Ναργκίς Μοχαμαντί

Η Ναργκίς Μοχαμαντί (, γεννημένη στις 21 Απριλίου 1972) είναι Ιρανή ακτιβίστρια για τα ανθρώπινα δικαιώματα, επιστήμων και αντιπρόεδρος του Κέντρου Υπερασπιστών των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (DHRC), του οποίου επικεφαλής είναι η βραβευμένη με Νόμπελ Ειρήνης, Σιρίν Εμπάντι. Τον Μάιο του 2016, η Μοχαμαντί καταδικάστηκε στην Τεχεράνη σε 16 χρόνια φυλάκιση για την ίδρυση και διεύθυνση «ενός κινήματος για τα ανθρώπινα δικαιώματα που κάνει εκστρατεία για την κατάργηση της θανατικής ποινής». 

Το 2023, στην Μοχαμαντί απονεμήθηκε το Νόμπελ Ειρήνης «για τον αγώνα της ενάντια στην καταπίεση των γυναικών στο Ιράν και τον αγώνα της για την προώθηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της ελευθερίας για όλους». Οι αγώνες της Μοχαμαντί είχαν προσωπικό κόστος, έχει συλληφθεί 13 φορές από το ιρανικό καθεστώς και έχει καταδικαστεί πέντε φορές, σε συνολικά 31 χρόνια κάθειρξη και 154 μαστιγώματα. 

Μέχρι και τον Οκτώβριο 2023, η Ιρανή ακτιβίστρια παραμένει στη φυλακή.

Βιογραφικά στοιχεία 
Γεννήθηκε στο Ζανιάν του Ιράν και μεγάλωσε στο Qorveh, το Καράτζ και το Oshnaviyeh. Φοίτησε στο Διεθνές Πανεπιστήμιο Ιμάμ Χομεϊνί, λαμβάνοντας πτυχίο στη φυσική και έγινε επαγγελματίας μηχανικός. Κατά τη διάρκεια της πανεπιστημιακής της σταδιοδρομίας, έγραψε άρθρα για την υποστήριξη των δικαιωμάτων των γυναικών στη φοιτητική εφημερίδα και συνελήφθη σε δύο συνεδριάσεις μιας πολιτικής φοιτητικής ομάδας στην οποία συμμετείχε. Δραστηριοποιήθηκε επίσης σε ορειβατικό συγκρότημα, αλλά λόγω των πολιτικών της δραστηριοτήτων, στη συνέχεια της απαγορεύτηκε να συμμετέχει σε αναρριχήσεις.

Συνέχισε να εργάζεται ως δημοσιογράφος για πολλές μεταρρυθμιστικές εφημερίδες και δημοσίευσε βιβλίο με πολιτικά δοκίμια με τον τίτλο, Οι μεταρρυθμίσεις, η στρατηγική και οι τακτικές. Το 2003, εντάχθηκε στο Κέντρο Υπερασπιστών των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και αργότερα έγινε αντιπρόεδρος του.

Το 1999 παντρεύτηκε τον συνάδελφό της, μεταρρυθμιστή δημοσιογράφο Ταγκί Ραχμάνι, ο οποίος λίγο αργότερα συνελήφθη για πρώτη φορά. Ο Ραχμάνι μετακόμισε στη Γαλλία το 2012 αφού εξέτισε συνολικά 14 χρόνια φυλάκισης, αλλά η Μοχαμαντί παρέμεινε στο Ιράν για να συνεχίσει το έργο της για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Μαζί έχουν δύο δίδυμα παιδιά, τον Αλί και την Κιάνα.

Η Μοχαμαντί συνελήφθη για πρώτη φορά το 1998 για τις επικρίσεις της προς την ιρανική κυβέρνηση και πέρασε ένα χρόνο στη φυλακή. Τον Απρίλιο του 2010, κλήθηκε στο Ισλαμικό Επαναστατικό Δικαστήριο για τη συμμετοχή της στο DHRC. Αποφυλακίστηκε για λίγο με εγγύηση 50.000 δολαρίων, αλλά συνελήφθη ξανά αρκετές ημέρες αργότερα και κρατήθηκε στη φυλακή Έβιν. Η υγεία της επιδεινώθηκε ενώ βρισκόταν υπό κράτηση και της προκλήθηκε ασθένεια παρόμοια με την επιληψία που την έκανε να χάνει περιοδικά τον έλεγχο των μυών της. Μετά από ένα μήνα, αφέθηκε ελεύθερη και της επέτρεψαν να πάει στο νοσοκομείο.

Έχει λάβει μέχρι σήμερα πολλά βραβεία για το έργο της.

Εργογραφία 
 White Torture: inside Iran's prisons for women. OneWorld Publications, 2022. ISBN 9780861545506

Παραπομπές 

Ιρανοί ακτιβιστές
Βραβευμένοι με Νόμπελ Ειρήνης