Լիտվայի ժամանակավոր կառավարություն (1812)

Լիտվայի ժամանակավոր կառավարություն (), ժամանակավոր վարչական մարմին Լիտվական մեծ իշխանությունում, որը ձևավորվել է Նապոլեոն Բոնապարտի աջակցությամբ՝ ֆրանսիացիների Ռուսաստան ներխուժման ժամանակ։

Պատմություն 
Լիտվայի հարցերով հանձնաժողովը ստեղծվել է 1812 թվականի հուլիսի 1-ին՝ Ֆրանսիայի կայսր Նապոլեոն Բոնապարտի հրամանով։ Ֆրանսիական կողմի գլխավոր խնդիրը լիտվական ֆրանսահպատակ բանակի ստեղծումն է։

Հանձնաժողովի վերահսկողությունը վստահվել է Լուի Պիեռին, ով եղել է Ֆրանսիայի նախկին ներկայացուցիչը Վարշավայի դքսությունում։ Չնայած այս հանգամանքի, փաստացի իշխանությունը կենտրոնացված էր հոլանդացի գեներալ Դիրկ վան Հոգենդորպի ձեռքում։ Հոգենդորպը մինչ Վիլնյուսի կառավարչի կոչմանն արժանանալը եղել է Ճավայի մարզպանը։

Լիտվայի նկատմամբ Նապոլեոնի վարած քաղաքականությունը հակոտնյա էր Լեհաստանի թագավորության շահերին։ Լեհերը փորձում էին հարմար առիթ գտնել՝ Լեհաստանի և Լիտվայի միացյալ թագավորության հողերը լեհաստանցի ղեկավարների ձեռքում վերամիավորելու համար։

Այդ իսկ նպատակով 1812 թվականի հուլիսի 11-ին Վիլնյուս է ուղարկվում Յուզեֆ Վիբիցկու գլխավորած պատգամավորական խորհուրդը։ Ապարդյուն բանակցություններից հետո լեհական պատվիրակություն հայրենիք է վերադառնում ձեռնունայն։

Ֆրանսիայի աջակցությամբ 1812 թվականի հուլիսի 18-ին Յոզեֆ Սիերկովսկին նշանակվում է Լիտվայի ժամանակավոր կառավարության առաջին նախագահ։ Դրան հետևում է այն, որ օգոստոսին ռուսական կայազորները ռազմախուժում են Լիտվայի տարածք և ասպատակում ինքնահռչակ կառավարության ենթակա հողերը։

1812 թվականի սեպտեմբերի Ստանիսլավ Սոլտոնն ավարտում է իր պաշտոնավարումը՝ վերջ դնելով Լիտվայի ժամանակավոր կառավարությանը։

Նախագահներ 
 Յուզեֆ Սիրակովսկի (մինչև 1812 թվականի հուլիսի 18-ը)
 Ստանիսլավ Սոլտան (մինչև 1812 թվականի օգոստոսի 24-ը)
 Դիրկ վան Հոգենդորպ (մինչև 1812 թվականի սեպտեմբերը)
 Ստանիսլավ Սոլտան (մինչև 1812 թվականի սեպտեմբերը)

Գրականություն 
 Януш Ивашкевич, Litwa w roku 1812 (Литва в 1812 году), Варшава, 1912.
 Мариан Кукель, Wojna 1812 roku (Война 1812 года), Краков, 1937.
 А.Рембовски, «Konfederacja Generalna i pospolite ruszenie w roku 1812» («Генеральная Конфедерация и посполитое рушенье в 1812 году»), Biblioteka Warszawska (Варшавская Библиотека), vol. 1, 1896, fascicle 3, pp. 478–514; vol. 2, 1896, fascicle 1, pp. 67–86.
 Владислав Заевски, Józef Wybicki (Юзеф Выбицки), Варшава, 1983.

Լիտվայի պատմություն