Ստեփան Մելքիսեդեկյան

Ստեփան Մելքիսեդեկյան (Միլքիսեթյան, Մելիքսեթյան) (), հայ բժիշկ։

Կենսագրություն 
Ստեփան Մելքիսեդեկյանը ծնվել է 1865-1867 թվականներին, Բրուսա նահանգի կենտրոն Բրուսա քաղաքում։ Նախնական կրթությունն ստացել է ծննդավայրի ազգային վարժարանում։ 1890 թվականին ավարտել է Կ. Պոլսի Օսմանյան կայսերական բժշկական վարժարանը և բժշկի վկայական ստացել։ Փարիզում մասնագիտացել է վիրաբուժության գծով։ Ըստ Լեփսիուսի` եղել է Բրուսայի քաղաքային հիվանդանոցի բժշկապետը։ Եր­կար տա­րի­ներ բժիշկ է աշ­խա­տել։ Եղել է ան­վա­նի մաս­նա­գետ։

1914 թվականին Առաջին համաշխարհային պատերազմն սկսվե­լուն պես զո­րա­կոչ­վել է օս­մա­նյան բա­նակ և Բրու­սա­յի զին­վո­րա­կան հի­վան­դա­նո­ցում զին­վո­րա­կան բժիշկ ծա­ռա­յել։

Մի քա­նի ամիս անց ան­հայտ պատ­ճա­ռով (ան­հա­վա­տա­լի զրպար­տու­թյամբ) մի քա­նի այլ ան­վա­նի մտա­վո­րա­կան­նե­րի հետ ձեր­բա­կալ­վել է ու շղթա­յա­կապ ու­ղարկ­վել Բանդր­մա­յի բան­տը։ Այս­տեղ հայտ­նի չէ, թե ինչ մեղ­քի հա­մար (հա­վա­նա­բար որ­պես հե­ղա­փո­խա­կան), դա­տա­պարտ­վել է 10 տար­վա բան­տար­կու­թյան։ Այ­նու­հե­տև շղթա­յա­կապ վե­րա­դարձ­վել է Բրու­սա­յի բան­տը, որ­տե­ղից առան­ձին առան­ձին նա­մակ­ներ է գրել կնո­ջը, երեք զա­վակ­նե­րին և անե­րոր­դուն` նկարագրելով, թե ինչ տանջանքների ու կտտանքների է ենթարկվում։

1915 թվականի օգոստոսին, 3 այլ հայերի հետ միասին, կախաղան է բարձրացվել Բրուսայի կամրջի վրա՝ 49 տարեկանում։ Երեք աներորդիները՝ Կարապետը, Հակոբը և Արթինը, գորգավաճառությամբ զբաղվելով հոգացել են իրենց այրիացած քրոջ ընտանիքի հոգսը։

2009 թվականի ապրիլին, Հայ ճարտարապետների համաժողովին մասնակցելու համար, ինչպես նաև Մեծ Եղեռ­նի 94-րդ տարելիցի առթիվ, ԱՄՆ-ի Դեթրոյթ քաղաքից Երևան ժամանած տեր և տիկին Հովսեփ և Նադիա Սարաֆյանները Հայոց Ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտին են հանձնել իրենց ազգական բժիշկ Ստեփան Մելիքսեթյանի բանտային 5 ձեռագիր նամակները՝ որպես կարևոր վավերագրեր։

Գրականություն 
 Հայ բժշկութեան տուած զոհերը, ցուցակագրուած վաւերական փաստերով, Կ. Պոլիս, 1919։
 Կարոյեան Գասպար, Մեծ Եղեռնի նահատակ հայ բժիշկները (անոնց պատգամները), Պոսթոն, 1957։
 Սահակյան Լիլիկ, Ոճրագործները չխնայեցին նույնիսկ մարդու կյանքը փրկողներին, «Առող­ջա­պա­հու­թյուն», Երևան, 1965, թ. 4։
 Յուշամատեան Մեծ Եղեռնի (1915-1965), պատրաստեց Գերսամ Ահարոնեան, Պէյրութ, 1965։
 Թէոդիկ, Յուշարձան նահատակ մտաւորականութեան, Բ. տպագրութիւն, Երեւան, ապրիլ 24, 1985։
 Մակարյան Մարիետա, Դոկտոր Մելիքսեթյանի վերջին նամակները՝ Ցեղասպանության թանգարանին, «Ազգ», Երևան, 14-05-2009։

Աղբյուր 
 

Հայ բժիշկներ
Բրուսա քաղաքում ծնվածներ
1915 մահեր
Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