Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը (նկար)

«Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» (), ամերիկացի նկարիչ, Հիասքանչ դարաշրջանի կարկառուն ներկայացուցիչ Ջոն Սինգեր Սարջենթի նկարներից։ Այս ստեղծագործությունը հեղինակը վրձնել է 1882 թվականին։ Յուղաներկով կտավի չափերն են 221,93 × 222,57 սմ։ Այսօր «Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է Գեղարվեստի թանգարանում (Բոսթոն, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ)։

Ստեղծման պատմություն և ճակատագիր 
Դեռևս անհայտ է, թե Էդվարդ Դարլի Բոյթի նախաձեռնությա՞մբ է ստեղծվել կտավը, թե՞ այն հեղինակի ցանկությամբ է իրականացվել։ Ընդունված է համարել, որ նկարում պատկերված դեպքերը տեղի են ունենում բոյթերի փարիզյան բնակարանում (բնակարանի հասցեն էր՝ , որը կառուցվել էր 1874 թվականին և ցայսօր էլ պահպանվել է)։

Նկարում պատկերված են Էդվարդ Դարլի Բոյթի (, 1840-1915) չորս դուստրերը։ Էդվարդ Բոյթը Սարջենթի ընկերն էր, ամերիկացի նկարիչ, որը ժամանակակիցների մոտ այնքան էլ ճանաչում չի ունեցել։ Վերջինս ապրել է Ֆրանսիայում՝ Փարիզում։ Նկարը ստեղծվել է 1882 թվականի աշնանը։

Սարջենթն իր նկարը նվիրել է Էդվարդ Բոյթին։ Սակայն այսօր այն ցուցադրվում և պահպանվում է Բոսթոնի գեղարվեստի թանգարանում։ Գույքային համարն է՝ 19.124։ «Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» ստեղծագործությունը թանգարանում հայտնվել է որպես ընծա Մերի Լուիզա, Ջուլիա Օվերինգ, Ջեյն Հաբբարդ, Ֆլորենս Բոյթ քույրիերի կողմից՝ ի հիշատակ իրենց հոր։ Նվիրաբերությունը կայացել է 1919 թվականի մարտի 31-ին։

Կոմպոզիցիան անսովոր է խմբակային դիմանկարի ժանրում, քանի որ բոլոր հերոսները հավասար կարևորված են։ Անսովոր է նաև կտավի քառակուսի ձևը։

Նկարի առանձնահատկություններ 

«Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» ստեղծագործությունը քանիցս գրավել է արվեստաբանների ուշադրությունը։ Նույնիսկ Էրիկ Հիրշլերի մենագրությունն է լույս ընծայվել, որն ամբողջությամբ նվիրված է այս կտավին։

Նկարն առաջին անգամ ցուցադրվել է արտ-դիլլեր Ժորժ Պտիի պատկերասրահում 1883 թվականի աշնանը։ Այն ոչ միանշանակ ընդունելության արժանացավ քննադատների կողմից։ Նրանցից մեկը նույնիսկ արտահատվեց այսպես․ «չորս անկյուններ և դատարկություն» («four corners and a void»)։ Ֆրանսիացի հայտնի ծաղրանկարիչ Լուի Մորել-Ռեցը ( «Le Journal amusant» ամսագրի 1883 թվականի մայիսի 26-ի համարում տեղադրեց իր աշխատանքը՝ «Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» հեգնական անվանումով՝ «Grand déballage de porcelaines» (Ճենապակե իրերի մեծ տոնավաճառ)։ Որոշ քննադատներ Ջոն Սարջենթի նկարը մեկնաբանեցին որպես մանկության և պատանեկության խորը հետազոտություն։ Գրող Հենրի Ջեյմսը՝ Բոյթի և Սարջենթի մոտիկ ընկերը կտավը նկարագրեց որպես «խաղի երջանիկ աշխարհ՝ հրաշալի երեխաների ընտանիքում»։
«Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» նկարը ներկա պահին համարվում է «Սարջենթի արվեստի ամենահոգեբանական համոզիչ աշխատանքը»։ Քսաներորդ դարում կտավը դիտվում էր որպես ֆրոյդիզմի ոգով ստեղծված։

