Ουδέν νεώτερον από το δυτικό μέτωπο (ταινία, 2022)

Το Ουδέν νεώτερον από το δυτικό μέτωπο () είναι γερμανική επική αντιπολεμική ταινία του 2022 βασισμένη στο ομότιτλο μυθιστόρημα του 1929 του Έριχ Μαρία Ρεμάρκ. Σε σκηνοθεσία Έντβαρντ Μπέργκερ, πρωταγωνιστούν οι Φήλιξ Καμέρερ, Αλμπερχτ Σουτς, Ντάνιελ Μπρουλ, Σεμπαστιάν Χαλκ, Ααρόν Χίλμερ, Έντιν Χασανόβιτς και Νταβίντ Στρεσόου.

Τοποθετημένο στις τελευταίες ημέρες του Α' Παγκοσμίου Πολέμου, ακολουθεί τη ζωή ενός ιδεαλιστή νεαρού Γερμανού στρατιώτη που ονομάζεται Πόλ Μπάουμερ. Αφού κατατάχθηκε στον γερμανικό στρατό με τους φίλους του, ο Μπάουμερ βρίσκεται εκτεθειμένος στην πραγματικότητα του πολέμου, καίγοντας τις πρώτες ελπίδες του να γίνει ήρωας, καθώς κάνει ό,τι μπορεί για να επιβιώσει. Η ταινία προσθέτει μια παράλληλη ιστορία που δεν βρίσκεται στο βιβλίο, η οποία ακολουθεί τις διαπραγματεύσεις ανακωχής για τον τερματισμό του πολέμου.

Το Ουδέν νεώτερον από το δυτικό μέτωπο έκανε πρεμιέρα στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Τορόντο στις 12 Σεπτεμβρίου 2022 και κυκλοφόρησε στο Netflix στις 28 Οκτωβρίου  Η ταινία έλαβε θετικές κριτικές από τους κριτικούς για την πιστότητα στο αντιπολεμικό μήνυμα του υλικού πηγής.  Έλαβε κορυφαίες 14 υποψηφιότητες στα 76α Βραβεία Κινηματογράφου της Βρετανικής Ακαδημίας (κερδίζοντας επτά, συμπεριλαμβανομένης της Καλύτερης Ταινίας) και εννέα στα 95α Βραβεία Όσκαρ, μεταξύ των οποίων Καλύτερης Ταινίας και Καλύτερου Διασκευασμένου Σεναρίου, κερδίζοντας αυτά της Καλύτερης Διεθνούς Ταινίας, Καλύτερης Πρωτότυπης Μουσικής, Καλύτερης Καλλιτεχνικής Διεύθυνσης και Καλύτερης Φωτογραφίας.

Πλοκή 
Το 1917, τρία χρόνια μετά τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο, ο 17χρονος Πολ Μπάουμερ κατατάσσεται στον Αυτοκρατορικό Γερμανικό Στρατό μαζί με τους φίλους Άλμπερτ Κροπ, Φραντς Μίλερ και Λούντβιχ Μπέμ. Ακούνε μια πατριωτική ομιλία ενός σχολικού λειτουργού και λαμβάνουν εν αγνοία τους στολές από στρατιώτες που σκοτώθηκαν σε προηγούμενη μάχη. Αφού αναπτύσσονται στη Βόρεια Γαλλία κοντά στο La Malmaison, γίνονται φίλοι με τον Στανισλάς "Κατ" Κατζίνσκι, έναν μεγαλύτερο στρατιώτη. Η ρομαντική τους άποψη για τον πόλεμο καταρρέει από την πραγματικότητα του πολέμου χαρακωμάτων στο Δυτικό Μέτωπο και ο Λούντβιχ σκοτώνεται από το πυροβολικό την πρώτη νύχτα.

