Urteberri eguneko kontzertua

Vienako Orkestra Filarmonikoaren Urteberri eguneko kontzertua, Urteberri egunean, Vienan izaten den kontzertu bat da. Mundu osoan zehar transmititua izaten da, 1.000.000.000 pertsona inguruko ikuslego batentzako 54 herrialdetan.

Orkestrak jotzen duen musika, Strauss familiarena da batipat Johann Strauss I.a, Johann Strauss II.a, Josef Strauss eta Eduard Straussena Musikverein kontzertu-aretoa apaintzen duten loreak, Italiako Liguria eskualdeko San Remo hiriak eginiko urteroko oparia dira.

Kontzertua beti amaitzen da ohiko programatik kanpoko hainbat musika lan joz. Musikariek, orduan, urte berri ona opa diete ikus-entzuleei, eta Danubio Urdina —Johann Strauss II.ak sortua— eta Radetzki Martxa —Johann Strauss I.ak sortua— jotzen dituzte, kontzertua bukatzeko. Azken lan hontan, publikoak konpasaren martxa txalo bidez jarraitzen du, eta zuzendaria eurengana itzultzen da zuzentzeko, orkestra zuzendu ordez. Azken urteetan, behin baino ez da hautsi ohitura: 2005ean. Urte horretan, 2004ko Indiako ozeanoko itsasikararen biktimenganako begiruneagatik, kontzertua Danubio Urdina valsarekin amaitu zen.

Kontzertu hau, lehenengo aldiz, 1939ko urte zahar egunean eman zen, Clemens Krauss zuzendari bezala zegoelarik. 2006an, lehenengo aldiz, Strauss familiakoek sortutakoa ez zen musikalan bat jo zen: Wolfgang Amadeus Mozarten Figaroren Ezkontzak operako obertura. Urte askoan, PBS izan da kontzertua AEBrentzako transmititu duena.

2006an hasita, Afrikako herrialde batzuek (Botswana, Lesotho, Malawi, Mozambike, Namibia, Zambia eta Zimbabwe) eta Latinoamerikako beste batzuek (Ekuador, Bolivia, Txile, Uruguai eta Mexiko) euren herritarrentzat transmititzen dute.

2007an, lehenengo aldiz, dantzari bikote batek Danubio Urdina valsa nola dantzatzen zuen ikusi ahal izan zen, orkestraren egoitzaren gela eta pasabideetan, kontzertuetako gela nagusian amaitzeko, orkestra zuzendaria agurtuz. Lucia Lacarra euskalduna eta Cyril Pierre bere senarra izan ziren. 1987 arte, zuzendari zehatz bat zuen, hau hil edo erretiratzean, beste batek bere lekua hartzen zuen arte. Baina, ordutik, urtero aldatu egiten da orkestraren zuzendaria. Munduko zuzendaririk onenen artean aukeratzen da.

Kontzertuko zuzendariak 
 Clemens Krauss 1939, 1941-1945, 1948-1954
 Josef Krips 1946-1947
 Willy Boskovsky 1955-1979
 Lorin Maazel 1980-1986, 1994, 1996, 1999, 2005
 Herbert von Karajan 1987
 Claudio Abbado 1988, 1991
 Carlos Kleiber 1989, 1992
 Zubin Mehta 1990, 1995, 1998, 2007, 2015
 Riccardo Muti 1993, 1997, 2000, 2004, 2018, 2021
 Nikolaus Harnoncourt 2001, 2003
 Seiji Ozawa 2002
 Mariss Jansons 2006, 2012, 2016
 Georges Prêtre 2008, 2010
 Daniel Barenboim 2009, 2014, 2022
 Franz Welser-Möst 2011, 2013, 2023
 Gustave Dudamel 2017
 Christian Thielemann 2019
 Andris Nelsons 2020

Urteberri eguneko kontzertu gehiago Vienan 
Wiener Hofburg Orchester orkestrak, bere ohiko kontzertuak urte zahar eta Urteberri egunean Wiener Hofburgen gela handietan antolatzen ditu

Programan, Johann Straussen opereta eta vals ospetsuenak agertzen dira. Baita Emmerich Kalman eta Franz Lehárrenak ere. Azkenik Mozarten operetako ariak ere agertzen dira.

Ikus gainera 
 Musikverein

Kanpo estekak 
  
  
  
  

Musika klasiko jaialdiak
Kontzertuak
Urte Berriko ospakizunak