Alfonso Rodríguez Castelao

Alfonso Daniel Manuel Rodríguez Castelao edo Castelao besterik gabe (Rianxo, A Coruña, 1886ko urtarrilaren 30a - Buenos Aires, Argentina, 1950eko urtarrilaren 7a) galizierazko idazle handia, politikaria eta marrazkigilea izan zen. Partido Galeguista alderdiko kidea izan zen.

Bizitza 

Medikuntza ikasi zuen Santiago de Compostelako Unibertsitatean. Haatik, ez zen hori bere pasioa: "Fixenme médico por amor a meu pai; non exerzo a profesión por amor á humanidade". Lur jabe handiak salatzen zituen El barbero municipal astekaria sortu zuen 1909an.

Nazionalismo galiziarraren aitzindarietakoa izan zen.
Galiziako nekazarien klase kontzientzia piztu nahi zuen Acción gallega mugimenduari atxiki zitzaion 1912an. 1916an Irmandades da Fala talde politikoa sortu zuen. 1926an Real Academia Galegako kide izendatu zuten, eta 1931n diputatu hautatu Organización republicana gallega autónoma erakundearen eskutik.

Lerrouxen gobernuak Badajozera erbesteratu zuen (1934), baina diputatu hautatu zuten berriro ere Frente Popular koalizioaren eskutik (1936). Gerra zibila amaitu zenean atzerrira jo behar izan zuen eta erbesteko gobernu errepublikarreko kide izan zen.

Literaturari dagokionez, galegoz idatzi zuen batez ere. Kontakizun liburuak, saiakerak, politikari buruzko obrak eta antzerki lanak idatzi zituen. Marrazki horietatik euskaraz Cousas da vida argitaratu da, G. Arestik euskarara itzulita.

Dia das Letras Galegas ekitaldia bere omenez ospatu zuten 1964an.

Bibliografia 

Cousas (1926, , Os dous de sempre (1934, , Retrincos Os vellos no deben de namorarse, Siempre en Galicia eta Las cruces de piedra en Galicia (; .

 Cego da romería (1913),
 Un ollo de vidro. Memorias dun esquelete (1922),
 As cruces de pedra na Galiza (Harrizko gurutzeak Galizian), hil ondoren argitaratua,
 Cousas (1926, 1929), (Gauzak, Ramon Etxezarretak euskarara itzulia)
 Cincoenta homes por dez reás (1930),
 As Cruces de Pedra na Bretaña (1930),
 Os dous de sempre (1934), (Betiko biak , Ramon Etxezarretak euskarara itzulia),
 Retrincos (1934), (1934, Zirtzilak, Koldo Izagirrek euskarara itzulia, Kristalezko begia idazki bildumarekin batera),
 Galicia Mártir (1937),
 Atila en Galicia (1937),
 Milicianos (1938),
 Sempre en Galiza (1944), (1944, Beti Galizian , Bego Montoriok euskarara itzulia),
 Os vellos non deben de namorarse (1953), (1941, Zaharrek ez dute maitemindu behar, Antonio M. Labaienek euskarara itzulia).

Ikus, gainera 
 Sempre en Galiza
 Galizierazko literatura
 Rexurdimento

Erreferentziak

Kanpo estekak 

 Castelao Museoa
 Castelao Fundazioa
 Castelao na Rede
 Castelaoren marrazkiak eta karikaturak

Castelao
Galiziako frankismoaren erbesteratuak
Día das Letras Galegas
Karikaturagileak
Birikako minbiziaren ondorioz hildakoak