Umma (hiria)

Umma Mesopotamiako hiri-estatu bat izan zen.

K.a. 2600ean aipatzen da, ziur aski, Uruken nagusitasunetik askatu ondoren. K.a. 2355ean, tronua, Lugalzagesik usurpatu zuen, Babu izeneko tokiko buruzagi erlijiosoaren semea zena. Errege berriak, Lagash, Uruk, Larsa, Isin, Nippur eta Akshak bereganatu zituen. Beste hiri batzuk, bat-batean bere mende jarri ziren. Kish, garaitua izan zen, baina ez hartua.

Hain zuzen ere Kish izeneko hiri honetan, baina Akad hiria sortuko zuen, eta, handik, Kish tronutik kenduko zuen dinastia berri batean hasi zen Umma hiriaren gainbehera. 34 guduren ondoren, Sargon Akadekoak okupatu zuen Umma eta Sumer osoa K.a. 2335 ondoren. Lugalzagesi preso hartu zuen. Mese izeneko pertsona bat, Ummako errege menpeko bezala izendatua izan zen.

K.a. 2284 eta K.a. 2260ko matxinadek, ez zuten arrakastarik izan, baina independente bihurtu zen mende horren amaieran. K.a. 2130ean, Lagasheko Gudearen mende erori zen, baina, buru bezala, errege menpeko bat zuela. Ondoren Urrera pasa zen K.a. 2110ean, eta independente bihurtu zen K.a. 2022an. K.a. 2010ean, Isinera pasa zen, eta, K.a. 1900ean, Larsara. K.a. 1763an, Babiloniara pasa zen.

Bere egutegi propioa zuen, Shulgiren Ummako egutegia, Babiloniar egutegiaren aurrekaria zena.

Erregeak 
 Shuruppaken eragina K.a. 2750 arte
 Uruken eragina K.a. 2700etik K.a. 2600 arte
 Errege ezezagunak K.a. 2600etik K.a. 2525 arte
 Ush K.a. 2525ean
 Enakale K.a. 2490ean
 Urlumma K.a. 2430ean
 Lugalzagesi K.a. 2355etik K.a. 2335 arte
 Akadera pasatzen da K.a. 2335ean
 Mese K.a. 2335etik K.a. 2300 arte
 Ludamu K.a. 2300etik K.a. 2284 arte
 Asharid K.a. 2284tik K.a. 2250 arte
 Shurushkin K.a. 2250etik K.a. 2220 arte
 Independentea K.a. 2220an
 Zenbait errege K.a. 2220tik K.a. 2150 arte
 Nammakhani K.a. 2150etik K.a. 2130 arte
 Lagashera pasatzen da K.a. 2130ean eta K.a. 2115 arte
 Lugalannatum K.a. 2130etik K.a. 2115 arte
 Urrera K.a. 2115etik K.a. 2022 arte
 Independentea K.a. 2022tik K.a. 2010 arte
 Isinera K.a. 2010etik K.a. 1900 arte
 Larsara K.a. 1900etik K.a. 1763 arte
 Babiloniara K.a. 1763an.

Kanpo estekak 

Sumerko hiriak
Irakeko aztarnategi arkeologikoak
Desagertutako erresumak