تحلیف ریاست‌جمهوری ایران

تحلیف رئیس‌جمهور ایران پس از مراسم تنفیذ حکم او از سوی رهبر با حضور رئیس دیوان عالی کشور، اعضای شورای نگهبان قانون اساسی و رئیس قوه قضائیه انجام می‌گردد. در این مراسم که در مجلس شورای اسلامی انجام می‌گردد، رئیس‌جمهور منتخب بر طبق اصل ۱۲۱ قانون اساسی سوگند یاد می‌کند که همهٔ استعداد و صلاحیت خویش را در راه ایفای مسئولیت‌هایی که برعهده گرفته‌است، به کار گیرد و در پایان سوگندنامه را امضا می‌کند. تاکنون ۱۳ دوره مراسم تحلیف رؤسای جمهور منتخب برگزار شده‌است.

در شرایط عادی و نبود تعطیلی در روز مورد نظر، مراسم تحلیف ریاست جمهوری در روز ۱۴ مرداد هم‌زمان با سالگشت صدور تاریخی فرمان مشروطیت در ایران، انجام می‌شود.

رئیس‌جمهور بعد از مراسم تحلیف، طبق آئین‌نامه دو هفته زمان دارد تا نسبت به معرفی کابینه و برنامه وزرا به مجلس شورای اسلامی اقدام کند که پس از اعلام وصول در مجلس، به مدت یک هفته وزرا و برنامه‌هایشان در دست ارزیابی قرار خواهند گرفت.

ابوالحسن بنی‌صدر 
مراسم تحلیف ابوالحسن بنی‌صدر بعنوان اولین رئیس‌جمهور منتخب ایران (دوره اول)، در تاریخ ۳۱ تیر ۱۳۵۹ در مجلس اول شورای اسلامی برگزار شد. در آن دوره ریاست مجلس بر عهده اکبر هاشمی رفسنجانی و رئیس دیوان عالی کشور بر عهده سید محمد بهشتی بود. در این مراسم بنی‌صدر سخنرانی نکرد و صرفاً سوگند یاد کرد. در آن روز تغییر نام مجلس از شورای ملی به شورای اسلامی در دستور کار نمایندگان مجلس قرار داشت. به هنگام ورود بنی صدر اکثر نمایندگان از جای خود بلند نشدند و همچنان به بررسی طرح تغییر نام مجلس ادامه دادند. در ادامه پس از ادای سوگند رئیس جمهور، سیدمحمد بهشتی سخنرانی کرد و پس از اتمام سخنرانی او مجلس بلافاصله وارد بحث تغییر نام شد و اجازه سخنرانی به بنی صدر داده نشد. این دو موضوع باعث ناراحتی بنی صدر شد و از مراسم تحلیف به عنوان مراسم تخفیف یاد کرد. هاشمی رفسنجانی دلیل این سخن بنی صدر را بازگشت رئیس جمهور به افکار طاغوتی و عدم پایبندی نمایندگان به تشریفاتی اینچنینی بیان کرد.

محمدعلی رجایی 
مراسم تحلیف محمدعلی رجایی بعنوان دومین رئیس‌جمهور منتخب ایران (دوره دوم)، در روز ۲۶ مرداد ۱۳۶۰ و پس از مراسم تنفیذ برگزار شد. در آن زمان بهشتی رئیس دیوان عالی کشور و رفسنجانی رئیس مجلس وقت بودند. رجایی در بخشی از سخنرانی خود اظهار کرد:

سید علی خامنه‌ای 
مراسم تحلیف سید علی خامنه‌ای بعنوان سومین رئیس‌جمهور منتخب ایران (دوره سوم)، در ۲۱ مهر ۱۳۶۰ برگزار شد. در این مراسم سید عبدالکریم موسوی اردبیلی، قرآن را برای سوگند رئیس‌جمهور منتخب نگه داشته بود. وی در این مراسم گفت:

با انتخاب مجدد سید علی خامنه‌ای (دوره چهارم)، روز ۱۸ مهر ۱۳۶۴ مراسم تحلیف وی برگزار شد. وی در بخشی از سخنان خود عنوان کرد:

اکبر هاشمی رفسنجانی 
مراسم تحلیف اکبر هاشمی رفسنجانی به عنوان چهارمین رئیس‌جمهور منتخب ایران (دوره پنجم)، در ۲۶ مرداد ۱۳۶۸ در مراسم تحلیف شرکت کرد و سوگند خورد که پاسدار اسلام و ارزش‌های انقلاب باشد. رئیس‌جمهور در این مراسم اظهار گفت:

