Լանիակեա

Լանիակեա (նաև Լանիակեյա, , հավայերեն՝ «անհուն երկինք»)՝ գալակտիկաների գերկուտակում, որը իր հերթին կազմված է Կույսի գերկուտակումից (նրա բաղադրիչներից է Տեղական խումբը, որի մեջ է մտնում Ծիր Կաթինը Արեգակնային համակարգի հետ միասին) և Մեծ ատրակտորից, որի մեջ է գտնվում Լանիակեայի ծանրության կենտրոնը  ։

Բնութագրեր 
Լանիակեայի տրամագիծը կազմում է մոտավորապես 520 միլիոն լուսատարի ։ Այն կազմված է Տիեզերքի որոշակի հատվածում շարժվող մոտավորապես 100 հազար գալակտիկաներից, իսկ զանգվածը հավասար է մոտ 1017 Արեգակի զանգվածին՝ մոտ 100 անգամ գերազանցելով Կույսի գերկուտակման զանգվածը։ Լանիակեայի հարևանությամբ է գտնվում Պերսեոս-Պեգասի շղթայի Պերսեոս-Ձկան գերկուտակումը․ վերջինս մտնում է Ձուկ-Կետ գերկուտակումների համակարգի մեջ։ Լանիակեան բացահայտվել է գալակտիկաների համաձայնեցված հետագծերի շնորհիվ ։

Լանիակեայի առաջին եռաչափ քարտեզը ստեղծվել է 2014 թվականի սեպտեմբերին՝ Գրին-Բենք ռադիոաստղադիտակի և այլ աստղադիտակների տվյալների հիման վրա ։ Քարտեզը կազմելու համար օգտագործվել է Cosmicflows-2 (գալակտիկաների շարժման կատալոգ)։

Կառուցվածք 

Լանիակեայի մեջ մտնում են․
 Գալակտիկաների տեղական գերկուտակումը, որի մեջ մտնում է մեր Գալակտիկան՝ Ծիր Կաթինը։
 Հիդրա-Կենտավրոսի գերկուտակումը, որի կազմի մեջ է մտնում․
 Մեծ ատրակտորը,
 Սիրամարգ-Հնդկացու գերկուտակումը,
 Հարավային գերկուտակումը։

Լանիակեայի առաջին հետազոտողը համարվում է Հավայան կղզիներում գտնվող Մանոայի  Հավայան համալսարանի մասնաճյուղ համարվող Աստագիտական համալսարանի աստղագետ Ռ․ Բրենթ Թալլին։

Անվան ծագում 
Լանիակեա անվանումը առաջարկվել է Հոնոլուլուի քոլեջներից մեկի դասախոս Նավա՛ա Նապոլեոնի կողմից՝ ի պատիվ պոլինեզիական ծովայինների, որոնք Խաղաղ օվկիանոսում կողմնորոշվելու համար օգտագործում էին աստղային երկնքի մասին իրենց գիտելիքները։

Պատկերասրահ

Տես նաև 
Տիեզերքի մեծամասշտաբ կառուցված
Տիեզերքի ընդլայնում
Ծիր Կաթին
Տեսանելի տիեզերք

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Как расширялась Вселенная в 2014 году Сергей Попов «Троицкий вариант» № 1(170), 13 января 2014 года Большая Вселенная
 Наш адрес — Ланиакея
 Ланиакея и ещё 10 терминов из астрономии, которые необходимо знать Ланиакея
 
 Meet Laniakea, Our Home Supercluster
  Vimeo, «Laniakea Supercluster», Daniel Pomarède, 4th September 2014—video representation of the findings of the discovery paper
  YouTube, «Laniakea: Our Home Supercluster», Nature Video, 3 September 2014—Redrawing the boundaries of the cosmic map, they redefine our home supercluster and name it Laniakea.
  Collective Evolution, Scientists Mapped 8000 Galaxies (Out Of Billions) & Made An Amazing Discovery 

Պորտալ:Աստղագիտություն

Աստղաֆիզիկա