حیرتی تونی

فریدالدین محمد تونی معروف به حیرتی تونی از شاعران مشهور قرن دهم ه ق که در شهر تون دیده به جهان گشود. وی معاصر با شاه طهماسب صفوی بوده است.حیرتی مدتی ملازم شاه طهماسب بود و قصایدی دربارهٔ او سروده است. وی دارای غزل‌های لطیف و دلکشی است و دربارهٔ اهل بیت پیامبر اسلام، اشعار زیادی سروده است. لطف طبع او و ذوق غزل‌سرایی او در چند بیت شعر می‌توان قیاس کرد:

زادگاه 
درباره زادگاه حیرتی دربیت تذکره نیسان اختلاف زیادی وجود دارد از تون و بخارا و مرو و کاشان به عنوان زادگاه وی نام برده اند. علیشیر نوایی ارو را از تون می داند که در مرو زندگی کرده است و به حیرتی مروی مشهور شده است.

نمونه شعر 

سام میرزا صفوی از معاصران حیرتی تونی در کتاب خود تحفه سامی می‌نویسد:
«ملا حیرتی مردی زیبا و خوشگذران و همواره قلندرانه می‌زیسته. وی در همه باب شعر گفته اما در منقبت بسیار کوشیده است. در اوایل جوانی بسیار لاابالی و بی قید بود و اهاجی بین او وحید قمی مشهور است.»
حیرتی در حالت مستی به سال۹۶۱ ه ق از بام منزلی در کاشان افتاد و دیده از جهان فروبست.

آثار 
 شاهنامه حیرتی تونی

منابع 

جوادی، حسین، مشاهیر تون، انتشارات همیاران جوان، ۱۳۸۵

اهالی فردوس
شاعران اهل فردوس 
شاعران مرد اهل ایران
درگذشتگان ۹۶۱ (قمری)
شاعران فارسی‌زبان سده ۱۰ (قمری)
درگذشتگان ۱۵۵۴ (میلادی)
شاعران سده ۱۶ (میلادی)