Athletic-Real Madril

Athletic-Real Madril edo klasiko handia-  edo klasiko zaharra deitua- Espainiako futbol ligako lehen mailako talde horiek jokatutako partidak dira. 2011ko abenturaren 10era arte Espainiako futbolean gehien jokatutako partido ofiziala izan zen, justu Real Madrid eta FC Barcelona arteko El Clásico norgehiagokak gainditu zuenean. Hala ere, egun, norgehiagokarik ohikoena da oraindik Futboleko Espainiako Errege Kopan.

Talde biak, Bartzelonarekin batera, Espainiako futbol ligako lehen mailan aritutako bakarrak dira. Gainera, talde biak bazkideek gobernatuak dira.

Historia 
Talde bien arteko lehendabiziko norgehiagoka Errege Koparen lehenengo edizioan gertatu zen, 1903ko apirilaren 8an; Athleticek 3–2 irabazi zuen. Lehenengo partida San Mamesen 1920ko Errege Kopan izan zen. Laster, bien arteko partidak tradizional bilakatu ziren Athleticek eta Real Madrilek bere eskualdeko txapelketak (Bizkaiko Herrialde Txapelketa eta Campeonato Regional Centro hurrenez hurren) irabazten zituztelako eta, horrela, Errege Kopan aritzen zirelako.

Hori zela eta, 1903 eta 1958 artean, bilbotarrek eta madrildarrek bederatzi finalak jokatu zituzten, Athleticek horietako sei irabaziz.

Ligako partidak, frankismotik haratuago 
1929ko apirilaren 21ean, Athleticek eta Real Madrilek bere Ligako lehen partida jokatu zuten, Real Madrilek Chamartínen 5–1 irabaziz. 1929ko Errege Kopako finalerdietan, Bilbon 'igelaren partida' jokatu zuten: bilbotar enpresa batek igelarena antzeko hotsa egiten zuen txirulak banatu zituen San Mamesen arerioak gogaitzeko asmotan. Hala ere, hauek Madrildik 3–1 zekartzatela, 4–1 irabazi zuten. Guztira 7–2ko emaitza lortu eta finalera pasa ziren. Bien artean, lehenengo 25 txapelketatik 10 irabazi zuten (Athleticek 6, Madrilek 4) Gerra Zibiletik 1956raino. Baina, harrezkero madrildarra txapelketako talderik arrakastatsuena bilakatu zen, hurrengo 26etatik 16 txapelketa irabaziz.

Garai haietan, Francisco Franco diktadoreak hiriburuko taldea bultzatu zuen, erregimena atzerritarren artean bultzatzeko asmotan. Athleticek, tartean, Euskal Herriko talderik sendoena bazen ere, ez zuen txapelketarik lortu.

Espainiako trantsizioan futbola politikaren ikur bilakatu zen eta Athletic eta Real Sociedad arteko euskal derbian ikurrina lehendabizikoz publikoan agertu zen. Era berean, talde bien zaleak, tartean bere ultrak (Herri Norte Taldea eta Ultras Sur hurrenez hurren) kontrako ideologiei atxiki zitzaien.

Zelaian, 1980ko hamarkadan, Athleticeko estatistika hobetu zuen Liga bitan irabaziz. Gainera, 1983ko Liga Real Madrili azken egunean eta puntu batez irabazi zuen. Denboraldia erabateko hondamena izan zen madrildarrentzat, izan ere Superkopa, Errege Kopa, Europako Txapeldunen Liga eta Ligako Kopa galdu zituzten. 1983-84 denboraldian, Athleticek gol batez eta aurrez aurreko emaitzei esker Liga irabazi zuen, baita Kopakoa irabazi ere. Hala ere, beltxargaren kanta izan zen Athleticentzat Real Madrilek La Quinta del Buitre izeneko belaunaldiari esker hurrengo bost Ligak irabazi zituen.

1990eko martxoko Bilboko partidan, epaileak zalantzazko penalti eman zien madrildarrei eta laguntzailea eta Paco Buyo madrildar atezaina objektuak hartu eta gero 12 minutuz eten zuen partida. Partida normal amaitu zuen baina Ligak partidu batez itxi zuen San Mamés eta Athleticek Atotxako futbol zelaian hartu zuen Real Valladolid.

