Παραγωγή οπίου στο Αφγανιστάν

Η παραγωγή οπίου στο Αφγανιστάν () έχει μακρά ιστορία καλλιέργειας και συγκομιδής. Από το 2021, το Αφγανιστάν παράγει περισσότερο από το 90% της παράνομης ηρωίνης παγκοσμίως και περισσότερο από το 95% της ευρωπαϊκής προσφοράς.  Περισσότερη γη χρησιμοποιείται για το όπιο στο Αφγανιστάν από ό,τι για την καλλιέργεια φύλλων κόκας στη Λατινική Αμερική. Η χώρα είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός απαγορευμένων ουσίων στον κόσμο από το 2001.Το 2007, το 93% των οπιούχων μη φαρμακευτικής ποιότητας στην παγκόσμια αγορά προέρχονταν από το Αφγανιστάν. Μέχρι το 2019 το Αφγανιστάν εξακολουθούσε να παράγει περίπου το 84% της παγκόσμιας αγοράς. Η αξία εξαγωγής ανέρχεται σε περίπου 4 δισεκατομμυρίων δολαρίων ΗΠΑ, με το 1/4 να κερδίζεται από αγρότες οπίου και το υπόλοιπο να πηγαίνει σε αξιωματούχους της περιοχής, αντάρτες, πολέμαρχους και διακινητές ναρκωτικών. Στα επτά χρόνια (1994–2000) πριν από την απαγόρευση του οπίου από τους Ταλιμπάν, το μερίδιο των Αφγανών αγροτών στο ακαθάριστο εισόδημα από το όπιο μοιράστηκε σε 200.000 οικογένειες.  Από το 2017, η παραγωγή οπίου παρέχει περίπου 400.000 θέσεις εργασίας στο Αφγανιστάν, περισσότερες από τις αφγανικές δυνάμεις εθνικής ασφάλειας.  Το εμπόριο οπίου εκτινάχθηκε το 2006 αφού οι Ταλιμπάν έχασαν τον έλεγχο των τοπικών φυλών. Εκτός από το όπιο, το Αφγανιστάν είναι επίσης ο μεγαλύτερος παραγωγός χασίς στον κόσμο .

Ιστορία 

Το ξηρό κλίμα και η δυσκολία μεταφοράς νωπών προϊόντων καθιστούν δύσκολη την εξαγωγική γεωργία στο Αφγανιστάν. Ωστόσο, η παπαρούνα οπίου είναι ανεκτική στην ξηρασία και δεν αλλοιώνεται σε μακρινά ταξίδια.
Το Αφγανιστάν άρχισε να παράγει για πρώτη φορά όπιο σε σημαντικές ποσότητες στα μέσα της δεκαετίας του 1950, για να προμηθεύει το Ιράν μετά την απαγόρευση της καλλιέργειας παπαρούνας εκεί. Το Αφγανιστάν και το Πακιστάν αύξησαν την παραγωγή και έγιναν κύριοι προμηθευτές οπιούχων στη Δυτική Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική στα μέσα της δεκαετίας του 1970, όταν η πολιτική αστάθεια σε συνδυασμό με μια παρατεταμένη ξηρασία διέκοψαν τις προμήθειες από το Χρυσό Τρίγωνο.

Σοβιετική περίοδος (1979-1989) 
Καθώς η υποστηριζόμενη από τη Σοβιετική αριστερή κυβέρνηση του Αφγανιστάν απέτυχε να κερδίσει τη λαϊκή υποστήριξη, οι Σοβιετικοί αποφάσισαν να εισβάλουν στο Αφγανιστάν . Ορισμένοι ηγέτες της αντίστασης επικεντρώθηκαν στην αύξηση της παραγωγής οπίου στις περιοχές τους για να χρηματοδοτήσουν τις επιχειρήσεις τους, ανεξάρτητα από το ισλαμικό καθεστώς του, ιδιαίτερα ο Γκιουλμπουντίν Χεκματιάρ, ο Μουλάς Νασίμ Αχουντζάντα και ο Ισμάτ Μουσλίμ. Η παραγωγή διπλασιάστηκε σε 575 μετρικούς τόνους μεταξύ 1982 και 1983. (Εκείνη την περίοδο οι Ηνωμένες Πολιτείες ακολουθούσαν μια στρατηγική υποστήριξης των Μουτζαχεντίν , ο κύριος σκοπός της οποίας ήταν να ακρωτηριάσουν την Σοβιετική Ένωση σιγά σιγά μέσω συνεχιζόμενης φθοράς αντί να πραγματοποιηθεί μια γρήγορη και αποφασιστική ανατροπή.) Ο Χεκματιάρ, ο κύριος αποδέκτης βοήθειας από τη CIA και το Πακιστάν, ανέπτυξε τουλάχιστον έξι εργαστήρια παραγωγής ηρωίνης στο Koh-i-Sultan στο νοτιοδυτικό Πακιστάν, ενώ άλλοι πολέμαρχοι ήταν ικανοποιημένοι με την πώληση ακατέργαστου όπιου. Ο Νασίμ Αχουντζάντα, ο οποίος έλεγχε την παραδοσιακή περιοχή καλλιέργειας παπαρούνας στο βόρειο Χελμάντ, εξέδωσε ποσοστώσεις για την παραγωγή οπίου, τις οποίες μάλιστα φημολογείται ότι επεβάλλε με βασανιστήρια και σκληρή βία. Για να μεγιστοποιήσει τον έλεγχο της εμπορίας ανθρώπων, ο Αχουντζάντα διατηρούσε γραφείο στο Ζαχιντάν του Ιράν.

Οι Σοβιετικοί ισχυρίστηκαν ότι πράκτορες της Κεντρικής Υπηρεσίας Πληροφοριών των ΗΠΑ (CIA) βοηθούσαν στο λαθρεμπόριο οπίου από το Αφγανιστάν, είτε στη Δύση, προκειμένου να συγκεντρώσουν χρήματα για την αφγανική αντίσταση, είτε στη Σοβιετική Ένωση, προκειμένου να την αποδυναμώσουν μέσω του εθισμού στα ναρκωτικά. Σύμφωνα με τον Άλφρεντ Μακόι, η CIA υποστήριξε διάφορους Αφγανούς βαρόνους ναρκωτικών, για παράδειγμα τον Γκιουλμπουντίν Χεκματιάρ και άλλους όπως ο Χάτζι Αγιούμπ Αφρίντι.

Ένας άλλος παράγοντας ήταν η προσπάθεια εξάλειψης στο εσωτερικό του Πακιστάν (του οποίου οι Υπηρεσιακές Πληροφορίες ήταν συμπτωματικά υποστηρικτές των Μουτζαχεντίν). Η πακιστανική κυβέρνηση, η Υπηρεσία Διεθνούς Ανάπτυξης των ΗΠΑ (USAID) και άλλες ομάδες συμμετείχαν στην προσπάθεια εξάλειψης της καλλιέργειας παπαρούνας από ορισμένες περιοχές της βορειοδυτικής συνοριακής επαρχίας που συνορεύει με το Αφγανιστάν. Η βιομηχανία οπίου μετατοπίστηκε από το Πακιστάν στο Αφγανιστάν κατά τη δεκαετία του 1980.

Περίοδος Μουτζαχεντίν (1989–1994) 
Όταν ο σοβιετικός στρατός αναγκάστηκε να αποσυρθεί το 1989, δημιουργήθηκε ένα κενό εξουσίας . Διάφορες φατρίες Μουτζαχεντίν άρχισαν να πολεμούν μεταξύ τους για την εξουσία. Με τη διακοπή της δυτικής υποστήριξης, κατέφευγαν όλο και περισσότερο στην καλλιέργεια παπαρούνας για να χρηματοδοτήσουν τη στρατιωτική τους ύπαρξη.

Άνοδος των Ταλιμπάν (1994–2001) 
Κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησης των Ταλιμπάν , το Αφγανιστάν είδε μια συγκομιδή οπίου 4.500 μετρικών τόνων το 1999.  Τον Ιούλιο του 2000, ο ηγέτης των Ταλιμπάν Μουλάς Μοχάμεντ Ομάρ, συνεργαζόμενος με τον ΟΗΕ για την εξάλειψη της παραγωγής ηρωίνης στο Αφγανιστάν, δήλωσε ότι η καλλιέργεια παπαρούνας ήταν αντι-ισλαμική, με αποτέλεσμα να υπάρξει μια από τις πιο επιτυχημένες εκστρατείες κατά των ναρκωτικών στον κόσμο. Οι Ταλιμπάν επέβαλαν την απαγόρευση της καλλιέργειας παπαρούνας μέσω απειλών, αναγκαστικής εξάλειψης και δημόσιας τιμωρίας των παραβατών. Το αποτέλεσμα ήταν μια μείωση κατά 99% στην περιοχή καλλιέργειας παπαρούνας οπίου σε περιοχές που ελέγχονταν από τους Ταλιμπάν, περίπου τα 3/4 της παγκόσμιας προσφοράς ηρωίνης εκείνη την εποχή. Η απαγόρευση τέθηκε σε ισχύ μόνο για λίγο λόγω της απόθεσης των Ταλιμπάν το 2001.

