Գերգելի Պոնգրաց

Գերգելի Պոնգրաց (, ), եղել է Հունգարական 1956 թվականի հեղափոխության հայտնի վետերան։ Նա հրամանատար եղել է, հնարավոր է, ազատության համար պայքարող շատ մեծ և շատ հայտնի խմբի ապստամբության ավելի երկարատև ընթացող կետում։ 1956 թվականի նոյեմբերի 1-9-ը նրա հրամանատարությամբ ընթացող ընդհարումների ընթացքում ոչնչացվում են տասնյակի հասնող խորհրդային տանկեր։ Ընդհարումից հետո Պոնգրացը խուսափում է բռնվելուց և 1957 թվականին գնում է ԱՄՆ, որտեղ անցկացնում է իր աքսորի մեծ մասը մինչև 1991 թվականին Հունգարիա վերադառնալը։ Իր աքսորի ժամանակ նա ընտրվել է Հունգարիայի ազատության համար պայքարող մարտիկների ասոցիացիայի փոխնախագահ, ապա` նախագահ։

Մարտեր Գորվին Պասսաժում 

Ընդդիմադիր ուժերը սկսում են կռվել խորհրդային զրահապատ զորքերի դեմ մինչև հոկտեմբերի 23-4-ի գիշերը։ Օգտագործվում են շրջանի ստրատեգիական պայմանները։

Ապստամբների ամենակարևոր զինված հեղափոխական խմբի մարտիկների առաջնորդը սկզբում Լասլո Կովաչն էր։ Նա երիտասարդ և խարիզմատիկ Պոնգրացի հետ հրամանատարությունը ստանձնում է նոյեմբերի 1-ից։ Հակամարտության ժամանակ նա ստանում է Bajusz անունը, որը նշանակում էր «բեղ»։ Կարմիր բանակը սկսում է հարձակումը խմբի վրա։ Պաշտպաններին հաջողվում է իրենց դիրքերը պահել մինչև հաջորդ օրվա երկրորդ կեսը։ Խորհրդային զորքերի կողմից կատարած հրետակոծության արդյունքում շրջակա շենքերը վնասվում են, և ինքը` կինոն, այրվում է։
Ապստամբները ոչնչացնում են տասնյակ խորհրդային տանկեր, խմբի անդամները շարունակում են իրենց հակամարտությունը ինչպես պարտիզանական մարտերի միջոցով, այնպես էլ քաղաքի տարբեր մասերում մի քանի օր կռվելով։
Բուդապեշտում էին կոմունիստական ուժերը` 31, 550 զինվոր և 1130 տանկ։

Քաղաքականություն 
Գերգելի Պոնգրացը 1991 թվականին աքսորից վերադառնալուց և Հունգարացիների համաշխարհային ֆեդերացիայի նախագահի պաշտոնը ստանձնելուց հետո դառնում է Հունգարիայի սոցիալիստական կուսակցության քննադատը մինչև երկաթյա վարագույրի անկումը` 1989 թվականների իրադարձությունները։
Կոմունիստական կուսակցությունը իր երիտասարդությամբ շարունակում էր մնալ գերիշխող քաղաքական ուժ Հունգարիայում։
Ցավոտ էր տեսնելը, որ հասարակական կյանքի տարբեր բնագավառներում կոմունիստները շարունակում էին մնալ բարձր պաշտոններում։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Obituary by The Times of London
 Pictured of the 1956 Memorial Museum in Kiskunmajsa, Hungary

Հունգարիայի քաղաքական գործիչներ
1932 ծնունդներ
2005 մահեր
Անձինք այբբենական կարգով
Հունգարացի հակակոմունիստներ