Արիստոտելի անիվ

«Արիստոտելի անիվ», Արիստոտելի (մ.թ.ա. 4-րդ դար) աշխատությունը համարվող «Մեխանիկա» գրքում նկարագրված ֆիզիկական պարադոքս։ Դիտարկենք իրար միացված, մեկը մյուսի մեջ, ընդհանուր կենտրոնով երկու անիվներ (տես նկարը)։ Երբ արտաքին անիվը շարժվում է հարթության վրա առանց սահքի, նրա ճանապարհը հավասար է իր շրջանագծի երկարությանը։ Այսպիսով ներքին անիվի ճանապարհը ճիշտ նույնքան է, ինչից կարելի է սխալ եզրակացություն անել, որ նրան շրջանագծերը (իսկ, հետևաբար, նաև տրամագծերը) հավասար են։

Այս պարադոքսը քննարկել են շատ ականավոր ֆիզիկոսներ և մաթեմատիկոսներ, այդ թվում Գալիլեյը, Դեկարտը և Ֆերման։ Առաջին ճիշտ վերլուծությունը 1715 թվականին տվել է Ժան-Ժակ Դորտու դե Մերանը։ Սխալը կայանում էր այն ենթադրության մեջ, որ ներքին անիվը արտաքինի նման պտտվում է առանց սահքի։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 
 
 Гарднер, Мартин. Крестики-нолики. Глава 1: Колёса. М.: Мир, 1988. ISBN 5-03-001234-6.

Արտաքին հղումներ 
 Rota Aristotelica, The Archimedes Project, Digital Research Library 
 

Ֆիզիկական պարադոքսներ
Արիստոտել
Շրջանագծեր
Անիվներ