Ստեֆան Ժերոմսկի

Ստեֆան Ժերոմսկի (, ), լեհ գրող, թատերագիր, հրապարակախոս

Կենսագրություն 
Ստեֆան Ժերոմսկին ծնվել է Ստրովչինա գյուղում։ Մանկության տարիներն անց է կացրել 1863 թվականի ապստամբության ավանդույթներով լի վայրերում, որոնք իրենց ազդեցությունն են թողել նրա գրական առաջին գործերի վրա։ Միջնակարգ կրթությունն ստացել է Կելցեի ռուսական դպրոցում, որը նկարագրել է իր «Սիզիֆյան աշխատանք» վեպում։ Այնուհետև սովորել է Վարշավայի անասնաբուժական ինստիտուտում։ 1889 թվականից աշխատել է որպես մասնավոր ուսուցիչ։ 1880-ական թվականներին սկսել է գրական գործունեությունը։ 1892 թվականին ճամփորդել է Վիեննայում, Ցյուրիխում, Մյունխենում։ 1892-1896 թվականներին աշխատել է որպես գրադարանավար, եղել է Ռապերսվիլի լեհական ազգային թանգարանի (Շվեյցարիա) գրադարանավարը, 1897-1904 թվականներին աշխատել է Վարշավայի Զամոյսկիների գրադարանում։ Պոեզիայի առաջին ժողովածուները հրատարակել է 1895 թվականին։ 1906 թվականին ուղևորվել է Իտալիա, 1908 թվականին ձերբակալվել է ագիտացիոն գործունեության համար։ Ազատ արձակվելուց հետո՝ 1912 թվականին, բնակվել է Փարիզում։ Լեհաստան վերադառնալով՝ ապրել է Կրակովում և Զակոպանեում։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի սկզբում միացել է Յուզեֆ Պիլսուդսկու լեգիոնին, սակայն շուտով լքել է այն։ 1914 թվականին Յան Կասպրովիչի հետ միասին Զակոպանեում հիմնադրել է գաղտնի քաղաքական կազմակերպություն, որը քարոզել է բոլոր լեհական հողերի միավորման գաղափարը։ Մասնակցել է տարբեր քաղաքական, հասարակական, մշակութային արշավների, նախաձեռնել է Լեհաստանի գրականության ակադեմիայի ստեղծումը, հիմնադրել է Լեհաստանի Գրական ակումբը (Polski Klub Literacki)։

1924 թվականին առաջադրվել է Գրականության Նոբելյան մրցանակի, որը ստացել է Վլադիսլավ Ստանիսլավ Ռայմոնտը։ 1925 թվականին ստացել է պետական գրական մրցանակ «Քամին ու ծովը („Wiatr od morza“) ստեղծագործության համար։

Գրական գործունեություն 
Ժերոմսկու էսթետիկական հայացքների ձևավորման գործում մեծ դեր է խաղում ռուս գրականությունը։ Իր առաջին գործերով նա աչքի ընկնող տեղ է գրավում իր ժամանակի դեմոկրատական գրողների շարքում՝ հանդես գալով որպես բուրժուական հասարակարգի կրքոտ և անողոք քննադատ։ Ժերոմսկու բարձր արվեստով գրված ռեալիստական երկերը, որոնք պատկերում են լեհ բանվորների և գյուղացիների ծանր կյանքը, մերկացնում են հին աշխարհի սոցիալական անհավասարությունը, կազմում են լեհ ժողովրդի դեմոկրատական մշակութային ժառանգության արժեքավոր գանձերը։

Երկեր 
   Charitas (1919) (cz.3 cyklu Walka z szatanem)
   Doktor Piotr
   Duma o hetmanie
   Dzieje grzechu (1908)
   Echa leśne
   Firlykowe Wzgórze
   Ludzie bezdomni (1900)
   Na probostwie w Wyszkowie
   Nawracanie Judasza (1916) (cz.1 cyklu Walka z szatanem)
   O żołnierzu tułaczu
   Popioły (1902)
   Przedwiośnie
   Puszcza Jodłowa
   Rozdzióbią nas kruki, wrony
   Róża (1909)
   Sen o szpadzie
   Siłaczka
   Sułkowski
   Syzyfowe prace (1897)
   Uciekła mi przepióreczka
   Uroda życia (1912)
   Wiatr od morza
   Wierna rzeka (1912)
   Zamieć (1916) (cz.2 cyklu Walka z szatanem)
   Zapomnienie
   Zmierzch

Գրականություն 
 Витт В. Стефан Жеромский. М., 1961.
 Mały słownik pisarzy polskich. Część pierwsza. Warszawa: Wiedza powszechna, 1966. S. 197-199.

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

 Stefan Żeromski (կենսագրություն, տեքստեր)
 Stefan Żeromski 
 Stefan Żeromski 

Լեհ գրողներ
Լեհ թատերագիրներ
Լեհ հրապարակախոսներ
Լեհ դրամատուրգներ
Գիտաֆանտաստիկ գրողներ
Լեհ հեղափոխականներ