Καστέλο Ουρσίνο

Το Καστέλο Ουρσίνο (ιταλ.: Castello Ursino, που στα Σικελικά σημαίνει Κάστρο της Αρκούδας), γνωστό και ως Σουηβικό Καστέλο της Κατάνια (Castello Svevo di Catania) , είναι ένα κάστρο στην Κατάνια, Σικελία, νότια Ιταλία. Κτίστηκε τον 13ο αι. ως βασιλικό κάστρο του βασιλείου της Σικελίας, και είναι κυρίως γνωστό για τον ρόλο του στον Σικελικό Εσπερινό, όταν έγινε η έδρα του Σικελικού Κοινοβουλίου. Το κάστρο είναι σε καλή κατάσταση σήμερα και είναι ανοιχτό στο κοινό ως μουσείο.

Ιστορία

Κατασκευή 
Το Καστέλο Ουρσίνo κτίστηκε μεταξύ 1239 και 1250, ως ένα από τα βασιλικά κάστρα του Φρειδερίκου Β', βασιλιά της Γερμανίας και της Σικελίας, κλείνοντας ένα κεφάλαιο για την ταραγμένη εποχή στη Σικελία, που ακολούθησε το τέλος τού προκατόχου του Γουλιέλμου Β' .  Οι τοπικοί άρχοντες είχαν προσπαθήσει να διεκδικήσουν την ανεξαρτησία και το 1220 ο Φρειδερίκος Β' είχε διατάξει την καταστροφή όλων των μη βασιλικών κάστρων στη Σικελία.  Το Καστέλο Ουρσίνo κτίστηκε για να τονίσει τη βασιλική ισχύ, καθώς και για την άμυνα της πρωτεύουσας  και θεωρήθηκε απόρθητο εκείνη την εποχή.

Σικελικός Εσπερινός 
Το 1295, κατά τη διάρκεια του Σικελικού Εσπερινού, η Συνέλευση, που κήρυξε τον έκπτωτο Ιάκωβο Β' της Αραγονίας από βασιλιά της Σικελίας, αντικαθιστώντας τον με τον Φρειδερίκο Γ', πραγματοποιήθηκε εδώ. Το επόμενο έτος καταλήφθηκε από τον Ροβέρτο του Ανζού, αλλά αργότερα βρέθηκε ξανά στα χέρια της Αραγονίας.

Βασιλική έδρα 
Στο κάστρο διέμενε ο βασιλιάς Φρειδερίκος Γ', καθώς και οι διάδοχοί του Πέτρος Β', Λουδοβίκος, Φρειδερίκος Γ' και Μαρία. Εδώ η τελευταία απήχθη από τον Γουλιέλμο-Ραϋμόνδο Γ΄ Μονκάδα, για να αποφύγει τον γάμο της με τον Τζιάν-Γκαλεάτσο Βισκόντι (1392). Ο βασιλιάς Μαρτίνος Α' είχε επίσης την αυλή του στο κάστρο.

Πτώση 
Μετά την απομάκρυνση της πρωτεύουσας από την Κατάνια και την εμφάνιση όπλων με πυρίτιδα, το κάστρο έχασε τον στρατιωτικό του ρόλο και χρησιμοποιήθηκε ως φυλακή. Είναι ένα από τα λίγα κτίρια στην Κατάνια, που έχουν επιβιώσει από τον σεισμό του 1693.

Όταν κτίστηκε για πρώτη φορά το κάστρο, βρισκόταν σε έναν βράχο με θέα στη θάλασσα, ωστόσο ως αποτέλεσμα ηφαιστειακών εκρήξεων και σεισμών, βρίσκεται τώρα ένα χιλιόμετρο στην ενδοχώρα. Η πρώην τάφρος επίσης τον 17ο αι. ήταν γεμάτη με λάβα από έκρηξη της Αίτνας. Η σημερινή του τοποθεσία, που περιβάλλεται από δρόμους και καταστήματα σε μια τυπική πλατεία της Κατάνια, μπορεί να εντυπωσιάσει ορισμένους επισκέπτες ως ασυνήθιστη.

