سپر (زمین‌شناسی)

سپر (Shield) در زمین‌شناسی به سرزمین‌های بسیار قدیمی که به‌صورت پیچیده و درهم بوده و در مقیاس وسیع حالت تحدب دارند گفته می‌شود. سپرها اغلب از نوع سنگ‌های دگرگون‌شده و پیچیده تشکیل یافته‌اند و گاهی توسط توده‌های بزرگ آذرین قطع شده‌اند. این زمین‌ها کمتر تحت تأثیر چین‌خوردگی قرار گرفته‌اند و رسوبات کمتری آن‌ها را پوشانده‌اند. سپرها مناطق پایداری هستند که به سمت بالا و پایین حرکتی ندارند و همچنین از نظر ایزوستازی نیز در حالت تعادل هستند.

مهم‌ترین سپرهایی که مربوط به پرکامبرین می‌باشند عبارتند از:
 سپر بالتیک: شامل مناطق مختلف اروپا (رشته‌کوه هبرید، اسکاتلند، توده آرموریکن و بوهم)
 سپر کانادا
 سپر آفریقا
 سپر گویان
 سپر برزیل
 سپر آمریکای جنوبی
 سپر هند
 سپر چین و سیبری
 سپر اسکاندیناوی

در چین، سیام و عربستان نیز مناطقی وجود دارند که از نظر تکتونیکی نیمه‌ثابت هستند.

منابع 

زمین‌ساخت صفحه‌ای
کراتون‌ها
اصطلاحات جغرافیا
واژگان زمین‌شناسی
واژگان زمین‌ریخت‌شناسی