Արոսենի հայաստանյան

Արոսենի հայաստանյան (), վարդազգիների ընտանքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն 
Մեծ թուփ է, որի Էլիպսաձև, կաշենման, ամբողջական տերևները հիմքի մոտ և գագաթին սեպաձև նեղացած են, խոշոր ատամեզրերով, մերկ, փայլուն, ներքևից խիտ առսեղմ ձյունափայլ թավոտությոամբ։ Պտուղը մուգ կարմիր է և բազմաթիվ բաց գույնի ոսպիկներով ծածկված։

Տարածվածություն 
Հայաստանում հանդիպում է Սևանի (Սևանա լճի ավազան), Ապարանի (Արայի լեռ) և Գեղամի (Գեղարդ) ֆլորիստիկական շրջաններում։ Աճում է նաև Մեծ Կովկասում (Գլխավոր լեռնաշղթայի հյուսիսային մակրոլանջին՝ Խևսուրեթիայում)։

Էկոլոգիա 
Աճում է միջին լեռնային և ենթալպյան գոտիներում՝ ծովի մակարդակից 1600-2400 մ բարձրությունների վրա, ժայռոտ զառիթափ լանջերին, մնացորդային անտառներում, անտառի վերին սահմանի ենթալպյան բարձրախոտերում։ Գերադասում է հյուսիսային և հյուսիսարևմտյան էքսպոզիցիաները։ Ծաղկում է մայիս-հունիս ամիսներին, պտղաբերում՝ հուլիս-հոկտեմբերին։

Պահպանություն 
Խոցելի տեսակ է, որի տարածման շրջանի մակերեսը 5000 կմ²-ից պակաս է, բնակության շրջանի մակերեսը՝ 500 կմ²-ից պակաս։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված էր որպես կրճատվող տեսակ։ Ընդգրկված չէ CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում։

Պոպուլյացիայի մի մասը պահպանվում է «Սևան» ազգային պարկի տարածքում։

Պահպանության գործողությունների չեն իրականացվում։

Ծանոթագրություններ 

Խոցելի տեսակներ
Ծածկասերմեր
Վարդազգիներ
ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր