Ազատագրված Երուսաղեմ (ֆիլմ)

«Ազատագրված Երուսաղեմ» (), 1958 թվականին Տորկվատո Տասսոյի նույնանուն պոեմի հիման վրա իտալացի ռեժիսոր Կառլո Լյուդովիկո Բրագալյայի նկարահանած ֆիլմը (ֆիլմի սյուժեն հիմնված է հենց ասպետական պոեմի վրա և ոչ թե պատմական փաստերի)։

Սյուժե 
Խաչակրաց առաջին արշավանք, խաչակիրները պատրաստվում են Երուսաղեմի վրա գրոհին։ Նրանց օգնության է շտապում Տանկրեդը իր մարդկանց հետ։ Նրա գերիների թվում է Էրմինիան, Անտիոքի արքայի դուստրը, որը սեր է տածում քաջ ասպետի նկատմամբ։ Նրա գերիների մեջ աղջիկը ճանաչում է շարասյանը միացած առևտրականների ռազմուհի Կլորինդային՝ Պարսկաստանի արքայի աղջկան։ Տանկրեդը կանչում է գեղեցկուհուն իր մոտ ընթրիքի, որտեղ ասում է, որ ճանաչել է նրան, սակայն չի կարող վնաս պատճառել իր հյուրին։ Կլորինդան ընդունում է զորապետի նրբանկատությունը, սակայն հասկանում է, որ հաջորդ անգամ նրանք երևի կհանդիպեն մարտի դաշտում։

Այդպես էլ պատահում է. Արգանտը, Ալադինի՝ Երուսաղեմի կառավարչի զորապետը, փորձ է ձեռնարկում Ռինալդոյին սպանելու համար։ Շատ քրիստոնյա մարտիկներ մահանում են, սակայն Ռինալդոն ողջ է մնում։ Տանկրեդն ու Կլորինդան հանդիպում են կրկին, ընդ որում, աղջիկը նորից հանգիստ վերադառնում է քաղաք։ Անհաջող փորձից հետո Երուսաղեմի կառավարիչ Ալադինը հավաքում է մարտական խորհուրդ, որտեղ Արգանտն առաջարկում է նենգ ծրագիր. Դամասկոսի կառավարչի աղջիկը՝ Արմիդան, պետք է թափանցի խաչակիրների ճամբար, շահի Ռինալդոյի վստահությունն ու երկպառակություն մտցնի խաչակիրների մեջ։ Կլորինդայի առարկումներին հակառակ՝ բոլորը համաձայնվում են այդ առաջարկի հետ։ Արմիդային հաջողվում է իրականացնել մտածվածն ու, իրեն համարելով աղջկա պաշտպանը, Ռինալդոն սպանում է խաչակիր առաջնորդներից մեկին՝ Գերնանդ Նորվեգացուն, ու ստիպված է լինում փախչել, սակայն արդյունքում դառնում է մուսուլմանների գերին։

Արգանտը Տանկրեդային մենամարտի է կանչում, սակայն նրանց երկարատև մենամարտը ի հայտ չի բերում ամենաուժեղին։ Գիշերը խաչակիրը գտնում է Ռինալդոյի ռազմիկներից մեկին, որը պատմում է, որ իր հրամանատարը գերի է ընկել։ Տանկրեդանը ուղևորվում է Արմիդայի ամրոց՝ իր ընկերոջը գտնելու համար։ Նրան հաջողվում է իրականացնել այս առաքելությունն, ու խաչակիրները մեծ փառքով վերադառնում են իրենց ճամբար։ Առավոտյան սկսվում է Երուսաղեմի վրա գրոհը։ Տանկրեդան ու Կլորինդան նորից հանդիպում են մարտի դաշտում։ Աղջիկը ստիպում է ռազմիկին սկսել մենամարտը, որտեղ նա ծանր վիրավորվում է։ Նա Տանկրեդային խոստովանում է իր սիրո մասին և խնդրում նրան վերջին բարեհաճության մասին՝ մահից հետո մկրտություն, որպեսզի այն աշխարհում կարողանա հանդիպել փառահեղ մարտիկի հետ։ Մենամարտի դաշտ է ժամանում նաև Արգանտը։ Տեսնելով մահացած աղջկան՝ հարձակվում է Տանկրեդայի վրա ու մահանում կռվի ժամանակ։ Նույն ժամանակ խաչակիրները բարձրանում են Երուսաղեմի պատերի վրա։ Ալադինը ստիպված է նահանջել, սակայն Գոտֆրիդը թույլատրում է բոլոր իսլամադավաններին խաղաղությամբ լքել քաղաքը։

Դերերում 

 Ֆրանսիսկո Ռաբալ — Տանկրեդ Տարենդացի
 Ռիկ Բատալյա — Ռինալդո դ'Էստե
 Ֆիլիպ Էրսեն — Գոտֆրիդ Բուլոնացի
 Նանդո Տամբերլանի — Պյոտր Պուստիննիկ
 Էդոարդո Տոնիոլո — Ռայմոնդ Թուլուզացի
 Սիլվա Կոշինա — Կլորինդա, Պարսկաստանի արքայի դուստրը
 Ջանա Մարիա Կանալե — Արմիդա, Դամասկոսի կառավարչի դուստրը
 Չեզարե Ֆանտոնի — Ալադին, Երուսաղեմի կառավարիչ
 Անդրեա Ուրելի — Արգանտ, Ալադինի զորապետը
 Լիվիա Կոնտարդի — Էրմինիա, Անտիոքի կառավարչի դուստրը

Ծանոթագրություններ

Աղբյուրներ 
 

1958 ֆիլմեր
Իտալական պատմական ֆիլմեր
Իտալական ֆիլմեր
Իտալերեն ֆիլմեր
1957 ֆիլմեր