María Teresa Ruiz

María Teresa Ruiz González (Santiago, Txile, 1946ko irailaren 24a) astronomoa da. Zientzia Zehatzen Sari Nazionala (1997) eta L'Oréal-UNESCO saria (2017) jaso ditu. Txileko Zientzia Akademiako lehen lehendakaria izan zen.

Biografia 
1971ean Astronomiako lizentziatura lortu zuen Txileko Unibertsitatean. Gero, Princetongo Unibertsitatean jarraitu zituen ikasketak, eta astrofisikako doktoretza lortu zuen. Unibertsitate bietan titulu horiek lortzen zituen lehenengo emakumea izanik.

Triesteko Astronomia Behatokiko ikertzaile elkartua izan zen 1975 eta 1976 bitartean, eta ikertzaile bisitari gisa ere lan egin du, bai Mexikoko Unibertsitate Nazional Autonomoko Astronomia Institutuan, bai New Yorkeko Institute for Space Studies, zein National Aeronautics and Space Administration delakoan (1978-1979). Azken urte horretatik aurrera, Astronomia Sailean irakatsi du, lehenik irakasle elkartu gisa (1979-1989) eta gero titular gisa.

2000. urtean Guggenheim bekaren onuraduna izan zen eta sari garrantzitsuak lortu zituen, hala nola Errektoretza Domina, Zientzia Zehatzen Sari Nazionala 1997an (irabazi zuen lehenengo emakumea izanik) edo Amanda Labarca kondekorazioa.

Txileko Astronomia Garatzeko Fundazioaren eta Astrofisika eta Antzeko Teknologien Zentroaren (CATA) buru da. 2015aren amaieran, Txileko Zientzia Akademiako buru izateko hautatu zuten lehen emakumea izan zen.

2016ko irailean iragarri zen L'Oréal-UNESCO Saria jasoko zuela Emakumeak Zientzian 2017 saria. Sari hori martxoan jaso zuen Parisen, Frantzian, egindako ekitaldi batean. Epaimahaiak bere erabakia hartu zuen enana café izeneko aurkikuntzan eta izar apalen gainean egindako lanagatik, bere bilakaeraren azken etapan dauden izarrak barne.

Sariak eta Aitortzak 

 Presidentetza Katedra Zientzietan (1996).
 Errektoretza-domina, Txileko Unibertsitatea (1996).
 Zientzia Zehatzen Sari Nazionala (1997).
 Errektoretza Domina, Txileko Unibertsitatea (1998).
 Zientzia Akademiako kide osoa (1998az geroztik).
 Guggenheim beka (2000).
 Merituaren domina: Amanda Labarca (2000).
 BBCko 100 emakume (2017).
 L'Oréal-UNESCO saria Emakumeak Zientzian (2017).
 Ohorezko Legioa, Chevalierren maila (Caballero) (2020)

Lana

Liburuak 

 Hijos de las estrellas (B edizioak, 1998; Eztabaida, 2017)
 Txiletik, zeru izartsua: astronomiarekin liluratzeko irakurketak (2013)

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Txileko Unibertsitateko ikasleak
Txileko astronomoak
Emakume astronomoak
Txiletarrak
Princetongo Unibertsitateko ikasleak
Emakumezko Zientzilarien L'Oréal-UNESCO saridunak