Η ωραία κόρη του Περθ

Η ωραία κόρη του Περθ (γαλλικά: Le jolie fille de Perth) είναι μια όπερα σε τέσσερις πράξεις του Ζωρζ Μπιζέ σε λιμπρέτο το οποίο γράφτηκε από τους Ζυλ-Ανρί Βερνουά ντε Σαιν-Ζωρζ και Ζυλ Αντενίς και βασίστηκε στο ομώνυμο μυθιστόρημα του 1828 του Σερ Γουόλτερ Σκοτ. Πολλοί συγγραφείς έχουν επιφυλάξει αυστηρή κριτική για τους λιμπρετίστες για τις τεχνικές και τα απίθανα γεγονότα, ενώ επαίνεσαν την πρόοδο του Μπιζέ στις προηγούμενες όπερές του στην κατασκευή σκηνικών και τις εντυπωσιακά μελωδικές και ορχηστρικές ιδέες του.

Παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στο Λυρικό Θέατρο στο Παρίσι, στις 26 Δεκεμβρίου 1867.

Ιστορικό απόδοσης 
Αν και η όπερα ανατέθηκε από τον ιμπρεσάριο Λεόν Καρβαλό το 1866 και ο Μπιζέ την ολοκλήρωσε στο τέλος του ίδιου έτους (με την Κριστίνα Νίλσον να προορίζεται για την πρωταγωνίστρια σοπράνο), η πρόβα τζενεράλε πραγματοποιήθηκε τον Σεπτέμβριο του 1867 και η πρώτη παράσταση τρεις μήνες αργότερα. Στη συνέχεια αναβίωσε στο Παρίσι στις 3 Νοεμβρίου 1890 στο Éden-Théâtre για έντεκα παραστάσεις.

Η ωραία κόρη του Περθ επίσης παρουσιάστηκε στις Βρυξέλλες το 1868 και στη Γενεύη το 1885. Στα γερμανικά παρουσιάστηκε στη Βαϊμάρη και στη Βιέννη το 1883 και στα αγγλικά στο Μάντσεστερ και στο Λονδίνο το 1917.

Ανέβηκε στο Φεστιβάλ του Ουέξφορντ το 1968, στο Αυτοκρατορικό Θέατρο της Κομπιένης το 1998 και στο Φεστιβάλ του Μπάξτον το 2006 και επίσης ηχογραφήθηκε από το BBC στο Μάντσεστερ για την εκατονταετηρίδα του Μπιζέ το 1975.

Πρόσωπα του έργου

Υπόθεση του έργου 
Τόπος: Περθ, Σκωτία

Χρόνος: 14ος αιώνας

Πράξη Α΄ 
Το εργαστήριο του οπλοποιού Χένρι Σμιθ 

Οι εργάτες τραγουδούν στο σιδηρουργείο, την παραμονή της Αποκριάς. Μόνος του, ο Σμιθ σκέφτεται αν η προκλητική Κάθριν Γκλόβερ θα συναινέσει να γίνει ο Βαλεντίνος του. Η Μαμπ, η βασίλισσα των τσιγγάνων μπαίνει βιαστικά, αναζητώντας καταφύγιο στο εργαστήριο του Σμιθ για να γλιτώσει από τους ευγενείς μνηστήρες που την κυνηγούν. Όταν η Κάθριν φτάνει απροσδόκητα, η Μαμπ κρύβεται σε ένα διπλανό δωμάτιο. Μπαίνουν η Κάθριν, ο πατέρας της ο γαντοποιός και ο μαθητευόμενος του Ραλφ. Η Κάθριν τραγουδά για τις χαρές του χειμώνα και οι δύο άντρες αποσύρονται για να αφήσουν εκείνη και τον Σμιθ ήσυχους. Ο Σμιθ δίνει στην αγαπημένη του μια καρφίτσα από σμάλτο που έχει ένα χρυσό τριαντάφυλλο πριν από την Ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου. Ωστόσο, τώρα μπαίνει ένας άγνωστος και ζητά από τον Σμιθ να ισιώσει τη λεπίδα του στιλέτου του. Είναι ο Δούκας του Ρόθσεϊ, ο οποίος αρχίζει να φλερτάρει με την Κάθριν, εξοργίζοντας τον Σμιθ, ο οποίος είναι έτοιμος να χτυπήσει τον Δούκα όταν η Μαμπ βγαίνει από την κρυψώνα της για να τον προστατεύσει. Ο Γκλόβερ επιστρέφει και σε αυτή τη σκηνή σύγχυσης δεν καταλαβαίνει τι συμβαίνει. Η Κάθριν, νομίζοντας ότι η τσιγγάνα είναι η ερωμένη του Σμιθ, πετάει αγανακτισμένη το τριαντάφυλλο, αλλά η Mαμπ το παίρνει για να το επιστρέψει αργότερα.

