لومیکن

لومیکَن () یا «لومیکان» یا به اختصار «LUM» نام یک پروتئین ماتریکس برون‌یاخته‌ای است که در انسان توسط ژن «LUM» بر روی کروموزوم ۱۲ کُد می‌شود.

لومیکَن نوعی پروتئوگلیکان است و وزن ملکولی‌اش در حدود ۴۰ کیلو دالتون بوده و دارای ۴ دومِـین اصلی داخل‌مولکولی است.

این پروتئین یکی از پروتئیوگلیکان‌هایِ کراتان سولفاتیِ اصلی در قرنیه چشم است؛ اما به‌طور یکنواخت در بیشتر بافت‌های مزانشیمی در همه‌جای بدن انسان یافت می‌شود.

شفاف بودنِ قرنیهٔ انسان، به‌دلیل هم‌ترازیِ دقیق رشته‌های کلاژن توسط لومیکَن (و کراتوکن) در فضای بین‌رشته‌ای است. لومیکان در ماتریکس برون‌یاخته‌ایِ بافت رحم زنان در سن باروری موجود است و میزانش در دوران یائسگی کاهش می‌یابد.

جهش و غیرفعال‌شدن این ژن در موش‌ها سبب بروز لکه در قرنیهٔ هر دو چشم و همچنین شکنندگی پوست می‌شود. همچنین این موش‌ها، کلاژن غیرطبیعی در بافت قلب داشته و فیبریل‌های کم و ضخیمی در قلب پیدا می‌کنند. موش‌هایی که کمبود همزمان لومیکَن و فیبرومودولین داشتند دچار التهاب شدید تاندون‌ها بودند.

متاآنالیزهای اخیر نشان داد که بر خلاف تصور قبلی، این ژن در بروز نزدیک‌بینی شدید نقشی ندارد.

لومیکَن در مایع فضای بین‌جنبی مبتلایان به «آدنوکارسینوم ریوی» به میزان زیادی موجود است که این موضوع مربوط به ماتریکس برون‌یاخته‌ایِ اطراف تومور است. در بیش از نیمی از بیماران مبتلا به «آدنوکارسینوم مجاری لوزالمعده»، وجودِ لومیکَن در ماتریکس برون‌یاخته‌ایِ دورِ تومور، موجب کاهش عود متاستاتیک بیماری پس از جراحی و افزایش سه‌برابری طول عمر در مقایسه با آنانی شد که لومیکَن را نداشتند. از آنجایی که لومیکَن قادر است به‌طور مستقیم به MMP14 متصل شده و آنرا مهار کند، این پروتئین احتمالاً از طریقِ جلوگیری از پروتئولیز کلاژن ماتریکس برون‌یاخته‌ای توسط آنزیم MMP14، در جلوگیری از پیشرفت تومور مؤثر است.

منابع

برای مطالعهٔ بیشتر 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

پروتئین‌ها
ژن‌های روی کروموزوم ۱۲ انسان