गजेंद्र चौहान

गजेंद्रसिंह चौहान (जन्म १० ऑक्टोबर १९५६), ज्यांना व्यावसायिकपणे गजेंद्र चौहान म्हणून ओळखले जाते, ते भारतीय दूरदर्शनवरील कामांसाठी प्रसिद्ध असलेले अभिनेते आहेत, विशेषतः महाभारत (१९८८-१९९०) या ऐतिहासिक दूरचित्रवाणी मालिकेतील युधिष्ठिराचे व्यक्तिचित्रण. काही ब चित्रपटांमध्येही त्यांच्या महत्त्वपूर्ण भूमिका आहेत, आणि इतर चित्रपटांमध्ये मोठ्या संख्येने कनिष्ठ भूमिका होत्या. २०१५ मध्ये, त्यांना भारतीय चित्रपट व दूरदर्शन संस्था (भाचिदूसं)चे अध्यक्ष म्हणून नियुक्त केले गेले, ज्याने भाचिदूसंच्या विद्यार्थ्यांद्वारे वाद आणि विरोधाभास निर्माण झाला, ज्यामुळे ऑक्टोबर २०११ मध्ये त्यांनी राजिनामा दिला.

वैयक्तिक जीवन
चौहान यांचा जन्म दिल्लीत झाला. अभिनयात काराकिर्द करण्यासाठी मुंबईला जाण्यापूर्वी त्यांनी अखिल भारतीय आयुर्विज्ञान संस्थेकडून (एम्स) विकिरण चित्रणमध्ये पदवी मिळवली. तेथे ते रोशन तनेजा संचालित महाविद्यालयात अभिनय शिकले, ज्याने आधी भाचिदूसंमध्ये शिकविले होते.

अभिनय कार्यकाळ
चौहान यांच्या अभिनय कारकिर्दीचे वय ३७ वर्षे आहे, आणि स्वतःच्या गणनेनुसार, त्यांनी या काळात ६०० दूरचित्रवाणी मालिका आणि जवळपास १५० चित्रपटांत काम केले आहे. अभिनेता म्हणून त्यांची पहिली भुमिका १९८३ मध्ये पेइंग गेस्ट या दूरचित्रवाणी मालिकेत होती आणि ते रजनी, एर होस्टेस आणि अदालत यासारख्या कार्यक्रमांमध्ये काम करत गेले. १९८६ मध्ये त्यांनी मैं चूप नहीं रहोंगीमध्ये केलेला अभिनय हा पहिला चित्रपट अभिनय होता. त्यांच्या चित्रपट कारकिर्दीचा आढावा घेताना , द टाईम्स ऑफ इंडिया आणि फर्स्टपोस्ट यांनी लिहिले की, त्यांनी काही “क श्रेणी” चित्रपटांमध्ये केवळ महत्त्वपूर्ण भूमिका केल्या आहेत, त्यांच्या इतर बहुतेक भूमिका कनिष्ठ होत्या, त्यातील थोड्या मुख्य प्रवाह चित्रपटातील होत्या.

महाभारत 

सुरुवातीला चौहान यांना दूरचित्रवाणी मालिकेत भगवान कृष्णाची भूमिका साकारण्याची संधी देण्यात आली होती, आणि या भूमिकेत त्यांनी मालिकेचे दोन भाग चित्रित केले. तथापि पहिल्या मालिकेचे चित्रीकरण लांबणीवर पडले आणि चौहान नवीन कार्य करण्यासाठी दक्षिणेकडे गेले. परत आल्यावर, चौहानने वजन कमी केले होते आणि ते कृष्णाच्या भूमिकेसाठी अयोग्य मानले गेले. नंतर त्यांना युधिष्ठिरच्या भूमिकेची संधी देण्यात आली,ज्या भूमिकेमुळे ते प्रसिद्ध झाले आहेत.

प्रशासन व राजकारण
चौहान २० वर्षे चित्रपट व दूरचित्रवाणी कलाकार संघटनेच्या कारभारातही कार्यरत राहिले आणि वर्षभर अध्यक्ष म्हणून त्यांनी काम पाहिले. २००४ मध्ये चौहान यांनी राजकारणात प्रवेश केला, आणि ते भारतीय जनता पक्षाचे सदस्य झाले, ज्यासाठी त्यांनी राष्ट्रीय सांस्कृतिक संयोजक म्हणून काम केले.

भारतीय चित्रपट व दूरदर्शन संस्थेचे अध्यक्ष

९ जून २०१५ रोजी, चौहान यांची भारतीय चित्रपट व दूरदर्शन संस्थेचे (भाचिदूसं) अध्यक्ष म्हणून नियुक्ती झाली. विद्यार्थ्यांनी केलेल्या आरोपांमुळे की हा "संस्थेचे भगवेकरण" करण्याचा निर्लज्ज प्रयत्न होता, त्यांची नियुक्ती ही विवादास्पद असल्याचे सिद्ध झाले. अखिल भारतीय विद्यार्थी संघटना (अभाविसं), (भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी लेनिनवादी) मुक्तीसंग्रामची विद्यार्थी संघटना ) यासह डाव्या विचारांच्या विद्यार्थी संघटनेचा एक विभाग आंदोलन चालू ठेवले. चौहान यांनी विद्यार्थ्यांना स्वतःला सिद्ध करण्यासाठी एक वर्ष देण्याची विनंती केली, आणि ते आधीच्या अध्यक्षांपेक्षा चांगले होतील असा आग्रह धरला.

चौहान यांच्या भाचिदूसंच्या अध्यक्षपदी नियुक्तीला पाठिंबा देणाऱ्यांमध्ये भाजप समर्थक आणि राजकारणी आहेत,ज्यामध्ये मुकेश खन्ना, शत्रुघ्न सिन्हा, परेश रावळ, हेमा मालिनी, [[राज्यवर्धनसिंग राठोड|राज्यवर्धनसिंह राठोड]‌] आणि पेंटल यांचा समावेश आहे. भाचिदूसंचे माजी विद्यार्थी आणि माजी शिक्षक, अभिनेते, चित्रपट तंत्रज्ञ, चित्रपट निर्माते आणि राजकीय नेते यांच्यासह अनेकांनी त्यांच्या नियुक्तीला विरोध दर्शविला आहे, त्यामध्ये रणबीर कपूर, कल्की केकला, नवाजुद्दीन सिद्दिकी, अनुपम खेर, पियुष मिश्रा,  आनंद पटवर्धन, किरण राव, जाह्नू बरुआ, सलमान खान, ऋषी कपूर,  रेसुल पुकुट्टी,  राजकुमार राव, अमोल पालेकर,  सौमित्र चटर्जी, राहुल गांधी आणि अरविंद केजरीवाल यांचा समावेश आहे.

चित्रपटावली

चित्रपट

दूरचित्रवाणी

संदर्भ

बाह्य दुवे 

 

हिंदी चित्रपट अभिनेते
हिंदी दूरचित्रवाहिनी अभिनेते
जिवंत लोक