نوع‌دوستی (زیست‌شناسی)

نوع‌دوستی یا دگرخواهی در زیست‌شناسی،  (Altruism) به رفتاری گفته می‌شود که باعث افزایش توانایی زیستی اندام فرد دیگر و در عین حال کاهش توانایی زیستی عامل می‌شود. دگرخواهی به این معنا با مفهوم فلسفی نوع‌دوستی (ایثار و فداکاری در انسان) متفاوت است که در آن عملی تنها در صورتی «نوع‌دوستانه» خوانده می‌شود که با قصد آگاهانه کمک به دیگری انجام شود. در مفهوم رفتاری، چنین الزامی وجود ندارد. بدین ترتیب، این رفتار اخلاقی ارزیابی نمی‌شود - نوع‌دوستی زیست‌شناسی پیامدهای یک عمل برای توانایی زیستی است که تعیین می‌کند که آیا این عمل نوعی دگرخواهی پنداشته می‌شود یا نه.

بررسی اجمالی 
فرگشت گرایان نوع‌دوستی را این گونه تعریف می‌کنند: «رفتاری از جانب جانوران که ممکن است به ضرر خودش باشد اما به سود همنوعانش است.» مثال‌های متعددی از این دست وجود دارد: جهش‌های غزال‌های آفریقایی برای این که حضور گلهٔ شیرها را هشدار بدهند، کلاغ‌های نگهبان که رفیق‌های هم‌گله‌شان را که روی زمین در حال غذا خوردند هستند صدا می‌زنند، مورچه‌هایی که به هم دیگر می‌چسبند و پلی می‌سازند و بدین ترتیب مورچه‌های دیگر از روی آن‌ها می‌خزند تا شکاف را ببندند و با تن خود از بین ببرند. هرکدام از این افراد با این رفتارها خودشان را به خطر می‌اندازند. موارد افراطی این رفتارها را در مورچه‌ها و زنبورهای عسل می‌بینیم که افراد توانایی تولید مثل خود را فدا می‌کنند و تا حد مرگ برای خیر کولونی یا گروه کار می‌کنند. چنین افرادی قادر نیستند ژن‌های خود را منتقل کنند.

جستارهای وابسته 
 ویلیام دی همیلتون

منابع 

ایثار
بوم‌شناسی رفتاری
رفتارشناسی جانوران
روان‌شناسی فرگشتی