Պրոտեոլիտիկ ֆերմենտներ

Պրոտեոլիտիկ ֆերմենտներ, սպիտակուցալուծիչ ֆերմենտներ, պրոտեազներ, պեպտիդհիդրոլազներ, հիդրոլազների դասի ֆերմենտներ։ Կատալիզում են բջջային և սննդի սպիտակուցների պեպտիդային կապերի հիդրոլիզը։

Պարունակվում են բոլոր կենդանի օրգանիզմներում։ Պրոտեոլիտ ֆերմենտներ բաժանում են՝
 պեպտիդազների (էքսոպեպտիդազներ) 
 պրոտեինազների (էնդոպեպտիդազներ)։

Պեպտիդազներն առավելապես հիդրոլիզում են սպիտակուցների և պեպտիդների արտաքին, պրոտեինազները՝ ներքին պեպտիդային կապերը։ Ակտիվ կենտրոնի կառուցվածքից կախված տարբերում են սերինային, թիոլային (ցիստեինային) պրոտեոլիտ ֆերմենտներ, թթու պրոտեինագներ և ակտիվ կենտրոնում մետաղ (հաճախ Zn) պարունակող մետաղաֆերմենտներ։ Պրոտեինազները տարբերվում են նաև որոշակի ամինաթթվային մնացորդների միջև եղած կապերը հիդրոլիզելու առանձնահատկությամբ։

Ենթաստամոքսային գեղձի պրոտեոլիտիկ ֆերմենտները սինթեզվում են նախաֆերմենտների ձևով և չեն քայքայում այն հյուսվածքի սպիտակուցները, որտեղ առաջացել են։ Պրոտեոլիտիկ ֆերմենտների պատրաստուկներն օգտագործվում են կենսբանաբանական հետազոտություններում, սննդի, թեթև արդյունաբերության և բժշկության մեջ։ Որոշ պրոտեոլիտիկ ֆերմենտների մոլեկուլում պարզված է ամինաթթուների հաջորդականությունը, իսկ ռենտգենկառուցվածքային վերլուծությամբ բացահայտվել է մի քանի կարևորագույն ֆերմենտների՝ պեպսինի, տրիպսինի, քիմոտրիպսինի լրիվ տարածական կառուցվածքը։

 
ՖՀ 3.4