Հայաստանի առաջին հանրապետության զինանշան

Հայաստանի առաջին հանրապետության զինանշան, Հայաստանի Ժողովրդավարական Հանրապետության պետական խորհրդանիշներից մեկը։ Հաստատվել է 1920 թվականի հուլիսին։ Հեղինակներն են ճարտարապետ, Ռուսաստանի գեղարվեստի ակադեմիայի ակադեմիկոս Ալեքսանդր Թամանյանը և նկարիչ Հակոբ Կոջոյանը։

Զինանշանի տարրեր 
Զինանշանը կազմված է հետևյալ տարրերից․ վահանի կենտրոնում Արարատ լեռն է, որը հայ ազգի խորհրդանիշն է։ Լեռան գագաթին Նոյյան տապանն է, քանի որ ավանդույթի համաձայն՝ ջրհեղեղից հետո տապանը կանգ է առել հենց այդ լեռան վրա։

Վահանը բաժանված է 4 մասի, որոնք խորհրդանշում են Հայաստանի պատմության չորս անկախ հայկական թագավորությունները․ վերևից ձախ՝ Բագրատունիներ, վերևից աջ՝ Արշակունիներ, ներքևից ձախ՝ Արտաշեսյաններ, ներքևից աջ՝ Ռուբինյաններ։

Առյուծն ու արծիվը, որոնք բռնում են վահանը, կենդանական աշխարհի թագավորներն են և խորհրդանշում են իմաստություն, հպարտություն, համբերություն և ազնվություն։ Դարեր շարունակ դրանք թագավորական ընտանիքների խորհրդանիշներն էին։

Լրացուցիչ տարրեր 
Վահանի ներքևի մասում կա ևս հինգ կարևոր տարր․ ջարդված շղթան խորհրդանշում է ազատություն և անկախություն, թուրը՝ ազգի իշխանությունն ու ուժը, ցորենի հասկերը՝ հայերի աշխատասեր բնույթը, ճյուղը՝ հայ ժողովրդի մտավոր և մշակութային ժառանգությունը։ Եռագույն ժապավենը խորհրդանշում է Հայաստանի դրոշը։

Զինանշանի գույներ 
Հայաստանի Ժողովրդավարական Հանրապետության զինանշանի հիմնական գույներն են ոսկեգույնն ու արծաթագույնը։ Պատմական Հայաստանի թագավորությունների գույներն են՝ վերևից ձախ՝ կարմիր, վերևից աջ՝ կապույտ, ներքևից աջ՝ կարմիր, ներքևից աջ՝ կարմիր, իսկ կենտրոնում՝ վահանի վրա պատկերված Արարատ լեռը նարնջագույն է։ Նշված գույները ավանդաբար օգտագործվել են Հայաստանի արքայատոհմերի զինանշաններում և դրոշներում և նման են Հայաստանի Հանրապետության դրոշի գույներին։

Ծանոթագրություններ

Տես նաև 
 Հայաստանի դրոշ
 ՀԽՍՀ զինանշան

Արտաքին հղումներ 
 Օրենք «Հայաստանի Հանրապետության պետական զինանշանի մասին»

Հայաստանի պետական խորհրդանիշեր
Պետական խորհրդանիշներ