Սոֆոսբուվիր

Սոֆոսբուվիր, վաճառվող ապրանքանշային անվանումը՝ Sovaldi, կիրառվում է հեպատիտ C-ի բուժման նպատակով։ Խորհուրդ է տրվում կիրառել միայն ռիբավիրինի, սիմեպրեվիրի, լեդիպասվիրի, դակլատասվիրի, կամ վելպատասվիրի համակցությամբ։ Բուժման արդյունավետությունը՝ 30 - 97 %՝ կախված հեպատիտ C վիրուսի տեսակից։ Անվտանգությունը հղիության ընթացքում պարզված չէ, որոշ դեղորայքների հետ համակցված օգտագործումը կարող է վնասել պտղին։ Օգտագործման եղանակը՝ ներքին ընդունման։

Կողմնակի երևույթներն են՝ հոգնածությունը, գլխացավը, սրտխառնոցը և քնի խանգարումը։ Կողմնակի ազդեցությունները հիմնականում բնորոշ են ինտերֆերոն-համակցված բուժմանը։ Սոֆոսբուվիրը կարող է ռեակտիվացնել նախկինում վարակված հեպատիտ B-ն։ Լեդիպասվիրի, դակլատասվիրի կամ սիմեպրեվիրի հետ համակցման դեպքում խորհուրդ չի տրվում օգտագործել ամիոդարոն՝ բրադիկարդիայի առաջացման ռիսկը կանխարգելելու նպատակով։ Սոֆոսբուվիրը նուկլեոտիդային անալոգների շարքի դեղորայք է և հեպատիտ C վիրուսի NS5B սպիտակուցի արգելակիչ։

Սոֆոսբուվիրը հայտնաբերվել է 2007 թվականին և հաստատվել է օգտագործման Միացյալ Նահանգներում՝ 2013 թվականին։ Ներառված է Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության՝ անհրաժեշտ, էֆեկտիվ և անվտանգ դեղորայքների ցանկում։ 2016 թվականի տվյալներով՝ 12-շաբաթյա բուժման ընդհանուր արժեքն ԱՄՆ-ում կազմում է 84,000 ԱՄՆ դոլար, Միացյալ Թագավորությունում՝ 53,000 ԱՄՆ դոլար, Կանադայում՝ 45,000 ԱՄՆ դոլար, Հնդկաստանում՝ 500 ԱՄՆ դոլար։ Ավելի քան 60,000 մարդ ԱՄՆ-ում բուժվել է սոֆոսբուվիրով՝ վաճառքի առաջին 30 շաբաթների ընթացքում։

Բժշկական օգտագործում

Հեպատիտ C վիրուսի առաջնային բուժում 
2016 թվականին Լյարդի հիվանդությունների ուսումնասիրության ամերիկյան ասոցիացիան և Ամերիկայի ինֆեկցիոն հիվանդությունների համայնքը համատեղ հրապարակեցին հեպատիտ C-ի բուժման ուղեցույցները։ Համաձայն այդ ուղեցույցների՝ սոֆոսբուվիրը՝ համակցված այլ պրեպարատների հետ, հանդիսանում է հեպատիտ C վարակի 1,2,3,4,5 և 6 գենոտիպերի դեպքում առաջնային ընտրության դեղամիջոց։ Սոֆոսբուվիրի համակցումը վելպատասվիրի հետ խորհուրդ է տրվում բոլոր գենոտիպերի դեպքում ավելի քան 90 % բուժման արդյունավետությամբ և մոտ 100 % արդյունք՝ շատ դեպքերում։ Բուժման տևողությունը հիմնականում կազմում է 12 շաբաթ։

Սոֆոսբուվիրը կարող է օգտագործվել նաև այլ դեղորայքի հետ և բերել բուժման տևողության փոփոխության՝ կախված յուրահատուկ հանգամանքներից, գենոտիպից և գին-արդյունավետության հեռանկարներից։ Օրինակ՝ հեպատիտ C-ի 1, 4, 5 և 6-րդ գենոտիպերի ժամանակ այն համաkցում են NS5A - ի ինհիբիտոր լեդիպասվիրի հետ։ HCV վարակի 2-րդ և 3-րդ գենոտիպերի դեպքում օգտագորխվում է դակլատասվիրի հետ համակցված։ Լյարդի փոխպատվաստման ենթարկված կամ ցիռոզով հիվանդների բուժման ժամանակ զուգակցում են ռիբավիրինի հետ։ Պեգինտերֆերոնի կիրառումը՝ սոֆոսբուվիր-համակցված կամ առանց-, այլևս խորհուրդ չի տրվում հեպատիտ C-ի բուժման ժամանակ։

