Կարծախ

Կարծախ կամ Կարզախ, (վրաց. კარწახი), հայաբնակ գյուղ Ջավախքում, Վրաստանի Սամցխե-Ջավախքի մարզի Ախալքալաքի շրջանում, Ախալքալաք քաղաքից 29 կմ հարավ-արևելք, Խոզապին լճից արևմուտք։ Գտնվում է ծովի մակարդակից 1860 մ բարձրության վրա։

Բնակչությունը 
1977 թվականին ուներ 1225 բնակիչ (300 ընտանիք), մինչև 1960 թվականը՝ մոտ 4500 բնակիչ (800—900 ընտանիք)։ Միայն 1950-1960-ական թվականներին շուրջ 400—500 ընտանիք տեղափոխվել ու բնակություն են հաստատել Հայաստանում (հիմնականում Երևանում) և Հյուսիսային Կովկասում (Արմավիր)։

Տնտեսությունը 
Բնակիչներն զբաղվում են հողագործությամբ (հացահատիկների մշակություն) և անասնապահությամբ։ Խորհրդային տարիներին գործում էր կաթի վերամշակման գործարան, այն մսակաթնային պետական տնտեսություն էր։

Գյուղում կար միջնակարգ դպրոց, գրադարան, մանկապարտեզ։

Պատմական ակնարկ 
Կարծախի հայերը գաղթել են 1830 թվականին՝ Արևմտյան Հայաստանի էրզրումի վիլայեթի Օգոմի, Ալվար, Երկնիստ, Մեծ Դու և Փոքր Դու գյուղերից։

1881 թվականին Կարծախում բացվել է մեկդասյա դպրոց։ Պահպանվում է 1894 թվականին կառուցված եկեղեցին (Սուրբ Կարապետ), որին կից գործել է 4-դասյա դպրոց։

1918 թվականի մայիսին թուրք նվաճողների արշավանքի հետևանքով գյուղի հայերը տեղահանվել և ժամանակավորապես հաստատվել են Ծալկայում։

Կարծախում է ծնվել աշուղ Ջիվանին։

Պատկերասրահ

Տես նաև 
 Սուրբ Հովհաննես Կարապետ եկեղեցի

Ծանոթագրություններ 

Ախալքալաքի շրջանի բնակավայրեր
Ջավախք
Վրաստանի հայաբնակ գյուղեր