Adela Zamudio

Adela Zamudio Rivero (Cochabamba, Bolivia, 1854ko urriaren 11 - 1928ko ekainaren 2a) boliviar idazle nabarmena izan zen, Bolivian feminismoaren aitzindaria, eta poesia zein narratiba generoak landu zituena.

Biografia 
Adolfo Zamudio eta Modesta Riveroren alaba, Mauro, Arturo eta Amadís anaiekin bizi izan zen. Bere jaioterriko San Alberto eskola katolikoan ikasi zuen lehen hezkuntzako hirugarren urtera arte, garai hartan emakumeek egin zezaketen ikasmailarik handiena baitzen. Hala ere, Zamudiok irakurketaren bidez hezitzen jarraitu zuen.

XIX. mendearen bukaeran, Alderdi Liberala gobernura heldu zenean irakasle hasi zen Gobierno onar zezan, lan egiten hasi zen irakaslea hezi zen ikasi zuen eskola berean. Ondoren, 1905ean, Andereñoen Eskola Fiskalaren zuzendaria izan zen.

Zamudiok artikuluak idazten zituen Cochabambako El Heraldo egunkarian, zeinean ideia aurrerakoiak lantzen zituen. Horien artean irakaskuntza erlijiosoaren abolizioaren alde egiteaz gain, emakumeak jasaten zuen diskriminazioaren aurka protesta egiten zuen. 

1901ean margolaritza akademia bat sortu zuen Cochabamban. 1916an haren izena daraman Andereñoen Lizeoa ireki zuen.

1926ko maiatzaren 28an Hernando Siles Reyes presidenteak Adela Zamudio goraipatu zuen Boliviako kulturaren adierazgarririk gorentzat ezagutuz.

Zamudio 1928ko ekainaren 2an hil zen bere jaioterrian 73 urte zituela.

Lanak 
 Entsegu poetikoak, Jacobo Peuser inprimategia, Buenos Aires, 1887
 Íntimas, Cochabamban girotutako nobela, Velarde argitaletxea, La Paz, 1913
 Ráfagas, poesia, Paul Olendorff liburu-denda, Paris, 1913

Hilondoko liburuak 
 Novelas cortas, ipuinak diren 10 idazlan; Luis Taborgaren hitzaurrea ; Juventud argitaletxea, La Paz, 1942
 Peregrinando, poesia, La Paz editoriala, La Paz, 1943
 Cuentos breves, zazpi ipuinez osatua ; Gustavo Adolfo Oteroren hitzaurrea ; Juventud,argitaletxea, La Paz, 1943
 Rendón y Rondín, ipuina, Eddy Viverosen irudiekin, Ediciones ISLA, La Paz, 1976
 Poesías, IPREBOL, La Paz, 1993
 Poemas, Ministerio De La Cultura, Fundación Editorial El Perro y la Rana, Caracas, 2006
 Cuentos, Novelas cortas (1942) eta Cuentos breves (1943) liburuetan agertutako testuak biltzen ditu; Virginia Ayllónen edizioa, Plural, La Paz, 2013

Erreferentziak 

Boliviako idazleak
Boliviako feministak
XIX. mendeko emakume idazleak
XX. mendeko emakume idazleak
Euskal boliviarrak