Կլոր-հորիզոնական աղեղ

Կլոր-հորիզոնական կամ մերձհորիզոնային  ծիածան («կրակե ծիածան»)- հալոյի տեսքերից մեկը, մթնոլորտի մեջ հարաբերական հազվագյուտ օպտիկական երևույթ, որն արտահայտվում է հորիզոնական ծիածանի հայտնման ժամանակ, առանձնացված է թեթև, բարձր տեղակայված փետրավոր ամպերի ֆոնին։

Երևույթի ֆիզիկա 
Ֆենոմենը առաջանում է հետևյալ պայմաններում.                                                                                                         
Հորիզոնի վրա արևը պետք է լինի 58 աստիճանից ավելի,
 Երկնքում պետք է լինեն փետրավոր ամպեր,
 Տափակ բյուրեղները ամպերի մեջ պետք է կողմնորոշված լինեն հորիզոնական դիրքով։

Հյուսիսի -ից 55° հյս. լայն․ հյուսիս և հարավից 55° հրվ. լայն.հարավ այդ երևույթը չի կարող դիտվել  (երկրագնդի մակերևույթից), քանի որ Արեգակն այնտեղ այդքան չի բարձրանում (սակայն բարձրանալով սարի գագաթը այն կարող ենք դիտել): Ծիածանը հայտնվում է ծայրահեղ դեպքում 57,8° (90°−32,2°) լայնություններում հորիզոնի վրա, պայծառության գագաթնակետը  67,9° է։

Ֆենոմենի հազվագյուտությունը բացատրվում է այն բանով, որ բյուրեղիկները ամպի մեջ պետք է լինեն հորիզոնական կողմնորոշման արևի շողերը բեկելու համար։ Շողերը ընկնում են ուղղահայաց վեցանիստ բյուրեղի կողմնային նիստի վրա, անցնում են նրա միջով և դուրս են գալիս ներքին հորիզոնական կողմով։ Այսպիսի սխեման ապահովում է տարրապատկերային գույների առանձնացում, որոնք, ծիածանի նման, «վառում են» փետրավոր ամպերում։

Տես նաև 
Ծիածան
Սադափե ամպեր

Ծանոթագրություններ 

Մթնոլորտային օպտիկական երևույթներ:
Օպտիկա