Ֆորթիմայլ

Ֆորթիմայլ (), գետ Ալյասկայի և Յուկոնի շրջանում, վտակը Յուկոնն է։

Ֆիզիկաաշխարհագրական հատկություններ 
Ֆորթիմյալ գետի ակունքը գտնվում է ԱՄՆ-ում, ձևավորվել է երկու վտակից՝ Նորֆ Ֆորք և Սաուֆ Ֆորք։ Գետը հոսում է դեպի հյուսիս-արևելք։

ԱՄՆ-ի տարածքով անցնում է գետի 392 մղոնը, ապա այն մտնում է Կանադայի տարածք և արդեն այնտեղ թափվում է Յուկոն գետը։ 1980 թվականից գետը պահպանվում է ԱՄՆ-ում ընդունված հատուկ հրամանագրով (Alaska National Interest Lands Conservation Act), որպես Wild and Scenic River։ Կանադայի տարածքում պահապանության տակ է պատմական Ֆորթի Մայլ քաղաքը, որը գտնվում է գետի ափին։

Գետը հետաքրքրություն ունի զբոսաշրջիկների համար։ Ջրի մակարդակը կախված է իջվածքներից։ Օգոստոսյան անձրևներից հետո գետում լինում են 3-րդ աստիճանի սահանաքներ։ Գետի և նրա վտակների գլխավոր սահանքներն են՝ Bald Eagle Rapids, The Chute, The Kink, The Falls, Deadman’s Rime ԱՄՆ-ում և Canyon Rapids Կանադայում։

Պատմություն 

Մինչ եվրոպացիների գալը, գետը մոտավորապես 2000 տարի օգտագործվում էր հնդկացիական Հան ցեղի կողմից, ովքեր այն անվանում էին Ch’ëdä Dëk։ Գետի կարևորությունը հնդկացիների համար այն էր, որ գետի մոտ գտնվում էր կարիբու տեսակի եղնիկների հոտը։

1885 թվականին ամերիկյան բանակի լեյտենանտ Ֆրեդերիկ Սվատկան զբաղվում էր Յուկոն գետի ուսումնասիրությամբ, ինչպես կանադական, այնպես էլ ամերիկյան տարածքներում։ Ուսումնասիրելով գետը՝ նա նշեց դրա լայն հովիտը և երեք կոնաձև թմբերը, որոնք գտնվում են գետաբերանի մոտ։ Դրանով պայմանավորված՝ Սվատկան գետն անվանեց Կոն Հիլ ()։

Մեկ տարի անց գետում հայտնաբերեցին ոսկի և այն ստացավ իր ներկայիս անվանումը։ Այդ ժամանակ առևտրական գլխավոր կետը գտնվում էր Ֆորթ Ռելայանսում։ Գետաբերանը գտնվում էր Ֆորթ Ռելայանսից 40 մղոն դեպի վեր։

Ֆորթի Մայլ քաղաքը հիմնվել է 1887 թվականի ձմռանը, երբ 160 հոգի սկսեցին այնտեղ բնակավայր կառուցել։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 

ԱՄՆ-ի գետեր
Կանադայի գետեր