Վլադիմիր Դեգտյարյով

Վլադիմիր Դմիտրիևիչ Դեգտյարյով (, ), խորհրդային ռեժիսոր-մուլտիպլիկատոր, բեմադրող նկարիչ և սցենարիստ։ ՌՍՖՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1969)։

Կենսագրություն 
Վլադիմիր Դեգտյարյովը ծնվել է 1916 թվականի հունվարի 18-ին Մոսկվայում։

1937 թվականին ավարտել է Լենինգրադի գեղարվեստի ուսումնարանը։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի Արևելյան ռազմաճակատի («Հայրենական մեծ պատերազմ», 1941-1945) գործողությունների սկզբում զորակոչվել է ու մեկնել ռազմաճակատ։ 1942 թվականին դարձել է հաշմանդամ. վիրավորվելուց անդամահատել են աջ ձեռքը։ Վլադիմիր Դեգտյարյովն առանց քննությունների ընդունվել է Մոսկվայի Գերասիմովի անվան կինեմատոգրաֆիայի համառուսական պետական ինստիտուտի գեղարվեստի ֆակուլտետ, որն ավարտել է 1948 թվականին։ Կրթության ընթացքում նա նորից սովորել է նկարել ու գրել ձախ ձեռքով։ Ինստիտուտն ավարտելուց հետո աշխատանքի է անցել «Սոյուզմուլտֆիլմում»։ Որպես բեմադրող նկարիչ աշխատել է ռեժիսորներ Վիկտոր Գրոմովի, Մստիսլավ Պաշչենկոյի, Բորիս Դյոժկինի և Գենադի Ֆիլիպովի մուլտֆիլմերի վրա։ 1953 թվականից սկսել է հանդես գալ որպես նկարված և (մեծ մասամբ) ծավալային մուլտֆիլմերի ռեժիսոր։ Եղել է «Տիկնիկային ֆիլմերի ստեղծագործական միության» հիմնադիրների թվում «Սոյուզմուլտֆիլմում», որտեղ բեմադրել է հետպատերազմյան խորհրդային առաջին տիկնիկային մուլտֆիլմերից մեկը՝ «Երկու ժլատ արջուկներ» (, 1954)։ Համագործակցել է նկարիչներ Վլադիմիր Դանիլևիչի, Անատոլի Կուրիցինի և այլոց հետ, ինչպես նաև հաճախ համատեղել է ռեժիսորի ու բեմադրող նկարչի պարտականությունները։ Աշխատել է բացառապես մանուկների համար։

1956 թվականից սկսած բազմիցս դարձել է «Սոյուզմուլտֆիլմի» գեղխորհրդի և Տիկնիկային մուտֆիլմերի գեղարվեստա-արտադրական միության անդամ։ Եղել է ստուդիայի տիկնիկային միության կոլեգիայի անդամ (1960), տիկնիկային մուլտֆիլմերի արտադրության տեխնոլոգիական գործընթացի մշակման հանձնաժողովի անդամ (1961)։

Վլադիմիր Դեգտյարյովը մահացել է 1974 թվականի հոկտեմբերի 6-ին ուռուցքաբանական հիվանդությունից, որը եղել է պատերազմի ժամանակ ստացած վերքերի հետևանք։ մահացել է ստեղծագործական կարիերայի գագաթնակետին՝ այդպես էլ չավարտելով աշխատանքն իր վերջին՝ «Ստորերկրյա ծաղիկներ» () մուլտֆիլմի վրա։

Մրցանակներ և պաևգևներ 
Վլադիմիր Դեգտյարյովի մուլտֆիլմերը մրցանակների են արժանացել մի շարք փառատոններում.
 «Անճոռնի ճուտիկը – Բրիտանական մուլտֆիլմերի I միջազգային կինոփառատոնի (Փառատոնների փառատոն) դիպլոմ, 1957, Լոնդոն,
 «Կախարդական ջրհորը» – Էդինբուրգի XI կինոփառատոնի մրցանակ, 1957, Շոտլանդիա,
 «Ո՞վ ասաց մյաու» – Անսիի անիմացիոն կինոյի միջազգային փառատոնի մրցանակ լավագույն ֆիլմ երեխաների համար անվանակարգում, 1963, Ֆրանսիա,
 «Շատ աղ արեցի» – Բուխարեստի տիկնիկային ու խամաճիկային ֆիլմերի II միջազգային փառատոնի դիպլոմ, 1960, Օբերհաուզենի կարճամետրաժ ֆիլմերի VII միջազգային փառատոնի դիպլոմ, 1961, ԳՖՀ։

