Ժակ Բրել

Ժակ Բրել ( , ), բելգիացի ֆրանսալեզու բանաստեղծ, դերասան ու ռեժիսոր։

Կենսագրություն 
Ժակ Բրելը ծնվել է 1929 թվականի ապրիլի 8-ին Բելգիայի Սխարբեկ քաղաքում։

Դպրոցում չի ցուցաբերել փայլուն առաջադիմություն, բայց արդեն վաղ տարիքից մասնակցել է սիրողական ներկայացումների։ Հայրը Ժակին ստիպել է միանալ ընտանեկան բիզնեսին, որի նկատմամբ Ժակը ոչ մի ձգտում չուներ։ 1952 թվականին նա մեկնում է Փարիզ և այդ թվականից սկսած իր երգերով հանդես է գալիս սկզբում Ֆրանսիայի, ապա և աշխարհի խոշորագույն համերգասրահներում։ Դեռևս 1965 թվականին նա համերգներ է տվել Երևանում։

1951 թվականին Բրելն ամուսնացել է Թերեզա Միխիլսենի (Միշելսեն) հետ։ Նույն թվականին ծնվել է նրանց դուստրը՝ Շանտալը։

1952 թվականից սկսած՝ Ժակը գրում է երգեր, որ կատարում էր ընտանիքի անդամների համար ու բրյուսելյան ակումբների երեկույթների ընթացքում։ 1953 թվականին թողարկվեց նրա առաջին ձայնասկավառակը՝ 78 աբորտ, որ անհաջողություն կրեց։ Դրանից քիչ ժամանակ անց Բրելը հայտնի մշակութային գործիչ Ժակ Կենետիի հրավերով մեկնեց Փարիզ, ով նպաստեց երիտասարդ բելգիացու տաղանդի բացահայտմանը։ 1955 թվականին Ժակի կինը երեխաների հետ մեկնեց ամուսնու մոտ՝ Ֆրանսիա։

1954 թվականի փետրվարին Բրելը «Ֆիլիպս» ձայնագրման ստուդիայում ձայնագրեց ութ երգերից բաղկացած ձայնապնակ, որը նույնպես հաջողություն չունեցավ։ Նույն թվականին Կենետին Բրելին ուղարկեց շրջագայության. Բրելը ելույթներ ունեցավ Բելգիայի ու Ֆրանսիայի տարբեր քաղաքներում, Ամստերդամում, Լոզանում, Հյուսիսային Աֆրիկայում։ Հենց շրջագայությունների շնորհիվ էլ Բրելը հայտնի դարձավ։ 1970 թվականին Բրելը խաղում է ռեժիսոր Էդուարդ Մոլինարոյի «Իմ քեռի Բենջամենը» կինոնկարում, որը մեծ աշխուժություն է առաջացնում Ֆրանսիայի արվեստագետների շրջանում և երկար ժամանակ չի իջնում էկրաններից։ Նկարահանվել է նաև ռեժիսորներ Ֆիլիպ Ֆուրաստիեի «Բոննոյի ավազակախումբը» (1968), Ժան Վալերի «Վիշապասար» (1971), Կլոդ Լելուշի «Արկածը մնում է արկած» (1972), Ալեն Լևանի «Ֆուրշի բարը» (1972), Դենի Հերուի «Բրելը ապրում է Ֆարիզում» (1974), ինչպես նաև Մարսել Կառնեի «Հանցագործություն հանուն կարգ ու կանոնի» (1971) և Էդուարդ Մոլինարոյի «Հոգեհանը» (1973) կինոնկարներում։ 1973 թվականին Բրելը որպես ռեժիսոր նկարահանել է իր անդրանիկ՝ «Վայրի Արևմուտքը» կինոնկարը։

Սկավառակագրություն 
 1953 - առաջին սինգլը՝ ձայնագրված Բրյուսելում. La Foire/Il y a
 1954 - առաջին ալբոմը - Jacques Brel et ses chansons
 1957 - Quand on n’a que l’amour, Heureux Pardons,…
 1958 - Je ne sais pas, Au printemps,…
 1958 - Ձայնասկավառակ Marie-Claire ամսագրի համար, Ընդգրկում է նաև L’introduction à la Nativité և L'Évangile selon saint Luc
 1959 - La valse à mille temps, Ne me quitte pas, Je t’aime, Isabelle, La mort, …
 1961 - Marieke, Le moribond,…
 1962 - Օլիմպիայում կայացած համերգի ձայնագրություն, 1961 թվականի հոկտեմբեր
 1963 - Les Bigotes, Les vieux, La Fanette,…
 1964 - Jef, Les bonbons, Mathilde,…
 1964 - Համերգ Օլիմպիայում, 1964
 1965 - Ces gens-là, Fernand,…
 1967 - 67 comprenant Mon enfance, À jeun,…
 1968 - Vesoul, L'éclusier,…
 1970 - L’Homme de la Mancha 1972 - Հին երգերի նոր ձայնագրություններ
 1977 - Les Marquises''
 1988 - Jacques Brel - l’intégrale (10 CD)
 2003 - Jacques Brel - l’intégrale (15 CD)

Ֆիլմագրություն 
 1968 — Պրոֆեսիոնալ ռիսկ / Les risques du métier (ռեժիսոր — Անդրե Կայատտ)
 1968 — Բոննոյի ավազակախումբը / La bande à Bonnot (ռեժիսոր —Ֆիլիպ Ֆուրաստե)
 1969 — Իմ հորեղբայր Բենջամինը / Mon oncle Benjamin (ռեժիսոր — Էդուար Մոլինարո)
 1970 — Մոն-Դրակոն / Mont-Dragon (ռեժիսոր — Ժան Վալեր)
 1971 — Սպանություններ հանուն կարգապահության / Les assassins de l’ordre (ռեժիսոր — Մարսել Կարնե)
 1971 — Ֆրանց/ Franz (ռեժիսոր — Ժակ Բրել)
 1972 — Արկածներ ուրեմն արկածներ / L’aventure c’est l’aventure (ռեժիսոր — Կլոդ Լեպուշ)
 1972 — Բար ճամփաբաժանին / Le bar de la Fourche (ռեժիսոր — Ալեն Լեվան)
 1972 — Վայրի արևմուտք / Le Far-West (ռեժիսոր — Ժակ Բրել)
 1973 — Անհաջողակը / L’emmerdeur (ռեժիսոր — Էդուար Մոլինարո)

Հայտնի երգեր 
 Ne me quitte pas (1959)
 Bruxelles (1962)
 Les bonbons (1962)
 Amsterdam (1964)
 Ces gens-là (1966)

Գրականություն 
 Գլոտ Կոռե, Ժակ Բրել- Ես թողնում եմ բեմը։ «Գարուն», 1967, № 2, էջ 86-87։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Fondation Jacques Brel
 Brelitude
 Station Jacques Brel 
 Un dossier du quotidien «Le Soir» 

20-րդ դարի դերասաններ
20-րդ դարի բանաստեղծներ
Թոքի քաղցկեղից մահացածներ
Բելգիացի բանաստեղծներ
Բելգիացի դերասաններ
Բելգիացի ռեժիսորներ
Բանաստեղծներ այբբենական կարգով