Աբել Բոնար

Աբել Բոնար (, ), ֆրանսիացի բանաստեղծ, գրող, քաղաքական և պետական գործիչ, Վիշի վարչակարգի կառավարության ժամանակ ժողովրդական կրթության նախարար (18.04.1968-20.08.1944), դավաճան։

Եղել է Ֆրանսիական ակադեմիայի անդամ (1932 թվականից, 1946 թվականին որպես հայրենիքի դավաճան զրկվել է կոչումից)։

Կենսագրություն 
Կրթությունն ստացել է Մարսելում, հետո ավարտել է Փարիզի Լյուդովիկոս Մեծի անվան լիցեյը (Lycée Louis-le-Grand), ուսումնասիրել է գրականության պատմություն Լուվրի դպրոցում (École du Louvre)։ Ավարտել է Հռոմի Ֆրանսիական բարձրագույն դպրոցը։

1932 թվականին ընտրվել է Ֆրանսիական ակադեմիայի 12-րդ նստաշրջանի անդամ։

Եղել է ակտիվ քաղաքական գործիչ, որի հայացքները 1920 թվականի վերջին և 1930 թվականի սկզբին աստիճանաբար զարգանում են ֆաշիզմի ուղղությամբ։ Շառլ Մորասի գաղափարների հետևորդն էր, «Ակսյոն ֆրանսեզ»-ի ղեկավարը՝ հռչակելով ազգային վերածննդի գաղափարներ։ Ֆրանսիական գրականության մեջ այդ շարժումն անվանել են «ռոմանական դպրոց»։ Նրա հետադիմական տեսությունը վկայում էր բուրժուական ժողովրդավարության և կապիտալիզմի ճգնաժամի մասին, հիասթափություն խորհրդարանականությունից և գիտությունից, որոնց հակադրվում էր կրոնը։

Ֆրանսիացի ազգայնականները նրան կոչել են la Gestapette: Եղել է համասեռամոլ, անունը կապված է եղել մի քանի աղմկոտ պատմությունների հետ։

Լավալի կոլլաբորացիոնիստական կազմում եղել է 4 նախարարնեից մեկը եղել է, որ ստորագրել է 1944 թվականի հուլիսի 5-ի պաշտոնական պայմանագիրը, որը քննադատում էր իր սեփական կառավարությանը Երրորդ ռեյխին «անբավարար» օգնության համար։

Ա. Բոնարը եղել է Ֆրանսիական ակադեմիայի առաջին անդամներից։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո ֆաշիստական Գերմանիայի հետ համագործակցության համար հեռացվել է անդամությունից։

Ա. Բոնարը ֆրանսիական դատարանի կողմից հեռակա դատապարտվել է մահապատժի Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ կոլլաբորացիոնիստական գործունեության համար։ Ֆրանսիայից փախել է Իսպանիա, որտեղ ստացել է քաղաքական ապաստարան։ 1960 թվականին դատական վերաքննության համար վերադարձել է Ֆրանսիա։ Դատապարտվել է սիմվոլիկ պատժի՝ 10 տարի աքսոր՝ սկսած 1945 թվականից, սակայն չբավարվելով դատավճռով՝ որոշել է վերադառնալ Իսպանիա, որտեղ ապրել է մինչև 1968 թվականը՝ կյանքի վերջ։

Ընտրյալ մատենագրություն 
 «Les Familiers» (1906)
 «Les Histoires» (1908)
 «Les Royautés» (1908)
 «La Vie et l’Amour» (1913)
 «Le Palais Palmacamini» (1914)
 «La France et ses morts» (1918)
 «Notes de voyage : En Chine (1920—1921), 2 vol.» (1924)
 «Éloge de l’ignorance» (1926)
 «La vie amoureuse d’Henri Beyle» (1926)
 «L’Enfance» (1927)
 «L’Amitié» (1928)
 «L’Argent» (1928)
 «Saint François d’Assise» (1929)
 «Rome» (1931)
 «Le drame du présent: Les Modérés» (1936)
 «Savoir aimer» (1937)
 «L’Amour et l’Amitié» (1939)
 «Pensées dans l’action» (1941)
 «Ce monde et moi» (1992)

Պարգևներ 
 Պատվո Լեգեոնի շքանշանանակիր
 Ռազմական խաչ 1914-1918
 Prix de Poésie (1906)
 Prix Archon-Despérouses (1909)
 Ֆրանսիական ակադեմիայի գրական մեծ մրցանակ (1924)

Ծանոթագրություններ 

Ֆրանսիացի բանաստեղծներ
Ֆրանսիացի գրողներ
Ֆրանսիայի քաղաքական գործիչներ
Ֆրանսիացի պետական գործիչներ
20-րդ դարի բանաստեղծներ
20-րդ դարի ֆրանսիացի վիպասաններ
Բանաստեղծներ այբբենական կարգով