पृथ्वीछन्दः



लक्षणम्

जसौ जसयला वसुग्रहयतिश्च पृथ्वी गुरुः- वृत्तरत्नाकर:३. ९१

।ऽ। ।।ऽ ।ऽ। ।।ऽ ।ऽऽ ।ऽ   ज स ज स य ल ग।

यत्र प्रत्येकम् अपि पादे क्रमेण एकः जगणः¸ एकः सगणः,  पुनः एकः जगणः, एकः सगणः,एकः यगणः एकः लघुश्च भवति ।

तद्वृत्तं पृथ्वीवृत्तं भवति। अस्मिन् वृत्ते अपि सप्तदशाक्षराणि भवन्ति तथा च  यतिः अष्टमे नवमे च भवति।

उदाहरणम्

लभेत सिकतासु तैलमपि यत्नतः पीडयन्,

पिबेच्च मृगतृष्णिकासु सलिलं पिपसासार्दितः।
 
कदाचिदपि पर्यटञ्छशविषाणमासादयेत्,

न तु प्रतिनिविष्टमूर्खजनचित्तमाराधयेत् ।।

अर्थः
	
प्रयत्नं कुर्वन् कश्चित् जनः सिकताकणान् मर्दयन् तेभ्यः तैलं प्राप्तुं शक्नुयात् ।

पिपासकुलः सन् मृगमरीचिकाभ्यः अपि जलं प्राप्नुयात् ।

किन्तु दुराग्रहिणः मूर्खस्य चित्तम् आराधयितुं न प्रभवेत् ।

उदाहरणसङ्ग्रह:- 
१)यदा विकलधर्मता भवति चोत्थिताधर्मता,त्वजोऽपि निजमाययार्जुन जनिं तदानीं लभे। 
सतां च परिपालनं प्रमथनं खलानां तथा,करोमि विदधे स्थिरं प्रतियुगं च धर्मं पुन:॥

छन्दांसि
श्टब्स् संस्कृतसम्बद्धाः
न प्राप्तः संस्कृतसम्बद्धभाषानुबन्धः
सर्वे अपूर्णलेखाः
सर्वे न प्राप्ताः भाषानुबन्धाः
संचित्रसारमञ्जूषे योजनीये

सम्बद्धाः लेखाः 

 छन्दः
 छन्दश्शास्त्रम्
 छन्दांसि
 संस्कृतम्