Ամերիկա-մեքսիկական պատերազմ

Ամերիկա-մեքսիկական պատերազմ, պատերազմ ԱՄՆ-ի և Մեքսիկայի միջև, ԱՄՆ-ում հայտնի է Մեքսիկական պատերազմ անվանումով, իսկ Մեքսիկայում որպես ԱՄՆ-ի ագրեսիա Մեքսիկայի դեմ։ Պատերազմը տեղի է ունեցել տարածքային վեճի պատճառով. այն առաջացել էր Տեխաս նահանգի պատճառով, որը 1845 թվականին անջատվել էր Մեքսիկայից և իրեն հռչակել որպես անկախ պետություն։

Սկզբնական շրջանում Մեքսիկան հրաժարվում էր ճանաչել Տեխասի անկախությունը, սակայն հետագայում, երբ ԱՄՆ-ի զորքերը մտան Տեխաս և Տեխասի անջատումը Մեքսիկայից դարձավ անհերքելի փաստ, Մեքսիկան համաձայնեց ճանաչել Տեխասի նահանգը, բայց ոչ թե որպես ԱՄՆ-ի մի մաս, այլ անկախ պետություն, որն էլ դարձավ պատերազմի պատճառ, իսկ առիթը եղավ այն, որ ԱՄՆ-ն համարում էր, թե Նուեսես և Ռիո-Գրանդե գետերի միջև ընկած տարածքը Տեխասի հետ միասին անկախացել է և միացել իրեն, իսկ Մեքսիկան պնդում էր, թե երբևէ այդ տարածքը Տեխասի մեջ չի մտել։

Արդյունք 
Պատերազմը տևեց երկու տարի և ավարտվեց ԱՄՆ-ի լիակատար հաղթանակով, պայմանագիրը կնքվեց 1848 թվականի փետրվարի 2-ին Գուդալուպե-Իդալգոյում, որով ԱՄՆ-ին անցավ Տեխասը, Կալիֆորնիան, Նեվադան, Յուտան և Վաիոմինգայի և Նյու Մեխիկոյի մի մասը, փոխարենը ԱՄՆ-ն Մեքսիկային վճարեց 18 միլիոն դոլլար, որը ներկայիս փոխարժեքով կազմում է մոտ 627 միլիոն դոլլար։

Տես նաև 
 Կալիֆորնիա

Գրականություն

Սկզբնաղբյուրներ 
 Polk։ The Diary of a President, 1845 - 1849, Covering the Mexican War, the Acquisition of Oregon, and the Conquest of California and the Southwest. edited by Allan Nevins (1929)
 Personal Memoirs of U. S. Grant, Complete by Ulysses S. Grant

 Ամփոփումենր 
 Bauer K. Jack. The Mexican War, 1846 - 1848. Macmillan, 1974.
 Crawford, Mark; Heidler, Jeanne T.; Heidler, David Stephen, eds. Encyclopedia of the Mexican-American War (1999) (ISBN 1-57607-059-X)
 De Voto, Bernard, Year of Decision 1846 (1942)
 Mayers, David; Fernández Bravo, Sergio A., «La guerra con México y los disidentes estadounidenses, 1846—1848» [The War with Mexico and US Dissenters, 1846-48]. Secuencia [Mexico] 2004 (59)։ 32-70. Issn: 0186-0348
 Meed, Douglas. The Mexican War, 1846 - 1848 (2003). A short survey.
 Rodríguez Díaz, María Del Rosario. «Mexico’s Vision of Manifest Destiny During the 1847 War» Journal of Popular Culture 2001 35(2)։ 41-50. Issn: 0022-3840
 Smith, Justin Harvey. The War with Mexico. 2 vol (1919). Pulitzer Prize winner.

 Ռազմական գրականություն 
 Bauer K. Jack. Zachary Taylor։ Soldier, Planter, Statesman of the Old Southwest. Louisiana State University Press, 1985.
 Eisenhower, John. So Far From God։ The U.S. War with Mexico, Random House (New York; 1989)
 Frazier, Donald S. The U.S. and Mexico at War, Macmillan (1998)
 Hamilton, Holman, Zachary Taylor։ Soldier of the Republic, (1941)
 Johnson, Timothy D. Winfield Scott։ The Quest for Military Glory, University Press of Kansas (1998)
 Foos, Paul. A Short, Offhand, Killing Affair։ Soldiers and Social Conflict during the Mexican-American War (2002)
 Lewis, Lloyd. Captain Sam Grant (1950)
 Winders, Richard Price. Mr. Polk’s Army Texas A&M Press (College Station, 1997)

 Քաղաքական և դիվանագիտական գրականություն 
 Albert J. Beveridge; Abraham Lincoln, 1809 - 1858. Volume: 1. 1928.
 Brack, Gene M. Mexico Views Manifest Destiny, 1821 - 1846։ An Essay on the Origins of the Mexican War (1975).
 Fowler, Will. Tornel and Santa Anna։ The Writer and the Caudillo, Mexico, 1795 - 1853 (2000)
 Gleijeses, Piero. «A Brush with Mexico» Diplomatic History 2005 29(2)։ 223—254. Issn: 0145-2096 debates in Washington before war
 Graebner, Norman A. Empire on the Pacific։ A Study in American Continental Expansion. New York: Ronald Press, 1955.
 Graebner, Norman A. «Lessons of the Mexican War.» Pacific Historical Review 47 (1978)։ 325-42.
 Graebner, Norman A. «The Mexican War: A Study in Causation.» Pacific Historical Review 49 (1980)։ 405-26.
 Krauze, Enrique. Mexico։ Biography of Power, Harpers: 1997
 Pletcher David M. The Diplomacy of Annexation։ Texas, Oregon, and the Mexican War. University of Missouri Press, 1973.
 Price, Glenn W. Origins of the War with Mexico։ The Polk-Stockton Intrigue. University of Texas Press, 1967.
 Robinson, Cecil, The View From Chapultepec։ Mexican Writers on the Mexican-American War,  University of Arizona Press (Tucson, 1989)
 Ruiz, Ramon Eduardo. Triumph and Tragedy։ A History of the Mexican People, Norton 1992
 Schroeder John H. Mr. Polk’s War։ American Opposition and Dissent, 1846 - 1848. University of Wisconsin Press, 1973.
 Sellers Charles G. James K. Polk։ Continentalist, 1843 - 1846 Princeton University Press, 1966.
 Smith, Justin Harvey. The War with Mexico. 2 vol (1919). Pulitzer Prize winner.
 Weinberg Albert K. Manifest Destiny։ A Study of Nationalist Expansionism in American History Johns Hopkins University Press, 1935.
 Yanez, Agustin. Santa Anna։ Espectro de una sociedad'' (1996)

Արտաքին հղումներ 
 The Handbook of Texas Online: Mexican War 
 The Mexican War 
 Mexican-American War Resources 
 Lone Star Internet 
 PBS site of US-Mexican war program  
 Treaty of Guadalupe Hidalgo and related resources at the U.S. Library of Congress 
 Smithsonian teaching aids for «Establishing Borders: The Expansion of the United States, 1846-48» 
 Franklin Pierce’s Journal on the March from Vera Cruz  

ԱՄՆ-ի պատերազմներ
19-րդ դարի պատերազմներ
Կալիֆոռնիայի պատմություն
Մեքսիկայի պատերազմներ