Յուսուպովի ձու

«Յուսուպովի ձու» (), ոսկերչական զատկական ձու, որը պատրաստել է Հենրիխ Վիգսթրյոմը Կարլ Ֆաբերժեի ղեկավարությամբ 1907 թվականին։ Ձուն-ժամացույցը ստեղծվել է Յուսուպովների համար։ Այն իշխան Ֆելիքս Յուսուպովը Զատկի տոնին նվիրել է կնոջը՝ Զինաիդա Յուսոպովային, որպես ամուսնության քսանհինգամյակի նվեր։

Այսօր «Յուսուպովի ձու» ոսկերչական ձուն գտնվում է Էդուարդ և Մորիս Սանդոզների ֆոնդում (Լոզան, Շվեյցարիա)։

Դիզայն 
«Յուսուպովի ձու» ոսկերչական ձուն ստեղծվել է որպես սեղանի ժամացույց՝ Լյուդովիկոս XVI-ի ոճով։ Այն պատրաստված է դեղին և կարմիր ոսկուց։ Որպես զարդարանք օգտագործվել են հետևյալ նյութերը՝ ադամանդ, զմրուխտ, մարգարիտ, սուտակ, սպիտակ օնիքս, թափանցիկ մորեգույն, վարդագույն և անթափանց սպիտակ էմալ։ Պտտվող թվացույցը պատված է սպիտակ էմալով։ Հռոմեական թվերը ադամանդակուռ են։ Ոսկերչական ձուն տեղադրված է երեք հենասյուն-ոտքերի վրա, որոնց վերջավորությունն արված է առյուծի թաթերի տեսքով։ Տակդիրի վրա գրված է XXV, որը խորհրդանշում է ամուսնության քսանհինգամյակը։ Ոսկե ծաղկաշղթան շրջանաձև եզրավորում է ձուն, ինչպես նաև որպես շրջանակ է ծառայում երեք մեդալիոնների համար։ Ենթադրվում է, որ դրանց վրա եղել է Ֆելիքս Յուսոպովի և որդիների մանրանկարները։ Այսօր լատիներեն М, Y և S ադամադակուռ տառերն են՝ Մորիս Սանդոզի՝ ներկայիս սեփականատիրոջ անուն, ազգանուն, հայրանվան սկզբնատառերը (Maurice Yves Sandoz): Ձվի գագաթը պսակված է ոսկե թասով, որից դուրս են գալիս ոսկուց պատրաստած կրակի բոցերը՝ զարդարված ադամանդներով և սուտակներով։

Անակնկալ 
Քանի որ այս ձուն իրենից ներկայացնում է ժամացույց և աշխատող մեխանիզմ, չի պարունակում անակնկալ։

Պատմություն 
Ֆելիքս Յուսուպովը 1907 թվականի Զատկի տոնին ձուն նվիրել է կնոջը՝ Զինաիդա Յուսոպովային, որպես ամուսնության քսանհինգամյակի նվեր։ 1917 թվականի Ռուսական հեղափոխության ժամանակ Յուսուպովները փախչում են երկրից և հարստության զգալի մասը, այդ թվում և այս ձուն պահում գաղտնարանում։ Սակայն հինգ տարի անց այն հայտնաբերվում և վաճառքի է հանվում։ Հնարավոր է, որ այն վաճառվել է ռուս չինովնիկի Փարիզում կամ Բեռլինում։ 1949 թվականին այն գտնվել է Լոնդոնում։ 1953 թվականին ձու-ժամացույցը ձեռք է բերում շվեյցարացի մագնատ Մորիս Սանդոզը։ 1995 թվականից ցայսօր ձուն պահվում է Էդուարդ և Մորիս Սանդոզների ֆոնդում։

Նույն ֆոնդին են այսօր պատկանում նաև կայսերական «Կարապ» (1906) և  «Սիրամարգ» (1908) ձվերն իրենց անակնկալներով։

Տես նաև 
 Ֆաբերժեի ձվեր

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 «Յուսուպովի ձու» ոսկերչական ձուն
 Ֆաբերժեի ձվեր 

Ոսկերչություն
Ռուսաստանի պատմություն
1907 աշխատություններ
Ֆաբերժեի ձվեր
Ֆաբերժե