Սեղան (երկրաչափություն)

Սեղան է կոչվում  այն քառանկյուն, որի երկու հանդիպակաց կողմերը զուգահեռ են միմյանց, իսկ մյուս երկուսը՝ ոչ։

Սեղանի զուգահեռ կողմերը կոչվում են հիմքեր։ (Օրինակ՝ նկարում AB-ն սեղանի փոքր հիմքն է, DC-ն՝ մեծ հիմքը)

Սեղանի ոչ զուգահեռ կողմերը կոչվում են սրունքներ։ (Օրինակ՝ նկարում AD-ն, BC-ն)

Սեղանները կարող են լինել հավասարասրուն և ուղղանկյուն։ Հավասարասրուն սեղան է կոչվում այն սեղանը, որի սրունքները (կողմնային կողերը) հավասար են միմյանց։ Իսկ ուղղանկյուն սեղան է կոչվում այն սեղանը, որի սրունքներից մեկը ուղղահայաց է հիմքերին։

Սեղանի տարրերի սահմանումներ

Սեղանի տարրեր 

 Զուգահեռ կողմերը կոչվում են հիմքեր․
 2 մյուս կողմերը կոչվում են սրունքներ.
 Սրունքների միջնակետերը միացնող գիծը կոչվում է սեղանի միջին գիծ.

Սեղանների տեսակները 
 Այն սեղանները, որոնց սրունքները հավասար են կոչվում են հավասարասրուն սեղաններ։
 Այն սեղանը, որն ունի ուղիղ անկյուն, կոչվում է ուղղանկյուն սեղան։

Ընդհանուր հատկություններ 

 Սեղանի բարձրությունը

 
 որտեղ  — մեծ հիմքն է,  — փոքր հիմքն է,  и  — սրունքներ.
և անկյունագծերը, և կողմերը կապված են

  արտահայտությամբ։
 Անկյունագծերը արտահայտվում են՝

 
 Եվ ընդհակառակը՝

 

 Եթե հայտնի է բարձրությունը,ապա

Ներգծված և արտագծված շրջանագծեր 

 Արտագծված շրջանագծի շառավիղը՝

 
 որտեղ  — սրունք,  — մեծ հիմք,  — փոքր հիմք,  — հավասարասրուն սեղանի անկյունագծերը
 Եթե , ապա հավասարասրուն սեղանին կարելի է ներգծել,

  շառավղով շրջանագիծ։

Սեղանի մակերեսը 
  և  սեղանի հիմքերի և  — բարձրության միջոցով՝
 
  միջին գծի և  բարձրության միջոցով՝
 
 միջին գիծը հավասար է հիմքերի կիսագումարին՝
 
 սեղանի մակերեսը ,  հիմքերի և  և  ոչ զուգահեռ կողմերի միջոցով՝
 
 հավասարասրուն սեղանի մակերեսը  ներգծված շրջանագծի շառավիղի և հիմքին կից  անկյան միջոցով՝
 
 մասնավորապես, եթե տվյալ անկյունը 30° է, ապա
 
 հավասարասրուն սեղանի մակերեսը  կողմի և  մեծ հիմքին կից  անկյան միջացով։

Ծանոթագրություն 

Քառանկյուններ
Բազմանկյուններ
Երկրաչափական պատկերներ