Altzania (mendilerroa)

Altzania Araba eta Gipuzkoa arteko mugan dauden hiru mendilerroetako bat da, Elgearekin eta Urkillarekin batera. Altzaniako mendilerroak alde batean Asparrena eta bestean Zegama udalerriak bereizten ditu.

Aizkorriko mendilerroaren ekialdeko jarraipena da, tartean Lizarrateko igarobidea dugula. Are ekialderago eta hegoalderantz, aldiz, Altzaniak Entziako mendiak ditu mugakide.

Ziordiako (Nafarroa Garaia) udalerria ere mendigunetik hurbil dago, ekialdean. Izan ere, ekialdeko muturrean tontor batzuk Nafarroako mugetan kokatuta daude.

Mendiak 
Mendebaldetik ekialdera hiru mendi nagusi hauek osatzen dute mendilerroa: Lehenengoa Aratz (1.443 m) dugu, inguruneko altuena dena. Hurrengoa Allaitz edo Allarte (1.231 m) da, eta Umandia (1.218 m), azkenik, ekialdeen dagoen tontorra dugu.

Hauek dira mendilerroaren hiru tontor altuenak:
 Aratz, 1.445 m  (Araba)
 Elurzuloak, 1.431 m  (Araba)
 Maillukate, 1.329 m  (Araba eta Gipuzkoa arteko mugan)

 Aratz, 1.445 m  (Araba)
 Elurzuloak, 1.431 m  (Araba)
 Maillukate, 1.329 m  (Araba eta Gipuzkoa arteko mugan)
 Imeleku, 1.319 m  (Araba)
 Argorri, 1.311 m  (Gipuzkoa)
 Allaitz, 1.245 m  (Araba)
 Umandia, 1.225 m  (Araba)
 Hagineta, 1.223 m  (Araba)
 Allaiztxiki edo Allaitz Txiki, 1.171 m  (Araba)
 Arbarrain edo Illarragorri, 1.118 m  (Nafarroa Garaia, Gipuzkoa eta Araba arteko mugan)
 Olanoko Aitzandia edo Aitzandia, 1.083 m  (Araba)
 Kipular, 1.059 m  (Nafarroa Garaia)
 Olanoko Aiztxiki edo Aiztxiki, 1.058 m  (Araba)
 Ibirigana, 1.054 m  (Nafarroa Garaia)
 Harrobigana, 1.032 m  (Araba)
 Albeizko Haitza edo Albeiz, 1.014 m  (Araba)
 Beorkolarre, 1.008 m  (Nafarroa Garaia)
 Aiztxipi, 1.000 m  (Nafarroa Garaia)
 Artzanegi, 991 m  (Araba)
 Txurruko Punta, 991 m  (Gipuzkoa)
 Iramendi, 975 m  (Gipuzkoa)
 Añabaso, 964 m 
 Atxipi, 952 m  (Araba)
 Gran Azor, 910 m  (Araba)
 Unamendi, 898 m  (Gipuzkoa)
 Arrazpi, 887 m  (Araba)
 Motto, 887 m  (Nafarroa Garaia)
 San Migel Haitza, 867 m  (Araba)
 Zabalaitz, 866 m  (Gipuzkoa)
 Marutegi, 863 m  (Araba)
 Naparaitz, 860 m  (Gipuzkoa)
 Orobe, 842 m  (Nafarroa Garaia)
 Antzuzkar, 748 m  (Gipuzkoa)

Megalitoak
Altzaniako Estazio Megalitikoa 7 trikuharriek (Bidaarte I, Garagarza, Otsaarte, Tartaloetxeta, Trikamuñoota, Zorroztarri eta Etxegarateeta) tumulu batek (Bidaarte II) osatzen dute.

Erreferentziak_

Ikus, gainera 
 Euskal Herriko mendilerroen zerrenda
 Altzania ibaia
 Arabako mendiak
 Gipuzkoako mendiak
 Nafarroako mendiak

Kanpo estekak 
 Altzania mendilerroa.