Ρόου εναντίον Ουέιντ

Roe v. Wade ή 410 U.S. 113 (1973), είναι η ονομασία μίας απόφασης ορόσημο του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ στην οποία ενέκρινε το Σύνταγμα των Ηνωμένων Πολιτειών γενικά προστατεύει την ελευθερία μιας εγκύου γυναίκας να επιλέξει να προβεί σε άμβλωση. Η απόφαση κατέρριψε πολλούς ομοσπονδιακούς και πολιτειακούς νόμους των ΗΠΑ για τις αμβλώσεις, και πυροδότησε μια συνεχιζόμενη αντιπαράθεση στις Ηνωμένες Πολιτείες σχετικά με το εάν ή σε ποιον βαθμό η άμβλωση πρέπει να είναι νόμιμη, ποιος πρέπει να αποφασίσει τη νομιμότητα της άμβλωσης και ποιος είναι ο ρόλος των ηθικών και θρησκευτικών απόψεων. Διαμόρφωσε επίσης τη συζήτηση σχετικά με τις μεθόδους που πρέπει να χρησιμοποιήσει το Ανώτατο Δικαστήριο στη συνταγματική εκδίκαση.

Η υπόθεση κινήθηκε από τη Norma McCorvey -γνωστή με το νόμιμο ψευδώνυμο "Jane Roe" - η οποία το 1969 έμεινε έγκυος στο τρίτο της παιδί. Η McCorvey επιθυμούσε να προβεί σε άμβλωση, αλλά ζούσε στο Τέξας, όπου η άμβλωση ήταν παράνομη εκτός από τις περιπτώσεις που ήταν απαραίτητη για να σωθεί η ζωή της μητέρας. Οι δικηγόροι της, Sarah Weddington και Linda Coffee, κατέθεσαν αγωγή για λογαριασμό της στο ομοσπονδιακό δικαστήριο των ΗΠΑ κατά του τοπικού εισαγγελέα της, Henry Wade, ισχυριζόμενοι ότι οι νόμοι του Τέξας για τις αμβλώσεις ήταν αντισυνταγματικοί. Μια ομάδα τριών δικαστών του Περιφερειακού Δικαστηρίου των ΗΠΑ για τη Βόρεια Περιφέρεια του Τέξας αποφάσισε υπέρ της και κήρυξε τους σχετικούς νόμους περί αμβλώσεων του Τέξας αντισυνταγματικούς. Τα μέρη άσκησαν έφεση κατά της απόφασης στο Ανώτατο Δικαστήριο των Ηνωμένων Πολιτειών.

Στις 22 Ιανουαρίου 1973, το Ανώτατο Δικαστήριο εξέδωσε μια απόφαση 7–2 που έκρινε ότι η Ρήτρα Δέουσας Διαδικασίας της Δέκατης τέταρτης Αναθεώρησης του Συντάγματος των Ηνωμένων Πολιτειών παρέχει ένα θεμελιώδες «δικαίωμα στην ιδιωτική ζωή», το οποίο προστατεύει το δικαίωμα μιας εγκύου για άμβλωση. Ωστόσο, το Δικαστήριο ενέκρινε επίσης ότι το δικαίωμα στην άμβλωση δεν είναι απόλυτο και πρέπει να εξισορροπείται έναντι των συμφερόντων της κυβέρνησης για την προστασία της υγείας των γυναικών και της προγεννητικής ζωής.{sfnp|Nowak|Rotunda|2012|loc=§ 18.29(a)(i)}}

Η απόφαση αυτή του Ανωτάτου Δικαστηρίου σήταν από τις πιο αμφιλεγόμενες στην ιστορία των ΗΠΑ. Πολιτικοί και ακτιβιστές κατά των αμβλώσεων προσπάθησαν επί δεκαετίες να ακυρώσουν την απόφαση. 
Στις 24 Ιουνίου 2022, το Ανώτατο Δικαστήριο ανέτρεψε αυτήν την απόφαση προκαλώντας διεθνείς αντιδράσεις.

Παραπομπές

Φεμινισμός
Φεμινισμός στις Ηνωμένες Πολιτείες
Δικαιώματα των γυναικών
Έκτρωση