Άνιση μάχη (ταινία)

Η Άνιση μάχη (Πρωτότυπος τίτλος: North Country)  είναι δραματική ταινία δικαστική ταινία αμερικανικής παραγωγής του 2005, σε σκηνοθεσία Νίκι Κάρο και σενάριο Μάικλ Σέιτζμαν, βασισμένο στο βιβλίο Class Action: The Story of Lois Jenson and the Landmark Case That Changed Sexual Harassment Law των Κλάρα Μπίνγκχαμ και Λόρα Λίντι Γκάνσλερ του 2002. Πρωταγωνιστούν οι Σαρλίζ Θερόν, Φράνσις ΜακΝτόρμαντ, Σον Μπιν και Γούντι Χάρελσον.

Η ταινία αναφέρεται σε μία δικαστική υπόθεση που τάραξε την Μινεσότα το 1984, όταν δεκαπέντε εργαζόμενες γυναίκες, σε ένα από τα ορυχεία της περιοχής, αποφασίσαν να «σπάσουν» τη σιωπή τους και να κατηγορήσουν ανοιχτά τους εργοδότες τους για σεξουαλική παρενόχληση. Η υπόθεση εκλεισε οριστικά το 1998, 10 χρόνια αφού είχε γίνει η αγωγή των γυναικών και 20 χρόνια από τη στιγμή που είχαν ξεκινήσει οι σεξουαλικές παρενοχλήσεις.

Πλοκή 
Διαζευγμένη και μητέρα δύο μικρών παιδιών, η Τζόσι Έιμς επέστρεψε στη γενέτειρά της, τη Μινεσότα, αναζητώντας δουλειά. Υπάρχει μόνο μία διέξοδος: το ορυχείο που, για αιώνες, υπήρξε η οικονομική και κοινωνική ραχοκοκαλιά της περιοχής. Η δουλειά εκεί είναι εξαντλητική, αλλά καλοπληρωμένη, και είναι βέβαιο ότι κάποιος θα κάνει σταθερές συνδέσεις εκεί, αρκεί να σέβεται τις οπισθοδρομικές αξίες και τις παραδόσεις αυτού του περιβάλλοντος.

Επειδή το ορυχείο είναι ένα ανδρικό φέουδο, όπου οι λιγοστές γυναίκες εκτίθενται στη δυσπιστία, ακόμη και στην εχθρότητα, ορισμένου αριθμού ανθρακωρύχων που κρίνουν ότι δεν έχουν θέση εκεί και βλέπουν σε αυτές μόνο πιθανούς ανταγωνιστές, έτοιμες να πάρουν τη δουλειά τους.

Η Τζόσι, όπως και οι σύντροφοί της, βρίσκεται λοιπόν στο στόχαστρο της μοχθηρίας των «ανδρών», των αμφίβολων γούστων ανέκδοτων τους, των κολακευτικών υπονοούμενων τους, των ενοχλητικών ελιγμών τους, που γίνονται γρήγορα ανυπόφοροι. Κανείς όμως δεν θέλει να ακούσει τις διαμαρτυρίες τους. Για την ιεραρχία, για τους γονείς, για τους συντρόφους του ακόμα και για την πιο στενή του φίλη, τη συνδικαλιστική εκπρόσωπο Γκλόρι, τίποτα δεν πρέπει να διαταράξει τις ισορροπίες και τους κανόνες του θεσμού. Η Τζόσι καλείται να σηκωθεί, να σιωπήσει και να μην προσποιηθεί τίποτα...Όμως τα περιστατικά πολλαπλασιάζονται και η πίεση αυξάνεται μέρα με τη μέρα, μέχρι που η νεαρή εργαζόμενη μητέρα επιχειρεί το αδιανόητο: να φέρει την υπόθεση στο δικαστήριο. Μια πρωτοφανής πράξη περιφρόνησης που θα της ανατρέψει τη ζωή και θα αλλάξει το πρόσωπο της δικαιοσύνης...

Διανομή ρόλων 
Σαρλίζ Θερόν ως Τζόσι Έιμς
Γούντι Χάρελσον ως Μπίλλ Ουάιτ
Φράνσις ΜακΝτόρμαντ ως Γκλόρυ
Άμπερ Χερντ ως Τζόσι Έιμς
Τζέρεμι Ρένερ ως Μπόμπυ Σαρπ
Σίσι Σπέισεκ ως Άλις Έιμς
Μισέλ Μόναγκαν ως Σέρι
Ελ Πίτερσον ως Κάρεν Έιμς

Παραγωγή 
Η Λόις Τζένσον, στην οποία βασίζεται ο χαρακτήρας της Τζόσι, άρχισε να εργάζεται στο ορυχείο EVTAC (από το "Eveleth Taconite") στο Eveleth της Μινεσότα, το 1975 και κίνησε την αγωγή της το 1984, τέσσερα χρόνια πριν από τη χρονιά που ξεκίνησε η ταινία.   Το χρονοδιάγραμμά του ήταν συμπυκνωμένο, αλλά στην πραγματικότητα χρειάστηκαν δεκατέσσερα χρόνια για να διευθετηθεί η υπόθεση. Η Τζένσον αρνήθηκε να πουλήσει τα δικαιώματα της ιστορίας της ή να ενεργήσει ως σύμβουλος της ταινίας. 

