Խրուշչովի կոշիկը

Խրուշչովի կոշիկը, հայտնի պատմություն այն մասին, թե ինչպես է ԽՄԿԿ առաջին քարտուղար Նիկիտա Խրուշչովը 1960 թվականի հոկտեմբերի 12-ին կոշիկով թխկթխկացրել սեղանին ՄԱԿ-ի գլխավոր վեհաժողովի 15-րդ նիստի ժամանակ։

Պատմություն
1960 թվականի հոկտեմբերի 12-ին ՄԱԿ-ի գլխավոր վեհաժողովի նիստում քննարկվել է «հունգարական հարցը», և Խրուշչովն ու ԽՍՀՄ պատվիրակության մյուս անդամները փորձել են ամեն կերպ խանգարել նիստը։ Խրուշչովի ժամանակակիցների՝ Անաստաս Միկոյանի ու Վիկտոր Սուխոդրևի (Խրուշչովի անձնական թարգմանիչը, ով ներկա էր այդ նիստին) վկայությամբ՝ Խրուշչովն այդ օրը հագած է եղել բաց կոշիկներ (ժամանակակից սանդալների նման), և զեկույցի ժամանակ նա հանել է կոշիկը, երկար զննել այն ու թափահարել՝ բարձրացնելով գլխի մակարդակին, ինչպես նաև դրանով մի քանի անգամ թեթև խփել է սեղանին, իբր թե փորձում է հանել քարը, որ ընկել է կոշկի մեջ։ Այդ կերպ Խրուշչովը ցույց է տվել, որ զեկույցն իրեն հետաքրքիր չէ։

Նիկիտա Խրուշչովի որդին՝ Սերգեյ Խրուշչովը, ով նույնպես ներկա է եղել ՄԱԿ-ի գլխավոր վեհաժողովի այդ նիստին, պատմել է, որ Խրուշչովի ոտքից կոշիկը դուրս է եկել ամբոխի մեջ գտնված լինելու ժամանակ, և թիկնապահները հետո այն փոխանցել են Խրուշչովին։ Ի նշան անհամաձայնության՝ նա թխկթխկացրել է սեղանին՝ խփելով նաև կոշկով։

Այդ իրադարձությանն անդրադարձել են տարբեր պարբերականներ, այդ թվում՝ Նյու Յորք Թայմս, The Washington Post, The Guardian, The Times և Le Monde.։ Նիստի հաջորդ օրը Նյու Յորք Թայմս թերթում տպագրվել է «Խրուշչովն իր կոշկով թխկթխկացնում է սեղանին» հոդվածը։ Նրանում տպագրվել է մի լուսանկար, որում պատկերված են Խրուշչովն ու Անդրեյ Գրոմիկոն, ընդ որում՝ Խրուշչովի դիմաց՝ սեղանին, դրված է կիսակոշիկ։

Նույն նիստի ժամանակ Նիկիտա Խրուշչովը ֆիլիպինցի զեկուցողին անվանել է «холуй американского империализма» (` դժվարության առաջ կանգնեցնելով թարգմանիչներին։

Հերքում 
Life ամսագրի լուսանկարիչ Ջոն Լոնգարդը (), ով ներկա էր եղել այն նիստին, հաստատում է, որ Խրուշչովը «հաստատ չի թխկթխկացրել սեղանին կոշկով», թեև «անվերապահորեն, պատրաստվում էր անել դա»։ Ըստ նրա՝ Խրուշչովը հանել է կոշիկը, դրել այն սեղանին ու ազատ ձեռքով ցույց տվել, որ պատրաստվում է դրանով թխկթխկացնել սեղանին։ Սրահում գտնվող բոլոր լրագրողները նրա վրա են կենտրոնացրել իրենց ուշադրությունը՝ սպասելով նրա հետագա գործողություններին, սակայն նա հագել է կոշիկն ու հեռացել։ Լոնգարդի կարծիքով՝ եթե Խրուշչովը կոշկով թխկթխկացներ սեղանին, լուսանկարիչներից ոչ մեկը բաց չէր թողնի  այդ իրադարձությունը։

Դեպքի մասին նույն կերպ է պատմում նաև The New York Times թերթի լրագրող Ջեյմս Ֆերոնը։

Միևնույն ժամանակ կան մի շարք վկայություններ, որ այդ նիստում լրագրողներ ընդհանրապես չեն եղել։

Իսպանացի դիվանագետի հետ կապված դեպք 
Գոյություն ունի այդ դեպքի մեկ այլ մեկնաբանություն կամ առանձին մի դեպքի պատմություն՝ կապված Իսպանիայի պատվիրակության հետ, որը նստած էր ԽՍՀՄ պատվիրակության առջևում՝ մի քիչ ներքև։ Ֆրանկիստական Իսպանիայի ու Խորհրդային Միության միջև դիվանագիտական հարաբերությունները խզվել էին դեռ 1939 թվականին։ Իսպանացիների հետ խոսքակռվից հետո Նիկիտա Խրուշչովը հանել է կոշիկը և դրել սեղանին այնպես, որ այն գրեթե դիպել է իր առջև նստած իսպանացու ծոծրակին։

Սխալ մեկնաբանություններ 
Լայն տարածում են գտել տվյալ դեպքի մի շարք մեկնաբանություններ, որոնք չեն համապատասխանում իրականությանը․

 Խրուշչովը կոշկով թխթխկացրել է իր ելույթի ժամանակ
Իրականում Խրուշչովն այդ ժամանակ նստած է եղել սեղանի դիմաց ԽՍՀՄ պատվիրակության մյուս անդամների հետ։ Այդ մեկնաբանությունն այնքան է տարածված, որ այդ մասին ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի նիստի ժամանակ հայտարարել է ԱՄՆ մշտական ներկայացուցիչ Ջոն Բոլթոնը։

 Գոյություն ունի լուսանկար, որում պատկերված է Խրուշչովը կոշկով սեղանին խփելիս
Կոշկով լուսանկարը Նիկիտա Խրուշչովը համարել է ֆոտոմոնտաժ (տե՛ս բնօրինակ լուսանկարը և «կոշկով լուսանկարը»  Time ամսագրում)։ Գոյություն ունի լուսանկար, որում Խրուշչովը բռունցքով խփում է սեղանին։

 Կոշկով թխկթխկացնելու դեպքը կապված է եղել Կարիբյան ճգնաժամի հետ (1962).
Դեպքը տեղի է ունեցել Կարիբյան ճգնաժամից երկու տարի առաջ։

Ծանոթագրություններ 

Քաղաքական իրադարձություններ
ՄԱԿ-ի պատմություն