Կրետ սովորական

Կրետ սովորական (), թաղանթաթևավոր միջատների կարգ։ Իսկական կրետներից է, որը ստեղծում է ամենամեծ գաղութներից մեկը (մեկ գաղութում կարող են հաշվվել ավելի քան 5000 աշխատավոր կրետ և մոտ 15 000 բջիջ) և արտահայտված է տարբեր կաստայական խմբերի էգերի խիստ տարբերությամբ։

Տարածվածություն 
Հյուսիսային կիսագունդ։ Ինտրոդուկցիա է արվել Իսլանդիա, Հավայան կղզիներ, Ավստրալիա և Նոր Զելանդիա։

Ինտրոդուկցիա 
Նոր Զելանդիա ինտրոդուկցիա է արվել 1980 թվականներին։ Այստեղ այս տեսակը տեղական այլ միջատների համեմատությամբ ավելի ագրեսիվ է և թռչունների հետ մրցակցում է սննդային պաշարների համար։

Կրետների ալեհավաքների վրա կան կառուցվածքներ, որոնք ունակ են ընդունել մրջյունների ֆերոմոնային ազդակները, որոնց օգնությամբ էլ կրետները գտնում են մրջյունների կողմից գտնված սնունդը։ Բայց մրջյունները խիզախ հարձակվում են վայրէջք կատարող կրետների վրա, գործի են դնում ծնոտներն ու մրջնաթթուն, միայն թե նրանցից կորզեն ինչ-որ ուտելիք։ Այդպիսի համառությունից գրգռված կրետը ծնոտներով բռնում է մրջյունին, թռչում է հեռու և վայր գցում ակամա ուղևորին։ Մրջյունները ֆիզիկական վնասվածքներ չեն ստանում ո՛չ կրետի ծնոտներից, ո՛չ էլ՝ ընկնելուց (և կարող են շարունակել սնունդ հայթայթել, որպեսզի դրանց նորից հայտնաբերեն կրետները), բայց, վայր ընկնելուց շշմած՝ հիմնականում այլևս չեն վերադառնում սննդի այդ աղբյուրին։

Նկարագրություն 
Մարմինը սև է, կրծքի հատվածում դեղին բծերով և փորիկի վրա մեծ դեղին հատվածներով։ Թաղանթաթևավորների մեջ այս տեսակը ունի միջին չափսեր՝ աշխատավորների երկարությունը 12-14 մմ է, իսկ էգինը՝ 18 մմ

Էկոլոգիա և տեղաբնակեցում 
Ամառվա վերջում սովորական տեսակը, ըստ թվաքանակի, գերակշռում է բոլոր իսկական կրետների մեջ։

Մակաբույծներ 
Բները ախտահարում է հովհարակիրների ընտանիքին պատկանող բզեզ-հովհարակիրը (Metoecus paradoxus), որը կարող է մեծ վնաս հասցնել թույլ գաղութին, որն էլ լրջորեն ազդում է աշխատավորների գաղութների արտադրանքի և գաղութի կյանքի վրա։

Ծանոթագրություններ