شب‌های مافیا

شب‌های مافیا (از فصل پنجم شب‌های مافیا زودیاک) یک مجموعه نمایش خانگی ایرانی به کارگردانی سعید ابوطالب (فصل اول تا چهارم) و محمدرضا رضائیان (از فصل پنجم) است که بر اساس بازی مافیا ساخته شده‌است. در هر رقابت از این مجموعه، ۱۲ شرکت‌کننده از میان بازیگران سینما و تلویزیون و سایر افراد مشهور به بازی دعوت می‌شوند و آنها به اتفاق برگزارکننده برنامه، بازی را به صورت واقعی و بدون دخالت گروه کارگردانی انجام می‌دهند. نخستین قسمت این برنامه در تاریخ ۲۷ آبان ۱۳۹۹ در پلتفرم فیلیمو منتشر شد.

اطلاعات و قوانین کلی

نحوه برگزاری 
در بازی شب‌های مافیا بازیکن‌ها به دو دسته اکثریت شهروند و اقلیت مافیا تقسیم می‌شوند. نقش‌هایی که از ابتدا جز صاحب نقش و گرداننده از نقش‌های دیگران مطلع نیست، گرچه گروه مافیا در شب اول یکدیگر را می‌شناسند. هدف شهروندان در دست گرفتن شهر و پاکسازی از مافیاست و پیروزی شهروندان است. بازی در ۲ بخش شب‌ها و روزهای متوالی انجام می‌شود.

روزها همه نقش شهروند را بازی می‌کنند و در فرایند اتهام‌زنی دفاع و رای‌گیری تلاش می‌کنند مافیا را کشف و با اکثریت آرا از شهر بیرون نماید. پس روزها نقش واقعی هر کس نباید دیده شود و بازیکنان فقط سعی بر متهم کردن مافیا واقعی و دفاع از خود دارند. در روز نقش گنجی در جیب بازیکن است. دانستن آن توسط بازیکن دیگر یا فهمیدن نقش دیگری در شب با تقلب یا هر گونه اطلاق نقش، بازی را بی‌هدف می‌کند و باعث اخراج بازیکن توسط گرداننده می‌شود. در گفتگوهای روز نقش برای هیچ‌کس اهمیت ندارد، و فقط تعیین گروه شهروندی یا مافیایی در کلمات و رفتارهای بازیکنان حائز اهمیت است. هر روز پس گفتگو با راُی‌گیری دور اول بازیکنانی که بیشترین راُی اتهام را دریافت کرده‌اند از خود دفاع می‌کنند، و با راُی‌گیری دور دوم که در خواب نیمروزی و چشمان بسته انجام می‌شود یک نفر از بازی خارج می‌شود. در دور دوم راُی‌گیری هر کس یک انتخاب دارد.

در بخش شب به فرمان گرداننده گروه مافیا از خواب بیدار شده و به صورت پنهانی لحظاتی را به مشورت می‌نشینند، که کدام شهروند را مورد هدف قرار دهند. پس از آن گرداننده برخی شهروندان نیز برای اجرای نقش‌های شب خود بیدار می‌کند.

قوانین رای‌گیری 
پس از اتمام بحث هر روز، رای‌گیری دور اول آغاز برای تمام بازیکنان حاضر انجام می‌شود، و در پایان بازیکنانی که رأی حداقل نیمی از افراد حاضر را دریافت کنند وارد دفاعیه می‌شوند. پس از ارائه دفاعیه، رای‌گیری دور دوم با چشمان باز (در صورت حضور تنها یک نفر در دفاعیه) یا با چشمان بسته (در صورت حضور بیش از یک نفر در دفاعیه) انجام می‌شود. بازیکنان حاضر در دفاعیه حق رای ندارند.

در پایان رای‌گیری دور دوم بازیکنی که حداقل نیمی از آرا را کسب کرده باشد (در صورت حضور تنها یک‌نفر در دفاعیه) یا بیشترین رای را دریافت کرده باشد (در صورت حضور بیش از یک‌نفر در دفاعیه)، از بازی خارج می‌شود. در صورت تساوی رای دو بازیکن، کار به قرعه مرگ می‌کشد و بازیکنی که کارت تیک سبز را بردارد در بازی می‌ماند و بازیکن دیگر خارج می‌شود.

