Olatz González

Olatz González Abrisketa (Bilbo, 1973ko otsailaren 7a) bizkaitar antropologoa, unibertsitateko irakaslea eta film-zuzendaria da. Pilota ikertu du eta 2005ean Pelota vasca: un ritual, una estética liburua atera zuen, eta 2012an Estatu Batuetan argitaratu zuten. Euskal Herriko Unibertsitatean antropologia sozialeko irakaslea da. Gainera, 2015ean Pelota II filma zuzendu zuen, Jørgen Leth daniarrarekin batera.

Biografia 
Olatz González Gizarte eta Kultura Antropologian lizentziatua eta Politika Zientzietan eta Soziologian doktorea da, Eusko Jaurlaritzako doktoratu ondoko bekaduna da eta UPV/EHUko “Antropologiako” irakaslea. Batez ere euskal pilota jokoa izan du ardatz ikerketak, tesiaren gaia: “Pelota vasca: un ritual, una estética/Pilota Vasca: erritual bat, estetika”.

Lan ibilbidea 
UPV/EHUko Gizarte Antropologiako Masterreko  arduraduna eta “Aldaketa soziala, prekarietatea eta identitatea gizarte garaikidean” ikerketa-taldeko kidea da. Kirola, gizonezkoen elkartasun-sareak, ikusizko antropologia eta espezieen arteko harremanak ditu ardatz.

Idazle 
Hainbat artikulu idatzi ditu, bai euskal antropologia eta kulturako aldizkarietan —Ankulegi, Kobie, Hermes, Eusko Ikaskuntza…—, bai prentsan ere. Hiru urtez, gainera, Mutxo Pilotako aldizkari espezializatuarekin kolaboratu du hilero, eta “Frontones de Bizkaia/ Bizkaiko pilotalekuak” izeneko liburua argitaratu zuen, Foru Aldundiak 2000. urtean argitaratu zuen. 2002an zuzendu zituen “Euskal pilota eta zinea” gaiari buruzko diziplina arteko jardunaldiak, Guggenheim Bilbao museoan. GECUTEK ikerketa-taldeko eta ANKULEGI euskal antropologia-elkarteko kidea da.

Irudia 
Irudikapenei buruzko ikerketa egiten du. Ikusizko Antropologiaren testuinguruan, ikerketa horrek irudietatik eta irudien bidez atzeman nahi ditu kultura- eta identitate-narrazioak irudikatzeko eta transmititzeko prozesuak.

Talde kontsolidatuko kidea 
Olatz González Abrisketa Gizarte Antropologiako irakaslea eta Euskal Herriko Unibertsitateko Doktoretza Eskolako Prestakuntzako zuzendariordea da. 2005ean “Pilota Vasca: un ritual, una estética” liburua argitaratu zuen, eta Nevadako Unibertsitateko Euskal Ikasketen Zentroak argitaratu zuen ingelesez 2012an. Besteak beste, artikulu hauek ere idatzi ditu: “Cuerpos desplazados: Género, deporte, y protagonismo cultural en la plaza vasca/Gorputz desplazatuak: Generoa, kirola eta kultura-protagonismoa euskal plazan” (2013), AIBR saria Iberoamerikar Ologiako artikulu onenari eta “La apertura ontológica de la antropología contemporánea/Antropologia garaikidearen irekiera ontologikoa” (2016), Susana Carro-Ripaldarekin batera. Ikus-entzunezko produkzioari ere eskainia, 2007an, Danish Film Institutek 2010ean argitaratutako “Jørgen Leth on Haiti” (52’) dokumental-film luzea egin zuen. Nabarmentzekoa da, halaber, “Carmen” (2011), Amerikako Antropologia Elkarteko (AAA) Society for Visual Anthropology jaialdiko film laburrena eta Jørgen Leth zinemagile daniarrarekin batera zuzendutako azken filma, Pelota II, 2015eko udazkenean estreinatu zen.

Lanak 
Besteak beste lan hauexek egin ditu:

Liburuak 
 Pelota vasca: un ritual, una estética. Muelle de Uribitarte Editores, 2005.  84-921998-9-X
 Bizkaiko frontoiak. José Ángel Barrio Lozarekin lankidetzan. Bizkaiko Foru Aldundia , 2001.  84-7752-308-8
 Raquetistas. Gloria, represión y olvido de las pelotaris profesionales. ISBN: 9788412601527  Sans Soleil  argitaletxea (2022).

