Kevlar

Kevlarra edo poliparafenileno tereftalamida Stephanie Kwolek kimikariak lehen aldiz, 1965. urtean sintetizaturiko poliamida bat da. Stephaniek DuPontentzat lan egiten zuen. Kevlar zuntzen lorpena, ez zen batere erraza izan, eta Herbert Bladesen ekarpena nabarmendu behar da. Herbertek, prozesuan erabili beharreko disolbatzailearen arazoa konpondu zuen. Azkenik, DuPontek, 1972. urtetik aurrera, merkaturatu egin zuen.

Bi Kevlar mota daude batik-bat: Kevlar 29a eta Kevlar 49a

Kevlar 29a, ekoizpenetik irteten den zuntza bera da. Ohi, bere propietate mekanikoengatik, tiretan errefortzu bezala, edo ehunentzat erabiltzen da. Bere erabilpenen artean, kable, arropa erresistente (babeserako) eta balen aurkako txalekoen fabrikazioak daude.

Kevlar 49a, material konposatu bat eratzeko, zuntzak erretxinean zopatuak izan behar direnean erabiltzen da. Kevlar 49aren zuntzak gainaldetik bakarrik daude tratatuak, erretxinarekin izango duen lotura errazteko. Kevlar 49a muturreko kirolen ekipamendurako bozgorailuendako eta industria aeronautikoan erabiltzen da.

Poliamida honek, talde aromatikoak ditu bere barnean (aramida bat da), eta talde hauen artean elkarreragina dago. Baita ere amida taldeen artean, hidrogeno zubien bidez. Elkarreragin hauen ondorioz, lortutako zuntzek, prestazio altuak erakusten dituzte, makromolekula guztiak noranzko berean orientatuak geratzen baitira, baita ongi paketatuak ere.

Polimero honen sintesia, p-fenilendiamina eta azido tereftalikoaren dikloruroaren pausoz pausoko polimerizazioaren bidez egiten da.

Kevlarraren ezaugarriak 
 Zabalkuntza indar handia
 Luzapen baxua edo egiturako zurruntasuna
 Eroaletasun elektriko baxua
 Erresistentzia kimiko altua
 Uzkurdura termiko baxua
 Gogortasun handia
 Dimentsio egonkortasun bikaina
 Mozteari erresistentzia handia

Kevlarraren erabilerak 
Kevlarrak, paper garrantzitsua bete du erabilera kritiko askotan:

 Mars Pathfinder espaziontziaren lurrartze sistemaren aire poltsak, sokak
 Diametro txikiko sokak
 Hegazkinen jet motorren metraila kontrako blindajea, pasaiariak babesteko eztanda bat egonez gero
 Pneumatiko funtzionalak, puztu gabe funtzionatzen dutenak
 Urradura, mozketa eta beste hainbat lesioren aurkako eskularruak
 Talka erresistentziadun kayakak, pisu gehigarririk jarri gabe
 Eski, kasko eta racquet indartsu eta arinak
 Balen aurkako txalekoak

Aramida 
Aramidak, nylonen familia batean daude, Nomexa eta Kevlarra barne. Kevlarra, balen aurkako txalekoak eta zulaketei erresistenteak diren bizikleta pneumatikoak egiteko erabiltzen da. Nomex eta Kevlar nahasketak, suaren aurkako arropak egiteko erabiltzen dira. Arrazoi honegatik, suhiltzaileek erabiltzen dituzte nahasketa hauekin egindako arropak.

Kevlarra poliamida bat da, amida taldeak para-fenileno taldeez banandurik dituena. Hau da, amida taldeak, fenilo eraztunari, elkarrekiko kontrako kokapenetan lotzen dira, karbono 1 eta 4an. Kevlarra polimero oso kristalinoa da. Denbora asko pasatu zen, material honentzat zentzuzko erabilpenen bat aurkitu zen arte, ez baitzen disolbatzaile bakar batean ere disolbagarri. Bere prozesua disolbazioan, beraz, erabat baztertua zegoen. Ez zen 500º Ctik behera disolbatzen.

Beste alde batetik, Nomexak, meta-fenileno taldeak ditu, hau da, amida taldeak, fenilo eraztunari, 1 eta 3 posizioetan lotzen dira.

Baina badago oraindik hobeto luzatzen den beste polimero bat: polietilenoa, molekula pisu ultra handikoa. Kevlarra ordezkatzera ere heldu zen, balen aurkako txalekoen fabrikazioan.

Kanpo estekak 

Materialak
Polimero organikoak
Armadurak