گیرنده ۶ سروتونین

گیرنده ۶ سروتونین () یکی از انواع گیرنده‌های سروتونین است که به پیام‌رسان عصبی درون‌زاد «سروتونین» (که بدان ۵-هیدروکسی‌تریپتامین هم گفته می‌شود) متصل می‌گردد. این پروتئین یک گیرنده جفت‌شونده با پروتئین جی (GPCR) است که با Gs جفت شده و سبب ارسال پیام‌های تحریکی می‌شود. این گیرنده در انسان توسط ژن «HTR6» کُدگذاری می‌شود.

توزیع بافتی 
این گیرنده انحصاراً در مغز حضور دارد و در نواحی «برآمدگی بویایی»، قشر مغز (لوب پیشانی و نواحی اِنتورینال)، نوکلئوس اکومبنس، جسم مخطط، هسته دم‌دار، هیپوکامپ و لایهٔ مولکولی مخچه یافت می‌شود. به‌دلیل فراوانی این گیرنده در دستگاه خارج هرمی، دستگاه کناره‌ای و قشر مغز، می‌توان حدس زد که گیرندهٔ ۶ سروتونین در کنترل حرکتی، هیجان، شناخت و حافظه نقش دارد.

عملکرد 
مسدودسازی گیرنده‌های ۶ سروتونین مرکزی سبب افزایش پیام‌رسانی کولینرژیک و گلوتامینرژیک در نواحی مختلف مغز می‌شود؛ حال آنکه تحریک این گیرنده‌ها سبب افزایش سیگنالینگ گابائرژیک گسترده می‌گردد.

آنتاگونیست‌های گیرنده ۶ سروتونین، موجب تسهیل رهاسازی دوپامین و نوراپی‌نفرین در لوب فرونتال مغز می‌شوند، ولی آگونیست‌ها می‌توانند اثر معکوس داشته باشند.

اهداف درمانی بالقوه 
به‌نظر می‌رسد که آنتاگونیست‌های گیرنده ۶ سروتونین ممکن است در بهبود شناخت، یادگیری و حافظه نقش داشته باشند. در نتیجه در سال‌های اخیر، پژوهشگران سعی در ساخت داروهای آنتاگونیست خاصی برای این گیرنده جهت درمان بیماری آلزایمر و سایر انواع زوال عقل نموده‌اند. هرچند نتایج آنها چندان امیدوارکننده نبوده است.

آنتاگونیست‌های این گیرنده همچنین سبب کاهش اشتها و کاهش وزن می‌گردند و داروهای آزمایشی خاصی برای درمان احتمالی چاقی تولید و در دست پژوهش است.

از طرف دیگر آگونیست‌های این گیرنده در جوندگان جهت درمان اختلال افسردگی عمده، اضطراب و اختلال وسواس فکری-عملی مورد مطالعه بوده‌است و شاید بتوان از آنها در درمان این بیماری‌ها استفاده نمود.

لیگاندها 
تاکنون چندین لیگاند انتخابی برای گیرنده ۶ سروتونین شناسایی و ساخته شده‌است.

برخی آگونیست‌ها

آگونیست کامل 
 ان-(ایندن-۵-ئیل) ایمیدازوتیازول-۵-سولفونامید (۴۳)
 ایی-۶۸۳۷

آگونیست نسبی 
 ایی-۶۸۰۱
 ایی-۶۸۳۷
 ال‌اس‌دی

برخی آنتاگونیست‌ها و آگونیست‌های معکوس 
 سرلاپیردین (انتخابی)
 داروهای آنتی‌سایکوتیک آتیپیک (همانند الانزاپین و کلوزاپین)
 عصارهٔ رز روگوزا

ژنتیک 
 چندریختی ژنی در گیرنده ۶ سروتونین احتمالاً با بروز برخی بیماری‌های روانی مرتبط است. به‌عنوان مثال، ممکن است چندریختی rs1805054 با بروز بیماری آلزایمر در ارتباط است. پژوهش‌گران در حال مطالعهٔ ارتباط چندریختی ژنی این گرنده با بروز بیماری پارکینسون هستند.

جستارهای وابسته 
 گیرنده سروتونین
 گیرنده ۱ سروتونین
 گیرنده ۲ سروتونین
 گیرنده ۳ سروتونین
 گیرنده ۴ سروتونین
 گیرنده ۵ آ سروتونین
 گیرنده ۷ سروتونین

منابع

برای مطالعهٔ بیشتر

پیوند به بیرون 
 
 

ژن‌های روی کروموزوم ۱ انسان
گیرنده‌های سروتونین