Ράμα (θεός)

Ο Ράμα (σανσκριτικά: राम) είναι σημαντική θεότητα στον Ινδουισμό. Είναι το 7ο και ένα από τα πιο δημοφιλή άβαταρ του Βισνού. Στις Ραμακεντρικές παραδόσεις του Ινδουισμού, θεωρείται το Υπέρτατο Όν.

Ο Ράμα ήταν γιος της Καουσάλια και του Ντασαράτα. Γεννήθηκε στην Αγιόντια, την πρωτεύουσα του Βασιλείου της Κοσάλα. Τα αδέρφια του περιελάμβαναν τους Λακσμάνα, Μπαράτα και Σατρουγκνά. Παντρεύτηκε τη Σίτα. Αν και γεννήθηκε σε βασιλική οικογένεια, η ζωή του Ράμα περιγράφεται στα ινδουιστικά κείμενα ως μια ζωή που προκαλείται από απροσδόκητες αλλαγές, όπως η εξορία σε φτωχές και δύσκολες συνθήκες, ηθικά ερωτήματα και ηθικά διλήμματα. Από όλες τις ταλαιπωρίες του, η πιο αξιοσημείωτη είναι η απαγωγή της Σίτα από τον δαίμονα βασιλιά Ραβάνα, ακολουθούμενη από τις αποφασιστικές και επικές προσπάθειες του Ράμα και του Λακσμάνα να κερδίσουν την ελευθερία της και να καταστρέψουν την κακιά Ραβάνα ενάντια σε δύσκολες πιθανότητες. Ολόκληρη η ιστορία της ζωής του Ράμα, της Σίτα και των συντρόφων τους συζητά αλληγορικά τα καθήκοντα, τα δικαιώματα και τις κοινωνικές ευθύνες ενός ατόμου. Απεικονίζει το ντάρμα και τη νταρμική ζωή μέσα από χαρακτήρες μοντέλων.

Ο Ράμα είναι ιδιαίτερα σημαντικός για τον Βαϊσναβισμό. Είναι η κεντρική φιγούρα του αρχαίου ινδουιστικού έπους Ραμαγιάνα, ενός κειμένου ιστορικά δημοφιλούς στους πολιτισμούς της Νότιας Ασίας και της Νοτιοανατολικής Ασίας. Οι αρχαίοι θρύλοι του έχουν προσελκύσει τα μπάσια (σχόλια) και την εκτενή δευτερογενή λογοτεχνία και έχουν εμπνεύσει τις παραστατικές τέχνες. Δύο τέτοια κείμενα, για παράδειγμα, είναι το Αντιάτμα Ραμαγιάνα – μια πνευματική και θεολογική πραγματεία που θεωρείται θεμελιώδης από τα μοναστήρια Ραμαναντί Σαμπραντάγια και το Ραμτσαριτμάνας – μια δημοφιλής πραγματεία που εμπνέει χιλιάδες παραστάσεις του φεστιβάλ Ραμλίλα το φθινόπωρο κάθε χρόνο στην Ινδία.

Οι θρύλοι του Ράμα βρίσκονται επίσης στα κείμενα του Τζαϊνισμού και του Βουδισμού, αν και μερικές φορές αποκαλείται Πάουμα ή Πάντμα σε αυτά τα κείμενα, και οι λεπτομέρειες τους διαφέρουν σημαντικά από τις ινδουιστικές εκδόσεις. Το Τζαϊνιστικά Κείμενα ανέφερουν επίσης τον Ράμα ως τον 8ο Μπαλαμπχαντρά μεταξύ των 63 σαλακαπουρούσα. Στον Σιχισμό, ο Ράμα αναφέρεται ως ένα από τα 24 θεϊκά είδωλα του Βισνού στο Χαουμπίς Αβτάρ στο Ντάσαμ Γκραντ.

