Վոլֆգանգ Փեթերսեն

Վոլֆգանգ Փեթերսեն (, ), գերմանացի կինոռեժիսոր, սցենարիստ և պրոդյուսեր։

Կենսագրություն

Մանկություն, երիտասարդություն և առաջին աշխատանքը ռեժիսուրայի ոլորտում 
Վոլֆգանգ Փեթերսենը ծնվել է 1941 թվականի մարտի 14-ին Էմդենում առևտրականի ընտանիքում, սակայն Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում ապրել է Մեքլենբուրգում։ 1950 թվականին տեղափոխվել է Համբուրգ։ Դեռ դպրոցական տարիքում իր 8 մմ տեսաժապավենով սկսել է նկարել իր առաջին ֆիլմերը։ 
Առաջին ռեժիսորական աշխատանքը Փեթերսենը ստանձնել է Համբուրգի Երիտասարդ թատրոնում, որտեղ նա տարբեր մանկական ներկայացումների ժամանակ ռեժիսոր էր հանդիսանում։ Դրան զուգահեռ նա աշխատում էր որպես ռեժիսորի օգնական և դերասան, այցելում էր դերասանական դպրոց։ 1965 թվականից սկսում է ուսումնասիրել թատերագիտություն Բեռլինում և Համբուրգում։ 1966 թվականին փոխում է բաժինը կինոյի և հեռուստատեսության ակադեմիա, նկարահանում է մի քանի կարճամետրաժ ֆիլմեր, և որպես ավարտական աշխատանք ներկայացնում է Ես քեզ կսպանեմ, Վոլֆ ֆիլմը։

Կարիերան Գերմանիայում 
1971 թվականից Փեթերսենը աշխատում է գերմանական հեռուստատեսությունում, աշխատանքներ է ներկայացնում մի շարք հեռուստաալիքներով։ 1973/74 թվականներին նկարահանում է Մեր երկուսից մեկը ֆիլմը և պարգևատրվում դրա համար։ 1977 թվականին իր Հետևանքներ ֆիլմի աշխատակիցների՝ օպերատոր Չարլի Սթայնբերգի, դերասան Յուրգեն Պրոխնովի և կոմպոզիտոր Կլաուս Դոլդինգերի հետ հայտնվում է սկանդալի մեջ։ Այն առաջին ֆիլմն էր հոմոսեքսուալության մասին, որը Գերմանիայում քննադատության արժանացավ, սակայն մեծ հաջողությամբ ընդունվեց արտասահմանում։

Կարիերան Հոլիվուդում 
1980 թվականին ռեժիսորի ունեցած հաջողությունների հետևանքով Բավարիա կինոստուդիան Փեթերսենին է հանձնում միջազգային շուկային միտված «Նավակը» ֆիլմի (Լոտարա-Գյունթերա Բուհայմայի վեպի հիման վրա) նկարահանումը։ Խիստ իրատեսական ֆիլմը, որը ներկայացնում է սուզանավերի պատերազմները, բուռն քննարկումներ է առաջացնում Արևմտյան Գերմանիայում և արտասահմանում։ Այս մասին են վկայում ֆիլմի Օսկարի 6 անվանակարգում (ռեժիսուրա, սցենար, օպերատոր, ձայն, ձայնային մոնտաժ) ներկայացված լինելը։ 
Դրանից հետո Փեթերսենը ձեռնամուխ է լինում Միխաել Էնդեի բեսթսելերի հիման վրա նկարահանված «Անվերջանալի պատմություն» ֆիլմի աշխատանքներին։ Ֆիլմի բյուջեն կազմել է շուրջ 50 միլիոն գերմանական մարկ։ Ինչպես և «Նավակը» ֆիլմի դեպքում հեղինակը հեռանում է գրքային սյուժեից՝ էլ ավելի գրավելով հանդիսատեսի հետաքրքրությունը։

