Մարտա Կուզմա

Մարտա Կուզմա (, ), ուկրաինական ծագմամբ ամերիկացի արվեստագետ և թանգարանի վարիչ, Ստոկհոլմ Արվեստների թագավորական ակադեմիայի ռեկտոր։ 2016 թվականին հայտարարվել է, որ Մարտա Կուզման դառնալու է Եյլի արվեստների դպրոցի դեկան։

Կենսագրություն
Մարտա Կուզման ծնվել է 1964 թվականի հունիսի 21-ին ԱՄՆ Նյու Ջերսի նահանգի Պասաիկ քաղաքում՝ ուկրաինացու ընտանիքում։ Նրա մայրը ծնվել է Արևմտյան Ուկրաինայում, հասակ է առել Ինսբրուքում, իսկ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո տեղփոխվել է ԱՄՆ։ Մարտա Կուզման հասակ է առել Նյու Յորքի մերձակայքում գտնվող Մորիսթաուն քաղաքում։ 1986 թվականին Մարտա Կուզման ավարտել է Նյու Յորքի Կոլումբիայի համալսարան Բերնարդ քոլեջը՝ ստանալով արվեստի պատմության ու քաղտնտեսագիտության բակալավրի կոչում։ Աշխատել է մի շարք ոչ առևտրային կազմակերպություններում, ինչպիսիք են Աիսական միությունը (, Նյու Յորք), Ամերիկայի արվեստների ֆեդերացիան () և Լուսանկարչության միջազգային կենտրոնը () Նյու Յորքում։ Վերջին կազմակերպությունում Մարտա Կուզման եղել է միջազգային ցուցահանդեսների ծրագրի պատասխանատուն։

1992 թվականի դեկտեմբերին Մարտա Կուզման մեկնել է Կիև, որտեղ 1994 թվականի ամռանը դարձել է Ջորջ Սորոսի Ժամանակակից արվեստի կենտրոնի առաջին տնօրենը։ Նրա հայտնի նախագծերից է «Ալքիմիական կապիտուլյացիա» արտ-նախագիծը, որ անցկացվել է Սևաստոպոլում՝ Ուկրաինայի ռազմածովային նավատորմի «Սլավուտիչ» ֆլագմանի տախտակամածին։ 1997 թվականին Սորոսի կենտրոնի տնօրեն է դարձել Եժի Օնուխը, իսկ Մարտա Կուզման դարձել է պատկերասրահների ծրագրի ղեկավար։ 1999-2001 թվականներին Մարտա Կուզման Վաշինգտոնում եղել է տեղի նկարիչների աջակցող Washington Project for the Arts կազմակերպության արտ-տնօրեն։ 2002 թվականին նա Լոնդոնում ավարտել է Միդլսեկսի համալսարանը՝ ստանալով գեղագիտության ու արվեստի տեսության մագիստրոսի կոչում։ 2004 թվականին Մասիմիլիանո Ջիոնիի հետ Մարտա Կուզման եղել է Իսպանիայի Սան Սեբաստիան քաղաքում կայացած «Մանիֆեստ 5» բիենալեի ղեկավար։

2005-2013 թվականներին Մարտա Կուզման գլխավորել է Office for Contemporary Art Norway հիմնադրամը Օսլոյում։ 2009 թվականին նա Վենետիկի բիենալեում եղել է Սկանդինավյան տաղավարի պատասխանատուն և Դանիայի ու Նորվեգիայի միջև վարել է բանակցություններ, որոնց արդյունքում բիենալեում ներկայացվել է Էլմգրին և և Դրագսետ ցուցահահանդեսը երկու տաղավարերից։ 2009 թվականին Մարտա Կուզման եղել է Վենետիկի Ճարտարապետության ինստիտուտի հրավիրյալ պրոֆեսոր։ 2011 թվականին Պաբլո Լաֆուենտեի ու Պիտեր Օսբորնի հետ միասին եղել է Վենետիկի բիենալեում Նորվեգիայի տաղավարի պատասխանատուն, 2012 թվականին Կասելում անցկացված «documenta 13» ցուցահանդեսի պատասխանատուն և 2013 թվականին Վենետիկի բիենալեում Նորվեգիայի տաղավարի պատասխանատուն։

2014 թվականի հուլիսին Մարտա Կուզման նշանակվել է Ստոկհոլմի Արվեստների թագավորական ակադեմիայի ռեկտոր։ 2016 թվականի փետրվարին հայտարարվել է, որ Մարտա Կուզման կդառնա Եյլի արվեստների դպրոցի դեկան։

Մատենագրություն

Ծանոթագրություններ 

Ամերիկացի արվեստագետներ