Azpibeltz almendrausain

Azpibeltz almendrausaina (Agaricus augustus) Agaricaceae familiako onddo espezie bat da. Jangarri oso ona. Sukaldean txanpiñoi arrunten antzeko erabilera ematen zaio.

Deskribapena 
Kapela: Oso handia, 20 cm-tik 25 cm-ra bitartekoa, globo itxurakoa eta goiko aldean zapaldua; gero zabaldu egiten da. Hondo grisaxka-horixka du, baina ezkata trinko, itxi eta marroiek estaltzen dute, Igurtzitakoan horiz eta marroiz zikintzen da.

Orriak: Oso estu eta estuak, hasieran, ia zuriak, eta, ondoren, kolore hori-okrez pixka bat koloreztatuak, igurtziz gero, horiz eta marroiz zikintzen da.

Hanka: 20 cm luze izatera irits daitekeen luzera, zilindrikoa, zertxobait kurbatua, eta oinarria pixka bat zabalagoa du. Kolore zurixka du, eta igurztean horitu egiten da, eta eraztunaren behealdean ezkata horixkak ditu. Eraztuna zabala eta zintzilikarioa du, oinaren goiko aldean kokatua. Kolore zurixkakoa, goialdean ildaskatua eta behealdean oxkarratua edo ezkatatsua.

Haragia: Mehea eta zuria, arrosa edo marroi argiz tindatzen dena, eta gainerakoa horixka, airearekin kontaktuan. Almendra mingotsen usain atsegina du.

Etimologia: Agaricus terminoa grekotik dator, perretxikoa esan nahi duen "agarikón" hitzetik. Augustus epitetoa berriz latinetik dator, handi esan nahi duen "Augustus" hitzetik.

Jangarritasuna 
Jateko oso ona da.

Nahasketa arriskua 
Psalliota perrara perretxikoa, autore batzuen ustez, espezie bera da, baina beste batzuen iritziz, Augustus-aren aldaera bat da, antz handia dute. Honen kapelak kolore horixka du, ezkata oso txikiekin, marroiak erdian, baina horixkak gainerakoan. Haragia ere horiz tindatzen da, baina ez du batere tindu arrosa edo marroirik.

Sasoia eta lekua 
Udan eta udazkenean, batez ere koniferoen basoetan taldeak osatuz, baina batzuetan hostozabaletan ere agertzen dira.

Banaketa eremua 
Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Hawaii, Mexiko, Txile, Argentina, Brasil, Europa, Errusia, Turkia, India, Australia, Zeelanda Berria, Hegoafrika, Kenya, Nigeria.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Agaricus
Onddo jangarriak
Kanadako onddoak
Ameriketako Estatu Batuetako onddoak
Txileko onddoak
Argentinako onddoak
Brasilgo onddoak
Mexikoko onddoak
Europako onddoak
Errusiako onddoak
Turkiako onddoak
Australiako onddoak
Zeelanda Berriko onddoak
Indiako onddoak
Kenyako onddoak
Hegoafrikako onddoak
Nigeriako onddoak
Hawaiiko onddoak