عقل کل

ذهن جهانی، آگاهی جهانی یا عقل کل (Universal mind) یک مفهوم متافیزیکی است که جوهر و زیربنای همه هستی و صیرورت جهان است.

عقل انسان نمونه ای از انعکاس عقل کلی است و نسبت عقل کلی به عقل شخصی مثل نسبت نور خورشید به دیدگان است، حقایق ازلی همه در عقل کلی جمع است.

آناکساگوراس 
مفهوم ذهن یا عقل جهانی توسط آناکساگوراس، فیلسوف پیشاسقراطی مطرح. و توسط ارسطو مورد ستایش قرار گرفت.

عقل کل و ذهن جهانی به معنی کل جهان، همان خداست و در همه جا حاضر است.

کلمه الهی از آن جهت که عقل کلی است، معانی اولیه تمام موجودات مخلوق یا ممکن را تصور و تعقل می‌کند.

جستارهای وابسته 
 پان روان‌شناسی

منابع 

 آناکساگوراس. (۲۰۱۳). دایرةالمعارف بریتانیکا. دایرةالمعارف بریتانیکا نسخه لوکس. شیکاگو: دایرةالمعارف بریتانیکا.
 آناکساگوراس. (۲۰۱۳). دایرةالمعارف بریتانیکا. دایرةالمعارف بریتانیکا نسخه لوکس. شیکاگو: دایرةالمعارف بریتانیکا.
 Blofeld., J، با نام مستعار چو چان، ۱۹۴۷ «دکترین هوانگ پو ذهن جهانی»
 گئورگ ویلهلم فردریک هگل، پدیدارشناسی ذهن
 رابرت آنتونی، فراتر از تفکر مثبت: یک فرمول بی‌معنی برای به دست آوردن نتایجی که می‌خواهید
 مارتین ای مور، ذهن جهانی و من: فلسفه معنوی هوشمند
 چارلز هانل، «سیستم کلید اصلی»

پیوند به بیرون 
 دکترین هوانگ پو ذهن جهانی

مفاهیم خدا
معنویت
مفهوم‌ها در متافیزیک