Joakin Lizarraga

Joakin Lizarraga Iragi (Elkano, Nafarroa, 1748ko irailaren 17a - Elkano, 1835eko urtarrilaren 20a) apaiz eta euskal idazlea izan zen.

1774an apaiztu zen, eta ordutik herriko erretorea izan zen hil arte. Ezaugarri nagusi gisa, bera izan zen bere garaiko idazle euskaldun nabarmenena, eta bere lanak goi-nafarreraren Iruñerriko aldaeraz idatzi zituen, orduko ondare hura gordez.

Biografia 

Jesusen Lagundian ikasi zuen Iruñean eta Villagarcia de Camposen (Valladolid). 1767. urtean jesuiten aurkako esetsaldia gertatu zenean, Lagundia utzi, apaiz egin, eta bere jaioterriko erretore izan zen hirurogei bat urtez, hil zen arte.

Lizarragaren idazlanak bera bizi zela ez ziren argitara eman. Garrantzi handia du, Lizarraga jaio eta bizi izan zen lekuetan gaur egun euskara galdua delako. Zenbait obra XIX. mendean argitaratu ziren: Urteco igande guztietarako Placticac edo Itzaldiak (1846, gipuzkerara egokitua), Jesus. Copla guisa batzuc molde gutitacoac, celebratus Jesus Jaunaren amoreac eta favoreac (1868) eta Jesus-Cristoren evangelio sandua Juanec dacarran guisara (1868). Azken biak L.L. Bonaparte printzeak argitaratu zituen Londresen. XX. mendeko azkenaldean Lizarragaren obra gehienak argitaratu ziren idatzi ziren bezala, Euskaltzaindiaren babespean. 1978an Juan Apezetxea Perurenak Joaquin de Lizarraga. Un escritor navarro en euskara izeneko ikerketa liburua argitaratu zuen.

Patxi Ondarra (1925-2005) euskaltzain bakaikuarrak bere lana sakonki aztertu zuen.

Lanak

Bertsoa 
 Coplac (1868).

Erlijioa 
 Urteco Igande guztietaraco Platicac edo Itzaldiac (1846, Baroja)
 Ongui iltzen laguntzeco itzgaiak (1984, Euskaltzaindia)
 Doctrina Christioaren Cathechima (2005, Vianako Printzea)
 Jesús, copla guisa batzuc molde gutitacoac.
 Jesús-Cristoren evangelio sandua jaunec dacarren guisara.

Erreferentziak

Ikus, gainera 
 Nafarroako idazleak

Kanpo loturak 
 Joakin Lizarraga literaturaren zubitegian
 Bidegileak bilduma: Joakin Leizarraga

Nafarroa Garaiko apaizak
Nafarroa Garaiko idazleak
Eguesibartarrak
Idazle katolikoak
Euskarazko saiakeragileak
Euskarazko poetak
Euskal Herriko jesuitak
Hegoaldeko goi nafarrera
Euskal Herriko erlijio idazleak