Վահան Մխիթարյան

Վահան Գրիգորի Մխիթարյան (նոյեմբերի 16 (29), 1910, Թիֆլիս - 1992), հայ խորհրդային կենսաքիմիկոս, կենսաբանական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, ՀԽՍՀ ԳԱ թղթակից անդամ (1968)։ ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1981)։

Կենսագրություն 
1932 թվականին ավարտել է Երևանի բժշկական ինստիտուտը։ 1935 թվականից աշխատել է նույն ինստիտուտի կենսաքիմիայի ամբիոնում, 1960-1986 թվականներին՝ վարիչ։ Մասնակցել է Հայրենական մեծ պատերազմին։

Գիտական գործունեություն 
Աշխատանքները վերաբերում են օրգանիզմի վրա քլորոպրենի ազդման ինտիմ կենսաքիմիական մեխանիզմների, քլորոպրենային թունավորման կանխարգելման և բուժման հարցերին։ Բացահայտել է այրվածքների, հեպատիտների, ինֆարկտի ժամանակ լիպիդային գերօքսիդացման պրոցեսի ինտենսիվացումը հյուսվածքներում, ինչպես նաև վիտամին E-ի զգալի նվազումը։ Պարզել է, որ շաքարախտի ժամանակ արյան շաքարի քանակի ավելացմանը զուգահեռ հյուսվածքներում վիտամին E-ի քանակը նվազում է, պերօքսիդներինը՝ ավելանում։ Նա ուսումնասիրել է գերօքսիդների, գերօքսիդացած չհագեցած ճարպաթթուների ազդեցությունը որոշ ֆերմենտների ակտիվության, բջջաթաղանթի թափանցելիության վրա, գերօքսիդների, ռենտգենյան ճառագայթների ազդեցությունը գլխուղեղի գանգլիոզիդների և ցերեբրոզիդների քանակական տեղաշարժի վրա։

Անդամակցություն 
Վահան Մխիթարյանը ՀԽՍՀ կենսաքիմիկոսների գիտական ընկերության փոխնախագահն էր, ՀԽՍՀ առողջապահության նախարարության գիտաբժշկական խորհրդի պրոբլեմային հանձնաժողովի նախագահը։

Պարգևներ և մրցանակներ 
 Հայրենական պատերազմի 2-րդ աստիճանի շքանշան
 Կարմիր աստղ 
 «Պատվո նշան» շքանշան
 ՀԽՍՀ ԳԱ Նախագահության վաստակագիր (1976)

Ծանոթագրություններ 

Հայ կենսաքիմիկոսներ
ՀՀ ԳԱԱ թղթակից անդամներ
ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչներ
Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակիցներ
Երևանի պետական բժշկական համալսարանի շրջանավարտներ
Կենսաբանական գիտությունների դոկտորներ
Հայ պրոֆեսորներ
Կարմիր աստղի շքանշանի ասպետներ