Tohu wa-bohu

Tohu wa-bohu edo Tohu va-Vohu () Biblian agertzen den hebreerazko esamolde bat da, Hasiera liburuko  bertsetean. Lurraren ('aretz) egoera zein den aipatzen du  liburuan argia sortu aurretik. 

Hainbat interpretazio eman zaizkio esaldi honi, hainbat teologia lanetan. Elizen Arteko Biblian nahas-mahas hutsa gisa itzuli da, baina beste hizkuntza batzuetan "formarik gabekoa eta hutsa" edo Septuagintan ἀόρατος καὶ ἀκατασκεύαστος, "ikusi eta osatu gabea".

Analisia 
Jaungoikoaren kreazioaren aurretik, mundua tohu wa-bohu zegoen: tohu hitzak "hutsaltasun" esan nahi du, eta basamortuko mundu basatia deskribatzeko ere erabiltzen da. Bohu hitzaren esanahia ez dakigu, eta baliteke izatea bohu hitzarekin errimatzeko sortutako hitz asmatu bat.  bertsetean berriro agertzen da, esaten duenean Israel Jaungoikoaren aurka matxinatzen bada lurra berriro iluntasunera eta kaosera itzuliko dela. Tohu wa-bohu kaosa bara ordenarekin konpontzen da.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Bibliako Hasiera
Bereshit (parashah)
Sorkuntza eta heriotzaren mitologia
Hasiera 1