خطوط براهمی

دبیره‌های برهمایی دسته ای از دبیره‌ها هستند که در هند و کشورهای همسایه آن برای نوشتن زبان‌ها مورد استفاده قرار می گیرند. و یک خانواده را تشکیل می‌دهند. از آنها در سراسر شبه قاره هند ، آسیای جنوب شرقی و بخش هایی از آسیای شرقی، استفاده می شود و حتی در ژاپن هم به شکل سیددهام استفاده می‌شود.

پیشینه 

نام دبیره برهمایی از برهما و برهمن گرفته شده است به این معنی که این خط توسط برهما، خدای هندوان خلق شده است. دبیره اولیه برهمایی از دبیره آرامی و از آنجا از دبیره فینیقی مشتق شده است. این دبیره نیای دبیره دیواناگری است که برای نوشتن هندی به کار می‌رود. اولین شواهد دبیره برهمایی در تمدن دره رود ایندوس در پاکستان یافته شده‌اند.

ویژگی‌ها 

دبیره‌های برهمایی از نوع ابوگیدا هستند.

برخی خصوصیات، که در بیشتر، حروف وجود دارند، اما نه همه عبارتند از:
 هر حرف مصوت دارای دو فرم است، یک فرم مستقل، زمانی که بخشی از یک صامت نیست، و یک فرم وابسته، زمانی که به یک صامت متصل است. بسته به نوع حروف، اشکال وابسته می‌تواند در سمت چپ، راست، بالا، پایین، یا در سمت چپ و راست حرف صامت قرار گیرند یا عبارتی شکسته شوند. 
 صامتها می توانند در لیگچرها (دو حرف که بهم می‌چسبند و دفرمه می‌شوند) ترکیب شوند (در دیواناگری تا ۴ تا). حرف «ر» برهمایی در میان حروف دیگر همه جا دارای حالت خاص -لیگچر خاص- است.
 برای تو دماغی ادا کردن حروف یا همراه با دمیدن ادا کردن حروف، حروف جداگانه‌ای وجود دارند.
 ترتیب حروف الفبا عبارت است از: مصوت‌ها، صامت‌های نرم‌کامی، صامت‌های کامی، صامت‌های برگشتی، صامت‌های دندانی، صامت‌های دولبی‌ها، ناسوده‌ها، صفیری‌ها و صامت‌های دیگر. هر یک از این گروه های تقسیم بندی شده دارای چهار صامت انسدادی (با تمام چهار حالت ممکن دمشی و صدایی) و یک صامت تودماغی است .

مقایسه 
صامت‌ها

مصوت‌ها

 اعداد

فهرست دبیره‌های برهمایی 
براهمایی شمالی

الفبای گرمکهی

شارادا

سیددهام

دیواناگری

خط گجراتی

تهانا

آسامی

بنگالی

کایتی

تبتی

نپالی

 براهمایی جنوبی 

الفبای جاوه‌ای

سینهالا

مالایالام

تامیل

خمر

تایی

تلوگو

منابع 

الفباهای براهمی
سامانه‌های نوشتاری بر پایه ریشه
سامانه‌های نوشتاری مشتق از فینیقی
سیستم‌های نوشتاری ابوگیدا