Կուր (դիցաբանություն)

Կուր, ըստ Շումերական դիցաբանության՝ Կուրը երբևիցե գոյություն ունեցած վիշապներից առաջինն է։ Նա հիմնականում նշվել է որպես Արևելյան Զագրոս լեռան բնակիչ։ Կուրի սեպագիրը դրվել է լեռան սրբապատկերով ՝ 𒆳, որը նաև նշանակում է «օտար երկիր»։

Դիցաբանություն 
Չնայած երկրի անունը Կի էր, Կուրը նաև նշանակում էր երկիր, իսկ իրեն՝ Շումերին անվանում էին Կուրա-Գալ կամ Մեծ աշխարհ։ Կուր-գալը նշանակում է նաև «Մեծ Լեռ» և մետոնոմիա է Նիպուրայի և Էնլիլիայի համար, ովքեր ղեկավարում էին երկիրը։ Էկուրը՝ լեռնային տունը, Էնլիլյայի և Նեպուրի մատուռն էր։ Նրա տարածված անունն է «դժոխք» կամ «աշխարհը գետնի տակ»։ Երբեմն Կուրն անվանում էին նաև մեռյալների տուն։ Հնարավոր է, որ Զագրոս լեռների գազային զանգվածները լեռանը տվել են ոչ ճիշտ նշանակություն, ինչպիսինն է լեռան՝ աստվածների բնակատեղի լինելը։ Սակայն ըստ Հին Մերձավոր Արևելքի դիցաբանության լեռները համարվում են աստվածների բնակատեղի։ Դժոխային երկիր Կուրը համարվում է դատարկ տարածություն նախնադարյան Աբզու ծովի և Մա երկրի միջև։ Այսպիսով Կուրը համապատասխանում է Կի-Գալին կամ Մեծ լեռանը, որը համարվում է դժոխք, իսկ նրա ղեկավարն է Էրեշկիգալը՝ Մեծ Երկրի աստվածուհին։ Ավելի ուշ, ըստ բաբելոնյան դիցաբանության Կուրը հնարավոր Անունակին է, Էրեշկիգալը եղբայրը, Ինանա, Էնկի և Էնլիլ։ Էնումա Էնլիշում մ.թ.ա. առաջին հազարամյակում Կուրը համարվում էր Սբ. Թիամաթի մի մասը և թվում էր որպես օձանման վիշապ։ Մի պատմության մեջ հսկա Կուր օձի սպանությունը դարձավ համաշխարհային ջրհեղեղի պատճառ։

Ծանոթագրություններ 

Վիշապներ
Մերձավոր Արևելքի դիցաբանություն