دنیای سینمایی مارول

دنیای سینمایی مارول  (؛ ) یک فرنچایز چندرسانه‌ای آمریکایی و دنیای داستانی  مشترک است که بر مجموعه‌ای از مارول  تولیدشده توسط مارول استودیوز متمرکز شده‌است. فیلم و سریال های آن در زمین ۱۹۹۹۹۹ مارول قرار دارند. فیلم‌ها بر پایه  شخصیت‌هایی ساخته شده‌اند که در کتاب کامیک آمریکایی منتشرشده توسط مارول کامیکس  و در زمین ۶۱۶ مارول حضور دارند همچنین گاهی در این فیلم ها از زمین ۱۶۱۰(نهایی) مارول الهام گرفته شده است مانند سیاه پوست بودن نیک فیوری مانند نسخه زمین ۱۶۱۰ او . این فرنچایز همچنین شامل سریال‌های تلویزیونی، فیلم‌های کوتاه، سریال‌های دیجیتال و ادبیات است. دنیای مشترک، همانند دنیای ۶۱۶ (اصلی) مارول در کتاب‌های کمیک، با تقاطع عناصر داستانی، تنظیمات، بازیگران و شخصیت‌های مشترک ایجاد شد.

مارول استودیوز فیلم‌های خود را در گروه‌هایی به نام «فازها» منتشر می‌کند که سه فاز اول به‌طور کلی به نام «حماسه ابدیت» و سه فاز بعدی به نام «حماسه چندجهانی» شناخته می‌شوند. نخستین فیلم MCU، مرد آهنی (فیلم ۲۰۰۸) (۲۰۰۸)، فاز اول را آغاز کرد که در سال ۲۰۱۲ در فیلم متقاطع انتقام‌جویان (فیلم ۲۰۱۲) به اوج خود رسید. فاز دوم با مرد آهنی ۳ (۲۰۱۳) آغاز شد و با مرد مورچه‌ای (۲۰۱۵) به پایان رسید. فاز سوم با فیلم کاپیتان آمریکا: جنگ داخلی (۲۰۱۶) آغاز شد و با مرد عنکبوتی: دور از خانه (۲۰۱۹) به پایان رسید. فاز چهارم با بیوه سیاه (۲۰۲۱) آغاز شد و با پلنگ سیاه: واکاندا تا ابد (۲۰۲۲) به پایان رسید. مرد مورچه‌ای و زنبورک: شیدایی کوانتومی (۲۰۲۳) فاز پنجم را آغاز می‌کند که با تاندربولت‌ها (۲۰۲۴) به پایان می‌رسد و فاز ششم با چهار شگفت‌انگیز (۲۰۲۴) آغاز می‌شود. فاز شش و «حماسه چندجهانی» با انتقام‌جویان: سلسله کانگ (۲۰۲۵) و انتقام‌جویان: جنگ‌های مخفی (۲۰۲۵) به پایان خواهند رسید.

تلویزیون مارول در سال ۲۰۱۳ دنیا را به شبکه تلویزیونی با مأموران شیلد در ای‌بی‌سی گسترش داد و سپس به تلویزیون اینترنتی در نتفلیکس و هولو و تلویزیون کابلی در فریفورم ادامه داد. آن‌ها همچنین مجموعه دیجیتالی  را تولید کردند. مارول استودیوز شروع به تولید مجموعه تلویزیونی خودش برای پخش در دیزنی پلاس پلاس کرد که با وانداویژن در سال ۲۰۲۱ به عنوان آغاز فاز چهارم شروع شد. MCU همچنین شامل کمیک‌هایی است که توسط مارول کامیکس منتشر می‌شوند، مجموعه‌ای از فیلم‌های کوتاه ویدیویی به نام  می‌باشد.

این فرنچایز از نظر تجاری موفق بوده و عموماً نقدهای مثبتی دریافت کرده‌است و پرفروش‌ترین فرنچایز فیلم تمام زمان‌ها است. این الهام‌بخش دیگر استودیوهای فیلم و تلویزیون برای تلاش برای ساخت جهان‌های مشترک مشابه است، و همچنین الهام‌بخش چندین پارک جاذبه موضوعی، یک نمایشگاه هنری، ویژه‌های تلویزیونی، کتاب‌های راهنما برای هر فیلم، چند بازی ویدیویی و تبلیغات است.

