Օտա Բենգա

Օտա Բենգա (, ), Բելգիական Կոնգոյի պիգմեյ մբուտի ցեղից, ով հայտնի է դարձել այն բանից հետո, երբ ուրիշ աֆրիկացի բնիկների հետ տեղափոխվել է ԱՄՆ և օգտագործվել որպես «կենդանի ցուցադրանմուշ» 1904 թվականին Միսսուրի նահանգի Սենթ Լուիս քաղաքում անցկացրած Համաշխարհային ցուցահանդեսին մարդաբանական էքսպոզիցիայում։ 1906 թվականին Օտա Բենգային տեղափոխում են Նյու Յորքի Բրոնքսի կենդանաբանական այգու տարածքում գտնվող «մարդկային կենդանաբանական այգի» բաժինն ու օգտագործում որպես ցուցանմուշ։

Կենսագրություն 
Օտա Բենգան ծնվել է մոտավորապես 1883 թվականին գաղութացված Կոնգոյում։ Նա պիգմեյ էր մբուտի ցեղից։ Վերջինս ազատվել է Կոնգոյում ստրկավաճառների ձեռքից Սեմյուել Ֆիլիփս Վերների կողմից և տեղափոխվել Միացյալ Նահանգների Միսսուրի նահանգ։ Բենգան ապրում էր Նյու Յորքի Բրոնքսի կենդանաբանական այգում՝ կապիկների ազատավանդակի տարածքում նրանց հետ և որպես ցուցանմուշ օգտագործվում։ Օտա Բենգան պահվում էր կապիկների ազատ վանդակում այն պատճառով, որպեսզի մարդիկ տեսնեն էվոլյուցիայի երևույթը, թե ինչպես է Օտան իբր թե գտնվում էվոլյուցիայի վաղ փուլում։

Աֆրոամերիկացի խմբագիրները Ամերիկայի ամբողջ տարածքում անցկացրին բողոքի ուժեղ ակցիաներ ընդդեմ երկրի կառավարության, որպեսզի Օտա Բենգային դուրս հանեն կենդանաբանական այգուց։ Դոկտոր Մակարթուրը՝ սևամորթների եկեղեցու ներկայացուցիչը դիմեց Նյու Յորքի քաղաքապետին խնդրանքով, որ ազատ արձակեն Բենգային։ Արդյունքում քաղաքապետը ազատություն շնորհեց Օտա Բենգային։ Դրանից հետո Օտային տեղափոխել են Վիրջինիա նահանգ, որտեղ սկսել են զբաղվել նրա ատամների ձևափոխությամբ, քանի որ Կոնգոյում դրանք ձևափոխել էին հատուկ ծիսակարգերի ժամանակ։ Արդյունքում ատամնաշարը կարգավորվում է, որպեսզի Բենգան դառնա հասարակության լիիրավ ներկայացուցիչ։ Բենգան սկսել է անգլերեն սովորել և աշխատանքի է անցնել։ 

Մի քանի տարի հետո սանձազերծվում է Առաջին համաշխարհային պատերազմը։ Սրա արդյունքում արգելվում է օվկիանոսային երթևեկությունը և Օտա Բենգան խիստ դեպրեսիայի մեջ է ընկնում այդ փաստից, քանի որ չէր կարողանալու վերադառնալ հայրենիք։

1916 թվականին, երեսուներկու տարեկան հասակում Օտա Բենգան ինքնասպանություն է գործում։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն

Արտաքին հղումներ 

 "From the Belgian Congo to the Bronx Zoo", September 8, 2006, National Public Radio
 Ota Benga Folk Opera , 2010 recording of a suite of songs based on the life of Ota Benga and the history of Congo
 Cecil Adams answer to "Are Pygmies really human?" , The Straight Dope, February 20, 2004, discusses history of Ota Benga
 Ota Benga Alliance for Peace, Healing and Dignity , Official Website

Ռասիզմ
Ինքնասպաններ
Մարդաբանություն
Ստրուկներ
Գաղութատիրության պատմություն