Catch-22

Úrscéal aorach leis an údar Meiriceánach Joseph Heller is ea Catch-22 (nó dúsháinn as Gaeilge). Aithnítear go minic é mar cheann de mhór-shaothair na fichiú haoise.

Scéal
Scéal leath-stairiúil ata ann, ina thiteann eachtraí an scéil amach sna blianta 1942-1944, agus an Dara Cogadh Domhanda faoi lán seoil. Is é an Captaen John Yossarian - buamardaí mí-dhíograiseach de chuid Aerfhórsa na Stát Aontaithe laoch, nó frith-laoch, an urscéil. 

Tá Captaen Yossarian traochta le huafás an chogaidh, gan chiall, agus tá sé go daingean diongbháilte ag lorg bealach amach ón slad. Síleann Yossarian imeacht óna chuid dualgas ach níl sé in ann. Chun é féin a choinneáil beo agus  chun na misin eitilte a sheachaint, tá Yossarian ag ligint air féin go bhfuil sé ar mire.

Leaganacha 
Rinneadh leagan scannáin den leabhar sa bhliain 1970, le  Mike Nichols.

Chraol TG4 mionsraith Catch-22, bunaithe chomh maith ar an leabhar le Jospeh Heller, sa bhliain 2020 (agus George Clooney mar stiúrthóir). Sa leagan seo, creideann Yossarian go bhfuil na mílte duine, nach bhfaca sé riamh, ag iarraidh é a mharú!. Ach ní hé an namhaid is measa dó ach a arm féin a bhíonn seasta ag cur le líon na misean a chaithfidh na fir a thabhairt i gcrích sular féidir leo éirí as. Ach má shíleann Yossarian imeacht óna chuid dualgas, beidh sé ag sárú riail ar a dtugtar Catch-22 (an paradacsam, an tsáinn nó 'dúsháinn')– riail áiféiseach a bhfuil na fir idir an bád agus an balla ceart aige.

Stair 
Thosaigh Heller ag scríobh an leabhar sa bhliain 1953 ach bhí 1961 ann nuair a foilsíodh don chéad uair é.

Tagairtí 

Úrscéalta