Aurora Beltrán Gila

Aurora Beltrán Gila (Iruñea, Nafarroa Garaia, 1964ko abuztuaren 26a) nafar abeslari eta musikagilea da. 1980ko hamarkadaren erdialdean Belladona taldea sortu eta disko bat atera zuen. 1987an Lolo anaiarekin batera Tahúres Zurdos taldea sortu eta hantxe eman zituen hamazazpi urte. 2004tik aurrera dabil bakarlari, eta 2008an atera zuen bere lehen diskoa.

Bizitza 
Aurora Beltrán Gila Iruñean jaio zen baina oso txikitatik bizi izan zen Getzaurren (Beriain, Nafarroa). Haurra zela, ordu luzez eserita egotera behartzen zuen gaixotasun bat izan zuen. Denbora hain luzea izan ez zedin, aitak gitarra bat oparitu zion eta horren laguntzaz 13 urterekin konposatu zuen bere lehen kanta:  Muerte ven. Kanta hori Tahúres Zurdos taldearekin grabatu zuen lehen diskoan. 

Oso gaztea zela, Iruñeko tabernaz taberna kantari ibili zen El Drogas lagunarekin. Aurorak biolina jotzen zuen eta Enriquek gitarra. 1980ko hamarkadaren erdialdean, Belladona talde nafarraren gitarra-jole gisa hasi zuen bere musikari ibilbidea. Talde hau Las mujeres y los negros primero izeneko LP-a grabatu ondoren desegin zen.

1987an, Iruñean, Lolo anaia eta bi lagun zaharrekin batera, Tahúres Zurdos​ taldeak maketa bat grabatu eta kontzertuak ematen ditu Nafarroan eta inguruko herrialde batzuetan. Horrela, 1988an Tahúres Zurdos lehen diskoa grabatu zuten, Ohiuka zigiluarekin. Disko horren ondoren, diskoetxe bereko beste bat iristen da, eta EMI disketxearekin grabatzera pasatzen dira.

Aurora Beltranek estudioko zortzi disko, bi bilduma, akustiko bat eta bere ibilbide osoa errepasatzen duen zuzeneko bat grabatu ditu Tahúres Zurdosekin. Azken disko hori zuzenean grabatu zen Tuterako Noboo aretoan, 2003ko abenduaren 5ean, eta 2004ko apirilean jarri zen salgai 17 años  izenburuarekin (Do it records diskoetxearekin). Disko hau taldearen hamazazpi urteko Ibilbidearen amaiera da. 2004an, zuzeneko salmenta egin eta hilabete batzuetara, taldea desegin zen. Orduan, Aurora Beltrán kontzertu akustiko batzuk ematen hasi zen Eva Rada korista eta Tahúres Zurdoseko instrumentistarekin taldearen azken urteetan, eta bakarkako lehen lanean sartuko zituen gai berriak prestatzen hasi zen.

2007 urtean grabatu zuen Aurora Beltránek Clases de baile  izeneko bakarkako lehen diskoa, Dantza Eskolak, grabatu zuenean. Enrique Bunbury, Loquillo eta Carmen Parisek hartu zuten parte. Bederatzi abesti zituen diskoak, horietako zortzi Aurorak konposatuak eta Iggy Popen Candy abestia berak gaztelaniara egokituta.

2008an, Otra noche sin dormir biran parte hartu zuen, Rosendo eta Barricada taldearekin batera. Bira apirilaren 4an hasi zen Donostiako Anoeta belodromoan, eta irailaren 26an amaitu zen, Madrilgo Las Ventas zezen-plazan. Urte berean "[Musica en defensa de los animales]]" disko solidarioan parte hartu zuen.

2009ko irailean, bira bat egin zuen Estatu Batuetako hainbat hiritan: New York, Jersey City, Boston, Filadelfia.

Aurora Beltranek hainbat talde eta artistekin kolaborazio lanak egin ditu, bai estudioko grabazioetan, bai zuzeneko grabazioetan. Batzuk aipatzearren: Kutxi Romero, Babylon Chat, Estrago, La Fuga, Big Member, Los Secretos, Amaral, Burning, Luz Casal, Barricada, Rosendo, Mägo de Oz, Rafa Pons, Sin Tregua, Lilith, Enblanco, Básico, Porretas, Garaje Jack, Sínkope, Asfalto, Barón Rojo eta Mercedes Ferrer.

