Ջոն Միլթոն

Ջոն Միլթոն (, ), անգլիացի բանաստեղծ, հրապարակախոս, քաղաքական գործիչ (ծառայել է Մեծ Բրիտանիայի Պետական խորհրդում, այնուհետև՝ Օլիվեր Կրոմվելի կառավարությունում), մտածող, քաղաքական պամֆլետների, կրոնական տրակտատների հեղինակ։

Նշանավոր են հատկապես նրա «Կորուսյալ դրախտ» (1667) էպիկական պոեմը և «Սամսոն-մարտիկ» (1671) ողբերգությունը։ Սպիտակ (անհանգ) ոտանավորով գրված «Կորուսյալ դրախտ» պոեմը ուսումնասիրողներից շատերի կարծիքով կարելի է համարել գրական մեծագույն գլուխգործոցներից մեկը։

Միլտոնն ստեղծագործել է քաղաքական և կրոնական անկայունության ժամանակներում, գրել է անգլերեն և լատիներեն և միջազգային համբավ է ձեռք բերել դեռևս իր կենդանության օրոք։ Նրա գովաբանված «Արեոպագիտիկա»-ն («Areopagitica»), որտեղ դատափետել է գրաքննությունը, դասվում է խոսքի և մամուլի ազատությունը պաշտպանող ամենակրքոտ ու ամենաազդեցիկ երկերից մեկը մարդկության ամբողջ պատմության մեջ։

Ազատության մեծ տենչը տարածվել է նաև նրա ոճի վրա. նա հորինել ու գործածել է բազմաթիվ նորաբանություններ՝ օգտվելով լատիներենից ու հին հունարենից, եղել է անհանգ ստեղծագործած անգլիացի առաջին բանաստեղծը։

Ուիլյամ Հեյլին Միլտոնի՝ 1796 թվականին հրատարակած կենսագրական գրքում նրան բնորոշել է որպես «անգլիացի մեծագույն հեղինակի», և նա այսօր էլ համարվում է «անգլերեն ստեղծագործած մեծագույն գրողներից մեկը», չնայած նրա մահվանը հաջորդած հարյուրամյակների ընթացքում քննադատների տեսակետները երբեմն տատանվել են (հաճախ՝ նրա հանրապետական հայացքների՝ ռեսպուբլիկանիզմի պատճառով)։ Սեմյուել Ջոնսոնը, չնայած տորի էր և արքայի շնորհած տիտղոսների կրող, գովաբանել է «Կորուսյալ դրախտ»-ը՝ համարելով մի պոեմ, որն առաջին տեղն է գրավում բանաստեղծական ձևի տեսակետից և բովանդակության տեսակետից գրավում է երկրորդ տեղը մարդկային մտքի արտադրանքի մեջ։ Ջոն Միլտոնին բարձր են գնահատել նաև անգլիագիր խոշոր բանաստեղծներ Ուիլյամ Բլեյքը, Ուիլյամ Վորդսվորթը, Թոմաս Հարդին և բազում ուրիշներ։

Պատկերասրահ

Գրականություն 
 Համբարձում Առաքելյան, Միլտօն (Նրա կեանքը և գրական գործունէութիւնը), Թիֆլիս, տպ. Տ.Մ. Ռօտինեանցի, 1900, 135 էջ։
 
 Горбунов А. Н. Три великих поэта Англии: Донн, Милтон, Вордсворт. М., 2012.
 Маколей, «Мильтон» («Светоч», 1860, № 11 и «Сочинения», т. I).
 Рикворд, Эджелл|Рикворд Э. «Мильтон как революционный мыслитель» // Хилл К. Английская революция. М.: Государственное издательство иностранной литературы, 1949. С. 139-182.
 Самарин Р. М. Творчество Джона Мильтона. М., 1964.
 Тетерина Е. Н. «Потерянный рай» Джона Мильтона: своеобразие жанровой поэтики. М., 2014.
 Халтрин-Халтурина Е. В. Диптих Кольриджа «Кристабель» и милтоновские традиции // Известия РАН. Серия Литературы и языка. Том 67, № 6 (2008). С. 24-37. (на русском, в оформлении автора и с её согласия).
 
 Beer, Anna. Milton: Poet, Pamphleteer, and Patriot. New York: Bloomsbury Press, 2008.
 
 Campbell, Gordon and Corns, Thomas. John Milton: Life, Work, and Thought. Oxford: Oxford University Press, 2008.
 Johnson, «Lives of poets».
 
 Wilson, A. N. The Life of John Milton. Oxford: Oxford University Press, 1983.

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

 
 
 
 «Потерянный Рай» в переводе Аркадия Штейнберга
 «Потерянный Рай» в переводе Аркадия Штейнберга. Библиотека Максима Мошкова
 «Потерянный Рай» (на английском)
  «Возвращённый Рай» в переводе Сергея Александровского. Библиотека Максима Мошкова
 «Возвращённый Рай»  в переводе Сергея Александровского. Библиотека «Альдебаран»
 Сатана и «Потерянный Рай»
 http://www.dslib.net/literatura-mira/vlijanie-antichnogo-nasledija-na-tvorchestvo-dzhona-miltona-na-materiale-rannej.html

Անգլիացի բանաստեղծներ
Կույրեր
Քեմբրիջի համալսարանի շրջանավարտներ
Անգլիացի հրապարակախոսներ
Անգլիացի հասարակական գործիչներ