علی زرنگار

علی زرنگار نویسنده تئاتر و سینما، کارگردان، عکاس، شاعر، مدرس فیلمنامه‌نویسی ست. او تحصیلات دانشگاهی خود را در مقطع کارشناسی در رشته کارگردانی سینما در دانشگاه هنر تهران و در مقطع کارشناسی ارشد در رشته ادبیات نمایشی در دانشگاه تربیت مدرس تهران گذرانده‌است. زرنگار از اعضای رسمی کانون نمایشنامه نویسان و همچنین کانون فیلمنامه نویسان ایران می‌باشد.

واکنش به حذف فیلم «علت مرگ: نامعلوم» از چهلمین جشنواره فیلم فجر 
علی زرنگار در تاریخ نهم دیماه سال هزار و چهارصد در واکنش به حذف فیلم علت مرگ: نامعلوم از فیلمهای انتخابی چهلمین جشنواره فیلم فجر (علی‌رغم پذیرفته شدن توسط هیئت انتخاب جشنواره فجر) متن زیر را در صفحه شخصی خود در اینستاگرام منتشر کرد:

«سینما تاریخ‌نگاریِ اجتماعی‌ست. فیلمِ اجتماعی، روایتگرِ روزگاری‌ست که بر مردمان می‌رود. و «علت مرگ: نامعلوم» یک فیلمِ اجتماعی‌ست که وفادارانه به واقعیت می‌پردازد. آنچه شما را وادار کرده‌است که علی‌رغمِ رایِ شش به یکِ هیئت انتخاب، آن را کنار بگذارید، همین واقعیتِ فاش و آشکاری‌ست که هر روزه مردمان با آن دست به گریبانند. رازِ مگویِ شما سال‌هاست که دهان به دهانِ هر که در این جامعه نفس کشیده، گشته‌است. روی سخنم با شماست که به خودتان حق می‌دهید رویِ رای هیئت انتخاب خط بکشید و با نگاه واپس‌گرای کژ و ناموزونتان آن را به هیچ بیانگارید. روی سخنم با شماست، «شما» یعنی کسانی که همیشه سویِ دیگر ما ایستاده‌اید و در زمینِ دیگری به جز فرهنگ، به بازی حذف و جرح و ابطالتان پرداختید. روی سخنم با شماست؛ شمایی که سینما را مِلکِ شخصیِ خود می‌دانید و اختیارِ دست بردن در لیستِ نهایی هیئت انتخاب را دارید، تا هروقت که لازم باشد بیایید و دلواپسانه فیلمی را از لیستِ نهایی خارج کنید.
دارم از سینما حرف می‌زنم. با شما دارم از سینما حرف می‌زنم، بیهوده است اما دارم از زحمتِ بسیار حرف می‌زنم. این خشم و اندوهم کمتر به خاطرِ خودم و بیشتر به خاطرِ عواملی‌ست که دلسوزانه پابه پایم آمدند تا سرآخر آن فیلمی که آرزو داشتیم به انجام برسد.
دارم از سینما حرف می‌زنم؛ سینمایی که آن را نه با هزینهٔ ارگان‌های دولتی ساختم و نه با پول‌های کثیفِ سرگردان، بلکه با خونِ دلی که تاوان آن را با توانی که دیگر برایم نمانده دارم پس می‌دهم. آنان که در این مسیر، کنارم بودند می‌دانند از چه روزهایی دارم حرف می‌زنم. به حقیقت و راستیِ این سخن، هیاتِ انتخاب می‌تواند گواهی دهد. ای‌کاش هیاتِ انتخاب، لیستِ انتخابی خود را آشکار می‌کرد تا تفاوت میانِ انتخاب و انتصاب مشخص گردد. این فیلم با اکثریتِ آراء، جزوِ منتخبین حضور در چهلمین جشنوارهٔ فیلم فجر بوده‌است که در لحظاتِ آخر از لیست، کنار گذاشته شد. من برای فیلمم چانه نمی‌زنم. دارم از اعتبارِ جشنواره حرف می‌زنم، از تراکمِ اندیشه‌های ناهمگون که در مواجهه با هم بارور می‌شوند و شما در این نسل‌افکنی اندیشه، درختِ فرهنگ را به سترونی می‌کشانید.
حقیقت پنهان نمی‌ماند. فرهنگ راه خود را باز می‌کند. هیچ واژه‌ای در قفس نخواهد ماند و معنایی پنهان در آستینِ هیچ هنرمندی. قلم در دستِ من است. و کاغذهای کاهیِ منتظر که بر آنها می‌نویسم. از آنچه که بر ما می‌رود سخن خواهم گفت. از مردمِ روزگارِ خویش، بیشتر، وفادارانه‌تر، چنانچه تا به امروز نوشته‌ام. پس این قصه ادامه خواهد داشت، این قصه با تمام توانم ادامه خواهد داشت… که رنجِ کوه بریدن نصیبِ فرهاد است.»

پس از این واکنش علی زرنگار بهروز افخمی از اعضای هیئت انتخاب چهلمین جشنواره فیلم فجر در برنامه سینمایی شهرفرنگ اعلام کرد این فیلم جزء سه فیلم برتر لیست انتخابی داوران بوده‌است، اما وزرات ارشاد با عدم صدور پروانه نمایش آن را از لیست نهایی حذف کرده‌است.

