پادشاه فتح

پادشاه فتح شعر بلندی از نیما یوشیج است.

زمینه 
نیما یوشیج (۱۲۷۶–۱۳۳۸) شاعر معاصر ایرانی و بنیان‌گذار شعر نوی فارسی است. او با شعر «افسانه» (۱۳۰۱) نوعی جهان‌بینی نو را به ادبیات فارسی و حتی فرهنگ ایرانی وارد ساخت که تا پیش از آن سابقه نداشت. با این حال، عملاً با شعر «ققنوس» (۱۳۱۶)، شعر نوی فارسی متولد شد، زیرا اولین بار در این شعر، مدلولی جدید با دالی جدید پیوند خورد و پدیده‌ای نو شکل گرفت. نیما نخستین آثار خود را در اواخر دوران مشروطه و سال‌های آغازین حکومت رضاشاه سرود یا منتشر کرد. از سال ۱۳۰۶ تا ۱۳۱۵ هیچ شعری از او منتشر نشد تا اینکه در سال ۱۳۱۶ سرایش و چاپ آثارش را از سر گرفت و شعر مهم «ققنوس» را خلق کرد. از ۱۳۱۶ تا ۱۳۲۷، نیما انواع قالب‌های شعری را آزمود. او در دورهٔ پایانی عمرش، یعنی از ۱۳۲۸ تا ۱۳۳۷، عمدتاً به سرایش و چاپ اشعار آزاد یا نیمایی پرداخت.

جلال آل‌احمد در مقالهٔ «پیرمرد چشم ما بود» راجع به این شعر می‌نویسد:

محتوا
این شعر در فضای شب شروع می‌شود و جامعهٔ شب‌زده و ستم‌دیده‌ای را وصف می‌کند که افرادش در صورت محقق کردن اراده و عمل می‌توانند به مطالباتشان برسند و عمر شب را کوتاه کنند.
در این شعر، نیما فتح و پیروزی را به‌صورت پادشاه به تصویر کشیده و در مقابل هیولای مرگ‌اندیشی چون جهان‌خوار، شخصیت مقابلش را همچون پادشاهی قدرتمند مجسم ساخته‌است.

نقد
برخی ادب‌پژوهان به دشواری این شعر اشاره کرده‌اند. جلال آل‌احمد در مقالهٔ «مشکل نیما» می‌نویسد:

زهره هاشمی به بررسی نگاشت‌های استعاریِ «پادشاه فتح» در چارچوب نظریهٔ استعارهٔ مفهومی پرداخته‌است و شعر را از اشعار تمثیلی و موفقِ نیما می‌داند که شاعر در آن به‌صورت داستانی، حکایتِ امیدواری در میان خفقان و سرکوب را روایت می‌کند.

یادداشت‌ها

پانویس

منابع 

 
 

 
 
 
 

شعرهای فارسی
شعرهای نیما یوشیج
شعرهای نیمایی
آثار ۱۳۲۶