Η Κοιμώμενη Τσιγγάνα

Η Κοιμώμενη Τσιγγάνα (γαλλικά: La Bohémienne endormie) είναι ελαιογραφία του 1897 από τον Γάλλο καλλιτέχνη Ανρί Ρουσσό. Είναι μια φανταστική απεικόνιση ενός λιονταριού που συλλογίζεται πάνω από μια κοιμισμένη γυναίκα se μια φεγγαρόλουστη νύχτα.

Ο Ρουσσό εξέθεσε για πρώτη φορά τον πίνακα στο 13ο Σαλόνι Ανεξάρτητων Καλλιτεχνών και προσπάθησε ανεπιτυχώς να τον πουλήσει στον δήμαρχο της γενέτειρας πόλης του, της Λαβάλ. Αντ'αυτού, μπήκε στην ιδιωτική συλλογή ενός εμπόρου ξυλάνθρακα από το Παρίσι, όπου παρέμεινε μέχρι το 1924, όταν τον ανακάλυψε ο κριτικός τέχνης Λουί Βωξέλ. Ο έμπορος τέχνης Ντάνιελ-Χένρυ Κανβάιλερ, με έδρα το Παρίσι, αγόρασε τον πίνακα το 1924, αν και δημιουργήθηκε μια διαμάχη σχετικά με το αν ο πίνακας ήταν πρωτότυπος ή πλαστογραφία. Τον απέκτησε ο κριτικός τέχνης Άλφρεντ Μπαρ Τζούνιορ για το Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Νέας Υόρκης.

Περιγραφή 
Ο Ρουσσό περιέγραψε τον πίνακά του ως εξής: «Μια περιπλανώμενη νέγρα γυναίκα, που παίζει το μαντολίνο, ξαπλώνει με το βάζο της δίπλα της (ένα βάζο με πόσιμο νερό) και πέφτει σε ύπνο, κυριευμένη από την κούραση. Ένα λιοντάρι περνάει τυχαία από δίπλα της, πιάνει τη μυρωδιά της αλλά δεν την καταβροχθίζει. Υπάρχει ένα εφέ από το φως του φεγγαριού, πολύ ποιητικό».

Αναφορές στο λαϊκό πολιτισμό 

 Ένα αντίγραφο του πίνακα εμφανίζεται στην ταινία The Apartment (1960) πάνω από την κωματώδη Φραν Κούμπελικ.
 Ο πίνακας έχει χρησιμεύσει ως έμπνευση για ποίηση και μουσική ενώ έχει τροποποιηθεί και παρωδιαστεί από διάφορους καλλιτέχνες, με το λιοντάρι συχνά να αντικαθίσταται από σκύλο ή άλλο ζώο. Στο επεισόδιο των Σίμσον «Mom and Pop Art» (1999), ο Χόμερ Σίμσον ονειρεύεται ότι ξυπνάει μέσα στο έργο τέχνης με το λιοντάρι να του γλείφει το κεφάλι.
 Ο πίνακας βρίσκεται στο σπίτι του δόκτορα Ρόμπερτ Νέβιλ στην ταινία I Am Legend (2007), αφού τον πήραν από το Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης μετά την πλήρη εγκατάλειψη της Νέας Υόρκης. Ο πίνακας τελικά καταστρέφεται όταν το σπίτι του ανατινάζεται.
 Ο πίνακας εμφανίζεται στο επεισόδιο «Madeline At The Louvre» όπου η Madeline βλέπει τον εαυτό της ως την κοιμώμενη τσιγγάνα.
 Ο πίνακας αναφέρεται στο βιβλίο της Άντζελα Κάρτερ The Passion of New Eve για να περιγράψει την κουρασμένη ακινησία της ομώνυμης πρωταγωνίστριας (London:Virago, 1982, σελίδα 161).
 Ο πίνακας αναφέρεται στο έργο του Ουίλιαμ Σάρογιαν «Η τίγρη του Τρέισι» (1951)
 Ο πίνακας εμφανίζεται στο επεισόδιο Art Party της σειράς Between the Lions, όπου τα μικρά παιδιά μιλούν για την κοιμισμένη γυναίκα στην αρχή, στη μέση και στο τέλος του επεισοδίου (2003).

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
The Sleeping Gypsy MoMA Provenance Research
The Sleeping Gypsy-an artists Interpretation