ایزو ۱۲۸

ایزو ۱۲۸ یک استاندارد بین‌المللی (ایزو) است که در مورد اصول کلی ارائه در نقشه‌های فنی، به ویژه نمایش گرافیکی اشیا در نقشه‌های فنی.

بررسی اجمالی 
از سال ۲۰۰۳ به این سو استاندارد ایزو ۱۲۸ پانزده بخش را شامل می‌شود که در بین سالهای ۱۹۹۶ و ۲۰۰۳ به وجود آمدند. این استاندارد با خلاصه ای از قوانین کلی برای اجرا و ساختار نقشه‌های فنی شروع می‌شود. در ادامه قواعد اصولی مربوط به خطوط، نماها، برش‌ها و مقاطع، و انواع مختلف نقشه‌های مهندسی، مانند نقشه‌های مهندسی مکانیک، معماری، مهندسی عمران، و کشتی سازی را شرح می‌دهد. استاندارد مذکور هر دو حوزه نقشه‌کشی دستی و مبتنی بر رایانه قابل استفاده است، اما برای مدل‌های سه بعدی قابل اجرا نیست.

ایزو ۱۲۸ جایگزین استاندارد قبلی DIN 6 برای نقشه‌ها، نمایش‌ها و نماها شد که اولین بار در سال ۱۹۲۲ منتشر و در سال‌های ۱۹۵۰ و ۱۹۶۸ نیز به روز رسانی شد. خود ایزو ۱۲۸ برای اولین بار در سال ۱۹۸۲ شامل ۱۵ صفحه منتشر شد و «اصول کلی ارائه را برای اعمال در نقشه‌های فنی با پیروی از روش‌های ترسیم‌های متعامد مشخص کرد». چندین بخش از این استاندارد به صورت جداگانه به روز شده‌است. آخرین بخش‌ها و استاندارد به‌طور کلی توسط ایزو در سال ۲۰۰۱ پس گرفته شد.

قسمت سیزدهم نیز در سال ۲۰۱۳ اضافه شد.

ترکیب بندی ایزو ۱۲۸ 
۷ بخش استاندارد ایزو ۱۲۸ عبارتند از:
 ایزو  مستندات فنی محصول (TPD) - اصول کلی نمایندگی - قسمت ۱: مقدمه و الزامات اساسی
 ایزو  مستندات فنی محصول (TPD) - اصول کلی نمایندگی - قسمت ۲: قراردادهای اساسی برای خطوط
 ایزو  مستندات فنی محصول (TPD) - اصول کلی نمایش - قسمت 3: نماها، بخش‌ها و برش‌ها
 ایزو  مستندات فنی محصول (TPD) - اصول کلی ارائه - قسمت ۱۵: ارائه نقشه‌های کشتی سازی
 ایزو  مستندات فنی محصول (TPD) - اصول کلی ارائه - قسمت ۴۳: روش‌های طرح‌ریزی در نقشه‌های ساختمان
 ایزو/TS  مستندات فنی محصول (TPD) - اصول کلی ارائه - قسمت ۷۱: نمایش ساده برای نقشه‌های مهندسی مکانیک
 ایزو  مستندات فنی محصول - اصول کلی نمایندگی - قسمت ۱۰۰: فهرست

قسمت‌های پس گرفته شده 
 جایگزین شده با ایزو 
ایزو  نقشه‌های فنی - اصول کلی ارائه - قسمت ۲۰: قراردادهای پایه ای برای خطوط
 ایزو  نقشه‌های فنی - اصول کلی ارائه - قسمت ۲۱: آماده‌سازی خطوط توسط سیستم‌های کد
 ایزو  نقشه‌های فنی - اصول کلی ارائه - قسمت ۲۲: قراردادها و کاربردهای اساسی برای خطوط رهبر و خطوط مرجع
 ایزو  نقشه‌های فنی - اصول کلی ارائه - قسمت ۲۳: خطوط در نقشه‌های ساختمانی
 ایزو  نقشه‌های فنی - اصول کلی ارائه - قسمت ۲۴: خطوط در نقشه‌های مهندسی مکانیک
 ایزو  نقشه‌های فنی - اصول کلی ارائه - قسمت ۲۵: خطوط در نقشه‌های کشتی سازی

