Վանի գավառակ

Վան, գավառակ Արևմտյան Հայաստանում, Վանի վիլայեթի Վանի գավառում։ Կենտրոնը Վան քաղաքն էր։

Աշխարհագրություն 
Տարածվում էր Վան քաղաքի շրջանում։

Պատմություն 
1916 թվականին ռուսական իշխանությունները Վանի գավառակի մեջ մտցրել էին նաև Բայազետի և Դիադինի գավառակները։

Հայերն ակտիվ մասնակցություն են ունեցել 1915 թվականի Վանի և այլ բնակավայրերի ինքնապաշտպանական կռիվներին։ 1895-1896 թվականներին և 1915-1918 թվականների Մեծ եղեռնի ժամանակ հայերը ենթարկվել են ջարդերի, իսկ կենդանի մնացածները 1916 թվականին հիմնականում գաղթել են Արևելյան Հայաստան։

Բնակչություն 
XIX դարի վերջերին և XX դարի սկզբներին ուներ 35500 (ըստ այլ աղբյուրների՝ 106014) բանկիչ, որից 12500-ը՝ հայ, 11500-ը՝ քուրդ, 9500-ը՝ թուրք, իսկ մնացածը՝ ասորիներ, հրեաներ, չերքեզներ և գնչուներ։

Տնտեսություն 
Բնակչության հիմնական զբաղմունքը երկրագործությունն ու անասնապահություն էր։ Հայերը նաև զբաղվում էին խաղողագործությամբ, պտղաբուծությամբ, մեղվաբուծությամբ, ձկնորսությամբ (Վանա լիճ, Արճակ), արհեստներով և առևտրով։

Վարչական բաժանում 
XIX դարի վերջերին և XX դարի սկզբներին ուներ 160 (ըստ այլ աղբյուրների՝ 293) գյուղ։

Աղբյուրներ 
 «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն

Տես նաև 
 Վանի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

Ծանոթագրություններ 

Արևմտյան Հայաստանի գավառներ