Ziprianotar izurria

Ziprianotar izurria edo Ziprianoren izurria, 249 urtetik 262 urtera Erromatar Inperioan eragin zuen pandemia bat izan zen. Epidemiak elikagaiak ekoizteko eskulan urritasuna eta Erromako Armadan ere eragin zuela uste da, III. mendeko krisialdian Erromatar Inperioa ahulduz. Bere gaur egungo izendapena San Zipriano, Kartagoko artzapezpikutik datorkio, izurri honen lekuko eta deskribatzailea izan zen kristau idazlea.

Izurriaren agentea zen ote zenari buruzko hainbat teoria daude, garaiko iturri eskasak direla eta, baina susmagarrien artean baztanga, gripe pandemia, Ebola bezalako odol-jarioaren sukarraren (filoviridae) birusa daude.

Pandemiak
Hirugarren Mendeko krisia
Baztanga