१०८ शिव मंदिरे

शिवालय स्तोत्रममध्ये नमूद केलेल्या १०८ शिव मंदिरांची ही यादी आहे.

पार्श्वभूमी 
हिंदू मान्यतेनुसार, भगवान परशुरामाने गोकर्ण आणि कन्याकुमारी दरम्यानची भूमी निर्माण केली. राजा कार्तवीर्य अर्जुन आणि इतर क्षत्रियांच्या वधानंतर ब्राह्मणांना दान देण्यासाठी त्याच्या कुऱ्हाडीचा वापर करून केरळला महासागरातून परत मिळवण्यात आले, असे म्हटले जाते. या जमिनीचे त्यांनी ६४ गावांमध्ये (६४ ग्राम) विभाजन केले. या ६४ गावांपैकी ३२ गावे पेरुमपुझा आणि गोकर्णम यांच्यामध्ये आहेत आणि बोलली जाणारी भाषा तुलु होती. उर्वरित ३२ गावे पेरुमपुझा आणि कन्याकुमारी दरम्यान मल्याळम भाषिक भागात होती.

परशुराम हा महाविष्णूचा सहावा अवतार आहे. तो जमदग्नी आणि रेणुका ऋषींचा धाकटा मुलगा होता. आख्यायिकेनुसार, ब्राह्मणांना जमीन दान केल्यानंतर या ६४ गावांमध्ये एकशे आठ महा शिवलिंग आणि दुर्गा मूर्तीची स्थापना करण्यात आली. या एकशे आठ शिवमंदिरांचा उल्लेख शिवाला सोत्रममध्ये आहे आणि एक गाणे मल्याळम भाषेत लिहिले आहे. १०८ शिवमंदिरांपैकी १०५ मंदिरे केरळ राज्यात, दोन मंदिरे कर्नाटकात आणि एक मंदिर तामिळनाडूच्या कन्याकुमारी जिल्ह्यात आहेत.

मंदिराची यादी

संदर्भ 

केरळमधील शिव मंदिरे
भारतातील हिंदू मंदिरांची यादी
१०८ शिव मंदिरे