Դավիթ Էվերեկլյան

Դավիթ Հակեբի Էվերեկլյան (), հայ դերասան, դրամատուրգ, թատերագետ։

Կենսագրություն 
Դավիթ Էվերեկլյանը ծնվել է 1927 թվականի մայիսի 1-ին Բեյրութում, ցեղասպանությունը վերապրած կեսարացի Հակոբի և անկարացի Կյուլենիայի ընտանիքում։ Հակոբը, ով մորից գորգագործություն էր սովորել, Բեյրութում զբաղվել է գորգի աշխատանքով։ Հոր մասնագիտությունը սովորել է նաև Դավիթը։ Դավիթը նախնական կրթությունը ստացել է Սուրբ Եղիա ժողովրդապետական վարժարանում, 1942 թվականին ավարտել է Պուրճ Համուտի Հայ կաթողիկե Մեսրոպյան վարժարանը։ 1942 թվականից Դավիթը գրել է բանաստեղծություններ, պատմվածքներ, պիեսներ, 1943 թվականից նվիրվել է թատերական արվեստին։

Էվերեկլյանն առաջին անգամ բեմ է բարձրացել 1943 թվականի ապրիլի 4-ին։ Մեսրոպյան Սանուց միության թատերախմբում «Երեք քաջեր» կատակերգության մեջ կատարել է Հրանտ Իշխանի դերը, այնուհետև միացել է «Հայ գիր» ամսագրի խմբագիր Վազգեն Այգունու (Գևորգ Պաղճյան) ղեկավարությամբ գործող «Ռուբեն Մամուլյան» թատերախմբին։ Հանդես է եկել Ալ. Աբելյանի բեմադրած «Պլը-Պուղի» կատակերգության մեջ, Բաբկենի դերով` Ավետիս Ահարոնյանի «Արցունքի հովիտը» պիեսի բեմադրության մեջ։

Թատերական գործունեություն 
Մեսրոպյան վարժարանի «Միհր» թատերախմբում Էվերեկլյանը հանդես է եկել որպես դերասան, բեմադրիչ ու դրամատուրգ։ Այդ թատերախմբում են առաջին անգամ խաղացվել նրա գրած «Պատճառը ես եղայ» ողբերգությունը (1945, ապրիլի 8) և «Բանաստեղծ» երգիծախաղը (1945, դեկտեմբերի 3)։

1946 թվականի սեպտեմբերին Էվերեկլյանը կազմակերպել է «Լիբանանահայ թատերախումբը» (գործել է մինչև 1954 թվական)։ Բացումը կատարվել է 1947 թվականի հունվարի 10-ին՝ Էվերեկլյանի գրած «Իսուբը» պիեսով։ «Լիբանանահայ թատերախմբում» Էվերեկլյանի պիեսներից խաղացվել են նաև «Ծաղկավաճառուհին» (1948), «Մեռեալ կեանքեր» (1950) դրամաները։

Որպես դերասան և ռեժիսոր՝ Էվերեկլյանը հանդես է եկել նաև «Պետրոս Ադամեան», «Գերմանիկ» թատերախմբերի, «Պէյրութահայ քուլիսականներու թատերախումբի» ստեղծագործական միջավայրում։ Հյուրախաղերով հանդես է եկել Զահլեում, Շթորայում, Լաթաքիայում, Այնճարում, Դամասկոսում և այլ վայրերում։

1977 թվականին Էվերեկլյանն ընտանիքով փոխադրվել է Կանադա։ 1978-1985 թվականներին Էվերեկլյանները մասնակցել են Մոնրեալի «Արմենյան» թատերախմբի ներկայացումներին («Վարդանանք», «Հարս ու կեսուր», «Դէպի երկիր», «Արցունքի հովիտը», «Աղջիկտես» և այլն)։ «Արմենյան» թատերախմբում 1980 թվականին բեմադրել է Գևորգ Պաղճյանի «Դէպի երկիր» հայրենասիրական պիեսը։ 1979-1989 թվականներին Գևորգ Պաղճյանի հետ վարել է «Արձագանգ հայ աշխարհէն» թեմայով հեռուստատեսային հաղորդումների շարքը։

Էվերեկլյանը գրել է բանաստեղծություններ, գրախոսականներ, թատերախոսականներ, հուշեր-հանդիպումներ, դրամատիկական և կատակերգական պիեսներ։

Դավիթ Էվերեկլյանն առաջին անգամ Հայաստան է այցելել 2000 թվականին։

Թատերական դերեր 
 Էլիզբարյան` «Պատվի համար»
 Ծերունի Հակոբ` «Արտիստը»
 Սանատրուկ` «Սանդուխտ կույս»
 Ասլան` «Արցունքի հովիտը»
 Անանիա Հայրապետ` «Աբաս»
 Մոգպետ` «Հրաշալի հաղթանակ»
 Վահե` «Շատերէն մէկը կամ Վերջին վարագոյրը»
 Մանուկ աղա` «Մեծապատիւ մուրացկաններ»

Երկեր 
 «Թատերայուշեր և նիւթեր լիբանանահայ թատրոնի պատմութեան» գրքի, Բեյրութ, 1971։
 «Թատերական կեանքիս ճամբուն վրա», Լոս Անջելես, 1989։
 «Պահ մը Դաւիթ Յ. Էվերեկլեանի հետ...», Մոնրեալ, 1995։
 «Միշտ... թատերական կեանքիս ճամբուն վրայ», Լոս Անջելես, 1999։

Պիեսներ 
 «Պատճառը ես եղայ»
 «Բանաստեղծ»
 «Ծաղկավաճառուհին»
 «Ոճիրՙ ոճիրներ»
 «Մեր հայելին»
 «Իսուբը»
 «Մռայլ կեանքեր»
 «Հրաշալի յաղթանակը»
 «Մումիայի վաճառականը»
 «Կեանքի ելևէջը»

Ծանոթագրություններ

Աղբյուրներ 
 «Թատերական օրացույց», Երևան, 1997, էջ 15-16։
 Մոնրեալի պոլսահայ միության թատերախումբը, Բեքարյան Ա. Ա.

Հայ դերասաններ
Հայ դրամատուրգներ
Հայ թատերագետներ