Տիրամայր (նկար, Մունկ)

«Տիրամայր» (, հայտնի է նաև հետևյալ անվանումներով՝ «Հղիացում» և «Սիրող կինը»), նորվեգացի նկարիչ-էքսպրեսիոնիստ Էդվարդ Մունկի կտավը։ «Տիրամայր» նկարի առաջին տարբերակը Մունկը վրձնել է 1893—1894 թվականներին։ 1895 թվականին այն օգտագործվել է որպես վիմագրություն։ Այս նկարն ունի թվով հինգ տարբերակներ։

Նկարագիր 
Տիրամայրը պատկերված է մորեմերկ երիտասարդ կնոջ կերպարով։ Նա ունի կիսափակ, էքստազի մեջ գտնվող աչքեր և սև գահավիժող վարսեր։ Կանոնական, այսինքն եկեղեցու կանոններով սահմանված Տիրամոր պատկերից, կտավում մնացել է միայն գլխի շուրջը տարածվող լուսապսակը։ Որմնանկարի տարբերակը բավականին տարբերվում է յուղաներկ կտավից։

Ներշնչանք 

Նկարի տարեբերակներից մեկի բնորդը հանդիսանում է գրող, դաշնակահար և արվեստագետների ներշնչանք Դագնի Յուլը՝ գրող Ստանիսլավ Պշիբևսկու կինը և Մունկի մոտիկ ընկերուհին։

Գտնվելու վայր 
«Տիրամայր» կտավի տարբերակները ներկա պահին պահպանվում են Մունկի թանգարանում և Օսլոյի արվեստի, ճարտարապետության և դիզայնի ազգային թանգարանում, ինչպես նաև Համբուրգյան Կունստհալեում։ Եվս երկու տարբերակ պահպանվուն են անհատական հավաքածուներում։

Կողոպուտ 
2004 թվականին երկու զինված գողեր Մունկի թանգարանից դուրս հանեցին «Տիրամայր» և «Ճիչ» ստեղծագործությունները։ 2006 թվականի մայիսին, երբ դեռևս նկարները չէին գտնվել, ենթադրյալ հափշտակիչների դատական նիստն էր ընթանում։ Երեք անձինք ստացան չորսից մինչև ութ տարի ազատազրկում, որոնցից երկուսը միաժամանակ նաև մեծ տուգանքի պետք է վճարեին, ևս երեք անձինք արդարացվեցին։ Ոստիկանությունը գտավ հափշտակված նկարները այդ թվականի օգոստոս ամսին։

Տե՛ս նաև 
 Էդվարդ Մունկի նկարների ցանկ

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 «Мадонна»  на сайте Университета штата Калифорния

1884 նկարներ
Էդվարդ Մունկի նկարներ
Նորվեգիայի արվեստ
Կյանքի ֆրիզ
Մունկի թանգարանի նկարներ
Արվեստի գողացված գործեր
Մերկ կանանց պատկերով նկարներ
Մարիամ Աստվածածինը գեղանկարչության մեջ