Franz Werfel

Franz Viktor Werfel (Praga, 1890eko irailaren 10a - Beverly Hills, Kalifornia, 1945eko abuztuaren 26a) alemanezko idazle austro-txekiarra izan zen.

Familia judutarra izanik, ikastetxe katolikoetan hezi zen eta katolizismoaz, teologiaz, islamaz eta erlijio konparatuaz interesatu zen. Gazterik hasi zen idazten, eta 1911n idatzi zuen lehen poema liburua. Garai hartan Pragako beste idazle judu batzuekin harremanak izan zituen, hala nola Max Brod eta Franz Kafkarekin. 1911n Leipzigera joan zen editore lanetan eta hiru urte geroago Austohungariar armadarekin bat egin zuen Ekialdeko Frontean telefono operadore gisa borrokatzeko.

Garai honetan poema espresionistak, antzezlanak eta gutunak idatzi zituen. Bere idazkietan humanismoa, konfesionalismoa, autobiografia, mitologia eta erlijiotasuna nahastu zituen. 1917ko udan, beste idazle batzuekin batera, Vienako propaganda-bulegoan sartu zen. Alma Mahlerrekin maitasun-harremanak izan zituen eta 1929an ezkondu ziren. 1930ean Palestinara bidaiatu zuten eta armeniar erbesteratuen komunitatea ezagutu zuen. Horren inspirazio iturri izan zen Die vierzig Tage des Musa Dagh liburua idazteko.

1938ko Anschlussaren ondoren, Frantziara ihes egin zuen eta Lurdan aurkitu zuen babesa, eta santutegia bikoitza idatziko zuela agindu zuen esker onez. Urte batzuk geroago Das Lied von Bernadette argitaratu zuen. Pirinioak zeharkatu eta Lisboara iritsi zen, eta handik Londresera eta gero Los Angelesera.

Los Angelesen hil zen, eta 1953an haren gorpuzkiak Vienako hilerri batera eraman zituzten.

Lan hautatuak

Eleberriak 
 Verdi. Roman dern Oper, 1924
 Der Abituriententag. Die Geschichte einen Jugendschuld, 1928
 Barbara oder die Frömmigkeit, 1929
 Die Geschwister von Nepael, 1931
 Die vierzig Tage des Musa Dagh, 1933
(Armeniar genozidioarren gaineko eleberria)

 Höret die Stimme, 1937
 Der erunfreute Himmel, 1939
 Das Lied von Bernadette, 1941
 Stern der Ungeborenen, 1946

Ipuinak 
 Der Tod des Kleinbürgens, 1927
 Eine blaßblaue Frauenschrift, 1941

Antzerkia 
 Juarez und Maximilian, 1925
 Paulus unter den Juden, 1926
 Das Reich Gottes in Böhmen, 1930
 Der Weg des Verheißung, 1936
 Jakobowsky und der Oberst, 1944

Kanpo estekak 

Austriako juduak
Austriako idazleak
Txekiar Errepublikako idazleak
Alemanezko idazleak
Pragatarrak
Lehen Mundu Gerrako militarrak
Nazismoaren erbesteratuak
Gaixotasun kardiobaskularrek hildakoak