حملات مارس ۲۰۱۶ بروکسل

در ۲۲ مارس سال ۲۰۱۶ (۳ فروردین ۱۳۹۵) سه انفجار در بروکسل، پایتخت بلژیک رخ داد که دو انفجار آن در فرودگاه بروکسل و دیگری در ایستگاه مترو بود. در این انفجار ۳۴ نفر کشته و ۱۳۶ نفر زخمی شدند. این حملات مرگبارترین اقدام تروریستی در خاک بلژیک می‌باشند. داعش مسئولیت این حملات را برعهده گرفته‌است. شهردار زاونتم به خبرگزاری فرانسه گفت که بمب‌های مهاجمان در چمدان‌ها پنهان شده بود. شارل میشل نخست وزیر بلژیک نیز ۲۲ مارس را روز فاجعه و روزی سیاه دانست و در پی این حوادث سه روز عزای عمومی اعلام کرده‌است.

حملات

فرودگاه بروکسل 
در ساعت ۷:۵۸ صبح به وقت بروکسل دو انفجار در فرودگاه بروکسل رخ داد. اولین انفجار در سالن پروازهای خروجی بین‌المللی در نزدیکی امریکن ایرلاینز. دومین انفجار نیز در سالن پروازهای خروجی ولی این بار در نزدیکی استارباکس رخ داد. مقامات بلژیک انتحاری بودن هر دو انفجار را تأیید کردند. گزارش‌ها حاکی از کشته شدن حدود ۱۴ نفر و زخمی شدن حدود ۹۲ نفر در سالن پروازهای خروجی است. دولت بلژیک در کشور بالاترین سطح تهدید ملی را اعلام کرد. یک شاهد عینی اظهار داشت قبل از وقوع انفجار یک نفر به زبان عربی فریاد می‌زد.

ایستگاه متروی مالبیک 
یک انفجار در ایستگاه متروی مالبیک که در نزدیکی مقر پارلمان اروپا در مرکز بروکسل قرار دارد در ساعت ۰۹:۱۱ صبح به وقت بلژیک رخ داد. ایستگاه متروی مالبیک تقریباً در فاصله ۱۰ کیلومتری فرودگاه بروکسل قرار دارد. پس از این انفجار همه خطوط متروی شهر بروکسل بسته شد. تعداد کشته شدگان در این ایستگاه حدود ۲۰ نفر و تعداد مجروحان ۱۰۶ نفر گزارش شده‌است.

هویت مهاجمان 
مقام‌های بلژیک، ابراهیم البکراوی و نجیم عشراوی را به عنوان دو تن از عاملان انفجارهای انتحاری در فرودگاه بروکسل معرفی کردند. دی‌ان‌ای یافت شده بر جلیقه‌های انتحاری در حملات نوامبر ۲۰۱۵ پاریس نشان می‌دهد که نجیم عشراوی که به ظن ارتباط با انفجارهای مرگبار در پایتخت بلژیک تحت تعقیب بود، در ساختن بمب‌های به کار رفته در حملات نوامبر ۲۰۱۵ پاریس نیز دست داشته‌است. بنابر گزارش دویچه وله نیز دومین عامل انتحاری در فرودگاه بروکسل نجم العشراوی بوده که همچنین مظنون به ساختن کمربندهای انفجاری در حملات نوامبر ۲۰۱۵ پاریس بوده‌است. تصاویر ویدئویی او را در کنار ابراهیم البکراوی نشان می‌دهد که بعداً خود را در سالن پرواز فرودگاه بروکسل منفجر کرده‌است. به گفتهٔ دادستانی بلژیک شخص سومی که همراه دو عامل انتحاری بوده، پیش از انفجار از محل گریخته‌است.

برخی رسانه‌ها، از احتمال ارتباط این سه تن با صلاح عبدالسلام، مظنون اصلی در طراحی حملات نوامبر ۲۰۱۵ پاریس خبر می‌دهند.

نمایندهٔ پلیس بلژیک روز پنجشنبه (۲۴ مارس ۲۰۱۶) در خصوص انفجار در ایستگاه متروی مالبیک به خبرگزاری فرانسه گفت: تصاویر ویدئویی در کنار خالد البکراوی (که به عنوان عامل انتحاری در متروی بروکسل شناسایی شده) یک مظنون دیگر را نیز نشان می‌دهد که ساک بزرگی با خود حمل می‌کرده‌است. به گزارش رسانه‌ها، هنوز هویت این مرد روشن نشده و همچنین هنوز معلوم نیست که آیا او کشته شده یا نه. این تصاویر همچنین نشان می‌دهند که او با عامل انتحاری صحبت می‌کند، ولی همراه او سوار قطاری نمی‌شود که خالد البکراوی سپس کمربند انفجاری خود را در آن منفجر می‌کند.

