அலுமினியம் புரோமைடு

அலுமினியம் புரோமைடு (Aluminium bromide) என்பது AlBrx  என்ற பொது மூலக்கூற்று வாய்ப்பாட்டால் விவரிக்கப்படும் ஒரு கனிம வேதியியல் சேர்மமாகும். அலுமினியம் முப்புரோமைடு என்றழைக்கப்படும் அலுமினியம் டிரைபுரோமைடுதான் அலுமினியம் புரோமைடின் பொது வடிவமாகும். நிறமற்ற இச்சேர்மம் பதங்கமாகக்கூடிய நீருறிஞ்சும் திண்மமாகும். எனவே பழைய உப்பு மாதிரிகள் நீரேற்றுகளாக மாறி அலுமினியம் முப்புரோமைடுஅறுநீரேற்றாகக் (AlBr3•6H2O) காணப்படுகின்றன.

கட்டமைப்பு 

திண்மநிலையில், கார்பன் டைசல்பைடு போன்ற கரைப்பான்களில் கரைக்கப்பட்ட கரைசல்களில், உருகிய நிலையில் மற்றும் வாயு நிலை போன்ற நிபந்தனைகளில் அலுமினியம் முப்புரோமைடு (Al2Br6) இருபடி அமைப்பில் காணப்படுகிறது. உயர் வெப்பநிலைகளில் மட்டும் இந்த இருபடிகள் உடைந்து ஒருமங்களாகின்றன. 
 
 Al2Br6  → 2 AlBr3 ΔH°diss  = 59 கிலோயூல்/மோல்
அலுமினியம் மோனோபுரோமைடு என்றழைக்கப்படும் அலுமினியம் ஒற்றைபுரோமைடு இனமானது ஐதரசன் புரோமைடுடன் அலுமினியம் உயர் வெப்பநிலையில் வினைபுரிவதால் உருவாகிறது. அறைவெப்பநிலையில் இது விகிதச்சமமாதலின்றி பிரிகையடைகிறது.

6/n "[AlBr]n"  → Al2Br6  +  4 Al

இந்த வினை 1000 ° செல்சியசுக்கும் அதிகமான வெப்பநிலையைத் தாண்டும்போது மீண்டும் தலைகீழாக மாற்றியமைக்கப்படுகிறது. அலுமினியம் ஒற்றைபுரோமைடு சேர்மமானது  படிகவியல் கோட்பாடுகளின்படி நாற்படி கூட்டுவிளைபொருள் Al4Br4(NEt3)4   (Et = C2H5). என்ற வடிவத்தில் அடையாளப்படுத்தப்படுகிறது. இந்த இனங்கள் சைக்ளோபியூட்டேனுடன் மின்னணு முறையில் தொடர்புடையவையாகும். ஈரணு அலுமினிய ஒற்றைபுரோமைடு ஓர் இருபடியாக ஒடுக்கமடைந்து பின்னர் நான்முக Al4Br4  தொகுதியாக  போரான் சேர்ம வரிசையொத்ததாக மாற்றமடைகிறதென கோட்பாடுகள் தெரிவிக்கின்றன .

Al2Br6 சேர்மத்தில் இரண்டு AlBr4 நான்முகங்கள் ஒரு பொது விளிம்பை பகிர்ந்து கொள்கின்றன. D2h என்ற மூலக்கூற்று சீரொழுங்கு இங்கு காணப்படுகிறது.

AlBr3 என்ற ஒற்றைப்படி ஆவி நிலையில் மட்டும் தோன்றுகிறது. இதை முக்கோண சமதளம் மற்றும் D3h  இடக் குழு அமைப்பு என்று விவரிக்கமுடியும். அலுமினியத்தின் இனக்கலப்பு பெரும்பாலும் sp2. இனக்கலப்பு என்று விவரிக்கப்படுகிறது. Br-Al-Br  பிணைப்புகளுக்கு இடையிலான பிணைப்புக் கோணம் 120 பாகைகளாகும்.

