Մուշեղ Սանթրոսյան

Մուշեղ Հայրապետի Սանթրոսյան (), հայ մանկավարժ, մանկավարժական գիտությունների դոկտոր (1948), պրոֆեսոր (1937), ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1945)։

Կենսագրություն 
Ծնվել է Դիլիջանում։ Սկզբնական կրթությունն ստացել է տեղի ծխական դպրոցում, 1917 թ. ավարտել է Էջմիածնի Գևորգյան ճեմարանի լսարանային բաժինը։ 1920-1922 թվականներին աշխատել է Դիլիջանի շրջանային լուսբաժնի վարիչ, շրջանային գործադիր կոմիտեի նախագահի տեղակալ, ապա՝ նախագահ։

1922-1926 թվականներին Մ. Սանթրոսյանը սովորել է Մոսկվայի Ն. Կրուպսկայայի անվան կոմունիստական դաստիարակության ակադեմիայում։ 1926 թվականին նշանակվել է ԵՊՀ մանկավարժության ֆակուլտետի դեկան։ Շուրջ քսան տարի ղեկավարել է մանկավարժության և հոգեբանության ամբիոնը։ 1930-1931 թվականներին եղել է ԵՊՀ ռեկտոր,  1934 թվականին նշանակվել է Երևանի մանկավարժական ինստիտուտի տնօրեն, 1937 թվականին՝ ուսուցիչների վերապատրաստման, 1941 թվականին՝ դպրոցների գիտահետազոտական ինստիտուտների տնօրեն։

1957 թվականին ընտրվել է ՌԽՖՍՀ մանկավարժական գիտությունների ակադեմիայի անդամ։

Գրել է մի շարք մենագրություններ և գիտական հոդվածներ՝ նվիրված հայ մանկավարժության ու դպրոցի պատմությանը։ Առանձնապես կարևոր են՝ «Հայ մեծ լուսավորիչ-մանկավարժ Խ. Աբովյանը» (Երևան, 1953), «Մեսրոպ Թաղիադյանը մանկավարժ» (Երևան, 1959), «Արևելահայ դպրոցը 19-րդ դարի 1-ին կեսին» (Երևան, 1964), «Ներսիսյան դպրոցի պատմություն» (Երևան, 1981) աշխատությունները։

Մատենագիտություն

Գրքեր 
 Հայ մեծ լուսավորական-մանկավարժ Խ. Աբովյանը, Երևան, 1953:
 Хачатур Абовян - выдающийся армянский педагог, Москва, Учпедгиз, 1957, 160 с.
 Ա. Ս. Մակարենկոյի մանկավարժական հայացքները, 1944։ 
 Ակնարկներ Սովետական Հայաստանի հանրակրթական դպրոցի պատմության, 1955։  
 Արևելահայ դպրոցը 19-րդ դարի առաջին կեսին, 1964։ 
 Ներսիսյան դպրոցի պատմություն, Ե., Լույս, 1981, 268 էջ։

Աղբյուրներ 
 Կենսագրական հանրագիտարան, Երևան, ԵՊՀ հրատարակչություն, 2009, էջ 19։

Ծանոթագրություններ 

Հայ մանկավարժներ
Հայ պրոֆեսորներ
Մանկավարժական գիտությունների դոկտորներ
Հայ գիտնականներ