Հացաբուլկեղեն

Հացաբուլկեղեն, հացագործական արտադրության՝ օգտագործման համար պատրաստի մթերք, հացագործական արդյունաբերության հիմնական արտադրանք։ Հացաբուլկեղենի որոշակիացնող խումբը հացն է, որի համակազմի մեջ առանձնանում է հացաբուլկեղենի մի ենթախումբ, որի մեջ ներառված են բատոնները, հյուսքով բուլկիները, սայկաները, շրջագծով հյուսված հացերը, մյուս 2 կարևոր խմբերն են՝ արտադրանք իջեցված խոնավությամբ (սուխարի, հացիկներ, իտալական հաց, կրեկեր, բրեցել) և յուղահունց հացաբուլկեղեն (շաքարավազի և ճարպերի մեծ պարունակությամբ մթերք՝ կարկանդակներ, փքաբլիթներ, բրիոշներ), վերջին խմբի մեծ մասը մտնում է հրուշակեղենի ալյուրաշատ խմբի մեջ։

Հացաբուլկեղենի հումքի մեջ են մտնում ալյուրը, հացահատիկային մթերքը, հացագործության խմորիչը, փխրեցուցիչը, կերակրի աղը և ջուրը, իսկ մնացած հավելումները, որոնք ապահովում են մթերքի յուրահատուկ համային և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, համարվում են լրացուցիչ հումք։

Հացաբուլկեղեն պատրաստելու տեխնոլոգիայի տիպիկ փուլերն են՝ խմորի պատրաստումը, բաժանումը (խմորի տեսակների ձևավորում) թխումը։ Գոյություն ունեն պատրաստման զանազան եղանակներ, օրինակ՝ որոշակի արտադրանքներ թխելուց առաջ եփվում են եռացրած ջրի մեջ, հացը և ալյուրաշատ հրուշակեղենը թխվում են սառեցված խմորից։

Թխման տեխնոլոգիայից կախված՝ թխած արտադրանքը բաժանվում է տարբեր դասերի, օրինակ՝ կաղապարային արտադրանքները թխվում են հացագործական կաղապարներում, իսկ հատակաթուխ հացերը՝ հացագործական տապակի վրա և այլն։ Կա նաև մեկ այլ կատեգորիա, ըստ որի՝ արտադրանքը տարանջատվում է ըստ իր կշռի (օրինակ՝ հացը խոշոր բոքոնի տեսքով), ըստ  հատիկների քանակի, օրինակ՝ ԽՍՀՄ-ում կիրառվում էր մանրհատիկավոր հացաբուլկեղենի ստանդարտ խումբ, որի արտադրանքը լինում էր մինչև 250 գրամ (օրինակ՝ բուլկիներ, կրուասաններ և այլն)։

Նշանակալի եկամուտ է ապահովում տնային տնտեսություններում, փոքր փռերում, հրուշակարաններում, սրճարաններում պատրաստված հացաբուլկեղենը։ Հացի գործարաններում մեխանիզացված հացագործությունը մեծապես բնորոշ է ԽՍՀՄ-ին և հետխորհրդային տարածքին, իսկ հացաբուլկեղենի խառնակցված տեսականու թողարկումը (նախ և առաջ՝ հացային նախուտեստներ և ալյուրաշատ հրուշակեղեն) հիմնականում բնորոշ է արդյունաբերական զարգացած պետություններին։

Տեսականի 

 հաց
 բլիթ
 սայկա (բուլկու տեսակ)
 փքաբլիթ
 մաֆին
 պիցցա
 թխվածք
 կարկանդակ
 բրաունի
 տորթ
 կրոկեմբուշ
 կրուասան
 քափքեյք
 թխվածքաբլիթ
 սոդայով հաց
 կրեկեր
 բիսկվիթ
 բրեցել
 բիսկոտո
 կարտոֆիլային հաց
 լավաշ
 մատնաքաշ
 «Օպերա»
 նրբաբլիթ

Պատկերասրահ

Տես նաև 
 Փուռ
 Թխվածք
 Տորթ

Գրականություն 
 ГОСТ Р 51785-2001. Изделия хлебобулочные. Термины и определения.