Σημερινή εποχή 
Το κάστρο αποκτήθηκε από την πόλη της Κατάνια το 1932 και ανακαινίστηκε. Το Μουσείο της Πόλης (Museo Civico) άνοιξε στο ανακαινισμένο κάστρο στις 20 Οκτωβρίου 1934. Σήμερα, το μουσείο φιλοξενεί αντικείμενα και έργα τέχνης από το κάστρο, καθώς και από την ευρύτερη γεωγραφική περιοχή. Αυτά τα αντικείμενα χρονολογούνται από την κλασική εποχή και μετά, αντιπροσωπεύοντας τις διαφορετικές επιρροές σε όλη την ιστορία της Σικελίας.  Συχνά, το κάστρο φιλοξενεί επίσης προσωρινές εκθέσεις ή καλλιτεχνικές εκδηλώσεις (θεατρικές αναπαραστάσεις και συναυλίες). Είναι επίσης δυνατό να χρησιμοποιηθεί ο ιστορικός χώρος για τον εορτασμό ενός συλλόγου πολιτών.

Περαιτέρω εργασίες αποκατάστασης πραγματοποιήθηκαν τον Νοέμβριο του 2009.

Διάταξη 
Το κάστρο έχει μια ορθογώνια κάτοψη, με έναν μεγάλο κυκλικό πύργο σε κάθε γωνία και μια υπαίθρια εσωτερική αυλή.

Διάταξη μουσείου

Ισόγειο

Αίθουσα των Όπλων (Salone d'Armi) 
Εδώ στεγάζεται το εκδοτήριο εισιτηρίων του μουσείου, καθώς και εβραϊκές επιγραφές και επιγραφές από το μεσαιωνικό σπίτι της Γερουσίας, όπου ελήφθη η απόφαση να εκδιωχθεί ο εβραϊκός πληθυσμός της πόλης το 1492, συμπεριλαμβανομένου ενός αντιγράφου της επιγραφής της Τζούλια Φιορεντίνα από το Λούβρο. Στεγάζει επίσης ένα μεσαιωνικό λίθο-κλειδί, ένα κανόνι του 16ου αι., τμήματα αρχαίου ρωμαϊκού μωσαϊκού που δείχνει τους μήνες, μια επιγραφή του 16ου αι. που αναφέρει έναν καστελάνο από το Τολέδο και ένα άγαλμα του Iγκνάτσιο Πατερνό Καστέλο, πρίγκιπα του Μπίσκαρι, από τον Aντόνιο Κάλι, που εκτίθεται με αντίγραφο του βιβλίου του Ταξίδι στις Αρχαιότητες της Σικελίας (Viaggio per le Antichità della Sicilia).

Το δωμάτιο, ωστόσο, πήρε το όνομά του από τη μεγάλη συλλογή όπλων του.

Αίθουσα της Βόρειας Σύνδεσης (Sala di raccordo Nord) 
Αυτό το δωμάτιο και εκείνα που το ακολουθούν, παρουσιάζουν ευρήματα από το ρωμαϊκό θέατρο της πόλης, συμπεριλαμβανομένου ενός τεράστιου ακέφαλου αγάλματος, ενός κορμού του Ερμή και μιας πλίνθου, που βρήκε ο Μπίσκαρι το 1770 και δείχνει ένα τρόπαιο, που στεφανώνεται από δύο Νίκες και δύο βάρβαρους κρατούμενους στα πλάγια.

Πύργος του Λαβάρου (Torre delle Bandiere) 
Αυτό φιλοξενεί θραύσματα ρωμαϊκού μωσαϊκού, άγαλμα του Ηρακλή και ένα γύψινο αντίγραφο της σαρκοφάγου της Κωνσταντίας της Αραγωνίας.

