María Cabrales

María Josefa Eufemia Magdalena Cabrales Fernández (Santiago de Cuba, Ekialdeko antzinako probintziako hiriburua, 1842ko martxoaren 20a - ib., 1905eko uztailaren 28a) Kubako Antonio Maceo jeneral independentistaren emaztea izan zen. Senar-emazteek La Esperanza finkan jarri zuten etxebizitza, Maceo Grajales familia bizi zen lekuan.

Ibilbidea 
Haren izaera indartsu eta abertzaletasunak bat egin zuen bere bizitzako lagunarenarekin. Ez zion inoiz erreparatu gerrako kanpainako bizitzaren gogortasunari, batez ere une jakin batzuetan 2 seme-alaba zituen emakume batentzat. Izugarrizko adimena zuen, ez zen intelektualki garatu garai hartako ezaugarriengatik, emakumeak baztertzen baitzituzten, etxeko lanak egitera bakarrik bideratuta baleude bezala; baina bizitza iraultzailearen prekarietate ekonomikora egokitzen jakin zuen. 

Maceo senarrarekin partekatu zituen matxinada-ahaleginak, jazarpenak, gerra, mendiak eta erbestea. Maceorekin bizi izan zituen Guerra de los Diez Años balentria heroikoa Mangos de Baraguáko matxinada zorrotza, "Guerra Chiquita" delakoa garatzeko saiakera iraultzailea eta "Guerra Necesaria" ren etapa gorena ere. 

Herritik alde egin behar izan zuen eta Costa Ricara joan zen bizitzera. Han sortu zuen Costa Ricako Emakume Kubatarren Kluba. Bere xarma pertsonalari esker, bildutako funtsak handitu egiten ziren, eta inork ez zuen haren indar lana gainditzen. Harengandik esan zuen José Martí Heroi Nazionalak bere laguntzaile onenetakoa izan zela herrialde hartan.

Ekialdetik Mendebalderako martxa arrakastatsuan parte hartu zuen, eta esan izan da batzuetan espainiarrak mambi kolosoa jarraitzen zutela Mariaren zapaten arrastoengatik. Uneren batean bere ondoan egon ezin izan bazen, oso arrazoi indartsuek eragotzi zioten.

Bere senarra, Antonio Maceo eta Grajales jeneralik handiena, borrokan erori zen 1896ko abenduaren 7an, eta María Cabrales Kubako Santiagon bizitzera joan zen behin betiko, San Agustin finkan. 1905eko uztailaren 28ko goizean hil zen.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Kubatarrak
Kubako Independentzia Gerrako protagonistak
Emakume aktibistak