Թադեոս Թովմաճանյան

Թադևոս Վարդապետ Թովմաճանյան (ծննդյան անունով՝ Պաղտասար, ), հայ բանասեր, թատերագիր, մանկավարժ։ Վենետիկի Մխիթարյան միաբան։

Կենսագրություն 
Սովորել է Բերայի (Կոստանդնուպոլիս) Մխիթարյան և Վենետիկի Մուրատ-Ռափայելյան վարժարաններում։ 1894-1918 թվականներին իբրև ուսուցիչ, տեսուչ ու տնօրեն պաշտոնավարել է Վենետիկի, Կոստանդնուպոլսի, Խարբերդի, Տրապիզոնի վարժարաններում։ 1919 թվականին վաթսուն հայ որբերով Կոստանդնուպոլսից անցել է Վենետիկ։ 1923-1929 թվականներին եղել է Մուրատ-Ռափայելյան վարժարանի տեսուչ, 1929-1930 թվականներին՝ Միլանի ուսանողարանի մեծավոր։ Հրատարակել է «Նախադրունք հայ-գրաբառ քերականության» (1892 թվական), «Առաջին քայլ է գրոց բարբառ» (1894, 1909, 1921 թվականներ), «Գործնական քերականություն արդի հայերենի» (1944, 1948 թվականներ) գրքերը։ Գրաբար թարգմանել է Բուալոյի «Արվեստ քերթողական»-ը։ 1931-1932 թվականներին լույս են տեսել Թադևոսի բարոյախրատական թատերախաղերը («Անիծյալը», «Անմեղության հաղթանակը», «Զարմայր կամ մոռացկոտ իմաստակը», «Ջղացավության», «Խելքի պակասը՝ քսակի վնաս է», «Պզտիկ գողը»)։

Երկեր 
 Նախադրունք հայ-գրաբառ քերականութեան կամ նախնական ծանօթութիւնք մասանց բանի։ Պարզ և գործնական ոճով, 1892։ 
 Առաջին քայլ ի գրոց բարբառ։ Նոր գործնական քերականութիւն հին հայերենի, 1921։ 
 Գործնական քերականութիւն արդի հայերէնի։ Տարրական դասընթացք։ 2-րդ տ., 1948:

Գրականություն 
 Հովակիմյան Բ. Մ., Հայոց ծածկանունների բառարան, 2005։ էջ 612։

Ծանոթագրություններ 

Հայ բանասերներ
Հայ թատերագիրներ
Հայ մանկավարժներ
Մխիթարյան միաբանության անդամներ
Հայ թատերագետներ