Σταύλος (Salone delle scuderie) 

Τα κύρια έργα που εκτίθενται εδώ περιλαμβάνουν:
 ένα μωσαϊκό από αγγελάκια (putti) από τις Αχιλλιανές Θέρμες (Terme Achilliane), που τους δείχνει να σας προσκαλούν να απολαύσετε τη διαμονή σας στα λουτρά (Χρησιμοποίησέ το με ευτυχία, "Utere Feliciter")
 θραύσμα ζωφόρου που δείχνει τον Απόλλωνα και την Άρτεμη κατά τη γιγαντομαχία, 3ος αι. μ.Χ.
 ανδρικός κορμός, αφιερωμένος στον Δία, που βρέθηκε κοντά στο μοναστήρι του Σαντ' Αγκοστίνο από τον πρίγκιπα Μπίσκαρι το 1737.
 άγαλμα του Ηρακλή με τη λεοντή, μόλις σκότωσε το λιοντάρι της Νεμέας.
 άγαλμα του Ηρακλή που αναπαύεται, τύπου Ηρακλή Λυσίππου (Φαρνέζε), κρατώντας ένα από τα μήλα των Εσπερίδων.
 πλίνθος με δελφίνια.

Αίθουσα (Σάλα) 
Εδώ φιλοξενούνται εκθέσεις από πήλινα αγάλματα με θέματα όπως η Αφροδίτη, ένα μικρό σκυλί σε αντιπαράθεση με ένα κόκορα, μια νύμφη σε ένα βράχο και ένα προϊστορικό κεφάλι. Ιδιαίτερα αξιοσημείωτο είναι ένα κολοσσιαίο κριάρι, ενώ το πιο σημαντικό έργο στο δωμάτιο είναι ένα θραύσμα ιππέα, πιθανότατα από μια ιστορική στήλη, που βρέθηκε κοντά στην πύλη Κάρλο Ε΄.

Πύργος του Άλατος (Torre del Sale) 
Ονομάστηκε από την προηγούμενη χρήση του ως αποθήκη αλατιού, τώρα φιλοξενεί ένα μωσαϊκό, το οποίο δείχνει ένα κεφάλι, που θεωρείται αλληγορία για την Αφρική, και μια προτομή μιας Αιγύπτιας γυναίκας.

Αίθουσα του Αγ. Γεωργίου / Παρεκκλησίου (Sala di San Giorgio / Sala della Cappella) 
Εδώ παρουσιάζονται περίπου 2000 χάλκινα ειδώλια, από τα οποία τα 1600 είναι από τη συλλογή Μπενεντετίνι και τα υπόλοιπα από τη συλλογή Μπίσκαρι. Χρονολογούνται στην Αρχαϊκή, Σικελιωτική, Ελληνική, Ετρουσκική-Ρωμαϊκή και Ελληνιστική εποχή. Στεγάζει επίσης ένα μαρμάρινο ανάγλυφο της Δήμητρας και της Κόρης του 420 π.Χ., που βρέθηκε στο λόφο Mοντεβέρτζινε το 1930 και πολλά ελληνικά αγγεία, όπως ο ερυθρόμορφος κρατήρας με τον Περσέα και τη Μέδουσα από ανασκαφές στην Καμαρίνα.

Άλλα δωμάτια 
Αυτές οι οικιακές επιγραφές και αγάλματα μαζί σχηματίζουν τη μόνιμη έκθεση "Φωνές της Πέτρας" (Voci di Pietra):

