Մերիտամոն

Մերիտամոն (եգ․ mri.t Jmn՝ «Ամոնի սիրելի», մ․թ․ա․ մոտավորապես 1279 −1240 թվականներ), Հին Եգիպտոսի XIX դինաստիայի մեծ կայսրուհին, Ռամզես II֊ի և նրա սիրելի տիկնոջ՝ Նեֆերտարիի դուստրը։ Կրաքարե կիսանդրու շնորհիվ նրան երբեմն կոչում են «Սպիտակ թագուհի»։

Ծագում 
Մերիտամոնը մեծ փարավոն Ռամզես II֊ի չորրորդ դուստրն է և նրա գլխավոր տիկնոջ՝ Նեֆերտարիի երրորդ դուստրը։ Ծնվել է, ամենայն հավանականությամբ, մինչև Ռամզես II֊ի թագադրումը և մոր մահվան ժամանակ արդեն ավագ դուստր էր։ Ըստ եգիպտական իշխանության ժառանգման ավանդույթի համաձայն, կայսերական դինաստիայի ղեկը ձեռքում պահելու համար Ռամզես II֊ը իր ավագ դստրերին՝ Բենտ֊Անատին, Մերիտամոնին և Նեբետտավիին տվեց փարավոնի կնոջ տիտղոսը։

Մ․թ․ա․ մոտավորապես 1255 թվականին (Ռամզես II֊ի կառավարման 24 և 26 տարիների միջև) 2 տաճարների կառուցման ավարտին նվիրված տոնակատարությանը Մերիտամոնը փոխարինում էր արդեն հիվանդ մորը՝ Նեֆերտարի կայսրուհուն, որը մահացավ այդ նույն թվականին։ Մոր մահից հետո Մերիտամոնը ստացավ «գլխավոր տիկին» տիտղոսը։

Տիտղոսներ 
 Փարավոնի դուստր
 Փարավոնի մեծ տիկին
 Երկու հողերի տիրուհի
 Մերիտամոն Բարեպաշտ
Հաթորի երգչուհի

Մահ 
Ռամզես II֊ի կառավարման 57֊րդ տարում Մերիտամոնը մահացավ։ Նա թաղված է Կայսրուհիների Հովտի QV68 դամբարանում՝ մորից ոչ հեռու։ Դամբարանը գտել է Կառլ Ռիխարդ Լեպիուսը 19-րդ դարի սկզբին։

Թեբեական TT271 դամբարանում Լաբիբ Հաբաշին գտել է Մերիտամոնի և Նեֆերտարիի սարկոֆագների կափարիչների կտորներ, որոնցից խոշորագույնը պահվում է Բեռլինի եգիպտական թանգարանում (№ 15274), մյուսը Թուրինում (Իտալիա)։

Պատկերասրահ 
Պահպանվել են կայսրուհու մի քանի քանդակներ։ Նա Լուքսոր տաճարի ցուցակում չորրորդ դուստրն է, իսկ Աբու Սիմբելում՝ հինգերորդը, նա նաև պատկերված է Թանիսի և Բուբաստիսի արձանների վրա, հայտնի են նրա սկահակը և սրբաբզեզները։ Կարևոր են համարվում կրաքարե կիսանդրին, որը հայտնաբերվել է 1896 թվականին Ֆլինդերս Թեթիի կողմից Ռամզեսեումում (արևմտյան Թեբե), և Ախմիմի արձանը (գտնված 1981 թվականին)՝ կայսրուհու միայնակ կանգնած արձանը՝ միակը իր տեսակի մեջ։

Գրականություն 
 
 Saleh M., Sourouzian H. The Egyptian Museum Cairo: Official Catalogue. Mainz, 1967, cat. 208.
 Leblanc Ch. Nefertari, «L’aimée-de-Mout». Épouses, filles et fils de Ramsès II. Paris, 1999, p. 246f.

Ծանոթագրություններ 

Եգիպտոսի կայսրուհիներ
Ռամզես II-ի կանայք
13-րդ դարի եգիպտացի կանայք
Ռամզես II-ի երեխաներ