Ζένια Λάρσον

Η Ζένια Σάινα Λάρσον (Zenia Szajna Larsson, το γένος Μαρτσινόφσκα [Marcinkowska]) (2 Απριλίου 1922 - 4 Σεπτεμβρίου 2007) ήταν Πολωνή-Σουηδή συγγραφέας και γλύπτρια εβραϊκής καταγωγής. Η Λάρσον ήταν ένας επιζώσα του Ολοκαυτώματος, η οποία ήταν από τους πρώτους στη Σουηδία που περιέγραψε την εμπειρία του πολέμου.

Πρώιμη ζωή 
Γεννήθηκε στις 2 Απριλίου 1922 στο Λοτζ, ως Ζένια Μαρτσινόφσκα. Μεγάλωσε σε μια εργατική γειτονιά και έγινε φίλη με την Χάβα Ρόζενφαρπ, με την οποία αργότερα αντάλλαζε γράμματα για πολλά χρόνια. Κατά τα έτη 1940-1944, περιορίστηκε στο Γκέτο του Λοτζ. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, ο πατέρας της Ζένια αυτοκτόνησε για να μπορέσουν η γυναίκα και η κόρη του να πάρουν τις μερίδες του. Ήταν η Ρόζενφαρπ που ανακάλυψε το πτώμα. Μετά την εκκαθάριση του γκέτο, η Ζένια απελάθηκε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης του Άουσβιτς και στη συνέχεια μετακόμισε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης του Μπέργκεν-Μπέλζεν, όπου απελευθερώθηκε τον Απρίλιο του 1945. Με τη βοήθεια του Ερυθρού Σταυρού, μετανάστευσε στη Σουηδία τον Αύγουστο του ίδιου έτους.

Καριέρα 
Στη Σουηδία, ξεκίνησε αρχικά να σπουδάζει στοΠανεπιστήμιο Konstfack και μετά πήγε στο Βασιλικό Ινστιτούτο Τέχνης, όπου σπούδασε γλυπτική με τον Έρικ Γκρέιτ. Δουλεύοντας με υλικά όπως ξύλο, τερακότα, γύψο και μάρμαρο, η Λάρσον εργάστηκε κυρίως σε μελέτες χαρακτήρων και πορτρέτα, συμπεριλαμβανομένου ενός πορτρέτου της Άστριντ Λίντγκρεν. Τα έργα της σε δημόσιους χώρους περιλαμβάνουν το γλυπτό Vandraren στο Φάλουν.

Το 1960, η Λάρσον έκανε το ντεμπούτο της ως συγγραφέας με το αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα Skuggorna vid träbron (Οι σκιές δίπλα στην ξύλινη γέφυρα), στο οποίο περιέγραψε την εμπειρία του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου από τη σκοπιά του alter ego της, ενός κοριτσιού που ονομαζόταν Πάουλα Λέβιν (Paula Levin). Ήταν ο πρώτος τόμος σε μια πολεμική τριλογία, η οποία περιλαμβάνει επίσης το Lang är gryningen (Μεγάλη είναι η αυγή, 1961) και το Livet till mötes (Ζωή για συνάντηση, 1962). Έτσι, η Λάρσον έγινε ένας από τους πρώτους επιζώντες του Ολοκαυτώματος στη Σουηδία που περιέγραψε τις εμπειρίες του πολέμου.

Η λογοτεχνική παραγωγή της Λάρσον περιλαμβάνει μια σειρά από μυθιστορήματα, διηγήματα, δοκίμια και ραδιοφωνικά θεατρικά έργα. Δημοσίευσε επίσης τις επιστολές της στην Χάβα Ρόζενφαρπ σε μια συλλογή με τίτλο Brev Fran En Ny Verk Lighet (Γράμματα από μια νέα πραγματικότητα, 1972).

Η Ζένια Λάρσον πέθανε στις 4 Σεπτεμβρίου 2007 στη Στοκχόλμη.

Παραπομπές 

Πολωνές γλύπτριες
Σουηδές γλύπτριες
Πολωνές συγγραφείς
Σουηδές συγγραφείς
Πολωνές μυθιστοριογράφοι
Σουηδές μυθιστοριογράφοι
Πολωνοί εβραϊκής καταγωγής
Έγκλειστοι στο Γκέτο του Λοτζ
Επιζώντες του στρατοπέδου συγκέντρωσης του Μπέργκεν-Μπέλζεν