کاتالین کاریکو

کاتالین کاریکو (؛ زادهٔ ۱۵ ژانویهٔ ۱۹۵۵ در سولنوک) بیوشیمی‌دان مجار با تخصص در ساز و کارهای واسطهٔ آران‌ای و برنده جایزه نوبل ۲۰۲۳ در فیزیولوژی و پزشکی به همراه درو وایسمن است. پژوهش‌های وی در زمینهٔ توسعهٔ ام‌آران‌ایِ درون‌کشتگاهی-رونویسی برای درمان‌های پروتئینی بوده‌است. کاریکو در ۲۰۰۶–۲۰۱۳ یکی از بنیانگذاران و مدیر عامل شرکت RNARx بود. پس از آن در شرکت داروسازی بیوان‌تک سمت معاون مدیر را داشت و در ۲۰۱۹ به سمت مدیر ارشد ارتقا پیدا کرد. وی همچنین استاد معین دانشگاه پنسیلوانیا است.

مشارکت‌های علمی 
فعالیت‌های علمی کاریکو شامل تحقیقات علمی در زمینهٔ فعال‌سازیِ ایمنیِ واسطهٔ آران‌ای است و با همکاری درو وایسمن منجر به کشف  شد. مودآران‌ای از ایمنی‌زایی آران‌ای جلوگیری می‌کند؛ این فناوری در بیوان‌تک و مدرنا مجوز تولید واکسن کووید گرفت. در ۲۰۲۰، فناوری کاریکو و وایسمان در واکسن کووید به‌طور مشترک توسط فایزر و بیوان‌تک به‌کار برده شد. کاریکو و همکارش وایسمن، به‌طور مشترک برندهٔ جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی سال ۲۰۲۳ شدند.

ریچارد داوکینز و همچنین دریک روسی، زیست‌شناس یاخته بنیادی، که به تأسیس مدرنا کمک کرده، خواستار اعطای جایزهٔ نوبل به این دو نفر شده‌بودند.

یادداشت

منابع 

 

استادان دانشگاه پنسیلوانیا
افراد زنده
برندگان جایزه نوبل اهل ایالات متحده آمریکا
برندگان جایزه نوبل اهل مجارستان
برندگان جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی
بیوشیمی‌دانان زن
تایم ۱۰۰
دریافت‌کنندگان جایزه نوبل زن
زادگان ۱۹۵۵ (میلادی)
زیست‌شیمی‌دانان اهل مجارستان
مجارستانی‌های مهاجرت‌کرده به ایالات متحده آمریکا