ارمنستان داخلی

ارمنستان داخلی (ایچری ارمنستان) یکی از محله‌های تاریخی و کهن شهر تبریز است که در مرکز این شهر واقع شده و پیش‌تر در داخل باروی تاریخی شهر قرار گرفته بود. این محله از سمت جنوب به محلهٔ بارون آواک و از سمت شمال به میدان نماز و بازار تبریز محدود می‌شود. ارمنستان داخلی در گذشته به دلیل جای دادن کنسولگری و نمایندگی چندین کشور اروپایی، از محله‌های دیپلمات‌نشین تبریز محسوب می‌شد و از اهمیت خاصی برخوردار بود. در کنار اتباع کشورهای اروپایی، ارامنه و آشوریان نیز دیگر ساکنان عمدهٔ این محله بودند و به دلیل ساختمان‌ها و فروشگاه‌های مدرنی در آن ساخته شده بود، به پاریس کوچک شهرت یافته بود. پس از وقایع جنگ جهانی دوم و مهاجرت اتباع خارجی از تبریز، ارمنستان داخلی اهمیت پیشین خود را از دست داد. این محله در منطقهٔ ۸ شهرداری قرار گرفته و کوچه‌های آرامیان و پاساژ از مهم‌ترین بخش‌های آن هستند.

کلیساها 

 کلیسای کاتولیک: مربوط به میسیون‌لازاریست‌های فرانسوی؛ در سال ۱۹۱۰ توسط اوژن بورهٔ فرانسوی ساخته شد.
 کلیسای مریم مقدس: مربوط به ارامنه گریگوری؛ قدیمی‌ترین کلیسای تبریز که در سال ۱۷۸۲ ساخته شد؛ واقع در شمالی‌ترین نقطهٔ ارمنستان داخلی (میدان نماز).

مدارس مدرن 
 مدرسهٔ آمریکایی‌ها
 مدرسهٔ فرانسوی‌ها

کنسولگری‌ها 
 کنسولگری بریتانیا (از سال ۱۸۳۷)
 کنسولگری روسیه
 کنسولگری عثمانی
 کنسولگری فرانسه

مراکز مهم 
 سالن تئاتر آرامیان: در سال ۱۹۱۵ میلادی توسط مسیو آرامیان که از ارامنهٔ تبریز بود، تأسیس شد؛ اولین سالن آمفی‌تئاتر در ایران.
 سینما وطن (امروزه: سینما انقلاب): نخستین سینمای تبریز.
 ایلوزاسیون: در محوطهٔ مدرسهٔ فرانسوی‌ها که جهت نمایش فیلم به دانش‌آموزان ساخته شده بود (پیش از آنکه واژهٔ سینما متداول شود).
 گراند هتل (امروزه: مسافرخانهٔ سهند): دومین مهمانخانهٔ مدرن تبریز؛ پاتوق اتباع خارجی و اقلیت‌های مذهبی.

منابع

جستارهای وابسته 
 کوچه آرامیان
 کلیسای مریم مقدس
 کلیسای کاتولیک‌ها

جامعه ارمنیان ایران
محله‌های ارمنی‌نشین تبریز
محله‌های تبریز