Ωστόσο, μερικοί αναλυτές (Martin, An Intimate War, 2014), προτείνουν ότι ορισμένες ομάδες επωφελήθηκαν από την αύξηση των τιμών κατά τη διάρκεια της απαγόρευσης και πιστεύουν ότι ήταν μια μορφή χειραγώγησης της αγοράς από την πλευρά ορισμένων βαρόνων ναρκωτικών. Το αποξηραμένο όπιο, σε αντίθεση με τα περισσότερα γεωργικά προϊόντα, μπορεί εύκολα να αποθηκευτεί για μεγάλες περιόδους χωρίς ψυγείο ή άλλο ακριβό εξοπλισμό. Με τεράστιες αποθήκες οπίου αποθηκευμένες σε μυστικά κρησφύγετα, οι Ταλιμπάν και άλλες ομάδες που συμμετείχαν στο εμπόριο ναρκωτικών ήταν θεωρητικά σε θέση να αποκομίσουν τεράστια προσωπικά κέρδη κατά τη διάρκεια των αυξήσεων των τιμών μετά την απαγόρευση του 2000 και το χάος μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου.

Πόλεμος στο Αφγανιστάν (2001–2021) 

Μέχρι τον Νοέμβριο του 2001, και με την έναρξη του Αφγανικού πολέμου, η κατάρρευση της οικονομίας και η έλλειψη άλλων πηγών εσόδων ανάγκασαν πολλούς από τους αγρότες της χώρας να καταφύγουν στην καλλιέργεια οπίου για εξαγωγή (500 τετραγωνικά μίλια το 2004 σύμφωνα με στο Γραφείο του ΟΗΕ για τα Ναρκωτικά και το Έγκλημα). Τον Δεκέμβριο του 2001, ορισμένοι εξέχοντες Αφγανοί συναντήθηκαν στη Βόννη της Γερμανίας, υπό την αιγίδα του ΟΗΕ για να αναπτύξουν ένα σχέδιο για την αποκατάσταση του κράτους του Αφγανιστάν , συμπεριλαμβανομένων διατάξεων για νέο σύνταγμα και εθνικές εκλογές. Ως μέρος αυτής της συμφωνίας, το Ηνωμένο Βασίλειο ορίστηκε η κυρίαρχη χώρα στην αντιμετώπιση ζητημάτων καταπολέμησης των ναρκωτικών στο Αφγανιστάν. Το Αφγανιστάν εφάρμοσε στη συνέχεια το νέο του σύνταγμα και διεξήγαγε εθνικές εκλογές. Στις 7 Δεκεμβρίου 2004, ο Χαμίντ Καρζάι ορκίστηκε επίσημα πρόεδρος ενός δημοκρατικού Αφγανιστάν».

Δύο από τις επόμενες τρεις καλλιεργητικές περιόδους σημείωσαν επίπεδα ρεκόρ καλλιέργειας παπαρούνας οπίου. Διεφθαρμένοι αξιωματούχοι ενδεχεται να έχουν υπονομεύσει τις προσπάθειες επιβολής της κυβέρνησης. Αφγανοί αγρότες ισχυρίστηκαν ότι «οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι δωροδοκούνταν επειδή έκλειναν τα μάτια στο εμπόριο ναρκωτικών τιμωρώντας τους φτωχούς καλλιεργητές οπίου». Ένα άλλο εμπόδιο για την εξάλειψη της καλλιέργεια παπαρούνας στο Αφγανιστάν είναι η απρόθυμη συνεργασία μεταξύ των αμερικανικών δυνάμεων και των Αφγανών πολέμαρχων στο κυνήγι εμπόρων ναρκωτικών. Ελλείψει των Ταλιμπάν, οι πολέμαρχοι ήλεγχαν σε μεγάλο βαθμό το εμπόριο οπίου, αλλά ήταν επίσης πολύ χρήσιμοι για τις αμερικανικές δυνάμεις στον εντοπισμό, την παροχή τοπικών πληροφοριών, τη διατήρηση των εδαφών τους καθαρά από τους αντάρτες της Αλ Κάιντα και των Ταλιμπάν, ακόμη και τη συμμετοχή σε στρατιωτικές επιχειρήσεις. Ενώ οι προσπάθειες των ΗΠΑ και των συμμάχων για την καταπολέμηση του εμπορίου ναρκωτικών είχαν ενταθεί, η προσπάθεια παρεμποδίζονταν από το γεγονός ότι πολλοί ύποπτοι έμποροι ναρκωτικών έγιναν στη συνέχεια κορυφαία στελέχη της κυβέρνησης Καρζάι.

Οι εκτιμήσεις που έγιναν το 2006 από το Γραφείο του ΟΗΕ για τα Ναρκωτικά και το Έγκλημα (UNODC) εκτιμούν ότι το 52% του ΑΕΠ της χώρας , που ανέρχεται σε 2,7 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ ετησίως, δημιουργείται από το εμπόριο ναρκωτικών.   Η αύξηση της παραγωγής έχει συνδεθεί με την επιδείνωση της κατάστασης ασφάλειας, καθώς η παραγωγή είναι σημαντικά χαμηλότερη σε περιοχές με σταθερή ασφάλεια. 

Από ορισμένους, η εξάλειψη των καλλιεργειών παπαρούνας δεν θεωρείται βιώσιμη επιλογή, επειδή η πώληση παπαρούνας αποτελεί τον βιοπορισμό των αγροτικών αγροτών του Αφγανιστάν. Περίπου 3,3 εκατομμύρια Αφγανοί ασχολούνται με την παραγωγή οπίου.Το όπιο είναι πιο κερδοφόρο από το σιτάρι και η καταστροφή των χωραφιών με όπιο θα μπορούσε ενδεχομένως να οδηγήσει σε δυσαρέσκεια ή αναταραχή στον άπορο πληθυσμό. Ορισμένα προγράμματα εξάλειψης της παπαρούνας έχουν, ωστόσο, αποδειχθεί αποτελεσματικά, ειδικά στο βόρειο Αφγανιστάν. Το πρόγραμμα εξάλειψης της παπαρούνας του οπίου του Κυβερνήτη του Balkh Ustad Atta Mohammad Noor μεταξύ 2005 και 2007 μείωσε με επιτυχία την καλλιέργεια παπαρούνας στην επαρχία Balkh από 18.000 στρέμματα το 2005 σε μηδέν μέχρι το 2007.

Η αξιολόγηση κινδύνου για το όπιο στο Αφγανιστάν το 2013, που εκδόθηκε από το UNODC, υποδηλώνει ότι οι Ταλιμπάν, από το 2008, υποστηρίζουν τους αγρότες που καλλιεργούν παπαρούνα, ως πηγή εισοδήματος για την αντίσταση. Ο πρώην αναπληρωτής βοηθός γραμματέας του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ για το Γραφείο Διεθνών Ναρκωτικών και Υποθέσεων Επιβολής του Νόμου, Τόμας Σβέιτς, σε άρθρο των The New York Times με ημερομηνία 27 Ιουλίου 2007, ισχυρίζεται ότι η παραγωγή οπίου προστατεύεται από την κυβέρνηση του Χαμίντ Καρζάι καθώς και από τους Ταλιμπάν, όπως όλα τα μέρη της πολιτικής σύγκρουσης στο Αφγανιστάν, με τους εγκληματίες, να επωφελούνται από την παραγωγή οπίου και, κατά τη γνώμη του Σβέιτς, ο αμερικανικός στρατός κλείνει τα μάτια στην παραγωγή οπίου ως μη βασική δράση στην αντιτρομοκρατική αποστολή του.  Τον Μάρτιο του 2010, το ΝΑΤΟ απέρριψε τις ρωσικές προτάσεις για τον ψεκασμό της παπαρούνας, επικαλούμενες ανησυχίες για το εισόδημα του Αφγανικού λαού.  Υπήρξαν επίσης ισχυρισμοί για εμπλοκή των ΗΠΑ και της Ευρώπης στη διακίνηση ναρκωτικών στο Αφγανιστάν με διασυνδέσεις με τους Ταλιμπάν.

Στις 28 Οκτωβρίου 2010, πράκτορες της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας για τον Έλεγχο των Ναρκωτικών της Ρωσίας ενώθηκαν με τις αφγανικές και τις αμερικανικές δυνάμεις κατά των ναρκωτικών σε μια επιχείρηση για την καταστροφή μιας μεγάλης τοποθεσίας παραγωγής ναρκωτικών κοντά στο Τζαλαλαμπάν.  Στην επιχείρηση καταστράφηκαν 932 κιλά ηρωίνης υψηλής ποιότητας και 156 κιλά οπίου, συνολικής αξίας 250 εκατομμυρίων δολαρίων ΗΠΑ και μεγάλη ποσότητα τεχνικού εξοπλισμού. Αυτή ήταν η πρώτη επιχείρηση κατά των ναρκωτικών που περιλάμβανε Ρώσους πράκτορες. Σύμφωνα με τον Βίκτωρ Ιβανόφ, Διευθυντή της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας για τον Έλεγχο των Ναρκωτικών της Ρωσίας, αυτό σηματοδοτεί μια πρόοδο στις σχέσεις μεταξύ Μόσχας και Ουάσινγκτον. Ο Χαμίντ Καρζάι χαρακτήρισε την επιχείρηση παραβίαση της αφγανικής κυριαρχίας και του διεθνούς δικαίου.

