Մկնասոխ Ռոզենի

Մկնասոխ Ռոզենի (), հակինթազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն 
20 սմ բարձրությամբ, ուղիղ կանգնած ծաղկասլաքով սոխուկավոր բույս է։ Տերևները 2-3 են, ցողունից կարճ են, լայն գծային, բաց կանաչ, փայլուն։ 3-4 սմ տրամագծով ծաղիկները մեծ են։ Ծաղկապատի մասերը հետ թեքված են, երկարավուն, կապույտ կամ վարդագույն, հիմքի մոտ՝ դժգույն, միջին ջղի ուղղությամբ ավելի մուգ շերտով։ Տուփիկը ձվաձև է։ Սերմերը ձվաձև են, սպիտակ գլանաձև սերմնաթիկնոցով։

Տարածվածություն 
Հանդիպում է Վերին Ախուրյանի (Արփի լիճ, Սարի գյուղ) և Գեղամի (Գեղամի լեռնաշղթա, Գռիձոր) ֆլորիստիկական շրջաններում։ Ընդհանուր արեալը ընդգրկում է Արևմտյան և Արևելյան Անդրկովկասը, Հյուսիսարևելյան Անատոլիան։

Էկոլոգիա 
Աճում է վերին լեռնային և ենթալպյան գոտիներում` ծովի մակարդակից 2000-2500 մ բարձրությունների վրա, խոնավ մարգագետիններում, ճահճացած տեղերում, լեռնային գետակների ափերին։ Ծաղկում է հունիս-հուլիս ամիսներին, պտղաբերում՝ հուլիս-օգոստոսին։

Պահպանություն 
Վտանգված տեսակ է։ Տարածման շրջանի մակերեսը 5000 կմ²-ից պակաս է, բնակության շրջանի մակերեսը՝ 500  կմ²-ից պակաս։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված էր որպես հազվագյուտ տեսակ։ CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում ընդգրկված չէ։

Պոպուլյացիան պահպանվում է «Սևան» ազգային պարկի պահպանական գոտում և «Արփի լիճ» ազգային պարկի տարածքում։

Ծանոթագրություններ 

Վտանգված տեսակներ
Հակինթազգիներ
Ծածկասերմեր
Սոխուկավոր բույսեր
ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր