Septina

Septinak GTP lotura duten proteinak dira eta Zelula eukariotoetako (landare zelulak ezik) zitoeskeletoaren laugarren osagai kontsideratzen dira. Septina desberdinek proteina konplexuak osaratzen dituzte eta gainerako zuntzekin elkartuz eraztun antzeko egiturak eratzen dituzte.

Egitura 
Septinek 30-65 kDa-eko pisu molekularra dute eta ez dute polorik agertzen. N-muturrean prolina aminoazido ugari dituzte eta GTPa lotzeko gune bat ere bai. Septinak elkarren artean N-muturraren bidez, C-muturraren bidez edota GTP bidez lotzen dira.

Motak

Legamian 
Saccharomyces cerevisiae legamian zazpi septina desberdin aurkitu dira. Hauetako bostek mitosiko zitozinesian hartzen dute parte eta beste biek esporulazioan. Septinek ardatz akromatikoari lotu eta eraztun bat eratzen dute zelula bitan banatu arte. Horretarako zelula kortexean septinen eremu bat aurkitzen da eta zitokinesia iristen denean eraztun bikoitza eratzen du zelula bitan banatuz.

Hifadun onddoetan 
Hifadun onddoetan septinazko eraztunek hifaren hazkuntza zilindrikoa ahalbidetzen dute eta hifari polaritatea ematen diote. Hau gertatzen da Candida albicans, Aspergillus nidulans edota Ashbya gossypii gisako onddoetan.

Animalia zeluletan 
Onddoetan ez bezala, animalia zeluletan ez dira septinazko eraztun jarraiak agertzen. Aktinazko mikrofiruekin eta mikrotubuluekin batera agertzen dira, normalean beste zuntz hauen ainguraleku gisa.

Gizakietan 13 genek kodetzen dituzte septinak, honek aniztasun handiko proteina familia ekoiztea dakar. Septina konplexuek hetero-hexameroak (3 x 2 = 6) edota hetero-oktameroak (4 x 2 = 8) osatzen dituzte. Zelulen hainbat prozesutan partehartze garrantzitsua dute:
 Zitozinesian
 Zilioen sorreran
 Neurogenesian
 Molekulen difusio bakunaren aurrean hesiak eratzen ditutze, zelulako konpartimentu batetik bestera igarotzea oztopatuz.
 Bakterio patogenoak inmobilizatzen dituzte kaiola antzerako egitura batez inguratuz. Harrapaturiko mikrobio hauek ondoren autofagia bidez suntsitzen dira.
 Mitokondrioetan ere agertzen da eta M-septina izena du.

Historia 
Leland H. Hartwell estatubatuarraren taldeak aurkitu zituen 1970. urtean Saccharomyces cerevisiae legamia zelula zatiketa aztertzen ari zela. 1976. urtean immunofluoreszentzia erabilita septinak eraztun mitotikoan lokalizatu ziren.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Zitoeskeletoa
Zelulen zikloa