Θρύλοι

Φιλοσοφία και συμβολισμός 
Η ιστορία της ζωής του Ράμα είναι εμποτισμένη με συμβολισμούς. Σύμφωνα με τον ινδολόγο Σέλντον Πόλοκ, η ζωή του Ράμα όπως αναφέρεται στα ινδικά κείμενα είναι ένα αριστούργημα που προσφέρει ένα πλαίσιο για την αναπαράσταση, την εννοιολόγηση και την κατανόηση του κόσμου και της φύσης της ζωής. Όπως τα μεγάλα έπη και οι θρησκευτικές ιστορίες σε όλο τον κόσμο, ήταν ζωτικής σημασίας επειδή «λέει στον πολιτισμό τι είναι». Η ζωή του Ράμα είναι πιο περίπλοκη από το δυτικό πρότυπο για τη μάχη μεταξύ του καλού και του κακού, όπου υπάρχει σαφής διάκριση μεταξύ αθάνατων ισχυρών θεών ή ηρώων και θνητών ανθρώπων που αγωνίζονται. Στις ινδικές παραδόσεις, ιδιαίτερα στον Ράμα, η ιστορία είναι για έναν θεϊκό άνθρωπο, έναν θνητό θεό, που ενσωματώνει και τα δύο στο υπόδειγμα που υπερβαίνει και τους ανθρώπους και τους θεούς.

Ως άτομο, ο Ράμα προσωποποιεί τα χαρακτηριστικά ενός ιδανικού ατόμου (purushottama). Είχε μέσα του όλες τις επιθυμητές αρετές που κάθε άτομο θα επιδίωκε να επιδιώξει, και εκπληρώνει όλες τις ηθικές του υποχρεώσεις. Ο Ράμα θεωρείται maryada purushottama ή ο καλύτερος υποστηρικτής του Ντάρμα.

Σύμφωνα με τον Ρόντρικ Χίντερι, τα Βιβλία 2, 6 και 7 είναι αξιοσημείωτα για ηθικές μελέτες. Οι απόψεις του Ράμα συνδυάζουν τη «λογική με τα συναισθήματα» για να δημιουργήσουν μια προσέγγιση «σκεπτόμενων καρδιών». Δεύτερον, τονίζει μέσα από αυτά που λέει και όσα κάνει μια ένωση «αυτοσυνείδησης και δράσης» για τη δημιουργία μιας «ηθικής του χαρακτήρα». Τρίτον, η ζωή του Ράμα συνδυάζει την ηθική με την αισθητική της ζωής. Η ιστορία του Ράμα και των ανθρώπων στη ζωή του εγείρει ερωτήματα όπως «είναι κατάλληλο να χρησιμοποιούμε το κακό για να απαντήσουμε στο κακό;» και στη συνέχεια παρέχει ένα φάσμα απόψεων στο πλαίσιο των ινδικών πεποιθήσεων, όπως το κάρμα και το ντάρμα.

Η ζωή και τα σχόλια του Ράμα τονίζουν ότι κάποιος πρέπει να επιδιώκει και να ζήσει τη ζωή πλήρως, ότι και οι τρεις στόχοι της ζωής είναι εξίσου σημαντικοί: η αρετή (ντάρμα), οι επιθυμίες (κάμα) και η νόμιμη απόκτηση πλούτου (άρθα). Ο Ράμα προσθέτει επίσης, όπως στην ενότητα 4.38 του Ραμαγιάνα, ότι πρέπει επίσης να κοιτάξουμε εσωτερικά και να μην παραμελήσουμε ποτέ ποια είναι τα κατάλληλα καθήκοντα, οι κατάλληλες ευθύνες, τα αληθινά συμφέροντα και οι νόμιμες απολαύσεις.

Παραπομπές

Πηγές

Περαιτέρω ανάγνωση 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
Αρχαίος ινδικός πολιτισμός
Ινδοί μονάρχες
Δημιουργοί θεοί
Άβαταρ του Βισνού
Βουδιστικοί θεοί
Ινδουιστικοί θεοί
Χαρακτήρες στο Ραμαγιάνα