نجیم عشراوی 
نجیم عشراوی (که خود را به دروغ سوفیان کایال معرفی می‌کرده) در ۱۸ می ۱۹۹۱ در شهر کوچک اجدیر واقع در سواحل شمالی کشور مراکش متولد شده‌است. هویت وی به عنوان یکی از دو بمب‌گذار انتحاری در فرودگاه بروکسل تأیید شده‌است.

او در مراکش به دنیا آمده اما در محله اسکاربیک شهر بروکسل بزرگ شده‌است. او در رشته مهندسی الکترومکانیک در یک دبیرستان کاتولیک محلی تحصیل می‌کرده‌است. بنابر گزارش‌ها وی در فوریه ۲۰۱۳ به کشور سوریه سفر کرده‌است.

در طول عملیات‌های پلیس که منجر به دستگیری صلاح عبدالسلام می‌شود نجیم عشراوی نیز همچون برادران البکراوی، راه گریزی می‌یابد. نجیم عشراوی همدست صلاح عبدالسلام بوده‌است. نجیم عشراوی در سراسر اروپا با نام دروغین سوفیان کایال سفر می‌کرده‌است. همچنین گفته می‌شود که جلیقه‌های انتحاری مورد استفاده در حملات نوامبر ۲۰۱۵ پاریس توسط وی ساخته‌شده‌است.

اذعان بلژیک به اشتباهاتی در مورد مهاجمان بروکسل 
ترکیه گفته که بکراوی را به ظن آنکه 'جنگجوی خارجی است' اخراج کرده‌بود اما بلژیک و هلند هشدارهای این کشور را "نادیده" گرفتند. وزرای کشور و دادگستری بلژیک پیشنهاد استعفا داده‌اند اما نخست‌وزیر بلژیک از آن‌ها خواسته به کار خود ادامه دهند. مدیر یوروپل، سازمان پلیس اتحادیه اروپا، به بی‌بی‌سی گفته‌است که شبکه جهادی‌های اروپا "گسترده‌تر از آن است که ابتدا فکر می‌کردیم." رابین وینرایت گفت نگرانی‌هایی هست که "پنج هزار مظنون در اروپا رادیکالیزه شده باشند و برای کسب تجربه جنگی به سوریه و عراق سفر کرده باشند و بعضی از آنها به اروپا بازگشته‌اند."

مقام‌های رسمی ترکیه می‌گویند: ابراهیم البکراوی، سال گذشته ۲ بار دستگیر و مسترد شده و به مقام‌های بلژیک نیز دربارهٔ احتمال همکاری او با گروه‌های تروریستی هشدار داده شده‌است. بر اساس گزارش‌ها، ابراهیم البکراوی یک بار در ماه ژوئن سال ۲۰۱۵ میلادی در مرز میان ترکیه و سوریه دستگیر و ۱۴ ژوئیه همان سال به هلند بازگردانده شده‌است. دومین زمان دستگیری وی نیز یازدهم اوت سال ۲۰۱۵ در فرودگاه شهر آنتالیا بوده و روز ۲۵ همین ماه مسترد شده‌است.

هویت قربانیان 

انفجارها در فرودگاه بروکسل و ایستگاه مترو به کشته شدن بیش از سی تن و مجروح شدن هفتاد تن انجامید. به گفته شاهدان عینی انفجار در مقابل گیت ورودی مسافران به هواپیمایی به مقصد آمریکا رخ‌داده است.

ویدیوهای منتشرشده دقایقی بعد از حمله، و از نخستین لحظات پس از انفجار مرگبار، در فرودگاه بروکسل نشان‌دهنده فریاد یک زن فارسی‌زبان است. در ساعات اولیه اعلامیه‌ای رسمی در خصوص وجود اتباع ایرانی در میان قربانیان این حادثه منتشرنشده بود اما در پی اخبار بعدی مشخص شد دست‌کم ۲ ایرانی در میان زخمی‌های انفجارهای بروکسل هستند، یک مادر و دختر ایرانی که قصد داشتند از بروکسل به آمریکا سفر کنند. به گفته منابع بیمارستانی بروکسل، این دو نفر مادر و دختر ساکن بلژیک هستند و قصد داشتند به آمریکا سفر کنند و در بیمارستان بستری هستند. منابع بیمارستانی می‌گویند این دو یکی، «زنی میان‌سال» است و دیگری یک «زنی کهن‌سال»، می‌باشد و از اتباع ایرانی ساکنِ بلژیک، هستند. بر اساس اخباری که منتشر شد بنا به توضیح «یک منبع کنسولی»، با توجه به انتشار خبری در رسانه‌ها مبنی بر احتمال وجود یک قربانی ایرانی در میان قربانیان انفجارهای تروریستی اخیر بروکسل به اطلاع رساند که، مطابق بررسی‌های بعمل‌آمده در انفجار فرودگاه بلژیک «تنها یکی از خانم‌های ایرانی» مجروح شده، و هیچ‌یک از اتباع ایرانی نیز کشته نشدند.