Στις 7 Νοεμβρίου 1918, ο Γερμανός αξιωματούχος Ματίας Ερζμπέργκερ, κουρασμένος από τις αυξανόμενες απώλειες, συναντά τη γερμανική Ανώτατη Διοίκηση για να τους πείσει να ξεκινήσουν συνομιλίες ανακωχής με τις Συμμαχικές δυνάμεις. Εν τω μεταξύ, ο Πολ και ο Κατ κλέβουν μια χήνα από ένα αγρόκτημα για να τη μοιραστούν με τον Άλμπερτ, τον Φραντς και έναν άλλο βετεράνο, τον Tjaden Stackfleet, με τον οποίο έχουν έρθει κοντά στο μέτωπο στη Champagne. Ο Κατ, που είναι αναλφάβητος, βάζει τον Πολ να του διαβάσει ένα γράμμα από τη γυναίκα του και ανησυχεί ότι δεν θα μπορέσει να επανενταχθεί στην κοινωνία εν καιρώ ειρήνης. Ο Φραντς περνά τη νύχτα με μια Γαλλίδα και της φέρνει πίσω το κασκόλ ως ενθύμιο.

Στις 9 Νοεμβρίου, ο Ερζμπέργκερ και η γερμανική αντιπροσωπεία επιβιβάζονται σε ένα τρένο με προορισμό το Δάσος της Compiègne για να διαπραγματευτούν μια κατάπαυση του πυρός. Ο Πολ και οι φίλοι του πηγαίνουν σε μια αποστολή για να βρουν 60 αγνοούμενους νεοσύλλεκτους που στάλθηκαν για να ενισχύσουν τη μονάδα τους και ανακαλύπτουν ότι σκοτώθηκαν από αέριο αφού έβγαλαν πολύ σύντομα τις μάσκες τους. Ο στρατηγός Φρίντριχς, ο οποίος αντιτίθεται στις συνομιλίες, διατάζει επίθεση πριν φτάσουν οι γαλλικές ενισχύσεις. Εκείνο το βράδυ, η αντιπροσωπεία του Ερζμπέργκερ φτάνει στο Δάσος της Compiègne και το σύνταγμα του Πολ στέλνεται στο μέτωπο για να προετοιμαστεί να επιτεθεί στις γαλλικές γραμμές.

Στις 10 Νοεμβρίου, ο Ανώτατος Συμμαχικός Διοικητής Φερντινάν Φος δίνει στους Γερμανούς 72 ώρες για να αποδεχτούν τους αδιαπραγμάτευτους όρους των Συμμάχων. Εν τω μεταξύ, η γερμανική επίθεση παίρνει τη γαλλική πρώτη γραμμή μετά από μάχες σώμα με σώμα, αλλά κατατροπώνεται από μια συνδυασμένη οπλική αντεπίθεση. Ο Φραντς χωρίζεται από την ομάδα και ο Άλμπερτ πεθαίνει προσπαθώντας να παραδοθεί. Παγιδευμένος σε έναν κρατήρα με έναν Γάλλο στρατιώτη, ο Πολ τον μαχαιρώνει και τον παρακολουθεί να πεθαίνει αργά, μετανιωμένος και ζητώντας συγχώρεση από το νεκρό σώμα του.

Ο Ερζμπέργκερ μαθαίνει για την παραίτηση του Κάιζερ Γουλιέλμου Β και λαμβάνει οδηγίες από τον στρατάρχη Πάουλ φον Χίντενμπουργκ να αποδεχτεί τους όρους των Συμμάχων. Ο Πολ επιστρέφει στη μονάδα του και τους βλέπει να πανηγυρίζουν το επικείμενο τέλος του πολέμου. Βρίσκει έναν τραυματισμένο Tjaden, ο οποίος του δίνει το κασκόλ του Φραντς. Ο Πολ και ο Κατ του φέρνουν φαγητό, αλλά ο Tjaden, στενοχωρημένος που είναι ανάπηρος, μαχαιρώνει θανάσιμα τον εαυτό του στο λαιμό με ένα πιρούνι.

