بحران مرزی ارمنستان و آذربایجان (۲۰۲۱–اکنون)

نیروهای نظامی جمهوری‌های ارمنستان و آذربایجان از ۱۲ مه ۲۰۲۱ درگیر، درگیری مرزی شده‌اند، این درگیری زمانی آغاز شد، که سربازان آذربایجان از چندین کیلومتری ارمنستان در استان‌های سیونیک و گغارکونیک عبور کردند. آذربایجان در حال حاضر حداقل  از خاک ارمنستان را اشغال کرده‌است. با وجود درخواست پارلمان اروپا، آمریکا، فرانسه و دو نفر از سه رئیس مشترک گروه مینسک و سازمان امنیت و همکاری اروپا، آذربایجان نیروهای خود را از اراضی به رسمیت شناخته شده بین‌المللی ارمنستان خارج نکرده‌است. از زمان پایان جنگ دوم قره‌باغ، آذربایجان حملات متعددی به ارمنستان انجام داده‌است. از زمان پایان جنگ قره باغ کوهستانی در سال ۲۰۲۰، آذربایجان به‌طور مرتب توافقنامه آتش‌بس را نقض کرده و درگیری‌های فرامرزی با ارمنستان را برانگیخته است.

این یک الگوی مداوم این است که، زمانی که دولت آذربایجان از سرعت مذاکرات با ارمنستان ناراضی است، به حملات فرامرزی یا نقض آتش‌بس می‌پردازد.

بحران در ژوئیه ۲۰۲۱ با درگیری در مرز ارمنستان - نخجوان و در نوامبر ۲۰۲۱ در منطقه گغارکونیک - کلبجر تشدید شد.

در آگوست ۲۰۲۱، نیروهای آذربایجان با بستن بزرگراه اصلی شمال به جنوب، جنوب ارمنستان (استان سیونیک) را محاصره کردند، که سبب شد تمامی ترانزیت بین‌المللی با ایران را قطع شود و ارمنستان را مجبور به توسعه جاده‌های جایگزین کرد.

زمینه 
ارمنستان و آذربایجان از زمان تبدیل شدن به کشورهای مستقل پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی در سال ۱۹۹۱ به‌طور رسمی مرزهای مشترک خود را مشخص نکرده‌اند

موضوع تعیین مرز بین ارمنستان و آذربایجان بلافاصله پس از شکست ارمنستان در جنگ دوم قره‌باغ مطرح شد و آذربایجان کنترل سرزمین‌های اشغالی خود را دوباره به دست گرفت. قبل از جنگ ۲۰۲۰، هیچ توافق دوجانبه ای در مورد مرز بین ارمنستان و آذربایجان وجود نداشت، به طوری که برخی از روستاهای ارمنی و کارگران کشاورزی وارد آذربایجان می‌شدند. در زمان شوروی، تعاملات و تحرکات فرامرزی رایج بود.

جستارهای وابسته 
 فهرست درگیری‌های ارمنستان و آذربایجان
 فهرست درگیری‌ها در قلمرو اتحاد جماهیر شوروی سابق
 درگیری ارمنستان و جمهوری آذربایجان در سپتامبر۲۰۲۲
 توافقنامه آتش‌بس قره‌باغ کوهستانی
 مناقشه قره‌باغ کوهستانی
 جنگ اول قره‌باغ
 جنگ دوم قره‌باغ
 روابط ارمنستان و آذربایجان

پانویس 

ارمنستان در ۲۰۲۱ (میلادی)
ارمنستان در ۲۰۲۲ (میلادی)
ارمنستان در ۲۰۲۳ (میلادی)
الهام علی‌اف
جمهوری آذربایجان در ۲۰۲۱ (میلادی)
جمهوری آذربایجان در ۲۰۲۲ (میلادی)
درگیری‌ها در ۲۰۲۱ (میلادی)
درگیری‌ها در ۲۰۲۲ (میلادی)
درگیری‌ها در ۲۰۲۳ (میلادی)
روابط بین‌الملل در ۲۰۲۱ (میلادی)
روابط بین‌الملل در ۲۰۲۲ (میلادی)
روابط بین‌الملل در ۲۰۲۳ (میلادی)
مرز ارمنستان-جمهوری آذربایجان
ناسازگاری ناگورنو قره‌باغ
نیکول پاشینیان
یادکردهای دارای منبع به زبان ارمنی
یادکردهای دارای منبع به زبان روسی