حسین جنتی (شاعر)

حسین جنتی (زاده‌ی ۲۳ اسفند ۱۳۵۹) شاعر اهل ورامین است.  زبان شعری جنتی گرایشی واضح به شعر کلاسیک دارد اما در عین حال او به امکانات شعر مدرن نیز بی توجه نیست. مضامین غزل های او اغلب سیاسی اجتماعی ست و آثارش را می توان در حوزه‌ی شعر اعتراض بررسی کرد. از وی دو مجموعه شعر و نیز کتابی پیرامون آموزش شعر به چاپ رسیده‌ است.

شب شعر سیدعلی خامنه‌ای 
حسین جنتی در شهریور (رمضان) سال ۱۳۸۹ در جلسه‌ی شعرخوانی سیدعلی خامنه‌ای حضور داشت و بر خلاف اغلب شرکت کنندگان، سروده‌هایی انتقادی با مضامین اجتماعی و اقتصادی خواند. یکی از اشعاری که خواند غزلی بود با این مطلع:
 
 

در بخشی از این شعر آمده که:

وقتی شعرش به این دو بیت رسید، سیدعلی خامنه‌ای گفت: «آفرین! آفرین! ولی باید پنهان کنید حسابی: مواظب جوجه‌ها باشید» شاعر پاسخ می‌دهد: «چه کسی مراقب گربه‌های شک باشد؟» که آقای خامنه‌ای ضمن تایید حضور گربه از زبان شاعر، بر مراقبت او از جوجه‌های ایمان نیز تاکید می کند و از او می‌خواهد از این مراقبت غفلت نکند.

بازداشت 

حسین جنتی پس از شعرخوانی در دانشگاه اصفهان به اتهام «تبلیغ علیه نظام» در ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ بازداشت شد. وی با شکایت اطلاعات سپاه اصفهان در ورامین بازداشت و سپس با دستور قاضی به اصفهان فرستاده شد. برابر‌ آنچه رسانه‌ها بیان کردند آقای جنتی برای خواندن یکی از غزل‌هایش در این مجلس بازداشت شد. غزلی با مطلع:

که در ادامه به دو بیت نسبتا معترضانه می‌رسد که به صراحت انتقادی است از هر دو نوع حاکمیت سلطنتی و حاکمیت دینی و تقابل دوران گذشته (سلطنت) با دوران حال (حاکمیت دینی):

برخی از کاربران شبکه‌های اجتماعی، زبان اشعار او را نترس و انتقادی توصیف کرده‌ و دستگیری و بازداشت او را اقدام مناسب و شایسته‌ای در مورد یک شاعر منتقد ندانسته‌اند. دستگیری او با انتقاد گسترده شاعران و هنرمندان در داخل و خارج از کشور روبه‌رو شد. او ۲ روز از پس از بازداشت با قرار وثیقه آزاد شد و چند روز بعد تصویری از حکم بدوی خود در صفحه اینستاگرامش منتشر کرد، که بیان می‌کرد به اتهام تبلیغ علیه نظام به ۶ ماه حبس تعزیری محکوم شده‌است.

حسین جنتی در اینستاگرامش لحظه‌ آزادی‌اش را این گونه توضیح داده است: «نمی‌دانم چه‌کسی از کجا و چطور تماس گرفته بود با مسئولان، که ناگهان ساعت دوازدهِ شبِ روزِ تعطیل مرا خواستند و بسیار دوستانه، دلسوزانه و به شدت پیگیر و مصمم، ترتیبِ آزادی موقت مرا با وثیقه دادند و حتی چندساعت پیش از آزادی با احترام گفتند: دستور داده‌اند این چندساعت باقیمانده را که میهمان ما هستید، شما‌ را به مکان دیگری که در شانتان باشد ببریم. چیزی‌نیست. دوستان،گمانِ بد برده‌اند، تحقیق خواهند کرد، حرف‌خواهیم‌زد و به وعده‌ی الهی حل خواهد شد».

در نگاه دیگران 
به باور محمد کاظم کاظمی، شاعر شناخته شده اهل افغانستان، «شعرهای جنتی، هم به خاطر قوت و استواری شعرها و هم به دلیل وجه اجتماعی آن، در این زمانه‌ای که بسیار شاعران یا به تغزل‌ و یا به مدح و منقبت‌های تجلیل‌آمیز و نه موضع‌مند گرویده‌اند، دوست داشتنی و وجود کسانی مثل حسین جنتی مغتنم است و کامل‌کنندۀ ترکیب محتوایی شعر امروز».

سایه اقتصادی‌نیا که از جمله منتقدان شناخته شده شعر به شمار می‌رود، می گوید «امروز غزل، بیش از هر قالب دیگری، زبان اجتماعی و اعتراضی نسل جوان را آیینگی می‌کند و شاعری چون حسین جنتی آن را بر زبان سرخ خود خوانده است. اما غزل تنها قالبی نیست که جنتی با آن شعر می‌گوید.بلکه تجربه‌هایی در دیگر قوالب کلاسیک هم دارد مثل مثنوی‌ای که به تاسی از شیخ شیراز، سعدی سروده است.»

