Աիդա (անձնանուն)

Աիդա, իգական անձնանուն։ Եվրոպական լեզուներում տարածվել է շնորհիվ՝ Ջուզեպպե Վերդիի «Աիդա» օպերայի։

Ծագում և իմաստ 
Ենթադրաբար, Աիդա անունը (ֆրանսիական բնօրինակ գրությամբ՝ Aïda) հորինվել է ֆրանսիացի եգիպտագետ Օգյուստ Մարիետի կողմից, որն առաջարկել էր Վերդիին համանուն օպերայի լիբրետոյի պատմական հիմքը։ 1870 թվականի  ապրիլի 27-ին Կամիլ դյու Լոկլին ուղղված նամակում Մարիետը գրել է.

Այսօր հայտնի հինեգիպտական գրերում այդ անունը կամ նրա ցանկացած համարժեքն ուղղակիորեն չի  հանդիպում։ Սակայն, ըստ ամերիկացի արվեստագետ Ջոն Սոլոմոնի վարկածի, այն կարող է ձևավորված լինել Մարիետի կողմից՝ Աետայից, ենթադրական Աետ անվանումից  (հին հունարեն Ἀετός՝ այդ անունը անշուշտ հայտնի է եղել Մարիետին Ռոզետայի քարի հունարեն հատվածի մասի արձանագրությունից, որտեղ հիշատակվում է քուրմ Աետ, որդի Աետի անունը)։

Դրա հետ մեկտեղ կա կարծիք, որ այդ անունն ունի արաբական ծագում ։ Իրականում, ժամանակակից արաբերենում կա Աիդա անձնանունը (عَائِدَةُ [ʕaːʔida(tu)]) և բառացի նշանակում է՝ عَادَ [ʕaːda] «այցելել», «այցի գնալ», «վերադառնալ»։

Դրանից բացի, Աիդա անվան ծագումը երբեմն վերագրում են Աֆրիկա մայրցամաքին։ Իգբո լեզվով Ադա նշանակում է «առաջին դուստր», յորուբա լեզվով  Ադէ մասնիկն անուններում նշանակում է «թագավորական իշխանություն», սվահիլի լեզվով ada (արաբերենից փոխառություն)՝ «մրցանակ»։

Աիդա անվան համանունը կա նաև ճապոներենում (間):

Անվանակոչության տոն 
Օգոստոսի 31-ին Իտալիայում նշում են սուրբ Աիդանոյի օրը, իսկ հուլիսի 28-ին և հունվարի 2-ին՝ Լեհաստանում։

Հայտնի անուններ 
Աիդա Գարիֆուլլինա
Աիդա Ներսիսյան
Աիդա Թոփուզյան
Աիդա Բոյաջյան
Աիդա Սարգսյան
Աիդա Ավետիսյան (գիտնական)
Աիդա Ավետիսյան (կոմպոզիտոր)
Աիդա Օլիվիեր
Աիդա Հովհաննիսյան

Ծանոթագրություններ