ولی صمد

ولی صمد(زاده ۲۹ دی ۱۳۱۴ - درگذشته ۲ آبان ۱۳۹۸) دانشمند، ادیب و نویسنده سرشناس اهل تاجیکستان بود. از او به عنوان پدر زبان تاجیکی یاد می‌شود.

زندگی 
ولی صمد در ۲۰ ژانویه سال ۱۹۳۶ در منطقه اسفره ولایت خجند تاجیکستان به دنیا آمد. وی در سال ۱۹۵۶ از دانشگاه تربیت معلم کانی‌بادام فارغ‌التحصیل شد و سپس در دانشگاه دولتی خجند (در سال ۱۹۶۱) به پژوهش مشغول شد. مدتی چند در آکادمی علوم آذربایجان فعالیت کرد.

فعالیت‌ها 
ولی صمد در موضوع روابط ادبی میان فارسی زبانان و سایر اقوام و به ویژه قفقاز ۱۵ رساله علمی و بیش از ۳۵۰ مقاله به چاپ رسانده‌است. وی عضو ریاست بنیاد بین‌المللی زبان فارسی تاجیکی، انجمن خاورشناسان ارمنستان، جمعیت دوستی تاجیکستان و ایران، عضو هیئت تحریریه مجله رودکی (ایران) و مجله ادب (تاجیکستان) بود.
معروف‌ترین کتاب وی یعنی «فردوسی و شاهنامه در قفقاز» توسط  رحیم مسلمانیان قبادیانی به فارسی برگردانده شده و در سال ۱۳۷۸ از سوی نشر کارنگ به چاپ رسیده‌است.

آثار 
 فردوسی و شاهنامه در قفقاز، ترجمه رحیم مسلمانیان
 شاهنامه فردوسی و چرنیشفسکی
 پیوندهای ادبی عامل مهم رشد ادبیات
 توشه همدلی
 از قعر خزر تا اوج زحل
 درخش یک اختر سوزان
 بازگشت به ایران شهر
 مهرنامه

افتخارات 
 جایزه کتاب سال ایران در سال ۲۰۰۵ برای کتاب شاهنامه فردوسی و چرنیشفسکی

جستارهای وابسته 
 روابط ایران و تاجیکستان

منابع

پیوند به بیرون 

دانشمندان تاجیکستانی
درگذشتگان ۱۳۹۸
شاهنامه‌پژوهان
نویسندگان اهل تاجیکستان