२०२१-२३ विश्व कसोटी अजिंक्यपद स्पर्धा

२०२१-२३ आय.सी.सी विश्व कसोटी अजिंक्यपद स्पर्धा ही आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट संघटनेने २०१९ साली सुरू केलेल्या कसोटी सामने असणाऱ्या लीग स्पर्धेची ही दुसरी आवृत्ती आहे. ४ ऑगस्ट २०२१ रोजी इंग्लंड आणि भारत यांच्या कसोटी सामन्याद्वारे या स्पर्धेस सुरुवात होईल व जून २०२३ मध्ये अंतिम सामना खेळवला जाईल. या आवृत्तीमध्ये केवळ २०२१-२२ ॲशेस मालिका आणि इंग्लंड आणि भारत कसोटी मालिका या दोनच मालिका अश्या आहेत ज्यामध्ये पाच कसोटी सामने खेळवले गेले. बाकी मालिका दोन किंवा तीन सामने असलेल्या होत्या. न्यू झीलंड संघ गतविजेता आहे.

सहभागी देश 
एकूण १२ कसोटी देशांपैकी झिम्बाब्वे, अफगाणिस्तान आणि आयर्लंड या तीन देशांव्यतिरिक्त उर्वरीत खालील ९ देशांनी या स्पर्धेत भाग घेतला :

स्पर्धा प्रकार
सदर स्पर्धा ही २ वर्षांच्या कालावधीत खेळवली गेली. प्रत्येक संघाने कोणत्याही ६ संघांबरोबर मालिका खेळल्या. तीन मालिका घरच्या मैदानावर तर तीन मालिका परदेशी भूमीवर अश्या तत्त्वावर गट फेरीचे सामने आणि मालिका खेळवल्या गेल्या. त्यामुळे जरी कसोटींची संख्या वेगळी असली तरी सर्व संघ हे समसमान मालिका खेळले. सर्व सामने पाच दिवसांचे नियोजित होते.

गुण वाटप पद्धत
या आवृत्तीसाठी मागच्या आवृत्तीपेक्षा वेगळी गुण वाटप पद्धत अंगीकारली गेली. या वेळेस मालिकांना मिळणाऱ्या गुणांची पद्धत रद्दबातल ठरविण्यात आली आणि प्रत्येक सामन्यासाठी स्वतंत्र गुण पद्धत स्वीकारली गेली.

गुणवाटप पद्धत :

 सामना जिंकल्यास १२ गूण
 सामना टाय झाल्यास ६ गूण
 सामना बरोबरीत सुटल्यास ४ गूण

गुणकपात पद्धत : सामना चालु असताना जर एखादा संघ गोलंदाजी करत असतान त्या संघाची षटक गती कमी असल्यास संघ जितके षटके मागे आहे तितके गूण कापण्याच्या शिक्षेची तरतूद करण्यात आली.

गुणफलक

कापलेल्या गुणांचा तपशील
 भारताविरुद्ध पहिल्या कसोटीत मंद गोलंदाजी केल्यामुळे इंग्लंडचे २ गुण कापले गेले.
 इंग्लंडविरुद्ध पहिल्या कसोटीत मंद गोलंदाजी केल्यामुळे भारताचे २ गुण कापले गेले.
 ऑस्ट्रेलियाविरुद्ध पहिल्या कसोटीत मंद गोलंदाजी केल्यामुळे इंग्लंडचे ८ गुण कापले गेले.
 दक्षिण आफ्रिकेविरुद्ध पहिल्या कसोटीत मंद गोलंदाजी केल्यामुळे भारताचा १ गुण कापला गेला.
 इंग्लंडविरुद्ध पहिल्या कसोटीत मंद गोलंदाजी केल्यामुळे वेस्ट इंडीजचे २ गुण कापले गेले.
 न्यू झीलंडविरुद्ध दुसऱ्या कसोटीत मंद गोलंदाजी केल्यामुळे इंग्लंडचे २ गुण कापले गेले.

वेळापत्रक

विश्व अजिंक्यपद