Νατάλια Λισόφσκαγια

Η Νατάλια Βενεντίκτοβνα Λισόφσκαγια (ρωσικά: Наталья Венедиктовна Лисовская, γεννήθηκε 16 Ιουλίου 1962) είναι Σοβιετική / Ρωσίδα πρώην αθλήτρια στίβου που αγωνιζόταν στη σφαιροβολία. Ήταν χρυσή Ολυμπιονίκης το 1988 στη Σεούλ, Παγκόσμια Πρωταθλήτρια το 1987 και εξακολουθεί να κατέχει το παγκόσμιο ρεκόρ στο αγώνισμα με 22,63 μέτρα. Είναι η μόνη γυναίκα από τα αγωνίσματα των ρίψεων που είναι μέλος του Hall of Fame της IAAF.

Βιογραφία 

Γεννήθηκε στο χωριό Αλεγκάζι της Μπασκιρικής Αυτόνομης Σοβιετικής Σοσιαλιστικής Δημοκρατίας (σήμερα Μπασκορτοστάν), στο ανατολικό άκρο του ευρωπαϊκού τμήματος της Ρωσίας. Ξεκίνησε με προπονήτρια την Ολυμπιονίκη δισκοβόλο Φαΐνα Μέλνικ από την ηλικία των 13 ετών αρχικά αθλούμενη τόσο στη δισκοβολία όσο και στη σφαιροβολία, αλλά τελικά επέλεξε τη δεύτερη. Η πρώτη της διάκριση ήταν ο τίτλος του πρωταθλήματος της Σοβιετικής Ένωσης του 1981. Στις 6 Μαρτίου 1983 στο Μιλάνο στο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Κλειστού Στίβου ήρθε και η πρώτη διεθνής επιτυχία, με την κατάκτηση του χάλκινου μεταλλίου με επίδοση 18,50 μέτρα.

Ακολούθησε γρήγορη άνοδος στη κορυφή του αγωνίσματος και το 1984 κατέρριψε για πρώτη φορά το παγκόσμιο ρεκόρ με επίδοση 22,53 μέτρα στις 27 Μαΐου στο Σότσι της Σοβιετικής Ένωσης (τώρα Ρωσίας). Δεν συμμετείχε στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1984 στο Λος Άντζελες λόγω του  μποϊκοτάζ των χωρών του Ανατολικού μπλοκ στη διοργάνωση. Στους αντίστοιχους Αγώνες Φιλίας που διοργανώθηκαν στην Πράγα της Τσεχοσλοβακίας από τις απέχουσες χώρες ήταν πρώτη με επίδοση 21,68 μέτρα, περίπου ενάμιση μέτρο περισσότερο από τη χρυσή Ολυμπιονίκη του Λος Άντζελες Κλαούντια Λος. Το 1985 ήταν Πρωταθλήτρια κόσμου στον κλειστό στίβο, επιτυχία που επανέλαβε το 1987 επικρατώντας στη δεύτερη περίπτωση με επίδοση 20,52 μέτρων των δύο προηγούμενων Ολυμπιονικών, Ιλόνα Σλούπιανεκ και Λος. Η πρώτη μεγάλη διάκριση στον ανοικτό στίβο ήρθε το 1987 με την κατάκτηση του χρυσού μεταλλίου του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος Στίβου στη Ρώμη στις 7 Σεπτεμβρίου με βολή στα 21,24 μέτρα, επίδοση που παραμένει ρεκόρ αγώνων. Την ίδια χρονιά είχαν προηγηθεί  δύο καταρρίψεις του παγκοσμίου ρεκόρ: στις 7 Ιουνίου στη Μόσχα με 22,60 αρχικά και με 22,63 σε μετέπειτα προσπάθειά της τρία τέταρτα της ώρας αργότερα. Η επίδοση αυτή συχνά περιγράφεται ως ένα από τα τα πιο απρόσιτα παγκόσμια ρεκόρ του στίβου προς κατάρριψη. Είναι ενδεικτικό ότι η καλύτερη επίδοση από άλλη αθλήτρια έκτοτε είναι 21,46 μέτρα, ενώ το ρεκόρ της Λισόφσκαγια έχει αξιολογηθεί με 1.372 βαθμούς από την IAAF, το δεύτερο υψηλότερο για  παγκόσμιο ρεκόρ του κλασικού αθλητισμού.

Το 1988 ήταν στο πρώτο σκαλί του βάθρου των Ολυμπιακών Αγώνων της Σεούλ με επίδοση 22,24 μέτρα, περισσότερο από ένα μέτρο από τη δεύτερη. Η επικράτησή της ήταν τόσο εύκολη ώστε και οι έξι προσπάθειές της θα την είχαν χαρίσει το χρυσό μετάλλιο. Στο μοναδικό Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Στίβου που συμμετείχε, το 1990 στο Σπλιτ της Γιουγκοσλαβίας (τώρα Κροατία) ήταν δεύτερη με επίδοση 20,06 μέτρα. Ήταν δεύτερη και στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Στίβου του 1991 στο Τόκιο με 20,29 μέτρα. Το 1992 κέρδισε τον τελευταίο διεθνή της τίτλο, το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Κλειστού Στίβου με επίδοση 20,70 μέτρα. 

