Muskuilu

Muskuilua (Mytilus edulis) molusku kuskubiko bat da, Mytilidae familiakoa. Itsasoko animalia da, arroketan atxikia bizi dena marearteko gunean. Jateko ona da.

Batzuetan, muskuilu hitza Mytilidae familiako espezie guztiak izendatzeko erabiltzen da eta, gutxi batzuetan, familia honetakoak ez direna antzeko espezie batzuk izendatzeko ere bai (zebra-muskuilua, adibidez, Dreissenidae familiakoa).

Ezaugarriak 

Gainerako molusku gehienen antzera, muskuiluak gorputz biguna dute, maskor kalkareoz babestua. Gorputz biguna hainbat atalez osatua dago: erraiak, hauek inguratzen duten mintz bat, zakatzak eta organo gihartsu bat, oina izenekoa.

Beste kuskubikoekin honako ezugarriak dituzte muskuiluek:
 kusku izeneko bi atalez osatutako maskorra (hortik kuskubiko edo Bivalvia izena)
 xafla itxurako zakatzak
 organo sentsorialak atzealdean kokatzen dira et, horregatik, ez dute bururik (kuskubikoak azefaloak dira)

Sukaldaritza 

Egun, muskuiluak egosiak jaten dira gehien bat, Ipar Hemisferioan ekainetik abendura jaso ondoren, nahiz eta urte osoan zehar izoztuak eros daitezkeen. Errezeta ugari daude muskuiluak prestatzeko, hala nola, gratinatuak, Proventzako eran edo lapikoan. Belgikan eta Frantzia iparraldean moules-frites da prestaketa ohikoena (muskuilu egos.

Gordina ere jan daiteke, adibidez olio-ozpindua berakatzarekin. Baina, orduan, maskorra irekitzea zaila da, itxi-itxia baitago bizirik dagoenean. Muskuilua hilda badago, erraz-erraza da maskorrak irekitzea. Muskuilu biziak egostean berez irekitzen dira.

Ikus, gainera 
 Zizare barrenari

Kanpo estekak 
 Muskuiluak aitzakia, itsasertzeko ekologiaren hamaika bitxikeria Zientzia.net gunean

Mytilidae
Itsaskiak
Euskal Herriko itsas moluskuak
1758. urtean deskribatutako taxoiak
Lineok deskribatutako taxoiak