Ծովային սիրամարգաշնիկ

Ծովային սիրամարգաշնիկ (), ծովաշնիկների ընտանիքին պատկանող ճառագայթալողակ ձկնատեսակ՝ ոսկրաձուկ։

Հայտնաբերվել է 1810 թվականին։ Ծովային սիրամարգաշնիկների առանձնյակն իր հերթին բաժանված է չորս տարբեր ենթատեսակների։

Տարածվածություն 
Տարածված է Միջերկրական ծովում, Ատլանտյան օվկիանոսի արևելյան ափից՝ Ֆրանսիայի ափամերձ հատվածից մինչև Մարոկկո և Բոսֆոր։ Տեսակի ներկայացուցիչներն ապրում են Սուեզի ջրանցքում ևս։

Ծովային սիրամարգաշնիկները հայտնաբերվել են Ղրիմի, Կովկասի, Թուրքիայի, Բուլղարիայի և Ռումինիայի ափամերձ հատվածներում։ Հայտնի է ներցամաքային Օձերի կղզում տարածվածությամբ։

Նկարագրություն 
Ծովային սիրամարգաշնիկների մարմնի ընդհանուր երկարությունը կազմում է 11-13 սմ՝ այդ թվում և ոչ այնքան երկար պոչը։ Սեռական դիմորֆիզմն արտահատված է. արու առանձնյակները ի տարբերություն էգերի առավել խոշոր են։ Իլիկաձև մարմինը մերկ է՝ ծածկված լորձաթաղանթի հաստ շերտով։

Արուների մարմնի գունավորումն ավելի վառ է արտահայտված, քան էգերի մոտ։ Ընդհանուր առմամբ մարմնի վերին հատվածը դեղնականաչավուն է։ Մարմնի վրա կան կապույտ ուղղահայաց գծեր։

Աչքերն ունեն սևավուն բծեր, որը շրջապատված է կապույտ եզրաշերտերով և նույնագույն օղակներով։ Ծովային սիրամարգաշնիկի սերտաճած կատարը դեղնավորում է՝ լայնակի մուգ կանաչ շերտագծերով։ Մեջքային և սրբանային լողաթևերն ունեն կանաչ գունավորում՝ դարչնավուն կամ բաց կապտավուն եզրանախշերով։

Լողաթևերն ունեն որոշ փշեր։ Մեջքի լողաթևը երկար է՝ կազմված ճկուն փշերից և փափուկ ճառագայթալողակներից։ Պոչային լողաթևն առանձնացված է ողնաշարից։ Սրբանային լողաթևը ամենաերկարն է։ Ծովային սիրամարգաշնիկի որովայնային լողաթևերը ծածկված են մաշկափշերով։ Այս ձկնատեսակի ատամների քանակը վերին ծնոտում տատանվում են 26-32 ատամ, իսկ ստորին ծնոտում՝ 19-24 ատամ։

Կողագիծը ձգվում է մարմնի երկու կողմերով։ Այն իրենից ներկայացնում է մաշկի միջով ձգվող ակոս, որից դեպի վեր են բարձրանում բազմաթիվ մանր մազանոթներ։ Ակոսում դասավորված են ռեցեպտորները։ Առջևի մասում ճյուղավորվում է։ Այն շատ կարևոր, ունիվերսալ զգայարան է, կարող է փոխարինել մյուս զգայարաններին։ Կողագծի օգնությամբ սիրամարգածնիկները զգում են ջրի ուղղությունը, ջերմաստիճանը, ճնշումը, թշնամու առկայությունը, քիմիական մոլեկուլներ, խորությունը։

Տես նաև 
 Ճառագայթալողակ ձկներ

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Մ.Ե.Համբարյան, «Կենդանաբանություն», 3, 4, 5 հատորներ, 2000-2002 թվականներ
 Ս.Պ.Նաումով,«Ողնաշարավորների կենդանաբանություն», I և II մաս, Երևան, 1956 թվական

Արտաքին հղումներ 
 Ծովային սիրամարգաշնիկ (Salaria pavo (Risso, 1810)) // Ուկրաինայի ձկանյին աշխարհ 

Ճառագայթալողակ ձկներ
Ատլանտյան օվկիանոսի ձկներ