اشاره‌گر (ابزار)

اشاره‌گر یا شاخص،  به معنی آگاه یا بررسی‌کننده،  (با تلفظ نُومُون)، در اصل نام بخشی از یک ساعت آفتابی است که حرکت تدریجی سایهٔ آن بر روی صفحه نشان‌گر مکان خورشید در آسمان و در نتیجه امکان سنجش دقیق‌تر زمان است. در اخترشناسی. از این اصطلاح همچنین برای هدف‌های گوناگون ریاضی و زمینه‌های دیگر استفاده می‌شود.

پیشینه 

یک چوب رنگ شده متعلق به ۲۳۰۰ سال پیش از میلاد در چین قدیمی‌ترین شاخصیاست که تاکنون شناخته شده‌است. آناکسیماندروس (۶۱۰ تا ۵۴۶ قبل از میلاد) دانشمندی‌است که معرفی این ابزار بابلی به یونانیان به او نسبت داده‌شده‌است.

اوینوپیدس از عبارت «شاخص‌وار کشیده‌شده» برای توصیف یک خط که عمود بر خط دیگری کشیده شده استفاده‌کرده‌است. پس از آن، این اصطلاح برای اشاره به ابزاری به شکل (L) مانند یک گونیای استیلی استفاده شد که به منظور ترسیم انواع زاویه‌های ۹۰ درجه استفاده می‌شد. این شکل می‌تواند مورد استفاده از آن را برای توصیف شکلی که توسط برش مربع کوچکتری از یک مربع بزرگتر تشکیل شده را توضیح دهد. اقلیدس استفاده از این اصطلاح را به سطوح مستوی که توسط برداشتن یک متوازی‌الأضلاع متشابه از یک گوشهٔ یک متوازی‌الأضلاع بزرگتر تشکیل شده‌اند گسترش داد. در واقع، شاخص اشاره‌گرِ افزایش پی‌درپی (متوالی) بین دو عدد مُصور، از جمله شمارهای مربع و مثلثی است.

هرون اسکندرانی اشاره‌گرِ را چیزی (ابزاری) تعریف کرد که؛ اگر به چند نهاد (عدد یا شکل) افزوده شود، باعث شود که یک نهاد جدید متشابه به نهادی که از آن شروع شده ساخته شود. در همین معنا ثاون ازمیری آن را برای توصیف یک عدد ضلعی استفاده کرد که؛ به تعداد چند ضلعی افزوده می‌شود و نمونهٔ بعدی از همان گونه را تولید می‌کند. رایج‌ترین بهره‌گیری در این معنا یک عدد فرد است به ویژه هنگامی که به عنوان یک عدد مصور بین اعداد مربع دیده‌می‌شود.

ابزار اشاره گر در کامپیوتر 
دستگاه اشاره گر یا گاهی اوقات ابزار اشاره گر نامیده می شود، یک دستگاه ورودی سخت افزاری است. ابزار اشاره‌ گر به کاربر اجازه می دهد مکان نما ماوس را در یک برنامه کامپیوتری یا سیستم عامل رابط کاربری گرافیکی حرکت دهد. با استفاده از یک دستگاه اشاره گر، می توانید به هر شی یا متنی روی صفحه اشاره کنید یا آن را دستکاری کنید. به عنوان مثال، با استفاده از یک دستگاه اشاره گر می توانید به آن اشاره کنید و یک نماد را از لیست نمادها انتخاب کنید.

جستارهای وابسته 
 ساعت آفتابی

منابع 
 
 

ابزارهای اخترشناسی
اختراع‌های چینی
اختراع‌های یونانی
ساعت‌های آفتابی
ستاره‌شناسی یونان باستان