نمونه اشعار 
غزلی از کتاب "ن"

غزلی از کتاب "ی‌"

کتاب‌ها 
"ن" نام نخستین مجموعه شعر حسین جنتی ست که زمستان ۹۱ توسط انتشارات فصل پنجم منتشر شده است. این کتاب شامل ۵۳ شعر از این شاعر در ۹۶ صفحه است.

"ی" نام دومین مجموعه شعر حسین جنتی ست که توسط انتشارات فصل پنجم منتشر شده است. 

از مقدمه‌ها مجموعه آموزش مقدمات شعر بوده و چاپ دوم آن در سال ۱۳۹۵ توسط انتشارات فصل پنجم منتشر شده است. نگارنده سعی دارد این کتاب با زبانی ساده و به‌دوراز تکلف، آغازی باشد بر شناخت و آموزش مقدماتی شعر فارسی. در این مجموعه تلاش شده است تا آنچه را که یک شاعر جوان برای ورود به دنیای شعر نیاز دارد به ساده‌ترین شکل ممکن فراهم آورد و مقدمات شعر ازجمله عروض و قافیه با بیانی صمیمی و آسان در اختیار شاعران جوان قرار دهد. جهان و اندیشه، نسبت مخاطب و شاعر، مضمون، زبان شعر، اختیارات شاعری و قوانین ثابت عروض، مقدمات علم عروض و صحیح خوانی، برخی از موضوعات مورد بررسی در این کتاب هستند.

نام‌گذاری کتاب‌ها
حسین جنتی در مصاحبه‌ای با رادیو نوروز افغانستان (پیش از تسلط مجدد طالبان بر افغانستان در پی خروج نیروهای آمریکا) عنوان می‌کند که قصد داشته سه مجموعه غزل را با عنوان‌های "ن"، "ی" و "ش" چاپ کند که این سه در کنار هم کلمه "نیش" را تداعی کنند. ادامه می‌دهد که دو مجموعه اول در ایران چاپ شده اما به علت فشارها و مشکلات موجود در رابطه با ممیزی‌ها و مجوز انتشار، قصد دارد مجموعه سوم را در افغانستان چاپ کند. به علت تسلط طالبان بر افغانستان، این برنامه هیچگاه عملی نشد.

دیدگاه‌ها

ه.ا.سایه
حسین جنتی در گفتگو با خبرگزاری کتاب ایران گفته است: «وقتی متنی به معنای واقعی کلمه شعر باشد، در جان آدمی رسوخ می‌کند و تا سال‌ها در ذهن انسان می‌ماند و شاید یکی از دلایل ماندگاری آثار سایه در طی چندین دهه، شعر بودن آثار اوست، زیرا سایه برخلاف بسیاری از دوستان، واقعاً شاعر است. شاعران انقلابی، شاعران مستقل و حتی شاعران سیاسی عاشقانه سایه را دوست دارند چراکه او اهل دورویی نیست و از ابتدا تا امروز یک چهره مشخصی از خود نشان داده است. سایه بسیار به حافظ نزدیک است و شاید یکی دیگر از دلایل محبوبیت سایه همین باشد زیرا مردم در دوره‌ها مختلف به شعر حافظ اقبال نشان داده‌اند و به قول استاد شفیعی کدکنی، ابتهاج جرقه‌ای است که از زمان حافظ به زمان ما پرتاب شده است. سایه به زبان فارسی و شعر فارسی متعهد است و لطافت زیادی در شعرهایش وجود دارد که نمی‌توان او را دوست نداشت.»

شاعر و مخاطب شعر
جنتی معتقد است که شاعر به هیچ وجه نباید مخاطب و سلیقه‌ی او را در نظر بگیرد. بلکه این مخاطب است که باید شاعر را در نظر بگیرد. به باور جنتی: «شاعر کاربر اصلی زبان و حافظ زبان است. اوست که مسیر زبان را مشخص می کند. شاعر کارشناس زبان است نه مخاطب. اوست که می گوید مخاطب چه بخواند.»

شفیعی کدکنی
جنتی در مورد شفیعی کدکنی می‌گوید: «من شفیعی را بخاطر تحقیقات گسترده و بی سابقه‌اش در طول تاریخ ادبیات فارسی بی‌نظیر می‌دانم و بخاطر شعرش ستایش می کنم، اما دلیل محکم‌تر من برای دوست داشتن این مرد شهامت اوست، چنانکه او با تکیه بر توانایی و آگاهی خود می‌گوید فلان شاعر (که از قضا ممکن است مخاطب زیادی هم داشته باشد) مزخرف نویسی بیش نیست و اصلا نگران این هم نیست که "مخاطب فراوان" آن شاعر در موردش چه فکری می‌کنند! چون اساسا مهم نیست.»

شاعر حکومتی
جنتی معتقد است که شاعران حکومتی تنها کسانی نیستند که در شب شعرهای حکومتی حاضر می شوند و چیزهایی را می خوانند خوشایند حاکمان، بلکه هرکس امکان حرف زدن داشته باشد و ستمی را ببیند و سکوت کند خواه ناخواه با حاکم همداستان است ، اگرچه ظاهرش نشان ندهد.

منابع

پیوند به بیرون 
 
 
 حسین جنتی در وبسایت شخصی‌

افراد زنده
اهالی ورامین
زادگان ۱۳۵۹
زندانیان اهل ایران
شاعران مرد اهل ایران