Παρατηρητήριο της Βαρσοβίας

Το Παρατηρητήριο της Βαρσοβίας () είναι παρατηρητήριο (ημικυκλικό οχυρό φυλάκιο) στη Βαρσοβία της Πολωνίας και ένα από τα λίγα εναπομείναντα λείψανα του πολύπλοκου δικτύου ιστορικών οχυρώσεων που κάποτε περικύκλωνε τη Βαρσοβία. Βρίσκεται μεταξύ της Παλιάς και της Νέας Πόλης και αποτελεί σημαντικό τουριστικό αξιοθέατο.

Ιστορία 
Το παρατηρητήριο ανεγέρθηκε το 1540 στη θέση μιας παλαιότερης πύλης για την προστασία της οδού Νοβομιέσκα. Σχεδιάστηκε από τον Ιωάννη Βαπτιστή τον Ενετό, έναν Ιταλό αρχιτέκτονα της Αναγέννησης που έζησε και εργάστηκε στην περιοχή της Μασοβίας τον 16ο αιώνα και συνέβαλε στον επανασχεδιασμό των αμυντικών τειχών της πόλης του 14ου αιώνα, τα οποία μέχρι εκείνη την εποχή είχαν καταστραφεί. Το παρατηρητήριο είχε τη μορφή ενός ημικυκλικού προμαχώνα τριών επιπέδων επανδρωμένο από τυφεκιοφόρους. Είχε πλάτος 14 μέτρα και ύψος 15 μέτρα από τον πυθμένα της τάφρου, που περιέβαλλε τα τείχη της πόλης, και εκτεινόταν 30 μέτρα από τα εξωτερικά τείχη.

Σχεδόν αμέσως μετά την κατασκευή του, το παρατηρητήριο με 4 πύργους έγινε αναχρονιστικό, καθώς που δεν εξυπηρετούσε ουσιαστικά κανένα πρακτικό σκοπό. Αυτό ήταν σε μεγάλο βαθμό αποτέλεσμα της ταχείας προόδου στην ισχύ του πυροβολικού. Χρησιμοποιήθηκε για την άμυνα της πόλης μόνο μία φορά, κατά τη διάρκεια της σουηδικής εισβολής στην Πολωνία, στις 30 Ιουνίου 1656, όταν έπρεπε να ανακαταληφθεί από τον Πολωνικό Στρατό του Πολωνού Βασιλιά Ιωάννης Β΄ Καζίμιρ, από τους Σουηδούς.

Τον 18ο αιώνα, το παρατηρητήριο διαλύθηκε μερικώς καθώς η αμυντική του αξία ήταν αμελητέα και η πόλη ωφελήθηκε περισσότερο από μια μεγαλύτερη πύλη που διευκόλυνε τη μετακίνηση ανθρώπων και αγαθών μέσα και έξω από την πόλη. Τον 19ο αιώνα τα απομεινάρια του ενσωματώθηκαν σε νεόδμητες πολυκατοικίες (kamienica). Κατά τη διάρκεια του Μεσοπολέμου, το 1937–1938, ο Γιαν Ζαχφατόβιτς ανακατασκεύασε μέρος των τειχών και το δυτικό τμήμα της γέφυρας, κατεδαφίζοντας ένα από τα νεότερα κτίρια στη διαδικασία ανοικοδόμησης. Ωστόσο, η έλλειψη κεφαλαίων καθυστέρησε την προγραμματισμένη πλήρη ανοικοδόμηση του παρατηρητηρίου και η εισβολή στην Πολωνία το 1939 από τη Ναζιστική Γερμανία έβαλε τα σχέδια σε αναμονή.

Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, ιδιαίτερα της Πολιορκίας της Βαρσοβίας (1939) και της Εξέγερσης της Βαρσοβίας το 1944, το παρατηρητήριο καταστράφηκε σε μεγάλο βαθμό, όπως και τα περισσότερα από τα κτίρια της Παλιάς Πόλης. Ξαναχτίστηκε μετά τον πόλεμο, κατά τη διάρκεια του 1952–1954, με βάση τη γραμμική οξυγραφία του 17ου αιώνα, καθώς η νέα κυβέρνηση αποφάσισε ότι θα ήταν φθηνότερο να ξαναχτίσει το παρατηρητήριο και τα τείχη της κοντινής πόλης ως τουριστικό αξιοθέατο παρά να ξαναχτίσει τις κατοικίες. Στην ανακατασκευή του χρησιμοποιήθηκαν τούβλα από ιστορικά κτίρια που κατεδαφίστηκαν στις πόλεις Νίσα και Βρότσουαφ. Το μεγαλύτερο μέρος του παρατηρητηρίου ξαναχτίστηκε, εκτός από δύο εξωτερικές πύλες και τον παλαιότερο πύργο στην πλευρά της Παλιάς Πόλης. Αυτή τη στιγμή είναι ένα δημοφιλές τουριστικό αξιοθέατο.

Εικόνες

Δείτε επίσης 
 Παρατηρητήριο της Κρακοβίας: το μεγαλύτερο παρατηρητήριο στην Πολωνία. (της Βαρσοβίας είναι το δεύτερο μεγαλύτερο)

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Παρατηρητήριο της Βαρσοβίας στο www.virtualtourist.com 
 Το Παρατηρητήριο της Βαρσοβίας 
 Ιστορία του Παρατηρητηρίου και αρχειακές φωτογραφίες (πολωνικά)

Κτίρια και κατασκευές στη Βαρσοβία
Βαρσοβια