Πρώτος όροφος

Αίθουσα (Sala) 
Αυτή στεγάζει:
 δύο επιτύμβια ανάγλυφα (ένα για έναν αποδέκτη του 16ου αι. του Τάγματος του Χρυσόμαλλου Δέρατος και το άλλο μιας κοιμισμένης φιγούρας)
 Βυζαντινές εικόνες
 μια πλάκα σμάλτου Λιμόζ της σταύρωσης
 ένα «σμάλτο» της Παναγίας στη Δόξα
 Πορτρέτο ενός κυρίου από τον Ελ Γκρέκο (που αποκαταστάθηκε πρόσφατα με πόρους από την OperaTua)
 ένας πίνακας του 15ου αι. της Mαντόνα με την Αγ. Λουκία και τον Άγ. Ιωάννη.
 μέρη ενός πολύπτυχου του Aντονέλο ντε Σαλίμπα από την εκκλησία Σάντα Μαρία ντι Τζεσού: Mαντόνα και Παιδί, Άγιος Αντώνιος, Άγιος Φραγκίσκος της Ασίζης, Ανάσταση
 Άγιος Ονούφριος του Μπερνατζάνο.
 Σετ σκακιού του 17ου αι. από τους Μπενεντετίνι
 Μυστικός Δείπνος του Λουίς ντε Μοράλες.

Αυτό φιλοξενεί κυρίως έργα του 17ου και του 18ου αι, συμπεριλαμβανομένων αριστουργημάτων του Mατίας Στόμερ από τη συλλογή που δώρισε στην πόλη ο Τζιοβάνι-Μπατίστα Φινοκιάρo το 1826, όπως ο Θάνατος του Κάτωνα, η Σταύρωση του Αγίου Πέτρου, η αυτοκτονία του Σενέκα και ο Χριστός εμπαίζεται. Παρουσιάζει επίσης έργα του Πιέτρο Νοβέλι, όπως ο Άγιος Χριστόφορος, ο Άγιος Ιωάννης ο Βαπτιστής, η Mαντόνα και Παιδί με τον Άγ. Λουδοβίκο της Γαλλίας και ο Καλός Σαμαρείτης. Αξιοσημείωτα είναι επίσης:
 το μοναδικό σωζόμενο αντίγραφο της Γέννησης με τον Άγιο Φραγκίσκο και τον Άγιο Λαυρέντιο, του Καραβάτζιο, του οποίου το πρωτότυπο έργο κλάπηκε από τη Μαφία και δεν βρέθηκε ποτέ: το αντίγραφο δημιουργήθηκε το 1627 από τον δον Γκασπάρε Οριόλες ντα Πάολο Γκεράτσι.
 Ο Χριστός στη Στήλη του Mάριο Μινίτι
 Μετάνοια Μαρία Μαγδαληνή, σχολή του Τζιοβάνι Λανφράνκο
 Ο Άγιος Λουκάς Ζωγραφίζει την Παναγία του Ματία Πρέτι
 Η Αγία Αικατερίνη σε Έκσταση, που προηγουμένως είχε αποδοθεί στον Τζιούλιο-Τσέζαρε Προκακίνι και αργότερα στον Πιέρ-Φραντσέσκο Ματσουκέλι.
 Προφήτης, Άγιος Φραγκίσκος με σταυρό, και Θρήνος για τον νεκρό Χριστό από τον Χοσέ ντε Ριμπέιρα και τη σχολή του
 Mαρία Μαγδαληνή του Aντρέα Βακάρο
 Τρεις Βασιλείς του Σιμόν ντε Βόμπρεκ
 Ο Άγιος Ιανουάριος, αποδίδεται στον Φραντσέσκο Σολιμένα