Համեմատ նախորդ սերնդի դեղորայքների, սոֆոսբուվիր-հիմնված կանոնակարգով թերապիան ապահովում է բուժման բարձր հաճախություն, նվազ կողմնակի երևույթներ և թերապիայի տևողության 2-4 անգամ կրճատում։ Սոֆոսբուվիրը հնարավորություն է տալիս լիովին բուժել վարակը՝ առանց պեգինտերֆերոնի կիրառման (ներերակային օգտագործման դեղամիջոց), որն օժտված է ծանր կողմնակի երևույթներով և հանդիսանում է հեպատիտ C-ի բուժման հին սերնդի դեղորայք։

Նախկինում ձախողված բուժում 
Նախկինում հեպատիտ C վարակի անարդյունավետ բուժում ստացած անձինք կարող են կրկնաբուժում ստանալ սոֆոսբուվիր զուգակցված լեդիպասվիր կամ դակլատասվիր թերապիայով և/կամ առանց քաշ-կախյալ ռիբավիրինի։ Վարակի գենոտիպի և նախկին անարդյունավետ թերապիայի իմացությունը հաշվի է առնվում հաջորդ պրեպարատի ընտրության հարցում։ Նախկինում ստացած բուժումը, ցիռոզի առկայությունը, լյարդի վնասվածության աստիճանը ազդում են բուժման տևողության վրա։ Կախված այդ հանգամանքներից՝ բուժման տևողությունը կարող է կազմել 12-24 շաբաթ։

Հղիություն և կրծքով կերակրում 
Սոֆոսբուվիրը հղիության կատեգորիա B ամերիկյան սննդի և դեղերի վերահսկողության կազմակերպության կողմից ստացել է (նշանակում է՝ գոյություն չունի հավաստի և լավ ուսումնասիրված հետազոտություններ հղի կանանց շրջանում, բայց կենդանիների վրա կատարված փորձերի արդյունքում ի հայտ չեն եկել փոփոխություններ, կամ չեն առաջացրել հակառակ ազդեցություն կենդանիների ուսումնասիրություններում, բայց հավաստի և վերահսկվող հետազոտությունները ցույց չեն տվել փոփոխություն հղիության որևէ եռամսյակի ընթացքում)։ Սակայն ռիբավիրինը, որը հաճախակի զուգակցվում է սոֆոսբուվիրի հետ՝ հեպատիտ C-ի բուժման ժամանակ, ստացել է հղիության կատեգորիա X (հակացուցված է հղիության ընթացքում) սննդի և դեղերի վերահսկողության կազմակերպության կողմից։ Հեպատիտ C-ով վարակված հղի կանանց բուժումը ռիբավիրինով կարող է բերել զարգացման արատների և պտղի ներարգանդային մահվան։ Խորհուրդ է տրվում խուսափել սոֆոսբուվիր/ռիբավիրին համակցումից հղի կանանց և նրանց զուգընկերոջ շրջանում՝ բոլոր վնասակար ազդեցությունները կանխելու նպատակով, որոնք հարուցում է ռիբավիրինը։ Պոտենցիալ հղի կանայք պետք է հանձնեն հղիության տեստ սոֆոսբուվիր/ռիբավիրին համակցված բուժումից 2 ամիս առաջ, բուժման տևողության ամբողջ ընթացքում և բուժումից 6 ամիս հետո՝ պատահական հղիության դեպքում։

Անհայտ է սոֆսբուվիրի կամ ռիբավիրինի անցումը կրծքի կաթով, ուստի խորհուրդ չի տրվում կրծքով սնուցումը բուժման ընթացքում։

Հակացուցումներ 
Չկան յուրահատուկ հակացուցումներ սաֆասբուվիրի միայնակ օգտագործման ժամանակ։ Այնուամենայնիվ, ռիբավիրինի և այլ դեղերի հետ համակցման դեպքում առկա են հակացուցումներ։

