अभिमन्यु

अभिमन्यू अर्जुन व सुभद्रेचा पुत्र होता. तो कृष्णाचा भाचा असून चक्रव्यूह भेदण्याचे अर्धवट ज्ञान त्याला आईच्या पोटात असतानाच मिळाले होते. चक्रव्यूह भेदण्याचे असे ज्ञान असणाऱ्या केवळ ४ व्यक्ती होत्या त्यापैकी अभिमन्यू एक होता. त्याच्याशिवाय, अर्जुन ,कृष्ण व द्रोणाचार्य यांनाच चक्रव्यूह भेदण्याचे ज्ञान होते.

वयाने लहान पण अत्यंत शूर अशा अभिमन्यूला जयद्रथाने कपटाने मारले.  उत्तरा ही विराट राजाची कन्या होती. अर्जुनाने बृहन्नडेच्या वेशात तिला नृत्य शिकविले होते.ती अभिमन्यूची पत्नी होती. व परीक्षित हा त्यांचा मुलगा.

अभिमन्यू हा अर्जुनाचा पुत्र होता.  वयाच्या १५ व्या वर्षी फाल्गुन महिन्यात त्यांचा विवाह उत्तरासोबत झाला.  वयाच्या १६ व्या वर्षी, अभिमन्यूची पत्नी उत्तरा हिला आषाढ महिन्याच्या एक दिवस आधी गर्भधारणा झाली, ज्या दिवशी त्याने महाभारताच्या युद्धात वीरगती प्राप्त केली.  द्वापार युगात सर्वात लहान वयात स्त्रीला शारीरिक सुख मिळवून देणारा तो एकमेव होता.

अभिमन्यू हा महाभारताचा नायक अर्जुनाचा मुलगा आणि सुभद्रा, जो बलराम आणि कृष्णाची बहीण होती.  त्याला चंद्र देवाचा पुत्र देखील मानले जाते.  असे मानले जाते की सर्व देवतांनी आपल्या पुत्रांना अवतार म्हणून पृथ्वीवर पाठवले होते, परंतु चंद्रदेव म्हणाले की आपल्या मुलाचा वियोग आपण सहन करू शकत नाही, म्हणून आपल्या मुलाला फक्त सोळा वर्षांचे मानवी रूप द्यावे.

अभिमन्यूचे बालपण त्याच्या नानिहाल द्वारकेत गेले.  महाराज विराट यांची कन्या उत्तरा हिच्याशी त्यांचा विवाह झाला होता.  अभिमन्यूचा मुलगा परीक्षित, जो अभिमन्यूच्या मृत्यूनंतर जन्माला आला होता, तो कुरु वंशातील एकमेव जिवंत पुरुष सदस्य होता जो युद्धाच्या समाप्तीनंतर पांडव राजवटीला पुढे नेत होता.

अभिमन्यू हा असाधारण योद्धा होता.  त्याने कौरवांच्या सरणीच्या सातपैकी सहा दरवाजे तोडले, ज्याला चक्रव्यूह म्हणतात.  कथेनुसार, अभिमन्यूला त्याच्या आईच्या पोटात असतानाच अर्जुनाच्या मुखातून चक्रव्यूह छेदण्याचे रहस्य कळले होते.  पण सुभद्रा मधोमध निवांत असल्याने व्यूहातून बाहेर येण्याची पद्धत ऐकू आली नाही.  अभिमन्यूच्या मृत्यूचे कारण जयद्रथ होता ज्याने इतर पांडवांना व्यूहात प्रवेश करण्यापासून रोखले.  कदाचित याचाच फायदा घेऊन, युद्धाच्या शेवटच्या टप्प्यात, कौरवांच्या बाजूच्या सर्व योद्धांनी, युद्धाचे नियम विसरून त्या मुलावर हल्ला केला, ज्यामुळे तो हौतात्म्य पत्करला.  अभिमन्यूच्या मृत्यूचा बदला घेण्यासाठी अर्जुनाने जयद्रथाचा वध करण्याची शपथ घेतली होती.

जन्म
पांडव अर्जुनाचा सर्वात चांगला मित्र कृष्णाची बहीण सुभद्रा हिच्या पोटी अभिमन्यूचा जन्म झाला.  पांडवांचा फासेचा खेळ हरल्यानंतर, द्रौपदीसह सर्व पांडवांना 13 वर्षांसाठी वनवासात पाठवण्यात आले.  या काळात सुभद्रा तिच्या भावांसोबत द्वारकेत राहिली, जिथे तिने अभिमन्यूला इतर कुटुंबीयांसह वाढवले.  त्याला प्रद्युम्न, बलराम आणि कृष्ण यांनी शस्त्रास्त्रे आणि युद्धाचे प्रशिक्षण दिले होते.  बलरामांनी अभिमन्यूला अग्नी धनुष्य दिले होते.

पांडवांचा वनवास संपल्यानंतर, दुर्योधन त्यांची संपत्ती आणि संपत्ती परत करण्यास तयार नव्हता.  त्यामुळे पांडवांना त्यांचे हक्क परत मिळवण्यासाठी लढाई करावी लागली.

लोककथेनुसार, अभिमन्यू जेव्हा त्याच्या आईच्या उदरात होता, तेव्हा त्याने चक्रव्यूहाबद्दल ऐकले आणि चक्रव्यूहात प्रवेश करण्यासाठी अर्धे ज्ञान प्राप्त केले.  तथापि, महाकाव्यात, चक्रव्यूहात प्रवेश कसा करायचा हे अभिमन्यू अर्जुनाकडून शिकतो.

महाभारतातील व्यक्तिरेखा
कुरु कुळ