Վահրամ Թորգոմյան

Վահրամ Հարությունի Թորգոմյան (), հայ բժիշկ, պատմաբան։

Կենսագրություն 
Ծնվել է Կ. Պոլսում։ Մասնագիտական կրթությունն ստացել է Փարիզում։ 1884 թվականին ավարտել է Փարիզի համալսարանը, վերադարձել ծննդավայր և իր բժշկական գործունեությանը զուգընթաց մասնակցել հասարակական, մշակութային կյանքին։ Եղել է Կ. Պոլսի Կայսերական բժշկական ընկերության փոխնախագահ (1884), Հիգիենային բարձրագույն խորհրդի անդամ։ 1923 թվականին տեղափոխվել է Փարիզ, ուսումնասիրել Վենետիկի Մխիթարյան միաբանության և Փարիզի Ազգային գրադարանների հայ բժշկության պատմությանը վերաբերող ձեռագրերը, գրել աշխատություններ, XVIII-XIX դդ. հայ բժիշկների կենսագրականներ։ Հրատարակել է Երեմիա Չելեպիի «Պատմութիւն Ստամբուլայ» (հ. 1-3) երկը։ Եղել է Ռումինիայի բժշկապատմաբանների ընկերության պատվավոր անդամ, արժանացել ֆրանսիայի կառավարության «Officier d'Académie» կոչման։

Ստեղծագործական ուղի 
1880-ականների վերջերից հրատարակել է գրքույկներ, գերազանցապես դպրոցական բժշկության հետ կապված հարցերի մասին։ Մամուլում հանդես է եկել բանասիրական հոդվածներով։ Մոտ երեք հատորանոց ընդարձակ և հմտալից ծանոթագրություններով հրատարակել է Երեմիա Չելեպիի «Պատմություն Ստամբոլա» չափածո երկը, որի Ա հատորը (տեքստը և ծանոթագրություններ), լույս է տեսել Վիեննայում 1913 թվականին, իսկ Բ և Գ հատորները Մեծ եղեռնից հետո՝ դարձյալ Վիեննայում։ Դեռևս 90-ականներից պարբերական մամուլում, հատկապես Վիեննայի «Հանդես ամսօրյայում» լույս է ընծայել բազմաթիվ հետազոտություններ հայ բժշկության առանձին հարցերի և հայ հին բժիշկների մասին։ Թուրքիայում քեմալական շարժման հաղթանակից հետո մեկնել է Փարիզ, շարունակել բանասիրական բեղմնավոր աշխատանքը։ Ուսումնասիրել է Վենետիկի Մխիթարյանների հարուստ մատենադարանը, Փարիզի Ազգային մատենադարանի բժշկական ձեռագրերը և «Բազմավեպում» հրատարակել մի ընդարձակ հոդվածաշար։ Իր երկարամյա բանասիրական գործունեության ընթացքում տպագրել է շուրջ հարյուր աշխատություն, որոնք փաստական հարուստ նյութ են պարունակում հասարակական մտքի պատմության վերաբերող։ Կ. Պոլսում եղել է Կայսերական բժշկական ընկերության փոխնախագահ (1884):

Երկեր 
 Դիեցումն։ Կ. Պոլիս։ տպ. Գ. Պաղտատլեան, 1888։ 110 էջ։
 Բժիշկ տօքթ. Սերվիչէն էֆենտի։ Վիեննա։ տպ. Մխիթարեան, 1893։ 26էջ։
 Արդի հնդկահայ բժիշկներ, մաս I, Վնե., 1896: 
 Դպրոցական առողջապահութիւն, Վենետիկ, 1909։ 
 Ստեփանոս բժիշկ Շէհրիմանեան։ Վիեննա։ տպ. Մխիթարեան, 1911։ 303-308 էջ։
 Յիսնամեակ բժշկութեան տօքթ. Հ. Պ. Մատթէոսեանի 1863-1913։
 Տեղեկագիր հայ բժշկական միութեան ։ Տարի Գ։ Բերա։ տպ. Ս. Օհանեան, 1919։ 23 էջ։
 Հարիւրամեակ Րէստէնի բժշկական հրատարակութեան։ Վենետիկ։ տպ. Ս. Ղազար, 1922։ 52 էջ։
 Հայ բժշկական արձանագրութիւնք, Վենետիկ, 1931։

Ծանոթագրություններ 

Հայ բժիշկներ
Հայ պատմաբաններ