Ο χαρακτήρας Γκλόρι Ντοτζ, τον οποίο υποδύεται η Frances McDormand, βασίστηκε στην Πατ Κόσματς, μία από τις ενάγοντες στην ομαδική αγωγή.  Ο Κόσματς πέθανε εν μέρει μέσα από την υπόθεση, στις 7 Νοεμβρίου 1994. Η Eveleth Mines δέχθηκε να καταβάλει αποζημιώσεις τέσσερα χρόνια αργότερα, τον Δεκέμβριο του 1998, πληρώνοντας στις δεκαπέντε γυναίκες συνολικά 3,5 εκατομμύρια δολάρια. 

Η ταινία γυρίστηκε στις πόλεις Eveleth, Βιρτζίνια, Chisholm και Hibbing στη βόρεια Μινεσότα. καθώς και Σίλβερ Σίτυ και Σάντα Φε στο Νέο Μεξικό.

Κυκλοφορία 

Η ταινία έκανε πρεμιέρα στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Τορόντο το 2005 και προβλήθηκε στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Σικάγου πριν βγει στις κινηματογραφικές αίθουσες στις ΗΠΑ, όπου κέρδισε 6.422.455 δολάρια το πρώτο Σαββατοκύριακο, καταλαμβάνοντας την 5η θέση στο box office.  Με Προϋπολογισμό στα $35 εκατομμύρια δολάρια, τελικά κέρδισε $18.337.722 στις ΗΠΑ και $6.873.453 στις ξένες αγορές σε συνολικό παγκόσμιο box office 25.211.175 εκατομμυρ'ιων δολαρίων.

Υποδοχή

Κριτικές 
Στον ιστότοπο συγκέντρωσης κριτικών Rotten Tomatoes, το 69% των κριτικών έδωσαν στην ταινία θετικές κριτικές, βασισμένες σε 176 κριτικές, και μέση βαθμολογία 6.7/10, με τους Theron και McDormand να λαμβάνουν θετικές κριτικές για τις ερμηνείες τους. Η κριτική συναίνεση του ιστότοπου αναφέρει: Αν και μερικές φορές μελοδραματική και φόρμουλα, η ταινία είναι ωστόσο μια συναρπαστική, ισχυρή ιστορία θάρρους και ανθρωπιάς.  Στο Metacritic, η ταινία έχει μέσο όρο βαθμολογίας 68 στα 100, με βάση 39 κριτικές.  Το κοινό που συμμετείχε σε δημοσκόπηση του CinemaScore έδωσαν στην ταινία μέσο βαθμό "A-" σε κλίμακα από το Α+ έως το F. 

Η Μανόλια Ντάρτζις των New York Times την χαρακτήρισε ένα αστέρι όχημα με καρδιά – ένα παλιομοδίτικο φιλελεύθερο κλάμα για την αλήθεια και τη δικαιοσύνη, προσθέτοντας, [Είναι] μια από εκείνες τις χολιγουντιανές ψυχαγωγίες που προσπαθούν να πουν μια σκληρή, πικρή ιστορία με όσο το δυνατόν περισσότερη ανάταση. Το ότι η ταινία λειτουργεί το ίδιο καλά, δίνοντας μια δύσκολη πρώτη ώρα για να διαλύεται σαν βρεγμένη εφημερίδα, μαρτυρεί την ικανότητα των κινηματογραφιστών καθώς και τους περιορισμούς που τους επιβάλλει μια βιομηχανία που επιμένει να χαστουκίζει με όμορφη υπόκλιση, ακόμη και την πιο άθλια αλήθεια. 

Στην κριτική του στους Chicago Sun-Times, ο Ρότζερ Ίμπερτ παρατήρησε, ότι η "Ανιση μάχη" είναι μια από αυτές τις ταινίες που σε ξεσηκώνουν και σε κάνουν να θυμώνεις, γιατί δραματοποιεί πρακτικές για τις οποίες έχεις ακούσει αλλά δεν έχεις φανταστεί ποτέ πραγματικά. Θυμόμαστε ότι η Φράνσις Μακ Ντόρμαντ έπαιξε μια γυναίκα αστυνομικό στην ίδια περιοχή στο Φάργκο, και εκτιμούμε αυτή τη μνήμη, γιατί αποτελεί τη βάση για την Τζόσι Έιμς. Ο ρόλος της Μακ Ντόρμαντ σε αυτή την ταινία είναι διαφορετικός και πολύ πιο θλιβερός, αλλά φέρνει την ίδια μαστίγα και κοινή λογική στην οθόνη. Βάλτε αυτές τις δύο γυναίκες μαζί (ως ηθοποιούς και χαρακτήρες) και μπορούν να καταφέρουν σχεδόν τα πάντα. Το να τιςς παρακολουθείς είναι μια εξαιρετική κινηματογραφική εμπειρία. 

