Παλαιό Εβραϊκό Κοιμητήριο (Τσιέσιν)

Το Παλαιό Εβραϊκό Κοιμητήριο (πολωνικά: Stary Cmentarz Żydowski w Cieszynie) είναι ένα από τα δύο εβραϊκά νεκροταφεία στο Τσιέσιν της Πολωνίας, μαζί με το Νέο Εβραϊκό Κοιμητήριο. Βρίσκεται στην οδό Χαζλάσκα 39 και είναι το παλαιότερο από τα δύο.

Η γη για το νεκροταφείο αγοράστηκε το 1647 και από τότε ανήκε στην οικογένεια Σίνγκερ. Το 1785, το νεκροταφείο έπαψε να είναι ιδιοκτησία και πουλήθηκε στην εβραϊκή κοινότητα τυο Τσιέσιν. Η τελευταία ταφή στο νεκροταφείο έγινε το 1928. Το 1986 το νεκροταφείο προστέθηκε στο μητρώο μνημείων. Το νεκροταφείο ανήκει πλέον στην εβραϊκή κοινότητα στο Μπιέλσκο-Μπιάουα.

Το 2009, το νεκροταφείο είχε περισσότερους από 1.500 τάφους. Το νεκροταφείο έχει έκταση 1,9 στρεμμάτων και περιβάλλεται από πλίνθινο φράχτη. Οι ντόπιοι συγγραφείς υποστηρίζουν ότι το νεκροταφείο δημιουργήθηκε τον Μεσαίωνα.

Ιστορία

Ιδιωτικό νεκροταφείο της οικογένειας Σίνγκερ 
Η προέλευση του νεκροταφείου συνδέεται με τον Γιάκομπ Σίνγκερ, ιδρυτή του παλαιότερου εβραϊκού οίκου, ο οποίος έζησε μόνιμα στο Τσιέσιν. Το 1631, υπέγραψε συμβόλαιο μίσθωσης με την Πριγκίπισσα Ελισάβετ Λουκρητία του Τσιέσιν. Ένας απολογισμός οδηγιών με ημερομηνία 23 Απριλίου 1647 τον έκανε πριγκιπικό φοροεισπράκτορα με εκτεταμένα προνόμια, όπως η ελευθερία να διαδίδει τον Ιουδαϊσμό και την αποδοχή ενός οικογενειακού νεκροταφείου για τον αποθανόντα Σίνγκερ.

Την ίδια χρονιά, ο Γιάκομπ Σίνγκερ αγόρασε την περιοχή του λεγόμενου Winogrady (αμπελώνας) από έναν χωρικό που ονομαζόταν Γιαν Κράους. Το Winogrady έγινε ο πυρήνας του σημερινού νεκροταφείου. Ο Σίνγκερ θάφτηκε για πρώτη φορά εκεί, αλλά ο τάφος του δεν επέζησε στη σύγχρονη εποχή. Μετά το διάταγμα του Κάρολου ΣΤ΄ της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας το 1713, υπήρξε μια ανοχή στην εισροή εβραϊκού πληθυσμού στην πόλη. Ως αποτέλεσμα, η προσφορά των νεκροταφείων μειώθηκε ταχύτερα από πριν. Το 1715, ελλείψει χώρων ταφής, οι Σίνγκερ αγόρασαν ένα αγροτεμάχιο και το σπίτι του από τον Γιαν Φάμπερ, και το 1723, ένα τμήμα ενός χωραφιού από τη Σούζαν Μπέρισχ. Το κτίριο απέκτησε έναν υπηρέτη που φρόντιζε το νεκροταφείο.

Την εποχή της Μαρίας Θηρεσίας, το νεκροταφείο χρησιμοποιήθηκε ευρέως από τους Εβραίους από το Τσιέσιν και τις γύρω περιοχές. Το 1768, οι Σίνγκερ (Χίρσελ Σίνγκερ και η αδερφή του, Έντελ, χήρα του Γιάκομπ Όπενχάιμιε) διεύρυναν ξανά το νεκροταφείο μέσω της αγοράς ενός παρακείμενου κήπου ενός σπιτιού. Διατήρησαν έναν τυμβωρύχο κατά τη διάρκεια εκείνης της περιόδου και επιβάλλονταν υψηλές χρεώσεις στις ταφές, αν και ετησίως 20 φτωχοί Εβραίοι θάβονταν για δικό τους λογαριασμό με την προσθήκη ενδυμάτων.

Νεκροταφείο ιδιοκτησίας του δήμου 
Στις 31 Μαρτίου 1785, ο Μόσες Χίρσελ Σίνγκερr πούλησε το ακίνητο σε 88 εβραϊκές οικογένειες του Τσιέσιν για 900 φλορίνια και το νεκροταφείο έπαψε να είναι ιδιωτικό. Το νεκροταφείο επεκτάθηκε, με ένα οικόπεδο που αγοράστηκε από τον Πάβεου Πουόσκα το 1802, και ένα τμήμα γης από λατομείο που αγοράστηκε από το λατομείο το 1836, όταν το νεκροταφείο έφτασε στην τελική του μορφή. Γύρω στο 1820, ένα νοσοκομείο για φτωχούς Εβραίους χτίστηκε στο νεκροταφείο, και το 1830, το νεκροταφείο περιβαλλόταν από έναν τοίχο από τούβλα. Στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα χτίστηκαν και υπάρχουν μέχρι σήμερα, γραφείο τελετών, διαμέρισμα για τους φρουρούς και στάβλοι για άλογα και νεκροφόρα. Το κτίριο ήταν δώρο από τον Εμάνουελ Α. Ζίφερ, έναν Αυστραλό ειδικό των σιδηροδρόμων, και ήταν αφιερωμένο στη μνήμη των γονιών του, σύμφωνα με το διοικητικό συμβούλιο.

Παραπομπές

Βιβλιογραφία 
 Γιάνους Σπίρα, Stary cmentarz żydowski w Cieszynie [Το παλιό εβραϊκό νεκροταφείο στο Τσιέσιν], " Kalendarz Cieszyński 1997", Τσιέσιν 1996, σελ. 92–95
 Heinrich Berger, Zur Geschichte des jüdischen Friedhofs in Teschen. Monatsschrift für Geschichte und Wissenschaft des Judentums, 1895–1896, Heft 1, σελ. 37–40. 
 Żydowskie zabytki Cieszyna i Czeskiego Cieszyna [Εβραϊκά μνημεία του Τσιέσιν και του Τσέσκι Τσέσιν], επιμέλεια Γιάνους Σπίρα, 1999 
 Żydzi w Polsce. Dzieje i kultura  – λεξικόν [Οι Εβραίοι στην Πολωνία. Η ιστορία και ο πολιτισμός-εγκυκλοπαίδεια], 2001,

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Το παλιό εβραϊκό νεκροταφείο στο Τσιέσιν
 Παλαιό εβραϊκό νεκροταφείο στο Τσιέσιν (www.kirkuty.xt.pl)

Τσιεσιν Παλαιο Εβραικο Κοιμητηριο
Αξιοθέατα στο Τσιέσιν