Peith (ogham)

Cuireadh go déanach leis na forfeda é Peith, ar a nglaoitear fosta Beith Bhog.  Is é [p] a luach foghraíochta.

Téann an aibítir Oghaim siar go dtí ré na Gaeilge Cianaí, agus dá bharr, ní raibh litir ann ó thús don fhoghar [p].  Cuireadh an litir Pín leis an aibítir níos deireanaí chun an foghar seo a scríobh.  Roimhe sin, meastar go scríobhtaí Beith le haghaidh  agus  araon.  

Seachas an chéad litir, Éabhadh, ní scríobhtaí na cúig bhunfhorfeda ach go hannamh ar inscríbhinní Oghaim, agus thug seo an deis dosna oghamaithe níos deireanaí um sainmhínithe nua a thabhairt orthu mar aicme dhéfhoghar guta.  Tugadh dá bharr foghair ollnua ar na litreacha Pín agus Eamhancholl araon, agus caithfí ainm na litreach 'Pín' a athrú go 'Iphín'.  Arí eil mar sin, ba ghá litir nua a chumadh don fhoghar [p], agus cruthaíodh 'Peith'.

Féach freisin
 Forfeda

Tagairtí

Litreacha Oghaim