استگ دین

اَتسَگ دین (Ætsæg Din) یا واتْسْ‌دین (Uatsdin)، (به ؛ دین درست) یا ایرون دین (به آسی: Ирон Дин؛ "دین ایرانی")  یک دین کهنه و وابسته به قومیت آسی‌ها (بنگرید افسانه‌های آسی) است. آسی‌ها مردمان ایرانی‌تبار خاوری هستند که ریشه‌ای آلانی-سکایی در قفقاز دارد. این مردمان امروزه در بخش اوستیای شمالی در روسیه و اوستیای جنوبی در گرجستان زیست دارند.
در آیین‌های کهن و مردم آسی‌ها؛ این دین و باورها دیده می‌شود. این آیین در اصل برای تقابل با عناصر بیگانه (مسیحیت ارتدوکس در روسیه و گرجستان) و گروه‌های قومیتی اقلیت مانند ترکها در قفقاز و اوستیا پدید آمده‌است.

امروزه جنبش اتسگ دین در اوستیای شمالی و جنوبی فعال است و چیزی نزدیک به ۲۹٪ جمعیت کل آسی‌ها به این باور دارند.

ریشه‌شناسی 

اتسگ (Ætsæg) در آسی به معنای «درست» و «راست» است و با اوستایی «هَیْثْیَه» (𐬵𐬀𐬌𐬚𐬌𐬌𐬀-haiθya) به معنای «راستی» هم‌ریشه است. واژهٔ دین (Din) نیز برگرفته از واژهٔ اوستایی «دَئِیْنَه» (𐬛𐬀𐬉𐬥𐬀-daēna) و برابر «دین» در پارسی است.

جستارهای وابسته 
 پاگانیسم

منابع

کتابنامه 
 Schnirelmann, Victor: "“Christians! Go home”: A Revival of Neo-Paganism between the Baltic Sea and Transcaucasia". Journal of Contemporary Religion, Vol. 17, No. 2, 2002.
 Shtyrkov, Sergey: Religious nationalism in contemporary Russia: the case of the Ossetian ethnic religious project // Understanding Russianness (Routledge Advances in Sociology). Ed. by Risto Alapuro, Arto Mustajoki, Pekka Pesonen. London: Routledge. 2011. P. 232-244.
 Filatov, S. & Shchipkov, A. Povolzhskie narody v poiskakh natsional’noi very. In Filatov, S. B. , ed. Religiia i prava cheloveka: Na puti k svobode sovesti. Moscow: Nauka, 1996: 256–284.
 Dzeranov, T. E. Vliianie gosudarstvennykh form religii na dukhovnuiu kul’turu osetin i prichiny sokhraneniia yazycheskikh verovanii v Osetii. Paper presented at the Meeting of the Scientic Board of the Russian Museums on Problemy etnokul’turnoi istorii regiona i ikh muzeinaia interpretatsiia in Stavropol’, 27–31 May 1996.
 Popov, K. P. Sviashchennaia roshcha Khetaga. Vladikavkaz: Ir, 1995.

الان‌ها
اهالی اوستیا
دین در روسیه
دین‌های ایرانی
سکاها
فرهنگ اوستیایی