Francisca de Pedraza

Francisca de Pedraza (Alcalá de Henares, XVI. mendearen amaiera - XVII. mendearen erdialdea) umezurtz xumea, emakumearen aurkako indarkeria jasan eta Alcalako Unibertsitate historikoko justizia-gorteak onartzea lortu zuena, 1624an.

Biografia 
Francisca de Pedraza umezurtzaren haurtzaroa San Juan de la Penitentzia komentuko dontzeila umezurtzen ikastetxean igaro zen, Alcalá de Henaresen Cisneros kardinalak 1508an sortua. Komentuan neskei, normalean, moja izateko edo ezkontzeko prestatzen zitzaien, dote txiki bat emanez. XVII. mendean behartsu zegoen neskato batentzat aparteko hezkuntza zen, eta erabakigarria izan zen helduaroan aurre egin beharreko gertaeretarako.

1612an Jerónimo de Jarasekin ezkondu zen, Alcalako ondasun higiezinen jabe txiki batekin. Une horretatik aurrera, Franciscak bere garaiko rol femeninoak hartu zituen bere gain, eta indarkeria matxistaren infernurako bidaia hasi zuen. Bi seme-alaba izan zituzten, eta, gainera, beste bi gutxienez galdu egin zituen jasandako indarkeria fisikoaren ondorioz. Hain zuzen, senarraren tratu txar fisiko eta psikologikoak jasan zituen emakumea izan zen. 1619an justizia zibilaren aurrean salatu zuen, eta 1620an eta 1622an elizako instantzia judizialen aurrean, baina bizikidetzako arazoa konpondu gabe. Azkenik, 1624. urtean, unibertsitateko jurisdikzioaren bidez (Álvaro de Ayala errektorea izanik), ezkontza-banaketari buruzko epaia eman zioten, eta ezkonsaria itzuli zitzaion, erga omnes urruntze-agindu batekin batera. Genero-indarkeriaren aurkako borrokaren aurrekari historikotzat hartu izan da.

Genero-indarkeriaren aurkako Francisca de Pedraza saria 

2016. urtean, Alcalá de Henareseko Emakume Progresisten Elkarteak "Genero-indarkeriaren aurkako Francisca de Pedraza Saria" sortu zuen. Epaimahaikideak Alcalá de Henareseko instituzioak (Alcaláko Unibertsitatea, Alcaláko Udala, Alcalá de Henaresko Abokatuen Elkargoa), genero-indarkeriaren arloko adituak eta hiriko izen handiko erakundeak dira. Sari honen helburua emakumearen aurkako indarkeria prebenitzen eta erauzten duten pertsona, talde, entitate edo erakundeak aitortu eta nabarmentzea da.

Sariak banatzeko ekitaldia Alcaláko Unibertsitateko Paraninfoan izaten da, azaroaren 25ean, Emakumearen aurkako Indarkeria Ezabatzeko Nazioarteko Egunean. Sari gisa ematen den bustoa Pilar Vicente de Forondak modelatu zuen 2016. urtean. Lehiaketak, hasieran, bi kategoria zituen: saria eta aintzatespen-diploma; baina, 2019tik aurrera, hirugarren kategoria bat sartu da, hirugarren sektoreko enpresek eta erakundeek genero-indarkeriaren biktima diren emakumeen enplegagarritasunari dagokionez egiten dituzten zuzeneko ekintzak aitortzeko.

Francisca de Pedraza orkestra-suitea 
"Francisca de Pedraza orkestra-suitea" Fernando Furonesen lana da, Cervantina de las 25 Villas Orkestra Filarmonikoak eskatuta. Genero-indarkeriaren aurkako kultura-sinboloa da, Gaztela-Mantxako Erkidegoen Batzordeko Hezkuntza, Kultura eta Kirol Sailaren, Alcalako Unibertsitatearen, Cervantes Hirien Sarearen eta Alcalá de Henareseko Emakume Progresisten Elkartearen lankidetzari esker.

Erreferentziak

Bibliografia 
 Ruíz Rodríguez I, Bermejo Batanero F. Una alcalaína frente a un mundo. Francisca de Pedrazaren dibortzioa. Yebes: Bornova; 2014. ISBN ά937040-5-6
 Ruíz Rodríguez I. Francisca de Pedraza. Emakumea, emaztea, ama... tratu txarrak jasotakoa. Francisca de Pedrazaren dibortzioa 1614-1624. Madril: Dykinson; 2016. ISBN ά9085-800-4
 Ruiz Rodríguez, I., Francisca de Pedraza. Edo Urrezko Mendeko emakume baten garaipena indarkeria matxistaren aurrean, Madril, Dykinson, 2019.
 Del Mazo Revuelta A, Ruíz Rodríguez I. Francisca de Pedraza. () Emakume eta erdi: EZ esan Espainiako Urrezko Mendean. 2018.

Ikus gainera 
 María Isidra de Guzmán ikerketa saria
 José Chacón poesia saria
 Ciudad de Alcalá sariak
 Cervantes sariak
 Cervantes Chico saria
 Fuente de Castalia saria

Kanpo estekak 
 Alcalá de Henareseko Emakume Progresisten Elkartea
 Genero-indarkeriaren aurkako "Francisca de Pedraza" I. Saria emateko ekitaldia 

Madrilgo Erkidegoko jendea
Emakume aitzindariak
Emakumeen aurkako indarkeria
Espainiako aktibistak