Հովհաննես Հովսեփյան (իրավաբան)

Հովհաննես Արամի Հովսեփյան (), հայ իրավաբան։ Իրավաբանական գիտությունների դոկտոր (1981), պրոֆեսոր (1988):

Կենսագրություն 
Հովհաննես Հովսեփյանը ծնվել է 1926 թվականի օգոստոսի 10-ին, Եղեգնաձորի շրջանի Մալիշկա (այժմ՝ Վայոց ձորի մարզ) գյուղում։ Տեղի միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո կարճ ժամանակ աշխատել է կոլտնտեսությունում։ 1945 թվականի փետրվարին զորակոչվել է բանակ և ծառայել մինչև 1950 թվական։

1950 թվականին ընդունվել է Երևանի պետական համալսարան, որն ավարտել է 1955 թվականին։ Անցել է կուսակցական աշխատանքի դեռևս ուսանողական  տարիներից, եղել է Հայաստանի կոմունիստական կուսակցության Եղեգնաձորի և Արարատի շրջկոմի առաջին քարտուղար։ 1958-1970 թվականներին եղել է ՀԿԿ Եղեգնաձորի, 1970-1976 թվականներին՝ Արարատի շրջկոմների առաջին քարտուղար։ Հովսեփյանի աշխատած տարիներին մեծ զարգացում են ապրել Եղեգնաձորի և Արարատի շրջանների գյուղատնտեսությունը, արդյունաբերությունը, կրթամշակութային կյանքը։  Հովսեփյանի նախաձեռնությամբ և ակտիվ մասնակցությամբ կառուցվել են Եղեգնաձորի պահածոների, ռելեի, Երասխի հանքային ջրերի գործարանները, Արարատի  ոսկու կորզիչ գործարանը  և բանակը, 100-ից ավելի ջրամղիչներ Արարատի շրջանի մի շարք գյուղերում, մշակույթի պալատներ, կինոդահլիչներ։ Կառուցապատվել են նոր Ռինդ, նոր Մալիշկա գյուղերը, Արփի ավանը և այլ բնակավայրեր։ Եղեգնաձորի շրջանում աշխատած տարիներին Հովսեփյանի նախաձեռնությամբ Հայրենական մեծ պատերազմում զոհված եղեգնաձորցիների կոթող հուշարձանի համակիրում, պատվանդանի վրա կանգնեցվել է Տ-34 մարտական տանկը։

Հովհաննես Հովսեփյանը քանիցս ընտրվել է Հայկական ԽՍՀ ԳԽ պատգամավոր, եղել է Հայկական ԽՍՀ ԳՀ նախագահության անդամ։ 1976-1989 թվականներին աշխատել է արտասահմանից վերադարձվող հայերի ընդունման և տեղավորման, 1989-1991 թվականներին՝ վերադարձվող հայերի պետական կոմիտեի նախագահի տեղակալ։

Միաժամանակ Հովսեփյանը կատարել է գիտահետազոտական աշխատանքներ։ 1969 թվականին դարձել իրավաբանական գիտությունների թեկնածու, 1981 թվականին՝ իրավաբանական գիտությունների դոկտոր։ 1970 թվականից Հովսեփյանը կատարել է մանկավարժական աշխատանք։ Հովսեփյանն իր ուսումնասիրությունների հիման վրա հայ իրավաբանական գիտության մեջ ստեղծել է նոր ճյուղ՝ «Հայ քաղաքական և իրավական մտքի պատմություն»։ Հովհաննես Հովսեփյանը ստեղծել է նաև «Հայ իրավաբանական հուշարձաններ» դասընթացը, որը  տարիներ շարունակ վարել է իրավաբանական ֆակուլտետում։ Հովսեփյանը երկար տարիներ եղել է ԽՍՀՄ միջազգային իրավունքի ասոցիացիայի, ԽՍՀՄ քաղաքագետների ասոցիացիայի անդամ։

Հովսեփյանը մտերմիկ կապեր է ունեցել Անաստաս և Անտոն Միկոյանների, Սուրեն Թումասյանի, Յակով Զարոբյանի, Անտոն Քոչինյանի, Հովհաննես Շիրազի, Պարույր Սևակի, Համո Սահյանի, մարշալներ Հովհաննես Բաղրամյանի և Համազասպ Բաբաջանյանի հետ։

Աշխատությունները վերաբերում են հայ քաղաքական և իրավական մտքի, Հայաստանի պետության և իրավունքի պատմությանը։ Հովսեփյանը Մոսկվայում լույս տեսած «Քաղաքական և իրավական ուսմունքների պատմություն» քառահատորյակի (ռուսերեն, 1986-1993), «Հայ քաղաքական և իրավական մտքի պատմություն» բաժնի հեղինակն է։

Պարգևներ 
Հովսեփյանը պարգևատրվել է Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշանի, «Պատվո նշան» շքանշաններով, արժանացել է կառավարական բարձրագույն պարգևների՝ շքանշաների, մեդալների, պատվոգրերի։

Երկեր 
 Պետական իրավական հարցերը Ստեփան Շահումյանի աշխատություններում, Երևան, 1973:
 Իրավաքաղաքական հարցերը Բոգդան Կնունյանցի և Ալեքսանդր Մյասնիկյանի աշխատություններում, Երևան, 1979:
 «История политических и правовых учений. Средние века и Возрождение»,М., «Наука», 1986г.,  часть «Политико-правовая мысль Армении» (в разделе II гл. 2.,стр.108-116) 
 Հայ քաղաքական և իրավական մտքի պատմությունից, Երևան, 1990:

Ծանոթագրություններ 

Հայ իրավաբաններ
Իրավաբանական գիտությունների դոկտորներ
Հայ պրոֆեսորներ
ԵՊՀ շրջանավարտներ
ԵՊՀ դասախոսներ