Patxi Zabaleta

Patxi Zabaleta Zabaleta (Leitza, Nafarroa Garaia, 1947ko maiatzaren 20a) euskal politikari eta euskal idazlea da. Herri Batasunaren sortzailetakoa eta mahaikidea izan zen, eta ibilbide politiko luzea egin zuen, Iruñeko Udalean zein Nafarroako Parlamentuan. 2001ean, Batasuna prozesuaren baitan azaleraturiko desadostasunak medio, alderdi berrian sartu beharrean Aralar Ildoa deitu korrontea beste hainbat jenderekin batera alderdi bilakarazi zuen. Nafarroa Bai bultzatzaile handienetakoa izanda, 2007ko eta 2011ko hauteskundeetarako koalizio horren Nafarroako lehendakaritzarako hautagaia izan zen. Halaber, euskaltzaina da 1986tik. Idazle gisa, Gorka Trintxerpe izengoitia erabili zuen gaztaroan.

Biografia 

Apaizgaia izan zen, baina ikasketa erlijiosoak utzita, zuzenbidea ikasi zuen. Iruñean abokatua da. 1971tik aurrera, Arturo Campion euskaltegiko lehen zuzendaria izan zen. Politikagintzan, Herriko Alderdi Sozialista Iraultzailea (HASI) alderdian hasi zen. 1970eko hamarkadaren amaieran, Herri Batasunako sormenean jardun zuen, eta 1982 arte mahaikidea izan zen, baita 1987tik 1996ra ere.

Hala ere, HBn barnean iritzi kritikoak adierazten hasi zen; esaterako, HBren politika ETAren borroka armatuaren menpe geratzearen kontura. Barne kritikarik eza ere salatu zuen, edota diputatuek parlamentuan eserlekua hartzeari muzin egitea. 1997ko uztailean Miguel Angel Blancoren hilketa gaitzetsi zuen, alderdiko jarrera ofizialetik aldenduta.

Kritikak kritika, HBko Mahai Nazionala defendatu zuen Zabaletak 1997an, talde armatuari laguntzeagatiko akusaziotik, Espainiako Auzitegi Gorenean. Bi urte geroago, Espainiako Auzitegi Konstituzionalak auzi horren gaineko Gorenaren ebazpenak bertan behera utzi zituenean, Zabaleta ere aritu zen abokatu defendatzaileen taldean eta Euskal Herritarrok alderdiaren zerrendaburua izan zen Nafarroan.

Nolanahi ere, urte horietan Aralar sortu zen. Hasiera batean, Euskal Herritarrok-en barneko korronte kritikoa zen. Lehenengo tirabirak udal hauteskundeetan suertatu ziren: instituzioetan agertu ez izana kritikatzen zien Aralarrek alderdiko hainbat kideri, baina ika-mika handiena ETAk 1998-1999ko su-etena bukatutzat jotzean gertatu zen. Bortizkeriak abertzaleen helburuen lorpena oztopatzen zuela adierazi zuen Patxi Zabaletak.

Aralarrek EHn 2002 arte segitu zuen. Orduan, Batasuna alderdia sortu zen, eta Aralarrek bertan parte ez hartzea erabaki zuen. Hori dela eta, Zabaletak eszisio hitza arbuiatzen zuen. Harrezkero mingostu dira bi alderdien arteko harremanak. Legez kanpoko Batasunaren botoez baliatzea eta espainolismoaren menpe egotea leporatzen dio Aralarri Batasunak.

2007. urteko Nafarroako Parlamenturako Nafarroa Bai koalizioaren zerrendaburu izan zen. 2009ko urrian, haren alaba Miren Zabaleta atxilotua izan zen, Batasuna alderdiaren Mahai Nazionala berregiteko taldeko kidetzat. 2011. urteko Nafarroako Parlamenturako Nafarroa Bai 2011 koalizioaren zerrendaburua izan zen. Gaur egun, Aralar-NaBai eta Bildu parlamentari taldeak elkarlanean dabiltza Nafarroako Parlamentuan, Euskal Herria Bildu parlamentari taldea egituratzeko asmoz.

2014ko azaroaren 15ean, alderdikideek Rebeka Ubera idazkari nagusi izendatu zuten eta Patxi Zabaletari ohorezko lehendakari kargua eman.

Idazlanak

Narrazioa 
 Euskomunia ala Zoroastroren artalde! (1977, egilea editore)

Nobela 
 Ukoreka (1994, Txalaparta)
 Badena dena da (1995, Txalaparta)
 Arian ari (1996, Txalaparta)
 Errolanen harria (1998, Txalaparta)
 Eneko Aristaren hilobia (2005, egilea editore)

Poesia 
 Zorion baten zainak (1972, Gero)
 Ezten gorriak (1975, Idatz)
 Bizi! (poesia) (2009, Pamiela)

Saioa 
 Absurdoko kontuak edo zoroen herriko kronikak  (2013, Pamiela)

Antzerkia 
 Nafarroako azken mariskala (1991, Txalaparta)

Biografia 
 Julian Gaiarre (1983, Gordailu)

Erreferentziak

Ikus, gainera 
 Leitzaldetar ezagunen zerrenda

Kanpo estekak 
 «Patxi Zabaleta», Literaturaren Zubitegia.
 Xan Harriague: «Baliabide anitzeko pertsona», Berria 2009-04-30.
 Oihana Elduaien: «Independentziarako benetako bide bakarra politika dela dio Zabaletak», Berria 2009-04-30.

Leitzarrak
Nafarroa Garaiko idazleak
Euskaltzainak
Iruñeko Udaleko zinegotziak
Nafarroa Garaiko politikariak
Aralarreko politikariak
Nafarroa Baiko politikariak
Euskal idazleak
Euskarazko eleberrigileak
Herri Batasuneko Nafarroa Garaiko politikariak
Nafarroako Parlamentuko parlamentariak VIII. legealdian
Nafarroako Parlamentuko parlamentariak VII. legealdian
Nafarroako Parlamentuko parlamentariak VI. legealdian
Nafarroako Parlamentuko parlamentariak IV. legealdian