سد شنی

سد شنی () در مورفولوژی رودخانه به نقطه‌ای مرتفع از نهشته‌ها (مانند ماسه، شن) در یک رود گفته می‌شود که توسط جریان آب رسوب‌گذاری شده است. انواع سد شنی عبارت است از: سد شاخه‌ای که در رودخانه‌های شریانی دیده می‌شود، سد شنی پیچان‌رودی که در پیچان‌رودها دیده می‌شود، و سد دهانه‌ای که در دلتای رودها دیده می‌شود.

سدهای شنی معمولاً در کم‌ژرفاترین و کم‌سرعت‌ترین بخش از رودها و روانهها پدید آمده و اغلب موازی با ساحل بوده و دورترین نقاط از تالوگ رودخانه را اشغال می‌کنند.

محل و موقعیت سدهای شنی توسط ویژگی‌های هندسی رودخانه و جریان آن تعیین می‌شود. در زمان تشکیل پیچان‌رود، در قسمت داخلی انحنای پیچان‌رود تشکیل می‌شود، زیرا به دلیل وجود جریان کم‌عمق و تنش برشی کمتر در بخش داخلی پیچان‌رود، مقدار مواد قابل حمل توسط جریان آب کاهش می‌یابد. بدین ترتیب رسوبات از جریان خارج شده و سد شنی را پدید می‌آورند.

منابع 

 

آب‌شناسی
جریان‌های آب
جزیره‌های رودخانه‌ای
رسوب‌شناسی
زمین‌چهرهای رودخانه‌ای
ژئومورفولوژی