Γιοχάννες φαν ντερ Μπέικ

Ο Γιοχάννες φαν ντερ Μπέικ (Johannes (Jan) Symonsz van der Beeck, 1589 – τάφηκε στις 17 Φεβρουαρίου 1644) ήταν Ολλανδός ζωγράφος γνωστός και με το ψευδώνυμό του Johannes Torrentius . (Το "Torrentius" είναι το λατινικό ισοδύναμο του επωνύμου van der Beeck, που σημαίνει "του ρυακιού" ή "του ποταμού". )

Παρά τη φήμη του ως δασκάλου της νεκρής φύσης, ελάχιστοι από τους πίνακες του Τορρέντιους σώζονται, καθώς τα έργα του διατάχθηκε να καούν, αφού κατηγορήθηκε ότι ήταν Ροδόσταυρος οπαδός των αθεϊστικών και σατανικών πεποιθήσεων. Ο βασανισμένος ζωγράφος ρίχτηκε στη φυλακή ως καταδικασμένος βλάσφημος μέχρι να του επιτραπεί να φύγει από τη χώρα ως πολιτική χειρονομία για τον Άγγλο Βασιλέα Κάρολο Α', θαυμαστή του Γιοχάννες φαν ντερ Μπέικ.

Βίος και σταδιοδρομία 

Ο Γιοχάννες φαν ντερ Μπέικ γεννήθηκε και πέθανε στο Άμστερνταμ, όπου νυμφεύτηκε το 1612. Οι σχέσεις μεταξύ του ίδιου και της συζύγου του Νέιλτχεν φαν Καμπ (Neeltgen van Camp) τελικά επιδεινώθηκαν και κατέληξαν σε διαζύγιο. Ο Μπέικ κλείστηκε για λίγο στη φυλακή επειδή δεν πλήρωσε την πρώην γυναίκα του τη διατροφή της το 1621. 

Οι ελευθεριάζοντες τρόποι του και η υποτιθέμενη συμμετοχή του στο Τάγμα των Ροδόσταυρων οδήγησαν στη σύλληψη και τον βασανισμό του το 1627 ως θρησκευτικό μη κομφορμιστή και φερόμενο ως βλάσφημο, αιρετικό, άθεο και σατανιστή . Η απόφαση της 25ης Ιανουαρίου 1628, από πέντε γνωστούς δικαστές της Χάγης, τον κήρυξε ένοχο για «βλασφημία κατά του Θεού και ορκισμένο αθεϊσμό, ταυτόχρονα με τρομακτικό και καταστροφικό τρόπο ζωής».  Πιστεύεται ευρέως ότι η "καταδικασμένη" επιρροή του Torrentius είχε επηρεάσει τον Χιερόνυμους Κορνέλις (Jeronimus Cornelisz), έναν έμπορο της Ολλανδικής Εταιρείας Ανατολικών Ινδιών, ο οποίος ηγήθηκε αιματηρής ανταρσίας στο Batavia, ένα πλοίο του 1628 της Ολλανδικής Εταιρείας Ανατολικών Ινδιών το 1629. 

Σύμφωνα με το RKD, ο Τορρέντιους δικάστηκε το 1627,  αλλά σύμφωνα με τον Άρνολντ Χαουμπράκεν, ο οποίος ανέφερε τον Theodorus Schrevelius , δικάστηκε, τέθηκε σε συσκευή βασανισμού και στη συνέχεια καταδικάστηκε σε 20 χρόνια στο Tuchthuis (φυλακή του Χάρλεμ). στις 25 Ιουλίου 1630.  

Αν και καταδικάστηκε σε 20 χρόνια φυλάκιση, ο βασιλιάς Κάρολος Α΄ της Αγγλίας – θαυμαστής των έργων του ζωγράφου – παρενέβη και κατάφερε να εξασφαλίσει την απελευθέρωσή του μετά από δύο χρόνια, προσλαμβάνοντας τον Τορρέντιους ως ζωγράφο της Αυλής. Έμεινε στην Αγγλία για 12 χρόνια, επιστρέφοντας στο Άμστερνταμ το 1642.

Κληρονομιά 
Ο πίνακας Νεκρή φύση με χαλινάρι ενέπνευσε τον Πολωνό ποιητή και δοκιμιογράφο Ζμπίγκνιεφ Χέρμπερτ (Zbigniew Herbert) να γράψει ένα δοκίμιο για τον Τορρέντιουςκαι αυτή την εικόνα με τίτλο "Still life with Bridle" που έδωσε επίσης τον τίτλο της συλλογής του με δοκίμια για τη ζωγραφική της ολλανδικής Χρυσής Εποχής (Βρότσλαβ, 1993).

Στο ντοκιμαντέρ Mysterious Masterpiece: Cold Case Torrentius (2016) του Μάαρτεν ντε Κρόον (Maarten de Kroon) σε συνεργασία με τη Ζαν φαν ντερ Χορστ (Jeanne van der Horst), ο μοναδικός εναπομείνας πίνακας του Torrentius Still life with Bridle υποβάλλεται σε στενή τεχνική έρευνα. Μια σειρά ειδικών (συμπεριλαμβανομένων των Κρίστοφερ Μπράουν, Γουόλτερ Λίντκε και Μάρτιν Κεμπ) σχολιάζουν την τεχνική και την ιστορία της ζωής του καλλιτέχνη. Η ταινία περιγράφει λεπτομερώς την τεχνική έρευνα ρίχνοντας νέο φως στο έργο του Τορρέντιους.

Δείτε επίσης 
 Ζωγραφική της ολλανδικής Χρυσής Εποχής
 Κατάλογος Ολλανδών ζωγράφων

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Torrentius στο ολλανδικό Rijksmuseum 
 Ο Torrentius σε ντοκιμαντέρ

Ολλανδοί ζωγράφοι της Χρυσής Εποχής
Σελίδες με μη επιθεωρημένες μεταφράσεις