Խավարտ

Խավարտ (, զարդարել, լցնել, մատակարարել), ավելացնում են հիմնական ուտեստին կամ խմիչքին՝ ափսեի ձևավորման, լրացուցիչ կամ կոնտրաստային համ ստանալու համար և այն սովորաբար չեն ուտում։ Որոշ մթերքներ ընտրվում են տեսողական բաղադրիչն ավելի մեծացնելու, իսկ որոշները՝ նրբահամություն տալու համար։

Ավանդական խավարտի օրինակ է հանդիսանում մաղադանոսը, որը հայտնի է իր սուր կանաչ խոտային գույնով և ոչ մեծ կազմությամբ։

Նշանակություն 

Խավարտի հիմնական նշանակությունն այն է, որ ուտեստները կամ խմիչքները տեսողականորեն ավելի գրավիչ դարձնեն։ Խավարտն օգտագործվում է գույների լավացման համար. պապրիկան ցանում են պատրաստի սաղմոնաձկան վրա, կարտոֆիլի վրա սոխ են լցնում։ Խավարտն օգտագործվում է նաև խմիչքների ձևավորման համար, օրինակ արևադարձային մրգերն ավելացնում են ինչ-որ կոկտեյլի վրա, սուշին կարող են ձևավորել տերևներով կամ խոտերով։ Նրբուտեստն  իր մեջ համադրում է և խավարտը և համեմունքը, որպես համեմունք ավելանում է սոուսը, իսկ որպես խավարտ՝ մաղադանոսի ճյուղը։

Որոշ նրբուտեստներում հեշտ է նկատվում խավարտի բացակայությունը, քանի որ դրանց մեջ խավարտն անբաժանելի մաս է հանդիսանում։

Մթերքների ցանկը, որոնք կարող են կիրառվռել որպես խավարտ

Խավարտներ առաջին ուտեստի համար 
ամանդին ()-խոհանոցային տերմին է, որը նշանակում է խավարտ՝ նուշից
խավիար
սոխ ցաքան
բոված հացի կտորներ
դյուկսել
տապակած սոխ (), հաճախ մատուցվում է սթեյքի հետ
գրեմոլատա
մանր կանաչի
շրթնածաղիկներ
ձիթապտղի յուղ
տերևուք
մաղադանոս
տապակած սնկեր ()
ուտելի ջրիմուռներ, հաճախ ավելացնում են ապուրների և սաշիմիի մեջ
հնդկական քունջութ
հունական ընկույզ

Խավարտներ աղանդերի համար 
կակաոյի փոշի
կոկոսի որոշ մասեր
կուլիս ()
ուտելի ծաղիկներ
կտրտած մրգեր
գոմուլ ()
կոկտեյլային բալ
շրթնածաղիկներ
շաքարի փունջ ()
նշխար

Խավարտներ խմիչքների համար 
կակաո փոշի
խավարտներ կոկտեյլների համար
հովանոց կոկտեյլի համար
եվրոպական կանաչ ձիթապտուղ
անանուխ

Ֆրանսիական խավարտներ 
Ապուրների համար
 -մանր կտրտած (1-3 մմ) բանջարեղեններ
 -մանր կտրտած թրթնջուկի կամ այլ կանաչու տերևներ, տապակած յուղով
-դեկորատիվ սոուս
գրենկի-հացի կտորներ՝ տապակած յուղով
ժուլիեն-երիտասարդ բանջարեղենների բարակ ձողիկներով կտրատելու եղանակ
զարդարված ձու

Այլ ուտեստների համար 
կրոկետներ
դյուկսել
միրպուա

Կորեական խավարտներ 
Կորեական խոհանոցում դեկորատիվ խավարտները կոչվում են komyǒng
քրիզանթեմի տերևներ
ձվային խավարտ
Gochu-կարմիր պղպեղ
չիլիական թել
կանաչ սոխ
շիիտակե
մանրացրած բանջարեղեն

Պատկերասրահ

Ծանոթագրություններ 

Խավարտներ