HMS Iron Duke (1912)

HMS Iron Duke Royal Navyko dreadnought gerraontzia zen, bere klaseko ontzi nagusia, Arthur Wellesley Wellingtongo 1. dukearen omenez izendatua. Portsmoutheko Dockyardek eraiki zuten, haren gila 1912ko urtarrilean ezarri zen. Hamar hilabete geroago jaurti zuten, eta 1914ko martxoan Etxeko Flotan sartu zen, flotaren bandera-ontzi gisa. Bateria nagusia 13,5 hazbeteko hamar kanoiz armatua zegoen eta 39,36 km/h-ko abiadura har zezakeen.

Iron Duke Flota Handiaren ontzi-gidaria izan zen Lehen Mundu Gerran, baita Jutlandiako guduan ere. Han, kalte handiak eragin zizkion SMS König alemaniar korazatuari, flotaren lehen ekintzan. 1917ko urtarrilean bandera-ontzi gisa zuen papera kendu zioten. Gerraren ondoren, Iron Duke Mediterraneoan aritu zen Mediterraneoko Flotaren bandera-ontzi gisa. Errusiako gerra zibileko esku-hartze aliatuaren parte izan zen, bai Itsaso Beltzean, bai greko-turkiar gerran. Esmirnako errefuxiatuak ebakuatzen ere lagundu zuen. 1926an, Flota Atlantikoari esleitu zioten, eta han entrenamendu-ontzi gisa aritu zen.

Iron Duke lanean egon zen beste urte batzuetan; 1930ean, Londresko Itsas Itunak zehaztu zuen Iron Duke klaseko lau korazatuak desarmatu edo desegin behar zirela. Beraz, Iron Duke armak entrenatzeko ontzi bihurtu zen; haren babesa eta armamentuaren zati handi bat kendu egin zituzten borrokarako egokia izan ez zedin. Ahalmen horretan erabili zen, 1939ko irailean Bigarren Mundu Gerra hasi zen arte, orduan Scapa Flowen amarratu baitzuten portuko defentsa-ontzi gisa. Urrian, bonbaketari alemanek kalte handia egin zioten, eta portura eraman zuten, hondoratzea saihesteko. Aireko erasoen aurkako arma gisa balio izan zuen gerran, eta, azkenean, txatarrarentzat birrindu eta hautsi egin zuten azken 1940ko hamarkadaren amaieran.

Kanpo estekak 

Bigarren Mundu Gerrako Erresuma Batuko korazatuak
Lehen Mundu Gerrako Erresuma Batuko korazatuak
1912ko itsasontziak