Կողմնակի երևույթներ 
Սոֆոսբուվիրը միայնակ կամ ռիբավիրին-համակցված օգտագործման ժամանակ ունի լավ ապահովության պրոֆիլ։ Ընդհանուր կողմնակի երևույթներն են՝ հոգնածություն, գլխացավ, սրտխառնոց, ցանավորում, անհանգստություն, գլխապտույտ, մեջքի ցավ և անեմիա։ Հիմնական կողմնակի երևույթները առաջանում են ինտերֆերոն-համակցված թերապիայի ժամանակ։ Օրինակ՝ հոգնածությունը և գլխացավը հանդիպում են գրեթե հիվանդների կեսի շրջանում, գրիպանման ախտանշանները նվազ են՝ 3-6 %՝ համեմատ 13-16 %-ի, նեյտրոպենիան բացակայում է ինտերֆերոնի՝ անկախ բուժման դեպքում։

Սոֆոսբուվիրը նախկինում վարակված անձանց մոտ կարող է վերաակտիվացնել հեպատիտ B-ն։

Փոխազդեցություններ 
Պետք է խուսափել սոֆոսբուվիրի (համակցված լեդիպասվիրի, դակլատասվիրի կամ սիմեպրեվիրի հետ) զուգակցումը ամիոդարոնի հետ՝ աննորմալ դանդաղ սրտի բաբախման ռիսկը կանխելու նպատակով։

Սոֆոսբուվիրը՝ P-գլիկոպրոտեինի ածանցյալ է, փոխադրող սպիտակուց, որը տեղափոխում է դեղեր և այլ նյութեր՝ աղիքային էպիթելի բջիջներից դեպի լուսանցք։ Հետևաբար, P-գլիկոպրոտեինի դրդողները, ինչպիսին է՝ ռիֆամպիցինը, կարող են նվազեցնել սոֆոսբուվիրի ներծծումը։

Ի հավելում՝ սոֆոսբուվիրի զուգակցումը հակացնցումային (կարբամազեպին, ֆենիտին, ֆենոբարբիտալ, օքսկարբազեպին), հակամանրէային (ռիֆամպին, ռիֆաբուտին, ռիֆապենտին) և ՄԻԱՎ պրոտեազի ինհիբիտոր (տիպրանավիր, ռիտոնավիր) դեղորայքների հետ նվազեցնում է սոֆոսբուվիրի խտությունը։ Խորհուրդ չի տրվում դրանց համատեղ զուգակցումը։

Սոֆոսբուվիրի փոխազդեցությունը մի շարք պրեպարատների հետ, ինչպիսիք են՝ ցիկլոսպորինը, դարունավիր/ռիտոնավիրը, էֆավիրենցը, էմտրիցիտաբինը, մեթադոնը, ռալտեգրավիրը, ռիլպիվիրինը, տակրոլիմուսը կամ տենոֆովիրը, գնահատվել են կլինիկական փորձարկումների ընթացքում, և չկա դեղաքանակի հաշվարկման անհրաժեշտություն։

Ֆարմակոլոգիա

Ազդեցության մեխանիզմ
Սոֆոսբուվիրը ընկճում է հեպատիտ C-ի NS5B սպիտակուցը։ Սոֆոսբուվիրի հանդեպ ռեզիստենտականությունը ցածր է։

Սոֆոսբուվիրը նախադեղ է։ Այն փոխակերպվում է հակավիրուսային՝ GS-461203 (2-դեզօքսի, 2-α-ֆլյուորո-β-C-մեթիլուրիդին-5-եռֆոսֆատ) ակտիվ ագենտի նյութափոխանակության արդյունքում։ GS-461203-ը հանդիսանում է NS5B սպիտակուցի նախանյութ, որը վիրուսի ՌՆԹ-ի պոլիմերազն է. այն արգելակում է վիրուսային ՌՆԹ-ի սինթեզը։ Թեև սոֆոսբուվիրը ունի 3 հիդրօքսիդ խումբ, որպեսզի գործի որպես նուկլեոֆիլ առաջացող նուկլեոտիդ եռֆոսֆատում, 2-դեզօքսի, 2-α-ֆլյուորո-β-C-մեթիցիկլիդինը փակում է շղթան իր 2 մեթիլ խմբով ու բերում է նուկլեոտիդ եռֆոսֆատի ստերիկ բախման։ Սոֆոսբուվիրը ազդում է նույն մեխանիզմով։

Ֆարմակոկինետիկա 
Սոֆոսբուվիրի ընդունման ձևը՝ բերանացի։ Խտության առավելագույնին է հասնում 0,5-2 ժամ ընդունումից հետո՝ անկախ դեղաքանակից։ Պլազմայում առավելագույն խտությանը շրջանառող GS-331077 մետաբոլիտը հասնում է ընդունումից 2-4 ժամ անց։ GS-331077-ը ֆարմակոլոգիապես ինակտիվ նուկլեոզիդ է։

Սոֆոսբուվիրի պլազմային սպիտակուցների կապումը 61 - 65 % է, իսկ GS-331077-ն օժտված է թույլ կապվող հատկությամբ։

Սոֆոսբուվիրը լյարդում փոխակերպվում է եռֆոսֆատ GS-461203-ի կաթեպսին A կամ կարբօքսիէսթերազ 1 ֆերմենտների հիդրոլիզի արդյունքում, որին հաջորդում է ֆոսֆորամիդի կլանումը հիստիդին եռ-նուկլեոտիդ կապող սպիտակուց 1 (HINT 1)-ով՝ շարունակաբար կրկնվող ֆոսֆորիլացմամբ։ Դեֆոսֆորիլացումն առաջացնում է ինակտիվացված GS-331077 մետաբոլիտ։ Սոֆոսբուվիրի կիսատրոհման պարբերությունը 0,4 ժամ է, իսկ GS-331077-ի կիսատրոհումը՝ 27 ժամ։

400 մգ սոֆոսբուվիրի դուրս բերումը 80 %-ով կատարվում է մեզով, 14 %-ը՝ կղանքով, և 2,5 %-ը՝ արտաշնչված օդով։ Մեզով դուրս բերվող արգասիքի 78 %-ը կազմում է GS-331077 մետաբոլտը, իսկ 3,5 %-ը՝ սոֆոսբուվիր անփոփոխ ձևը։

Քիմիա
Մինչ սոֆոսբուվիրի հայտնաբերումը՝ մի շարք նուկլեոզիդային անալոգներ ուսումնասիրվել են որպես սակավ ակտիվություն ունեցող հակահեպատիտային դեղորայք։ Ակտիվության սակավությունը պայմանավորված է ֆոսֆատային խմբերի ցածր ֆերմենտային գործունեությամբ։ Սոֆոսբուվիրի կառուցվածքը՝ ստեղծված ProTide մոտեցմամբ, թույլ է տալիս ներկառուցել առաջին ֆոսֆատային խումբը դեղորայքի սինթեզի ընթացքում. մնացած խմբերը կապվում են ֆոսֆորին՝ ֆոսֆատային խմբերի բացասական լիցքը քողարկելու նպատակով, որը օգնում է դեղորայքի հեշտ անցումը վարակված բջիջ։ NS5B սպիտակուցը ՌՆԹ-կախյալ պոլիմերազա է, որը կարևոր դեր ունի վիրուսի վերարտադրության ցիկլում։

Պատմություն 
Սոֆոսբուվիրը հայտնաբերվել է 2007 թվականին Pharmasset-ի գիտնական Մայքլ Սոֆիայի կողմից, իսկ 2010 թվականին սկսվել են մարդկանց վրա փորձարկումները։ 2011 թվականին Gilead Sciences-ը գնեց Pharmasset-ը մոտ 11 միլլիարդ ԱՄՆ դոլարով։ 2013 թվականի ապրիլին ներկայացվել է նոր դեղամիջոցի հաստատման հայտ՝ սոֆոսբուվիրի և ռիբավիրինի համակցմամբ, իսկ 2013 թվականի դեկտեմբերին հաստատվեց Սննդի և դեղերի վերահսկողության կազմակերպության կողմից՝ որպես հեպատիտ C վարակի դեմ բուժման դեղամիջոց։ Սոֆոսբուվիրի համատեղ օգտագործումը ռիբավիրինով ցուցաբերում է ակտիվություն վիրուսի 2-րդ և -3րդ գենոտիպերի նկատմամբ։ Նույն տարում հոկտեմբերին հաստատվեց օգտագործման նաև սիմեպրեվիրը։

2014 թվականին հաստատվեց սոֆոսբուվիր/լեդիպասվիր (NS5A ինհիբիտոր) դեղամիջոցների համակցված օգտագործումը։

