Carrióngo Ituna

Carriongo Ituna Leongo eta Gaztelako errege Alfontso VII.aren eta Erramun Berenger IV.aren arteko hitzarmena izan zen, 1140ko otsailaren 22an Carrión de los Condesen (Palentziako probintzia) sinatutakoa Gartzia Remiritz buru zuen Iruñeko Erresuma banatzeko helburuarekin. Erramun Berenguer IV.a Ramiro II.aren alaba Petronilarekin ezkondurik zegoenez gero, Aragoiko Erresuma gobernatzen zuen de facto eta, beraz, Aragoiko Erresumaren izenean negoziatu zuen.

Ituna 
Itunaren arabera, Ebro ibaiaren ezkerraldean zeuden hiri eta eskualdeak Gaztelako Erresumaren menpean geratuko ziren; 1137 eta 1140 arteko Nafarroa eta Aragoi arteko gudan Gartzia Remiritzek okupatu zituen herri eta eskualdeak Erramun Berenger IV.ak eskuratuko zituen; gainontzekoa hiru zatitan banatuko zuten: bata, Lizarra tartean, Alfontso VII.arentzat izango zen, eta beste biak, Iruñea tartean, Aragoiko Erresumarentzat.

Garai hartan, Gaztelako eta Aragoiko erresumetako erregeek itun askotan banatu zuten Iruñeko Erresuma: 1151, 1157 eta 1198an hain zuzen ere. Itun guzti horien arabera, behin erresuma konkistatuta sinatzaileen arteko muga berria Argan kokatuko zuten. Nafarroa ez zen itunaren gai bakarra; Bartzelonako kondeak Gaztelako erregeari gorazarre egin eta Calatayud, Daroca eta Tarazona eman zizkion, gaztelarrek Zaragozari uko egitearen truke.

Ondorioak 
Erramun Berenger IV.ak 1140 urteko uda baino lehen Iruñeko Erresuma eraso zuen, Longida eta Iruñean sartu, eta Ejea de los Caballerosen Gartzia Remiritz mendean hartu.

Gaztelako Erresumak, berriz, armada Nafarroarantz hurbildu eta Calahorran kokatu zuen kanpamendua. Nafar erregea bidera irten, Alfaron kanpatu eta borrokaldi batzuk izan ziren. Alfontso VII.a, Aragoiko Erresumak Nafarroa konkistatzeko gai ez zela uste zuenez, negoziatzen hasi zen Iruñeko erregearekin, bere lehengusu eta Tolosako konde Alfontso II.aren bitartez. Nafarren ordezkari nagusiak Iruñeko apezpiku Antso Larrosa eta Tuterako elizako priorea izan ziren.

1140ko urriaren 25ean, bake ituna finkatzeko, Iruñeko infanta Zuria eta Alfontso VII.aren lehensemearen, orduan zazpi urte zituen Antsoren, arteko ezkontza adostu zuten. Ezkontza gudu-zelaian bertan egin zuten, eta artean adingabea zen nafar infanta Gaztelako gortean geratu zen. Erramun Berenger IV.ak ez zuen bake itunean parte hartu nahi izan, eta Nafarroako mugak erasotzeari ekin zion.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Itunak
Nafarroako historia
Espainiako historia
Gaztelako Erresumako itunak
Aragoiko Erresumako itunak