Anderea gorarik

Andere gorarik ahozko tradizioko euskal balada bat da, Resurreccion Maria Azkuek Cancionero Popular Vasco bilduman bildua, 1994. urtean. Aita Donostiak Luzaiden jaso zuen eta Txomin Artolak eta Amaia Zubiriak kantatu zuten.

Historia 

Iparraldeko balada honen lehenengo aipamena Francisque Michelek egin zuen. Zoritxarrez, hasierako ahapaldia bakarrik aurkitzen da bertan.

Charles Bordesek, zortzi ahapalditako aldaera berri bat ematen du, baina nork eta non kantatua izan zen azaldu gabe; honen ondoan, Hazparnetik hurbil dagoen Doneztebe herrian bildutako beste aldaera baten lehendabiziko ahapaldia ere ematen du.

Bigarren aldaera luzea Nehor eta dufauk GHan (1921) argitaratua izan zen. Donostiak,1919. urtean bildutako beste bat agertu zen 1934an. Hauetaz landa, Azkuek bi ahapaldi besterik ez du ematen, eta gainera, ohitura txar bezain zahar bati jarraituaz, inolako bilketa daturik eman gabe. Azken aldaera, oraingoz, Dominique Bordacharrena dugu, Dassance jaunak garazin bildu eta GHan (1963) argitaratu zuena.

Interpretazioa 
Datu zehatzik ematen ez badu ere, Michelek balada honek marinel baten emazteaz diharduela suposatzen du, eta bere asmoa "stigmatiser le vice et dílètrir le escandale" omen da. Anderea gorarik baladan egiaz kontatzen dena, aitaren ondoan zerbitzetik datorren gazte batek bere amari jartzen dion fideltasun froga da. Senarrarekiko fideltasun hori desagertzen da ezagutu ez duen gazte horren maitasunezko hitz ederren aurrean bere burua hari eskainiaz; baina ustez galaia zenak bere aita defendatzen du, eta orduan emaztea bere semea dela ohartzen da, jaiotze marka bati esker. Beraz, semearen bitartezko Senarraren etorrera bat genuke.

Hitzak 
Hona hemen jasotako hitzak:

Bertsioak 

 Anderea gorarik - Anje Duhalde
 Anderea gorarik - Amaia Zubiria eta Txomin Artola.

Berso-doinua 

 Neurria / Estrofaren izena
 Zortziko txikia (hg) / Lau puntuko txikia (ip)
 Egitura metrikoa
 6 / 6A / 6 / 6A / 6 / 6A / 6 / 6A (hg) | 12A / 12A /12A / 12A (ip)
 Egitura musikala
 A1A2BA2
 Erritmoa
 5/8

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Nafarroa Garaiko abestiak
Euskal abesti herrikoiak
Txomin Artolaren abestiak
Ahozko euskal literatura