Στις 11 Νοεμβρίου, η αντιπροσωπεία του Ερζμπέργκερ υπογράφει ανακωχή που έχει οριστεί να τεθεί σε ισχύ στις 11:00 π.μ. Αφού μαθαίνουν για την κατάπαυση του πυρός, ο Πολ και ο Κατ κλέβουν από το αγρόκτημα για τελευταία φορά, αλλά ο Κατ πυροβολείται από τον γιο του αγρότη και πεθαίνει. Ο Φρίντριχς, που θέλει να τελειώσει τον πόλεμο με γερμανική νίκη, διατάζει να ξεκινήσει μια επίθεση στις 10:45 π.μ. Ο Πολ σκοτώνει όσους περισσότερους Γάλλους στρατιώτες μπορεί προτού τον περάσουν από το στήθος μια ξιφολόγχη δευτερόλεπτα πριν από τις 11:00 π.μ.

Λίγο αργότερα, ένας νεοαφιχθέντος Γερμανός νεοσύλλεκτος που είχε σώσει ο Πολ στη μάχη, βρίσκει το λασπωμένο σώμα του Πολ και παίρνει το κασκόλ του Φραντς.

Παραγωγή 
Η ταινία ανακοινώθηκε τον Φεβρουάριο του 2020 με τον Έντβαρντ Μπέργκερ να σκηνοθετεί και τον Ντάνιελ Μπρουλ ως μέρος του καστ.  Η κύρια φωτογραφία ξεκίνησε στις 9 Μαρτίου 2021 στην Πράγα της Τσεχίας και διήρκεσε 55 ημέρες. Η ταινία κόστισε 20 εκατομμύρια δολάρια.

Κυκλοφορία 
Το Ουδέν νεώτερον από το δυτικό μέτωπο έκανε πρεμιέρα στο 47ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Τορόντο στις 12 Σεπτεμβρίου 2022. Έπαιξε αποκλειστικά στο Paris Theatre στη Νέα Υόρκη στις 7 Οκτωβρίου πριν προβληθεί σε άλλες αίθουσες από τις 14 Οκτωβρίου 

Κυκλοφόρησε στο Netflix παγκοσμίως στις 28 Οκτωβρίου.  Ένα ντοκιμαντέρ με τίτλο Making All Quiet on the Western Front κυκλοφόρησε στο Netflix παγκοσμίως στις 20 Φεβρουαρίου 2023

Υποδοχή

Κριτικές 

Ο Reubyn Coutinho, στο Netflix Junkie, έγραψε: Η ταινία αγγίζει τη μοναξιά, τον καταλύτη της απόγνωσης, τον φόβο των αμάχων στη μάχη και το χάος  Ο Ben Kenigsberg, γράφοντας για τους New York Times, βρήκε την ταινία λιγότερο εντυπωσιακή από την έκδοση του 1930, αλλά εκτίμησε το δυνατό soundtrack. Επαίνεσε επίσης την προσθήκη μιας παράλληλης πλοκής που παρακολουθεί την ανακωχή, ακόμη κι αν αυτή διέφερε από την αφήγηση σε πρώτο πρόσωπο του μυθιστορήματος. Βρήκε ότι η προσαρμοσμένη μοίρα των χαρακτήρων ήταν αφηγηματικά ισχυρή. 

