Եգիպտական դիմակներ (նկար)

«Եգիպտական դիմակներ», հայ մեծ նկարիչ Մարտիրոս Սարյանի 1911 թվականին ստեղծած նկարը։ Կտավը գտնվում է Հայաստանի ազգային պատկերասրահում։

Նկարագրություն 
«Եգիպտական դիմակներ» կտավում նկարիչը ձգտում է հասնել վառ գույների հակադիր ներդաշնակումների զուգորդման։ Սարյանի համար դիմակը լոկ հուշանվեր չի եղել։ Ըստ Սարյանի՝ եգիպտական արվեստն ունի ինքնատիպ պայմանականություններ, իր յուրահատուկ գեղագիտությունը։ 1911 թվականին Եգիպտոս (Կահիրե, Գիզա, Մեմֆիս, Լուքսոր) կատարած ուղևորությունը Սարյանի արվեստը հարստացրել է նոր աշխատանքներով, որոնք նրա ինքնատիպ ոճի վառ արտահայտումներն են։ «Եգիպտական դիմակներ» կտավում Սարյանը պատկերել է սևեռուն, կենդանի հայացքներով դիմակներ։ Իբրև արվեստի գործ՝ դիմակը Սարյանի համար անմահության խորհրդանիշ է, երբ խավարն ու մահը հաղթահարելի են դառնում լույսի ու անմահության հակադրությամբ։ Սարյանի աշխարհայացքին համահունչ է եգիպտական արվեստում մարմնավորված հոգու հավերժության և անմահության գաղափարը։ Սարյանը խորապես հավատում էր, որ մարդը չի մահանում, քանի որ նա բնությունն է։

1911 թվականի աշնանը, Հռոմի ժամանակակից արվեստի միջազգային գեղարվեստական ցուցահանդեսում, ներկայացվել են Սարյանի նոր աշխատանքները՝ «Եգիպտական դիմակներ», «Քայլող կինը», «Գիշերային բնանկար։ Եգիպտոս», որոնք մեծ հետաքրքրություն են առաջ բերել գեղարվեստի աշխարհում։

Հետագայում Սարյանը եգիպտական դիմակներին անդրադարձել է «Արևելյան մեծ նատյուրմորտ։ Եգիտական դիմակներ» (1915), «Եղիշե Չարենցի դիմանկար» (1923) կտավներում։

Տվյալներ 
 «Եգիպտական դիմակներ» (1911), ստվարաթուղթ, տեմպերա, 70x82 սմ, Հայաստանի ազգային պատկերասրահ

Տես նաև 
 Արևելյան մեծ նատյուրմորտ։ Եգիպտական դիմակներ
 Եղիշե Չարենցի դիմանկարը

Նշումներ

Ծանոթագրություններ

Աղբյուրներ 
 Շահեն Խաչատրյան «Մարդը բնություն է, բնությունը` մարդ», «Հայաստան», 1970, Երևան։

Հայաստանի ազգային պատկերասրահի նկարներ
Մարտիրոս Սարյանի նկարներ
1911 նկարներ
Հայկական կերպարվեստ