André Donner (breitheamh Ísiltíreach)

Dlí-eolaí agus breitheamh de chuid na hÍsiltíre ba ea André Donner (15 Meitheamh 1918 in Rotterdam ; † 24 Lúnasa 1992 in Amersfoort). An dara Uachtarán ba ea é ar Chúirt Breithiúnais na gComhphobal Eorpach (an Chúirt Bhreithiúnais Eorpach) idir 1962 agus 1964.

Saol 
Céimí de chuid Vrije Universiteit Amsterdam (1939 summa cum laude), cuireadh a thráchtas dochtúireachta (ar an dlí maidir le cinntí riaracháin) i láthair sa bhliain 1941.

Bhí sé ina ollamh le dlí bunreachtúil i Vrije Universiteit Amsterdam ó 1945 go 1958. 

Bhí sé ina bhall de Chúirt Breithiúnais na gComhphobal Eorpach ó 1958 go 1979 agus ina Uachtarán uirthi ó 1962 go 1964. Agus é ina Uachtarán, thug an Chúirt dhá bhreithiúnas bharrthábhachtacha a leag an bhunchloch le haghaidh dhlí na hEorpa mar atá inniu ann, mar shampla: 

 Van Gend en Loos v Nederlandse Administratie der Belastingen (1963) Cás 26/62 agus 
 Costa v ENEL (1964) Cás 6/64.

De réir na fianaise atá ar fáil, dealraíonn sé gur sa mhionlach i Van Gend en Loos a bhí Donner, a bhí i bhfabhar cur chuige i leith na héifeachtaí dlí fhorálacha na gConarthaí, a bhí ní ba choimeádaí ná an seasamh a thaitin le formhór na Cúirte (Robert Lecourt agus Alberto Trabucchi chun tosaigh ar aon duine eile).  

Tar éis dó éirí as an gCúirt, rinneadh ollamh i nDámh an Dlí, Ollscoil Groningen de Donner (go dtí 1984). 

Bhí sé ina bhall de roinnt comhlachtaí oifigiúla ad hoc, ar nós Choimisiún Cals-Donner (1969-71) maidir le hathchóiriú an bhunreachta agus coimisiún fiosrúcháin 1976 faoi iompar An Phrionsa Bernhard (céile na banríona) i scannal Cheann an Locha.

Féach freisin 

 Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh
An Chúirt Bhreithiúnais Eorpach
 Van Gend en Loos v Nederlandse Administratie der Belastingen (1963)

Tagairtí 

Breithiúna Ísiltíreacha
Daoine a rugadh i 1918
Básanna i 1992