Z8 GND 5296-आकाशगङ्गा

z8 GND 5296 इति नामिका आकाशगङ्गा २०१३ तमे संवत्सरे आविष्कृता जाता । एषा एव दूरतमा तथा प्राचीनतमा प्रथमा आकाशगङ्गा यस्याः दूरं (पृथ्वीतः) वर्णवीक्षणयन्त्रेण (spectroscopy यन्त्रेण) सुनिर्धारितम् । ७०कोटि आलोकवर्षदूरे स्थिता आकाशगङ्गा अस्ति z8 GND 5296 । एषा आकाशगङ्गा पर्यवेक्षणावधौ विद्यते इदानीम् । अस्याम् महता प्रमाणेन नक्षत्राणि विद्यन्ते । अस्याः समग्राकाशगङ्गायाः भारः सूर्यस्य भारस्य ३००गुणितं विद्यते।

आविष्कारः

२०१३ तमवर्षस्य अक्टोबरमासस्य २४ तमे दिनाङ्के नेचर्(Nature) इति शोधपत्रिकायां प्रथमवारम् अस्याः आकाशगङ्गायाः विषये लेखः प्रकाशितः । एषा 'नेचर्'शोधपत्रिका केलिफोर्निया विश्वविद्यालयस्य ज्योतिर्विज्ञानीनां नेतृत्वाधीने प्रकाशिता भवति । अस्याः पत्रिकायाः सम्पादकत्वेन 'बह्राम् मोबशेर्' तथा 'नवीन रेड्डी' महोदयौ स्तः । पत्रिकायाः सहयोगिसंस्थाः सन्ति - टेक्सास् विश्वविद्यालयः, टेक्सास् ए & एम् विश्वविद्यालयः एवं राष्ट्रिय-ज्योतिर्वीक्षणकेन्द्रञ्च (National Optical Astronomy Observatories) । आदौ आकाशगङ्गायाः अस्याः चित्रं  'हब्बल्' महाकाशवीक्षणयन्त्रेण (Hubble Space Telescope) लब्धम् । अनन्तरं तेषां शोधकार्यं सुनिश्चितं कृतं डब्ल्यु.एम्. केक् वीक्षणकेन्द्रेण (हावै, Hawai'i) ।

Z8-GND-5296 आकाशगङ्गायाः वैलक्षण्यम् 
 वैज्ञानिकानां मतानुसारम् अस्याः आकाशगङ्गायाः वर्णप्रकीर्णनम् अर्थात् लाल अरुणविचलनं (रेड शिफ्ट) ७.५१ अस्ति । यत् पूर्वं ७.२१ आसीत् । 
 अस्याः उत्पत्तिः अन्याकाशगङ्गासदृशी धुलिकाधुम्रयोः सम्मिश्रणेन जाता ।
 एषा अस्माकम् आकाशगङ्गायाः अपेक्षया बहुदूरे विद्यते इत्येतावदेव न अपि च बहुनक्षत्राणां निर्माणं विनाशञ्च कुर्वती विद्यते । 
 अस्याः आकाशगङ्गायाः आविष्कारानन्तरं वैज्ञानिकाः आकाशगङ्गाणां भौतिकस्वरूपस्य, उत्पत्तेः, तासां केन्द्रविकासस्य अध्ययने च व्यापकोन्नतिं प्राप्नुवन्तः सन्ति ।

टिप्पणी

खगोलविज्ञानम्
खगोलविज्ञानसम्बद्धाः स्टब्स्
सर्वे अपूर्णलेखाः