Ros Comáin

Baile i gContae Ros Comáin is ea Ros Comáin (Roscommon as Béarla). Tá sé suite i gCúige Chonnachta, gar le bruach thiar Locha Rí. Is é baile Ros Comáin an príomh-bhaile sa chontae den ainm céanna.

Stair 
Tagann an t-ainm 'Ros Comáin' ó Naomh Chómáin, a bhunaigh mainistir anseo san cúigiú aois. Tá aithne ar na coillte in aice leis an baile mór mar 'Choillte Chomáin' nó Ros Comáin i bhfocail eile, agus as sin a thagann an t-ainm as Béarla 'Roscommon'.

Bhí crochbhean ar an baile mór gnóthach seo, darb ainm 'Lady Betty' is tá cáil uirthi mar gur chroch sí a mac féin. Chomh maith le sin, bhunaigh Rí Chonnacht Felim Ó Conchubair mainistir Domhinicáineach san áit seo. Tógadh Chaisleáin Ros Comáin i 1269, agus dún Normannach is ea é.

Áiseanna 
Bunaíodh Club Gailf Ros Comáin sa bhliain 1904.
Tá trí theach óstá agus neart teach tábhairne i Ros Comáin.
Tá ospidéal, leabharlann, dhá bhunscoil, trí mheánscoil, bancanna, siopaí srl i Ros Comáin.

Iompar 
Osclaíodh an Stáisiún traeineach ar an 13 Feabhra 1860. Tá sé suite ar an líne ó Bhaile Átha Cliath go dtí Cathair na Mart.

Eacnamaíocht 
Tá baint ag an chuid is mó de na postanna i gCo. Ros Comáin, leis an fheirmeoireacht. Tá an margadh beithí suite in aice leis na príomhsiopanna sa bhaile mór, Tesco agus Dunnes Stores agus is iad traoi foinse de saorthar san áit. Chomh maith leis sin, tá gnó á chaitheamh leis na siopanna agus na gnóthasí laistigh den bhaile mór.

Spórt 

Tá an pháirc C.L.G. 'Dubhghlas de hÍde' suite in aice leis an reilig ar an bpríomhbhóthar go dtí Baile Átha Luain. Is é an staid is mó i gcúige Chonnacht é agus bíonn cluiche ceannais, comórtas peile Chúige Chonnachta ar siúl ann gach samhradh. Fuair an pháirc an t-ainm ó chéad Uachtaráin na hÉireann, Dubhghlas de hÍde, ós rud é gur rugadh is tógadh é í gcontae Ros Comáin. 

Is í an pheil an cluiche is coitianta a imrítear sa chontae ach tá an iománaíocht an choitianta freisin, go háirithe sna fairsinge in aice le teorann Contae na Gaillimhe, mar Shampla Na Ceithre Bóthair agus Átha Liag. Chomh maith le sin, bhuaigh an contae Comórtas Nicky Rackard í 2007 agus beidh siad ag imirt i gCorn Christy Ring an bhliain seo chugainn.

Scoileanna 
Tá trí mheánscoil i mBaile Ros Comáin: Na Bráithre Chríostaí, Scoil Clochar na Trócaire agus Coláiste Phobail Ros Comáin (An Ghairmscoil). Tá roinnt bhunscoileanna sa bhaile freisin, mar shampla, Scoil na Mainistreach.

Monopoly 
Is í Ros Comáin an tsráid is costasach le cónaí ar, sa leagan is déanaí den chluiche bhoird 'monopoly'. Fuair sé an onúir speisialta seo de bharr an líon daoine a chaith a gcuid vótaí ar a shon. Fuair sé an príomhspota thar Corcaigh agus sé áiteanna i mBaile Átha Cliath.

Bailte contae i bPoblacht na hÉireann
Ros Comain