देवीसिंह रणसिंह शेखावत

देवीसिंह रणसिंह शेखावत हे एक भारतीय शेतकरी आणि राजकारणी आहेत. शेखावत हे माझी राष्ट्रपती प्रतिभा पाटील यांचे पती होते. त्यांनी यापूर्वी राजस्थानचे पहिले गृहस्थ आणि अमरावतीचे माजी महापौर म्हणूनही काम केले आहे. ते भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे सदस्य आहेत. २४ फेब्रुवारी, २०२३ रोजी त्यांचे निधन झाले.

प्रारंभिक जीवन 
शेखावत, यांनी रसायनशास्त्राचे व्याख्याते म्हणून काम केले आहे.  ७ जुलै १९६५ रोजी प्रतिभा पाटील यांच्याशी त्यांचे लग्न झाले. या जोडप्याला एक मुलगी आणि एक मुलगा रावसाहेब शेखावत आहे. रावसाहेब शेखावत हे देखील एक राजकारणी आहेत.

शेखावत यांना १९७२ मध्ये मुंबई विद्यापीठातून पीएचडी प्रदान करण्यात आली. प्रतिभा पाटील या राष्ट्रपती होण्यापूर्वी, ते त्यांच्या विद्या भारती शिक्षण संस्था फाउंडेशनद्वारे संचालित महाविद्यालयाचे प्राचार्य आणि अमरावतीचे माजी महापौर (१९९१-१९९२) होते. त्यांच्या पत्नीप्रमाणेच ते भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे सदस्य आहेत. ते १९८५-१९९० या कालावधीसाठी महाराष्ट्र राज्य विधानसभेतील अमरावती मतदारसंघातून निवडून आलेले  विधानसभेचे माजी सदस्य देखील आहेत. १९९५ च्या त्या मतदारसंघातील लढतीत त्यांचे डिपॉझिट जप्त झाले होते.

प्रतिभा पाटील राष्ट्रपती झाल्यावर, त्यांच्यावर आणि  शेखावत यांच्यावर  वेगवेगळे आरोप झाले. यापैकी बुलडाणा जिल्ह्यातील विद्या प्रसारक शिक्षण मंडळ संचालित शाळेतील किसन ढगे या शिक्षकाने नोव्हेंबर १९९८ मध्ये आत्महत्या केली होती. संस्थेचे अध्यक्ष असलेले शेखावत आणि इतर चार जणांकडून होणाऱ्या मानसिक छळाला कंटाळून आपण आत्महत्या करत असल्याची चिठ्ठी त्याने लिहिली होती. पोलिसांनी हा गुन्हा "अपघाती मृत्यू" म्हणून नोंदवला तेव्हा ढगे यांच्या पत्नीने बुलडाणा जिल्ह्यातील जळगाव जामोद येथील न्यायदंडाधिकारी प्रथमवर्ग ( जेएमएफसी ) यांच्याकडे अपील केले. जेएमएफसीने पोलिसांना फौजदारी कारवाई सुरू करण्याचे आदेश दिले. ढगे यांच्या आत्महत्येस प्रवृत्त केल्याचा आरोप फेटाळण्याची मागणी शेखावत यांनी न्यायालयाकडे केली. दोन कनिष्ठ न्यायालयांनी ही याचिका फेटाळून लावली आणि जून २००७ पर्यंत हा मुद्दा मुंबई उच्च न्यायालयात प्रलंबित होता. त्या न्यायालयातील न्यायाधीशांनी २००९ मध्ये शेखावत यांच्यावरील आरोप फेटाळून लावले, यात त्यांच्या प्रत्यक्ष सहभागाचा कोणताही पुरावा सापडला नाही.

२००९ मध्ये, एका न्यायालयाने निर्णय दिला की शेखावत यांनी पाच नातेवाईक आणि स्थानिक अधिकाऱ्यांशी संगनमत करून चंद्रपूर येथील एका दलीत शेतकऱ्याची  बेकायदेशीरपणे हस्तांतरित केली होती. प्रतिभा पाटील यांच्या अध्यक्षपदाच्या कारकिर्दीत त्यांच्या स्वतः च्या आणि इतर कुटुंबीयांवर भ्रष्टाचार आणि अनियमिततेच्या अनेक आरोपांपैकी हा एक आरोप होता.

राजस्थानचा पहिला गृहस्थ (2004–2007) 
शेखावत यांच्या पत्नी राजस्थानचे राज्यपाल झाल्यावर, ते राजभवन, जयपूर येथे गेले आणि 3 वर्षे राजस्थानचे पहिले गृहस्थ म्हणून मानले गेले.

फर्स्ट जेंटलमन ऑफ इंडिया (2007–2012) 

२५ जुलै २००७ रोजी  प्रतिभा पाटील या १२ व्या आणि संपूर्ण ५ वर्षांच्या कालावधीसाठी भारताच्या पहिल्या महिला राष्ट्रपती झाल्यावर त्यांचे पाती म्हणून ते प्रथम नागरिक म्हणून गणले गेले.

संदर्भ 

 ↑  ↑ 

 ↑  ↑ 
 ↑  ↑ 
 ↑  ↑ 
 ↑  ↑ 
 ↑  1 2 
 1 2  ↑ 
 ↑  ↑ 
 ↑  ↑ 
 ↑  ↑ 
 ↑  

 

|-

भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
मुंबई विद्यापीठाचे माजी विद्यार्थी
मराठी राजकारणी
इ.स. २०२३ मधील मृत्यू
पुरुष चरित्रलेख