Շախմատիստներ (նկար)

Շախմատիստներ (), իտալացի նկարիչ Պարիս Բորդոնեի (; 1500—1571) նկարներից։

Նկարի պատմություն 
Նկարը ստեղծվել է 1540-1545 թվականների ընթացքում։ Նկարված է յուղաներկով։ Նկարի չափը  112-181սմ է։ (մեկ այլ տվյալով՝116-184,7սմ): Հայտնի է, որ նկարի առաջին սեփականատերերից էր Թոմաս Հովարդը (1585—1646): Ներկայումս այն գտնվում է Բեռլինի պատկերասրահում ():

Նկարի կոմպոզիցիա և քննարկում 
Պարիս Բորդոնեն առաջին հերթին հանդիսատեսի ուշադրությանն է ներկայացնում նկարի կենտրոնում դրված շախմատի խաղատախտակը։ Շախմատիստներն իրենց սոցիալական կարգավիճակով հավասար են. նրանց հագուստները նույն կտրվածքի են և տարբերվում են միայն գունավոր երանգներով։ Նկարի հետևի պլանում գեղեցիկ բնանկար է։ Նկարի վերին ձախ հատվածում մի արտասովոր շինություն է։ Պատրիցիա Բրաուն «Art and Life in Renaissance Venice» գրքում վստահեցնում է, որ այն արվեստագետի վառ երևակայության արդյունքն է և նման չէ իրական շինություններին։ Պատկերված են այլ կերպարներ ևս. նկարի ձախ մասում երկու հոգի զրուցում են, նրանցից քիչ հեռու մի կին հենված է սյանը, մտածմունքների մեջ է։ Նկարի աջ կողմում պատկերված է երկու խումբ. մեկը սնվում է ու հանգստանում, հնարավոր է` զրուցում է կողքի նստած մարդկանց հետ։ Երկրորդը պարզապես հանգստանում է, հիանում բնությամբ։ Նկարի երկրորդ պլանի ձախ մասում Բորդոնեն ինտելեկտուալ զրույց է ներկայացնում` մտավոր հանգստի տարբերակ։ Նկարը խորհրդանշական նշանակության տարբեր մեկնաբանություններ ունի։ Պատրիսիա Բրաուն ենթադրում է, որ պատկերը եղել է։

Ենթադրություն կար, որ նկարում շախմատ խաղացողները հայր և որդի են, քանի որ շատ նման են իրար։

Շախմատային դիրք 
Խաղում որոշակի առավելություն ունեն սպիտակները (սպիտակերն ունեն երկու նավակ, մեկ փիղ և մեկ զինվոր` սևերի թագուհու և երկու զինվորի դեմ)։ Սևերը վերահսկում են կենտրոնը, սպիտակ նավակը փակված է անկյունում։ Ներկայացված է սևերի վերջին կոմբինացիան։ Հաջոդ քայլին նրանք սպիտակ  արքային մատ են անելու … Թb7-b1#:  Այսպիսի սխալ կոմբինացիան հավանաբար սպիտակների սխալ քայլից էր։ Խաղի սկզբում, հավանաբար, թագուհին կանգնած է եղել b7-ում  (պաշտպանելով երկու սև զիվորներին), իսկ սպիտակ նավակը պետք է լիներ a6-ում, սև թագուհին տեղափոխվում է b7, գրոհելով նավակին, իսկ սպիտակ նավակը նահանջում է a2:

Պատկերասրահ

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Fried, Michael. The Moment of Caravaggio. Princeton University Press. 2010. ISBN 0691147019, ISBN 978-0691147017. С. 117—119.

1545 նկարներ
Բեռլինի պատկերասրահի նկարներ