Όπως συνέβη στην Ινδοκίνα κατά τη διάρκεια του πολέμου του Βιετνάμ,η εισβολή των ΗΠΑ προκάλεσε στην πραγματικότητα μια τεράστια αύξηση στην παραγωγή οπίου, με τις προαναφερθείσες προσπάθειες εξάλειψης να είναι σε μεγάλο βαθμό άκαρπες. Μια έκθεση του SIGAR του 2014 ισχυρίστηκε ότι «τα επίπεδα καλλιέργειας έχουν αυξηθεί κατά περισσότερα από 200.000 εκτάρια... από το 2001» και ότι «τα επίπεδα καλλιέργειας οπίου-παπαρούνας βρίσκονται σε υψηλό σημείο όλων των εποχών, παρά τα 7,8 δισεκατομμύρια δολάρια που απαιτούνται για τις προσπάθειες καταπολέμησης των ναρκωτικών», καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι:

Μια μελέτη του UNAIDS του Δεκεμβρίου 2014 έδειξε αύξηση 7% μόνο σε ένα χρόνο. Τα γεγονότα μιας φαινομενικά μη σημαντικής επακόλουθης αλλαγής στην παραγωγή οπίου επιβεβαιώνονται σε μια έκθεση του BBC, με ημερομηνία 20 Ιουλίου 2015:

Ξένη εμπλοκή 
Περίπου 40.000 ξένοι στρατιώτες προσπάθησαν να διαχειριστούν την «ασφάλεια» στο Αφγανιστάν, κυρίως από 32.000 τακτικούς στρατιώτες από 37 δυνάμεις του ΝΑΤΟ: τη Διεθνή Δύναμη Βοήθειας για την Ασφάλεια. 8.000 δυνάμεις των ΗΠΑ και άλλων ειδικών επιχειρήσεων, κυρίως μισθοφόροι στρατιώτες, αποτελούν την ισορροπία. Υπάρχει σημαντική αντίσταση, τόσο από τους ιδεολογικούς όσο και από τους θεοκρατικούς Ταλιμπάν , ειδικά στο νότιο Αφγανιστάν, και από ανεξάρτητους τοπικούς πολέμαρχους και οργανώσεις ναρκωτικών. Ο Αντόνιο Μαρία Κόστα, Εκτελεστικός Διευθυντής του UNODC, περιέγραψε την κατάσταση: «Δεν υπάρχει κράτος δικαίου στα περισσότερα νότια μέρη του Αφγανιστάν – οι σφαίρες κυριαρχούν».

Παραγωγή και διανομή

Διακίνηση ναρκωτικών 
Οι ακόλουθες περιοχές του Αφγανιστάν διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη διακίνηση ναρκωτικών:
Παραγωγή
Νότια περιοχή των επαρχιών Χελμάντ και Κανταχάρ, στα σύνορα με το Πακιστάν, που είναι οι περιοχές με τον μεγαλύτερο όγκο συναλλαγών ναρκωτικών. Υπάρχει μια παραδοσιακή διαδρομή από το Χελμάντ, μέσω του Πακιστάν, προς το Ιράν.
Λαθρεμπόριο
Χεράτ, στην επαρχία Χεράτ, το πρώην προπύργιο της Βόρειας Συμμαχίας, που συνορεύει με το Ιράν
Φαϊζαμπάντ, στην επαρχία Μπαντακλάν, η οποία έχει σύνορα με το Τατζικιστάν, το Πακιστάν και την Κίνα.

Εργασιακές πρακτικές 
Σύμφωνα με τον Κατάλογο του Υπουργείου Εργασίας των ΗΠΑ για το 2014 με προϊόντα που παράγονται από παιδική εργασία ή καταναγκαστική εργασία , η παραγωγή οπίου είναι ένας από τους τομείς που στηρίζονται στην παιδική εργασία στο Αφγανιστάν. Οι παπαρούνες είναι η πηγή του ακατέργαστου ναρκωτικού, με παιδιά να εξακολουθούν να στρατολογούνται για τη συγκομιδή αυτών των καλλιεργειών στα χωράφια της χώρας.

Παγκόσμια επίδραση 
Σύμφωνα με τις υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το Αφγανιστάν ήταν ο κύριος προμηθευτής ηρωίνης της Ευρώπης για περισσότερα από 10 χρόνια (μέχρι το 2008).  Η ηρωίνη εισέρχεται στην Ευρώπη κυρίως μέσω δύο μεγάλων χερσαίων οδών: τη μακροχρόνια «βαλκανική οδό» μέσω της Τουρκίας και, από τα μέσα της δεκαετίας του 1990, την «βόρεια διαδρομή», η οποία ξεκινά από το βόρειο Αφγανιστάν μέσω της Κεντρικής Ασίας και στη Ρωσία. Το 2005, υπήρξαν περίπου 7.000 θάνατοι από ναρκωτικά, με οπιοειδή να υπάρχουν στο αίμα του 70% των θανόντων. Υπήρξαν τουλάχιστον 49.000 περιπτώσεις που είχαν ως αποτέλεσμα την κατασχέση περίπου 19,4 μετρικών τόνων ηρωίνης. Χώρες που ανέφεραν τον μεγαλύτερο αριθμό κατασχέσεων (με φθίνουσα σειρά) ήταν: Ηνωμένο Βασίλειο (2005), Ισπανία, Γερμανία, Ελλάδα και Γαλλία. Χώρες που ανέφεραν τις μεγαλύτερες ποσότητες ηρωίνης που κατασχέθηκαν το 2005 (με φθίνουσα σειρά): Τουρκία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ιταλία, Γαλλία, Ολλανδία.

Επί του παρόντος, με την αναζωπύρωση της υψηλής παραγωγής οπίου και ηρωίνης στο Αφγανιστάν μετά τους Ταλιμπάν, υπάρχει μια συνεχιζόμενη επιδημία εθισμού στην ηρωίνη στη Ρωσία, η οποία στοιχίζει 30.000 ζωές κάθε χρόνο, κυρίως στους νέους. Υπήρχαν δυόμισι εκατομμύρια ηρωινομανείς στη Ρωσία μέχρι το 2009.2009.

Ιατρική παραγωγή 
Το Διεθνές Συμβούλιο για την Ασφάλεια και την Ανάπτυξη (ICOS) πρότεινε τη νομιμοποίηση της παραγωγής οπίου για ιατρικούς σκοπούς. Το όπιο μπορεί να παρασκευαστεί σε κωδεΐνη και μορφίνη, που είναι και τα δύο νόμιμα παυσίπονα. Ο Κυβερνήτης της επαρχίας Χελμάντ του Αφγανιστάν, Χαγιατουλάχ Χαγιάτ είναι υπέρμαχος της νομιμοποίησης της παραγωγής οπίου για τη δημιουργία μορφίνης.

Άλλοι έχουν υποστηρίξει ότι η νομιμοποίηση της παραγωγής οπίου ούτε θα έλυνε το πρόβλημα ούτε θα ήταν εφαρμόσιμο στην πράξη. Υποστηρίζουν ότι η παράνομη εκτροπή της καλλιέργειας θα μπορούσε να ελαχιστοποιηθεί μόνο εάν οι Αφγανοί διέθεταν τους απαραίτητους πόρους, τη θεσμική ικανότητα και τους μηχανισμούς ελέγχου που να διασφαλίζουν ότι ήταν ο μοναδικός αγοραστής πρώτων υλών οπιούχων. Για αυτούς, δεν υπάρχει επί του παρόντος καμία υποδομή για τη δημιουργία και τη διαχείριση ενός τέτοιου συστήματος. Θεωρούν ότι ελλείψει αποτελεσματικού συστήματος ελέγχου, οι διακινητές θα ήταν ελεύθεροι να συνεχίσουν να εκμεταλλεύονται την αγορά και θα υπήρχε υψηλός κίνδυνος η νόμιμη καλλιέργεια να χρησιμοποιηθεί για παράνομους σκοπούς και ότι η αφγανική κυβέρνηση θα ήταν σε άμεσο ανταγωνισμό με την διακινητές, αυξάνοντας έτσι την τιμή του οπίου και προσελκύοντας περισσότερους αγρότες να καλλιεργήσουν.

Η αφγανική κυβέρνηση έχει αποκλείσει τη νόμιμη καλλιέργεια ως μέσο αντιμετώπισης του παράνομου εμπορίου ναρκωτικών: ωστόσο στην Τουρκία τη δεκαετία του 1970, η νομιμοποίηση της παραγωγής οπίου, με την υποστήριξη των ΗΠΑ, έθεσε υπό έλεγχο την παράνομη διακίνηση μέσα σε τέσσερα χρόνια. Τα αφγανικά χωριά διαθέτουν ισχυρά συστήματα τοπικού ελέγχου που βασίζονται γύρω από την Σούρα, η οποία με την υποστήριξη της αφγανικής κυβέρνησης και των διεθνών συμμάχων της, θα μπορούσε να προσφέρει τη βάση για ένα αποτελεσματικό σύστημα ελέγχου. Αυτή η ιδέα αναπτύχθηκε στην πρόσφατη έκθεση του Συμβουλίου Senlis "Poppy for Medicine"   ​​η οποία προτείνει ένα τεχνικό μοντέλο για την εφαρμογή της αδειοδότησης για την παπαρούνα και τον νομικό έλεγχο της καλλιέργειας και παραγωγής αφγανικής μορφίνης.

