Ֆերդինանդ Ֆոշ

Ֆերդինանդ Ֆոշ (), Ֆրանսիայի մարշալ (1918), Բրիտանիայի ֆելդմարշալ (1919) և Լեհաստանի մարշալ (1923)։ Ֆրանսիայի ակադեմիայի անդամ (1918)։

1887 թվականին ավարտել է Ֆրանսիայի Բարձրագույն ռազմական ակադեմիան, որտեղ 1895 թվականից 1900 թվականներին եղել է պրոֆեսոր, իսկ 1908 թվականից 1911 թվականներին՝ պետ։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի (1914–1918) ժամանակ եղել է կորպուսի, ապա՝ բանակի, 1915–1916 թվականներին՝ «Հյուսիս» բանակախմբի հրամանատար։ 1917 թվականի մայիսից՝ Գլխավոր շտաբի պետ, 1918 թվականի ապրիլից՝ դաշնակիցների զորքերի գերագույն գլխավոր հրամանատար։

Նշանակալի դեր է խաղացել կենտրոնական տերությունների դեմ դաշնակիցների հաղթանակի գործում։ 1918 թվականից 1920 թվականներին եղել է Խորհրդային Ռուսաստանի դեմ ռազմական ինտերվենցիայի ակտիվ կազմակերպիչներից։ Գրել է ռազմա-տեսական աշխատություններ և հուշեր։

Միակ տղան՝ լեյտենանտ Գերման Ֆոշը և փեսան՝ կապիտան Բեկուրը, մահացել են Մաաս-ի ճակատամարտում 1914 թվականին։

Սոմի ճակատամարտի ղեկավարելու ժամանակ ավելի քան 600 000 մարդ կորցնելու հետևանքով ազատվել է ծառայությունից և նշանակվել ռազմական հետազոտությունների կենտրոնի ղեկավար։

Հիշատակ 

 Ֆոշի պատվին են կոչվել Ֆրանիսայի ռազմածովային ուժերի 2 նավ՝ կրեյսեր և ավիակիր
 Փարիզում տեղադրված է հուշարձան
 նրա անունով է կոչվում ծանր հակատանկային ինքնագնաց հրետանային կայանքը, որն ստեղծվել AMX 50 տանկի բազայի վրա
 Ֆոշի անունով բազմաթիվ փողոցներ կան շատ քաղաքներում
 Ֆոշի անունով է կոչված Կերգելեն կղզիների Իլ-Ֆոշ կղզին
 նրա պատվին է կոչված խաղողի տեխնիկական տեսակներից մեկը
 Հարավաֆրիկյան Հանրապետությունում գտնվող Ֆոշվիլլ քաղաքը անվանկոչված է նրա պատվին

Գրականություն 
 Gaquère С. F. Vie populaire du maréchal Foch. — Arras, 1955;
 Grasset A. Foch ou la volonté de vaincre. — P., 1964.

 Porte, Rémy, and F Cochet. Ferdinand Foch, 1851-1929: Apprenez À Penser : Actes Du Colloque International, École Militaire, Paris, 6–7 November 2008. Paris: Soteca, 2010.

Ծանոթագրություններ 

Ֆրանսիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Ֆրանսիական ակադեմիայի անդամներ
Ֆրանսիացի մարշալներ
Կրակովի համալսարանի շրջանավարտներ
Ամերիկայի արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Պատվո լեգեոնի շքանշանի սպաներ
Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ
Պատվո լեգեոնի շքանշանի կոմանդորներ
Ֆրանսիացի գեներալներ
Ֆրանսիացի ռազմական գործիչներ
Ֆրանսիացի զորավարներ
Ֆրանսիայի զինվորական սպաներ
Բաղնիքի շքանշանի Մեծ Խաչի ասպետներ