Մինչ սոֆոսբուվիրի հայտնագործումը՝ հեպատիտ C-ի բուժումը կատարվում էր ինտերֆերոնային հիմքով։ Բուժման տևողությունը՝ 12-24 ամիս, 70 % բուժելիությամբ՝ իր բազում կողմնակի երևույթներով, ինչպիսիք են՝ սակավարյունությունը, ընկճախտը, ցնցումները, հոգնածությունը և այլն։ Սոֆոսբուվիր դեղամիջոցի թողարկումը ամենաարագն էր ԱՄՆ պատմության մեջ։ Ավելի քան 60,000 մարդ ստացավ սոֆոսբուվիրով բուժում առաջին 30 շաբաթների ընթացքում, որը կազմում է ԱՄՆ-ում վարակվածների 5 %-ը։

Հասարակություն և մշակույթ 
Սոֆոսբուվիրը նեռարված է Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության՝ անհրաժեշտ, առողջության պահպանման համար կարևորագույն դեղամիջոցների ցանկում։

Ըստ տարբեր լրատվամիջոցների աղբյուրների՝ սոֆոսբուվիրով թերապիայի արժեքը ԱՄՆ-ում տատանվում է 84,000-168,000 ԱՄՆ դոլարի սահմաններում, իսկ Միացյալ Թագավորությունում՝ 35,000 ֆունտ՝ 12 շաբաթյա բուժման համար։ Սոֆոսբուվիրի արժեքը շատ ավելի մատչելի է Ճապոնիայում և Հարավային Կորեայում։ Դրա արժեքը տատանվում է 300-5900 ԱՄՆ դոլարի սահմաններում՝ 12 շաբաթյա բուժման համար, որտեղ կառավարությունը հոգում է թերապիայի ծախսը՝ 99 % և 70 % համապատասխանաբար։ 2014 թվականին Giread-ը հայտնեց 91 զարգացող պետություններում գեներիկ դեղամիջոցներ արտադրողների հետ համագործակցության մասին, որոնք պետք է ստեղծեն և վաճառեն դեղամիջոցներ Հնդկաստանում՝ բուժման 300 ԱՄՆ դոլար արժողությամբ։ Այդ համաձայնագիրը ստորագրվեց 2015 թվականի սեպտեմբերին։

Արժեք
Արժեքը առաջացնում է զգալի հակասություններ։ 2017 թվականին բուժման դիմաց ծախսերը տատանվել են 50 ԱՄՆ դոլարից մինչև 84,000 ԱՄՆ դոլար։

Միացյալ Նահանգներ
2016 թվականի տվյալների համաձայն՝ Միացյալ Նահանգներում բուժման ընդհանուր արժեքը կազմում է 84,000 ԱՄՆ դոլար։ 2014 թվականին սոֆոսբուվիրով բուժման 12 շաբաթյա թերապիայի արժեքը կազմել է մոտ 94,000 ԱՄՆ դոլար։ 2014 թվականի ապրիլին Միացյալ Նահանգների դեմոկրատների տան ներկայացուցիչներ Ֆրենք Պալոնը և Դայանա Դեգետը նամակ ուղղեցին Gilead Sciences Inc.-ին, որտեղ հարցնում էին սոֆոսբուվիրի գնագոյացման, ցածր եկամուտ ունեցող հիվանդների համար հնարավոր գնիջեցման և բոլոր այն խոչընդոտների մասին, որոնք առաջանում են դեղամիջոցի բարձր արժեքի պատճառով։

2015 թվականի փետրվարին Gilead-ը հայտնեց, որ դեղատների կառավարիչների հետ պայմանավորվածությունների և պետտուրք վճարողների համար նախատեսված պարտադիր զեղչերի համաձայն՝ 2014 թվականին ընդհանուր գնիջեցումը կազմել է 22 %։ Հաշվարկների համաձայն՝ 2015 թվականին այն կկազմի 46 %։ Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ֆորումի և դեղագործական տնտեսագետների հաշվարկների համաձայն՝ 46 % գնիջեցման շնորհիվ բուժումը հասանելի կդառնա առողջապահական համակարգի, հեպատիտով վարակված բազմաթիվ հիվանդների համար, և թերապիայի արժեքը կկազմի մոտ 40,000 ԱՄՆ դոլար։

