Խաչագողի հիշատակարանը

«Խաչագողի հիշատակարանը», Րաֆֆու վեպերից մեկն է, որը գրել է 1869-1870-ական թվականներին։ Վեպը վերջանում է հետևյալ խոսքերով. 

Խաչագողի հիշատակարան վեպի շարունակություն, ինչպես ասել է Րաֆֆին, զետեղված է «Կայծերի» ժողովածուի մեջ, որն անավարտ մնաց գրողի պատահական մահվան պատճառով։

Հրատարակություն
Վեպն առաջին անգամ տպագրվել է «Մշակ» թերթում՝ 1882-1883 թվականներին, ապա նույն շարվածքից լույս է տեսել նաև առանձին գրքով։ Րաֆֆու բարեկամները խորհուրդ են տվել չտպագրելու վեպը, բայց Րաֆֆին սխալ է համարել նման գործողությունը։ Վեպի ամբողջ ընթացքում նա «խաչագողին» բնութագրում է հետևյալ խոսքերով.

որից հետո էլ ցույց է տալիս «բուժման» ճանապարհները։

Մեջբերումներ 

Զարմանալի բան է մարդու սիրտը, այն ևս հրաբորբոք, անփորձ պատանու սիրտը, շատ անգամ ի՛նչ բանի որ փափագում է նա, խելքն էլ սատանայի նման այնպիսի ապացույցներ է առաջ բերում, որ անպատճառ կատարվի այդ փափագը։

Ամենավայրենի գազանը անգամ ազնվանում է, ընտելանում է ավելի խաղաղ կյանքի այն ժամանակ միայն, երբ նրան սիրում ես, երբ նրան չես վիրավորում։

Արտաքին հղումներ 

 «Խաչագողի հիշատակարանը» գեղարվեստական ֆիլմի պրեմիերա
 «Խաչագողի հիշատակարանը» ֆիլմը ՅուԹյուբ կայքում

Րաֆֆու վեպեր
Վեպեր այբբենական կարգով
1890 վեպեր
Հայերեն վեպեր