Տնակ Կոլոմնայում

Տնակ Կոլոմնայում (), Ալեքսանդր Պուշկինի հումորային պոեմ՝ գրված 1830 թվականի Բոլդինական աշնանը (վերջացրել է հոկտեմբերի 10-ին)։ Գրվել է ութնյակներով, ընդ որում առաջին տները նվիրված էին այդ տների ստեղծման քննարկմանը։

Հերոսներ 
 Ինքը հեղինակը
 Այրի
 Փարաշա՝ նրա դուստրը
 Մի ծանոթ, ընկեր
 Ֆյոկլա
 Կոմսուհի
 Գվարդիական զինվորներ
 Վերա Իվանովնա, Փարաշայի հորեղբոր աղջիկը
 Գոֆ-Ֆուրյեր, նրա ամուսինը
 Վասկա կատուն
 Հարևանուհի
 Մավր
 Հանգուցյալ՝ այրի կնոջ նախկին ամուսին

Սյուժե 

Պետերբուրգի Կոլոմնա արվարձանում ապրում է այրի կինը իր դստեր՝ Փարաշայի հետ։ Ֆյոկլա խոհարարուհու մահից հետո դուստրը գնում է նոր խոհարարուհի գտնելու և բերում է Մավրին։ Կիրակի օրը Փարաշան մոր հետ միասին գնում է եկեղեցի, իսկ Մավրին թողնում են տանը։ Եկեղեցում այրին սկսում է անհանգստանալ, միայն թե աղախինը չկողոպտի նրանց տունը։ Նա, թողնելով Փարաշային, վերադառնում է տուն, որտեղ բռնացնում է Մավրին ածելիով։ Այրին ուշաթափվում է, իսկ Մավրը (ակնհայտ է՝ Փարաշայի զգեստափոխված սիրեկանը) փախչում է։

Ստեղծում և հրատարակում 

Վեպը ստեղծվել է ի պատասխան «Հյուսիսային մեղուներ»-ի այն կշտամբանքներին, թե Պուշկինը չի գրել «լուրջ» ստեղծագործություններ ռուսական զորքի հաջողությունների մասին։ Նա պատրաստվում էր վեպը տպել անանուն, բայց հետագայում հրաժարվել է այդ մտքից և տպագիր տարբերակից ներառել է այդ թեմային վերաբերվող տներ։

Վեպի սևագիր տարբերակները չեն պահպանվել, միակ ձեռագիր աղբյուրը, այսպես կոչված «Մաքրագիր ինքնագիրների ուղղումներն» է, որը գտնվում է Պուշկինի տուն-թանգարանում։ Առաջին անգամ տպագրվել է 1833 թվականին, ալմանախի «Նորատանը» չհաստատված ամսաթվով՝ 1829 թվականին։

54 տան առաջին խմբագրման մեջ կա 22 ութնյակ նախաբան, 30 ութնյակ հիմնական միտք և 2 ութնյակ վերջաբան։ Վերջնական տարբերակը կազմված է 40 տնից։ Հրատարակության ժամանակ բաց է թողնվել բնաբանը՝ «Modo vir, modo femina», Ovidius:

Մեկնաբանություն 

Դմիտրի Սվյատոպոլկ Միրսկիի կարծիքով «Տնակ Կոլոմնայում» վեպը իրենից ներկայացնում է Պուշկինի ազատ օնեգինյան բանաստեղծության վերջին փորձը։ Վեպը ստեղծելիս նա չէր կենտրոնանում միայն կատակային վեպի «Կոմս Նուլինի» (1825) վրա, ինչքան որ բայրոնական «Բեպպոյի» վրա։

Վլադիսլավ Խոդասևիչը «Տնակ Կոլոմնայում»-ի վերաբերում էր որպես Պուշկինի պետերբուրգյան պատմվածքների «մեկուսացած, անքակտելի ցիկլի» մարդու նեղացած կյանքի հանդերձյալ կյանքի ուժ։ Ի տարբերություն մյուս պատմվածքների՝ խնդրի լուծումը այստեղ կատակային է. Խոդասևիչի կարծիքով՝ դա յուրօրինակ «հիմարության գովասանք» է։

Սյուժեի ադապտացում  
 1913 թվականին էկրանիզացվել է Պյոտր Իվանովիչ Չադինի «Տնակ Կոլոմնայում» համր կինոն՝ նկարահանված վեպի մոտիվներով։
 Իգոր Ստրավինսկին Բորիս Կոնխոյի լիբրետոյով գրել է «Մավրա» կարճ կոմիկական օպերան (1922)։

Ծանոթագրություններ 

Ալեքսանդր Պուշկինի պոեմներ
1830 պոեմներ