Ծաղիկով կինը

Ծաղիկով կինը (Vahine no te Tiare), Պոլ Գոգենի կտավը։

Ստեղծման պատմություն 
Գոգենը Տահիտի է ժամանել 1891 թվականին։ Իր «Նոա Նոա» գրքում նա նկարագրել է նկարի ստեղծմանը նախորդող իրադարձությունները։ Կինը, որ պատկերված է նկարում, եղել է Գոգենի հարևանուհին։ Մի անգամ նա համարձակվել է մտնել Գոգենի խրճիթը, որպեսզի դիտի պատին փակցված նկարները. դրանք Մանեի, իտալացի պրիմիտիվիստների և ճապոնացի նկարիչների կտավների կրկնօրինակներ էին։ Նկարիչը, օգտվելով այդ առիթից, տաիտուհու դիմանկարի ուրվապատկերն է արել, սակայն վերջինս ընդդիմացել է ու փախել։ Մեկ ժամ անց կինը վերադարձել է` երկար շրջազգեստ հագած ու մազերին ծաղիկ։ Եվրոպական չափանիշներով նա գրավիչ չէր, սակայն գեղեցիկ էր։ Նրա դիմագծերում Գոգենը տեսնում է հիրավի ռաֆայելյան ներդաշնակություն, թախիծ` միախառնված ուրախությանն ու անհայտի նկատմամբ ունեցած վախին։ Նրա դեմքին նայելիս հիշում ես հայտնի արտահայտությունը. «Չկա իդեալական գեղեցկություն` առանց համամասնությունների որոշ տարօրինակության»։

Տաիտացիները քրիստոնեություն են ընդունել ֆրանսիացի միսիոներների թելադրանքով, ինչի հետ և նրանց պարտադրվել է հագուստի եվրոպական ոճը։ Այդ պատճառով կինը մինչ իրեն նկարել թույլ տալը հագել է եվրոպական տոնական զգեստ։

Նկարի կարմիր և դեղին ֆոնը զարդարված է ոճավորված ծաղիկներով, որոնք հանդիպում են նաև Գոգենի` վաղ շրջանի դիմանկարներում։ Կնոջ մազերի ծաղիկը Gardenia taitiensis է, որ բնորոշ է Տահիտիին։ Այս ծաղիկն օգտագործում են օծանելիք պատրաստելու համար։

«Vahine no te Tiare» անվանումը գրված  է նկարի կենտրոնի վերևում, իսկ Գոգենի ստորագրությունը` «P. Gauguin 91», դրված է վերին աջ անկյունում։

«Ծաղիկով կինը» նկարչի` տահիտյան շարքի առաջին գործերից է, որ հասել է Եվրոպա։ Սկզբում այն ցուցադրվել է Փարիզում 1892 թվականին, իսկ 1893 թվականին` Կոպենհագենում։ Նկարը Կարլսբերգի Նոր գլիպտոտեկին 1927 թվականին փոխանցել է Հելգե Յակոբսենը։ Ներկայումս այն գտնվում է գլիպտոտեկի 65-րդ սրահում MIN 1828 համարի ներքո։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 
 
 

Պոլ Գոգենի նկարներ
1891 նկարներ
Կարլսբերգի նոր գլիպտոտեկի նկարներ
Ֆրանսիայի արվեստ
Կանանց դիմապատկերներ