தயாரிப்பு 

அலுமினியம் புரோமைடு வகைகளில் Al2Br6  என்ற மூலக்கூற்று வாய்ப்பாடு கொண்ட அலுமினியம் டிரைபுரோமைடு சேர்மமே பொதுவாக நடைமுறையில் பயன்படுத்தப்படும் சேர்மமாகும். ஒரு நீருறிஞ்சியாக நிறமற்ற திண்மமாக இது சாதாரன நிலைகளில் அறியப்படுகிறது. இரும்பை அசுத்தமாகக் கொண்ட அலுமினியம் புரோமைடு உப்புகள் மஞ்சள் நிறத்தில் அல்லது செம்பழுப்பு நிறத்தில் காணப்படுகின்றன, அலுமினியத்துடன் ஐதரசன் புரோமைடு வினைபுரிவதால் அலுமினியம் புரோமைடு உருவாகிறது.
 
2 Al  +  6 HBr  →   Al2Br6  +  3 H2

மாறாக நேரடியான புரோமினேற்ற வினையின் மூலமாகவும் இதைத் தயாரிக்கிறார்கள்.

2 Al  +  3 Br2  →   Al2Br6

வினைகள் 

Al2Br6 எளிமையாக பிரிகையடைந்து வலிமையான AlBr3 என்ற இலூயிசு அமிலமாக மாறுகிறது. இது இருபடியாக்கலுக்கு உட்படும் தன்மை பொதுவாக மிகுகன முதன்மைக்குழு ஆலைடுகளில் பொதுவாக காணப்படுகிறது. அனுபவ வாய்ப்பாடு உணர்த்தும் உட்கிடையான போக்கைக் காட்டிலும் அதிக மொத்தமாக இத்தன்மை உணரப்படுகிறது. போரான் டிரைபுரோமைடு போன்ற இலேசான முதன்மைக்குழு ஆலைடுகள் இப்பண்பை வெளிப்படுத்துவதில்லை. மைய அணுவின் சிறிய உருவ அளவு இதற்கு காரணமாக இருக்கலாம். 
 
இதன் இலூயிசு அமில பண்பிற்கு இணங்க, நீரானது அலுமினியம் டிரைபுரோமைடை நீராற்பகுப்பு செய்து HBr வாயுவை வெளிவிடுகிறது. மற்றும் Al-OH-BR  சேர்ம இனங்களையும்  உருவாக்குகிறது.  இதேபோல், ஆல்ககால் மற்றும் கார்பாக்சிலிக் அமிலங்களுடன் இது விரைவாக வினைபுரிகிறது.  இருப்பினும் நீருடனான வினையைக்காட்டிலும்  வினையின் தீவிரம் குறைவாகும்.  எளிய இலூயிசு காரங்களுடனான வினை AlBr3L போன்ற கூட்டு விளைபொருள்களைக் கொடுக்கின்றன. 
அலுமினியம் டிரைபுரோமைடு கார்பன் டெட்ராகுளோரைடுடன் 100 ° செல்சியசில் வினைபுரிந்து கார்பன் டெட்ராபுரோமைடைக் கொடுக்கிறது.

 4 AlBr3 + 3 CCl4  → 4 AlCl3 + 3 CBr4

பீரிடல் கிராப்ட்சு ஆல்க்கைலேற்ற வினையில்  ஒரு வினையூக்கியாக அலுமினியம் டிரைபுரோமைடு செயல்படுகிறது . எப்பாக்சைடு வளையத் திறப்பு வினைகள், இரும்பு கார்பனைல்களிலிருந்து உருவாகும் டையீன்களின் சிக்கல்நீக்க வினைகள் போன்றவையும் இலூயிசு அமில ஆதரவு வினைகளாகும். Al2Cl6 சேர்மத்தைக்காட்டிலும் இது வலிமையான இலூயிசு அமிலமாகக் கருதப்படுகிறது.

தற்காப்பு 

அலுமினியம் டிரைபுரோமைடு வினைத்திற்ன் மிக்க ஒரு சேர்மமாகும் .

மேற்கோள்கள் 

புரோமைடுகள்
அலுமினியம் சேர்மங்கள்
அமில வினையூக்கிகள்
உலோக ஆலைடுகள்
புரோமின் சேர்மங்கள்