جشنواره فیلم کوتاه نهال

جشنوارهٔ فیلم کوتاه نهال جشنواره‌ای دانشجویی و مختص فیلم‌های کوتاه است که هرساله توسط دانشجویان رشتهٔ سینمای دانشگاه هنر تهران تحت نظر معاونت فرهنگی و اجتماعی دانشگاه هنر برگزار می‌شود. این جشنواره میزبان فیلم‌های کوتاه دانشجویان، از تمام رشته‌های دانشگاهی کشور است. از اهداف این جشنواره که از سال ۱۳۸۲ آغاز به کارکرده، ایجاد فضایی مناسب برای ارائهٔ آثار کمتر دیده شده و توجه به دغدغه‌ها و سلیقه‌های گوناگون دانشجویان است. از سال ۱۳۹۲ در مراسم افتتاحیهٔ این جشنواره آیینی برای بزرگداشت یکی از پیشکسوتان سینمای حرفه‌ای ایران برگزار شده و از آن زمان تاکنون از رضا نبوی، کامران شیردل، علی حاتمی، سهراب شهیدثالث، محمدحسین فرج، علی لقمانی و بهرام دهقانی تقدیر و تمجید شده است.

تاریخچه 
پس از برگزاری نخستین و تنها دورهٔ جشنواره‌ای تحت عنوان «فستیوال جامع دانشگاه هنر»، دانشجویان ورودی سال ۱۳۸۲ به علت پذیرفته نشدن فیلم‌هایشان در جشنواره، اعتراض خود را با معاونت وقت دانشجویی و فرهنگی دانشگاه، سیدمحسن هاشمی، در میان گذاشتند. او پیشنهاد برگزاری جشنوارهٔ تازه‌ای را داد. با استقبال دانشجویان از این پیشنهاد، نخستین دورهٔ جشنوارهٔ نهال، در سال ۱۳۸۲، توسط دانشجویان سال اولی برگزار شد. از سال بعد دو اصل در این جشنواره نهادینه شد. اول این بود که عوامل و شرکت‌کنندگان باید دانشجو باشند (به جز داوران) و دوم این که جشنواره باید توسط دانشجویان سال دومی برگزار شود.
در نهایت نام جشنواره به پیشنهاد یکی از دانشجویان ورودی ۸۲ (علی محفوظی‌نژاد)، «نهال» نامیده شد و دورهٔ اول با حضور یازده فیلم برگزار گردید. دورهٔ هفدهم جشنوارهٔ نهال به دبیری عماد حسینی فرد از 5 خرداد تا 12 خرداد 1400 به علت پاندمی کرونا به صورت آنلاین و در پلتفرم وُدیو برگزار شد.

جوایز جشنوارهٔ نهال 
 بهترین فیلم داستانی
 بهترین فیلم مستند
 بهترین انیمیشن
 بهترین فیلم تجربی
 بهترین فیلم سال اولی
 بهترین فیلم از نگاه تماشاگران
 بهترین فیلمنامهٔ ساخته نشده
 بهترین کارگردانی
 بهترین فیلمبرداری
 بهترین فیلمنامه
 بهترین تدوین
 بهترین بازیگر زن
 بهترین بازیگر مرد
 بهترین چهره‌پردازی
 بهترین موسیقی
 بهترین طراحی صحنه
 بهترین صدا
 بهترین طراحی لباس
 جایزهٔ ویژهٔ هیئت داوران
 جایزهٔ آکادمی نهال
 بهترین پوستر
 بهترین عکس

دوره‌های برگزاری جشنواره نهال

نهال اول (۱۳۸۲)

نهال دوم (۱۳۸۳)

نهال سوم (۱۳۸۴)

نهال چهارم (۱۳۸۵)

نهال پنجم (۱۳۸۶)

نهال ششم (۱۳۸۷)

نهال هفتم (۱۳۸۹)

نهال هشتم (۱۳۹۰)

نهال نهم (۱۳۹۱)

نهال دهم (۱۳۹۲)

نهال یازدهم (۱۳۹۳)

نهال دوازدهم (۱۳۹۴)

نهال سیزدهم (۱۳۹۵)

نهال چهاردهم (۱۳۹۶)

نهال پانزدهم (1397)

نهال شانزدهم (1398)

نهال هفدهم (1399)

نهال هجدهم (1400)

آیین بزرگداشت در جشنواره نهال

نهال دهم (۱۳۹۲): بزرگداشت رضا نبوی

نهال یازدهم (۱۳۹۳): بزرگداشت کامران شیردل 
بی شک یکی از بهترین اتفاقات نهال یازدهم، برگزاری بزرگداشت یکی از برترین کارگردانان ایران، کامران شیردل بود. به گفتهٔ بهرام عمرانی مسئول بزرگداشت: "بحث برگزاری بزرگداشت برای آقای شیردل به افتتاحیه نهال دهم برمی گردد، در واقع آبان ۹۲. در آن زمان مطرح شد که سال بعد، برای چه کسی بزرگداشت بگیریم و هم‌زمان من و علیرضا قاسمی (دبیر یازدهمین جشنواره) نظرمان روی یک نفر بود. کامران شیردل.
سرانجام با اعلام رضایت کامران شیردل، در روزهای برگزاری نهال یازدهم و در یک سانس ویژه، منتخبی از آثار ایشان پخش شد.
بزرگداشت در اختتامیهٔ یازدهمین جشنوارهٔ نهال برگزار شد. مراسم با گزارشی از چگونگی ترمیم مستند «اون شب که بارون اومد» شروع شد، با صحبت‌های شهاب الدین عادل (ریاست دانشکده سینما و تئاتر) در مورد کارنامه هنری کامران شیردل ادامه یافت و پس از آن رخشان بنی اعتماد و کیانوش عیاری دربارهٔ کامران شیردل صحبت کردند.
در ادامه پیام صوتی ای که از طرف امیر نادری برای این بزرگداشت فرستاده شده بود، پخش شد؛ که موجب تشویق بسیار حضار گردید.
"کامران شیردل یکی از پایه‌گذاران اصلی سینمای مدرن ایران است… یکی از آدم‌هایی بود که با ریسکی که کرد و داستان‌هایی که آورد توی فیلم‌های داکیومنتری اش یا فیلم‌های نیمه داستانی اش، خیلی راه رو باز کرد در اون موقع، کامران شیردل در واقع یک قربانی بزرگ هنر مدرن ایران است. کسی است که هر روز هر دقیقه هر ثانیه به سینما فکر کرده ولی شانس ساختنش کم براش پیش اومد. حالا به هر دلیلی! که امیدوارم که این را جبران کند که مطمئنم می‌کند! چون کامران اگر فیلم نساخته آدم ساخته. اگر فیلم نساخته به خیلی‌ها راهنمایی کرده. من به شخصه از "موسیو کامران" خیلی یادگرفتم. اون واقعاً چشم من را به هنر مدرن باز کرد… همیشه خودم را مدیونش می دونم و خیلی هم ازش ممنونم. مطمئنم خیلی‌های دیگه هم از کامران یادگرفتند. و کامران حقش خیلی بیشتر از این‌ها بود در سینمای ما؛ ولی متأسفانه شاید نتونست به اون چیزی که می‌خواست برسه…"
در پایان، مراسم بزرگداشت کامران شیردل با پخش کلیپی از آثار ایشان به کار خود خاتمه داد.

