Μοχτάρ Νταχαρί

Ο Μοχντ Μοχτάρ μπιν Νταχαρί (μαλαϊκά: Mohd Mokhtar bin Dahari, 13 Νοεμβρίου 1953 – 11 Ιουλίου 1991) ήταν Μαλαισιανός ποδοσφαιριστής, ο οποίος αγωνιζόταν ως επιθετικός. Ένας από τους καλύτερους Ασιάτες επιθετικούς όλων των εποχών, θεωρείται ως θρυλικός ποδοσφαιριστής στην ιστορία του αθλήματος της Μαλαισίας, ειδικά για τη Σελανγκόρ ΦΚ στην οποία αγωνίστηκε το μεγαλύτερο μέρος της καριέρας του. Ήταν παραγωγικός επιθετικός και είχε τη προσωνυμία «Σούπερμοκ (Supermokh)» λόγω των δεξιοτήτων και της δύναμής του.

Σημείωσε 89 γκολ σε 142 διεθνείς αγώνες για την Εθνική Μαλαισίας και βοήθησε την ομάδα να φτάσει στην υψηλότερη κατάταξη που είχε ποτέ στο Elo, τη θέση 61 το 1977. Ο Μοχτάρ είναι ο πρώτος σκόρερ όλων των εποχών για την Εθνική Μαλαισίας.

Στις 29 Ιουνίου 2021, η FIFA τον αναγνώρισε ως τον τρίτο σκόρερ όλων των εποχών σε διεθνές επίπεδο, με συνολικά 89 γκολ, πίσω μόνο από τους Αλί Νταεΐ και Κριστιάνο Ρονάλντο.

Πρώιμη ζωή 
Γεννήθηκε στις 13 Νοεμβρίου 1953 στο Σεταπάκ της Σελανγκόρ (σήμερα στην Κουάλα Λουμπούρ). Ο πατέρας του εργαζόταν ως οδηγός φορτηγού αλλά δεν κέρδιζε πολλά για να συντηρήσει την οικογένειά του. Η οικογένειά του μετακόμισε στο Καμπούνγκ Παντάν στην Κουάλα Λουμπούρ όταν ο Μοχτάρ ήταν 11 ετών. Όταν μετακόμισε, παρακολούθησε το γυμνάσιο στο Ινστιτούτο Βικτόρια της πόλης και άρχισε να δείχνει ενδιαφέρον και ταλέντο για το ποδόσφαιρο από μικρή ηλικία. Έπαιξε για το σχολείο του και αργότερα για την ομάδα της πατρίδας του, την Σελανγκόρ ΦΚ.

Σταδιοδρομία

Σε συλλόγους 
Ο Μοχτάρ έπαιξε για πρώτη φορά για τη Σελανγκόρ στο Μπέρνλι Καπ, το οποίο κέρδισε. Αργότερα του ζητήθηκε να παίζει τακτικά για τον σύλλογο όπου έγινε ο πρώτος σκόρερ στην πρώτη του σεζόν με την ομάδα. Βοήθησε τον σύλλογο να κερδίσει πολλά τουρνουά, κυρίως το Κύπελλο Μαλαισίας με 10 τίτλους και σκοράροντας συνολικά 177 γκολ σε 377 αγώνες. Έπαιξε επίσης για τις Κελάμπ Σουλτάν Σουλαϊμάν, ΠΚΝΣ, Ταλάσκο και Κουόν Γινγκ Μπανκ. Για να αποδείξει την πίστη του στην ομάδα, φέρεται να είπε: «Ζω και πεθαίνω για τη Σελανγκόρ».

