Zaku-astaputz

Zaku-astaputza (Lycoperdon excipuliforme) Agaricaceae familiako onddo espezie bat da. Hainbat modutan ager daiteke, ziba potolo moduan edo iltze edo borra moduan aurki daiteke. Erdipurdiko jangarria gaztetan, gleba oraindik zuri dagoenean.

Sinonimoa: Calvatia excipuliformis.

Deskribapena 
Karpoforoa: 4 eta 8 (10)  cm arteko diametrokoa eta (5) 7eta 15 cm arteko alturakoa. Zuria edo marroi-horixka. Oin lodi batek eusten dion esfera forma du. Zati esferikoan dago karpoforoaren zati ugalkorra, esporak sortzea eta biltegiratzea da bere helburua. Oina antzua da, helburua sostengatzea eta esporak sakabanatzen laguntzea da. Karpoforo osoak gainazal pikortsua du; gaztetan gleba zuri bat izaten du; helduaz bigunagoa egiten da eta marroi-ilun kolorea hartzen joaten da esporazko hautsa bihurtzeko, heltzearen ondorioz karpoforoa ireki egingo da eta kanpora aterako dira.

Etimologia: Lycoperdon hitza grezierazko “lupa de lupo”-tik dator, onddoak esporen hauts bafadak isil-isilik jariatzen dituelako zapaltzean. Excipuliforme epitetoa berriz latinezko “excipitus” hitzetik dator, eta pitxer forma, esan nahi du.

Jangarritasuna 
Gaztetan jateko modukoa da, gleba zuria denean.

Nahasketa arriskua 
Lycoperdon perlatum astaputzarekin, honek tamaina handia hartzen duenean.

Sasoia eta lekua 
Udan eta udazkenean. Basoetan, sarreretan, ertzetan, bideetan, koniferetan eta hostozabaletan.

Banaketa eremua 
Mundu osoa, Afrika, Ekialde Ertaina eta Indiako azpikontinentea izan ezik

Galeria

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Lycoperdon
Onddo jangarriak