Վիկտոր Դիկ

Վիկտոր Դիկ (, ), չեխ գրող, արձակագիր, դրամատուրգ, հրապարակախոս, ազգայնական, քաղաքական գործիչ, իրավաբան։

Կենսագրություն 
Վիկտոր Դիկը ծնվել է 1877 թվականին Պշովկայի Մելնիկ քաղաքի մոտ։ Սովորել է Պրահայի գիմնազիայում, այնուհետև Պրահայի Կարլի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետում։ 1907 թվականից մինչև մահ եղել է «Լումիր» (Lumír) ամսագրի խմբագիրը։ Խմբագրել է նաև «Սամոստատնոստ» (Samostatnost) ամսագիրը, 1918 թվականին եղել է «Նարոդնի լիստի» (Národní listy) թերթի խմբագիր։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ մամուլում տարածած իր քաղաքական հայացքների համար ձերբակալվել և բանտարկվել է Վիեննայում։

Քաղաքական գործունեությամբ զբաղվել է 1911 թվականից որպես Պետական առաջադիմական կուսակցության (Státoprávně pokroková strana) անդամ։ 1918 թվականին հիմնադրել է Ազգային ժողովրդավարական կուսակցությունը և ընտրվել է խորհրդարանի պատգամավոր, 1925 թվականին՝ սենատոր։ Եղել է նախագահ Թոմաշ Մասարիկի քաղաքականության հակառակորդը։

Ընտանիք
1928 թվականին ամուսանցել է գրող, ժուռնալիստ Զդենկա Գասկովայի հետ։

Մահը 
Մահացել է 1931 թվականի մայիսի 14-ին Լոպուդ կղզու (Հարավսլավիա) մոտակայքում՝ լողի դասընթացի ժամանակ սրտի կաթվածից։

Ստեղծագործություններ 

Վիկտոր Դուկի ստեղծագործությունները խիստ բազմազան են։ Գրական ասպարեզ է մտել 1890-ական թվականներին։ Նրա վաղ շրջանի լիրիկական ստեղծագործությունների վրա նշանակալից ազդեցություն է թողել դեկադենտական պոեզիան։ Վիկտոր Դիկի էպիկական պոեզիան («Ապստամբներ, 1903, «Յոթ սիրահարված ավազակներ», 1907») ռոմանտիկ բնույթ են կրում։ 1900-ական թվականներին Դիկը հրատարակել է  «Սատիրաներ և սարկազմներ» (1905) և «Մեր գյուղի հեքիաթները» (1910) ժողովածուները, որոնցում արտացոլվել է հեղինակի քննադատական վերաբերմունքը դեպի ավստրո-հունգարական միապետությունն ու չեխ քաղաքական կյանքը։

Վիկտոր Դիկի ստեղծագործական ժառանգությունից մեծագույն արժեք են ներկայացնում առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին ստեղծած նրա բանաստեղծությունների հետևյալ ժողովածուները՝
 «Թեթև ու ծանր քայլեր», 1915
 «Կամ-կամ», 1918
 «Լուսամուտ», 1921
 «Վերջին տարին», 1922
Այս ժողովածուները հեղինակի «Ռազմական տետրալոգիա» բանաստեղծությունների ընդհանուր գիրքն են կազմում։

Չեխոսլովակյան բուրժուական պետության ստեղծումից հետո Վիկտոր Դիկն անցել է քաղաքական ծայրահեղ ռեակցիոն դիրքեր։ Այդ շրջանի նրա բանաստեղծությունները գունավորված են միստիցիզմի գաղափարներով, դրանցում հնչում են նացիոնալիստական մոտիվներ։

Պոեզիա 
 A porta inferi, 1897
 Síla života, 1898
 Marnosti, 1900
 Satiry a sarkasmy, 1905
 Milá sedmi loupežníků, 1906
 Pohádky z naší vesnice, 1910
 Giuseppe Moro, 1911
 Zápas Jiřího Macků, 1916
 Noci chiméry, 1917
 Devátá vlna 1930
 Lehké a těžké kroky 1915
 Anebo 1917
 Okno 1921
 Poslední rok 1922

 Արձակ
 Stud, 1900
 Hučí jez a jiné prózy, 1903
 Konec Hackenschmidův, 1904
 Prosinec, 1906
 Prsty Habakukovy, 1906
 Píseň o vrbě, 1908
 Příhody, 1911
 Krysař, 1915
 Tajemná dobrodružství Alexeje Iványče Kozulinova, 1923
 Tichý dům, 1921
 Zlý vítr, 1922
 Prsty Habakukovy, 1925
 Můj přítel Čehona, 1925
 Dědivadelní hra, 1927
 Holoubek Kuzma, 1928
 Soykovy děti, 1929

 Քաղաքական գրականություն 
 Ad usum pana presidenta republiky 
 O národní stát Դրամաներ 
 Epizoda, 1906
 Posel, 1907
 Zmoudření Dona Quijota, 1913
 Veliký mág, 1914
 Zvěrstva, 1919
 Ondřej a drak, 1919
 Revoluční trilogie, 1921
 Napravený plukovník Švec, 1929

 Հուշեր 
 Vzpomínky a komentáře'', 1927

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Viktor Dyk

Չեխ բանաստեղծներ
Չեխ գրողներ
20-րդ դարի վիպասաններ
Չեխ դրամատուրգներ
Չեխ արձակագիրներ
Հրապարակախոսներ
Չեխիայի քաղաքական գործիչներ
Չեխ լրագրողներ
Կարլի համալսարանի շրջանավարտներ
Չեխ իրավաբաններ
Սրտամկանի ինֆարկտից մահացածներ