Հանս Ռայխենբախ

Հանս Ռայխենբախ (), գերմանացի փիլիսոփա և տրամաբան։ 1926-1933 թվականներին՝ Բեռլինի համալսարանի պրոֆեսոր, 1933 թվականին, ֆաշիզմի իշխանության գլուխ անցնելուց հետո, վտարանդվել է, 1933-1938 թվականներին՝ Ստամբուլի, 1938-1953 թվականներին՝ Կալիֆոռնիայի համալսարանների պրոֆեսոր։ 20-ական թվականներին Հանս Ռայխենբախ մասնակցել է նեոպոզիաիվիզմի օջախներից մեկի՝ Բեռլինի գիտական փիլիսոփայության ընկերության հիմնադրմանը, նրա «Erkenntniss» պարբերական հանդեսի ստեղծմանը։ Լինելով ֆիզիկայի փիլ. հարցերի գիտակ՝ Հանս Ռայխենբախ ներկայացնում էր նեոպոզիտիվիզմի ֆիզիկալիստական թևը, որը «դիտարկվող ֆիզիկական օբյեկտների լեզուն» համարում էր առավել հարմարված գիտական օբյեկտիվ նկարագրության համար։ Հանս Ռայխենբախ քննադատել է ռացիոնալիզմը, նկատի ունենալով այն ուսմունքները, որոնք հավատում են օբյեկտիվ խստիվ պատճառականությանը և, համապատասխանաբար, ճշմարտության հասնելու բանականության կարողությանը։ Մինչդեռ, ըստ Հանս Ռայխենբախի, բնության օրինաչափությանը և ճանաչողությանն առավել համապատասխանում է հավանականային տրամաբանությունը, որը նա մշակել է որպես մաթեմատիկական հավանականությունների տեսության ձևական աքսիոմատիկայի տրամաբանական մեկնաբանություն։ Նույն հիմքով Հանս Ռայխենբախ մշակել է բազմարժեք տրամաբանության համակարգ՝ հարմարեցված քվանտային մեխանիկայի տեսության շարադրման կարիքներին։ Հանս Ռայխենբախ զբաղվել է նաև գիտության օրենքների (նոմոլոգիական ասույթների) տրամաբանական վերլուծությամբ։

Ծանոթագրություններ 

Գերմանացի փիլիսոփաներ
20-րդ դարի փիլիսոփաներ
Գյոթինգենի համալսարանի շրջանավարտներ
Մյունխենի համալսարանի շրջանավարտներ
Գերմանիայի հրեաներ
Հրեա փիլիսոփաներ
Հումբոլդտի համալսարանի շրջանավարտներ