Οργανισμός Τουρκογενών Κρατών

Ο Οργανισμός Τουρκογενών Κρατών (Türk Devletleri Teşkilatı), που παλαιότερα ονομαζόταν Τουρκογενές Συμβούλιο ή Συμβούλιο Συνεργασίας Τουρκόφωνων Κρατών (Türk Dili Konuşan Ülkeler Zirvesi), είναι  διακυβερνητικός οργανισμός του οποίου ο πρωταρχικός στόχος είναι η προώθηση της συνολικής συνεργασίας μεταξύ των τουρκόφωνων κρατών: Αζερμπαϊτζάν, Καζακστάν, Κιργιστάν, Τουρκία και Ουζμπεκιστάν.

Προτάθηκε για πρώτη φορά από τον Πρόεδρο του Καζακστάν Νουρσουλτάν Ναζαρμπάγεφ το 2006, και ιδρύθηκε στις 3 Οκτωβρίου 2009, στο Ναχιτσεβάν.

Η Γενική Γραμματεία του οργανισμού βρίσκεται στην Κωνσταντινούπολη. Το Τουρκμενιστάν είναι επί του παρόντος κράτος παρατηρητής. Ωστόσο, λόγω της τουρκογενούς δομής του, είναι πιθανό μελλοντικό πλήρες μέλος του συμβουλίου. Το Τουρκμενιστάν έλαβε καθεστώς παρατηρητή στην 8η σύνοδο κορυφής στην Κωνσταντινούπολη. 

Κατά την 8η σύνοδο κορυφής στην Κωνσταντινούπολη το 2021, το συμβούλιο αναβαθμίστηκε σε οργανισμό, και επακολούθησε και η αλλαγή του τίτλου του.

Ιστορία 
Ο οργανισμός ιδρύθηκε στις 3 Οκτωβρίου 2009, με τη Συμφωνία του Ναχιτσεβάν που υπογράφηκε μεταξύ του Αζερμπαϊτζάν, του Καζακστάν, της Κιργιζίας και της Τουρκίας. Σύμφωνα με τον Χαλίλ Ακιντζί, τον ιδρυτή Γενικό Γραμματέα της οργάνωσης, το «Τουρκικό Συμβούλιο έχει γίνει η πρώτη εθελοντική συμμαχία τουρκικών κρατών στην ιστορία». 

Το 2012 υιοθετήθηκε η σημαία του Τουρκικού Συμβουλίου.

Στις 30 Απριλίου 2018, ανακοινώθηκε ότι το Ουζμπεκιστάν θα συμμετάσχει στο Συμβούλιο Συνεργασίας των Τουρκόφωνων Κρατών  και θα συμμετάσχει στην επικείμενη σύνοδο κορυφής του οργανισμού στο Μπισκέκ .  Υπέβαλε επίσημα αίτηση για ένταξη στις 12 Σεπτεμβρίου 2019. 

Από τα τέλη του 2018, η Ουγγαρία είναι κράτος παρατηρητής και μπορεί να ζητήσει πλήρη ένταξη. 

Τον Νοέμβριο του 2021, ο οργανισμός μετονομάστηκε σε Οργανισμό Τουρκικών Κρατών.

Αποστολή και στόχοι 
Το προοίμιο της συμφωνίας του Ναχιτσεβάν επιβεβαιώνει τη βούληση των κρατών μελών να τηρήσουν τους σκοπούς και τις αρχές που κατοχυρώνονται στον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και ορίζει τον κύριο στόχο του Οργανισμού Τουρκικών Κρατών ως την περαιτέρω εμβάθυνση της συνολικής συνεργασίας μεταξύ των τουρκόφωνων κρατών, καθώς και να συνεισφέρουν από κοινού στην ειρήνη και τη σταθερότητα στην περιοχή και στον κόσμο. Τα κράτη μέλη έχουν επιβεβαιώσει τη δέσμευσή τους στις δημοκρατικές αξίες, τα ανθρώπινα δικαιώματα, το κράτος δικαίου και τις αρχές της χρηστής διακυβέρνησης.

Η Συμφωνία του Ναχιτσεβάν καθορίζει τους κύριους σκοπούς και τα καθήκοντα του Οργανισμού ως εξής:

 Ενίσχυση της αμοιβαίας εμπιστοσύνης και φιλίας μεταξύ των μελών του.
 Ανάπτυξη κοινών θέσεων σε θέματα εξωτερικής πολιτικής.
 Συντονισμός ενεργειών για την καταπολέμηση της διεθνούς τρομοκρατίας, του αυτονομισμού, του εξτρεμισμού και των διασυνοριακών εγκλημάτων.
 Προώθηση αποτελεσματικής περιφερειακής και διμερούς συνεργασίας σε όλους τους τομείς κοινού ενδιαφέροντος.
 Δημιουργία ευνοϊκών συνθηκών για το εμπόριο και τις επενδύσεις.
 Με στόχο τη συνολική και ισορροπημένη οικονομική ανάπτυξη, την κοινωνική και πολιτιστική ανάπτυξη.
 Διεύρυνση της αλληλεπίδρασης στους τομείς της επιστήμης, της τεχνολογίας, της εκπαίδευσης, της υγείας, του πολιτισμού, του αθλητισμού και του τουρισμού.
 Ενθάρρυνση της αλληλεπίδρασης των μέσων μαζικής ενημέρωσης και άλλων μέσων επικοινωνίας.
 Προώθηση της ανταλλαγής σχετικών νομικών πληροφοριών και ενίσχυση της νομικής συνεργασίας.

Δομή και λειτουργία 
Τα κύρια όργανα του Οργανισμού Τουρκικών Κρατών περιλαμβάνουν τα παρακάτω:

 Συμβούλιο Αρχηγών Κρατών
 Συμβούλιο Υπουργών Εξωτερικών
 Επιτροπή Ανώτατων Αξιωματούχων
 Συμβούλιο Δημογερόντων (ακσακάλ)
 Γραμματεία

Το κύριο όργανο λήψης αποφάσεων και διοίκησης του Οργανισμού Τουρκικών Κρατών είναι το Συμβούλιο Αρχηγών Κρατών, του οποίου προεδρεύει ο Πρόεδρος του οποίου η χώρα ασκεί την προεδρία. Η προεδρία εναλλάσσεται σε ετήσια βάση. Όλες οι δραστηριότητες του Οργανισμού Τουρκικών Κρατών συντονίζονται και παρακολουθούνται από τη Γραμματεία του, η οποία βρίσκεται στην Κωνσταντινούπολη σύμφωνα με τη Συμφωνία του Ναχιτσεβάν. Οι πρόεδροι συναντώνται μία φορά το χρόνο σε μια τουρκική πόλη που είχε καθοριστεί προηγουμένως. Ανώτεροι αξιωματούχοι, Ακσακάλ, καθώς και άλλοι Υπουργοί και κυβερνητικοί αξιωματούχοι, συναντώνται όλοι σε τακτική βάση.

Παραπομπές 

Διεθνείς οργανισμοί