Գիլբերտ Ադեր

Գիլբերտ Ադեր, (, ), բրիտանացի գրող, կինոքննադատ, սցենարիստ և թարգմանիչ։

Կենսագրություն 
Գիլբերտ Ադերը ծնվել է 1944 թվականին դեկտեմբերի 29–ին, Էդինբուրգում, Շոտլանդիա։ Նրա մանկության և երիտասարդության մասին գրեթե փաստեր չկան, հայտնի է միայն, որ Ադերը վաղ է հեռացել ծնողներից։

Դպրոցում նա սովորել է ֆրանսերեն և 1960 թվականին Ֆրանսիայի մշակույթի հանդեպ մեծ հետաքրքրություն ունենալով` տեղափոխվել է Փարիզ։ Այնտեղ նա աշխատել է որպես անգլերենի ուսուցիչ։ Այս շրջանը ներառում է Ադերի առաջին բանաստեղծական հրատարակությունները։ Նրա փարիզյան կյանքի կարևոր մասն էր ֆրանսիական կինեմատոգրաֆիան, որը նրա համար դարձել է ոչ միայն «հոգևոր ապաստարան», այլև քաղաքական և էրոտիկ կայացման վայր։ 1979 թվականին Ադերը վերադարձել է Մեծ Բրիտանիա` իրեն գրական գործունեությանը նվիրելու մտադրությամբ։

Հայրենիքում Ադերն արագորեն ճանաչվում է որպես լրագրող և կինոքննադատ` հիշվելով մասնավորապես Sight & Sound ամսագրում տպագրած կինոգիտական հոդվածներով։ Նրա հրատարակած առաջին գրքերից էին Վիետնամի պատերազմին և բրիտանական կինեմատոգրաֆիային նվիրված հոլիվուդյան ֆիլմերի մասին գրքերը։ Ադերի գրական հաջողությունը Ռաուլ Ռուիսի կողմից էկրանավորված «Տարածք» քաղաքական թրիլլերի սցենարն էր։ Որպես լրագրող Ադերը տրագրվել է բազմաթիվ բրիտանական թերթերում և ամսագրերում. նա չի թողել լրագրությունը նույնիսկ հայտնի գրող դառնալուց հետո, օրինակ, 1992-1996 թվականներին նա մշակութային սյունակ է վարել The Sunday Times-ում։

Որպես գրող իր նորամուտն է նշել «Ալիսա» և «Փիթեր Պեն» (1987) սիկվելներով։

Մատենագրություն

Վեպեր 
 Եվ ոչ ոք չի մնացել / And Then There Was No One (2009)
 Ոճային սպանություն / A Mysterious Affair of Style (2008)
 Ռոջեր Մարգաթրոյդի քայլը / The Act of Roger Murgatroyd (2006)
 Բուենոս նոչես, Բուենոս Այրես / Buenas Noches Buenos Aires (2004)
 Փակ գիրքը / A Closed Book (1999)
 Աշտարակի բանալին /The key of the tower (1997)
 Հեղինակի մահը / The Death of the Author (1992)
 Սերը և մահը Լոնգ Այլենդում / Love and Death on Long Island (1990, էկրանավորվել է 1997 թվականին)
 Երազողները / The Holy Innocents (1988, էկրանավորում)
 Փիթեր Պենը և միակ երեխաները / Peter Pan and the Only Children (1987)
 Ալիսան ասեղի անցքի միջով / Alice through the Needle’s Eye (1984)

Թարգմանություններ 
Թարգմանել է «Զազին մետրոյում» վեպը, Տրյուֆոյի նամակները և այլն։

Սցենարներ 
 Ադերի սցենարներով երկու անգամ ֆիլմ է նկարահանել Ռաուլ Ոուիսը (Տարածք, 1981, Կլիմտ, 2006)
 Իր «Երազողները» վեպի և ևս երկու գրքի հիման վրա նա գրել է համանուն ֆիլմի սցենարը, որը էկրանավորել է Բեռնարդո Բերտոլուչին (2003)։

Ճանաչում 
Արժանացել է Սքոթ Մոնկրիֆի մրցանակի` Ժորժ Պերեկի «Անհետացում» վեպի թարգմանության համար (1995)։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 

20-րդ դարի թարգմանիչներ
Սցենարիստներ այբբենական կարգով
Բրիտանացի գրողներ
Բրիտանացի լրագրողներ
Բրիտանացի բանաստեղծներ
Բրիտանացի վիպասաններ