2009ko Bertsolari Txapelketa Nagusia

2009ko Bertsolari Txapelketa Nagusia edo BTN09 urriaren 3 eta abenduaren 13 bitartean ospatu zen. Bertsolari Txapelketa Nagusiaren XV. edizioa izan zen eta bertan, Euskal Herriko 44 bertsolarik hartu zuten parte. Txapelketak guztira 14 saio izan zituen, horien artean 6 final-laurden, 7 finalaurreko eta finala. Finala abenduaren 13an jokatu zen Barakaldoko Bilbao Exhibition Centren eta Maialen Lujanbio atera zen txapeldun, txapelketa honen aurreneko emakume txapelduna bilakatuz. 80 urteko Joxe Agirre bertsolariak jarri zion txapela Maialen Lujanbiori.

Parte-hartzaileak 
Guztira 44 bertsolarik, 10 epailek eta 10 gai-jartzailek hartu zuten parte. Bertsolarien artean, 2 Arabatik, 12 Bizkaitik, 21 Gipuzkoatik, 4 Nafarroatik eta 5 Lapurdi, Nafarroa Beherea eta Zuberoatik joan ziren.

Bertsolariek 18 eta 48 urte bitartean zituzten, gazteena Maddalen Arzallus eta zaharrena Andoni Egaña zirela.

Bertsolariak

Gai-jartzaileak 
 Lierni Altuna
 Fernando Anbustegi
 Maite Berriozabal
 Unai Elizasu
 Zuriñe Iarritu
 Joana Itzaina
 Saroi Jauregi
 Bernardo Mandaluniz
 Alaitz Rekondo
 Inazio Usarralde

Epaileak 
 Jon Abril
 Aitzol Astigarraga
 Mirari Azula
 Eneko Bidegain
 Ekaitz Elorriaga
 Asier Ibaibarraga
 Zigor Leunda
 Joseba Santxo
 Josu Telleria
 Bakarne Urreaga

Saioak

Final-laurdenak 
Final-laurdenetan 36 bertsolari aritu ziren lehian, guztiak herrialdekako txapelketetan sailkatuak. Sei final-laurden egon ziren eta 6 bertsolari saio bakoitzeko. Puntu gehien batu zituzten bertsolariak finalaurrekoetarako sailkatu ziren.

Zestoa 
Zestoako final-laurdena Gurutzeaga pilotalekuan izan zen 2009ko urriaren 3ko 17:30etan. 750 lagundik gora bertaratu ziren Inazio Usarraldek aurkeztutako saiora.

Leitza 
Leitzako final-laurdena Udal kiroldegian izan zen, 2009ko urriaren 10eko 17:30etan. 900 lagun inguru hurbildu ziren Fernando Anbustegik aurkeztutako saiora.

Bilbo 
Bilboko final-laurdena Arriaga antzokian izan zen, 2009ko urriaren 11ko 17:30etan. Mila bat zaletu bertaratu ziren Maite Berriozabalek aurkeztutako saiora.

Uztaritze 
Uztaritzeko final-laurdena Kiroleta pilotalekuan izan zen, 2009ko urriaren 17ko 17:30etan. 700 bat lagun hurbildu ziren Joana Itzainak aurkeztutako saiora.

Zarautz 
Zarauzko final-laurdena Aritzbatalde pilotalekuan izan zen, 2009ko urriaren 18ko 17:30etan. 1.300 bat lagun bertaratu ziren Saroi Jauregik aurkeztutako saiora.

Laudio 
Laudioko final-laurdena Granja pabilioian izan zen, 2009ko urriaren 24ko 17:30etan. 800 ikusle inguru bertaratu ziren Zuriñe Iarrituk aurkeztutako saiora.

Sailkapena

Finalaurrekoak 
Finalaurrekoetan 24 bertsolari aritu ziren lehian, final-aurrekoetatik sailkatutako 17 bertsolari eta eta 2005eko Bertsolari Txapelketa Nagusiko zazpi finalistak. Finalaurrekoek bi txanda edo itzuli eduki zituzten. Lehenengo txandak lau saio izan zituen eta saio bakoitzeko sei bertsolarik hartu zuten parte. Bigarren txandara pasatzeko puntuazioz sailkatu behar zuten.

