Բուկ (ԶՀՀ)

Բուկ (), Խորհրդային (հետագայում Ռուսական) արտադրության զենիթահրթիռային համալիր։

Ընդհանուր բնութագիր 
Բուկ համակարգը համազորային թրթուրավոր ինքնագնաց է։ Այն նախատեսված է փոքր և միջին բարձրությունների վրա, մինչև 830 մ/վ արագությամբ թռչող, շարժունակ աերոդինամիկ օդային թիրախների ոչնչացման համար։ Բուկ համակարգը ընդունակ է նաև խոցել մարտավարական բալիստիկ հրթիռներ։

Արտադրություն 
Բուկ հակաօդային պաշտպանության զենիթահրթիռային համակարգի արտադրման նպատակը Կուբ համակարգերին փոխարինելն է։ Ստեղծման աշխատանքները սկսվել են 1972 թվականին։ Խմբաքանակային արտադրության է դրվել 1978 թվականին։ Բուկ համակարգը շահագործման է հանձնվել խորհրդային բանակում 1980 թվականից։ Բուկ համակարգն աշխարհի միջին հեռահարության լավագույն համալիրներից է։

Մարտավարատեխնիկական տվյալներ 
Այս ՀՕՊ համակարգերը կարող խոցել մանևրող ինքնաթիռներ և ուղղաթիռներ ինչպես ցածր այնպես էլ բարձր բարձրության վրա։ Բուկ համակարգերը կարող են նաև խոցել բալիստիկ հրթիռներ, թևավոր հրթիռներ, հակա-ճառագայթման հրթիռներ և անօդաչու սարքեր։ Բուկ համակարգն արձակում է 9Մ38 հրթիռներ։ Այս հրթիռները կարող են խոցել 3.4-20.5 կմ հեռավորության և մինչև 25 կմ բարձրության վրա գտնվող թիրախներ։ Բուկ համակարգերը կարող են կրակել նաև հին Կուբ հակաօդային պաշտպանության հրթիռային համակարգերի 9Մ9Մ3 հրթիռներ։

Կիրառություն 
Բուկ համակարգերն արդեն արտահանվել են մի շարք երկրներ։ Ներկայումս Ռուսաստանում գործում է շուրջ 350 Բուկ համակարգեր։ Բացի Ռուսաստանից այս համակարգերը այժմ գտնվում են բազմաթիվ երկրների սպառազինություններումև նաև որոշ տեսակի նավերի վրա։ Այս համալիրը 2008 թվականին կիրառվեց ռուս-վրացական պատերազմի ժամանակ և, չնայած տարակարծիք տեսակետներին, կիրառության արդյունքները համարվում են լավ։ Այս համակարգով է խոցվել նաև ռուսական ռազմավարական Տու-22Մ ռմբակոծիչը։

Սպառազինություն

Աղբյուրներ 
 Buk
 Buk M2E
 ՌԴ լավագույն ԶՀՀ-ները

Հրթիռային զենք