Վարոս Հովակիմյան

Վարոս Սարգսի Հովակիմյան (Հովիկ, ), հայ գրող, բանաստեղծ, թարգմանիչ, խմբագիր, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1973 թվականից։

Կենսագրություն 
Վարոս Հովակիմյանը ծնվել է 1923 թվականին, Ստեփանավանում։ 1941-1945 թվականներին ծառայել է խորհրդային բանակում, մասնակցել Հայրենական մեծ պատերազմին։ 1950 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետը՝ տրամաբանություն, հոգեբանություն և լեզու մասնագիտացմամբ։ 1942 թվականից աշխատել է որպես ուսուցիչ, փականագործ, սրբագրիչ, «Հայաստան» հրատարակչությունում՝ խմբագիր։ 1967 թվականից խմբագիր է «Հայֆիլմ» կինոստուդիայում։

1952 թվականից ծավալել է թարգմանչական գործունեություն։ 1966 թվականի մարտի 16-ից եղել է զինվորական հաշվառման, ունեցել է լեյտենանտի կոչում։ Մինչև 1967 թվականի մարտի 16-ը աշխատել է ՊԵՏՀՐԱՏ-ում՝ խմբագիր։

Գործունեությունը Հայֆիլմում 
1967 թվականի հուլիսի 10-ից աշխատանքի է ընդունվել «Հայֆիլմ» կինոստուդիայի կրկնօրինակման արտադրամաս՝ ավագ խմբագիր, ուր աշխատել է մինչև կրկնօրինակման արտադրամասի փակվելը (1993 թ.)։ Հայերեն է թարգմանել  կրկնօրինակվող բազում կինոնկարների տեքստերը, կրկնօրինակման համար տեղադրել երկխոսություններ և խմբագրել ֆիլմեր։ Ակնառու աշխատանքներից են «Համլետ», «Ասք Ռուստամի մասին», «Ռուստամ և Սոհրաբ» ֆիլմերի հայերեն տարբերակները։ «Գիշերվա մեջ առկայծող կրակը» (Միքայել Նալբանդյան) պատմակենսագրական, խաղարկային ֆիլմի («Հայֆիլմ», 1983 թ.) հայերեն տարբերակի համար Վարոս Հովակիմյանին հայտարարվել է շնորհակալություն («Հայֆիլմ», ԿԲ/հր.թիվ 85)։

Կինոստուդիայում կատարել է նաև հետևյալ աշխատանքները.
 «Դեղին թոնիր», ֆիլմի երկխոսությունների հեղինակ, 1974 թ.
 «Աբու Հասանի մաշիկները» մուլտֆիլմի բանաստեղծական տեքստի հեղինակ, 1974 թ.
 «Մկների ժողովը», մուլտֆիլմ, 29. 11. 1978 թ.
 «Ղարաբաղյան անավարտ օրագիր», երկխոսությունների համահեղինակ, 1995, դրամա, 80, արտադրությունը՝ «Մերկուրի» ՍՊԸ, «Ալմա մատեր», մասնակցությամբ՝ «Հայֆիլմ» կինոստուդիայի, պրեմիերան՝ 04.10.1996 թ.
 «Գիշերվա մեջ առկայծող կրակը» (Միքայել Նալբանդյան) պատմակենսագրական ֆիլմի հայերեն տարբերակի հեղինակ, «Հայֆիլմ», 1983 թ., 
 «Պինգվին Վինը», մուլտֆիլմ, թարգմանություն, 8. 12. 1972 թ. 
 «Աղվեսագիրք», երաժշտական մուլտֆիլմ, թարգմանություն, 20.10 . 1975 թ., 
 «Բումերանգ» ժողովածուի «Чудотворец», «О честных ворах», «Жулики» /671, 672, 673/ սյուժեների թարգմանություն, «Հայֆիլմ», 1985 թ.

