Rabia Balkhi

Rābi'a bint Ka'b al-Quzdārī (), Rābi'a Balkhī () eta Zayn al-'Arab () izengoitiz ezaguna, Balkh hiriko persiar poeta eta idazlea izan zen, agian persiar poesian nabarmendu zen lehenengo emakumea.

Berari buruzko aipamenak Rūdakī eta 'Attār idazleen olerkietan aurki daitezke. Zāhir ud-Dīn 'Awfīek bere biografia ezagutarazi zuen eta Nūr ad-Dīn Djāmīk zabaldu. Bere jaiotzaren eta heriotzaren data zehatzak ez dira ezagutzen, baina Khorasango (gaur egungo Afganistan) Balkhekoa zela diote. Zenbait arrazoirengatik, Rūdakū, Naṣr II.a samandar emirraren (914-943) gorteko olerkariaren garai berean bizi izan zela uste dute.

Biografia 
Beste iturrien arabera, Quzdārū X. mendean jaio zen, Khuzdarren. Samandar Inperioko errege gorteko poeta izan zen.

Bere izena eta biografia Awfīren lubābu 'l-albāb, Attārren maṭnawīyat eta Djāmīren nafahātu 'l-uns kroniketan agertzen dira. Errege familia batekoa omen zen, bere aita Ka'b al-Quzdārī, Samaniegoko gorteko kidea izan zen eta, beraz, Abu Muslimen garaian Persia ekialdean bizi izan ziren arabiar etorkinen ondorengoa omen zen. 

Mahsatī Dabīra Ganja'īrekin batera, persiera modernoan idatzi zuen lehen olerkarietako bat izan zen, eta Persiako emakumezko idazle ezagun gutxiren artean dago. Persiako lehen emakume poeta ezaguna da, edo Ameriketako Estatu Batuetako Kongresuaren Liburutegiaren esanetan, "Persiako lehen emakume poeta dokumentatua".

Ondarea
Jaio eta hamabi mende geroago, Quzdari afganistandarren buruetan dago oraindik. Bere olerkiak eskoletan errezitatzen dituzte eta akademian, zeremonietan, sari emanaldietan eta telebista programetan erreferentea da. Urtero, Balkheko bere hilobia Persiar tradizioko emakumerik ospetsuenari begirunea erakusten dioten erromesez betetzen da.

Erreferentziak

Bibliografia

Kanpo estekak 

Persiako idazleak
Erdi Aroko emakumeak