Nat King Cole

Nat King Cole, jaiotzez izenez Nathaniel Adams Coles (1919ko martxoaren 17a, Montgomery, Alabama - 1965eko otsailaren 15a, Santa Monica, Kalifornia) estatubatuar jazz eta pop abeslaria eta pianojolea izan zen. Telebistako ikuskizun saioetan abestu eta pianoa jotzen agertu zen arraza beltzeko lehen estatubatuar musikarietako bat izan zen. Bestalde, ingeles nahiz gaztelaniaz ere abestu izan zuen.

Bizitza

Lehenengo urteak 
Colek hiru anai eduki zituen: Eddie (1910–1970), Ike (1927–2001) eta Freddy (1931-), eta Joyce arrebaordea. Anai guztiak musikan ibiliko ziren bere moduan. Lau urte zituenean, Chicagora joan ziren bizitzera, eta bertan Edward Coles bere aita ministro baptista bilakatu zen. Colek organoa jotzen ikasi zuen bere amarengatik, Perlina Coles, elizako organo-jolea izan zena. Hamabi urterekin hasi zen ikasten formalki, ez bakarrik jazz eta gospel, baizik eta musika klasiko mendebaldarra ere bai.

Bere auzotegiaren inguruko club-etan Louis Armstrong, Earl Hines eta Jimmie Noone ibiltzen ziren eta eurei entzuten igaro zituen hasierako urte haiek.

Musika ibilbidea 
"King Cole Swingsters" izeneko hirukoteak Long Beachen jotzen zuen 1930eko hamarkadaren amaieran, Cole pianoan eta taldeburu moduan, Oscar Moore gitarran eta Wesley Prince baxuan. Irratiari esker "King Cole Trio" hau egin zen ezagun urte haietan. Eta Cole ekin zion abesteari, musika instrumentalarekin tartekatuz, eta 1943an arrakasta lortu zuen "Straighten Up and Fly Right" abestiarekin. Beste "hit" batzuk izan zituen "The Christmas Song" (1946), "(Get Your Kicks on) Route 66" (1946), "Nature Boy" (1948), "Mona Lisa" (1950), "Too Young" (1951) eta "Unforgettable" (1951), jazzetik popera lerratuz.

Bestela 1956an "The Nat King Cole Show" estreinatu zuten telebistan, NBC katean. Garai hartan ezaugarri horiekin lehenengoa izan zen afroamerikar batek gidatuta. Urte horietan, bata bestearen atzetik abesti arrakastatsuak egin zituen: "Smile", "Pretend", "A Blossom Fell" eta "If I May". 1958an Kubara joan zen eta gazteleraz egindako diskoa grabatu zuen, eta hain harrera ona eduki zuen beste bi disko egin zituela hizkuntza hartan.

1960ko hamarkadan ere abesti arrakastatsuak grabatu zituen, besteak beste "Let There Be Love", "Ramblin' Rose", "Dear Lonely Hearts", "That Sunday, That Summer" eta "Those Lazy-Hazy-Crazy Days Of Summer".

Halaber, aktore moduan film labur batzuetan agertu zen, baita telebistako beste saio batzuetan ere.

Azken fasea 
1964ko irailean Cole hasi zen pisua galtzen eta bizkarreko min handiarekin. Osasunaren makaltze hau areagotu zen bere bizitza pertsonal eta profesionalaren estresa zela-eta. Azkenean lagunek konbentzitu ahal izan zuten laguntza medikoa bilatzen, eta orduan tumore gaiztoa topatu zioten ezkerreko birikan, erretzaile handia izan zelarik. Lan egiteari uzteko aholkatu arren, Colek segitu zuen eta azkeneko grabaketak egin zituen abenduaren hasieran San Franciscon.

St. John's Ospitalean sartu zuten Santa Monican abenduaren 7an, eta erradioterapia eman zioten. Frank Sinatra bere ordez aritu zen Los Angelesen 5 egun geroago Music Center. Bere egoera okertuz joan zen, baina ospitaletik atera zen urte berri inguruan. Etxean ikusi ahal izan zuen milaka gutun jaso zituela bere gaixotasunaren berria publikoki zabaltzean. Coleren egoerak bestela bere emaztearekiko harreman txarra konpontzen lagundu zuen. Urtarrilaren 25ean ebakuntza egin zioten, ezkerreko birika kenduz. San Balendin egunean baimen berezia jaso zuen emaztearekin itsao aldean pasioan ibiltzeko, eta hurrengo egunean hil zen, 45 urterekin.

Hileta elizkizuna 3 egun geroago egin zuten St. James Episcopal elizan Los Angelesen, 400 pertsonarekin bertan eta kanpoan milakarekin. Aurreko egunean ehundaka pertsona, tartean Robert F. Kennedy, Frank Sinatra, Sammy Davis Jr. edo Jimmy Durante, parte hartu zuten bere katabuta eramaten. Glendalen dago lurperatuta.

Diskografia

Ikus, gainera 
 Afroamerikar ezagunen zerrenda

Kanpo estekak 

 Nat King Cole musikariaren IMDBko fitxa ikusgai 

Alabamarrak
Ameriketako Estatu Batuetako abeslariak
Ameriketako Estatu Batuetako musikariak
Jazz abeslariak
Bolero abeslariak
Ameriketako Estatu Batuetako piano-jotzaileak
Afro-amerikarrak
Birikako minbiziaren ondorioz hildakoak