Edward Conway

Fiseolaí, bithcheimicí is matamaiticeoir a rugadh in Aonach Urmhumhan ab ea Edward Joseph Conway (3 Iúil 1894 – 29 Nollaig 1968). Rinne sé taighde ar fheidhmiú na bhfidíní sa duán. Rinne sé staidéar cuimsitheach ar na tiúchain dhifriúla ian Na+, K+ is Cl- sa sreabhán incheallach is an sreabhán eactarcheallach, agus na meicníochtaí a rialaíonn na tiúchain seo. I 1941 d'éirigh leis a léiriú go bhfuil an cillscannán éigníomhach roghnaíoch tréscaoilteach, agus go bhfuil próiseas iompair ghníomhaigh sa chillscannán atá in ann iain is móilíní a iompar trasna an scannáin i gcoinne grádáin leictricheimicigh, ar gá fuinneamh a sholáthar go leanúnach dó. Mar thoradh ar an dá mheicníocht seo a bheith ag obair as lámha a chéile an t-am ar fad, saothraítear poitéinseal (leictreach) fosaithe trasna an chillscannáin. Ar bhunsraith na hoibre seo, léirigh Hodgkin is Huxley na meicníochtaí atá faoin bpoitéinseal gníomhaithe a tharlaíonn i gcillscannáin fíochán infhlosctha inchorraithe (matáin is néaróga), obair a bhuaigh Duais Nobel i 1963. Rinne sé taighde suntasach ar na himoibrithe dí-ocsaídithe/ocsaídithe i gcealla na stéige a bhíonn ag díleá glúcóis agus a ról i dtáirgeadh an aigéid hidreaclóraigh i súlach gastrach. Rud suntasach ina shaothar ab ea an bhéim ar fheidhmiú na matamaitice i ngach réimse dá thaighde.

Tagairtí 

Bithcheimiceoirí Éireannacha
Daoine a rugadh i 1894
Básanna i 1968