Ազատ Մանուկյան

Ազատ Մինասի Մանուկյան (), հայ խորհրդային կոմպոզիտոր, մանկավարժ և խմբավար։ ՎԽՍՀ (1936) և ՀԽՍՀ (1952) արվեստի վաստակավոր գործիչ և վաստակավոր ուսուցիչ, ՀԽՍՀ աշխատանքի հերոս (1935)։

Կենսագրություն 
Ազատ Մանուկյանը ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Երզնկայի գավառի Մեծ Ագարակ գյուղում։ Սովորել է Քրիստափոր Կարա-Մուրզայի խմբավարական (1899 թ.) և Պետերբուրգի պալատական երգչախմբի դասընթացներում (1903-1905 թթ.)։ Որպես մանկավարժ և խմբավար աշխատել է Թբիլիսիի և Երևանի հայկական դպրոցներում։ Հեղինակ է բազմաթիվ մանկական երգերի և խմբերգերի (ամփոփված «Փնջիկ»-ների 10 ժողովածուներում) և մի շարք մանկական օպերաների՝ «Չարի վերջը» (ըստ Հովհաննես Թումանյանի, բեմ. 1936 թ.), «Ոսկե ձկնիկի հեքիաթը» (ըստ Պուշկինի, 1937 թ.), «Սասունցի մանուկ Դավիթ» (ըստ Վ. Մանվելյանի, 1939 թ.), «Համառ գորտը» (1946 թ.) և «Կամակոր Նունիկը» (ըստ Վ. Մխիթարյանի, 1952 թ.)։ Կազմել և հրատարակել է «Ա. Ս. Պուշկինը դպրոցական երգերում» (1937 թ.) և «Դպրոցական երգարան» (1940 թ.)։

Պատկերասրահ

Պարգևներ, կոչումներ 
 Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշան
 Լենինի շքանշան
 ՎԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1936)
 ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1952)
 ՀԽՍՀ վաստակավոր ուսուցիչ
 ՀԽՍՀ աշխատանքի հերոս (1935)

Հիշատակ 
Երևանի Գրականության և արվեստի թանգարանում կազմակերպվել է Ազատ Մանուկյանի ծննդյան 140-ամյակին նվիրված ցուցադրություն, որի ընթացքում ներկայացվել է Մանուկյանի «Չարի վերջը» մանկական ֆիլմ-օպերան, ներկայացվել է նաև Մանուկյանի թոռնուհու՝ կոմպոզիտոր և մանկավարժ Շ. Իսկանդարյանի արվեստի հետ առնչող նյութեր՝ որպես տարբեր սերունդների միջև կոմպոզիտորական ավանդույթների շարունակականության լավ օրինակ։

Գրականություն 
 Ազատ Մանուկյան։ Մուրադյան, Մաթևոս Հովհաննեսի; Հայաստանի երգչախմբային ընկերություն։ Երևան։ «Հայաստան», 1977, 60 էջ։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Ազատ Մանուկյան (1925), Մատիտանկարը՝ Գրիգորյան Գևորգ Ստեփանի - Ջոտտո

Հայ կոմպոզիտորներ
Հայ խմբավարներ
1878 ծնունդներ
1958 մահեր
ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչներ
Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Լենինի շքանշանի ասպետներ
Կոմպոզիտորներ այբբենական կարգով
Հայ մանկավարժներ
ՀԽՍՀ վաստակավոր ուսուցիչներ