Η Ρουθ Στάιν της San Francisco Chronicle χαρακτήρισε την ταινία μια επιτακτική, αν και περιστασιακά άσκοπα μπερδεμένη ταινία με τα πρώτα 15 λεπτά περίπου να είναι ένα χάος...Ευτυχώς, [ηρεμεί] και γίνεται εξαιρετικά συναρπαστική, ειδικά στις μάχες της δικαστικής αίθουσας...Όλα έχουν υπολογιστεί προσεκτικά για δραματικό αποτέλεσμα και καταφέρνει έξοχα να σας τραβήξει και να προκαλέσει δάκρυα στη διαδικασία...Η Ανιση μάχη θα είχε ωφεληθεί από το πιο καθαρό μοντάζ. Λειτουργεί τουλάχιστον 15 λεπτά περισσότερο από όσο χρειάζεται...Παρ' όλα τα μειονεκτήματά του, [αυτό] προσφέρει μια συναισθηματική κατάπληξη και μερικές παραστάσεις άξιες αναγνώρισης όταν έρχεται η ώρα του βραβείου.

Στο Rolling Stone, ο Πίτερ Τράβερς απένειμε στην ταινία δύο από τα τέσσερα αστέρια και σχολίασε: «Οποιεσδήποτε ομοιότητες μεταξύ της Τζόσι και της Λόις Τζένσον, της πραγματικής γυναίκας που έκανε την εταιρεία Eveleth Mines να πληρώσει για τις αμαρτίες τους με ένα κοστούμι-ορόσημο το 1988, είναι καθαρά συμπτωματικες. Αντ 'αυτού, έχουμε μια τηλεοπτική φαντασία γυναικείας ενδυνάμωσης γεμάτη με θέατρα σαπουνόπερας. Οι ηθοποιοί, ο σκηνοθέτης και ο σπουδαίος διευθυντής φωτογραφίας εργάζονται για να κάνουν τα πράγματα να φαίνονται αυθεντικά. Αλλά η βρωμιά είναι βρωμιά, παρά την αγριότητα και το συναίσθημα που φέρνει η Θερόν στον ρόλο. . . Αν και η βρωμιά στην Ανιση μάχη εφαρμόζεται έντεχνα, είναι καθαρά καλλυντικά και βαθιά στο δέρμα." 

Ο Ντέιβιντ Ρούνεϊ του Variety είπε, Επιδίδεται σε χειραγώγηση σαν ταινία στις κορυφαίες σκηνές του δικαστηρίου. Αλλά παραμένει μια συναισθηματικά ισχυρή ιστορία που ειπώθηκε με μεγάλη αξιοπρέπεια, στην οποία θα ανταποκριθούν ιδιαίτερα οι γυναίκες...Η ταινία αντιπροσωπεύει ένα σίγουρο επόμενο βήμα για την πρωταγωνίστρια Σαρλίζ Θερόν. Αν και οι προκλήσεις να ακολουθήσεις έναν ρόλο που επαναπροσδιορίζει την καριέρα του Όσκαρ εμπόδισαν τις ηθοποιούς, η Θερόν πηγαίνει από το Monster σε μια παράσταση με πολλούς τρόπους πιο ολοκληρωμένη...Η δύναμη τόσο της ερμηνείας όσο και του χαρακτήρα αγκυροβολούν την ταινία σταθερά στην παράδοση άλλων δραμάτων για τις γυναίκες της εργατικής τάξης που ηγούνται του αγώνα για ζητήματα βιομηχανικού χώρου εργασίας, όπως η  Νόρμα Ρέι ή το Silkwood'' ."

Βραβεία και υποψηφιότητες

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 
 
 
 
 
 Jenson Vs. Eveleth Mines and North Country, the true story which served as the basis for the film
 About the filming of North Country

Ταινίες του 2005
Ταινίες παραγωγής Warner Bros.
Ταινίες γυρισμένες στο Νέο Μεξικό
Ταινίες γυρισμένες στη Μινεσότα
Βιασμός σε ταινίες
Αμερικανικές δικαστικές δραματικές ταινίες
Αμερικανικές ταινίες
Αγγλόφωνες ταινίες
Ταινίες βασισμένες σε βιβλία
Ταινίες βασισμένες σε πραγματικά γεγονότα