Կիոտո

Կիոտո (ճապոներեն` 京都), քաղաք Ճապոնիայում, Հոնսյու կղզու կենտրոնական մասում, Բիվա լճի մոտ։ Կառուցվել է 792-794 թվականներին, 794-1192 թվականներին կոչվել է Հեյան։ Կիոտոն համարվում է իր համանուն պրեֆեկտուրայի վարչական կենտրոնը։ Քաղաքի տարածքը կազմում է 827,90 կմ2, բնակչությունը՝ 1 469 848 մարդ, խտությունը՝ 11775.39 մարդ/կմ2։
794 թվականից մինչև 1868 թվականը եղել է Ճապոնիայի մայրաքաղաքը՝ կայսրերի աթոռանիստը։

Աշխարհագրություն 
Կիոտոն գտնվում է Կիոտոյի իջվածքի, համանուն սարի և շրջակայքի տարածքում։ Իջվածքը հանդիսանում է երկայնական գրաբեն՝ ձգված հյուսիսից հարավ։ Շրջակա սարերի իջվածքները համարվում են սահման քաղաքի համար։ Կիոտոյի հյուսիսային հատվածում գտնվում են Կիտայամա սարերը, որոնց բարձրությունը հասնում է 500-700 մետրի։ Ամենաբարձր գագաթը հանդիսանում է Ագատոն՝ 924 մետր բարձրությամբ։ Այն գտնվում է հյուսիս-արևելքում։ Քաղաքի արևելյան հատվածում գտնվում են Նիսայամա սարերը, որոնք բաժանում են Կիոտոն Կամեոկա քաղաքից։

Կիոտոյի կլիման չափավոր ներմայրցամաքային է։ Այն պայմանավորված է քաղաքի՝ իջվածքում գտնվելով և ծովի անհասանելիությամբ։ Կիոտոյում ամառը խոնավ է և շոգ։ Միջին բարձր ջերմաստիճանը օգոստոսին 32,9 °C է։ Ի հակադրություն այդ փաստին՝ ձմեռները չոր են և ցուրտ։ Միջին ջերմաստիճանը հունվարին 0.3 °C է։ Հունիսից սեպտեմբեր ամիսներին Կիոտոյում շարունակվում է անձրևային եղանակը։ Տեղումների միջին քանակը տարում կազմում է 1581 մմ։

Վարչական բաժանում

Անվանում 
Անվանումը ճապոներեն բառացի նշանակում է «մայրաքաղաքային քաղաք»։

Կլիմա

Քաղաքականություն և կառավարություն 
2013 թվականից Կիոտոյի քաղաքապետ է հանդիսանում Դաիսակու Կադոկավան, ով չի պատկանում ինչ-որ կուսակցության, սակայն նրան աջակցում են Ճապոնիայի դեմոկրատական կուսակցությունը, Ազատական դեմոկրատական կուսակցությունը, Նոր Կոմեիտո կուսակցությունը, Քո կուսակցությունը և Սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցությունը։ Օրենսդրական քաղաքը ունի ընտրական 69 անդամ։

Կիոտո քաղաքի ժողով

Մշակույթ 
Չնայած Կիոտոյում շատ պատերազմներ, հրդեհներ, երկրաշարժեր են տեղի ունեցել այն 11 դարերի ընթացքում, որ Կիոտոն կայսրերի մայրաքաղաք է՝ Կիոտոն դիմակայել է շատ ավերումների Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում։ Այն հեռացվել է ատոմային ռումբի վտանգավոր գոտուց Հենրի Սթիմսոնի անձնական միջամտությամբ, քանի որ Սթիմսոնը ցանկանում էր պահպանել մշակութային կենտրոնը, որի մասին նա տեղյակ էր իր մեղրամիսից և դիպլոմային այցելություններից։

2000 կրոնական կառույցներով, 1600 բուդդայական տաճարներով և 400 շինտո սրբատեղիներով, ինչպես նաև պարտեզներով, ճարտարապետական շինություններով այս քաղաքը ամենաայցելվածներից է Ճապոնիայում։ Քաղաքը հայտնի է իր քարերի այգիով։ Քաղաքում երեք տեսարժան վայրեր կան, որ կապված են արքայական ընտանիքի հետ՝ Կյոտո Գյոնի տարածքը՝ ներառյալ Կյոտոյի արքայական պալատը և Սենտոյի արքայական պալատը, Ճապոնիայի կայսրերի տները, որ վերագրվում են տարբեր տարեթվերի։

Կիոտոյի այլ տեսարժան վայրերից են Արաշիյաման, որ ներառված է ՅՈՒՆԵՍԿՈ-յի ցուցակում՝ որպես համաշխարհային ժառանգություն։ Սա նաև ներառում է Կամոյի սրբատեղին, Կյո-օ-Գոկոկուջին, Կիյոմիզու-դերան, Դաիգո-ջին, Նիննա-ջին, Սաիհո-ջին, Թենրյու-ջին, Ռոկուն-ջի, Ջիշո-ջին։

Կիոտոն հայտնի նաև իր խոհանոցով և ճապոնական կերակուրներով։

Տնտեսություն 

Կիոտոյի տնտեսության ամենատարածված և ամենազարգացած ճյուղը տեղեկատվական տեխնոլոգիան է և էլէկտրոնիկան. Քաղաքում են գտնվում այնպիսի հայտնի ընկերությունների շտաբներ, ինչպիսիք են Նինթենդո, Intelligent Systems, Dainippon Screen, TOSE, OMRON, Kyocera, Shimadzu Corp., Rohm, Horiba, Nidec Corporation, Nichicon, Nissin Electric, և GS Yuasa ընկերությունները։

Զբոսաշրջությունը նույնպես մեծ հիմք է կիոտոյի տնտեսության համար։ Քաղաքի մշակութային ժառանգությունը այցելվում են Ճապոնիայի մի շարք դպրոցական խմբերի կողմից։ 2014 թվականին քաղաքի կառավարությունը քաղաք այցելած զբոսաշրջիկների քանակի ռեկորդ է գրանցել և այն ընտրվել է որպես աշխարհի ամենալավ զբոսաշրջային քաղաք «U.S. travel» ամսագրի կողմից։

Ծանոթագրություններ

Արտաքին հղումներ 
 Կիոտոյի տեսարժան վայրերը
 Կիոտոյի կառավարություն
 Պատկերասրահ

Ճապոնիայի քաղաքներ
1889 թվականին հիմնադրված բնակավայրեր