Eulalia Pérez Sedeño

Eulalia Pérez Sedeño (Asilah, Marokoko Protekturatu Espainiarra, 1954) filosofoa, ikertzailea eta irakaslea da. Espainiako Zientzia Ikerketen Kontseilu Nagusiaren (CSIC) Filosofia Institutuko Zientzia, Teknologia eta Gizarte Sailean zientzia, teknologia eta generoari buruzko ikerketa egiten du. 1993an Espainian generoari eta zientziari buruz argitaratu zen Emakumea eta Zientzia lehen ale berezia idatzi zuen.

Biografia 
Eulalia Pérez Sedeño Filosofian lizentziatu zen Madrilgo Unibertsitate Autonomoan (UAM), 1976an.

Lan ibilbidea 
Ikasketak amaitu eta hurrengo urtean Bartzelonako Unibertsitatean hasi zen lanean, Logika eta Zientziaren Filosofiako irakasle laguntzaile gisa. 1983ra arte egon zen han, eta gero, Madrilera itzuli zenean, Madrilgo Conplutense Unibertsitateko (UCM) irakasle aritu zen. 1985ean, UAMen doktoretza egin zuen, Antzinako Astronomiaren Historiari buruzko tesi batekin; zehazkiago, teoriak, esperientziak eta behaketak Antzinako Astronomian duten eginkizunari buruz. 1986an UCMn irakasle titular postua lortu zuen eta 1988an Cambridgeko Unibertsitatean ikerketa-egonaldi bat egin zuen, Geoffrey Lloyd irakasleak hartua. Garai hartan hasi zen antzinatasunari eta emakumeei buruzko ikerketa egiten. Urte horretan bertan Espainiara itzuli eta genero-ikasketak egiten hasi zen, Celia Amorósek generoari edo feminismoari eta antzinateari buruzko zerbait egiteko eskatu ziolako. 1989an hasi zen ARBOR: Ciencia, Pensamiento y Cultura aldizkariko Emakumea eta Zientzia zenbaki berezi ezaguna prestatzen. Azkenean, 1993an argitaratu zen, eta Espainian generoari eta zientziari buruz argitaratu zen lehena izan zen.

1994an Berkeleyko Kaliforniako Unibertsitatean zegoela, gero Zientzia, Teknologia eta Genero Ikasketak izenez ezagutu dena ikertzen hasi zen, eta 1995eko urrian Berkeleytik itzuli zenean, arlo horretan kongresu bat antolatzeko ekimena bultzatu zuen. Lehenengoa Madrilen egin zen 1996an, eta gero bi urtetik behin egin da Zientzia, Teknologia eta Generoari buruzko Iberoamerikako Kongresu gisa. Kongresua Espainian eta Iberoamerikako herrialde batean egiten da txandaka.

1999an Euskal Herriko Unibertsitateak (EHU) eskaintzen zuen Logika eta Zientziaren Filosofiako katedra lortu zuen, eta 2002an Euskal Herritik itzuli zen Filosofia Institutuan (CSIC) zerbitzu eginkizunetan sartzeko. Egoera horretan egon zen, CSICeko Ikerketa Irakasle plazaz jabetu zen arte, 2006ko ekainean.

2000. urtetik 2006. urtera, Espainiako Logika, Metodologia eta Zientziaren Filosofiaren Elkarteko buru izan zen, eta 2001. urtetik 2006. urtera Emakume Ikertzaile eta Teknologoen Elkarteko lehendakariordea izan zen. Halaber, Ikerketa Zientifiko eta Teknikoaren Zuzendaritza Nagusiko Ebaluazio eta Prospektibako Agentzia Nazionalaren (ANEP) Filologia eta Filosofia arloko koordinatzaile albokoa izan zen, ondoren Ekonomia eta Lehiakortasun Ministerioan (2005-2006). 2006 eta 2008 bitartean, Espainiako Zientzia eta Teknologiarako Fundazioko (FECYT) zuzendari nagusia izan zen.

Gero, Zientzia, Teknologia eta Generoko Ikerketa irakaslea izan da eta CSICeko Filosofia Institutuko Zientzia, Teknologia eta Gizarte Departamentuko zuzendaria. Red-Cátedra de Mujeres, Ciencia y Tecnología en Latinoamérica (2005eko urritik) erakundeko Kontseilu Aholku-emaileko kidea eta Carolina Fundazioko Kontseilu Editorialeko kidea da.

