Βομβιστική επίθεση στο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου (1993)

Η βομβιστική επίθεση στο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου το 1993 ήταν μια τρομοκρατική επίθεση που έλαβε χώρα στις 26 Φεβρουαρίου 1993, όταν ένα φορτηγάκι με εκρηκτικά εξερράγη κάτω από τον Βόρειο Πύργο του συγκροτήματος του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου στη Νέα Υόρκη. Η βόμβα των 600 κιλών ενισχυμένης με νιτρική ουρία – υδρογόνο  προοριζόταν να τοποθετηθεί στον Βόρειο Πύργο και να συντρίψει και τον δίδυμό του, τον Νότιο Πύργο, καταστρέφοντας και τους δύο ουρανοξύστες ταυτόχρονα σκοτώνοντας δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους. Αν και αυτό δεν έγινε, κατάφερε να σκοτώσει έξι άτομα, μεταξύ των οποίων μια έγκυο γυναίκα,  και προκάλεσε πάνω από χίλιους τραυματισμούς.  Περίπου 50.000 άνθρωποι απομακρύνθηκαν από τα κτίρια εκείνη την ημέρα.  

Η επίθεση σχεδιάστηκε από μια ομάδα τρομοκρατών, συμπεριλαμβανομένων των Ραμζί Γιούσεφ, Μάχμουντ Αμπουχαλίμα, Μοχαμάντ Σαλαμέ, Νιντάλ Αγιάντ, Αμπντούλ Ραχμάν Γιασίν και Αχμέντ Αζάτζ. Τον Μάρτιο του 1994, τέσσερις άνδρες καταδικάστηκαν για την πραγματοποίηση της βομβιστικής επίθεσης: οι Αμπουχαλίμα, Αζάτζ, Αγιάντ, και Σαλαμέ. Οι κατηγορίες περιελάμβαναν την συνωμοσία, την καταστροφή περιουσίας και την διακρατική μεταφορά εκρηκτικών. Τον Νοέμβριο του 1997, δύο ακόμη καταδικάστηκαν: ο Γιούσεφ, ο οργανωτής πίσω από τις βομβιστικές επιθέσεις και ο Εγιάντ Ισμόιλ, ο οποίος οδήγησε το φορτηγάκι που μετέφερε τη βόμβα. 

Ο Εμάντ Σάλεμ, πληροφοριοδότης του FBI και βασικός μάρτυρας στη δίκη των Γιούσεφ, Αμπντουλ Χακίμ Μουράντ και Ουάλι Χαν Αμίν Σαχ, δήλωσε ότι η ίδια η βόμβα κατασκευάστηκε υπό την επίβλεψη του FBI.  Κατά τη διάρκεια της θητείας του ως πληροφοριοδότης του FBI, ο Σάλεμ κατέγραψε ώρες τηλεφωνικών συνομιλιών με τους χειριστές του στο FBI. Σε κασέτες που έγιναν μετά τη βομβιστική επίθεση, ο Σάλεμ ισχυρίστηκε ότι ένας ανώνυμος επόπτης του FBI αρνήθηκε να προχωρήσει σε ένα σχέδιο που θα χρησιμοποιούσε μια «ψεύτικη σκόνη» για να ξεγελάσει τους συνωμότες ώστε να πιστέψουν ότι δούλευαν με γνήσια εκρηκτικά.

Σχεδιασμός και οργάνωση 
Ο Ραμζί Γιούσεφ πέρασε χρόνο σε ένα στρατόπεδο εκπαίδευσης της Αλ Κάιντα στο Αφγανιστάν,   πριν ξεκινήσει το 1991 για να σχεδιάσει μια βομβιστική επίθεση εντός των Ηνωμένων Πολιτειών. Ο θείος του Γιούσεφ, Χαλίντ Σαΐχ Μοχαμέντ, ο οποίος αργότερα θεωρήθηκε ο κύριος αρχιτέκτονας των επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου, του έδωσε συμβουλές μέσω τηλεφώνου και χρηματοδότησε τον συνεργό του Μοχαμέντ Σαλαμ με τραπεζικό έμβασμα 660 δολαρίων ΗΠΑ.

