Հենրի Քութներ

Հենրի Քութներ (, ), ամերիկյան գրող։ Ծնվել է ԱՄՆ Կալիֆոռնիա նահանգի Լոս Անջելես քաղաքում։

Կենսագրություն 
Հենրի Քութները ծնվել է 1915 թվականի ապրիլի 7-ին։ Գրավաճառի որդի էր։ 1954 թվականին ավարտել է Հարավային Կալիֆոռնիայի համալսարանը։ Իր առաջին՝ «Գերեզմանային առնետներ» պատմվածքը Քութները հրապարակել է 1936 թվականին Weird Tales գրական թերթում։ Այս, ինչպես նաև նրա շատ պատմվածքներ (օրինակ՝ «Հոգիներ հոշոտողները») պատկանում են «սարսափ պատմվածքներ» ժանրին ՝ գրված գոթիկ ոճով։ Առաջին ամբողջությամբ գիտաֆանտաստիկ պատմվածքը «Տիեզերական ճանապարհների ասպետները» պատմվածքն էր, որը հրապարակել է 1937 թվականին։

Հենց այդ ժամանակ էլ նա ծանոթանում է իր ապագա կնոջ հետ՝ գրող Քեթրին Լյուսիլ Մուրի հետ։ Նրանք երկուսն էլ մտնում էին «Լավքրաֆտի խմբակի» մեջ, որը գրողների խումբ էր, որոնք նամակագրական կապի մեջ էին Հովարդ Լավքրաֆտի հետ։ 1940-1950-ական թվականներին Քութները և Մուրը գրեթե միշտ միասին էին գրում։ Դրա կարևոր պատճառներից մեկն այն էր, որ Քութներին մեկ էջի համար ավելի շատ էին վճարում։ Նրանք այնքան սերտ համագործածկցության մեջ էին, որ հաճախ իրենք էլ չէին հասկանում, թե նրանցից ով տեքստի որ մասն է գրել։ Քութների աշխատանքների մեծ մասը հրապարակվում էր կեղծանուններով։ Դրանցից ավելի շատ հայտնի էին Լոուրենս Օ' Դոնըլը, Քեյթ Համոնդը, Լյուիս Պեդջետը և Վիլ Հարդը։ Առաջին անունով նա հանդես է եկել կնոջ հետ միասին, երկրորդով՝ ինքնուրույն։ Քութները և Մուրը համարվում են ֆանտաստիկ ծաղրական պատմվածքի հռչակավոր վարպետներից։ Նրանց ստեղծագործություններից շատերը դարձել են ֆանտաստիկայի ժանրի դասական գործեր. ԱՄՆ֊ի Միջին արևելքից ծագող մուտանտ Հոգբենների մասին շարքը (5 պատմվածք), գյուտարար Գալեգերի մասին շարքը (5 պատմվածք), «Բնակարանային խնդիր» ևն։

Ինչպես խոստովանում էր Ռոջեր Ժելյազնին, Քութների «Մութ աշխարհ» (The Dark World) վեպը իրեն ոգեշնչել է գրել «Ամբերի քրոնիկոնը» վեպերի շարքը։

Քութները հիանալի հումորի զգացում ուներ, հրաշալի զրուցակից էր, հեշտ էր մերվում մարդկանց հետ և շռայլ էր գաղափարներ տալու հարցում (նրա վաղ պատմվածքների գաղափարներն ու մտքերը հետագայում օգտագործել են Սիբերի Քվինը և Հոֆման Փրայսը)։

Գրողի ստեղծագործություններին հատուկ են գիտական ֆանտաստիկայի ոճին բնորոշ սյուժետային մոտիվները (ճանապարհորդություն ժամանակի միջով, տիեզերական թռիչքներ, ռոբոտներ, տելեպատիա) և դրանց յուրահատուկ գրական մշակումներ։

Հենրի Քութները վաղաժամ մահացավ սրտի կաթվածից 1958 թվականի փետրվարի 4-ին, իր 43 ամյակից ընդամենը 2 ամիս առաջ։

