HidroAysén

HidroAysén Txileko Patagoniako Aysén eskualdean kokatutako bost zentral hidroelektrikoren (bi Baker ibaian eta hiru Pascua ibaian) eraikuntza eta ustiapena barne hartzen zituen proiektua izan zen.

Multzoak 2.750 MW-ko potentzia instalatua eta urteko batez besteko energia-potentzia 18.430 GWh-koa izango zuen, zeinaren inbertsioa 3.200 milioi USD ingurukoa izan zelarik, herrialde horretan orain arte aztertutako energia-proiektu garrantzitsuena bihurtuz. Enpresa arduradunaren arabera, 2020. urterako, proiektuak Interkonektatutako Sistema Nagusiaren (SIC) eskaeraren %21 bete zezakeen.  Proiektuaren eraikuntzak Aysén eskualdetik Santiagora energia garraiatuko zuen transmisio-linea aurreikusten zuen, Chaitén eta Puerto Montt auzoen artean urpeko zatia izango zuen korronte zuzeneko linea baten bidez SICra injektatzeko.

Hidroaysén-en administrazioa herrialdeko elektrizitatea sortzen duten sozietate handienek osatutako sozietate anonimo baten ardura zuen: ENDESA eta Colbún SA, zeinen akzioen % 51 eta % 49 zuten konpainian, hurrenez hurren.  Proiektua onartuko balitz, bi konpainiek herrialdeko elektrizitatearen sorkuntzaren % 80 kontzentratuko zuten, Txileko elektrizitate merkatuan duopolioa ezarriz. 

Proiektua 2011ko maiatzaren 9an onartu zuten hasiera batean Sebastián Piñera Gobernuko agintariek .  11 kontseilarik hartu zuten erabakia, eta horietatik 10ek aldeko botoa eman zuten eta bakarrak abstenitu egin zen.  Erabaki hori errefusatu zuen Txileko herritarren ehuneko handi batek. Albistea zabaldu ostean hainbat greba egin ziren herrialde osoan.   Erasotzaile nagusiek proiektuaren aurkako ekintza legalak hasi zituzten, eta protesta masiboak antolatu zituzten. 

Proiektuaren plangintza osoa ez zen salbuetsita ingurumen-sektoreen kritika gogorretatik, baita Aysén eskualdeko eta Txileko gainerako biztanleen aldetik ere. 2011ko apirilean, HidroAysén proiektuak jada herritarren % 61eko arbuio gero eta handiagoa izan zuen, emaitza horiek iraultzeko arduradunek egindako publizitate kanpaina izugarria izan arren, arrakastarik gabe.  Proiektua onartu ondoren, hilabete berean errefusaren ehuneko hori % 74ra igo zen. 

2012ko apirilaren 4an, Txileko Auzitegi Gorenak zentral hidroelektrikoen proiektuaren aldeko epaia eman zuen, talde ekologistek aurkeztutako helegiteak atzera botata.  Hala ere, HidroAysén Proiektuaren bigarren zatia oraindik onartzeke zegoen, zeinaren bidez zentralek sortutako energia kontsumo-zentro nagusietara garraiatzeko linea elektriko bat aurreikusten zen. Enpresak 2012. urte amaieran ingurumen-ebaluazioa egingo zuela jakinarazi zuen , nahiz eta urte horretako maiatzean, Colbún SAk prozedura hori etetea eskatu zuen, tamaina horretako energia-proiektuetarako esparru egokirik ez zegoela egotzita. 

2014ko ekainean proiektu globala behin betiko baztertu zuen ministroen batzorde batek.  Aurrekoa gorabehera, HidroAyséneko bazkideak proiektuan tematzen saiatu ziren,  2017ko azaroaren 17an proiektua behin betiko bertan behera uztearen berri eman zen arte.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

 HidroAysén SAren webgunea eta bere proiektua
 Txile: Bizitzaren ibaiak, ibaiak salduta. Espainiako Telebistak prestatutako dokumentala, 2008ko otsailaren 24an penintsulan emititua
 Txostena, "Energia Politika: Orientabide Berriak", CNEk 2008an argitaratutakoa

Txileko proiektu hidroelektrikoak