Սև վառոդ

Սև վառոդ, հայտնի է նաև  ծխացող վառոդ անվանումով՝ ի տարբերություն ներկայումս լայնորեն գործածվող անծուխ վառոդի. ամենավաղ հայտնի քիմիական պայթուցիկ նյութն է։ Բաղկացած է ծծումբի (S), փայտածուխի և կալիումի նիտրատի /KNO/ կամ սելիտրայի խառնուրդից։ Ծծումբն ու փայտածուխը ծառայում են որպես վառելանյութ, իսկ կալիումի նիտրատը՝ օքսիդացնող նյութ, որն ապահովում է այրման համար անհրաժեշտ թթվածնի համապատասխան քանակության առկայությունը։ Ժամանակին լայնորեն գործածվել է հրազենի, հրետանու, հրթիռների, հրավառության նյութերի մեջ, հանքագործության, ճանապարհաշինության բնագավառներում։

Հայտնաբերվել է իններորդ դարում, Չինաստանում և 13-րդ դարի վերջերից լայնորեն տարածվել եվրասիական երկրներում։ Սկզբնապես ստեղծված լինելով բժշկական նպատակներով գործածվելու համար՝ մոտավորապես 1000 թվականին առաջին անգամ կիրառվել է որպես զինամիջոց։

Տասնիններորդ դարի երկրորդ կեսից սկսած՝ սև վառոդի գործածության ծավալներն ու բնագավառները նվազել են՝ կապված ավելի արդյունավետ պայթուցիկ նյութերի՝ դինամիտի (ուժանակի) և ANFO-ի /ammonium nitrate/fuel oil/ հայտնաբերման հետ։ Այսօր սև վառոդը կիրառվում է որսորդության, հրազենի գործածության վարժանքների, պատմական ճակատամարտերի խաղ-բեմադրությունների ժամանակ՝ որպես մարտական լիցքից զուրկ, ուսումնական փամփուշտների նյութ։

Ռազմական նպատակով սև վառոդի գործածությունը՝ անծուխ վառոդի հետ համեմատած, անցանկալի է՝ հաշվի առնելով դրան հատուկ հետևյալ թերությունները. կրակելիս մեծ քանակությամբ ծուխ է արտադրվում, որը մատնում է հրաձիգի կամ հրանոթի տեղը, կրակողին խանգարում է նշանառության , ինչպես նաև՝ արձակած կրակոցի արդյունքները, հետևանքները պարզելու ժամանակ։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Gun and Gunpowder
 The Origins of Gunpowder
 Cannons and Gunpowder

 Oare Gunpowder Works, Kent, UK
 Royal Gunpowder Mills
 The DuPont Company on the Brandywine A digital exhibit produced by the Hagley Library that covers the founding and early history of the DuPont Company powder yards in Delaware
 
 Video Demonstration of the Medieval Siege Society's Guns, Including showing ignition of gunpowder
 Black Powder Recipes

Աղբյուրներ 
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 
 .
 .
 .
 Hadden, R. Lee. 2005. "Confederate Boys and Peter Monkeys." Armchair General. January 2005. Adapted from a talk given to the Geological Society of America on March 25, 2004.
 .
 .
 .
 
 .
 
 .
 .
 
 .
 .
 .
 .
 
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 Schmidtchen, Volker (1977a), "Riesengeschütze des 15. Jahrhunderts. Technische Höchstleistungen ihrer Zeit", Technikgeschichte 44 (2): 153–173 (153–157)
 Schmidtchen, Volker (1977b), "Riesengeschütze des 15. Jahrhunderts. Technische Höchstleistungen ihrer Zeit", Technikgeschichte 44 (3): 213–237 (226–228).
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 .
 
 

Զինամթերք
Չինական հայտնագործություններ