تورستن رولکه

تورستن رولکه (به آلمانی: Thorsten Roelcke؛ متولد ۱۹۶۵) یک زبان‌شناس و آلمانی‌شناس اهل آلمان با تمرکز پژوهشی بر روی زبان‌های تخصصی، آلمانی به عنوان زبان خارجه، گونه‌شناسی و نیز تاریخ زبان آلمانی است.

وی در حال حاضر استاد دانشگاه فنی برلین است و در آنجا ریاست گروه آلمانی به عنوان زبان خارجه و همچنین مرکز زبان‌های مدرن (ZEMS) را بر عهده دارد.

زندگی آکادمیک 
تورستن رولکه از سال ۱۹۸۴ تا ۱۹۸۸ در حوزه گرمانیستیک، فلسفه و تاریخ در دانشگاه روپرشت-کارلز در هایدلبرگ تحصیل کرد و در سال ۱۹۸۸ تحصیلات خود را در مقطع دکتری با پایان‌نامه ای در مورد واژه‌شناسی تخصصی تحت عنوان «نقد عقل محض» کانت ادامه داد. سپس به عنوان همکار و همچنین دستیار پژوهشی در آنجا مشغول به کار شد. پس از کسب بالاترین جایگاه علمی در سال ۱۹۹۳ در زمینه مفاهیم ارتباطی نمایشنامه نویسان مدرن و به رسمیت شناخته شدن مجوز تدریس برای مبحث «فلسفه آلمانی: زبان‌شناسی» در دانشگاه هایدلبرگ به عنوان استاد دانشگاه فعالیت می‌کرد. وی در سال‌های ۱۹۹۹ و ۲۰۰۰ سِمت پروفسوری را برای زبان‌شناسی آلمانی با تمرکز ویژه بر روی زبان‌شناسی تاریخی (اسکار رایشمن) بر عهده گرفت و در سال ۲۰۰۰ به عنوان استاد فوق‌العاده منصوب شد.

رولکه در سال ۲۰۰۱ به عنوان دستیار پژوهشی به دانشگاه آلبرت لودویگز فرایبورگ نقل مکان کرد. در سال ۲۰۰۳ مجدداً موفق به کسب بالاترین درجه علمی و به رسمیت شناختن مجوز تدریس در حوزه «زبان‌شناسی آلمانی» شد و یکسال بعد (۲۰۰۴) به عنوان استاد فوق‌العاده در این دانشگاه منصوب شد.

از سال ۲۰۰۳ تا ۲۰۰۸ آلمانی، تاریخ، مطالعات اجتماعی و فلسفه را در تمامی مقاطع، به ویژه در مقطع دبیرستان در کالج سنت بلاسین تدریس کرد. وی همچنین سال‌های ۲۰۰۶ و ۲۰۰۷ رئیس کتابخانه کالج بود و سیستم حمایتی کالج را برای دانش آموزانی که مشکل خواندن و املاء داشتند راه اندازی کرد.

وی در سال ۲۰۰۸ به عنوان استاد زبان آلمانی و آموزش آن (W3) راهی دانشگاه تربیت معلم فرایبورگ شد، جایی که سمت‌هایی از جمله رئیس انستیتو زبان و ادبیات آلمانی (۲۰۰۹–۲۰۱۰)، نماینده رشته تحصیلی سه‌گانه «چندزبانی» (۲۰۱۰–۲۰۱۳) و همچنین به عنوان عضو شورای دانشکده (۲۰۱۰–۲۰۱۱) و هیئت تحقیقات (۲۰۱۱–۲۰۱۴) خدمت کرد.

پروفسور دکتر تورستن رولکه در سال ۲۰۱۴ کرسی استادی برای آلمانی به عنوان زبان خارجه با تمرکز بر زبان‌شناسی و تعلیم زبان‌های تخصصی و ارتباطات بین فرهنگی (W3) در دانشگاه فنی برلین را پذیرفت و علیرغم درخواست‌های دیگر (۲۰۱۹) همچنان در آنجا مشغول به کار است. او مدیر دپارتمان "آلمانی به عنوان زبان خارجه" است و ریاست رشته تحصیلی "آلمانی به عنوان زبان خارجه و تخصصی" در مقطع کارشناسی ارشد و همچنین برنامه کارشناسی ارشد دوگانه "DaF/German" و "مطالعات چین" با دانشگاه ژجیانگ در هانگژو (چین) را بر عهده دارد. همچنین مدیر علمی مرکز زبان‌های مدرن (ZEMS) و تبادل زبان و فرهنگ (SKB) در دانشگاه برلین است. او نیز عضو هیئت مشورتی مرکز مطالعات فرهنگی علم و فناوری در چین (از سال 2014)، عضو شورای مؤسسه زبان و ارتباطات (از سال 2015)، عضو شورای هیئت علمی دانشکده یکم دانشگاه فنی برلین: علوم انسانی و تربیتی (از سال ۲۰۱۵)، از سال ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۷ رئیس آن بوده و مجدد از سال ۲۰۱۹ تاکنون رئیس و نیز عضو (معاون موقت) مجلس سنای عالی علمی (از سال ۲۰۱۵) است.

