சீட்டா-கரோட்டீன்

சீட்டா-கரோட்டீன் (zeta-carotene) என்பது  C40H60  என்ற மூலக்கூற்று வாய்ப்பாட்டால் விவரிக்கப்படும் ஒரு கரிம வேதியியல் சேர்மமாகும். இதை ζ-கரோட்டீன் என்றும் எழுதுவர். தாவரங்கள், பாசிகள், பூஞ்சைகள், பாக்டீரியாக்கள் போன்றவற்றால் தயாரிக்கப்படும் கரோட்டீனாய்டு எனப்படும் கரிம நிறமியே சீட்டா கரோட்டீன் எனப்படுகிறது. α-கரோட்டீன் மற்றும் β-கரோட்டீனிலிருந்து இது வேறுபட்டதாகும். ஏனெனில் இதுவோர் அவளையச் சேர்மமாகும் . தக்காளிப் பழத்தில் காணப்படும் பிரகாசமான சிவப்பு நிறங்கொண்ட லைக்கோபீன் என்ற கரோட்டீனாய்டு ஐதரோகார்பனின் கட்டமைப்பைப் போன்றதொரு கட்டமைப்பை சீட்டா-கரோட்டீனும் பெற்றுள்ளது. ஆனால் இதில் கூடுதலாக நான்கு ஐதரசன் அணுக்கள் காணப்படுகின்றன. β-கரோட்டீன் உருவாக்கத்தில் ஓர் இடைநிலையாக ζ-கரோட்டீனை பயன்படுத்த முடியும் . ஐதரசன் நீக்க வினைக்கு உட்படுத்துவதன் வழியாக ζ-கரோட்டீனை லைக்கோபீனாக மாற்றமுடியும். பின்னர் இதை லைக்கோபீன்பீட்டா-சைக்ளேசு நொதியின் செயல்பாட்டால் β-கரோட்டீனாகவும் மாற்றலாம் .

மேற்கோள்கள் 

ஆல்க்கீன்கள்
உயிர்வேதியியல்