Կատմանդուի հովիտ

Կատմանդու (հովիտ), հովիտ Նեպալում, որտեղ հանգրվանել են աշխարհի ամենանշանավոր բուդդիստական և հինդու տաճարներից մի քանիսը։ 2015 թվականի ապրիլին Նեպալում տեղի ունեցած երկրաշարժից Կատմանդուն տուժել է։  Երկրաշարժը դարձել է շատերի մահվան պատճառը։

Նկարագրություն 

Հովտում են տեղակայված երեք քաղաքներ՝ Պատանը, Բհակտապուրը և Նեպալի մայրաքաղաք Կատմանդուն։ Հովիտն այդպես է կոչվել ի պատիվ իր կենտրոնական Դուրբաթ հրապարակում գտնվող նշանավոր տաճարի։ Փայտե երկհարկանի տաճարը կոչվում է Կաստմանդապ, որը սանսկրիտից թարգմանվում է որպես «փայտածածկ ապաստարան»։ Ասում են, որ տաճարը կառուցվել է մեկ ծառի փայտից, և շինարարության ժամանակ չեն օգտագործվել ո՛չ մեխեր, ո՛չ էլ խեչակներ։
Սրբազան ուխտավայրից ամենահինը հրաշակերտ ու խորհրդավոր Սվայամբհունաթ ստուպան է։ Իր ոսկե սրաձողով, հսկայական սպիտակ գմբեթով և չորս ճակատներից յուրաքանչյուրի վրա նկարագրված ամենատես աչքերով այն բարձրանում է Կատմանդա նայող բլրի վրա։ Ստուպան (բուդդայական սրբավայրերի համար օգտագործվող եզրույթ) գտնվում է ուխտագնացության վայրում, որը չափազանց կարևորվել է բուդդիստների և հինդուների համար ՝ սկսած 5-րդ դարից, իսկ տաճարային համալիրը լի է աղոթքների շշունջներով, ուխտավայրերով, փոքր տաճարներով։ Պատանում ՝ Կատմանդու հովտի ամենագեղեցիկ քաղաքում,  կան չորս ստուպաներ, որոնք ենթադրաբար կառուցվել են մ.թ.ա. 3-րդ դարում բուդդիստական հնդիկ կայսեր Աշոկա Մեծի (մ.թ.ա. 304-232 թթ.) դուստր Չարումատիի հրամանով։

Ստուպաները տեղակայված են քաղաքի չորս կողմերում գտնվող գերեզմանաբլուրներին՝  քաղաքին մենաստանային կերպար հաղորդելով Պատանին։ Բհակտապուրը, որը հայտնի է նաև որպես «բարեպաշտների քաղաք», որի հսկայական հրապարակը լիքն է հին արվեստի և ճարտարապետության նմուշներով, դեկորատիվ տաճարներով, մենաստաններով, պալատներով, հուշարձաններով, իսկ հորիզոնում վեր է խոյանում Հիմալայները։

Նյուարս 
Նյուարսեցիները Կատմանդու հովտի քաղաքակրթության հիմնադիրներն էին։ Նրանց լեզուն այսօր հայտնի է որպես նևար լեզու։ Նյուարսցիները հասկացվել են որպես տարբեր  էթնիկ խմբերի  նախնիներ։ Գիտնականները նույնպես նրանց ներկայացնում են  որպես ազգ։

Ծանոթագրություններ 

Կատմանդու
Բնակավայրեր այբբենական կարգով