சிசு-சத்துலுச்சு

சிசு-சத்துலுச்சு இராச்சியங்கள் (Cis-Sutlej states) சத்துலுச்சு ஆற்றிற்கு வடக்கே, இமயமலைக்கு கிழக்கே, யமுனை ஆற்றிற்கும் தில்லி மாவட்டத்திற்கும் தெற்கே,சிர்சா மாவட்டத்திற்கு  மேற்கே அமைந்துள்ள  பஞ்சாப் பகுதியின் இராச்சியங்களின் குழுவாகும். இந்த இராச்சியங்களை மராத்தியப் பேரரசின் வழித்தோன்றல்களான சிந்தியா வம்சத்தினர் ஆண்டு வந்தனர். சிசு-சத்துலுச்சு பகுதியில் இருந்த பல்வேறு சிறிய பஞ்சாபி இராச்சியங்கள் மராட்டியர்களுக்கு கப்பம் கட்டி வந்தனர். 1803-1805இல் இரண்டாம் ஆங்கிலேய மராத்தியப் போரில் தோல்வியடைந்த  மராட்டியர்களிடமிருந்து இப்பகுதி பிரித்தானியர்கள் வசமாயிற்று.

மாவட்டங்களும் இராச்சியங்களும்

தற்போதைய மாவட்டங்களும் கோட்டங்களும்
சண்டிகர் ஒன்றியப் பகுதி
பட்டியாலா மாவட்டம்
சாகிப்ஜாதா அஜித்சிங் நகர் மாவட்டம்
மான்சா மாவட்டம்
பர்னாலா மாவட்டம்
சங்கரூர் மாவட்டம்
ஜலந்தர் மாவட்டம்
முக்த்சர் சாகிப் மாவட்டம்
ஹோசியார்பூர் மாவட்டம்
பட்டிண்டா மாவட்டம்
லூதியானா மாவட்டம்
பெரோஸ்பூர் மாவட்டம் 
பஞ்சகுலா மாவட்டம்
ஹிசார் மாவட்டம்
அம்பாலா மாவட்டம்

மன்னர் அரசு (பிரித்தானிய இந்தியா)
பட்டியாலா
ஜிந்த்
நாபா
பரீத்கோட்
மலேர் கோட்லா
கல்சியா
கைத்தல்

மேற்சான்றுகள்

பஞ்சாபின் வரலாறு
அரியானாவின் வரலாறு
பிரித்தானிய இந்தியா