Ամրություն

Ամրություն՝ պինդ նյութերի՝ տարբեր ուժերի ներգործությունից չքայքայվելու հատկություն։ Հաճախ ամրություն է համարվում նաև նյութերի՝ բեռնվածքների ազդեցությանը դիմադրելու հատկությունը (առանց զգալի մնացորդային դեֆորմացիաների առաջացման)։

Պինդ մարմինների ամրություն 
Պինդ մարմինների ամրությամբ պայմանավորված է նյութը կազմող ատոմների (մոլեկուլների, իոնների) փոխազդեցությամբ։ Այդ պատճառով ամրությունը որոշվում է նյութի կառուցվածքով (բազմաբյուրեղ նյութերի համար՝ ատոմների քիմիական կապի ուժի բնույթով, բյուրեղային ցանցի տիպով, բյուրեղների չափերով, փոխդասավորությամբ ու փոխադարձ կապերով, իսկ ամորֆ նյութերի համար՝ ատոմների ու մոլեկուլների փոխդասավորությամբ և փոխազդեցության բնույթով)։

Հատկություններ 
Ամրությունը կախված է նաև.
 ջերմաստիճանից,
 բեռնավորման արագությունից,
 բեռնավորումը և բեռնաթափումը կրկնելու հաճախականությունից և տևողությունից,
 լարված վիճակի բնույթից,
 շրջապատող միջավայրի ազդեցությունից և այլն։

Ամրության քանակական բնութագրեր 

Ամրության քանակական բնութագրերը մեխանիկական այն լարումներն են, որոնց ազդեցությունից սկսում է նյութի քայքայումը կամ երևան են գալիս նկատելի մնացորդային դեֆորմացիաներ, այսինքն՝ ամրությունը քանակապես բնութագրվում է ամրության սահմանով (քայքայմանը նախորդող առավելագույն լարման հարաբերությունը նմուշի սկզբնական կտրվածքին), հոսունության սահմանով, հոգնածության սահմանով, սողքի սահմանով։ Քանի որ ամրությունը կախված է բեռնավորման տևողությունից, այս սահմանները տվյալ պինդ նյութի համար հաստատուն չեն։ Լարումների մեծացմանը զուգընթաց արագանում է նյութի քայքայումը։

Տեսական արժեքի հաշվարկ 
Պինդ մարմինների ամրության տեսական արժեքի հաշվարկը հիմնված է միջատոմային բոլոր կապերի միաժամանակյա խզման վրա և զգալիորեն տարբերվում է ամրության իրական արժեքից։ Պինդ մարմինների ամրության տեսական արժեքը 1/10 E կարգի մեծություն է (E Յունգի մոդուլն է)։ Օրինակ պողպատի ամրությունը 350 կգ/մմ2 է կամ 1/60 E, երկաթի շատ բարակ թելերի ամրությունը մինչև 1000 կգ/մմ2 կարգի մեծություն է կամ 1/20 E։

Տեսական և տեխնիկական արժեքների տարբերություն 
Ամրության տեսական և տեխնիկական արժեքների տարբերությունը կախված է նյութում եղած արատների քանակից, բաշխումից, մակերևույթի վիճակից, դիսլոկացիաներից ևն։ Կիրառական մեխանիկայի կարևոր հարցերից է պինդ նյութերի ամրությունը մեծացնելու խնդիրը։ Տեխնիկական նյութերի, հատկապես պողպատի, ամրությունը զգալիորեն մեծացվում է ջերմային, ջերմամեխանիկական մշակմամբ, լեգիրմամբ, ամրանավորմամբ և այլն։ Պոլիմերային նյութերի ամրությունը մեծացվում է միջմոլեկուլսւյին ուժեղ փոխազդեցության և որոշակի բյուրեղացման (կապրոն և այլն) աստիճան ունեցող նոր նյութերի սինթեզմամբ, ինչպես նաև ամրանավորող նյութերի ներմուծմամբ։

Տես նաև 
 Սողք
 Մետաղների հոգնածություն
 Հոսունություն

Արտաքին հղումներ 
 An introduction to materials hardness 
 Guidelines to hardness testing 
 Testing the Hardness of Metals 

Նյութերի դիմադրություն