Gatibu

Gatibu Gernika-Lumo aldeko (Bizkaia) rock estiloko musika talde bat da, 2000ko udan sortua. Mendebaleko euskaran abesten dute; Busturialdeko euskalkian, zehazki. Gitarra eta ahotsa zutabe hartuta, bederatzi disko kaleratu dituzte. Abeslari nagusia Alex Sardui da.

Historia 
Gatibu taldea 2000. urte inguruan sortu zuten Alex Sardui abeslariak (Exkixu taldeko kide ohiak) eta Haimar Arejita gitarristak (Einbigu, Frik, Noiz? eta beste zenbait taldetan aritutakoa). Biek Sarduiren Txulufrina eta arrosa (Labayru Ikastegia-Ikastolen Elkartea) herri-kantuen diskoan bat egin zuten, eta elkarlan horretatik sortu zen talde bat eratzeko proiektua. Beste bi musikarirekin osatu zuten laukotea: Mikel Caballero (baxua) eta Gaizka Salazar (bateria). Taldeari jarritako izenaren zergatia, horrela azaldu zuen Sarduik elkarrizketa batean:

Nahiko berehala kaleratu zuten lehen diskoa, Zoramena (Oihuka, 2002), baina hilabete batzuk lehenago lehen kantua irratien bidez ezagutzera eman zuten. “Musturrek sartunde“-k oihartzun handia izan zuen, eta nolabait taldeak hurrengo urteetan lortuko zuen arrakasta itzela iragarri zuen. Gatiburen berezitasunetako bat, haren nortasun marka nagusia agian, bizkaieraz abestea da. Musikalki, gitarretan eta atal erritmiko sendoan oinarrituriko pop-rock klasiko eta melodikoa jorratzen du, kantu zuzen, fresko, bizi eta kantagarriak eginez. Lelo itsaskorrak sortzeko abilezia erakutsi du hamar urte hauetan. Lehen disko hartan Robe Iniesta (Extremoduro) eta Fito Cabrales (Platero y Tu, Fito y los Fitipaldis) gonbidatu zituzten euskaraz kantatzera “Mila doinu aidien” eta “Urepel” kantuetan, eta Jose Alberto Batiz (Akelarre, Fito y los Fitipaldis) izan zuten laguntzaile ekoizpen lanetan. Zoramena diskotik 20.000 aletik gora saldu zituzten, hurrengoetarako langa oso altu utzirik. Halaber, “Musturrek sartunde“-k kantu onenaren Gaztea irratiaren saria irabazi zuen.

Taldeak ez zuen presarik izan hurrengo diskoa grabatzeko. Bi urte igaro ziren estudiora itzuli aurretik. Muxikan (Bizkaia), Iñaki “Uoho” Antonen estudioan aurkitu zituen Gatibuk bere proiektua aurrera eramateko ingurune eta talde tekniko egokiak, eta bertan grabatu zituen Disko infernu (Oihuka, 2005) diskoko kantuak. Berriz ere Robe Iniestak kolaboratu zuen kantu batean abestuz, eta Cristian de Rerita errumaniarrak ere bai. Lehen diskoaren jarraipentzat jo daiteke bigarren lan hau, hausturarik ez dago, baina bai moldaketa osoagoak eta aberatsagoak, eta erregistro berrietara zabaltzeko gogoa. “Gerora begira aukera handiak ematen dituen diskoa da”, adierazi zuen taldeak aurkezpenean. Bigarren disko honen aurkezpen kontzertuetan zenbait berrikuntza sartu zituen taldeak: Batiz gitarristaren laguntza izan zuen, eta emanaldi guztietara disko jartzaile bat eraman zuen, kontzertuaren osteko saioarekin lauzpabost orduko ekitaldi bat osatzeko.

