Միացյալ Նահանգների ռազմածովային հին աստղադիտարան

Միացյալ Նահանգների ռազմածովային հին աստղադիտարան, աստղադիտարան է, հիմնված 1843 թ. Վաշինգտոն քաղաքում, ԱՄՆ։

Աստղադիտարանի ղեկավարներ 
 Չարլզ Ուիլկս, 1833 թվականից ղեկավարում էր ՌԾՈՒ Քարտեզագրական բաժինը (Depot of Charts and Instruments)
 Մեթյու Ֆոնտեյն Մաուրի
 Ջեյմս Մելվիլ Գիլլիս` համարվում է աստղադիտարանի հիմնադիրը
 1870 — 1876 — Հենրի Հեյիս Լոքվուդ

Աստղադիտարանի պատմությունը 
Աստղադիտարանի ստեղծման հիմնական նպատակն էր կազմակերպել ԱՄՆ ՌԾՈւ ապագա նավավարների ուսուցումը, ինչպես նաև նավերին և քաղաքացիական բնակչությանը տեղեկացնել ճշգրիտ ժամանակի մասին։ Առաջին շենքը կառուցվել է 1843 թ., անընդհատ դիտարկումները սկսվեցին 1844 թվականից։ Դիտարկումները դադարացվեցին 1893 թ., երբ կառուցվեց աստղադիտարանի նոր մասնաշենքը Մասաչուսեթս ավենյուի վրա։ 1894-1902 թթ. հին աստղադիտարանի շենքում էր տեղակայված Հիգիենայի ռազմածովային թանգարանը։ 1903-1942 թթ. աստղադիտարանի տարածքում կառուցվեց ռազմածովային հոսպիտալ։ 1965 թ. հին ռազմածովային աստռղադիտարանի շենքը հայտարարվեց ազգային պատմական հուշարձան։ Այս պահին շենքում է տեղակայված ԱՄՆ ՌԾՈւ Բժշկության և վիրաբուժության բյուրոն։ Աստղադիտարանը փակ է այցելուների համար։

Աստղադիտարանի գործիքները 
 66-սմ Կլարկի ռեֆրակտոր (F=13 մ)` ստեղծման պահին աշխարհում ամենամեծ ռեֆրակտորը (1875 թվական)

Հետազոտությունների ուղղություններ 
 Աստերոիդներ
 Մոլորակներ
 Կրկնակի աստղեր

Հիմնական նվաճումները 
 Առաջին հարյուրյակից 3 աստերոիդների հայտնաբերումը՝ (31) Էուֆրոսինե, (50) Վիրջինիա, (60) Էխո
 Մարսի արբանյակների հայտնաբերումը՝ Ֆոբոս և Դեյմոս
 61 Կարապի կրկնակի աստղ լինելու փաստի ապացույցը
 Սատուրնի պտույտի պարբերության որոշումը
 «Ամերիկյան ծովային աստղագիտական տարեգիրքի» («Nautical Almanae») հրատարակումը

Հայտնի աշխատակիցներ 
 Ջեյմս Ֆերգյուսոն (1847 — 1867?)
 Ասաֆ Հոլլ (1862 — 1891)
 Էդվարդ Հոլդեն
 Սայմոն Նյուկոմբ
 Ջոն Մերսեր Բրուկ
 Ուիլիամ Թ. Սեմփսոն
 Դևիդ Պեկ Տոդ
 Ջոն Ուիլսոն Դանենհոուեր

Հետաքրքիր փաստեր 
 Աստղադիտարանում տեղադրվել է կաուչուկե ժամանակի գունդը, որով ճշտվում է ճշգրիտ ժամանակը նավերի համար։
 ԱՄՆ վեցերորդ նախագահ Ջոն Քվինսի Ադամսը, ով ստորագրել էր աստղադիտարանի ստեղծման մասին օրինագիծը, ինքը բազմիցս այցելել է աստղադիտարան և կատարել դիտարկումներ։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Աստղադիտարանների կոդերի ցանկը մինչև 1986 թվականը
 Աստերոիդների ցանկ (արխիվային նիշքում նշված են հայտնաբերող աստղադիտարանները)

Փոքր մոլորակների կենտրոնում հրատարակումներ՝
 Փոքր մոլորակների աստղաչափական դիտարկումներ
 Փոքր մոլորակների աստղաչափական դիտարկումներ
 ՓՄԿ-ի տվյալների բազայում աստղադիտարանի բոլոր աստղաչափական դիտարկումների որոնում

NASA ADS տվյալների բազայում հրատարակումներ՝
 Որոնել «Old Naval Observatory» բառակապակցությամբ
 Հրապարակումների որոնում «U.S. Naval Observatory» բառակապակցությունով 1843-1895 թթ. ընկած ժամանակահատվածում

1870 թվականից հետո կատարված գիսաստղերի և մոլորակների արբանյակների դիտարկումները՝
 Դիտարկումների արխիվ, ՓՄԿ

Տես նաև 
 Միացյալ Նահանգների ռազմածովային աստղադիտարանի Ֆլագստաֆ կայան
 Միացյալ Նահանգների ռազմածովային աստղադիտարան
 Աստղադիտարաններ
 Աստղագիտական գործիքների ցանկ

Աստղադիտարաններ ԱՄՆ-ում