Լեոնիդ Շվարցման

Լեոնիդ Արոնովիչ Շվարցման (, իսկական անունը՝ Իզրայիլ Արոնովիչ Շվարցման, , ), խորհրդային ռուսաստանաբնակ ռեժիսոր-մուլտիպլիկատոր և մուլտիպլիկացիոն կինոյի նկարիչ։ Ռուսաստանի Դաշնության ժողովրդական նկարիչ (2002)։ Աշխատել է գերազանցապես ռեժիսորներ Լև Ատամանովի, Ռոման Կաչանովի, Իվան Ուֆիմցևի, Իվան Ակսենչուկի հետ։

Կենսագրություն 
Ծնվել է 1920 թվականի օգոստոսի 30-ին Մինսկում, հաշվապահ Արոն Շվարցմանի ու տնային տնտեսուհի Ռախիլ Շվարցմանի ընտանիքում։ Ընտանիքում խոսել են իդիշով։

1941 թվականին ավարտել է Ի. Ե. Ռեպինի անվան գեղանկարչության, քանդակագործության և ճարտարապետության ինստիտուտին առընթեր դպրոցը և զորակոչվել բանակ։ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին աշխատել է տանկի գործարանում Չելյաբինսկում։

1948 թվականից աշխատել է «Սոյուզմուլտֆիլմ» ստուդիայում։ 1951 թվականին ավարտել է Մոսկվայի Գերասիմովի անվան կինեմատոգրաֆիայի համառուսական պետական ինստիտուտը՝ ստանալով մուլտֆիլմերի բեմադրող նկարչի մասնագիտացում։ Նույն թվականին աշխատել է որպես բեմադրող նկարիչ Ալեքսանդր Վինոկուրի հետ համահեղինակությամբ, 1963 թվականին սկսել է աշխատել ինքնուրույն, 1975 թվականից՝ որպես ռեժիսոր։

Լեոնիդ Շվարցմանը հայտնի է նաև նրանով, որ որպես բեմադրող նկարիչ մասնակցել է Չեբուրաշկայի վիզուալ կերպարի ստեղծմանը Ռոման Կաչանովի «Կոկորդիլոս Գենա» մուլտֆիլմի համար 1968 թվականին։

Հետագայում Չեբուրաշկան դարձել է Ռուսաստանի օլիմպիական հավաքականի խորհրդանիշ 2004 թվականին Աթենքում կայացած Ամառային օլիմպիական խաղերի ժամանակ։

Մասնակցել է բազմաթիվ ցուցահանդեսների (այդ թվում նաև անհատական), նկարազարդել է մանկական գրքեր։ Առաջադրվել է Լենինյան ու Ստալինյան մրցանակների։ Արժանացել է ամերիկյան «Հոլիվուդը երեխաներին» մրցանակի և Սուզդալում անցկացված Անիմացիոն կինոյի XI ռուսական բաց փառատոնի 
մրցանակի (2006)։ Կինեմատոգրաֆիական արվեստների «Նիկա» ակադեմիայի և Մուլտիպլիկացիոն կինոյի միջազգային ասոցիացիայի անդամ է։

Լեոնիդ Շվարցմանը ձախլիկ է, որ սովորել է գրել աջով, սակայն նկարում է ձախ ձեռքով։

Մահացել է 2022 թվականի հուլիսի 2-ին։

Պարգևներ 

 ՌՍՖՍՀ վաստակավոր նկարիչ (1981) – խորհրդային կինոարվեստի բնագավառում ունեցած ձեռքբերումների համար,
 Ռուսաստանի Դաշնության ժողովրդական նկարիչ (2002) – արվեստի բնագավառում ունեցած մեծ ներդրման համար,
 Գրականության և արվեստի բնագավառում երեխաների ու պատանիների համար նախատեսված ստեղծագործությունների համար Ռուսաստանի նախագահի մրցանակ (2017) – հայրենական անիմացիոն արվեստի զարգացման գործում ունեցած ներդրման համար,
Փառատոններում ստացած մրցանակներ.
 «Շղթա երեխաներից» (, Մայա Միրոշկինայի հետ համատեղ), 1983 – մրցանակ լավագույն մանկական ֆիլմի համար Տամպերեի XIV միջազգային կինոփառատոնում,
 «Կապիկները։ Զգո՛ւյշ, կապիկներն են» (, Մայա Միրոշկինայի հետ համատեղ), 1984 – Մինսկում անցկացված համամիութենական կինոփառատոնի մրցանակ լավագույն մանկական ֆիլմի համար մուլտիպլիկացիայի բաժնում։

