Պրիտհվիռաջ Կապուր

Պրիտհվիռաջ Կապուր (հինդի` पृथ्वीराज कपूर, ), թատրոնի և կինոյի հնդիկ դերասան, ով իր ստեղծագործական կյանքն սկսել է համր կինոյի ժամանակաշրջանից։ Հանդիսանում է Prithvi Theatres թատերախմբի հիմնադիրը և Հնդկական ազգային թատրոն ընկերության կազմակերպիչներից մեկը։ Պարգևատրվել է Հնդկաստանի քաղաքացիական Պադմա Բհուշան պարգևով և հետմահու արժանացել է հնդկական կինեմատոգրաֆիայի բարձրագույն` Դադասահեբ Փհալկեի անվան մրցանակով։

Կապուրների դերասանական դինաստիայի նախահայրն է, որի չորս սերունդներն՝ իրենից սկսած, հինդի լեզվով կինոարդյունաբերության մեջ ունեցել են ակտիվ դերակատարում։ Ռաջ Կապուրի, Շամմի Կապուրի և Շաշի Կապուրի հայրն է։

Կենսագրություն 
Պրիտհվիռաջ Կապուրը ծնվել է փենջաբցի ոստիկանության տեսուչի ընտանիքում։ Սկզբնական կրթությունը ստացել է Լահորում։ Երբ նրա հայրը աշխատանքի բերումով տեղափոխվեց Փեշավար, նա ուսումը շարունակեց այնտեղ։ Փեշավարում նա ուսումնասիրում էր իրավաբանություն` փաստաբան դառնալու նպատակով։ Այդ տարիներին նա մասնակցում էր ուսանողական ներկայացումներին։ Մինչ իր կյանքը կկապեր թատրոնի հետ, նա ավարտել էր Լահորի համալսարանի ասպիրանտուրան։ Իր դերասանական կյանքը սկսել է Ֆեյսալաբադի և Փեշավարի թատրոններում։ 1928 թվականին իր հորաքրոջից պարտքով գումար վերցնելով և նրա խնամքին թողնելով կնոջն ու երեք երեխաներին, Պրիտհվիռաջ Կապուրը մեկնել է Բոմբեյ` բախտ որոնելու։

Բոմբեյում նրան նկատել են անմիջապես և առաջարկել նկարահանվել «Աղջիկը կինոյից» (1930 թ.) ֆիլմում։ Նա նկարահանվել է ևս 9 համր ֆիլմերում, իսկ հաջորդ տարի մասնակցել է առաջին հնդկական հնչյունային «Աշխարհի լույսը» ֆիլմի նկարահանումներին։ Այնուհետև Պրիտհվիռաջ Կապուրը միացել է Grand Anderson թատերախմբին և սկսել ելույթ ունենալ բեմում ` խաղալով Շեքսպիրի դրամաներում։ Հաջողությունը նրան հնարավորություն տվեց Բոմբեյ տեղափոխել ընտանիքին։

1933-1939 թվականներին նկարահանվել է մի շարք ֆիլմերում։ Այդ ժամանակաշրջանում առավել հաջողակ էր դերասանուհի Դուրգա Կհոտեի հետ համագործակցությունը։ Նրա ամենահայտնի դերերից էր Ալեքսանդր Մակեդոնացու դերը «Իսկանդեր» (1941 թ.) ֆիլմում։ 1944 թվականին իր միջոցներով հիմնադրել է Prithvi Theatres թատերախումբը։ 16 տարվա ընթացքում նա ցուցադրել է 2662 ներկայացում ` մշտապես կատարելով գլխավոր դերեր։ Միաժամանակ շարունակում էր նկարահանվել կինոյում։

1954 թվականին Պրիտհվիռաջ Կապուրը կորցրեց ձայնը և այլևս չկարողացավ վերականգնել այն` իր սկզբնական հնչողությամբ։ Դրանից հետո լուծարեց թատերախումբը և կրճատեց աշխատանքները կինոյում։ Նշանակալից էին նրա աշխատանքները «Մեծ Մողոլը» (1960 թ.) և «Ժամանակի գետը» (1971 թ.) ֆիլմերում։ Վերջինում իր հետ նկարահանվել էին նաև որդին՝ Ռաջ Կապուրը և թոռը՝ Ռանդհիր Կապուրը, ներկայացնելով մեկ ընտանիքի երեք սերունդի ներկայացուցիչների։

Անձնական կյանքը 
1923 թվականին 17 տարեկանում Պրիտհվիռաջ Կապուրն իր ծնողների ցանկությամբ ամուսնացել է 14-ամյա Ռամսարնի Մեհրայի հետ։ Այդ ամուսնությունից ծնվել են վեց երեխա։ Նրանցից երկուսը մահացել են վաղ տարիքում։ Ռաջ, Շամմի և Շաշի Կապուրների հետ մեծացել է նաև նրանց քույրը՝ Ուրմիլա Սիալ Կապուրը։

Պրիտհվիռաջ Կապուրը մահացել է քաղցկեղից` 1972 թվականի մայիսի 29-ին, իսկ նույն թվականի հունիսի 14-ին մահացել է նաև նրա կինը` Ռամսարնին։

Ֆիլմագրության ընտրանին

Ծանոթագրություններ 

Հնդիկ դերասաններ
Պադմա Բհուշան շքանշանի ասպետներ
Քաղաքական գործիչներ
Թատրոնի դերասաններ
Հնդիկ կինոռեժիսորներ
Հնդիկ կինոդերասաններ
Քաղցկեղից մահացածներ