Βάντα Κραχέλσκα-Φιλιπόβιτς

Η Βάντα Κραχέλσκα-Φιλιπόβιτς (πολωνικά: Wanda Krahelska-Filipowicz) (15 Δεκεμβρίου 1886 – 1968), με κωδική ονομασία «Αλίνκα» (Alinka) ή «Αλίτσια» (Alicja), ήταν ηγετική φυσιογνωμία στο υπόγειο κίνημα αντίστασης της Βαρσοβίας κατά τη διάρκεια όλων των χρόνων της γερμανικής κατοχής στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο στην Πολωνία και συνιδρυτής της Ζεγκότα (Συμβούλιο για τη βοήθεια των Εβραίων). Ως καλά συνδεδεμένη σύζυγος ενός πρώην πρεσβευτή στην Ουάσιγκτον, χρησιμοποίησε τις επαφές της τόσο με τη στρατιωτική όσο και με την πολιτική ηγεσία του Πολωνικού Υπόγειου Κράτους για να επηρεάσει ουσιαστικά την πολιτική του υπόγειου για βοήθεια στον εβραϊκό πληθυσμό της Πολωνίας κατά τη διάρκεια του πολέμου.

Νωρίς, η Κραχέλσκα-Φιλιπόβιτς χρησιμοποίησε την επιρροή της για να πείσει την εξόριστη κυβέρνηση, συμπεριλαμβανομένων των μελών της Ντελεγκατούρα και του στρατιωτικού της ομολόγου, του Πολωνικού Εσωτερικού Στρατού, για τη σημασία της σύστασης μιας κεντρικής οργάνωσης για να βοηθήσει τους Εβραίους της Πολωνίας και να στηρίξει την πολιτική με σημαντική χρηματοδότηση.

Επίσης, η Κραχέλσκα-Φιλιπόβιτς προσωπικά προστάτευσε Εβραίους στο σπίτι της νωρίς κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής, ανεξάρτητα από την τιμωρία που ανακοίνωναν οι Γερμανοί ναζί κατακτητές της Πολωνίας για οποιονδήποτε Πολωνό το έκανε αυτό, που ήταν ο θάνατος. Ανάμεσα στους πρόσφυγες ήταν και η χήρα του Εβραίου ιστορικού Σίμον Ασκενάζι.

Καθολική σοσιαλίστρια ακτιβίστρια και πιστή Δημοκρατική, ήταν συντάκτρια του πολωνικού περιοδικού τέχνης «Arkady».

Στην προ του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου διαμελισμένη Πολωνία, στις 18 Αυγούστου 1906, σε ηλικία 20 ετών, συμμετείχε σε απόπειρα δολοφονίας του Ρώσου γενικού κυβερνήτη της Βαρσοβίας, Γκεόργκι Σκαλόν. Πέταξε τρεις «βόμβες δυναμίτη» στο λεωφορείο του κυβερνήτη, όπου οι δύο εξερράγησαν και τραυμάτισαν ελαφρά τρία άτομα από τη συνοδεία του κυβερνήτη. Στη συνέχεια, κατέφυγε στην Κρακοβία στο αυστριακό τμήμα της Πολωνίας, συνήψε φανταστικό γάμο με τον ζωγράφο Άνταμ Ντομπροντζίτσκι και έγινε πολίτης της Αυστροουγγαρίας. Η Αυστρία αρνήθηκε να την εκδώσει στη Ρωσία και αντ΄ αυτού κανόνισε μια δίκη στο Βαντοβίτσε, που ξεκίνησε στις 16 Φεβρουαρίου 1908. Η Βάντα Ντομπροντζίτσκα είχε ομολογήσει αλλά αθωώθηκε.

Δείτε επίσης 
 Ολοκαύτωμα στην Πολωνία
 Ζόφια Κόσακ-Στσούτσκα

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Η Κραχέλσκα-Φιλιπόβιτς στην Εξέγερση της Βαρσοβίας 1944 
 Η Κραχέλσκα-Φιλιπόβιτς στο Axis History Forum

Πολωνοί αντιστασιακοί στο Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο
Μέλη της Ζεγκότα
Πολωνοί Αυστροούγγροι
Πολωνές πολιτικοί
Πολωνοί δολοφόνοι
Πολωνές στρατιώτες
Γυναίκες στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο
Πολιτικοί του Πολωνικού Σοσιαλιστικού Κόμματος
Πολωνοί Δίκαιοι των Εθνών
Αποδέκτες του Σταυρού της Ανεξαρτησίας (Πολωνία)
Αποδέκτες του Σταυρού της Ανεξαρτησίας με Ξίφη
Ιππότες του Τάγματος της Αναγέννησης της Πολωνίας