Psikiatria

Psikiatria buruko gaitzak ikertu, diagnostikatu, tratatu eta prebenitzen dituen espezialitate medikoa da. Gaixotasun multzo horretan daude sartuta hainbat afektibitateari, jokabideari, kognizioari eta pertzepzioari lotutako anormaltasunak. Psikiatrak dira arlo honetako espezialistak.

Hitza Johann Christian Reil sendagile alemaniarrak asmatu zuen 1808an, eta grezierazko bi hitzetik eratorri da (psik-, antzinako grezieraz psykhē, "arima"; -iatria, grezieraz iātrikos, "medikua").

Ebaluazio psikiatrikoa buru egoeraren azterketa batekin hasten da normalean. Test psikologikoak eta azterketa fisikoak egiten dira, batzuetan buruaren irudiak eta beste teknika neuropsikologiko batzuk erabilita. Buruko gaitzak diagnostiko bildumak diren eskuliburuak erabiliz diagnostikatzen dira, adibidez Munduko Osasun Erakundeak argitaratutako International Classification of Diseases izenekoa.

Gaur egun, tratamendu psikiatrikorik ohikoena sendagai psikoaktiboen eta psikoterapiaren erabilera konbinatua da. Tratamendua gaixoa osasun zentro batean dagoela edo etxean dagoela eman daiteke, gaixotasunaren larritasunaren arabera. Psikiatriaren esparruko ikerketa eta tratamenduak diziplinartekotasun handikoak dira eta azpiespezialitate eta hurbilketa teoriko askoren konbinazioz ematen dira.

Historia 
 1856 - Sigmund Freud jaio zen, "psikoanalisiaren aita"tzat hartu izan dutena.
 1999 - Peter Breggin-ek Ethical Human Psychology and Psychiatry izeneko argitalpena sortu zuen, Psikiatriaren oinarri biologikoak zalantzan ipintzeko xedearekin.

Gaixotasun psikiatrikoak

Biografia interesgarriak 
 Philippe Pinel (1745-1826).
 Sigmund Freud (1856-1939).
 Carl Jung (1875–1961).
 Jacques Lacan (1901–1981).

Tratamenduak Psikiatrian

Medikazioak 
Farmako psikiatrikoak bi multzo handitan banatzen dira:
 Psikoleptikoak:
 antsiolitikoak
 antipsikotikoak
 hipnotikoak
 lasaigarriak

 Psikoanaleptikoak:
 antidepresiboak
 psikoestimulatzaileak

Psikoterapia

Argitalpenak

Euskal Herrian 

Hego Euskal Herrian, ospitale psikiatriko publikoak daude gaixo kronikoentzat Arrasate, Bermeo, Gasteiz, Iruñea, Zaldibar eta Zamudion.

Gaixo akutuak ingresatzeko, aldiz, Basurtu (Bilbo), Donostia Ospitalea, Gurutzeta, Nafarroako Ospitalea (Iruñea) eta Santiago (Gasteiz) erietxe publikoak ditugu.

Ikus, gainera 
 Psikologia

Kanpo estekak 

  Sociedad Española de Psiquiatría
  Fédération Française de Psychiatrie
 Osasun Mentalaren Elkartea

Medikuntza-espezialitateak
Psikiatria