Ορισμένοι πιστεύουν ότι υπάρχουν επίσης λίγα στοιχεία που να δείχνουν ότι το αφγανικό όπιο θα ήταν οικονομικά ανταγωνιστικό σε μια παγκόσμια αγορά. Η Αυστραλία, η Γαλλία, η Ινδία, η Ισπανία και η Τουρκία κυριαρχούν επί του παρόντος στην εξαγωγική αγορά των νόμιμων οπιούχων. Λόγω του υψηλού κόστους παραγωγής σε χώρες όπου η καλλιέργεια πραγματοποιείται σε μικρές γαίες, όπως η Ινδία και η Τουρκία, η νόμιμη παραγωγή απαιτεί υποστήριξη της αγοράς (το κόστος παραγωγής για ισοδύναμο 1 κιλού μορφίνης το 1999 ήταν 56 δολάρια ΗΠΑ στην Αυστραλία, 159,77 δολάρια ΗΠΑ στην Ινδία και 250 δολάρια ΗΠΑ στην Τουρκία). Το τρέχον κόστος παραγωγής ενός κιλού ισοδύναμου μορφίνης στο Αφγανιστάν είναι περίπου 450 δολάρια ΗΠΑ. Ως εκ τούτου, το όπιο θα μπορούσε ενδεχομένως να θεωρηθεί εναλλακτική λύση για όσους θεωρούν ότι οι τιμές της μορφίνης είναι πολύ υψηλές.

Η τιμή του παράνομου οπίου υπερβαίνει κατά πολύ αυτή του νόμιμου οπίου (στην Ινδία, το 2000, η ​​τιμή του παράνομου οπίου ήταν 13–29 δολάρια ΗΠΑ ανά κιλό, αλλά για το παράνομο όπιο 155–206 δολάρια ΗΠΑ). Αν και υπάρχουν πολλοί περίπλοκοι λόγοι πίσω από την απόφαση για καλλιέργεια παπαρούνας, ένας από αυτούς είναι η τρέχουσα οικονομική εξάρτηση των καλλιεργητών παπαρούνας από το παράνομο εμπόριο. Ενώ οι διακινητές συνεχίζουν να είναι ελεύθεροι να εκμεταλλεύονται την παράνομη αγορά, η νομιμοποίηση δεν θα το άλλαζε αυτό. Η ζήτηση για παράνομα οπιούχα δεν θα εξαφανιζόταν ακόμη και αν το αφγανικό όπιο χρησιμοποιούταν για νόμιμους σκοπούς και θα άνοιγε ένα κενό που θα μπορούσαν να εκμεταλλευτούν οι διακινητές. Ωστόσο, επί του παρόντος, το 100% του αφγανικού οπίου κατευθύνεται στο παράνομο εμπόριο οπίου και χρηματοδοτεί σε ορισμένες περιπτώσεις τρομοκρατικές δραστηριότητες. Παρά τις προσπάθειες εκρίζωσης από τη διεθνή παρέμβαση το 2001, η καλλιέργεια παπαρούνας και η παράνομη παραγωγή οπίου έχουν αυξηθεί, όπως δείχνουν τα στοιχεία του UNODC. Ένα σύστημα αδειοδότησης θα έφερνε τους αγρότες και τα χωριά σε μια υποστηρικτική σχέση με την αφγανική κυβέρνηση, αντί να αποξενώσει τον πληθυσμό καταστρέφοντας τα προς το ζην, και θα παρείχε την οικονομική διαφοροποίηση που θα μπορούσε να βοηθήσει τους καλλιεργητές να διακόψουν τους δεσμούς με το παράνομο εμπόριο οπίου.

Το Διεθνές Συμβούλιο Ελέγχου Ναρκωτικών δηλώνει ότι η υπερπαραγωγή νόμιμων οπιούχων από το 2000 έχει οδηγήσει σε αποθέματα στις χώρες παραγωγής «που θα μπορούσαν να καλύψουν τη ζήτηση για δύο χρόνια». Έτσι, ορισμένοι υποστηρίζουν ότι το αφγανικό όπιο θα συνεισέφερε σε μια ήδη υπερπροσφερόμενη αγορά και θα προκαλούσε ενδεχομένως την ανισορροπία προσφοράς και ζήτησης που το σύστημα ελέγχου του ΟΗΕ σχεδιάστηκε να αποτρέψει. Ωστόσο, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας επισημαίνει ότι υπάρχει οξεία παγκόσμια έλλειψη φαρμάκων με βάση την παπαρούνα, όπως η μορφίνη και η κωδεΐνη. Αυτό οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην χρόνια υποσυνταγογράφηση (ειδικά σε χώρες όπου η μορφίνη έχει εξαιρετικά υψηλή τιμή). Το Διεθνές Συμβούλιο Ελέγχου Ναρκωτικών που ρυθμίζει την προσφορά οπίου σε όλο τον κόσμο επιβάλλει από το 1961 την Ενιαία Σύμβαση για τα Ναρκωτικά, ο νόμος αυτός προβλέπει ότι οι χώρες μπορούν να απαιτούν μόνο τις πρώτες ύλες παπαρούνας που αντιστοιχούν στη χρήση φαρμάκων με βάση το όπιο τα τελευταία δύο χρόνια και έτσι περιορίζει τις χώρες που έχουν χαμηλά επίπεδα συνταγογράφησης όσον αφορά τις ποσότητες που μπορούν να ζητήσουν . Ως εκ τούτου, το 77% των παγκόσμιων προμηθειών οπίου χρησιμοποιείται από μόνο έξι χώρες, αφήνοντας τον υπόλοιπο κόσμο να στερείται βασικών φαρμάκων όπως η μορφίνη και η κωδεΐνη.   Ένα σύστημα εφοδιασμού δεύτερης βαθμίδας, το οποίο συμπληρώνει το τρέχον σύστημα ελέγχου των Ηνωμένων Εθνών παρέχοντας φάρμακα με βάση το όπιο σε χώρες που δεν λαμβάνουν επί του παρόντος τα απαραίτητα αναλγητικά φάρμακα με βάση την παπαρούνα, θα διατηρήσει την ισορροπία που καθιερώθηκε από το σύστημα του ΟΗΕ και θα παρείχε μια αγορά σε φάρμακα με βάση την παπαρούνα που παράγονται στο Αφγανιστάν.

Εθισμός στο όπιο από την αφγανική κοινωνία 
Το Αφγανιστάν έχει δει υψηλό ποσοστό εθισμού στο όπιο μεταξύ των προσφύγων που επιστρέφουν από το Ιράν και το Πακιστάν. Ο Ζαλμάι Αφζαλί, εκπρόσωπος του Υπουργείου Καταπολέμησης των Ναρκωτικών στο Αφγανιστάν αναφέρει αύξηση του συνολικού αριθμού χρηστών ναρκωτικών κατά περισσότερο από μισό εκατομμύριο, σε 1,5 εκατομμύριο, μεταξύ 2005 και 2010.

Σύμφωνα με το UNODC, υπάρχουν 2 - 2,5 εκατομμύρια άνθρωποι που κάνουν χρήση ναρκωτικών στο Αφγανιστάν.  Αυτό έχει σημαντικές συνέπειες για την υγεία και τη διακυβέρνηση εντός της χώρας.  Η χρήση ναρκωτικών στο Αφγανιστάν έχει γίνει διαδεδομένη, όχι μόνο μεταξύ των ανέργων, αλλά και μεταξύ του κυβερνητικού προσωπικού, των αγροτών και εκείνων που εργάζονται σε ιδιωτικές επιχειρήσεις.  Υπολογίζεται ότι σχεδόν οι μισοί από αυτούς τους χρήστες παίρνουν ναρκωτικά τις περισσότερες ημέρες,  με πολλούς να παίρνουν ηρωίνη πολλές φορές την ημέρα.  Οι χρήστες ναρκωτικών στο Αφγανιστάν έχουν αναφέρει επακόλουθα προβλήματα, όπως με την οικογένεια και τις σχέσεις, την απόκτηση εργασίας, επιπτώσεις στη σωματική υγεία και προβλήματα με το νόμο.  Οι συγγενείς χρηστών ναρκωτικών έχουν αναφέρει ότι αντιμετωπίζουν σωματική κακοποίηση από τον χρήστη, με ορισμένους συγγενείς να αναφέρουν κατάθλιψη και αυτοτραυματισμό ως αποτέλεσμα της οικογενειακής χρήσης ναρκωτικών και της βίας.Υπάρχει επίσης ένας σημαντικός αριθμός παιδιών από το Αφγανιστάν που κάνουν χρήση ναρκωτικών, ιδιαίτερα σε επαρχίες όπως η Κανταχάρ και η Χελμάντ όπου τα παιδιά συμμετείχαν σε συγκομιδή παπαρούνας.

