Ավլոս Կոռնելիոս Ցելսոս

Ավլոս Կոռնելիոս Ցելսոս (, ), հռոմեացի փիլիսոփա և բժիշկ։ Գրել է շուրջ 20 գիրք () փիլիսոփայության և գիտության տարբեր ասպարեզներից (ճարտասանություն, իրավունք, գյուղատնտեսություն, ռազմական գործ և բժշկություն)։ Այդ աշխատությունից մեզ է հասել միայն բժշկությանը վերաբերող հատվածը (8 գիրք, )։

De Medicina-ն հանրագիտարանային բնույթի աշխատություն է, որը, դեռևս Հիպոկրատեսի և Ասկլեպիադեսի ժամանակներից եկող ավանդույթի համաձայն, բաղկացած է երեք մասից՝  սննդակարգ (դիետա), դեղաբանություն և վիրաբուժություն։ Աշխատությունը կազմված է ութ գրքից՚

 1-ին գիրք - – Բժշկագիտության պատմություն (ներառում է պատմություններ ութսուն բժշկագետների մասին, որոնցից ոմանք հայտնի են դարձել լոկ այս գրքի շնորհիվ)
 2-րդ գիրք - – Ընդհանուր ախտաբանություն 
 3-րդ գիրք – Յուրահատուկ հիվանդություններ 
 4-րդ գիրք – Մարմնի մասերը 
 5-րդ և 6-րդ գրքեր – Դեղաբանություն 
 7-րդ գիրք – Վիրաբուժություն
 8-րդ գիրք – Վնասվածքաբանություն

Ժամանակակիցները Ցելսոսին անվանել են «բժշկագիտության Ցիցերոն» (նրա հստակ, հասկանալի խոսքը նկատի առնելով), «հռոմեական Հիպոկրատ»։

De Medicina-ն առաջին անգամ տպագրվել է 1478 թվականին և երկար տարիներ եղել է բժշկագիտական գլխավոր ձեռնարկը Եվրոպայում։

Ցելսոսի աֆորիզմներից 

 Անգործությունը թուլացնում է մարմինը, աշխատանքը՝ ամրապնդում. առաջինը հանգեցնում է վաղաժամ ծերության, երկրորդը երկարաձգում է երիտասարդությունը։
 Ստամոքսը չափից դուրս լցնելը վնասակար է առողջության համար։
 Հանգստությունը լավագույն դեղամիջոցն է։
 Հիվանդությունը ոչ թե գեղեցիկ խոսքերով են բուժում, այլ՝ դեղերով։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 

De Medicina at LacusCurtius (Latin original and English translation)

Գրականություն 

 

Հին հռոմեացի փիլիսոփաներ
Հին հռոմեացի բժիշկներ
Հին հռոմեացի գրողներ
Հռոմեական պատմիչներ