Արտեմ Միկոյան

Արտեմ Միկոյան (Անուշավան Հովհաննեսի Միկոյան) (), աշխարհահռչակ ավիակոնստրուկտոր, ինժեներատեխնիկական ծառայության գեներալ-գնդապետ, ՄԻԳ ռազմական օդանավերի ստեղծողը։

ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիայի ակադեմիկոս (2002 թ.), Սոցիալիստական աշխատանքի կրկնակի հերոս, Ստալինյան մրցանակի վեցանգամյա դափնեկիր, Լենինյան մրցանակի դափնեկիր։ ԽՄԿԿ անդամ 1925 թվականից։ Գերագույն խորհրդի 3-8 գումարումների պատգամավոր։

Կենսագրություն 
Անուշավան Հովհաննեսի Միկոյանը ծնվել է 1905 թվականի հուլիսի 23֊ին (օգոստոսի 5֊ին), Սանահին գյուղում։ Անուշավանն ուներ երկու քույր (Ոսկեհատ և Աստղիկ) և երկու եղբայր (Երվանդ և Անաստաս)։ Նրա հայրը՝ Հովհաննես Ներսեսի Միկոյանը (1856-1918 թթ.), աշխատում էր Մանեսի պղնձաձուլական գործարանում։ Մայրը՝ Թալիդա Օթարի Միկոյանը (1867-1960 թթ.), տնային տնտեսուհի էր։

Նախնական կրթությունը ստացել է գյուղական դպրոցում (երկու դասարան)։ Ապա, հոր մահից հետո, մայրն Անուշավանին ուղարկել է Թիֆլիս։ Այստեղ նա կրթությունը շարունակել է տեղի հայկական դպրոցում։

1923 թվականին տեղափոխվել է Դոնի Ռոստով՝ ավագ եղբոր՝ Անաստասի մոտ։ Ցերեկները որպես խառատ է աշխատել գյուղատնտեսական մեքենաների «Красный Аксай» գործարանում, իսկ երեկոները հաճախել է ՊՏՈՒ֊ի երեկոյան դպրոցը։ 1924 թվականինի տեղափոխվել է Մոսկվա, որտեղ նորից որպես խառատ աշխատանքի է անցնում «Динамо» գործարանում, և շարունակում է այդտեղ աշխատել ընդհուպ մինչև 1928 թվականը։ 1928 թվականի դեկտեմբերին զորակոչվել է ԲԳԿԲ֊ի շարքերը։ 1929 թվականի օգոստոսին տեղափոխվել է Օրյոլ քաղաքի Իվանովո֊Վոզնեսենսկի զինվորական դպրոցը։

Բանակային ծառայությունից հետո կուսկոմի քարտուղար է աշխատել Մոսկվայի «Компрессор» գործարանում։ 1931 թվին Միկոյանը ուսումնառության է ուղարկվում Ն․ Ե․ Ժուկովսկու անվան ռազմաօդային ակադեմիա։

1935 թվականին արտադրական պրակտիկայի է գործուղվում Խարկով քաղաք։ Ակադեմիայի այլ ուկնդիրների հետ միասին նա կառուցում է իր առաջին ինքնաթիռը՝ թեթև «Октябрёнок»֊ը, որը արժանանում է Գլխավոր աէրոակումբի բարձր գնահատականին։ 1936 թվականի գարնանը Միկոյանը սկսում է աշխատել դիպլոմային նախագծի վրա։ 1937 թվականի հոկտեմբերի 22-ին պաշտպանում է դիպլոմային աշխատանքը, և նրան շնորհվում է ԲԳԿԲ֊ի ՌՕՈՒ֊ի ռազմական ինժեներ֊մեխանիկի կոչում։

