Խըրթ

Խըրթ, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Խնուսի գավառում։ Գտնվում էր Խնուս քաղաքից 22 կմ հյուսիս-արևելք, Խնուսի ձախակողմյան վտակներից մեկի ձախ կողմում։

Աշխարհագրություն 
Տարածքը լեռնային էր։

Պատմություն 
Գյուղը հավանաբար միջնադարի Հարք գավառի Հերք կամ Հերյան գյուղն է։

Բնակիչների մի մասը 1895 թվականի կոտորածներին ու բռնությանը չդիմանալով բռնեց գաղթի ճամփան։ Մնացած հայությունը բռնությամբ տեղահանվել է 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։ Նրանց մի մասը զոհվել է։

Բնակչություն 
1894 թվականին ուներ 25 տուն հայ բնակիչ։ 1909 թվականին ուներ 40 տուն հայ և 30 տուն այլազգի բնակիչ։

Տնտեսություն 
Զբաղվում էին երկրագործությամբ և անասնապահությամբ։ Գյուղն ուներ բարեբեր հողեր, որոնք ողողվում էին Քառասուն մանկունք («Խնուսի Նեղոս» գետի) աղբյուրների ջրերով։

Գյուղում կար կարմիր կավ, որից թրծած խեցեղեն իրեր էին պատրաստում։

Պատմամշակութային կառույցներ 
Խըրթն ուներ եկեղեցի։ Քառասուն մանկունք աղբյուրների մոտ կար համանուն գերեզման և ուխտատեղի։

Աղբյուրներ 
 «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն
 Արեւմտահայաստանի եւ Արեւմտահայութեան Հարցերու Ուսումնասիրութեան Կեդրոն

Տես նաև 
 Էրզրումի նահանգի հայաբնակ բնակավայրեր

Ծանոթագրություններ 

Արևմտյան Հայաստանի գյուղեր