Արաբախոտ փխրուն

Արաբախոտ փխրուն (), խաչածաղկավորների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն 
Միամյա կամ երկամյա բույս է, որն ունի 30-60 սմ բարձրություն։ Ցողունները ճյուղավորված են։ Արմատամերձ տերևները քնարաձև են, իսկ միջինները՝ երկարավուն, սուր, հիմքի մոտ սրտաձև ցողունագրկով։ Պսակաթերթերի երկարությունը 7-9 մմ է, սպիտակավուն։ Պատիճները ունեն 6-12 սմ երկարություն, քառանիստ տափակացած հարթ փեղկեր, առանցքից թեքված, կախված, ուղիղ կամ կորացած։

Տարածվածություն 
Հայաստանում հանդիպում է միայն Զանգեզուրի ֆլորիստիկական շրջանում (Սրաշեն և Ներքին Հանդ գյուղերի շրջակայքում)։ Ընդհանուր արեալը, բացի Հայաստանից, ընդգրկում է նաև Արևելյան Նախակովկասը, Արևելյան Անդրկովկասը, Թալիշը, Հարավային Եվրոպան (Բուլղարիա), Հարավարևմտյան Ասիան (Անատոլիա, Արևմտյան Սիրիա)։

Էկոլոգիա 
Աճում է ստորին լեռնային գոտում՝ 800-900 մ բարձրությունների վրա, անտառի եզրերին, թփուտներում, ստվերոտ լանջերին։ Ծաղկում է ապրի-մայիս ամիսներին, պտղաբերում՝ հունիսին։

Պահպանություն 
Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակ է։ Տարածման և բնակության շրջանների մակերեսը 10 կմ²-ից պակաս է։ Տեսակին, կապված անթրոպոգեն գործոնների՝ ռեկրեացիայի ակտիվացման և արածեցման հետ, սպառնում է անհետացում։ Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված չէր։ Ընդգրկված չէ նաև CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում։

Աճելավայրերը պահպանվում են «Շիկահող» պետական արգելոցի տարածքում։

Ծանոթագրություններ 

Կրիտիկական վիճակում գտնվող տեսակներ
Խաչածաղկավորներ
Ծածկասերմեր
ՀՀ Կարմիր գրքում գրանցված բույսեր