Αγιαγκούζ

Ο Αγιαγκούζ (καζακ. Аягөз, αποδόσεις στο λατινικό αλφάβητο Ayaguz και Ayaköz) είναι ποταμός στο ανατολικό Καζακστάν μήκους 492 χιλιομέτρων.

Γεωγραφία
Ο Αγιαγκούζ τροφοδοτείται από τα χιόνια των βουνών Ταρμπαγκατάι και εκβάλλει στο ανατολικό άκρο της μεγάλης λίμνης Μπαλκάς. Ωστόσο σήμερα τα περισσότερα νερά του χρησιμοποιούνται για άρδευση και μικρή μόνο ποσότητα καταλήγει στη λίμνη. Η ομώνυμη πόλη Ayagöz είναι κτισμένη στις όχθες του ποταμού. Η λεκάνη απορροής του Αγιαγκούζ έχει έκταση 15.700 τετραγωνικά χιλιόμετρα.

Ιστορία
Το 1717 οι Καΐπ Χαν και Αμπούλ Χαΐρ Χαν επιτέθηκαν στο Χανάτο του Ντζουνγκάρ, αλλά νικήθηκαν στις όχθες του ποταμού.

Διάφορες εξερευνητικές αποστολές έφθασαν στην περιοχή του Αγιαγκούζ κατά το πρώτο μισό του 19ου αιώνα, όπως εκείνη του Φεντέροφ το 1834. Από το 1837 έως το 1843 η στέπα από τον Ιρτύς μέχρι τους ποταμούς Αγιαγκούζ και Τσου χαρτογραφήθηκε σε κλίμακα 1:210.000. Επίσης εξερευνήθηκαν οι όχθες της Λίμνης Μπαλκάς. Ο πρίγκιπας Γκορτσακόφ, κυβερνήτης της Δυτικής Σιβηρίας, απέστειλε το 1839 έναν αξιωματικό, τον Ασάνοφ, με μερικούς άνδρες στη Λίμνη Μπαλκάς προκειμένου να εξετάσει εάν συνέφερε να εγκατασταθεί εκεί αλιευτικός σταθμός. Ο Ασάνοφ κατέβηκε τον ποταμό Αγιαγκούζ μετρώντας τα βάθη της κοίτης του και ψαρεύοντας. Ανέφερε δύο είδη ψαριών, τα Barbus barbus («μαρένα») και Sander volgensis («σουντάκ»), αλλά σε μικρούς αριθμούς, τονίζοντας ότι τα νερά του ποταμού είναι υφάλμυρα και όχι γλυκά, όπως και το ανατολικό τμήμα της Μπαλκάς. Εκεί κοντά υπήρχε ο τάφος του Κουζού Κερμπέτς, που σημείωσε ότι ήταν σημαντικός για τους Κιργίσιους.

Πανίδα
Το κατώτερο τμήμα του Αγιαγκούζ, που έχει πολλά βούρλα, ήταν κάποτε ενδιαίτημα τίγρεων. Στο ανατολικό τμήμα της κοιλάδας του ποταμού ανακαλύφθηκε το 2011 απολίθωμα τριλοβίτη από την Ορδοβίκια περίοδο, του είδους Agerina acutilimbata, από τον Ghobadi Pour και τους συναδέλφους του, βορείως του χωριού Ακτσί, στην οροσειρά Ταρμπαγκατάι.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Αεροφωτογραφία του στομίου του ποταμού στη λίμνη Μπαλκάς από το «Panoramio»

Αγιαγκουζ