Իվան Դոկուկինի հուշարձան

Իվան Դոկուկինի հուշարձան (), հուշարձան Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Զվերևո քաղաքում։ Տեղադրված է Խորհրդային Միության հերոս, օդաչու Իվան Դոկուկինի պատվին։

Ստեղծման պատմություն 
Հուշարձանը պատվանդանի վրա տեղադրված ռազմական ինքնաթիռ է, որը պատրաստված է սպորտային «Յակ-52»-ի մակետով։ Ինքնաթիռը պատրաստվել է Շախտիի ինքնաթիռանորոգման գործարանում։ Հուշարձանի ստեղծման մոնտաժային աշխատանքներն ավարտվել են 2010 թվականի ապրիլին` Հայրենական մեծ պատերազմում տարած հաղթանակի 65-ամյակի տոնակատարության նախօրեին։

Հուշարձանը ստեղծելու գաղափարը պատկանել է Զվերևոյի քաղաքապետ Ալեքսանդր Չումակովին։ Օդաչուի թաղման վայրում կառուցվելիք հուշահամալիրի ստեղծման աշխատանքները (ըստ տեղացի նկարչուհի Ելենա Զուբկովայի էսքիզների) սկսվել են 2009 թվականին։ Հուշահամալիրը նվիրված է այդ վայրում թաղված Հայրենական մեծ պատերազմում զոհված զինվորներին։ Հուշահամալիրում ասֆալտե մայթուղիներ են, մուտքը դեպի տարածք կատարվել է գրանիտե սալիկներով դարպասի տեսքով, որոնց վրա գրված են այստեղ թաղված պատերազմի հերոսների անունները։

Հուշարձանը գտնվում է Խորհրդային, 1 հասցեում։ Նրա հանդիսավոր բացումը տեղի է ունեցել 2010 թվականի մայիսի 6-ին։

Պատմական ակնարկ 
Սերպուխովի օդաչուների ռազմական ավիացիոն դպրոցն ավարտելուց անմիջապես հետո Իվան Դոկուկինը 1941 թվականի հունիսին զորակոչվել է Կարմիր բանակ։ Կատարելով մարտական թռիչքներ Իլ-2 ինքնաթիռով` Դոկուկինը մարտական ընկերների հետ հաջողությամբ գրոհել և ոչնչացրել է թշնամու հետևակի գումարտակներ, տանկեր և հրետանային զենք, կրակակետեր, ռազմական տրանսպորտ, Վերմախտի զորքերի բլինդաժներ, ինքնաթիռներ և Լյուֆտվաֆեի գրաված օդանավակայանները։ Դոկուկինն իր ստորաբաժանումում կատարել է ամենաշատ մարտական թռիչքները, հաճախ նրան հաջողվել է հաջողությամբ կատարել է մարտական առաջադրանքները բարդ եղանակային պայմաններում` վատ տեսանելիության ժամանակ, երբ թշնամին ամենից քիչ էր սպասում օդային հարվածի։ ԽՍՀՄ Գերագույն խորհրդի 1943 թվականի փետրվարի 8-ի հրամանագրով ռազմաճակատում մարտական առաջադրանքներն օրինակելի կատարելու և ցուցաբերած խիզախության ու հերոսության համար Իվան Դոկուկինին շնորհվել է Խորհրդային Միության հերոսի կոչում` Լենինի շքանշանի և «Ոսկե աստղի» շնորհումով։ 

1943 թվականի ամռանը Միուս գետի վրա օդային մարտում Դոկուկինը զոհվեց։ Հուշարձանը տեղադրվել է եղբայրական գերեզմանի վրա, որտեղ թաղված է օդաչուն։

Ծանոթագրություններ

Հղումներ 
 Открытие памятника Герою Советского Союза Ивану Архиповичу Докукину 
 Памятник лётчику И.А. Докукину

Ռոստովի մարզի հուշարձաններ
Հուշարձաններ այբբենական կարգով
2010 հիմնադրումներ