José de Obaldía

José Arsenio Vicente del Carmen de Obaldia y Orejuela</span> (1806ko uztailaren 19a - 1889ko abenduaren 28a) Hego Amerikako politikaria izan zen.

Biografia 

José de Obaldia 1806an jaio zen Santiago de Veraguasen, Granada Berriko Erregeorderrian; bere gurasoak Domingo Bias de Obaldia y Latatu eta Juana Maria de Orejuela Cordero ziren. Zuzenbidea ikasi zuen Bogotako Unibertsitate Zentralean eta Zuzenbidean eta Zientzia Politikoetan doktoratu zen.

1851ko apirilaren 1ean, José de Obaldia Granada Berriko Errepublikako presidenteorde aukeratu zuten; garai honetan herrialdeko presidentea José Hilario López zen. Lopezen faltan, Obaldiak herrialdeko presidente gisa jardun behar izan zuen 1851ko urriaren 14tik 1852ko urtarrilaren 21era arte.

1853ko apirilaren 1ean, José Maria Obando bihurtu zen herrialdeko presidente berria (Granada Berriko Errepublikan, presidentetzarako eta presidenteordetzako hauteskundeak bi urtez banatuta zeuden). 1854ko apirilaren 17an, José Maria Melo jeneralak kolpe militarra zuzendu zuen eta presidentea atxilotu zuen. José de Obaldiak Amerikako enbaxadaren eremuetara ihes egitea lortu zuen eta gero Ibaguera ihes egin zuen, non erbesteko gobernu baten buru izan zen. 1854ko irailaren 22an, Ibaguen bildutako Kongresuak Obando inputatu eta formalki agintetik kendu zuen, José de Obaldia presidente karguan utziz, bere hauteskunde agintaldia amaitu arte. Gerra zibila 1854ko abenduaren 4an Bogota hartuz amaitu zen.

1855eko apirilaren 1ean, José de Obaldia hautatzeko epea amaitu zen eta Manuel Maria Magliarino herrialdeko presidenteorde berria bihurtu zen. Konstituzioak presidentearen eta presidenteordearen hauteskundeak bi urtez bereiztea eskatzen zuenez, Magliarinok 1857ra arte jardun zuen herrialdeko presidente gisa.

1855eko otsailaren 27an Panamako Estatu Subiranoa sortu zen. Presidenteorde izateari utzi ostean, Obaldia estatu berriko jarduera politikoetan sartu zen eta Kongresuan ordezkatu zuen.

José de Obaldiaren semea, José Domingo de Obaldia, Panama independenteko 2. presidente izan zen 1908an.

Kanpo estekak 

 Biografia
 Jose de Obaldia

Kolonbiako Alderdi Liberaleko politikariak
1889ko heriotzak
1806ko jaiotzak
Euskal boliviarrak