شیرمحمد درخشنده توماج

شیرمحمد درخشنده توماج (۲ فروردین ۱۳۲۷ – ۲۹ بهمن ۱۳۵۸) فعال سیاسی کمونیست ایرانی بود. وی از اعضای سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران، کانون فرهنگی و سیاسی خلق ترکمن و ستاد خلق ترکمن بود که رهبری اعتراضات ترکمن‌ها را برعهده داشت. او در بهمن‌ماه ۱۳۵۸، به‌دستور صادق خلخالی اعدام شد.

زندگی 
شیرمحمد درخشنده توماج در تاریخ ۲ فروردین ۱۳۲۷ در در بندر ترکمن زاده شد. او در رشتهٔ مهندسی کشاورزی فارغ التحصیل از دانشگاه شیراز بود و در زمان حکومت پهلوی، به‌علت فعالیت سیاسی توسط ساواک دستگیر شد و یک سال زندانی بود.

فعالیت‌ها 
توماج، فعال سیاسی کمونیست و هوادار سازمان چریک‌های فدایی خلق بود. او کمی بعد از انقلاب ۱۳۵۷، با کمک همراهانش شوراهای دهقانی را در ترکمن‌صحرا تأسیس کرد و گسترش داد. توماج همچنین از رهبران اعتراضات ترکمن‌ها در سال ۱۳۵۸ بود که منجر به سرکوب گسترده و دستگیری رهبران و اعدام آنان شد.

اعدام 
در ۱۸ بهمن سال ۱۳۵۸، پاسداران جمهوری اسلامی، چهار تن از رهبران خلق ترکمن به نام‌های توماج، مختوم، واحدی و جرجانی را شبانه دزدیدند، و پس  از اِعمال شکنجه‌‏های وحشیانه در روز ۲۹ بهمن ۱۳۵۸ آنها را اعدام کردند؛ و جسدشان را در ۱۲۵ کیلومتری جاده بجنورد رها کردند. اگرچه صادق خلخالی نقش داشتن در این اعدام‌ها را رد می‌کرد اما معلوم شد که این اعدام‌ها به‌دستور او و به‌دست سپاه پاسداران انجام شده‌است.

جستارهای وابسته 

 فهرست اعدام‌شدگان سرشناس به فرمان صادق خلخالی

منابع

پیوند به بیرون 
 شیرمحمد درخشنده توماج در بنیاد عبدالرحمن برومند

زادگان ۱۳۲۷
درگذشتگان ۱۳۵۸
اعدام‌شدگان توسط ایران
اعدام‌شدگان اهل ایران
اعدام‌شدگان اهل ایران در زمان جمهوری اسلامی
اعضای سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران
اهالی بندر ترکمن
کمونیست‌های اهل ایران