محمود عسگری‌زاده

محمود عسگری‌زاده (۱۳۵۱–۱۳۲۵) از بنیانگذاران و یکی از تاثیرگذارترین افراد سازمان مجاهدین خلق ایران بود.

زندگی‌نامه 
محمود عسگری‌زاده در سال ۱۳۲۵ در شهر اراک زاده شد. او در همان زمان کودکی به همراه خانواده به تهران مهاجرت کرد. عسگری‌زاده همچون پدر برای بدست آوردن مخارج تحصیل و زندگی به کارگری در کارخانه‌ها رو آورده بود. در سال ۴۳ ابتدا درخواستی برای کسب بورسیه در دانشگاه پاتریس لومومبا روسیه می‌دهد که پذیرفته نمی‌شود اما پس از آن با بورس دولت پهلوی وارد مدرسه عالی بازرگانی می‌شود. او در دانشگاه فردی فعال بود و در بسیاری از اعتصابات دانشجویی و حرکت‌های سیاسی نقش مهمی ایفا می‌کرد. عسگری‌زاده حتی یکبار به بهانهٔ سامان‌دهی اعتراضات از دانشگاه اخراج شد ولی طولی نکشید که با فشار دانشجویان به مدیران دانشگاه مجدداً به تحصیل مشغول می‌شود. در سال ۴۶ به خدمت سربازی می‌رود و پس از پایان خدمت به کار در کارخانه ماشین‌سازی تهران و تبریز مشغول می‌شود. در سال ۴۶ به‌واسطهٔ برقراری ارتباط با سعید محسن و ناصر صادق به حلقهٔ اولیه سازمان انقلابی مجاهدین خلق می‌پیوندد و وارد «گروه ایدئولوژی»
و سپس «گروه اطلاعات» می‌شود.
محمود عسگری‌زاده تلاش بسیار زیادی در گسترش و آموزش ایدئولوژی به‌ویژه در تدوین منش اقتصادیِ مجاهدین می‌کند. او علاوه بر تدریس و آموزش دانش اقتصاد، یکی از تاثیرگذارترین کتاب‌های اقتصادی زمان خود را به نگارش درمی‌آورد که به گفتهٔ عدهٔ زیادی از انقلابیونِ جوان، این کتاب که در ابتدا با نام «جزوهٔ اقتصاد» و سپس با عنوان «اقتصاد به زبان ساده» منتشر می‌شود، تأثیرات فراوانی بر روی آنها حتی افراد خارج از سازمان می‌گذارد.او همچنین در بخشی از فعالیت‌های خود در سازمان، مسئول بخش «اطلاعات و شناسایی» نیز بوده است. عسگری‌زاده به‌واسطهٔ مطالعات آثار نظامی و پلیسی و نیز طبق وظیفهٔ خود، دستاوردهای اطلاعاتی و شناسایی و اصول مخفی‌کاری زیادی را برای سازمان مجاهدین به ارمغان می‌آورد. شناسایی محل زندگی و کار اعضای ساواک و آموزش اصول پنهان‌کاری و فرار از دست پلیس به اعضا از دیگر فعالیت‌های مهم عسگری‌زاده بود.

اقتصاد به زبان ساده 
جزوهٔ اقتصاد به زبان ساده محصول تلاش‌های گروه ایدئولوژی به سرپرستی محمود عسگری‌زاده بود. این کتاب که پایه‌گذار نگاه اقتصادی مجاهدین می‌باشد را تلخیصی از دو اثر دسته دوم مارکسیستی به نام‌های «اصول علم اقتصاد» نوشتهٔ عبدالحسین نوشین و «جامعه‌شناسی» احمد قاسمی تهرانی می‌دانند. اقتصاد به زبان ساده ملغمه‌ای است از آیات قرآنی که با اقتصاد سیاسی مارکسیستی و روش تحلیلی ماتریالیسم دیالکتیکی ترکیب و تفسیر شده‌است. اکبر هاشمی رفسنجانی در این باره می‌گوید:

عبدالله محسن نیز دربارهٔ عسگری‌زاده و اقتصاد به زبان ساده بیان می‌کند که تخصص عسگری‌زاده اقتصاد بود و او برای آموزش هر مطلبی ابتدا یک آیه از قرآن (بعضاً اشتباه) می‌خواند و سپس به تفسیر آن می‌پرداخت.
همان‌طور که اشاره شد این اثر که خلاصه‌ای از چند کتاب مارکسیستی بود بیان می‌داشت که در جامعهٔ اسلامی، مالکیت خصوصی بر ابزار و سرمایه باید از بین برود و به «دولت» منتقل شود. همچنین او در این کتاب تحلیلی از طبقات اجتماعی ایران نیز ارائه می‌دهد که در برخی موارد دچار خطاهای فراوان است. او جامعهٔ ایران را متشکل از سه طبقه می‌دانست: ۱)طبقهٔ حاکم. این طبقه پس از انقلاب سفید در دست بورژوازی کومپرادور یا همان سرمایه‌دار وابسته بود.
۲)طبقهٔ دهقان. این طبقه پس از انقلاب سفید تبدیل به خرده بورژوازی شده بود و رو به زوال می‌رفت.  ۳)طبقهٔ کارگر. عسگری‌زاده و به تبع آن سازمان، این طبقه را مترقی و انقلابی‌ترین طبقهٔ ایران می‌دانست که پس از انقلاب نیز لاجرم این طبقه، دیکتاتوری پرولتاریا را تشکیل می‌دهد.

مرگ 
محمود عسگری‌زاده را در شهریور سال ۵۰ به همراه موسی خیابانی در منزل محمد بازرگانی دستگیر می‌کنند. در نهایت او پس از تحمل یکسال شکنجه و زندان در سحرگاه ۴ خرداد ۱۳۵۱ به همراه محمد حنیف‌نژاد، سعید محسن، علی‌اصغر بدیع‌زادگان و رسول مشکین‌فام به جوخهٔ اعدام سپرده می‌شود.

یادداشت

پانویس

منابع 
 یرواند آبراهامیان.  ایران بین دو انقلاب ، احمد گل‌محمدی و محمد ابراهیم فتاحی. تهران: نشر نی. سال ۱۳۸۴.
 جمعی از پژوهشگران.  سازمان مجاهدین خلق؛ از پیدایی تا فرجام . تهران: مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی.
 اکبر هاشمی رفسنجانی.  دربارهٔ انقلاب اسلامی . قم:دفتر انتشارات اسلامی. سال ۱۳۶۴.
 لطف‌اللّه میثمی.  از نهضت آزادی تا مجاهدین (خاطرات لطف‌الله میثمی)  تهران:نشر صمدیه، سال ۱۳۸۰.

پیوند به بیرون 
 کتاب «اقتصاد به زبان ساده» در سامانهٔ کتابخانه‌های ایران

اعدام‌شدگان اهل ایران در زمان حکومت محمدرضا پهلوی
اعدام‌شدگان با جوخه آتش
اعضای سازمان مجاهدین خلق ایران
خاک‌سپاری‌ها در قطعه ۳۳ بهشت زهرا
درگذشتگان ۱۳۵۱
شورشیان اهل ایران
کشته‌شدگان در زمان حکومت محمدرضا پهلوی