Αίθουσα (Sala) 
Αυτό το δωμάτιο φιλοξενεί έργα του 18ου αι.:
 Στέψη της Αγίας Αγκάθας, Θάνατος του Αγίου Ιωσήφ και του Αγίου Φραντσέσκο Καραkιόλο, σκίτσα με λάδι του Mαρτσέλο Λεοπάρντι
 Μαρτύριο Αγίας Αγάθης, ελαιογραφία του Mαριάνο Ρόσι.
 Νεκρή φύση με φρούτα και ένα τοπίο και Νεκρή φύση με φρούτα και αναβρυτήριο του Aνιέλο Ασκιόνε.
 Τοπίο με ερείπια, ανώνυμου δυτικο-ϊταλού ζωγράφου, ένας από τους πέντε πίνακες της Βίλα Σκαμπριόζα. ένα ζευγάρι έργων με Ναυμαχία
 Γυναίκα που πωλεί ψάρια του Τζουζέπε Μπονίνο (1760)
 Γονατιστή Αφροδίτη, άγαλμα κεντρικο-Ιταλού καλλιτέχνη σε κλασικό στυλ
 Mαρία Μαγδαληνή, που αποδίδεται στον Γκουλιέλμο Μπόρεμανς
 Αγία Αγάθη εμπρός από τον Κιντιανό, κέρινο γλυπτό
 Αγία Αγάθη στεφανωμένη στη φυλακή, κέρινο γλυπτό
 γλυπτό πόρτας στο στυλ της οικογένειας Γκαγκίνι
 Πορτρέτο του προέδρου Πλάσιντο Σκαμάκα, που απεικονίζεται να κρατά ένα αρχαίο ελληνικό αγγείο
 Γέννηση της Αφροδίτης, μικρός πίνακας του Mικέλε Ρόκα
 Γέννηση του Άδωνι, μικρός πίνακας του Mικέλε Ρόκα

Αίθουσα Μικέλε Ραπιζάρντι (Sala Michele Rapisardi) 
Όπως υποδηλώνει το όνομά του, αυτό το δωμάτιο παρουσιάζει κυρίως πίνακες του Mικέλε Ραπιζάρντι, συμπεριλαμβανομένου του Οι Σικελικοί Εσπερινοί, Κεφάλι της Ογήλια Πάτσα, μια αυτοπροσωπογραφία και μια μελέτη για τους Εσπερινούς. Φιλοξενεί επίσης έργα των Nατάλε Ατανάσιo (τα Δάκρυα [Sunt Lacrima Rerum], πιο γνωστό ως "ο Τρελός"; Γυναίκες στους Αγρούς, Τάσο και Καρδινάλιος των Έστε) και του Μπερνάρντο Καλεντάνο (Ο Προβεντσάν Σαλβάνι (στρατηγός των Γιβελίνων) στην πιάτσα ντελ Κάμπο).

Δεύτερος όροφος

Αίθουσα (Sala) 

Αυτό φιλοξενεί αρκετά πορτρέτα του 19ου αι. από τους Ραπιζάρντα, Tζιουζέπε Ραπιζάρντι, Τζιουζέπε Σκιούτι, Νατάλε Ατανάσιο, Καλτσεντόνιο Ρέινα, Φραντσέσκο Λογιακόνο, Πασκουάλε Λιότα, Ντομένικο Μορέλι, Αλεσάντρο Αμπάτε, Aντονίνο Γκαντόλφο και Τζιουζέπε Γκαντόλφο, μαζί με έναν αριθμό απί κινεζικά βάζα του 18ου αι., βιολιά παραγωγής του Αντρέα Αμάτι, κεραμεικά Καλτατζιρόνε, χάλκινα αγαλματίδια της Αφροδίτης και του Ηφαίστου (Vulcanus) του 17ου αι., και ένα χάλκινο αγαλματίδιο του Περσέα του 18ου αι.

Ανοικτός χώρος 
Αυτή η μεγάλη αίθουσα φιλοξενεί προσωρινές εκθέσεις, καθώς και γλυπτά, ανάγλυφα, επιγραφές από την Τσερτόζα ντι Νουοβαλούτσε και μια τεφροδόχο από τη σχολή Γκαγκινιάν. Ένα δωμάτιο δίπλα φιλοξενεί μέρος της νομισματικής συλλογής και ολόκληρο το Φόντο Σεμπαστιάνο Ιτάρ, συμπεριλαμβανομένων χαρακτικών του Iτάρ, που δείχνουν μελέτες μνημείων και έργων τέχνης στην Κατάνια.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 

Κάστρα στη Σικελία