Ցուգցվանգ

Ցուգցվանգ (, ցուգ՝ քայլ, ցվանգ՝ հարկադրված), դիրք շախմատում կամ շաշկիում, որտեղ կողմերից մեկը  օգտակար քայլ չունի, և ցանկացած քայլ հանգեցնում է մատի, կամ  վատթարացնում է իրավիճակը։ Այսօր ցուգցվանգ տերմինը օգտագործվում է շատ մարզաձևերում և նաև քաղաքականության մեջ։ Շախմատի մեջ գոյություն ունի  նաև «երկկողմանի ցուգցվանգներ»։ «Երկկողմանի ցուգցվանգների» դեպքում կողմերից յուրաքանչյուրի քայլը վատթարացնում է սեփական դիրքը։ Առավել հաճախ  ցուգցվանգ դիրքեր  հանդիպում են զինվորային  վերջնախաղերում։
</div>

</div>

Ծանոթագրություններ

Աղբյուրներ 
http://chessschool.am/hy/lesson/95

Շախմատ
Շախմատի տեսություն
Խաղերի տեսություն