سد بارزو

سد شیروان در ۴۰ کیلومتری شمال شهر شیروان در خراسان شمالی قرار گرفته است.

سد شیروان یا سد بارزو یک سازه ساختمانی در شیروان در ایران است. این سد در استان خراسان شمالی، در شمال شرقی کشور و ۶۰۰ کیلومتری شرق تهران پایتخت ایران واقع شده است. سد شیروان در ارتفاع ۱۴۱۳ متری از سطح دریا قرار گرفته است. این سد در سال ۱۳۸۰ با هدف مشروب ساختن شهرستان شیروان و حومه ساخته شده است. و در سال ۱۳۸۱به منظور ذخیره کردن آب ناشی از سیلاب های فصلی، جهت تامین قسمتی از آب آشامیدن و کشاورزی اراضی به مرحله  بهره برداری رسید. این سد بر روی رودخانه قلچق بنا شده است. توان ذخیره سازی آن ۹۲ میلیون متر مکعب و با سطح ایمنی پایدار۸.۵ میلیون متر مکعب میباشد که چهارمین سد استان خراسان شمالی محسوب میگردد.

شهرستان شیروان، به عنوان دومین شهرستان پرجمعیت خراسان شمالی، از طریق این سد آب مورد نیاز خود را تامین میکند. این شهرستان دارای ۱۴منبع ذخیره آب است. در برخی شرایط به دلایل اقلیمی، حجم آب رودخانه و ذخیره آب سد کاهش مییابد و موجب کم آبی یا خشکسالی میگردد که در چنین مواردی مشکل آب آشامیدنی مردم همیشه به وسیله ظرفیتهای ذخائر موجود زیر زمینی تامین میشود. در برخی شرایط فصلی نیز آب رودخانه و ذخیره سد با افزایش آب روبرو میشود که باعث سیل و گل آلود شدن آب میگردد. فرماندار شیروان گفت: «طبق پیش بینی‌ ها از وضعیت اقلیمی منطقه، خشکسالی‌ها رو به افزایش است که این روند قطعا نگرانی و مشکلاتی را به‌وجود خواهد آورد. به همین دلیل امروز حفاظت از منابع آب، یک وظیفه همگانی است و ما باید برنامه ریزی درست داشته باشیم تا دچار بحران‌ کم آبی نشویم.»

زمین‌های اطراف این سد عمدتاً تپه‌ایی است، اما شرق آن کوهستانی است، بطوریکه سد در یک دره واقع شده است. در حوالی سد شیروان، جمعیت بسیار کمی ساکن هستند بطوری‌که پراکندگی آن در هر کیلومتر مربع یک نفر را تشکیل میدهد. نزدیکترین جامعه کوچک در این منطقه مربوط به فردی به نام نظر محمد است که در ۱۳ کیلومتری شمال سد زندگی می‌کنند. نواحی اطراف سد را عمدتاً چمن‌زارها و مراتع تشکیل می‌دهند.

شرایط اقلیمی دراین منطقه، سرد و خشک محسوب می‌شود. متوسط ​​دمای آ‌ن در سال، ۱۳ درجه سانتی‌گراد است و گرمترین ماه، ژوئیه است که متوسط ​​دما ۲۸ درجه سانتی‌گراد و سردترین ماه سال، ژانویه با منفی ۶ درجه سانتی‌گراد میباشد. میانگین بارندگی سالانه، ۴۴۶ میلی‌متر و مرطوب‌ترین زمان، ماه مارس است که میزان بارش در آن ۱۰۱ میلی متر است. خشک‌ترین ماه سال نیز، سپتامبر است که میزان بارندگی در آن ۳ میلی‌متر می‌باشد.

منابع 

سدهای ایران
استان خراسان شمالی
ایستگاه‌های برق‌آبی در ایران
بارزو
سدهای قوسی
مخزن‌های سد در ایران