Լեհաստանի գրականության ակադեմիա

Լեհաստանի գրականության ակադեմիա (), լեհական երկրորդ հանրապետության գրական կյանքի պետական կարևորագույն հաստատություններից մեկը, որը գործել է 1933-1939 թվականներին, գլխամասը եղել է Վարշավայում։ Հիմնադրվել է նախարարների խորհրդի որոշմամբ (Rada Ministrów RP): Ակադեմիայի ստեղծման համար հիմք է հանդիսացել Ֆրանսիայի գիտությունների ակադեմիան։ Ակադեմիան ներառում էր Լեհաստանի ակնառու, ավագ սերնդի գրողների ու գրականագետների։

Պատմություն

Ակադեմիան եղել է երկրի ամենաբարձր կարծիքը ձևավորող մարմինը, պատասխանատու է եղել լեհական գրականության տարբեր բնագավառներում խթանման, ժամանակակից ձեռքբերումների գնահատման գործում։ Համաձայն իր կանոնադրության՝ ակադեմիայի հիմնական նպատակն է եղել բարձրացնել լեհական հրատարակչության որակի մակարդակը՝ կառավարական և հասարակական ջանքերով։

Լեհաստանի բաժանմամբ բռնի ճնշում սկսվեց Լեհաստանի կրթության, լեզվի և կրոնի նկատմամբ, ինչը իր բացասական ազդեցությունն է ունեցել գրագիտության մակարդակի վրա։ Լեհաստանի գրականության ակադեմիան պետք է ամրապնդեր որակի պատմական չափանիշները, բարձրացներ լեհական ավանդական գրականության մակարդակը։

Լեհաստանի գրականության ակադեմիան բաղկացած էր 15 անդամներից, որոնցից 7-ին առաջին անգամ ընտրել են Լեհաստանի կրոնական և հանրային կրթության ղեկավարները, մյուս 8-ին՝ իրենք գիտնականները։

1934 թվականին Ակադեմիան հիմնել է «Золотые академические лавры» («Ոսկե ակադեմիական դափնիներ») և «Серебряные академические лавры» («Արծաթե ակադեմիական դափնիներ») մրցանակները, որոնք շնորհվել են ականավոր գրական գործունեության համար Լեհաստանի և այլ երկրների գրողներին, գիտնականներին, համալսարանական պրոֆեսորներին, թարգմանիչներին, գրադարանավարներին, հրատարակիչներին, գրավաճառներին, պետական պաշտոնյաներին, դիվանագետներին, հասարակական գործիչներին։

Անդամներ 

Ակադեմիայի կազմում են եղել՝ 
 Վացլավ Սերոշևսկի, նախագահ
 Լեոպոլդ Ստաֆ, փոխնախագահ
 Յուլիուշ Կադեն-Բանդրովսկի, գլխավոր քարտուղար  
 Վացլավ Բերենտ
 Թադեուշ Բոյ-Ժելենսկի
 Ֆադեյ Զելինսկի 
 Կառոլ Իրժիկովսկի
 Յուլիուշ Կլեյներ
 Բոլեսլավ Լեսմյան
 Սոֆյա Նալկովսկայա
 Զենոն Պշեսմիցկի
 Կառոլ Ռոստվորովսկի
 Վինցենտի Ռժիմովսկի
 Եժի Շանյավսկի 
 Պյոտր Հոյնովսկի
Պայմանավորված որոշ գիտնականների մահվամբ (Հոյնովսկի, Լեսմյան) և 1937 թվականին Ռոստվորովսկու հրաժարականով՝ ակադեմիայի կազմում ընդգրկվել են՝
 Կազիմեժ Վեժինսկին
 Ֆերդինանտ Գյոտելը
 Յան Լորենտովիչը
 Կորնել Մակուշինսկին
Ակադեմիայի պատվավոր անդամներ են եղել Իգնացի Մոսցիցկին և մարշալ Յուզեֆ Պիլսուդսկին։

Ծանոթագրություններ 

Գրական ընկերություններ
Լեհաստանի գրականություն