Անանիա Թարգմանիչ

Անանիա Թարգմանիչ (Անանիա Սյունեցի, Անանիաս, Անանե) (ծննդյան և մահվան թվականները անհայտ), V դարի առաջին հայ թարգմանիչներից, մատենագիր։

Կենսագրություն 
Աշակերտել է Մեսրոպ Մաշտոցին։ Սահակ Ա Պարթևը նրան ձեռնադրել է Սյունյաց եպիսկոպոս (ենթադրաբար՝ 415 թվականին)։ Ըստ Ստեփանոս Օրբելյանի՝ աթոռակալել է շուրջ 42 տարի՝ «պայծառացնելով Սյունյաց աթոռը»։ Մեսրոպ Մաշտոցի կենսագիր և աշակերտ Կորյունը և պատմահայր Մովսես Խորենացին որոշ տեղեկություններ են հաղորդում Անանիա Թարգմանչի մասին։ Անանիա Թարգմանիչը ուղեկցել է Մեսրոպ Մաշտոցին՝ Գողթնի առաջին քարոզչության ընթացքում, գործակցել է նրա հետ՝ Սուրբ Գիրքը թարգմանելիս և աղվանական գիրն ստեղծելիս, աղվաներեն թարգմանել որոշ կրոնական գրքեր։ Անանիա Թարգմանիչը մասնակցել է Շահապիվանի եկեղեցական ժողովին (444), իսկ Արտաշատի ժողովին (449) եպիսկոպոսական գահնամակում զբաղեցրել է առաջին տեղը։ Անանիա Թարգմանչի գրչին են պատկանում «Երանելոյն Անանիայի Հայոց վարդապետի՝ ի խորհուրդ Յովհաննու մարգարէի» և «Յաղագս Յովհաննու Մկրտչի, Անանիայի վարդապետի ասացեալ» խորագրով ճառերը՝ աստվածաբանական բովանդակությամբ, ինչպես նաև Փիլոն Ալեքսանդրացու, Իրինեոսի գործերի հայերեն թարգմանությունները։

Գրականություն 
 Ստեփանոս Օրբելյան, Սյունիքի պատմություն, Ե․, 1986։
 Ալիշան Ղ․, Սիսական, Վնտ․, 1893, էջ 20, 208։
 Սարգիսյան Բ․, Անանիա Թարգմանիչն և իւր գրական գործոց նմոյշներ, Վնտ․, 1899։
 Ակինյան Ն․, Շահապիվանի ժողովին կանոնները, Վնն․, 1953, էջ 5։
 Ալեքսանյան Վ․, Անանիա եպիսկոպոս Սյունեցի, Էջմիածին, 1999, դ 3։

Ծանոթագրություններ 

Հայ թարգմանիչներ
Հայ մատենագիրներ
Հայ եպիսկոպոսներ