Ջիզիե

Ջիզիե Զիզյա, այլակրոնության հարկ կամ ամենամյա գլխահարկ Արաբական խալիֆայությունում, հետագայում նաև այլ իսլամադավան պետություններում։ Գանձվել է 15—60 տարեկան ոչ մուսուլման տղամարդկանցից։ Զիզիե վճարողները չեն ենթարկվել ջիհադի («սրբազան պատերազմ») և համարվել են զիմմի (առնվել են օրենքի պաշտպանության ներքո)։ Սակայն Զիզիե վճարողները զրկված են եղել քաղաքացիական իրավունքներից։ Գոյություն է ունեցել Զիզիեի երեք չափ (ունեորները վճարել են 48, միջակները՝ 24, չքավորները՝ 12 դիր.-հեմ)։ Սովորաբար Զիզիե գանձվել է համայնքից, միատեղ և միանվագ, երբեմն նաև բնամթերքով։

Քաղաքացիական իրավունք