نهال دوازدهم (۱۳۹۴): بزرگداشت علی حاتمی

نهال سیزدهم (۱۳۹۵): بزرگداشت سهراب شهید ثالث 
مراسم بزرگداشت سهراب شهید ثالث در افتتاحیهٔ جشنواره به تاریخ سه‌شنبه ۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۵ برگزار شد.
آیدین آغداشلو در ابتدای سخنرانی، از سهراب شهید ثالث در کنار ابراهیم گلستان و شمیم بهار به عنوان مهم‌ترین آدم‌های زندگی‌اش اسم برد. شهید ثالث را «بی‌نهایت حساس» و «بسیار درست» توصیف کرد و ذهنش را انباشته از «استعداد و هنر و خلاقیت و کار و شعور و سواد» دانست. آغداشلو به مهم‌ترین وجه انسانی شهید ثالث یعنی «شفقت» او اشاره کرد و سراغ این شفقت را در فیلم‌هایش گرفت. او سپس افزود: «سهراب شهید ثالث به معنای درست کلمه آغازگر سبک و رفتار و بیان و معنا و ذهنیه که با خودش اومد. با خودش آورد؛ ولی این (...) فقط در قالب چند فیلم خلاصه نمیشه. اون یک معنایی رو با خودش آورد که در زمان خودش درست درک نشد.» آغداشلو در انتها سهراب شهید ثالث را بنیانگذار و پایه‌گذار نحوه‌ای از سینما دانست که پیش از او به این صورت نبود.

محمود دولت‌آبادی، سخنرانی‌اش را با خواندن قسمتی از مرثیه‌ای که دربارهٔ سهراب شهید ثالث در سال ۱۳۷۷ نوشته و در کتاب بزرگداشت نهال بازچاپ شده شروع کرد و او را «سرآغاز سلامت در سینمایی» دانست که «حرف پر غوغا و تهی‌وار و نامربوط خودش رو در ریخت و زبان لمپن‌ها بیان می‌کرد.» دولت‌آبادی به فراگیر بودن لمپنیزم در سینمای ایران در آن سال‌ها اشاره کرد و سهراب شهید ثالث را کشف‌کنندهٔ «ریتم زندگی واقعی مردم ما در اعماق» دانست، کسی که توانست آن ریتم را بروز دهد. سپس سهراب را از جمله کسانی خواند که به ناروا بر آن‌ها «جفا روا شده». دولت‌آبادی افزود سهراب و امثال او می‌توانستند در کشور بمانند و به حای رانده شدن، نگه‌داری بشوند.

امیر نادری نیز در پیامی صوتی شهید ثالث را صاحب کاراکتری عجیب و کارگردانی فوق‌العاده و در هرمورد کاملاً اوریجینال توصیف کرد و او را پدر واقعی سینمای مدرن ایران و از به‌وجودآورندگان سینمای مدرن آلمانِ آن زمان (انتهای دههٔ ۷۰ و ابتدای دههٔ ۸۰ میلادی) دانست.
در پایان مراسمِ بزرگداشت از خانوادهٔ شهید ثالث تقدیر به عمل آمد.

بخش‌هایی از مراسم بزرگداشت سهراب شهیدثالث در گزارش ویژهٔ سیزدهمین جشنوارهٔ نهال در شمارهٔ اول مجلهٔ پدیدار موجود است.

نهال چهاردهم (۱۳۹۶): بزرگداشت محمدحسین فرج 
 جشنوارهٔ نهال: گزارش مراسم بزرگداشت محمدحسین فرج

نهال پانزدهم: بزرگداشت علی لقمانی و برگزاری هفته فیلم ناصر تقوایی

نهال شانزدهم (1397): بزرگداشت بهرام دهقانی 
آیین افتتاحیه به بزرگداشت مقام هنری بهرام دهقانی تدوینگر باسابقه سینما و مدرس دانشگاه اختصاص داشت  که در این راستا علاوه بر پخش کلیپی از فیلم‌هایی که او آن‌ها را تدوین کرده است، فیلمی از اظهارنظر برخی از سینماگران، بازیگران و کارگردانان درباره این هنرمند پخش شد.

