Huliaipoleko gudua

Huliaipoleko gudua Errusiako Indar Armatuen eta Donbasseko indar separatisten eta Ukrainako Indar Armatuen arteko gatazka militarra da, 2022ko martxoaren 5ean hasitakoa eta, egun, martxan dirauena.

Gudua 
Ukrainako hegoaldeko erasoaldiaren parte, 2022ko Ukrainako inbasioaren testuinguruan, Huliaipole hiriak energia- eta ur-hornidura galdu zituen 2022ko martxoaren 2tik aurrera. Martxoaren 5ean, Errusiako Indarrak Huliaipolen sartu ziren labur-labur.

Martxoaren 15ean, Errusiako Indar Armatuak borrokan ari ziren Huliaipoleren inguruan. Martxoaren 26an, Zaporizhiako Eskualdeko Administrazio Militarrak alegatu zuen Ukrainako Indarrek Poltavka eta Malynivka herrixkak berreskuratu zituztela, Huliaipole hiriaren ekialdean kokaturikoak, borroka gogorren ondoren.

Martxoaren 30erako, Huliaipolek ia hilabeteko gaueko bonbardaketak jasan zituen; ondorioz, bere populazioa 2,000 pertsona ingurura jaitsi zen, dozena bat heriotza zibilekin. Apirilaren 21ean, hiru helikoptero errusiar eraitsi zituzten Huliaipolen gainean, Ukrainaren aireko defentsa-sistema eramangarri baten bidez. Ondorioz, inguruko tanke errusiarren  zutabe bat atzera egin behar izan zuen. Ukrainako distantzia luzeko artilleriak, berriz, 24 tanke errusiar eta 10 APC suntsitu zituen hiriaren inguruko eremuan. Serhii Jarmak, Huliaipoleko alkateak, esan zuen Ukrainako indarrek beren defentsa-jarrerak Nestor Makhnoren omenez izendatu zituztela, Ukrainako Independentzia Gerran borrokatu zen Huliaipoleko natiboa.

Apirilaren 25ean, Errusiako Indarrak Huliaipole harrapatzeko ahaleginetan hasi ziren, beren posizioak indartuz eta ukrainar posizioen aurka tiro eginez. Hurrengo egunean, hiru lagun zauritu ziren, eta hainbat etxe suntsitu ziren artilleria errusiarraren bonbardaketa baten ondorioz, hainbat egunez iraun zuena. Zaporizhzhiako eskualde-gobernuak geroago jakinarazi zuenez, Errusiako tropek beren autoen aurka tiro egiten ari zirela Huliaipolera bidaliak ez izateko, bai eta kexu zirela Lurralde Defentsako Indarren aurkako erasoen eraginkortasunik ezaz ere.

Maiatzaren 6an, Errusiako Indarrak hiria bonbardatzen hasi ziren berriro, artilleria- eta aire-erasoekin. Bonbardaketari erantzunez, Serhii Jarmakek hiriko bizilagunak ebakuatzeko agindu zuen. Maiatzaren 14an jakinarazi zen bizitegi-eraikin asko hondatu edo suntsitu zituztela bonbardaketa jarraituan, gerra-krimentzat jo zena Zaporizhzhiako Segurtasun-Zerbitzuaren aldetik. Errusiako Indarrek, gainera, Huliaipole eta Polohi hiri errusiarraren arteko errepidea ere suntsitu zuten, lurreko minak erabiliz.

Maiatzaren 28an, Ukrainako Indar Armatuen Banatutako 45. Artilleria Brigadaren bideo bat argitaratu zuen, Errusiako Indarren artilleria-bonbardaketa dokumentatzeko. Bideoaren arabera, ustez, Huliaipoletik hurbil dagoen herrixka bat lapurtzen ari ziren errusiarrak. Ekainean, Errusiako Indarrek misil anitzeko jaurtigailu ugari zabaldu zituzten, Huliaipoleko gainerako azpiegitura zibilaren aurka jotzeko. Zaporizhia Oblasteko Gobernadoreak, Oleksandr Starukhek, jakinarazi zuen Ukrainako defentsa-lerroa sendotzen ari zela Huliaipolen, non liskarrek jarraitzen zuten oraindik. Ekainaren 7an, hamar urteko haur bat zauritu zuten artilleria errusiarrak, Huliaipoleren kontra egindako eraso batean.

Ekainaren 9an, Ukrainako Defentsa Ministerioko Inteligentzia-Zuzendaritza Nagusiak jakinarazi zuen Huliaipolen borrokan hildako soldadu errusiarren gorpuak Errusiak okupatutako Melitopolgo haragia prozesatzeko instalazio batera eraman zituztela, eta, ondorioz, Errusiako Gobernuari biktima-kopurua murriztea egotzi zioten. Inteligentziako Zuzendaritza Nagusiak, gainera, jakinarazi zuen ere Mariupolgo setioa hausten saiatu zirela apirilaren hasieran, baina Huliaipoletik hirira sartzeko bidalitako destakamendua Errusiako defentsa-lerroek aldeztu zutela.

Ekainaren 13an, Errusiako Aireko Indarrak aire-eraso batzuk egin zituen posizio ukrainarren aurka, Huliaipolen. Jakinarazi zutenez, Errusiako Indar Armatuek azpiegitura zibilari eraso egiten jarraitu zuten, Ukrainako Indarren aurka zuzenean jo beharrean. Ukrainako Indar Armatuen Estatu Nagusiaren arabera, etengabeko bonbardaketa hori Ukrainako Indarrak Huliaipolen geldiarazteko egiten ari zen, Errusiako Indarrek Sievierodonetsk hiria harrapatzeko egindako ahaleginaren parte gisa. Errusiako Indarrek morteroak, artilleria eta misil anitzeko jaurtitzaileak erabilik tirokatu zituzten Huliaipolen posizioa ukrainak; halere, ukrainarrek errusiar erasoa uxatzeko aukera izan zuten. Ukrainako Indarrek irabazi txikiak izan zituzten Huliaipole inguruko eremuan, nahiz eta horrek langile-kostu handia eragin zuen; izan ere, ukrainar asko zauritu ziren artilleria-suaren ondorioz.

Ekainaren 18rako Huliaipoleren aurkako bonbardaketek jarraitzen zuten, hainbat etxebizitza eta merkataritza-eraikin hondatu eta hainbat zibil zaurituz.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

2022ko Ukrainako inbasioa
2022ko Ukrainako inbasioko guduak