Մոանա

Մոանա (), Walt Disney Animation Studios-ի կողմից 2016 թվականին արտադրված 3D համակարգչային անիմացիոն ֆիլմ, այն Ուոլթ Դիսնեյի 56-րդ ֆիլմն է։ Ֆիլմի ռեժիսորներն են Ռոն Կլեմետսը և Ջոն Մասկերը, նրանց օգնել են նաև Դոն Հոլը և Քրիս Ուիլիամսը։ Աուլի'ի Կրավալհոն հնչյունավորում է Մոանային, իսկ Դուեյն Ջոնսոնը՝ Մաուիին։ Ֆիլմի սունդթրեքրերի ստեղծմանը մասնակցել է նաև Լին Մաուել Միրանդան։ Այն թողարկվել է 2016 թվականի նոյեմբերի 23-ին, Walt Disney Pictures-ի կողմից։

Սյուժե 
Գործողությունները տեղի են ունենում 2000 տարի առաջ, Խաղաղ օվկիանոսի հարավում գտնվող Օվկիանիայում։ Ցեղի առաջնորդի դուստրը՝ 14-ամյա Մոանա Վայալիկին իր ընտանիքը գտնելու նպատակով իր ընկերոջ՝ կիսաստված տրիկստեր Մաուիի հետ ուղևորվում է Խաղաղ օվկինսում ճանպարահորդելու, իրենց ճանապարհին նրանք հանդիպում են հսկայական ծովային արարածների հետ։

Հնչյունավորող կազմ 
 Աուլի'ի Կրավալհո՝ Մոանա, ցեղի առաջնորդի միակ դուստրը, ով ճանապարհորդում է օվկիանոսով՝ իր ընտանիքին գտնելու և օգնելու նպատակով։
 Դուեյն Ջոնսոն՝ Մաուի, հայտնի կիսաստված, ով օգնում է Մոանային իր ճանապարհորդությունում։
 Տեմուերա Մորիսոն՝ առաջնորդ Տուի, Մոանայի հայրը և Մոտոնուի կղզու տիրակալը։
 Նիկոլ Շերզինգեր՝ Սինա, Մոանայի մայրը։
 Ռեյչել Հաուս՝ տատիկ Տալա, նա շատ մոտ է Մոանայի հետ և շատ է սիրում օվկիանոսը։
 Ջեմի Կլեմենտ՝ խեցգետին Տամատոա։
 Ալան Տուդիկ՝ աքաղաղ Հեյ Հեյ, Մաուիի և Մոանայի կենդանին։
 Ֆիլիպա Սու՝ Մոտոնուի գյուղի բնակիչ։

Կրկնօրինակում 
Walt Disney Animation Studios-ի արտադրության «Մոանա» մուլտֆիլմի հայկական հեռուստապրեմիերան տեղի է ունեցել 2020 թվականի դեկտեմբերի 31-ին՝ ժամը 12:00-ին Առաջին ալիքի եթերում։ Կրկնօրինակումով զբաղվել է «Երևան Ստուդիան», երգերի մշակումով՝ Հայաստանի Հանրային Ռադիոն։

Արտադրություն 

2009 թվականին նկարահանելով «Արքայադուստրը և գորտը» մուլտֆիլմը, Կլեմենտսը և Մասկերը սկսեցին աշխատել Թերրի Փրաթչեթի «Մոր, Մահվան աշակերտը» գրքի էկրանիզացման վրա, բայց առաջացան հեղինակային իրավունքների հետ կապված խնդիրներ, որոնք պատճառով գործընթացը դադարեցվեց, 2011 թվականին նրանք որոշեցին նկարահանել միայն իրենց սեփական գաղափարներով ֆիլմեր։ 2012 թվականին Կլեմենտսը և Մասկերը ճանապարհորդեցին Խաղաղ օվկիանոսի հարավում գտնվող Ֆիջի, Սամոա և Տահիտի կղզիներով՝ այնտեղ ապրող մարդկանցից իրենց կյանքի և մշակույթի մասին տեղեկություններ հավաքելու համար։

