Gaoth Dobhair

Gaoth Dobhair, ingelesez Gweedore, Irlandako ipar-mendebaldeako Donegalgo konderrian dagoen udalerri bat da, 2002an 1.400 biztanle zituen. Inguru guztia kontuan hartuta, 5.000 pertsona bizi dira han. Bertako kaitik kilometro eskasera Gola uhartea kokatzen da.

Gaeltachten barruan dagoen leku esanguratsua da, Irlanda osoko irlandera hiztun gehien dituen udalerririk handiena baita. Bertan dauka egoitza nagusia Raidió na Gaeltachta irrati kateak. Halaber, udalerri honek musika herrikoiari dagokionez giro bikaina du, Clannad eta Altan musika taldeak nahiz Enya abeslari ezaguna ere bertakoak direlarik. 2003tik, gaelerazko izena da ofizial bakarra.

Herriko toponimia 

Irlandako beste herri batzuetan bezala, hemen ere bitxia da nola ingelestu dituzten hainbat lekuren izen gaelikoak. Fenomeno hau ez da oso desberdina beste hizkuntz gutxituen toki batzuekin konparatuz gero.

Toponimiako adibide batzuk 
 Na Doirí Beaga/Derrybeg
 An Bun Beag/Bunbeg
 Dobhar/Dore
 Luinneach/Luinnagh
 Glaiseach/Glassagh
 Baile Lár/Middletown
 An Choiteann/Cotteen
 Mín na Cuinge/Meenacuing
 Cnoc Fola/Bloody Foreland
 Croithshlí/Crolly
 Dún Lúiche/Dunlewey
 Machaire Gathlán/Maghergallon
 Machaire Chlochair/Magherclogher
 Mín a'Chladaigh/Meenaclady
 Bun a'Leaca/Brinaleck
 Ard na gCeapairí/Ardnagappery

Musika 
Udalerri honetan musika herrikoiak ikaragarrizko eragina eta indarra du. Adibidez, bertakoak Irlanda osoan ospetsu bilakatu diren Gleanntáin Ghlas' Ghaoth Dobhair eta Báidín Fheilimí abestiak eskualde honetan jatorria dute. Gainera, Clannad, Enya, Altan, Proinsias Ó Maonaigh edota Mairéad Ní Mhaonaigh musikariak udalerri honetan jaioak dira.

Herritar ospetsuak 
 Patrick O'Donnell, (1835-1883), irlandar errepublikarra.
 Tarlach Mac Suibhne, XIX. mendeko gaitajolea.
 James Duffy, (1889-1969), Victoria Cross domina irabazitako gudari.
 Cormac Breslin, (1902-1978),
 Vincent Coll, Mad Dog Coll, (1908-1932), gangsterra.
 Proinsias Ó Maonaigh, (1922-2006), biolin-jole eta musikaria.
 Bríd Rodgers, (1935), SDLP alderdiko politikaria.
 John McCole, (1936-1982), futbolaria.
 Dinny McGinley, (1945), Fine Gael alderdiko politikaria.
 Clannad, musika taldea.
 Moya Brennan, (1952), musikaria.
 Seán McGinley, (1952-2009), aktorea.
 Enya, (1961), musikaria.
 Mairéad Ní Mhaonaigh, (1962), Altan taldeko abeslaria eta biolin-jolea.
 Breandán de Gallaí, (1969), dantzaria.
 Pearse Doherty, (1977), Sinn Féin alderdiko politikaria.

Inguruko uharteen izenak 
 Gabhla edo Gola uhartea
 Inis Meáin/Inishmen
 Inis Oirthear/Inishirhir
 Inis Sionn/Inishinny

Iruditegia

Kanpo estekak 
 Herriari buruzko informazioa
 Gweedore udalerriari buruzko webgunea

Gaoth Dobhair