Akroleina

Akroleina konposatu organikoa da CH2=CHCHO formula duena. Aldehido asegabeen artean sinpleena da. Likido kolorge eta usain garratzekoa da.

Prestakuntza 
Akroleina industrian prestatzen da propenoa oxidatuz metal oxidoen bidez katalisi heterrogeneoz.

CH3CH=CH2 + O2 → CH2=CHCHO + H2O

Glizerinatik abiatuz ere presta daiteke akroleina. Berau, 280 C-tara berotuta deskonposatu egiten da akroleina emanez.

(CH2OH)2CHOH → CH2=CHCHO + 2 H2O

Akroleina ere sintetiza daiteke formaldehidoaren eta azetaldehidoaren kondentsazioz.

HCHO + CH3CHO → CH2=CHCHO + H2O

Erabilera 
Akroleina narritatzailea denez arma kimiko gisa bailatu izan da. Frantziako armadak akroleina usatu zuen Lehen Mundu Gerran esku-granadak eta artileriako obusak betetzeko.

Egun biozida gisa baliatzen da uretako belar gaiztoak eta algak tratatzeko.

Akroleinak bi funtzio-talde dituenez, aukera hori baliatzen da hainbat sintesi kimikoetan, adibidez, metionina aminoazidoa sintetizatzeko.

Osasun-arriskuak 
Akroleina toxikoa da eta larruazalaren, begien eta arnasbideen narritatzaile bortitza.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Aldehidoak
Kimika industriala
Pestizidak
Arma kimikoak