Errugbiaren Historia Euskal Herrian

Errugbiaren Historia Euskal Herrian azaltzen duen artikulua da hau.

Hastapenak 
Euskal Herrian, Errugbi modernoa lehenengoz XIX. mendearen amaieran agertu zen Ipar Euskal Herrian. 1897. urte aldera, Baionako Lizeoko Errugbi Taldeko jokalari izan nahi zuen 20 urtetako gazte Landatar baten albiste badugu. Errugbiko jokalari hauek Baionako harresien inguruan zuten errugbi zelaia, eta gara hartan, beste Baiona eta Biarritz-eko errugbi taldeen aurka lehiatzen ziren. 1898. urtean, Biarritz-Sporting-Club et de l'«Amicale des anciens de Jules-Ferry » taldea sortu zen. 1902. urtean « Biarritz Stade » zelaian jokatzen zutelarik, 1913ko apirilaren 26an Biarritz-Sporting-Club taldearekin batu eta Biarritz Olympique behin-behineko izena hartu zuten.

Hego Euskal Herrian, aldiz, XX. mendeko lehenengo urtetan hainbat norgehiagoka jokatu baziren ere, 40. hamarkada arte ez zen lehenengo taldea antolatuko, Bilboko Club Deportivoren eskutik. 
80. hamarkadan izan zuen hedapen handiena errugbiak Hegoaldean. Euskal Federakuntzak antolatutako lehiaketetaz eta haiek jokatzen zituzten taldeetaz aparte, Euskalerriko Rugby Eskola Independienteak bere topaketa eta talde propioak antolatu zituen.

Euskal Herriko taldeen lorpenak

Europako txapelketak 
 Europako errugbi kopa (Heineken Kopa)
 Txapeldunak (0)
 Finalistak (2): 2006, 2010 (Biarritz Olympique)
 Finalerdiak (2): 2004, 2005 (Biarritz Olympique)
 European Challege Cup
 Txapeldunak (1): 2012 (Biarritz Olympique)

Frantziako txapelketak 
 Frantziako Top 14 Liga
 Txapeldunak (8):
 1935, 1939, 2002, 2005, 2006 (Biarritz Olympique)
 1913, 1934, 1943 (Aviron Bayonnais)
 Yves du Manoir (Frantziako Kopa)
 Txapeldunak (4)
 1936, 1980 (Aviron Bayonnais)
 1937, 2000 (Biarritz Olympique)

Espainiako txapelketak 
 Espainiako Liga
 Txapeldunak (4):
 1970, 1978, 1979 (Atlético San Sebastián)
 1993 (Getxo RT)
 Errege kopa
 Txapeldunak (11):
 1968, 1972, 1973, 1975 (Atlético San Sebastián)
 1990, 1991, 1992, 1997 (Getxo RT)
 2012, 2013 (Ordizia RE)
 2014 (Bera Bera RT)
 Iberiar Errugbi Kopa
 Txapelduna (1)
 1969 (Atlético San Sebastián)

Euskal Errugbi Liga 

2019 urtean Euskal Errugbi Liga (Euro Basque Rugby Challenge) abiatu zen iparraldeko eta hegoaldeko taldeak barnean hartzen dituena. Gizonezkoen zazpi taldek hartuko zuten parte eta Aviron Bayonnais izan zen aurreneko txapelduna. Etorkizunean emakumezkoen txapelketa egiteko asmoa dago, bai eta gizonezkoen bigarren maila bat ere.

Euskal Herriko taldeak 
Inolako zalantza edo ezbairik gabe, ohitura handiagoa dago Ipar Euskal Herrian kirol honetan Hegoalden baino. Izan ere, Frantzia eta Europa mailan emaitza onak lortu ditu azken urteotan Biarritz Olympiqueko taldeak. Baionako Aviron ere aritzen da Frantziako lehen mailan. Beste zenbait errugbi talde: U.S. Nafarroa (Donibane Garazi/Baigorri), Sport Athlétique Mauléonais (Maule), Saint-Jean-de-Luz Olympique (Donibane Lohizune)...

Beti ere maila apalagoan, Hego Euskal Herrian ere badaude zenbait errugbi talde esanguratsuak: Getxo R.T. (Getxo), Bera Bera Rugby Taldea (Donostia), Ordizia Rugby Elkartea (Ordizia), Hernani Rugby Elkartea (Hernani), Gernika Rugby Taldea (Gernika)...

Erreferentziak

Ikus, gainera 
 Euskadiko errugbi selekzioa
 Euskal Herriko errugbi taldeak

Kanpo estekak 
 Euskadiko Rugby Federakuntzaren Webgune Ofiziala

Euskal Herriko errugbia
Euskal Herriko historia
Kirolaren historia