اعلامیه زبان مشترک

اعلامیه زبان مشترک ( یا Декларација о заједничком језику) در سال ۲۰۱۷ توسط گروهی از روشنفکران و سمن‌های کرواسی، بوسنی و هرزگوین، مونته‌نگرو و صربستان که تحت لوای پروژه‌ای تحت عنوان «زبان و ملی‌گرایی» کار می‌کردند، صادر شد. در این اعلامیه آمده‌است که کروات‌ها، بوسنیایی‌ها، صرب‌ها و مونته‌نگرویی‌ها یک زبان معیار مشترک و چندکانونی دارند.

پیش از هرگونه ارائه عمومی، این اعلامیه توسط بیش از ۲۰۰ نویسنده، دانشمند، روزنامه‌نگار، کنشگر و دیگر چهره‌های عمومی برجسته از این چهار کشور به امضا رسید. اعلامیه زبان مشترک تلاشی برای مقابله با گروه‌های ملی‌گرا است و هدف آن بحث در مورد زبان بدون دیدگاه‌های ملی‌گرایانه و کمک به روند آشتی است.

محتوا 
در این اعلامیه آمده‌است که کروات‌ها، بوسنیایی‌ها، صرب‌ها و مونته‌نگرویی‌ها یک زبان معیار مشترک و چندکانونی دارند. این اعلامیه اشاره به این موضوع دارد که این چهار ملت بدون مترجم به راحتی توانایی برقراری ارتباط با یکدیگر را دارند و از فهم متقابل نسبت به هم برخوردار هستند. علاوه بر این، اعلامیه اشاره می‌کند که سیاست‌های زبانی فعلی با تأکید بر اختلافات منجر به ایجاد شمار زیادی پدیده منفی شده‌است و بیان زبان‌شناسانه به عنوان ملاک وابستگی ملی و وسیله‌ای برای تأیید وفاداری سیاسی اعمال می‌شود. در این اعلامیه آمده‌است که لازم نیست که زبان و مردم با هم منطبق شوند و هر کشور یا ملت ممکن است به‌طور مستقل گونه خاص خود را از زبان مشترک داشته باشد و این چهار گونه معیار از وضعیت برابری برخوردار هستند. در این اعلامیه بر لغو هرگونه تفکیک زبانی و تبعیض در موسسات آموزشی و عمومی تأکید شده‌است. در آن همچنین به آزادی انتخاب فردی و احترام به تنوع زبانی نیز اشاره شده‌است.

ارائه 

اعلامیه زبان مشترک با بیش از دویست امضای روشنفکران برجسته از کرواسی، مونته‌نگرو، بوسنی و هرزگوین و صربستان به‌طور همزمان در ۳۰ مارس ۲۰۱۷ در زاگرب، پودگوریتسا، بلگراد و سارایوو به مردم ارائه شد و در سارایوو با برگزاری یک کنفرانس مطبوعاتی و سپس دو میزگرد با عناوین «زبان مشترک چیست؟» و «زبان و آینده»، اعلامیه برای امضای سایر افراد گشوده شد. طی چند روز آینده، بیش از ۸٫۰۰۰ نفر آن را امضا کردند. میزگردهای ۲۰۱۷ به شرح زیر بودند:

در طول سال ۲۰۱۸، مجموعه‌ای از سخنرانی‌های عمومی دربارهٔ اعلامیه در همایش‌های دانشگاهی کشورهای مختلف اتحادیه اروپا و سپس ژاپن برگزار شد.

متن 
متن اعلامیه به شرح زیر است:

جستارهای وابسته 
 زبان صربی‌کرواتی
 زبان‌شناسی اجتماعی
 زبان معیار
 گویش اشتوکاوی
 زبان کرواتی
 زبان صربی
 زبان بوسنیایی
 زبان مونته‌نگروئی

منابع

پیوند به بیرون 

 متن اعلامیه  
 فهرست امضاکنندگان
  
  

اسناد ۲۰۱۷ (میلادی)
بحث نامگذاری‌ها
بیانیه‌ها
پروژه‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۲۰۱۶ (میلادی)
رویدادها در بوسنی و هرزگوین
رویدادها در صربستان
رویدادها در کرواسی
رویدادها در مونته‌نگرو
زبان بوسنیایی
زبان صربی کرواتی
زبان صربی
زبان کرواتی
زبان مونته‌نگروئی
زبان‌شناسی اجتماعی
زبان‌شناسی
زبان‌های اسلاوی جنوبی
زبان‌های بوسنی و هرزگوین
زبان‌های صربستان
زبان‌های کرواسی
زبان‌های معیار
زبان‌های مونته‌نگرو
سبک‌ها و گونه‌های زبان
سره‌گرایی زبانی
سیاست زبان
صربستان در ۲۰۱۷ (میلادی)
ضد ناسیونالیسم در اروپا
طومارنویسی‌ها
علوم شهروندی
فرهنگ بوسنی
فرهنگ در صربستان
فرهنگ در کرواسی
فرهنگ در مونته‌نگرو
کار داوطلبانه
کنشگری آموزشی
کنشگری علم
مدارک علمی
ملی‌گرایی بوسنی
ملی‌گرایی صربستان
ملی‌گرایی کرواسی در بوسنی و هرزگوین
ملی‌گرایی کرواسی
ملی‌گرایی مونته‌نگرو
مناقشه‌های زبان‌شناسی
مناقشه‌های علمی