Լուկրեցիա Մարինելլա

Լուկրեցիա Մարինելլա (, ), վենետիկցի գրող, բանաստեղծուհի։ Առավել հայտնի է իր «Կանանց վեհանձնության ու կատարելության և տղամարդկանց թերությունների ու արատների մասին» աշխատանքով, որ հրատարակվել է 1600 թվականին։ Սա կին հեղինակի կողմից գրված առաջին բանավիճական տրակտատներից մեկն է, որը վերաբերվում է հասարակության մեջ կնոջ դերին։

Կենսագրություն 

Լուկրեցիա Մարինելլան ծնվել է 1571 թվականին, Վենետիկում։ Նրա հայրը, Ջովաննի Մարինելլին (), բժիշկ էր, մի շարք բժշկական տրակտատների հեղինակ, որոնց մի մասը նվիրված էր կանացի առողջությանը։ Ստացել է լավ կրթություն. հոր շնորհիվ ծանոթացել է կենսաբանության, բժշկության և փիլիսոփայության թեմաներով մեծ թվով աշխատանքների, կարդացել է լատիներեն և իտալերեն գրականություն։ Հարաբերականորեն ուշ է ամուսնացել, եղել է բժիշկ Ջիրոլոմո Վակկայի կինը ():  Ժամանակակիցները Մարինելլիի մասին խոսել են որպես լավ կրթությամբ և տաղանդավոր կնոջ մասին։ Նա ունեցել է ոչ միայն գրական կարողություններ, այլև երաժշտական տաղանդ (նվագել է մի քանի գործիքներ և երգել է), ինչպես նաև աչքի է ընկել ճարտասանությամբ։
Մարինելլի առաջին ստեղծագործությունը, քրիստոնեական թեմայով «Սուրբ Կոլոմբա» () պոեմը տպագրվել է 1595 թվականին, Վենետիկում։ 1600 թվականին հրատարակվել է «Կանանց վեհանձնության ու կատարելության և տղամարդկանց թերությունների ու արատների մասին» () բանավիճային տրակտատը, որը համարվում է նրա ստեղծագործության ամենակարևոր աշխատանքը։
Ավելի ուշ, 1600-ական թվականներին, նա գրել է ևս մի քանի ստեղծագործություններ քրիստոնեական թեմաներով։ 1618 թվականին հրատարակվել են նրա ևս երկու ստեղծագործություններ, ալեգորիա Էրոսի և Պսիքեի թեմայով, ինչպես նաև` Եկատերինա Սիենացու քնարական կենսագրությունը։ 1635 թվականին հրատարակվել է նրա ևս մեկ հայտնի ստեղծագործություն` «Էնրիկո» հերոսական պոեմը ():

«Կանանց վեհանձնության ու կատարելության մասին...» 
1600-ական թվականներին Եվրոպայում ավելի քան երկու դար շարունակվում էր այսպես կոչված «կանանց մասին վեճը», որն սկսվում էր Քրիստինա Պիզացու «Գիրք կանանց քաղաքի մասին» (, 1405) ստեղծագործությունից, որում պնդում կար, թե կինն իր ունակություններով որևէ կերպ չի զիջում տղամարդուն։ Դրանից հետո կանանց ու տղամարդկանց գերակայության ու հավասարության մասին բանավեճեր տպագրվել են ֆրանսերեն, իտալերեն, լատիներեն, գերմաներեն, իսպաներեն և անգլերեն լեզուներով։ Առավել հաճախ այդ տրակտատները հիմնվում էին անտիկ աղբյուրներից վերցրած փաստերի ու օրինակների, ինչպես նաև` Աստվածաշնչից ու խոշոր փիլիսոփաներից մեջբերումների վրա։
Մարինելլի ստեղծագործությունները պատասխան էին Ջուզեպպե Պասսիի () կնատյաց «Կանացի թերություններ» (, 1599) ստեղծագործությանը։ Մարինելլիի տրակտատը բաղկացած է երկու մասից։ Առաջին մասը կոչվում է «Կանանց վեհանձնություն և կատարելություն», իսկ երկրորդ մասը` «Կանանց թերություններ և արատներ»։
Շարադրանքի մեջ նա դիմում է կանանց բնութագրող բառերի լեզվաբանական հիմքերին, խոսում է անցյալի հայտնի կանանց և կանանց բարոյական գերակայության մասին, ինչպես նաև` նշում է տղամարդկանց բարոյական հետընթացի մասին։ Նա համադրում է Արիստոտելի ուսմունքը նորպլատոնական տեսության հետ և եզրակացնում է, որ կինն Աստծո գիտակցության մեջ գոյություն ունեցող կատարելության արտահայտումն է։

Մատենագրություն

Ծանոթագրություններ

Գրականություն

Հղումներ 
 Lucrezia Marinella - հոդված Լուկրեցիա Մարինելլիի մասին Ստենֆորդի փիլիսոփայական հանրագիտարանում

Իտալացի կին գրողներ
Իտալացի ֆեմինիստներ
Իտալացի բանաստեղծուհիներ
Իտալացի կին փիլիսոփաներ
Իտալացի փիլիսոփաներ
Բանաստեղծներ այբբենական կարգով