XXI. mendea 

XXI. mendean, Real Madrileko arerio nagusiak beste klubak izan dira, tartean Valentzia, Bartzelona edota Atlético Madrid (hasieran Athleticen sukurtsal moduan sortua). Athleticek ezin izan du talde honetan egon, bere fitxaketa politikak ezin izan baitu Madrilgo Galácticosekin alderatu.

Real Madril milioika zale ditu mundu osoan eta munduko talderik aberatsenetariko bat, eta sarituenetariko bat da. Athleticek berriz, Ligako sei onenen artean sailkatu bada ere, ez du horrelako arrakastarik izan. Hala ere, talde bien arteko partidek, bere esanahi historiko eta kulturala dela eta, oraindik jarraitzaile asko dituzte.

Azkenenko partidatan ez dago zalantzarik bien arteko partidak madrildarren aldekoak izan zirenik. 2004–05eko denboraldian Athleticeko partida biak irabazi zituen baina harrezkero partida bi baino ez ditu irabazi San Mamesen eta 2016–17 denboraldira arte ez du inoiz irabazi Bernabéun; 2006ko Kopan ere Madrilek irabazi zuen.

2011ko apirilean, zenbait jokalari faltan zituen arren, Real Madridek 3–0ko garaipena lortu zuen, eta 2012ko maiatzean emaitza berbera lortu zuen Bilbon. Orduan bere 32. Liga eskuratu zuen, Bilbon titulua lortzeko lehenengo taldea izanda. Cristiano Ronaldok partida bietan golak lortu zituen, eta 2016an Raúlen marka gainditu zuen madrildar golegilerik onena izanik. Ronaldok eta Zarrak 16na gol eskuratu dituzte Ligan, baina Zarra lehiaketa guztietan golegilerik handiena da, izan ere, 22 gol ditu.

Bien arteko estatistika 
Oharra: 2017-12-3an eguneratua

Emaitza aipagarriak

Gol gehien dituzten partidak 
9 gol:
 Real Madrid 3–6 Athletic, 1947ko urtarrila, Liga
 Real Madrid 8–1 Athletic, 1960ko ekaina, Kopa
8 gol:
 Athletic 6–2 Real Madrid, 1950eko martxoa, Liga
 Real Madrid 7–1 Athletic, 1980ko iraila, Liga
7 gol:
 Real Madrid 5–2 Athletic, 1935eko martxoa, Liga
 Athletic 2–5 Real Madrid, 1950eko azaroa, Liga
 Athletic 2–5 Real Madrid, 2009ko martxoa, Liga

Emaitzarik zabalenak 
7 goleko aldea:
 Real Madrid 8–1 Athletic, 1960ko ekaina, Kopa
6 goleko aldea:
 Real Madrid 0–6 Athletic, 1931ko urtarrila, Liga
 Real Madrid 6–0 Athletic, 1957ko azaroa, Liga
 Real Madrid 7–1 Athletic, 1980ko iraila, Liga
5 goleko aldea:
 Athletic 5–0 Real Madrid, 1923ko apirila, Kopa
 Athletic 5–0 Real Madrid, 1970eko otsaila, Liga
 Real Madrid 5–0 Athletic, 1988ko martxoa, Liga
 Real Madrid 5–0 Athletic, 1992ko otsaila, Liga
 Athletic 0–5 Real Madrid, 1996ko urtarrila, Liga
 Real Madrid 5–0 Athletic, 2014ko urria, Liga

Talde bietako parte-hartzaileak

Futbolariak 
Historian zehar, hamar futbolarik baino ez dira talde bietan parte hartu:

 Luis Bergaretxe
 Juan Urkizu
 Luis Maria Uribe
 Hermenegildo Elices
 Cándido Gardoi
 Antonio Ortiz
 Manolín Martínez
 Mikel Lasa
 Rafael Alkorta
 Aitor Karanka

Azkenek, Alkortak eta Karankak, Lezamako harrobikoak, Athletic-Madril-Athletic ibilbidea egin zuten.

Ismael Urzaizek, berriz, Madrilgo La Fabrica harrobikoa bazen ere, ez zuen lehen taldean debutatu.

Entrenatzaileak 
Bost entrenatzaile aritu dira talde bietan:
 Lippo Hertzka
 Antonio Barrios
 Baltasar Albéniz
 Juan Antonio Ipiña
 Jupp Heynckes

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Real Madrid
Athleticeko historia
Politika eta kirola