کمپانی هند شرقی فرانسه

کمپانی هند شرقی فرانسه () یک شرکت تجاری امپراتوری بود که در سال ۱۶۶۴ برای رقابت با کمپانی‌های هند شرقی انگلیس (بعداً بریتانیا) و هلند در هند شرقی تأسیس شد و در سال ۱۷۱۹ در هندوستان مستقر گردید.

این کمپانی با برنامه‌ریزی ژان باپتیست کلبرت و اعطای امتیاز توسط پادشاه فرانسه لویی چهاردهم به منظور تجارت در نیم‌کره شرقی تأسیس شد. این کمپانی از ترکیب سه شرکت قبلی یعنی Compagnie de Chine (تأسیس در سال ۱۶۶۰)، Compagnie d'Orient و Compagnie de Madagascar تشکیل شد. اولین مدیرکل کمپانی فرانسوا د لا فای بود که در آن زمان دو مدیر عامل مؤسسات تجاری موفق درکنارش بودند: یکی فرانسوا کارون که ۳۰ سال برای کمپانی هند شرقی هلند کار کرده بود، از جمله بیش از ۲۰ سال در ژاپن، و دیگری مارکارا آوانچینتز، بازرگان ارمنی از اصفهان، ایران.

کمپانی هند شرقی فرانسه که در ۱۶۶۴ بنا نهاده شده بود در مقایسه با کمپانی هند شرقی بریتانیا به موفقیت چندانی دست نیافت و نتوانست خود را از نظر مالی حفظ کند. این شرکت به علت مشکلات مالی در ۱۷۶۹ یعنی حدود ۲۰ سال قبل از انقلاب فرانسه منحل و کلیه دارایی‌ها و فعالیت‌هایش جذب پادشاهی فرانسه شد. لوئی شانزدهم در آن سال حکمی صادر کرد که شرکت را ملزم به واگذاری تمام دارایی‌ها، سرمایه و حقوق خود به ۳۰ میلیون لیر می‌کرد. پادشاه موافقت کرد که تمام بدهی‌ها و تعهدات این شرکت را بپردازد، هرچند دارندگان سهام شرکت و یادداشت‌ها فقط ۱۵٪ از ارزش اسمی سرمایه‌گذاری‌های خود را تا پایان انحلال شرکت در سال ۱۷۹۰ دریافت کردند.

کمپانی هند شرقی فرانسه در ۱۷۸۵ دوباره بازسازی شد و سهامی به تعداد ۴۰٬۰۰۰ سهم و با ارزش ۱۰۰۰ لیور فرانسه صادر کرد با این وجود، این سهام را انقلاب فرانسه تأیید نکرد، و در ۳ آوریل ۱۷۹۰ مجلس جدید فرانسه با شور و اشتیاق اعلام کرد که از این پس تجارت پر سود خاور دور «برای همه فرانسوی‌ها آزاد خواهد بود». به این ترتیب این شرکت، که نه به رقابت و نه به رسمیت‌زدایی عادت کرده بود، با افت مداوم روبرو شد و سرانجام در سال در ۱۷۹۴ اعلام ورشکستگی کرد و انحلال یافت.

نگارخانه

جستارهای وابسته 
 کمپانی هند شرقی بریتانیا که در سال ۱۶۰۰ تأسیس شد
 کمپانی هند شرقی هلند که در سال ۱۶۰۲ تأسیس شد
 شرکت‌های دارای منشور اروپایی که در حدود قرن ۱۷ تأسیس شد (به زبان فرانسوی)
 امپراتوری استعماری فرانسه
 هند فرانسه
 لورین
 هند شرقی

پانویس

منابع

پیوند به بیرون 
  ISSN 2008-6253

کمپانی هند شرقی فرانسه
انحلال‌های ۱۷۹۴ (میلادی) در فرانسه
بنیان‌گذاری‌های ۱۶۶۴ (میلادی) در فرانسه
بنیان‌گذاری‌های ۱۷۸۵ (میلادی) در فرانسه
شرکت‌های تجاری
صفحه‌های دارای محتوای فرانسوی