Արիստիդես Աթենացի

Արիստիդես Աթենացի (), II դարի հույն քրիստոնյա հեղինակ։ Նրա «Ջատագովություն» երկը տվյալ ժանրին պատկանող մեզ հասած ամբողջական հնագույն ստեղծագործությունն է։ Գրվել է շուրջ 140 թ. և հասցեագրված է Ադրիանոս Անտոնինոս Պիոս կայսեր։ Արիստիդեսի «Ջատագովությունը» լայնորեն ընթերցվում էր II-VI դդ. ընթացքում։ Մինչև 19-րդ դարի վերջերը համարվում էր կորած։ 1878 թ. Վենետիկի Սուրբ Ղազարի Մխիթարյան հայրերը X դարի հայկական մի ձեռագրում հայտնաբերեցին և հրատարակեցին «Ջատագովության» հայերեն թարգմանության մի հատված։ 1889 թ, Սինայի Ս. Կատարինե վանքում գտնվեց երկի ամբողջական տեքստը՝ ասորերեն թարգմանությամբ։
Արիստիդեսը, ըստ աստծուն ըմբռնելու ձևի, մարդկանց բաժանում է հետևյալ խմբերի.
 բարբարոսներ, որոնք երկրպագում են բնության տարրերին
 հեթանոսներ, որոնք երկրպագում են չաստվածներին
 հրեաներ, որոնք իրենց միաստվածային կրոնով մյուս ազգերից ավելի մոտեցան ճշմարտությանը, որը, սակայն հետագայում խեղաթյուրեցին։
 Քրիստոնյաներ, որոնք սերում են Հիսուս Քրիստոսից ունեն աստծո մասին ամենաճիշտ գաղափարը, տարբերվում են մյուսներից իրենց բարոյական բարձրությամբ, մարդասիրական և միշտ պատրաստ են զոհվելու Քրիստոսի համար։ Հետևաբար նրանց նկատմամբ կիրառվող հալածանքները բոլորովին անարդարացի են։

Հայկական ձեռագրերում Արիստիդեսի անունով կան մի ճառ և մի հատված։ Երկուսն էլ անվավեր են։

Աղբյուր 
 Եզնիկ Ծ. Վարդապետ, Հայրաբանություն, Ա, Էջմիածին, 1996։

Արտաքին հղումներ 
 Հատված Արիստիդեսի «Ջատագովությունից» հայերեն թարգմանությամբ

Քրիստոնյա ջատագովներ
2-րդ դարի փիլիսոփաներ
Եկեղեցու հայրեր