Txilibitu (arraina)

Txilibitua edo durdo txilibitua (emeen izena), edo aiena (arren izena) (Labrus mixtus) Labridae familiako ur gaziko arraina da, ipar-ekialdeko Ozeano Atlantikoan eta Mediterraneo itsasoan bizi dena. Luzarana da eta kolore biziak ditu. Bizkaian txistu edo galjoi ere diote.

Labridae familiako beste espezie askoren kasuan bezala, arrainak gazteak direlarik emeak dira beti, eta adin batetik aurrera zahartuz gero ar bilakatzen dira, eta kolorazioa zeharo aldatzen zaie. Horratx sexu bien izenak desberdinak izatearen arrazoia.

Sinonimoak: Labrus bimaculatus, Labrus bergylta.

Habitata 
Bakarrik bizi da edo bikotearekin ugalketa garaian, normalean gorgonien egituretan, 40-80 metroko sakoneran dauden haitzulo eta zirrikituetan ematen dituzte gauak, udazkenean 200 metrotara jeisten eta udaberrian 15 metrotara igotzen direlarik.

Elikadura 
Txilibituak krustazeo eta moluskuak jaten ditu batez ere, baita zizareak eta arrain txikiak ere.

Ugalketa 
Ugalketa udaberrian edo udan gertatzen da zonaldeen arabera. Eztei-jantzia duten arrak lurraldekoi eta erasokorrak bihurtzen dira, algez egindako euren amodiozko habira hurbiltzen saiatzen diren arerioekiko. Emeek 1.000 arrautza errun ditzakete, arrek berehala ernaltzen dituzte eta bi asteren buruan eklosionatzen dira.

Jaio berriak, maiz, gurasoekin multzotan egiten dute igeri eta 20 urteko bizi iraupena dute.

Banaketa 
Atlantikoko erdialdean aurki daiteke, Norvegiatik hasi eta Dakarreraino. Azoreak eta Madeira, Kanarietan eta Mediterraneoan ere.

Erreferentziak 

Labrus
Euskal Herriko itsas arrainak
Mediterraneoko arrainak
Lineok deskribatutako taxoiak