Felix Urabaien

Felix Urabaien Gindo (Ultzurrun, Ollaran, 1883ko ekainaren 10a - Madril, 1943ko otsailaren 2a) Nafarroako irakaslea, eleberrigilea eta kazetaria izan zen. Bi giro landu zituen bere liburugintzan: Toledokoa, alde batetik, eta sorterrikoa, bestetik. Askoren iritziz, XX. mendearen hasierako Nafarroako literatura-belaunaldiko prosagile onenetakoa dugu. Leoncio Urabaien historialariaren anaia eta Miguel Urabaien kazetariaren osaba izan zen.

Bizitza 
Felix Urabaien Ultzurrunen jaio zen 1883ko ekainaren 10ean. Maisu ikasketak egin zituen Iruñean eta Zaragozan. Urzainkin, Huescan eta Salamancan irakasle aritu ondoren, Toledon kokatu zen 1911n, eta bertako Irakasle Eskolako katedraduna eta, 1931tik aurrera, zuzendaria izan zen. 1925ean, El Sol egunkarian idazten hasi zen.

Manuel Azañaren laguna, 1936ko hauteskundeetara aurkeztu zen Fronte Popularraren zerrendan, eta Kultura kontseilari izendatu zuten. 1936ko uztaileko estatu-kolpearen ondoren, Alacantera aldatu zen bere familiarekin. Gerra Zibila amaiturik, Madrilera itzuli eta Mexikoko enbaxadan hartu zuen babes. 1939ko maiatzean atxilotu, eta 1940ko azarora arte eduki zuten espetxean, orduko minbiziak joa bazegoen ere. Iruñean pasatu zituen bizitzako azken bi urteak, eta bertan amaitu zuen Bajo los robles navarros eleberria. Madrilen hil zen, 1943ko otsailaren 2an.

Obra nagusiak 
 Toledo: piedad (1920), eleberria.
 La última cigüeña, (1921), eleberria.
 Toledo, la despojada (1924), eleberria.
 El barrio maldito, (1924; Txalaparta, Tafalla, 2015), 230 or., eleberria.
 Estampas del camino (1934), artikuluak.
 Por los senderos del mundo creyente (1928), artikuluak.
 Serenata lírica a la vieja ciudad (1928), artikuluak.
 Centauros del Pirineo, (1928; Txalaparta, Tafalla, 2016), 198 or., eleberria.
 Vidas difícilmente ejemplares (1931)
 Tras de trotera, santera (1932), eleberria.
 Don Amor volvió a Toledo (1936), eleberria.
 Vidas difícilmente ejemplares 
 Bajo los robles navarros (1965; Txalaparta, Tafalla, 2017), hil ondoren argitaratutakoa. 160 or.
 Como en los cuentos de hadas, eleberria, argitaratu gabe.

Erreferentziak

Kanpo estekak 
  Esteban, José, Felix Urabaienen biografia, izqrepublicana.es 
  Barrero, Hilario, Vida y obra de un claro vascón de Toledo. El legado literario de Urabayen, The City University of New York, descargas.cervantesvirtual.com

Ollarandarrak
Nafarroa Garaiko idazleak
Euskal Herriko gaztelaniazko idazleak
Euskal Herriko gaztelaniazko eleberrigileak
Nafarroa Garaiko kazetariak
Minbiziak hildakoak
Euskal Herriko errepublikarrak
Madrilen hildakoak