Ο Γιούσεφ έφτασε παράνομα στις Ηνωμένες Πολιτείες την 1η Σεπτεμβρίου 1992, ταξιδεύοντας με τον Αχμέντ Ατζάτζ από το Πακιστάν, αν και κάθονταν χωριστά στην πτήση και συμπεριφέρθηκαν σαν να ταξίδευαν χωριστά. Ο Ατζάτζ προσπάθησε να εισέλθει με ένα πλαστό σουηδικό διαβατήριο, αν και είχε αλλοιωθεί και έτσι δημιούργησε υποψίες στις αρχές στο διεθνές αεροδρόμιο Τζον Φ Κένεντι. Όταν οι αξιωματούχοι έθεσαν τον Ατζάτζ σε δευτερεύουσα επιθεώρηση, ανακάλυψαν οδηγίες κατασκευής βομβών και άλλα υλικά στις αποσκευές του και τον συνέλαβαν. Το όνομα Αμπού Μπάρα, ένα ψευδώνυμο του Μοχαμέντ Τζαμάλ Χαλίφα, εμφανίστηκε στα εγχειρίδια. Ο Γιούσεφ προσπάθησε να εισέλθει με πλαστό ιρακινό διαβατήριο, ζητώντας πολιτικό άσυλο, όπου του επετράπη να εισέλθει στις Ηνωμένες Πολιτείες και έλαβε ημερομηνία ακρόασης.

Ο Γιούσεφ δημιούργησε μια κατοικία στο Τζέρσεϊ Σίτι του Νιου Τζέρσεϊ, ταξίδεψε στη Νέα Υόρκη και στο Νιου Τζέρσεϊ και τηλεφώνησε στον Σεΐχη Ομάρ Αμπντέλ Ραχμάν, έναν αμφιλεγόμενο τυφλό μουσουλμάνο κληρικό, μέσω κινητού τηλεφώνου. Αφού παρουσιάστηκε στους συνεργούς του από τον Αμπντέλ Ραχμάν στο Τζαμί Al-Farooq του τελευταίου στο Μπρούκλιν, ο Γιούσεφ άρχισε να συναρμολογεί τη βόμβα ενισχυμένης νιτρικής ουρίας - υδρογόνου 1.500 λιβρών (680 κιλών). Παρήγγειλε χημικά από το δωμάτιο του νοσοκομείου του όταν είχε τραυματιστεί σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα – ένα από τα τρία ατυχήματα που προκλήθηκαν από τον Σαλαμέ στα τέλη του 1992 και στις αρχές του 1993.

Ο Ελ Σαγίντ Νοσάιρ, ένας από τους τυφλούς σεΐχηδες, συνελήφθη το 1991 για τη δολοφονία του ραβίνου Μέιρ Κάχαν. Σύμφωνα με τους εισαγγελείς, ο Μαχμούντ Αμπουχαλίμα, που επίσης καταδικάστηκε για τη βομβιστική επίθεση, είπε στον Ουαντί ελ Χαγκ να αγοράσει ένα περίστροφο που χρησιμοποιήσε ο Νοσάιρ στη δολοφονία του Κάχαν. Στην αρχική δικαστική υπόθεση στο Ποινικό Δικαστήριο της Νέας Υόρκης, ο Νοσάιρ αθωώθηκε για φόνο, αλλά καταδικάστηκε για κατηγορίες για όπλα (σε μια σχετική και επόμενη υπόθεση στο Ομοσπονδιακό Δικαστήριο). Δεκάδες αραβικά εγχειρίδια κατασκευής βομβών και έγγραφα που σχετίζονται με τρομοκρατικές συνωμοσίες βρέθηκαν στο διαμέρισμα του Νοσάιρ στο Νιου Τζέρσεϊ, με εγχειρίδια από το Κέντρο Ειδικού Πολέμου του Στρατού στο Οχυρό Μπραγκ της Βόρειας Καρολίνα, καθώς και μυστικά υπομνήματα που συνδέονται με το Κοινό Επιτελείο και 1.440 φυσίγγια. 

