Bolskan

Bolskan Iberiar Penintsulako suessetanien lurraldean kokatutako hiri bat zen, eta haien hiriburua ikerlari batzuen aburuz, Ebro ibaitik 65 km iparraldera, eta Iberiar Penintsulako Huesca hiri modernoaren gainean dagoena.

Terentius Varro C. pretore erromatarrak suntsitu zuen Vescetani herriaren lurraldea K.a. 179. urtean, eta iberiar hiria berriz eraiki zuen Osca izen berriarekin.

Bolskan ezaguna da bere txanpon zaharragatik, ugariak direnak.  Alde ganbilean gizon bizardun baten burua ikus daiteke, eskuinera begiratzen, eta alde ahurrean, zaldun bat lantzarekin eta  hiriaren izena.
  

Aurrealdean BON hizkiak agertzen dira. Aurrealdeko BON testu hau, baskoien lurraldeetatik kanpo, suessetanien bi txanpon-etxeetan aurki daiteke, Bolskan eta Sessars-eko txanpon-etxeen denarioetan alegia. Nuimanziako setioa egon zen aztarnen artean hiriaren txanpon asko aurkitu dira bertakoek, erromatarren aldean Numantiaren aurka borrokatu zirela seinale.

Esan ohi zen hiria, Estrabon edo Ptolomeo bezalako autore zaharren arabera, Iberiar Penintsulako ilergeteen herrikoa zela. Azken urteetan ordea, indarra hartu du tesiak, beste autore klasiko batetik abiatuta, Plinio Zaharra kasu, eta testigantza arkeologiko eta numismatikoetatik abiatuta, suessetanien herriarekin lotzen duena. Hauek hitz egiten zuten hizkuntza ez zen indoeuroparra baizik eta iberiarra ikertzaile batzuentzat eta antzinako euskal hizkuntza bat - akitaniera edo baskoien hizkuntzaren familiakoa- beste batzuentzat, eta, beraz, latinetik oso desberdina zen. Latina, penintsulako barnealdeko zelta edo zeltak bezala, indoeuropar hizkuntzen familiakoa zen. Erromatarren aurreko hizkuntza hartatik dator, seguruenik, hiriko ibaiaren izena, Isuela.

Bolskanen txanponak K.a. 37tik aurrera aldatzen dira, hiria Osca gisa birfundatzen denean. Une horretatik aitzinera, aurkian edo aurrealdean, OSCA inskripzio latinoa erakusten du eta ifrentzu edo atzealdea DOM. COS ITER. IMP.  Bolskan eta Osca hirien txanponak Britainiar Museoko iberiar txanpon-bildumen barruan daude

Gaur egun 
Revista de arqueología del Instituto de Estudios Altoaragoneses, arkeologiari buruzko aldizkari akademikoak Bolskan izena du.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Espainiako erromatar hiriak
Aragoiko historia
Huesca
Idazkera iberiarra
Numismatika
Idazkun baskoniko-iberiarrak