Կոմպոզիցիայի անհամաչափությունը կտավին տալիս է անմիջականություն։ Սարջենթը նկարել է Բոյթ քույրերին մեծ համակրանքով, ասես գիտի բոլոր աղջիկների «գաղտնիքները», որոնք չի բացահատում դիտողներին։ Հեղինակը լուսաստվերը օգտագործել է ոչ միայն կտավին խորություն տալու նպատակով, այլև հանելուկային հարաբերություններ փոխանցելու նպատակով։

Արվեստագետները գտնում են, որ «Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» ստեղծագործության վրա մեծ ազդեցություն է թողել իսպանացի նկարիչ Դիեգո Վելասկեսի «Լաս Մենինաս» կտավը ։ Սարջենթը 1879 թվականին ուղևորվել է Մադրիդ և մանրամասնորեն ուսումնասիրել է վերոհիշյալ ստեղծագործությունը, նույնիսկ դրա կրկնօրինակն է ստեղծել։ Երբ առաջին անգամ ցուցադրվել է «Էդվարդ Դարլի Բոյթի դուստրերը» նկարը, քննադատները, այդ թվում և գրող Հենրի Ջեյմսը այդ երկու նկարները իրար շատ նման են համարել։ Սարջենթի և Վելասկեսի նկարների կապը այնքան սերտ են համարում, որ Պրադո թանգարանը 2010 թվականին «Հրավիրված նկարներ» () նախագծի շրջանակներում ցուցադրության է բերել Սարջենթի այս գործը և ցուցադրել մյուսի հարևանությամբ։ Ցուցադրությունը շարունակվել է մարտի 16-ից մինչև մայիսի 30-ը։

Նկարի հերոսներ 
Չորսամյա Ջուլիան (, 1878-1969) նստած է հատակին, ութամյա Մերի Լուիզան (, 1874-1945) նրանից ձախ է գտնվում։ Երկու ավագ քույրերը՝ Ջեյնն (, 1870-1955) ու տասնչորսամյա Ֆլորենսը (, 1868-1919) կանգնած են հետևի հատվածում՝ մի փոքր ստվերի մեջ։ Փոքրիկ կապուտաչյա Ջուլիան պատկերված է կտավի կենտրոնում և իր մանկական հմայքով գերում ու ստվերում թողնոմ մյուս երեխաներին։

Աղջիկներից ոչ մեկը հետագայում չամուսնացավ։ Ֆլորենսն ու Ջեյնը ունեին մտավոր և էմոցիոնալ անկայունություն։ Ամենափոքր դուստրը՝ Ջուլիան դարձավ հայտնի նկարիչ, ջրաներկի վարպետ։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Brown, Bill. A Sense of Things: The Object Matter of American Literature, Chicago University Press, 
 Gallati, Barbara Dayer. Great Expectations: John Singer Sargent Painting Children, Bulfinch 2004 
 Kilmurray, Elizabeth, Ormond, Richard. John Singer Sargent. Tate Gallery Publishing Ltd, 1999. 
 Marshall, Megan. "Model Children: The story of John Singer Sargent's painting of a family of enigmatic girls", The New York Times Book Review (December 13, 2009), p. 22 
 Prettejohn, Elizabeth. "Interpreting Sargent". Stewart, Tabori & Chang, 1998. 
 Tinterow, Gary, Lacambre, Geneviève. Manet/Velazquéz: The French Taste for Spanish Painting. The Metropolitan Museum of Art, New York, 2003.

Արտաքին հղումներ 
 Museum of Fine Arts, Boston
 Museo Nacional del Prado, Invited work: The Daughters of Edward Darley Boit, Sargent
 Image of the painting, and an essay on it from jssgallery.org
 Japanese vases, Museum of Fine Arts, Boston
 "Sargent's Daughters: Biography of a Painting"

1882 նկարներ
Ջոն Սինգեր Սարջենտի նկարներ
Բոստոնի գեղեցիկ արվեստների թանգարանի նկարներ
Կանանց դիմապատկերներ