آماده‌سازی 
در سال ۲۰۰۵، مارول استودیوز تصمیم گرفت تا فیلم‌هایی مستقل بسازد و آن‌ها را از طریق پارامونت پیکچرز توزیع کند. پیش از این، این استودیو به همراه کلمبیا پیکچرز، نیولاین سینما و چند کمپانی دیگر از جمله فاکس قرن بیستم، اقدام به ساخت فیلم‌های ابرقهرمانی کرده بود. مارول از این پروژه‌ها سود کمی نصیبش می‌شد و در نظر داشت تا کنترل هنری بیشتری روی فیلم‌ها داشته باشد و در کنار آن پول بیشتری از توزیع فیلم‌ها دربیاورد. کوین فایگی، رئیس مارول استودیوز، به این نتیجه رسید که به جز مرد عنکبوتی، مردان ایکس و چهار شگفت‌انگیز، که حق ساخت فیلم‌هایشان به ترتیب در اختیار سونی و فاکس بود، مارول هنوز حق ساخت فیلم‌های شخصیت‌هایی که هستهٔ اصلی انتقام‌جویان را تشکیل می‌دهند را داراست. فایگی رؤیای ساخت یک دنیای سینمایی مشترک را در سر داشت، شبیه دنیایی که استن لی و جک کربی در دهه ۶۰ میلادی، در کمیک‌ها ایجاد کردند. برای تأمین بودجهٔ این پروژه، استودیو ۵۲۵ میلیون دلار از مریل لینچ کمک‌هزینه گرفت. طرح مارول این‌گونه بود که برای هر شخصیت یک فیلم جداگانه بسازد و بعد در یک فیلم تقاطعی، آن‌ها را دور هم جمع کند. این طرح بسیار موفقیت‌آمیز بود و اکنون دنیای سینمایی مارول بزرگ‌ترین فرنچایز سینمایی دنیاست.

فیلم‌ها

حماسه ابدیت 
فیلم‌های فاز اول تا سوم در مجموع با نام «حماسه ابدیت» (The Infinity Saga) شناخته می‌شوند.

حماسه چندجهانی 

فیلم‌های فاز چهارم تا ششم در مجموع به عنوان «حماسه چندجهانی» (The Multiverse Saga) شناخته می‌شوند.

آینده.

مجموعه‌های تلویزیونی 
 این فهرستی از مجموعه‌های تلویزیونی است که در تداوم با فیلم‌های منتشرشده در حماسه چندجهانی به صورت انحصاری از طریق دیزنی پلاس منتشر شده‌اند. برای سریال‌های پیشین، فهرست مجموعه‌های تلویزیونی دنیای سینمایی مارول را ببینید.

خط زمانی 

در طول فاز یک، مارول استودیوز برخی از داستان‌های فیلم‌های خود را با ارجاع به یکدیگر تنظیم کرد، اگرچه هیچ برنامهٔ بلندمدتی برای جدول زمانی دنیای مشترک در آن نقطه نداشت. داستان مرد آهنی ۲ شش ماه پس از وقایع مرد آهنی، و بر پایهٔ نظرات نیک فیوری تقریباً همزمان با ثور است. تعدادی از فیلم‌های مارول وان-شات نیز در مورد رویدادهای فیلم‌های فاز اول اتفاق می‌افتند، از جمله  (پیش از رویدادهای مرد آهنی ۲ و هالک شگفت‌انگیز) و  (پیش از رویدادهای از ثور)،  (پس از انتقام‌جویان)، و  (یک سال پس از رویدادهای کاپیتان آمریکا: نخستین انتقام‌جو).

