Օռելյակի արգելոց

Օռելյակի արգելոց (), բնական արգելոց Բուլղարիայի հարավ-արևմուտքում գտնվող Պիրին լեռնաշղթայի կենտրոնական հատվածում: Այն գտնվում է Գոցե Դելչևի համայնքում, Բլագոևգրադի մարզ: 1985 թվականի փետրվարի 22-ին հայտարարվեց Կենտրոնական Պիրինի ամենաբարձր գագաթ Օռելյակ լեռան (2.099 մ) հարևանությամբ հաճարենու հին անտառների պաշտպանության մասին: Այն զբաղեցնում է 757 հա կամ 7.57 կմ² տարածք:

Աշխարհագրական նկարագրություն 
Արգելոցի սահմանը ձգվում է հիմնական լեռնաշղթայից դեպի Օռելյակ լեռան հյուսիսային մասը: Լեռնաշղթան ինքնին արգելոցի բուֆերային գոտում է: Արևելյան հատվածը գտնվում է Մարեվո գետի վտակ Լաժնիչկա գետի հովտում: Օռելյակի արգելոցը գտնվում է 900 մ-ից մինչև 1800 մ բարձրության վրա: Ժայռե հիմքը ձևավորվել է մարմարից: Կլիման մայրցամաքային միջերկրածովյան և ալպիական է բարձրադիր բարձրության վրա:

Բուսակ աշխարհ 
Եվրոպական հաճարենու անտառները (Fagus sylvatica) պահպանման կարևորագույն նշանակություն ունեն: Նրանց միջին տարիքը ավելի քան 150 տարի է, և չնայած մեծ տարիքին, անտառները շատ խիտ են մնացել: Արգելոցի ստորին հատվածներում հաճարենու անտառները փոխարինվել են այլ տերևաթափ ծառերով, ինչպիսիք են եվրոպական բոխին (Ostrya carpinifolia, սովորական բոխի) և Հարավ-եվրոպական ծաղկող հացենին (Fraxinus ornus, հացենի սպիտակ): Արևմտյան հատվածներում, մոտ 1700 մ բարձրության վրա, կան նաև մակեդոնական սոճու (Pinus peuce, ռումելիական սոճի) փոքր տարածքներ:

Օռելյակի արգելոցում աճում են բուլղարական և բալկանյան էնդեմիկ խոտաբույսերի տեսակներ, այդ թվում՝ Պիրինի թեյ (Sideritis scardica), Draba scardica, Achillea chrysocoma, Saxifraga ferdinandi-coburgi, Viola grisebachiana, Polygala rhodopaea, Arabis ferdinandi-coburgii, Thymus perinicus և այլն:

Կենդանական աշխարհ 
Չնայած արգելոցի փոքր տարածությանը, կենդանական աշխարհը շատ բազմազան է: Տիպիկ կենդանիները ընդգրկում են գորշ արջը, գորշ գայլը, կարմիր աղվեսը, վայրի խոզը, այծյամը, հունական գետի գորտը, հրային սալամանդրան և այլն:

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

 
 

Բուլղարիայի ազգային պարկեր
Բուլղարիայի բնություն
Բուլղարիայի լեռներ