گایاتری چاکراورتی اسپیواک

گایاتری چاکراورتی اسپیواک، (۲۴ فوریه ۱۹۴۲) نظریه‌پرداز ادبی و فیلسوف هندی ساکن امریکا است. وی استاد صاحب کرسی در دانشگاه کلمبیا است و عضو بنیانگذار انستیتو ادبیات تطبیقی و جامعه این دانشگاه است. او بیشتر به خاطر مقاله «آیا زیردستان می‌توانند سخن بگویند؟» که از متون پایه‌ای پسااستعماری به‌شمار می‌آید و ترجمه و مقدمه‌اش بر پایه کتاب «دربارهٔ دستور زبان‌شناسی» ژاک دریدا، شناخته شده‌است. وی در سال ۱۹۹۹ با انتشار کتاب نقدی بر نظریه پسااستعماری از این گرایش خارج شد.

برای بسیاری سبک نوشتاری و حتی استفاده از منابع تفکر غربی، در سنت پسااستعماری، همچنان همراهی با منطق استعمارگری و سرمایه‌داری جلوه می‌کند. اما برای اسپیواک مسئله بسیار بنیادی تر از این هاست چرا که او با تأکید بر نقد واسازیِ دریدا به این نکته اشاره دارد که اساساً سبکِ به ظاهر ساده و اصرار بر عدم استفاده از تئوری‌های به اصطلاح غربی، در دامن زدن به این توهم همدستی می‌کند که دنیا و جهان را به عنوانِ ابژهٔ پایدارِ دانشِ غربی بازنمایی و برساخته می‌کند. او به این فرایندِ برساختنِ تفسیری غالب از جهان، «جهان سازی» (Worlding) می‌گوید. به نظر او استعمار گران غربی هنگام مواجهه با شرق، به آن جا همچون لوح سفید یا زمینِ خالی ای می‌نگریستند که آماده است تا متنِ تفکر و پیشرفت غربی بر آن نوشته شود! او مارکس را به این خاطر نقد می‌کند که نظریهٔ ارزشش، کارِ موّلدِ زنانِ جهان سوم را نادیده می‌گیرد. فمینیسمِ غربی را متهم می‌کند به نادیده گرفتنِ گرفتاریِ زنانِ جهان سوم؛ و همچنین فوکو و دوگانهٔ دانش /قدرت او را به این دلیل سرزنش می‌کند که تقسیم کار بین‌المللی و امتدادِ استثمار کارگران جهان سوم در خانه و کارخانه را نادیده می‌گیرد. البته این دقتِ انتقادی در خوانش اسپیواک از دریدا نیز جلوه می‌کند، چرا که او، دریدا را هم به بدفهمیِ منطق سرمایه‌داری صنعتی که در جلد دوم سرمایهٔ مارکس تبیین شده‌است، متهم می‌کند.

ترجمه آثار 
 ناسیونالیسم، پسااستعماری و جهانی شدن در کتاب مطالعات فرهنگی، ترجمه شهریار وقفی پور، نشر تلخون.

پیوند به بیرون 
  دربارهٔ جنبش سبز ایران توسط حمید دباشی، از مجموعه هفته سبز (با زیرنویس فارسی)

منابع 

 

آمریکایی‌های بنگالی‌تبار
ادبیات پسااستعماری
استادان دانشگاه اهل هند
استادان دانشگاه کلمبیا
افراد زنده
پسااستعماری
پساساختارگراها
دانشمندان زن سده ۲۰ (میلادی) اهل هند
دانشمندان زن سده ۲۱ (میلادی) اهل هند
دانشمندان سده ۲۱ (میلادی) اهل هند
دانش‌آموختگان دانشگاه آیووا
دانش‌آموختگان دانشگاه کرنل
دانش‌آموختگان دانشگاه کلکته
دریافت‌کنندگان جایزه پادما بوشان
دریافت‌کنندگان جایزه گوگنهایم
زادگان ۱۹۴۲ (میلادی)
زنان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
زنان سده ۲۰ (میلادی) اهل فرانسه
زنان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
ساختارشکنی
فمینیست‌های اهل هند
فمینیست‌های پسامدرن
فیلسوفان اهل هند
فیلسوفان زن
فیلسوفان زن اهل هند
فیلسوفان سده ۲۰ (میلادی)
فیلسوفان سده ۲۰ (میلادی) اهل هند
فیلسوفان سده ۲۱ (میلادی)
فیلسوفان سده ۲۱ (میلادی) اهل هند
مارکسیست‌های اهل هند
مترجمان زن اهل هند
مترجمان ژاک دریدا
مترجمان سده ۲۰ (میلادی)
مترجمان سده ۲۰ (میلادی) اهل هند
مترجمان سده ۲۱ (میلادی)
محققان اهل کلکته
نویسندگان اهل ایالات متحده آمریکا
نویسندگان اهل کلکته
نویسندگان بنگالی
نویسندگان زن اهل ایالات متحده آمریکا
نویسندگان زن اهل بنگال غربی
نویسندگان زن اهل فرانسه
نویسندگان زن اهل هند
نویسندگان زن سده ۲۰ (میلادی)
نویسندگان زن سده ۲۰ (میلادی) اهل هند
نویسندگان زن سده ۲۱ (میلادی) اهل هند
نویسندگان زن هندی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
نویسندگان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
نویسندگان سده ۲۰ (میلادی) اهل هند
نویسندگان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
نویسندگان سده ۲۱ (میلادی) اهل هند
نویسندگان سیاسی اهل هند
نویسندگان سیاسی زن اهل هند
نظریه پست‌مدرن
نظریه‌پردازان ادبی
هندی‌تبارهای اهل ایالات متحده آمریکا
هندی‌های مهاجرت‌کرده به ایالات متحده آمریکا
نظریه‌پردازان انتقادی
فمینیست‌های مارکسیست