Մարիա Ամելի

Մադինա Սալամովա (, , առավել հայտնի է Մարիա Ամելի կեղծանունով), Ռուսաստանում ծնված նորվեգացի գրող և բլոգեր։ Հեղինակել է «Ապօրինի նորվեգացի» գիրքը՝ նվիրված Նորվեգիայում ապրող ապօրինի ներգաղթյալների կյանքին։ Առանց փաստաթղթերի ապօրինաբար ապրել է Նորվեգիայում 2002-2011 թվականներին։ Ձերբակալվել է և 2011 թվականի հունվարի 24-ին տեղափոխվել Ռուսաստան, ինչը քննարկումների մեծ ալիք է բարձրացրել Նորվեգիայի, Ռուսաստանի ու այլ երկրների մամուլում։ Նորվեգիայում տեղի են ունեցել բողոքի ակցիաներ, որոնք պահանջել են վերանայել գործող օրենսդրությունը։ 2011 թվականի մայիսին՝ անհրաժեշտ փաստաթղթերի ձևակերպումից հետո, Մարիա Ամելին վերադարձել է Նորվեգիա։

Կենսագրություն
Մադինա Սալամովան ծնվել է 1985 թվականի մայիսի 30-ին Վլադիկավկազում (Հյուսիսային Օսիա), սովորել է № 5 քաղաքային գիմնազիայում։ 1990-ական թվականներին ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Մոսկվա։

2000 թվականին Մարիան ծնողերի հետ մեկնել է Ֆինլանդիա, որտեղ նրանք փորձել են ստանալ ապաստան, բայց չեն կարողացել։ 2002 թվականին նրանք տեղափոխվել են Նորվեգիա և դիմել են այնտեղ բնակվելու թույլտվություն ստանալու համար, սակայն միանգամից մերժում են ստացել։ Սակայն ընտանիքը, չունենալով պաշտոնական թույլտվություն, մնացել է Նորվեգիայում։ Հետագա տարիներին Մարիան, չունենալով փաստաթղթեր և անհատական գրանցման համար, կարողացել է ավարտել դպրոցն ու Տրոնհեյմի տեխնոլոգիական համալսարանում ստանալ բակալավրի աստիճան։

2010 թվականին լույս է տեսել Մարիա Ամելիի «Ապօրինի նորվեգացի» (Ulovlig norsk) գիրքը, որ պատմում է Նորվեգիայում ապրող ապօրինի ներգաղթյալների մասին։ Նույն թվականին «Ny Tid» պարբերականը Մարիա Ամելիին ճանաչել է «Տարվա նորվեգացի»։

2010 թվականի հոկտեմբերին նորվեգական իշխանությունները Մարիա Ամելիին տվել են 90 օր (մինչև հունվարի 22-ը) երկիրը լքելու համար։ Արտաքսումից առաջ նա ձերբակալվել է, ինչից հետո մեծ աղմուկ է բարձրացել մամուլում․ նրա ձերբակալությանը հաջորդող առաջին հինգ օրվա տպագիր մամուլուն հրապարակվել է ավելի քան 550 հոդված, ինչպես նաև նրա անունը հաճախակի հիշատակվել է նորվեգական հեռուստատեսությամբ։ Մարիա Ամելիի ֆեյսբուքյան էջը հավաքել է ավելի քան 88,000 հետևորդ, ինչպես նաև կազմակերպվել է ստորագրահավաք, և մինչև 2011 թվականի հունվարի 23-ը հավաքվել է ավելի քան 28,000 ստորագրություն։

2011 թվականի հունվարի 24-ին Մարիա Ամելին Նորվեգիայից ուղարկվել է Ռուսաստան։

Նորվեգիայի արտաքին գործերի նախարարությունը հայտարարել է, որ Մարիա Ամելին կարող է վերադառնալ Նորվեգիա, եթե ստանա աշխատանքի թույլտվություն։ Մի շարք ընկերություններ ցանկություն են հայտնել աշխատանքի ընդունել նրան։ 2011 թվականի ապրիլի 8-ին Նորեգիայի իշխանությունների կողմից որոշում է ընդունվել Մարիա Ամելիին տալ աշխատանքի թույլտվություն, և շուտով նա վերադարձել է Նորվեգիա։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ
 Уроженка Северной Осетии Мадина Саламова, которая известна в Норвегии, как Мария Амели, депортирована в Россию
 Отрывок книги Марии Амели «Ulovlig Norsk» — «Норвежцы вне закона», переведенный на русский
 Некоторые подробности о жизни Марии Амели во Владикавказе 
 Մարիա Ամելիին նվիրված հեռուստահաղորդում (նորվեգերեն)

Նորվեգացի գրողներ