Ωστόσο, η Jamelle Bouie στους New York Times είπε ότι η έκδοση του 2022 έχασε την ουσία του μυθιστορήματος, το οποίο δεν είναι απλώς αντιπολεμικό, αλλά απεικονίζει επίσης την αποξένωση και τον τρομερό φόβο ακόμη και σε αυτούς που επιστρέφουν στο σπίτι. Ο Ρεμάρκ δεν ενδιαφέρεται τόσο για τον πόλεμο και τη γεωπολιτική όσο για τον πόλεμο όσο εμφανίστηκε ο ανθρώπινος παραλογισμό. Σε μια σεκάνς της ταινίας του 1930, που παραλείφθηκε από την ταινία του 2022, ο Paul επιστρέφει σπίτι με άδεια και δεν μπορεί να έχει σχέση με πρώην δασκάλους και άλλους ενήλικες. Ακόμα πιστεύεις ότι είναι όμορφο και γλυκό να πεθαίνεις για τη χώρα σου, έτσι δεν είναι; λέει ο Πολ. Ο πρώτος βομβαρδισμός μας δίδαξε καλύτερα. Σύμφωνα με τον Bouie, Η συμπερίληψη αυτής της πολιτικής υποπλοκής και ο αποκλεισμός της επιστροφής του Πολ στο σπίτι μετατρέπει το "Ουδέν νεώτερον από το δυτικό μέτωπο" από μια ψυχολογική εξέταση της εμπειρίας του στρατιώτη και μια καταδίκη του πολέμου σε μια πολύ πιο απλή ιστορία ενάρετων στρατιωτών και κυνικών ηγετών που τους πρόδωσε. 

Ο Mark Kermode λέει ότι, αν και είναι στο Netflix, υπάρχει ένας πολύ καλός λόγος για να το δείτε στους κινηματογράφους, επειδή είναι οπτικά πολύ, πολύ εντυπωσιακό, συντριπτικό και εξαντλητικό. Είναι οδυνηρό φυσικά… και πρέπει να είναι.  Η ιστορικός πολιτισμού Bethany Wyatt, υποστηρίζει ότι είναι η καλύτερη ταινία του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου μέχρι σήμερα. Η ίδια υποστηρίζει ότι είναι πιστό στο πνεύμα του μυθιστορήματος του Remarque.  Ο Wyatt λέει ότι «είναι δύσκολο να ταιριάξουμε τη δύναμη του 1930 All Quiet on the Western Front »… «αλλά η προσαρμογή του 2022 καταφέρνει να δημιουργήσει τη δική της ελεγεία για τους άνδρες που δεν επέστρεψαν σπίτι». 

Ο Hubert Wetzel, γράφοντας στη Süddeutsche Zeitung, επέκρινε τις αλλαγές της ταινίας στο βιβλίο δηλώνοντας ότι "πρέπει να αναρωτηθείτε αν ο σκηνοθέτης Berger έχει διαβάσει καν το μυθιστόρημα του Remarque". Η ταινία έλαβε επίσης αρνητικές κριτικές από την Frankfurter Allgemeine Zeitung . Ο ιστορικός Sönke Neitzel επαίνεσε τις σκηνές μάχης ως ιστορικά πιο ακριβείς από τις προηγούμενες προσαρμογές, αλλά επέκρινε την ταινία επειδή απεικονίζει στρατιώτες να πυροβολούνται για να αποτραπεί η λιποταξία, παρά το γεγονός ότι μόνο σαράντα οκτώ στρατιώτες εκτελέστηκαν κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 
 
 
 Επίσημο σενάριο

Ταινίες του 2022
Γερμανικές δραματικές ταινίες
Ταινίες βασισμένες σε γερμανικά μυθιστορήματα
Γερμανόφωνες ταινίες
Αγγλόφωνες ταινίες
Ταινίες γυρισμένες στην Τσεχία
Ταινίες των οποίων ο κινηματογραφιστής κέρδισε Όσκαρ Καλύτερης Φωτογραφίας
Ταινίες βραβευμένες με Όσκαρ Καλύτερης Ξενόγλωσσης Ταινίας
Ταινίες των οποίων ο καλλιτεχνικός διευθυντής κέρδισε Όσκαρ Καλύτερης Καλλιτεχνικής Διεύθυνσης
Ταινίες που κέρδισαν Όσκαρ Καλύτερης Πρωτότυπης Μουσικής