Աշխատանքները 
Միկոյանի ղեկավարությամբ (Մ․ Ի․ Գուրևիչի և Վ․ Ա․ Ռոմոդինի հետ համատեղ) ստեղծվել են Մեծ Հայրենական պատերազմին մասնակցած ՄիԳ֊1 և ՄիԳ֊3 կործանիչները։ Պատերազմից հետո Միկոյանի֊Գուրևիչի ԿԲ֊ում ստեղծվել են ՄիԳ֊9, ՄիԳ-15, ՄիԳ-17, ՄիԳ-19, ՄիԳ-21, ՄիԳ-23, ՄիԳ-25, ՄիԳ-27, ՄիԳ-29, ՄիԳ-31, և ՄիԳ-35 կործանիչները։

Միկոյանի֊Գուրևիչի ԿԲ֊ում ստեղծված ինքնաթիռներով գրանցվել է 55 համաշխարհային ռեկորդ։

Պարգևներ 
 Սոցիալիստական աշխատանքի կրկնակի հերոս (1956, 1957 թթ.),
 6 Լենինի շքանշաններ,
 Կարմիր դրոշի շքանշան,
 Հայրենական պատերազմի 1-ին աստիճանի շքանշան,
 2 Կարմիր աստղի շքանշաններ,
 Լենինյան մրցանակ (1962 թ.),
 Գյումրու պատվավոր քաղաքացի (1968)
 6 Ստալինյան մրցանակներ (1941 թ., 1947 թ., 1948 թ., 1949 թ., 1952 թ., 1953 թ.)

Պատկերասրահ

Տես նաև 
 Միկոյան եղբայրների տուն-թանգարան

Ծանոթագրություններ 

Գյումրու պատվավոր քաղաքացիներ
Հայ գեներալներ
Ռուսահայ ճարտարագետներ
Հայ գյուտարարներ
ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոսներ
Սոցիալիստական աշխատանքի կրկնակի հերոսներ
ԽՍՀՄ Պետական վեցակի մրցանակակիրներ
Լենինյան մրցանակի դափնեկիրներ
Լենինի շքանշանի ասպետներ
Խորհրդային ավիակոնստրուկտորներ
Ռուսահայ ռազմական գործիչներ
Նովոդևիչյան գերեզմանատանը թաղվածներ
Սոցիալիստական աշխատանքի հերոսներ
ԽՄԿԿ անդամներ
ԽՍՀՄ ԳԽ 3-րդ գումարման պատգամավորներ
ԽՍՀՄ ԳԽ 4-րդ գումարման պատգամավորներ
ԽՍՀՄ ԳԽ 5-րդ գումարման պատգամավորներ
ԽՍՀՄ ԳԽ 6-րդ գումարման պատգամավորներ
ԽՍՀՄ ԳԽ 7-րդ գումարման պատգամավորներ
ԽՍՀՄ ԳԽ 8-րդ գումարման պատգամավորներ
ԽՍՀՄ ԳԱ իսկական անդամներ
Հայրենական պատերազմի 1-ին աստիճանի շքանշանակիրներ
Ստալինյան մրցանակի դափնեկիրներ
Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշանով պարգևատրվածներ
Հայ ակադեմիկոսներ
Ռուս գյուտարարներ
Խորհրդահայեր
Հայ ավիակոնստրուկտորներ
ԽՍՀՄ ԳԽ պատգամավորներ
ԽՄԿԿ 22-րդ համագումարի պատվիրակներ
ԽՄԿԿ 23-րդ համագումարի պատվիրակներ
ԽՍՀՄ քաղաքական գործիչներ
Հայ ճարտարագետներ
ԽՄԿԿ 20-րդ համագումարի պատվիրակներ
ԽՄԿԿ 21-րդ համագումարի պատվիրակներ
Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի անդամներ
Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանի ասպետներ
Պատվո շքանշանի ասպետներ (ԽՍՀՄ)
ԽՍՀՄ ԳԽ Ազգությունների խորհրդի 3-րդ գումարման պատգամավորներ
Հայ գիտնականներ
Հայ ռազմական գործիչներ
Հայ քաղաքական գործիչներ
Հայ գործարարներ
Անձինք նամականիշերի վրա