تروریسم اسلامی در اروپا

تروریسم اسلامی در اروپا از اواخر سدهٔ بیستم توسط دولت اسلامی (داعش) یا القاعده و همچنین گرگ‌های تنها اسلامگرا انجام شده‌است دفتر پلیس اروپا (یوروپل)، گزارش سامانهٔ وضعیت تروریسم اتحادیه اروپا و روند آن را منتشر می‌کند، این سازمان از اصطلاح «تروریسم اسلامگرا» در سال‌های ۲۰۰۶–۲۰۱۰، و از «تروریسم الهام گرفته از مذهب» ۲۰۱۱–۲۰۱۴، و «تروریسم جهادی» را از ۲۰۱۵ به بعد استفاده می‌کند.  یوروپل جهادگرایی را به‌عنوان «یک ایدئولوژی خشن با بهره‌گیری از مفاهیم سنتی اسلامی» تعریف می‌کند.

در اوایل سال ۲۰۰۰، بیشتر فعالیت‌های تروریستی اسلامی به القاعده مرتبط بود و این توطئه‌ها شامل گروه‌هایی بود که بمب‌گذاری‌های هماهنگ انجام می‌دادند. مرگبارترین حملات این دوره بمب‌گذاری ۲۰۰۴ قطار مادرید که منجر به کشته‌شدن ۱۹۳ غیرنظامی (مرگبارترین حمله اسلامگرایان در اروپا) و بمب‌گذاری در ۷ ژوئیه ۲۰۰۵ لندن که ۵۲ کشته برجای گذاشت.

حوادث تروریستی اسلامی در اروپا پس از سال ۲۰۱۴ افزایش یافته‌است. در سال‌های ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۶، تعداد کشته‌شدگان بیشتر از همه سال‌های گذشته توسط حملات تروریستی اسلامی در اروپا بیشتر بود و بالاترین میزان حملات در بین این سال‌ها بود. بیشتر این فعالیت‌های تروریستی از داعش الهام گرفته شده‌است و بسیاری از کشورهای اروپایی در مداخله نظامی علیه آن دخالت داشته‌اند. تعدادی از توطئه‌ها شامل افرادی بود که در جریان بحران مهاجران اروپا به‌عنوان پناهجو به اروپا وارد شدند یا دوباره وارد آن شدند و برخی از مهاجمان پس از جنگ در جنگ داخلی سوریه به اروپا بازگشتند. تیراندازی در موزه یهودی بلژیک در ماه مهٔ ۲۰۱۴ اولین حمله در اروپا توسط یک بازگشت کننده از جنگ سوریه بود.

درحالی‌که بیشتر حملات تروریستی اسلامی در اروپا توسط گروه‌ها انجام می‌شد و شامل بمب بود، بیشتر حملات از سال ۲۰۱۴ توسط افرادی با استفاده از اسلحه، چاقو و وسایل نقلیه انجام شده‌است. یک استثنا قابل توجه سلول بروکسل است که دو مورد از مرگبارترین حملات آن دوره را انجام داده‌است.

مرگبارترین حملات این دوره حملات نوامبر ۲۰۱۵ پاریس (۱۳۰ کشته) ،حمله ۲۰۱۶ نیس (۸۶ کشته)، حمله ژوئن ۲۰۱۶ فرودگاه آتاتورک (۴۵ کشته)، حملات مارس ۲۰۱۶ بروکسل (۳۲ کشته)، و بمب‌گذاری ۲۰۱۷ منچستر آرنا (۲۲ کشته). این حملات و تهدیدها منجر به عملیات و برنامه‌های امنیتی مهمی مانند Opération Sentinelle در فرانسه، عملیات Guardian Vigilant Guardian و محاصره بروکسل در بلژیک و Operation Temperer در انگلستان شده‌است.

تعریف 
TE-SAT 2020 توسط یوروپلجهادگرایی را «ایدئولوژی خشن بهره‌برداری از مفاهیم سنتی اسلامی» توصیف می‌کند. جهادگران اسلامی این کار را با بهره‌گیری از مفهوم جهاد انجام می‌دهد، که به معنای «تلاش» یا «از خود گذشتگی» است، اما همچنین می‌تواند به جنگ تحریم شده توسط دین اشاره کند و هدف آن ایجاد یک دولت اسلامی است که منحصراً با تفسیر آنها از قوانین اسلامی اداره می‌شود. در این گزارش جهادگرایی به عنوان یک زیر شاخه خشن سلفی گری توصیف شده‌است، در حالی که سایر زیرشاخه‌های سلفی گویی سکوت گرا هستند. دو نماینده اصلی جهاد ، القاعده و داعش هستند.

