Αβρόθαλλος

Ο αβρόθαλλος (Abrothallus) είναι γένος μυκήτων, που παρασιτούν επάνω σε λειχήνες. Δεν πρέπει να συγχέονται με τον μύκητα της ίδιας της λειχήνας, διότι όλες οι λειχήνες καθεαυτές είναι συμβιωτικοί οργανισμοί που αποτελούνται από ένα φύκος ή κυανοβακτήριο και από έναν μύκητα. Ο αβρόθαλλος αποτελεί το μοναδικό γένος της οικογένειας αβροθαλλοειδή (Abrothallaceae), η οποία με τη σειρά της είναι η μοναδική οικογένεια της τάξεως αβροθαλλώδη (Abrothallales). των ασκομυκήτων.

Ταξινομική ιστορία 
Το γένος περιγράφηκε από τον Ιταλό βοτανολόγο Τζουζέππε Ντε Νοτάρις το 1849. Η ταξινόμηση του γένους σε κάποια οικογένεια ή τάξη ήταν αβέβαιη (incertae sedis), μέχρι που η μοριακή φυλογενετική ανάλυση απεκάλυψε ότι ο αβρόθαλλος ήταν μία τελείως ανεξάρτητη εξελικτική ομάδα μέσα στην ομοταξία δοθιδεομύκητες (Dothideomycetes). Τόσο η ιδιαίτερη οικογένεια και τάξη του δημιουργήθηκαν το 2013 από τον Σέρχιο Πέρες-Ορτέγα (Sergio Pérez-Ortega) και την Ave Suija.

Το 2012 ο Μ. Ζουρμπένκο πρότεινε το γένος Epinephroma για να ταξινομήσει το νέο είδος E. kamchatica. Ωστόσο, μεταγενέστερη ανάλυση κατέδειξε ότι ήταν ένα στάδιο της άφυλης αναπαραγωγής ενός είδους αβρόθαλλου, οπότε το Epinephroma θεωρείται πλέον συνώνυμο του γένους Abrothallus. Υπάρχουν και τρία άλλα συνώνυμα, τα Abrothallomyces, Phymatopsis και Pseudo-lecidea.

Περιγραφή
Υπάρχουν αρκετά διακριτά μορφολογικά χαρακτηριστικά που προσδιορίζουν το γένος αβρόθαλλος:

 Το σφαιρικό ή σφαιροειδές ασκοκάρπιο, χωρίς περιθώριο (καλώς σχηματισμένο άκρο), που σε μερικά είδη φαίνεται σαν να είναι «πασπαλισμένο» με κόκκους (pruina, στην πραγματικότητα επινεκρικές υφές) χρώματος χρυσού ή πράσινου.
 Διτοιχωματικά ασκίδια (δηλαδή με δύο λειτουργικά στρώματα τοιχώματος), τα οποία περιέχουν 4 έως 8 ασκοσπόρια το καθένα.
 Φαιόχρωμα, ασυμμετρικά ασκοσπόρια με 2 έως 4 κύτταρα το καθένα.
 Παραφύσεις που είναι αραιές και αναστομωμένες.
 Η ύπαρξη εφυμενίου (το ανώτατο στρώμα του υμενίου) με κοκκώδεις χρωστικές, πολλές από τις οποίες είναι διαλυτές σε διάλυμα με υδροξείδιο του καλίου.

Είδη

Μέχρι τα τέλη του 20ού αιώνα είχαν αναγνωρισθεί περί τα 20 είδη αβρόθαλλου. Σήμερα ταξινομούνται στο γένος τα εξής 42 είδη:

 Abrothallus acetabuli, Diederich (1990) – παρασιτεί στο είδος λειχήνας Parmelia acetabulum, στην Ευρώπη
 Abrothallus boomii, Pérez-Ort. & Suija (2015)
 Abrothallus brattii, (S.Y.Kondr.) Suija & Pérez-Ort. (2015)
 Abrothallus bryoriarum, Hafellner (1994)
 Abrothallus caerulescens, I.Kotte (1909)
 Abrothallus canariensis, Pérez-Ort., van den Boom & Suija (2015)
 Abrothallus cetrariae, I.Kotte (1909)
 Abrothallus cladoniae, R.Sant. & D.Hawksw. (1990)
 Abrothallus curreyi, Linds. (1867) – ενδημεί στη Νέα Ζηλανδία
 Abrothallus doliiformis, Pérez-Ort. & Suija (2015)
 Abrothallus eriodermae, Suija, Etayo & Pérez-Ort. (2015)
 Abrothallus ertzii, Suija & Pérez-Ort. (2015)
 Abrothallus etayoi, Pérez-Ort. & Suija (2015)
 Abrothallus granulatae, Wedin (1994) – παρασιτεί στο είδος Pseudocyphellaria granulata στην Αργεντινή
 Abrothallus halei, Pérez-Ort., Suija, D.Hawksw. & R.Sant. (2010) – παρασιτεί στα είδη Lobaria quercizans και Lobaria pulmonaria, στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική
 Abrothallus heterodermiicola, Etayo & F.Berger (2017)
 Abrothallus hypotrachynae, Etayo & Diederich (2002)
 Abrothallus kamchatica, (Zhurb. & Stepanch.) Pérez-Ort. & Suija (2015)
 Abrothallus lobariae, (Diederich & Etayo) Diederich & Ertz (2018)
 Abrothallus macrosporus, Etayo & R.Sant. (2010) – Νότια Αμερική
 Abrothallus microspermus, Tul. (1852)
 Abrothallus nephromatis, Suija & Pérez-Ort. (2015)
 Abrothallus niger, Etayo (2017) – Ισημερινός
 Abrothallus parmeliarum, (Sommerf.) Arnold (1874)
 Abrothallus parmotrematis, Diederich (2011)
 Abrothallus peyritschii, (Stein) I.Kotte (1909)
 Abrothallus pezizicola, Diederich & R.C.Harris (2003)
 Abrothallus prodiens, (Harm.) Diederich (1989), Clauzade, Diederich & Cl.Roux (1989), Diederich & Hafellner (1990)
 Abrothallus psoromatis, (Zhurb. & U.Braun) Diederich & Zhurb. (2018)
 Abrothallus puntilloi, Brackel (2016)
 Abrothallus ramalinae, Diederich (2017) – Σεϋχέλλες
 Abrothallus santessonii, (D.Hawksw.) A.Suija, D.Hawksw. & Pérez-Ort. (2018)
 Abrothallus secedens, Wedin & R.Sant. (1994) – παρασιτεί σε είδη της Pseudocyphellaria χωρίς να τα βλάπτει, στην Αργεντινή και την Κένυα
 Abrothallus stereocaulorum, Etayo & Diederich (2002)
 Abrothallus stictarum, Etayo (2002) – Κολομβία
 Abrothallus stroblii, Hafellner (2008)
 Abrothallus subhalei, Etayo, Flakus & Kukwa (2019)
 Abrothallus suecicus, (Kirschst.) Nordin (1964)
 Abrothallus teloschistis, Brackel, Pérez-Ortega & Suija (2015)
 Abrothallus tulasnei, M.S.Cole & D.Hawksw. (2001) – παρασιτεί στο ειδος Xanthoparmelia somloensis, στον Καναδά
 Abrothallus usneae, Rabenh. (1861)
 Abrothallus welwitschii, Mont. (1856)

Παραπομπές

Αβροθαλλος