Ֆիլմագրություն

Ռեժիսոր և ռեժիսորի օգնական 

 1965: Քաղաք ծխնելույզների վրա / Stadt auf Stelzen 
 1967: Մեկը, մյուսը / Der Eine, der Andere
 1967: Կկվի տարիները / Kuckucksjahre 
 1968: Կարմիր դրոշը / Die rote Fahne 
 1969: Ոչ ես / Ich nicht
 1971: Ես կսպանեմ քեզ, Վոլֆ / Ich werde dich töten, Wolf 
 1972: Աննան և Տոտոն / Anna und Totօ
 1973: Մշուշ / Smog 
 1973: Վան դեր Վալկը և հարուստները / Van der Valk und die Reichen
 1974: Գիշերային ցուրտ / Nachtfrost
 1974: Մեր երկուսից մեկը / Einer von uns beiden
 1974: Խաչին դրված / Aufs Kreuz gelegt
 1975: Քաղաքը հովտում / Die Stadt im Tal
 1975: Որոշ տեղերում սառույց / Stellenweise Glatteis
 1975:Կարճ միացում / Kurzschluß
 1976: Երջանիկ Հանսը / Hans im Glück
 1976: Չորսն ընդդեմ բանկի / Vier gegen die Bank
 1977: Հասունության վկայականը / Reifezeugnis
 1977: Հետևանքները / Die Konsequenz
 1978: Սև ու սպիտակ, ինչպես օրերն ու գիշերները / Schwarz und weiß wie Tage und Nächte
 1981: Նավակը / Das Boot 
 1984: Անվերջանալի պատմություն / Die unendliche Geschichte 
 1991: Մահը հայելու մեջ / Tod im Spiegel
 1993: Կրակի գծում։ Երկրորդ հնարավորություն / In the Line of Fire – Die zweite Chance
 1995: Բռնկում / Outbreak – Lautlose Killer]
 1997: Համար մեկ ինքնաթիռը / Air Force One 
 2000: Փոթորիկը / Der Sturm 
 2004: Տրոյա / Troja 
 2006: Պոսեյդոն / Poseidon 
 2016: Չորսն ընդդեմ Բանկի / Vier gegen die Bank

Պրոդյուսեր 
 1997: Լաբիրինթոս առանց ելքի / Labyrinth ohne Ausweg
 1999: 200-ամյա տղամարդը / Der 200 Jahre Mann
 2001: Գործակալությունը / The Agency

Մրցանակներ 

 1973: Prix Italia - «Մշուշ» 
 1974: Գերմանական կինոփառատոն - «Մեր երկուսից մեկը»
 1978: Ադոլֆ Գրիմ մրցանակ - «Հետևանքները»
 1981: Բավարական կինոմրցանակ - «Նավակը»
 1982: Գերմանական կինոմրցանակ - «Նավակը»
 1983: Օսկարի նոմինացիա - «Նավակը»
 1984: Ոսկե կտավ - «Անվերջանալի պատմություն» Die Unendliche Geschichte
 1997: Բամբի - Համար մեկ ինքնաթիռը
 2003: Բավարիական պատվո շքանշան
 2006: Ոսկե տեսախցիկ 
 2010: Աստղ Բեռլինի աստղերի պուրակում
 2012: Գերմանական ռեժիսորական Մետրոպոլիս մրցանակ

Գրականություն 
 Թիմ Հեփթներ, Գերմանական կինոինստիտուտ / գերմանական կինոթանգարան։ Նավակը.  Crew der U96-ի փնտրտուքներով։ Հենշել հրատարակչություն, Բեռլին 2006, ISBN 3-89487-550-X.
 Հելմուտ Զորգե, Դեպի Ամերիկա ! – Արտագաղթյալները պատմում են։ Ռոլֆ Հեյն հավաքածու, Մյունխեն 2009, ISBN 978-3-89910-438-7.
 Հանս - Միշաել Բոք, CineGraph – Գերմանախոս ֆիլմերի բառապաշար. (Loseblattsammlung), B1-B6, F1-F22, E1-E22. edition text + kritik,Մյունխեն 2012, ISBN 978-3-86916-158-7.

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Գրականություն Վոլֆգանգ Փեթերսենի մասին
 Վոլֆգանգ Փեթերսենը  Internet Movie Database-ում
 Անձնական կայք 
 Վոլֆգանգ Փեթերսենը filmportal.de-ում
 Փեթերսենի ֆիլմերի արդյունքը
 Եթե Հոմերոսը ապրած լիներ հոդված
 Վոլֆգանգ Փեթերսեն։ Բոլոր հոդվածներն ու հիմքերը

Գերմանացի սցենարիստներ