Հենրի Այրտոն

Հենրի Այրտոն (), անգլիական բուրժուական հեղափոխության գործիչ, չափավոր ինդեպենդենտների (անկախների՝ բուրժուազիային բուրժուականացող ազնվականության արմատական թևի քաղաքական կուսակցություն) գաղափարախոս, Օլիվեր Կրոմվելի զինակիցը և փեսան (նրա դստեր՝ Բրիջիտի ամուսինը)։ Կողմնակից էր պետության միապետական ձևին, որտեղ գերիշխող պետք է լիներ նոր բուրժուազիան։ Հենրի Այրտոնը մասնակցել է լևելլերների (հավասարարների՝ մանրբուրժուական արմատական դեմոկրատական խմբավորում) շարժմանը և Իռլանդիայի նվաճմանը (1649)։ Իռլանդական Լիմերիկ քաղաքի պաշարման հաղթական ավարտին մահացել է տենդից։

Ռեստավրացիայից հետո, երբ Ստյուարտների արքայատոհմը վերստին անցել է իշխանության գլուխ, Անգլիայի արքա Չարլզ 2-րդի կարգադրությամբ Հենրի Այրտոնի դիակը 1661 թվականի հունվարի 30-ին հանվել է Վեստմինիստերյան աբբայությունում գտնվող գերեզմանից, կախաղան բարձրացվել, այնուհետև թաղվել կախաղանի տակ։ Այդ կերպ թագավորը վրեժ է լուծել Այրտոնից այն բանի համար, որ նա ստորագրել էր իր հոր՝ Չարլզ 1-ինի մահվան դատավճիռը (նույն կերպ վարվել է նաև Կրոմվելի և Ջոն Բրեդշոուի դիակների հետ)։ Ընդ որում՝ վրիժառության այդ գործողությունն իրականացվել է Չարլզ 1-ինի մահապատժից ճիշտ 12 տարի անց։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 
 Gardiner, Samuel Rawson (1883): History of the Civil War and of the Commonwealth, i ti bind
 Dean, J.L. (1990): Henry Ireton, the Mosaic Law, and Morality i English Civil Politics from April 1646 to May 1649, Cambridge M. Litt
 Farr, David (2007): Henry Ireton and the English Revolution, Boydell Press
 Hayton, David et al (2002): The House of Commons, 1690-1715, bind 1, Cambridge University Press, ISBN 0521772214, 9780521772211

Արտաքին հղումներ 

 [http://www.bbc.co.uk/history/historic_figures/ireton_henry.shtml Հենրի Այրտոնի կենսագրությունը՝ փաստագրված BBC-ի կողմից անգլերեն

Անգլիացի հեղափոխականներ
Անգլիացի հասարակական գործիչներ
Անգլիացի պետական գործիչներ
Անգլիայի քաղաքական գործիչներ