Պայմանավորված 2017 թվականին ԱՄՆ-ում սոֆոսբուվիրի բարձր արժեքով՝ որոշ նահանգներ, ինչպիսին է՝ Լուիզիանան, Medicaid-ի կողմից հասանելի դեղորայքը տրամադրում էին միայն լյարդի սուր ախտահարում ունեցող հիվանդներին։ Դա բերում է հիվանդների մոտ բարդությունների առաջացմանը և նպաստում հեպատիտ C վիրուսի տարածմանը։ 2016 թվականի մայիսին Health Affairs-ը հրապարակեց հոդված, որում առաջարկեց ընդունել «Կառավարության կողմից պատենտների օգտագործում» նոր դաշնային օրենք, որը հնարավորություն կտա կառավարությանը սկսել արտոնագրով պաշտպանված դեղամիջոցների մատչելի արտադրություն։ 2017 թվականին Լուիզիանա նահանգի առողջապահության քարտուղար Ռեբեկա Գին նկարագրեց իրենց նահանգի առողջապահության որդեգրած քաղաքականությունը՝ որպես Ամերիկայի հանրային առողջության ճգնաժամի հաղթահարման քաղաքականություն։

Ճապոնիա և Հարավային Կորեա
Արևմտյան զարգացած պետությունների համեմատ՝ սոֆոսբուվիրի արժեքը շատ ավելի մատչելի է Ճապոնիայում և Հարավային Կորեայում։ Դրա արժեքը տատանվում է 300-5900 ԱՄՆ դոլարի սահմաններում՝ 12 շաբաթյա բուժման համար, որտեղ կառավարությունը հոգում է թերապիայի ծախսերը՝ 99 % և 70 % համապատասխանաբար։

Գերմանիա
Առողջության ապահովագրողների և Gilead-ի միջև պայմանավորվածության համաձայն՝ Գերմանիայում 12-շաբաթյա թերապիայի արժեքը կազմել է 41,000 եվրո։ Նույն պայմանավորվածությունն է ձեռք բերել նաև Ֆրանսիայի ազգային առողջապահական համակարգը, ըստ որի՝ արժեքը փոփոխվելու է՝ կախված վաճառքի ծավալներից և անարդյունավետ բուժումների քանակից։

Շվեյցարիա
Շվեյցարիայում գինը ամրագրվում է պետության կողմից յուրաքանչյուր 3 տարին մեկ։ 400 մգ 24 հաբի դիմաց արժեքը կազմում է 16,102.50 շվեյցարական ֆրանկ։

Միացյալ Թագավորություն
Միացյալ Թագավորությունում 12-շաբաթյա բուժման արժեքը կազմում է մոտ 35,000 ԱՄՆ դոլար։ 2015 թվականին Անգլիայի ազգային առողջապահական համակարգը ստեղծեց դեղամիջոցի գործառնական մատակարարման ցանց, որը հաստատել էր Խնամքի գերազանցության և առողջապահության ազգային ինստիտուտը, ըստ որի՝ 2016-2017 թվականների ընթացքում հատուցվելու է 10,000 թերապիայի ամբողջական արժեք։ Հաշվարկվում էր նաև, թե որքան մարդ բուժման հնարավորություն կստանա այդ ծրագրի ընթացքում։ Դա 2016 թվականի Անգլիայի ազգային աողջապահական համակարգի ամենամեծ միանվագ ներդրումն էր։

Խորվաթիա
2015 թվականի տվյալներով՝ սոֆոսբուվիրը ընդգրկված է Խորվաթիայի անհրաժեշտ դեղամիջոցների ցանկում, և բուժումը ամբողջությամբ հոգում է Խորվաթիայի առողջության ապահովագրման հիմնադրամը։ Արտադրողի հետ պայմանավորվածության համաձայն՝ հիմնադրամը վճարում է միայն դրական թերապիայի պարագայում։ Մնացյալ դեպքերում ծախսերը հոգում է արտադրողը։

Զարգացող աշխարհ
2014 թվականին Giread-ը հայտնեց 91 զարգացող պետություններում գեներիկ դեղամիջոցներ արտադրողների հետ համագործակցության մասին, որոնք պետք է արտադրեն սոֆոսբուվիր և վաճառեն այն աշխարհի վարակված բնակչությանը՝ բուժման 300 ԱՄՆ դոլար արժողությամբ։ Այդ համաձայնագիրը ստորագրվեց 2015 թվականի սեպտեմբերին։ Հնդկաստանում ակտիվիստ խմբի առաջնորդը որակեց այդ շարժումը որպես «ոչ ադեկվատ», բայց և այնպես ինը կազմակերպություն սկսեց դեղամիջոցի արտադրությունը։ Հնդկական The Economic Times-ը անվանեց դա «մարքեթինգային կատաղի պատերազմի հայտարարում»։

