San Joan eliza (Soltxaga)

San Joan eliza Nafarroa Garaiko Orbaibar ibarreko Oloritz udalerriko Soltxaga kontzejuan kokatutako XIII. mendeko kristiau eliza bat da. Gotiko estiloa ditu.

Eraikina 

1200 inguruko arkitektura aurregotikoaren planteamenduei erantzuten die. Habearte luzea du, burualde zuzenekoa, eta kanoi-ganga zorrotzeko bost atalek estaltzen dute espazio hori, biribilkizko mentsulen gainean zurkaizten dituzten fajoi indartsuekin; burualdearen aurretik, gurutzadura moduko bat osatzen duten alboko bi kapera elkartzen dira. Mendeen poderioz jatorrizko egiturak konpondu ziren, eta, dokumentuetan agertzen denez, 1650ean Pedro Urrutia harginak estalkiak berreraiki zituen. Ondoren, 1800. urtearen inguruan, Jose Armendaritz San Fernando Akademiako arkitektoak eraikina erabat berritzeko proiektua eman zuen. Enpresa hori Pedro Iherabide harginak egiteko konpromisoa hartu zuen, nahiz eta plan handinahia egitura zaharrak birmoldatzera mugatu behar izan zen.

Kanpoaldeko hormak Erdi Aroko harlanduzkoak dira, baina elizaren berrikuntzetako batzuetan areagotu egin dira, eta kontrahorma sendogarriak dituzte. Epistolaren aldeko horman, oraindik ere, bi arkiboltatan txaranbeldutako erdi-puntuko jatorrizko portada ikus daiteke. XVI. mendeko obrei dagozkien sekzio poligonaleko bi pilare dituen arkupe dinteldu baten azpian babestuta dago. Mende hori aurreratuta, oinaldean dagoen dorrea eraiki zuen, harlangaitzezko eta harlanduzko egitura prismatiko gisa ulertzen dena, kanpainen gorputzaren parean erdi-puntutan irekia.

Elizaren barnealdean, XIX. mendearen hasieran Juan Jose Velezek egindako erretaula nagusi neoklasikoa dago, lehen aipatutako eraikina berritzearekin batera. Gorputz bakarra du, zutabe konposatuekin eta frontoi kurbatuarekin, kasetoi eta arrosetekin arkuz errematatua, guztia polikromatua marmolen imitazioz. Haren garaikideak dira San Joan, San Jose eta San Frantzisko Xabierkoaren tailuak. Alboko kaperetan XVIII. mendeko erretaula barrokoak daude, Arrosarioko Ama Birjinari eta Santa Luziari eskainiak. Lehenengoa XVI. mendeko burdin hesi aberats batez ixten da, Soltxagatarren armarriak barne. Parrokiako altxorraren barruan, XVI. mendeko brontzezko kanpai bat eta 1776ko data duen zilarrezko kaliza bat nabarmentzen dira. Kaliza hori Indiako Patriarken taldekoa da, Cerdako kardinalaren eta San Carlosen dohaintza baita.

Erreferentziak

Ikus gainera 
 Soltxaga
 Oloritz
 Orbaibar
 Erdialdea

Kanpo estekak 

Nafarroako elizak
Olorizko eraikinak
XIII. mendean amaitutako eraikinak
Euskal Herriko eliza gotikoak