Ողնուղեղային նյարդեր

Ողնուղեղային նյարդեր (), ողնուղեղից սկիզբ առնող, կարճ՝ մինչև 2 սմ երկարությամբ նյարդեր։ Դրանցից յուրաքանչյուրն առաջանում է ետին կամ զգացող և առաջային կամ շարժիչ արմատներից, որոնք միանալով կազմում են ողնուղեղային խառը նյարդը։ Զգացող նյարդարմատի ճանապարհին՝ առաջային և ետին նյարդարմատների միացման տեղին մոտ, գտնվում է միջողնային հանգույցը։

Ողնուղեղային խառը նյարդ 
Ցուրաքանչյուր ողնուղեղային խառը նյարդ, միջողնային անցքով դուրս գալուց հետո, բաժանվում է չորս ճյուղի՝ ետին, ուղեղապատյանային, ընդերային և առաջային։ Ետին ճյուղերը նյարդավորում են ծոծրակի մաշկը, պարանոցի և իրանի ետին երեսի մկաններն ու մաշկը։ Ուղեղապատյանային ճյուղերը կարճ և բարակ են, միջողնային անցքերով անցնում են ողնաշարի խողովակ և նյարդավորում ողնուղեղի պատյանները։ Ընդերային ճյուղերը միանում են սիմպաթիկ ցողունի հանգույցներին և նյարդավորում օրգանները։ Առաջային ճյուղերից ծագող նյարդերը նյարդավորում են պարանոցի, իրանի փորային երեսի և վերջույթների մկաններն ու մաշկը։

Ողնուղեղային նյարդերի քանակ 
Ողնուղեղային նյարդերը 31 զույգ են․
պարանոցային՝ 8, կրծքային՝ 12, գոտկային՝ 5, սրբոսկրային՝ 5 և պոչուկային՝ 1։
Պարանոցային, գոտկային, սրբոսկրային և պոչուկային նյարդերի առաջային ճյուղերը կազմում են պարանոցային, բազկային և գոտկա-սրբոսկրա-պոչուկային հյուսակներ։ Կրծքային նյարդերի առաջային ճյուղերը հյուսակ չեն կազմում, այլ շարունակվում են որպես միջկողային նյարդեր։

Նյարդային համակարգ