Αφγανική οικονομία και το όπιο 

Το Αναπτυξιακό Πρόγραμμα των Ηνωμένων Εθνών του 2004 κατέταξε το Αφγανιστάν στην 173η θέση από 177 χώρες, χρησιμοποιώντας τον δείκτη ανθρώπινης ανάπτυξης, με το Αφγανιστάν κοντά ή στο κάτω μέρος σχεδόν κάθε αναπτυξιακού δείκτη, συμπεριλαμβανομένης της διατροφής, της βρεφικής θνησιμότητας, του προσδόκιμου όρου ζωής και της εκπαίδευσης. Διάφοροι παράγοντες ενθαρρύνουν την παραγωγή οπίου, με τον μεγαλύτερο να είναι οικονομικός: το υψηλό ποσοστό απόδοσης της επένδυσης από την καλλιέργεια παπαρούνας οπίου οδήγησε τη γεωργική στροφή στο Αφγανιστάν από την καλλιέργεια παραδοσιακών καλλιεργειών στην καλλιέργεια παπαρούνας οπίου. Η καλλιέργεια οπίου σε αυτή την κλίμακα δεν είναι παραδοσιακή και στην περιοχή που ελεγχόταν από την Αρχή της Κοιλάδας του Χελμάντ τη δεκαετία του 1950, η καλλιέργεια καταργήθηκε σε μεγάλο βαθμό. 

"Παρά το γεγονός ότι μόνο το 12% της γης είναι καλλιεργήσιμο, η γεωργία είναι τρόπος ζωής για το 70% των Αφγανών και είναι η κύρια πηγή εισοδήματος της χώρας. Κατά τη διάρκεια των καλών ετών, το Αφγανιστάν παρήγαγε αρκετή τροφή για να ταΐσει τον λαό του καθώς και προμήθεια πλεόνασμα για εξαγωγή. Τα παραδοσιακά γεωργικά προϊόντα της περιλαμβάνουν σιτάρι, καλαμπόκι, κριθάρι, ρύζι, βαμβάκι, φρούτα, ξηρούς καρπούς και σταφύλια. Ωστόσο, η αγροτική οικονομία έχει υποφέρει σημαντικά [...] Η μεγαλύτερη και ταχύτερη σοδειά του Αφγανιστάν είναι το όπιο."

Η καλλιέργεια της παπαρούνας και το εμπόριο οπίου θεωρείται ότι είχαν σημαντικότερο αντίκτυπο στους πολίτες στο Αφγανιστάν από τις επιπτώσεις της εκτροφής σιταριού και του κτηνοτροφικού εμπορίου. Καθώς κάποτε οι αγρότες στο Αφγανιστάν εξαρτιόνταν σε μεγάλο βαθμό από την καλλιέργεια σιταριού για να έχουν επαρκές εισόδημα, η ανάπτυξη της καλλιέργειας παπαρούνας έδωσε σε πολλούς από αυτούς τους αγρότες μια οικονομική ώθηση, παρόλο που το όπιο μπορεί να είναι πιο επικίνδυνο προϊόν για διανομή. Επιπλέον, καθώς η ζήτηση για όπιο έχει αυξηθεί, οι γυναίκες είχαν περισσότερες ευκαιρίες να εργαστούν στο ίδιο περιβάλλον με τους άνδρες.

Το απόκρημνο έδαφος του Αφγανιστάν ενθαρρύνει την τοπική αυτονομία, η οποία, σε ορισμένες περιπτώσεις, σημαίνει ότι η τοπική ηγεσία είναι αφοσιωμένη στην οικονομία του οπίου. Το έδαφος δυσχεραίνει την επιτήρηση και την επιβολή.

Σύμφωνα με το Γραφείο των Ηνωμένων Εθνών για τα Ναρκωτικά και το Έγκλημα (UNODC) το 2007, το Αφγανιστάν παρήγαγε περίπου 8.200 μετρικούς τόνους οπίου – σχεδόν διπλάσιο από την εκτίμηση της παγκόσμιας ετήσιας κατανάλωσης. Σε ένα άρθρο της 25ης Απριλίου 2007 στην Washington Post, ο Αντόνιο Μαρία Κόστα, Εκτελεστικός Διευθυντής του UNODC, αναρωτήθηκε: «Το όπιο αψηφά τους νόμους της οικονομίας; Ιστορικά, όχι. Το 2001, οι τιμές αυξήθηκαν δέκα φορές από το 2000, σε υψηλό επίπεδο ρεκόρ, αφού οι Ταλιμπάν εξάλειψαν την καλλιέργεια παπαρούνας σε όλη την αφγανική επικράτεια υπό τον έλεγχό τους. Γιατί λοιπόν, με την περσινή συγκομιδή, δεν συμβαίνει το αντίθετο;Οι πρώτες εκτιμήσεις δείχνουν ότι η καλλιέργεια οπίου είναι πιθανό να αυξηθεί ξανά φέτος.Αυτό θα πρέπει να είναι ένα πρόσθετο κίνητρο για πώληση.

Οι έμποροι ναρκωτικών έχουν μια συμβιωτική σχέση με αντάρτες και τρομοκρατικές ομάδες όπως οι Ταλιμπάν και η Αλ Κάιντα. Η πολιτική αστάθεια καθιστά δυνατή την καλλιέργεια οπίου, καθώς αυτό αγοράζει προστασία και πληρώνει για όπλα και αντάρτες, και αυτά με τη σειρά τους δημιουργούν ένα περιβάλλον στο οποίο οι βαρώνοι των ναρκωτικών, οι αντάρτες και οι τρομοκράτες μπορούν να λειτουργήσουν ατιμώρητα.

Το όπιο είναι η κόλλα που συγκρατεί αυτή τη θολή σχέση. Εάν τα κέρδη πέσουν, αυτές οι κακές δυνάμεις έχουν τα περισσότερα να χάσουν. Υποψιάζομαι ότι οι μεγάλοι διακινητές συσσωρεύουν πλεόνασμα οπίου ως αντιστάθμιση έναντι μελλοντικών κλυδωνισμών τιμών και ως πηγή χρηματοδότησης για το μέλλον τρομοκρατικές επιθέσεις, στο Αφγανιστάν ή αλλού».

Επίδραση στις ευκαιρίες εργασίας 

Λόγω της παγκοσμιοποίησης και την ανάπτυξη του εμπορίου, οι παραδοσιακοί τρόποι για τη διατήρηση της ζωής των χωρικών έχει αναγκαστεί να αλλάξει. Παλαιότερα, οι άνθρωποι βασίζονταν στην καλλιέργεια σιταριού και στην κτηνοτροφία, ενώ σήμερα η καλλιέργεια παπαρούνας είναι η πιο σημαντική οικονομική δραστηριότητα.  Αυτό μπορεί να αποδοθεί στα υψηλότερα κέρδη από την καλλιέργεια παπαρούνας και στην έλλειψη ευκαιριών για άλλες γεωργικές πρακτικές λόγω της λειψυδρίας και σε πιο προσιτά δάνεια από χρηματοδότες για αυτή τη δραστηριότητα.

Ο πόλεμος, η οικονομική αστάθεια και η φτώχεια προκάλεσαν αλλαγές στον τρόπο που οι χωρικοί συντηρούσαν τα χωριά τους. Ο ανταγωνισμός για τη σπάνια γη και πόρους είχε ως αποτέλεσμα μη βιώσιμες πρακτικές, προκαλώντας διάβρωση του εδάφους και ως εκ τούτου καθιστώντας τη γη λιγότερο παραγωγική. Πολλοί μετανάστες σε μέρη όπως το Πακιστάν και το Ιράν είδαν την κερδοφορία της καλλιέργειας παπαρούνας στην ανάπτυξη της γης, μέσω της συναναστροφής με ντόπιους γαιοκτήμονες και επιχειρηματίες, και εμπνεύστηκαν να επιφέρουν την ίδια οικονομική βελτίωση στη ζωή και στα χωριά τους. Επίσης, το εμπόριο οπίου αποδείχθηκε πιο οικονομικό από το εμπόριο ζώων, καθώς μεγάλες ποσότητες οπίου μεταφέρονται ευκολότερα από τα ζώα. Οι ντόπιοι καταστηματάρχες χρησιμοποιούσαν το κεφάλαιο, το οποίο αποκτήθηκε από την αγορά οπίου από αγρότες και την πώλησή τους σε εμπόρους στα σύνορα Τατζικιστάν-Αφγανιστάν, για να επενδύσουν στα δικά τους μικρά καταστήματα, δημιουργώντας περισσότερα έσοδα. Οι φτωχοί χωρικοί το είδαν ως μια καλή επενδυτική ευκαιρία, καθώς σήμαινε πιο αποτελεσματική καλλιέργεια ενός προϊόντος με δυνατότητα δημιουργίας οικονομικής σταθερότητας στα χωριά τους.

