Ռամոն Կասաս

Ռամոն Կասաս ի Կարբո (, ), իսպանացի գեղանկարիչ, գծանկարիչ, դիմանկարի և ծաղրանկարի վարպետ, ազգային մոդեռնիզմի ռահվիրաներից մեկը։

Կենսագրություն 

Ռամոն Կասասը ծնվել է 1866 թվականին Բարսելոնայում։ Արտագաղթյալի որդի էր, ում հայրը հարստություն էր կուտակել Կուբայի Մատանսաս քաղաքում։ Մայրը եղել է բուրժուական ապահով ընտանիքից։ Ռամոնը 11 տարեկանում թողել է դպրոցը և սկսել նկարչության մասնավոր դասեր առնել։ 1881 թվականին մոդեռնիստական Avenç ամսագրում հրատարակել է իր առաջին նկարը` հետագայում դառնալով ամսագրի ղեկավարներից մեկը։ Նույն թվականին տեղափոխվել է Փարիզ, ընդունվել Կարոլյուս Դյուրանի մասնավոր ակադեմիան։ 1883 թվականին առաջին անգամ ներկայացրել է իր աշխատանքը Փարիզում։ Հետագայում ամեն տարի եղել է Փարիզում` տարվա մնացած մասն ապրելով Բարսելոնայում, ինչպես նաև Մադրիդում և Գրանադայում։ Միշտ շատ է ճանապարհորդել, եղել է հեծանվամոլ։ Բարեկամացել է Սանտյագո Ռուզինյոլի, Իգնասիո Սուլոագայի, Էժեն Կարիերի հետ։ 1886 թվականին հիվանդացել է տուբերկուլյոզով։ Ռուզինյոլի հետ աշխատել է «Կատալոնիայով» գրքի շուրջ (1889, տեքստերը` Ռուզինյոլի, նկարները` Կազասի)։

1890-ական թվականներին` Կասասը ստեղծագործական վերելքի տարիներին, նրա նկարների ցուցահանդեսներ են կազմակերպվել Մադրիդում, Բեռլինում։ Նրա աշխատանքները ցուցադրվել են Չիկագոյի համաշխարհային ցուցահանդեսում (1893)։ Հիմնադրման սկզբից (1897) եղել է «Չորս կատուներ» սրճարանի մշտական այցելուն։ 1900 թվականին Կասասի երկու աշխատանքներ, այդ թվում` Էրիկ Սատիի դիմանկարը, ցուցադրվել են Փարիզի համաշխարհային ցուցահանդեսում։ 

Կասասի «Անարգ գարոտան» կտավը (Garrote Vil) 1901 թվականին մրցանակի է արժանացել Մյունխենում։ Նկարչի աշխատանքները ցուցադրվել են Եվրոպայի տարբեր քաղաքներում, Բուենոս Այրեսում։ 1903 թվականին Կասասը դարձել է Մարսյան դաշտում գտնվող Փարիզյան սալոնի մշտական անդամը, ինչը նրան հնարավորություն է տվել ամենամյա ցուցահանդես կազմակերպել Ֆրանսիայի մայրաքաղաքում։ 1906 թվականին առաջին անգամ նրա բնորդուհին է դառում Ժուլյա Պերայրե ի Ռիկարտեն, ում նկարել է բազմիցս, և ով 1922 թվականին դարձել է նկարչի կինը (նա Կասասից փոքր էր ավելի քան 20 տարով)։

1907 թվականից նկարիչը շատ ժամանակ է անցկացրել բենեդիկտյան Սանտ Բենեթ լքված աբբայությունում, որ գնել ու վերականգնել էր նրա մայրը։ 1908 թվականին ճանապարհորդել է ԱՄՆ-ում և Կուբայում. նա ընդհանրապես հաճախ մշտապես ճանապարհորդել է ողջ աշխարհում։ Նույնիսկ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին նրա ցուցահանդեսներն են կազմակերպվել Վիեննայում, Բուդապեշտում, Մյունխենում, Փարիզում, Մադրիդում և այլուր։

Մահացել է 1932 թվականին տուբերկուլյոզից։ Թաղված է Բարսելոնայի Մոնժուիկի գերազմանատանը։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Ramon Casas: el pintor del modernismo. Barcelona: Museu Nacional d'Art de Catalunya; Madrid: Fundación Cultural MAPFRE VIDA, 2001.
 Coll I. Ramon Casas 1866-1932: una vida dedicada al arte. Murcia: De la Cierva, 2002

Արտաքին հղումներ 
 Ռամոն Կասաս 

Իսպանացի նկարիչներ
Տուբերկուլոզից մահացածներ
Իսպանացի դիզայներներ