Վրացական ազգանուն

Վրացական ազգանունների ճնշող մեծամասնությունը հիմք են առնում հայրանուններից, հազվադեպ՝ տեղանուններից ու տարատեսակ վերջածանցների կազմություններից։ Սովորաբար վրացական ազգանունները տարբերակվում են ըստ երկրի այս կամ այն տարածքի։ Այսպիսով, արևմտյան և կենտրոնական Վրաստանում ազգանունները վերջանում են «ձե» (՝ ძე), որը բառացիորեն նշանակում է «ծնված», մինչդեռ Արևելյան Վրաստանում վերջանում են «շվիլի» վերջածանցով ( შვილი), որը բառացիորեն նշանակում է «մանուկ» կամ «երեխա». սրանք փաստացի հոմանիշներ են համարվում։ Ի դեպ այս վերջածանցով ազգանուններ կրում են նաև Վրաստանի հրեաները։

Արևելյան Վրաստանի լեռնային շրջաններում հանդիպում են «ուրի» (՝ ური) կամ «ուլի» (՝ ული)։ Սվանների ազգանունների մեծամասնությունը, ըստ ըության ավարտվում են «-անի» (՝ ანი), մեգրելների` «-իա» (՝ ია), «-ուա» (՝ უა) կամ «-ավա» (՝ ავა), լազերի` «շի» (՝ ში)։

Վրացական ազգանունների մասին առաջին հուշագրությունները վերագրվում են 7 - 8-րդ դարերին։ Նրանց ճնշող մեծամասնությունը կապված էր տեղանունների (Պավնելի, Սուրամելի, Օրբելի), հայրանունների, կամ էլ մասնագիտական պատկանելիության, գերդաստանի ավանդական հասարակական դիրքի ու կոչման (Ամիլախվարի, Ամիրեջիբի, Էրիսթավի, Դեկանոզիշվիլի) հետ։ 13-րդ դարից սկսած՝ ազգանունները հիմք էին առնում տեղանուններից։ Այս ավանդույթը ամբողջությամբ տարածվեց 15 - 18-րդ դարերում։

Վրաստանի քաղաքացիական ռեեստերի գործակալության 2008 թ. հաշվետվության համաձայն՝ Վրաստանի առավել տարածված ազգանունները հետևյալն են.

 Բերիձե(ბერიძე) - 24962
 Կապանաձե (კაპანაძე) - 17202
 Գելաշվիլի (გელაშვილი) - 16350
 Մաիսուրաձե (მაისურაძე) - 14824
 Գիորգաձե (გიორგაძე) - 12954
 Լոմիձե (ლომიძე) - 11796
 Ծիկլաուրի (წიკლაური) - 11571
 Բոլքվաձե (ბოლქვაძე) - 10916
 Կվարացխելիա(კვარაცხელია) - 10447
 Նոզաձե (ნოზაძე) - 10183
 Խուցիշվիլի (ხუციშვილი) - 4806
 Աբուլաձե (აბულაძე) - 4758
 Շենգելիա (შენგელია) - 4639
 Միքելաձե (მიქელაძე) - 4415
 Տաբատաձե (ტაბატაძე) - 4294
 Բաիրամովի (ბაირამოვი) - 4265
 Գուսեինովա (გუსეინოვი) - 4124
 Գոգոլաձե (გოგოლაძე) - 4057

Անուններ

Իգական անուններ 
Վրաստանում ամենատարածված կանացի 9 անունները (2012 թվականի տվյալներով).

Արական անուններ 
Վրաստանում ամենատարածված արական 9 անունները (2012 թվականի տվյալներով).

Աղբյուրներ 
 Ամենատարածված ազգանունները Վրաստանում

Ծանոթագրություններ 

Վրացական ազգանուններ