Επιπτώσεις της παραγωγής οπίου στα αφγανικά χωριά 
Εκτός από την προφανή απειλή του εθισμού, η παραγωγή οπίου αλλάζει τη δυναμική πολλών αφγανικών χωριών. Η κατανομή του πλούτου, για παράδειγμα, έχει αλλάξει σημαντικά καθώς η οικονομία του οπίου έχει δημιουργήσει έναν «νέο πλούτο» στον οποίο οι νέοι άνδρες έχουν τον έλεγχο. Αυτός ο νέος πλούτος για τους νεαρούς άντρες του Αφγανιστάν ανησυχεί πολλούς από τους ηγέτες του χωριού, καθώς πριν τους τιμούσαν για τη σοφία τους, και τώρα τους δίνεται ελάχιστος ή καθόλου σεβασμός. Έχει επίσης σημειωθεί ότι οι σχέσεις μεταξύ πατέρων και γιων και της οικογένειας γενικότερα, αλλάζουν δραστικά καθώς οι ηγετικοί ρόλοι στην οικονομία συνεχίζουν να αλλάζουν.  Καθώς οι νεαροί άνδρες έχουν αυξημένη επαφή με τον έξω κόσμο, έχουν συνειδητοποιήσει διαφορετικές μεθόδους εκτέλεσης παραδοσιακών εργασιών, οι οποίες έχουν δημιουργήσει εντάσεις μεταξύ των νεαρών ανδρών και των ηλικιωμένων. Επίσης, υπήρξε μια μετατόπιση από το επίπεδο της συνεργασίας, της εμπιστοσύνης και της αμοιβαιότητας εντός των χωριών σε μια κίνηση ατομικού συμφέροντος, τα οποία έχουν επηρεαστεί αρνητικά από τον πόλεμο.

Επιπτώσεις στον υδροφόρο ορίζοντα 
Μεταξύ 2013 και 2020, πολλοί παραγωγοί στην κοιλάδα Χελμάντ εγκατέστησαν αντλίες νερού με ηλιακή ενέργεια. Η άρδευση, από αρτεσιανά πηγάδια, επέτρεψε στην αρδευόμενη έκταση να πολλαπλασιαστεί. Ωστόσο, ο υδροφόρος ορίζοντας είχε πέσει 3 μέτρα μέχρι τα μέσα του 2020 και υπάρχει ανησυχία ότι μεγάλος αριθμός ανθρώπων θα εκτοπιστεί εάν συνεχιστεί.

Παραγωγή και αφγανική διακυβέρνηση 

Ενώ οι Ταλιμπάν θεωρούνταν απειλή τόσο για τα ανθρώπινα δικαιώματα των Αφγανών όσο και για άλλες περιοχές του κόσμου παρέχοντας ένα καταφύγιο για τους διεθνείς τρομοκράτες, επέδειξαν επίσης την ικανότητα να επιβάλλουν αυστηρά ένα μορατόριουμ στην παραγωγή οπίου. Από την ανατροπή τους το 2001, σταματώντας την επιβολή τους με μεθόδους συμπεριλαμβανομένου του αποκεφαλισμού, η καλλιέργεια παπαρούνας οπίου αυξάνεται σταθερά τις τελευταίες δύο δεκαετίες. Υπάρχουν ενδείξεις ότι η απαγόρευση των Ταλιμπάν έφερε τους σπόρους της δικής τους έλλειψης βιωσιμότητας, λόγω της πολλαπλάσιας αύξησης του χρέους που σχετίζεται με το όπιο (αποκλείοντας πολλά νοικοκυριά στην εξάρτηση από τη μελλοντική καλλιέργεια παπαρούνας), αναγκάζοντας τις πωλήσεις περιουσιακών στοιχείων. Φαίνεται επίσης ότι η απαγόρευση του οπίου αποδυνάμωσε πολιτικά τους Ταλιμπάν. Έτσι, η βιωσιμότητα της απαγόρευσης πέραν του πρώτου έτους ήταν εξαιρετικά αμφίβολη, ακόμη κι αν οι Ταλιμπάν δεν είχαν ανατραπεί στα τέλη του 2001.

Αν και η κυβέρνηση Καρζάι έκανε παράνομη την καλλιέργεια και τη διακίνηση παπαρούνας οπίου το 2002, πολλοί αγρότες, οδηγημένοι από τη φτώχεια, συνεχίζουν να καλλιεργούν παπαρούνα οπίου για να εξασφαλίσουν τις οικογένειές τους. Πράγματι, η φτώχεια είναι ο κύριος λόγος που δίνεται από τους Αφγανούς αγρότες για την επιλογή της καλλιέργειας οπίου παπαρούνα. «Με τιμή αγροκτήματος περίπου 125 δολάρια ανά κιλό για το ξηρό όπιο, ένας Αφγανός αγρότης μπορεί να αποκομίσει 17 φορές περισσότερα κέρδη καλλιεργώντας παπαρούνα οπίου, παρά καλλιεργώντας σιτάρι. «Η παπαρούνα οπίου είναι επίσης ανθεκτική στην ξηρασία, είναι εύκολη στη μεταφορά και αποθήκευση και, σε αντίθεση με πολλές καλλιέργειες, δεν χρειάζεται ψύξη και δεν χαλάει».περιορισμένη άρδευση Με Αφγανιστάν, στην οποία qanats (Karez) εξακολουθούν να παίζουν μεγάλο ρόλο, οι μεταφορές και άλλες γεωργικές υποδομές, η καλλιέργεια εναλλακτικών καλλιεργειών δεν είναι μόνο λιγότερο κερδοφόρα, αλλά και πιο δύσκολη. Το 2006, η παραγωγή οπίου στην επαρχία αυξήθηκε πάνω από 162% και τώρα αντιπροσωπεύει το 42% της συνολικής παραγωγής οπίου του Αφγανιστάν. Σύμφωνα με το UNODC, η κατάσταση με το όπιο στις νότιες επαρχίες είναι «εκτός ελέγχου».

Διαφθορά και διάβρωση του κράτους δικαίου 
Η διαφθορά που σχετίζεται με την οικονομία του οπίου έχει εξαπλωθεί σε όλα τα επίπεδα της αφγανικής κυβέρνησης, από την αστυνομία μέχρι το κοινοβούλιο, και διαβρώνει το κράτος δικαίου. Οι αγρότες δωροδοκούν συστηματικά την αστυνομία και το προσωπικό καταπολέμησης των ναρκωτικών για να κάνουν τα στραβά μάτια. Το προσωπικό επιβολής του νόμου αμείβεται επίσης από διακινητές ναρκωτικών για να αγνοήσει ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, να προστατεύσει τις δοσοληψίες τους. Αξιωματούχοι της αφγανικής κυβέρνησης πιστεύεται τώρα ότι εμπλέκονται τουλάχιστον στο 70% της διακίνησης οπίου και οι ειδικοί εκτιμούν ότι τουλάχιστον 13 πρώην ή νυν κυβερνήτες επαρχιών εμπλέκονται άμεσα στο εμπόριο ναρκωτικών...Σε ορισμένες περιπτώσεις...[τοπικοί ηγέτες] είναι τα ίδια άτομα που συνεργάστηκαν με τις Ηνωμένες Πολιτείες για την εκδίωξη των Ταλιμπάν το 2001.

Σε συνεργασία με το Ηνωμένο Βασίλειο και την αφγανική κυβέρνηση, οι Ηνωμένες Πολιτείες ανέπτυξαν τη δική τους στρατηγική για την αντιμετώπιση του προβλήματος του οπίου στο Αφγανιστάν, η οποία έχει τους ακόλουθους πέντε πυλώνες:
Εναλλακτικά μέσα διαβίωσης
Εξάλειψη και καταστροφή
Απαγόρευση
Επιβολή του νόμου και της μεταρρύθμισης της δικαιοσύνης
Δημόσια πληροφόρηση}}

Το Υπουργείο Εξωτερικών, η Υπηρεσία Διεθνούς Ανάπτυξης των ΗΠΑ, το Υπουργείο Άμυνας και το Υπουργείο Δικαιοσύνης  είναι οι κύριοι οργανισμοί που εμπλέκονται στην υλοποίηση αυτής της στρατηγικής κατά των ναρκωτικών για τις ΗΠΑ. Ο ρόλος της CIA δεν έχει αναφερθεί. Ο εκτελεστικός διευθυντής του UNODC πιστεύει ότι αυτά τα μέτρα είναι ανεπαρκή: «Τι μπορεί να γίνει; Εφόσον οι δυνάμεις του ΝΑΤΟ είναι επιφυλακτικές στο να δημιουργήσουν εχθρούς με τους αγρότες οπίου, οι οποίοι συνδέονται με την εξάλειψη, και δεδομένου ότι η αφγανική κυβέρνηση είναι αντίθετη στον αεροψεκασμό των χωραφιών παπαρούνας, συλλαμβάνοντας τους μεγάλους διακινητές μπορεί να είναι η καλύτερη διαθέσιμη επιλογή για να διαταραχθεί η κερδοφόρα αγορά οπίου του Αφγανιστάν».

