Ροδαμίνη Β

Η ροδαμίνη Β είναι χημική ένωση - που αποτελεί χρωστική ουσία (βαφή) - η οποία συχνά χρησιμοποιείται ως ιχνηθέτης σε διάλυμα νερού για τον προσδιορισμό του ρυθμού και της κατεύθυνσης ροής και μεταφοράς. Οι βαφές από ροδαμίνη Β φθορίζουν και έτσι μπορούν να ανιχνευθούν εύκολα και γρήγορα με φθορισμόμετρο.

Χρησιμοποιείται ευρέως στον κλάδο της βιολογίας ως φθοριούχος χρωστική, μερικές φορές σε συνδυασμό με την αυραμίνη Ο, ως χρώση αυραμίνης-ροδαμίνης για να ανιχνευτούν οξειδωτικοί μικροοργανισμοί, κυρίως από τα είδη Mycobacterium. Οι βαφές ροδαμίνης χρησιμοποιούνται επίσης εκτενώς σε εφαρμογές της βιοτεχνολογίας όπως π.χ. μικροσκοπία φθορισμού, κυτταρομετρία ροής, φασματοσκοπία συσχέτισης φθορισμού και ELISA.

Ιδιότητες 

Η ροδαμίνη Β μπορεί να υπάρχει σε ισορροπία μεταξύ δύο μορφών: μιας ανοιχτής/φθορισμού μορφής και μιας κλειστής/μη φθορίζουσας μορφής σπιρολακτόνης. Η ανοιχτή μορφή κυριαρχεί σε όξινη κατάσταση, ενώ η κλειστή μορφή είναι άχρωμη σε αλκαλική κατάσταση (βλ. υψηλό pH).

Η ένταση φθορισμού της ροδαμίνης Β μειώνεται όσο αυξάνεται η θερμοκρασία.

Η διαλυτότητα της ροδαμίνης Β στο νερό ποικίλλει ανάλογα με τον παρασκευαστή και έχει αναφερθεί μεταξύ των τιμών, 8 g/L και ~15 g/L. Η διαλυτότητά της στην αιθυλική αλκοόλη έχει αναφερθεί στα 15 g/L.  

Το χλωριωμένο νερό (πόσιμο της βρύσης) αποσυνθέτει τη ροδαμίνη Β. Τα διαλύματα ροδαμίνης Β απορροφώνται στα πλαστικά και πρέπει να φυλάσσονται σε γυάλινα σκεύη και όχι πλαστικά. Μπορεί να συντονιστεί γύρω στα 610 nm, όταν χρησιμοποιείται ως βαφή λέιζερ. Η κβαντική απόδοση φωταύγειας αυτής είναι 0,65 σε βασική αιθανόλη, 0,49 σε αιθυλική αλκοόλη, 1,0 και 0,68 σε διάλυμα 94% αιθανόλης. Η απόδοση φθορισμού εξαρτάται και από τη θερμοκρασία. 

Η ένωση αυτή είναι ρευστή και η διεγερσιμότητα της βρίσκεται σε θερμική ισορροπία όταν είναι σε θερμοκρασία δωματίου.

Λοιπές χρήσεις 

Η ροδαμίνη Β συχνά αναμιγνύεται με ζιζανιοκτόνα για να δείξει που έχουν αυτά χρησιμοποιηθεί.

Επίσης δοκιμάζεται για χρήση ως βιοδείκτης σε από του στόματος εμβόλια κατά της λύσσας για την άγρια ζωή, όπως π.χ. ρακούν, για τον εντοπισμό ζώων που έχουν καταναλώσει δόλωμα εμβολίου. Η ροδαμίνη Β ενσωματώνεται στα μουστάκια και στα δόντια του ζώου. 

Αποτελεί σημαντική υδρόφιλη χρωστική ξανθενίου, γνωστή για τη σταθερότητά της, και χρησιμοποιείται συχνά και στη βιομηχανία κλωστοϋφαντουργίας, στο δέρμα, στην εκτύπωση χαρτιού, στις βαφές, στο έγχρωμο γυαλί και στις βιομηχανίες πλαστικών.

Η ροδαμίνη Β αναμειγνύεται μαζί με την χρωστική, κινακριδόνη ματζέντα (PR122), για να αποδώσει τη λαμπερή ροζ ακουαρέλα, γνωστή και ως Opera Rose.

Ασφάλεια 
Στην Καλιφόρνια των ΗΠΑ, η ροδαμίνη Β έχει κατηγοριοποιηθεί ως ύποπτη καρκινογόνος ουσία, και επομένως τα προϊόντα που την περιέχουν θα πρέπει να φέρουν προειδοποίηση στην ετικέτα. 

Περιπτώσεις νοθείας με οικονομικά κίνητρα - όπου έχει χρησιμοποιηθεί παράνομα - έχουν γίνει ώστε αυτή να προσδώσει έντονο κόκκινο χρώμα σε σκόνη τσίλι, γεγονός που έχει εντοπιστεί από τις ρυθμιστικές αρχές για την ασφάλεια τροφίμων.

Παραπομπές 

Χλωρίδια
Αρωματικές αμίνες
Ιστοπαθολογία
Εργαστηριακές τεχνικές
Μικροσκοπία