Աշիլ Ֆրանսուա Բազել

Աշիլ Ֆրանսուա Բազել (, փետրվարի 13, 1911, Վերսալ, Ֆրանսիա - սեպտեմբերի 23, 1888, Մադրիդ, Իսպանիա), ֆրանսիացի զինվորական գործիչ, Ֆրանսիայի մարշալ 1864 թվականից։ Ալժիրի (1835), Իսպանիայի (1837), Ղրիմի (1853–1856), Ավստրո–իտալո–ֆրանսիական (1859) պատերազմների և Մեքսիկական հեռարշավի (1862–1867) մասնակից։

Կենսագրություն 
Վայելում էր պալատական շրջանների հովանավորությունը։ 1870–1871 թվականների ֆրանս–պրուսական պատերազմի ժամանակ կորպուսի հրամանատար էր։ 1870 թվականի հոկտեմբերի 27-ին Մեց ամրոցը 173-հազարանոց մարտունակ բանակով պրուսացիներին հանձնելու համար զինվորական դատարանը 1873 թվականին Բազելին դատապարտեց մահվան, որը փոխարինվեց 20 տարվա բանտարկությամբ։ 1874 թվականին փախավ բանտից և կյանքի վերջին տարիներն ապրեց Իսպանիայում։

Գրականություն 
 Theodor Fontane: Der Krieg gegen Frankreich 1870 - 1871, Berlin 1873 bis 1876. Henri d’Orléans, duc d’Aumale: Procès Bazaine, affaire de la capitulation de Metz, seul compte rendu sténographique in extenso des séances du 1er conseil de guerre de la 1re division militaire ayant siégé à Versailles (Trianon), du 6 octobre au 10 décembre 1873 / sous la présidence de M. le Général de division Duc d'Aumale. – Paris : Librairie du Moniteur Universel, 1873
 Amédée Le Faure: Procès du Maréchal Bazaine. Rapport. Audiences du premier conseil de guerre. Compte rendu rédigé avec l'adjonction de notes explicatives. – Paris : Garnier, 1874
 F. de La Brugère (d.i. Arthème Fayard): L' Affaire Bazaine : Compte-rendu officiel et in extenso des débats, avec de nombreuses biographies. – Paris : Fayard, 1874
 Robert [Bazaine]-Christophe: Bazaine innocent. – Paris : Nantal, 1938
 Robert Burnand: Bazaine. – Paris : Librairie Floury, 1939
 Robert Christophe: La vie tragique du maréchal Bazaine. – Paris : Editions Jacques Vautrin, 1947
 Jean Cahen-Salvador: Le procès du maréchal Bazaine. – Lausanne : La Guilde du Livre, 1946
 Edmond Ruby und Jean Regnault: Bazaine coupable ou victime? A la lumière de documents nouveaux. – Paris : J. Peyronnet & Cie, 1960
 Maurice Baumont: Bazaine : les secrets d'un maréchal (1811–1888). – Paris : Imprimerie Nationale, 1978. – ISBN 2-11-080717-2
 Der Prozeß Bazaine''. In: Beiheft zum Militair-Wochenblatt (Berlin) 1874, H.2, S. 6-124

Ծանոթագրություններ 

Ֆրանսիացի ռազմական գործիչներ
Ֆրանսիայի քաղաքական գործիչներ
Ֆրանսիացի մարշալներ
Ֆրանսիացի գեներալներ
Բաղնիքի շքանշանի ասպետներ