چرخش شبانه‌روزی

چرخش شبانه‌روزی یا گردش شبانه‌روزی  (یا چرخش دوگانه (Diel cycle)) هر الگویی است که هر ۲۴ ساعت یک بار در نتیجه یک چرخش کامل سیاره زمین به دور محور خود تکرار می‌شود. چرخش زمین باعث نوسان در دمای سطح در طول روز و شب و همچنین تغییرات آب و هوا در طول سال می‌شود. چرخش شبانه‌روزی عمدتاً به تابش خورشیدی ورودی بستگی دارد.

در اقلیم‌شناسی، چرخش شبانه‌روزی یکی از اساسی‌ترین شکل‌های الگوهای اقلیمی است، از جمله تغییرهای دمای روزانه و بارندگی. چرخش‌های شبانه‌روزی ممکن است تقریباً سینوسی باشند یا شامل اجزای یک سینوسی کوتاه (به دلیل طلوع و غروب خورشید) و آرامش حرارتی (سردشدن نیوتنی) در شب باشد. چرخش شبانه‌روزی همچنین به دلیل فرآیندهایی مانند فتوسنتز و تنفس سلولی تأثیر زیادی بر سطح دی‌اکسید کربن در جو دارد.

پیامدهای زیست‌شناختی 
چرخش‌های شبانه‌روزی نور و دما می‌تواند سبب چرخه‌های مشابهی در فرآیندهای زیست‌شناختی، مانند فتوسنتز در گیاهان و افسردگی بالینی در انسان شود. پاسخ گیاه به چرخه‌های محیطی حتی ممکن است چرخه‌های غیرمستقیم را در فعالیت‌های میکروبی ریزوسفر، از جمله تثبیت نیتروژن ایجاد کند.

چرخش نیمه‌روزانه 
چرخش نیمه‌روزانه، به الگویی گفته می‌شود که تقریباً هر دوازده ساعت یا تقریباً دو بار در روز رخ می‌دهد. اغلب اینها می‌تواند مربوط به جزر و مد ماه باشد، که در این صورت فاصله زمانی نزدیک‌تر به ۱۲ ساعت و ۲۵ دقیقه است.

منابع 

الگوهای اقلیمی
روز