 جایگزین شده با ایزو 

 ایزو  نقشه‌های فنی - اصول کلی ارائه - قسمت ۳۰: قراردادهای اساسی برای نماها
 ایزو  نقشه‌های فنی - اصول کلی ارائه - قسمت 34: نماها در مورد نقشه‌های مهندسی مکانیک
 ایزو  مستندات فنی محصول (TPD) - اصول کلی ارائه - قسمت ۳۳: نمایش نماها، مقاطع و برش‌ها در نقشه‌های ساختمانی
 ایزو  نقشه‌های فنی - اصول کلی ارائه - قسمت ۴۰: قراردادهای اساسی برای برش‌ها و مقاطع
 ایزو  نقشه‌های فنی - اصول کلی ارائه - قسمت ۴۴: بخش‌های نقشه‌های مهندسی مکانیک
 ایزو  نقشه‌های فنی - اصول کلی ارائه - قسمت ۵۰: قراردادهای اساسی برای نشان دادن مناطق بر روی برش‌ها و مقاطع

سایر استانداردهای ایزو مربوط به نقشه‌کشی فنی 

 ایزو ۱۲۹ مستندات فنی محصول (TPD) - ارائه ابعاد و تلورانس‌ها
 ایزو  مستندات فنی محصول (TPD) - ارائه ابعاد و تلورانس‌ها - قسمت ۱: اصول کلی
 ایزو  مستندات فنی محصول (TPD) - نشان دادن ابعاد و تلورانس‌ها - قسمت ۴: ابعاد نقشه‌های کشتی سازی
 ایزو  مستندات فنی محصول - نشان دادن ابعاد و تلورانس‌ها - قسمت ۵: ابعاد فلز کاری سازه ای
 اندازه کاغذ ایزو ۲۱۶، به عنوان مثال اندازه کاغذ A4
 ایزو  نقشه‌های فنی - تحمل ابعاد خطی و زاویه ای
 ایزو  مشخصات محصول هندسی (GPS) — تحمل هندسی — تحمل پروفیل
 ایزو  نقشه‌های فنی - نمایش متعارف چرخ دنده‌ها
 ایزو  مشخصات محصول هندسی (GPS) - ابعاد و تحمل - مخروط
 ایزو  ترسیم فنی - حروف - قسمت اول: کاراکترهای استفاده شده در حال حاضر
 ایزو  نقشه‌های فنی - نقشه های ساختمانی - نقشه‌های مونتاژ سازه‌های پیش ساخته
 ایزو  نقشه‌های فنی - نمایش ساده میله‌ها و بخش‌های پروفیل
 ایزو  نقشه‌های فنی - مقیاس‌ها
 نقشه‌های فنی ایزو ۵۴۵۶ - روش‌های طرح‌ریزی
 ایزو  نقشه‌های فنی - روش‌های طرح‌ریزی - قسمت ۱: خلاصه
 ایزو  نقشه‌های فنی - روش‌های طرح‌ریزی - قسمت ۲: نمایش‌های متعامد
 ایزو  نقشه‌های فنی - روش‌های طرح‌ریزی - قسمت 3: نمایش‌های آکسونومتری
 ایزو  نقشه‌های فنی - روش‌های پروجکشن - قسمت ۴: طرح‌ریزی مرکزی
 ایزو  مستندات فنی محصول - اندازه‌ها و طرح‌بندی برگه‌های طراحی
 ایزو  مشخصات محصول هندسی (GPS) - تحمل هندسی - داده‌ها و سیستم‌های مبنا
 ایزو  نقشه‌های فنی - نمایش ساده مونتاژ قطعات با اتصال دهنده‌ها - قسمت ۱: اصول کلی
 ایزو  نقشه‌های فنی - رزوه‌ها و قطعات رزوه دار - قسمت ۱: قراردادهای عمومی
