Σημαίες της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας

Η Οθωμανική Αυτοκρατορία χρησιμοποίησε μια ποικιλία σημαιών, ειδικά ως ναυτικές σημαίες, κατά τη διάρκεια της ιστορίας της. Το αστέρι και η ημισέληνος άρχισαν να χρησιμοποιούνται το δεύτερο μισό του 18ου αιώνα. Ένας  (διάταγμα) από το 1793 απαιτούσε τα πλοία του Οθωμανικού Ναυτικού να χρησιμοποιούν κόκκινη σημαία με λευκό το αστέρι και την ημισέληνο. Το 1844, μια έκδοση αυτής της σημαίας, με ένα πεντάκτινο αστέρι, υιοθετήθηκε επίσημα ως οθωμανική εθνική σημαία. Η απόφαση για την υιοθέτηση μιας εθνικής σημαίας ήταν μέρος των μεταρρυθμίσεων του Τανζιμάτ, που στόχευαν στον εκσυγχρονισμό του οθωμανικού κράτους σύμφωνα με τους νόμους και τα πρότυπα των σύγχρονων ευρωπαϊκών κρατών και θεσμών.

Το σχέδιο του αστεριού και του μισοφέγγαρου έγινε αργότερα κοινό στοιχείο στις εθνικές σημαίες των οθωμανικών διαδόχων κρατών τον 20ο αιώνα. Η σημερινή σημαία της Τουρκίας είναι ουσιαστικά η ίδια με την όψιμη οθωμανική σημαία, αλλά έχει πιο συγκεκριμένες νομικές τυποποιήσεις (όσον αφορά τα μέτρα, τις γεωμετρικές αναλογίες και τον ακριβή τόνο του κόκκινου) που εισήχθησαν με τον νόμο περί τουρκικής σημαίας στις 29 Μαΐου 1936. Πριν από τη νομική τυποποίηση, το αστέρι και η ημισέληνος θα μπορούσαν να έχουν ελαφρώς μεταβαλλόμενη λεπτότητα ή θέση ανάλογα με την απόδοση.

Πρώιμη σημαία 
Οι προ-μοντέρνοι οθωμανικοί στρατοί χρησιμοποιούσαν το πρότυπο της ουράς αλόγου (τουγκ) αντί για τις σημαίες. Τέτοια πρότυπα παρέμειναν σε χρήση παράλληλα με τις σημαίες μέχρι τον 19ο αιώνα. Μια απεικόνιση ενός τουγκ εμφανίζεται στο  από τον Ζοζέφ Πιτόν ντε Τουρνεφόρ (1718).  Οι πολεμικές σημαίες άρχισαν να χρησιμοποιούνται από τον 16ο αιώνα. Κατά τον 16ο και τον 17ο αιώνα, οι οθωμανικές πολεμικές σημαίες απεικόνιζαν συχνά το διχαλωτό ξίφος Ζουλφικάρ, που συχνά παρερμηνεύεται στη δυτική λογοτεχνία ότι δείχνει ένα ψαλίδι.  Το Μουσείο Τοπ Καπί εκθέτει μια σημαία Ζουλφικάρ, που θεωρείται ότι χρησιμοποιήθηκε από τον Σουλτάνο Σελίμ Α' (1512–1520 ). Δύο σημαίες Ζουλφικάρ απεικονίζονται επίσης σε ένα πιάτο αφιερωμένο στις τουρκικές σημαίες στον τόμ. 7 του Μπερνάρ Πικάρ  (1737), που αποδίδεται στους Γενίτσαρους και στο Οθωμανικό ιππικό.

Το σύμβολο της ημισελήνου εμφανίζεται σε σημαίες, που αποδίδονται στην Τύνιδα ήδη από τον 14ο αιώνα (), πολύ πριν η Τύνιδα περιέλθει στην οθωμανική κυριαρχία το 1574. Αλλά η ημισέληνος ως σύμβολο είχε επίσης συσχετισμούς του 14ου αιώνα με τον οθωμανικό στρατό  και συσχετίσεις χιλιετίας με την πόλη της Κωνσταντινούπολης,   που έγινε η οθωμανική πρωτεύουσα μετά την κατάκτησή της το 1453. Το Ισπανικό Ναυτικό Μουσείο στη Μαδρίτη παρουσιάζει δύο οθωμανικές ναυτικές σημαίες με ημερομηνία 1613. Και οι δύο έχουν σχήμα ουράς χελιδονιού, η μία πράσινη με λευκό μισοφέγγαρο κοντά στον ιστό της σημαίας, και η άλλη λευκή με δύο κόκκινες ρίγες κοντά στις άκρες της σημαίας και ένα κόκκινο μισοφέγγαρο κοντά στον ιστό της σημαίας. 

