जॅक कर्बी

जॅक कर्बी  (जन्म जेकब कुर्त्झबर्ग म्हणून; २८ ऑगस्ट १९१७ - ६ फेब्रुवारी  १९९४) हे एक अमेरिकन कॉमिक पुस्तक कलाकार, लेखक आणि संपादक होते.  त्यांना माध्यमातील प्रमुख नवोदितांपैकी एक म्हणून तसेच सर्वात विपुल आणि प्रभावशाली निर्मात्यांपैकी एक म्हणून ओळखले जाते. ते न्यू यॉर्क शहरात वाढले आणि कॉमिक स्ट्रिप्स आणि संपादकीय व्यंगचित्रांमधून वर्ण शोधून व्यंगचित्र शिकले. त्यांनी १९३० च्या दशकात नवीन कॉमिक्स उद्योगात प्रवेश केला आणि जॅक किर्बी या नावावर स्थिरावण्यापूर्वी जॅक कर्टीससह  विविध  नावांनी कॉमिक्स रेखाटली. १९४० मध्ये, त्यांनी आणि लेखक-संपादक जो सायमन यांनी टाइमली कॉमिक्ससाठी कॅप्टन अमेरिका हे अत्यंत यशस्वी सुपरहिरो पात्र तयार केले. ही कंपनी मार्वल कॉमिक्सची पूर्ववर्ती होती. १९४० च्या दशकात, किर्बी यांनी नियमितपणे सायमनसोबत काम केले, त्या कंपनीसाठी आणि नंतर डीसी कॉमिक्स बनण्यासाठी असंख्य पात्रे तयार केली.

दुसऱ्या महायुद्धात युरोपियन रंगभूमीवर सेवा दिल्यानंतर किर्बी यांनी डीसी कॉमिक्स, हार्वे कॉमिक्स, हिलमन नियतकालिक आणि इतर प्रकाशकांसाठी काम केले. क्रेस्टवुड पब्लिकेशन्समध्ये त्यांनी आणि सायमनने रोमान्स कॉमिक्सची शैली तयार केली. नंतर त्यांनी स्वतःची अल्पायुषी कॉमिक कंपनी मेनलाइन पब्लिकेशन्सची स्थापना केली. किर्बी हे टाइमलीची पुनरावृत्ती असलेल्या अॅटलस कॉमिक्समध्ये सामील होते, जी पुढील दशकात मार्व्हल बनली. तेथे किर्बी यांनी कंपनीच्या अनेक प्रमुख पात्रांची सह-निर्मिती केली, ज्यात फॅन्टास्टिक फोर, हल्क, अँट-मॅन, थॉर, आयर्न मॅन, द अॅव्हेंजर्स, द एक्स-मेन, सिल्व्हर सर्फर आणि ब्लॅक पँथर यांचा समावेश आहे. किर्बी यांच्या शीर्षकांनी उच्च विक्री आणि समीक्षकांची प्रशंसा मिळवली, परंतु १९७० मध्ये, लेखक म्हणून श्रेय आणि निर्मात्यांच्या अधिकारांच्या क्षेत्रात अन्यायकारक वागणूक मिळाल्याची भावनेने किर्बी यांनी कंपनी  सोडली आणि प्रतिस्पर्धी डीसी कॉमिक्ससाठी काम सुरू केले.

डीसी कंपनीत त्यांनी चौथी जागतिक गाथा तयार केली ज्यामध्ये अनेक कॉमिक्स शीर्षके आहेत. या मालिका व्यावसायिकदृष्ट्या अयशस्वी ठरल्या आणि त्या रद्द झाल्या, तरीही चौथ्या जगाचे "नवीन देव" हे डीसी युनिव्हर्सचा महत्त्वपूर्ण भाग म्हणून चालू राहिले. किर्बी हे १९७० च्या दशकात मार्वलमध्ये परतले आणि त्यांनी टेलिव्हिजन अ‍ॅनिमेशन आणि स्वतंत्र कॉमिक्समध्ये प्रवेश केला. त्यांच्या नंतरच्या वर्षांमध्ये त्यांना "कॉमिक्सचा विल्यम ब्लेक " असे संबोधले जाते,  त्यांच्या कारकिर्दीतील कामगिरीमुळे त्यांना पत्रकारितेत मोठी ओळख मिळू लागली. १९८७ मध्ये ते विल आयसनर कॉमिक बुक हॉल ऑफ फेममधील तीन उद्घाटकांपैकी एक होते. २०१७ मध्ये, किर्बी यांना मरणोत्तर डिझ्नी लीजेंड म्हणून नाव देण्यात आले. केवळ प्रकाशन क्षेत्रातच नाही, तर त्या निर्मितीने वॉल्ट डिझ्नी कंपनीच्या आर्थिक आणि समीक्षात्मक यशस्वी मीडिया फ्रँचायझी, मार्वल सिनेमॅटिक युनिव्हर्सचा आधार बनवला म्हणून त्यांना हा सन्मान दिला गेला.

किर्बी यांचा विवाह १९४२ मध्ये रोझलिंड गोल्डस्टीनशी झाला होता. त्यांना चार मुले होती आणि १९९४ मध्ये वयाच्या ७६ व्या वर्षी हृदयविकाराने त्यांचा मृत्यू होईपर्यंत त्यांचे लग्न राहिले. त्यांच्या सन्मानार्थ जॅक किर्बी पुरस्कार आणि जॅक किर्बी हॉल ऑफ फेम सुरू करण्यात आले. कॉमिक्सच्या चाहत्यांमध्ये त्यांना "द किंग" म्हणून ओळखले जाते.

संदर्भ 

इंग्लिश लेखक
मार्व्हेल कॉमिक्स
इ.स. १९१७ मधील जन्म
इ.स. १९९४ मधील मृत्यू
पुरुष चरित्रलेख