Ալոիզ Գրադնիկ

Ալոիզ Գրադնիկ (, 3 օգոստոսի, 1882, Մեդանա, Ավստրո-Հունգարիա (ներկայում՝ Գորիշկա շրջան, Սլովենիա) – 14 հուլիսի, 1967, Լյուբլյանա, Սլովենիա), սլովենացի գրող, թարգմանիչ, Սլովենիայի Գիտությունների ու արվեստների ակադեմիայի անդամ։

Կենսագրություն 
Ալոիզ Գրադնիկը ծնվել է 1882 թվականի օգոստոսի 3-ին Մեդանայում։ Հայրը սլովենացի էր Տրիեստից, մայրը Գորիցա ու Գրադիշկա կոմսությունից էր։ Ալոիզ Գրադնիկն ավարտել է գիմնազիա Գորիցիայում, ավելի ուշ իրավունք է ուսումնասիրել Վիեննայում։ 1907 թվականից Պուլայում ու Ավստրիայի այլ բնակավայրերում աշխատել է որպես դատավոր։ 1920 թվականին՝ այն բանից հետո, երբ Իտալիան գրավեց Վենետիկ-Ջուլիան, տեղափոխվել է Հարավսլավիայի Թագավորություն, որտեղ նույնպես աշխատել է որպես դատավոր։ Զագրեբում մտերմացել է Վլադիմիր Նազորի շրջապատի հետ։ 1941 թվականին նացիստական Գերմանիայի ներխուժումից հետո վերադարձել է Լյուբլյանա։ 1942-1943 թվականներին եղել է Հոնարս կենտրոնացման ճամբարի կալանավոր. այդ տարիների ապրածն ու զգացածը հետագայում իրենց արտացոլումն են գտել գրողի ստեղծագործություններում։ Պատերազմից հետո ապրել է Լյուբլյանայում, բայց հաճախ այցելել է հարազատ վայրեր։

Մատենագրություն 
 Padajoče zvezde (1916, 1923)
 Begunci (1917)
 Pot bolesti (1922)
 Pisma (1924)
 De Profundis (1926)
 Svetle samote (1932)
 Večni studenci (1938)
 Zlate lestve (1940)
 Bog in umetnik (1943)
 Pojoča kri (1944)
 Pesmi o Maji (1944)
 Primorski soneti (1952)
 Narobe svet in druge pesmi za mladino (1953)
 Harfa v vetru (1954)
 Eros-Tanatos (1962, 1972)

Թարգմանչական գործունեություն 
Ալոիզ Գրադնիկը եղել է պոլիգլոտ. եվրոպական ժամանակակից հիմնական լեզուներից բացի տիրապետել է նաև լատիներենին ու հունարենին, ուսումնասիրել է սանսկրիտ, պարսկերեն, բենգալերեն, հյուսիսային չինարեն։ Թարգմանել է Դանթեի, Պետրարկայի, Լեոպարդիի, Կարդուչիի, Ֆոսկոլոյի, Ժորժ Ռոդենբախի, Ռոմեն Ռոլանի, Անտոն Չեխովի, Մաքսիմ Գորկու, Խուան Ռամոն Խիմենեսի, Ֆեդերիկո Գարսիա Լորկայի, Շանդոր Պետեֆիի, Էնդրի Ադիի, սերբ բանաստեղծների և այլոց ստեղծագործությունները։

Աղբյուրներ 
 Taras Kermauner, Gradnikova pot k Bogu (Nova Gorica։ Zveza kulturnih organizacij, 1997).
 Fedora Ferluga Petronio, "Alojz Gradnik - Pesnik goriških Brd: mednarodni simpozij ob 125. obletnici pesnikovega rojstva", Primorski dnevnik, yr. 69, n. 113 (May 13, 2007).
 Danila Zuljan Kumar, "Z referati osvetlili njegovo poezijo։ Gradnikov simpozij na Univerzi v Vidmu, Briški časnik, y. 11, n. 47 (2007).

Սլովենացի գրողներ
Սլովենացի թարգմանիչներ
Պոլիգլոտներ
Վիեննայի համալսարանի շրջանավարտներ
20-րդ դարի բանաստեղծներ
20-րդ դարի թարգմանիչներ