Romani ite domum

Romani ite domum (euskaraz Erromatarrak joan zaitezte etxera) Romanes eunt domus latinezko grafitiaren esaldi zuzena da, Brianen bizitza umorezko filmean.

John Cleese zenturioi gisa eta Graham Chapman Brian Judeako Herri Frontea talde iraultzaileko kide izateko hautagai gisa aurkezten ditu. Taldean sartzea merezi duela frogatzeko, Brianek Erromaren aurkako eslogan bat margotu behar du Pontzio Pilatos gobernadorearen jauregiko horman, Jerusalemen. Hori egiten amaitzen duenean, zenturioiak ikusi egiten du eta Brian ikaratu egiten da. Hala ere, Cleesek zenturioia latinezko irakasle amorragarri bezala interpretatzen du, eta, hil beharrean, Brianen gramatika zuzentzen du.

"Zer idazten duzu hor?" dio berak. Romanes eunt domus "erromatar izeneko jendea etxera joatea?". Brian, orduan, latinaren deklinabidearen forma zuzena hitz bakoitzarentzat, gaizkile kolegial bat balitz bezala gogoratzera behartua da. "Orain — dio Cleesek Romani ite domum forma zuzena lortzen dutenean — idatzi 100 aldiz... Egunsentian idatzita ez badago, potroak moztuko dizkizut". Brianek egiten du eta heroi bihurtzen da. Hurrengo eszenetan, erromatar soldadu batzuk, grafitia ezabatzen agertzen dira, mezua zentsuratzeko.

Esaldia, berez, latin klasikoa da, eta latinezko gramatikaren eszenako eztabaida egokia da, domus (etxea) "lokatiboa daramala" zenturioiaren baieztapena izan ezik, hori domi izango litzatekeelako. Izan ere, "etxerako bidea"ren ideia preposiziorik gabe adierazten du akusatibo-kasuak.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Monty Python
Latinezko hitzak eta esaldiak