Գրիգորիս Պալաքյան

Գրիգորիս Պալաքյան (), եկեղեցական, ազգային և հասարակական գործիչ։

Կենսագրություն 
Սովորել է Թոքաթի, ապա՝ Կարինի Սանասարյան վարժարաններում, 1913-1914 թթ. Բեռլինի համալսարանում հետևել աստվածաբանության և փիլիսոփայության դասընթացների։ 1914-1915 թթ. Երզնկայի գավառի հայոց առաջնորդական տեղապահ։ 1915 թվականի ապրիլի 24-ին հայ այլ մտավորականների հետ ձերբակալվել է և աքսորվել։ Եղել է Այաշի, Չանկըրի, Չորումի, Թոմարզայի և այլ համակենտրոնացման ճամբարներում։ Բանտարկված է եղել Կոմիտասի, Ակնունու, Սիամանթոյի, Ռուբեն Սևակի և այլոց հետ։ Հրաշքով փրկվելով մահից՝ գերմանացու անվան տակ 1917 թ. գնացել է Կ. Պոլիս։ 1919 թ. տեղափոխվել է Ֆրանսիա, ապա՝ Անգլիա։ 1921 թվականին, Ս. Թեհլիրյանի դատի ժամանակ հանդես գալով իբրև վկա, մերկացրել է երիտթուրքերի հայաջինջ քաղաքականությունը։ Ընտրվել է Մանչեստրի, ապա Մարսելի հայ համայնքների հոգևոր առաջնորդ (ծայրագույն վարդապետ)։ Գրել է մի շարք աշխատություններ (մի մասն անտիպ է)։ «Հայ գողգոթան» աշխատությունը (հ. 1. Վիեննա., 1922, հ. 2. Փարիզ, 1959) հայերի ցեղասպանության պատմության ուսումնասիրության կարևոր սկզբնաղբյուր է։ Փաստական հարուստ նյութերի հիման վրա տալիս է հայ ժողովրդի ողբերգության մանրամասները՝ իբրև ականատես և արհավիրքից վերապրող։

Ծանոթագրություններ 

Հայ հասարակական գործիչներ
1879 ծնունդներ
1934 մահեր
Հայոց ցեղասպանության ականատեսներ
Հայերն Օսմանյան կայսրությունում
Հայոց ցեղասպանությունից փրկվածներ
Օսմանյան կայսրության անձինք
Հայ տղամարդ գրողներ