Claudia Paz y Paz

Claudia Paz y Paz Bailey (Guatemala, 1967) Giza eskubideen defendatzailea, zuzenbide penalean "cum laude" doktorea, akademikoa, epailea eta auzilaria.

Guatemalako Fiskal Nagusi ohia eta Ministerio Publikoa zuzendu zuen lehenengo emakumea. Ertamerika eta Mexikorako Justizia eta Nazioarteko Zuzenbide Zentroaren (CEJIL) zuzendaria da. Iniciativa de Liderazgo de la Justiciako kide aktiboa.

Ibilbidea

Epailea 
Guatemalan epaile zela, krimen antolatuaren kontrako hainbat kasu zuzendu eta epaitu zituen. Ondorioz, bere bizitzaren aurkako mehatxuak jaso zituen.

Fiskal Nagusia eta Ministerio Publikoaren burua (2010-2014) 
2010ean, Guatemalako Fiskal Nagusi izendatu zuten. Álvaro Colom lehendakaria zela kargua hartu zuen, lehenengo emakumea izanik. Otto Pérez Molinarekin ere karguan jarraitu zuen.

Ezaguna da Efraín Ríos Montt estatuburu ohiaren eta Dos Erres sarraskiaren egileen aurkako kasuengatik. Ministerio Publikoko Fiskal Nagusi gisa, Guatemalako gerra zibilean egindako sarraskiengatik giza eskubideen urratzaileak epaitu eta kondenatu zituen.

Agintaldiko lehen sei hilabeteetan aurreko hamarkadan baino droga trafikatzaile gehiago atxilotu zituzten, Los Zetas taldeko 90 bat kide. Bere gidaritzapean, Guatemalan gehien bilatzen ziren 10 pertsonetatik bost harrapatu zituzten. Bizitzaren aurkako delituen inpunitatea %30 jeitsi zuen eta emakumezkoen aurkako indarkeria kasu eta homizidioak 10 aldiz gehiago ebatzi ziren aurreko administrazio guztietan baino.

GIEI-ko Ikerlaria 
2014an, Ayotzinapako, Mexiko, 43 gazteen desagerpena ikertu zuen GIEI, ikertzaile independienten taldearekin batera, Giza Eskubideen Komisio Interamerikanoaren eskariz. 

2018an, Daniel Ortegaren gobernuan,Nikaraguan egondako istiluen kontrako errepresioak ikertu zituen taldearen parte izan zen.

OEA 
2017an, Dimentsio Anitzeko Segurtasun Idazkaria izendatu zuen OEA-k.

CEJIL-eko zuzendaria 
2018az geroztik, Ertamerika eta Mexikoko Programa zuzentzen du Justizia eta Nazioarteko Zuzenbidearen Zentroaren (CEJIL ), Sistema Interamerikanoaren aurrean giza eskubideak defendatzen dituen erakundea.

Sariak eta Aitorpenak 

 2011an, International Crisis Group "Bakearen bila" sarien tentuinguruan, AEBetako Estatu idazkariak, Hillary Clintonek, omendutako lau emakumeetako bat izan zen, gatazka egoeran dauden herrialdeetan gizarte baketsu, justu eta irekiak sustatzeagatik.
 2012an, Asociación de Estudios Latinomericanos (LASA) / Oxfam America Martin Diskin Memorial Lehiaketa lortu zuen, ikerketa zorrotza eta giza eskubideen aldeko aktibismoa uztartzeagatik.
 2012an, Forbes "Mundua aldatzen duten bost emakume boteretsuenen" artean izendatu zuen.
 2013an, BBC-ren 100 Emakume zerrendan sartu zen, baita eztabaidetan parte hartu ere. 
 2013an, Judith Lee Stronach Giza Eskubideen saria jaso zuen, The Center for Justice & Accountability elkartearen eskutik.
 2013ko Bakearen Nobel Sarirako hautagai izan zen.
 2013an, Espainiako Estutauak Orden Isabel la Catolica saria eskaini zion.
 2014an, Alemaniaren eskutik Cruz de Comendador de la Orden del Mérito jaso zuen.
 2014ko Washingtoneko Latinoamerikako Gaietarako Bulegoak (WOLA) emandako Giza Eskubideen Saria jaso zuen.
 2015ean, Civil Courage Prize jaso zuen.
 2015ea, Georgetowneko unibertitsatearen eskutik Zuzenbidean Honoris Causa jaso zuen.
 2016an, Outstandig Upstander Award jaso zuen, World Without Genocide-ren eskutik.

Erreferentziak

Kanpo estekak 
 In Pursuit of Peace: Claudia Paz y Paz Baley
 2014an, WOLA-k emandako saria jasotzean esandako hitzak

Fiskalak
Epaileak
Guatemalako giza eskubideen aldeko ekintzaileak
Guatemalako politikariak
Guatemalako Fiskal Nagusiak
Guatemalako abokatuak
Emakume abokatuak
Guatemalarrak
Emakume epaileak
Guatemalako epaileak
XX. mendeko emakumeak
XXI. mendeko emakumeak