Astaputz ilun

Astaputz iluna (Lycoperdon umbrinum) Agaricaceae familiako onddo espezie bat da. Gaztetan jan daiteke, gleba zuria dagoen bitartean, baina ez da interesgarria sukalderako.

Deskribapena 
Karpoforoa: 1 eta 4 cm arteko diametrokoa, arre-horixka iluna, ia globo itxurakoa edo pixka bat udare itxurakoa, lehenbizi krema-horixka kolorekoa eztenekin apaindua, gero beltzaxkak, finak eta zailak, batu egiten dira taldeak osatuz, goian, berandu, zulo txiki bat irekitzen zaio eta bertatik esporak askatzen dira. Endoperiodoa leuna eta distiratsua.

Gleba: Hasieran zuria, gero zahartuaz, berdexka izatetik arre-oliba izatera pasatzen da. Pseudocolumela presente. Subgleba kolore arre-lila duten gelaxka ertainak.

Etimologia: Lycoperdon hitza grezierazko "lupa de lupo"-tik dator, ondoak esporen hauts bafadak isil-isilik jariatzen dituelako zapaltzean. Umbrinum epitetoa latinetik dator, itzala esan nahi duen "umbra" hitzetik. Bere kolore ilunagatik.

Jangarritasuna 
Sukaldaritzako interesik gabea

Nahasketa arriskua 
Lycoperdon molle delakoarekin, ezten oso hauskorrez hornitua, berehala desagertzen direnak gainazala hautsez beteta utziaz. Lycoperdon nigrescens espeziearekin ere bai, ezten iheskorrekin, askatzean markak uzten dituzte.

Sasoia eta lekua 
Udazkenean, normalean koniferoen basoetan, bakanagoa hostoerorkorren basoetan.

Banaketa eremua 
Txina, Europa, Ipar Amerika.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Lycoperdon
Onddo jangarriak