पवनमुक्तासनम्

पवनमुक्तासनं योगासनस्य एकम् आसनमस्ति ।

आसनकरणविधिः

 पृष्ठमवलम्व्य भूमौ शयनं करोतु । 
 हस्तद्वयं शरीरमुभयतः भूमौ स्थापयतु । 
 एकं जानु पुटीकृत्य हस्तद्वयेन दृढं गृह्णातु । 
 पूरकेण वक्षस्स्थलं प्रति जानु आकर्षतु । 
 मस्तकम् अल्पमुत्थाप्य नासाग्रं स्पृशतु । 
 अपरपादं ऋजुतया भूमौ स्थापयतु । 
 पञ्चनिमेषान् तस्यामवस्थायां तिष्ठतु । 
 शनैः शनैः रेचकेण पादम् ऋजुकृत्य भूमौ स्थापयतु । 
 निमेषमेकं विश्रम्य अपरजानु पूर्ववत् करोतु । 
 ततः परं जानुद्वयमेकस्मिन् समये वक्षस्स्थलं प्रति आकर्षतु । 
 पुनः भूमौ पादद्वयं स्थापयतु ।

लाभः 
 यकृतः पाकस्थल्याः च उपरि अस्य आसनस्य प्रभावः सम्यक् भवति ।
 आसनमिदम् उदरस्य दोषयुक्तवायुं नाशयति ।
 अम्लदोषं विनाश्य कटिग्रन्थिं मृदु करोति ।
 कोष्ठकाठिन्यं , पाकस्थलीरोगाः च नश्यन्ति ।

बाह्यसम्पर्कतन्तुः

योगासनानि
संचित्रसारमञ्जूषे योजनीये

श्टब्स् संस्कृतसम्बद्धाः
सर्वे अपूर्णलेखाः

सम्बद्धाः लेखाः 

 भारतम्
 संस्कृतम्
 भारतस्य इतिहासः
 विज्ञानम्