Frequent Wind operazioa

Frequent Wind operazioa izan zen Saigongo (Hegoaldeko Vietnamgo hiriburua) langile estatubatuarren eta vietnamdarren ebakuazioaren azken fasea, Viet Cong eta Ipar Vietnamgo tropek Saigon erortzean hiria hartu aurretik. Operazioa 1975eko apirilaren 29tik 30era bitartean egin zen, Vietnamgo gerraren azken egunetan. 7000 lagun baino gehiago eraman zituzten helikopteroz Saigongo hainbat lekutatik. Aireko zubi horrek argazkiak eta filmazioak utzi zituen, eta irudimen kolektiboan grabatu ziren, batez ere estatubatuarren artean, herrialdearen porrotaren epilogo gisa. Historiako helikoptero bidezko ebakuaziorik handiena izan da.

Ebakuazioa Ameriketako Estatu Batuetako enbaxadetan aurreikusitako prozedurak ziren. Martxoaren hasieran, Tan Son Nhat aireportutik aireratzen ziren hegazkinak zituzten inguruko herrialdeetara joaten hasi ziren langile zibilak. Apirilaren erdialdean, egoera okertu egin zen, eta, ondorioz, helikopteroen erabilera masiboarekin ebakuatzeko aukera aurreikusi zuten kontingentzia-planek. Frontearen berehalako kolapsoa hurbildu ahala, 7aren Task Force 76 delakoa. Estatu Batuetako 7. flota Vũng Tàu itsasertzaren aurrean elkartu zen ebakuazioa laguntzeko eta, beharrezkoa izanez gero, aireko laguntza emateko. Ebakuazioan ez zen aireko laguntzarik behar izan, ipar vietnamdarrek astebetez Saigon kanpoaldean egin baitzuten aurrera, Estatu Batuekin zuzeneko konfrontaziorik izan ez zedin, ia oposiziorik gabeko ebakuazio estatubatuarra ahalbidetu baitzuen, eta Hegoaldeko Vietnamgo gobernuak bere kabuz kolapsa zezan.

Apirilaren 28an, Tan Son Nhat aireko basea, aireportutik gertu, Vietnamgo Aireko Armada Herritarraren artilleria eta aireko erasoarekin bonbardatu zuten. Hegazkinen bidezko ebakuazioa amaitu eta Frequent Wind operazioa hasi zen. Ebakuazioa, batez ere, DAO gunean egin zen, apirilaren 29ko 14:00etatik aurrera, eta gaur horretan bertan amaitu zen, helikopteroen arma arinetan kalte txikiak eginez. Estatu Batuek Saigonen zuten enbaxadak bigarren mailako ebakuazio-puntu bat izateko asmoa zuen, enbaxadako langileentzat bakarrik, baina, handik gutxira, milaka hegovietnamdar izan zituen etsi-etsian, eta ateetan pilatu ziren ebakuatzeko zain. Enbaxadaren ebakuazioa apirilaren 30eko 07:53an amaitu zen. Hala ere, estatubatuar batzuk enbaxadan egon ziren nahita edo atzean geratu ziren, hirugarren herrialdeetako beste 400 nazionalekin batera.

Milaka hegovietnamdar, batez ere Hegoaldeko Vietnamgo gobernuko funtzionarioak eta Estatu Batuetako kolaborazionistak, itsasoz eta airez ebakuatu zituzten, familiekin batera. Hegoaldeko Vietnamgo kolapsoarekin, hainbat ontzi, helikoptero edo hegazkin militar lapurtu zituzten Vietnamgo ofizialek, eta ebakuazio-flotaraino iritsi ziren itsasoz edo hegan. Iristen ziren helikopteroak itsasontzien estalkiak oztopatzen hasi ziren, eta asko bordatik behera bota ziren lurreratze berriak egiteko. Beste helikoptero batzuetako pilotuei esaten zitzaien lurreratu egin behar zutela, zibilak lehorreratu eta, ondoren, berriz aireratu eta itsasora bota, eta handik erreskatatu. Tan Son Nhat aireportutik hegazkinez egindako ebakuazioan 50.493 pertsona ebakuatzea lortu zen —2.678 vietnamdar umezurtz barne—, baina «Frequent Wind»en 1.373 estatubatuar, 5.595 vietnamdar eta beste nazionalitate batzuk ebakuatu ziren helikopteroan. Guztira, 138.869 vietnamdar atera ziren operazio horretan edo beste batzuetan, eta Estatu Batuetan errefuxiatu gisa amaitu. Grumman F-14 Tomcat ehiza supersonikoaren bataioa ere egin zuten.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Ho Chi Minh Hiria
Hego Vietnam
Vietnamgo Gerrako guduak
Vietnamgo Gerra
Ameriketako Estatu Batuetako historia militarra
Gerald Forden lehendakaritza
1975eko gatazkak