واکنش‌ها

اظهارات اردوغان 

اردوغان چهار روز قبل از حوادث بروکسل و در پی حملات تروریستی استانبول، گفته بود: «دلیلی وجود ندارد بمبی که در آنکارا منفجر شد، در بروکسل یا در هر شهر دیگر اروپایی نتواند منفجر شود.» او پس از حادثه تروریستی بروکسل، ادعا کرد که یکی از تروریست‌ها را به دولت بلژیک تحویل داده بود، اما مقامات بلژیکی او را رها ساختند. مقامات بلژیک در واکنش، ادعای اردوغان را تکذیب کردند.

واکنش دولت بلژیک 
نخست‌وزیر بلژیک، شارل میشل، در اولین واکنش به حملات تروریستی گفت:آنچه از ان می‌ترسیدیم، رخ داد. این لحظهٔ تاریک برای ملت بلژیک است. ما احتیاج داریم که آرام و متحد باقی بمانیم.
سخنگوی وزارت امور خارجه ایران ضمن محکوم کردن این حملات و ابراز همدردی با خانواده‌های قربانیان و ملت و دولت بلژیک، تروریسم و افراط‌گرایی را تهدیدی مشترک برای همه جهانیان خواند.

واکنش‌های بین‌المللی 

و کشورهای دیگری از جمله استرالیا ، برزیل ، بوسنی و هرزگوین ، کرواسی ، ایسلند ، ژاپن ، صربستان ، اوکراین ، قبرس ، اروگوئه ، اسرائیل ، آرژانتین  و مصر  نیز این حملات را بشدت محکوم کردند.

تبعیض در پوشش خبری حملات تروریستی 
دولت‌ها، رسانه‌های بین‌المللی و شبکه‌های اجتماعی به خاطر واکنش نشان دادن به شیوهٔ تبعیض‌آمیز نسبت به حملات تروریستی در بروکسل در مقایسه با حمالت در دیگر کشورهای بیرون از جهان غرب (مثلاً حملات چند روز قبل در ترکیه) مورد انتقاد قرار گرفتند. به همین صورت نحوهٔ واکنش‌ها نسبت به حملات تروریستی پاریس و حملات تروریستی بیروت (که آن هم چند روز قبل از پاریس اتفاق افتاد) مقایسه شد.

پرچم بلژیک بر روی بناهای معروف جهان 
اکثر نمادهای مهم دنیا از جمله برج ایفل در پاریس، دروازه براندنبورگ در برلین، کاخ جدید در اشتوتگارت، تالار شهر در لیسبون، برج خلیفه در دبی، کاخ سلطنتی در آمستردام، ساختمان مجلس سنا در مکزیک، فواره تروی در رم، میدان ترافالگار در لندن و مرکز تجارت جهانی در نیویورک بعد از وقوع این حادثه نور پردازی‌های خود را به رنگ پرچم بلژیک تغییر دادند.

جستارهای وابسته 
 تروریسم اسلامی در اروپا
 حملات نوامبر ۲۰۱۵ پاریس

منابع 

حملات مارس ۲۰۱۶ بروکسل
آدم‌کشی‌های ۲۰۱۶ (میلادی) در اروپا
استینوکرزیل
بروکسل در ۲۰۱۶ (میلادی)
بروکسل در سده ۲۱ (میلادی)
تاریخ بروکسل
تاریخ زوانتم
ترابری ریلی در ۲۰۱۶ (میلادی)
جرم‌های مارس ۲۰۱۶ در اروپا
حادثه‌های تروریستی در بروکسل
حادثه‌های تروریستی در بلژیک در ۲۰۱۶ (میلادی)
حملات تروریستی اسلامی در ۲۰۱۶ (میلادی)
حادثه‌های تروریستی داعش در بلژیک
زوانتم
شهر بروکسل
فرودگاه بروکسل
کشتار جمعی در ۲۰۱۶ (میلادی)
متروی بروکسل
مشولان
هوانوردی در ۲۰۱۶ (میلادی)