Fadwa Tuqan

Fadwa Tuqan edo Fadwan Tuqan (; (Nablus, 1917ko martxoaren 1a - ibidem, 2003ko abenduaren 12a) palestinar poeta izan zen, mundu arabiarrean "Palestinako poeta" bezala ezaguna.

Bere obraren hasieran poesia tradizionala idazten zuen baina denbora aurrera joan ahala, aitzindarietako bat izan zen poesia arabiarrean bertso librea erabiltzen.

Biografia
Nablus XVIII. eta XIX. mendeetan gobernatu zuen intelektualen eta politikarien familia batean jaio zen.

Ahmad Toukan anaia nagusiena Jordaniako lehen ministroa izan zen 1970ean.

"Bidaia menditsua" (1985) autobiografian, Fadwak haurtzaroan eta nerabezaroan izandako zailtasunak kontatzen ditu, familia-arauen zurruntasunagatik.

Beste anaietako batek, Ibrahim Tuqan poeta eta literatura arabiarreko irakasleak, irakatsi zion poesia arabiarraren oinarria.lehenik eta behin, poesia tradizionalari ekin zion, baina, denboraren poderioz, aitzindarietako bat izan zen poesia arabiarrean bertso librea erabiltzen. 1948an Ibrahimen heriotza goiztiarraren ondorioz, 1950eko hamarkadan politikan parte hartzera bultzatu zuen.

1962. eta 1964. urteen artean ingelesa eta literatura ikasi zituen Oxfordeko Unibertsitatean, eta geroago Europan zehar bidaiatu zuen.

1967ko "Sei Eguneko Gerra" ren eta Zisjordania eta Gazaren anexioaren ondoren, bere poesia nazionalistagoa izan zen.

Bere konpromiso politikoa dela eta, Tuqan bitartekarietako bat izan zen Moshe Dayan Israelgo Defentsa ministroaren eta Gamal Abdel Nasser Egiptoko presidentearen arteko elkarrizketetan.

Bere memorien bigarren liburukian, Tuqanek bake iraunkorraren aldeko bere sufrimenduak eta itxaropenak azaltzen ditu.

Nablusen emakumeen egoerari buruzko ikerketa zentro bat sortu zuen.

2003ko abenduaren 12ko gauean hil zen ospitalean, garuneko isuria izan eta egun batzuk koman igaro ondoren

Tuqan, kausa palestinarraren ikonotzat hartzeaz gain, poesia modernoko hiru poeta arabiar handienetako bat da, Nazik Al-Malaika irakiarrarekin eta Salma Jayyusi jordaniar-palestinarrarekin batera. Mahmoud Darwish palestinar poeta nazionalak "Palestinako poesiaren ama" deitu zion.

Literatura-lana
Fadwa Tuqanek Nazik Al-Malaika olerkari irakiarraren lekukoa hartu du. XX. mendearen erdialdean, "Kolera" (1947) poemarekin, arabiar emakumeen poesiari atea ireki dio.

Bere lehen idatzietan, Tuqanek gizarte arabiarrean emakume gisa duen borroka pertsonalaz hitz egiten du, eta gai hori ere jorratzen du bere autobiografian.
Erromantizismoaren gai klasikoetatik hurbil kokatzen da: natura, maitasuna, bakardadea, tristura, estilo fin, delikatu eta sentikor bat erabiliz.

1985ean "Bidaia menditsua" autobiografia argitaratu zuen, 1990ean ingelesera itzulia.

Bibliografia

 Nire anaia Ibrahim (1946)
 Bakarka egunekin (1952)
 Aurkitu nuen (1957)
 Emaguzu maitasuna (1960)
 Ate itxi baten aurrean (1967)
 Gaua eta zaldizkoak (1969)
 Munduaren gailurrean bakarrik (1973)
 "Bidaia menditsua" (1985)
 Uztaila eta bestea (1989)
 Azken melodia (2000)
 Grabitatearen legeak inspiratutako irrika (2003)

Beste errekonozimendu batzuk 
1999an Fadwa Tuqanen istorioa Liana Badr idazle eta zinemagileak zuzendutako film dokumental baten gaia izan zen: "Fadwa: A Tale of a Palestinian Poetess"

2020an, Mar Casas eta Clara Garces artistek FADWA idatzi eta interpretatu zuten, beren bizitzari buruzko antzezlan bat.

Errekonozimendu eta sariak 

 Jerusalemgo Kultura eta Arte Domina, PAEk emana. 1990
 Arabiar Emirerri Batuetako Sultan Uwaysen saria. 1990
 Salernoko (Italia) Idazkera Garaikidearen Munduko Jaialdiaren Saria. 1992
 Palestinako Ohorezko Saria Poesiagatik. 1996

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Palestinako idazleak
XX. mendeko emakume idazleak
XXI. mendeko emakume idazleak
Emakume poetak
Palestinako aktibistak
Emakume aktibistak