Laino Guztien Gainetik, Sasi Guztien Azpitik (Baga-Biga, 2008) hirugarren diskoak indartu egin zuen Gatiburen lekua euskal talde arrakastatsuenen artean. “Bang-bang txik-txiki bang-bang“, “Zeu, zeu, zeu!“, “Pailazo” edota “Eztanda egin arte” kantuak berehala hedatu ziren. Disko onenaren eta kantu onenaren (“Bang-bang txik-txiki bang bang“) Gaztea sariak irabazi zituen lan honekin. Batizen ordez, Iñigo Anton gitarrista hasi zen taldea laguntzen zuzenekoetan, eta Durangoko Azokaren barruan Plateruena kafe antzokian eman zuen diskoa aurkezteko lehen kontzertua. Ondoren, Euskal Herri osoa zeharkatu zuen 2009. urtean -50 kontzertutik gora eskaini zituen-, eta kontzertu horietako batzuk zuzeneko disko batean jasotzeko asmoarekin grabatu zituen. Bilboko eta Donostiako Aste Nagusietan eta Gernikako jaietan emandako kontzertuak aukeratu zituen horretarako, baita Durangon 2009ko irailean emandako beste saio bat ere. Lau emanaldi horietatik aukeratutako zatiekin osatu zuten Zuzenean bizitzeko gogoa CD-DVDa (Baga-Biga, 2010). Zuzenekoen osagarri, estudioan grabaturiko hiru kantu berri jaso zituzten: “Prest“, “Behar zaitut” eta “Kalekatue“.

2012ko otsaila eta martxoan Euskal Herritik atera zen lehen aldiz kontzertuak eskaintzera, Katalunian eta Irlandan (Derry, Belfast, Cork eta Dublinen) hain zuzen ere. Urte berean Zazpi Kantoietan (Baga-Biga) bosgarren diskoa kaleratu zuen.

Gatibutik aparte, Alex Sarduik nobela bat idatzi du, Esan eta egin (Baga Biga, 2013), eta Haimar Arejitak eta Gaizka Salazarrek Espaloian taldea sortu dute 2014an, Itoiz taldearen izenburu bereko diskoa jotzeko. Gernikako Lekuek jaialdian eman zuten lehen kontzertua.

Taldekideak 
 Alex Sardui (Muxika, Bizkaia), taldeko abeslariak, Exkixu rock taldearen partaide izan zen lehenbizi eta Ikastolen Elkarteak eta Labayru Ikastegiak ekoitzitako Urte-Sasoiak bildumaren Txulufrina eta Arrosa proiektuan parte hartu zuen 1999an.
 Haimar Arejita (Gernika, Bizkaia) gitarra-jolea Birth Cake, Einbigu, Frik, Noiz?, Paperetik Plazara ikuskizun bertso-musikala, eta Txulufrina eta Arrosa bezalako taldeetatik igaro egin da.
 Gaizka Salazar, bilbotarra, bateria-jolea da eta Suzko Itzalak, Einbigu, Frik, Aikor eta The Rabid Harpy taldeetan parte hartu zuen. EraBatera taldea osatu du 2018. urtean.
 Mikel Caballero (Basauri, Bizkaia), Cartoon Band, Noiz?, Maxia eta Insert Beat aritu ondoren, Gatibuko baxu-jotzailea da. EraBatera taldea osatu du 2018. urtean.

Zuzeneko saioetako taldekideak 
 Iñigo San Anton: Gitarra erritmikoa (2002 - 2009, jarraian).
 Iñigo Ibarretxe: Alboka (2002 - 2005, noizbehinka).
 Luis Camino: Txalaparta, Darbuka, Udu, Kongak (2005, "Disko Infernu Tour" aurkezpena).
 José Alberto Batiz: Gitarra erritmikoa, Slide gitarra (2005 - 2006, jarraian).
 Cristian Daniel de Resita: Abeslaria (2005 - 2008, noizbehinka).
 Jon Calvo: Gitarra erritmikoa (2009 - 2010, jarraian).
 Jorge Pacheco: Perkusioa (2010 - Gaur egun, jarraian).
 Arkaitz Ortuzar: Gitarra erritmikoa (2011 - 2016, jarraian).

