Σιερπτς

Το Σιερπτς (πολωνικά: Sierpc) είναι πόλη και η έδρα του Πόβιατ Σιερπτς, στο Βοεβοδάτο Μασοβίας της βόρειοκεντρικής Πολωνίας. Βρίσκεται περίπου 125 χλμ. βορειοδυτικά της Βαρσοβίας. Ο πληθυσμός του είναι 17.698 κάτοικοι (2020). Βρίσκεται κοντά στην Εθνική Οδό Νο 10, που συνδέει τη Βαρσοβία με το Τόρουν. Είναι επίσης ένας σιδηροδρομικός κόμβος τοπικής σημασίας, όπου διασταυρώνονται δύο γραμμές: Κούτνο-Μπροντνίτσα και Νάσιελσκ-Τόρουν.

Ιστορία 
Τον 10ο αιώνα, το Σιερπτς ήταν ένα γκορντ της πρώιμης Πολωνίας που κυβερνούσε ο Οίκος των Πιαστ. Σύμφωνα με την παράδοση, μια εκκλησία χτίστηκε το 1003. Η παλαιότερη γνωστή αναφορά του Σιερπτς προέρχεται από το 1155. Το 1322, το Σιερπτς έλαβε προνόμια πόλης. Η πόλη τότε ήταν ιδιοκτησία των επισκόπων του Πουότσκ. Το όνομά του είναι πολωνικής προέλευσης και προέρχεται είτε από τη λέξη sierp («δρεπάνι») και το όνομα του ποταμού Σιερπιενίτσα (Sierpienica), είτε από τα παλαιά πολωνικά ονόματα Wszepraw/Siepraw (Βσέπραφ/Σιέρπραφ) ή Sierpek (Σιέρπεκ). Το 1509, ο Πολωνός βασιλιάς, Σιγισμούνδος Α΄ της Πολωνίας, παραχώρησε στους ντόπιους κατασκευαστές υφασμάτων μια «προστατευτική μάρκα», τοποθετημένη σε μολύβδινη σφραγίδα σε μια υφασμάτινη βάση. Αυτό το προνόμιο δόθηκε στις πιο σημαντικές πόλεις. Διοικητικά βρισκόταν στο Βοεβοδάτο Πουότσκ στην Επαρχία Μείζονος Πολωνίας του Πολωνικού Στέμματος.

Το 1793, η πόλη άρχισε να παρακμάζει. Προσαρτήθηκε από την Πρωσία στο δεύτερο διαμελισμό της Πολωνίας. Το 1807 ανακτήθηκε από τους Πολωνούς, έγινε μέρος του βραχύβιου Δουκάτου της Βαρσοβίας, το 1815 έγινε μέρος της Πολωνίας του Συνεδρίου και αργότερα ενσωματώθηκε βίαια στη Ρωσική Αυτοκρατορία. Το 1831, μετά την ανεπιτυχή πολωνική Νοεμβριανή Εξέγερση κατά της Ρωσίας, το Σιερπτς καταστράφηκε κατά τη διάρκεια στρατιωτικών επιχειρήσεων και μιας επιδημίας πανούκλας, αλλά άρχισε να ανακάμπτει αργά. Το 1867, ανέκτησε τη θέση μιας επαρχιακής πόλης, όπου ξεκίνησε μια εποχή γρήγορης οικονομικής ανάπτυξης. Μετά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, το 1918, η Πολωνία ανέκτησε την ανεξαρτησία και το Σιερπτς επανενσωματώθηκε στην Πολωνία.

Κατά τη διάρκεια του Πολωνο-Σοβιετικού Πολέμου, στις 12 Αυγούστου 1920, η πόλη κατελήφθη από τους Σοβιετικούς, οι οποίοι την λεηλάτησαν και την κατέλαβαν για αρκετές ημέρες. Το 1921, ο πληθυσμός του Σιερπτς των 6.722 ατόμων περιελάμβανε 2.861 (42,5%) Εβραίους.

Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου από το 1939 έως το 1945, το Σιερπτς ήταν υπό γερμανική κατοχή. Στη συνέχεια μετονομάστηκε σε Sichelberg («Ζίχελμπεργκ») για να αφαιρεθούν ίχνη πολωνικής προέλευσης. Οι Γερμανοί δημιούργησαν μια φυλακή για Πολωνούς στην πόλη. Δεκάδες ντόπιοι ανάπηροι δολοφονήθηκαν από τους Γερμανούς τον Μάρτιο του 1940 στο κοντινό δάσος Τρόσκα. Στις 5 Απριλίου 1940, οι Γερμανοί προχώρησαν σε μαζικές συλλήψεις περίπου 600 Πολωνών στην πόλη και το πόβιατ, οι οποίοι στη συνέχεια φυλακίστηκαν σε δύο τοπικές φυλακές. Ο τοπικός ιερέας, Μπρονίσουαφ Κολάτορ (Bronisław Kolator) ήταν μεταξύ των Πολωνών ιερέων που δολοφονήθηκαν στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Σόλνταου. Περίπου 2.000 Πολωνοί εκδιώχθηκαν από το Σιερπτς τον Φεβρουάριο του 1940 και άλλοι 400 εκδιώχθηκαν τον Δεκέμβριο του 1940. Οι άνθρωποι απελάθηκαν αρχικά στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Σόλνταου και στη συνέχεια στο Γενικό Κυβερνείο, ενώ τα σπίτια και τα εργαστήριά τους παραδόθηκαν σε Γερμανούς αποίκους, σύμφωνα με την πολιτική Lebensraum (Ζωτικός χώρος). Οι Γερμανοί κατέστρεψαν επίσης την εβραϊκή κοινότητα της πόλης. Ένα γερμανικό στρατόπεδο καταναγκαστικής εργασίας λειτουργούσε στην πόλη.

Ο αστεροειδής Σιερπτς 199950 πήρε το όνομά του από την πόλη.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Επίσημος ιστότοπος της πόλης
 Υπαίθριο μουσείο στο Σιερπτς - φωτογραφία

Πόλεις της Πολωνίας
Πόλεις του Βοεβοδάτου Μασοβίας
Πόβιατ Σιερπτς
Βοεβοδάτο Βαρσοβίας (1919-1939)
Τοποθεσίες του Ολοκαυτώματος στην Πολωνία