Վարոս Հովակիմյանը հեղինակն է «Լեգենդ կրակի մասին» գրքույկի՝ «Հայաստան» հրատարակչություն, Երևան, 1975 թ.:

Հայերեն է թարգմանել Բայրոնի, Բյորնսի, Շիլլերի, Շեքսպիրի, Բուշի, Լերմոնտովի ստեղծագործությունները, ինչպես նաև Ֆիրդուսու «Շահնամե» հանրահայտ գրվածքը։ 
Եղել է անկուսակցական, Հայաստանի գրողների և կինեմատոգրաֆիստների միությունների անդամ։ Ունի անտիպ գրվածքներ։

Թարգմանություններ 

 Լերմոնտով Մ. ՅՈւ., Դիմակահանդես, Երևան, Հայպետհրատ, 1954, 150 էջ։
 Բալթիականի ափին (լատվիական մանկագիրների արձակ և չափածո գործերը, գրքի մեջ մտնող բանաստեղծությունները թարգմանել է Վարոս Հովակիմյանը), Երևան, Հայպետհրատ, 1955, 117 էջ։
 Չուկովսկի Կորնեյ, Չոփ-չոփ արա, Երևան, Հայպետհրատ, 1955, 14 էջ։
 Մարշակ Ս., Պարտեզն է գալիս, Երևան, Հայպետհրատ, 1955, 14 էջ։
 Նեմանի ափին (լիտվական գրողների արձակ ու չափածո գործերը, որոնց մի մասը թարգմանել է Վարոս Հովակիմյանը), Երևան, Հայպետհրատ, 1956, 136 էջ։
 Չեխական ժողովրդական երգեր. Շուրջպար, Երևան, Հայպետհրատ, 1957, 17 էջ։
 Հայնե Հ., Երկեր 2 հատորով, հ. 1 (գրքի մեջ մտնող բանաստեղծությունների մի մասը թարգմանել է Վարոս Հովակիմյանը), Երևան, Հայպետհրատ, 1958, 421 էջ։
 Չուկովսկի Կորնեյ, Հեքիաթներ, Երևան, Հայպետհրատ, 1959, 90 էջ։
 Մահթում Կուլի, Բանաստեղծություններ (գրքի մեջ մտնող գործերի մի մասը թարգմանել է Վարոս Հովակիմյանը), Երևան, Հայպետհրատ, 1959, 131 էջ։
 Բուշ Վիլհելմ, Մաքս և Մորիս (փոխադրություն գերմաներենից), Երևան, «Հայաստան», 1965, 60 էջ։
 Լերմոնտով Մ. Յու., Երկերի ժողովածու 3 հատորով, հ. 2 (գրքի մեջ մտնող «Սաշկա» պոեմը թարգմանել է Վարոս Հովակիմյանը), Երևան, «Հայաստան», 1965, 459 էջ։
 Բայրոն Ջ., Երկերի ժողովածու (գրքի մեջ մտնող «Ծովահենը» պոեմը թարգմանել է Վարոս Հովակիմյանը), Երևան, «Հայաստան», 1965, 563 էջ։
 Լաքսնես Հալդոր, Ինքնուրույն մարդիկ (գրքի մեջ մտնող բանաստեղծությունները թարգմանել է Վարոս Հավակիմյանը), Երևան, «Հայաստան», 1967, 638 էջ։
 Կոչևսկի Վիկտոր, Հասկեր և աստղեր (գրքի մեջ մտնող գործերի մի մասը թարգմանել է Վարոս Հովակիմյանը), Երևան, «Հայաստան», 1967, 169 էջ։
 Լոնդոն Ջեկ, Երկերի ժողովածու, հ. 12, Երևան, «Հայաստան», 1969, (գրքի մեջ մտնող «Կղզիաբնակ Ջերրի», վեպը և մի քանի պատմվածքներ թարգմանել է Վարոս Հովակիմյանը)։
 Պոկորսկայա Բ., Տուն-տուն խաղանք, Երևան, «Հայաստան», 1972, 12 էջ։

Ընտանիք  
1954 թվականին ծնվել է առաջին դուստրը՝ Անահիտը, 1957 թվականին՝ երկրորդ դուստրը՝ Գոհարը։

Գրվածքներ նրա մասին  
 «Արևաբաղձ Հովիկը», Վարոս Հովակիմյանի գրական դիմանկարը, հեղինակ՝ Անահիտ Արփեն, «Հորիզոն», 22-28.03. 2003 թ., Երևան։ 
 «Վարպետին», բանաստեղծություն նրա հիշատակին, հեղինակ՝ Հայկ Գալստյան, 28.11.2002 թ., Երևան

Ծանոթագրություններ 

Հայ գրողներ
Հայ բանաստեղծներ
Ռուսերենից հայերեն թարգմանիչներ
Հայ խմբագիրներ
ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