Σύμφωνα με το πρακτικό της δίκης του, ο Γιούσεφ ήλπιζε ότι η έκρηξή του θα γκρέμιζε τον Βόρειο Πύργο που θα έπεφτε στον Νότιο Πύργο, σκοτώνοντας τους ενοίκους και των δύο κτιρίων, τα οποία υπολόγισε ότι ήταν περίπου 250.000 άτομα 
  σε εκδίκηση για την υποστήριξη των ΗΠΑ στο Ισραήλ εναντίον της Παλαιστίνης.

Σύμφωνα με τον δημοσιογράφο Στηβ Κολ, ο Γιούσεφ έστειλε επιστολές σε διάφορες εφημερίδες της Νέας Υόρκης λίγο πριν την επίθεση, στις οποίες ισχυριζόταν ότι ανήκε στο «Πέμπτο Τάγμα του Στρατού της Απελευθέρωσης».

Αυτές οι επιστολές περιείχαν τρία αιτήματα: τον τερματισμό κάθε βοήθειας των ΗΠΑ προς το Ισραήλ, τον τερματισμό των διπλωματικών σχέσεων των ΗΠΑ με το Ισραήλ και τη δέσμευση των ΗΠΑ να τερματίσουν την ανάμειξη σε οποιαδήποτε από τις εσωτερικές υποθέσεις των χωρών της Μέσης Ανατολής. Δήλωσε ότι η επίθεση στο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου θα ήταν απλώς η πρώτη από αυτές τις επιθέσεις εάν δεν ικανοποιούνταν τα αιτήματά του. Ο Γιούσεφ δεν είχε καμία θρησκευτική δικαιολογία για την βομβιστική επίθεση. Όταν ρωτήθηκε για τις θρησκευτικές του απόψεις, έκανε υπεκφυγές.

Επίθεση 

Την Παρασκευή, 26 Φεβρουαρίου 1993, ο Ραμζί Γιούσεφ και ένας Ιορδανός φίλος του, ο Εΐαντ Ισμόιλ, οδήγησαν ένα κίτρινο φορτηγό στο Κάτω Μανχάταν και εισήλθαν στο δημόσιο χώρο στάθμευσης κάτω από το Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου γύρω στο μεσημέρι. Στάθμευσαν στο υπόγειο επίπεδο Β-2. Ο Γιούσεφ ενεργοποίησε τον εκρηκτικό μηχανισμό και τράπηκε σε φυγή. Δώδεκα λεπτά αργότερα, στις 12:18 μ.μ.,  η βόμβα εξερράγη στο υπόγειο γκαράζ και άνοιξε έναν κρατήρα πλάτους 30 μέτρων μέσα από τέσσερα υποεπίπεδα σκυροδέματος. Η ταχύτητα έκρηξης αυτής της βόμβας ήταν περίπου 15.000 ft/s (4,5 km/s), ή 10.000 mph. Οι πρώτες ειδήσεις έδειξαν ότι ένας κύριος μετασχηματιστής μπορεί να είχε ανατιναχθεί πριν γίνει αντιληιπτό ότι μια βόμβα είχε εκραγεί στο υπόγειο.

