Մարիզա

Մարիզա (Mariza, պորտուգալերեն՝ [mɐˈɾizɐ], լրիվ անունը՝ Մարիզա Ռեյշ Նունեշ, , ), պորտուգալացի երգչուհի, ֆադու կատարող։ Ըստ անգլիական The Independent օրաթերթի, Մարիզան «երաժշտության աշխարհում սենսացիա» է, և երգչուհի Ամալիյա Ռոդրիգիշից հետո այս ժանրում լավագույնն է։ Մարիզան ամբողջ աշխարհում վաճառել է ավելի քան 1 000 000 ձայնագրություն։ Ելույթ է ունեցել Եվրատեսիլ 2018 երգի մրցույթի եզրափակչում՝ բացման ժամանակ, երգելով պորտուգալական ազգային երգ։

Կենսագրություն 
Ծնվել է 1973 թվականի դեկտեմբերի 16-ին Մապուտուում (Մոզամբիկ)։ Նրա հայրը պորտուգալացի էր, իսկ մայրը մասնակի աֆրիկացի էր։ Երեք տարեկանում ծնողների հետ տեղափոխվել է Լիսաբոն։ 
Իր առաջին ալբոմի՝ Fado em Mim-ի 2001 թվականին լույս տեսնելուց անմիջապես հետո մեծ հռչակ է բերում երգչուհուն (վաճառվել է ավելի քան երեք հազար օրինակ)։ 2002 թվականին՝ Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության ժամանակ Մարիզան Պորտուգալիայի և Հարավային Կորեայի միջև խաղից առաջ կատարել է Պորտուգալիայի ազգային օրհներգը։ Նույն թվականին Քվեբեկի Ամառային երաժշտության փառատոնում արժանացել է առաջին մրցանակին՝ Most Outstanding Performance անվանակագում։ Բրիտանական BBC Radio 3 ռադիոկայանը եռակի անգամ Մարիզային ճանաչել է որպես էթնիկ երաժշտության լավագույն կատարող (2003, 2005, 2006)։

Երկրորդ ալբոմը՝ Fado Curvo-ն, լույս է տեսել 2003 թվականին և Billboard Top of World Music-ում զբաղեցրել է վեցերորդ հորիզոնականը։

2004 թվականին Աթենքի Ամառային օլիմպիական խաղերի ժամանակ նա երգիչ Սթինգի հետ կատարում է A Thousand Years երգը, որը ներառվել է Unity Օլիմպիական խաղերի պաշտոնական ալբոմում։ Նույն թվականին նա ստացել է European Border Breakers Award մրցանակը։ 2004 թվականի դեկտեմբերին Մարիզան Մոսկվայի միջազգային երաժշտության տանը հանդես է եկել երկու համերգով։

Transparente անունով իր երրորդ ալբոմը ձայնագրվել է 2005 թվականին և թողարկվել է Բրազիլիայում։ Այն Պորտուգալիայի հիթ-շքերթներում զբաղեցրել է առաջին տեղը և մտել է եվրոպական այլ երկրների ամենահայտնի ալբոմների տասնյակում։ 2005 թվականի հուլիսին նա Live 8 երաժշտական փառատոնի պատվավոր հյուր էր։ Նույն թվականին UNICEF-ի Պորտուգալիայի բաժանմունքը Մարիզային պարգևատրում է Բարի կամքի դեսպանի պատվավոր կոչմամբ։

2006 թվականին Ավստրալիայում Best International Contemporary Concert անվանակարգում ստացել է Helpmann Awards մրցանակը, իսկ Պորտուգալիայում՝ ազգային «Ոսկե գլոբուս» մրցանակը՝ «լավագույն անհատ կատարող» անվանակարգում։

Սկավառակագրություն 
 2001 — Fado em Mim (չորս պլատինե սկավառակ)
 2003 — Fado Curvo (չորս պլատինե սկավառակ)
 2004 — Live in London (պլատինե սկավառակ)
 2005 — Transparente (երեք պլատինե սկավառակ)
 2006 — Concerto em lisboa
 2008 — Terra
 2010 — Fado Tradicional
 2013 — Live at Philharmonie im Gasteig in Munich
 2014 — Best Of Mariza
 2015 — Mundo

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Պաշտոնական կայք  (պորտ.) (անգլերեն)
 Mariza Ընկերները Blog
 Հարցազրույց Մարիզայի հետ Մոսկվայում իր համերգի ժամանակ
 Մարիզայի ստեղծագործությունները, կենսագրությունը և ձայնագրությունները (ռուսերեն)
 Մարիզայի ընկերների կայքը (պորտ.)

Երաժիշտներ այբբենական կարգով
Պորտուգալացի երաժիշտներ
Պորտուգալացի երգչուհիներ
21-րդ դարի երգչուհիներ