سال جهانی ژئوفیزیک

سال جهانی ژئوفیزیک (؛ ) یک پروژهٔ علمی بین‌المللی بود که از ۱ ژوئیهٔ ۱۹۵۷ تا ۳۱ دسامبر ۱۹۵۸ ادامه داشت. این پروژه نشانگر پایان یک دورهٔ طولانی در خلال جنگ سرد بود که در آن تبادل علمی میان جهان غرب و جهان شرق به‌طور جدی قطع شده بود. اگرچه سرزمین اصلی جمهوری خلق چین، به‌عنوان یک استثناء قابل اشاره، به حضور جمهوری چین (تایوان) در این پروژه معترض بود، اما در مجموع شصت و هفت کشور در پروژه‌های سال جهانی ژئوفیزیک شرکت کردند. شرق و غرب توافق کردند که مارسل نیکولت بلژیکی را به‌عنوان دبیر کل سازمان بین‌المللی مربوطه نامزد کنند.

این پروژه دربرگیرندهٔ یازده عمل از علوم زمین بود: شفق قطبی، هواتاب، پرتو کیهانی، میدان مغناطیسی زمین، گرانش، فیزیک یونوسفر، اندازه‌گیری طول جغرافیایی و عرض جغرافیایی (نقشه‌برداری دقیق)، هواشناسی، اقیانوس‌نگاری، لرزه‌شناسی و فعالیت‌های خورشیدی. زمان‌بندی سال جهانی ژئوفیزیک به‌طور ویژه در تناسب با مطالعهٔ برخی از این پدیده‌ها تنظیم شده‌بود؛ چرا که این بازهٔ زمانی، اوج چرخه خورشیدی ۱۹ را پوشش می‌داد.

هم اتحاد شوروی و هم ایالات متحده، به‌مناسبت این رویداد ماهواره‌هایی مصنوعی را به فضا پرتاب کردند؛ اسپوتنیک-۱ شوروی، که در ۴ اکتبر ۱۹۵۷ پرتاب شد، نخستین ماهوارهٔ مصنوعی موفق جهان بود. سایر دستاوردهای قابل توجه سال جهانی ژئوفیزیک شامل اکتشاف کمربند وان آلن توسط اکسپلورر ۱ و توصیف خط‌الرأس‌های زیردریایی میان‌اقیانوسی می‌شد که تأییدی مهم برای زمین‌ساخت صفحه‌ای محسوب می‌شد.

کشورهای شرکت‌کننده 
کشورهایی که در سال جهانی ژئوفیزیک حضور داشتند به شرح زیر هستند: 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
  کنیا
  تانگانییکا
  اوگاندا

جستارهای وابسته 
 دوربین اشمیت

منابع 
ارجاع‌ها

منابع

University of Saskatchewan Archives
History of ionosondes, at the U.K.'s Rutherford Appleton Laboratory
History of arctic exploration
James Van Allen, From High School to the Beginning of the Space Era: A Biographical Sketch by George Ludwig
 Fraser, Ronald. (1957). Once Round the Sun: The Story of the International Geophysical Year, 1957–58. London, England: Hodder and Stroughton Limited.
 
 Sullivan, Walter. (1961). Assault on the Unknown: The International Geophysical Year. New York, New York: McGraw-Hill Book Company.
 Wilson, J. Tuzo. (1961). IGY: The Year of the New Moons. New York, New York: Alfred A. Knopf, Inc.

پیوند به بیرون 

اسناد مرتبط با سال جهانی ژئوفیزیک، کتابخانه ریاست‌جمهوری دوایت دی. آیزنهاور
«سال جهانی ژئوفیزیک بر روی یخ»، تهیه‌شده توسط باربارا بوگف، ساندپرینت. مستند رادیویی سال ۲۰۱۱ به‌همراه جان سی. برندت، تونی گوان، فیل اسمیت، و چارلی بنتلی.
 اسناد رابرت ال. لانگ جونیور. در کتابخانه کالج دارتموث

پیشینه زمین‌شناسی
جنوبگان در ۱۹۵۷ (میلادی)
رویدادهای علوم
ژئوفیزیک
علم در ۱۹۵۷ (میلادی)
علم در ۱۹۵۸ (میلادی)
مناسبت‌های سازمان ملل متحد
تاریخ قلمرو وابسته راس