Պյոտր Լիսիցին

Պյոտր Իվանովիչ Լիսիցին (, ), խորհրդային գիտնական-սելեկցիոներ, ՀԱՄԳԳԱ ակադեմիկոս (1935 թվական)։ Հանդիսանում է նախկին ԽՍՀՄ-ում սելեկցիայի և սերմնաբուծության գործի կազմակերպիչներից։

Ավարտել է Մոսկվայի համալսարանը (1903 թվական) և Մոսկվայի գյուղատնտեսության ինստիտուտը (1905 թվական)։ 1929 թվականից եղել է Կլիմենտ Արկադևիչ Տիմիրյազևի անվան գյուղատնտեսական ակադեմիայի սելեկցիայի և դաշտային կուլտուրաների սերմնաբուծության ամբիոնի վարիչ։ Աշխատանքները նվիրված են կարմիր երեքնուկի կենսաբանությանը և սելեկցիային։ Ստեղծել է աշնանացան աշորայի, վարսակի, երեքնուկի, հնդկացորենի և վուշի սորտեր։ Արժանացել է ԽՍՀՄ պետական մրցանակի (1948 թվական)։ Պարգևատրվել է Լենինի շքանշանով։

Կենսագրություն 

Ծնվել ու հասակ է առել գավառական գրագրի բազմանդամ ընտանիքում։ Ծնողներն իրենց տասներեք երեխաներից ութին կարողացել են բարձրագույն կրթություն տալ։ Պյոտրը միջնակարգ կրթությունն ստացել է Կալուգայի գիմնազիայում (1887—1896), այնուհետև ընդունվել Մոսկվայի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը, մեկ տարի անց տեղափոխվել ֆիզմաթ ֆակուլտետի բնագիտական բաժանմունք, որտեղ նրան դասախոսել է նաև Կլիմենտ Տիմիրյազևը։ 1902 թվականին ավարտելով համալսարանը՝ ընդունվել է Մոսկվայի Պետրոս Մեծի անվան գյուղատնտեսական ինստիտուտի երրորդ կուրս, ինստիտուտն ավարտել է 1905 թվականին և այդ նույն տարում հեղափոխական պայքարին մասնակցելու պատճառով աքսորվել Նիժնի Տագիլ։

1908—1929 թվականներին եղել է Օրյոլի մարզի Շատիլովո գյուղի փորձարարական կայանի աշխատակից, 1926—1929 թվականներին՝ այդ կայանի տնօրեն (ներկայումս այդ գյուղատնտեսական փորձարարական կայանը կրում է Պյոտր Լիսիցինի անունը)։

1929 թվականից ղեկավարել է Մոսկվայի Կլիմենտ Տիմիրյազևի անվան գյուղատնտեսական ակադեմիայի դաշտային մշակաբույսերի ընտրասերման և բուսաբուծության ամբիոնը; 1936 թվականին նրան շնորհվել է գյուղատնտեսական գիտությունների դոկտորի աստիճան։ 1938 թվականին Պյոտր Լիսիցինը նշանակվել է Վլադիմիրի մարզի Ֆոֆանկա գյուղի ընտրասերման կայանի գիտական խորհրդատու և ղեկավար։ 1939 թվականին նա ընտրվել է Լենինի անվան համամիութնական գյուղատնտեսական ակադեմիայի իսկական անդամ-ակադեմիկոս։

Մահացել է 1948 թվականի փետրվարի 20-ին, թաղվել Մոսկվայում՝ Տիմիրյազևյան գերեզմանատանը։

Անվանի գյուղատնտեսի որդին՝ Ալեքսանդր Լիսիցինը, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի ակադեմիկոս է։

Աշխատություններ 
 Работы по селекции и биологии красного клевера («Среднерусский Шатиловский»), озимой ржи («Лисицынская»), гречихи («Богатырь»), овса («Шатиловский-56»), льна («Кудряш К-39», «Кудряш К-48»).
 учебник «Общая селекция и семеноводство полевых культур» (1934).

Պարգևներ 

 ՌԽՖՍՀ գիտության և տեխնիկայի վաստակավոր գործչի կոչում
 Լենինի շքանշան (1940)
 Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշան (5.3.1947)
 մեդալներ
 Ստալինյան մրցանակ՝ առաջին աստիճանի (1948 թվական)

Հիշատակ 

 Մոսկվայի Տիմիրյազևյան շրջանի փողոցներից մեկը կրում է ակադեմիկոս Պյոտր Լիսիցինի անունը (անվանակոչվել է 2016 թվականի հոկտեմբերին)։

Ծանոթագրություններ

Գրականություն 

 Избранные сочинения, т. 1, М., 1951 (имеется биографический очерк А. Г. Лисицыной: «Петр Иванович Лисицын. Жизнь и деятельность»).

Արտաքին հղումներ 
 Светашева Т. Ю. Пётр Иванович Лисицын.
 Пеньков В. В. Пётр Иванович Лисицын.
 
 П. И. Лисицын на Александровской селекционной станции

Գյուղատնտեսական գիտությունների դոկտորներ
Խորհրդային գիտնականներ
ԽՍՀՄ Պետական մրցանակի դափնեկիրներ
Խորհրդային բուսաբաններ