Barra Thuaisceart Éireann

Is é Barra Thuaisceart Éireann an cumann gairmiúil abhcóidí do Thuaisceart Éireann, le breis agus 600 ball. Tá sé bunaithe i Leabharlann an Bharra, in aice leis na Cúirteanna Breithiúnais Ríoga i mBéal Feirste, mar aon le Comhairle Bharra Thuaisceart Éireann (comhlacht gairmiúil chomhaltaí Bharra Thuaisceart Éireann) agus an Chomhairle Feidhmiúcháin. Tá go leor d'fheidhmeanna Bhinseirí Óstaí na Cúirte Thuaisceart Éireann, a bunaíodh ag cruinniú den Bhinse agus den Bharra a tionóladh an 11 Eanáir 1926, glactha ag an gComhairle Feidhmiúcháin.

Caidreamh idir Barra na hÉireann agus Barra Thuaisceart Éireann 

Roimh chríochdheighilt na hÉireann, cuireadh oiliúint ar abhcóidí ar fud oileán na hÉireann ag Óstaí an Rí agus bhí siad ina mbaill de Bharra na hÉireann. Roinn an tAcht um Rialtas na hÉireann 1920 Éire ina dhá dhlínse dlí, agus tar éis 1922, rinneadh córas dlí ar leith de Thuaisceart Éireann. Bhí súil ag Óstaí an Rí ar dtús nach gcuirfeadh an chríochdheighilt deireadh lena shainchúram uile-oileáin, agus bhunaigh siad “Coiste de Chúig Déag” de bhinseairí Thuaisceart Éireann i 1922. Mar sin féin, bhí níos mó neamhspleáchais á lorg ag an gcoiste seo, agus ó 11 Eanáir 1926, bunaíodh Óstaí Chúirte Thuaisceart Éireann Inn of Court of Northern Ireland agus Comhairle Bharra Thuaisceart Éireann.

Tá comhaltaí cleachtacha de Bharra Thuaisceart Éireann i dteideal dul isteach i mBarra na hÉireann gan aon scrúduithe eile a dhéanamh. Tá an teidlíocht chéanna ag comhaltaí cleachtacha de Bharra na hÉireann.

Cén fáth nach bhfuil seomraí abhcóidí ar bith i dTuaisceart Éireann? 

Go dtí 1885, bhí ar gach abhcóide Éireannach nua "téarmaí a choinneáil" i gceann de na hÓstaí Cúirte Sasanacha sular glaodh chun Barra na hÉireann é agus é a bheith i dteideal cleachtadh mar abhcóide in Éirinn. Ag leanúint ar aghaidh ó na naisc stairiúla seo le Barra Shasana, ar feadh cuid mhór den naoú haois déag, ba chosúil go bhforbródh córas seomraí abhcóidí in Éirinn. Ar dtús, rinne binsí Óstaí an Rí (a chuir oiliúint ar abhcóidí in Éirinn) pleananna chun seomraí a thógáil d’abhcóidí Éireannacha, i gcóngar Shráid Henrietta i mBaile Átha Cliath. Ó thart ar 1793, chuaigh na binsí chomh fada le socrú seomraí a thógáil, arna maoiniú ag Óstaí an Rí agus ag abhcóidí a thógfadh talamh tógála ar cíos ó na binsí dá seomraí féin. Bhailíodh taiscí go bliantúil ó abhcóidí agus ó aturnaetha nua, agus d'aontaigh na binsí rialacha maidir le rialú tionóntachtaí. In ainneoin an tobhach seo ar an ngairm, tar éis agóidí praiticiúla a d'ardaigh an t-ailtire James Gandon maidir leis an deacracht a bhain le príomhfhoirgneamh Óstaí an Rí a thógáil ag an am céanna le seomraí príobháideacha, níor tógadh seomraí na n-abhcóidí riamh. Go dtí an lá atá inniu ann, níor fhorbraíodh córas ar bith de sheomraí abhcóidí i dTuaisceart Éireann ná i bPoblacht na hÉireann.

Abhcóidí suntasacha 
 Ba í Frances "Fay" Kyle an chéad bhean abhcóide in Éirinn nó sa Bhreatain Mhór. Rugadh i mBéal Feirste í in 1893. Glaodh chun Barra na hÉireann í ar 1 Samhain 1921. Bhain sí BA amach sa Fhraincis ó Choláiste na Tríonóide, Baile Átha Cliath i 1914 agus LLB i 1916. Chuir sí tús lena cuid staidéir in Óstaí an Rí. i mBaile Átha Cliath in Eanáir 1920. Ó 1922 ar aghaidh, bhí sí ag cleachtadh ar Chuaird Thuaisceart Éireann.

 Rugadh Mary McAleese i mBéal Feirste agus glaodh chun Bharra Thuaisceart Éireann í i 1974 agus rinne sí cleachtadh i mBéal Feirste. Toghadh í ina hUachtarán ar Éirinn agus d’fhóin sí ó 1997 go 2011.

 Rugadh Donal O’Donnell i mBéal Feirste agus glaodh chun Bharra Thuaisceart Éireann é i 1989. Glaodh chun Barra na hÉireann é freisin i 1982. Ceapadh é ina bhreitheamh ar Chúirt Uachtarach na hÉireann in 2010 agus ceapadh é mar Príomh-Bhreitheamh na hÉireann in 2021.

 Chuir Edward Carson, an t-orator cáiliúil agus polaiteoir, tús lena ghairm bheatha mar abhcóide.

Tagairtí

Tuaisceart Éireann