Մուսայել Քոչարյան

Մուսայել Տիգրանի Քոչարյան (), հայ փիլիսոփա։ Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտոր (1981), պրոֆեսոր (1982): Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Խորհրդա-գերմանական ճակատի («Հայրենական մեծ պատերազմ», 1941-1945) (1941-1945) մասնակից։

Կենսագրություն 
Մուսայել Քոչարյանը ծնվել է 1920 թվականի մայիսի 15-ին, Վերին Ճամբարակ (այժմ՝ Հայաստանի Գեղարքունիքի մարզում) գյուղում։ 1937 թվականին ավարտել է Վանաձորի թիվ 3 միջնակարգ դպրոցը, 1944 թվականին՝ Երևանի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլտետը, 1946 թվականին՝ Մոսկվայի կուսակցական բարձրագույն դպրոցը, 1957 թվականին՝ ԽՄԿԿ կենտկոմին կից ակադեմիայի հասարակական գիտությունների բաժինը։ 1957 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսություն։ 1941-1943 թվականներին մասնակցել է Երկրորդ աշխարհամարտի գեմանա-խորհրդային ճակատի գործողություններին, ծանր վիրավորվել և զորացրվել է։ 1944-1959 թվականներին կատարել է կուսակցական աշխատանք։

1959-1970 թվականներին եղել է ՀԿԿ Երևանի Սպանդարյան շրջկոմի առաջին քարտուղար, 1970-1975 թվականներին՝ Հայկական պետական մանկավարժական ինստիտուտի ռեկտոր։ 1975-1996 թվականներին դասավանդել է Երևանի ժողովրդական տնտեսության ինստիտուտում, 1975-1991 թվականներին եղել փիլիսոփայության ամբիոնի վարիչ։ Եղել է ԽՄԿԿ 22, ՀԿԿ 21-25 համագումարների պատգամավոր, ՀԽՍՀ ԳԽ պատգամավոր։

Աշխատությունները վերաբերում են 18-րդ դարի ֆրանսիական լուսավորիչների փիլիսոփայական հայացքներին։ Եղել է մեկ տասնյակից ավելի թեկնածուական ու դոկտորական ատենախոսությունների ղեկավար։

Անդամակցություն 
 ՀԿԿ կենտկոմի անդամ։

Պարգևներ 
 «Հայրենական պատերազմի» 1-ին և 2-րդ աստիճանների շքանշան
 Պատվո նշան շքանշան
 Վավիլովի անվան ոսկե մեդալ (1991)

Երկեր 
 Труды кафедр общественных наук. Բաղմանյան Անդրանիկ Մուսայելի, Քոչարյան Մուսայել Տիգրանի, Меграбян, Б. В. -- Ереванский государственный медицинский институт, Ереван, Б. и., 1958.
 Поль Гольбах / М. Т. Кочарян. Москва, Мысль, 1978.
 Гольбах и современность / М. Т. Кочарян; Ред. Р. Г. Навасардян. Ереван,  Айастан, 1987.
 Պոլ Հոլբախը և կրոնը։ Քոչարյան Մուսայել Տիգրանի, Թևոսյան Ալեքսանդր Միքայելի, Սարգսյան Ա. Հ, Միրզոյան Վալերի Արմենակի, Երևան, «Հայաստան, 1990։

Ծանոթագրություններ 

Հայ փիլիսոփաներ
Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ
Հայ պրոֆեսորներ
Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ
ԵՊՀ շրջանավարտներ