Malatioi

Malatoia konposatu organikoa da C10H19O6PS2 formula duena organofosfatoen familiakoa. Intsektizida gisa baliatzen da. Solido kolorgea da, nahiz eta komertzialki baratxuri usaineko likido marroi gisa saldu ohi den.

Erabilera 
Nekazaritzan eta lorategietan baliatzen da uzta ugari tratatzeko. Eltxoak eta Mediterraneoko fruta-eulia (Ceratitis capitata) tratatzeko oso erabilia da. Halaber gizakiotan buruko zorriak eta animalietako arkakusoak tratatzeko ere usatzen da. Toxikoa denez, tentuz erabiltzea gomendatzen da.

Europako Batzordeak mugatuta dauka 2012az gero elikagaietan egon daitekeen malatioi-kantitate maximoa.

Malatioia espektru zabaleko intsektizida denez, marigorringoeen edo erleen gisako intsektuentzat ere hiltzen ditu.

Toxikotasuna 
Malatioia toxikoa da eta arnastuz, larruazalean zehar edo irentsiz sar daiteke gorputzean. Gizakiok eta animaliok nahikoa azkar ezabatzen dugu gorputzetik. Artropodeengan malatioia malaoxoi gisa metabolizatzen da zein azetilkolinesterasa entzimaren inhbitzailea den eta, ondorioz, nerbio-sistemaren funtzionamenduari eragiten dio.

Gizakiongan malatioi bidezko pozoitzeak sintoma hauek dauzka: goragalea, gihar-dardarak, karranpak, ahuldadea, arnasketa-arazoak, buruko mina eta diarrea.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Organofosfatoak
Antiparasitarioak
Izurriteen kontrola
Organofosfato intsektizidak