نگاه کلی 

اولین حوادث تروریسم اسلامی در فرانسه در سال ۱۹۹۵ هنگامی رخ داد که شبکه ای با الجزایر به تلافی دست داشتن فرانسه در جنگ داخلی الجزایر، یک رشته بمب‌گذاری در پاریس انجام داد.

در اوایل سال ۲۰۰۰، بیشتر فعالیت‌های تروریستی اسلامی به القاعده مرتبط بود و این توطئه‌ها شامل گروه‌هایی بود که بمب‌گذاری‌های هماهنگ انجام می‌دادند. مرگبارترین حملات این دوره بمب‌گذاری ۲۰۰۴ قطار مادرید بود که منجر به کشته شدن ۱۹۳ غیرنظامی (مرگبارترین حمله اسلامگرایان در اروپا) و بمب‌گذاری‌های ۷ ژوئیه ۲۰۰۵ لندن که ۵۲ کشته برجای گذاشت.

اگرچه ستیزه‌جویان در سوریه از اوایل سال ۲۰۱۲ با اعزام عوامل تروریستی برای انجام حملات، سازماندهی حملات در اروپا را آغاز کرده بودند، اما سرویس‌های امنیتی در کشورهای اروپایی که قصد حمله داشتند، افراد دستگیر شده را بخشی از یک شبکه با یک استراتژی منسجم نمی‌دانستند. در عوض اجماع عمومی آنها را افرادی رادیکال توصیف می‌کرد. بسیاری از این عوامل دستگیر شدند، در حالی که دیگران حملات پیچیده‌ای انجام دادند که خسارت کمی وارد کرد، اما همچنان به خدمات بیش از حد امنیتی منجر شد.

از سال ۲۰۱۴، بیش از ۲۰ حمله مرگبار در اروپا انجام شده‌است. فرانسه در فاصله ژانویه ۲۰۱۵ تا ژوئیه ۲۰۱۶ شاهد ۸ حمله بوده‌است. این شامل حملات ژانویه ۲۰۱۵ ایل دفرانس، حملات نوامبر ۲۰۱۵ پاریس و حمله کامیون نیس در ژوئیه ۲۰۱۶ بود. در اوایل سال ۲۰۱۷، انگلستان شاهد سه حمله مهم بود که در طی چهار ماه انجام شد (حمله ۲۰۱۷ وست‌مینستر، بمب‌گذاری ۲۰۱۷ منچستر آرنا و حمله به پل لندن). اهداف دیگر در اروپا بلژیک، آلمان، روسیه و اسپانیا بوده‌است. شهر ماورایی قاره استانبول نیز شاهد بمب‌گذاری و تیراندازی بود، از جمله در ژانویه ۲۰۱۶، ژوئن ۲۰۱۶ و ژانویه ۲۰۱۷.

در سال ۲۰۱۵، دولت اسلامی (داعش)، که در سال ۲۰۱۴ ادعا کرده بود که همه مسلمانان تحت قوانین شرعی باید به آنها بپیوندند، اعلام کرد که تنها بهانه برای عدم پیوستن مسلمانان به این گروه در سرزمینهای تحت کنترل خود، انجام حملات تروریستی در محل اقامت آنهاست. براساس گزارش سالانه یوروپلکه در سال ۲۰۱۷ منتشر شد، دولت اسلامی از جریان پناهندگان و مهاجران برای انجام اقدامات تروریستی سو، استفاده کرد، این ویژگی مهاجرت در حملات پاریس ۲۰۱۵ بود. در سال ۲۰۱۶ برنامه‌ریزی حمله علیه کشورهای غربی در سوریه و عراق صورت گرفت. گروه‌هایی مانند القاعده و داعش قصد و توانایی انجام حملات گسترده تلفات با داوطلبان را داشتند.

پروژه مقابله با افراط گرایی اظهار می‌دارد که تحقیقات پلیس ارتباطاتی را بین رادیکال سازی اینترنت و حملات تروریستی پیدا کرده‌است. در سال ۲۰۱۹، جولیان کینگ، کمیسر اتحادیه اروپا در اتحادیه امنیت اظهار داشت که محتوای تروریستی در اینترنت «در هر حمله به خاک اروپا در چند سال گذشته نقش داشته‌است». با این حال، آژانس خبری سوئدی Tidningarnas Telegrambyrå حملات در اروپای غربی را بین سالهای ۲۰۱۴ و ۲۰۱۷ بررسی کرد و اظهار داشت که بیشتر مهاجمان به دلیل تماس شخصی و نه آنلاین و در اینترنت ، رادیکال می‌شوند.

