Kevoko Natura Erreserba Hertsia

Geavvuko edo Kevoko Natura Erreserba Hertsia (finlandieraz, Kevon luonnonpuisto; ipar samieraz, Geavu luonddumeahcci) 712 km²-ko azalera duen Finlandiako natura erreserba hertsia da. Utsjoki udalerrian dago eta herrialde osoan ezaguna da bere landaredi eta paraje bereziengatik.

Geografia

Klima 
Natura erreserba hertsia zirkulu polar artikoaren gainean dago, 350 bat km iparrera; horrenbestez, gauerdiko eguzki eta gau polar fenomenoak urtero izaten dira. Alde batetik, eguzkia edo eguzkiaren argitasuna Kevoko zeruaren jabe izaten da maiatzaren bigarren astetik abuztu hasiera arte; hurbil dagoen Ohcejohka edo Utsjoki herrian, esaterako, gertakariak 71 egun irauten du (maiatzaren 18an hasi eta uztailaren 28an amaitzen da). Bestetik, gau polarraren garaia edota iluntasuna nagusitzen den garaia azaroaren 27tik urtarrilaren 17ra izaten da; guztira, 51 egun. Ipar argiak, azkenik, oso ohikoak izaten dira neguko gau ilun eta oskarbietan; irail eta martxo bitartean lau gautatik hirutan izaten den fenomenoa da, urrian eta martxoan bereziki.

Klimari dagokionez, azpiartikoa da gailentzen dena eta, ondorioz, tenperaturak leunak izaten dira udan, baina neguak hotzak eta luzeak izan ohi dira. Dena den, neguak ez dira Lappi erdialdean bezain izozgarriak, Ozeano Artikotik iristen den haize epelak neguak leuntzen dituelako. Orokorrean, elurrak natura erreserbako lurzorua estaltzen du urri amaiera eta maiatza bitartean, gutxi gorabehera 175 bat egunez; izotzak, bestetik, aintzira eta ibaien gaina hartzen du beste horrenbeste egunetan. Hilabete euritsuenak udakoak dira, uztaila bereziki, eta lehorrena, aldiz, maiatza. Eremu menditsuetan, bestalde, klima polarra da nagusitzen dena, eta horrekin batera, zero azpiko tenperaturak.

Historia

Ibilbideak

Izaki bizidunak

Fauna 
Zapelatz galtzaduna eta belatz gorri arroilaren amildegietan bizi diren hegaztiak.

Azeri artikoa da arrisku larrienean dagoen herrialde osoko ugaztuna, 5-10 baino ez direla jaiotzen iparraldean.

Landaredia

Iruditegia

Erreferentziak

Ikus, gainera

Kanpo estekak

Berezitasunak 
Kevoren berezitasun nagusiena Kevoko arroila da. Neguan, elurrak guztiz elurperatzen du arroila, baina udako eguzkiak elurra azkar urtu eta Kevojoki ibaian eraldatzen du, hemendik Tenojoki eta Ozeano Artikora joateko. Orduan, arroila inguruko hegazti, landare eta arrain guztien erdigune bilakatzen da. Pinuak eta urkiak dira nagusi arroilan.

Arroilaren inguruan animalia kopuru handien dagoen ingurunea da; izan ere, ur asko eta lurzoru desberdinak daude. Gainera, Finlandiako leku gutxitan hazten diren landareak daude.

Arroileko amildegiak leku erosoak dira hegaztiek euren habiak egiteko. Hala nola, belatz gorriak eta zapelatz galtzadunak ohantzeak goien egiten dituztenak dira. Belatz txikia, arrano arrantzalea, arrano beltza, bele arrunta, izotz-ahatea, murgilari mottoduna, ahate txistularia, murgilari handia, zerra ertaina, antzara hankahoria, kurlinta bekainduna, bernagorri iluna, kuliska pikarta, borrokalaria, urre txirri arrunta, istingor txiki eta arruntak, mendebal-txori mokomehea, Actitis hypoleucos, kuliska txikia, eper zuria, eskandinaviako lagopodoa, Temminck txirria, basoilarra, txio horia, negu txonta, birigarro txikia, larre buztanikara, negu txirta, zingira berdantza, ipar gailupa, kukua, antzandobi handia, zozo paparzuria, birigarro arrunta eta txinbo artikoa.

Fiellu ur-jauzia 

Fiellu ur-jauzia 26 metroko ur-jauzia da, Finlandiako garaienetakoa.

Ikus, gainera 
 Utsjoki

Webgunea 
 Kevo Erreserba Naturala 

Utsjokiko babestutako eremuak
Finlandiako natura erreserba hertsiak