Սանդերք

Սանդերք, սանտերք, տնային պայմաններում բուրդ կամ բամբակ գզելու գործիք։ Բաղկացած է փայտե պատվանդանից և դրա վրա ուղղահայաց ամրացված մետաղյա (առավելապես՝ պողպատյա) երկշար ատամնաշարից։ Սանդերքով գզում են բուրդ, բամբակ (մտցնում են ատամնաշարի մեջ և երկու կողմից քաշում)։ Գզողը ձեռքորով բռնում է մի կապ բրդի ծայրերից և, միջնամասը թափով հագցնելով սուր մասին, աջ ու ձախ կողմերից քաշում է ներքև։  Սանդերքի վրայից հանված բուրդը կոչվում է մալանչ։ Այն պատրաստ է մանելու։ Օգտագործվում է հնագույն ժամանակներից։

Սանդերքով բուրդ կամ բամբակ գզելու արհեստը կոչվել է գզրարություն։ Հայաստանում այն տարածված է եղել հնագույն ժամանակներից և վերացվել է 1950-ական թվականներին։ Արևմտյան Հայաստանում հայտինի գզրարարեր են եղել  ոզմեցիները։ Նրանք բուրդ գզելու նպատակով հաճախ հասել են Արևելյան Հայաստան և Միջագետք։

Գրականության մեջ

Ծանոթագրություններ 

Կենցաղային գործիքներ