Սարգիս Բալյան

Սարգիս Բալյան (), օսմանացի քանդակագործ։ 

Հայտնի հայ քանդակագործներ Բալյանների ընտանիքից։

Կենսագրություն 
Ծնվել է 1835 թվականին Ստամբուլում։ Քանդակագործ Կարապետ Բալյանի և նրա կին Նազիկ Բաբայանի չորս որդիներից երկրորդն է։ Նրա եղբայրներ Նիկողոսը, Հակոբը և Սիմոնը նույնպես քանդակագործներ են եղել։ Սարգիսը և Նիկողոսը միասին սովորել են փարզյան նկարչական լիցեյում, սակայն Նիկողոսի հիվանդության պատճառով հարկադրված վերադառնում են Ստամբուլ։ Ստամբուլ վերադառնալուց հետո Սարգիսը միանում է հոր ծրագրին՝ Բեյլերբեյի ամրոցի կառուցմանը։ Հոր մահից հետո զբաղվել է Ադիլե սուլթանի ամրոցի վերանորոգմամբ։
Նրա պրոֆեսիոնալ կարիերան սկսվեց Հակոբի մահից հետո 1875 թվականին և Աբդուլ Համիդ II֊ի գահակալումից հետո։ Իր քաղաքական հայացների պատճառով նրան աքսորում են Եվրոպա, որտեղ նա անցկացնում է 15 տարի, որից հետո վերադառնում է Օսմանյան կայսրություն։

Քաղաքացիական գործունեություն 
Նա հայկական Պատրիարքարանի ասամբլիայի անդամներից էր, և ակտիվորեն օգնում էր հայկական մշակույթի ղեկավարներին։

Հայտնի ստեղծագործություններ 
 Բեյլերբեյի ամրոց (1861 - 1865)
 Չիրագանի ամրոց (1863 - 1871)
 Մեչետ Պերտեվնյալ Վալիդե Սուլթան, եղբոր Բալյան, Հակոբի հետ (1871)
 Փոշու գործարան Զեյտինբուրնում (1874)
 Ռազմական համալսարանի շենք, այժմյան Ստամբուլի տեխնիկական համալսարան
 Բժշկական դպրոոց, այժմյան Գալաթասարի լիցեյ
 Ադիլե սուլթնի ամրոց
 Իհլձի ամրոց
 ԱբդուլԱզիզի որսսորդական տուն
 Կյագիտխանի մզկկիթ

Մահվան վայր 
Թաղված է հայկական Բագլարբաշիի գերեզմանոցում։

Պատկերասրահ

Տես նաև 
 Սինան
 Բալյան ընտանիք

Ծանոթագրություններ 

Հայ քանդակագործներ
Հայերն Օսմանյան կայսրությունում
Օսմանյան կայսրության անձինք
Հայ ճարտարապետներ