Τόσο η ζήτηση όσο και η μείωση της προσφοράς είναι σημαντικές. «Οι χώρες κατανάλωσης πρέπει να ασχοληθούν σοβαρά με τον περιορισμό του εθισμού στα ναρκωτικά. Εάν υπήρχε λιγότερη ζήτηση για ηρωίνη, ο μέσος όρος θα έπεφτε πραγματικά από την αγορά οπίου». Οι αγρότες που εξαρτώνται οικονομικά από το όπιο πρέπει να έχουν βιώσιμες εναλλακτικές λύσεις που παρέχουν βιώσιμο εισόδημα. Από την πλευρά της προσφοράς, ο εντοπισμός των πιο καταζητούμενων διακινητών και η υποβολή τους σε διεθνή εντάλματα σύλληψης με έκδοση, κατάσχεση περιουσιακών στοιχείων και ταξιδιωτικές απαγορεύσεις θα μπορούσε να βοηθήσει. Αν και δεν είναι εύκολο να καταστρέψεις τα εργαστήρια αποθήκευσης οπίου και παραγωγής ηρωίνης, είναι πολύ πιο εύκολο να καταστρέψεις τα ναρκωτικά στην πηγή παρά στη διαμετακόμιση.
Αυτό περιπλέκει, φυσικά, τις περίπλοκες σχέσεις των ΗΠΑ με το Πακιστάν και το Ιράν.

Η παραγωγή οπίου στο Αφγανιστάν υπολογίζεται τώρα ότι αντιπροσωπεύει το 7% του Αφγανικού ΑΕΠ, οδηγώντας σε επιχειρήσεις καταπολέμησης των ναρκωτικών των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ να αντιμετωπίζουν σκληρή αντίθεση τόσο από Αφγανούς αγρότες όσο και από κυβερνητικούς αξιωματούχους που επωφελούνται άμεσα από το εμπόριο ναρκωτικών.. Το εμπόριο ναρκωτικών χρηματοδοτεί τόσο τους Ταλιμπάν και τους συμμάχους τους, καθώς και αξιωματούχους της αφγανικής κυβέρνησης, θέτοντας σε κίνδυνο τις προσπάθειες των ΗΠΑ για την προώθηση του συγκεντρωτικού κράτους δικαίου.

Σχέση μεταξύ της βιομηχανίας φαρμάκων και του Συστήματος Χαουάλα 
Υπάρχει ένας σημαντικός δεσμός μεταξύ των ναρκωτικών και του Χαουάλα (άτυπο σύστημα μεταφοράς χρημάτων) στο Αφγανιστάν. Η ανάλυση των Ηνωμένων Εθνών βασίζεται σε συνεντεύξεις με δείγμα 54 εμπόρων  στα κύρια κέντρα δραστηριότητας Χαουάλα στο Αφγανιστάν καθώς και κατά τη διάρκεια επίσκεψης στην Πεσαβάρ του Πακιστάν. Επιπλέον, πραγματοποιήθηκαν συνεντεύξεις με χρήστες του συστήματος Χαουάλα (έμποροι ναρκωτικών, επιχειρηματίες, έμποροι, διεθνείς ανθρωπιστές), ρυθμιστικές αρχές (κυβερνητικοί αξιωματούχοι, προσωπικό της κεντρικής τράπεζας) και επίσημοι πάροχοι υπηρεσιών (τραπεζίτες, λογιστές). Εκτός από τη χαουάλα, βρήκαν πληρωμές προστασίας και συνδέσεις, μέσω των οποίων η βιομηχανία φαρμάκων έχει σημαντικούς δεσμούς με την τοπική διοίκηση καθώς και με υψηλά επίπεδα της εθνικής κυβέρνησης.
 
Διαφορετικές τοποθεσίες που μελετήθηκαν από το UNODC δίνουν διαφορετικές απόψεις για το ξέπλυμα κεφαλαίων για τα ναρκωτικά. Είναι δύσκολο να αποκτηθεί μια σταθερή αίσθηση της συνολικής οικονομίας. Στο Φαίζαμπάντ για παράδειγμα, έχει αναφερθεί ότι σε ορισμένες περιόδους του έτους σχεδόν το 100% της ρευστότητας του συστήματος χαουάλα στην επαρχία προέρχεται από ναρκωτικά, ενώ στο Χεράτ, εκτιμήθηκε ότι μόνο το 30% του συνολικού όγκου συναλλαγών της αγοράς χαουάλα συνδέεται άμεσα με τα ναρκωτικά. Η ανάλυση των δεδομένων που συγκεντρώθηκαν σε μέρη όπως το Χεράτ ήταν περίπλοκη από επιβεβαιωμένες σχέσεις μεταξύ χρημάτων ναρκωτικών και νόμιμων εισαγωγών. Η νότια περιοχή (επαρχίες Χελμάντ και Κανταχάρ) είναι επίσης βασικό κέντρο για το ξέπλυμα βρώμικου χρήματος στο Αφγανιστάν (περίπου το 60% των κεφαλαίων σχετίζονται με ναρκωτικά και το 80-90% των εμπόρων χαουάλα στην Κανταχάρ [το πρώην προπύργιο των Ταλιμπάν] και τη Χελμάντ εμπλέκονται σε μεταφορές χρημάτων που σχετίζονται με ναρκωτικά).

Η Χελμάντ έχει αναδειχθεί ως βασικός διαμεσολαβητής του εμπορίου οπίου, τόσο μεταξύ επαρχιών όσο και μεταξύ των εξαγωγών, ενώ οι συνολικές εκτιμήσεις για το στοιχείο που σχετίζεται με τα ναρκωτικά των τοπικών αγορών χαουάλα είναι παρόμοιας τάξης μεγέθους με εκείνες στην Κανταχάρ. Αυτό το εύρημα προσθέτει βάρος στην ιδέα ότι τα μεγάλα εμπορικά κέντρα σε αυτές τις δύο γειτονικές επαρχίες θα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως ουσιαστικά μια αγορά. Έχοντας αυτό υπόψη, η μελέτη υπολόγισε ότι η Χελμάντ θα μπορούσε να αντιπροσωπεύει περίπου 800 εκατομμύρια δολάρια της επιχείρησης χαουάλα του Αφγανιστάν που σχετίζεται με τα ναρκωτικά και ότι η Χεράτ είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος συνεισφέρων, με 300-500 εκατομμύρια δολάρια ξέπλυμα χρήματος από ναρκωτικά ετησίως.

Επιπλέον, το Ντουμπάι φαίνεται να είναι ένα κεντρικό γραφείο συμψηφισμού για διεθνείς δραστηριότητες  χαουάλα . Επιπλέον, διάφορες πόλεις στο Πακιστάν, ιδίως η Πεσαβάρ , η Κουέτα και το Καράτσι, είναι σημαντικά κέντρα συναλλαγών. Φαίνεται ότι ακόμη και στην περίπτωση των αποστολών ναρκωτικών στο Ιράν, οι πληρωμές για αυτά γίνονται στο Αφγανιστάν από το Πακιστάν… το σύστημα χαουάλα ήταν το κλειδί για την εμβάθυνση και διεύρυνση της «άτυπης οικονομίας» στο Αφγανιστάν, όπου υπάρχει ανωνυμία και ευκαιρία για ξέπλυμα χρήματος.

Η χαουάλα, ωστόσο, συμβάλλει θετικά στην περιφερειακή οικονομία. Υπήρξε κεντρικό στοιχείο για την επιβίωση του χρηματοπιστωτικού συστήματος του Αφγανιστάν μέσω του πολέμου.
Σύμφωνα με τον Μάιμπο (2003), «αναπόσπαστο μέρος των διαδικασιών πρώιμης ανάπτυξης και ζωτικής σημασίας για τη συνεχή παράδοση κεφαλαίων στις επαρχίες».   «Το σύστημα χαουάλα παίζει επίσης σημαντικό ρόλο στην ανταλλαγή νομισμάτων. Συμμετέχει στις τακτικές δημοπρασίες ξένου νομίσματος της Κεντρικής Τράπεζας και συνέβαλε στην επιτυχή εισαγωγή ενός νέου νομίσματος για το Αφγανιστάν το 2002-2003.»

Λαθρεμπόριο οπίου στο Ιράν 
Ενώ η Χεράτ δεν είναι η περιοχή με τον μεγαλύτερο όγκο εμπορίου οπίου, η Χεράτ και οι άλλες ιρανικές συνοριακές περιοχές της Φάραχ και της Νιμρόζ έχουν μερικές από τις υψηλότερες τιμές, πιθανώς λόγω της ζήτησης από την ιρανική αγορά. «Οι τιμές του οπίου είναι ιδιαίτερα υψηλές στο Ιράν, όπου η επιβολή του νόμου είναι αυστηρή και όπου μεγάλο μερίδιο της αγοράς κατανάλωσης οπιούχων εξακολουθεί να προορίζεται για όπιο και όχι για ηρωίνη. Δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι φαίνεται ότι μπορούν να αποκομιστούν πολύ σημαντικά κέρδη με τη διέλευση των ιρανικά σύνορα ή μπαίνοντας σε χώρες της Κεντρικής Ασίας όπως το Τατζικιστάν». Σύμφωνα με εκτιμήσεις του UNODC, το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής οπίου του Αφγανιστάν πηγαίνει στο Ιράν είτε για κατανάλωση είτε για περαιτέρω εξαγωγή σε άλλες χώρες της περιοχής και της Ευρώπης. Το Ιράν έχει αυτή τη στιγμή τον μεγαλύτερος πληθυσμό κατανάλωσης οπιούχων στον πληθυσμό της παγκοσμίως και ευθύνεται επίσης για το 84% των συνολικών κατασχέσεων οπιούχων από τις υπηρεσίες επιβολής του νόμου στον κόσμο, απαγορεύοντας δεκάδες χιλιάδες τόνους οπιούχων ετησίως. Η ιρανική κυβέρνηση έχει περάσει από διάφορες φάσεις στην αντιμετώπιση του προβλήματος των ναρκωτικών.