به‌منظور ساده‌سازی جدول زمانی درون‌جهانی، فیلم‌های فاز دوم تقریباً در زمان واقعی مربوط به انتقام‌جویان تنظیم شدند: مرد آهنی ۳ حدود شش ماه بعد، در طول کریسمس می‌گذرد. ثور: دنیای تاریک یک سال بعد اتفاق می‌افتد، و کاپیتان آمریکا: سرباز زمستان دو سال بعد است. انتقام‌جویان: عصر اولتران و مرد مورچه‌ای در سال ۲۰۱۵، با گذراندن چندین ماه بین آن فیلم‌ها در دنیای داستانی مانند زندگی واقعی، فاز را به پایان رساندند. فیلم وان-شات درود برتو پادشاه پس از اتفاقات مرد آهنی ۳ می‌گذرد.

برای فاز سوم، کارگردانان، برادران روسو، می‌خواستند به استفاده از زمان واقعی ادامه دهند، بنابراین کاپیتان آمریکا: جنگ داخلی یک سال پس از عصر اولتران آغاز می‌شود، و انتقام‌جویان: جنگ ابدیت دو سال پس از آن. براد ویندرباوم، تهیه‌کننده، گفت که فیلم‌های فاز سه در واقع «روی همدیگر اتفاق می‌افتند» و همانند فاز اول «در هم قفل نمی‌شوند»، و پلنگ سیاه (فیلم ۲۰۱۸) و مرد عنکبوتی: بازگشت به خانه به ترتیب یک هفته و چند ماه پس از جنگ داخلی آغاز می‌شوند؛ ثور: رگناروک چهار سال پس از دنیای تاریک و دو سال پس از عصر اولتران، تقریباً همزمان با جنگ داخلی و بازگشت به خانه آغاز می‌شود. دکتر استرنج طی یک سال تمام اتفاق می‌افتد و با دیگر فیلم‌های MCU «به‌روزشده» به پایان می‌رسد. مرد مورچه‌ای و زنبورک نیز دو سال پس از جنگ داخلی و کمی پیش از جنگ بی‌نهایت اتفاق می‌افتد. و هر دو نگهبانان کهکشان و دنباله آن بخش ۲ به صراحت در سال ۲۰۱۴ تنظیم شده‌اند، که فایگی معتقد بود فاصله‌ای چهار ساله بین بخش ۲ و جنگ ابدیت ایجاد می‌کنند. پس از جنگ بی‌نهایت، برادران روسو گفتند که فیلم‌های آینده لزوماً بر پایهٔ زمان واقعی تنظیم نمی‌شوند، زیرا «راه‌های بسیار مبتکرانه‌ای وجود دارند که داستان می‌تواند از اینجا به کجا برسد»، و هر دو فیلم مرد مورچه‌ای و زنبورک و کاپیتان مارول در خط زمانی زودتری تنظیم شدند، که دومی در سال ۱۹۹۵ می‌گذرد. انتقام‌جویان: پایان بازی اندکی پس از جنگ ابدیت آغاز می‌شود و پس از یک پرش زمانی پنج‌ساله در سال ۲۰۲۳ به پایان می‌رسد. این امر تاریخ چندین فیلم دیگر را چنین تنظیم می‌کند: انتقام جویان در سال ۲۰۱۲؛ ثور: دنیای تاریک در سال ۲۰۱۳؛ نگهبانان کهکشان در سال ۲۰۱۴؛ دکتر استرنج در حدود ۲۰۱۷؛ مرد مورچه‌ای و زنبورک در ۲۰۱۸ پیش از جنگ بی‌نهایت؛ و مرد عنکبوتی: دور از خانه هشت ماه پس از پایان بازی در سال ۲۰۲۴.

جستارهای وابسته 
 فهرست فیلم‌ها بر پایه نشریات مارول کامیکس
 فهرست مجموعه‌های تلویزیونی دنیای سینمایی مارول
 دنیای توسعه‌یافته دی‌سی

پانویس

یادداشت‌ها

منابع

پیوند به بیرون 
 دنیای سینمایی مارول در باکس آفیس موجو

 
استمرار (ادبیات داستانی)
اسطوره‌شناسی مصنوعی
دنیای‌های خیالی
فرانشیزهای رسانه گروهی معرفی‌شده در ۲۰۰۸ (میلادی)
فرانشیزهای مارول انترتینمنت
فیلم‌های دنیای سینمایی مارول
مارول استودیوز
معرفی‌شده‌های ۲۰۰۸ (میلادی)
ویکی‌سازی رباتیک