در سال ۱۳۷۲ هاشمی رفسنجانی دوباره به رئیس‌جمهوری (دوره ششم) برگزیده شد و مورخ ۱۳ مرداد ۱۳۷۲ در مراسم تحلیف شرکت کرد. هاشمی در سخنرانی‌اش بعد از ادای سوگند ابراز کرد:

سید محمد خاتمی 
مراسم تحلیف سید محمد خاتمی به عنوان پنجمین رئیس‌جمهور منتخب ایران (دوره هفتم)، در روز ۱۳ مرداد ۱۳۷۶ در مجلس شورای اسلامی انجام شد. وی در سخنرانی خود بیان کرد:

بعد از مجدد انتخاب خاتمی به عنوان رئیس‌جمهور ایران (دوره هشتم) که در سال ۱۳۸۰ محقق شد، وی در روز ۱۷ مرداد ۱۳۸۰ مراسم تحلیف خود را انجام داد. وی در بخشی از سخنرانی خود چنین مطالبی را ایراد کرد:

محمود احمدی‌نژاد 
مراسم تحلیف محمود احمدی‌نژاد به عنوان ششمین رئیس‌جمهور منتخب ایران (دوره نهم)، در روز ۱۵ مرداد ۱۳۸۴ در مجلس شورای اسلامی برگزار شد. وی در این مراسم گفت:

در سال ۱۳۸۸ محمود احمدی‌نژاد مجدداً رئیس‌جمهور منتخب مردم شد (دوره دهم). وی در روز ۱۴ مرداد ۱۳۸۸ مراسم تحلیف خود را برگزار کرد. از سخنان وی در این جلسه می‌توان اشاره کرد به:

حسن روحانی 

مراسم تحلیف حسن روحانی بعنوان هفتمین رئیس‌جمهور منتخب ایران (دوره یازدهم)، در تاریخ ۱۳ مرداد ۱۳۹۲ با حضور در مجلس شورای اسلامی برگزار شد. وی در بخشی از سخنان خود عنوان کرد:

مراسم تحلیف ریاست جمهوری حسن روحانی (دوره دوازدهم) در ۱۴ مرداد ۱۳۹۶ انجام شد. که در آن عبدالحمید اسماعیل‌زهی رهبر اهل سنت، محمدباقر قالیباف شهردار تهران، سید ابراهیم رئیسی تولیت آستان قدس رضوی و محمود احمدی‌نژاد رئیس‌جمهور اسبق ایران در آن حضور نداشتند.

سید ابراهیم رئیسی 

مراسم تحلیف سید ابراهیم رئیسی بعنوان هشتمین رئیس‌جمهور منتخب ایران (دوره سیزدهم)، ۱۴ مرداد ۱۴۰۰ در مجلس شورای اسلامی برگزار شد. رئیسی در این مراسم دولت خود را مدافع حقوق بشرخواند و از دیپلماسی با هدف لغو تحریم‌ها علیه ایران و بهبود روابط این کشور با کشورهای منطقه استقبال کرد. مقام‌های کشوری و لشکری و مهمان‌های خارجی از جمله روسای جمهوری افغانستان و عراق، نخست وزیران ارمنستان و الجزایر، رئیسان مجلس ترکیه، سوریه، نیجر، ازبکستان و تاجیکستان، رئیس سنای پاکستان، معاون رئیس جمهور ونزوئلا، وزیران امور خارجه بوسنی و هرزگوین، بولیوی، کویت، نیکاراگوئه و عمان و قائم مقام سیاست خارجی اتحادیه اروپا از جمله مهمانان این مراسم بودند.

واکنش 
یک روز پیش از این مراسم سازمان عفو بین‌الملل در توییت خود نوشت: «جنایات علیه بشریت» بر این مراسم سایه انداخته‌است، این سازمان خواستار انجام «تحقیقات کیفری» به دلیل نقش رئیسی در «جنایات علیه بشریت» در رابطه با «کشتار ۶۷» شده‌است.

متن سوگندنامه تحلیف

جستارهای وابسته 
 تنفیذ حکم ریاست جمهوری در ایران

منابع

پیوند به بیرون 
 یازده تنفیذ، یازده تحلیف و یازده رئیس‌جمهور تابناک

تاریخ جمهوری اسلامی ایران
مراسم‌های تنفیذ و تحلیف ریاست‌جمهوری در ایران
مجلس شورای اسلامی