کلاته بالی

کلاته بالی روستایی در دهستان سیوکانلو بخش مرکزی شهرستان شیروان استان خراسان شمالی ایران است. این روستا در فاصله 43 کیلومتری شمال شرق شیروان قرار دارد و از شمال و شرق به کوه سنجربیگ، از جنوب به روستای بوانلو و از غرب به روستای ترانلو محدود می گردد.

جمعیت 
جمعیت روستا براساس آمار سال 1375 شمسی بالغ بر 30 خانوار (180 نفر) بوده است. بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این مکان ۱۸۴ نفر (۶۰خانوار) بوده‌است.

تاریخچه 
روستای کلاته‌بالی توسط فردی به نام بالی‌بیگ بیچرانلو فرزند ممش خان در حدود سال 1200 ه.ق* تاسیس شده است. بالی‌بیگ از طایفه شامالی اهل قلعه بیگ و ساکن کلاته سجاخان (روبروی پیروردولو)، و از سرداران (جنگجویان) مشهور منطقه بوده که در دستگاه حکومتی افشاریه به رتبه سلطانی رسیده و به بالی سلطان مشهور گردیده است (در حکومت افشاریه رتبه سلطان بالاتر از بیگ قرار می گرفته است). پس از بالی سلطان مدتها اولادش خوانین منطقه شرق سرحد بودند.

*پی نوشت: با توجه به اینکه نادرشاه افشار در سال 1160 ه.ق به قتل رسید و بالی‌بیگ در اواخر حکومت نادر یا پس از قتل نادر از دستگاه حکومتی جدا شد و به منطقه آبا و اجدادی خود بازگشته، کلاته بالی را تاسیس نمود، به نظر می آید تاریخ تاسیس کلاته بالی سالها قبل از 1200 ه.ق باشد.

تبارشناسی 
ساکنین کلاته بالی را عمدتا افرادی از طوایف شامالی، خدو، قولانلو و کالاج تشکیل می دهند.

جاذبه‌ها 
یکی از مهمترین جاذبه‌ها روستای کلاته‌بالی، درخت ارس قدیمی این روستا است. درخت ارس در زبان کردی کرمانجی مَرخ (مه رخ- Marx) گفته می‌شود. درخت ارس در ایران از درختان قدیمی و با عمر طولانی است و عمر آن گاهی از دو هزار سال فراتر می‌رود. از قدمت درخت این روستا اطلاع زیادی در دسترس نیست و برای تخمین عمر این درخت با استفاده از روش‌های علمی، هنوز فعالیتی نشده است. در اطراف روستا قلعه و برج نظامی نیز در گذشته وجود داشته که متاسفانه امروز آثاری از آن برجای نمانده و این اثر تاریخی از بین رفته است. طبیعت بکر و زیبای منطقه و کوه سنجربیگ و جشمه‌های زلال آب، در کنار فرهنگ و آداب و رسوم قوم اصیل کرمانج از دیگر جاذبه‌های روستا است.

تصویر این درخت زیبا را در زیر مشاهده می‌کنید:

منابع 

روستاهای شهرستان شیروان