Airco DH.9

Airco DH.9 (1920 թվականից հետո հայտնի է որպես de Havilland DH.9), բրիտանական ռմբակոծիչ ինքնաթիռ, որը նախագծվել է Ջեֆերի դը Հեվլենդի կողմից 1917 թվականին բազմաֆունկցիոնալ Airco DH.4 բիպլանի հիման վրա և կիրառվել է Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին։ Ինչպես DH.4-ը, այնպես էլ DH.9-ի նախնական տարբերակները հավաքվել են 230 ձիաուժ և 240 ձիաուժհզորությամբ ջրային հովացման համակարգ ունեցող Siddeley Puma շարժիչներով։ Ավելի ուշ ստեղծված մոդելներում տեղադրվել են առավել հզոր՝ 400 ձիաուժ հզորությամբ Liberty L-12 և 450 ձիաուժ հզորությամբ Napier Lion շարժիչներ։ DH.9 ինքնաթիռները սովորաբար զինված են եղել երկու 230 կամ չորս 112 ֆունտ կշիռ ունեցող ռումբերով, որոնք տեղադրված են եղել թևերի արտաքին կախիչներում, ինչպես նա երկու կամ երեք գնդացիրներով («Վիկերս»,  «Լուիս»։ 1918 թվականի հունիսին բրիտանական զորքերը համալրվում են արդիականացված DH.9A ինքնաթիռներով, որոնց թևերի մակերեսը ավելի լայն էր, իսկ շարժիչը փոխարինված 375 ձիաուժ հզորությամբ Rolls-Royce և 400 ձիաուժ հզորությամբ Liberty շարժիչներով։

DH.9, հմեմատած DH.4-ի հետ, պահանել է թևը։ Հիմնական փոփոխությունները առնչվել են ֆյուզելյաժ դասավորությանը։ Օդաչուի խցիկը տեղափոխվել է թևի կենտրոնից հետ՝ թևի եզր, ինչը նվազեցրել է տեսադաշտը։ Թևի կենտրոնում ստեղծվել է ռազմամթերքի սրահը և հովացման համակարգի ջրի տարան։ Քաշը հնարավոր է եղել նվազեցնել 45 գ-ով, ինչի հետևանքով վայրէջքի արագությունը 80-ից դարձել էր 91 կմ/ժ։ Նոր մեքենան համարվում էր անհաջող, քանի որ բոլոր թռիչքային ցուցանիշներով զիջում էր DH.4-ին։ Միակ ցուցանիշով, որով այն առավելություն ուներ իր նախօրդից այն էր, որ օդաչուն կարողանում էր ավելի արագ և օպերատիվ կապ հաստատել գնդացրորդի հետ։

Չնայած հայտնաբերված թերությունների ու խնդիրների՝ DH.9-ից 1917 և 1918 թվականներին արտադրվել է 3,204 հատ։ Այդ ինքնաթիռների մեծ մասը օգտագործվել է Առաջին համաշխարհային պատերազմի արևմտյան ռազմաճակատում, մնացածը՝ րևելյան ռազմաճակատում, Միջերկրական ծովում, Մերձավոր Արևելքում։ Պատերազմից։ Պատերազմից հետո ինքնաթիռները սպիտակգվարդիականների կողմից մասնակցել են Ռուսաստանի քաղաքացիական պատերազմին։

Տակտիկական և տեղնիկական բնութագիր

Տեղնիկական բնութագիր 
 Անձնակազմը՝ 2 հոգի
 Բեռնատարողությունը՝ 508 գ (1121 ֆունտ)
 Երկարությունը՝ 9,4 մ 
 Թևի բացվածքը՝ 12,93 մ
 Բարձրությունը՝ 3,4 մ
 Թևի մակերեսը՝ 40,4 մ²
 Զանգվածը՝ 999 կգ
 Մաքսիմալ զանգվածը թռիչք կատարելու համար՝ 1766 կգ կգ

Թռիչքի բնութագիր 
 Առավելագույն առագությունը՝ 177 կմ/ժ 3000մ-ին
 Ճնշումը թևի վրա՝ 43,7 կգ/մ²

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

British Aircraft Directory Entry for Airco DH.9. 
DH9 at Imperial War Museum, Duxford. 

Կործանիչներ
Ավիացիա

Օդագնացություն
Փոխադրամիջոցներ