Εθνική ομάδα 
Σε ηλικία μόλις 19 ετών έπαιξε για πρώτη φορά με την Εθνική Μαλαισίας σε διεθνή αγώνα, με το πρώτο του παιχνίδι με αντίπαλο τη Εθνικής Σρι Λάνκα το 1972. Βοήθησε τη Μαλαισία να κερδίσει το χάλκινο στους Ασιατικούς Αγώνες του 1974 και δύο χρυσά μετάλλια στους Αγώνες Νοτιοανατολικής Ασίας το 1977 και το 1979, αντίστοιχα. Σημείωσε μάλιστα τα δύο νικητήρια γκολ στη νίκη με 2-0 της Ομάδας Επίλεκτων Μαλαισίας εναντίον της Άρσεναλ σε φιλικό παιχνίδι το 1975 που οδήγησε σε φήμες για ενδιαφέρον των αγγλικών κορυφαίων συλλόγων για αυτόν. Μετά το παιχνίδι, είχε προσφορά από τη Ρεάλ Μαδρίτης, αλλά την αρνήθηκε λόγω της αγάπης του προς τη χώρα του και την ιδιαίτερη πατρίδα του, το Σελανγκόρ.

Ο Μοχτάρ ήταν διάσημος για την ταχύτητά του και την ακρίβειά του και οι ιαχές για τον Supermokh από τα πλήθη ήταν συνηθισμένες, με πολλούς από τη νεότερη γενιά να τον λατρεύουν και με κάποιους να προσπαθούν να μιμηθούν τις κινήσεις του στο γήπεδο. Ο Μοχτάρ σημείωσε κάποτε ένα γκολ για τη Μαλαισία από το κέντρο του γηπέδου κερδίζοντας τον Τζο Κόριγκαν με ένα εκπληκτικό σουτ στην ισοπαλία με 1-1 με αντίπαλο την Αγγλία Β το 1978, ντριμπλάροντας τη μισή αντίπαλη ομάδα, που είχε προπονητή τον Μπόμπι Ρόμπσον.

Κατά τη διάρκεια της διεθνούς σταδιοδρομίας του, ο Μοχτάρ σημείωσε συνολικά 125 γκολ σε 167 εμφανίσεις για την Εθνική Μαλαισίας (συμπεριλαμβανομένων αγώνων που έπαιξε εναντίον συλλόγων, εθνικών ομάδων «Β» και ομάδων επιλογής). Εναντίον των εθνικών ομάδων «Α» άλλων εθνών, σημείωσε 89 γκολ σε 142 εμφανίσεις.

Προπονητική σταδιοδρομία 
Αφού ο Μοχτάρ άρχισε να αντιμετωπίζει προβλήματα τραυματισμών, έγινε τοπικός προπονητής για να βοηθήσει τη νεότερη γενιά να γίνουν καλύτεροι ποδοσφαιριστές. Ένας από τους εκπαιδευόμενους του ήταν ο νεαρός Ρσάν Τιράν, μελλοντικός Συνιδρυτής και Διευθύνων Σύμβουλος της Leaderonomics, ο οποίος μιλά τακτικά για τις εμπειρίες του παίζοντας υπό τον Μοχτάρ. Ο Μοχτάρ ζήτησε από τον πρώην συνεργάτη του στη Σελανγκόρ ΦΚ, Ρεντουάν Αμπντουλάχ, να γράψει ένα βιβλίο για τη ζωή και την καριέρα του. Ο Μοχτάρ ήταν επίσης προπονητής στη Σελανγκόρ ΦΚ κατά καιρούς. Μετά τη αποχώρηση του ως ποδοσφαιριστής, έγινε παίκτης-προπονητής για την Κουόν Γινγκ Μπανκ.

Ο Μοχτάρ αποσύρθηκε από την ενεργό δράση τον Μάιο του 1986 μετά την κατάκτηση του Κυπέλλου Μαλαισίας με τη Σελανγκόρ ΦΚ. Μετά την τελετή απονομής, ο Μοχτάρ πήγε στον πρόεδρο του συλλόγου και του έδωσε τη φανέλα με το νούμερο 10, λέγοντας στον πρόεδρο να αφήσει τον σύλλογο να του κρατήσει τη φανέλα. Επανήλθε στη δράση τον Ιανουάριο του 1987 για να παίξει μια ακόμη σεζόν για τη Σελανγκόρ ΦΚ.

