Ֆրանկոֆոնիայի համալսարանական գործակալություն

Ֆրանկոֆոնիայի համալսարանական գործակալություն (ֆր՝. Agence universitaire de la Francophonie - AUF), բարձրագույն ուսումնական և գիտահետազոտական հաստատությունների համաշխարհային ցանց, որոնք մասամբ կամ ամբողջովին ֆրանկոֆոն են։ 2017 թվականին այս գործակալությունն ուներ 845 անդամներ աշխարհի 111 երկրներում և համարվում էր մեկ ընդհանուր լեզվի վրա հիմնված համալսարանական ամենաընդարձակ ընկերակցությունն աշխարհում։ Կազմակերպության գլխավոր գրասենյակը գտնվում է Կանադայում՝ Մոնրեալի համալսարանի կամպուսում (համալսարանական ավանում)։ 2015 թվականի դեկտեմբերի 8-ից ի վեր գործակալության տնօրենը Ժան-Պոլ դը Գոդմարն է։

AUF-ի գործունեության ոլորտում ընդգրկված է համալսարանական թվայնացված կամպուսների ստեղծումը, հնարավորին չափ մեծ թվով ֆրանսախոս (հատկապես՝ աֆրիկյան) կամպուսների տեղեկատվական կենտրոններ մուտք գործելու հնարավորության ապահովումը։ Գործակալությունն աշխատում է նաև ֆրանկոֆոն համալսարանների շրջանում ուսանողների ու գիտահետազոտական աշխատանքներ կատարողների տեղաշարժը հնարավորինս դյուրացնելու, հեշտացնելու ուղղությամբ։

Պատմություն
1961 թվականին ստեղծվել է Association des universités partiellement ou entièrement de langue française » (AUPELF) («Մասամբ կամ ամբողջովին ֆրանսերենի վրա հիմնված համալսարանների ընկերակցություն»)։ Ի դեպ, այդ անվանումը մինչև օրս երբեմն գործածվում է դեռևս։ Այնուհետև AUPELFը վերափոխվեց AUPELF-UREF-ի։ Նախագծի ամենագործուն նախաձեռնողներից մեկը կանադացի ժուռնալիստ Ժան-Մարկ Լեժեն (Jean-Marc Léger) էր, ով էլ հենց 1961-1978 թվականներին աշխատել է որպես գործակալության գլխավոր քարտուղար։

1989 թվականին Դակարում տեղի ունեցած ֆրանկոֆոն գագաթնաժողովում պետությունների և կառավարությունների ղեկավարները համաձայնեցին, որ գործակալությունը դառնա ֆրանկոֆոնիայի չմիջնորդավորված, անմիջական օպերատորը աշխարհում և որոշեցին փոխել դրա անվանումը՝ դարձնելով Agence universitaire de la francophonie (Ֆրանկոֆոնիայի համալսարանական գործակալություն), որը գործածվում է առ այսօր։

Նախագահների և ռեկտորների ցանկ 
(ընտրվել են համալսարանների ռեկտորներից կամ նախագահներից կազմված տնօրենների խորհրդի կողմից)
1961 - 1966: M gr Irenaeus Lussier (Կանադա / Քվեբեկ)
1966 - 1969: Mohamed El Fassi (Մարոկկո)
1969 - 1972:
1972 - 1975: Robert Mallet (Ֆրանսիա)
1981 - 1984: André Jaumotte (Բելգիա)
1984 - 1987: Michel Guillou (Ֆրանսիա)
1987 - 1990: Bakary Tio Toure (Կոտ դ՛Իվուար)
1991 - 1995: Abdellatif Benabdeljalil (Մարոկկո)
1998 - 2001: Arthur Bodson (Բելգիա)
2001 - 2005: Jean of the Wood of Gaudusson (Ֆրանսիա)
2009 - 2013: Yvon Fontaine (Կանադա / Նյու Բրունսուիք)
2013 - 2017: Abdellatif Miraoui (Մարոկկո և Ֆրանսիա)
2017 - 2021 (ընթացքի մեջ է)։ Sorin Cîmpeanu (Ռումինիա)