Ikerketa 
Pérez Sedeñoren ikerketen artean daude antzinako zientziaren eta zientzia-erakundeen historia; zientziaren filosofia; zientzia, teknologia eta gizartea (CTS); zientzia eta zientziaren, teknologiaren eta generoaren pertzepzioa eta komunikazioa. Esparru horretan, Espainiako eta nazioarteko hainbat proiektutan hartu du parte, eta hainbat ikerketa-proiektu zuzendu ditu, besteak beste:

 Ciencia y valores: el género en las teorías e instituciones científicas (1996-1999, CICYT finantzatua)
 De las teorías científicas a la cultura y práctica científico-tecnológicas (1999-2002, CICYT finantzatua)
 GENTEC: Género, tecnología y ciencia en Iberoamérica (2002-2004, OEI eta UNESCOk finantziatua) 
 La situación de las mujeres en el sistema educativo español y en su contexto internacional (2003, Hezkunza, Kultura eta Kirol Ministerioa)
 Los programas de formación y movilidad del personal investigador de flujo directo e inverso: problemas, retos y soluciones (Hezkunza, Kultura eta Kirol Ministerioa, 2005)
 Interacciones CTS en Ciencias Biosociales y Tecnologías Médicas (CICYT 2004-2006)
 Ciencias y tecnologías del cuerpo desde una perspectiva CTS (Hezkunza, Kultura eta Kirol Ministerioa) 2007-2009)
 Una situación singular, un universo por descubrir (CSIC, 2008-2009),
 Cartografías del cuerpo (Zizentzia eta Berrikuntza Ministerioa, 2010-2012)
 Visiones y versiones de las tecnologías biomédicas: gobernanza, participación pública e innovaciones ocultas (Ekonomia ea konpetibitatea Ministerioa, 2013-2015).

Sariak eta aintzatespenak 

 2001ean, Carmen de Burgos Dibulgazio Feministako IX. Saria jaso zuen, Malagako Unibertsitateak 1993tik ematen duen Ikusezintasuna eta kristalezko sabaia artikuluagatik.

Argitalpenak 
Hauexek dira bere argitalpen aipagarrienak:

 Ciencia, tecnología y valores desde una perspectiva de género (2005) Eulalia Pérez Sedeño Ed.
 Mujer y ciencia. La situación de las mujeres investigadoras en el sistema español de ciencia y tecnología (2008) lankidetzan Santesmases, M.J. y Alcalá, P-rekin
 Igualdad y equidad en ciencia y tecnología: el caso iberoamericano (2008) lankidetzan Amparo Gómez, Arborrekin 184
 Mitos, creencias, valores: cómo hacer más «científica» la ciencia; cómo hacer la «realidad» más real (2008), Isegoría 38 zk.
 Conocimiento e innovación (2009) M. Cimolirekin, eds. (Pensamiento Iberoamericano, 5. liburukia)
 Un Universo por descubrir: Género y astronomía en España (2010) lankidetzan Adriana Kiczkowski, Ed. Plaza y Valdésekin
 Lenguaje y ciencia (2011) Pablo Lorenzanorekin lankidetzan. liburuki tematikoa,  Árbor, revista de Ciencia, Pensamiento y Cultura, 187 liburukia,  747 zk. Consejo Superior de Investigaciones Científicas.
 Cuerpos y diferencias (2012) lankidetzan Rebeca Ibáñez Martínekin, Plaza y Valdés argitaletxea.
 Crossings on Public Perception of Biomedicine: Spain and European IIndicators (2012) lankidetzan María José Miranda Suárezekin. "Biomedicine" liburuko kapitulua, Chao Lin-ek editatua
 Cartografías del cuerpo: Biopolíticas de la ciencia y la tecnología (2014) lankidetzan Esther Mayoko Ortegarekin,  Feminismos bilduma, Cátedra argitaletxea.
 Las "mentiras" científicas sobre las mujeres (2017) lankidetzan S. García Dauderrekin, Catarata argotaletxea.

Erreferentziak

Ikus, gainera 
 Feminismo

Kanpo estekak 
 Federación Española para la Ciencia y la Tecnología
 Instituto de Filosofía
 Sociedad de Lógica, Metodología y Filosofía de la Ciencia

Filosofoak
Emakume filosofoak
Espainiako filosofoak
Irakasleak
Emakume irakasleak
Espainiako irakasleak
Ikertzaileak
Emakume ikertzaileak
Espainiako ikertzaileak
Katedradunak
Euskal Herriko Unibertsitateko katedradunak
Madrilgo Complutense Unibertsitateko irakasleak
XX. mendeko filosofoak
XXI. mendeko filosofoak