Victoria Sau

Victoria Sau Sánchez (Bartzelona, Katalunia, 1930eko apirilaren 1a - ib., 2013ko azaroaren 6a) espainiar autore eta psikologoa izan zen, aktibista politiko feminista ezaguna. Espainiako feminismoan eta bereziki Katalunian erreferente. Idazle gisa Vicky Lorca ezizenarekin 35 eleberri arrosa baino gehiago idatzi zituen, baita ipuinak eta bestelako lan informatiboak ere.

Biografia

Hasierako urteak 

Victoria Sau Sánchez 1930eko apirilaren 1ean jaio zen Bartzelonan, Katalunian, Espainian. Alaba bakarra zen, bere aita Sebastián Sau merkataria zen eta bere ama Victoria Sánchez jostun-diseinatzailea. Batxilergoa ikasi zuen Bartzelonako Maragall institutuan eta kazetaritza ikastaro batzuk Kazetaritza Eskola Ofizialean, oso gaztetatik literatura bokazioa izan zuen eta. 

Gizarte Segurantzako Institutu Nazionalean funtzionario gisa hasi zen lanean, baina Francoren legediagatik 1954an Leopoldo Cánovas Martírekin (idazlea eta filosofoa) ezkondu zenean utzi behar izan zuen lana. 1955ean sortu zen izan zuten alaba bakarra, Gemma Cánovas Sau, psikologo kliniko-psikoterapeuta eta idazlea. Lana uztera behartuta, hamarkada bat baino denbora gehiagoz Vicky Lorca ezizenarekineleberri arrosak idazten aritu zen, portugesera ere itzuliak izan zirenak. Horrez gain, bere benetako izenaz sinaturiko maitagarrien ipuinak ere bai. Etxeko lanei buruzko liburu didaktiko batzuk ere idatzi zituen.

Unibertsitate ikasketak 

1970eko hamarkadaren erdialdean Bartzelonako Unibertsitate Zentralean hasi zituen ikasketak berriro, Psikologian doktoretza eta Bartzelonako Unibertsitatean Historia Garaikidean lizentziatu zelarik. Bere tesian aztertu zuen emakumearen portaera psikologikoa hilekoaren zikloarekiko, ondoez ohikoenetako une gisa. Unibertsitate honetako Filosofia eta Hezkuntza Zientzien Fakultateko Psikologia Diferentzialeko irakaslea izan zen, eta aldi berean psikologo gisa lan egin zuen.

Heriotza 
83 urte zituela hil zen, 2013ko azaroaren 6an Bartzelonan. Bere senarrarekin batera Sorian lurperatuta dago, laurogeiko hamarkada geroztik uda pasatzeko lekua baitzuten.

Ekarpen teoriko feministak 
1974an bere lehen lan feminista argitaratu zuen: Emakumeen askapenerako manifestua (Manifiesto para la liberación de la mujer). Eraginik handiena izan zuen lana Hiztegi ideologiko femnista Diccionario ideológico feminista (1981) izan zen.

Sistema patriarkalaren oinarriak zalantzan jartzera eta analisi globalago eta berritzaileagoari laguntzeko oinarri berriak sortzera bideratu zuen bere jarduera. Hainbat gai jorratu zituen ildo honetatik, besteak beste, lanaren banaketa sexuala, amatasuna, hilekoaren zikloa, patriarkatua eta gerrak. Pentsalari argia eta erreferentziazkoa izan da, idazle, irakasle eta ikertzaile, hizkuntza zuzena, sinplea eta bikainekoa. Bartzelonako Emakumeen 1. Kongresuko mentorea izan zen (1999) eta Udaleko Kontseiluko kidea izan zen, Emakumeen Kontseiluak izendatua eta Bartzelonako Emakumeen Kontseiluko presidenteordea. "Feminismo zientifikoa" kontzeptua sortu zuen eta 2009an Bartzelonako Udaleko Emakumeen Kontseiluaren bidez eskaera bat sustatu zuen patriarkatuaren existentzia mundu osoan aitortzeko.

Sauk patriarkatua aitortzeaz gain, zertan datzan definitzearen garrantzia defendatu zuen, bere aburuz patriarkatua gizartean inskribatuta bai, baina idatzita ez zegoelako.

Emakumeak gizarte-kontratutik kanpo uzteak, bazterkeria soziokultural eta historikoa den neurrian, emakumeengan eragiten dituen ondorioengan jarri zuen arreta, gizaki ororen psikismoa bere pentsamoldearekin, adimenarekin eta portaerarekin, bai pribatuan, bai publikoan, bai subjektibitatean, bai interakzioaren bidez munduarekin duen harreman objektiboan konprometituta dagoela argudiatuz. Sauren aburuz, bazterketak, ondorio kaltegarriak eragiten ditu guztientzat, nahiz eta ondorio horiek desberdinak izan gizonentzat eta emakumeentzat, eta emakumeengan nabariagoak izan. Azpimarratu zuen gutxi hausnartu izan dela identitate maskulinoaren ezaugarrien ezan: haurtzarotik, mezua "neska bat bezalakoa ez izatea" da eta. Neska bazterketaren aldean egonda, mutil batentzat existentzia izateko modu bakarra eredu femeninotik aldentzea da, hau da, identitatea, funtsean, kontra-identitate bat da, argazkiaren beraren ordez argazki baten negatiboa gisako zerbait. Geroago etorriko dira eskala maskulino-femeninoen nortasun-ezaugarriak edo ezaugarri maskulinoen zerrendak: agresibitatea, kontrola, pentsamendu formala soilik, etab. 

