La Basconia

Compañía Anónima Basconia, La Basconia bezala ezaguna, Bizkaiko metalurgia alorreko fabrika bat izan zen, Basaurin kokatua, Ibaizabal ibaiaren ondo-ondoan.

1892. urtean, bizkaitar zenbait industrialari Ildefonsa Ayarragarayrekin, Gorbeñaren alargunarekin, harremanean hasi ziren. Asmoa latorrizko xaflak egiteko fabrika bat sortzea zen, alargunaren jabetza ziren Larrazabal-Kareagako lursail batzuetan. XIX. mendean sortutako metalurgia fabrika horrek hamarkada batzuk iraun zituen. Hasieran latorrizko xaflak egitetik geroago metalezko estruktura nahiko handiak ere egitera pasatu ziren. 1969. urtera arte. Urte horretan fabrika ez zen desagertu, baina urte horretan AHV enpresak bereganatu zuen La Baskonia.

Bere garaian lanpostu ugari kudeatu zituen La Basconiak (fabrika, XX. mendean, 3.500 langile izateraino heldu zen).

La Basconia fabrikan eraiki ziren, esaterako, Deustuko Zubia (1934), Mesedeetako Andra Mariaren elizaren metalezko kupula Areetan, Getxon (1954), San Mames zaharreko Arkua (1953), eta beldar-traktore bat ere bai, 1929an, 60 CV.ko Mercedes motor batekin ekipatua.

Fabrika honek Basaurin azpiegitura batzuk eginarazi zituen, La Basconia zubia, esate baterako. Langileentzako etxebizitza sozial batzuk ere sustatu zituen bere garaian. Osasun zerbitzuak eskaintzeko eraikuntza bat, Guardia Zibilaren kuartel-etxe bat, ekonomatu bat, Baskoniako Botikina (gaur egun beilatokia da); Arte eta Lanbideen eskola zena (Baskoniako Aprendiz Eskola esaten zitzaion); San Jose Ikastetxea (kristau eskola); Probidentzia Eskola, (kristau eskola); Social Antzokia; San Pedro eliza...

Erreferentziak

Ikus, gainera 
 Baskonia Kirol Kluba
 Bizkaiko Labe Garaiak

Kanpo estekak 
 La Basconia. Historia.
 José María GONZÁLEZ GARCÍA: «Basconia», Auñamendi Eusko Entziklopedia
 Eduardo J. ALONSO OLEA: «Basconia S.A.», Bilbaopedia

Basauriko ekonomia
Bizkaiko enpresak
Desagertu edo beste enpresa batekin baturiko Euskal Enpresak
Industria-enpresak eta fabrikak
1892an sortutako enpresak
1969an desagertutako enpresak
Enpresa siderurgikoak