Էլի Վիզել

Էլի Վիզել (, , ), ամերիկացի և ֆրանսիացի ազգությամբ հրեա գրող, լրագրող, հասարակական գործիչ, պրոֆեսոր։ Խաղաղության Նոբելյան մրցանակի 1986 թվականի դափնեկիր։ Գրել է իդիշ, եբրայերեն, ֆրանսերեն և անգլերեն լեզուներով։ Էլի Վիզելը հայտնի է Հոլոքոստի, ցեղասպանագիտության և Հայոց ցեղասպանության վերաբերյալ իր աշխատություններով, բազմիցս հանդես է եկել Իսրայելի կառավարության կողմից Հայոց ցեղասպանության ճանաչման կոչով։ Հանդիսանում էր «Ավրորա» առաջին մրցանակի ընտրող հանձնաժողովի անդամ։

Ծագում է Հոլոքոստը վերապրած կրոնական ավանդապահ հրեական ընտանիքից։ Վիզելը նացիստական համակենտրոնացման Օսվենցիմ և Բուխենվալդ ճամբարների գերիներից էր։ Այնուհետև դարձել է նշանավոր ցեղասպանագետ և եվրոպական հրեկանության Աղետի մասնագետ։

1985-ին պարգևատրվել է ԱՄՆ Կոնգրեսի Ոսկե մեդալով։ Նշանավորվել է նաև բազմաթիվ այլ պարգևներով գրական, հասարակական և քարոզչական գործունեության  համար[⇨]:

Կենսագրություն 
Ծնվել է Հյուսիսային Տրանսիլվանիայնի Սիգետ քաղաքում, հանդիսացել է վիժնիցյան հասիդական հուդայականության հետևորդ։ Ունեցել է երեք քույր, ստացել հրեական կրոնական կրթություն։

1940 թվականին Սիգետը կցվել է Հունգարիային, 1944 թվականի մայիսին Նացիստական Գերմանիայի ճնշման տակ քաղաքի բոլոր հրեաները, այդ թվում՝ Վիզելը քույրերի և ծնողների հետ արտաքսվում են Օսվենցիմ համակենտրոնացման ճամբար։ Նրա դաջվածքային համարն էր «A-7713»: Ճամբարում նրան հոր հետ բաժանում են մորից և քույրերից։ Մայրը և քույրերից փոքրը զոհվում են Օսվենցիմում, իսկ հայրը ուտելիքի կռվի պատճառով ծեծվում և սպանվում է Բուխենվալդի ճամբարում (1945 թվական), մյուս գերիների կողմից։

Ստեղծագործությունները 
 Elie Wiesel bibliography

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Bartrop P. R. (անգլ.)русск., Jacobs L. S. (անգլ.)русск. Fifty Key Thinkers on the Holocaust and Genocide. — Routledge, 2013. — P. 294-301. — 336 p.

Արտաքին հղումներ 
 Elie Wiesel: First Person singular-ը(անգլ.)
 Academy of Achievement: Elie Wiesel(անգլ.)
 Text and audio of Elie Wiesel'հայտնի s speech on The Perils of Indifference(անգլ.)
 1988 Audio Interview with Elie Wiesel by Դոն Swaim of CBS Radio, RealAudio (անգլ.)
 
 8 Questions for Elie Wiesel, JEWSWEEK article briefly discussing Wiesel's view regarding the moral necessity of the Iraq War. (անգլ.)
 New York Times — ի The Conversation with Elie Wiesel(անգլ.)
 Elie Wiesel on his Beliefs — Toronto Star-ը (անգլ.)
 Elie Wiesel & Palestinian Memories (անգլ.)
 Հարձակումը Էլի Визеля 
 Գրել-up գիրքը "Հաջորդ սերունդ" ամսագրում "Ժողովուրդը Գրքեր գրքերի աշխարհում"(ռուս.)
 Шубинский Վ. գիշերվանից Հետո // Ժողովուրդը Գրքեր գրքերի աշխարհում. 2016. Թիվ 123(ռուս.)
 Լուսանկարներ Визеля

Ամերիկացի գրողներ
Ֆրանսիացի գրողներ
Հրեա գրողներ
Ամերիկացի լրագրողներ
Ամերիկացի հասարակական գործիչներ
Ամերիկացի պրոֆեսորներ
Ֆրանսիացի լրագրողներ
Ֆրանսիացի հասարակական գործիչներ
Ֆրանսիացի պրոֆեսորներ
Հրեա լրագրողներ
Հրեա հասարակական գործիչներ
Հրեա պրոֆեսորներ
Խաղաղության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ
Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ
Ամերիկացի նոբելյան մրցանակակիրներ
Գրողներ այբբենական կարգով
Արվեստի և գրականության ամերիկյան ակադեմիայի անդամներ
Փարիզի համալսարանի շրջանավարտներ
20-րդ դարի թարգմանիչներ
20-րդ դարի ամերիկացի վիպասաններ
21-րդ դարի ամերիկացի վիպասաններ
Հրեա նոբելյան մրցանակակիրներ
Ամերիկացի տղամարդ վիպասաններ
Ֆրանսիացի թարգմանիչներ
Ֆրանսիացի փիլիսոփաներ
Հրեա փիլիսոփաներ