سپس با حضور رسول صدرعاملی، غلامرضا آزادی و فریدون جیرانی از بهرام دهقانی تقدیر شد و او بعد از دریافت لوح تقدیرش گفت: همواره از جریان تجربی و آکادمیک سینما چیزهایی زیادی یاد گرفته‌ام و هیچ‌گاه در دوران کار حرفه‌ای این دو را از هم جدا ندانسته و نمی‌دانم.

ورکشاپ‌های جشنواره نهال 
جشنواره نهال هر ساله چند ورکشاپ تخصصی در حوزهٔ سینما با حضور اساتید و پیشکسوتان سینمای کشور برگزار می‌کند.

کارگاه‌های نهال دوازدهم (۱۳۹۴) 
 فرهاد توحیدی - فیلمنامه‌نویسی
 احمد الستی - فیلم تجربی
 محمد آلادپوش - شناخت لنزها
 امیر اثباتی - «طراحی» صحنه در برابر طراحی «صحنه»
 شهرام مکری - روش‌های شخصی فیلمسازی
 مهرداد اسکویی - روش‌های شخصی فیلمسازی

کارگاه‌های نهال سیزدهم (۱۳۹۵) 
 سعید عقیقی - «فیلمنامه‌نویسی: تمرین یا توهم؟»
 محمدرضا دلپاک و رضا گدازگر - «صدا در سینما»
 عباس گنجوی - «تدوین»
 محسن امیریوسفی - بررسی قالب مستند-داستانی و نگاهی به نقش نابازیگر در سینما
 جرارد کوران و رامتین شهبازی - سینمای تجربی اروپا
محمود رحمانی - سینمای تجربی، از ایده تا کارگردانی

کارگاه‌های نهال چهاردهم (۱۳۹۶) 
 فیلیپ تریر هرمان - «زبان شخصی در ویدئوآرت»
 بهرام دهقانی - «کارگاه عملی تدوین»
 سینا کرمانی‌زاده - «شناخت نور برای همه»

کارگاه های نهال پانزدهم 
 مایکل هامون - فیلمسازی بداهه
 محمد شیروانی - فیلمسازی آلترناتیو
 پیمان یزدانیان - موسیقی فیلم
 کامران حیدری - فیلمسازی آسان
 شهرام مکری - بررسی روند نگارش فیلمنامه هجوم

کارگاه‌های نهال شانزدهم (۱۳۹۸) 
 محمد نجاریان - «تدوین فیلم کوتاه»
 علی نجاریان - «مدیریت تولید فیلم کوتاه»
 رشید دانشمند و آرش قاسمی - «صدابرداری و صداگذاری فیلم»
 بیتا نصر - «طراحی لباس در فیلم کوتاه»
 حسین خوشبین - «فیلم برداری ۱۶ میلی متری»
 مایکل هامن - «یک تجربه؛ فیلم برداری تاریخی»
 فرانک گسنر - «دنیای انیمیشنی گسترش یافته»
 آیکه شوایکهارت - «درآمدی بر تولید ویدیو ۳۶۰ درجه»

جشنواره نهال در یک نگاه

پیوند به بیرون 
سایت رسمی جشنواره فیلم کوتاه دانشجویی نهال

جوایز یازدهمین جشنواره فیلم نهال در بخش‌های مختلف به برگزیدگان اهدا شد

کسب سه جایزه در دهمین جشنواره ی نهال توسط کارگردان سقزی

برگزیدگان نهمین جشنواره دانشجویی «نهال» معرفی شدند 

 گزارش ویژهٔ سیزدهمین جشنوارهٔ نهال (نهال ۹۵) و بزرگداشت سهراب شهیدثالث در شمارهٔ اول مجلهٔ پدیدار

رادیوفرهنگی: تقدیر از محمدحسین فرج پیشکسوت سینما (تصاویر)

منابع 

جشنواره‌های سینمایی ایران
جشنواره‌های هنری در ایران