Համկալություն

Համկալություն, (հարակաշություն, կիսրարություն, բաժնեկցություն, փոխնակություն, աղսընկերություն), աշխատավոր ձեռքերի, քաշող ուժերի և արտադրամիջոցների միավորմամբ երկրագործական և հովվական աշխատանքներ ու պարտականություններ կատարող կամավոր ընկերություն գյուղերում։ Կազմակերպվում էր հիմնականում հավասար ունեցվածքի տեր ազգականներից ու հարևաններից՝ համատեղ ուժերով վարող և հարթեցնող տեղական գործիքներ ու սայլեր, ինչպես նաև գործարանային արտադրության անհրաժեշտ տեխնիկա ձեռք բերելու համար։ Բաժնեկիցների իրավունքները բանավոր սահմանվում էին նախապես՝ հաշվի առնելով ներդրված աշխատուժը, միջոցները, հողի և անասունների չափն ու քանակը։ Հայաստանի գրեթե բոլոր շրջաններում համկալությունը գոյատևեց մինչև XIX դարի վերջը - XX դարի սկիզբը, կոլեկտիվացման հետևանքով վերացավ։

Գյուղատնտեսություն