2011ko irailean, "Museo púrpura" disko berria grabatu zuen zuzenean Bilboko Arteria Campos Elíseos antzokian. Grabazioan Eva Rada, Israel Santamaría eta Rosa Cedrón (Luar na Lubre) izango ditu lagun. Disko honetan Aurorak parte hartu duen taldeetako klasikoen bilduma egin zuen, moldaketa berriekin. Horrez gain ingelesez eta gaztelaniaz inoiz grabatu ez den "Invicta" izeneko kanta, Aurorari 2005ean diagnostikatu zioten giltzurruneko gaixotasun kronikotik idatzia. Kantari buruz honela hitz egiten du Aurorak:“Orain, erabat kentzen diot garrantzia guztiari, norberak ematen baitie garrantzia gauzei.Horrek ilusioa izaten eta aurrera egiten laguntzen dit. «Invicta»k horretaz hitz egiten du, ezin duzula fedea galdu, abestiaren esaldietako batek dioen bezala: «Ahuldua agian, baina inoiz ez menderatua». Jende askori gerta dakigukeela uste dut. Horregatik, ALCER Elkarteen Federazio Nazionalarekin lankidetzan ari naiz, giltzurrunaren eritasunen aurka borrokatzeko, abesti honek egunero besarkada ematen digun bizitzarekiko ilusioa mantentzen lagundu diezaien. Eta musika unibertsala denez, ingelesez ere grabatu dut estudioan eta diskoan sartzea erabaki dut. 

Musikak bizi duen egoera delikatuaz jabetuta, Aurora Beltránek oraindik asko du jendeari eskaintzeko: “uste dut garrantzitsuena, modak, adinak eta ideologiak alde batera utzita, giza generoan oso ohikoa den zerbait transmititzea dela. Guztiok pasatzen ditugu une onak, txarrak, tristeak, surrealistak... Eta puntu horretan ematen dakigunean konektatzen zara jendearekin”.

2012ko otsailaren 28an, Aurora Beltrán artistak Aragoiko Musikaren Sari Orokorra jaso zuen hamahirugarren edizioan. Aragoin jaio gabe herrialde horrekin lotura estua duen pertsona, talde edo erakunde baten ibilbiderako sari berezia da. 2012ko ekainaren 14an, Nafarroako Musikaren VIII. Galan, bere karrera artistikoari aitorpen bat eman zion.

2017aren amaieran, "Usiana" izeneko disko berria argitaratu zuen, faktura ederreko hamar abestik osatua, azken urteotan hasitako ildo akustikoari jarraituz.

2019ko uztailean, Tahúres Zurdoseko agertokietara itzuliko zela iragarri zen. 2019ko abuztuan, Estatuko Rock aldizkariak Aurora Beltráni eskaini zion azala, bere biografia eta azken etapa historikoa ezagutzeko.

Diskografia

Belladona 
 Las mujeres y los negros primero (1986)

Tahúres Zurdos 
 Tahúres zurdos, 1988, Oihuka
 Tahuría, 1990, Oihuka
 Nieve negra, 1991, EMI
 Árido, 1992, EMI
 La caza, 1994, EMI
 Azul, 1996, BMG-ARIOLA
 Tak, 1998, ARCADE
 Acústico (Cadena Ser zuzenean)
 El tiempo de la luz, 2000, SONY
 17 Años, 2004, Do it Records

Bakarlari 
 Clases de baile (Aurora Records, 2008)

Erreferentziak

Ikus, gainera 
 Iruindar ezagunen zerrenda
 Euskal Herriko musika garaikidea

Kanpo estekak 
 Webgune ofiziala
 Elkarrizketa Argian
 Elkarrizketa: Areto txikiak maite ditut; hor, bazara edo ez zara, eta ni banaiz Berria, 2022.01.22
 Aurora Beltran Gila Twitter-en
 Aurora Beltranen Facebook orria
 Aurora Beltranen jarraitzaileen orria Faceboooken 
 Ikus Museo Púrpura diskotik ateratako "Invicta" kantaren bideoa
 Aurora Beltrarnen myspace gunea
 Aurora Beltran kontratatzeko
 Aurora Beltranen komunikazio eta promozio gunea

Iruindarrak
Beriaindarrak
Euskal Herriko rock abeslariak
Pop abeslariak
Gaztelaniazko abeslariak
Nafarroa Garaiko abeslariak
1980ko hamarkadako abeslariak
1990eko hamarkadako abeslariak
2000ko hamarkadako abeslariak