Túathal mac Máele-Brigte

Rí na Laighean de rítheaghlach Uí Dhúnlainge ba ea Tuathal mac Maoilbhríde (Sean-Ghaeilge Túathal mac Máele-Brigte) (bás 854).  D'fhéadfadh é gurbh é  Muiredach mac Brain (bás 818), iar-rí, a athair, b'fhéidir.  Glaoitear sna hannála mac Maoilbhríde air, cé nach fios cé hé an té.

Is doiléir iad na ríliostaí Laighneacha sa tréimhse seo.  Sa Leabhar Laighneach, tagann Lorcán i gcomharbacht ar Ruarc mac Brain (bás 862) Uí Dhúnchada agus Tuathal mac Maoilbhríde (bás 854) i gcomharbacht airsean.   Dar leis na liostaí ann, bhí réimeas 9 mbliana ag Ruarc (c. 838-847) agus 3 bliana ag Túathal (c. 851-854).  Dá mba fhíor, bheadh Lorcán i réim c. 847-851.  Molann Francis John Byrne gurb í cúis an mhearbhaill seo ná gur lag a bhí ríthe Uí Dhúnlainge ag an am de bharr cumhacht a gcomharsan, Cearbhall mac Dunlaing (bás 888), rí na nOsraí, cé nach ndearna rí Laigean de féin riamh.

Ina thásc sna hannála don bhliain 854, insítear gur maraíodh go fealltach é ag a mhuintir féin. Ní thugtar dó ach an teideal rí Uí Dhúnlainge.

Foinsí
 Corpus of Electronic Texts
 Annála Uladh, G100001A
 Leabhar Laighneach, Rig Lagen, G800011A
 Byrne, Francis John (2001), Irish Kings and High-Kings, Baile Átha Cliath: Four Courts Press,

Naisc sheachtracha
 CELT: Corpus of Electronic Texts

Tagairtí

Ríthe na Laighean
Ríthe Uí Dhúnlainge