Լեխ Կաչինսկի

Լեխ Կաչինսկի (լեհերեն՝ Lech Aleksander Kaczyński, ), լեհ քաղաքական գործիչ, Լեհաստանի նախագահը 2005 թվականի դեկտեմբերի 25-ից մինչև 2010 թվականի ապրիլի 10-ը։

Լեխ Կաչինսկին և 95 այլ մարդ զոհվեցին 2010 թվականի ապրիլի 10-ին Կատինի դեպքերի 70-րդ տարելիցին նվիրված արարողություններին մասնակցելու համար Վարշավայից Սմոլենսկ մեկնած Տու-154 օդանավի վայրէջքի ժամանակ տեղի ունեցած վթարի պատճառով։

Կենսագրություն

Վաղ տարիներ 
Լեհ Կաչինսկին ծնվել է Վարշավայում 1949 թվականի հունիսի 18-ին ինժեներ, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի և բանակի վետերան Ռայմունդ Կաչինսկու (1922-2005) և բանասեր Յադվիգի Կաչինսկայայի (1926-2013) ընտանիքում, նախկինում 1944 թվականի Վարշավայի ապստամբության ակտիվ մասնակիցների ընտանիքում։ 1962 թվականին, տասներեքամյա Լեխը երկվորյակ եղբոր՝ Յարոսլավլի հետ գլխավոր դերեր են խաղացել Լեհաստանում հայտնի մանկական «Լուսինը գողացողների մասին» () հեքիաթ-ֆիլմում։ Լեխ Կաչինսկին սովորել է Վարշավայի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետում, որտեղ 1972 թվականին ստացել է մագիստրոսի աստիճան։ 1979 թվականին պաշտպանել է դոկտորական ատենախոսություն Գդանի համալսարանում, 1990 թվականից եղել է այդ համալսարանի պրոֆեսոր։

Քաղաքական գործունեություն 
Քաղաքական կարիերան սկսել է 1977 թվականին աշխատողների պաշտպանության կոմիտեում (), ինչը գնահատվել է որպես հակամոմունիստական ընդդիմության ընդհատակյա գործունեություն։

1980 թվականին նշանակվել է Գդանսկի գործադուլային կոմիտեի իրավաբանական խորհրդական։ Երկրում արտակարգ դրություն սահմանելուց հետո 11 ամսով բանտարկվել է։ Ազատ արձակվելուց հետո ղեկավարել է «Համերաշխություն» արհմիության հանձնաժողովներից մեկը։ Հետագայում եղել է Սեյմի և Սենատի անդամ։

Նա ղեկավարել է Լեհաստանի նախագահի գրասենյակի Ազգային անվտանգության բյուրոն, ապա՝ Գերագույն Վերահսկիչ պալատը (): Եղել է արդարադատության նախարար։

Եղբոր՝ Յարոսլավլի հետ միասին 2001 թվականին ստեղծել է «Իրավունք և արդարություն» քաղաքական կուսակցությունը։ Մեկ տարի անց հաղթել է Վարշավայի քաղաքապետի ընտրություններում։ Որպես Վարշավայի քաղաքապետ Լեխ Կաչինսկին երկու անգամ արգելել է գեյ-շքերթների անցկացումը։ Կաչինսկու ղեկավարությամբ քաղաքային վարչակազմի որոշումների թվում էր Վարշավյան հրապարակներից մեկը Ջոհար Դուդաևի հրապարակ վերանվանելը:

 Նախագահություն

2005 թվականի հոկտեմբերին կայացած ընտրություններում ընտրվել է Լեհաստանի նախագահ։

Մահ 
2010 թվականի ապրիլի 10-ի առավոտյան Լեհաստանի նախագահ Լեխ Կաչինսկին տիկնոջ՝ Մարիայի հետ Վարշավայից Սմոլենսկ էին մեկնել Լեհական կառավարական Տու-154Մ ինքնաթիռով։ Նախագահի հետ միասին մեկնել է օդանավում եղել են նաև Լեհաստանի քաղաքական, ռազմական, հասարակական և կրոնական գործիչներ։ Ինքնաթիռում եղել է 89 ուղևոր և անձնակազմի 7 անդամ։ Այցի նպատակը Կատինյան գնդակահարության 70-ամյակի առթիվ, զոհվածների հուշահամալիր այցելելն էր։

«Սմոլենսկ-Հյուսիսային» օդանավակայանում վայրէջք կատարելիս ինքնաթիռը թռիչքուղուց 1,5 կմ հեռավորության վրա գլիսադայից ներքև է ընկել։ Կորցնելով կառավարումը ինքնաթիռը բախվել է ծառերին և բաժանվել մասերի։

Ընտանիք 
Եղբայրը՝ Յարոսլավ Կաչինսկին, 2006-2007 թվականներին եղել է Լեհաստանի վարչապետը։

 Կինը, տնտեսագետ՝ Մարիա Կաչինսկայան (1942-2010), մահացել է ամուսնու հետ ավիավթարում։
 Դուստրը՝ Մարտա Դուբենեցկայա (ծնված 1980 թվականին)
 թոռնուհի՝ Եվա
 թոռնուհի՝ Մարտինա

Պարգևներ 

 Մալթայի «Pro Merito Melitensi» արժանիքների շքանշան (14.05.2007)
 Աբդուլազիզ Ալ Սաուդի շքանշանի շղթան (Սաուդյան Արաբիա, 25.06.2007)
 Սուրբ Գեորգիի անվան հաղթանակի շքանշան (Վրաստան, 2007)
 Թոմիսլավի թագավորի շքանշան ժապավենով և մեծ աստղով (Խորվաթիա, 10.01.2008)
 Ինֆանտ Դոն Էնրիկեի շքանշան (Պորտուգալիա, 2008)
 Կրկնակի սպիտակ խաչի 1-ին աստիճանի շքանշան (Սլովակիա, 21.02.2009)
 Արժանիքների շքանշանի մեծ խաչ ու շղթա (Հունգարիա, 18.03.2009)
 Վիտաուտասի մեծ շքանշանի ոսկե շղթա (Լիտվա, 16.04.2009)
 «Հեյդար Ալիևի» շքանշան (Ադրբեջան, 2009)
 1 դասի սպիտակ առյուծի շքանշան (Չեխիա, 2010)
 Վրաստանի ազգային հերոսի շքանշան (Վրաստան, 10.04.2010, հետմահու)։

Տես նաև 
 Ավիաաղետ Սմոլենսկի մոտ (2010, ապրիլի 10)

Ծանոթագրություններ 

Լեհաստանի քաղաքական գործիչներ
Լեհաստանի նախագահներ
Գդանսկի համալսարանի շրջանավարտներ
20-րդ դարի քաղաքական գործիչներ
Ավիավթարից զոհվածներ