Robert Boyle

Eolaí Angla-Éireannach ab ea Robert Boyle (25 Eanáir 1627 - 30 Nollaig 1691), a thuill an teideal Athair na Ceimice de bharr a chuid oibre.

'Athair na ceimice'  
Cháin Boyle teoiricí an ama ar dhamhna, agus thairg teoiric adamhach. Rinne Boyle turgnaimh chuimsitheacha le caidéil aeir chun airíonna folúis a scrúdú: thaispeáin sé nach bhforleathann fuaim i bhfolús, go dtiteann cleite níos tapa ann ná san aer, go múchtar coinneal ann, agus go bhfaigheann ainmhithe bás ann.  

D'fhorbair sé "dlí Boyle” na ngás (pV = tairiseach), is é sin go bhfuil brú (P) is toirt (V) an gháis comhréireach go hinbhéartach lena chéile ag teocht thairiseach. 

D'fhoilsigh Boyle an leabhar Sceptical Chymist (Ceimicí Amhrasach, 1661) agus bhunaigh sé an Cumann Ríoga an bhliain chéanna.

Saol  
Rugadh agus tógadh Boyle i gCaisleán Lios Móir i gContae Phort Láirge, agus fealsúnaí nádúrtha a bhí ann. 

Cor cinniúnach i stair na tíre agus i stair na Gaeilge ab ea foilsiú Shean-Tiomna Bedell sa bhliain 1682. Ba le hairgead Boyle a foilsíodh an chéad leagan Gaeilge den tSean-Tiomna i 1685.
Bhí Boyle ina stiúrthóir ar Chomhlacht na hlndia Thoir.

Nasc seachtrach 
 Robert Boyle, Athair na Ceimice  Alt faoi Rhobert Boyle ar Éire Intliúil

Tagairtí

Daoine a rugadh i 1627
Básanna i 1691
Ceimiceoirí Éireannacha
Daoine as Contae Phort Láirge
Fealsúna Éireannacha
Fir
Fisiceoirí Éireannacha
Protastúnaigh Éireannacha
Scríbhneoirí Éireannacha