Helga de Alvear Arte Garaikidearen Museoa

Helga de Alvear Arte Garaikidearen Museoa (lehen Helga de Alvear Centro de Artes Visual Fundazioa) Helga de Alvear galeristaren bilduma gordetzen da bertan. Cáceresen (Espainia) dago eta bertan Europako arte garaikideko bilduma pribatu osoena biltzen du, uneko artisten 3.000 lan baino gehiagorekin.

Helga de Alvear Fundazioak kudeatzen du. Irabazi asmorik gabeko kultur entitatea da, eta jabearen izena du. Horrez gain, Extremadurako Gobernuko erakunde publikoek eta pribatuek, Cáceresko Diputazio Probintzialak, Caceresko Udalak eta Extremadurako Unibertsitateak babesten dute, baita beste kide partikular batzuek ere.

Historia 
Galerista bilduma ezartzen saiatu zen Espainiako hainbat hiritan, besteak beste, Kordoban (hangoa baitzen bere senarra, Jaime de Alvear), Vigon eta Granadan. Helga de Alvear berak zioenez, kokalekua aurkitzeko prozesua zaila izan zen, harik eta Juan Carlos Rodríguez Ibarra Extremadurako presidentearekin egon zen arte, zeinek  Cáceresen obrak egiteko interesa agertu zuen. 2006an Alvear Fundazioaren bilduma kudeatzen hasi zen.

2003ko urtarrilaren 22an, orduan Extremadurako Juntako lehendakaria zen Helga de Alvear elkartearen arteko elkarrizketa horien ondorioz, Helga de Alvear andreak bere artelanak Cáceresen geratuko zirela baieztatu zuen. Bilduma Caceres hirian kontserbatzeko interesa elkarren artekoa izan zen, eta hantxe geratzea erabaki zen. Hala, galeristaren berrespen horretan bertan jakinarazi zen bilduma Etxe Handia deituriko eraikinean egongo zela, eta ziurrenik 2004an irekiko zela. Gainera, zentroa kudeatzeko fundazio publiko/pribatu bat egiteko aurreikuspena ere aipatu zen.

2010eko ekainaren 3an inauguratu zen Helga de Alvear Fundazioaren Ikusizko Arteen Zentroa, Cáceresen, lehen fasean, Emilio Tuñón Álvarezek eta Luis Moreno Mansillak zaharberritutako eraikin modernistan. Aldi horretan, ikusizko arteen zentro gisa, hamalau erakusketa egin ziren, galeristaren esku zeuden artelanen zati bat jendaurrean erakusteko, eta 800 bat artelanen erakusketa egin zen. Hamar urte horietan, 630 artistaren 1671 obra ikusi ahal izan ziren Ikusizko Arteen Zentroan, ia 170 000 ikuslerekin. Gainera, garai horretako 1504 bisita gidatu edo pribatu eta tailerrak aipatzen dira.

2020an, “arte-zentro” izena aldatu eta “museo” bihurtu zen, museoa eta fundazioa eraikin berean egoitza partekatzera pasatu baitziren. Lehen bezala, museoan aldi baterako erakusketak egiten dira, baina, horrez gain, obra batzuk etengabe ikus daitezke Bilduma hartzeko neurrira egindako eraikin berri batean.

Eraikinak 

Helga de Alvear Museoak duen eraikinetako bat Etxe Handia da, Francisco de la Pezuela eta Ramírez arkitektoak 1910ean eraikia. Extremadurako Unibertsitateak 1979an erosi zuen higiezina eta 50 urtez Extremadurako Juntari laga zion. 2010ean, Extremadurako Juntaren eta Alvearren arteko hitzarmenen ondorioz, Helga de Alvear bildumaren zati bat erakusten hasi zen.

Hain zuzen ere, Helga de Alvear galerista bere lanen zati bat izango zuen museoaren behin betiko kokalekua caceres herria aukeratzeko arrazoi nagusia, eraikinean oinarritu zen. Beste herrietan, hala nola, Donostian edo Granadan, lehendik zeuden eraikinen zaharberritzeak eskaintzen zituzten; Extremadurako hiriak, berriz, eraikin berri bat egiteko aukera ematen zuen, bere pieza guztiak egokiago bildu ahal izateko.

Eraikin berri hori eraikitzeko lehiaketa publikorako deialdia egin zen 2005ean, eta azkenean Mansilla + Tuñón Arquitectos estudioaren proiektuak irabazi zuen. Proiektu horretan sartzen zen Etxe Handiko eraikin modernista zaharberritzea eta eraikin berri batekin estilo garaikidea handitzea. Arkitekto estudio hori Etxe Handia bere lehen etapan berrezartzeaz arduratu zen, eta gero handitzeaz ere bai. 2014. urtean aurkeztu zen proiektu hori, antzinakoaren (Cáceres historikoa eta Gizateriaren Ondarea) eta modernoaren eta egungoaren arteko lotura izan nahi zuen proiektua.

