रीमा नानावटी

रीमा नानावटी या एक भारतीय सामाजिक कार्यकर्त्या आहेत, ज्यांना मिराई चॅटर्जी आणि रेना झाबवाला सारख्या नेत्यांसह सेल्फ-एम्प्लॉयड वुमन्स असोसिएशन ऑफ इंडिया (सेवा) च्या नेत्या म्हणून त्यांच्या मानवतावादी सेवांसाठी ओळखले जाते. तिला भारत सरकारने २०१३ मध्ये समाजसेवा क्षेत्रातील योगदानासाठी चौथा सर्वोच्च नागरी पुरस्कार पद्मश्री  देऊन सन्मानित केले होते.

चरित्र 
रीमा नानावटी यांचा जन्म २२ मे १९६४ रोजी गुजरात राज्यातील अहमदाबाद येथे झाला. त्यांनी गुजरात विद्यापीठातून विज्ञान पदवी प्राप्त केली.  नागरी सेवेच्या करिअरची निवड करत त्यांनी नागरी सेवा परीक्षा (आय ए एस. ) उत्तीर्ण केली.  तथापि, त्यांची नोकरी केवळ एकच वर्ष टिकली कारण त्यांनी पूर्णवेळ समाजसेवा करण्यासाठी सरकारी नोकरी सोडली.  

रीम नानावटी यांनी भारतीय प्रशासकीय सेवेचा राजीनामा १९८६ मध्ये दिला. त्यानंतर सेल्फ-एम्प्लॉयड वुमन्स असोसिएशन ऑफ इंडिया (सेवा) ही संस्थेत सामील झाल्या. इला भट्ट या एक गांधीवादी आणि सामाजिक कार्यकर्ता आहेत ज्यांनी ही स्वयंसेवी संस्था स्थापन केली. स.न. १९९९ मध्ये रीम नानावटी संघटनेच्या सरचिटणीस झाल्या. त्यांनी गावातील गरीब लोकांवर लक्ष केंद्रित करून गुजरातमधील अधिक जिल्ह्यांपर्यंत सेल्फ-एम्प्लॉयड वुमन्स असोसिएशन ऑफ इंडिया (सेवा) संस्थेचा विस्तार वाढवून सार्वजनिक सेवा उपक्रमांची मालिका सुरू केली.  त्यांच्या नेतृत्वाखाली, संस्थेमधील बहिणींनी उत्पादित केलेला माल ४०,००० घरांमध्ये नेण्यासाठी मदत गट आणि एक किरकोळ वितरण नेटवर्क, रुडी सुरू केले.  

स.न. २००१ मध्ये, रीमा नानावटी यांनी गुजरात सरकार आणि २००१ मधील गुजरात भूकंप पीडितांना आणि त्यांच्या कुटुंबीयांना दिलासा देण्यासाठी एक उपक्रम, इंटरनॅशनल फंड फॉर ॲग्रिकल्चरल डेव्हलपमेंट (आय एफ ए डी) यांच्या संयुक्त विद्यमाने जीविका प्रकल्प सुरू केला.  एका वर्षानंतर, त्यांनी २००२ च्या गुजरात दंगलीतील पीडितांना मदत करण्यासाठी शांता नावाचा मदत कार्यक्रम सुरू केला.   त्यांनी सेल्फ-एम्प्लॉयड वुमन्स असोसिएशन ऑफ इंडिया (सेवा)ला गुजरातच्या पलिकडे पोहचवले आहे आणि या संघटनेचे उपक्रम आता जम्मू -काश्मीर ते आसाम पर्यंत देशभरात पसरले आहेत. ते युद्धग्रस्त  अफगाणिस्तान, भूतान आणि श्रीलंका मध्ये देखील काम करत आहेत.   त्यांचे सध्याचे काम सेवा ट्रेड फॅसिलिटेशन सेंटर (एफ. टी. सी.)चा विस्तार करणे आहे, संघटनेची ही शाखा गावातील कारागिरांच्या विकासासाठी काम करते.   

स.न. २०१३ मध्ये, भारत सरकारने रीमा नानावटी यांना चौथा सर्वोच्च नागरी पुरस्कार, पद्मश्री देऊन सन्मानित केले.

वाद 
विकिलिक्स केबल ४१०९१ ने उघड केले की त्यांनी मायकल एस ओवेन (यूएस कॉन्सुल जनरल-सीजी)ला सांगितले की सेल्फ-एम्प्लॉयड वुमन्स असोसिएशन ऑफ इंडिया ही संघटना "सरकारच्या" रोषाला "प्रतिकार" करत आहे.  तथापि, गुजरातच्या लेखापरीक्षण अहवालाच्या मुख्य सचिवांनी सेवेद्वारे मोठ्या प्रमाणात भ्रष्टाचार आणि निधीचा गैरवापर केल्याचा आरोप केला.  यामुळे गुजरात सरकार आणि   सेल्फ-एम्प्लॉयड वुमन्स असोसिएशन ऑफ इंडिया (सेवा) संस्थेमध्ये कटु संबंध निर्माण झाले.

हे देखील पहा 

 भारतीय स्वयंसेवक महिला संघटना
 इला भट्ट

संदर्भ

पुढील वाचन

बाह्य दुवे 
 "पद्म पुरस्कारांची यादी". भारतीय पॅनोरामा-२०१४. १२ ऑक्टोबर २०१४ रोजी पाहिले
 भारती रे (४ ऑक्टोबर २००५). भारतातील महिला: औपनिवेशिक आणि औपनिवेशिक कालखंड. सेज. पान ३७१ वे. ISBN ९७८०७६१९३४०९७.
 "बातमी अहवाल". देश गुजरात. २५जानेवारी २०१३. 
 मानक, व्यवसाय (१७ ऑक्टोबर २०१४). "सेमिनार रिपोर्ट". बिझनेस स्टँडर्ड इंडिया. 

२०व्या शतकातील महिला शिक्षिका
भारतीय परोपकारी
भारतीय महिला परोपकारी
२०व्या शतकातील भारतीय महिला शास्त्रज्ञ
२०व्या शतकातील भारतीय शिक्षक
भारतीय महिला हक्क कार्यकर्ते
गुजराती व्यक्ती
सामाजिक कार्यातील पद्मश्री प्राप्तकर्ते
हयात व्यक्ती
इ.स. १९६४ मधील जन्म