Խլոպուզ Գրոյտերի

Խլոպուզ Գրոյտերի (), շնդեղեգազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն 
3-6 սմ բարձրությամբ, պալարասոխուկավոր, անցողուն բազմամյա խոտաբույս է։ Պալարասոխուկը ծածկված է մուգ-դարչնագույն կաշվենման թեփուկներով, երկարությունը հասնում է 1-1,5 սմ-ի, իսկ լայնությունը` 0,5-1,0 սմ-ի։ Տերևները միշտ երեքն են և լինում են նեղ-նշտարաձև ու սրացած։ Ծաղիկը մեկն է, բաժականման, սպիտակ, իսկ երբեմն` վարդագույն։ Համարյա ամբողջությամբ ստորգետնյա տուփիկը երկարավուն-ձվաձև է։ Սերմերը օվալ-գնդաձև են, դժգույն-դարչնագույն և ունեն 2-3 մմ տրամագիծ։

Տարածվածություն 
Հայաստանում հանդիպում է միայն Շիրակի ֆլորիստիկական շրջանում (լեռնագագաթ Արտենի, Թալինի և Կաթնաղբյուրի միջև, Իրինդ գյուղի շրջակայք)։

Էկոլոգիա  
Աճում է միջին լեռնային գոտում՝ ծովի մակարդակից 1500-1900 մ բարձրությունների վրա, քարքարոտ լանջերին, տրագականտային համակեցություններում, լեռնային տափաստանում։ Ծաղկում է մարտ-մայիս ամիսներին, պտղաբերում՝ մայիս-հունիսին։

Պահպանություն 
Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ է։ Հայաստանի էնդեմիկ է։ Տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 10 կմ²-ից պակաս է։ Տեսակին աճելավայրերի վրա շարունակվող մարդածին գործոնների հետևանքով սպառնում է բնակության շրջանի կրճատում։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված չէր։ Ընդգրկված չէ նաև CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում։

Պահպանություն չի իրականացվում։

Ծանոթագրություններ 

Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակներ
Ծածկասերմեր
Շնդեղեգազգիներ
Բազմամյա բույսեր
ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր