Ամերիկյան խոհանոց

Ամերիկյան խոհանոց, բազմազան ոճերով պատրաստած ուտելիք ԱՄՆ-ում։ Սկսելով բրիտանական խոհանոցի 17 - 18-րդ դարերի ավանդույթներով, խառնվելով բուն ամերիկյան հնդկացինների խոհանոցային ավանդույթների հետ (ուտեստներ եգիպտացորենից, բատատից, թխկու մրգահյութից և այլն) ստեղծվեց ամերիկյան խոհանոցը։ Այն նշանակալից չափով փոփոխվել է վերջին երեք հարյուրամյակներում, տարբեր ներգաղթյալների զուգորդությամբ, ամերիկյան խոհանոցը խառնվելով ամբողջ աշխարհի խոհանոցների հետ այն դարձավ համաշխարհային խոհանոց։ Ամերիկյան ուտեստներ են դարձել գերմանական համբուրգերները և նրբերշիկները, իտալական պիցցան և պաստան, ճապոնական սուշին, չինական ռոլերը և այլն։

Հիմնականում արդի ամերիկացիք ուտում են արագ սպասարկման ռեստորաններում` ֆասթֆուդներում (արագ սնունդ)։

Ամերիկյան խոհանոցի ավանդական ուտեստներ 
Ամերիկյան խոհանոցի բաղադրատոմսը ձևավորվել է տեղական բնակիչների ավանդական խոհանոցից, հնդկական (տեղական), անգլիական, իսպանական, գերմանական, ֆրանսիական, իտալական, չինական, աֆրիկյան, ճապոնական և այլն։

Ամենուրեք տարածված են հասարակից (թարբ վարունգից կամ լոլիկից) մինչև բանջարեղենային հիմքից բազմաբաղադրիչ ֆիրմային խառնուրդով աղցանները։

Հարավային նահանգների համար բնորոշ են համարվում ֆրիտյուրում տապակած հավկիթը (fried chicken), տավարի մսից շնիցել (country-fried steak), ապխտած խոզի միս, եգիպտացորենի ալյուրից ձիթաբլիթ ու հաց, խեցգետիներ, խեցգետնից ապուրներ (she-crab soup) խեցգետնից կոտլետներ (Maryland crab cakes)։

Նոր Բրիտանիայի նահանգներում ավանդական են աղ դրած միս բանջարեղենի հետ եփած (boiled dinner), ձկնային ուտեստներ, օմարներ, քլեմ-չաուդեր։

Միջին Արևմուտքում սեղանի զարդեր են համարվում տավարի մսից բիֆշտեքսը, պատրաստված ածխի վրա, խաշած կարտոֆիլը, շոկոլադե տորթը։ Իտալական խոհանոցը մեծ ազդեցություն է ունեցել Միջին Արևմուտքի քաղաքային խոհանոցի վրա (պիցցա)։

Հարավ - արևմուտքում գերակշռում է մեքսիկական ու ամերիկյան խոհանոցների սինթեզը, այսպես կոչված տեքս-մեքս, որին բնորոշ ուտեստներ են համարվում ֆախիտասը, տակոսը, բուրիտոսը, չիլի կոն կառնեն, աղացրած քաղցր պղպեղները և ուրիշ տեխասա-մեքսիկական ուտեստներ։

Ամերիացիների սննդի մեջ լայն օգտագործվում է սառույցը։ Սառույցով սափորը ռեստորանում մատուցման համար հասարակ է։ Տարածված է սառույցով թեյը (iced tea)։ Գարեջուրը հիմնականում մատուցվում է սառեցված բաժակում։

Ամերիկյան խոհանոցում, որպես խավարտներ օգտագործում են երկար, շագանակագույն և վայրի բրինձ։ Ուտեստի պատրաստման համար օգտագործվում է ծատ համ,եմունքներ` չոր սխտորի փոշի, մի քանի տեսակի աղած պղպեղ, մեխակենու չորացրած բողբոջներ, մշկընկույզներ, խնկածաղիկներ, թարխուն, դարչին, կոճապղպեղ, դափնու տերև, քիմիոն, սամիթ, վանիլ, գետնանուշի կարագ, սոխի փոշի և այլն։

Ամերկայի նահանգներում տարածված են ծովամթերքները։

Հանրախանութներում և պարենային խանութներում վաճառում են բազմազան կիսաֆաբրիկատներ։ Աշխատանքային օրերին շատ ամերիկացիններ ճաշին օգտագործում են կիսաֆաբրիկատներ կամ օրնակի համար պատրաստում են տավարի միս խավարտներ (խաշած կարտոֆիլ և սպանախ կամ լոբի)։ Աղցանի համար օգտագործվում են թարմ բանջարեղեն` հազար, լոլիկ, ավոկադո, ամսաբողկ։

Պատմություն 
Սկզբում առաջին գաղութաբնակիչները սնվել են ելակով, մրտենական հապալասով, կապույտ հապալասով, բալով, հաղարջով, սալորով, գետնաելակով, ազնվամորով, աղտորի, գիհու, փռշնու, կտտկենու, ալոճենու և ընկուզենու պտուղներով։ Սննդի մեջ օգտագործվել է նապաստանկի, ջրարջի, պարկամկի, առնետի, բուրունդուկի, խոզի, կուղխի, փորսուղի և ալյլ տեսակի մսեր։ Իսկ թռչուններից` հնդկահավ, կաքավ, լոր, աղավնի, դաշտակտցար, արտույտ։ Լողացող թռչուններից` բադեր, սագեր, կարապներ։ Նաև խխունջների և կրիանների մսերը և գորտերի ոտերը մատուցվել են սեղանին։

Բնորոշ ուտեստներ և մթերքներ 
 Ամերիկյան պանիր
 գետնանուշի կարագ
 Քլեմ-չաուդեր
 Չիլի կոն քարնե
 Ջամբալայա
 Տակո
 Բեյգլ
 Խորոված
 Բիֆշտեքս
 Համբուրգեր
 Գումբո
 Խոզապուխտ
 Սենդվիչներ
 Քաղցր
 Բրաունի
 Chocolate Chip Cookies 
 Փքաբլիթներ
 Չիզքեյք
 Մարշմելոու
 Ադիբուդի

Արտաքին հղումներ 
 ԱՄՆ խոհանոց

Տես նաև 
 ԱՄՆ տոներ

Ծանոթագրություններ 

Խոհանոց ըստ երկրի
Ամերիկյան մշակույթ