هزارخار (مکانیکی)

هزارخار  قطعه‌ای است برای انتقال گشتاور چرخشی (تورک) بین دو محور و همراستا‌سازی آن‌ها به منظور مونتاژ بکار می‌رود. جزء مکانیکی دیگری که برای ایفای همین نقش بکار می‌رود خار {key} است.

محورهای هزارخار
از نظر تئوری محورهای هزارخار از چندین خار انطباقی به‌وجود می‌آید. از نظر عملی بر روی محور چندین شیار ایجاد می‌شود و این کانال‌ها در داخل سوراخ توپی نیز ایجاد می‌شوند که محور و توپی توسط این کانال‌ها با یکدیگر اتصال پیدا می‌کنند.

کاربرد هزارخار
از میله‌ های هزارخار زمانی استفاده می‌شود که بخواهیم اجزای انتقال حرکت (مانند چرخ دنده) روی میله لغزان بوده و حرکت طولی داشته باشند، همچنین در مواردی که نیروی انتقالی زیاد و جهت حرکت متناوباً تغییر کند استفاده می‌شود.

انواع هزارخار
دو نوع کلی در صنعت به کار می‌رود عبارت است از:
 هزارخار دوطرف صاف
 هزارخار گستران (اینولوت)
هزارخار گستران: به علت افزایش تدریجی ضخامت دندانه و ضریب تمرکز تنش پایین‌تر (حدود ۷ برابر کمتر) مستحکم‌تر از نوع دندانه دو طرف صاف است. علاوه بر این هزارخارهای اینولوت عمل خود مرکز هاب و شفت تحت بار را تضمین می‌نمایند. آنها بسیار شبیه چرخ دنده‌ها هستند. اما ارتفاع دندانه کمتری نسبت به چرخ‌دنده‌ها دارند (دندانه پهن بنابراین یک هزارخار اینولوت را می‌توان با همان ماشینی که در تولید چرخ‌دنده به کار می‌رود ساخت. هزارخارهای اینولوت استاندارد از زاویه فشار اسمی متنوعی مانند ۱۴٫۵-۲۰-۲۵-۳۰-۳۷٫۵ و ۴۵ استفاده می‌کنند. سه زاویه فشار اول همان‌هایی هستند که معمولاً چرخ دنده‌ها بکار می‌روند.

پارامترهای هزارخار 
شکل پایین پارامترهای اصلی لازم برای هزارخار داخلی یا خارجی را نشان می‌دهد.

استانداردهای توپی و میله: جدول زیر استانداردهای توپی و میله هزارخار را به‌طور ساده نشان می‌دهد.

منابع 

 کتاب اجزای ماشین رشته ساخت و تولید- نقشه‌کشی عمومی و … 
 کتاب نقشه خوانی اجزاء ماشین
 Robcrtl. Mott, MachineElements in Mechanical Design Prentice Hall1999 
 Jack kroctak , Marian Dudtiak ,Tolerance Analysis of Involutsplines WCE zoll, july 6-8,zoll, London, U.K

مقاله‌های ایجاد شده توسط ایجادگر
انتقال توان مکانیکی