Մուշեղ Դ Մամիկոնյան

Մուշեղ Մամիկոնյան, հայ իշխան և զորավար 7-րդ դարի կեսին, գահակալել է որպես հայոց իշխան 654 թվականին։

Ունեցել է բյուզանդական կողմնորոշում, հակադրվել Հայոց իշխանն սպարապետ Թեոդորոս Ռշտունուն։ 652 թվականի հայ-արաբական պայմանագրից դժգոհ Կոստաս II կայսրը ներխուժել է Հայաստան (653) և Դվինում Մուշեղ Մամիկոնյանին նշանակել Հայոց սպարապետ։ Սակայն կայսեր հեռանալուց հետո նախարարների երկու խմբավորումների միացյալ ժողովը (Մուշեղ Մամիկոնյանի և Թեոդորոս Ռշտունու գլխավորությամբ) որոշել է վերջ տալ ներքին գժտություններին և կարգ ու կանոն հաստատել երկրում։

654 թվականին Մուշեղ Մամիկոնյանը չի դիմադրել արաբ զորավար Հաբիբ իբն Մասլամային և Խլաթում նրանից ստացել իր հողային տիրույթները հաստատող պայմանագիր։ Իսկ արաբները պատանդ են վերցրել նրա չորս որդիներին։ Այդ պատճառով Մուշեղ Մամիկոնյանը 656 թվականին չեզոք դիրք է գրավել Համազասպ Մամիկոնյանի գլխավորած հակաարաբական պայքարում, իսկ կայսրը նրան ձերբակալել և տարել է Կոստանդնուպոլիս։

Հայոց իշխաններ
Մամիկոնյաններ
Տարոնի իշխաններ
Արաբա-բյուզանդական պատերազմների բյուզանդացի մասնակիցներ