Կայսերական տաճարներ

Կայսերական տաճարներ (), Հռոմեական Սրբազան կայսրության տիրակալների անմիջական հովանավորությամբ կառուցված ռոմանական տաճարներին տրվող ավանդական անուն։ Տաճարին կից սովորաբար կառուցել են արքայական պալատ։ Այդպիսի տաճարը մեխանիկորեն դարձել է եպիսկոպոսական նստավայր։

Կայսերական տաճարներին բնորոշ առանձնահատկությունն այն է, որ ունեցել են երգչախմբի համար նախատեսված երկու վերնասրահ նավի սկզբում և վերջում։ Լրացուցիչ վերնասրահը նախատեսված է եղել կայսրի և նրա ընտանիքի համար։ Այդպիսով` կայսեր իշխանությունը հավասարվել է Աստծո իշխանությանը, իսկ վերնատները խորհրդանշել են Աստծո և կայսեր իշխանության որոշակի տարբերությունը։

Հռենոսյան տաճարներ 
Կայսերական առաջին տաճարը եղել է Շպայերի տաճարը, որի շինարարությունն սկսվել է 1030 թվականին Կոնրադ II կայսեր պատվերով։ Այն պետք է դառնար Սալյան արքայատոհմի տոհմական հանգստարանը։ Տաճարը վերակառուցվել է Հենրի IV-ի օրոք, իսկ 1082-1104 թվականին ավելացվել են կամարներ։

Հենրի IV-ի օրոք, բացի Շպայերի տաճարից, կայսերական տաճարի տիտղոս են ստացել ևս երկուսը` Մայնցի և Վորմսի տաճարները։ Մայնցի տաճարը կառուցվել է արքայի անմիջական հսկողությամբ, իսկ Վորմսի տաճարը կայսերական տաճարների շարքին է դասվել իր շքեղության և հանդիսավորության շնորհիվ։ Բոլոր երեք տաճարները գտնվել են Հռենոսի շրջակա քաղաքներում, ինչի համար դրանք երբեն կոչվում են «Հռենոսյան կայսերական տաճարներ»։

Այլ տաճարներ 
Կայսերական տաճարների կառուցումը չի սահմանափակվել արդեն եղածներով։ Հենց «Կայսերական տաճար» անվանված հերթական տաճարը կառուցվել է Քյոնիգսլուտերում Լոտար II կայսեր հովանավորությամբ։ Հենրի II Սրբակյաց կայսեր օրոք կառուցվել է Բամբերգի տաճարը, որտեղ իր մահից հետո արքան դասվել է սրբերի կարգը։ Կայսերական են համարվել նաև Աախենի և Ֆրանկֆուրտի տաճարները, քանի որ այնտեղ կատարվել են արքաների օծման արարողություններ։

XII դարից հետո կառուցված տաճարները չունեն այն հանդիսավորությունը, ինչ դրանց նախորդները։ Այսպես` Պրահայի Սուրբ Վիտուսի մայր տաճարը, կառուցված լինելով Կառլոս IV կայսրի կողմից, հռչակվել է կայսրության գլխավոր տաճար, սակայն այն երբեք չի համարվել «կայսերական»։

Տաճարների ցանկ

Գրականություն 
 

Ռոմանական ճարտարապետություն
Տաճարներ այբբենական կարգով