Զաքարիա Գնունեցի

Զաքարիա Գնունեցի (), XVI դարի հայ դպիր և մանրանկարիչ։

Կյանք և ստեղծագործություն 
Ծնվել է Վան լճի մոտ գտնվող Խժիկ գյուղում։ Եղել է Պռոշյան իշխանական տոհմից, հնարավոր է՝ Խաչատուր Կեչառեցու հեռավոր ազգականը։ Նախնական կրթությունը, ըստ երևույթին, ստացել է Վանա լճի Լիմ կղզում, ավելի ուշ՝ Աղթամարում, որտեղ Եսայի, Գրիգորիս և Հովսեփ Աղթամարցի վարդապետների մոտ սովորել է գրելու արվեստ և ձեռագրերի նկարազարդում։ Նրան երբեմն անվանել են Խժեցի կամ Լիմեցի։ Իր դաստիարակներից ավելի մոտ էր Հովսեփ Աղթամարցու հետ, որի մահից հետո գրել է նրա հիշատակին նվիրված բանաստեղծություն։ Գնունյաց գավառի եպիսկոպոս ձեռնադրվելուց հետո ստացել է Գնունեցի մականունը։ Եղել է Հռոմում, որտեղ իր ուսուցչի համար արտագրել և նկարազարդել է «Ալեքսանդրի պատմությունը»։ 1540-ական թվականներին ապրել է Կոստանդնուպոլսում, որտեղ ընկերացել է Կոստանդնուպոլսի հայկական պատրիարք Աստվածատուրի հետ և «Ալեքսանդրի պատնությունը» գրքի մեկ օրինակ էլ նրա համար է նկարազարդել։

Հայտնի էր որպես բանաստեղծ և մանրանկարիչ, եղել է Հակոբ Ջուղայեցու ուսուցիչը։ Պոեմներում զգացվում է Ներսես Շնորհալու ազդեցությունը։ Նրա կողմից գրված ստեղծագործությունների թիվը հայտնի չէ, բայց նրան են վերագրվում մի քանի տասնյակ բանաստեղծություն և կաֆ, որոնցով Գնունեցին հարստացրել է «Ալեքսանդրի պատմությունը»։

Զաքարիա Գնունեցու մանրանկարները Վանի Ավետարանից 1575 թվական

Ծանոթագրություններ 

Հայ բանաստեղծներ
Հայ մանրանկարիչներ