Սանտա Մարիա դելա Վիտտորիա

Սանտա Մարիա դելա Վիտտորիա (, ), կաթոլիկ տիտղոսակիր եկեղեցի Իտալիայի մայրաքաղաք Հռոմում։ Եկեղեցին նվիրված է Մարիամ Աստվածածնին։ Տեղակայված է Սալուստիանո շրջանում, Սանտա Սուսաննա եկեղեցու հարևանությամբ։ Այս եկեղեցին ևս ամբողջովին նախագծել է Կառլո Մադերնան։ Եկեղեցին հայտնի է Լորենցո Բերնինիի «Transverberazione di santa Teresa d'Avila» (Սուրբ Թերեզայի զմայլանքը) աշխատանքով, որը համարվում է բարոկկո արվեստի հաղթանակը։

Պատմություն 

Եկեղեցու կառուցումը սկսվել է 1605 թվականին որպես մատուռ, որը նվիրված էր Պողոս առաքյալին (Կարմելիտների միաբանության համար)։ 1620 թվականին Սպիտակ լեռան ճակատամարտում կաթոլիկների հաղթանակից հետո, եկեղեցին նվիրվում է Մարիամ Աստվածածնին։ Վիեննայի ճակատամարտում (1683թ․) գրավված Օսմանյան կայսրության դրոշը որպես հաղթանակի մի մաս, կախված է եկեղեցում։

1624 թվականին եկեղեցու կառուցումը ստանձնում է Պողոս V Պապի զարմիկ Շիպիոնե Բորգեզեն։ Նա յուրացնում է պեղումների ժամանակ հայտնաբերված Հերմափրոդիտի (Աֆրոդիտեի և Հեփեստոսի որդին) արձանը՝ փոխարենը ֆինանսավորելով կառուցողական աշխատանքները։ Նա պարգևատրում է իր ճարտարապետ Ջիովաննի Բատտիստա Սորիային, և եկեղեցին ավարտուն տեսք է ստանում երկու տարի հետո՝ 1624 թվականին։ Ինտերիերը ձևավորումը շարունակվում է մինչև 17-րդ դարի վերջ։

Էքստերիեր 
Եկեղեցին միակ կառույցն է, որ նախագծվել և ավարտին է հասցվել Կառլո Մադերնայի կողմից։ Այնուամենայնիվ ճակատամասը կանգնեցվել է Ջիովաննի Բատտիստա Սորիայի կողմից (1624-1626թթ) Մադերնայի կյանքի ընթացքում։ Ըստ այդմ երևում է Մադերնայի կողմից կառուցված մոտակա Սանտա Սուսաննա (Հռոմ)յի ազդեցությունը Սանտա Մարիա դելա Վիտտորիա եկեղեցու վրա։ 1833 թվականի հրդեհից հետո եկեղեցին վերանորոգելու անհրաժեշտություն է առաջանում։

Կորնարո կապելլա 

Կորնարո կապելլայի գլուխգործոցը բեմի ձախ կողմում գտնվող «Transverberazione di santa Teresa d'Avila»՝ «Սուրբ Թերեզայի զմայլանքը», արձանն է, որի հեղինակն է Լորենցո Բերնինին։ Արձանում պատկերված է այն պահը, երբ Սուրբ Թերեզան տեսնում է, թե ինչպես է հրեշտակը ոսկեզօծ տեգով խոցում իր սիրտը։ Դա նրան պատճառում է և՛ ուրախություն, և՛ ցավ։

Տիտղոսակիր եկեղեցի 
1801 թվականի դեկտեմբերի 23-ից Սանտա Մարիա դելա Վիտտորիա եկեղեցին դարձել է տիտղոսակիր եկեղեցի՝ Պիոս VII Պապի կողմից։ Եկեղեցում հուղարկավորված է իտալացի կարդինալ Պիետրո Վիդոնին (1610—1681թթ․)։ 2006 թվականի մարտի 24-ից եկեղեցու քահանան ամերիկացի կարդինալ Շոն Պատրիկ Օ՛Մելլին է։

Մշակույթում 
Եկեղեցին զբոսաշրջիկների շրջանում մեծ համբավ է ձեռք բերել Դեն Բրաունի "Հրեշտակներ և հրեշներ" վեպի շնորհիվ։ Աբրահամ Վերգեզեի "Քարը հատելով" վեպում նույնպես նշված է եկեղեցին։ Գրքի գլխավոր հերոսներն ապրում են իրենց եթովպիական տանը, որտեղ կախված է եկեղեցու պատկերը։ Այն իրենց կյանքի մասն է մնում մինչև վեպի ավարտը, նրանք ստեղծում են դրա մարմարե կերտվածքը։

Պատկերասրահ

Ծանոթագրություններ

Աղբյուրներ 
 
 
 Sturm, Saverio (2015). L’architettura dei Carmelitani Scalzi in età barocca: La ‘Provincia Romana’. Lazio, Umbria e Marche (1597-1705). Roma: Gangemi Editore.
 Hibbert, Howard (1965). Bernini. New York: Pelican-Penguin.
 Susanne Juliane Warma (1981). A Study of the Iconography of Bernini's Cornaro Chapel in Santa Maria Della Vittoria Athens: University of Georgia.
 G. Matthiae (1965). S. Maria della Vittoria. Rome.

Արտաքին հղումներ 
Chris Nyborg, "Churches of Rome: Santa Maria della Vittoria"
 Roberto Piperno, "santa Maria della Vittoria"
 "Santa Maria della Vittoria" (իտալերենով)
 Santa Maria della Vittoria
 Roma SPQR: "Santa Maria della Vittoria"

Վատիկան
Հռոմի կաթոլիկ եկեղեցիներ