Pen y Fan

Is é Pen y Fan (886m) an sliabh is airde i ndeisceart na Breataine Bige atá suite sna Bannau Brycheiniog idir Llanymddyfri agus Threfynwy. Tá sé suite ar an iomaire is airde de na mBannau Brycheiniog, idir y Gribyn agus Corn Du.

Rangaítear beanna na Breataine Bige, agus an chuid eile den Bhreatain, i liostaí speisialta de réir airde agus de réir starraiceach na mbeann; sainmhínítear beanna 'Maryln' mar bheanna le suntasacht de 150 méadar nó níos mó. Is í an 'suntasacht' ná an airde a ardaíonn an bhuaic os cionn an tsléibhe is gaire. Déanann go leor cumann na liostaí seo a thomhas, a sheiceáil agus a bhailiú agus tagann siad iad le chéile ar an suíomh Gréasáin " Database of British and Irish hills ".  Is é airde Phen y Fan ó leibhéal na farraige go dtí mullach an tsléibhe 886 méadar. Rinneadh an airde a thomhas agus a dhearbhú an 28 Deireadh Fómhair 2001.

Ceann Scríbe 
Tá an mullach ar cheann de na   príomhmhullaí ar Ffordd y Bannau (Gaeilge: Slí na nBeann), cosán a ritheann ó Oirthear go hIarthar trasna na masaífe, agus atá oscailte do gach siúlóir. Tá cosán grádaithe an-mhaith ón Storey Arms ar an A470, atá 457 m   thíos. Tá an cosán seo, agus cosáin eile ar an sliabh, faoi réir a dheisithe agus a chothabhála ag Yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol (Gaeilge: An tIontaobhas Náisiúnta)  chun teorainn a chur leis an gcreimeadh a dhéanann na céadta agus na mílte siúlóirí a théann ar aghaidh gach bliain. Tá príomhbhealach ann freisin ó Cribyn, buaic in aice láimhe go dtí an tOirthear.

An Storey Arms 
Is ionad oideachais faoin aer é an Storey Arms, in aice leis an A470, an príomhbhealach idir Tuaisceart agus Deisceart na Breataine Bige i Parc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog, gar don Libanus, Sir Powys, sa Bhreatain Bheag. Arna reáchtáil ag Cyngor Caerdydd (Comhairle Caerdydd) ó 1971 i leith, is féidir leis an ionad cónaithe cóiríocht a thairiscint do 58 duine. I measc na ngníomhaíochtaí tá uaimheadóireacht agus curachóireacht, ailleadóireacht, dreapadóireacht carraige agus raftú bánuisce. Tá an t-ionad 440 méadar os cionn leibhéal na farraige, feadh an bhóthair idir Pen y Fan agus Fan Fawr, ag bun 'Corn Du'. Tagann sé a ainm ó theach tábhairne le díon sclátaí (a ainmníodh i ndiaidh úinéir talún áitiúil, Storey Maskelyne), a leagadh i 1924. Tá suíomh an tí tábhairne bunaidh lastoir den lár, ar imeall thoir thuaidh charrchlós 'Pont ar Daf'.

An logainm 
Is éard atá san logainm 'Pen y Fan' ná na focail Breatnaise 'pen' (' barr, ceann, buaic, cruinniú, mullaigh ', srl.), 'y'  (agus) agus 'fan' leagan claochlaithe de  'ban' (beann, buaic, iomaire, rabhchán, círín, sliabh', srl. ). Tá an t-ainmfhocal céanna, ina fhoirm iolra bannau (beanna), le fáil san ainm Breatnaise : Bannau Brebreiniog.

Féach freisin 

 Bannau Brycheiniog
 Parc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog

Naisc sheachtracha 
Crwydro Pen y Fan a Chorn Du (Iniúchadh ar 'Pen y Fan' agus 'Corn Du')
 Club Sléibhteoireachta na Breataine Bige
 Suíomh ar shuíomh Gréasáin Streetmap  Archifwyd   
 Suíomh ar shuíomh Gréasáin Get-a-mapa  Archifwyd

Tagairtí