Բոզորգ Ալավի

Բոզորգ Ալավի (, ), պարսիկ արձակագիր, թարգմանիչ։

1922-1928 թթ. սովորել է Գերմանիայում։ 1930 թվականին հաստատվել է Իրանում, ուսուցչություն արել Թեհրանի տեխնիկական դպրոցում։ 1937-41 թթ. բանտարկվել որպես քաղբանտարկյալ։ Հաջորդ տարիներին, Իրանում տեղի ունեցած բռնատիրության սաստիկ նվազումով, առաջանում է մի քիչ ազատ մթնոլորտ, որի ընթացքում էլ Ալավին ստեղծում է մի շարք գրվածքներ՝ այսպես կոչված «բանտի գրականություն». («Բանտի թղթակտորներ», 1941 թ., վեպ, «Հիսուներեք հոգի», 1942 թ., վեպ)։

1953 թվականի զինվորական հեղաշրջումից հետո անցել է Արևելյան Գերմանիա և պարսկերեն դասավանդել Հումբոլդտի անվան համալսարանում։ Հեղինակ է վեպերի և պատմվածքների մի քանի ժողովածուների։

Հայտնի ստեղծագործություններից են «Ճամպրուկը» (պատմվածքներ, 1934 թ., Թեհրան), «Նամակներ» (պատմվածքներ, 1951 թ., Թեհրան), «Նրա աչքերը» (վեպ, 1952 թ., Թեհրան), «Միրզա» (պատմվածքներ, 1988 թ., Թեհրան), ինչպես նաև «Դև... Դև...» և «Ուզբեկներ» (ուղեգրություն, 1949 թ.) գրքերը։ Ալավին իրանական վեպի հիմնադիրներից է։

Կատարել է նաև տասնյակ թարգմանություններ անգլերենից, ռուսերենից և գերմաներենից։ Արևելյան Գերմանիայի փլուզումից հետո՝ փոխադրվեց Իրան, սակայն շուտով կրկին հեռացավ հայրենիքից՝ վերահաստատվելով Բեռլինում։

Ունի ուսումնասիրություններ՝ նվիրված պարսից գրականությանը, որոնք հրատարակվել են նաև գերմաներեն։

Ալավին հայերեն 
 Սենյակիս պատմությունը (պատմվածք)։ Մետաքսի ճամփան (Իրանի ժամանակակից պատմվածքը), Ե., Ապոլոն, 1996 թ., էջ 36-44։ Պարսկերենից թարգմ.՝ Խաչիկ Խաչեր։

Ծանոթագրություններ 

Պարսիկ արձակագիրներ
Իրանցի թարգմանիչներ
20-րդ դարի վիպասաններ
20-րդ դարի թարգմանիչներ
Գրական կեղծանուններով հայտնի հեղինակներ
Իրանի քաղաքական գործիչներ
Պարսիկ բանաստեղծներ