எலிசபெத் லாப்டஸ்

எலிசபெத் எஃப். லாப்டஸ் (Elizabeth Loftus இயற்பெயர்:எலிசபெத் பிஷ்மேன், அக்டோபர் 16, 1944)  ஒரு அமெரிக்க அறிவாற்றல் உளவியலாளர் மற்றும் மனித நினைவாற்றல் நிபுணர் ஆவார். லாப்டஸ்  தவறான் தகவல்களின் விளைவுகள் மற்றும் நேரில் கண்ட சாட்சிகளின் நினைவுகள், நினைவுருவாக்கம்,  குழந்தைப்பருவத்தில் நடந்த பாலியல் வன்கொடுமை    உள்ளிட்ட  இயற்கைக்கு மாறான தவறான நினைவுகளின் இயல்புகள்  ஆகியவற்றை மீட்டுக் கொணரும் உளவியல் முறைகளில் சிறந்த அவரது முன்னோடிப் பணிகளுக்காகப் பெரிதும் அறியப்பட்டவர், ஆவார்.  அவர் மனித நினைவகத்தின் தன்மை பற்றிய விரிவான ஆராய்ச்சியை மேற்கொண்டவர். நாம் சொல்லும் விடயங்கள் மூலம் நினைவுகள் எவ்வாறு மாற்றப்படலாம் என்பதை அவனுடைய சோதனைகள் வெளிப்படுத்துகின்றன.

ஆய்வகத்திற்குள்ளே அரும்பணிகளைச் செய்த அதே நேரத்தில், லாப்டஸ் தனது ஆய்வுகளைச் சட்ட அமைப்புகளுக்குப் பயன்படுத்துவதில் பெரிதும் ஈடுபட்டிருந்தார்; அவர் நூற்றுக்கணக்கான வழக்குகளுக்கு  ஆலோசனைகள் அல்லது நிபுண சாட்சியாக சாட்சியம் வழங்கினார்    லாப்டஸ் தனது பணிகளுக்காக உலகம் முழுவதும் அங்கீகாரம் பெற்றார், பல்வேறு விருதுகள் மற்றும் மதிப்புறு பட்டங்களைப் பெற்றார்.  2002 ஆம் ஆண்டில், ரிவ்யூ ஆஃப் ஜெனரல் சைக்காலஜி என்ற இதழ் வெளியிட்ட, இருபதாம் நூற்றாண்டின் செல்வாக்குள்ள 100 உளவியல் ஆய்வாளர்களின் பட்டியலில் லாப்டஸ் 58 ஆவது  இடம் பெற்றார். மேலும் பட்டியலில் அதிக மதிப்பெண் பெற்ற பெண்மணியாகவும் இடம் பிடித்தார்.

வரலாறு 
எலிசபெத் லாப்டஸ் 1944 ஆம் ஆண்டு அக்டோபர் 16 ஆம் நாள் கலிபோர்னியாவின் லாஸ் ஏஞ்சல்ஸ் நகரில் பிறந்தார். பெல் ஏர் நகரில் வளர்ந்த லாப்டஸ்,  அவருடைய தந்தை சிட்னி ஒரு மருத்துவர் ஆவார். தாய் ரெபெக்கா பிஷ்மேன் ஒரு நூலகர் ஆவார்.  லாப்டசுக்கு 14 வயதாகும் பொழுது  அவரது தாயார் ஒரு விபத்தில் நீரில் மூழ்கி இறந்தார்.

1966 ஆம் ஆண்டில் லாஸ் ஏஞ்சல்ஸ் நகரில் கலிபோர்னியா பல்கலைக்கழகத்தில், கணிதம் மற்றும் உளவியலில் இளங்கலை பட்டம் பெற்றார்.  1967 ஆம் ஆண்டில் அவர் ஸ்டான்போர்ட் பல்கலைக்கழகத்தில் பட்டப்படிப்புப் பள்ளியில் தனது முதுகலைப் பட்டத்தையும், 1970 இல், கணித உளவியலில் இரண்டிலும் முனைவர் பட்டம் பெற்றார். தனது குடும்பத்தில் இரண்டிலும் முனைவர் பட்டம் பெற்ற ஒரே பெண்மணி இவராவார். 1968 ஆம் ஆண்டில், உளவியலாளர் ஜெஃப்ரி லாப்டஸ் என்பவரை மணந்தார்,; 1991 இல் விவாகரத்து பெற்றார். ஆனால் நண்பர்களாக வாழ்ந்து வருகின்றனர்.  லாப்டசுக்குக் குழந்தைகள் கிடையாது.

மேற்கோள்கள்

வெளியிணைப்புகள் 
 https://staff.washington.edu/eloftus/Articles/sciam.htm

வாழும் நபர்கள்
1944 பிறப்புகள்
அமெரிக்க உளவியலாளர்கள்