Գաբիթ Մուսրեպով

Գաբիթ Մուսրեպով () ), ղազախ խորհրդային գրող, թարգմանիչ, քննադատ, թատերագիր, հասարակական գործիչ.

Ղազախական ԽՍՀ գիտությունների ակադեմիայի ակադեմիկոս (1985), Ղազախստանի ժողովրդական գրող (1984), Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս (1974).

Ղազախստանի գրողների միության նախագահ (1956-1962 և 1964-1966 թթ.), ԽՍՀՄ գրողների միության քարտուղար (1959 թվականից), ԽՍՀՄ 5-րդ գումարման Գերագույն խորհրդի և Ղազախական ԽՍՀ Գերագույն խորհրդի պատգամավոր։

Կենսագրություն 
Ծնվել է 1902 թվականի մարտի 9-ին (նոր տոմարով՝ մարտի 22-ին) Հյուսիսղազախստանյան մարզի Ժամբիլի շրջանի Ժանաժոլ աուլում։ Ծագումով միջին ժուզի քերեյ ցեղի սիբան տոհմից է:

Հայրենի գյուղում գրագիտություն սովորելուց հետո ընդունվել է ռուսական դպրոց, 1923-1926 թվականներին սովորել նախ՝ Օրենբուրգի բանֆակում, ապա Օմսկի գյուղատնտեսական ինստիտուտում։ Երկար տարիներ աշխատել է որպես տարբեր թերթերի ու ամսագրերի խմբագիր, այնուհետև՝ Ղազախստանի գրողների միության քարտուղար, առաջին քարտուղար, ԽՍՀՄ գրողների միության վարչության անդամ... Եղել է նաև Ղազախստանի կոմունիստական կուսակցության կենտրոնական կոմիտեի անդամ, Ղազախական ԽՍՀ գերագույն խորհրդի նախագահ։ Գրական իր գործունեությունը Մուսրեպովն սկսել է 1925 թվականին։ Նրա առաջին ստեղծագործությունը «Հորձանուտում» վիպակն էր (1928)՝ քաղաքացիական կռիվների մասին։ 1928 թվականից աշխատակցել է «Жана-Адебиет» գրական-գեղարվեստական ամսագրին։

Մուսրեպովի ստեղծագործությունները թարգմանվել են աշխարհի 34 լեզուներով։ Ամենից շատ թարգմանվել են ռուսերեն՝  295 ստեղծագործություն։

Ստեղծագործություններ 
Վեպերի ընտրանի
 «Ղազախստանցի զինվորը» (1949)
 «Արթնացած երկրամասը» (1953)
 «Նրա անունը Ուլպան է» (1974)
Թատերգություններ
 երաժշտական դրամա՝ «Կըզ Ժիբեկ» (1934) (այս երկի հիման վրա է ստեղծվել ղազախական առաջին օպերայի լիբրետոն)
 «Ամանգելդի» (1936, բեմադրվել է 1937 և 1952 թթ.)
 «Քոզի Քորփեշ - Բայան սուլու]]» (1939)
 «Պոետի ողբերգությունը» (1958)

Մատենագրություն 
 Тулаган-Толкында, Казгиз, Кзыл-Орда, 1928
 «Жана-Адебиет» ամսագիր, 1928-1931
 Красноармейский букварь, Алма-Ата, 1929-1930
 Букварь для малограмотных, Алма-Ата, 1930
 Шыгармалар жинагы, 5 томдык, т. 1-2, Алматы, 1972-1973
 Однажды и на всю жизнь. Избранные повести и рассказы, Алма-Ата, 1968

Պարգևներ 
 Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս (1974).
 Լենինի՝ 3, Աշխատանքային կարմիր դրոշի՝ 2, Հոկտեմբերյան հեղափոխության և Ժողովուրդների բարեկամության 1-ական շքանշան, բազմաթիվ մեդալներ
 Ղազախական ԽՍՀ Աբայի անվան պետական մրցանակ (1970), Չ. Վալիխանովի անվան մրցանակ (1976)

Ընտանիք 
 Առաջին կինը Կանշայիմն էր։
 Երկրորդ կինը՝ Խուսնի Յաղֆարովան (մահացել է 1964 թ.), թաթարուհի էր, մանկավարժական ինստիտուտի շրջանավարտ։ Գրողի հետ ամուսնությունը ձգվել է 40 տարի (1924-1964 թթ.):
 Երրորդ կինը՝ Ռաիսա Մուհամեդյարովան, Ղազախական ԽՍՀ վաստակավոր արտիստուհի էր։ Ամուսնացած են եղել 1964-1972 թթ.:
 Չորրորդ կինը՝ Գազիզա Բեյսենովան, եղել է գրող Մուխտար Աուեզովի մեքենագրուհին և անձնական քարտուղարուհին։

Հիշատակ 
 1987 թվականի մայիսին բացվել է Գ. Մուսրեպովի տուն-թանգարանը, 1999 թվականի փետրվարին՝ Սաբիթ Մուքանովի և Գաբիթ Մուսրեպովի պետական թանգարան-հուշահամալիրը։
 2002 թվականին Ալմաթիում, Գ. Մուսրեպովի անունը կրող թատրոնի առջև, դրվել է նրա կիսանդրին։
 Ալմաթիում մեկական փողոց և զբոսայգի կոչվել են գրողի անունով։
 Նրա ծննդյան 100-ամյակի առթիվ թողարկվել են հուշադրամ և նամականիշ։
 Ի պատիվ գրողի՝ «Գաբիթ Մուսրեպով» է անվանակոչվել Իրտիշ գետո նավարկող ջերմանավերից մեկը"Габит Мусрепов" Проекта 2.559:

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 
 http://www.kazpravda.kz/c/1333073581
 http://www.kazpravda.kz/c/1333074159
 
 Գաբիթ Մուսրեպով  inform.kz կայքէջում
 Կենսագրությունը Biografia.KZ կայքէջում 
 Գաբիթ Մուսրեպով// Официальный интернет-ресурс Северо-Казахстанской области

ԽՄԿԿ անդամներ
Խորհրդային գրողներ
20-րդ դարի գրողներ
Խորհրդային դրամատուրգներ
Խորհրդային թարգմանիչներ
ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Ղազախ գրողներ
Ղազախ դրամատուրգներ
Հասարակական գործիչներ