Ձագախոտ խոշորասպի

Ձագախոտ խոշորասպի (), խաչածաղկավորների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն 
Բազմամյա բարձիկանման ճմեր առաջացնող խոտաբույս է։ Բարակ գետնատարած-փռված կամ վեր բարձրացող ցողունները ծաղկման ժամանակ ունեն 5-15 սմ բարձրություն, պտուղների ժամանակ մինչև 35 սմ բարձրություն։ Նեղ հականշտարաձև տերևները համարյա գծային են, ամբողջաեզր կամ մանր-ատամնավոր, գագաթի մոտ սրացած, հաճախ հետ թեքված։ Ծաղիկները քառատիպ են, իսկ պսակաթերթերը՝ դեղին։ Ծաղկակոթերի երկարությունը պտղի ժամանակ  4-5 մմ է։ 2-3,5 սմ երկարությամբ և 3-4 մմ լայնությամբ պտուղը պատիճ է։

Տարածվածություն 
Հայաստանում հանդիպում է Մեղրու (լեռնագագաթ՝ Գողթան, Բուղաքար, Կարճևան) ֆլորիստիկական շրջանում։

Էկոլոգիա 
Աճում է միջին և բարձր լեռնային գոտիներում՝ ծովի մակարդակից 1250-2000 մ բարձրությունների վրա, չոր լանջերին, ժայռոտ տեղերում և ժայռաճեղքերին։ Ծաղկում է մայիս-հունիս ամիսներին, պտղաբերում՝ հուլիսին։

Պահպանություն 
Վտանգված տեսակ է, որը հայտնի է միայն Հայաստանում։ Տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 500 կմ²-ից պակաս է։ Տեսակին, կապված տնտեսական գործունեության հետ, սպառնում է անհետացում։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ, CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում ընդգրկված չէ։

Պոպուլյացիայի մի մասը պահպանվում է «Արևիկ» ազգային պարկի սահմաններում։

Ծանոթագրություններ 

Վտանգված տեսակներ
Խաչածաղկավորներ
Ծածկասերմեր
ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր