रबर

रबर, ज्याला इंडिया रबर, लेटेक्स, अमेझोनियन रबर, कॅचो किंवा कॉउचौक असेही म्हणतात,  सुरुवातीला उत्पादित केल्याप्रमाणे, इतर सेंद्रिय संयुगांच्या किरकोळ अशुद्धतेसह सेंद्रिय संयुग आयसोप्रीनचे पॉलिमर असतात. थायलंड, मलेशिया आणि इंडोनेशिया हे तीन प्रमुख रबर उत्पादक आहेत. 

नैसर्गिक रबर म्हणून वापरल्या जाणाऱ्या पॉलिसोप्रीनचे प्रकार इलास्टोमर्स म्हणून वर्गीकृत केले जातात. सध्या, रबराची कापणी मुख्यतः रबराच्या झाडापासून (हेव्हिया ब्रासिलिलेन्सिस) किंवा इतरांपासून लेटेक्सच्या स्वरूपात केली जाते. लेटेक्स एक चिकट, दुधाळ आणि पांढरा कोलायड आहे ज्याला "टॅपिंग" नावाच्या प्रक्रियेत झाडाची साल मध्ये चीरे करून आणि वाहिन्यांमधील द्रव गोळा केला जातो. लेटेक्स नंतर व्यावसायिक प्रक्रियेसाठी तयार असलेल्या रबरमध्ये परिष्कृत केले जाते. प्रमुख भागात, लेटेक्सला कलेक्शन कपमध्ये गोठण्याची परवानगी आहे. गुठळ्या गोळा करून कोरड्या स्वरूपात विक्रीसाठी प्रक्रिया केल्या जातात.

नैसर्गिक रबरचा वापर अनेक ऍप्लिकेशन्स आणि उत्पादनांमध्ये मोठ्या प्रमाणात केला जातो, एकतर एकट्याने किंवा इतर सामग्रीसह. त्याच्या बहुतेक उपयुक्त स्वरूपांमध्ये, त्यात मोठे ताणून गुणोत्तर आणि उच्च लवचिकता आहे आणि ते वॉटर-प्रूफ देखील आहे. १९व्या शतकाच्या अखेरीस रबरासारख्या सामग्रीची औद्योगिक मागणी नैसर्गिक रबर पुरवठ्यापेक्षा जास्त होऊ लागली, ज्यामुळे १९०९ मध्ये रासायनिक पद्धतीने सिंथेटिक रबरचे संश्लेषण झाले.

संदर्भ