कैलास पर्वत

कैलास पर्वत हे हिंदू, जैन व बौद्ध धर्मीयांसाठी अतिशय पवित्र असे स्थळ आहे व तिबेटाच्या पठारावर आहे. या पर्वतावर शिव-पार्वतीचे निवासस्थान आहे अशी हिंदू धर्मीयांची श्रद्धा आहे. या पर्वताचा आकार शिवलिंगाप्रमाणे असून चहू बाजूने तयार झालेल्या हिमनद्यांच्या घळ्या ह्या एखाद्या पिंडीप्रमाणे दिसतात. ह्या पर्वताची उंची ६,६३८ मीटर इतकी असून सिंधू, ब्रम्हपुत्रा व सतलज अश्या महत्त्वाच्या नद्या या पर्वतावर उगम पावतात.

हिंदू व बौद्ध धर्मियांची या पर्वतावर आपार श्रद्धा व पवित्र स्थळ असल्याकारणाने या पर्वतावर आजवर एकही चढाई झालेली नाही. एखाद्या प्रसिद्ध शिखरावर न झालेली चढाई हे कैलास पर्वताबाबत लक्षात घेण्याजोगे आहे.

पौराणिक कथेनुसार भगवान ऋषभदेव यांना येथे निर्वाण प्राप्त झाले. श्री भारतेश्वर स्वामी मंगलेश्वर श्री ऋषभदेव भगवान यांचे पुत्र भरता यांनी दिग्विजयच्या वेळी ते जिंकले. पांडवांच्या दिग्विजय प्रयत्नाच्या वेळी अर्जुनने हा प्रदेश जिंकला.  युधिष्ठिरच्या राजसूय यज्ञात या प्रदेशातील राजाने उत्कृष्ट घोडा, सोने, रत्ने आणि याक शेपटीने बनविलेले काळे आणि पांढरे चमार सादर केले. कैलास श्रेणी काश्मीर ते भूतान पर्यंत पसरली आहे आणि लाहा चू आणि झोंग चू यांच्यात कैलास पर्वत आहे, ज्याच्या उत्तरेकडील शिखराचे नाव कैलाश आहे. या शिखराचा आकार विराट शिवलिंग सारखा आहे. हे पर्वत बनलेल्या षटकोनी कमळाच्या मध्यभागी आहे. हे नेहमीच बर्फाच्छादित असते. त्याच्या परिक्रमाचे महत्त्व सांगितले गेले आहे.

हिमालय