Iparraldeko xake-tximeleta

Iparraldeko xake-tximeletaa (Carterocephalus palaemon) Hesperiidae familiako lepidopteroen espezie bat da. Europan eta Asian hedaturik dago. Iberiar penintsulan iparraldean soilik aurkitzen da, Asturiastik Piriniotara.

Peter Simon Pallas zoologo alemaniarrak deskribatu zuen 1771. urtean.

Deskribapena 
Tximeleta txiki-ertaina da, 26-30 mm arteko hegal zabalera du. Hegalak marroi ilunak dira eta orban laranjak aurrealdean eta urre kolorekoak atzealdean dituzte, xake taula baten antzera. Hegalen ertzak zuriak dira. Hegalen azpialdean antzerako patroia mantentzen da, baina kolore argia dute eta orban horixkak lerro ilunez inguraturik daude.

Arra eta emea antzekoak dira koloreei dagokionez, baina emeak pixka bat handiagoak dira.

Bizi zikloa 
Belaunaldi bakarra ateratzen duen tximeleta da. Martxo-apiriletik uztailera ikusten dira imagoak hegan. Tximeleta arrak lurraldekoiak izaten dira. Emeak beldarra elikatuko den landarearen hostoetan banan bana jartzen ditu arratzak. Beldarra fina eta berdea da, hibernatu ondoren kolore arrea hartzen du. Hosto bat kiribildu egiten du babesleku gisa eta bertan bizi da. Jateko soilik ateratzen da bertatik. 

Gramineoen hosto lehorretan ezartzen du pupa eta handik tximeleta heldua jaioko da.

Habitata 
Zelai hezeetan eta basoetako soilguneetan aurkitzen da, beti ere ura albioan duela, izan ere imagoak sarritan ikusten dira putzu ertzetan ura edaten. 200 m eta 1.400 m arteko altueran aurkitzen dira.

Iruditegia

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Hesperiidae
Euskal Herriko lepidopteroak
Europako lepidopteroak