Κατά τη δεκαετία του 1980, η προσέγγισή του ήταν προσανατολισμένη στην προσφορά: «Πολιτικές νόμου και τάξης με μηδενική ανοχή οδήγησαν στη σύλληψη δεκάδων χιλιάδων τοξικομανών και στην εκτέλεση χιλιάδων διακινητών ναρκωτικών». «Υπάρχουν περίπου 68.000 Ιρανοί φυλακισμένοι για διακίνηση ναρκωτικών και άλλοι 32.000 για χρήση (σε σύνολο 170.000 φυλακισμένων, με βάση τις στατιστικές του 2001)»

Μια στρατηγική δεύτερης φάσης ήρθε υπό τον τότε Πρόεδρο Μοχάμεντ Χαταμί, η οποία επικεντρώθηκε περισσότερο στην πρόληψη και τη θεραπεία. Η διακίνηση ναρκωτικών θεωρείται πρόβλημα ασφάλειας και μεγάλο μέρος της συνδέεται με τους φυλές των Βαλούχι, οι οποίοι αναγνωρίζουν τα παραδοσιακά φυλετικά και όχι εθνικά σύνορα. Οι τρέχουσες εκθέσεις (2007) αναφέρουν την ανησυχία του Ιράν για τους εθνικιστές αντάρτες στα σύνορα, που πιθανώς υποστηρίζονται από τη CIA.

Η ιρανική στρατηγική για τα ναρκωτικά άλλαξε και πάλι υπό τον Πρόεδρο Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ, ο οποίος ανέλαβε τα καθήκοντά του το 2005. Η πολιτική του Ιράν για τα ναρκωτικά έχει επανεξεταστεί και έχει στραφεί προς την απαγόρευση του εφοδιασμού και την ενίσχυση της ασφάλειας των συνόρων. Δεν είναι σαφές εάν αυτό συνδέεται με ευρύτερες ανησυχίες σχετικά με την ασφάλεια των συνόρων, ίσως σε σχέση με τους αντάρτες Μπαλούτσι στο Ιράν. Το άρθρο του Samii το 2003 περιέγραψε την «πρωταρχική προσέγγιση του Ιράν στην απειλή των ναρκωτικών [ως] απαγόρευση. Το Ιράν μοιράζεται σύνορα 936 χιλιομέτρων με το Αφγανιστάν και 909 χιλιομέτρων σύνορα με το Πακιστάν, και το έδαφος στις δύο ανατολικές επαρχίες να είναι πολύ τραχύ. Η ιρανική κυβέρνηση έχει δημιουργήσει σταθερά φυλάκια κατά μήκος αυτών των συνόρων. Αυτό περιλαμβάνει φράχτες από σκυρόδεμα, χαρακώματα και ναρκοπέδια».

Σύμφωνα με την έκθεση του ΟΗΕ για τα ναρκωτικά του 2011, το Ιράν αντιπροσωπεύει τα υψηλότερα ποσοστά κατασχέσεων οπίου και ηρωίνης στον κόσμο, αναχαιτίζοντας το 89% όλων των κατασχεθέντων οπίου στον κόσμο. Μέσα σε μια περίοδο τριάντα ετών, 3.700 Ιρανοί αστυνομικοί έχουν σκοτωθεί και δεκάδες χιλιάδες άλλοι τραυματίστηκαν σε επιχειρήσεις καταπολέμησης ναρκωτικών, κυρίως στα σύνορα με το Αφγανιστάν και το Πακιστάν.

Πολιτική για την καταπολέμηση των ναρκωτικών 
Δεδομένου του γεγονότος ότι το 1/3 του συνδυασμού νόμιμης και παράνομης αφγανικής οικονομίας βασίζεται στην παράνομη βιομηχανία οπίου , η πολιτική για την καταπολέμηση των ναρκωτικών είναι επί του παρόντος ένα από τα πιο σημαντικά στοιχεία της εσωτερικής πολιτικής. Παρά τα μέτρα επιβολής του νόμου με κυρίαρχη εστίαση στα προγράμματα εξάλειψης των καλλιεργειών, η παραγωγή οπίου στο Αφγανιστάν διπλασιάστηκε σε μόλις δύο χρόνια.  Αυτό έδειξε ότι δεν υπάρχει συσχέτιση μεταξύ της εξάλειψης της καλλιέργειας παπαρούνας και του επιπέδου καλλιέργειας παπαρούνας ή παραγωγής οπίου. Ο λόγος για αυτό είναι η υποβόσκουσα οικονομική φύση του προβλήματος του οπίου. Η φτώχεια και η διαρθρωτική ανεργία είναι ο κύριος λόγος για την πλήρη εξάρτηση 3,3 εκατομμυρίων Αφγανών από τις παπαρούνες.

Η εξάλειψη της καλλιέργειας παπαρούνας θα μπορούσε να έχει ακόμη και καταστροφικές παρενέργειες για τη διαδικασία σταθεροποίησης και ανοικοδόμησης του Αφγανιστάν. Ο Διευθυντής Πολιτικής Έρευνας για το Συμβούλιο Senlis, Τζορίτ Καμίνγκα, λέει:

Αναφέρεται σε εκστρατείες αεροψεκασμού εμπνευσμένες από τις ΗΠΑ, που σχεδιάστηκαν για την άνοιξη του 2008 αλλά δεν ξεκίνησαν ποτέ. Μέχρι στιγμής, η εκρίζωση των καλλιεργειών γίνεται χειροκίνητα ή μηχανικά από το έδαφος. Ο ψεκασμός με χημικά μπορεί να αποσταθεροποιήσει περαιτέρω τις αγροτικές περιοχές και να κινδυνεύσει να χάσει την υποστήριξη για την αποστολή σταθεροποίησης του ΝΑΤΟ. Το 2005, η Αμερικανική Υπηρεσία Δίωξης Ναρκωτικών (DEA), μαζί με τους Αφγανούς εταίρους της, έκλεισαν τις επιχειρήσεις του Χατζ Μπαζ Μοχάμαντ, ενός βαρώνου που συνδέεται με τους Ταλιμπάν.

Εναλλακτικές καλλιέργειες 
Δεδομένου ότι οι Ταλιμπάν φέρεται να έκαναν την επιχείρηση οπίου του Αφγανιστάν εύκολη, προσφέροντας πίστωση, σπόρους και λιπάσματα στους αγρότες για να καλλιεργήσουν τα ναρκωτικά που τροφοδοτούν την εξέγερση των Ταλιμπάν , οι αρχές των ΗΠΑ ήταν αποφασισμένες να αλλάξουν αυτή τη δυναμική προσφέροντας παρόμοια κίνητρα για να απομακρύνουν τους αγρότες από το εμπόριο ναρκωτικών και προς εναλλακτικές, νόμιμες καλλιέργειες, όπως σταφύλια, σιτάρι και σαφράν . 

Η εγχώρια παραγωγή εφεδρίνης από θάμνους εφεδρίνης που αναπτύσσονται στα βουνά και η επακόλουθη χημική μετατροπή της σε μεθαμφεταμίνη έχει επίσης εμφανιστεί τα τελευταία χρόνια και έχει αυξηθεί σε ανταγωνιστική παραγωγή οπίου σε ορισμένες περιοχές.

Δείτε επίσης 
Έγκλημα στο Αφγανιστάν
Οικονομία του Αφγανιστάν
Παράνομο εμπόριο ναρκωτικών
Χρυσή Ημισέληνος
Χατζί Μπάγκο
Χατζί Μπασάρ

Περαιτέρω ανάγνωση 
 James Tharin Bradford. 2019. Poppies, Politics, and Power: Afghanistan and the Global History of Drugs and Diplomacy. Cornell University Press.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 UNODC – United Nations Office on Drugs and Crime – Afghan Opium Survey 2009
 The Independent – Afghans battle to combat threats of drugs and Aids – November 30, 2006
 Drug Library on Afghan Opium
 Opium Airlift
 
 
 
 
 
 
 Losing Ground: Drug control and War in Afghanistan – 12/06
 Drug: Afghanistan's Silent Enemy
 Graveyard of Empires: Fixing Afghanistan's Drug Problem 
 
 Afghanistan, Opium and the Taliban
 Learning Lessons from the Taliban Opium Ban by Martin Jelsma in International Journal on Drug Policy, Volume 16, Issue 2, March 2005
 

Οικονομία του Αφγανιστάν
Έγκλημα στο Αφγανιστάν
Ιστορία του Αφγανιστάν