Emakumeen sufragismoa Espainian

Emakumeen sufragismoa Espainian Espainiako emakumeek beraien boto eskubidea lortzeko izan zuten borroka eta mugimenduari deritzo.

Historia 
Bigarren Errepublikan, mugimendu feministak sexuagatiko bereizkeriaren aurka zeuden emakumeen gutxiengo bat mobilizatzea lortu zuen. 1931ko Konstituzioak gizonen eta emakumeen arteko berdintasuna xedatu zuen, baina emakumeen sufragioa onesteari zegokionez, Gorteetan une horretan zeuden hiru emakume diputatu bakarrak ez zeuden ados: Clara Campoamor, Victoria Kent eta Margarita Nelken.

Lehenbizikoa emakumeei boto-eskubidea ematearen aldekoa zen, baina beste biak, erakunde feministetan egon arren, pentsatzen zuten hutsegitea izango zela eskubide hori berehala ezartzea, sektore klerikalei eta erreakzionarioei mesede egingo zielakoan, bai Elizak emakume gehienengan eragin handia zuelako, bai haien hezkuntza-maila oraindik baxua zelako. Azkenean, erabaki zuten auzi hori ez zela egokitasun-kontua, baizik eta oinarrizko justizia-kontua, eta emakumeek 1933ko hauteskundeetan izan zuten Espainian botoa emateko aukera lehen aldiz.

Beste neurri batzuk ere oso ekarpen garrantzitsuak izan ziren, bai emakumeen eskubide sozial eta politikoen alde, bai emakumeak gizartean zuen eginkizun berriaren alde.

Esate baterako, ezkontza-zibila ezartzea, ezkontzatik kanpo jaiotako seme-alabak erregistro zibiletan ume naturaltzat inskribatzeko debekua kentzea, dibortzioaren onespena eta gizonek eta emakumeek postu ofizialak eskuratzeko berdintasuna izatea. Halaber, eskolak sortzeari eta neskak hezkuntza izateko aukerak areagotzeari emandako bultzadaren ondorioz, emakumeen analfabetismoa murriztea lortu zen, ia %60tik %37ra.

Hala ere, Errepublikako esperientzia laburra izan zen, eta pentsamolde tradizionaleko aurreiritziak oso errotuta zeudenez, diskriminazio-egoerek iraun zuten, baita Errepublikaren garaian ere, eta hala erakusten du zein emakume gutxik jarduten zuten bigarren hezkuntzan eta unibertsitatean, lan-munduan -gizonen soldatak baino askoz gutxiago irabaziz- edo politikan. Lehen hezkuntzan ere, baterako hezkuntzak ohituren indarraren oztopoa izan zuen, eta ikasleak sexuen arabera bereiziz antolatzen ziren ikasgelak, eta neskentzako soilik ziren ikasgaiak zeuden; adibidez, etxeko lanak.

Errepublikako legeak eta haien ondorioak 
Espainiako Errepublikak emakumeei eskubide politikoak eman zizkion. Besteak beste boto-eskubidea Ondorioz, emakumeen parte-hartzea areagotu zen alderdi, sindikatu eta elkarteetan. Emakume kopuru handiagoa sartu zen kargu publikoetan (alkateak eta zinegotziak).

Kode Zibilaren erreforma egin zen gizon-emakumeek berdintasun juridikoa izateko. Ez zen emakume ezkonduen ezgaitasun zibila deuseztatu.

Ezkontza zibilaren eta dibortzioaren legea egin zen. Bi ezkontideen eskubideak parekatu ziren.

Lanaren arloko legeak, lan-diskriminazioa murrizteko. Emakumeek ordura arte debekatuta zituzten lanbideetan (notarioa, jabetzaren erregistratzailea, auzitegi-prokuradorea...) jarduteko aukera izan zuten. Beste esparru batzuek itxita jarraitu zuten (gudarostea, polizia, antolamendu judiziala...)

Emakumeek eskubidea izan zuten lanpostua ez galtzeko ezkondu eta ama izan ondoren. Lan-desparekotasuna ez zen desagertu (emakumeek lan-kategoria eta soldata txikiagoak zituzten, eta langabezia-egoeran, gizonek zuten lehentasuna).

Baterako hezkuntza eta emakumeek hezkuntza-maila guztietan sartzeko aukera handiagoa izan zuten. Emakumeen analfabetismoak behera egin zuen.

Emakumearen botoaren alde eta aurka

Alde

Aurka, ezker politikoa

Aurka, eskuma politikoa

Aurka, feminismoa bekatua da

Ikus, gainera 
 Emakumeen sufragismoa
 Sufragio unibertsal
 Errolda-sufragio

Kanpo estekak 

Eskubideak
Hauteskunde sistemak
Sufragismoa
Espainiako historia