Giuseppe Veronese

Giuseppe Veronese (1854ko maiatzaren 7a - 1917ko uztailaren 17a) italiar matematikaria izan zen, geometrian espezializatua.

Biografia 
Giovanni Antonio Veroneseren eta M. Elisabetta Ottavia Duseren semea zen. Aita margolari-dekoratzailea zen, eta oso gaztetatik Veronesek margorako joera handia sentitu zuen, baina artea utzi zuen familiaren egoera ekonomiko apalagatik, aitaren aurkakotasunagatik eta bere jaioterrian eskola artistikorik ez zegoelako..  Zuricheko Politeknikoan ikasi zuen non Wilhelm Fiedlerren eragina jaso zuen eta Luigi Cremonarekin harremanetan jarri ondoren, Erromako Unibertsitatean amaitu zituen ikasketak.  1880an Alemanian egonaldi bat egin zuen (Berlin eta Leipzig), eta Felix Kleinekin ikasi zuen.

1881ean Paduako Unibertsitateko irakasle izendatu zuten, eta han egon zen bizitza osorako. Parlamentuan ere diputatu izan zen (1897-1900) eta Italiako Erresumako senatari izendatu zuten 1904an  .

1911-1912ko neguan odol zirkulazio arazo larriak eragin zituen gripe larria izan zuen, baina oraindik aktibo egon zen hil zen urtera arte, 1917an  .

Segmentu infinituak eta infinitesimalak esplizituki sartzen dituen geometriaren eraikuntzaz arduratzen da Veronese, horrela Arkimedear ez den geometria sortuz.  Bere oinarrizko ideia da espazio arruntaren konfigurazioak edozein hiperespazioko edozein punturen konfigurazio jakin baten sekzio gisa lortzen direla. 

1891n bere lan nagusia argitaratu zuen: Fondamenti di geometría a più dimensioni e a più specie di unità rettilinee esposti in forma elementare, eta ondoren artikulu sorta bat etorri zen (horietan bere ikuspuntuak zabaldu eta defendatu zituen) eta liburu bat. bigarren hezkuntzara zuzendua, Paolo Gazzinigarekin batera idatzia: Elementi di geometría ad uso dei licei .  Guztietan geometria zientzia mistoa dela defendatzen du,  neurri batean premisa enpirikoek eta hein batean postulatu eta axiomek eraikia.  Ideia hauek Corrado Segrek eta Giuseppe Peanok  gogor kritikatu zituzten besteak beste.

Ikus, gainera 

 Veroneseren gainazala

Erreferentziak

Bibliografia 

 
 Cantù, Paola (1999). Giuseppe Veronese e i fondamenti della geometria . Unicopli. ISBN 9788840005898. 
 Cantù, Paola (2013). «An Argumentative Approach to Ideal Elements in Mathematics».  En Andrew Aberdein, Ian J Dove (eds.), ed. The Argument of Mathematics . Springer. ISBN 978-94-007-6533-7. 
 Fisher, Gordon (1994). «Veronese's Non-Archimedean Linear Continuum».  En Philip Ehrlich (ed.), ed. Real Numbers, Generalizations of the Reals, and Theories of Continua (en anglès). Springer. ISBN 978-90-481-4362-7.

Kanpo estekak 

  
  
  

Italiako matematikariak
XIX. mendeko matematikariak
XX. mendeko matematikariak
Geometrak
Paduan hildakoak