Txalupa (abestia)

Txalupa  Gose taldeak Joseba Sarrionandiaren hitzekin sortutako abestia da. 2014an Gosea taldeak argitaratutako Gosariak diskoan plazaratu zuen. 2015eko Korrika kulturalaren barruan aritu ziren kontzertuan ematen Euskal Herrian zehar.

Disko berean beste hamar kanta agertu ziren. besteak beste hauek: Banku atrakatzaileak, Zoroetxeko harresia, Katuen kantua, Alegrantziaren aldeko konjura, Bederatzi te kikara basamortu ertzean, edo Belengo albistiek.

Hitzak 
Talde-lana eta talde-bizitza ospatzeko olerkia da, sinplea eta sakona aldi berean. Abestiaren mezua bidea egitearen garrantzia azpimarratzea da. Abestian portuak utopia adierazten du eta itsasoak borroka-lekua. Txalupa berean bidea elkarrekin egiten duten marinelen abentura konpartitu bat deskribatzen du. Hainbat egoeratan aplikatu daitekeena, Euskal Herriaren eraikitze-prozesuan, adibidez.

Ematen du txalupa barruan dena txarto doala: haize-oihalak apurtuta, motorrik ez, galernak pasata, aingura galduta, lema hautsita, branka krakatuta, kaskoa zulatuta, "emaro sartzen zaigu ura"... Baina aurrera goaz abentura konpartitu honetan. Ez dakigu zehatz mehatz nora goazen, baina imajinatzen dugun portu baterantz goaz arraunean. 

Ez dakigu non amaituko dugun. Badakigu bidean zalantzak sortuko direla, dena argi ikusiko dugula batzuetan eta ilun bestetan. Enbatak eta erauntsiak izango dira, baina porturik ikusten ez denean ere imajinatzen jarraitzea da erronka.

 Aspaldian gabiltza olatu gogorren artean
 izenik ere ez duen gure txalupa arraroan.
 Motorrik ez dugu eta haize-oihalak apurtuak,
 badiarik gabeko itsaso handian galduak.
 Izan dira galernak, hondora jausi zen aingura,
 txalupa barrenera emaro sartzen zaigu ura.
 Hautsi zitzaigun lema, branka erditik kraskatu,
 istriborreko kasko azpiak zeharo zulatu.
     Ikusten da porturik? Ez dugu ikusten
     baina imajinatzen dugu.
     Imajinatzen dugu eta haruntz goaz arraunean.
 [...]

Itsasoko lexikoa 
Abestian erabiltzen den lexikoa oso aberatsa da, eta itsasoarekin lotura estua du, gainera: aingura, aire, badia, behe-laino, boga, branka, galerna, haize-oihal, hodeitzar, itsas hondo, ilargia, istribor, itsasargi, itsaso, kaio, kapitain, kasko, koadrante, korronte, kraskatu, lur lehor, lema, marinel, motor, olatu, pilotu, portu, txalupa, txo.

Erreferentziak

Ikus, gainera 

 Apaizac obeto (espedizioa)
 Joseba Sarrionandia
 Arraun (abestia)
 Katuen kantua 
 Alegrantziaren aldeko konjura

Kanpo estekak 

 Txalupa -Gosariak. Youtube Gose-gaia
 Olatu arteko txalupa arraroa Joseba Sarrionandia, Ines Osinaga. Zaldiarri, hea.eus (Ea, 2022-01-25). Gosariak diskoko liburuxka olerkiekin eta azalpenekin.
 Gose: 'Sarrionandiarekin topo egiteko puntua bilatu behar izan dugu' Euskadi Irratia, Faktoria, EITB, 2014-10-27
 Joseba Sarrionaindiaren hitzak Gose taldeak musikaturiko Gosariak Radio Vitoria, EITB, 2014.10-31
 Olatu arteko txalupa arraroa Joseba Sarrionandia, Ines Osinaga. Literatura Literatura Poesia orduak. Donostia Kultura. 2022-09-08

Goseren abestiak
Euskal abesti herrikoiak
2014ko abestiak
Umorezko abestiak