Jeztaze

Jeztaze (okzitaneraz Gestars) Zuberoako iparraldeko udalerri bat da, Pettarra eskualdekoa. Bearnoko lurrez inguratutako barrendegia denez, Petillarekin batera, Euskal Herriko enklabe bakarra da.

Izena 
Euskarazko ahoskera [jes̻tas̻e] da.

Jeztazek gaskoiz Gestars eta frantsesez Gestas ditu izenak. Toponimoak itxura hauek izan ditu, historian:
 Giestars (XII. mendea);, Duchesne bilduma CXIV. liburukia
 Gestazium eta Gestaas (1384 eta 1385, hurrenez hurren);, Nabarrengoseko notarioak
 Gestaas (1385);
 Giestaas (1385), Bearnoko errolda) eta
 Sanctus Joannes de Gestas (1655)., Oloroeko elizbarrutiaren paperak

Geografia

Ingurune naturala 
Uhaitzandi ibaiak udalerria zeharkatzen du. Haren ibaiadar Usquain eta Sabalot errekak ere handik igarotzen dira.

Sarbideak 
Udalerria RD244, RD265 eta RD723 eskualdeko errepideek zeharkatzen dute.

Udalerri mugakideak 
Bearnoko lurrez inguraturik dago Jeztaze. Udalerri hauek ditu mugakide:

Auzoak 
Jeztaze udalerriak bi auzoek osatzen dute:
 Gañeko kartierra (Quartier du Haut)
 Peko kartierra (Quartier du bas)

Demografia

Alkateak

Kultura 
Jeztazen, Gaskoiniako beste herrietan bezala,  xaribari izeneko errituala ospatzen da, inauteriaren modukoa. Gaueko serenata horrek galarrotza edo tzintzarrotza du izena, eta herriaren haserrea adierazten du pertsona publiko baten kontra. 1793an, hogeita bost jeztaztarrek alkatea (Etxebarne jauna) hartu eta jakaren gainean banda ofiziala zuela, asto baten gainean paseatu zuten.

Erreferentziak

Kanpo estekak 
 Ainize Madariagaren erreportaia Berrian, 2019/08/29.
 gestasvillage.net

Jeztaze