Robert Erskine Childers

Údar agus náisiúnaí Éireannach ab ea Robert Erskine Childers (25 Meitheamh 1870 a rugadh é, 24 Samhain 1922 a fuair sé bás), a thóg lastas de ghunnaí agus armlón i dtír faoi cheilt i mBinn Éadairar an mbád Asgard, chun chur i gcoinne na nÓglach Uladh. Cuireadh chun báis é ag rialtas nua an tSaorstáit le linn Chogadh Cathartha na hÉireann.

Mac an fhir léinn Sasanaigh Robert Caesar Childers a bhí ann, col ceathrar le Hugh Childers agus Robert Barton, agus bhí a mhac Erskine Hamilton Childers ar cheathrú Uachtarán na hÉireann.

Tús a shaoil 
Tháinig Robert Erskine Childers chun saoil i Mayfair Londain, an dara mac a saolaíodh i gclann de bhunadh Angla-Éireannacha. Cailleadh a athair agus é ina bhuachaill sé bliana d'aois agus seoladh na leanaí go léir go áras na mBartons i nGleann Dá Loch in Éirinn. 

Cothaíodh féiniúlacht Éireannach sa bhuachaill óg agus Gael go smior a bhí ann as seo amach, cé go raibh sé mar chuid den Chinsealacht Phrotastúnach.

Cogadh agus polaitíocht 

Throid Childers sa Chogadh Boer.

Sa bhliain 1914, thóg Childers airm chuig Éirinn ina bhád, airm a úsáideadh i rith Éirí Amach na Cásca i 1916. 

Throid Childers i gCogadh na Saoirse in Éirinn agus i gCogadh Cathartha na hÉireann, cogadh ina maraíodh é. 
D'ionadaigh Childers Éire i gComhdháil Síochána Párais, tar éis an Chéad Chogaidh Dhomhanda.

Bhí Childers i láthair i Londain i rith plé an Chonartha Angla-Éireannaigh. Ach bhí sé dian ina choinne agus bhí sé ar thaobh na bhfrith-chonratheoirí sa Chogadh Cathartha.

Basú 
Cuireadh Childers chun báis tar éis do chúirt mhíleata é a chiontú i seilbh ar arm tine gan cheadúnas (ina chás-sa, piostal leath-uathoibríoch amháin). Rinneadh cion báis de trí Rún um Chumhachtaí Éigeandála an Airm ar ghlac an Dáil leis roinnt míonna roimhe sin. 

Rinne a dhlíodóirí tréaniarracht cruthú nach raibh an dlínse chuí ag an gcúirt mhíleata inar cuireadh Childers ar a thriail. Dhiúltaigh Máistir na Rollaí Cathal Ó Conchúir d'iarratas ar eascaire habeas corpus ar son Childers, toisc go raibh staid chogaidh ann agus, mar sin, ní raibh aon dlínse ag na cúirteanna sibhialta ar gníomhartha an airm i gcaitheamh na cogaíochta.  

Ina theannta sin, bhí conspóid ar leith ag baint le bású Childers toisc gur cuireadh chun báis é as seilbh mhídhleathach ar phiostal leath-uathoibríoch de chalabra beag in áit a bhí geall lena bheith ina áras teaghlaigh.

Ar an 24 Samhain 1922, cuireadh Childers agus ochtar eile chun báis cé go rabhthas ag fanacht le hachomharc i gcoinne bhreithiúnas Mháistir na Rollaí. 

Lámhachadh é, gníomh a bhain stangadh as an bpobal ag an am. 

De réir an rialtais, ní raibh ann ach bolscaire, ach bhí Childers i mbéal an phobail.

Scríbhneoireacht 
Scríobh sé an t-úrscéal The Riddle of the Sands.

Tagairtí 

Daoine a rugadh i 1870
Básanna i 1922
Alumni Ollscoil Cambridge
Baill d'Óglaigh na hÉireann (1917-1922)
Baill d'Óglaigh na hÉireann (1922–1969)
Baill den 2ú Dáil
Baill Shinn Féin
Daoine a cuireadh i Reilig Ghlas Naíon
Daoine as Londain
Fir
Iriseoirí Éireannacha
Protastúnaigh Éireannacha
Saighdiúirí Sasanacha
Úrscéalaithe Éireannacha
Úrscéalaithe Sasanacha