Թուրքիայի բնակչություն

Թուրքիայի ազգային վիճակագրական ծառայության տվյալներով 2015 թվականի դրությամբ երկրի բնակչությունը կազմում է 77 695 904 մարդ։

Էթնիկ 
Թուրքիան բազմազգ պետություն է։ Երկրում բնակվում է մոտ 77 միլիոն մարդ, որոնցից՝

1).

2) թուրքեր (70—80 %),

քրդեր (18 %),

այլ ազգեր (8 %) —

ալբանացիներ (1—1,5 մլն.),

բոսնիաներ (1 մլն.),

ադրբեջանցիներ (800 հզ.),

արաբներ (800 հզ.),

գնչուներ (0,5—1,5 մլն.),

զազաներ (0,5—1 լմն.),

լազեր (350 հզ.),

չերքեզներ (300 հզ.),

հայեր (76—200 հզ.),

հույներ և այլք։

Պետք է նկատել, որ թուրքերի ինքնանվանում մինչև 1923 թվականին Թուրքական հանրապետության հռչակումը եղել է օսմաններ։ Մուստաֆա Քեմալ Աթաթուրքը առաջարկեց վերցնել «թուրք» անվանումը, քանի որ մինչև կայսրության ձևավորումը ազգությունը կոչվել է թուրք։ Այսպես օսմանները դարձան թուրքեր, իսկ Օսմանյան կայսրությունը Թուրքական հանրապետություն։ Սկսցվեց թուրք էթնոսի ինքավերականգնման գործընթացը։ Երկրի բոլոր քաղաքացիները հայտարարվեցին թուրքեր, իսկ դպրոցներում որպես մայրենի լեզու սկսեց դասավանդվել թուրքերենը։

1844 թվականի մարդահամարի տվյալներով երկրում բնակվում էր 10 միլիոն մարդ, որից 5 միլիոնը (50 %)-ը քրիստոնյաներ, այդ թվում՝ 2,4 միլիոն (24 %) հայեր, 2 միլիոն (20 %) հույներ, 600 հզ (6 %) ասորիներ այլ քրիստոնյա ազգեր։

Ժամանակակից Թուրքիայում հայերը, հույները և ասորիները կազմում են երկրի բնակչության 1 %-ից էլ քիչ թվաքանակ։ Թուրքիայի Սահմանադրության 66-րդ հոդվածը բոլոր քաղաքացիներին հռչակում է որպես թուրք։ Երկրի պետական լեզուն թուրքերենն է։ Լոզանի պայմանագրով առանձնացվեց երեք էթնիկ փոքրամասնություններ, որոնց իրավունքները պետք է պաշտպանվեին՝ հայերի, հույների և հրեաների։ Շատ տարիների ընթացքում իրենց ինքնորոշման պայքարն են մղում նաև քրդերը։

Կրոն 
Բնակչության ճնշող մեծամասնությունը՝ մոտ 99 % մուսուլմաններ են (սուննիներ, ալավիներ, շիաներ)։

Ժողովրդագրական ցուցանիշներ 
Ստորև, եթե այլ հղում չկա, ներկայացված են Թուրքիայի ազգային վիճակագրական ծառայության տրամադրած տվյալները 2013 թվականի դրությամբ։

Բնակչություն — 77 695 904 մարդ 

Կյանքի սպասելի տևողություն (տարեկան)։
Ընդհանուր — 76,9 
Տղամարդիկ — 74,7 
Կանայք — 79,2 

Ծնելիության ընդհանուր տոկոս — 16,9 1000 մարդու տվյալներով 

մահացելիության ընդհանուր տոկոս (2014 թվական) — 6,12 1000 մարդու տվյալներով  

Ծնելիության զանգվածային տոկոս — 2,07 

Ծնելիության ընդհանուր տոկոսը տարբեր է տարբեր շրջաններում։ Օրինակ, արևմուտքում՝ Մարմարածովյան տարածաշրջանում այն կազմում է 1,55 (մոտ է հարևան Բուլղարիայի և Հունաստանի տվյալներին), իսկ Արևելյան Անատոլիայում, որը հիմնականում քրդաբնակ է, յան կազմում է 3,42 (մոտ է հարևան Սիրիայի տվյալներին)։

Երեխաների մահացելիության տոկոս՝ 11,4 1000 մարդու տվյալներով  

Տարիքային խմբեր
0 — 14 տարեկան՝ 24,5 % 
15 — 65 տարեկան՝ 67,8 % 
65 տարեկանից բարձր՝ 7,7 % 

Միջին տարիք՝ 30,4 տարեկան 

Բնակչության աճ՝ 1,16 % 

Քաղաքային բնակչություն — 71,5 % 
Ուրբանիզացիայի տարեկան տոկոս՝ 2,4 % (2010—2015 թվականներ)

Բնակչության տեղաշարժը ըստ հնգամյակների (ՄԱԿ-ի գնահատական)

Բնակչության տեղաշարժերը ըստ տարեթվերի համաձայն  Turkstat-ի տվյալների

Էթնոլեզվական քարտեզների պատկերասրահ

Տես նաև 
 Թուրքիայի լեզուներ

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

Թուրքիայի բնակչություն