Չնայած այն բանին, որ հեղինակի գրքերից շատերը համաշխարհային հռչակ ունեն՝ նա ամենաթարգմանված հեղինակներից չէ։

Գրքեր

Շարքեր 
 «Ամրոցներ» ()
 «Գիշերային մարտ» (), (1943)
 «Ցասում» (), (1947 առաջին հրատարակություն 1950), ավելի ուշ հրատարակվել է «Նշանակետ։ Անվերջություն» վերնագրով (), (1958)

«Գալեգեր» ()
 «Այս աշխարհն իմ է» (), (1943)
 «Կատարյալ գաղտարան» (), (1943)
 «Գոռոզ ռոբոտը» (), (1943)
 Գալեգեր Պլյուս (), (1943)
 Ex Machina (1948)
 Հոգբեններ ()
 Խարդախ խաղը (), (1941)
 Պրոֆեսորի վերջը (), (1947)
 Անախորժությունների խուրձը (Pile of Trouble; 1948)
 Կտեսնվենք (), (1949)
 Սառած պատերազմ (), (1949)

Վեպեր 
 Շախմատ֊մոլորակը (), (1946)
 Մութ աշխարհ (), (1946)
 Կրակի հարթավայրը (), (1946)
 Կիրկեի դիմակը (), (1948)
 Երկրի դարպասներից այն կողմ (), (1949)
 Աշխարհների ջրհորը (), (1952)
 Մուտանտը (), (1953)
 Շեփորահարի որդին (), (1945)
 Երեք կույր մուկ (), (1945)
 Առյուծն ու միաեղջյուրը (), (1945)
 Մուրացկանները թավշի մեջ (), (1945)
 Մարդուկ֊Դատարկուկը (), (1953)

Պատմվածքներ 
 Գերեզմանային առնետները (), (1936)
 Հոլիվուդը Լուսնի վրա (), (1938)
 Ստվերը ծածկի վրա (), (1938)
 Անիծյալ լինի այս քաղաքը (), (1939)
 Ուղեկորույս ճառագայթը (), (1939)
 Չարի միջնաբերդը (), (1939)
 Պեգասը (), (1940)
 Շեմը (), (1940)
 Կար մի թզուկ (), (1941)
 Չարքը, որին ճանաչում ենք (), (1941)
 Խնայատուփ խոզուկը (), (1942)
 Դիմակահանդես (), (1942)
 Փակուղի (), (1942)
 Ողջույն հեղինակից (), (1942)
 Թվոնքին (), (1942)
 Բարթղերը թռգզփետ էին (), (1943)
 Երկաթե ստանդարտ (), (1943)
 Ուրվականը (), (1943)
 Ամենամեծ սերը (), (1943)
 Շոկ (), (1943)
 Բնակարանային խնդիր (), (1944)
 Երբ կոտրվում է ճյուղը (), (1944)
 Կամուֆլյաժ (), (1945)
 Ինչ քեզ պետք է (), (1945)
 Աբիսողոմ (), (1946)
 Դեղը (), (1946)
 Փոքր իրերը (), (1946)
 Անվանեք նրան Դև (), (1946)
 Մութ հրեշտակը (), (1946)
 Սկզբնավորման եղանակը ({{lang-en|Vintage Season), (1946)
 Երաժշտարկղ (), (1947)
 Ուրախ ավարտ (), (1948)
 Չերևացող աչքը (), (1949)
 Լանգուստի ձայնը (), (1950)
 Երկինքը թափվում է (), (1950)
 Էգո֊մեքենա (), (1952)
 Սատանան ծաղիկներ է ուղարկում (), (1953)
 Կամ ապա (), (1953)
 Տարվա օրը (), (1953)
 Երկձեռք շարժիչը (), (1955)
 Հարյուրամյակների խաչումը (), (1958)

Ծանոթագրություններ 

Ամերիկացի վիպասաններ
Ամերիկացի գրողներ
Ամերիկացի սցենարիստներ
20-րդ դարի ամերիկացի վիպասաններ
Գիտաֆանտաստիկ գրողներ
Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Ամերիկացի տղամարդ վիպասաններ
Ամերիկացի ֆանտաստ գրողներ