کارنامه 
علی زرنگار فعالیت هنری خود را از سال ۱۳۸۰ با ساخت فیلم کوتاهی با نام «کوتاه» آغاز کرد. در ادامه او فیلمهای کوتاه «یادداشت اول» (۱۳۸۳)، «شدن» (۱۳۸۶)، «بود» (۱۳۸۸)، «او» (۱۳۸۸)، «است» (۱۳۸۹) و «همدیگر» (1394)را در کارنامه خود دارد.

در حوزهٔ تئاتر نمایشنامه «عشق اتفاقی نیست که بیافتند» به قلم او و کارگردانی وحید جلیلوند در سال ۱۳۹۰ در تالار وحدت به روی صحنه رفت. از دیگر آثار او در این حوزه می‌توان به نمایشنامه‌هایی چون «زخم و زخمه»، «بهرام را نام مانده به یکی دوال بود مانده جنگ جای. ننگ…»، «پایان» اشاره کرد. تازه‌ترین اثر او با نام «مغول روایتِ کوتاه بالا موحِش مردمانی تنگ‌چشم» که به شیوه کهن نویسی به رشته تحریر درآمده هم‌اکنون زیرچاپ است.

در زمینه فیلمنامه‌نویسی او فیلمهای «زندگی با حضور یک دیوار» چهارشنبه ۱۹ اردیبهشت (به همراه وحید جلیلوند و حسین مهکام)، بدون تاریخ، بدون امضاء (به همراه وحید جلیلوند)، مغز استخوان (فیلم)، علت مرگ: نامعلوم را درکارنامه خود دارد که هر یک افتخاراتی برای او به همراه داشته‌اند.
وی همچنین در مقام مشاور فیلمنامه در فیلم سینمایی علفزار (فیلم ۱۴۰۰) مشارکت داشته‌است.

اولین فیلم بلند سینمایی او در مقام کارگردان با نام علت مرگ: نامعلوم که فیلمنامه آن نیز به قلم اوست آماده نمایش است.

همچنین دو کتاب مجموعه شعر با نامهای «طوبا تو با کدامین لبت لبخند می‌زنی؟» و «من بوی رازناکِ هرزه نری کهنه می‌دهم» به قلم وی به چاپ رسیده و مجموعه سوم و چهارم شعر با نامهای «این دوست، نیست همانی که دارمت» و «از پیش پیرهنِ تو می آیم...» از او در دست چاپ است.

علی زرنگار در زمینه عکاسی نیز اقدام به برگزاری نمایشگاه‌های انفرادی و گروهی کرده‌است که از آن جمله می‌توان به نمایش آثار او در گالری کافه عکس سال ۱۳۸۶، گالری سمین ۱۳۸۶، گالری هشت و نیم ۱۳۸۷، گالری سمین (نمایشگاه گروهی) ۱۳۸۷ و نمایشگاه گروهی در سال ۱۳۹۹ اشاره کرد.

جوایز و افتخارات 
 برنده جایزه بهترین فیلمنامه خارجی «جایزه بیلی وایلدر» برای فیلمنامه مغز استخوان (فیلم) از جشنواره بین المللی ایماگو ایتالیا در سال 2023.
 نامزد جایزه بهترین فیلم برای فیلم علت مرگ: نامعلوم در بخش استعدادهای جدید آسیااز بیست و پنجمین دوره جشنواره فیلم شانگهای.https://www.irna.ir
 نامزد جایزه بهترین کارگردان برای فیلم علت مرگ: نامعلوم در بخش استعدادهای جدید آسیا از بیست و پنجمین جشنواره فیلم شانگهای.
 نامزد سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه اول در سی و سومین جشنواره فیلم فجر برای فیلم چهارشنبه ۱۹ اردیبهشت
 نامزد سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه (به همراه وحید جلیلوند) از سی و پنجمین دوره جشنواره فیلم فجر برای فیلم بدون تاریخ، بدون امضاء
 نامزد جایزه بهترین فیلمنامه در یازدهمین دوره جشن منتقدان و نویسندگان سینمایی برای فیلم بدون تاریخ، بدون امضاء
 برنده جایزه بهترین فیلمنامه در بیست و هفتمین دوره جشنواره فیلم استکهلم برای فیلم بدون تاریخ، بدون امضاء
 برنده جایزه بهترین فیلمنامه در بیستمین دوره جشن خانه سینما برای فیلم بدون تاریخ، بدون امضاء
 برنده جایزه بهترین فیلمنامه در نخستین دوره جایزه آکادمی سینماسینما برای فیلم بدون تاریخ، بدون امضاء
 نامزد سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه در سی و هشتمین جشنواره فیلم فجر برای فیلم مغز استخوان (فیلم)
 برنده بهترین فیلمنامه برای فیلم مستند استنساخ از جشنواره فیلمهای ایرانی سانفرانسیسکو
 برنده دیپلم افتخار بهترین فیلم و بهترین فیلمنامه از بیست و ششمین جشنواره فیلم کوتاه تهران برای فیلم «شدن»

منابع 

فیلمنامه‌نویسان مرد اهل ایران
کارگردانان فیلم اهل ایران