Eugeni d'Ors

Eugenio d'Ors Rovira (Bartzelona, 1881eko irailaren 28a - Vilanova i la Geltrú, 1954ko irailaren 25a ) Kataluniako filosofo eta idazlea izan zen.

Biografia 
Zuzenbidea eta filosofia ikasi zituen Bartzelonan, Parisen eta Madrilen. XX. mendearen hasieran Katalunian sortu zen noucentisme kultura higikundearen teoriko nagusia izan zen. Haren lan aipagarriena artea, politika, literatura eta beste gai askori buruzko glosa, iruzkin, saiakera eta kontakizun-bilduma bat da (Glossari, 1906), geroago gaztelaniaz jarraitu zuena Nuevo glosario (1921-30) eta Novísimo glosario (1934-35) liburuetan. Xènius ezizenez izenpetu zituen lan asko. D´Orsek klasizismoaren proportzioa eta lainotasuna hobetsi zituen modernismoaren gehiegikeria dionisiakoaren aurrean. Kataluniako Mankomunitatean kargu batzuk izan ondoren (1917-20), katalanismoarekin hautsi eta espainiar zentralista baten alde egin zuen. 1927an Real Academia Españolako kide izendatu zuten, eta beste kargu batzuen artean, Madrilgo Unibertsitateko kulturaren historiako irakaslea (1933) eta Espainiako Institutuko idazkaria (1937) izan zen. D´Orsen teoria filosofikoa El secreto de la filosofía (1947) liburuan jasoa dago, eta arteari buruzko liburu nagusiak Tres horas en el museo del Prado (1922) eta Lo barroco (1936) ditu. Beste obra batzuk: La ben plantada (1911), Gualba la del mil veus (1935).

Lan hautatuak

Katalanez 
 La fi d'Isidre Nonell, 1902 (eleberria)
 Gloses de quaresma, 1911
 La ben plantada, 1911
 Gualba la de mil veus, 1911
 Oceanografia del tedi, 1918
 La vall de Josafat, 1918
 Gloses de la vaga, 1919

Gaztelaniaz 
 Estudios de arte (1932)
 Introducción a la vida angélica. Cartas a una soledad, 1939
 Novísimo glosario (1946)
 El secreto de la filosofía, 1947
 La verdadera historia de Lidia de Cadaqués, 1954

Ikus, gainera 
 Katalanezko literatura
 Gaztelaniazko literatura
 Bartzelonar ezagunen zerrenda

Erreferentziak 

Bartzelonarrak
Kataluniako idazleak
Katalanezko idazleak
Kataluniako filosofoak
Kataluniako saiakeragileak
Espainiako filosofoak
Espainiako kazetariak
Falangistak
San Fernandoko Arte Ederren Errege Akademiaren akademikoak
Real Academia Españolaren akademikoak
Madrilgo Complutense Unibertsitateko katedradunak