Sarria (Nafarroa)

Sarria Izarbeibarrako Gares udalerriko herri hustu bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Izarbeibar-Novenera eskualdean.

Aro Modernoan jada despopulatu bezala agertzen zen. Bere lurrak Garesko Udalara pasa ziren.

Bertako biztanleak sarriarrak ziren. Gaur egun, Señorío de Sarría, S.A. enpresak egiten ditu esnekiak, eta behi-esnearen ekoizpena nabarmentzen da. 86 langile zituen 2011. urtean eta 2018an 54. Aipagarriak dira bertako jauregia eta ardoak.

Izena 
Sarria toponimoa hainbat modutan agertu da historian zehar:

 Sarria (1087)
 Sarria (1232)
 Sarrea (1280)
 Sarria (136)
 Sarria (1534)
 Sarria (1802)
 Sarria (1981)

Geografia 
Sarria Izarbeibar-Novenera eskualdean dago, Izarbeibar ibarrean eta Gares udalerrian.

Inguru naturala eta kokapena 
Iruñeko merindadearen hegoaldeko herri hustu da.

Klima eta landaredia 
Gares udalerria, iparraldetik hegoaldera, luzera handiko udalerria izanik, klima aldatu egiten da udalerriaren gunea zein den. Horrela, hegoaldean, mediterraneo klima kontinentala nagusitzen da, eta iparraldean klima mediterraneo-azpimediterraneoa dago. Batez besteko tenperatura 10 gradukoa da iparraldean eta 13 gradukoa hegoaldean. Prezipitazioak ere nahiko aldakorrak dira 500mm batez beste hegoaldean (urteroko egun euritsuak 75 dira), eta 1.000mm iparraldean (urteroko egun euritsuak 100 dira). Udalerriko gunerik menditsuenetan 1.000mm baino gehiago jausten dira urtero.

Garesko jatorrizko landaredia ia erabat galdu da nekazaritzaren eraginaren ondorioz. Oraindik ere, arte eta haritz batzuk badaude (13 hektarea baino ez XX. mendearen amaieran), baina udalerriaren gehienean sastraka eta mota askotako zuhaixkak dira nagusi. Birlandaturiko basoen azalera nahiko handia da, 767 hektarea, eta birlandaketa batez ere Austriatik ekarritako lariziar (Pinus nigra) eta pinu beltzekin egin zen.

Estazio meteorologikoa 
Garesen estazio meteorologiko bat dago, itsasoaren mailatik 347 metrora, Nafarroako Gobernuak 1985ean jarritako estazio meteorologikoa dago.

Historia 
Nafarroako Kutxak kudeatzen zuen Sarriko jaurerria 2012an Caixabankek Nafarroako Kutxa erosi zuenerarte. 2018an Multimedias talde mexikarrak erosi zuen.

Oharrak

Erreferentziak

Ikus, gainera 
 Izarbeibar
 Izarbeibar-Novenera
 Iruñeko merindadea
 Nafarroa Garaia

Kanpo estekak 

Gares
Izarbeibarko herri hustuak
Nafarroa Garaiko herri hustuak