Պետեր Դեբայ

Պետեր Յոզեֆ Վիլհելմ Դեբայ (Petrus Josephus Wilhelmus Debije / Peter Joseph Wilhelm Debye, ), ֆիզիկոս-տեսաբան։ 1924 թվականից ԽՍՀՄ ԳԱ արտասահմանյան անդամ։

Ավարտել է Ախենի բարձրագույն տեխնիկական դպրոցը (1905) և Մյունխենի համալսարանը (1910)։ Բեռլինի Կայզեր-Վիլհելմ ֆիզիկայի ինստիտուտի տնօրեն (1935 թվականից)։ 1940 թվականից Քոռնելի համալսարանի պրոֆեսոր (Իթաքա)։

Գիտական գործունեություն 
Աշխատանքները վերաբերում են պինդ մարմնի քվանտային տեսությանը։ Առաջարկել է պինդ մարմնի մոդել, ապացուցել, որ ցածր ջերմաստիճաններում բյուրեղային ցանցի ջերմունակությունը համեմատական է բացարձակ ջերմաստիճանի խորանարդին։ Մտցրել է, այսպես կոչված, Դեբայի ջերմաստիճան հասկացությունը։ Տվել է դիէլեկտրիկ բյուրեղների ջերմահաղորդականության տեսությունը։ Մոլեկուլները համարելով կոշտ դիպոլներ՝ Դեբայը մշակել է դիէլեկտրիկների դիպոլային տեսությունը։ Նյութի կառուցվածքի ուսումնասիրման համար լայն կիրառություն է գտել բյուրեղային փոշում և հեղուկներում ռենտգենյան ճառագայթների ինտերֆերենցիայի նրա առաջարկած մեթոդը։ Նրա անունով է կոչվում դիպոլային մոմենտի չափման միավորը՝ դեբայը։ Քիմիայի բնագավառում Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր է (1936)։

Ծանոթագրություններ 

 

Գերմանացի ֆիզիկոսներ
Քիմիայի բնագավառում Նոբելյան մրցանակակիրներ
Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ
Ֆիզիկոսներ այբբենական կարգով
Մյունխենի համալսարանի շրջանավարտներ
Լոնդոնի թագավորական միության արտասահմանյան անդամներ
Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Գերմանացի ճարտարագետներ
Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի արտասահմանյան անդամներ
Գերմանացի քիմիկոսներ
Գերմանացի գիտնականներ
Ամերիկացի ֆիզիկոսներ
ԱՄՆ-ի գիտությունների ազգային ակադեմիայի անդամներ
ԽՍՀՄ ԳԱ թղթակից անդամներ
ԽՍՀՄ ԳԱ արտասահմանյան անդամներ
Հոլանդացի նոբելյան մրցանակակիրներ
Հոլանդացի քիմիկոսներ
Հոլանդացի ֆիզիկոսներ
Ամերիկայի արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորներ
Ամերիկացի ճարտարագետներ
Ամերիկացի գիտնականներ
Նիդերլանդների արվեստի և գիտությունների թագավորական ակադեմիայի անդամներ