Beatrice Tinsley

Réalteolaí agus cosmeolaí de chuid na Nua-Shéalainne ba ea Beatrice Muriel Hill Tinsley (27 Eanáir 1941 – 23 Márta 1981), cé gur sa Breatain a rugadh í. Thug a cuid taighde léargas ar leith ar éabhlóid na réaltraí.

Beatha 
Rugadh í in Chester, Sasana, i 1941, agus  í ar an dara duine de thriúr deirfiúracha. Chuaigh an teaghlach go dtí an Nua-Shéalainn tar éis an Dara Cogadh Domhanda. Ar dtús chónaigh siad in Christchurch agus ansin in New Plymouth ar feadh tréimhse níos faide. Bhí a hathair ina mhinistir agus baint aige le gluaiseacht na hAtharmála Morálta. Fad is a bhí sí ag déanamh staidéir in Christchurch phós sí Brian Tinsley, páirtí ranga léi agus fisicí, agus gan a fhios aici nach bhféadfadh sí post a fháil san ollscoil fad is a bhí a fear céile ag obair ann. D’aistrigh siad go dtí Dallas in Texas i 1963, ach bhí an bac céanna uirthi ansiúd. I 1974, tar éis di na blianta a chaitheamh ag iarraidh freastal ar a muirín agus ar a cuid oibre in éineacht, d’fhág sí a fear céile agus a beirt chlainne altrama chun post a ghlacadh in Ollscoil Yale mar ollamh cúnta. D’oibrigh sí ann nó go bhfuair sí bás le hailse i 1981. Tá a cuid luaithrigh curtha i reilig an champais.

Oiliúnt 
Chuaigh sí ar scoil ag New Plymouth Girls' High School, agus bhain amach B.Sc. agus ansin céim Mháistir Eolaíochta i 1961 in Ollscoil Canterbury, le Céad Onóracha i bhFisic. Fuair sí PhD ó Ollscoil Texas i 1966 de bharr a tráchtais Evolution of Galaxies and its Significance for Cosmology.

Obair 

Scríobh Tinsley cuid de na staidéir ba luaithe ar conas a théann daonraí réaltaí in aois agus ar an tionchar atá acu ar airíonna inbhreathnaithe réaltraí. Lena chois sin chuaigh sí i bpáirt le daoine eile chun taighde a dhéanamh ar mhionsamhlacha féachaint an bhfuil  an chruinne iata nó ar oscailt. Ba iad na mionsamhlacha úd ba thúisce a thug léargas ar an gcruth a d’fhéadfadh a bheith ar phrótairéaltraí. 

I 1974 fuair sí Duais Annie J. Cannon i Réalteolaíocht ó Chumann Réalteolaíoch Mheiriceá de bharr "outstanding research and promise for future research by a postdoctoral woman researcher".

I 1977 chuir sí féin agus Richard Larson ó Yale comhdháil ar bun i dtaobh “The Evolution of Galaxies and Stellar Populations”.

I 1978 ceapadh í mar ollamh le réalteolaíocht in Ollscoil Yale. Cuireadh a páipéar eolaíoch deireanach faoi bhráid an Astrophysical Journal deich lá roimh a bás agus foilsíodh é i Mí na Samhna gan cheartú ar bith.

Ómós 
I 1986 chuir Cumann Réalteolaíoch Mheiriceá an Beatrice M. Tinsley Prize ar bun, duais a aithníonn "an outstanding research contribution to astronomy or astrophysics, of an exceptionally creative or innovative character". Is í an t-aon duais amháin í de chuid cumainn eolaíoch Meiriceánaigh a thugann ómós d’eolaí mná. Ní thugann sí aird ar shaoránacht an eolaí ná ar a tír chónaithe.

Aisti a baisteadh an crios mionphláinéad 3087 Beatrice Tinsley, a nochtadh i 1981 ag Mt John University Observatory in aice le Tekapo sa Nua-Shéalainn.

I 1989 chuir Ollscoil Texas an Beatrice M. Tinsley Centennial Visiting Professorship ar bun de bharr maoinis, rud a ligeann d’ollamh céimiúil fanacht ar cuairt ann ar feadh seimeastair . I 2007 cuireadh na Tinsley Scholars ar bun do thaighdeoirí níos óige chun cuairt ghearr a thabhairt ar Austin.

Rogha foilseachán
 "An accelerating universe" 1975, Nature 257, 454 – 457 (9 October 1975); doi:10.1038/257454a0
 Correlation of the Dark Mass in Galaxies with Hubble type, 1981, Royal Astronomical Society, Monthly Notices, vol. 194, lgh 63–75
 Relations between Nucleosynthesis Rates and the Metal Abundance, 1980, Astronomy and Astrophysics, vol. 89, no. 1–2, lgh 246–248
 Stellar Lifetimes and Abundance Ratios in Chemical Evolution, 1979, Astrophysical Journal, Part 1, vol. 229, lgh 1046–1056
 Colors as Indicators of the Presence of Spiral and Elliptical Components in N Galaxies, 1977, Publications of the Astronomical Society of the Pacific, vol. 89, lgh 245–250
 Surface Brightness Parameters as Tests of Galactic Evolution, 1976, Astrophysical Journal, vol. 209, lgh L7–L9
 The Color-Redshift Relation for Giant Elliptical Galaxies, 1971, Astrophysics and Space Science, Vol. 12, lch 394

Nótaí 

Réalteolaithe Nua-Shéalannacha
Fisiceoirí Nua-Shéalannacha
Daoine a rugadh i 1941
Básanna i 1981