Մարիա Պավլիկովսկա-Յասնոժևսկա

Մարիա Պավլիկովսկա-Յասնոժևսկա (, ), լեհ բանաստեղծուհի։ Հայտնի է որպես լեհական Սապփո և Լեհաստանի միջպատերազմական ժամանակաշրջանի քնարական պոեզիայի թագուհի։

Կենսագրություն 
Մարիա Պավլիկովսկա-Յասնոժևսկան ծնվել է 1983 թվականի նոյեմբերի 24-ին Կրակովում։ Նկարիչ Վոյցեխ Կոսակի դուստրն է։ Սովորել է Կրակովի Գեղարվեստի ակադեմիայում։ Երիտասարդության տարիներին զբաղվել է ինչպես գրականությամբ, այնպես էլ նկարչությամբ։ Վլադիսլավ Բզովսկու հետ ամուսնալուծությունից հետո ամուսնանում է Յան Պավլիկովսկու հետ։ Սակայն երկրորդ ամուսնությունը նույնպես երկար չի տևում։

Մարիա Պավլիկովսկա-Յասնոժևսկան՝ որպես դրամատուրգ, իր կարիերան սկսել է 1924 թվականին. նրա առաջին դրամատիկական ստեղծագործությունը՝ Szofer Archibald, հրատարակվել է Վարշավայում։ Մինչ 1939 թվականը նա գրել էր 15 դրամա։

1939 թվականին՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի նախօրեին, իր երրորդ ամուսնու՝ Ստեֆան Յասնոժևսկի հետ մեկնում է Ֆրանսիա, իսկ 1940 թվականի հունիսին՝ Անգլիա։ Այնտեղ նա հրատարակում է հայրենասիրական բանաստեղծությունների «Վարդն ու այրվող անտառները» (1940), «Զոհ աղավնին» (1941) ժողովածուները։

1944 թվականին նրա մոտ ախտորոշվում է քաղցկեղ։ Մահացել է 1945 թվականի հուլիսի 9-ին Մանչեսթերում։ Թաղված է Մանչեսթերի Հարավային գերեզմանատանը։

Ստեղծագործություններ

Քնարերգություն 
 Niebieskie migdały, Kraków 1922
 Różowa magia. Poezje, Kraków 1924 – z ilustracjami autorki
  Pocałunki, Warszawa 1926
 dancing. karnet balowy, Warszawa 1927
 Wachlarz. Zbiór poezyj dawnych i nowych, Warszawa 1927
 Cisza leśna, Warszawa 1928
 Paryż, Warszawa 1929
 Profil białej damy, Warszawa 1930
 Surowy jedwab, Warszawa 1932
 Śpiąca załoga, Warszawa 1933
 Balet powojów, Warszawa 1935
 Krystalizacje, Warszawa 1937
 Szkicownik poetycki, Warszawa 1939
 Róża i lasy płonące, Londyn 1940
 Gołąb ofiarny. Zbiór wierszy, Glasgow 1941
 Ostatnie utwory, zebrał i opracował Tymon Terlecki, Londyn 1956 – wydany pośmiertnie zbiór ostatnich utworów poetki
 Etiudy wiosenne, Warszawa 1976 – niepublikowane juwenilia
 Pocałunki, Warszawa – Rzeszów 2008 
 Moja siostra poetka, Warszawa 2010 – wybór poezji, także niepublikowanej, dokonany przez Magdalenę Samozwaniec wraz z płytą CD na której Samozwaniec deklamuje 8 wierszy siostry-poetki.
 Wojnę szatan spłodził. Zapiski 1939-1945, Warszawa 2012 - dziennik wojenny poetki opracowany przez Rafała Podrazę.

Դրամատուրգիա 
 Szofer Archibald. Komedia w 3 aktach, 1924
 Kochanek Sybilli Thompson. fantazja przyszłości w 3 aktach, 1926
 Egipska pszenica. sztuka w 3 aktach, 1932
 Powrót mamy. Komedia w 3 aktach, 1935
 Mrówki (myrmeis). sztuka w 3 aktach, 1936
 Rezerwat. Farsa w 3 aktach, 1968 
 Zalotnicy niebiescy. Sztuka w 3 aktach, 1933 
 Dowód osobisty. Komedia w 3 aktach, 1936
 Nagroda literacka. Komedia w 4 aktach, 1937
 Baba-Dziwo. Tragikomedia w 3 aktach, 1938
 Dewaluacja Klary. Komedia w 3 aktach, 1939
 Popielaty welon. Fantazja sceniczna w 9 obrazach, 1939
 Biedna młodość, (słuchowisko radiowe) radio 1936
 Pani zabija pana, (słuchowisko radiowe) radio 1936
 Złowrogi portret, (słuchowisko radiowe) radio 1937

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 
 Sandauer A., Skłócona z historią, в кн.։ Poeci trzech pokoleń, 2 wyd., Warsz., 1962; «Poezja», Warsz., 1970, № 7, s. 9—41.

Արտաքին հղումներ 
 Հոդվածներ Մարիա Պավլիկովսկա-Յասնոժևսկայի մասին
 Մարիա Պավլիկովսկա-Յասնոժևսկայի բանաստեղծությունները

Լեհ բանաստեղծուհիներ
Լեհ կին գրողներ
Լեհ կին դրամատուրգներ
Քաղցկեղից մահացածներ
20-րդ դարի բանաստեղծներ
Բանաստեղծներ այբբենական կարգով