Շատախի գավառակ (Մշո գավառ)

Շատախ, գավառակ Արևմտյան Հայաստանում, Բիթլիսի վիլայեթի Մուշի գավառում։ Գնտվում էր Սասունի հյուսիսային մասում՝ Մշո գավառի սահմանի մոտ։ Հանդիսանում էր Սասունի 8 գավառակներից մեկը, որը փռված էր համանուն գետակի ավազանում։

Անվան ստուգաբանություն 
Գավառակի անվանման ծագման մասին կա երկու ավանդապատում։ Ըստ մեկի գավառակի անվանումը առաջացել է Գևորգ Շատախոս իշխանի անունից։

Ըստ մեկ այլ ավանդապատման այստեղ են թաքնվել հայ փախստականներ, իսկ Շահ Աբասի զինվորները ահաբեկելով ասել են. «Դեռ շատ ախ պետք է քաշեք»։ Որտեղից էլ և ծագել է գավառակի անվանումը։

Աշխարհագրություն 
Գավառակը գտնվում էր խիստ լեռնային վայրում։ Այն ընդգրկում էր Տավրոսի մի քանի լեռնագագաթներ՝ Սասուն, Անդոկ, Կամք, Ելք, Սորոս և Սիմ։ Գավառակի մեծ մասն անտառապատ էր։

Շատախն ուներ բազմաթիվ գետակներ։

Պատմություն 
Մշո Շատախը մինչև XIX դարի 60-ական թվականները որոշ ինքնավարություն ուներ։ Գավառակն ավերվել է 1915 թ.-ի Մեծ Եղեռնի ժամանակ։

Գյուղերը 
Շատախի նշանավոր գյուղերից էին Քոփը, Իրիցանքը, Գեղաշենը, Շուշանմերկը, Սեմալը, Շենիկը, Գելիեգուզանը, Աղբին, Իշխնաձորը և Ալիանցը։ Բոլոր թվարկված գյուղերը զուտ հայաբնակ էին։

Աղբյուրներ 
 «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
 Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն

Տես նաև 
 Բիթլիսի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

Ծանոթագրություններ 

Արևմտյան Հայաստանի գավառներ