Diskografia 

 Zoramena (Oihuka, 2002)
 Musturrek sartunde
 Bilusik
 Mila doinu aidien
 Lorak eskeintzen
 Urepel
 Librea naz
 Ihes
 Ez dago barroterik
 Zoramena
 Ez dot sinisten

 Disko infernu (Oihuka, 2005)
 Inpernuen ate joka
 Besoak zabalik
 Gaur gure gaba da ta
 Gerra gogoa
 Doniene
 Hara honien
 Ifer haixien semie
 Pozarren zu barik
 Gogoratzen zaitut
 Egunon (Buna dimineata)

 Laino Guztien Gainetik, Sasi Guztien Azpitik (Baga Biga, 2008)
 Bang-bang txik-txiki bang-bang
 Eztanda egin arte
 Ure dakar zeruek
 Bizitzeko gogoa
 Nor zara zu?
 Pailazo
 Zoragarrixori
 Apirilaren 27
 Zeu, zeu, zeu!
 Hitz artien galdute

 Zuzenean bizitzeko gogoa (Baga Biga, 2010)
 Bang-bang txik-txiki bang-bang
 Bizitzeko gogoa
 Lorak eskeintzen
 Gaur gure gaba da ta
 Apirilaren 27
 Pailazo
 Inpernuen ate joka
 Gerra gogoa
 Besoak zabalik
 Egunon
 Urepel
 Zeu, zeu, zeu!
 Prest
 Behar zaitut
 Kalekatue

 Zazpi Kantoietan (Baga Biga, 2012)
 Run-run Katie
 Bixotza suten
 Pausu bet atzera
 Hartu berriz gitarrie
 Gabak zerueri begire
 Gora kopak!
 Biarritz

 Euritan dantzan (2014)
 Euritan dantzan
 Zumarragako trena
 Bizitzen badakit
 Egun bat
 Zer da?
 Loretxoa
 Bertsoa

 Aske maitte, aske bizi (2016)
 Nire ondoan baziña
 Ez nauzu epaitu
 Sorgin
 Txanpon baten aldien
 Infinitorantz
 Igelak
 Aske maitte

 Azken indioak (2018)

 Gelditu Zaitez
 Uhinak
 Salto!
 Oh nire Maitie
 Iraultza Alaia
 Zure Uretan
 Ez naz Makurtuko

 Musikak Salbatuko Gaitu (2020)

 Musikak salbatuko gaitu
Egurre emon
 Zure bila
 Zure ahoan lore bat
 Egunero
 Bixotzetik
 EH Distopikala (2022)

 Bizikleta hartu eta ta banoie
 Ezin dismiulatu
 EH Distopikala
 Maite zaitut baina ez zaitut behar
 Danok dekogu
 Urten
 Zure bazterrak

Sariak eta errekonozimenduak 

 2002: Euskal Kanturik Onena) telebista saioan Musturrek sartunde abestia sailkatu etako bat izan zen.
 2016: Musika ukituak dituen Igelak komedia filmean Gatibu azaltzen zen. Musikari ezagun hauek parte hartu zuten: Ainhoa Arteta sopranoa, Xabi Solano (Esne Beltza), Doctor Deseo, Natxo de Felipe (Oskorri), Gose, Oreka TX eta Gatibu. Filmean parte hartzeaz gain, filmerako kantua sortu zuen Gatibuk. Musikaren garrantzia oso nabarmena da filmean, eta Patxo Telleria zuzendariak oso gauza kalekoa egin nahi zuenez, musikariak ere kalean jarri zituen, jotzen edo kantuan.
 2021: Ohorezko saria Lauaxeta Sarietan beste hauekin batera: Gontzal Mendibil, Mikel Urdangarin, eta Zea Mays.

Erreferentziak

Ikus, gainera

Kanpo estekak 

 Gatiburen webgune ofiziala
 Gatibu Badok.eus atarian
 Gatibu etiketa Berria egunkarian (10 albiste baino gehiago)
 Alex Sarduiri elkarrizketa, Berrian
 Alex Sarduiri lkarrizketa Argian
 MusikaZuzenean TB : HITZ BITAN : Haimar Arejita (Gatibu) (Hamaika TB. Youtube)
 «Amancay Gaztañaga, “Bidegurutzean”i buruz: “Zurrunbilo intelektual batean sartzen zara”. Grises taldeko Amancay Gaztañaga, Gatibuko Haimar Arejita eta Ezpalakeko Unai Eizagirre,» EITB 2021-03-31

 
Bizkaieraz abesten duten musika taldeak
Bizkaiera