Շոթա Վարդանյան

Շոթա Արսենի Վարդանյան (), հայ դատական բժիշկ-փորձագետ։ Բժշկական գիտությունների դոկտոր (1989), բժշկագիտության և իրավունքի պրոֆեսոր (1990):

Կենսագրություն 
Շոթա Վարդանյանը ծնվել է 1946 թվականին Ձորաշեն գյուղում (այժմ՝ ՀՀ Շիրակի մարզ)։ 1970 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական ինստիտուտի բուժական ֆակուլտետը։ Ուսմանը զուգահեռ աշխատել է Երևանի Յոլյանի անվան հիվանդանոցի վիրաբուժության բաժնում։ 1970-1976 թվականներին աշխատել է ավագ լաբորանտ դատական բժշկության ամբիոնում և IV բուժվարչության վիրաբուժության բաժնում որպես վիրաբույժ, 1976-1982 թվականներին՝ ՀԽՍՀ առողջապահության նախարարության դատական բժշկության Հանրապետական բյուրոյի Երևան քաղաքի դատաբժշկական փորձագետ, 1982 թվականին Երևանի բժշկական ինստիտուտի դատական բժշկության ամբիոնի ասիստենտ, 1989 թվականին՝ նույն ամբիոնի դոցենտ, նաև դատական բժշկության և իրավունքի ամբիոնի վարիչ, 1993 թվականին՝ ՀՀ առողջապահության նախարարության գլխավոր դատաբժշկական փորձագետ, 1993-2012 թվականներին՝ ՀՀ առողջապահության նախարարության Դատական բժշկության գիտագործնական կենտրոնի տնօրեն։ 1993 թվականին ընտրվել է Հայաստանի դատական բժիշկների գիտական ընկերության նախագահ, 1996 թվականին նշանակվել ՀՀ առողջապահության նախարարության դատական բժիշկների լիցենզիոն հանձնաժողովի նախագահ։ Եղել է ռուսաստանյան «Դատաբժշկական փորձաքննություն» ամսագրի խմբագրական կոլեգիայի անդամ։

Աշխատանքները վերաբերում են արևի ակտիվության 11-ամյա պարբերաշրջանների հետ կապված սպանությունների, ինքնասպանությունների, դժբախտ պատահարների, հանկարծամահությունների հարցերին, գերհզոր լազերի ազդեցությունը մարդու հյուսվածքների և հանգույցների վրա։ Զբաղվել է նաև մարդու վրա անաղմուկ և գազային զենքերի ազդեցության հարցերով։

Անդամակցություն 
 Մերձբալթյան երկրների և Ռուսաստանի դատական բժիշկների միությունների պատվավոր անդամ (1992)
 Հայաստանի դատական բժիշկների ընկերության նախագահ (1993)
 Եվրոպայի երկրների և Ռուսաստանի դատական բժիշկների ընկերությունների պատվավոր անդամ (1994)
 Բալթիայի երկրների մանկավարժական ակադեմիայի թղթակից անդամ (1995)
 Էներգատեղեկատվության միջազգային ակադեմիայի իսկական անդամ (1995)
 Դատական բժշկության, իսկ 1997թ.-ին քրեագիտության մասնագիտական լիցենզավորման հանձնաժողովի նախագահ (1996)
 Հայաստանի վիրաբույժների միության հանձնաժողովի նախագահ (2000)
 Ռուսաստանի բնական գիտությունների ակադեմիայի իակական անդամ և Ռուսաստանի բժշկական իրավունքի ասոցիացիայի անդամ (2001)
 Միջերկրյա ծովի շրջակա երկրների դատական բժշկության ակադեմիայի պատվավոր անդամ (2008)
 Եվրոպայի դատական բժիշկների ակադեմիայի պատվավոր անդամ (2012)
 Հայաստանի բժշկական ակադեմիայի իսկական անդամ (2014)

Պարգևներ 
 ՀՀ ԱՆ պատվոգիր (2003)
 ՀՀ գլխավոր դատախազի շնորհակալագիր (2003)
 ՀՀ ԱՆ պատվոգիր (2005)
 Հաննովերի դատական բժիշկների Ակադեմիայի Ռենտգենի անվան մեդալ, 2005 թ.
 ՀՀ ԱՆ շնորհակալագիր (2006)
 ՌԴ Բժշկատեխնոլոգիական ակադեմիայի Ոսկե մեդալ, 2006 թ.
 Երևանի Մխիթար Հերացու անվան ԵրՊԲՀ-ի Ոսկե մեդալ, 2010 թ.
 ՀՀ ոստիկանության «Համագործակցության ամրապնդման համար» մեդալ, 2012 թ.
 Քննչական վարչության մեդալ (2013)
 ՀՀ բանակի 20-ամյակին նվիրված մեդալ (2012)