Tesiak 

 Pelota vasca, un ritual, una estética. Doktore Tesia Jesús Arpal Poblador-ek, Josetxu Martínez Montoya kide zuela zuzendua. Euskal Herriko Unibertsitatea (2004).

Zuzendutako tesiak 

 Hazi, barietate eta tomateen etnografia feminista Euskal Herrian: bertakotasuna, transespezie ahaidetasuna eta teknobiopolitika. Marta Barba Gassóren tesia. Euskal Herriko Unibertsitatea (2021).

 "Estamos, que no es poco" experiencias de precarización y abandono en la zona gris de Bilbao. Ander Mendiguren Nebredaren tesia. Euskal Herriko Unibertsitatea (2021).
 Las líneas del goalball: trazados para la (re)construcción de cuerpos sexuados con (dis)capacidad visual. Carlos García Grados-en tesia. Euskal Herriko Unibertsitatea (2019).

Aldizkarietako artikuluak 

 Mujeres en la cancha, Ankulegi: gizarte antropologia aldizkaria   1138-347X, 23 zk., 2022 (Heriotzaren antropologiari esakainitako alea), 97-114 or.

 25 años de ANtropologia, KULtura Eta GIzartea, Carlos García Grados, Lidia Montesinos Llinares eta Begoña Pecharrománekin lankidetzan. EuskoFolkloreko urtekaria: etnografia eta paletnografiak, 0210-7732, 55 zk., 2020-2021, 43 or.

 La invención de los objetos: deporte, estandarización y subjetividad moderna.Olatz González Abrisketa. Politika eta gizartea, 1130-8001, Vol. 57, Nº 2 zk., 2020 (Monografikoa: La rebelión de los objetos en las ciencias sociales), 395-414 or.
 Michael Taussig: el arte de narrar y el poder transformador de la escritura. Lidia Montesinos Llinares-ekin lankidetzan. Ankulegi: gizarte antropologia aldizkaria, 1138-347X, 21 zk., 2017 (Antropologías de la materialidad), 135-147 or.

 A Basque-American Deep Game:: TThe Political Economy of Ethnicity and Jai-Alai in the United States. Studia Iberica et Americana: journal of Iberian and Latin American literary and cultural studies,  2327-4751,  2327-476X, Issue 1 4, 2017 ( SPORT, IDENTITY, AND NATIONALISM IN THE HISPANIC WORLD), 179-198 or.
 La apertura ontológica de la antropología contemporánea, Susana Carro Ripaldarekin lankidetzan. Revista de dialectología y tradiciones populares,  0034-7981, Tomo 71, Cuaderno 1, 2016
 Circuitos de distribución y espacios para la difusión del cine etnográfico contemporáneo: una guía práctica. Aida Vallejo Vallejorekin lankidetzan. Anales del Museo Nacional de Antropología, 1135-1853, 16 zk., 2014, 60-82 or.

 Recrear la realidad: la irrupción del cine etnográfico en la academia. Andamios gizarte ikerketa-aldizkaria,  1870-0063, 26 zk., 2014, 353-375 or.
 Cuerpos desplazados. Género, deporte, y protagonismo cultural en la plaza vasca. AIBR: Antropologiako iberoamerikar aldikaria,  1578-9705, Vol. 8, 1 zk, 2013, . 83-110 or.
 Azar y creatividad son cuestiones de método. Ankulegi: gizarte antropologia aldizkaria,  1138-347X,  15 zk., 2011 ( Auzi etiko eta metodologikoei eskainitako alea), 47-56 or.
 Entrevista a Jorgen Leth. Ankulegi: gizarte antropologia aldizkaria ,  1138-347X, 11 zk., 2007 ( Antropologia bisualari eskainitako alea, 134-144 or.
 El cuerpo contemplado: estilo y estética en el juego de la pelota. La Ortiga: Lauhileroko literatura eta pentsamendu aldizkaria,  1136-3614, Nº. 68-70, 2006 (Gorputzaren poetikoak. Artea, teknologia eta kulturari eskainitako alea), 171-193 or.
 Fundación cultural en el deporte: el caso de la pelota vasca. Dialektologia eta herri-tradizioen aldizkaria,  0034-7981, 61 liburukia, Cuaderno 2 koadernoa, 2006 (Kultura kirolariei eta merkatu globalei eta herrikoari eskainitako alea), 209-224 or.
 Jorgen Leth, zinemagile. Asier Mendizabal, Iñaki Imaz Urruticoechearekin lankidetzan. Zehar: rteleku-ko aldizkaria,  1133-844X, 58 zk., 2006, 32-36 or.
 Esku Pilota: el sujeto y la cultura. Hermes: pentsamendu eta historia aldizkaria ,  1578-0058,  11 zk., 2004 (Sabino Aranaren doktrina XIX. mendearen amaierari eskainitako alea),  76-82 or.
 Un caso de estudio de la emotividad comunitaria: El juego vasco de pelota. Zainak. Cuadernos de Antropología-Etnografía,  1137-439X, 26 zk., 2004 (Jai, erritu eta identitateei eskainitako alea / Roldán Jimeno Aranguren (ed. lit.), José Ignacio Homobono Martínez (ed. lit.)),  84-8419-894-4, or.

