Errege Magoen gurtza (Velázquez)

Errege Magoen gurtza Diego Velázquezen mihise gaineko olio-pintura da . "1619" data du Ama Birjinaren oinean dagoen harri batean, eta Prado Museoan gorde da 1819an inauguratu zutenetik. Irudiak Erregeen gurtza erakusten du, Jesus Nazaretekoaren jaiotzako pasartea, Errege Magoen gurtza jaso zuenekoa.

Koadroaren historia 
Ez dakigu ziur nondik datorren Velázquezek 20 urte zituenean margotutako koadro hau, 1619an, nahiz eta azken zifra nahasia izan eta Beruetek 1617 irakurri zuen. Ainaudek iradoki zuen akaso Sevillako San Luis de los Franceses eskola jesuitarentzat margotu zuela, eta halaxe onartu du kritikaren parte handi batek; izan ere, beheko eskuineko angeluan agertzen den elurrak, Kristoren Pasioa aipatzen duenak, Frantziako erregeak zuen arantza-koroaren erlikiari erreferentzia izan ltieke. Jesuitak 1767an kanporatu ondoren, koadroa Francisco Brunarena izango zen, haren jabetzan Richard Twiss bidaiari ingelesak ikusi zuelako. 1819an Prado Museoan sartu zen, bilduma errealetik. 

Agian margolana handiagoa zen, eta bere hiru aldetik moztu zen, 1832ko Cayetano Palmaroliren litografia baten arabera. Konposizio zabalagoa du, eta, Enriqueta Harris eta Jonathan Brownen ustez, atseginagoa. Hala ere, ez dago aztarnarik baieztatzeko koadroa moztu egin dela Museoan sartu ondoren, eta Carmen Garridok egindako azterketa teknikoak ez du erakutsi egungoak baino handiagoa zenik, nahiz eta paisaia gutxi ikusten den, eta hasiera batean zabalagoa izan zitekeen. Palmaroliren litografia, azken batean, ustez galdutako zatien irudikapen bat izan liteke, koadroa aurretik ezkerrean ebakita zegoela sinestean oinarritua.

Ikonografia 

Margolanak Errege Magoen Gurtza irudikatzen du, tradizio kristauaren arabera hiru zirenak, eta, XV. mendetik aurrera, Baltasar arraza beltzeko gisa irudikatzen duena. Haur Jesusi hiru opari eskaintzen dizkiote: urrea errege gisa, intsentsua Jainko gisa, eta mirra gizon gisa, sorterriko izarrari esker jaio zela jakin ondoren. Hiru magoekin, Ama Birjinarekin eta Haurrarekin, Velázquezek San Jose eta morroi bat margotu zituen, eta horiekin mihisearen ia azalera guztia betetzen du, eta irekidura txiki bat baino ez dio uzten goiko ezkerreko angeluan dagoen paisaia krepuskularrari. Mariaren oineko sastrakak bere meditazioaren edukia aipatzen du, aurpegi birzentratuan eta barean adierazia.

Kanpo estekak 

Diego Velázquezen margolanak
Pradoko Museoaren margolan bildumak
Errege Magoak artean
Jesukristo agertzen den margolanak