Երկեր 
 Դատական բժշկություն։ Ուսումնական ձեռնարկ, Վարդանյան Շ. Ա, Խոստիկյան Ն. Գ, Մկրտչյան Լ. Ն, Սուքիասյան Հ. Վ. , Երևանի Մխիթար Հերացու անվան պետական բժշկական համալսարան, Դատական բժշկության ամբիոն, Երևան, հեղինակային հրատարակություն, 2010։
 Դատական բժշկություն։ Դասագիրք, Վարդանյան Շոթա Արսենի, Նազարեթյան Կոստանդին Լևոնի, Չալիկյան Է. Պ., Երևան, «Լույս», 1995։
 Բարձրությունից վայր ընկնելու հետևանքով առաջացած մարմնական վնասվածքների դատաբժշկական փորձաքննությունը։ Ուսումնա-մեթոդական ցուցումներ գործնական պարապմունքների համար, Թորոսյան Ա. Ս, Վարդանյան Շ. Ա., Պետական բժշկական ինստիտուտ, Դատական բժշկության ամբիոն, Երևան, Ա. հ., 1987:
 
 Բարձունքից և հարթության վրա վայր ընկնելու հետևանքով առաջացած վնասվածքների դատաբժշկական փորձաքննությունը։ Մեթոդական ցուցում ուսանողների համար, Վարդանյան Շ.Ա., Թորոսյան Ա.Ս.Երևան, 1985, 21 էջ։
 
 
 Դատաբժշկական ստոմատոլոգիա։ Ուսումնամեթոդ. ձեռնարկ։ Վարդանյան Շ.Ա. “Հայաստան” հր. Երևան, 1990, 155 էջ։
 
 
 Էլեկտրահարության դատաբժշկական փորձաքննությունը. Վարդանյան Շ.Ա. Մեթոդական ցուցում։ Երևան, 1991, 25 էջ.
 Լազերը և դատական բժշկությունը։ Մենագրություն։ Վարդանյան Շ.Ա., Առաքելյան Լ.Ա. Երևան, 1996, 222 էջ
 Դատական բժշկություն։ Դասագիրք։ Վարդանյան Շ.Ա. Նազարեթյան Կ.Լ. Երևան, 1996, 527 էջ։
 Դիակի դատաբժշկական փորձաքննության տեխնիկան և փորձագետի եզրակացության հիմնավորումը։ Վարդանյան Շ.Ա. Ուսումնական ձեռնարկ։ Երևան, 1996, 107 էջ։
 
 
 
 
 
 
 Փսիլոցիբին պարունակող սնկեր. Վարդանյան Շ.Ա., Հարությունյան Գ.Կ. Մեթոդական ցուցում։ Երևան, 2002, 17 էջ։
 Հրազենային վնասվածքների դատաբժշկական փորձաքննություն. Դասախոսություններ։ Վարդանյան Շ.Ա., Բաբայան Ա.~; և ուրիշ. Երևան, 2002, 28 էջ.
 Առողջությանը պատճառած վնասի ծանրության աստիճանի դատաբժշկական փորձաքննության կանոնները։ Վարդանյան Շ.Ա. Մենագրություն, Երևան, 2004, 40 էջ։
 
 
 Դատական բժշկություն։ Ուսումնական ձեռնարկ։ Վարդանըան Շ.Ա. Երևան, 2010, 304 էջ։
 Ստորին ծնոտի կազմաչափական ուսումնասիրությունները անձի ոսկրաբանական նույնականացման փորձաքննություններում։ Վարդանյան Շ.Ա., Հարությունով Ս.Դ., Դալլաքյան Վ.Ֆ. Մեթոդական ցուցում։ Երևան, 2013, 88 էջ։
 
 Դատական բժշկություն։ Դասագիրք։ Վարդանյան Շ.Ա. Երևան, 2019թ. 686 էջ։

Հեղինակ է նաև 130 գիտական հոդվածների, որոնք տպագրվել են Հայաստանում, Ռուսաստանի Դաշնությունում,
Եվրոպայում, Ասիայում, Աֆրիկայում։

Տես նաև 
 Դատական բժշկագիտությունը Հայաստանում

Ծանոթագրություններ 

Ձորաշեն գյուղում ծնվածներ
Հայ բժիշկներ
Հայ դատական բժիշկներ
Բժշկական գիտությունների դոկտորներ
Հայ պրոֆեսորներ
Երևանի պետական բժշկական համալսարան