Ժան Դյուբյուֆե

Ժան Դյուբյուֆե (, ), ֆրանսիացի նկարիչ և քանդակագործ։

Կենսագրություն 
Ժան Դյուբյուֆեն ծնվել է Հավր քաղաքում 1901 թվականին՝ գինու առևտրականի ընտանիքում։ 18 տարեկան հասակում մեկնում է Փարիզ և ծանոթանում Մաքս Ժակոբի ու Ժան Պոլանի հետ։ Ընթերցում է Հանս Պրինցհորնի «Հոգևոր հիվանդների գեղանկարչությունը» (1922) մենագրությունը, որը նրա վրա խորը ազդեցություն է թողնում։  Հիասթափվելով իր նախորդ աշխատանքներից՝ 1925 թվականին վերադառնում է Հավր և սկսում զբաղվել ընտանեկան բիզնեսով, գինու առևտրով։

Գեղանկարչությանը վերադառնում է միայն 1942 թվականին,  1944 թվականին  փարիզյան Ռ. Դրուենի պատկերասրահում կայանում է նրա  առաջին անհատական ցուցահանդեսը։ Մտերմանում է սյուրռեալիստների հետ, դառնում է այսպես կոչված  ար բրյուտ, «կոպիտ» կամ «տամուկ» արվեստի հիմնադիրներից, որը սկզբունքորեն մոտ էր մանկական սիրողական ինքնուսների, հոգեկան հիվադների գեղանկարչությանը, չէր ճանաչում բոլորի կողմից ընդունված գեղագիտական նորմերը և օգտագործում էր ձեռքի տակ եղած ցանկացած նյութ։  1948 թվականին  սկսեց հավաքել ար բրյուտի ստեղծագործությունների  հավաքածու (ներկայումս գտնվում է Լոզանում): 1975 թվականին Փարիզում հիմնում է Դյուբյուֆեի Ֆոնդը։

Ընդհանուր առմամբ նկարիչը ստեղծել է շուրջ 10 000 աշխատանքներ, որոնք շարք են ձևավորում,  «Կանացի մարմիններ» (1950), «Թիթեռնիկի թևերից փոքրիկ նկարներ» (1953), «Անհուսալի կյանքի  փոքրիկ արձաններ» (1954), «Ֆենոմենները» (1958), «Ուրլուպ» (1967) և այլն։  Դյուբյուֆեի աշխատանքները ներկայացված են աշխարհի խոշորագույն թանգարաններում։

Գրականություն 
 Ragon M. Dubuffet. New York: Grove Press, 1959
 Selz P. The Work of Jean Dubuffet New York: The Museum of Modern Art, 1962
 Loreau M. Jean Dubuffet, délits déportements lieux de haut jeu. Paris: Weber, 1971
 Franzke A. Jean Dubuffet, Basel: Beyeler, 1976
 Thévoz M. Art brut. New York: Rizzoli, 1976
 Thévoz M. Jean Dubuffet, Genève: Albert Skira, 1986
 Glimcher M. Jean Dubuffet: Towards an Alternative Reality. New York: Pace Gallery, 1987
 Webel S. L'œuvre gravé et les livres illustrés par Jean Dubuffet: catalogue raisonné. Paris: Baudoin-Lebon, 1991
 Haas M. Jean Dubuffet, Berlin: Reimer, 1997
 Lageira J. Jean Dubuffet, le monde de l’hourloupe. Paris: Gallimard; Centre Pompidou, 2001
 Danchin L. Jean Dubuffet. New York: Vilo International, 2001
 Bonnefoi G. Jean Dubuffet. Caylus: Association mouvements, 2002
 Jean Dubuffet: Trace of an Adventure/ Ed. by Agnes Husslein-Arco. Muenchen: Prestel, 2003
 Krajewski M. Jean Dubuffet. Studien zu seinem Fruehwerk und zur Vorgeschichte des Art brut. Osnabrueck: Der andere Verlag, 2004
 Jacobi M. Jean Dubuffet et la fabrique du titre. Paris: CNRS, 2006
 Блохина К. Г. Понятие живописного языка в теории и практике Жана Дюбюффе. // Актуальные проблемы теории и истории искусства: сб. науч. статей. Вып. 6. / Под ред. А. В. Захаровой, С. В. Мальцевой, Е. Ю. Станюкович-Денисовой. - СПб.: НП-Принт, 2016. С. 635-642. ISSN 2312-2129.

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Ժան Դյուբյուֆե հիմնադրամի կայք
 Ժան Դյուբյուֆեի կենսագրությունը 
 Ժան Դյուբյուֆեի աշխատանքները աշխարհի թանգարաններում

Ֆրանսիացի նկարիչներ
Ֆրանսիացի քանդակագործներ
Ժյուլիանի ակադեմիայի շրջանավարտներ
20-րդ դարի քանդակագործներ
Ֆրանսիացի դիզայներներ