Merieme Chadid

Merieme Chadid (Casablanca, Maroko, 1969ko urriaren 11) marokoar astronomoa  da eta Domo C delakoan ikertzailea da, Concordia ikerketa-basean, Antartikan. Antartikan astronomia-behatoki handi bat jartzeko konpromisoa hartu duen munduko lehen astronomoa da. Hego poloan zehar ibilbide luzeak egin zituen, baita lan handia egin Txilen ere.

Biografia 
Chadid 1969ko urriaren 11n jaio zen Casablancan, Marokoko familia apal batean. Aita errementaria zen eta ama etxekoandrea. Sei neba-ahizps zituen. 12 urte zituela, nebak oparitu zion Johannes Keplerren liburu batetik abiatuta aurkitu zuen astronomiarekiko maitasuna. 1992an, Chadid Casablancako Hassan II Unibertsitatean graduatu zen, Fisikako eta Matematikako master batekin. 1993an, Niza Sophia-antipolis Unibertsitatean graduatu zen, Ikasketa Aurreratuen Diploma batekin, eta hiru urte geroago, Astronomia eta Espazioko doktoretza lortu zuen Paul Sabatier Unibertsitatean, izar aldakorretan talka-uhin hipersonikoak detektatzeko ikerketarekin, eta haien jatorria azaldu zuen. Unibertsitateko kalifikazio goreneko titulua ere lortu zuen: Habilititation HDR, bigarren doktoretza Niza Sophia-antipolis Unibertsitatean. Chadidek derrigorrezko hezkuntzako hainbat programa burutu zituen Harvard Unibertsitateko John F. Kennedy Gobernu Eskolan.

Ibilbidea 
Merieme Chadid CNRSn sartu zen, eta, gero, Europako Behatoki Australean (DBH), doktoratu eta gutxira. Very Large Telescope, une hartan munduko teleskopiorik handiena, Txileko iparraldeko Atakamako basamortura, instalatzeko lan egin zuen. Frantziako unibertsitate-sistema publikoan egin du lan astronomo gisa, eta Nazioarteko Astronomia Batasuneko zuzendaritza-batzordeko kidea da. 

Merieme Chadid izan zen Antartikaren erdigunera iritsi zen lehen marokoarra (lehen emakume astronomo frantsesaz gain), eta 2005ean Antartikan bandera arabiarra (Marokoko bandera) jarri zuen lehena,

lehen espedizio polarra lortu zuenean behatoki berria sortzeko. Bere lan arrakastatsuenetako bat Antartikaren erdian egin duen muturreko lana izan da, munduko lekurik altuenetako, hotzenetako, basamortuenetako eta helezinenetako batean. Antartikan astronomia-behatoki handia jartzeko konpromisoa hartu zuen munduko lehen astronomoa da, eta lan aitzindariak egin ditu han. Elkarrizketetan, behatokiaren instalazioa misio espazial batekin alderatu du. Turbulentzia-geruza mehe bat besterik ez du ezaugarri eremu horrek, eta, horri esker, munduko beste leku batzuetako behatokietatik baino objektu urrunagoak behatzen dira. Gauean, urteko hilabete batzuetan, Antartikako estazioetako ikertzaileek abantaila bat dute: izarrak eguneko 24 orduetan aztertu ahal izaten dituzte.

Merieme Chadidek hezkuntza sustatzen du hitzaldiak emanez, hitzaldietara joanez eta ikasleak gainbegiratuz. Tarik Annujah astronomiari buruzko dokumentala eman dute Al Jazeerako haurrentzako kanalean.

Forbes aldizkarian munduko hogeita hamar langile interesgarrienetako eta liluragarrienetako bat zela esan zuten.

Bizitza pertsonala 
Merieme Chadid Jean Verninekin ezkondu zen, CNRSko ikerketa-zuzendariarekin, 2001eko martxoaren 31n. Bi seme-alaba ditu, Leyla Vernin eta Felix Tycho Vernin.

Sariak eta aintzatespenak 

 2015ean Zientzietako Urteko Emakume Arabiar Saria, Regente's University Londonen (aintzatetsitako lehen taldea)
 Ouissam Alaouiteren Ordenako ofiziala, Marokoko Erregearena. 
 2008an Munduko lider gazte globalak World Economic Forumean
 Forbes aldizkarian munduko hogeita hamar langile interesgarrienetako eta liluragarrienetako bat zela esan zuten.

Argitalpenak 

 Merieme Chadid. 1996. Talka-uhinak, turbulentzia eta modulazio ziklikoak RR Lyrae izar aldakor pultsatzailearen atmosferan: behaketaren ikuspegia. 90 orrialde

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Ingelesezko Wikipediako «Merieme Chadid»tik eratorritako itzulpen bat du lan honek. Editoreek argitaratu dute, GNUren dokumentazio libreko lizentziaren eta Creative Mons AtrakCom-LogIgual 3.0 lizentziaren bidez.

Marokoarrak
Emakume astronomoak
Emakume ikertzaileak
Emakume zientzialariak
Emakume aitzindariak