Քսիլոլ

Քսիլոլ (դիմեթիլբենզոլ) C6H4(СН3)2՝ դասվում է արոմատիկ ածխաջրածինների շարքին։

Հատկություններ 
Քսիլոլը անգույն, բնորոշ սուր հոտով հեղուկ է։ Գործնականում չի լուծվում ջրում, լուծվում է օրգանական լուծիչներում։ Ցուցաբերում է արոմատիկ միացությունների հատկություններ, հեշտությամբ քլորացվում է, փոխազդում է ալկալիների, սուլֆիտների, նիտրիտների հետ։

Իզոմերիա 
Ունի երեք իզոմերներ․ օրթո-, մետա- և պարա-քսիլոլ

Ստացում 
Արդյունաբերության մեջ դիմեթիլբենզոլ ստանում են ածխի կոքսացման կամ բենզինի կատալիտիկ թորուման ճանապարհով։

Կիրառում 
Քսիլոլն օգտագործվում է որպես ներկերի, լաքերի, մածուկների և այլ նյութերի լուծիչ։ Մեծ կիրառություն ունի նաև ներկանյութերի սինթեզման համար։ Պարա-քսիլոլն օգտագործվում է որպես հումք տերեֆտալիկ թթվի սինթեզի համար, որի արդյունքում չմշակված հումք ստացվում է պոլիէթիլենտերեֆտալատը։ Որպես լուծիչ օգտագործվող քսիլոլների մաքրումը նման է տոլուոլի մաքրմանը այն տարբերությամբ, որ դրանք ջրի հետ ազեոտրոպիկ խառնուրդ չեն առաջացնում և եռում են ավելի բարձր ջերմաստիճանում։ Այսպիսով դրանք կարելի է մաքրել նաև պարզ թորման միջոցով։

Տես նաև 
 Օ-քսիլոլ

Ծանոթագրություններ 

Արոմատիկ ածխաջրածիններ
Նավթամթերքներ
Լուծիչներ