Πάρετς

Το Πάρετς (γερμ. Paretz) είναι χωριό στο Βρανδεμβούργο της Γερμανίας, δυτικά του Βερολίνου, με πληθυσμό σήμερα περίπου 400 κατοίκους. Στα τέλη του 18ου και στις αρχές του 19ου αιώνα στο χωριό παραθέριζε ο Βασιλιάς Φρειδερίκος Γουλιέλμος Γ΄ της Πρωσίας και η σύζυγός του Λουίζα, στο μικρό «Ανάκτορο του Πάρετς».

Το ανάκτορο αυτό, αρχικώς ένα αρχοντικό και κτήμα, δημιουργήθηκε αρχικώς ως ιδιοκτησία της οικογένειας φον Μπρέντοβ (von Bredow) και πέρασε αργότερα στον Κόμη Χανς φον Μπλούμενταλ, πρώην ανώτερο αξιωματικό, ο οποίος μετά τη συνταξιοδότησή του παρέδιδε μαθήματα στον πρίγκιπα και διάδοχο, μετέπειτα βασιλέα Φρειδερίκο Γουλιέλμο Γ΄.

Ο Διάδοχος δεν είχε ευχάριστη παιδική ηλικία, αλλά χαιρόταν που μπορούσε να παραθερίζει στο κτήμα του δασκάλου του στο Πάρετς. Για τον λόγο αυτόν, το 1795, δύο χρόνια πριν την άνοδό του στον θρόνο, αγόρασε το αρχοντικό και το κτήμα από τον γιο του δασκάλου του με αντίτιμο 80 χιλιάδες τάλαρα. Ανατέθηκε στον Βερολινέζο αρχιτέκτονα Ντάβιντ Γκίλυ να ανακατασκευάσει το κτήριο σε ανάκτορο και το 1804 το βασιλικό πλέον ζεύγος ξανάχτισε ολόκληρο το χωριό ώστε να ταιριάζει με τα σχέδια του Γκίλυ. Αυτή η ομοιομορφία ωστόσο δύσκολα αναγνωρίζεται στο σημερινό Πάρετς.

Μετά τον πρόωρο θάνατο της βασίλισσας Λουίζας το 1810 το ανάκτορο έμεινε άθικτο μέχρι το 1840, οπότε ο Φρειδερίκος Γουλιέλμος Δ΄ της Πρωσίας σντικατέστησε την επίπλωση και τις ταπετσαρίες σε αρκετά δωμάτια. Ωστόσο η ελκυστικότητα του ακινήτου είχε χαθεί πια για τους βασιλείς και έμεινε αχρησιμοποίητο μέχρι τον 20ό αιώνα. Το ανάκτορο παρέμεινε πάντως ιδιοκτησία του Οίκου των Χοεντσόλερν μέχρι το 1945, οπότε καταλήφθηκε από τον σοβιετικό Κόκκινο Στρατό, του οποίου μια μονάδα παρέμενε σε αυτό έως τα μέσα του 1946. Τροποποιήσεις από τότε μέχρι το 1950 άλλαξαν τελείως την εμφάνιση του ανακτόρου και του κτήματος.

Σήμερα παραμένουν αξιοθέατες οι ταπισερί του ανακτόρου, διακοσμημένες με μοτίβα εξωτικών φυτών, πουλιών, και με τοπία της περιοχής του Πότσδαμ. Οι ταπισερί διασώθηκαν κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο επειδή είχαν μεταφερθεί για φύλαξη στο Νέο Ανάκτορο του Πότσδαμ.

Πέρα από το ανάκτορο, αξιοσημείωτο είναι το μοναδικό δείγμα γοτθικής αρχιτεκτονικής στο Πάρετς, το λεγόμενο «Γοτθικό σπίτι», πρώην βασιλικό σιδηρουργείο. Σήμερα λειτουργεί σε αυτό ένα εστιατόριο.

Κατά τον 19ο αιώνα η παραγωγή τούβλων ήταν σημαντική δραστηριότητα για το χωριό, καθώς μπορούσαν εύκολα να πωλούνται στη συνεχώς επεκτεινόμενη πόλη του Βερολίνου. Και άλλα χωριά της περιοχής παρήγαν τούβλα και κεραμίδια. Με την ύφεση μετά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο τα ορύγματα από όπου έπαιρναν την άργιλο για τα τούβλα και τα κεραμίδια γέμισαν με νερό και μετατράπηκαν σε λιμνούλες, γνωστές ως Erdlöcher (= «οπές της γης»). Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο αρκετές από αυτές γεμίστηκαν με μπάζα από το ερειπωμένο Βερολίνο, αλλά οι περισσότερες υπάρχουν και σήμερα, φιλοξενούν πολλά υδρόβια πουλιά και έχουν κυρυχθεί προστατευόμενοι περιβαλλοντικά βιότοποι. Το Πάρετς είναι κτίσμενο πάνω στον ποταμό Χάβελ, κοντά στο σημείο όπου ενώνονται με αυτόν δύο κανάλια ποταμοπλοΐας, τα οποία χρησιμοποιούνται και σήμερα.

 Ο συγγραφέας Τέοντορ Φοντάνε αγαπούσε το χωριό και διέμεινε σε αυτό τρεις φορές: την άνοιξη του 1861, το 1869 και τον Μάιο του 1870. Περιγράφει το αγροτικό τοπίο του με γλαφυρότητα στο Wanderungen durch die Mark Brandenburg.

Παραπομπές

Πηγές
 Matthias Marr: Das Dorf Paretz, DKV Kunstführer Nr. 629/5, Deutscher Kunstverlag, Μόναχο/Βερολίνο
 Adelheid Schendel: Studie zur Geschichte und Kunstgeschichte des Dorfes und des Schlosses Paretz, στο Auftrag des Institutes für Denkmalpflege, Arbeitsstelle Berlin, vorgelegt Potsdam 1980
 Claus-Dieter Steyer: Paretz. Eine königliche Sommerfrische, be.bra verlag, Βερολίνο 2013, ISBN 978-3-86124-665-7
 Gundula Werger: «Ich bin doch nur ein armer Gutsherr: Sommerfrische für die Krone: In Paretz richteten sich Friedrich Wilhelm III. und Königin Luise von Preußen ihr Schloss Still-im-Land ein, das als vorbildliches Landgut sogar Geld abwarf», Frankfurter Allgemeine Zeitung, 27 Μαΐου 2010, σελ. R 3

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Ιστότοπος του Ιστορικού Συλλόγου του Πάρετς

Παρετς