Ζωή εκτός γηπέδων
Πριν γίνει επαγγελματίας ποδοσφαιριστής, ο Μοχτάρ έπαιξε άλλα αθλήματα, όπως αντιπτέριση, σεπάκ τακράου και χόκεϊ επί χόρτου. Ο Μοχτάρ εργαζόταν για την Κρατική Αναπτυξιακή Εταιρεία Σελανγκόρ (PKNS) το απόγευμα και έπαιζε ποδόσφαιρο το βράδυ. Κέρδισε λίγα κατά τη διάρκεια του χρόνου του με την PKNS. Αργότερα παράτησε την PKNS και εργάστηκε για την Κουόν Γινγκ Μπανκ για να αποκτήσει καλύτερες προοπτικές. Παντρεύτηκε στις 24 Φεβρουαρίου 1979 την Τενγκού Ζαρινά Τενγκού Ιμπραχίμ και έγινε πατέρας τριών παιδιών.

Ο Μοχτάρ άρχισε να έχει προβλήματα στο λαιμό και πήγε στο νοσοκομείο για να μάθει ποιο ήταν το πρόβλημα. Οι γιατροί διέγνωσαν ότι πάσχει από αμυοτροφική πλευρική σκλήρυνση (ΑΠΣ) με την ανακάλυψη να ανακοινώνεται μόνο σε αυτόν και τη σύζυγό του. Στη συνέχεια πήγε στο Λονδίνο με τη σύζυγό του σε μια προσπάθεια να θεραπευτεί. Μετά από τρία χρόνια μάχης με την ασθένεια και την επιδείνωση της κατάστασής του, απεβίωσε στο Ιατρικό Κέντρο Σουμπάνγκ Τζαγιά στις 11 Ιουλίου 1991. Το σώμα του ετάφη στο μουσουλμανικό νεκροταφείο Ταμάν Κεραμάτ Περμαΐ στο Ταμάν Κεραμάτ της Σελανγκόρ. Το ταξίδι της ζωής του και η πραγματική αιτία του θανάτου του αποκαλύφθηκαν μόνο για πρώτη φορά σε ένα ντοκιμαντέρ με τίτλο «The Untold Truth About Supermokh» στο National Geographic στις 30 Αυγούστου 2010, περίπου 19 χρόνια μετά το θάνατό του.

Τίτλοι και διακρίσεις

Με συλλόγους 

 Σελανγκόρ ΦΚ

 Πρωτάθλημα Μαλαισίας :

 Πρωταθλητής: 1984

 Κύπελλο Μαλαισίας (10):

 Νικητής: 1972, 1973, 1975, 1976, 1978, 1979, 1981, 1982, 1984, 1986

 Φιλανθρωπικό Κύπελλο (Κύπελλο Σουλτάν Χατζί Αχμάντ Σαχ) (2):

 Νικητής: 1985, 1987

Εθνική ομάδα 

 Τουρνουά Μερντέκα

 Νικητής: 1973, 1974, 1976, 1979

 Αγώνες Νοτιοανατολικής Ασίας

 Νικητές: 1977, 1979
 Φιναλίστ: 1981

 Ασιατικοί Αγώνες

 Χάλκινο μετάλλιο: 1974

Ατομικές 

 Εθνικό Βραβείο Αθλητή 1976
 Century Club της Ασιατικής Συνομοσπονδίας Ποδοσφαίρου 1999
 IFFHS Καλύτερος Μαλαισιανός Ποδοσφαιριστής του 20ού αιώνα  (1901-2000)
 World Soccer: Καλύτερος Ασιάτης Επιθετικός 1976

Ρεκόρ 

 Πρώτος σκόρερ όλων των εποχών της Σελανγκόρ ΦΚ: 177 γκολ

 Πρώτος σκόρερ όλων των εποχών της Εθνικής Μαλαισίας: 89 γκολ

 Πρώτος σκόρερ όλων των εποχών των εθνικών ομάδων της Νοτιοανατολικής Ασίας: 89 γκολ