Bi itzulietako puntuak batu ondoren, puntu gehien zituzten zazpi bertsolariak sailkatu ziren finalerako.

Lehen txanda

Bergara 
Bergarako saioa lehenengo finalaurrekoa izan zen. 2009ko azaroaren 7ko 17:30etan ospatu zen Udal pilotalekuan. 6 bertsolarik hartu zuten parte, horien artean automatikoki sailkatutako Aitor Mendiluze eta Maialen Lujanbio iazko finalistak. 1.550 ikusle inguru hurbildu ziren Alaitz Rekondok aurkeztutako saiora.

Gasteiz 
Gasteizko saioa bigarren finalaurrekoa izan zen. 2009ko azaroaren 8ko 17:30etan ospatu zen Europa pabilioian. 6 bertsolarik hartu zuten parte, horien artean automatikoki sailkatutako Unai Iturriaga iazko finalista. 1.200 bat zale batu ziren Saroi Jauregik aurkeztutako saioan.

Tolosa 
Tolosako saioa hirugarren finalaurrekoa izan zen. 2009ko azaroaren 14ko 17:30etan ospatu zen Usabal kiroldegian. 6 bertsolarik hartu zuten parte, horien artean automatikoki sailkatutako Sustrai Colina eta Igor Elortza iazko finalistak. 1.700 bat lagunek jarraitu zuten Saroi Jauregik aurkeztutako saioa.

Hendaia 

Hendaiako saioa laugarren finalaurrekoa izan zen. 2009ko azaroaren 15eko 17:30etan ospatu zen Beltzenia pilotalekuan. 6 bertsolarik hartu zuten parte, horien artean automatikoki sailkatutako Amets Arzallus eta Jon Maia iazko finalistak. Zuriñe Iarrituk aurkeztu zuen saioa.

Lehen txandako sailkapena

Bigarren txanda 
Bigarren txandako finalaurrekoak lehen itzuliko sailkapenaren eta puntuazioen arabera antolatu ziren. Txanda honetan, finalaurrekoen lehen itzuliko puntuazioak ere kontuan hartu ziren. Beraz, lehen eta bigarren txandako puntuak batuz puntu gehien lortu zituzten zazpi bertsolariak sailkatu ziren finalerako.

Gernika 
Gernikako saioa bosgarren finalaurrekoa izan zen. 2009ko azaroaren 21eko 17:30etan ospatu zen Jai-Alai pilotalekuan. 6 bertsolarik hartu zuten parte. Bernardo Mandalunizek aurkeztu zuen saioa.

Iruñea 
Iruñeko saioa seigarren finalaurrekoa izan zen. 2009ko azaroaren 22ko 17:30etan ospatu zen Anaitasuna pabilioian. 6 bertsolarik hartu zuten parte. Alaitz Rekondok aurkeztu zuen saioa.

Donostia 
Donostiako saioa zazpigarren finalaurrekoa izan zen. 2009ko azaroaren 29ko 17:30etan ospatu zen Antonio Elortza belodromoan. 6 bertsolarik hartu zuten parte. Sei mila ikusle bildu ziren Saroi Jauregik aurkeztutako saioan.

Bigarren txandako sailkapena

Barakaldo (Bilbao Exhibition Centre) 
Finala 2009ko abenduaren 13an ospatu zen, Barakaldon, Bilbao Exhibition Centren, 2005eko Bertsolari Txapelketa Nagusian bezala. 14.500 bertsozalek bete zuten Bilbao Exhibition Centreko aretoa. Goizeko saioa 11:00etan hasi zen; arratsaldekoa, berriz, 16:30ean. Finalean zortzi bertsolarik hartu zuten parte; horien artean Andoni Egaña, 2005eko Bertsolari Txapelketa Nagusiaren txapelduna zenez, zuzenean sailkatu zen.

Zuriñe Iarritu, Saroi Jauregi eta Alaitz Rekondok aurkeztu zuten finala.

Goizeko saioa

Arratsaldeko saioa

Buruz burukoa

Kartzelako lana

Sailkapena

Kanpo estekak 

 2009ko Bertsolari Txapelketa Nagusiaren webgunea
 Sarrerak erosteko webgunea
 2009ko Bertsolari Txapelketa Nagusiaren xehetasunak (Berria egunkaria)

Bertsolari Txapelketa Nagusiak
2009 Euskal Herrian