Pilar Zubiaurre

Pilar Zubiaurre Agirrezabal (Garai, Bizkaia,  - Mexiko Hiria, Mexiko, ) gaztelaniazko idazlea, feminista eta piano jotzailea izan zen, Mexikoko erbestean hila.

Bizitza 
Lau urterekin Madrilera eraman zuten; une hartan euskaraz bakarrik hitz egiten zuen. Madrilgo Lyceum Club Femenino elkarteko partaidea izan zen; han Ernestina Champourcin eta Maria de Maeztu euskal herritarrak ezagutu zituen. Haiek ez bezala, Pilar Zubiaurrek idatzi zuen eusko hedabideetan ere: besteak beste, Bizkaitarran, Hulda de Garay ezizenez, eta Euzko Deya. La Voz de los Vascos en México aldizkarian, Landabarrenako Damia ezizenez. Gaztelaniaz idatzi zuen beti.

1922an Ricardo Gutiérrez Abascal "Juan de la Encina" kritikariarekin ezkondu zen. Bere anaia Ramon Zubiaurre eta Valentin Zubiaurre margolarien ezinbesteko laguntzailea izan zen, haien erakusketak eta jarduerak antolatzen. Federico García Lorcak Poema del cante hondo liburuan poema bat eskaini zion.MALAGUEÑA

La muerte

entra y sale

de la taberna.

Pasan caballos negros

y gente siniestra

por los hondos caminos

de la guitarra.

Y hay un olor a sal

y a sangre de hembra,

en los nardos fértiles

de la marina.

La muerte 

entra y sale 

y sale y entra 

la muerte 

de la taberna. 

     - Federico García Lorca -

1951an eta 1955an hilabete batzuez penintsulara itzuli zen; bidaia horietan beti izan zuen denbora aste batzuk Garain eta familiako etxean emateko. Mexikon hil zelarik, haren gorpua Garaira ekarri zuten, Anbotora begira lurperatzeko, horixe baitzen haren nahia.

Idazlanak 
 Evocaciones. Artículos y diario (1909-1958). Iker González-Allenderen edizioa. Donostia: Saturraran, 2009.
 Epistolario de Pilar de Zubiaurre (1906-1970). Iker González-Allenderen edizioa. Woodbridge: Tamesis, 2014. Aurkibidea

Bibliografia 
  Iker González-Allende: "Pilar de Zubiaurre: entre el cometa y la sombra". José Ramón Zabala: Non zeuden emakumeak? La mujer vasca en el exilio de 1936. Donostia: Saturraran, 2007, 409-437 orrialdeak.
  Iker González-Allende: "El adiós del exiliado: Las rutas de la memoria en Pilar de Zubiaurre." El exilio republicano de 1939 y la segunda generación. Manuel Aznar Soler eta José Ramón López García editoreak. Sevilla: Renacimiento, 2012, 1052-1058 orrialdeak.
  Iker González-Allende: “Women’s Exile and Transatlantic Epistolary Ties in the Work of Pilar de Zubiaurre.” Hispania: A Journal devoted to the teaching of Spanish and Portuguese 95.2 (2012): 211-26 orrialdeak.

Kanpo estekak 
  «de Zubiaurre, Pilar», Biografías atala, Hamaika Bide Elkartearen webgunea.
 «Pilar Zubiaurre: oihartzunik bako intelektual garaitarra», Anboto, 2010-02-12.
 Pilar Zubiaurre: En la penumbra familiar Bilbao 700 y Muelle de Uribitarte, 2016
 Pilar Zubiaurre: Landabarreneko damia Durangon 2015.03.10

Garaitarrak
Euskal Herriko gaztelaniazko idazleak
Euskal Herriko frankismoaren erbesteratuak
Idazle feministak
Bizkaiko idazleak
Euskal Herriko feministak
XX. mendeko emakume idazleak