دور کوریگالزو

دور کوریگالزو یا عقرقوف، نام پایتخت کاسی‌ها بود.

موقعیت 
این شهر در ۳۰ کیلومتری غرب بغداد میان رودهای دجله و فرات قرار داشت؛ و در امتداد خط مرزی آهکی شرق و غرب میان دو رود دجله و فرات واقع شده‌است.

تأسیس 
دور کوریگالزو توسط کوریگالزوی یکم، پادشاه کاسی بابل در قرن ۱۴ پیش از میلاد به وجود آمد و پس از سقوط سلسلهٔ کاسیان بابل رها شد.

احتمال می‌رود که این زیگورات در اوایل قرن ۱۴ پیش از میلاد یا اواخر قرن ۱۵ پیش از میلاد ساخته شده‌است.
حمدالله مستوفی گوید: «تل عقرقوف کیکاوس ساخت بعضی او را نمرود شمارند آن‌را به سبب آن ساخت که چون ابراهیم را در آتش انداخته بود آنجا بر رفت...»

اهمیت 
این شهر در طول حاکمیت کوریگالزو، به عنوان پایتخت بابل و کاسی‌ها یا حداقل به عنوان یک شهر مهم در تمام آن دوران بود.

دور کوریگالزو به‌طور مداوم تا سقوط سلسلهٔ کاسی بابل، در اواخر قرن ۱۲ پیش از میلاد، یک شهر با اهمیت استراتژیک و بازرگانی بود.

وجه تسمیه 
پیشوند دور- به معنای «قلعه» است. در حالی که نام کاسی سلطنتی کوریگالزو نام مؤسس این شهر بود (کوریگالزوی یکم).

زیگورات عقرقوف 

زیگورات عقرقوف یک زیگورات در شهر دور کوریگالزو است که به رغم گذشت زمان زیاد از تأسیس آن، به خوبی ظاهر خود را حفظ کرده‌است. ارتفاع این زیگورات حدود ۵۲ متر است. این زیگورات میان قرن‌های ۱۵ و ۶ پیش از میلاد (حتی بعد از سقوط سلسله) فعال بود. در زمانی که حتی این شهر رها شده بود. این زیگورات، تنها زیگورات مهم فعال در دورهٔ بابل نو نیز بود. در حد فصل قرون ۹ و ۱۴ میلادی، از این زیگورات به عنوان یک محل برای کفن و دفن اعراب نیز استفاده می‌شد.

خطرات 
تا قرن گذشته این شهر در معرض سیلاب‌های فصلی بود.

سایت آبی 
یک سایت آبی در غرب این شهر وجود داشت که بوسیلهٔ کانال ئیسا که با کانال پتی انیلیل مرتبط بود به آب‌های فرات متصل بود.

پژوهش‌ها 
پژوهش‌ها دربارهٔ این شهر از سال ۱۸۱۱ میلادی آغاز شد. در سال ۱۸۳۷ توسط فرانسیس راودون مورد بازدید و بررسی قرار رفت. در همان سال نام عقرقوف (که بعدها باعنوان: عَکِرکوف، عَگِرکوف یا عَکَرکوف) نامگذاری شد. نام دور کوریگالزو نیز توسط هنری راولینسون کشف و شناسائی شد.

حفاری‌ها 
حفاری‌ها از سال ۱۹۴۲ تا ۱۹۴۵ توسط طاها باقر و سیتون لوید با یک حفاری مشترک توسط اداره کل باستانی استان‌های عراق و دانشکدهٔ باستان‌شناسی بریتانیا در دور کوریگالزو انجام شد. بیش از ۱۰۰ قرص صورتی در آنجا پیدا و به موزهٔ ملی عراق تحویل داده شد.

حفاری‌ها شامل زیگورات عقرقوف، معبد دور کریگالزو و بخشی از کاخ کوریگالزوی دوم بود. اداره کل امور باستانی در عراق در دههٔ ۱۹۷۰، برخی از حفاری‌ها را در اطراف زیگورات به عنوان بخشی از یک پروژهٔ بازسازی تحت نظر صدام ادامه داد.

منابع 

 Taha Baqir, Aqar Quf, Directorate General of Antiquities in Baghdad, 1959
 O. R. Gurney, Texts from Dur-Kurigalzu, Iraq, vol. 11, no. 1, pp. 131–149, 1949
 O. R. Gurney, Further Texts from Dur-Kurigalzu, Sumer, vol. 9, pp. 21–34, 1953
 Tomabechi, Yoko. "Wall Paintings from Dur Kurigalzu." Journal of Near Eastern Studies 42 (1983): 123-131.
 Kühne, Harmut. "'Aqar Quf". The Oxford Encyclopedia of Archaeology in the Near East. Oxford, 1997. Vol. I, pp. 156–157.
 A. Al-Khayyat, Aqar Quf. Capitale des Cassites, Dossiers d'Archéologie, no. 103, pp. 59–61, 1986
 T Clayden, Moulded Mud-Brick at Dur Kurigalzu, Al-Rafidan, vol. 21, pp. 71–83, 2000
 Kramer, S. N. , Baqir, M. A. and Levy, S. J. , Fragments of a diorite statue of Kurigalzu in the Iraq Museum, Sumer, vol. 4, pp. 1–38, 1948
 Niek Veldhuis, Kurigalzu'S Statue Inscription, Journal of cuneiform studies, vol. 60, pp. 25–51, 2008
 The Collapse of a Complex State, A Reappraisal of the End of the First Dynasty of Babylon 1683-1597 B.C. , Seth Richardson, dissertation, Columbia University, 2002
 The Kassites of Ancient Mesopotamian: Origins, Politics, and Culture, Walter Sommerfield, vol 2 of J. M. Sasson ed. "Civilizations of the Ancient Near East", Charles Scribner's Sons, 1995

پیوند به بیرون 

 Site photographs at Oxford
 Centro Ricerche Archeologiche e Scavi di Torino Dur-Kurigalzu page
 Global Heritage Fund has a page for Agar Quf

محوطه‌های باستان‌شناختی در عراق
استان بغداد
مناطق مسکونی پیشین در عراق
تل‌ها (باستان‌شناسی)
زیگورات‌ها