Πράξη Β΄ 
Μια πλατεία στο Περθ 

Αργότερα το ίδιο βράδυ, η περίπολος, συμπεριλαμβανομένου του Γκλόβερ, είναι σε κυκλοφορία. Ανησυχούν επειδή μερικοί γλεντζέδες μαζεύονται κάτω από το παράθυρο της Κάθριν. Η Mαμπ τους ενώνει και χορεύει μαζί τους. Ο Δούκας της ζητά να φέρει την Κάθριν, αλλά μασκαρεμένη, σε μια χοροεσπερίδα στο παλάτι του εκείνο το βράδυ. Αν και η Mαμπ αρχικά γελάει με την αστάθεια του Δούκα, συμφωνεί, αλλά ορκίζεται εκδίκηση. Καθώς η σκηνή αδειάζει, ο Σμιθ μπαίνει και τραγουδά μια σερενάδα στην αγαπημένη του, ανεπιτυχώς. Καθώς τα μεσάνυχτα χτυπούν, ο Ραλφ μπαίνει μεθυσμένος και σε απελπισία που δεν τον αγαπούν. Καθώς ο μπάτλερ του Δούκα τον ρωτά πού μένει η Κάθριν Γκλόβερ, μια κυρία που της μοιάζει μπαίνει σε ένα φορείο και οδηγείται μακριά. Συνερχόμενος, ο Ραλφ στέλνει τον Σμιθ να προλάβει το φορείο και όταν η αληθινή Κάθριν αποδέχεται να απαντήσει στη σερενάδα του εραστή της, αυτός έχει ήδη φύγει.

Πράξη Γ΄ 
Νυχτερινή γιορτή στο παλάτι του Δούκα

Ο Δούκας λέει στους φίλους του ότι η τελευταία του κατάκτηση θα φτάσει σύντομα και μια μασκοφόρος κυρία εμφανίζεται, αλλά θα αποκαλυφθεί μόνο σε αυτόν. Μόνη μαζί, η Μαμπ βγάζει το ντόμινό της και μετά φεύγει, αφήνοντας στον εραστή της μόνο το τριαντάφυλλο από σμάλτο της Κάθριν που φορούσε στο μπούστο της. Αργότερα ο Σμιθ φτάνει σε μια έρημη αίθουσα χορού, θρηνώντας για την απιστία της Κάθριν. Σύντομα είναι πρωί και ώρα για το κοινό του Δούκα. Ενώ ο Σμιθ κρύβεται, ο Δούκας δέχεται τον Γκλόβερ, ο οποίος τον προσκαλεί στον γάμο της κόρης του που πλησιάζει. Ο Δούκας ξαφνιάζεται και ο Σμιθ ξεσπά και κατηγορεί την Κάθριν για προδοσία. Εκείνη διαμαρτύρεται και εκείνος τη συγχωρεί, αλλά μετά παρατηρεί ότι ο Δούκας έχει το τριαντάφυλλο της, επιβεβαιώνοντας όλες τις υποψίες του.

Πράξη Δ΄ 
1ο ταμπλό – ένα άγριο μέρος

Μερικές ώρες αργότερα. Ο Σμιθ κάθεται δίπλα σε ένα δέντρο, με το κεφάλι στα χέρια του. Ο Ραλφ και κάποιοι τεχνίτες προσπαθούν να τον πείσουν για την αθωότητα της Κάθριν. Ο Ραλφ δέχεται να αντιμετωπίσει τον Σμιθ σε μια μονομαχία για την τιμή της. Η Κάθριν μπαίνει στη σκηνή και ο Σμιθ λέει ότι θα επιτρέψει να σκοτωθεί για να της αποκαταστήσει την τιμή της. 

2ο ταμπλό – η κεντρική πλατεία στο Περθ 

Η Μαμπ έρχεται να ενημερώσει την Κάθριν ότι ο Δούκας παρενέβη για να αποτρέψει τη μονομαχία μεταξύ Σμιθ και Ραλφ. Ωστόσο, ο Γκλόβερ ενημερώνει την Μαμπ ότι η κόρη του έχει χάσει τα μυαλά της - η Κάθριν εμφανίζεται και τραγουδά μια ιδιότροπη και αποσπασμένη μπαλάντα. Για να την ταρακουνήσει, η Μαμπ αποφασίζει να εμφανιστεί στο παράθυρό της και να τραγουδήσει μια απάντηση στη σερενάδα του Σμιθ. Η Κάθριν ανακτά τον εαυτό της, λιποθυμά στην αγκαλιά του Σμιθ, και μετά αναρρώνει πιστεύοντας ότι όλα ήταν ένα όνειρο, και όλοι προετοιμάζονται με ενθουσιασμό για μια χαρούμενη Ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου.

Σουίτα 
Έχει δημοσιευτεί μια ορχηστρική σουίτα αυτοτελών μερών από την όπερα, μερικές φορές με τίτλο "Σκηνές Μποέμ" (Scènes bohémiennes), με παραστάσεις συναυλιών και μεταγενέστερες ηχογραφήσεις.

Tα μέρη είναι: Πρελούδιο (προς πράξη Α΄), Σερενάδα (από την άρια "Viens, ma belle, je t'attends" του Σμιθ στην πράξη Β΄), Εμβατήριο (από την έναρξη της πράξης Β΄ "Bon citoyens") και Μποέμικος χορός ( Απόκλιση από την πράξη Β΄).

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 La jolie fille de Perthg (Μπιζέ): Παρτιτούρες στο International Music Score Library Project

Όπερες του Ζωρζ Μπιζέ
Όπερες στη γαλλική γλώσσα