Eraikin horren ideia, bere sorreran, igarobide izaera berrezartzea izan zen, bertan zegoen harresiz kanpoko gunea erabili ondoren. Hala, espazio hori sortzeko orduan, orubearen altuerak gainditzeko erronka izan zen, eta, neurri batean, eraikin berriaren estalki ibilgarriari esker lortu da. Horrela, etxe handiari dagozkion obrak eta erantsitako eraikin baten bidez handitzeak oinezkoentzako bide berri bihurtu ditu bi espazioak, kota desberdineko bi espazioetarako. Arquitectura Viva aldizkariak honelaxe deskribatu du proiektua:
Artea, lehen elite baten pribilegioa zena, irisgarri bihurtu den modu berean, proiektuak guztiona denaren eta gutxi batzuena denaren arteko muga ere argitu nahi du, hutsuneetan [...] eremu pribatua ukitu gabe zeharkatzen duen arteria publikoa artikulatuz.Proiektu horrek aurreikusten zuen obra 2017an amaitzea eta museo berria 2018an inauguratzea. Hala ere, aldameneko hotel baten salaketa eta hainbat zailtasun zirela medio, inaugurazioa atzeratzen joan zen. Azkenik, aurreikusitakoa baino hiru urte geroago gertatu zen, 2021eko otsailaren 25ean. Museoko eraikin berria hormigoi zuriz eginda dago, eta kanpoaldean 500 koloma zuri ditu, autore horren ezaugarri. Lau metro eta erdiko galeria zabalak ditu eta, gainera, bederatzi metro baino gehiagoko altuerako hiru areto daude obra handienentzat. Anplitude-sentsazio hori igeltsu zuriaren barrualdearekin eta industria-estiloko lurzoru batekin zehazten da. José María Viñuela arkitekto interioristak egokitu zuen museoaren barrualdea.

Museoa 3.000 metro koadrotik 5.000 metro koadrora pasatu zen eta, gainera, 8.000 metro karratuko lorategia. Handitze garrantzitsu horrek 10 milioi euroko kostua izan zuen, Alvear eta Extremadurako Juntak erdibana finantzatuta. Emilio Tuñónen estudioak egindako eraikinak MasterPrize Architecture saria jaso zuen eta arkitekturako Mies van der Rohe saria jasotzeko hautagaia izan zen.

Bildumak 
Helga de Alvear bilduma osatzen duten mundu osoko 500 artista baino gehiagoren 3.000 lan inguru daude ikusgai museoan. Askotariko bilduma da museoan erakusten dena, bertan, arte plastikoez gain, argazkilaritza, bideo eta instalazio lanak aurkitzen baitira.

Arte garaikidearen artista aitzindariak erakusketan 
Hona hemen erakusketako lan eta artista batzuk:

 Francisco Goyari eta Caprichos lehen edizioari eskainitako aretoa dago. 80 faksimile horiek Caprichos-en ediziorik baliotsuenetakoak dira, eta haien grabatuak jatorrizko liburuan koadernatuta ikus daitezke museoan bertan. Artista horren bilduma sartzen da, uste baitu bera dela lehen pintore garaikidea eta garrantzitsua dela haren eragina ikustea.
 XX. mendeko abangoardia eta postabangoardiei dagokienez, Pablo Picasso, Vasili Kandinsky, Paul Klee, Robert Motherwell edo Josef Albers bezalako artistak nabarmentzen dira, Alvear bilduma egiten hasi zen lehen arte-mugimenduetako bat.
 XX. mendearen bigarren erdiko pintore espainiarrak, hala nola, Antoni Tápies, Miguel Ángel Campano, Luis Gordillo edo Carmen Laffón; bereziki, frankismoaren ondorengoak, artean izandako joera-aldaketarengatik.
 Artista aitzindariak: Barnett Newman pinturan, Joseph Beuys eskulturan, Dan Flavin minimalismoan edo Nan Goldin argazkigintzan.
 Blue chip artista garaikideak, hala nola Ai WeiWei (ospea izan aurretik zituen artista horren lanak), Tacita Dean, Thomas Hirschorn edo Elmgreen & Dragset.
 Estatuko beste artista garaikide batzuk ere badira, besteak beste, Santiago Sierra, Cristina Iglesias, Ignasi Abellí eta Daniel G. Andújar.

Lan nabarmenak 
Hona hemen ikus daitezkeen lan garrantzitsuenetako batzuk:

 Ai WeiWei-ren Descending Light
 Thomas Hirschhorn-en Power Tools
 Olafur Eliassonen Echo activity 
 Katharina Grosseren Faux Rocks, 
 Zhang Peiliren Expand Constantly
 Danh Vören We the people,

Sariak ta aintzatespenak 

 Emilio Tuñónen estudioak egindako eraikinak MasterPrize Architecture saria jaso zuen.
 Arkitekturako Mies van der Rohe saria jasotzeko hautagaia izan zen.

Erreferentziak

Ikus ,gainera 

 Helga de Alvear 
 Caceres
 Arte garaikidea

Kanpo estekak 

Museoak
Arte garaikidea
Arkitektura garaikidea