پروژه‌های تحقیقاتی (گزینش شده) 
Seit 2019: Dissertationen-Korpus Berlin. Besonderheiten deutscher Fachsprachen – quantitativ (Leitung und Mitarbeit: Thorsten Roelcke, See-Young Cho und Koray Parlar; gefördert aus universitätseigenen Mitteln).

2020–2021: Fachsprachenprüfungen von Ärzten evaluieren und vergleichen (Leitung und Mitarbeit: Thorsten Roelcke, Almut Schön und Dörte Grunzig; gefördert vom Bayerischen Staatsministerium für Gesundheit und Pflege).

2016–2020: Dhoch3 / DaF Studienmodule – Entwicklung von Modul ۵: „Fachkommunikation Deutsch“ (Leitung und Mitarbeit: Thorsten Roelcke, Andreas Kraft und Luna Schwarzer; gefördert durch den Deutschen Akademischen Austauschdienst, DAAD).

2014–2017: Sprachen – Bilden – Chancen. Innovationen für das Berliner Lehramt. Gemeinsames Projekt der Freien Universität Berlin, der Humboldt-Universität zu Berlin und der Technischen Universität Berlin (Leitung an der TU Berlin: Thorsten Roelcke; gefördert durch das Mercator-Institut für Sprachförderung und Deutsch als Zweitsprache, Köln).

Seit 2009: Terminologisierung – Konstitution von Fachwortschatz (gefördert aus hochschul- bzw. universitätseigenen Mitteln).

1993–2006: Sprachreflexion in Barock und Aufklärung (Leitung: Andreas Gardt, Oskar Reichmann und Thorsten Roelcke); Projektschwerpunkt: Einzelne Sprachen und Mundarten (gefördert durch die VolkswagenStiftung)

آثار منتشر و رهبری شده (گزینش شده) 
منبع:

تک نگاری‌ها 
 [Zusammen mit Christian Efing:] Semantik für Lehrkräfte. Linguistische Grundlagen und didaktische Impulse. Tübingen: Narr Francke Attempto, 2021 (Narr Studienbücher).
 Fachsprachen. 4. , neu bearbeitete und wesentlich erweiterte Auflage. Berlin: Schmidt, 2020 (Grundlagen der Germanistik 37) [1. Aufl. 1999, 2. Aufl. 2005, 3. Aufl. 2010].
 Geschichte der deutschen Sprache. 2. Aufl. München: Beck, 2018 (C.H. Beck Wissen 2480) [1. Aufl. 2009]
 [Zusammen mit Gabriele Kniffka:] Fachsprachenvermittlung im Unterricht. Paderborn: Schöningh, 2016 (StandardWissen Lehramt; utb 4094).
 Französisch in Barock und Aufklärung. Studien zum Sprachdenken im Deutschland des 17. und 18. Jahrhunderts. Frankfurt: Klostermann, 2014 (Analecta Romanica 82).
 Latein, Griechisch, Hebräisch. Studien und Dokumentationen zur deutschen Sprachreflexion in Barock und Aufklärung. Berlin, Boston: de Gruyter, 2014 (Studia Linguistica Germanica 119).
 Definitionen und Termini. Quantitative Studien zur Konstituierung von Fachwortschatz. Berlin, Boston: de Gruyter, 2013 (Linguistik – Impulse und Tendenzen 48).
 Typologische Variation im Deutschen. Grundlagen – Modelle – Tendenzen. Berlin: Schmidt, 2011 (Grundlagen der Germanistik 48).
 Kommunikative Effizienz. Eine Modellskizze. Heidelberg: Winter, 2002 (Sprache – Literatur und Geschichte 23).
 Sprachtypologie des Deutschen. Historische, regionale und funktionale Variation. Berlin, New York: de Gruyter, 1997 (Sammlung Göschen 2812).
 Periodisierung der deutschen Sprachgeschichte. Analysen und Tabellen. Berlin, New York: de Gruyter, 1995 (Studia Linguistica Germanica 40).
 Dramatische Kommunikation. Modell und Reflexion bei Dürrenmatt, Handke, Weiss. Berlin, New York: de Gruyter, 1994 (Quellen und Forschungen zur Sprach- und Kulturgeschichte der germanischen Völker 107 [231]).
 Die Terminologie der Erkenntnisvermögen. Wörterbuch und lexikosemantische Untersuchung zu Kants „Kritik der reinen Vernunft“. Tübingen: Niemeyer, 1989 (Reihe Germanistische Linguistik 95).

