Մետաստաբիլ վիճակ

Մետաստաբիլ վիճակ (  - մետա և կայուն ), միջակայուն վիճակ, համակարգի հարաբերական կայուն վիճակ, որից այն ինքնակամ (ներքին ֆլուկտուացիաների հետևանքով) կամ արտաքին գրգռիչի ազդեցությամբ կարող է անցնել ավելի կայուն վիճակի։ Ինքնակամ անցման հավանականությունը շատ ավելի փոքր է, քան անկայուն վիճակինը։

 Թերմոդինամիկական համակարգերի մետաստաբիլ վիճակ, անկայուն հավասարակշռության վիճակ։ Արտաքին բավական ուժեղ ազդակների ներգործությամբ համակարգը մետաստաբիլ վիճակից անցնում է մեկ այլ, ավելի կայուն վիճակի։ Մետաստաբիլ վիճակում են գտնվում, օրինակ, գերտաքացված հեղուկը (հեղուկ, որի ջերմաստիճանը բարձր է եռման ջերմաստիճանից՝ տվյալ ճնշման դեպքում), գերսառեցված գոլորշին (գոլորշի, որի ջերմաստիճանը ցածր է կոնդենսացման ջերմաստիճանից՝ տվյալ ճնշման դեպքում), գերհագեցած լուծույթը (լուծույթ, որի կոնցենտրացիան գերազանցում է հագեցած լուծույթի կոնցենտրացիան՝ տվյալ ճնշման դեպքում) և այլն։

 Քվանտային մեխանիկայի օրենքներով նկարագրվող քվանտային համակարգերի մետաստաբիլ վիճակ, ատոմային համակարգերի (ատոմների, մոլեկուլների, միջուկների) գրգռված վիճակ, որը կարող է երկար գոյատևել, այսինքն՝ կայուն է։ Մետաստաբիլ են այնպիսի գրգռված վիճակները, որոնցից քվանտային անցումը ավելի փոքր էներգիայով վիճակի ուղեկցվում է ճառագայթմամբ (ֆոտոնների առաքումով) և արգելված է ջոկման կանոններով, այսինքն՝ այդպիսի անցում կամ առհասարակ չի կարող տեղի ունենալ, կամ քիչ հավանական է։

Մետաստաբիլ վիճակներ
Թերմոդինամիկա