चुरूमण्डलम्

चुरूमण्डलं (, ) राजस्थानराज्ये स्थितं किञ्चन मण्डलम् अस्ति । अस्य मण्डलस्य केन्द्रमस्ति चुरूनामकं नगरम् ।

भौगोलिकम्

चुरूमण्डलस्य विस्तारः १६८३० चतुरस्रकिलोमीटर्मितः अस्ति । अस्य मण्डलस्य पूर्वे हरियाणाराज्यं, पश्चिमे बीकानेरमण्डलम्, उत्तरे हनुमानगढमण्डलं, दक्षिणे झुञ्झुनुमण्डलं, सीकरमण्डलं, नागौरमण्डलं च अस्ति ।

जनसङ्ख्या

२०११ जनगणनानुगुणं चुरूमण्डलस्य जनसङ्ख्या २०४११७२ अस्ति । अस्मिन् मण्डले प्रतिचतुरस्रकिलोमीटर्मिते १४८ जनाः वसन्ति अर्थात् अस्य मण्डलस्य जनसङ्ख्यासान्द्रता प्रतिचतुरस्रकिलोमीटर् १४८ जनाः । २००१-२०११ दशके अस्मिन् मण्डले जनसङ्ख्यावृद्धिः ६.१% आसीत् । अत्र पुं-स्त्री अनुपातः १०००-९३८ अस्ति । अत्र साक्षरता ६७.४६ % अस्ति ।

उपमण्डलानि

 चुरू
 रतनगढ
 रतननगरम्
 बीदसर
 छपर
 डुङ्गरगढ
 राजलदेसर
 राजगढ
 सरदारशहर

 सुजनगढ
 तारानगरम्

वीक्षणीयस्थलानि

अस्मिन् मण्डले बहूनि प्रसिद्धानि वीक्षणीयस्थलानि सन्ति । तानि - 

 हनुमानमन्दिरम्
 ताल् छपर् पक्षिशाला
 रतनगढ हवेली
 वेङ्कटेश्वरमन्दिरम्
 गोगा पीर जन्मस्थलम्
 भद्रकालीमन्दिरम् 
 नारेलीतीर्थम्
 अढाई दिन कुटीरः
 फोयसागर 
 अकबर किला

बाह्यानुबन्धाः

 Churu District website 

राजस्थानस्य मण्डलानि