Φάκελος της Κύπρου

Ως Φάκελος της Κύπρου έχει μείνει γνωστό το σύνολο των εγγράφων, επιστολών, καταθέσεων μαρτύρων (εξεταστική της Βουλής την περίοδο 1986-1988) οπτικοακουστικού υλικού και πάσης φύσεως στοιχείου που σχετίζεται με την ελληνοτουρική διπλωματία και της σχέσεις Αθηνών-Λευκωσίας, τον ρόλο των Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής, του ΝΑΤΟ και του ΗΒ κυρίως την περίοδο της δικτατορίας αλλά και νωρίτερα. Αποτελείται από 185 φακέλους που φυλάσσοται στα υπόγεια του Υπουργείου Εξωτερικών. Το 2006 η πρόεδρος της Βουλής, Άννα Μπενάκη , έλαβε αίτημα για να δώσει πρόσβαση σε μέρος του υλικού σε εκπροσώπους επιτροπής της Βουλής των Αντιπροσώπων, ωστόσο, δεν έδωσε ποτέ απάντηση.Με πρωτοβουλία του Γιαννάκη Ομήρου, προέδρου της Βουλής των Αντιπροσώπων σε συνεννόηση με την τότε ομόλογό του, Ζωή Κωνσταντοπούλου, αποφασίστηκε η συνέχιση των εργασιών επί Υπουργίας Παγκάλου, έπειτα από αίτηση υλικού από την Κυπριακή Δημοκρατία, και Παπανδρέου, που διεκόπησαν. Τον Ιανουάριο του 2016 υπεγράφη πρωτόκολλο συνεργασίας μεταξύ Ομήρου και Βούτση για την απόκτηση πρόσβασης στο υλικό του φακέλου. Τον Ιούλιο του 2017, ο πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων, Δημήτρης Συλλούρης, παρέλαβε τον Φάκελο της Κύπρου από τον Νίκο Βούτση. Τον Οκτώβριο του 2018, δημοσιεύθηκαν οι πρώτοι τέσσερεις τόμοι.

Ίδρυση επιτροπής 
Η δημιουργία της επιτροπής αποφασίστηκε μετά από ομόφωνη απόφαση της ολομέλειας της Βουλής των Ελλήνων στις 21 Δεκεμβρίου 1986. Το αντικείμενο της ήταν η έρευνα, συγκέντρωση και αξιολόγηση όλων των στοιχείων αναφορικά με «το εγκληματικό πραξικόπημα στην Ελλάδα και στην Κύπρο», καθώς και με την τουρκική εισβολή που ακολούθησε αλλά και με ό,τι η επιτροπή έκρινε ότι συνδεόταν άμεσα ή έμμεσα με τα γεγονότα αυτά. 

Η Επιτροπή αποτελούνταν από τριάντα μέλη συνολικά και το έργο της περατώθηκε στις 31 Οκτωβρίου 1988, ύστερα από πέντε παρατάσεις (εξάμηνης διάρκειας). Συνολικά πραγματοποίησε 154 συνεδριάσεις και κατέθεσαν σε αυτήν 86 μάρτυρες, οι οποίοι ήταν κατά κύριο λόγο αξιωματικοί, καθώς και πολιτικοί και διπλωμάτες που είχαν κάποια άμεση ή έμμεση εμπλοκή στα γεγονότα της Κύπρου.

Αρχικά μέλη της επιτροπής 

Από το Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα:
Καίτη Σύλβα - Ακρίτα
Παυσανίας Ζακολίκος
Κλεάνθης Ζερβός
Ιωάννης Κουτσογιάννης
Αλέξανδρος Λιαροκάπης
Χρήστος Μαρκόπουλος
Κωνσταντίνος Μπαντουβάς
Χρίστος Μπασαγιάννης
Μάρκος Νάτσινας
Δημήτριος Παγορόπουλος
Ιωάννης Παπαδονικολάκης
Εμμανουήλ Παπαστεφανάκης
Αναστάσιος Πεπονής
Γεώργιος Περάκης
Αντώνης Τρίτσης
Κωνσταντίνος Τσιγαρίδας

Από τη Νέα Δημοκρατία: 
Ιωάννης Βαρβιτσιώτης
Ιωάννης Βασιλειάδης
Μιλτιάδης Έβερτ
Σταύρος Δήμας
Ανδρέας Ζαΐμης
Στυλιανός Μπλέτσας
Αθανάσιος Ξαρχάς
Μιχάλης Παπακωνσταντίνου
Αναστάσιος Παπαληγούρας
Αριστοτέλης Παυλίδης
Άννα Συνοδινού

Από το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας:
Κωνσταντίνος Κάππος
Από τη Δημοκρατική Ανανέωση:
Κωνσταντίνος Γιατράκος
Από τους Ανεξάρτητους:
Διονύσης Λιβανός

Παραπομπές

Εξωτερικοί Σύνδεσμοι
Φάκελος Κύπρου - Βιβλιοθήκη της Βουλής

Πρόβλημα