Հին ռուսական իրավունք

Հին ռուսական իրավունք (), սոցիալական շերտավորմանը զուգընթաց՝ դասակարգային հարաբերությունների ծագման ընթացքում, Կիևյան Ռուսիայում առաջացած հասարակական հարաբերությունների կարգավորիչներ, որոնք հետագայում ձևավորել են հին ռուսական պետությունների՝ Ռոսի, Մոսկվայի մեծ իշխանության, Ցարական Ռուսաստանի և Լիտվայի մեծ իշխանության իրավական համակարգերը։

Հին ռուսական իրավունքի գլխավոր աղբյուրը միջազգային սովորույթն է, որը իրավական ուժ ձեռք է բերում պետությունների կողմից ճանաչվելուց հետո։ Հին ռուսական իրավական մտքի կարևորագույն նմուշներից է «Զակոն Ռուսկիյը», որի տեսակարար հիմքը ռուս-բյուզանդական արձանագրություններն են։ Բանավոր օրենքների և սովորութական իրավունքի վրա հիմնված հին ռուսական առաջին օրենսգիրքը՝ «Ռուսկայա պրավդան», ստեղծվել է 13-րդ դարում։ Ռուսկայա պրավդան բովանդակել է քրեական, ժառանգական, առևտրայի և դատավարական իրավունքի նորմեր։ Այս փաստաթուղթը դարեր շարունակ եղել է սլավոնների իրավական, սոցիալական և տնտեսական հարաբերությունների գլխավոր աղբյուրը։

Պատմություն 
Համաձայն «հին ռուսական տարեգրության»՝ 862 թվականին սլավոններն ու ֆինները հյուսիսում կառավարելու համար այստեղ են հրավիրում վարյագներին՝ ծովագնաց Ռյուրիկի (Ռյուրիկովիչների հարստության հիմնադիր) գլխավորությամբ։Վաղ շրջանի ռուսական պետությունը (Կիևյան Ռուսիա) կառավարվում էր ռյադի (հին սլավոներեն՝ рядъ)․ իշխանության գլուխ կանգնած էր երկրի իշխանը՝ կնյազը, ում տիրապետության ներքո էլ գտնվում էր բանակը՝ դրուժինան։ Կնյազը և դրուժինան պաշտպանում էին ժողովրդին և նրանց շահերը, դատական միջամտությամբ լուծում ներանձնային խնդիրներ, ապահովում վերջիններիս ներգրավվածությունը առևտրային հարաբերություններում։

Տես նաև 

 Ռուսաստանի Դաշնության Սահմանադրություն
 Բյուզանդական իրավունք

Ծանոթագրություններ 

Իրավական համակարգեր