کربوکسیل‌زدایی

کربوکسیل‌زدایی یا دکربوکسیلاسیون واکنشی شیمیایی در شیمی آلی است که طی آن ترکیب حاوی گروه عاملی کربوکسیل به کربن دی اکسید و یک ترکیب ساده‌تر تجزیه می‌شود. این واکنش در واقع عکس واکنش کربوکسیل‌دار کردن است که نخستین مرحله در فرآیند فتوسنتز است.

در زیست‌شیمی

برخی از مهمترین فرآیندهای زیست‌ساخت کربوکسیل‌زدایی اکسیداتیو اسید آمینه‌ها به آمین عبارتند از: 

 تریپتوفان به تریپتامین
 فنیل‌آلانین به فنتیل‌آمین
 تیروزین به تیرامین
 هیستیدین به هیستامین
 سرین (اسید آمینه) به اتانول‌آمین
 اسید گلوتامیک به گاما آمینوبوتیریک اسید
 لیزین به کاداورین
 آرژینین به agmatine
 اورنیتین  به پوترسین
 ۵-هیدروکسی تریپتوفان به سروتونین
 لوودوپا به دوپامین

برخی دیگر از فرآیندهای کربوکسیل‌زدایی چرخه اسید سیتریک عبارتند از: 
 پیرویک اسید به استیل-کوآ (همچنین ببینید pyruvate decarboxylation)
 اگزالوسوکسینیک اسید به آلفا-کتوگلوتاریک اسید
 آلفا-کتوگلوتاریک اسید به سوکینیل-کوآ.

منابع

واکنش‌های جانشینی