نقش‌ها

گروه شهروندان 
 شهردار (فصل ۱–۴) : فقط یک بار در طول بازی و در صورت حضور حداقل دو بازیکن در دفاعیه و عدم حضور خود او در دفاعیه، می‌تواند دور دوم رأی‌گیری را ملغی و از خروج یک بازیکن جلوگیری نماید. یا حکم خروج مستقیم به یکی از افراد حاضر در دفاعیه دهد.
 دکتر شهر (فصل ۱–۵) : هر شب می‌تواند جان یک نفر را از شلیک شب نجات دهد. او جان خودش را فقط یک بار می‌تواند نجات دهد.
 روان‌پزشک (فصل ۱–۴) : دو بار در طول بازی می‌تواند قدرت مکالمه بازیکنی را بابت روان درمانی از او بگیرد.
 کارآگاه (فصل ۱–۵) : هر شب می‌تواند استعلام یک نفر را از گرداننده برای تعیین وضعیت شهروند یا مافیا بگیرد. اگر جوکر بازیکنی را انتخاب کرده باشد، استعلام او برعکس می‌شود. البته رئیس مافیا همیشه به او شهروند معرفی می‌شود.
 حرفه‌ای (فصل ۱–۵) : دو مرتبه در طول شب می‌تواند به یک مافیا شلیک کند. اما با شلیک اشتباه به شهروندان، خودش از بازی خارج می‌شود.
 جان‌سخت (فصل ۱–۴) : با شلیک اول از سوی مافیا کشته نمی‌شود و البته از شلیک اول نیز بی‌خبر است. گرفتن استعلام نفرات خارج شده از بازی به عهده اوست. او دوبار می‌تواند استعلام وضعیت بگیرد.
 فروشنده (فصل ۳–۴) : یک بار در طول بازی می‌تواند توانایی یک فرد را برای کل بازی از وی بگیرد. کسی که انتخاب فروشنده بوده، فردای همان روز توسط راوی اعلام می‌شود.
 شهروند ساده (فصل ۱–۵) : قابلیت منحصر به فردی در شب ندارد و مهم‌ترین مشارکت وی در بخش روز و رأی‌گیری است.
 خوابگرد (فصل ۴) : خوابگرد اولین نفر بیدار شده و یک بار در طول شب می‌تواند در ازای اینکه کل گروه مافیا شب نتوانند کاری انجام دهند، خود را فدا می‌کند و در فردای آن شب از بازی خارج می‌شود.
 تفنگ‌دار (فصل ۵) : دو تا تفنگ با تیرهای مشقی و یک تفنگ با تیر جنگی دارد. تفنگ‌دار خودش امکان شلیک ندارد و می‌تواند اسلحه را در شب در اختیار دیگر بازیکنان قرار دهد. بازیکنی که اسلحه را از تفنگ‌دار گرفته‌است، در طول روز بعد می‌تواند از استفاده کند.
 محافظ (فصل ۵) : در طول روز وقتی که بمب‌گذاری صورت می‌گیرد؛ او می‌تواند خودش را فدای کسی کند که بمب در مقابلش قرار گرفته‌است. بدین ترتیب محافظ در هنگام خواب نیم‌روزی کد خنثی سازی را حدس می‌زند، و تنها در صورت تشخیص درست در بازی می‌ماند.
 اوشن (فصل ۵) : نقش شهروند آگاه را بازی می‌کند، و دو بار در طول بازی می‌تواند به هنگام شب شهروندانی را بیدار کند و این بازیکنان با چشم باز در طول شب با هم مشورت کنند. وی اگر به اشتباه یکی از اعضای مافیا یا زودیاک را بیدار کند، از بازی خارج می‌شود.

