Արդարություն և զարգացում կուսակցություն (Թուրքիա)

Արդարություն և զարգացում կուսակցություն (ԱԶԿ) (), հաճախ կրճատվում է որպես AKP կամ AK Parti (՝ սպիտակ, լուսավոր, մաքուր), Թուրքիայի իշխող քաղաքական կուսակցություն։ ԱԶԿ-ն իրեն հայտարարել է պահպանողական հոսքի աջակենտրոն կուսակցություն, որը հիմնվում է արևմտյան արժեհամակարգի վրա, այնպիսի հասկացության, ինչպիսին է շուկայական տնտեսությունը։ ԱԶԿ-ն մշտապես կողմ է արտահայտվել Թուրքիայի անդամակցությանը ԵՄ-ին։ Ներկայումս կուսակցության առաջնորդը Բինալի Յըլդըրըմն է։ Մինչ Յըլդըրըմը կուսակցության առաջնորդը եղել է Թուրքիայի ներկայիս նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը։

Պատմություն 
Կուսակցությունը հիմնվել է 2001 թվականի օգոստոսի 14-ին Թուրքիայում արգելված իսլամիստական ուղղություն ունեցող «Բարեգործների կուսակցության» պահպանողական թևի կողմից։ Կուսակցությունը միտված էր քաղաքական և տնտեսական բարեփոխումների իրականացմանը, և հիմնական նպատակներից մեկը հանդիսանում էր Թուրքիայի անդամակցումը ԵՄ-ին։ Դրան զուգահեռ Էրդողանը ծավալեց պայքար իսլամիստների իմիջի ձևավորման դեմ, ինչը իրականացնում էին նրա քաղաքական օպոնենտները։ 2002 թվականին ԱԶԿ-ն հաղթեց խորհրդարանական ընտրություններում՝ հավաքելով 34,28 % ձայն և ստացավ 550 տեղերից 363-ը Թուրքիայի խորհրդարանում, որը երկու անգամ ավելի շատ էր, քան երկրորդ տեղում գտնվող կուսակցությունը։

2003 թվականին կուսակցությունում տեղի ունեցավ ճգնաժամ՝ Թուրքիայի դերի հետ կապված Իրաքյան ճգնաժամում։ Որպեսզի թույլ չտրվի ամերիկյան զորքերի մուտքը երկիր, կուսակցության որոշ պատգամավորներ անցան Հանրապետական ազգային կուսակցության շարքերը։ Արդյունքում Թուրքիան չթույլատրեց ամերիկյան ուժերի կենտրոնացում Թուրքիայում։

ԱԶԿ-ի կառավարման ժամանակաշրջանում Թուրքիայում արձանագրվել է տնտեսական աճ և հաղթահարվել է բազմամյա հիպերինֆլյացիան։ The Economist-ը ԱԶԿ-ի կառավարման ժամանակաշրջանը անվանեց ամենահաջողակը վերջին հիսուն տարիներին։

2015 թվականի օգոստոսին չձևավորվեց կոալիցիոն կառավարություն, և նույն տարվա նոյեմբեր ամսին նշանակվեց արտահերթ ընտրություններ։ Կուսակցության որոշ անդամներ դարձան ժամանակավոր կառավարության ղեկավարներ՝ Ազգային գործունեություն և Ազգերի դեմոկրատական կուսակցությունների հետ համատեղ։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Կուսակցության պաշտոնական կայքը թուրքերենով և Կուսակցության պաշտոնական կայքը անգլերենով
 Կուսակցական ծրագիրը անգլերենով

Թուրքիայի կուսակցություններ