در سال ۲۰۱۷، ژیل دو کرچوو، هماهنگ‌کننده مبارزه با تروریسم اتحادیه اروپا در مصاحبه ای اظهار داشت که بیش از ۵۰ هزار رادیکال و جهادگر در اروپا وجود دارند. در سال ۲۰۱۶، مقامات فرانسوی اظهار داشتند که ۱۵٬۰۰۰ نفر از ۲۰٬۰۰۰ نفر در لیست تهدیدات امنیتی متعلق به جنبش‌های اسلام‌گرا هستند. پس از بمب‌گذاری در منچستر آرنا در ماه مه ۲۰۱۷، مقامات انگلیسی و MI5 تخمین زدند که آنها ۵۰۰ تحقیق در حال انجام در مورد ۳۰۰۰ افراطیون جهادگر به عنوان مهاجمان بالقوه تروریستی انجام داده‌اند، در حالی که ۲۰٬۰۰۰ مورد دیگر «سوژه‌های مورد علاقه» از جمله مهاجمان منچستر و وست مینستر بوده‌اند.

به گفته لورنزو جی ویدینو، تروریست‌های جهادی در اروپا که توسط داعش بسیج شده‌اند تمایل دارند که نسل دوم مسلمان مهاجر باشند. در نتیجه، کشورهایی مانند ایتالیا و اسپانیا با جمعیت جمعیتی کوچکتر در این گروه حملات کمتری نسبت به کشورهای اروپای مرکزی و شمالی مانند فرانسه، انگلستان، آلمان و بلژیک تجربه کرده‌اند.

اتاق فکر انگلیس ICSR در مورد ارتباط بین تروریسم و جرم استدلال می‌کند: حداکثر ۴۰٪ از توطئه‌های تروریستی در اروپا از طریق جرایم خرد مانند تجارت مواد مخدر، سرقت، سرقت، کلاهبرداری از وام و سرقت و اکثر جهادگران از طریق بودجه تأمین می‌شود. قبل از اینکه افراطی بشوند به جرم جرایم خرده یا برخورد خشن زندانی شده‌اند (بعضی از آنها در زندان رادیکال می‌شوند). جهادگران از جرایم عادی به عنوان راهی برای تأمین مالی فعالیت خود استفاده می‌کنند و همچنین استدلال کرده‌اند که این روش "صحیح از نظر ایدئولوژیک" برای انجام "جهاد" در "سرزمینهای جنگ" است.

به گفته سوسان شرودر، انسان‌شناس آلمانی، حملات در سال ۲۰۱۷ در کشورهای اروپایی نشان داد که شکست نظامی دولت اسلامی به معنای پایان خشونت‌های اسلام گرایان نیست. شرودر همچنین وقایع اروپا را با استراتژی جهادی که در سال ۲۰۰۵ توسط ابومصعب الصوری تدوین شد مقایسه کرد، جایی که تشدید ترور باعث بی‌ثباتی جوامع و تشویق جوانان مسلمان به شورش می‌شود. جنگ داخلی مورد انتظار هرگز در اروپا تحقق نیافت، اما در مناطق دیگری مانند لیبی، سوریه، عراق و فیلیپین (بحران ماراوی) رخ داد.

فهرست حملات

دهه ۱۹۹۰

۲۰۰۰–۲۰۱۳

۲۰۱۴

۲۰۱۵ 
طبق گزارش یوروپل، حملات تروریستی منتسب به جهادی‌ها در اتحادیه اروپا از چهار مورد در سال ۲۰۱۴ به هفده مورد در سال ۲۰۱۵ افزایش یافت، در حالی که تعداد کشته شدگان از چهار نفر به ۱۵۰ نفر افزایش یافت. مناطق خارج از اتحادیه اروپا در اروپا در ارقام یوروپل گنجانده نشده‌است.

در سال ۲۰۱۵، سطح تهدید تروریستی در لهستان صفر بود، در مقیاس خود که دارای چهار سطح به علاوه «سطح صفر» است. حدود ۲۰–۴۰ تبعه لهستان به منطقه درگیری در سوریه و عراق سفر کرده بودند.

