Վեսպեր

Վեսպեր (Մարտիրոս Տիգրանի Դաբաղյան, ), հայ բանաստեղծ, արձակագիր, թարգմանիչ, ՀԽՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ (1967 թ.), ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1934 թվականից։

Կենսագրություն 
Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Վան քաղաքում։ Նրան գրաճանաչություն է սովորեցրել տատը՝ Եղիսաբեթը։ Սովորել է Վանի Երամյան վարժարանում, ապա պետական ուսուցչանոցում։ 1915 թվականին գաղթել է Արևելյան Հայաստան։ Երկար տարիներ աշխատել է որպես մանկավարժ, ապա «Գրական սերունդ» և «Խորհրդային գրականություն» ամսագրերի խմբագրություններում։ Այնուհետև ադրբեջաներեն է դասավանդել Երևանի համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետում։

Վեսպերի երկերի մատենագիտություն 
 Կայարաններ, Թիֆլիս, 1925, 94 էջ։ 
 Կենդանի և կրակե մարդկանց մեջ, Թիֆլիս, 1931, 112 էջ։ 
 Պայծառություն, Երևան, Պետհրատ, 1936, 142 էջ։ 
 Մանուկների հետ, Երևան, Պետհրատ, 1937, 27 էջ։ 
 Թելիկն ու Մելիկը, Երևան, Պետհրատ, 1938, 7 էջ։ 
 Ուրախ իմ ձի, Երևան, Պետհրատ, 1939, 8 էջ։ 
 Եղևնի, Երևան, Պետհրատ, 1939, 206 էջ։ 
 Վեց հարված, Երևան, Պետհրատ, 1940, 18 էջ։ 
 Մայիսյան վարդեր, Երևան, Հայպետհրատ, 1941, 38 էջ։ 
 Նկարիչ հայրիկի խոստումը, Երևան, Հայպետհրատ, 1942, 4 էջ։ 
 Այգն է բացվում, Երևան, Հայպետհրատ, 1944, 67 էջ։ 
 Հիշատակ, Երևան, «Սովետական գրող», 1948, 87 էջ։ 
 Առաջին աշուն, Երևան, Հայպետհրատ, 1956, 172 էջ։ 
 Անձրև և արև, Երևան, Հայպետհրատ, 1957, 63 էջ։ 
 Հրազդան, Երևան, Հայպետհրատ, 1959, 261 էջ։ 
 Հորեղբոր սրինգ, Երևան, Հայպետհրատ, 1960, 192 էջ։ 
 Սովետահայ գրականության ընտիր էջեր։ Պոեզիա (գրքում տեղ են գտել Վեսպերի մի քանի բանաստեղծություններ), Երևան, Հայպետհրատ, 1960, 480 էջ։ 
 Արձակ էջեր, Երևան, Հայպետհրատ, 1963։ 
 Մայրենի երգեր, Երևան, «Հայաստան», 1965, 335 էջ։ 
 Շուշանի շափրակներ, Երևան, «Հայաստան», 1968, 114 էջ։ 
 Մեր քաջ Դժիկոն, Երևան, «Հայաստան», 1972, 54 էջ։ 
 Հատընտիր, Երևան, «Հայաստան», 1973, 422 էջ։

Թարգմանություններ (ադրբեջաներենից) 

Մեհթի Հ., Վարարում, Երևան, Պետհրատ, 1934, 122 էջ։
Օրդուբադի Մ., Մշուշապատ Թավրիզ, Երևան, Պետհրատ, 1936, 239 էջ։
Սաբիր Ալեքպեր, Բանաստեղծություններ, Երևան, Պետհրատ, 1936, 52 էջ։
Ալիզադե Հ., Գյոիլբալա, Երևան, Պետհրատ, 1937, 37 էջ։
Բուշ Վիլհելմ, Ուրախ լող, Երևան, Պետհրատ, 1937, 41 էջ։
Ախունդով Մ. Ֆ., Արևելյան պոեմ, Երևան, Պետհրատ, 1938, 26 էջ։
Նիզամի Գյանջևի, Նիզամի, Երևան, Պետհրատ, 1940։
Ռուստամ Սուլեյման, Հատընտիր, Երևան, Հայպետհրատ, 1949, 88 էջ։
 Միրզա Ախունդով, Արևելյան պոեմ։ Գրված Պուշկինի մահվան առթիվ, Ե., Հայպետհրատ, 1962, 23 էջ։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Վեսպերի «Կարոտ» բանաստեղծությունը

Վան քաղաքում ծնվածներ
20-րդ դարի արևելահայ բանաստեղծներ
Հայ թարգմանիչներ
20-րդ դարի արևելահայ արձակագիրներ
ՀԽՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչներ
ԽՍՀՄ գրողների միության անդամներ
Ռուսերենից հայերեն թարգմանիչներ
Ադրբեջաներենից հայերեն թարգմանիչներ
Վանի Երամյան վարժարանի սաներ
Երևան քաղաքում մահացածներ
ԵՊՀ դասախոսներ