گروه مافیا 
 پدرخوانده یا آل‌کاپون (فصل ۱–۵) : استعلام پدرخوانده برای کارآگاه همیشه شهروند است. و تعیین شلیک شب از طرف گروه مافیا به عهده اوست.
 دکتر لکتر (فصل ۱–۴) : هرشب می‌تواند یک نفر را از شلیک حرفه‌ای نجات دهد. لکتر جان خودش را فقط یک بار می‌تواند نجات دهد.
 جوکر (فصل ۲–۴) : هر شب می‌تواند یکی از اعضای مافیا یا شهروندان را انتخاب کند تا در آن شب استعلام آن فرد برای کارآگاه برعکس شود. او فقط یکبار می‌تواند خودش را انتخاب کند. جوکر نمی‌تواند برای دو شب متوالی بازیکنی را انتخاب کند.
 مافیای ساده (فصل ۱–۴) : از اعضای مافیا که در شب با همراهی خود به پدرخوانده، دکتر لکتر و جوکر گروه مشورت می‌دهد.
 بادیگارد (فصل ۴) : او بار اول از شلیک شب آسیبی نمی‌بیند؛ همچنین تا زمانی که در بازی باشد، شلیک شب بر روی پدرخوانده تأثیری ندارد. و اگر تیری به سمت پدرخوانده شلیک شد به سمت بادیگارد می‌رود.
 بمب‌گذار (فصل ۵) : یکبار در طول بازی اجازه بمب‌گذاری در شهر را دارد. بمب ۴ تا سیم دارد که با ۳ سیم بمب منفجر می‌شود و با یک سیم خنثی می‌شود. هنگام بمب‌گذاری یک کد از بین عدد ۱ تا ۴ شده توسط بمب‌گذار به گرداننده گفته می‌شود. و کسی که بمب روبرویش هست، فقط در صورتی که بتواند کد را درست حدس بزند؛ در بازی می‌ماند.
 شعبده‌باز (فصل ۵) : قابلیت این را دارد که هر شب یکی از اعضای شهر را با مشورت دیگر اعضای تیم مافیا انتخاب کرده و قابلیت بازیکن را از او بگیرد.

گروه مستقل 
 زودیاک (فصل ۵) : به تنهایی به جنگ شهروندان و مافیا می‌رود و می‌تواند به عنوان یک تیم مستقل در پایان بازی برنده بازی شود. وی در شب‌های زوج می‌تواند به شهروندان یا اعضای مافیا شلیک کند، و یک نفر را از بازی بیرون کند. او با شلیک شب کشته نمی‌شود و تنها با بمب‌گذاری، رای‌گیری یا با شلیگ تفنگ گرفته شده از تفنگ‌دار در روز از بازی بیرون می‌رود. زودیاک اگر در شب به نقش محافظ شلیک کند، خودش کشته می‌شود.

کارت‌های حرکت آخر 
مسیر سبز (فصل ۱–۴) : بازیکن در حال ترک بازی با داشتن این کارت می‌تواند یک بازیکن را در مسیر سبز آن روز قرار دهد، که تحت هر اتهامی در دفاعی قرار نگیرد.

فرش قرمز (فصل ۱–۴) : بازیکن در حال ترک بازی با داشتن این کارت بازیکنی را متهم می‌کند و فرش قرمزی برای قرار گرفتن در دفاعی پایان روز برایش پهن می‌کند، تا در هر شرایطی به دفاعیه وارد شود.

ذهن زیبا (فصل ۱–۴) : بازیکن در حال ترک بازی با داشتن این کارت باید از ذهن خود استفاده کند و یک نقش از نقش‌هایی که در روند بازی اعلام نشده را بر مبنای حدس برملا، و در صورت تأیید صحت این افشاگری توسط گرداننده می‌تواند به بازی برگردد. در صورتی که فرد بیرون رفته عضو مافیا باشد، فقط می‌تواند نقش شهروندان را حدس بزند.

