Հակահայկականությունն Ադրբեջանում

Հակահայկականությունը Ադրբեջանում այսօր ունի շատ լայն տարածում, որը հիմնականում պայմանավորված է Արցախյան ազատամարտի ռազմական գործողություններով։ Համաձայն Եվրոպական հանձնաժողովի ռասիզմի և անհանդուրժողականության դեմ կազմակերպության, հայերը «ամենախոցելի խումբն են Ադրբեջանում ռասիզմի և ռասայական խտրականության դաշտում»։ Ըստ 2012 թվականին անցկացված մի հարցման ադրբեջանցիների 91%-ը հայերին ընկալում են որպես իրենց երկրի ամենամեծ թշնամին։

Հակահայկականության ակունքները 
1905-1906 թվականներից սկսած, ու հատկապես 1918 թվականից 1920 թվականը, տեղի են ունեցել հայերի բազմաթիվ կազմակերպված սպանություններ Ադրբեջանում, հատկապես մայրաքաղաք Բաքվի և Շուշիի հայկական մշակութային կենտրոններում։ Ներկայիս հայատյացությունը հիմնականում ձևավորվել է Խորհրդային Միության վերջին տարիներին, երբ հայերը պահանջում էին Մոսկովյան իշխանությունից փոխանցել հայաբնակ Լեռնային Ղարաբաղի ինքնավար մարզը Ադրբեջանական ԽՍՀՄ-ից Հայկական ԽՍՀՄ։ Ի պատասխան Հայոց պահանջատիրության, տեղի ունեցան հակահայկական հանրահավաքներ մի շարք քաղաքներում, որտեղ հակահայկական ազգայնական խմբերը քարոզում էին հայատյացության զարգացումը։ Այս ամենը հանգեցրեցին Սումգայիթում, Կիրովաբադում և Բաքվում տեղի ունեցող հայ բնակչության ջարդերին։ 1988-ից 1990 թվականը մոտ 350,000 հայեր իրենց դեմ ուղղված բռնության հետևանքով փախուստի դիմեցին Ադրբեջանից։

1994 թվականին ձեռք բերված հրադադարը ներկայումս գտնվում է ուժի մեջ, քանի որ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունը ճանաչված է որպես դե ֆակտո անկախ պետություն։ Սակայն այս ամենին հանդերձ ադրբեջանական կողմը դեռ շարունակում է իրականացնել հակահայկական քաղաքականություն իր ներսում և երկրից դուրս, որը ներառում է Հայաստանի և հայերի նկատմամբ ատելության քարոզչություն և հայկական մշակութային ժառանգության ոչնչացում։

Հակահայկականություն ժամանակակից  Ադրբեջանում 
2014 թվականի դեկտեմբերին «Ենի Մուսավաթ» կուսակցության թերթը գրել է, որ հայատյացությունը Ադրբեջանում դարձել է համապետական զբաղմունք։ Թերթում ասվում է, որ Ադրբեջանում հայատյացությունը հասել է այն աստիճանի, որ այդ երկրում հանգիստ ապրելու համար անհրաժեշտ է պարզապես մեղադրել որևէ մեկին հայ լինելու կամ հայկական դիրքորոշում ունենալու մեջ։ Ընդ որում անհրաժեշտ չեն փաստարկներ. հնարավոր է ուղղակի մեղադրել մարդուն ու դառնալ իշխանության սիրելին։

Ծանոթագրություններ

 

Հակահայկականությունն Ադրբեջանում
Ադրբեջանական հասարակություն
Արցախյան հակամարտություն