి శివనాగేశ్వరరావు, వ్యవసాయం చేస్తూనే, వెల్డింగ్ పనులు గూడా చేస్తుంటారు. వీరి కుమార్తె వినీత, ఆరవతరగతి నుండి 10వ తరగతి వరకు, ఈ పాఠశాలలోనే చదివినది. 2014=15 విద్యాసంవత్సరంలో ఈ పాఠశాలలో 10వ తరగతి పరీక్షలు వ్రాయగా, ఆ పరీక్షలలో ఆమె, 10/10 గ్రేడ్ మార్కులు సాధించి, తన గ్రామానికీ మరియూ తన పాఠశాలకూ పేరుతెచ్చింది.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఐదు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.
సమీప బాలబడి కనమర్లపూడిలో ఉంది.
సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల వినుకొండలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల నరసరావుపేటలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల గుంటూరులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు నరసరావుపేటలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం నరసరావుపేటలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల గుంటూరు లోనూ ఉన్నాయి.

వైద్య సౌకర్యం

ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం 
వేలుపూరులో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు.
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం

తాగు నీరు 
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. చెరువు ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.

పారిశుధ్యం 
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు 
వేలుపూరులో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం, ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. దూరంలోపు ఉంది. జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.

మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు 
గ్రామంలో వాణిజ్య బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉన్నాయి. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉన్నాయి. గ్రామంలో పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆశా కార్యకర్త, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.

విద్యుత్తు 
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 8 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

భూమి వినియోగం 
వేలుపూరులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
 వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 716 హెక్టార్లు
 సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 120 హెక్టార్లు
 బంజరు భూమి: 200 హెక్టార్లు
 నికరంగా విత్తిన భూమి: 1169 హెక్టార్లు
 నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 284 హెక్టార్లు
 వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 1205 హెక్టార్లు

నీటిపారుదల సౌకర్యాలు 
వేలుపూరులో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
 కాలువలు: 1205 హెక్టార్లు
నాగార్జునసాగర్ కుడి కాలువ ఈ గ్రామం గుండా ప్రవహిస్తున్నది.

గ్రామంలోని దర్శనీయ ప్రదేశములు/దేవాలయాలు 
 వేల్పూరులో అతి పురాతనమైన శివాలయం, శ్రీ వెంకటేశ్వస్వామి గుడి, కళ్యాణమండపం, 2 రామాలయాలు, పోలేరమ్మ, అద్దంకమ్మ, ఆంజనేయస్వామి గుడి, బ్రహ్మం గారి గుడి, బ్రహ్మం గారి ఆశ్రమం, ఒక మసీదు.3 చర్చిలు ఉన్నాయి.
 ఈ గ్రాములో కొలువై ఉన్న శ్రీ వేంకటేశ్వరస్వామి వారి ఆలయంలో విమాన శిఖర, జీవధ్వజ, మహా ప్రతిష్ఠ, కుంభాభిషేక మహోత్సవాలు 2014,మార్చి-13 నుండి 17 వరకూ, నిర్వహించారు. ఈ ఆలయాన్ని, కల్యాణమంటపాన్నీ, రు. 6 కోట్లతో నిర్మించారు. విగ్రహ ప్రతిష్ఠ సందర్భంగా, స్వామివారికి వేకువఝాము నుండియే, ప్రత్యేక పూజలు నిర్వహించారు. అనంతరం విగ్రహ ప్రతిష్ఠ, జీవధ్వజస్తంభం, ద్వారపాలక మహా ప్రతిష్ఠ కార్యక్రమాలు నిర్వహించారు.17వ తేదీన భారీగా అన్నదానం కార్యక్రమం నిర్వహించారు. ఈ కార్యక్రమానికి భక్తులు, పెద్ద సంఖ్యలో విచ్చేశారు. [3]

గ్రామంలో ప్రధాన పంటలు 
గ్రామంలో ఎక్కువ భాగం మాగాణి, కొంత మెట్ట కలిగియున్నది.

గ్రామంలో ప్రధాన వృత్తులు 
ఈ గ్రామంలో అధిక భాగము ప్రజలు రైతులే.

గ్రామ ప్రముఖులు

మొగిలి సురేష్ 
వేల్పూరు బి.సి.కాలనీలో నివసించుచున్న మొగిలి వెంకటేశ్వర్లు, ఆదిలక్ష్మి దంపతులు వ్యవసాయ కూలీలు. ఇతని కుమారుడు సురేష్, ప్రకాశం జిల్లాలోని తర్లుపాడు లోగల ఎస్.సి.వసతిగృహంలో పదవ తరగతి వరకు, విద్యనభ్యసించి, అనంతరం ఇ.ఇ.ఇ.లో డిప్లమా చదివి, అనంతరం సాధారణ డిగ్రీ చదివి, కుటుంబ పరిస్థితుల దృష్ట్యా జీవిత బీమా సంసంస్థలో ఉద్యోగ చేయుచూ, కాకతీయ విశ్వవిద్యాలయంలో సైకాలజీలో ఎం.యే. పట్టా పొందినారు. ప్రస్తుతం పశ్చిమగోదావరి జిల్లాలోని ఆదిత్యబిర్లా సంస్థలో గత ఏడు సంవత్సరాల నుండి మేనేజరుగా పనిచేస్తున్నారు. వీరు ఙాపకశక్తిలో దిట్ట. 45 సెకండ్లలో 180 చరవాణి నంబర్లు, 60 వరకు పేర్లు, వెనుక నుండి ముందుకు, ముందు నుండి వెనుకకు, ఎక్కడ అడిగినా తడబడకుండా ఫాస్ట్ రీకాల్‌లో తడబడకుండా చెప్పగలరు. ఈ విధంగా ఈ విద్యలో ఇప్పటి వరకు పలు ప్రదర్శనలు ఇచ్చి, 9 పురస్కారాలు పొందిన వీరు, త్వరలో గిన్నెస్ బుక్ రికార్డు సాధన దిశగా సాగుచున్నారు.

గణాంకాలు
 2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం జనాభా 7324, పురుషుల సంఖ్య 3710, మహిళలు 3614, నివాస గృహాలు 1837గ

మూలాలు