Բուլղարիայի բնական պատմության ազգային թանգարան

Բուլղարիայի բնական պատմության ազգային թանգարան (, НПМ, NMNHS), բնական պատմության թանգարան Բուլղարիայում։ Թանգարանը գտնվում է Սոֆիայում, ռուսական եկեղեցու հարևանությամբ։ Հիմնադրվել է 1889 թվականին և գործունեությամբ կապված է Բուլղարիայի գիտությունների ակադեմիայի հետ։ Իր տեսակի մեջ համարվում է Բալկաններում առաջին և ամենամեծ թանգարանը։

Թանգարանի հավաքածուն ներառում է ավելի քան 400 կաթնասունների, ավելի քան 1200 տեսակի թռչունների, հարյուր հազարավոր միջատների և այլ անողնաշարավորների խրտվիլակներ, ինչպես նաև Բուլղարիայի օգտակար հանածոների պաշարների մեկ քառորդը։

Պատմություն 
Թանգարանը հիմնադրվել է 1889 թվականին օտարերկրացի և բուլղարացի մասնագետների կողմից՝ այդ թվում 1913-1947 թվականներին թանգարանի տնօրեն Իվան Բուրեշի, որպես Բուլղարիայի արքայազն Ֆերդինանդի բնական պատմության թանգարան։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սկզբում թանգարանի հավաքածուն տարհանվել է։ 1944 թվականին թանգարանի շենքն ավերվել է ամերիկյան ռմբակոծության ժամանակ։ 1946-1947 թվականներին շենքը վերականգնվել է։ 1947 թվականին թանգարանը դարձել է Բուլղարիայի գիտությունների ակադեմիայի Կենդանաբանության ինստիտուտի մի մասը, 1974 թվականին՝ Բուլղարիայի գիտությունների ակադեմիայի առանձին գիտական հաստատություն։

Գործունեություն 
Ի լրումն թանգարանային հավաքածուների համալրման և պահպանման՝ թանգարանն անցկացնում է հետազոտական աշխատանք՝ կապված երկրի կենսաբանական պաշարների, երկրաբանության, էկոլոգիայի և շրջակա միջավայրի պահպանության ուսումնասիրության հետ։ 1989 թվականից թանգարանը հրապարակում է «Բուլղարիայի բնության պատմություն» ամսագիրը։ Թանգարանում գործում է Բուլղարիայի թռչնաբանական ընկերությունը և չղջիկների հետազոտությունների և պահպանության խումբը։

Բաժիններ 

Բուլղարիայի բնական պատմության ազգային թանգարանի կազմում գործում են հետևյալ բաժինները՝
 Ժամանակակից և բրածո կաթնասունների բաժին
 Հանածո և ժամանակակից թռչունների բաժին
 Ձկների բաժին
 Երկկենցաղների և սողունների բաժին
 Միջատների բաժին
 Անողնաշարավոր ոչ-միջատակերների բաժին
 Հանածո անողնաշարավորների բաժին
 Հանքանյութերի և ժայռերի բաժին
 Բույսերի բաժին

Ցուցանմուշներ 
Թանգարանը տեղավորված է շենքի չորս հարկերում։ Առաջին հարկում ներկայացված են անկենդան բնության ցուցանմուշներ՝ ժայռեր, հանքային նյութեր, երկրորդ հարկում՝ կենդանի բնության հարստությունները։ Երրորդ հարկում ներկայացված է ժամանակակից կաթնասունների խրտվիլակների ցուցահանդեսը, այդ թվում բիզոնի և արջի։ 1937 թվականի տրամանկարը ներկայացնում է Ամերիկայի և Ասիայի հասարակածային անտառների խոշոր գիշատիչների կյանիքի տեսարաններ։ Ձկների սրահում ներկայացված են «Սև ծովի ձկների ֆաունան» և «Կուբայի կղզիների ափերի մարջանաձև խութերը»։

Ղեկավարություն 
Տարբեր ժամանակներում թանգարանի տնօրեններ են եղել՝
 Իվան Բուրեշ (1914-1947)
 Իվան Կոստով (երկրաբան) (1974-1988)
 Պետար Բերոն (քաղաքական գործիչ) (1993-2005)
 Ալեքսի Պոպով (2005-2011)
 Նիկոլայ Սպասով (2011 թվականից)

Պատկերասրահ

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Боев, З. Създаването. 125 години Национален природонаучен музей при БАН. - Списание на БАН, 1: 53-58.
 Българска академия на науките, Национален Природо научен музей. 2014.
 Боев, З. Орнитологичните колекции на Националния природонаучен музей при БАН. - Historia naturalis bulgarica, 1991, 3: 37-48.
 Боев, З. Националният природонаучен музей и природозащитата в България. - Historia naturalis bulgarica, 1993, 4: 78-86.
 Боев, З. Националният природонаучен музей през годините. - Природа, БАН, 1994, 3: 88-94.
 Боев, З. Птичите бисери на Националния природонаучен музей в София. - За птиците. Зима 1999-2000: 18.
 Боев, З. Богатствата от света. - в. «Работническо дело», бр. 273/ 30.09.1989: 3

Արտաքին հղումներ 
 Պաշտոնական կայք* 

Բուլղարիայի ազգային թանգարաններ
Սոֆիայի թանգարաններ
1889 հիմնադրված թանգարաններ
Բնագիտական թանգարաններ