Udaberri kantoi-hautsia

Udaberri kantoi-hautsia () Mario Benedetti idazle uruguaiarrak 1986an plazaratutako eleberria da. Hau da bere eleberri ezagunetariko bat. 1987an Amnistia Internazionala erakundeak, Bruselan, Golden Flame Prizek liburu horregatik eman zioten. Idazlearen erbestean idatzitako liburua da.

Argumentua 
Eleberria Uruguain kokatzen da, 1973ko estatu-kolpearen ondorengo diktadura militarraren garaian, eta elementu autobiografikoz beteta dago. Protagonista, Santiago, kartzelan dago, eta haren familia, berriz, Mexikon erbesteratuta.

Eleberrian bost pertsonaia nagusiek beren esperientzien berri ematen dute, beren kezkak, beldurrak eta gogoak azalduz elkarri ezagutuko ditugu. Norberak bere ikuspuntua, bere tonu eta estilo berezia erabiliz, beren bizitza erakutsiko digu. Gai asko jorratuko dituzte: injustizia, zapalkuntza, borroka, militantzia, espetxealdia, tortura, maitasuna, fideltasuna, traizioa... Hitz hauek behin eta berriro agertuko dira pertsonaien ahotan. Tonua, dena dela, aldatzen joango da: orain tonu serio nahiz poetikoan kontatuak, orain umore, ironia edo sarkasmo handiz azalduak, beti ere Benedettik berezko duen humanismo eta samurtasunaz zipriztinduak. Nolabait, eleberri honek erbestezko negu luze baten ondorengo udaberriaren etorrera ospatzen du, baina udaberri horrek hautsia du kantoi bat, hortik izenburua, eta pertsonaiek bertan islatzen den errealitate berrira egokitzen ikasi beharko dute.

Pertsonaia nagusiak 
Horrela aurkeztu ditu Aiora Jakak:
 Santiagok emazteari edo aitari idazten dizkion eskutitzen bidez adierazten ditu bere sufrimendu, gogoeta, itxaropen eta ametsak;
 Graciela, berriz, elkarrizketa bidez nahiz hirugarren pertsonan kontatutako narrazioen bidez deskribatzen zaigu;
 Beatriz, haurra, bederatzi bat urteko neskatila, helduen munduko kontzeptuak bere haur-ikuspegitik ulertzen saiatzen da barne-gogoeta samur bezain barregarrien bidez;
 don Rafaelek eguneroko moduko batean kontatzen ditu bere kezka eta arrangurak;
 Rolando, azkenik, lehenengo nahiz hirugarren pertsonan idatzitako kapituluen bidez ezagutzen dugu.

Euskarazko bertsioa 
Itzulpena Aiora Jakak egin zuen eta Literatura Unibertsala bilduman plazaratu zen 2018an.

Erreferentziak

Kanpo estekak 
 Aiora Jakak liburu honen itzulpenaz argitaratutako artikulua.
 Liburuaren inguruan Aiora Jakarekin elkarrizke EITBn.
 :Elvira Sastreren komentarioa Librotea webgunean.

Mario Benedettiren eleberriak
Uruguaiko eleberriak
Gaztelaniazko eleberriak
Euskaratutako liburuak
1986ko liburuak
2018ko liburuak