Τζαμίλα Ριμπέιρο

Η Τζαμίλα Ταΐς Ριμπέιρο ντος Σάντος (γεννημένη στο Σάντος, 1 Αυγούστου του 1980) είναι Βραζιλιάνα φιλόσοφος, μαύρη φεμινίστρια, συγγραφέας και ακαδημαϊκός. Είναι ερευνήτρια και κάτοχος μεταπτυχιακού στην Πολιτική Φιλοσοφία από το Ομοσπονδιακό Πανεπιστήμιο του Σάο Πάολο (Unifesp). Γνωστή στη χώρα για τον ακτιβισμό της στο Διαδίκτυο, σήμερα είναι αρθρογράφος στην εφημερίδα Folha de S. Paulo.

Η Djamila Ribeiro έχει γίνει ένα από τα πιο δημοφιλή ονόματα του μαύρου ακτιβισμού στη Βραζιλία, μέσω της ενεργής της παρουσίας στα social media, μετρώντας πάνω από 800.000 ακόλουθους μόνο στο Instagram. Είναι γνωστή ως 'ποπ φιλόσοφος', καθώς μερικές από τις δράσεις της περιλαμβάνουν την παρουσία της σε διάφορα δημοφιλή μέσα της χώρας, από τη συμμετοχή της στο πρόγραμμα Saia Justa στο κανάλι GNT, μέχρι και ένα πρόγραμμα συνεντεύξεων που διηύθηνε στο κανάλι Futura. Το 2016 διορίστηκε Αναπληρώτρια Γραμματέας Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και Ιθαγένειας, στην πόλη του Σάο Πάολο. Το βιβλίο της Pequeno Manual Anti-racista (Μικρό Αντιρατιστικό Εγχειρίδιο) ήταν το βιβλίο με τις περισσότερες πωλήσεις στη Βραζιλία το 2020. Το 2022 έγινε μέλος της ακαδημίας Academia Paulista de Letras.

Βιογραφία 
Η Τζαμίλα Ριμπέιρο είναι η μικρότερη από τέσσερα παιδιά του Ζοακίμ Ζοζέ Ριμπέιρο ντος Σάντος και της Εράνι Μπενεντίτα ντος Σάντος Ριμπέιρο. Ο πατέρας της ήταν λιμενεργάτης, ακτιβιστής του κινήματος των μαύρων και ένας από τους ιδρυτές του Κομμουνιστικού Κόμματος της Baixada Santista (περιοχή του Σάο Πάολο). Η μητέρα της δούλευε ως οικιακή βοηθός και ήταν αυτή που την εισήγαγε στη θρησκεία Καντομπλέ όταν ήταν 8 ετών.

Το όνομά της σημαίνει «ομορφιά» στα Σουαχίλι, γλώσσα που ομιλείται στην Ανατολική Αφρική. Ο πατέρας της επέλεξε τα ονόματα των κορών του, Τζαμίλα και Ντάρα, από τις εκδόσεις Jornegro, μιας εφημερίδας μαχητικού μαύρου ακτιβισμού. Χρόνια αργότερα, και η ίδια διάλεξε το όνομα της δικής της κόρης (Thulane, που σημαίνει «η ειρηνική» στα Σουαχίλι) από την ίδια εφημερίδα.

Κύρια έργα

Ποιος φοβάται τον μαύρο φεμινισμό; 
Το βιβλίο αυτό περιλαμβάνει ένα μεγάλο αυτοβιογραφικό δοκίμιο της συγγραφέα, και μερικά άρθρα που δημοσίευσε στο ιστολόγιο του περιοδικού Carta Capital. Στην αρχή η Τζαμίλα αφηγείται τη φίμωση και την ακύρωση που βίωνε κατά την παιδική και εφηβική της ηλικία, μέχρι που γνώρισε συγγραφείς που την έκαναν περήφανη για τις ρίζες της. Στο έργο συνδιαλέγεται με το έργο συγγραφέων όπως οι Chiamanda Ngozi Adichie, bell hooks, Sueli Carneiro, Alice Walker, Toni Morrison και Conceição Evaristo. Μέσα από τον διάλογο με αυτές τις συγγραφείς, η Djamila παρουσιάζει έννοιες όπως η γυναικεία ενδυνάμωση και η διαθεματικότητα, αλλά εξετάζει και θέματα όπως οι πολιτικές φυλετικών ποσοστώσεων (π.χ. στα πανεπιστήμια), και η προέλευση του μαύρου φεμινισμού στη Βραζιλία και τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Μικρό αντιρατσιστικό εγχειρίδιο 
Το Μικρό αντιρατσιστικό εγχειρίδιο πραγματεύεται θέματα που συνεισφέρουν στην εμβάθυνση της αντίληψης του αναγνώστη για τις δομικές και εγκαθιδρυμένες ρατσιστικές διακρίσεις, παρακινώντας για τη μεταμόρφωση της κοινωνίας, ξεκινώντας από τα προνόμια που το κάθε άτομο έχει. Μέσα σε έντεκα κεφάλαια, η Djamila παρουσιάζει, με διδακτικό τρόπο, στρατηγικές για την εξάλειψη του ρατσισμού κατά των μαύρων ατόμων, αλλά και την εξάλειψη άλλων μορφών καταπίεσης. Βραβεύτηκε με το βραβείο Jabuti το 2020 στην κατηγορία Ανθρωπιστικών Σπουδών.

Γράμματα στη γιαγιά μου 
Το Γράμματα στη γιαγιά μου είναι το πιο προσωπικό έργο της συγγραφέα, διατρέχει στιγμές από την παιδική και την εφηβική της ηλικία, για να μιλήσει για τη μαύρη καταγωγή και τις προκλήσεις που εμφανίζει η ανατροφή παιδιών μέσα σε μια ρατσιστική κοινωνία.

Δείτε επίσης 
 μαύρος φεμινισμός
 Ιστορία της φιλοσοφίας στη Βραζιλία

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 TedX Σάο Πάολο: https://www.youtube.com/watch?v=6JEdZQUmdbc
 Συνέντευξη Roda Viva: https://www.youtube.com/watch?v=jn1AtnzTql8
 Η πλατφόρμα της  'Πολλαπλοί φεμινισμοί': https://juntospelatransformacao.eadplataforma.com/
 Το προφίλ της Τζαμίλα Ριμπέιρο στο Instagram: https://www.instagram.com/djamilaribeiro1/

Ακτιβιστές κατά του ρατσισμού
Φιλόσοφοι (γυναίκες)
Φεμινισμός
Συγγραφείς
BBC 100 (γυναίκες)