Giza (Egipto)

Giza (arabieraz الجيزة al-Gizah) Nilo ibaiaren mendebaldeko ibarrean dagoen Egiptoko hiria da, Kairoren erdialdetik hogei kilometro inguru hego-mendebaldera eta metropoli guneko zati. Giza eskualdeko hiriburua da. 2006ko azken erroldaren arabera, 2.221.868 biztanlekoa da.

Ondarea 

Ezaguna da munduan, bertatik gertu, Gizako nekropolia dagoelako. Bertan, duela 4.600 urte inguru, IV. dinastiako hiru piramide handiak eraiki ziren, Keops, Kefren eta Mikerinosenak, alegia. Giza, Menfiseko nekropoliaren zati da, berrogei kilometro baino gehiagoan hedatzen zena, eta, Antzinako Egipton Her-necher (Nekropolia) edo Imentet (Mendebaldea) izen orokorrarekin ezagutzen zena.

Hiru piramideetako bakoitzak, bere izen propioa zuen, inguratzen zuen nekropolia ere izendatzen zuena. Keopsen ostertza, Kefren handia da eta Mizerino jainkotiarra da. Keopsen erregealdian hartu zuen Gizak berebiziko garrantzia.

Gizan, hilobi mota ezberdinak daude, mastaba eta hipogeoak bezala, errege familiako jendearentzat, goi kargudunentzat edo apaizentzat zirenak.

Faraoien hondarrak gorde zituzten piramideak, hil multzo handien zati ziren, tenplu, beste hilobi eta piramide txikiagoekin batera. Keopsen piramidearen ekialdean, erreginen piramideak deritzenak eraiki ziren, 50 metroko luzera eta 30 metroko garaiera zutenak, bere ama Hetepheres eta bere emazte Merytites eta Henutsenentzako hilobi bezala. 1992an, Piramide Handiaren hego-ekialdean zegoen beste piramide baten arrastoak aurkitu ziren, oinarri karratua, 23 metro luze eta 12 metro garai. Harrizko lehen hiru hilaren arrastoak baino ez ziren aurkitu.

Barrutiak eta auzoak 
 Dokki barrutia
 Agouza barrutia
 Giza barrutia
 Bulaq ad Dakrur
 Imbabah
 Haram barrutia
 Omrania
 Monib
 Kafr Tuhurmus

Gizako ordokia 

Gizako ordoki edo nekropoliko eraikin eta elementurik esanguratsuenak, honako hauek dira:

 Gizako Piramide Handia
 Kefrenen piramidea
 Mizerinoren piramidea
 Gizako Esfinge Handia
 Erreginen piramideak
 Alboko piramideak
 Noble eta gortesauen mastabak
 Hil tenpluak
 Haraneko tenpluak
 Prozesio galtzadak
 Eguzki txalupak dituzten lubakiak
 Artisauen hiria, biltegi eta lantegiekin

Klima

Herri eta hiri senidetuak 
 
 
  (2011ko abuztuaren 2tik aurrera)

Erreferentziak

Kanpo estekak 

Egiptoko hiriak
Egiptoko aztarnategi arkeologikoak