قره‌باغ کوهستانی

قره‌باغ کوهستانی ،  منطقه‌ای محصور در خشکی با مساحتی حدود ۴٬۴۰۰ کیلومتر مربع در قفقاز جنوبی و در جنوب شرقی کوه‌های قفقاز کوچک واقع شده‌است. این منطقه در تقسیمات کشوری جمهوری آذربایجان، بخشی از استان قره‌باغ علیا است و توسط خاک اصلی جمهوری آذربایجان محصور شده است. بزرگ‌ترین شهر و مرکز سیاسی ناگورنو قره‌باغ، شهر استپاناکرت است و شهر شوشی مرکز فرهنگی آن است.

نام 
نام «قره‌باغ» برای نخستین‌بار می‌توان آن را در کتاب حمدالله قزوینی تاریخ‌نویس در سدهٔ ۸ ه‍.ق مشاهده کرد.

نام منطقه در سنگ‌نبشتههای اورارتو (دوران پادشاهی آیرارات) به صورت‌های «آرداخونی» یا «اوردخینی» و «اوردخه» قید شده‌است که نام آرتساخ از آن مأخوذ است و سرزمینی به این نام در هزارهٔ اول پیش از میلاد جزو پادشاهی آیرارات و سپس یرواندیان (دودمان اروندی) قرار داشت.
استرابون در (کتاب جغرافیای) خود قسمت سمت راست رود کورا (محل کنونی قره‌باغ) را با نام «ارخیستینا» (Orkhistene) به عنوان یک استان ارمنستان بزرگ-(ارمنستان = هایاستان) دانسته که به خاطر سوارکارانش شهرت داشته‌است.

در زمان سلطهٔ حکومت روسیه شوروی واژهٔ «کوهستانی»  به آن افزوده شده و نام این منطقه به منطقهٔ «قره‌باغ کوهستانی»  تبدیل شده‌است.

استان خودمختار قره‌باغ کوهستانی 
در دورهٔ اتحاد جماهیر شوروی، «استان خودمختار قره‌باغ کوهستانی» یکی از بخش‌های خودمختار جمهوری آذربایجان بود که شامل شش شهرستان به نام‌های مارتاکرت, مارتونی, شوشی, آسکران و هادروت و شهر استپاناکرت بود.

جستارهای وابسته 
 آرتساخ
 جمهوری قره‌باغ
 قره‌باغ
 استان قره‌باغ علیا

منابع 

 
 
 
 
 

 

جمهوری آرتساخ
روابط ارمنستان و جمهوری آذربایجان
زیربخش‌های جمهوری آذربایجان
قفقاز
مناطق تاریخی در آذربایجان
مناطق تقسیم‌شده
منطقه‌های تاریخی
درون‌بوم‌ها و برون‌بوم‌ها