Սայաթ-Նովա (Արարատի մարզ)

Սայաթ-Նովա (նախկին անվանումը` Ներքին Նեջրլու),
գյուղ Հայաստանի Հանրապետության Արարատի մարզի Մասիսի տարածաշրջանում, մարզկենտրոն Արտաշատից նոտ 17 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Վերանվանվել է Սայաթ-Նովա 1978 թ. հունվարի 25-ին

Պատմություն 
Գյուղը հիմնադրվել է 1829 թվականին։ Բնակիչների նախնիների մեծ մասը եկել են Պարսկահայաստանից։ Նախկինում ունեցել է Նեճիլի Ներքին, Նեճիլի Ստորին, Նեջերլու Ներքին, Նեջլի Ներքին, Ներջլու Ներքին անվանումները։ Սայաթ-Նովա է վերանվանվել 1978 թվականին։

Գյուղն ընկած է Հրազդան գետի ձախ ափին, Արարատյան դաշտում։ Ծովի մակարդակից ունի 827 մ բարձրություն։

Կլիման 
Կլիման չոր, խիստ ցամաքային է։ Ձմեռները սկսվում են դեկտեմբերի կեսերին, հունվարյան միջին ջերմաստիճանը տատանվում է -3-ից -5 °C։ Ամառը տևական է՝ մայիսից մինչև հոկտեմբեր, օդի միջին ամսական ջերմությունը հասնում է 24-ից 26 °C, իսկ առավելագույնը՝ 42 °C։ Հաճախ լինում են խորշակներ, որոնք զգալի վնաս են հասցնում գյուղատնտեսությանը։ Մթնոլորտային տարեկան տեղումների քանակը 250-300 մմ է։ Բնական լանդշաֆտները կիսաանապատներ են, որոնք ոռոգման ընթացքում վերածվել են կուլտուր-ոռոգելի լանդշաֆտի։ Ագրոկլիմայական տեսակետից համայնքն ընկած է բացարձակ ոռոգման գոտում։

Բնակչություն 
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Սայաթ-Նովայի մշտական բնակչությունը կազմել է 1886, առկա բնակչությունը` 1832 մարդ։ Մինչև 1988-1989 թթ. եղել է հիմնականում ադրբեջանաբնակ, այնուհետ` Բաքվից և Մինգեչաուրից բռնագաղթած հայերով։ Սայաթ-Նովայի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.

Տնտեսություն 
Գյուղն ունի 602 տնտեսություն, դպրոց, գրադարան, մանկապարտեզ, բուժկետ, կապի հանգույց։ Համայնքի տնտեսության մասնագիտացման ճյուղը գյուղատնտեսությունն է, համախառն բերքի մեծ մասը տալիս է բուսաբուծությունը։ Գյուղատնտեսական նշանակության հողերը կազմում են շուրջ 496 հա։ Համայնքի հողերի հիմնական մասն օգտագործվում են որպես վարելահողեր՝ զբաղեցնելով մոտ 194 հա։ Ունի պտղատու և խաղողի այգիներ։ Զբաղվում են այգեգործությամբ, խաղողագործությամբ, դաշտավարությամբ, բանջարաբուծությամբ։ Մշակում են ջերմասեր բանջարաբոստանային, հացահատիկային, կերային կուլտուրաներ։ Համեմատաբար ընդարձակ մակերես են զբաղեցնում արոտավայրերը՝ շուրջ 78 հա։ Կան խոտհարքեր։ Զբաղվում են կաթնամսատու անասնապահությամբ, թռչնաբուծությամբ։

Արդյունաբերություն չունի։

Տես նաև 
 Սայաթ-Նովայի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Արարատի մարզ)

Ծանոթագրություններ 

 Սայաթ-Նովա

Հղումներ 
 Արարատի մարզպետարան 

Արարատի մարզի գյուղեր
1829 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր