Connla

Sa Rúraíocht, ba mhac Chú Chulainn é Connla (nó Conlaoch), agus banlaoch na hAlban, Aoife, a mháthair.  Thóg a mháthair in Albain é.  Tá sé mar phríomhphearsa sa scéal Anbhás Aonmhic Aoife, réamhscéal na mór-eipice, Táin Bó Cúailnge.

Seanscéal

Gineadh Connla ag Cú Chulainn agus Aoife, tar éis dó í a chloí ag troid ar son a oiliúnóra, Scáthach. Sula ndeachaigh sé ar ais go hÉirinn, d'iarr Cú Chulainn go gcuire a mhac dó agus é tagtha in aois, ach faoi trí gheis: nár fhille ar ais, nár dhiúltaí dúshlán, agus nár sceithí ainm. 

Agus é seacht mbliana d'aois, thaistil Connla go hÉirinn mar a threoraigh a athair dó. Tháinig sé go Dún Dealgán, baile Chú Chulainn. Bhuail Conall Cernach, laoch, leis, a d'fhiafraigh a ainm agus a shliocht de. Dhiúltaigh sé freagra a thabhairt (de dheasca a gheise),   agus dá réir sin, thug Conall dúshlán dó (geis eile). Bhain Connla a airm de Chonall, a tugadh náire dó.  Tháinig Cú Chulainn ar an bhfód, agus dúirt Connla leis:
 "Muna mbeinn faoi cheannas, níl duine ar dhomhan nach n-inseoinn é ná tú féin, óir is grá liom d'aghaidh."

In ainneoin an ionracais, thug Cú Chulainn dúshlán do Chonnla. Sa chomhrac a lean, agus é faoi bhrú a mhic, dhóigh "solas an laoich" (Sean-Ghaeilge lúan láith - gealach an laoich) thart timpeall Chú Chulainn. Leis seo, d'aithin Connla a athair, agus chaith amú a airm. In ainneoin comhairle a mhná chéile, Eimhear, chaith Cú Chulainn an Ga Bolg, a sleá déanta as cnámha ollphéist na mara, agus ghortaigh sé Connla go marfach. Agus é ag fáil báis, dúirt Connla faoi dheireadh a ainm, agus mhol crógacht laochra na hÉireann. Thuig Cú Chulainn, croíbhriste, gur mharaigh sé a mhac féin.

Nualitríocht
Insítear scéal a bháis sa dán le WB Yeats darb ainm "Cuchulain's Fight with the Sea," foilsithe i 1892. San ath-insint, faightear éagsúlachtaí ar dhóigheanna áirithe le taobh an bhunscéil, ina measc gur mhac Eimhire é seachas Aoife.

Nótaí

Tagairtí
 Squire, Charles.  "Celtic Myth and Legend."  Newcastle Publishing Co., USA, 1975.  Athchló den chéad eagrán, Great Britain, 1905. .

An Rúraíocht