Վիեննայի գեղարվեստի ակադեմիա

Վիեննայի գեղարվեստի ակադեմիա (), գեղարվեստի բարձրագույն հանրային դպրոց Ավստրիայի մայրաքաղաք Վիեննայում։

Պատմություն
Վիեննայի գեղարվեստի ակադեմիան հիմնադրվել է 1692 թվականին որպես մասնավոր ակադեմիա՝ ձևավորված Սան Լուկայի ակադեմիայի և Փարիզի նկարչության և քանդակագործության ակադեմիայի օրինակով դատական նկարիչ Պիտեր Շտրուդելի կողմից, ով դարձել է Praefectus Academiae Nostrae: 1701 թվականին նա կայսեր Ջոզեֆ I-ի կողմից ստանում է ազնավականի կոչում Freiherr (բարոն)։ Նրա մահից հետո՝ 1714 թվականին, ակադեմիան ժամանակավորապես փակվել է։

1725 թվականի հունվարի 20-ին Կառլ VI կայսրը ֆրանսիացի Յակոբ վան Շուպենին նշանակել է ակադեմիայի պրեֆեկտ և տնօրեն, և ակադեմիան վերահիմնադրվել է որպես k.k. Hofakademie der Maler, Bildhauer und Baukunst (Նկարիչների, քանդակագործների և ճարտարապետների կայսերական ու թագավորական ակադեմիա)։

1740 թվականին Չարլզի մահից հետո, ակադեմիան անկում է ապրել, սակայն կայսրուհի Մարիա Թերեզայի օրոք 1751 թվականին նոր կանոնադրությամբ Ակադեմիան բարեփոխել է։ Ակադեմիայի հեղինակությունը բարձրացել է Միքելանջելոյի Անթերբերգերի և Պաուլ Տրոգերի ղեկավարման օրոք, իսկ 1767 թվականին Աննա Մարիան և Մարիա Կարոլինան դարձել են ակադեմիայի առաջին պատվավոր անդամները։ 1772 թվականին տեղի են ունեցել կազմակերպչական, կառուցվածքային բարեփոխումներ։ Կանցլեր Վենցել Անտոն Կաունիցը գոյություն ունեցող բոլոր արվեստի դպրոցները ներառել է k.k. vereinigten Akademie der bildenden Künste-ի (Կայսերական և թագավորական միասնական գեղարվեստի ակադեմիա) մեջ։ Հետագայում "vereinigten" (միասնական) բառը հանվել է։ 1822 թվականին արվեստ բաժինը զգալիորեն աճել է կապված պատվավոր անդամի Անտոն Ֆրանց դե Պաուլա Գրաֆ Լեմբերգ-Սպրինզենցենի կտակի հետ։ Նրա հավաքածուն դեռևս կազմում է արվեստի ցուցադրվող նմուշների կորիզը։

1872 թվականին Ֆրանց Յոզեֆ I կայսեր հաստատած կանոնադրությամբ Ակադեմիան դարձել է արվեստի գերագույն մարմին։ Ակադեմիայի համար Տեոֆիլ ֆոն Հանսենի նախագծով կառուցվել է նոր շենքը։ 1877 թվականի ապրիլի 3-ին Innere Stadt շրջանում տեղի է ունենում շենքի բացումը։ 1907 և 1908 թվականներին երիտասարդ Ադոլֆ Հիտլերը երկու անգամ մերժվել է նկարչության դասերի ընդունելության ժամանակ։

1938-1945 թվականներին ավստրիական Անշլյուսի և Նացիստական Գերմանիայի օրոք ակադեմիան ստիպված էր նվազեցնել հրեա աշխատակիցների թիվը։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո ակադեմիան վերակազմավորվել է 1955 թվականին և վերահաստատվել է նրա ինքնավարությունը։ 1998 թվականից ակադեմիան ունի համալսարանի կարգավիճակ, սակայն պահպանել է իր բնօրինակ անունը և միակ համալսարանն է Ավստրիայում, որի անվանման մեջ համալսարան բառը չկա։

Կառուցվածք 
Ակադեմիայի կազմում ներառված են հետևյալ ինստիտուտները՝ 
 Գեղարվեստի ինստիտուտ, որն ունի տասներեք ստորաբաժանումներ՝ 
 Աբստրակտ նկարչություն
 Արվեստ և թվային մեդիա 
 Արվեստ և լուսանկարչություն
 Արվեստ և հետազոտություն 
 Կոնցեպտուալ արվեստի; 
 Կոնտեքստային նկարչություն
 Ընդլայնված գեղանկարչական տարածք
 Ֆիգուրատիվ նկարչություն
 Գրաֆիկական արվեստ և տպագրության մեթոդներ
 Առարկայական քանդակ
 Կատարողական արվեստ - քանդակ
 Վիդեո ինստալյացիա
 Տեքստային քանդակ
 Արվեստի տեսության և մշակութային ուսումնասիրությունների ինստիտուտ (արվեստի պատմություն, փիլիսոփայություն, պատմություն)
 Պահպանման և վերականգնման ինստիտուտ
Բնական գիտությունների և արվեստի տեխնոլոգիաների ինստիտուտ 
 Միջնակարգ դպրոցի ուսուցման ինստիտուտ (արհեստ, դիզայն, տեքստիլ արվեստ)
 Արվեստի և ճարտարապետության ինստիտուտ

Ակադեմիան ունի 900 ուսանողներ, որի քառորդ մասը օտարերկրացիներ են։ Ակադեմիայի գրադարանն ունի շուրջ 110,000 կտոր գրականություն, «փորագրման կաբինետն» (Kupferstichkabinett) ունի 150,000 գծանկարներ ու տպագրական գործեր։ Հավաքածուն համարվում է ամենամեծն Ավստրիայում։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 

Ավստրիայի համալսարաններ