Λεπτοκάρδια

Τα λεπτοκάρδια (λατινική και επιστημονική ονομασία Leptocardii) είναι ομοταξία ζώων της συνομοταξίας των χορδωτών. Είναι οι μοναδικοί σημερινοί εκπρόσωποι της υποσυνομοταξίας κεφαλοχορδωτά και με τη σειρά τους περιλαμβάνουν μόνο μία τάξη της οποίας τα μέλη ζουν και σήμερα: τα αμφιοξύμορφα ή βραγχιοστοματόμορφα (Amphioxiformes ή Branchiostomiformes), που είναι γνωστά με την απλούστερη ονομασία αμφίοξοι (Amphioxi, στον ενικό Amphioxus). Πρόκεται για όντα παρόμοια με πολύ μακρόστενα ψάρια, που ζουν κοντά σε βαθείς βυθούς ωκεανών. Σήμερα δεν αναγνωρίζονται γενικώς περισσότερα από 35 είδη τους. Εμφανίζουν μεγάλες ομοιότητες με τα ηλικίας 530 εκατομμυρίων ετών απολιθώματα του γένους πικαία. Ωστόσο, σύμφωνα με φυλογενετική ανάλυση, η ομάδα των λεπτοκαρδίων μάλλον αποσχίσθηκε περί την Κρητιδική περίοδο: πριν από 97,7 εκατομμύρια έτη τα είδη του Ειρηνικού Ωκεανού και πριν από 112 εκατομμύρια έτη τα είδη του Ατλαντικού. Το παλαιοβραγχιόστομα της Πέρμιας περιόδου ίσως είναι απολιθωμένο γένος λεπτοκάρδιου, ωστόσο εξαιτίας της καταστάσεως διατηρήσεως των απολιθωμάτων παραμένει αμφιβολία σχετικώς με τη φύση του. Οι ζωολόγοι δείχνουν ενδιαφέρον για τα λεπτοκάρδια επειδή παρέχουν εξελικτική διόραση στην προέλευση των σπονδυλωτών. Τα λεπτοκάρδια διαθέτουν πολλά όργανα και συστήματα οργάνων που σχετίζονται στενά με εκείνα των σημερινών ψαριών (ιχθύων), αλλά σε μια πιο πρωτόγονη μορφή. Επομένως παρέχουν παραδείγματα δυνητικών μεταβολών στη λειτουργία νέων τάσεων και χαρακτηριστικών. Π.χ. οι σχισμές των βραγχίων των λεπτοκάρδιων χρησιμεύουν μόνο για τη διατροφή και όχι για την αναπνοή. Το κυκλοφορικό σύστημα μεταφέρει θρεπτικές ουσίες σε όλο το σώμα, αλλά δεν υπάρχουν ερυθρά αιμοσφαίρια ή αιμοσφαιρίνη για τη μεταφορά οξυγόνου. Το γονιδίωμα των λεπτοκάρδιων περιέχει ενδείξεις σχετικώς με την αρχική εξέλιξη των σπονδυλωτών: συγκρίνοντας γονίδια λεπτοκάρδιων με τα αντίστοιχα γονίδια σπονδυλωτών μπορούν να ανακαλύπτονται μεταβολές στην έκφρασή τους, τη λειτουργία τους και τον αριθμό τους, που οδήγησαν στην εμφάνιση των σπονδυλωτών ζώων. Το γονιδίωμα λίγων ειδών του γένους βραγχιόστομα έχει αποκωδικοποιηθεί: των B. floridae, B. belcheri και B. lanceolatum.

Σε χώρες της Ασίας τα λεπτοκάρδια αλιεύονται εμπορικά, ως τροφή για τον άνθρωπο. Στην Ιαπωνία το είδος αμφίοξου B. belcheri έχει περιληφθεί στον κατάλογο των κινδυνευόντων υδρόβιων ζώων της Ιαπωνίας.

Ταξινομική

Ακολούθως παρατίθενται τα τριάντα τρία είδη λεπτοκάρδιων που αναγνωρίζονται σήμερα από το ITIS. Από άλλες πηγές αναγνωρίζονται περίπου τριάντα είδη. Πιθανώς μέσα σε αυτά κρύβονται πρόσθετα, ξεχωριστά είδη, που δεν έχουν ακόμα αναγνωρισθεί.

ΤΑΞΗ ΑΜΦΙΟΞΥΜΟΡΦΑ (AMPHIOXIFORMES)

 Οικογένεια Asymmetronidae (ασυμμετρονίδες)
 Γένος Asymmetron, Andrews 1893
 Asymmetron inferum, Nishikawa 2004
 Asymmetron lucayanum, Andrews 1893
 Οικογένεια Epigonichthyidae (επιγονιχθυΐδες), Peters 1876
 Γένος Epigonichthys, Peters 1876 (ή Amphipleurichthys, Whitley 1932, ή Bathyamphioxus)
 Epigonichthys australis (Raff 1912)
 Epigonichthys bassanus (Günther 1884)
 Epigonichthys cingalensis (Kirkaldy 1894, nomen dubium)
 Epigonichthys cultellus, Peters 1877
 Epigonichthys hectori (Benham 1901)
 Epigonichthys maldivensis (Foster Cooper 1903)
 Οικογένεια Branchiostomatidae (βραγχιοστοματίδες), Bonaparte 1841
 Γένος Branchiostoma, Costa 1834 (ή Amphioxus, Yarrell 1836, ή Limax ή Dolichorhynchus)
 Branchiostoma africae, Hubbs 1927
 Branchiostoma arabiae, Webb 1957
 Branchiostoma bazarutense, Gilchrist 1923
 Branchiostoma belcheri, Gray 1847
 Branchiostoma bennetti, Boschung & Gunter 1966
 Branchiostoma bermudae, Hubbs 1922
 Branchiostoma californiense, Andrews 1893
 Branchiostoma capense, Gilchrist 1902
 Branchiostoma caribaea, Sundevall 1853
 Branchiostoma clonasea
 Branchiostoma elongata, Sundevall 1852
 Branchiostoma floridae, Hubbs 1922
 Branchiostoma gambiense, Webb 1958
 Branchiostoma indica, Willey 1901
 Branchiostoma japonica, Willey 1896
 Branchiostoma lanceolatum, Pallas 1774
 Branchiostoma leonense, Webb 1956
 Branchiostoma longirostra, Boschung 1983
 Branchiostoma malayana, Webb 1956
 Branchiostoma moretonense, Kelly 1966 (nomen dubium)
 Branchiostoma nigeriense, Webb 1955
 Branchiostoma platae, Hubbs 1922
 Branchiostoma senegalense, Webb 1955
 Branchiostoma tattersalli, Hubbs 1922
 Branchiostoma virginiae, Hubbs 1922

Παραπομπές

Βιβλιογραφία

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 
 
 
 Η εμβρυϊκή ανάπτυξη ενός αμφιόξου σε κλιπ του YouTube
 
 Το γονιδίωμα του Branchiostoma floridae

Λεπτοκαρδια