Գլորիա Ստյուարտ

Գլորիա Ստյուարտ (, ), ամերիկացի դերասանուհի։ Իր դերասանական կարիերայի ընթացքում, որը տևել է 70 տարուց ավելի, Սյուարտը հասցրել է աշխատել թատրոնում, կինոյում, ինչպես նաև հեռուստատեսությունում։ Նրա կինոդերերից ամենահայտնիներն են՝ Ֆլորա Կրեյնին՝ «Անտեսանելի մարդը» (1933)», ինչպես նաև ծերացած Ռոզան՝ «Տիտանիկ» (1997) ֆիլմերում։ «Տիտանիկի» դերի համար  նա ներկայացվել է «Ոսկե գլոբուս» և «Օսկար» կինոմրցանակների, դարձել է «Օսկարի» ռեկորդների շարքի ամենատարեց դերասանուհին, ներկայացվել է  ԱՄՆ Կինոարվեստի և գիտության ակադեմիայ մրցանակի։ 1950-ական թվականներից սկսած տարվել է գեղանկարչությամբ, հարել է պրիմիտիվիզմին։

Կենսագրություն 

Գլորիա Ֆրենսիս Ստյուարտ () ծնվել է 1910 թվականին Կալիֆորնիա նահանգի Սանտա Մոնիկայում,  Էլիս Վոգան Դեյդրիկ Ստյուարտի ընտանիքում՝ հանցագործ Ջեսի Ջեյմսի  և փաստաբան Ֆրենկ Ստյուարտի հեռավոր ազգականն է, որը մահացել է նրա ծնունդից ինը տարի անց։ Գլորիայի և նրա կրտսեր եղբոր դաստիարակությունը Էլիս Ստյուարտի համար ծանր բեռ էր և շուտով նա ամուսնանում է հաջողակ ձիապան և թաղման բյուրոյի տեր Ֆրեդ Ֆինչի հետ։ Գլորիայի հայրը բրիտանական արմատներ է ունեցել և կրել է շոտլանդական թագավորական ազգանուն, սակայն Գլորիան, սկսելով դերասանական կարիերան, փոխել է Ստյուարտ ազգանվան գրելաձևը ()-ից դարձնելով ()՝ համարելով, որ երկրորդ տարբերակն ավելի լավ կնայվի պաստառի վրա։

Քոլեջն ավարտելուց հետո Ստյուարտն աշխատել է  «Փասադենա» թատրոնում, իսկ  1932 թվականին պայմանագիր է կնքել «Universal Studiosի» հետլ։ Նույն թվականին նա  դարձել է  «WAMPAS Baby Stars» գովազդային ընկերության  ցուցակի տասներեք աղջիկներից մեկը։ Ռեժիսոր Ջեյմս Վեյլը  նկատել է գեղեցիկ շիկահերին և նա անմիջապես դարձել է նրա սիրելին։ Ստյուարտը նկարահանվել է նրա ֆիլմերում՝ «Հին, մութ տունը» (1932), «Անտեսանելի մարդը (1933)»  և  «Համբույր հայելու առաջ» (1933)։ 1933 թվականին Ստյուարտը դարձել է  Դերասանական միության  կազմակերպիչներից մեկը։

Սակայն «Universal Studios»-ում նրա կարիերան դանդաղ  տեմպերով  էր զարգանում և Ստյուարտը տեղափոխվել է «20th Century Fox»  ընկերություն։ 1930-ական թվականների վերջին նա նկարահանվել է ավելի քան քառասուն ֆիլմում, ներառյալ  «Հռոմեական սկանդալ» (1933) և  «Ռեբեկան Սանիբրուկ ագարակից» (1938)։

1934 թվականին դերասանուհին ամուսնացել է սցենարիստ Արտուր Շիկմանի հետ։  1935 թվականին  նրանք աղջիկ են ունեցել՝ Սիլվիան։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին Ստյուարտը համարյա չի նկարահանվել։  Նա աշխատանքի է անցել «Décor Ltd.»  խանութում, որտեղ կահույք է վաճառել, իսկ  1946 թվականին հայտնել է, որ հոգնել է կինոյից։ Նա կտրուկ մերժում էր նկարահանվելու վերաբերյալ բոլոր առաջարկությունները, և վերջապես նրան հանգիստ են թողնում։ 1954 թվականին բնակվելով իտալական Ռիվիերայում՝ Ռապալոյում, նա տարվել է գեղանկարչությամբ։ Նրա աշխատանքների առաջին ցուցադրությունը տեղի է ունեցել Նյու Յորքում՝ հեղինակավոր «Hammer» պատկերասրահում և շուտով նրա աշխատանքները ցուցադրվել են ամբողջ Եվրոպայում և ԱՄՆ-ում։ Ստյուարտը փոքր տպաքանակով նաև գրքեր է հրատարակել՝ օգտագործելով ձեռքի տպագրական հաստոց և ձեռքով պատրաստված թուղթ, տպատառեր և պատկերազարդումներ։ Նրա աշխատանքներից է Ռոբինսոն Ջեֆերսի  «Տեսիլք՝ բլրին գտնվող տանը» (Inspiration at Tor House) գիրքը, որը ցուցադրվում է Լոս Անջելեսի Գեթի թանգարանում։

