Լաս Կրուսես

Լաս Կրուսես (Las Cruses), քաղաք ԱՄՆ-ի հարավ-արևմուտքում, Նյու Մեքսիկո նահանգի Դոնյա Անա շրջանի վարչական կենտրոն։ Նահանգի՝ բնակչության թվաքանակով երկրորդ մեծ քաղաքն է։

Ընդհանուր տեղեկություններ 
Լաս Կրուսեսը Մեսիլլայի բերքառատ հովտի աշխարհագրական և տնտեսական կենտրոնն է։ Հովիտը գտնվում է Ռիո Գրանդե գետի ողողադաշտում, որը ձգվում է Նյու Մեքսիկոյի Հաթչից մինչև Տեխասի Էլ Պասոն։

Լաս Կրուսեսում է գտնվում Նյու Մեքսիկոյի Համալսարանը։

Քաղաքում հիմնական գործատուն համարվում է դաշնային կառավարությունը, մասնավորապես՝ ԱՄՆ բանակի Ուայթ Սենդս հրթիռային հրաձգարանը և Ուայթ Սենդս փորձարարական կայանը։ Քաղաքից 70 կմ դեպի հյուսիս տեղակայված է Ամերիկա մասնավոր տիեզերակայանը, որից իրականացրել է մի քանի մերձուղեծրային թռիչքներ։ Լաս Կրուսեսում է տեղակայված նաև Virgin Galactic մասնավոր ընկերության կենտրոնական գրասենյակը.վերջինս նախատեսում է իրականացնել ուղեծրային տուրիստական թռիչքներ.:

Պատմություն 
Մինչ եվրոպացիների հայտնվելը քաղաքի տարածքը բնակեցված էր մանսո ցեղախմբի հնդկացիներով։ 1598 թվականին Խուան Օնյատեն Ռիո Գրանդեից հյուսիս գտնվող տարածքները հայտարարեց Նոր Իսպանիայի սեփականությունը և սկսվեց այդ տարածքների զավթումը իսպանացիների կողմից։ 1821 թվականի սեպտեմբերի 15-ին ստորագրվեց Մեքսիկայի անկախության հռչակագիրը և 1821 թվականի սեպտեմբերի 28-ին Նոր Իսպանիայի տարածքների սեփականությունն անցավ Առաջին Մեքսիկական կայսրությանը։  Այնուհետ տվյալ տարածքների իրավունքները անցան 1836 թվականին ինքորոշված Տեխասի Հանրապետությանը։ 1845 թվականին այն բռնակցվեց ԱՄՆ-ին, իսկ ամերիկա-մեքսիկական պատերազմի ավարտին Գվադելուպա-Իդալգո համաձայնագրի շրջանակներում այն վերջնականապես ճանաչվեց ԱՄՆ-ի սեփականությունը։ 1849 թվականին հիմնվեց Լաս Կրուսես բնակավայրը, որը քաղաքի կարգավիճակ ստացավ 1907 թվականին։

Աշխարհագրություն 

Լաս Կրուսեսի միջին բարձրությունը ծովի մակարդակից կազմում է 1191 մ։ 
Համաձայն ԱՄՆ Չափագրումների բյուրոյի տվյալների՝ Լաս Կրուսեսն ունի 198, 5 կմ2 տարածք, որից ցամաքը զբաղեցնում է 198, 1 կմ2, իսկ ջրային տարածությունները՝ 0, 4 կմ2։

Կլիմա 
Քաղաքի կլիման մերձարևադարձային անապատային տիպ է՝ մեղմ ձմեռներով և չոր ու շոգ ամառներով։ Հունվարի միջին ջերմաստիճանը  +7 °C է, հուլիսինը՝   +27 °C.

Ժողովրդագրություն 
Համաձայն 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ Լաս Կրուսեսի բնակչությունը կազմում է 97 618 մարդ։ Էթնիկ և ռասսայական պատկանելիությունն ունի հետևյալ կառուցվածքը.
 34.3% Ոչ իսպանական ծագումով սպիտակամորթներ
 2.4% Աֆրոամերիկացիներ կամ սևամորթներ
 1.7% Բնիկ ամերիկացիներ
 1.6% Ասիացիներ
 0.1% Բնիկ հավայացիներ և այլ կղզիաբնակներ
 3.5% Երկու և ավելի ռասսայի խառնածիններ
 56.8% Իսպանա- և Լատինոամերիակցիներ

Քույր քաղաքներ 
 Լերդո, Դուրանգո, Մեքսիկա

 Նինբուրգ, Ստորին Սաքսոնիա, Գերմանիա

Պատկերասրահ

Ծանոթագրություններ 

1849 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր
ԱՄՆ-ի քաղաքներ
ԱՄՆ-ի համալսարանական քաղաքներ
ԱՄՆ-ի բնակավայրեր