استئوپونتین

اُستئوپونتین () که با نام‌های سیالوپروتئین ۱ استخوان (BSP-1 یا BNSP) و فسفوپروتئین مترشحهٔ ۱(SPP1) و فعال‌کنندهٔ زودهنگام لنفوسیت‌های تی (ETA-1) هم شناخته می‌شود، یک پروتئین است که در انسان توسط ژن «SPP1» کدگذاری می‌شود. این مولکول گلیکوپروتئینی، نخستین بار در سال ۱۹۸۶ میلادی در استئوبلاست‌ها کشف شد.

اُستئوپونتین یک پروتئین ماتریکس برون‌یاخته‌ای استخوان است و یکی از ترکیبات آلی آن محسوب می‌شود. علاوه بر استخوان، این ماده در بافت‌های دیگر بدن هم بیان می‌شود. ژن سازندهٔ این پروتئین، ۷ اگزون دارد و بر روی بازوی بلند کروموزوم ۴ واقع شده‌است.

اُستئوپونتین از حدود ۳۰۰ اسید آمینه و ۳۰ کربوهیدرات و ۱۰ سیالیک اسید تشکیل شده و خاصیت اسیدی دارد: حدود ۳۰ تا ۳۶٪ آنرا اسیدهای آمینهٔ اسید گلوتامیک و اسید آسپارتیک تشکیل می‌دهد.

این پروتئین در معدنی‌سازی استخوان‌ها، بازتنیدگی استخوان‌ها (Bone remodeling)، برخی فرایندهای دستگاه ایمنی بدن (همچون کموتاکسی ماکروفاژ، تولید اینترلوکین ۱۷ و تنظیم آپوپتوز)، پاتوژنز برخی بیماری‌ها همچون روماتیسم مفصلی، هپاتیت خودایمنی، ام‌اس، بیماری التهابی روده، آسم و بیماری‌های آلرژیک ریه، بیماری‌های اسکلتی-عضلانی نظیر دیستروفی ماهیچه‌ای دوشن، پوکی استخوان لگن با دلیل ناشناخته و تعداد فراوانی از سرطان‌ها دخالت دارد.

منابع

بیشتر بخوانید 

 
 
 
 
 
 
 
 

پروتئین‌های ماتریکس خارج‌سلولی
ژن‌های روی کروموزوم ۴ انسان
گلیکوپروتئین