Պերխտա

Պերխտա (Պերեխտա, Բերխտա, Բերտա, , , ), Սուրբ Ծննդյանն ու Մասլենիցային հայտնվող առասպելական արարած։ Հայտնի է հարավային գերմանացիներին, ավստրիացիներին, շվեյցարացիներին, ինչպես նաև`
սլավոններին, հիմնականում` չեխերին ու սլովենացիներին։

Սովորույթներ 
Պերխտան կապված է արգելքներին հետևելու, հատկապես` պահք պահելու հետ։
Համարվում է, որ կերպարը, ինչպես նաև նրա անունը պատկանում են գերմանական ավանդույթներին։ Պերխտա անվանում էին ձմեռային արևադարձը մարմնավորող կերպարին։ Ի սկզբանե նա համարվում էր բարի աստվածուհի, որը նման էր Հոլդային (): Ավելի ուշ նրանց գործառույթները բաժանվում են, և Պերխտային բաժին է հասնում չար բնավորությունն ու սարսափեցնելու գործառույթը։ Պերխտան համարվում էր սպիտակ հագուստով կանացի ոգի։ Նրա օրը Տասներկուերորդ գիշերն էր կամ Ջրօրհնեքի երեկոն։ Հին նկարագրություններում նա ուներ մեծ «սագի» ոտք։ Այդ երեկո պատրաստում էին շիլա կամ պելմենի և ձուկ։

Ավստրիայի և Բավարիայի ֆոլկլորում պահպանվել է հավատալիք, ըստ որի Սուրբ ծննդյան 12 օրերին պերխտան թափառում է տներով և ուզում է իմանալ, թե արդյոք երեխաներն անցած տարում ջանասեր և աշխատասեր են եղել։ Եթե նրանք աշխատասեր էին եղել, ապա առավոտյան իրենց կոշիկի կամ դույլի մեջ կարող էին գտնել արծաթե մետաղադրամ։ Եթե նրանք ծուլացել էին, պերխտան կարող էր բացել նրանց փորը և լցնել քարերով և չոր խոտով։ Նրան հատկապես դուր էր գալիս, երբ աղջիկները մանում էին ամբողջ վուշը կամ բուրդը։ Իտալիայում Պերխտայի նման կերպար է Բեֆանան, որն այցելում է Իտալիայի բոլոր երեխաներին հունվարի 6-ի նախօրեին, որպեսզի գուլպայի մեջ կոնֆետ դնի, եթե նրանք իրենց լավ են պահել ամբողջ տարվա ընթացքում կամ ասեղներ, եթե իրենց վատ են պահել։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն

Արտաքին հղումներ 
 Хольда (dic.academic.ru)
 Перхта и другие зимние богини (belissena.livejournal.com)
 Herbert Vivian The Perchten Dancers of Salzburg Austria Tyrol Pinzgau  
 Georg Graber Von Stephanstag bis Dreikönig in Kärnten 

Գերմանական դիցաբանություն