Կյուրենբերգ

Կյուրենբերգ (, ), գերմանացի միջնադարյան պոետ։

Կենսագրություն 
Կյուրենբերգը, ինչպես և միջնադարյան գերմաներենով գրող առաջին կին պոետ Ավան, նույնպես ապրել ու աշխատել է Լինցի մոտակայքում, Դանուբ գետի ափին։ Ենթադրվում է, որ իր անունը պոետը վերցրել է այդ տարածքի անվանումից։
Միևնույն ժամանակ, Ավստրիայի ու Բավարիայի պալատական ծառայողների մեջ եղել են մի քանի հոգի, ովքեր նույնացրել են իրենց այդ կերպարի հետ։
Կյուրենբերգը համարվում է առաջին ամենավաղ աշուղներից մեկը։ Նրա ստեղծագործությունները, որ թվագրվում են 12-րդ դարի 50-70-ական թվականներին, միջնադարյան երգարաններում պահպանվել են մինչև մեր օրերը։

Ստեղծագործություն 
Պոետի ստեղծագործությունները, որ գրականագետները դասում են աշուղականության ժողովրդական ուղղությանը, քիչ թե շատ ազատ է ֆրանսիական միջնադարյան պալատական գրականության կանոններից և ինքնուրույնության հետքեր է կրում։ Դրա մասին են վկայում բանաստեղծությունների կառուցվածքի արխաիկ ոճը և բանաստեղծական կերպարները, որոնք վերաբերում են ժողովրդական երգերին ու հերոսական էպոսին։ Այսպես, բանաստեղծությունները, որպես կանոն միատուն են, դրանց բնորոշ են զույգ, հաճախ` ոչ ճշգրիտ ռիթմերը, պարզ տաղաչափությունը և շեշտային կառուցվածքը։ Որոշ ստեղծագործություններում հանդիպում է, այսպես կոչված, նիբելունգովյան ռիթմը։

Բացի դրանից, ինչպես և այլ վաղ շրջանի պոետների մոտ, Կյուրենբերգի սիրո կոնցեպցիան ևս տարբերվում է Տիկնոջը ծառայելու աշուղական սիրալիր մոտեցումից։ Աշուղը երգում է.

Շատ երգեր են հորինվել «կանացի երգի» լիրիկական ժանրով, ընդհանրացնելով երիտասարդ, չամուսնացած, մենակությունից տանջվող կնոջը նվիրված երգերի շարքը։
Սիրային տրտմությունը, սիրեցյալի հանդեպ կարոտը համարվել են կնոջ մենաշնորհը, տղամարդը, որպես կանոն, պատկերվում է որպես հպարտ ու ուժեղ ասպետ, սիրային պայքարի հաղթող։ Օգտագործվում են ժողովրդական ֆոլկլորի ավանդական կերպարներ։ Օրինակ, հերոսների երջանիկ կամ տխուր ապրումները նմանեցվում են գարնանը կամ աշնանը, տղամարդը համեմատվում է սոխակի, կինը` վարդի հետ։

{| align="center" width="70%" class="wikitable collapsible collapsed"
 ! class="dark" colspan="2"|Օրինակ
 |-
 |class="shadow"|<center>Տեքստը հայերեն  (</center>
 | class="shadow"|Սկզբնական տեքստը միջին գերմաներենով 
 |-
 |width="50%"|
: «Երբ ես կանգնած եմ մի շապիկով, անքուն
 Եվ հիշում եմ շնորհները քո,
 Բացվում եմ, փթթում, ինչպես վարդը` վաղորդյան ցողից հետո,
 Եվ սիրտս կարոտում է քեզ»։

 «Սիրտս ցավում է, միշտ է այն ցավում,
 Երբ ուզում է այն, ինչ չկա։
 Ոչ ոսկի եմ ուզում, ոչ արծաթ,
 Իմ ցանկությունը մարդկային կերպարանքով է ապրում։
|width="50%"|
: «Swenne ich stân aleine in mînem hemede,
 únde ích gedenke an dich, ritter edele,
 sô erblüet sich mîn varwe, als der rôse an dem dórne tuot,
 und gewinnet daz herze vil manigen trûrìgen muot»

 «Ez hât mir an dem herzen vil dicke wê getân,
 daz mich des geluste, des ich niht mohte hân
 noch niemer mac gewinnen. daz ist schedelîch.
 jône mein ich golt noch silber: ez ist den líutèn gelîch.».
|}

 Գրականություն 
 
 Lachmann K. / Haupt M.'' Minnesangs Frühling. — Leipzig / Stuttgart, 1875 / 1959. = Лахманн К. / Гаупт М. — Весна миннезанга. — Лейпциг / Штутгарт, 1875 / 1959.

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Bibliotheca Augustana — электронная библиотека Ульриха Харша на сайте Университета прикладных наук г. Аугсбурга 

Գերմանացի բանաստեղծներ
Գերմանացի գրողներ
Գերմանացի կոմպոզիտորներ
Բանաստեղծներ այբբենական կարգով