 ایزو  نقشه‌های فنی - نمایش ساده سوراخ‌های مرکزی
 ایزو  مستندات فنی محصول - نمایش ساده خطوط لوله - قسمت ۱: قوانین کلی و نمایش متعامد
 ایزو  مستندات فنی محصول - نمایش خطوط و دندانه‌ها
 ایزو  مستندات فنی محصول (TPD) - نقشه‌های فنی برای ظروف شیشه ای
 ایزو  نقشه‌های فنی - الزامات برای ریزنگاری
 ایزو  نقشه‌های فنی - مرجع قطعات
 ایزو  نقشه‌های فنی - نمادها برای تحمل هندسی - تناسبات و ابعاد
 ایزو  مستندات فنی محصول - فیلدهای داده در بلوک‌های عنوان و سرصفحه سند
 ایزو  نقشه‌های فنی - نقشه های ساختمانی - قوانین کلی برای اجرای نقشه‌های تولید برای اجزای سازه ای پیش ساخته
 ایزو  نقشه‌های فنی - نقشه های ساختمانی - نمایش ساده تخریب و بازسازی
 ایزو  نقشه‌های فنی - نقشه های ساختمانی - اصول کلی ارائه برای نقشه‌های چیدمان و مونتاژ کلی
 ایزو  مشخصات محصول هندسی (GPS) - مبانی - مفاهیم، اصول و قوانین
 ایزو  نقشه‌های فنی - نقشه های ساختمانی - نمایش نماها، مقاطع و برش‌ها
 نقشه‌های فنی ایزو  - نقشه های ساختمانی - نمایش اندازه‌ها، خطوط و شبکه‌های مدولار
 ایزو  نقشه‌های فنی — بلبرینگ‌های غلتشی — قسمت ۱: نمایش ساده شده عمومی
 ایزو  نقشه‌های فنی — بلبرینگ‌های غلتشی — قسمت ۲: نمایش ساده شده با جزئیات
 ایزو  نقشه‌های فنی - مهر و موم برای کاربردهای دینامیکی - قسمت ۱: نمایش ساده شده عمومی
 ایزو  نقشه‌های فنی - مهر و موم برای کاربردهای دینامیکی - قسمت ۲: نمایش ساده شده دقیق
 ایزو  رسانه‌های کشش برای نقشه‌های فنی - فیلم کشش با پایه پلی استر - قسمت ۱: الزامات و علامت گذاری
 ایزو  رسانه‌های کشش برای نقشه‌های فنی - کاغذ ردیابی طبیعی
 ایزو  مستندات فنی محصول - واژگان - اصطلاحات مربوط به نقشه‌های فنی، تعریف محصول و مستندات مرتبط
 ایزو  مشخصات محصول هندسی (GPS) - ابعاد و تحمل - قطعات غیر صلب
 ایزو  یک استاندارد لایه طراحی به کمک رایانه (CAD) بین‌المللی است.
 ایزو  مستندات فنی محصول - لبه‌های شکل نامشخص - نشانه و ابعاد
 ایزو  نقشه‌های فنی - نمایش ساده و ابعاد سوراخ‌ها

پیوندهای مرتبط 
 فهرست استانداردهای ایزو
 استانداردهای طراحی به کمک رایانه
 اندازه کاغذ ایزو ۲۱۶، به عنوان مثال اندازه کاغذ A4
 ایزو ۱۳۵۶۷ یک استاندارد لایه طراحی به کمک رایانه (CAD) بین‌المللی است.
 نقشه‌کشی مهندسی

منابع 

استانداردهای ایزو
ترسیم فنی