Ռիվիեր դե Պրերի

Ռիվիեր դե Պրերի (), Օտտավա գետի ստորին հոսանքի երկու առավել մեծ (Ռիվեր դե Միլ Իլի հետ միասին) բազուկներից է, որ տեղակայված է նրա ու Սուրբ Լավրենտիի գետի միախառնման վայրում։ Մեծ միջագետակ է, որը արտահոսում է Դե-Մոնտան լճից և բաժանում է Մոնրեալ և Իլ-Ժեզյու (Հիսուսի) կղզիները, որոնց վրա գտնվում են ժամանակակից Մոնրեալ և Լավլ քաղաքները։ Հոսում է Կանադայի Կվեբեկ պրովինցիայի հարավ-արևելքում։

Անվանում 
Մինչֆրանսիական ժամանակներում գետը հայտնի էր ավտոխտոննային ցեղերին Սկաուանոտի անունով, ինչը բառացի թարգմանվում է որպես «գետ կղզուց այն կողմ»։ Իր ներկայիս ֆրանսիական անվանումն այն ստացել է 1610 թվականին Սամուել դե Շամպլենի կողմից։ Նա գետն անվանել է ի պատիվ իր թիմի անդամներից մեկի, Ֆրանսուա դե Պրերին, որն անհետացել է այդ վայրերում գիտահետազոտական արշավի ժամանակ։ Անգլիացինները հաճախ գետն անվանում են Բլեք-ռիվեր (բառացի՝ Սև գետ)։

Աշխարհագրություն 
Գետը հոսում է հարավից արևմուտք և բաժանում Օշլագա կղզեխումբը։ Այն սկիզբ է առնում Դե-Մոնտանից։ Հոսում է Île Bizard-ի (որը կազմում է Մոնրեալի մի մասը) երկու կողմերով՝ բաժանելով Մոնրեալ կղզին (քաղաք Մոնրեալ) Իլ-Ժեզյու կզղուց (Քաղաք Լավլ)։ Ավելի ներքև հոսանքի ուղղությունը փոխվում է դեպի հյուսիս, ինչից հետո այն թափում է Սուրբ Լավրենտիի գետի մեջ Մոնրեալ կղզու արևելքում։ 
Գետի շուրջը կան մեծ քանակությամբ կղզիներ, որոնցից կարելի է առանձնացնել Île Bizard-ը և Îles Laval-ը (կան նաև Île Bigras, Île Pariseau, Île Verte и Île Ronde կղզինները), և որոնք կապված են Լավլ ռեգիոնի հետ։ Գետի մոտ կա նաև Île de la Visitation կղզին, որը պատկանում է Մոնրեալին։ Կան նաև Île Lapierre, Île Boutin, Île Rochon և Île Gagné կղզիները։

Ռիվեր դե Պրերին ունի շատ քարավաստներ։ Քարավաստներով մի քանի վայրեր նշված են եղել դեռ Հենրի Ուայտմերսոմ Հոպկինսի (Henry Whitmersome Hopkins)՝ 1879 թվականի քարտեզներում, ինչպես նաև Մոնրեալ կղզու՝ 1924 թվականի Գորդոնի և Գոտչի (Gordon and Gotch) կողմից ստեղծված քարտեզներում։ Քարավաստներն անվանել են սկսած արևմուտքից՝ «Rapides de Cap-Saint-Jacques», Lalemant (Dutchman) քարավաստներ, որոնք գտնվում են Île Bizard և Laval-ի միջև, «Rapides du Cheval Blanc»( Whitehorse քարավաստները), որոնք գտնվում են Pierrefonds-Roxboro, Sainte-Dorothée և Quebec շրջաններում, «Sault-au-Récollet» քարավաստները, որոնք գտնվում են Բորդո բանտի հարավում, ինչպես նաև «Rapides de la Rivière des Prairies»։

Էկոլոգիա 
Հնում Ռիվեր դե Պրերին համարվում էր Կանադայի ամենակեղտոտ ջրամբարներից մեկը Մոնրեալից աղտոտված վտակների պատճառով, ինչպես նաև մոտ 150 քաղաքային տեղատարափ կոյուղիների պատճառով։ Ամեն անգամ Մոնրեալում հորդ անձրևների դեպքում անձրևի կաթիլների և նրանցով ստեղծած լճակները խառնվում էին արդյունաբերական աղբի հետ և այդ վիճակում հոսում գետի մեջ՝ կեղտոտելով այն։ Գետի հսկայածավալ բաց կոյուղ դառնալու խնդիրի մասին դեռ գրում էին 1911 թվականին։

Սակայն հետագայում, օգտագործելով ժամանակակից մաքրման մեթոդները, հաջողվեց փրկել գետը աղտոտված ջրի մեծ վնասից՝ այն դարձնելով լողանալու համար անվտանգ։

Որոշ մարդիկ 1988 թվականից սկսած անգամ համարում էին գետը մաքուր, քանի որ այդ ժամանակ դեպի գետ հոսանքները ենթարկվում էին մաքրման։

Կղզու արևմտյան մասի գետափը հայտնի է իր գետի շուրջը գտնվող լողափներով։ Դրանցից մի քանիսը կոչվում են Ադամանդյա լողափ, Ռոյ լողափ և Մունիցիպալյան լողափ Րոկսբորոն։

Սակայն գետի մի մասը երբեք չի եղել պիտանի լողանալու համար. նրա մի մասը (Rive-Boisée) դեռ մնում է աղտոտված ոչ մաքուր հոսանքներով դեռ 1971 թվականից, այսինքն քառասուն տարի շարունակ ։ Rive-Boisée խնդիրը ուզում էին լուծել դեռ 2014 թվականին։ 

Bing քարտեզի վրա երևում են 150 կոյուղային ելքերից շատերը։ Այնտեղ նաև երևում են գետի աղտոտված մասերը (օրինակ՝ այն մասերը, որտեղ թափված են զուգարանի թղթեր և պլաստիկ շշեր), որոնք գետն են թափվում անձրևաջրի պատճառով։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Agence de développement de réseaux locaux de services de santé et de services sociaux de Montréal (Québec). Health Care, in Your Neighbourhood. Health and Social Service Resources in the CLSC Rivière-des-Prairies District. Montreal: Agence de développement de réseaux locaux de services de santé et de services sociaux, Montreal, 2004.
 Canada. Bill An Act to Remove Certain Obstructions to the Navigation of the Rivière des Prairies, and to Repeal Certain Clauses of the Acts 10th and 11th Victoria, Cap. 97 and 98. Quebec: Thompson, 2003. ISBN 0-659-02570-1 (1860 Bibliographic record)
 Sylvie Paré. Impacts of Ethnic Changes on the Housing Market in the Rivière-des-Prairies District of Montreal. [Ottawa]: CMHC, 2006.
 Rybczynski, Witold, Avi Friedman, and Brenda Baxter. Urban Design for Affordability = Urbanisme Et Conception De Maisons Abordables, Rivière-des-Prairies. Montreal: Affordable Homes Program, School of Architecture, McGill University, 1991.
 Verdon, R., and M. Gendron. 1991. «Creation of Artificial Spawning Grounds Downstream of the Rivière-des-Prairies Spillway». Transactions — Canadian Electrical Association. Engineering and Operation Division. 30.

Կանադայի գետեր