پرویز شفا

پرویز شفا (۱۳۱۷–۱۳۹۶) مدرس سینما، نویسنده، منتقد، و مترجم کتاب و مقالهٔ سینمایی و سیاسی اجتماعی بود. وی به زبان انگلیسی تسلطی کم‌نظیر داشت و مقالات و کتاب‌های باارزشی از زبان انگلیسی به فارسی ترجمه کرده. شفا با بیش از چهار دهه فعالیت، آثار مکتوب مهمی دربارهٔ فیلمسازان شوروی (به‌ویژه ژیگا ورتوف، ایزینشتاین و پودفکین)، سینمای پیشروِ کشورهای آمریکایِ لاتین، سینمای آفریقا، سینمای سیاسی، سینمای کشورهایِ عرب، و فیلم‌های کارگردانان شاخص سینما از خود به جای گذاشته.

زندگی 
شفا متولد مشهد بود. پس از پایان دبیرستان به ایالات متحده رفت و به تحصیل در زمینهٔ سینما پرداخت. پس از تکمیل مطالعات خود در دانشگاه سن‌فرانسیسکو به ایران بازگشت و در دانشکدهٔ هنرهای دراماتیک تهران شروع به تدریس کرد و همزمان به نوشتن و ترجمهٔ مقالات متعدد در مجلات سینمایی مختلف پرداخت. در ماهنامه سینمایی فیلم ترجمه و مطالب زیادی از وی چاپ شده است. از وی تا کنون چندین کتاب و مقالات بسیاری منتشر شده. وی در سال‌های گذشته ساکن ایالات متحده بود. شفا عمر را پیوسته در کار مطالعه و ترجمه و نوشتن گذراند.
پرویز شفا در یکم شهریور ۱۳۹۶ برابر با ۲۲ ماهِ اوت ۲۰۱۷، در بیمارستانی در نزدیکیِ شهرِ سانفرانسیسکوی آمریکا، در هفتاد و نُه سالگی، از دنیا رفت.

بزرگداشت 
در دی ۱۳۹۶ دانشکده سینما و تئاتر دانشگاه هنر مراسمی برای بزرگداشت پرویز شفا برگزار کرد که در این مراسم ویدئویی دربارهٔ زندگی و آثار او پخش شد، و شاگردان و دوستان او به ایراد سخنرانی درباره‌اش پرداختند.

آثار

ترجمهٔ کتاب 
 زنده‌باد مکزیک/ آیزنشتاین (فیلمنامه)، ۱۳۵۳
 سینما، سلاح تئوریک/ جیمز روی مک‌بین، ۱۳۵۸
 سینمای سوم و سینمای چریکی/ جیمز روی مکبین، فرناندو سولاناس، اکتاویو گتینو، ۱۳۵۹
 استعمار و ضد استعمار در سینما، ۱۳۶۰، نشر توس حسر
 فصلی در سینما، سینمای زمان
 فاشیزم در سینما (با همکاری شهاب‌الدین عادل)
 سرگیجه (ورتیگو) (با همکاری ناصر زراعتی)/ دن اویلر، ۱۳۸۸، نشر هرمس
 آمریکای الیور استون: سینما، تاریخ، مناظره/ رابرت تاپلن، ۱۳۸۹، نشر هرمس
 جنگ نیرویی که به ما معنا می‌دهد (باهمکاری ناصر زراعتی)/ کریس هجز، ۱۳۹۱ باشگاه ادبیات

ترجمهٔ مقاله 
گفتگو با کامرون (۲)، ۱۳۷۳، مجلهٔ نقد سینما
پسا مدرنیسم و آموزش عالی/ هارلندبلولند، ۱۳۸۲، مجله‌ی نامهٔ فرهنگ
بوی خوش موفقیت: فیلمی با برچسب «خطرناک»/ سام کشنر، ۱۳۸۳، مجله‌ی هنر

تألیف‌ها 
 سینمای آفریقا، ۱۳۶۴، نشر هدف

مقاله 
تحلیل و بررسی فیلم سرگیجه
 سینما: گفتگوی گودار با سولاناس و گفتگوی سولاناس با گودار، ۱۳۷۰، مجلهٔ کلک (دانلود از noormags)
هزینه‌ی جنگ

منابع

پیوند به بیرون 
 درباره‌ی محتویات کتاب‌های پرویز شفا
 کتاب‌های پرویز شفا در خانه‌ی کتاب
 ویدیوی «درباره پرویز شفا و مرور آثار او» در یوتوب
 ویدیوی «درباره پرویز شفا و مرور آثار او» در آپارات

اهالی مشهد
درگذشتگان ۱۳۹۶
درگذشتگان ۲۰۱۷ (میلادی)
دور از وطن‌های اهل ایران در ایالات متحده آمریکا
روزنامه‌نگاران سینمایی اهل ایران
زادگان ۱۳۱۷
منتقدان فیلم اهل ایران
مترجمان اهل ایران