Նիկոլա դը Կոնդորսե

Մարի Ժան Անտուան Նիկոլա դը Կոնդորսե (, ), մարքիզ, ֆրանսիացի փիլիսոփա-լուսավորիչ, մաթեմատիկոս, սոցիոլոգ և քաղաքական գործիչ։

Մաթեմատիկական աշխատանքների համար 1769 թվականին ընտրվել է գիտությունների ակադեմիայի անդամ, 1782 թվականից՝ ֆրանսիայի ակադեմիայի անդամ։ Աշխատակցել է «Հանրագիտարանին»։

1791 թվականին ընտրվել է օրենսդրական ժողովում։ Կոնվենտ է ներկայացրել սահմանադրության իր ժիրոնդիստական նախագիծը։ Ռոբհսպիեռի կառավարությունը Կոնդորսեին մեղադրել է դավադրության մեջ և հեռակա դատապարտել մահվան։

1794 թվականին ձերբակալվել է. խուսափելով հրապարակային մահապատժից՝ ինքնասպան է եղել։ Կոնդորսեն դեիզմի և սենսուալիզմի կողմնակից էր։ Պատմության զարգացումը բացատրել է մարդկային բանականության անսահման հնարավորությամբ։ Տնտեսագիտական հարցերում հետևել է ֆիզիոկրատներին։

Կոնդորսեն բնական իրավունքի կողմնակից էր։ Պաշտպանել է մասնավոր սեփականությունն ու գույքային անհավասարությունը, այն համարել անհրաժեշտ, նույնիսկ՝ օգտակար։ Պահանջել է ազգերի միջև անհավասարության ոչնչացում, պատերազմը համարել չարիք։ Կոնդորսեի գաղափարներն ունեցել են առաջադիմական նշանակություն, հատկապես Ռեստավրացիայի դարաշրջանում։

Գրականություն 
 Педагогические идеи Великой французской революции: речи и доклады Мирабо, Талейрана, Кондорсе, Лавуазье и др. / перевод и вступит.статья О. Е. Сыркиной, под ред. А. П. Пинкевича (М.: Работник просвещения. 1926) 
 Бадентэр, Э., Бадентэр, Р. Кондорсе (1743-1794). Ученый в политике / Вступ. ст., сокращ. пер. с фр. О. В. Захаровой. - М.։ Ладомир, 2000. - 398 с. - рецензия
 Литвинова, Е. Ф. Кондорсэ, его жизнь и деятельность, научная и политическая. - СПб։ тип. т-ва «Обществ. польза», 1894.
 Литвинова, Е. Ф. Кондорсэ, его жизнь и деятельность, научная и политическая // Т. Мор. Оуэн. Дидро. Д’Аламбер. Кондорсе. - Челябинск։ Урал LTD, 1998. - (Библиотека Флорентия Павленкова).
 Араго, «Биография Кондорсе»
 Робинэ, «Vie de Condorcet»
 M. Ковалевский, ст. о Кондорсе в «Вестнике Европы» (1894, № 3 и 4);
 Биография Кондорсе, приложенная к изданию его сочинений 1847 г.,
 краткий очерк его жизни, предпосланный русскому переводу «Жизни Вольтера» (перевод В. Чуйко).

Ծանոթագրություններ 

Ֆրանսիացի փիլիսոփաներ
Ֆրանսիացի մաթեմատիկոսներ
Մաթեմատիկոսներ այբբենական կարգով
Ֆրանսիայի քաղաքական գործիչներ
18-րդ դարի փիլիսոփաներ
Ինքնասպան փիլիսոփաներ
Ֆրանսիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Շվեդիայի գիտությունների թագավորական ակադեմիայի անդամներ
Փարիզի համալսարանի շրջանավարտներ
Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Ֆրանսիացի ֆեմինիստներ
Ամերիկայի արվեստների և գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Ֆրանսիացի տնտեսագետներ
Ֆրանսիացի սոցիոլոգներ
Ֆրանսիացի քաղաքագետներ
18-րդ դարի ֆրանսիացի գրողներ
Ֆրանսիական ակադեմիայի անդամներ
Քաղաքական փիլիսոփաներ
Սանկտ Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիայի պատվավոր անդամներ