Դրունք Հայոց

Դրունք Հայոց կամ Արմինյան անցք, լեռնանցք Իրանում, Ղարադաղի լեռներում, Ահար կամ Ագար գյուղաքաղաքից հյուսիս։ Դրունք Հայոց լեռնանցքից ճանապարհը տանում է դեպի հյուսիս, դեպի Արաքսի հայտնի կամուրջներից մեկը՝ Խուդափերինի (հնում՝ Քարավազ) կամուրջը, որի հյուսիսային ծայրում գտնվում էր Նակորքան (Նակորզան) քաղաքը։

Աշխարհագրական դիրք 
Սյունյաց լեռները ընդհատվում են Արաքս գետով այժմյան Մեղրի-Ագարակի մոտ և շարունակվում են գետի աջ ափից հարավ-արևելյան և արևելյան ուղղությամբ,ու հայտնի են Սիահկուհ կամ Ղարա-դաղ անունով։ Ստրաբոնը և այլ հեղինակներ այս լեռնաշղթան անվանել են Հայկական լեռներ։

Այս լեռները Արաքս գետի և Կապուտան (այժմ՝ Ուրմիա) լճի ավազանի միջև են, կազմում են բարձրադիր Ղարադաղի շրջանը, որը հին հայկական Պարսպատունիք գավառն է։ Հայկական լեռների գագաթներից հայտնի է Հաշտասարը (2954 մ)։  Էրատոսթենեսն այս լեռներում հիշատակում է Դրունք Հայոց լեռնանցքը, որը 14-րդ դարի հեղինակ Համդալլահ Ղազվինին անվանել է «Արմինիյան անցք»։

Ստրատեգիական նշանակություն 

Հայկական լեռնաշխարհը մշտապես բնական կամուրջի դեր է ունեցել Արևմուտքի և Արևելքի միջև։ Այստեղով են անցել հին աշխարհի ռազմական և միջազգային քարավանային առևտրի ճանապարհները, որոնց համար մեշ պետությունները պատերազմներ են մղել թատերաբեմը եղել է Հայստանը։

Հայկական լեռնաշխարհը, շրջապատված լինելով բարձր լեռներով, արտաքին աշխարհի հետ հաղորդակցությունն ապահովել է մի քանի լեռնանցքների միջոցով, որոնք հին հայերը անվանել են «դրունք»՝ դռներ, «կղեսուրք», «կապան» և «պահակ», «ձեռնակ» բառերով։ Նվաճողներն առաջին հերթին ուշադրություն էին դարձնում այդ լեռնանցնքների վրա։ Այնտեղ կառուցել են հատուկ ամրություններ և կայազոր տեղավորել։

Ֆիսկալ նշանակություն 
Լեռնանցքով անցնող առևտրային քարավաններից ստացվող  մաքսը և բաժը հանդիսացել են եկամուտների հսկայական աղբյուր։

Դրունք Հայոց լեռնանցքի և մյուս լեռնային անցքերի վրա առաջին անգամ ուշադրություն են դարձրել ասորեստանյան թագավորները դեռևս մ․թ․ա․ 13-րդ դարից սկսած, երբ կատարում էին ներխուժումներ Արածանիի հովիտը։Հայկական լեռներում հայտնի այս լեռնանցքը ևս եղել է օտար նվաճողների ուշադրության կենտրոնում։

Տես նաև 

 Դրունքի լեռնաշղթա
 Դրունք (լեռնանցք)
 Դրունքասար (լեռնագագաթ, Սյունիքի մարզ)
 Դրունքաքիթ

Հղումներ 

Դրունք Հայոց լեռնանցքը Վիքիմապիա կայքում

Ծանոթագրություններ 

Հայկական լեռնաշխարհի լեռնանցքներ
Լեռնանցքներ այբբենական կարգով
Իրանի լեռնանցքներ