Αρκεσίλαος Γ΄ της Κυρήνης

O Aρκεσίλαος Γ΄ (άκμασε τον 6ο αι. π.Χ.) ήταν ο έκτος Έλληνας Κυρηναίος βασιλιάς και ήταν μέλος της δυναστείας των Βαττιαδών. Διαδέχθηκε τον πατέρα του ως βασιλιάς της Κυρήνης το 530 π.Χ. και ήταν ηγεμόνας, μέχρι που σκοτώθηκε από Κυρηναίους εξόριστους γύρω στο 515 π.Χ.

Καταγωγή 
Ο Αρκεσίλαος Γ΄ ήταν γιος τού πέμπτου Κυρηναίου βασιλιά, Βάττου Γ΄ και της βασίλισσας Φερετίμας. Αδελφή του ήταν η Λαδίκη, η οποία παντρεύτηκε τον Αρχαίο Αιγύπτιο Φαραώ Άμασι Β΄. Αν και οι εκ μητρός παππούδες του του είναι άγνωστοι, οι εκ πατρός παππούδες του ήταν η βασίλισσα Ερυξώ και ο βασιλιάς Αρκεσίλαος Β΄.

Πρώτη βασιλεία και εξορία 
Όταν ο πατέρας του απεβίωσε το 530 π.Χ., ο Αρκεσίλαος Γ΄ έγινε ο νέος βασιλιάς. Το 525 π.Χ. ο Αρκεσίλαος Γ΄ συνήψε συμμαχία με τον βασιλιά Καμβύση Β΄ της Περσίας. Ο Καμβύσης Β΄ είχε κατακτήσει πρόσφατα την Αίγυπτο και πρόσθεσε τη χώρα στην αυτοκρατορία του.

Ο Ηρόδοτος περιγράφει τη βασιλεία του ως «μία μεγάλη ταραχή». Περί το 518 π.Χ. ο Αρκεσίλαος δεν μπορούσε πλέον να δεχτεί τις Κυρηναϊκές πολιτιακές αλλαγές, που είχε εισάγει ο αποβιώσας πατέρας του και ο Έλληνας νομοθέτης Δημώναξ και ζήτησε την αποκατάσταση των προγονικών του δικαιωμάτων. Τον συντηρούσε η μητέρα του. Στους εμφύλιους αγώνες που ακολούθησαν, ο Αρκεσίλαος Γ΄ ηττήθηκε και κατέφυγε στο ελληνικό νησί της Σάμου, ενώ η μητέρα του κατέφυγε στην Αυλή του βασιλιά Ευελθώνα στη Σαλαμίνα της Κύπρου. Η Φερετίμα ζήτησε στρατεύματα από τον βασιλιά της Σαλαμίνας, αλλά εκείνος αρνήθηκε να συγκατανεύσει στο αίτημά της.

Στη Σάμο ο Αρκεσίλαος Γ΄ στρατολόγησε άνδρες για τον στρατό του, υποσχόμενος να τους παραχωρήσει γη στην Κυρήνη. Μόλις συγκέντρωσε τον στρατό του, ταξίδεψε στο μαντείο των Δελφών για να συμβουλευτεί για το μέλλον του στην Κυρήνη. Η ιέρεια τού είπε ότι η οικογένειά του θα είχε βασιλεία στην Κυρήνη για οκτώ γενιές, υπό τέσσερις ηγεμόνες με το όνομα Bάττος και τέσσερις ηγεμόνες με το όνομα Aρκεσίλαος. Τον συμβούλεψε να μην κάνει καμία προσπάθεια να διατηρήσει την εξουσία πέρα από εκείνη την περίοδο. Τον συμβούλεψε επίσης να είναι προσεκτικός, στο πώς συμπεριφερόταν στους Κυρηναίους πολίτες και ότι αν τους φερόταν σκληρά, θα πήγαιναν εναντίον του. Ο Αρκεσίλαος Γ΄ στη συνέχεια αγνόησε τη συμβουλή της ιέρειας.

Αποκατάσταση και θάνατος 
Ο Αρκεσίλαος Γ΄ επέστρεψε στην Κυρήνη με τον στρατό που είχε συγκεντρώσει και μπόρεσε να ανακτήσει την εξουσία, διώχνοντας τους πολιτικούς του αντιπάλους από την Κυρήνη και εξορίζοντάς τους. Οι υποστηρικτές του έλαβαν τη γη τους, αλλά από φόβο μίας αντίδρασης (και αγνοώντας τη συμβουλή του μαντείου), ο Αρκεσίλαος Γ΄ άφησε την Κυρήνη και πήγε στην Κυρηναϊκή πόλη Βάρκη, της οποίας ο κυβερνήτης Αλαζίρ ήταν πεθερός του.

Ενώ βρισκόταν στην αγορά στη Βάρκης με τον πεθερό του, κάποιοι Κυρηναίοι εξόριστοι αναγνώρισαν τον Αρκεσίλαο Γ΄. Οι εξόριστοι πλησίασαν τούς δύο άνδρες και τούς σκότωσαν. Ο Αρκεσίλαος Γ΄ τάφηκε κοντά στούς πατρικούς του προγόνους στην Κυρήνη. Τον Αρκεσίλαο Γ΄ διαδέχθηκε η μητέρα του, η οποία κυβέρνησε την Κυρήνη μέχρι το τέλος της αργότερα το 515 π.Χ. Μετά το τέλος της, τη διαδέχθηκε ο μοναχογιός τού Αρκεσίλαου Γ΄, ο Βάττος Δ΄.

Δείτε επίσης 
 Κατάλογος βασιλέων της Κυρήνης

Πηγές 
 Ηρόδοτος, Οι Ιστορίες, Βιβλίο 4.
 https://www.livius.org/ct-cz/cyrenaica/cyrenaica.html 
 http://www.mediterranees.net/dictionnaires/smith/cyrene.html

Ηγεμόνες της Κυρήνης