Etxabarriko bentaren gudua

Etxabarriko bentaren gudua 1834ko urriaren 28an Etxabarri Urtupiña inguruan gertatu zen gudua izan zen.

Gudua 
Dulantziko guduan porrota izan ondoren, berrehun eta berrogeita hamar soldadu isabelino inguru bere buruzagiekin batera batera mantendu eta alde egitea lortu zuten. Azkar, gudu-zelaitik hiru kilometrotara dagoen Arrietara heltzea lortu zuten eta elizaren barne sartu eta gua osoan zehar karlisten jazarpenari jarki zioten.

Berria gauean ere Gasteiza heldu eta hurrengo egunean Osmak soldadu hauek arriskutik onik ateratzeko espedizioa egin zuen. Zumalakarregik bazenekien liberalak etorriko zirela eta orografia aprobetxatuz, segada prestatu zuen. Horretarako Arrietan dagoen sakonunetik atera eta Dalloko muinoetan kokatu zituen bere tropak.

Osmak muinoen hegoaldeko malda besterik ez zuen ikusten, malda aldapatsua hain zuzen ere eta tropa gutxi kokatu zituen bertan. Iparraldekoa, berriz, aldekoa zen oso eta karlistek hori aprobetxatu zuten. Muinoak harresi baten moduan funtzionatu ziren eta hori aprobetxatuz erraz hartu zituzten etsaien kokaguneak.

Tropak 
Osmaren tropek O'Doyleren dibisioi ohia zituen barnean, hau da:
 Erreginaren 2. errejimentua
 Karabineroen 1. eta 2. errejimentuak
 Bujalanceren batailoia

Gainera, liberalek gudaroste hauek ere bazituzten:
 San Fernandoko batailoia
 Artilleria-pieza bi
 100 zaldun inguru

Karlistek, berriz, gudaroste hauek zituzten:
 Nafarroako gidariak
 Nafarroako 1., 3., 4. eta 6. batailoiak
 Gipuzkoako 2. batailoia
 Arabako 3. batailoia
 Nafarroako lantzariak

Guduaren ordena 
 
                                    
          ^^(1)^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^
          _(2)___
          
                                                                                                                                                               
                                                           ^^^^(4)^^^^^^^(3)^^^^^^^^^
          ===(5)===========(6)==========================(7)====(8)===================
                                                   
                                                                  (9)           (10)
                                                                          
                                                                      (11)         (12)
          ^^(13)^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^

(1) Lizarrate mendatea.
(2) Zadorra ibaia.
(3) Dalloko muinoak.
(4) Dalloko muinoen bidea
(5) Gasteiz-Iruñea errege-bidea
(6) Gasteiz.
(7) Quilchano gaina.
(8) Etxabarriko benta.
(9) Etxabarri Urtupiña.
(10) Arrieta.
(11) Dulantzi.
(12) Txintxetru.
(13) Andiako mendilerroa.

Erreferentziak

Kanpo estekak 

1834ko gatazkak
Euskal Herriko guduak
Lehen Gerra Karlistako guduak
Arabako historia