UREF-ի, ապա՝ AUF-ի տնօրեններ, այնուհետև՝ ռեկտորներ  
1991 - 1999: Michel Guillou (Ֆրանսիա)
1999 - 2007: Michèle Gendreau-Massaloux (Ֆրանսիա)
2007 - 2015: Bernard Cerquiglini (Ֆրանսիա)
2015 - 2019 (in progress): Jean-Paul de Gaudemar (Ֆրանսիա)

Գլխավոր քարտուղարների ցանկ 
1961 - 1978: Jean-Marc Léger (Կանադա / Քվեբեկ)
1978 - 1987: Maurice-Étienne Beutler (Շվեյցարիա)
2005-2009: François Vignaux (Ֆրանսիա)
2009 - 2014: Wanda Diebolt (Ֆրանսիա)
2014 - 2015: Nelly Fesseau (Ֆրանսիա)
2016 - 2019 (ընթացքի մեջ է)։ Jean-Pascal Bonhotal (Ֆրանսիա)

Ամբողջ աշխարհում 
Ֆրանկոֆոնիայի համալսարանական գործակալությունն ունի՝  
Ռեկտորատ և գրասենյակ Մոնրեալում,
Ռեկտորատ և կենտրոնական ծառայություններ Փարիզում,
Տարածաշրջանային տասը ռեկտորատներ, որոնք կազմակերպում ու ղեկավարում են AUF-ի աշխատանքները տվյալ տարածաշրջանում 
Կենտրոնական Աֆրիկա և աֆրիկյան մեծ լճեր՝ Յաունդեում (Կամերուն)
Արևմտյան Աֆրիկա՝ Դակարում (Սենեգալ)
Ասիա-Խաղաղօվկիանոսյան՝ Հանոյում (Վիետնամ)
Կարիբյան՝ Պորտ օ Պրենսում (Հայիթի)
Ամերիկաների՝ Մոնրեալում (Կանադա)
Կենտրոնական և Արևելյան Եվրոպայի՝ Բուխարեստում (Ռումինիա)
Արևմտյան Եվրոպայի՝	Բրյուսելում	(Բելգիա)
Մաղրիբի՝ Ռաբաթում (Մարոկկո)
Միջին Արևելքի՝	Բեյրութում (Լիբանան)
Հնդկական օվկիանոսի երկրների՝ Անտանարիվուում (Մադագասկար)

Համացանցային ռեսուրսներ 
Ֆրանկոֆոնիայի համալսարանական գործակալությունն ապահովում է գիտական ու կրթական ռեսուրսների պորտալ՝   Savoirs en partage

Ֆրանսալեզու թվայնացված կամպուս 
Ֆրանսալեզու թվայնացված կամպուսը (CNF) ստեղծվել է հարավային երկրներում գտնվող ֆրանկոֆոն համալսարանների հետ և դրանց միջև սերտ հաղորդակցություն ապահովելու, նոր տեխնոլոգիաներ և թարմ տեղեկատվություն օպերատիվորեն փոխանակելու նպատակով։

CNF-ը և ֆրանսալեզութվայնացված կամպուսները գրանցված ապրանքանիշեր ունեն։

Ուսումնական հաստատություններ 
AUF-ը ներառում է վեց ուսումնական հաստատություն։ Դրանք են՝
Ֆրանկոֆոնիայի դպրոց՝ վարչարարության և կառավարման - Սոֆիայում (Բուլղարիա)
Ֆրանկոֆոնիայի ինստիտուտ՝ ձեռներեցության - Ռեդուիտում /Մավրիտիուս/
Ֆրանկոֆոնիայի ինստիտուտ՝ ինֆորմատիկայի - Հանոյում (Վիետնամ)
Institute of Francophonie for Knowledge Engineering and Distance Education (IFIC) in Tunis , Tunisia
Ֆրանկոֆոնիայի ինստիտուտ՝ արևադարձային բժշկության - Վիենտիանում /Լաոս/  
Ֆրանկոֆոնիայի ինստիտուտ՝ համալսարանների կառավարման - Յաունդեում /Կամերուն/

Տես նաև 
 Ֆրանկոֆոնիայի միջազգային կազմակերպություն

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Site officiel

Ֆրանկոֆոնիայի միջազգային կազմակերպություն
1961 հիմնադրումներ