Φιλιώ Χαϊδεμένου

Η Φιλιώ Σιδέρη-Χαϊδεμένου (28 Οκτωβρίου 1899 - 6 Ιουνίου 2007) ήταν Ελληνίδα Μικρασιάτισσα, υπεραιωνόβια και πρόσφυγας πρώτης γενιάς, η οποία διακρίθηκε για τις προσπάθειες διάσωσης και διατήρησης του πολιτισμού των Ελλήνων της Μικράς Ασίας.

Βιογραφία 
Γεννήθηκε το 1899 στα Βουρλά των δυτικών παραλίων της Μικράς Ασίας στην Οθωμανική Αυτοκρατορία και ήταν το έκτο από τα επτά παιδιά αγροτικής ελληνικής οικογένειας. Ο πατέρας της ήταν γεννημένος στη Νάξο, ενώ η μητέρα της γεννήθηκε στη Σμύρνη έχοντας απώτερη καταγωγή από την Πελοπόννησο. Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, κατά την οποία σκοτώθηκαν τα περισσότερα μέλη της οικογένειάς της και έπειτα από περιπλάνηση σε διάφορα μέρη της ελληνικής επικράτειας, εγκαταστάθηκε μόνιμα στην Αθήνα μαζί με τη μητέρα και τον μικρότερο αδελφό της. Το 1928 παντρεύτηκε τον επιχειρηματία Γεώργιο Χαϊδεμένο, με τον οποίο απέκτησε μια κόρη, ενώ την περίοδο της Κατοχής και του Εμφυλίου έζησε στην Κοζάνη και τη Θεσσαλονίκη. Επιστρέφοντας στην Αθήνα, εγκαταστάθηκε στη Νέα Φιλαδέλφεια, όπου και πέρασε το υπόλοιπο της ζωής της. 

Η Χαϊδεμένου υπήρξε ενεργό μέλος διαφόρων Μικρασιατικών προσφυγικών και φεμινιστικών σωματείων, ενώ σε προχωρημένη ηλικία μερίμνησε για τη συλλογή κειμηλίων από τη Μικρά Ασία, τα οποία συγκεντρώθηκαν και εκτίθενται από το 2007 σε μουσείο που φέρει το όνομά της στη Νέα Φιλαδέλφεια. Για τη δράση της τιμήθηκε από διάφορα ιδρύματα και φορείς όπως η Ακαδημία Αθηνών, το Οικουμενικό Πατριαρχείο, το ΑΠΘ και το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Απεβίωσε στις 6 Ιουνίου του 2007, σε ηλικία 107 ετών. Η κηδεία της πραγματοποιήθηκε δημοσία δαπάνη με την παρουσία πλήθους κόσμου, καθώς και εκπροσώπων της ελληνικής πολιτικής σκηνής.

Παραπομπές

Πηγές 
 

Έλληνες αιωνόβιοι
Μικρασιατικός Ελληνισμός
Ελληνίδες φεμινίστριες