Sardes

Sardes (; joniar aldaeraz: Σάρδιες; lidieraz: Sfard; ) Asia Txikiko hiria da, gaur egun Turkian dagoena, Tmolos mendiaren maldan kokatuta (gaur egungo Boz Dag mendia), erdi ibai den harana Paktolo (gaur egungo Gediz), Egeon itsasoratzen dena. Lidiako hiriburua izan zen.

Historia 
K.a. VIII. mendean Lidia ezkutuan gelditu zen, Frigia bere bizilagunak boterea hartu zuelako Mermnadako leinua (K.a. 687) zabalkuntzaren aroa hasten da, orduan Sardes hazten hasten da. K.a. 644. urte inguruan Sardesko behe hiria lapurtu egin zuten. Nahiz eta horrelako gertaerak egon, Lidiako hiriburua izaten jarraitu zuen, persiar konkista iritsi zen arte, K.a. 547. urtean. Persiarrei Sardesko izena satrapia (Strapa pertsieraz) osoari eman zioten. Sardesen hasten zen Susara eramaten zuen bidea.

Mazedoniako konkista ondoren K.a. IV. mendean, erreinu seleuzida izan zen. Magnesiako batailaren ondoren, Pergamoko erreinu helenistikoaren zati bat izatera pasa zen, Erromako aliatua. Atalo III.a erregea hiltzerakoan, bere erreinua Errepublika erromatarrari eman zion (K.a. 133), eta horrela Asiako hiriburu bihurtu zen K.a. 129. urtean.

15. urtean Sardes suntsitu zen lurrikara baten ondorioz, Tiberio zegoenean, baina berriz eraiki zuten. Probintzia baten hiriburu ere izan zen Inperioko azken urteetan eta baita Bizantziar Inperioaren hasieran ere.

Erreferentziak

Bibliografia

Kanpo estekak 

Akemenestar hiriak
Antzinako Greziako hiriak
Lidia
Turkiako aztarnategi arkeologikoak