جمال رشیت ری

جمال رشیت ری ( ؛ زاده ۱۹۰۴ اکتبر ۲۵ - مرگ ۱۹۸۵ اکتبر ۷) آهنگساز، پیانونواز، فیلمنامه‌نویس و رهبر ارکستر ترکیه‌ای بود. او به خاطر مجموعه‌ای از اپرت‌هایش به زبان ترکی مشهور بود.

ری در ۲۵ اکتبر ۱۹۰۴ در اورشلیم به دنیا آمد و در ۷ اکتبر ۱۹۸۵ در استانبول درگذشت. او یکی از پنج پیشگام موسیقی کلاسیک غربی در نیمه اول سده بیستم در ترکیه بود که با عنوان " پنج ترکیه‌ای " شناخته می‌شوند. از دانشجویان معروف او می‌توان به یوکسل کپتاگل، آهنگساز و پیانونواز ترکیه‌ای اشاره کرد.

آثار 
اپراها
 La Geisha
 Yarın Marek (۱۹۲۰)
 Faire sans dire (۱۹۲۰)
 Sultan Cem (۱۹۲۲–۲۳)
 L'Enchantement (۱۹۲۴)
 Zeybek (۱۹۲۶)
 Köyde Bir Facia (۱۹۲۹)
 Çelebi (۱۹۴۲–۷۳)

اپرتت‌ها
 Le Petit Chaperon rouge (۱۹۲۰)
 Üç Saat (سه ساعت، ۱۹۳۲)
 Lüküs Hayat (زندگی تجملی، ۱۹۳۳)
 Saz Caz (۱۹۳۵)
 Maskara (۱۹۳۶)
 Hava Cıva (۱۹۳۷)
 Yaygara ۷۰ (۱۹۶۹–۷۰)
 Uy! Balon Dünya (۱۹۷۱)
 Bir İstanbul Masalı (۱۹۷۲)

طرح‌ها
 Adalar Revüsü (۱۹۳۴)
 Alabanda (۱۹۴۱)
 Aldırma (۱۹۴۲)

برای رادیوتلویزیون
 Özyurt (prologue for soloist, chorus and orchestra)
 شکسپیر: مکبث
 شکسپیر: هملت
 شکسپیر:شاه لیر
 Lafonten Baba 
 Bataklı Damın Kızı Aysel (فیلم)
 Benli Hürmüz (رادیو)

ارکسترها
 La Legende du Bebek (شعر سمفونیک)
 سه قطعه برای کنسرت
 Scènes turques
 Karagöz
 Paysages de soleil
 Instantanes
 Initiation (شعر سمفونیک)
 سمفونی شماره یک
 L'Appel (شعر سمفونیک)
 Fatih (Le Conquérant) (شعر سمفونیک)
 Scherzi symphoniques
 کنسرتو سمفونیک
 سمفونی شماره دو
 Türkiye (شعر سمفونیک) (۱۹۷۱)
 Ellinci Yıla Giriş (سمفونی برای ۵۰ سالگی ترکیه)

آواز و کنسرت
 Chants d'Anatolie (چهار ترانه، ۱۹۲۶)
 دو ترانه(۱۹۳۰)
 دو ترانه محلی آناتولیا (۱۹۳۰) 
 Mystique (۱۹۳۸)
 Vocalise–Fantaisie (۱۹۷۵)
 سه ترانه محلی آناتولیا(۱۹۷۷)

سرود
 Çayır İnce 
 ترانه‌های محلی آناتولیا (۱۹۲۶)
 ده ترانه محلی آناتولیا (۱۹۶۳)
 دو ترانه (a capella women's chorus, ۱۹۳۶)

آواز و پیانو
 Je me demande (۱۹۱۹)
 سه ملودی (۱۹۲۰)
 Initiales sur un banc (۱۹۲۱)
 Chanson du printemps (۱۹۲۲)
 Au jardin (۱۹۲۳)
 L'Offrande lyrique (۱۹۲۳)
 شبانه(۱۹۲۵)
 دوازده آهنگ محلی آناتولیا (۱۹۲۶)
 ترانه محلی (۱۹۲۸)
 دوازده ملودی (۱۹۲۹)
 Vatan (۱۹۳۰)
 چهار ملودی (۱۹۵۶)
 Paris Sokakları (خیابان‌های پاریس، ۱۹۸۱)

تک‌نوازی پیانو
 والتز (۱۹۱۲)
 سونات (۱۹۲۴)
 Sarı Zeybek (۱۹۲۶)
 Scènes turques (۱۹۲۸)
 Souvenirs d'automne (?)
 Sonatina (۱۹۲۸)
 Paysages de soleil (۱۹۳۰–۳۱)
 Sonata (۱۹۳۶)
 Pélerinages dans la ville qui n'est plus que souvenir (۱۹۴۰–۴۱)

ٰمارش‌ها
 Himaye-i Etfalin (مارش ده سالگی ترکیه، ۱۹۳۳)
 İstiklal Marşı (مارش انقلاب)
 مارش دریایی (۱۹۳۵)
 Yedeksubay Marşı (۱۹۴۰)
 مارش صد سالگی آتاتورک (۱۹۸۱)

میراث 
سالن کنسرت جمال رشیت ری در استانبول از نام او گرفته شده‌است.

منابع 
یادداشت‌ها 

آهنگسازان کلاسیک اهل ترکیه
آهنگسازان کلاسیک مرد
آهنگسازان موسیقی کلاسیک سده ۲۰ (میلادی)
پنج ترکیه‌ای
درگذشتگان ۱۹۸۵ (میلادی)
رهبران ارکستر سده ۲۰ (میلادی)
زادگان ۱۹۰۴ (میلادی)
موسیقی‌دانان مرد سده ۲۰ (میلادی)