Անշլավս Էգլիտիս

Անշլավս Էգլիտիս  (, ), լատվիացի գրող, լրագրող և կինոքննադատ։ 1944 թվականին գաղթել է Գերմանիա, հետո 1950 թվականին ԱՄՆ, որտեղ գրել է գրեթե 50 ստեղծագործություն՝ վեպեր, նովել և մի քանի պիեսներ՝ դառնալով լատիշական գրականության դասական։

Կենսագրություն 
Անվլավսը ծնվել է 1906 թվականի հոկտեմբերի 14-ին Ռիգայում։ Հայրը գրող Վիկտոր Էգլիտիսն է, մայրը՝ Մարիա Էգլիտեն (նախկինում՝ Ստոլբովա), դասախոս և թարգմանիչ։ Կրտսեր եղբայրը՝ Վիդվուդսը (1913-2003), հետագայում ավարտել է իրավագիտության ֆակուլտետը։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ գերմանացիների կողմից Ռիգայի օկուպացումից առաջ ընտանիքի հետ տարհանվել է Ռուսաստան, որտեղից մայրը վերադարձել է թոքերի տուբերկուլյոզով։ 1918 թվականին նրանք վերադարձել են Լատվիա և ապրել Ալուկսնում։

1919 թվականին ընտանիքը տեղափոխվել է Ռիգա։ Անշլավսն ավարտել է Ռիգայի № 2 վարժարանը։ Այցելել է Վալդեմար Տոնեի գեղարվեստական ստուդիա (1908-1909)։ Ամառն անցկացրել է Կրիմուլդայի շրջանի Ինցիեմս տեղանքում, որը հետագայում նկարագրվում է «Պանսիոն պալատում» (1962) վեպում։ 1925 թվականին  Լեզենում բուժվել է տուբերկուլյոզից։ Ռիգա վերադառնալուց հետո իմացել է մոր մահվան մասին։ 1935 թվականին ավարտել է Լատվիայի գեղարվեստի ակադեմիան։ Աշխատել է որպես նկարչության ուսուցիչ։ Մեկ տարի անց ստեղծել է առաջին խոշոր ստեղծագործությունը՝ «Մաեստրո» նովելը։

Համագործակցել եմ այնպիսի հրատարակությունների հետ, ինչպիսիք են «Յաունակաս զինյասը» (1938) և «Ատպուտան» (1940-1941)։

1944 թվականին Տեվիա թերթում հրապարակվում է նրա «Homo novus» վեպը։ Նույն թվականին Էգլիտիսը գաղթել է Գերմանիա, ապրել և աշխատել Բեռլինում։ Քաղաքի ռմբակոծությունից հետո տեղափոխվել է Շվեյցարիա, իսկ 1950 թվականին՝ ԱՄՆ։ 1945 թվականին գրողի հայրը ձերբակալվել է կեղծ մեղադրանքով և գնդակահարվել, նրան թաղել են ընդհանուր գերեզմանում։ ԱՄՆ-ում Էգլիտիսը ստեղծել է ավելի քան 50 նովել և վեպեր։ Գրական գործունեությանը զուգահեռ՝ գրել է թատերական ստեղծագործություններ և կինոռեցենզիաներ։ Նրա ստեղծագործությունները հրատարակվել են նաև Լատվիայում։

Անշլավս Էգլիտիսը մահացել է 1993 թվականի մարտի 4-ին Լոս Անջելեսում քաղցկեղից։ Ամուսնացած էր լատվիացի նկարիչ Վերոնիկա Յանելսինի (1910-2001) հետ, որը նկարազարդել է ամուսնու գրքերի մեծ մասը։

2008 թվականին Ինցիեմսում գրողին հուշարձան են կանգնեցրել։

Ծանոթագրություններ 

Լատիշ գրողներ
20-րդ դարի գրողներ
Խորհրդային լրագրողներ
20-րդ դարի լրագրողներ