Ռաիսա Գորբաչովա

Ռաիսա Մաքսիմի Գորբաչովա (Տիտարենկո) (, ), խորհրդային և ռուսական քաղաքական գործիչ։

Միխայիլ Գորբաչովի կինը։

Կենսագրություն 
Ռաիսա Գորբաչովան ծնվել է 1932 թվականին երկաթուղային ինժեների՝ Մաքսիմ Տիտարենկոյի ընտանիքում։ Հայրը ծնունդով Ուկրաինայից էր, իսկ մայրը, Ալեքսանդրա Պետրովնան՝ Սիբիրից։ Ռաիսան մանկության տարիներն անց է կացրել Ուրալում և Սիբիրում։ Ռաիսայի փոքր եղբայրը՝ Եվգենի Տիտարենկոն գրող էր, իսկ քույրը Լյուդմիլան՝ բժշկուհի։

1949 թվականին Ռաիսան ոսկե մեդալով ավարտում է դպրոցը և առանց քննությունների ընդունվում Մոսկվայի պետական համալսարանի փիլիսոփայության ֆակուլտետը։ Այստեղ նա ծանոթանում է Միխայիլ Գորբաչովի հետ, որը սովորում էր  Մոսկվայի պետական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետում և 1953 թվականի սեպտեմբերին նրանք ամուսնանում են։ Հարսանիքը կայանում է ուսանողական հանրակացարանի ճաշարանում։
Ամուսնության նախնական շրջանում Ռաիսան չի կարողանում իր մասնագիտության համապատասխան աշխատանք գտնի և նրանք ապրում են ամուսնու աշխատավարձով։ Նրանք ապրում էին Ստավրոպոլում՝ վարձակալված փոքր սենյակում, որտեղ 1957 թվականին ծնվում է նրանց աղջիկը՝ Իրինան։ Ստավրոպոլում ապրելու տարիներին Ռաիսան դասախոս է աշխատել «Գիտելիք» համամիութենական կրթական կազմակերպության Ստավրոպոլի մասնաճյուղում, Ստավրոպոլի պետական բժշկական համալսարանում, Ստավրոպոլի ագրարային համալսարանում։ 1967 թվականին Մոսկվայի պետական մանկավարժական ինստիտուտում պաշտպանել է դիսերտացիա և ստացել փիլիսոփայական գիտությունների թեկնածուի աստիճան։

Առաջին տիկին 
1985 թվականին Միխայիլ Գորբաչովը, երբ ընտրվեց ԽՍՀՄ Գերագույն խորհրդի նախագահ՝ Ռաիսա Գորբաչովան անմիջապես ներգրավվեց հասարակական աշխատանքին։ Նա Դմիտրի Լիխաչովի հետ Խորհրդային մշակույթի ֆոնդ հիմնեց, որը օգնում էր թանգարաններին, ֆինանսավորում եկեղեցիների վերակառուցմանը։ Ռաիսան անմիջապես ղեկավարում էր «Օգնություն Չեռնոբիլի երեխաներին» հիմնադրամը և վերահսկում էր «Աշխարհի արյունաբանները երեխաների համար» բարեգործական հիմնադրամի կատարած աշխատանքները։ Բրիտանական «Woman’s Own» հանդեսը 1987 թվականին Գորբաչովային «տարվա կին» է ճանաչել։ Ռաիսան ուներ գեղեցիկ կազմվածք՝ բարակ գոտկատեղ, երկար ոտքեր։ Ռաիսա Գորբաչովան ակտիվ կյանք է վարել։ Նա մասնակցել է արտասահմանյան պատվիրակությունների պաշտոնական ընդունելություններին։ Ռաիսայից առաջ այդ դերը ստանձնել է առաջին կին–տիեզերագնաց Վալենտինա Տերեշկովան։

Հիվանդություն ու մահ
1999 թվականի հուլիսի 22-ին ՌԴ առողջապահության նախարարության Արյունաբանական հետազոտական կենտրոնի բժիշկները Ռաիսա Գորբաչովայի մոտ հայտնաբերում են արյան ծանր հիվանդություն՝ լեյկոզ։ Հիվանդության պատճառի վարկածները տարբեր էին՝ դեղորայքի չարաշահում, սթրես, բարդություններ այլ հիվանդություններից։ Վարկածներից էլ էր այն, երբ 1949 թվականին միջուկային փորձարկումների ժամանակ Ռաիսա Գորբաչովայի հայրենի քաղաքի երկինքը պատվեց ռադիոակտիվ ամպով։ Ոչ պակաս վարկած էր նաև այն, որ Ռաիսա Գորբաչովան 1986 թվականին Չեռնոբիլի ատոմակայանի վթարից հետո այցելել է աղետի գոտի։ Հուլիսի 26-ին ամուսինը և աղջիկը նրան տեղափոխում են Մյունստեր՝ Վիլհելմի անվան Վեստֆալյան համալսարան։ Երկու ամսվա բուժումերն ապարդյուն անցան։ Մահից առաջ Ռաիսա Գորբաչովան ասել է. «Երևի ես պետք է հիվանդանայի այսպիսի ծանր հիվանդությամբ ու մահանամ, որ ժողովուրդը ինձ հասկանա»։ 1999 թվականի սեպտեմբերի 20-ին Ռաիսա Գորբաչովան գիտակցության չգալով մահանում է։ Նրան հուղարկավորում են Մոսկվայի Նովոդևիչյան գերեզմանատանը։

Հիշատակ 
Սանկտ-Պետերբուրգի պատմության պետական թանգարանում բացվել է Ռաիսա Գորբաչովայի հիշատակին նվիրված ցուցահանդես։
Ռաիսա Գորբաչովայի անվան արյունաբանական և փոխպատվաստման մանկական ինստիտուտ, (Սանկտ-Պետերբուրգ)։
2009 թվականի հունիսի 16-ին Միխայիլ Գորբաչովը ի հիշատակ Ռաիսա Գորբաչովայի 10-ամյա մահվան տարելիցին թողարկել է ձայնասկավառակ։
2016 թվականի մարտի 2-ին Միխայիլ Գորբաչովը ի հիշատակ Ռաիսայի, 100.000 ֆունտ ստերլինգ է փոխանցել հիվանդ երեխաների օգնության համար։ Գումարը փոխանցվել է Սանկտ-Պետերբուրգում Ռաիսա Գորբաչովայի անվան արյունաբանական և փոխպատվաստման մանկական ինստիտուտին, ինչպես նաև Լոնդոնում Great Ormond Street Hospital (GOSH) հիվանդանոցին։

Ծանոթագրություններ

Աղբյուրներ 
https://nekropole.info/ru/Raisa-Gorbacheva-5.1.1932

Նովոդևիչյան գերեզմանատանը թաղվածներ
Մոսկվայի պետական համալսարանի փիլիսոփայության ֆակուլտետի շրջանավարտներ
Փիլիսոփայական գիտությունների թեկնածուներ
Մոսկվայի պետական մանկավարժական համալսարանի շրջանավարտներ
Ռուս հասարակական գործիչներ
ԽՄԿԿ անդամներ
Ռուս քաղաքական գործիչներ
Մոսկվայի պետական համալսարանի շրջանավարտներ
Ռուս սոցիոլոգներ
Ռուս փիլիսոփաներ