Σύμφωνα με τον Ρίζα Νουρ, ο σουλτάνος Σελίμ Α' (1512-20) είχε λευκή προσωπική σημαία, ενώ η σημαία του Οθωμανικού Στρατού ήταν κόκκινη (kızıl bayrak). Επί Σουλεϊμάν Α' (1520-66) οι γενίτσαροι είχαν λευκή σημαία ενώ το τιμαριώτικο ιππικό κόκκινη. Χρησιμοποιήθηκε ως οθωμανική σημαία του πολίτη και του εμπορίου από το 1793 έως το 1923.

Σημαία με αστέρι και ημισέληνο 
Μετά την κατάκτηση της Κωνσταντινούπολης το 1453, το σύμβολο του μισοφέγγαρου και του αστεριού άρχισε να χρησιμοποιείται στις σημαίες των Τούρκων. Οι οθωμανικές σημαίες ήταν αρχικά συνήθως πράσινες, αλλά η σημαία ορίστηκε ως κόκκινη με διάταγμα του 1793 και προστέθηκε ένα οκτάκτινο αστέρι.  Η κόκκινη εκδοχή της σημαίας είχε γίνει πανταχού παρούσα από τη βασιλεία του Σελίμ Γ'.  Το πεντάκτινο αστέρι δεν εμφανίστηκε παρά τη δεκαετία του 1840. 

Με τις μεταρρυθμίσεις του Τανζιμάτ τον 19ο αιώνα, οι σημαίες επανασχεδιάστηκαν με το στυλ των ευρωπαϊκών στρατών της εποχής. Η σημαία του Οθωμανικού Ναυτικού έγινε κόκκινη, όπως κόκκινη θα ήταν η σημαία των κοσμικών ιδρυμάτων και πράσινη των θρησκευτικών. Καθώς οι μεταρρυθμίσεις κατήργησαν όλες τις διάφορες σημαίες (πρότυπα) των Οθωμανών πασαλίκων, μπεϊλίκων και εμιράτων,   μια ενιαία νέα οθωμανική εθνική σημαία σχεδιάστηκε,  για να τις αντικαταστήσει. Το αποτέλεσμα ήταν η κόκκινη σημαία με το λευκό μισοφέγγαρο και το αστέρι, που είναι ο πρόδρομος της σύγχρονης σημαίας της Τουρκίας. Μια απλή κόκκινη σημαία καθιερώθηκε ως η σημαία για όλους τους Οθωμανούς υπηκόους.

Μετά την ίδρυση της Δημοκρατίας της Τουρκίας το 1923, η κυβέρνηση διατήρησε την τελευταία σημαία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Οι αναλογικές τυποποιήσεις εισήχθησαν στον νόμο περί σημαίας της Τουρκίας () της 29ης Μαΐου 1936.

Πηγή του συμβόλου του αστεριού και της ημισέληνου 
Έχει προταθεί ότι το αστέρι και η ημισέληνος, που χρησιμοποιήθηκε στις οθωμανικές σημαίες του 19ου αιώνα είχε υιοθετηθεί από τη Βυζαντινή. Ο Φραντς Μπάμπινγκερ (1992) προτείνει αυτή την πιθανότητα, σημειώνοντας ότι η ημισέληνος από μόνη της έχει πολύ παλαιότερη παράδοση και με τουρκικές φυλές στο εσωτερικό της Ασίας.  Η ημισέληνος και το αστέρι βρίσκονται στα νομίσματα του Βυζαντίου από τον 4ο αιώνα π.Χ.  και απεικονιζόταν σε νομίσματα της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας και ασπίδες χριστιανών αγίων πολεμιστών μέχρι τον 13ο αιώνα.  Ο Πάρσονς (2007) σημειώνει ότι το αστέρι και η ημισέληνος δεν ήταν ένα ευρέως διαδεδομένο μοτίβο για τη νομισματοκοπία του Βυζαντίου την εποχή της οθωμανικής κατάκτησης.  Οι Τούρκοι ιστορικοί τείνουν να τονίζουν την αρχαιότητα του συμβόλου της ημισελήνου (όχι του αστεριού και της ημισέληνου) μεταξύ των πρώτων τουρκικών κρατών στην Ασία.

Αυτοκρατορικές σημαίες 

Η αυτοκρατορική σημαία παρουσίαζε την τουρά του σουλτάνου, συχνά σε ροζ ή έντονο κόκκινο φόντο.Η σημαία, που χρησιμοποιούσε ο τελευταίος Χαλίφης, ο Αμπντούλ Μετζίτ Β' (μεταξύ 19 Νοεμβρίου 1922 – 3 Μαρτίου 1924) αποτελούνταν από μια πράσινη σημαία με ένα αστέρι και ημισέληνο σε λευκό χρώμα σε κόκκινο οβάλ φόντο μέσα σε μία λευκή διακόσμηση με ακτίνες.

Παραπομπές 

Πολιτική της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας
Ιστορία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας
 
Εθνικά σύμβολα της Τουρκίας
Ιστορία της Τουρκίας
Σημαίες