 Las raquetistas: un caso de olvido en el juego de pelota. Ankulegi: gizarte antropologia aldizkaria ,  1138-347X, 3 zk, 1999 ( Generoaren inguruko alea),  29-34 or.
 El frontón: permanencia y pertenencia en la cultura vasca. Kobie. Antropología cultural,  0214-7939, 9 zk., 1999-2000,  35-42 or.

Elkarlana talde-lanetan 

 Retos éticos y políticos de la antropología ambiental. Olatz González Abrisketa, José Antonio Cortés Vázquez. Antropologien etika eta politikak. Laburpenak eta ponentziak XV. Antropologia Biltzarra.  ASAEE: 2021ko otsailaren 1etik 3ra / Álvaro Pazosek koordinatua, 2021,  9788418492099, 25-26 or.
 9. ¿Incorporar, encarnar, encorporar y/o corporear?: un ejercicio de traducción para pensar la agentividad de los cuerpos. Olatz González Abrisketa, Carlos García Grados. Etnografia feministak: euskal antropologiatik XXI. mendera egindako begirada. Mari Luz Esteban Galarza eta Jone Miren Hernández Garcíak koordinatua, 2018,  978-84-7290-859-8, 231-249 or.
 Jai Alai in the United States. Olatz González Abrisketa. Recovered Memories: Spain, New Orleans and the support for the american revolution /  José Manuel Guerrero Acostak koordunatua, 2018,  9788493498993, 325-333 or.
 Antropología del deporte: transformaciones sociales y nuevos sentidos deportivos. Francisco Xavier Medina, Olatz González Abrisketa.  Antropologiak eraldatzen: zentzumenak, konpromisoak eta utopiak. Teresa Vicente Rabanaque, Pepa García Hernandorena, Antonio Vizcaíno Estevan-ek koordinatua, 2017,  9788491330936,  226-231 or.
 Jai alai en los Estados Unidos. Olatz González Abrisketa. Oroimen berreskuratua: aztarnak Estatu Batuen historian. José Manuel Guerrero Acostak koordinatua, 2017,  978-84-93498-98-6, 257-266 or.
 Cuando el otro habla: entre el silenciamiento y la performatividad. Olatz González Abrisketa, Ignacio Mendiola Gonzalo. Kolonia ondoko Atlantikoaz haraindiko azterlanak . Koordinazioa: Ileana Rodríguez, Josebe Martínez Gutiérrez, Vol. 1, 2010 (Narrativas comando-sistemas mundos : colonialidad-modernidad),  978-84-7658-928-1, 209-234 or.
 Posturas en el frontón: la doble mirada sobre la apuesta en la pelota. Olatz González Abrisketa. Aisia eta ausazko jokoak. Koordinazioa: Manuel Cuenca Cabeza, Magdalena Izaguirre Casado, 2010,  978-84-9830-269-1, 103-118 or.
 El bando y la cintura. Olatz González Abrisketa, Jesús Arpal Poblador  eta Ignacio Mendiola Gonzalo egilekideak. Gorputzari, teknologiari eta kulturari buruzko azterlanak , 2007,  978-84-8373-981-5,  229-244 or.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Bilbotarrak
Euskal Herriko antropologoak
Emakume antropologoak
Euskal Herriko Unibertsitateko irakasleak
Emakume irakasleak
Euskal Herriko Unibertsitateko ikasleak
Bizkaiko zinema zuzendariak
Emakume zinema zuzendariak