Αποχώρησε από την ενεργό δράση μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1992 στη Βαρκελώνη, όπου αγωνίστηκε με την Ενωμένη Ομάδα χωρίς επιτυχία (κατετάγη ένατη). Κλείνοντας την μέχρι τότε καριέρα της ήταν Πρωταθλήτρια Σοβιετικής Ένωσης οκτώ φορές. Παντρεύτηκε τον Ολυμπιονίκη Γιούρι Σέντιχ και απέκτησαν μία κόρη το 1993, μετέπειτα αθλήτρια στη σφυροβολία. Μετά από μία ανεπιτυχή απόδραση στις Ηνωμένες Πολιτείες, εγκαταστάθηκαν το 1997 μόνιμα στη Γαλλία, στο Λε Πλεσί-Ρομπενσόν. Το 2000 η Λισόφσκαγια απέκτησε τη γαλλική υπηκοότητα, και  αγωνίστηκε μέχρι τα 40 της χρόνια, αναδεικνυόμενη πρωταθλήτρια Γαλλίας το 2001 με 17,33 μέτρα. Εξακολουθεί να κατέχει τις πέντε καλύτερες επιδόσεις όλων των εποχών στο αγώνισμα της σφαιροβολίας. Το 2013 εισήχθη στο Hall of Fame της Διεθνούς Ένωσης Ομοσπονδιών Κλασικού Αθλητισμού (IAAF), η μόνη γυναίκα σφαιροβόλος μέχρι σήμερα. Το 1989 τιμήθηκε με το παράσημο του Κόκκινου Λαβάρου της Εργασίας.

Διακρίσεις 

 Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Κλειστού Στίβου : 3η θέση (18,50 μέτρα) 
 Πανεπιστημιάδα 1983 : 1η (20,46) 
 Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Κλειστού Στίβου 1985 : 1η (20,07)
 Ευρωπαϊκό Κύπελλο Στίβου 1985 : 1η (21,10)
 Πανεπιστημιάδα 1985 : 1η (20,47)
 Παγκόσμιο Κύπελλο Στίβου 1985 : 1η (20,69)
 Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Κλειστού Στίβου 1987 : 1η (20,52)
 Ευρωπαϊκό Κύπελλο Στίβου 1987 : 1η (21,56)
 Πανεπιστημιάδα 1987 : 1η (20,48)
 Παγκόσμιο Πρωτάθλημα  Στίβου 1987 : 1η (21,24)
 Ολυμπιακοί Αγώνες 1988 : 1η (22,24)
 Ευρωπαϊκό Κύπελλο Στίβου 1990 : 2η (20,45)
 Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Στίβου 1990 : 2η (20,06)
 Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Κλειστού Στίβου 1990 : 3η (20,00) 
 Ευρωπαϊκό Κύπελλο Στίβου 1991 : 1η (21,12)
 Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Στίβου 1991 : 2η (20,29)
 Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Κλειστού Στίβου 1992 : 1η (20,29)

Πηγή: World Athletics

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Natalya LISOVSKAYA 
 Лисовская Наталья Венедиктовна
 ЛЕГЕНДЫ ЛЕГКОЙ АТЛЕТИКИ ЮРИЙ И НАТАЛЬЯ СЕДЫХ И ИХ ДОЧЬ АЛЕКСИЯ

Σοβιετικοί αθλητές του στίβου
Γάλλοι αθλητές του στίβου
Σοβιετικοί Ολυμπιονίκες
Χρυσοί Ολυμπιονίκες του στίβου
Αθλητές του στίβου στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες 1988
Αθλητές του στίβου στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες 1992
Κάτοχοι μεταλλίων του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος Στίβου
Κάτοχοι μεταλλίων του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος Στίβου
Παγκόσμιοι πρωταθλητές στίβου
Κάτοχοι μεταλλίων του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος Κλειστού Στίβου
Κάτοχοι μεταλλίων του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος Κλειστού Στίβου
Αθλητές του στίβου στη Θερινή Πανεπιστημιάδα 1983
Αθλητές του στίβου στη Θερινή Πανεπιστημιάδα 1985
Αθλητές του στίβου στη Θερινή Πανεπιστημιάδα 1987
Σφαιροβόλοι
Δισκοβόλοι
Εισαχθέντες στο Hall of Fame της IAAF
Αποδέκτες του Τάγματος του Κόκκινου Λαβάρου της Εργασίας