۲۰۱۶ 
طبق آمارهای یوروپل، در سال ۲۰۱۶، در ده حمله کامل جهادی در اتحادیه اروپا ۱۳۳ نفر کشته شدند، در حالی که ۶۲ نفر دیگر در ترکیه و یک نفر در روسیه کشته شدند. در این سال ۱۳ حمله انجام شد. تعداد دستگیری‌ها در سال گذشته به ۷۱۸ نفر افزایش یافت. در فرانسه تعداد دستگیری‌ها از ۳۷۷ مورد در سال ۲۰۱۵ به ۴۲۹ مورد در سال ۲۰۱۶ افزایش یافته‌است. از هر چهار نفر (۲۶٪) از دستگیرشدگان یک نفر زن بودند که نسبت به سال گذشته ۱۸٪ افزایش داشته‌است. تهدید در سال ۲۰۱۶ شامل افرادی بود که از راه دور کار می‌کردند به تنهایی یا در گروه‌های کوچک. علاوه بر اینها، کسانی بودند که از تبلیغات الهام گرفته‌اند اما دستورالعمل یا هدایت نشده‌اند.

۲۰۱۷ 
طبق آمارهای یوروپل، در سال ۲۰۱۷، در ده حمله کامل جهادی در اتحادیه اروپا ۶۲ نفر کشته شدند. تعداد حملات جهادی اقدام به حملات جهادی در سال ۲۰۱۷ به دو برابر نسبت به سال قبل رسیده‌است. بیشترین مرگ‌ها در انگلیس (۳۵)، اسپانیا (۱۶)، سوئد (۵) و فرانسه (۳) بوده‌است. علاوه بر کشته شدگان، در مجموع ۸۱۹ نفر در ۱۴ حمله زخمی شدند. الگوی حملات جهادی‌ها در سال ۲۰۱۷، یوروپل را به این نتیجه رساند که تروریست‌ها ترجیح می‌دهند به مردم عادی حمله کنند تا اینکه خسارت‌های مالی یا از بین رفتن سرمایه را وارد کنند.

با توجه به یوروپل گزارش سالانه را در مورد تروریسم در اتحادیه اروپا کشتار بی‌رویه (حملات لندن در:، حملات جهادی در سال ۲۰۱۷ سه الگوهای حال مارس و ژوئن و بارسلونا حملات)، حمله به سبک زندگی غربی (بمب‌گذاری ۲۰۱۷ منچستر آرنا، حمله به کلوب شبانه استانبول ۲۰۱۷)، و حمله به نمادهای اقتدار (حملات پاریس در فوریه، ژوئن و آگوست). گزارش این آژانس همچنین خاطرنشان کرد که حملات جهادی بیش از هر نوع حمله تروریستی موجب کشته و تلفات شده‌است، این حملات به کرات بیشتر شده و از پیچیدگی و آمادگی حملات کاسته شده‌است.

در سال ۲۰۱۷، در مجموع ۷۰۵ نفر در ۱۸ کشور عضو اتحادیه اروپا دستگیر شدند که ۳۷۳ نفر از آنها در فرانسه بودند. بیشترین دستگیری‌ها به ظن عضویت در یک سازمان تروریستی (۳۵۴)، ظن به برنامه‌ریزی (۱۲۰) یا تهیه (۱۱۲) حمله تروریستی بوده‌است.

۲۰۱۸ 
براساس آمارهای یوروپل، در سال ۲۰۱۸، در هفت حمله جهادی کامل در اتحادیه اروپا، در مجموع ۱۳ نفر کشته و ۴۶ نفر زخمی شدند. تعداد حملات جهادی ۲۴ حمله بود که در مقایسه با سال قبل ۳۳ کمتر شده بود. همه حملات توسط عاملانی انجام می‌شود که به تنهایی عمل می‌کنند. یوروپل در گزارش سال ۲۰۱۹ خود اشاره کرد که به‌طور کلی، افرادی که به تنهایی عمل می‌کنند به ندرت در انزوای کامل این کار را انجام می‌دهند زیرا مهاجمان معمولاً روابط خود را در شبکه‌های کوچک یا مشخص تعریف می‌کنند و ممکن است از افرادی که عقاید خود را پشتیبانی می‌کنند از نظر اخلاقی یا مادی دریافت کنند. تعدادی از حملات متوقف شده شامل گروهی از عاملان جنایت بود. در سال شاهد تعداد برابر شهروندان اتحادیه اروپا و شهروندان غیر اتحادیه اروپا بود که حملاتی را انجام می‌دهند. همه مهاجمان مرد بودند و میانگین سنی آنها ۲۶ سال بود.

۲۰۱۹ 
طبق آمارهای یوروپل، در سال ۲۰۱۹، در مجموع ده نفر در سه حمله کامل جهادی در اتحادیه اروپا کشته شدند. چهار حمله دیگر ناکام ماند و ۱۴ حمله خنثی شد. همه حملات کامل و ناموفق به جز یک حمله توسط عاملانی انجام شد که به تنهایی عمل می‌کردند، در حالی که بیشتر توطئه‌های خراب شده بیش از یک نفر را شامل می‌شد.

