Neidhe

Sa Rúraíocht i Miotaseolaíocht na nGael, filid iontach ab ea Neidhe (Sean-Ghaeilge Nédé) mac Adhna.  Instear a scéal in dhá sraith na scéalaíochta.

Seanscéal

Bhí aighneas idir Neidhe agus an draoi Ferchertne mac Cairbre agus iad beirt ag éileamh ollamhacht chúige Uladh, i mbun comhrá eolaíoch.  Is bunúsach é an téacs seo i dtuiscint na gCeilteach ársa.

Ina dhiaidh seo, ámh, d'éirigh sé ina dhraoi corbach truaillith, amhail is Aithirne Ailgheasach.  Rinne sé adhaltranas bean chéile a uncal, Caier rí na gConnacht, agus chur ag coróin é.  Ansin, d'éiligh sé claíomh draíochta uaidh nárbh fhéidir leis an iar-rí a fháil dó.  D'aithris Neidhe dá bharr glámh dícheann i gcoinne Chaier a chuir trí míghnaoi (náire, bricíní agus gránnacht) ar a aghaidh agus a bhí cúis a bhás  sóisialta.

Maraíodh Neidhe nuair a phléasc carraig ag Dún Cermnai, áit a raibh a uncail i bhfolach ann.  Bhí trí choir an draoi déanta aige: adhaltranas le banríon, forghabháil rí agus aoir mhaslach (le glámh dícheann).

Foinsí
 Christian-J. Guyonvarc’h, Le Dialogue des deux sages, Bibliothèque scientifique Payot, Paris, 1999,

Tagairtí

Miotaseolaíocht na nGael