Η βόμβα έκοψε αμέσως την κύρια γραμμή ηλεκτρικής ενέργειας του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου, θέτοντας εκτός λειτουργίας το σύστημα φωτισμού έκτακτης ανάγκης. Η βόμβα προκάλεσε καπνούς που έφτασαν έως τον 93ο όροφο και των δύο πύργων, συμπεριλαμβανομένων των κλιμακοστασίων, και ο καπνός ανέβηκε στους κατεστραμμένους ανελκυστήρες και στους δύο πύργους. Με πυκνούς καπνούς να γεμίζουν τα κλιμακοστάσια, η εκκένωση ήταν δύσκολη για τους ενοίκους του κτιρίου και οδήγησε σε πολλούς τραυματισμούς από την εισπνοή καπνού. Εκατοντάδες επίσης παγιδεύτηκαν σε ανελκυστήρες στους πύργους όταν κόπηκε το ρεύμα, συμπεριλαμβανομένης μιας ομάδας 17 νηπιαγωγών που κατέβαιναν από τον όροφο παρατήρησης του Νότιου Πύργου, οι οποίοι παγιδεύτηκαν μεταξύ του 35ου και του 36ου ορόφου για πέντε ώρες. 

Έξι άνθρωποι σκοτώθηκαν: πέντε υπάλληλοι του Λιμεναρχείου, εκ των οποίων η μία έγκυος, και ένας επιχειρηματίας του οποίου το αυτοκίνητο βρισκόταν στο γκαράζ. Επιπλέον, περισσότεροι από 1.000 άνθρωποι τραυματίστηκαν, οι περισσότεροι κατά την εκκένωση που ακολούθησε την έκρηξη.  Μια αναφορά από την Πυροσβεστική Υπηρεσία των ΗΠΑ αναφέρει ότι "Μεταξύ των πολλών ανθρώπων που κατέφυγαν στις στέγες των πύργων, 28 που ήταν με ιατρικά προβλήματα μεταφέρθηκαν με ελικόπτερα της αστυνομίας της Νέας Υόρκης".   Είναι γνωστό ότι 15 άτομα υπέστησαν τραύματα από την έκρηξη και 20 άλλοι παραπονέθηκαν για καρδιακά προβλήματα. Ένας πυροσβέστης νοσηλεύτηκε στο νοσοκομείο, ενώ άλλοι 87, μεταξύ αυτών 35 αστυνομικοί και ένας εργαζόμενος της EMS τραυματίστηκαν επίσης κατά την αντιμετώπιση των πυρκαγιών και άλλων συνεπειών. 

Επίσης, ως αποτέλεσμα της απώλειας ισχύος, οι περισσότεροι από τους ραδιοφωνικούς και τηλεοπτικούς σταθμούς της Νέας Υόρκης (εκτός από έναν) έχασαν το σήμα μετάδοσής τους για σχεδόν μια εβδομάδα, με κάποιους τηλεοπτικούς σταθμούς να είναι σε θέση να εκπέμπουν μέσω δορυφόρου μεταξύ των σταθμών και μέσω τριών από τις μεγαλύτερες εταιρείες καλωδίων της περιοχής της Νέας Υόρκης, Cablevision, Comcast και Time Warner Cable. Η τηλεφωνική υπηρεσία για μεγάλο μέρος του Κάτω Μανχάταν διακόπηκε επίσης.

Το σχέδιο του Γιούσεφ ήταν ότι ο Βόρειος Πύργος να έπεφτε στον Νότιο Πύργο, όπου θα καταρρέαν και οι δύο. Ωστόσο ο πύργος δεν κατέρρευσε, αλλά το γκαράζ υπέστη σοβαρές ζημιές από την έκρηξη. Αν το φορτηγό ήταν παρκαρισμένο πιο κοντά στα θεμέλια του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου, το σχέδιο του Γιούσεφ μπορεί να είχε πετύχει. Ο Γιούσεφ διέφυγε στο Πακιστάν αρκετές ώρες μετά την βομβιστική επίθεση.

Παραπομπές

Περαιτέρω ανάγνωση

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Rewards for Justice World Trade Center Bombing page
 "1993: World Trade Center bomb terrorises New York", BBC News: On This Day
 FBI – 1993 World Trade Center Bombing – Press Room FBI February 26, 2008
 Images from the 1993 World Trade Center Bombing
 WCBS 880 radio aircheck, February 26, 1993 at sorabji.com
 A fire dispatcher's perspective from FDNewYork.com
 

Τρομοκρατικά γεγονότα στις Ηνωμένες Πολιτείες