Ֆիլմագրություն

Ռեժիսոր 

 1953 – «Խիզախ Պակը» ()
 1954 – «Երկու ժլատ արջուկներ» ()
 1955 – «Համառ խմոր» ()
 1956 – «Անճոռնի ճուտիկը» ()
 1956 – «Կախարդական ջրհորը» ()
 1957 – «Հեքիաթ Ձյունանուշի մասին» ()
 1958 – «Չտեսնված գեղեցկություն» ()
 1958 – «Մենք արևի հետևից ենք գնում» ()
 1959 – «Վերադարձել է զինվորը տուն» ()
 1959 – «Շատ աղ արեցի» ()
 1960 – «Конец Чёрной топи»
 1961 – «Ո՞վ է ամենաուժեղը» ()
 1962 – «Ո՞վ ասաց մյաու» ()
 1963 – «Լուսատտիկ № 4։ Մեր մատիտը» ()
 1963 – «Հեքիաթ ծեր մայրու մասին» ()

 1964 – «Ո՞վ է գնալու ցուցահանդես» ()
 1965 – «Դոբրինյա Նիկիտիչ» ()
 1966 – «Տիմոշկայի տոնածառը» ()
 1967 – «Ինչպես դառնալ մեծ» ()
 1967 – «Շոգեքարշը Ռոմաշկովոյից» ()
 1968 – «Ուլիկը, որ հաշվում էր մինչև տասը» ()
 1969 – «Ձյունանուշ» ()
 1969 – «Արևային հատիկ» ()
 1970 – «Քաղցր հեքիաթ» ()
 1971 – «Ինչպես էր ավանակը երջանկություն փնտրում» ()
 1972 – «Ամանորյա հեքիաթ» ()
 1973 – «Կախարդական լապտերներ» ()
 1975 – «Հյուր թզուկների մոտ» ()

Բեմադրող նկարիչ 

 1949 – «Գարնանային հեքիաթ» ()
 1949 – «Միստր Ուոլք» ()
 1950 – «Կուժ ու շվի» ()
 1950 – «Երբ վառվում են տոնածառի լույսերը» ()
 1951 – «Մտերիմ ընկերներ» ()
 1951 – «Քաջի սիրտը» ()
 1954 – «Երկու ժլատ արջուկներ» ()
 1954 – «Տանյուշան, Տյավկան, Տոպն ու Նյուշան» ()
 1955 – «Համառ խմոր» ()
 1957 – «Հեքիաթ Ձյունանուշի մասին» ()
 1961 – «Ո՞վ է ամենաուժեղը» ()
 1963 – «Լուսատտիկ № 4։ Մեր մատիտը» ()
 1963 – «Հեքիաթ ծեր մայրու մասին» ()
 1965 – «Ո՞ւմ կոներն են անտառում» ()
 1967 – «Այ թե շեկն է» ()
 1969 – «Ժլատ Կուզյան» ()
 1972 – «Նվիրական երազանք» ()
 1973 – «Կկվով ժամացույց» ()
 1974 – «Ամեն ինչ հակառակն է» ()

Սցենարիստ 
 1958 – «Չտեսնված գեղեցկություն» ()
 1968 – «Ուլիկը, որ հաշվում էր մինչև տասը» ()
 1972 – «Ամանորյա հեքիաթ» ()

Ծանոթագրություններ

Литература 
 КИНО: Энциклопедический словарь, М. Советская энциклопедия, 1987, с. 114.

Արտաքին հղումներ 
 Վլադիմիր Դեգտյարյովը Аниматор.ру կայքում
 Владимир Дегтярев — Энциклопедия отечественного кино

Խորհրդային մուլտիպլիկատորներ
Ռուս մուլտիպլիկատորներ
ՌԽՖՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ
ՎԳԻԿ-ի շրջանավարտներ
Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ
20-րդ դարի մուլտիպլիկատորներ