Komatxo

Komatxoak, halaber aipu-markak, esaldi bat edo haren atal bat mugatzen duten eta binaka doazen puntuazio zeinuak dira: lehena tartea irekitzeko erabiltzen da eta bigarrena, ixteko.

Hainbat itxura dituzte:

 « frantsesez »
 »alemanez«
 »suedieraz (liburuetan)»
 ‹ frantsesez (niché) ›
 ›alemanez (niché)‹
 “ingelesez (AEBetan)”,
 „alemanez“
 ”suedieraz”
 ‘ingelesez (Erresuma Batuan)’
 ‚alemanez (niché)‘
 「japonieraz」
 "informatikoa" (aipu bikoitza)
 'informatikoa' (aipua)
 `informatikoa`
 <informatikoa>

Europar Batasuneko dokumentuen idazketa kodeak komatxoei buruzko hiru mailok xedatuta dauzka: («…“…‘…’…”…»):

Paperean, «Norbaitek galdetu zuen “Nork oihukatu du ‘Jainko maitea!’?”.» idatzi dute. 
 beltzez: aipuak dauzkan esaldi nagusia (Paperean [...] idatzi dute.),
 letra etzanaz eta beltzez: 1. mailako aipua («Norbaitek [...] galdetu zuen».),
 azpimarratua: 2. mailako aipua ("Nork oihukatu du [...]?"), eta
 letra biribilaz: 3. mailako aipua ('Jainko maitea!').

Erabilpena 
Egoerotan erabiltzen dira:

 aipuetarako,
 gutxi erabilitako hitzak nabarmentzeko, adibidez, atzerriko hizkuntzetako ezohiko hitzak edo atzerriko hitz guztiak; hala ere, letra etzana hobesten da,
 bestelako adiera duten hitzak adierazteko: afektibitatea, ironia, adibidez,
 balio adierazgarriko hitz edo esamoldeak nabarmentzeko, kasu horretan letra beltza gomendatzen bada ere,
 lanen izenburuetarako, eta
 inoren hizkera adierazteko, estilo zuzeneko marraz aurkeztea hobesten den arren.

Kanpo estekak 

Puntuazio zeinuak
Ikur tipografikoak