Calisto Tanzi

Calisto Tanzi (Collecchio, 1938ko azaroaren 17a - Parma, 2022ko urtarrilaren 1a) italiar negozio-gizona izan zen, berak sortutako Parmalat enpresa italiarraren zortziehun milioi euro bidegabe erabiltzeagatik ezaguna. Tanzi izan zen Parmalaten sortzailea eta haren zuzendari exekutiboa.

Tanzik Parmalat sortu zuen 1961ean, unibertsitatea utzi ondoren. Parmalat 2003. urtean eraitsi zen 14 mila milioi euroko zuloarekin bere kontuetan, Europako porrot-kasurik handiena bezala ezagutzen dena.

Epaiketak eta kartzelaratzea

Parmalateko iruzurra 
2008ko abenduan, Milango Auzitegi batek 10 urteko kartzela-zigorra ezarri zion Tanziri iruzurragatik. Tanzik apelatu egin zuen epaia, baina apelazio-auzitegiak berretsi egin zuen 2010eko maiatzean. La Corte di Cassazionek Tanziren  kondena 8 urte eta hilabetera murriztu zuen, eta, ondoren, 2011ko maiatzaren 5ean espetxeratu zuten.

Parmalaten porrota 
2010eko abenduaren 9an, Parmako gorteak iruzurrezko porrotaren eta elkarte kriminalaren errudun aurkitu zuen Tanzi, eta 18 urteko kartzela-zigorra ezarri zion. Tanzik epaia apelatu zuen eta apelazio-epaiketa 2011ko abenduan hasi zen Bolognan.

Parmatour-eko porrota 
2011ko abenduaren 20an, Tanzi beste 9 urterekin eta bi hilabeterekin kondenatu zuten, Parmatourren bankarrotak eraginda.

Artelanak konfiskatzea 
2001ean, Forbes-en arabera, mila milioi inguru dolarreko dirutza garbia zuen. 2009ko abenduan, Italiako agintariek jakinarazi zuten Tanziren 19 artelan konfiskatu zituztela, eta beren lagunen etxeetan ezkutatu zituztela. Artelanak 100 milioi euro baino gehiago balio zutela ebatzi zen, tartean Picasso, Monet eta Van Gogh-en pinturak eta marrazkiak zituen. Tanzik ukatu egin zuen ezkutuan zegoen edozein artelanen jabe izatea. Parmako fiskal Gerardo Laguardiak esan zuen ofizialek berehala jokatu zutela pinturak konfiskatzeko, salgai jarri zituztela jakin ondoren. Agintariek esan zuten Stefano Strini, Tanziren suhia, artelanen ustezko erabilerak ikertzen ari zela.

Ohoreak 
Tanzi Cavaliere del Lavoro izendatu zuten 1984an, eta Cavaliere di Gran Croce Ordine, berriz, Repubblica Italiarraren Meritoari (Ordenaren Gurutze Handiko zalduna Italiako Errepublikan) 1999an. Nolanahi ere, bi ohoreak kendu egin zituen Giorgio Napolitano presidenteak Parmalat kasuaren ondorioz - oraindik ere porrotarengatiko behin betiko kondena baino lehen -.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Italiako enpresaburuak