Մոանա ֆիլմը Կլեմենտսի և Մասկերի առաջին համակարգչային և անիմացիոն ֆիլմն է։ Ըստ անիմատորների ֆլմը նկարահանվելու է CGI գրաֆիկայով։ Մաուիի դաջվածները նկարվելու են ձեռքով։

Տաիկա Վատիտին գրել է ֆիլմի նախնական սցենարը։ Հետագայում ֆիլմի սցենարով զբաղվել են Պամելա Ռիբոնը, Աարոն Կանդելը և Ջարդեն Բուշը։ Էրիկ Գոլդբերգը աշխատել է ֆիլմի անիմացիայի վրա։ Ֆիլմի կոմպոզիտորներն են՝ Օպետաիա Ֆոա'ին, Մարկ Մանչինան և Լին Մանուել Միրանդան։

Մոանայի հնչյունավորման համար անցկացվել են լսումներ և 14-ամյա աշակերտ Աուլի'ի Կրավալհոն մասնակցելով հաղթել է։

Թողարկում 
2014 թվականի հոկտեմբերի 20-ին Դիսնեյը հայտարարեց, որ 2016 թվականի վերջին կթողարկվի ֆիլմը, նաև ասվել էր որ այն հնարավոր է թողարկվի 2016 թվականի նոյեմբերի 23-ին, երբ հայտարարվել էր այդ մասին, ֆիլմը դեռևս անուն չուներ։ Նոյեմբերի 10-ին հաստատվեց, որ այն կթողարկվի 2016 թվականի նոյեմբերի 23-ին։

Շատ երկրներում հեղինակային իրավունքների հետ կապված խնդիրների պատճառով, այն կանվանվի «Վայանա»։ Իտալիայում այն կանվանվի «Օվկիանիա», իսկ հերոսուհին՝ Վայանա, որպեսզի անվանումը չասոցացվի պոռնոդերասանուհի Մոանա Պոցցիի հետ։

Մարքեթինգ 
2016 թվականի հունիսի 12-ին Դիսնեյը իր Յություբի պաշտոնական կայքում ցուցադրեց ֆիլմի թիզերային հոլովակը։

Քննադատություններ 
Ֆիլմը քննադատել են կիսաստված Մաուիին շատ գեր պատկերելու համար, այդ իսկ պատճառով փորձելով կոտրել պոլինեզիացիների կարծրատիպը նրա տեսքի վերաբերյալ։

Փաստեր 
 Թրեյլերում ցույց է տրվում, որ Մաուին վերածվում է բազեի, այդպիսի ընդունակություն նա ունի մաորիների լեգենդներում։
 «Մոանա» անունը նշանակում է «օվկիանոս», իսկ «Պուա»-ն՝ «ծաղիկ»։
 Աքաղաղ Հեյ Հեյը սկզբում շատ կռվարար էր, ապա նրա բնավորությունը փոխեցին և նա դարձավ ծիծաղելու չափ հիմար։
 Մոանան, ինչպես և մյուս դիսնեյյան արքայադուստր Մերիդան, ոչ մի ռոմանտիկ հարաբերություններ չի ունենա ֆիլմում։
 Գլխավոր հերոսուհին ապրում է Մոտունուի կղզում, որը իրականում գոյություն չունի։ Ռեժիսորները որոշել են չկենտրոնանալ միայն մի կղզու մշակույթի վրա և որոշեցին ստեղծել գոյություն չունեցող վայր՝ մյուս կղզիների բնակիչներին հարգելու համար։
 Պուա անունը առաջացել է «պուակա» անունից; որոշ պոլիզենիական լեզուներում այն նշանակում է խոզ և խոզի միս։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 

2016 մուլտֆիլմեր
Անգլերեն մուլտֆիլմեր
Արկածային մուլտֆիլմեր
Ընտանեկան մուլտֆիլմեր
Ամերիկյան մուլտֆիլմեր
Ամերիկյան եռաչափ ֆիլմեր
Ամերիկյան ֆիլմեր
Walt Disney Pictures ֆիլմեր
2010-ականների ֆենտեզի ֆիլմեր
3D մուլտֆիլմեր
Ամերիկյան ֆենտեզի արկածային ֆիլմեր
Ամերիկյան ֆիլմեր հասունացման տարիքի մասին
Ամերիկյան ֆենտեզի կինոկատակերգություններ