Sodio perkarbonato

Sodio perkarbonatoa  formula kimikoa duen konposatua da. Sodio karbonatoaren ("soda errautsa" edo "detergente") eta hidrogeno peroxidoaren (perhidrato bat) aduktu bat da. Bere formula, modu zuzenagoan,  · 3  idazten da. Solido koloregabea, kristalinoa, higroskopikoa eta uretan disolbagarria da. Batzuetan, ingelesez, SPC bezala laburtzen dute. % 32,5 hidrogeno peroxidoaren pisuan.

Produktua zuritzaile ekologiko batzuetan eta beste garbiketa-produktu batzuetan erabiltzen dute, baita hidrogeno anhidro peroxidoaren laborategi-iturri gisa ere.

Historia 
Sebastian Moiseevitx Tanatar errusiar inperioko kimikariak 1899an prestatu zuen lehen aldiz sodio perkarbonatoa.

Egitura 
Giro-tenperaturan, sodio perkarbonatoak solidoaren perkarbonatoak kristal-egitura ortorronbikoa du, Cmca talde espazial kristalografikoarekin. Egitura Pbcara aldatzen da kristalak -30 °C azpitik hozten diren heinean.

Kimika 
Uretan disolbaturik, sodio perkarbonatoak hidrogeno peroxidoa (batzuetan uretan eta oxigenoan deskonposatzen dena),  sodio katioiak eta  karbonatoaren nahasketa eragiten du

  2Na2CO3*3H2O2 -> 3H2O2 + 4Na+ + 2CO3^2- 

  2H2O2 -> 2H2O + O2

Ekoizpena 
Sodio perkarbonatoa, industrialki, sodio karbonato eta hidrogeno peroxidozko soluzio baten kristalizazioaren bidez ekoizten dute, beti ere pH-aren eta kontzentrazioen kontrol egokiarekin. Laborategietan ere metodo hau erabiltzen dute.

Bestela, sodio karbonato lehorra hidrogeno peroxidozko disoluzio kontzentratu batekin zuzenean tratatu daiteke.

2004. urterako konposatu honen mundu mailako ekoizpen ahalmena ehunka mila tonatan estimatu zuten.

Erabilera 
Agente oxidatzaile bezala, sodio perkarbonatoa, etxerako eta arroparako garbiketa produktu batzuen osagai bat da, klororik gabeko zuritzaile produktuak barne, Oxyper, OxiClean, Tide arroparako detergente eta Vanish kasu.

Produktu komertzial askok sodio perkarbonatoa eta sodio karbonatoa nahasten dituzte. Supermerkatuan, "Oxy" produktu baten batez besteko ehunekoa sodio perkarbonatoaren %65 eta sodio karbonatoaren %35 da. Iragarkietan gorapaitzen dituzten "ultra errefortzuek" sodio perkarbonatoaren %80 ere izan dezakete. Hala ere, sodio perkarbonatoa forma puruan ez da oso garestia, eta erabiltzaileak nahi duen edozein portzentajetara egokitu daiteke.

Sodio perkarbonatoa, sintesi organikoan, H2O2 anhidro iturritzat erabil daiteke, bereziki, batez ere karbonatoa disolbatu ezin duten baina bertatik H2O2a atera dezaketen disolbatzaileetan. Baeyer-Villiger oxidazioetan erabiltzeko azido trifluoroperazetiko in situ sortzeko metodo berria sodio perkarbonatoaren eta anhidrido trifluoroazetikoa nahastea da; erreaktibo hori lortzeko bide egoki eta ekonomiko bat da, gainera oso kontzentratuta dagoen hidrogeno peroxidoa lortzeko beharrik gabe.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Etxeko kimika
Peroxidoak
Karbonatoak
Antiseptikoak
Agente oxidatzaileak