Lintzoain

Lintzoain Erroibar ibarreko kontzeju bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Pirinioak eskualdean.

Pirinioak eskualdeko eskualdeburua eta Erroibarko ibarburua da.  biztanle zituen.

Bertako biztanleak lintzoaindarrak dira.

Izena 
Lintzoain toponimoa hainbat modutan agertu da historian zehar:

 Linçoayn (1245)
 Liçoayn (1267)
 Linçoan (1268)
 Linçoanh (1278)
 Liçasoayn (1280)
 Linzoain (1534)
 Linçoain (1649)
 Linzuain (1693)
 Luicoain (1829)

Etimologia 
Mikel Belaskoren arabera, Lintzoain izena herria pertsona baten jabetzakoa izatetik dator. Pertsonari Li(n)zo edo antzeko zerbait deituko litzaioke, eta -ain amaiera (propietatea adierazten duen atzizkia).

Benito Urtasunen arabera, erromes atzerritarrek, XIII. mendean, Lintzoain Mauburguet deitu zuten, "hiri txarra" esan nahi duena, Orreagako Burguaren (egungo Auritz) aurka.

Julio Caro Barojaren arabera, zalantza askorekin bada ere, Li(n)zo pertsonak Linteus erromatar izena aipatzen du.

Arturo Kanpionen arabera, Lintzoain izena linzur euskal ahotsekin lotuta dago, "uretako parajea" esan nahi duena, eta linzu, goroldioa, berdexka esan nahi duena. "azuazalaren gaina" jatorriarekin ere lotzen du.

Ezaugarriak

Armarria 
Lintzoaingo armarriak honako blasoi hau du:

Armarria Goitiko Alorra izeneko parajetik dator, herriaren inguruan. Mendixka txiki bat da, landaretza txikia duena, batez ere zuhaixkak. Muinoaren goialdean hiru zuhaitz daude, herriko armarrirako erabiltzen direnak. Gaur egun, hiru zuhaitz horiek beste hiru erditu dituzte; beraz, gaur egun sei zuhaitz daude, eta ez hiru.

Geografia 
Lintzoain Erroiberran dago.

Ingurune naturala eta klima 
Erroiberraren azalera handia dela eta bi klima ezberdin daude, iparraldeko klima azpiatlantiarra, pagadi ugari eta urte osoko prezipitazioekin, eta hegoaldeko klima azpimediterraneoa, basa pinuekin eta uda garaiko bi hilabete idorrekin. Urteko batez besteko prezipitazioak 1 200 mm dira hegoaldean, eta 2 000 mm ibarraren iparraldean. Batez besteko tenperatura 7 eta 10 gradu bitartekoa da.

Urteroko egun euritsuak 120 izaten dira ibarraren hegoaldean eta 140-150 egun iparraldean. Gunerik menditsuenetan egun euritsuak 150 baino gehiago izan daitezke.

Estazio meteorologikoak 
Erroiberran dagoen Aurizperri kontzejuan, itsasoaren mailatik 871 metrora, Nafarroako Gobernuak 1972an jarritako estazio meteorologikoa dago.  Gainera, 1975an, beste estazio meteorologiko bat inauguratu zen Erro kontzejuan, itsasoaren mailatik 672 metrora. Erroko estazioa da Lintzoainerako balio egokienak ematen dituena, hurbilen dagoena baita.

Hirigintza

Auzoak 
Herriak 2 auzo ditu:

 Gaineko auzoa
 Peko auzoa

Kaleak 
Herriak 2 kale ditu:

 Done Saturdi karrika
 Frantziako errepidea

Etxeak 
Herriak 40 etxe ditu:

Historia 
Jaurerriaren antzinako lekua, 1280an, urtean 191 soldatako petxu bat zor zuela esan ohi dut.

XIX. mendearen lehen erdira arte, Erroibarko alkateak gobernatzen zuen, berari zegokion jurisdikzio zibila, nahiz eta ekonomikoa bailarako bertako diputatuena eta herriko erregidoreena zen, txandaka auzotarren artean izendatzen zirenak (hogei 1847an). Egun hartan, Bizkarreta eskolara joaten ziren haurrek tokiko bideak baino ez zituzten, eta Auritzetik eramaten eta ekartzen zuten posta. XX. mendearen hasieran landa kutxa bat eratu zen.

Demografia 
 biztanle zituen Lintzoainek.

Garraioa 
Autobuses Artieda autobus konpainiak Erroibar Iruñekin batzen du. Autobus lineak honako ibilbidea egiten du:

 Jaurrieta - Abaurregaina - Abaurrepea - Garaioa - Aribe - Garralda - Orreaga - Auritz - Aurizberri - Mezkiritz - Lintzoain - Erro - Zubiri - Larrasoaña - Idoi - Zuriain - Antxoritz - Zabaldika - Olloki - Uharte - Atarrabia - Burlata eta Iruñea

Politika 
Lintzoaingo kontzejua kontzejuburuak osatzen dute. Egungo kontzejuburua Jesus Francisco Urbelz Inda da.

Kontzejua 
Lintzoaingo kontzejua kontzejuburuak osatzen dute, demokratikoki hautatua. Kontzejuburua Jesus Francisco Urbelz Inda da.

Kontzejuburuak 
2011tik, Lintzoainek 2 kontzejuburu izan ditu:

Kultura

Euskara 

Luis Luziano Bonapartek, 1869an, Erroibarko herri guztiak sailkatu zituen, hegoaldeko goi-nafarrera euskalkian, Pirinio ibarretik Esteribar eta Artzibar ibarrekin hitz egiten zena.

Koldo Zuazok, 2010ean, Erroiberrak nafarrera euskalkian sailkatu zituen.

Lintzoaingo azpieuskalkia erroibarrera da, eta, zehazki, Lintzoaingo aldaera. 2007ko udazkenean, euskaldun bakarra behintzat baziren, 50 urtetik gorakoa.

Euskararen Foru Legea 

Nafarroako Gobernuak onartutako Euskararen Foru Legeari jarraituz, Erroibar eremu euskalduneko udalerria da. 2001eko erroldan, herritarren % 24,01ek zekien euskaraz.

Jaiak 
 Done Saturdiko jaiak: irailaren lehen asteburuan

Ondasun nabarmenak 

 Done Saturdiko eliza, XIII. mendeko kristiau eliza

Lintzoaindar ospetsuak 

 Javier Etxeberria (1811-1911), Iruñeko konpartsako txuntxuneroa.

Irudiak

Oharrak

Erreferentziak

Ikus, gainera 
 Erroibar
 Pirinioak
 Zangozako merindadea
 Nafarroa Garaia

Kanpo estekak 
 Erroibarko Udalako webgune ofiziala

Erroibarko kontzejuak