بی‌خوابی (فصل ۱–۴) : امشب کسی نمی‌خوابد، زد و خوردی وجود ندارد و کسی کشته نمی‌شود. مستقیم به روز بعد می‌رویم، احتمالاً بازیکن‌ها خسته و خواب آلود به متهم کردن یا حمایت از یکدیگر خواهند پرداخت.

سرگیجه (فصل ۱–۴) : بازیکن در حال ترک بازی یک نفر را انتخاب کرده و آن طرف در آن روز هیچ رایی شمرده نمی‌شود و باعث سرگیجه می‌شود. در سری چهارم شب‌های مافیا کارت سرگیجه دچار تغییرات شد، به این صورت که بازیکن در حال ترک بازی و در موقع شب شخصی را به گرداننده نشان می‌دهد و آن شخص تا ۲۴ ساعت بعد اگر قابلیتی در شب یا نیم روز داشته باشد، قابلیتش اعمال نمی‌شود و تا ۲۴ ساعت بعد در روز بدون آنکه متوجه شود رای او مورد محاسبه قرار نمی‌گیرد.

شلیک نهایی (فصل ۱–۴) : بازیکن در حال ترک بازی با داشتن این کارت به بازداشتی موقت می‌رود و بعد از رأی‌گیری دور دوم برخواهد گشت و به جای مافیا شلیک شب را به انتخاب خودش انجام خواهد داد. دکتر می‌تواند کشته را سیو کند و همه قوانین شب اجرا می‌شود.

شرکت‌کنندگان و نتایج

فصل اول

گروه اول

گروه دوم

گروه سوم

گروه چهارم (فینال)

فصل دوم

گروه اول

گروه دوم

گروه سوم

گروه چهارم (فینال) 

گروه پنجم (فینال فینالیست‌ها)

فصل سوم

گروه اول

گروه دوم

گروه سوم

گروه چهارم (فینال)

گروه پنجم (فینال فینالیست‌ها)

فصل چهارم

گروه اول

گروه دوم

گروه سوم

گروه چهارم (فینال)

گروه پنجم (فینال فینالیست‌ها)

فصل پنجم

گروه اول

گروه دوم

گروه سوم

تولید و پخش 
پخش این مجموعه از روز سه‌شنبه ۲۷ آبان ۱۳۹۹ به صورت اختصاصی در شبکهٔ نمایش خانگی توسط فیلیمو آغاز شد.

موسیقی 
کاوه آفاق قطعه‌ای را برای «شب‌های مافیا» خواند، که به عنوان تیتراژ پایانی فصل اول تا چهارم این مجموعه با نام شب‌های مافیا پخش شد.
در فاصله قسمت‌های ۲۳ تا ۲۷، قطعه‌ای از محمدرضا علیمردانی به عنوان تیتراژ پایانی این مجموعه پخش شد. همچنین در قسمت ۳۴ برنامه، قطعه‌ای از علیرضا طلیسچی به یاد ارشا اقدسی پخش شد. در پایان قسمت ۳۶ برنامه، محمدرضا علیمردانی قطعه ای به اسم بدلکار به یاد ارشا اقدسی خواند. کاوه آفاق قطعه‌ای جدید را برای فصل پنجم این برنامه خوانده‌است، که به عنوان تیتراژ پایانی از قسمت ۵۸ پخش می‌شود.

منابع

پیوند به بیرون 
 شب‌های مافیا سری اول در فیلیمو
 شب‌های مافیا سری دوم در فیلیمو
 شب‌های مافیا سری سوم در فیلیمو
 شب‌های مافیا سری چهارم در فیلیمو
 شب‌های مافیا سری  پنجم در فیلیمو

برنامه‌های تلویزیونی به زبان فارسی
برنامه‌های فیلیمو
مافیا (بازی گروهی)
مجموعه‌های تلویزیونی ایرانی آغازشده در ۱۳۹۹
مجموعه‌های تلویزیونی ایرانی آغازشده در ۲۰۲۰ (میلادی)
مسابقه‌های تلویزیونی
مجموعه‌های تلویزیونی پخش‌شده در شبکه نمایش خانگی