Վյուրթեմբերգ

Վյուրթեմբերգ () — պատմական մարզ Գերմանիայի հարավարևմտյան մասում` Շվաբիա շրջանի տարածքում, որի կենտրոնական քաղաքը երկար ժամանակ Շտուտգարտն էր։ Նախկին հերցոգությունը, իսկ հետագայում թագավորությունը միապետության վերացումից հետո դարձավ ազատ ժողովրդական պետություն` Վայմարյան հանրապետության կազմում, ապա լուծարվեց Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո։ 1952 թվականից Բադեն-Վյուրթեմբերգ երկրամասի կազմում է։

Պատմություն

Սկզբնական շրջան 
Վյուրթեմբերգների կալվածատիրական տունն առաջին անգամ հայտնվել է պատմության ասպարեզում XI դարում։ Տան առաջին հայտնի ներկայացուցիչը Կոնրադ I էր։ XII դարում Վյուրթեմբերգները ստանում են կոմսի տիտղոս։

Դքսության շրջանը (1495-1806) 
1495 թ. Վյուրթեմբերգը ստանում է դքսության կարգավիճակ։

Թագավորական շրջանը (1806-1918) 
1806 թ. Վյուրթեմբերգը մտավ Հռենոսյան միության կազմի մեջ և Նապոլեոն I Բոնապարտից ստացավ թագավորության կարգավիճակ։

1806-1918 թվականներին Վյուրթեմբերգում գահակալեցին 4 թագավորներ.
 Ֆրիդրիխ I
 Վիլհելմ I
 Կարլ I
 Վիլհելմ II
1918 թվականի Նոյեմբերյան հեղափոխության ժամանակ Վյուրթեմբերգի վերջին արքան` Վիլհելմ II հրաժարվեց գահից։

Գրականություն 
 Das Königreich Württemberg, eine Beschreibung nach Kreisen, Oberämtern und Gemeinden (Stuttgart, 1904)
 Statistisches Handbuch für das Königreich Württemberg (Stuttgart, 1885 fol.)
 Das Königreich Württemberg, eine Beschreibung von Land, Volk und Staat (1893)
 Jahresberichte der Handels- und Gewerbekammern in Württemberg
 Lang, Die Entwicklung der Bevölkerung Württembergs im Laufe des 19ten Jahrhunderts (Tübingen, 1903)
 Engel and Schulze, Geognostischer Wegweiser durch Württemberg (Stuttgart, 1908)
 Staatsrecht des Königreichs Württemberg (Tübingen, 1908)
 F. Bitzer, Regierung und Stände in Württemberg (Stuttgart, 1882).

Հղումներ 
 Вюртемберг // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.

Գերմանական միություն
Եվրոպայի նախկին միապետություններ
1918 կազմալուծված պետություններ և տարածքներ