Rafaela López Aguado de Rayón

María Josefa Rafaela López Aguado de Rayón (Michoacán, Nueva España, 1754-1822) Mexikoko Independentziaren heroina, López Rayón bost anaien ama izateagatik. Semeak gerra horretan borrokatu ziren, eta nagusiena nabarmendu egin zen: Ignacio López Rayón generala, Miguel Hidalgoren idazkaria.

Bizitza 
Arbasoak espainiarrak zituen, aspalditik Michoacanen bizi zirenak. Rafaela López Aguado andrea Tlalpujahuan kokaturik zegoen.eta meatzaritza negozioan aritzen zen eta ahaidea zuen Andrés López Rayónekin ezkondu zen.

Bost seme izan zituen: Ignacio, Ramón, José María, Rafael eta Francisco; horietatik lehena izan zen 1810ean independentearen aldeko aldarrikapenekin bat egin zuena, eta gero beste anaiak borrokarekin bat egiteko konbentzituko zituena.

1815eko abenduan, oraindik ere borroka armatuan zihardutela, bere seme gazteena, Francisco, errealistek preso hartu eta Ixtlahuakan (gaur egungo Mexikoko Estatua)  hiltzera kondenatua zuten. Rafaela andreari semearen bizitza barkatzea eskaini zitzaion, besteekin bitartekaritza egitearen eta armak uzteko konbentzitzearen truke. Tribulazio horretan, erantzun hau ematen zion Aguirre komandanteari: «Nahiago dut seme hila, aberriari traizioa egiten diona baino».

Erreferentziak

Ikus, gainera 

 Mexikoren independentzia
 Josefa Ortiz de Domínguez
 Leona Bikarioa
 Gertrudis Bocanegra
 Rita Pérez Jiménez
 María Ignacia Rodríguez de Velasco
 Francisco López Rayón
 Ignacio López Rayón

Bibliografia

Kanpo estekak 

Mexikarrak
Mexikoko Independentziaren matxinatuak
Emakume aktibistak