 Πρώτος σκόρερ όλων των εποχών των εθνικών ομάδων της Ασίας του Ειρηνικού: 89 γκολ

Τάγματα 

 :
  Μέλος του Τάγματος του Υπερασπιστή του Βασιλείου (AMN) (1977)
  Παχάνγκ:
  Ιππότης Σύντροφος του Τάγματος του Στέμματος του Παχάνγκ (DIMP) - Dato' (2000)
  Σελανγκόρ:
  Ιππότης Σύντροφος του Τάγματος του Σουλτάνου Σαλαχουντίν Αμπντούλ Αζίζ Σαχ (DSSA) - Dato' (2016)

Φιλμογραφία

Κληρονομιά 
Πολλά μέρη και τιμητικές διακρίσεις έλαβαν το όνομά του, όπως:

 Η Κοινοτική Πλατεία Μοχτάρ Νταχαρί (Dataran Komuniti Mokhtar Dahari), μια κοινοτική αίθουσα που βρίσκεται στο Καμπούνγκ Παντάν, ονομάστηκε έτσι προς τιμήν του, καθώς ο Μοχτάρ έμενε εκεί παίζοντας περιστασιακά ποδόσφαιρο.
 Υπάρχει ένα γήπεδο σάλας που ονομάζεται Gelanggang Mokhtar Dahari (Γήπεδο Σάλας Μοχτάρ Νταχαρί) που βρίσκεται στο Συγκρότημα Σάλας Πουτρατζαγιά στην Πουτρατζαγιά.
 Υπάρχει μια εθνική ακαδημία ποδοσφαίρου που πήρε το όνομά του, η Εθνική Ακαδημία Ποδοσφαίρου Μοχτάρ Νταχαρί (Akademi Bola Sepak Negara Mokhtar Dahari) που βρίσκεται στο Γκαμπάνγκ, που ιδρύθηκε στις 10 Απριλίου 2014.
 Ο αυτοκινητόδρομος Σα Αλούμ Μπατού Αράνγκ που συνδέει το Σα Αλάμ και το Πουντσάκ Αλάμ μετονομάστηκε σε Αυτοκινητόδρομος Μοχτάρ Νταχαρί το 2014.
 Το 2014, η Google εόρτασε τα 61α γενέθλιά του. Υπάρχει επίσης μια θεατρική βιτρίνα της θρυλικής ποδοσφαιρικής του καριέρας στην Ιστανά Μπουνταγιά που ονομάζεται «Super Mokh», που τον υποδύεται ο Μαλαισιανός ηθοποιός Awie.

Δείτε επίσης 
 Κατάλογος κορυφαίων διεθνών σκόρερ ποδοσφαίρου ανδρών ανά χώρα
 Κατάλογος ποδοσφαιριστών με 50 ή περισσότερα διεθνή γκολ

Παραπομπές

Βιβλιογραφία 
 Mokhtar Dahari Wira Bolasepak Negara . Ζαμπίντι Ισμαήλ. (στα μαλαϊκά). Dewan Bahasa dan Pustaka (1999).ISBN 9-836-24959-1
 Mokhtar Dahari: Legenda Bola Sepak Μαλαισία . Zinnitulniza Abdul Kadir. (στα μαλαϊκά). Ινστιτούτο Μετάφρασης & Βιβλίων της Μαλαισίας (2013).ISBN 978-9-6743037-0-9

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
   
  
 Βιογραφία στο Selangor FC.com (μαλαϊκά)

 
Μαλαισιανοί ποδοσφαιριστές
Επιθετικοί ποδοσφαιριστές
Ποδοσφαιριστές Εθνικής Μαλαισίας
FIFA Century Club
Αθλητές στους Ασιατικούς Αγώνες 1974
Ποδοσφαιριστές Ασιατικού Κυπέλλου Εθνών 1976
Ποδοσφαιριστές Σελανγκόρ ΦΚ
Ποδοσφαιριστές Πρωταθλήματος Μαλαισίας
Μέλη του Τάγματος του Υπερασπιστή του Βασιλείου