1975 թվականին՝ երեսնամյա դադարից հետո, նա վերսկսել է դերասանական կարիերան, հայտնվելով  «Առասպել Լիզի Բորդենի մասին»  հեռուստաֆիլմում, և հաջորդ մի քանի տարիներին պարբերաբար նկարահանվել է  տարբեր հեռուստատեսային ծրագրերում։ Նրա վերադարձը դեպի մեծ էկրան տեղի է ունեցել 1982 թվականին՝ «Իմ լավագույն տարին» ֆիլմով՝ գլխավոր դերակատար Պիտեր օ Տուլի հետ։

Գլորիա Ստյուարտը  մեծ հայտնիության է հասել  87 տարեկանում՝ խաղալով 100-ամյա Ռոզա Դյուիթի դերը «Տիտանիկ» ֆիլմում ( 1997)։ Երբ Ջեյմս Քեմերոնը Ստյուարտին խնդրել է  դերից մի հատված ընթերցել՝ առանց դիմահարդարման, նա ասել է․ «Ես այդ դերի համար նույնիսկ մերկ վիճակում կընթերցեմ» Այդ դերի համար դերասանուհին ներկայացվել է  «Օսկար» և  «Ոսկե գլոբուս» կինոմրցանակների, արժանացել է ԱՄՆ կինոդերասանների միության մրցանակի և  «Սատուրն» մրցանակի։ Նույն թվականին  «People»  ամսագիրը  Ստյուարտին ներառել է  «աշխարհի  ամենահմայիչ 50  մարդկանց» ցուցակում ։

1999 թվականին հրապարակվել է դերասանուհու ինքնակենսագրականը «Ես  նոր են շարունակում հուսալ», իսկ 2000 թվականին դերասանուհին Հոլիվուդի «Փառքի  ծառուղում»  աստղի է արժանացել։  2001 թվականին Ստյուարտը իրավիճակային  դերով հանդես է եկել «Նա գրել է սպանություն» հեռուստասերիալում, ինչպես նաև փոքրիկ դեր է խաղացել  «Միլիոն դոլարների» հյուրանոց»  դրամայում։ Վերջին անգամ նա մեծ էկրան է բարձրացել 2004 թվականին՝ Վիմ Վենդերսի  «Առատության երկիր» ֆիլմում։ Վերջին տարիներին դերասանուհին չի նկարահանվել և միայն քիչ հարցազրույցներ է տվել փաստագրական ֆիլմերի համար։

2005 թվականին  դերասանուհու մոտ հայտնաբերվել է թոքերի քաղցկեղ, բայց նա ուշադրություն չի դարձրել ծանր հիվանդությանը։ 2010 թվականի հունիսի 21-ին հարյուրամյա հոբելյանի նախաշեմին Գլորիա Ստյուարտը ամերիկյան կինոդերասանների միության կողմից  հատուկ մրցանակ է ստացել՝ «կինեմատոգրաֆին անսահման նվիրվածության համար»։ Նույն թվականի հունիսի  4-ին դերասանուհին նշել է հարյուրամյա  հոբելյանը՝ Բևեռլի Հիլզի գեղարվեստի պատկերասրահում։ Հյուրերի թվում են եղել Ջեյմս Քեմերոնը կնոջ՝ Սյուզի Էմիսի հետ, Ֆրենսիս Ֆիշերը, Շիրլի  Մակլեյնը  և Թոմ Առնոլդը։

Գլորիա Ստյուարտը մահացել է շնչառական անբավարարությունից՝  2010 թվականի սեպտեմբերի  26-ին՝ Կալիֆորնիա նահանգի Բրենտվուդ քաղաքի իր տանը։ ԱՄՆ կինոարտադրության մեջ նրա ներդրումը նշանավորվաշ է  Հոլիվուդի «Փառքի ծառուղու»  աստղով։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

Ամերիկացի կինոդերասանուհիներ
Ամերիկացի հեռուստատեսային դերասանուհիներ
Հոլիվուդյան փառքի ծառուղի
Ամերիկացի նկարիչներ
20-րդ դարի նկարչուհիներ
Թատրոնի դերասանուհիներ
ԱՄՆ-ի դեմոկրատական կուսակցության անդամներ
21-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
20-րդ դարի ամերիկացի դերասանուհիներ
Թոքի քաղցկեղից մահացածներ