فادمپ

فادمپ‌ها (fodmap)مختصر شده انگلیسی: الیگوساکاریدهای قابل تخمیر، دی ساکاریدها، مونوساکاریدها و پلیول‌ها کربوهیدرات‌هایی با زنجیره کوتاه هستند که جذب کمی در روده کوچک دارند و مستعد جذب آب و تخمیر در روده بزرگ هستند.

اکثر فادمپ‌ها به‌طور طبیعی در غذا و رژیم غذایی انسان وجود دارند، اما ممکن است به‌طور مصنوعی در غذاها و نوشیدنی‌های تهیه شده از طریق تجاری اضافه شوند.

تأثیر فادمپ‌ها بر سندروم روده تحریک پذیر 
فادمپ‌ها به دلیل تولید و تجمع گاز و جذب آب ممکن است در برخی افراد باعث ایجاد ناراحتی‌های گوارشی شوند، اما باعث التهاب روده نمی‌شوند.

درحقیقت فادمپ‌هایی که به صورت طبیعی در مواد غذایی وجود دارند برای جلوگیری از برخی مشکلات گوارشی مفید هستند.

اما در بیماران مبتلا به سندروم روده تحریک پذیر، یک رژیم غذایی که شامل خوردنی‌های کم فادمپ باشد ممکن است در کاهش علایم گوارشی در بزرگسالان مفید باشد

اجتناب از تمام FODMAPها در طولانی مدت ممکن است تأثیر مخربی بر میکروبیوت روده و متابولوم بگذارد.

جذب در روده 
برخی از FODMAPها مانند فروکتوز از طریق گیرنده‌های GLUT به راحتی در روده کوچک انسان جذب می‌شوند.

جذب نامناسب این فادمپ هادر روده کوچک آنها را برای جذب توسط فلور روده در دسترس قرار می‌دهد. متابولیسم حاصل توسط فلور روده منجر به تولید گاز می‌شود و به‌طور بالقوه منجر به نفخ و نفخ شکم می‌شود.

با این وجود، اگرچه فادمپ‌ها در برخی افراد باعث ناراحتی گوارشی خاصی می‌شود، نه تنها باعث التهاب روده نمی‌شود، بلکه به جلوگیری از آن کمک می‌کند زیرا باعث ایجاد تغییرات مفید در فلور روده می‌شود که به حفظ سلامت روده بزرگ کمک می‌کند.

منابع در رژیم غذایی

منابع فروکتان 
منابع fructans شامل گندم، چاودار، جو، پیاز، سیر، و کنگر فرنگی، چغندر، قسمت سفید تره فرنگی، بخش سفید پیازچه، کلم بروکسل، و کلم پیچ

مارچوبه، رازیانه، و کلم قرمز حاوی مقادیر متوسطی از فادمپ است اما در صورت مصرف میزانی محدود ممکن است حساسیتی ایجاد نکنند.

منابع گالاکتان 
حبوبات و لوبیا منابع اصلی غذایی هستند که دارای فادمپ بالایی می‌باشند.

منابع پولی‌ال‌ها 
پولی‌ال‌ها به‌طور طبیعی در برخی از میوه‌ها (به ویژه میوه‌های شفتی) از جمله سیب، زردآلو، آووکادو، توت سیاه، گیلاس، سرخالو، شلیل، هلو، گلابی، آلو، آلو خشک، هندوانه و در برخی از سبزیجات از جمله گل کلم، و قارچ یافت می‌شوند.

پولی‌ال‌های مصنوعی که به عنوان شیرین کننده‌های فله ای به مواد غذایی و نوشیدنی‌های تهیه شده به صورت تصنعتی اضافه می‌شوند، شامل ایزومالت ، مالتیتول، مانیتول، سوربیتول و زایلیتول هستند.

فروکتوز و لاکتوز 
فرادی که از رژیم غذایی کم فادمپ پیروی می‌کنند، ممکن است بتوانند مقادیر متوسطی از فروکتوز و لاکتوز را تحمل کنند.

رژیم غذایی کم فادمپ 
یک رژیم غذایی کم FODMAP شامل محدودیت کلی همه کربوهیدراتهای قابل تخمیر (FODMAP) است که فقط برای مدت کوتاهی توصیه می‌شود. رژیم غذایی کم فادمپ برای بیماران مبتلا به سندرم روده تحریک پذیر (IBS) توصیه می‌شود و می‌تواند علائم گوارشی IBS از جمله نفخ و نفخ را کاهش دهد.

اگرچه اصل براین است که قبل از شروع هر نوع رژیم غذایی حتماً با پزشک متخصص مشورت شود.

منابع

رژیم غذایی
متابولیسم
بیماری‌های گوارشی
کربوهیدرات‌ها