۲۰۲۰

توطئه‌های تروریستی 
این لیستی از توطئه‌هایی است که توسط یک سازمان اجرای قانون به عنوان تروریسم طبقه‌بندی شده‌است و / یا حداقل یک نفر به دلیل برنامه‌ریزی یک یا چند جنایت تروریستی با انگیزه‌های اسلامگرا مجرم شناخته شده‌است.

پاسخ به تروریسم 
طبق گفته یوروپل، تعداد افراد دستگیر شده به ظن جرائم تروریستی مرتبط با جهادی‌ها در اتحادیه اروپا از ۳۹۵ نفر در سال ۲۰۱۴ به ۶۸۷ نفر در سال ۲۰۱۵ افزایش یافت.

در سال ۲۰۱۵، بیشترین دستگیری‌ها در فرانسه (۳۷۷) و پس از آن اسپانیا (۷۵) و بلژیک (۶۰) صورت گرفت. آماری برای انگلستان در دسترس نبود. در طی سال ۲۰۱۵، احکام مربوط به تروریسم جهادی ۱۹۸ مورد از ۵۲۷ مورد مربوط به تروریسم بوده‌است. متوسط مجازات تروریسم جهادی از ۴ سال در سال ۲۰۱۴ به ۶ سال افزایش یافته‌است. در اتریش، بلژیک، دانمارک و سوئد، همه احکام تروریسم مربوط به تروریسم جهادی بود.

در سال ۲۰۱۶، در مجموع ۷۱۸ نفر به ظن جرایم تروریستی مرتبط با جهادگران در اتحادیه اروپا دستگیر شدند. طی سال ۲۰۱۶، ۳۵۸ حکم در مورد تروریسم جهادی توسط دادگاه‌های اتحادیه اروپا صادر شد که اکثریت قریب به اتفاق احکام تروریسم است. بلژیک با ۱۳۸ مورد بیشترین تعداد این احکام را داشته‌است. کلیه احکام تروریسم در اتریش، بلژیک، استونی، فنلاند، فرانسه، ایتالیا، پرتغال و سوئد مربوط به تروریسم جهادی است. از جمله کسانی که به جرائم تروریستی جهادی محکوم شدند، ۲۲ نفر زن بودند، این نوع جرائم با مجازات متوسط ۵ سال زندان مجازات شدند.

بعد از حملاتی با استفاده از تکنیک حمله ماشین، کشورهای اروپایی تجهیز مناطق عابر پیاده به موانع را آغاز کردند.

در سال ۲۰۱۷، تعداد کل دستگیری‌ها ۷۰۵ نفر بوده‌است. طی سال ۲۰۱۷، ۳۵۲ حکم در مورد تروریسم جهادی توسط دادگاه‌های اتحادیه اروپا صادر شد، این اکثریت قریب به اتفاق محکومیت‌های تروریستی بود (۵۶۹). متوسط مجازات ۵ سال زندان بود. کشور با بیشترین تعداد محکومیت جهادی، فرانسه با ۱۱۴ کشور بود.

در سال ۲۰۱۷، طبق گفته ژیل دو کرچوو، هماهنگ‌کننده مبارزه با تروریسم اتحادیه اروپا، انگلستان با حدود ۲۰ تا ۲۵ هزار نفر بیشترین تعداد رادیکال‌های اسلام‌شناس شناخته شده از هر کشور اروپایی را داشت. د کرچوو گفت که سه هزار نفر از آنها MI5 تهدید مستقیم تلقی می‌شوند و ۵۰۰ نفر تحت نظارت مداوم قرار دارند.

تعدادی از کشورهای اروپایی - اتریش، بلژیک، دانمارک، فرانسه، هلند و انگلستان - تغییرات قانونی ایجاد کرده‌اند که در صورت داشتن تابعیت مضاعف، امکان سلب تابعیت از افرادی را که درگیر تروریسم هستند، فراهم می‌کند.

جستارهای وابسته 

 تروریسم در اروپا
 یوروپل
 فهرست حملات تروریستی اسلام‌گرایان
 تروریسم
 تروریسم اسلامی
 اسلام و خشونت
 فهرست حملات تروریستی مرتبط با داعش
 حمله با چاقو به عنوان یک تاکتیک تروریستی
 حمله انتحاری
 حمله با خودرو
 داعش

یادداشت

منابع 

 
اروپا در دهه ۲۰۱۰ (میلادی)
تروریسم در ۲۰۱۶ (میلادی)
حادثه‌های تروریستی اسلامی در دهه ۲۰۱۰ (میلادی)
صفحات با ترجمه بازبینی‌نشده