Ելենա Նիկոլաևսկայա

Ելենա Մատվեևնա Նիկոլաևսկայա (, ), ռուս բանաստեղծուհի, թարգմանիչ։ Ռուսերեն է թարգմանել հայ, վրացի և բաշկիր գրողների ստեղծագործություններ։ Հայաստանի մշակույթի վաստակավոր գործիչ։

Կենսագրություն 
Ելենա Նիկոլաևսկայան ծնվել է 1923 թվականին Մոսկվայում, կոմպոզիտոր Մատվեյ Նիկոլաևսկու (1882-1942) և երաժշտության մանկավարժ, դաշնակահարուհի Ռոզալիա Պրիվենի (1880-1962) ընտանիքում։ Ավարտել է Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտը։ Դեռ ուսանողական տարիներին թարգմանել է Ռասուլ Համզաթովի և բաշկիր բանաստեղծ Մուստայ Կարիմի գրքերը։

Երկար տարիներ գլխավորել է ԽՍՀՄ գրողների միության թարգմանչական բաժինը։ Թարգմանել է հայ գրողներ Սիլվա Կապուտիկյանի, Գևորգ Էմինի, Վահագն Դավթյանի, Մարո Մարգարյանի, Հրաչյա Հովհաննիսյանի, Սաղաթել Հարությունյանի, Գուրգեն Բորյանի, Հովհաննես Շիրազի, Նաիրի Զարյանի, Գեղամ Սարյանի, Պարույր Սևակի, Ռազմիկ Դավոյանի բանաստեղծություններից, ինչպես նաև հայ դասական պոեզիայի նմուշներից, այդ թվում՝ Սայաթ-Նովայի, Եղիշե Չարենի, Վահան Տերյանի ստեղագործություններից և այլն։

Ելենա Նիկոլաևսկայան երկար տարիներ թարգմանել է նաև վրացի և բաշկիր հեղինակների ստեղծագործություններ։

Իր բանաստեղծությունների առաջին ժողովածուն՝ «Գույներ» () հրատարակել է 1961 թվականին։ 1983 թվականին «Ձայներ» () առանձին գրքով «Советская Россия» հրատարակչության կողմից տպագրվել են Ելենա Նիկոլաևսկայայի ընտրյալ թարգմանությունները։

Ելենա Նիկոլաևսկայան մահացել է 2006 թվականի հունվարի 26-ին Մոսկվայում։ Թաղված է Վագանկովյան գերեզմանատանը։

Ընտանիք 
 Ամուսինը՝ Վիլ Օրջոնիկիձե (1925-1962), գրող և լրագրող,
 Որդին՝ Սերգեյ Օրջոնիկիձե (ծնվել է 1951 թվականին),
Եղբայրներ՝
 Վլադիմիր Նիկոլաևսկի (1905-1942), կոնցերտմեյստեր,
 Նիկոլայ Նիկոլաևսկի (1907-1996), տնտեսական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, ԽՍՀՄ պետական մրցանակի դափնեկիր,
 Գեորգի Նիկոլաևսկի (1910-1971), գիտնական մեքենաշինության ոլորտում, մի շարք մենագրությունների հեղինակ։

Գրքեր 
 1961– Գույներ (), Մոսկվա
 1963 – Հիշողություն արևի մասին (), Թբիլիսի
 1967 – Թվեր (), Մոսկվա
 1969 – Աշխարհի ծայրը (), Երևան
 1977 – Քառասուն աղբյուր (), Մոսկվա
 1979 – Երջանիկ ծնվիր (), Մոսկվա
 1983 – Ձայներ (), Մոսկվա
 1984 – Կեցցե ներս մտնողը (), Թբիլիսի
 1989 – Թռիր, կռունկ (), Երևան
 1990 – Յոթ եղանակ (), Մոսկվա
 2001 – Մի մարիր ուրիշի ուրախությունը (), Մոսկվա
 2006 – Ես օրերը չեմ շտապեցնում (), Մոսկվա
 2013 – Հին լուսանկարների գաղտնիքը (), Մոսկվա

Պարգևներ 
 Հայաստանի մշակույթի վաստակավոր գործիչ
 Հովհաննես Թումանյանի անվան մրցանակի դափնեկիր
 Գեորգի Լեոնիձեի անվան մրցանակի դափնեկիր
 Մոսկվայի գրողների միության «Պսակ» մրցանակի դափնեկիր
 այլ մրցանակներ

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Московская энциклопедия. Том 1: Лица Москвы. Книга 3: М-Р. — М.: Фонд «Московские энциклопедии», 2010.

Ռուս բանաստեղծներ
Խորհրդային բանաստեղծներ
Ռուս թարգմանիչներ
ՀԽՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչներ
Խորհրդային թարգմանիչներ
Վագանկովյան գերեզմանատանը թաղվածներ
Բանաստեղծներ այբբենական կարգով