آثار منتشر شده تحت هدایت تورستن رولکه (گزینش شده) 
 DaFFür Berlin – Perspektiven für Deutsch als Fremd- und Zweitsprache in Schule, Beruf und Wissenschaft. 44. Jahrestagung des Fachverbandes Deutsch als Fremd- und Zweitsprache an der Technischen Universität Berlin 2017. Hrsg. von Anna Gryszko, Christoph Lammers, Kristina Pelikan und Thorsten Roelcke. Göttingen: Universitätsverlag, 2020 (Materialien Deutsch als Fremdsprache 101).
 Information und Wissen. Beiträge zum transdisziplinären Diskurs. Beiträge des Symposions in Berlin am 21. und 22. April 2016. Hrsg. von Kristina Pelikan und Thorsten Roelcke. Berlin [et alibi]: Lang, 2020 (Transferwissenschaften 12).
 Drama, Theater, Film. Festschrift für Rudolf Denk anlässlich seiner Verabschiedung im Herbst 2010. Hrsg. von Joachim Pfeiffer und Thorsten Roelcke. Würzburg: Königshausen & Neumann, 2012.
 Grenzen überwinden mit Deutsch. 37. Jahrestagung des Fachverbands Deutsch als Fremdsprache an der Pädagogischen Hochschule Freiburg/Br. 2010. Hrsg. von Natalia Hahn und Thorsten Roelcke. Göttingen: Universitätsverlag, 2011 (Materialien Deutsch als Fremdsprache 85).
 Sprachliche Kürze. Konzeptionelle, strukturelle und pragmatische Aspekte. Hrsg. von Jochen A. Bär, Thorsten Roelcke und Anja Steinhauer. Berlin, New York: de Gruyter, 2007 (Linguistik – Impulse und Tendenzen 27).
 Variationstypologie / Variation Typology. Ein sprachtypologisches Handbuch der europäischen Sprachen in Geschichte und Gegenwart / A Typological Handbook of European Languages Past and Present. Hrsg. von Thorsten Roelcke. Berlin, New York: de Gruyter, 2003.
 Das Wort. Seine strukturelle und kulturelle Dimension. Festschrift für Oskar Reichmann zum 65. Geburtstag. Hrsg. von Vilmos Ágel, Andreas Gardt, Ulrike Haß-Zumkehr und Thorsten Roelcke. Tübingen: Niemeyer, 2002.

مجموعه کتب و مجلات (گزینش شده) 
 Kommunizieren im Beruf. Hrsg. von Christian Efing, Thorsten Roelcke und Kirsten Schindler. Tübingen: Narr.
 Linguistik – Impulse und Tendenzen (LIT). Hrsg. von Susanne Günthner, Klaus-Peter Konerding, Wolf-Andreas Liebert und Thorsten Roelcke. Berlin, Boston: de Gruyter.
 Transferwissenschaften. Hrsg. von Matthias Ballod, Thorsten Roelcke und Tilo Weber, begr. von Gerd Antos und Sigurd Wichter. Frankfurt/M. : Lang.
 Glottotheory. International Journal of Theoretical Linguistics. Ed. by Emmerich Kelih, Reinhard Köhler und Thorsten Roelcke. Berlin, Boston: de Gruyter.
 Informationen Deutsch als Fremdsprache (InfoDaF). Hrsg. vom Deutschen Akademischen Austauschdienst (DAAD) und dem Fachverband Deutsch als Fremd- und Zweitsprache (FaDaF). Redaktion: Christian Krekeler (verantwortlich), Thorsten Roelcke [et alii]. Berlin, Boston: de Gruyter.

عضویت‌ها 
 Fachverband Deutsch als Fremd- und Zweitsprache (FaDaF) (Mitglied im Vorstand 2015–2019)
 Gesellschaft für Angewandte Linguistik (GAL)
 International Quantitative Linguistics Association (IQLA)
 Internationale Vereinigung für Germanische Sprach- und Literaturwissenschaft (IVG)

پانویس 

استادان دانشگاه فنی برلین
زادگان ۱۹۶۵ (میلادی)