ఉప్పలూరు (ముద్దనూరు)

ఉప్పలూరు, వైఎస్‌ఆర్ జిల్లా, ముద్దనూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం.

ఇది మండల కేంద్రమైన ముద్దనూరు నుండి 11 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన జమ్మలమడుగు నుండి 33 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది.2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 822 ఇళ్లతో, 3317 జనాభాతో 3813 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1680, ఆడవారి సంఖ్య 1637. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 122 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 9. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 593178.పిన్ కోడ్: 516 380.

గ్రామ పంచాయతీ
ఈ పంచాయితీలో ఆకు తోటపల్లి, చిన్న కటరపల్లి ఉన్నాయి.

విద్యా సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో ఒక ఉన్నత పాఠశాల, ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఆరు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.సమీప బాలబడి, సమీప జూనియర్ కళాశాల ముద్దనూరు లోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు, సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం జమ్మలమడుగు లోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల, సమీప వైద్య కళాశాల, కడప లోనూ ఉన్నాయి.

వైద్య సౌకర్యం 
ఉప్పలూరులో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. 
సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

తాగు నీరు 
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. 
గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. 
బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. 
చెరువు ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.

పారిశుధ్యం 
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు 
ఉప్పలూరులో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉన్నాయి. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. 
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.

మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు 
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.

ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో అంగన వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి. మీ. కి పై బడిన దూరంలో ఉన్నాయి.

విద్యుత్తు 
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 10 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

భూమి వినియోగం 
ఉప్పలూరులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
 వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 75 హెక్టార్లు
 వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 400 హెక్టార్లు
 శాశ్వత పచ్చిక ప్రాంతాలు, ఇతర మేత భూమి: 300 హెక్టార్లు
 తోటలు మొదలైనవి సాగవుతున్న భూమి: 700 హెక్టార్లు
 సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 300 హెక్టార్లు
 నికరంగా విత్తిన భూమి: 2038 హెక్టార్లు
 నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 1496 హెక్టార్లు
 వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 842 హెక్టార్లు

నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
ఉప్పలూరులో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
 బావులు/బోరు బావులు: 826 హెక్టార్లు
 చెరువులు: 16 హెక్టార్ల

వామికొండ జలాశయం 
ఈ గ్రామ సమీపంలో వామికొండ జలాశయం ఉన్నది. దీనిని 2015 లో మొదటిసారిగా ఈ జలాశయంలో నీరు నింపినారు. ఈ జలాశయాన్ని ఇప్పుడు కృష్ణా జలాలతో పూర్తి స్థాయిలో నింపడంతో, జలకళను సంతరించుకున్నది. అందువలన గ్రామంలోని సుమారు 100 ఎకరాల వ్యవసాయ భూములలో ఊట నీరు చేరి పంటలు దెబ్బతిన్నవి.

ఉత్పత్తి
ఉప్పలూరులో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

ప్రధాన పంటలు
వేరుశనగ, పొద్దు తిరుగుడు, వంగ

దర్శనీయ ప్రదేశాలు/దేవాలయాలు

శ్రీ చౌడేశ్వరీ దేవి ఆలయం 
ఈ ఆలయంలో భక్తులు ఉగాది సందర్భంగా, అమ్మవారికి ప్రత్యేకపూజలు నిర్వహించెదరు. ఆ రోజున తెల్లవారు ఝాము నుండియే, భక్తులు కుటుంబ సమేతంగా ఆలయానికి విచ్చేసి, అమ్మవారిని దర్శించుకుంటారు. నూతన సంవత్సరంలో అన్నింటా విజయాలు సిద్ధించాలని కోరుకుంటారు.

గ్రామ విశేషాలు   
ఈ గ్రామం చుట్టుపక్కల గ్రామాలకు కేంద్రం.

మూలాలు

వెలుపలి లంకెలు