Access to Medicine Index-ը 2013 թվականին Gilead-ին շնորհեց «Աշխարհի 20 խոշորագույն դեղագործական ընկերությունների գնագոյացում, արտադրություն և բաշխում» կատեգորիայում առաջին հորիզոնականը։ Միևնույն ժամանակ Ջենիֆեր Կոնը Բժիշկներ առանց սահմանների կազմակերպությունից և Աշխարհի բժիշկները քննադատում էին սոֆոսբուվիրի արժեքը՝ պնդելով, որ դա կորպորատիվ ագահություն է, և որ Gilead-ը անտեսում է մարդկանց կարիքները՝ զարգացող պետություններում։

2011 թվականի տվյալներով՝ Ալժիրում ավելի քան 70,000 մարդ վարակված է հեպատիտ C-ով։ 2015 թվականի օգոստոսին Gilead-ը արտոնագրեց՝ Հնդկաստանի իր գործնկերներին վաճառելու սոֆոսբուվիրը Ալժիրում։ Մինչ այդ, միջին եկամուտ ունեցող երկրները բողոքում էին դեղամիջոցի անհասանելիությունից, ներառյալ՝ Ալժիրը։

Արտոնագրային մարտահրավեր 
2015 թվականի հունվարին Մումբայում Հնդկաստանի արտոնագրման գրասենյակը մերժեց Gilead-ի արտոնագրման դիմումը։ Այդ որոշումը բողոքարկվեց 2015 թվականի փետրվարին։

2015 թվականի փետրվարին հայտնի դարձավ, որ Աշխարհի Բժիշկները բողոք են ներկայացրել ընդդեմ Gilead-ի արտոնագրմանը Եվրոպայի արտոնագրման գրասենյակում՝ պնդելով, որ սոֆոսբուվիրի կառուցվածքը հիմնված է գոյություն ունեցող մոլեկուլներից։ Նրանք պնդում են, որ Protide տեխնոլոգիայով ստեղծված սոֆոսբուվիրը հայտնաբերվել է McGuigan թիմի կողմից (Կարդիֆի համալսարան, Միացյալ Թագավորություն)։ Խումբը ունեցավ մարտահրավերներ նաև այլ զարգացող երկրներում։

Առողջապահական տուրիզմ
Պայմանավորված ԱՄՆ-ում սոֆոսբուվիրի բարձր արժեքով՝ 2016 թվականին հեպատիտ C-ով վարակված մեծաթիվ ամերիկացիներ մեկնել են Հնդկաստան՝ բուժում ստանալու նպատակով։ Նույն սոֆոսբուվիրով բուժում ստանալու նպատակով չինացիների մեծ հոսք նկատվեց դեպի Հնդկաստան։ Մինչ այդ սոֆոսբուվիրը չէր գրանցվել Չինաստանի սննդի և դեղերի անվտանգության պետական ծառայության կողմից։

Հետազոտություն 
Սոֆոսբուվիրի համակցումը NS5A արգելակողների (դակլատասվիր, լեդիպասվիր, վելպատասվիր) հետ ցույց են տվել մինչև 100 % հակավիրուսային ազդեցություն։ Հետազոտությունների մեծ մասում նշվում է 94-97 % արդյունավետություն, որը գերազանցում է նախկին բուժման տարբերակների արդյունավետությունը։ Հիլը և նրա աշխատակիցները ներկայացրին 1,160 հիվանդների տվյալներ, որոնք ստացել են բուժում հնդկական, եգիպտական և չինական մատակարարների գեներիկ դեղամիջոցներով՝ 90 % արդյունավետությամբ և ընդամենը 50 ԱՄՆ դոլար թերապիայի արժեքով։

Տես նաև 
Տենոֆովիր ալաֆենամիդ — նուկլեոտիդի հակադարձ-տրանսկրիպտազա, որն ստեղծվում է ֆոսֆորամիդատ նախադեղի նմանատիպ տեխնոլոգիայով։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Sovaldi Summaries of Product Characteristics (United Kingdom) 

Հեպատիտ C
Ֆտորօրգանական միացություններ
Պրոպիոնատներ
Նախադեղեր