Σουζάνα Γιάκαμπ

Η Σουζάνα Γιάκαμπ (δρ. Γιάκαμπ Φερενσέ, γεν. στις 17 Μαΐου 1951) είναι μια Ουγγαρέζα εμπειρογνώμονας δημόσιας υγείας που υπηρετεί ως Αναπληρώτρια Γενική Διευθύντρια του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας από το 2019. Με καταγωγή από την Ουγγαρία, η Γιάκαμπ κατείχε πολλές σημαντικές θέσεις τόσο σε εθνικό όσο και σε διεθνές επίπεδο στην πολιτική για τη δημόσια υγεία τις τελευταίες τρεις δεκαετίες.

Πριν διοριστεί Αναπληρώτρια Γενική Διευθύντρια, η Γιάκαμπ ήταν Διευθύντρια του Περιφερειακού Γραφείου για την Ευρώπη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας στην Κοπεγχάγη της Δανίας. Πριν από την εκλογή της ως Περιφερειακή Διευθύντρια, η JakΓιάκαμπ b υπηρέτησε ως ιδρυτική Διευθύντρια του Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC) της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη Στοκχόλμη της Σουηδίας κατά το διάστημα μεταξύ 2005 και 2010.

Εκπαίδευση 
Η Γιάκαμπ κατέχει μεταπτυχιακό δίπλωμα από το Τμήμα Ανθρωπιστικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Eötvös Loránd της Βουδαπέστης. Επίσης, κατέχει και δεύτερο μεταπτυχιακό από το Πανεπιστήμιο Πολιτικών Επιστημών της Βουδαπέστης, ένα δίπλωμα στην επιστήμη δημόσιας υγείας από το Nordiska högskolan för folkhälsovetenskap του Γκέτεμποργκ της Σουηδίας και ακόμη ένα μεταπτυχιακό δίπλωμα από το Εθνικό Ινστιτούτο Δημόσιας Διοίκησης και Μάνατζμεντ της Ουγγαρίας.

Καριέρα 
Η Γιάκαμπ ξεκίνησε την καριέρα της στο Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Πρόνοιας της Ουγγαρίας το 1975, έχοντας οριστεί υπεύθυνη για τις εξωτερικές υποθέσεις, συμπεριλαμβανομένων των σχέσεων με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας. 

Κατά το διάστημα μεταξύ 1991 και 2002, η Γιάκαμπ εργάστηκε στο Περιφερειακό Γραφείο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για την Ευρώπη σε μια σειρά από ανώτερους διοικητικούς ρόλους, συμπεριλαμβανομένου ενός διορισμού της ως Διευθύτριας Διοίκησης και Διοικητικής Υποστήριξης. Πριν από αυτό, ως Διευθύντρια Ανάπτυξης Κρατικής Υγείας, ήταν υπεύθυνη για τις εξωτερικές σχέσεις και τις στρατηγικές εταιρικές σχέσεις. Πιο συγκεκριμένα, ήταν υπεύθυνη για τον συντονισμό της συνεργασίας με τα 51 κράτη μέλη στην ευρωπαϊκή περιφέρεια του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας και με διεθνείς εταίρους. Κατά τη μακροχρόνια θητεία της στον οργανισμό, διετέλεσε επίσης Διευθύντρια του Τομέα Πληροφόρησης, Τεκμηρίωσης και Επικοινωνίας καθώς και Συντονίστρια του προγράμματος EUROHEALTH.

Κατά το διάστημα μεταξύ 2002 και 2005, η Γιάκαμπ ήταν Υφυπουργός στο Υπουργείο Υγείας, Κοινωνικών και Οικογενειακών Υποθέσεων της Ουγγαρίας, όπου διαχειρίστηκε τις προετοιμασίες της χώρας στον τομέα της δημόσιας υγείας εν όψει της ένταξής της στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Διαδραμάτισε βασικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις που οδήγησαν στην Τέταρτη Υπουργική Διάσκεψη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για το Περιβάλλον και την Υγεία, που πραγματοποιήθηκε στη Βουδαπέστη τον Ιούνιο του 2004.

Η Γιάκαμπ ήταν ιδρυτική διευθύντρια του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων στη Στοκχόλμη, παραμένοντας στη θέση αυτή κατά το διάσημα από το 2005 έως το 2010.  Υπό την ηγεσία της, το προσωπικό και ο προϋπολογισμός του οργανισμού συνέχισαν να αυξάνονται κάθε χρόνο. 

Από το 2010, η Γιάκαμπ υπηρέτησε ως Διευθύντρια του Περιφερειακού Γραφείου για την Ευρώπη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας στην Κοπεγχάγη. Ήταν υποψήφια της ουγγρικής κυβέρνησης  και διαδέχθηκε τον Μαρκ Ντάνζον την 1η Φεβρουαρίου 2010, και έτσι έγινε η πρώτη γυναίκα από την Κεντροανατολική Ευρώπη και η πρώτη μη γιατρός που υπηρέτησε σε αυτή τη θέση.  Η Γιάκαμπ ολοκλήρωσε τη θητεία της ως Περιφερειακή Διευθύντρια το 2019.  Τον Μάρτιο του 2019 διορίστηκε Αναπληρώτρια Γενική Διευθύντρια του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.

Αμφισβήτηση 
Το 2020, η υπάλληλος του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, Νατάλια Μενάντμπε, υπέβαλε εσωτερικές προσφυγές σχετικά με την τροποποίηση των εντολών της Γιάκαμπ και την αφαίρεση των διευθυντικών της αρμοδιοτήτων μετά την ανάληψη της ευθύνης της Γιάκαμπ ως περιφερειακής διευθύντριας του γραφείου της Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για την Ευρώπη. Στην απόφασή του για την υπόθεση, το Διοικητικό Δικαστήριο της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας (ILO) διαπίστωσε ότι ο Γιάκαμπ ενήργησε κατά «κατάφωρη παραβίαση των δικαιωμάτων της καταγγελλούσης».

Δείτε επίσης 

 Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας
 Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων

Παραπομπές

Άλλες πηγές 
 Εκτελεστική Επιτροπή ECDC
 Zsuzsanna Jakab
 Βιογραφικό
 Ιστοσελίδα του Περιφερειακού Γραφείου για την Ευρώπη του ΠΟΥ

Ούγγροι διπλωμάτες
Ούγγροι πολιτικοί