Asnotz

Asnotz Artzibar udalerriko herri hustu bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Pirinioaurrea eskualdean.

1940n jada despopulatu bezala agertzen zen. Bere lurrak Artzibarko Udalara pasa ziren.

Bertako biztanleak asnoztarrak ziren.

Izena 
Asnotz toponimoa hainbat modutan agertu da historian zehar:

 Asnos (1366)
 Asnoz (1534)
 Asnoz (1767)
 Asnoz (1802)
 Asnoz (1946)
 Asnotz (1996)

Geografia 
Asnotz Artzibarran dago.

Inguru naturala eta kokapena 
Artzibar kokatzeko ez dago aho bateko akordiorik. Egia esan, Zaraitzu eta Erronkaribar ibarretan bezala, haran horien iparraldea Pirinioetakoa da, eta hegoalde Pirinioaurreatarra, klima eta landaretza aldaketa nabariarekin. Trantsizio-eremu bat da, eta bi espazioen muga edo muga hori Larrogain, Elke-Pausaran, Peñas Baxas eta Lareki mendien arteko irudizko lerro batekin markatu daiteke.

Artzibar ibarra berezia da, bitxia beharbada, eta Erdi Arokan galtzen da bere jatorria. Ez dio jarraitzen ibai baten inguruan garatzeko zonako arauari. Bi adar bereiz ditu, Irati eta Urrobi ibaien ibilbideei jarraituz, eta hirugarren adar erdi bortxatu bat Gurpegi errekaren inguruan.

Klima 
Udalerriko gunerik garaienetan izan ezik, Artzibar gehienean klima azpimediterraneoa nagusi da. Urteko batez besteko tenperatura 6 eta 12 gradu bitartekoa da (sei gradu mendietan eta hamabi herrigunean). Prezipitazioak 1 000 eta 1 600mm bitartekoak dira, betiere udaberrian eta udazkenean ugariagoak. Urteroko egun euritsuak 100-120 inguru izaten dira, eta azarotik apirilera ohikoa da elurra jaustea.

Baso-soiltze gogorra jasan dute Artzibar aldeko basoek. Pagoa, pinu basatia, haritza eta artea dira zuhaitzik ugarienak. Artea, arroilean eta ipar eta ipar-mendebaldeko mendietan hedatzen da batez ere. Birlandatutako pinuek 1 000 hektareatik gora hartzen dituzte, batez ere Austriatik ekarritako pinu lariziarrak dira.

Estazio meteorologikoak 
Artzibarren dagoen Orotz-Betelu udalerrian (ibarraren parte da geografikoki, baina ez administratiboki), itsasoaren mailatik 619 metrora, Nafarroako Gobernuak 1993n jarritako estazio meteorologikoa dago.

Historia 
Jaurerri bat izan zen, eta mendeetan zehar etxejabeei errentan emanda egon zen, halako moldez non garai batzuetan hutsik baitzegoen errentaririk ez zegoelako, 1886an adibidez, etxe nagusia erre zenean, eta hainbat urtez, konpondu arte, hutsik egon zen. Beti izan du biztanle gutxi. 1366an bi etxe aipatzen dira, 1819an hiru izatera iritsi zirenak. Biztanleria handiena 1786ko 20 biztanleen eta 1860ko 32 biztanleen artean kokatzen da, 1886an erre zenean 18ra jaitsiz, eta 1930era arte ez da berreskuratzen, orduan zazpi erroldatu berriro idazten baitira. Ez dago biztanleriaren daturik 1940ko hamarkadatik, urte horretan azken zifrak bederatzi erroldatu baitzituen.

Oharrak

Erreferentziak

Ikus, gainera 
 Artzibar
 Pirinioaurrea
 Zangozako merindadea
 Nafarroa Garaia

Kanpo estekak 
 Artzibarko Udalako webgune ofiziala

Artzibarko herri hutsuak