Ռիփսալիս

Ռիփսալիս (), կակտուսազգիների ընտանիքի բույս է, որը հիմնականում տարածված է Հարավային և Հյուսիսային Ամերիկայի արևադարձային խոնավ անտառներում։ Ընդգրկում է մոտ 50 տեսակ։ Որոշ տեսակներ մշակվում են։

Տարածում 

Հաճախ ռիփսալիսները աճում են ծառերի կեղևների վրա, հանդիպում են նաև խոնավ ժայռերի, ավելի հազվադեպ հողի վրա աճող տեսակներ։ Ռիփսալիսները կակտուսազգիների միակ ներկայացուցիչներն են, որոնց տարածման տարածքն ընկած է Ամերիկայից դուրս։ Օրինակ ֊ն տարածված է Կենտրոնական Աֆրիկայի, Մադագասկարի և Շրի Լանկայի անտառներում։ Հավանաբար այն տարածվել է թռչունների և ծովային հոսանքների շնորհիվ։

Կենսաբնական նկարագիր 
Ռիփսալիսները առատ ճյուղավորվող, օդային արմատներով մակաբույսեր են։ Բոլոր տեսակներն ունեն փափուկ խավ առանց փշերի։ Ցողունները թափվող են, կարող են լինել ցանկացած տեսքի՝ կլորավուն, կողավոր կամ տափակ տերևակերպ։ Ծաղիկները փոքր են, կախված տեսակից կարող են տարածված լինել ամբողջ ցողունով մեկ կամ միայն գագաթին։ Ծաղկաթերթիկները բաց վարդագույն են։ Ծաղկման շրջանը ձմռան վերջ, գարնան սկիզբ է։ Պտուղները հյութալ հատապտուղներ են, սպիտակ, վարդագույն կամ սև գունավորմամբ։

Մշակում 
Որոշ տեսակներ մշակվում են որպես սենյակային կամ ջերմոցային բույսեր։ Առավել հաճախ մշակվում են Rhipsalis cereuscula, Rhipsalis crispata, Rhipsalis mesembryanthemoides, Rhipsalis pachyptera, Rhipsalis teres տեսակները։

Ագրոտեխնիկա 
Խորհուրդ է տրվում բույսը աճեցնելտերևային կամ ջերմոցային հողում՝ ավելացնելով տորֆահող, ճահճամամուռ, փայտածուխ և մանրեցված փայտի մնացորդներ։ Ցանկալի է աճեցնել լայն, ոչ բարձր տարրայի մեջ։ Ամռանը, չափավոր պայմաններում, ռիփսալիսը հարկավոր է առավոտյան և երեկոյան 
ցողել ջրով , պաշտպանել արևի ուղիղ ճառագայթներից։ Բույսի նորմալ զարգացման համար առավել կարևոր է օդի բարձր խոնավությունը քան հողինը։ Միաժամանակ չի կարելի թույլ տալ հողի լրիվ չորացում։

Բազմացում 
Ռիփսալիսը բազմանում է սերմերով և տնկաշիվերով։

Տեսակներ 

 Rhipsalis aculeata
 Rhipsalis agudoensis
 Rhipsalis baccifera
 Rhipsalis boliviana
 Rhipsalis brevispina
 Rhipsalis burchellii
 Rhipsalis campos-portoana
 Rhipsalis cereoides
 Rhipsalis cereuscula
 Rhipsalis clavata
 Rhipsalis crenata
 Rhipsalis crispata
 Rhipsalis cuneata
 Rhipsalis dichotoma
 Rhipsalis dissimilis
 Rhipsalis elliptica
 Rhipsalis floccosa
 Rhipsalis goebeliana
 Rhipsalis grandiflora
 Rhipsalis hoelleri
 Rhipsalis hookeriana
 Rhipsalis horrida
 Rhipsalis hylaea
 Rhipsalis incachacana
 Rhipsalis juengeri
 Rhipsalis kirbergii
 Rhipsalis lindbergiana
 Rhipsalis lorentziana
 Rhipsalis mesembryanthemoides
 Rhipsalis micrantha
 Rhipsalis monacantha
 Rhipsalis neves-armondii
 Rhipsalis oblonga
 Rhipsalis occidentalis
 Rhipsalis olivifera
 Rhipsalis ormindoi
 Rhipsalis pacheco-leonis
 Rhipsalis pachyptera
 Rhipsalis paradoxa
 Rhipsalis paranganiensis
 Rhipsalis pentaptera
 Rhipsalis pilocarpa
 Rhipsalis platycarpa
 Rhipsalis pulchra
 Rhipsalis puniceodiscus
 Rhipsalis rhombea
 Rhipsalis russellii
 Rhipsalis simmleri
 Rhipsalis sulcata
 Rhipsalis teres
 Rhipsalis tonduzii
 Rhipsalis trigona

Գրականություն 
 E. F. Anderson (2001): The Cactus Family. Timber Press.
 W. Barthlott & N.P. Taylor (1995): Notes towards a Monograph of Rhipsalideae (Cactaceae). Bradleya 13, pp. 43–79.
 W. Barthlott (1983): Biogeography and evolution in neo- and palaeotropical Rhipsalinae (Cactaceae). In: Kubitzki, K. (Ed.) Proc. Int. Symp. Dispersal and Distribution, Sonderbd. naturwiss. Ver. Hamburg 7: 241-248.
 J. Hugo Cota-Sánche [Vivipary in the Cactaceae: Its taxonomic occurrence and biological significance], Flora - Morphology, Distribution, Functional Ecology of Plants ; Volume 199, Issue 6, 2004, Pages 481-490 
 D. Hunt, N. Taylor, G. Charles (2006): The New Cactus Lexicon. dh books.
 N. P. Taylor, D. Zappi (2004): Cacti of Eastern Brazil. Kew Publishing.

Կակտուսներ