Ֆիմագրություն

Բեմադրող նկարիչ 
 1952 – «Ալվան ծաղիկը» ()
 1954 – «Ոսկե այծքաղ» ()
 1955 – «Շունն ու կատուն» ()
 1957 – «Ձյունե թագուհին» ()
 1957 – «Գույների գողերը» ()
 1961 – «Բանալի» ()
 1961 – «Հեքիաթ ուրիշի գույների մասին» ()
 1964 – «Քեռի Ստյոպան` միլիցիոներ» ()
 1965 – «Դիմանկար» ()
 1966 – «Կորել է թոռնուհին» ()
 1967 – «Ձեռնոցը» ()
 1968 – «Հակառակորդներ» ()
 1969 – «Կոկորդիլոս Գենա» ()
 1970 – «Նամակ» ()
 1971 – «Չեբուրաշկա» ()
 1972 – «Կախարդական փայտիկը» ()
 1972 – «Մայրիկ» ()
 1973 – «Ավրորա» ()
 1974 – «Շապոկլյակ» ()
 1976 – «38 թութակ» ()
 1976 – «Գավ անունով կատվիկը (թողարկում 1)» ()
 1977 – «Գավ անունով կատվիկը (թողարկում 2)» ()
 1979 – «Գավ անունով կատվիկը (թողարկում 3)» ()
 1980 – «Գավ անունով կատվիկը (թողարկում 4)» ()
 1982 – «Գավ անունով կատվիկը (թողարկում 5)» ()
 1981 – «Ոզնի գումարած կրիա» ()
 1983 – «Չեբուրաշկան գնում է դպրոց» ()

Ռեժիսոր 
 1975 – «Ինչպես ուղտաձագն ու ավանակը դպրոց գնացին» ()
 1982 – «Գավ անունով կատվիկը (թողարկում 5)» ()
 1983 – «Կապիկները։ Շղթա երեխաներից» ()
 1984 – «Կապիկները։ Զգո՛ւյշ, կապիկներն են» ()
 1986 – «Ես սպասում եմ քեզ, կե՛տ» ()
 1987 – «Կապիկներն ու կողոպտիչները» ()
 1987 – «Ինչպես կապիկները ճաշեցին» ()
 1988 – «Դյուրահավատ վիշապը» ()
 1989 – «Բոլորին բռնեց» ()
 1990 – «Չտեսնված, չլսված» ()
 1993 – «Կապիկնե՛ր, առա՛ջ» ()
 1995 – «Կապիկներն օպերայում» ()
 1997 – «Կապիկները։ Շտապ օգնություն» ()

Վավերագրական կինո 
Լեոնիդ Շվարցմանը նկարահանվել է հետևյալ վավերագրական ֆիլմերում.
 «Անիմացիայի աշխարհը կամ աշխարհի անիմացիան» (, 2001), 
 «Սոյուզմուլտֆիլմ. հեքիաթներ և եղելություններ» (, «Հին պատեր» շարք (), 2003),
 «Նկարիչ. մասնագիտություն և ճակատագիր» (, 2003), 
 «Տիկնիկները մարդկանց աշխարհում» (, «Սցենար Բուրատինոյի համար» () շարք, 2005), 
 «ՀՐաշքների ֆաբրիկա» (, «Բեմադրող նկարիչ» () շարք, 2006), 
 «Невесомая жизнь» (2006)։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն

Արտաքին հղումներ 
 Леонид Аронович Шварцман — почётный директор Московского Музея Анимации
 Шварцман Леонид (Израиль) Аронович — Аниматор.ру
 
 Леонид Шварцман — Энциклопедия отечественного кино
 Выставка «Шварцман, который нарисовал Чебурашку» 15.04.2011
 Шварцман, который нарисовал Чебурашку. Первая полномасштабная ретроспективная выставка Народного художника РФ Леонида Ароновича Шварцмана, приуроченная к его 90-летнему юбилею 
 Вождь кукольного пролетариата 
 38 попугаев и ещё одно крылышко  Лариса Малюкова «Новая газета» 30.06.2003 
 Интервью с Леонидом Шварцманом Капков С. «ГАЗЕТА» 11.07.2004
 Классик по имени Лёля
 Как я нарисовал Чебурашку  Олег Матвеев «Мослента.ру» 12.05.2015
 Майя Балакирская, “Tropical Russian Bears: Jews and Soviet Animation during the Cold War,” Images: A Journal of Jewish Art and Visual Culture 8 (2015): 1-25.

Խորհրդային մուլտիպլիկատորներ
ՎԳԻԿ-ի շրջանավարտներ
Ռուս մուլտիպլիկատորներ
20-րդ դարի մուլտիպլիկատորներ
Ռուսաստանի հրեաներ