Punjabera

Punjabera (Shahmukhi idazkera: پنجابی; Gurmukhi idazkera: ਪੰਜਾਬੀ ) Pakistan eta Indiako Punjabeko biztanleek hitz egiten duten indoariar hizkuntza da. Haren hiztunak musulmanak, sikhak eta hinduak badira ere, XX. mendean sikhismoak punjabera bere hizkuntzatzat hartu du .

Ofizialtasuna 
Indian punjabera 22 hizkuntza ofizialetako bat da: lehendabizikoa Punjaben eta Chandigarhen eta bigarrena Haryana, Himachal Pradesh eta Delhin. Pakistanen, berriz, ez da ofiziala eta Punjabeko eskualdeko hizkuntzatzat hartzen da. Hala ere, herrialde hartako biztanleriaren % 44,15aren hizkuntza da.

Punjabdarren diasporak hizkuntza Estatu Batuetara, Australiara, Erresuma Batura eta Kanadara eraman zuen.

Hona hemen hiztunak 2005ean:
 Pakistan: 63.000.000
 India: 29.109.672
 Erresuma Batua: 1.600.000
 Kanada: 800.000
 Arabiar Emirerri Batuak: 720.000.
 Ameriketako Estatu Batuak: 700.000.
 Saudi Arabia: 640.000.
 Hong Kong: 270.000.
 Frantzia: 180.000.
 Australia: 120.000.
 Malaysia: 100.000.

Lahore punjaberazko hiztun gehien duen hiria da (biztanleriaren % 86).

Dialektoak 
Hona punjaberaren dialektoak:
 Awankari
 Baar di Boli
 Banwali
 Bhattiani
 Bherochi
 Chacchi
 Chakwali
 Chambiali
 Chenavri
 Dhani
 Doabi
 Dogri
 Ghebi
 Gojri
 Hindko
 Jatki
 Jhangochi
 Kangri
 Kachi
 Lubanki
 Malwai
 Pahari
 Pothohari / Pindiwali
 Powadhi
 Punchi
 Rathi
 Swaen
 Thalochri
 Wajeerawadi

Dialektoen adibideak

Erreferentziak

Bibliografia 

 Bhardwaj, Mangat Rai (2016), Panjabi: A Comprehensive Grammar, Routledge, doi:10.4324/9781315760803, {{ISBN|9781138793859}}.
 Bhatia, Tej K. (2008), "Major regional languages", in Braj B. Kachru; Yamuna Kachru; S.N. Sridhar (eds.), Language in South Asia, Cambridge University Press, pp. 121–131, doi:10.1017/CBO9780511619069.008, {{ISBN|9780511619069}}.
 Grierson, George A. (1916). Linguistic Survey of India. Vol. IX Indo-Aryan family. Central group, Part 1, Specimens of western Hindi and Pañjābī. Calcutta: Office of the Superintendent of Government Printing, India.
 Jain, Dhanesh (2003), "Sociolinguistics of the Indo-Aryan Languages", in Cardona, George; Jain, Dhanesh (eds.), The Indo-Aryan Languages, Routledge, pp. 46–66, {{ISBN|978-0-415-77294-5}}.
 Masica, Colin (1991), The Indo-Aryan Languages, Cambridge: Cambridge University Press, {{ISBN|978-0-521-29944-2}}.
 Nayar, Baldev Raj (1966), Minority Politics in the Punjab, Princeton University Press, {{ISBN|9781400875948}}.
 Shackle, Christopher (2003), "Panjabi", in Cardona, George; Jain, Dhanesh (eds.), The Indo-Aryan Languages, Routledge, pp. 581–621, {{ISBN|978-0-415-77294-5}}.
 Bhatia, Tej. 1993 and 2010. Punjabi : a cognitive-descriptive grammar. London: Routledge. Series: Descriptive grammars. Gill H.S. [Harjit Singh] and Gleason, H.A. 1969. A reference grammar of Punjabi. Revised edition. Patiala, Punjab, India: Languages Department, Punjab University.
 Chopra, R. M., Perso-Arabic Words in Punjabi, in: Indo-Iranica Vol.53 (1–4).
 Chopra, R. M.., The Legacy of The Punjab, 1997, Punjabee Bradree, Calcutta.
 Singh, Chander Shekhar (2004). Punjabi Prosody: The Old Tradition and The New Paradigm. Sri Lanka: Polgasowita: Sikuru Prakasakayo.
 Singh, Chander Shekhar (2014). Punjabi Intonation: An Experimental Study. Muenchen: LINCOM EUROPA.

Kanpo estekak 

 Punjabera-ingeles hiztegia
 Punjabiera ikasteko materiala
 Irratia punjaberaz
 Biblia punjaberaz

Indiako hizkuntzak
Indo-ariar hizkuntzak