Իսլամական արվեստի թանգարան (Երուսաղեմ)

Իսլամական արվեստի թանգարան (նախկինում հայտնի է եղել որպես Իսլամական արվեստի Լ. Ա. Մեյերի ինստիտուտ) (, ), թանգարան Երուսաղեմում։ Հիմնադրվել է 1974 թվականին։ Գտնվում է Կատամոն շրջանում, Երուսաղեմի թատրոնի ճանապարհին։ Թանգարանում ներկայացված իսլամական խեցեղեն, տեքստիլ գործվածքներ, ոսկերչական իրեր, ծիսակատարությունների և իսլամական մշակութային արտեֆակտներ։ Թանգարանը չպետք է շփոթել Երուսաղեմի իսլամական թանգարանի հետ։

Պատմություն
Թանգարանը 1959 թվականին մահացած իսլամական արվեստի գիտակ, Երուսաղեմի հրեական համալսարանի ռեկտոր Լեո Արյե Մայերի հիշատակին, հիմնադրել է սըր Դավիդ Լիոնել Սողոմոնի դուստրը` Վերա Բրայս Սողոմոնը։ Թանգարանն ունի ժամանակագրական կարգով ներկայացված 9 ցուցասրահ, որոնք բացահայտում են իսլամական քաղաքակրթության հավատալիքներն ու արվեստը։ Բացի Մեյերի անձնական հավաքածուն, թանգարանում ներկայացված են նաև անտիկ շախմատային նմուշներ, դոմինո և խաղային քարտեր, դաշույններ, սրեր, սաղավարտներ, տեքստիլ, ոսկերչական իրեր, իսլամական երկրներում արտադրված ապակե տարաներ, խեցեղեն և մետաղյա իրեր Իսպանիայից մինչև Հնդկաստան։ Իսլամական գորգերի հավաքածուն ավելացվել է 1999 թվականին։

Ժամացույցի հազվագյուտ հավաքածու 
Թանգարանի ցուցասրահներից մեկում ներկայացված է Դավիդ Սողոմոնի ժամացույցը և հավաքածուն։ Սողոմոնը Լոնդոնի առաջին հրեա լորդ քաղաքապետի եղբորորդին էր։

1983 թ. հափշտակություն 
1983 թվականի ապրիլի 15-ին թանգարանից գողացել են մոտ 200 ցուցանմուշներ, այդ թվում՝ նկարներ և տասնյակ հազվագյուտ ժամացույցներ։ Գողացված ժամացույցների շարքում էր «Մարի Անտուանետ» ժամացույցը, այսպես կոչված «Մոնա Լիզա» ժամացույցների շարքից և ֆրանսիացի-շվեյցարացի ժամագործ Աբրահամ Լուի Բրեգեի ստեղծած ժամացույցի հավաքածուն Մարի Անտուանետը, հավաքածուն գնահատվել է 30 միլիոն դոլար։ Այն եղել է Breguet ժամացույցի հավաքածուի մաս։ Այն թանգարանին է նվիրաբերել Դավիդ Լիոնել Սողոմոնի դուստրը, որը Breguet-ի առաջատար մասնագետներից է։

Գողության դեպքը չի բացահայտվել ավելի քան 20 տարի։ 2006 թվականի օգոստոսին թելավիվցի անտիկ գնահատող դիմեց թանգարանին և տեղեկացրեց, որ գողացված որոշ նյութեր պահվում են թելավիվցի մի փաստաբանի մոտ, որի պատվիրատուն դրանք ժառանգել էր իր մահացած ամուսնուց, որը ցանկանում էր դրանք հետ վաճառել թանգարանին։ Նախնական պահանջվող գումարը կազմել է 2 միլիոն ԱՄՆ դոլար (գործի համար ներկայացված պարգևի արժեքը), սակայն բանակցությունների արդյունքում այն հասել է մինչև 35000 ԱՄՆ դոլարի։ Վերադարձված նմուշների շարքում էին «Մարի Անտուանետը» և արժեքավոր «Sympathique» ժամացույցը (Breguet-ի արտադրանք)։ Հետագայում Իսրայելի մեծածախ վաճառքի խանութի խուզարկման արդյունքում հայտնաբերվեցին անկիզելի պահարաններ, որոնք պատկանել են Նա'աման Օյլերին Իսրայելում, Գերմանիայում, Նիդեռլանդներում և ԱՄՆ-ում։ Ոստիկանությունը նույնականացրել է հաճախորդին իբրև Նիլի Շամրատ, հայրենիքից վտարված իսրայելցի, որը 2003 թվականին ամուսնացել է Դիլլերի հետ։ Նա ոստիկանությանը հայտնել է, որ 2004 թվականին, մահից առաջ ամուսինը  խոստովանել և խորհուրդ է տվել վաճառել հավաքածուն։ Շամրաթը ձերբակալվել է 2008 թվականի մայիսին, երբ իսրայելցի և ամերիկացի քննիչների կողմից տանը կատարված որոնումից հետո հայտնաբերվեցին գողացված մի քանի ժամացույցներ, 18-րդ դարի հազվագյուտ գեղանկարներ և կատալոգներ, որտեղ նշված են ժամացույցների և արտադրողների անունները։

2010 թվականի ապրիլի 3-ին Շամրաթը դատապարտվել է 300 ժամյա համայնքային ծառայության և հինգ տարվա ազատազրկման գողացված գույքի  համար։

Ժամանակակից արաբական արվեստ 
2008 թվականին թանգարանում բացվել է ժամանակակից արաբական արվեստի ցուցահանդես, Իսրայելի թանգարանում առաջին արաբական արվեստի ցուցադրությունը։ Ցուցահանդեսին մասնակցել են 13 արաբ արվեստագետներ։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 

1974 հիմնադրումներ Իսրայելում
1974 հիմնադրված թանգարաններ
Դեկորատիվ արվեստի թանգարաններ
Իսլամական թանգարաններ
Երուսաղեմի թանգարաններ