Bortxatuak izan diren emakumeen testigantzek kontzientzia hartzeko duten indarraren inguruan hausnartu zuen, testigantza horiek erasotzaileen deslegitimazioaren zerbitzura jarrita, deslegitimatzen baitute sortu eta ezkutatzen duen sistema bera ere bai.

Sariak eta errekonozimenduak 

 1991ean Gijonen Urrezko emagina (Comadre de oro) saria.
 2004ean Bartzelonako Ohorezko Domina.
 2007an Sant Jordi gurutzea. 
 2019an Bartzelonako Unibertsitateko Psikologia Fakultateko batzar aretoak bere izena hartu zuen.

Bibliografia

Vicky Lorca bezala

Nobela arrosak 
 Fin de semana en Verona	(1955)
 La cubana blanca (1955)
 La pérfida señora Smain (1955)
 El déspota	(1956)
 El divorcio	(1956)
 Esta no es mi esposa (1956)
 La escarapela azul (1956)
 La oscura vida de Abel Haward	(1956)
 Clima de angustia (1957)
 El hombre de la buhardilla	(1957)
 Casa de huéspedes (1958)
 El lío (1958)
 La mala sombra	(1958)
 La mueca del payaso	(1958)
 Servicio de urgencia (1958)
 Danza mortal (1959)
 El refugio (1959)
 La cupletista (1959)
 La ventana encendida (1959)
 Una sombra nos separa (1959)
 Flor de abismo 1960)
 Regresar del pasado	(1960)
 Un novio italiano (1960)
 Alma llanera (1961)
 La vida siempre flota (1961)
 La gran mentira	(1962)
 Vivir dulcemente( 1962)
 El tren salió sin silbar	(1963)
 Tu ajuar de boda (1963)
 Un misterio y un amor' (1963)
 Pasión en la carretera(1964)
 Play-boy (1964)
 La vida pega fuerte (1965)
 El coraje de amar (1966)
 Juicio dentro de casa	(1966)
 Nuestra paz (1980)

 Victoria Sau bezala 
 Ipuinak 
 El secreto del emperador: adaptación de una leyenda yugoeslava (1966)
 La duquesa resfriada: leyenda rusa (1966)
 El baúl viajero (1973)
 El globo (1973)

 Hasierako la dibulgatzaileak 
 ABC de las ciencias ocultas  (1964), Bartzelona, Ed. Toray
 ABC de las artes caseras: La decoración del hogar (1967), Bartzelona, Ed. Toray
 Aprenda a cocinar sin fallos (1971), (1977), Bartzelona, Ed. Aura
 Historia antropológica de la canción (1972), Bartzelona, Ed. Picazo
 Sectas cristianas (1972), Bartzelona, Ed. Aura
 El catalán, un bandolerismo español (1973), Bartzelona, Ed. Aura

 Feminismo eta psikologia lanak 
 Manifiesto para la liberación de la mujer (1974), Barcelona, Ed.29 y (1975), Bartzelona, Ed. Bruguera
 La mujer: matrimonio y esclavitud (1976), Gijón, Ed. Júcar
 La suegra (1976), Bartzelona, Ed. 29
 Mujeres lesbianas (1979), Bilbo, Ed. Zero
 Diccionario ideológico feminista (1981), (2000) Bartzelona, Ed. Icaria
 Ser mujer, el fin de una imagen tradicional (1986), Bartzelona, Ed. Icaria
 Aportaciones para una lógica del feminismo (1986), Bartzelona, Ed. La Sal
 Comportamiento psicológico de la mujer en relación con el ciclo menstrual y uno de sus más frecuentes malestares: el síndrome premenstrual(1989)
 Otras lecciones de psicología (egilekidea), (1992)
 El vacío de la maternidad: madre no hay más que ninguna (1995), (1996), (2004), Bartzelona, Ed. Icaria
 Psicología diferencial del sexo y el género (egilekidea) (1996), (2004), Bartzelona, Ed. Icaria
 Defensa de la mujer (1997), (1998), (1999), Bartzelona, Ed. Icaria
 Reflexiones feministas para Principios de siglo (2000) Madrid, Ed. Horas y Horas.
 Diccionario ideológico feminista II (2001), Bartzelona, Ed. Icaria
 Repercusiones psicológicas de la exclusiones (2003), vol.34, n º 2, Bartzelonako Unibertsitatea
 Psicología diferencial del sexo y el género : fundamentos (egilekidea) (2004), (2009), (2010), (2011) Madril, Ed. Pearson Alhambra
 Un pensamiento transgresor (2006), Bartzelona, Ed. Icaria
 Segundas reflexiones feministas para el siglo XXI (2008), Madril, Ed. Horas y Horas
 Paternidades (2010), Bartzelona, Ed. Icaria

 Artikuluak 

 O futuro é muller (1994)
 Del vacío de la maternidad, la igualdad y la diferencia (1998) 
 ¿A dónde va el feminismo? (1999) 
 Reflexiones sobre la exclusión (2003)
 Repercusiones psicológicas de la exclusión (2003)
 Maternidad versus paternidad (2009).

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
 Gema Cánovas Sau alabak aidatzia: Victoria Sau: Cuando ser feminista no es estar en un molde prefabricado. La Vanguardia'', 2015.

Espainiako haur literaturako idazleak
Idazle didaktikoak
Kataluniako feministak
Kataluniako idazleak
XXI. mendeko Espainiako idazleak
XX. mendeko Espainiako idazleak
Gaztelaniazko idazleak
Bartzelonarrak
Bartzelonan hildakoak