Λεβόν Τερ-Πετροσιάν

Ο Λεβόν Χακομπί Τερ-Πετροσιάν () (γενν. 9 Ιανουαρίου 1946), γνωστός και με τα αρχικά ΛΤΠ, είναι Αρμένιος πολιτικός, ο οποίος υπηρέτησε ως ο πρώτος Πρόεδρος της Αρμενίας από το 1991 μέχρι την παραίτησή του το 1998.

Ως ανώτερος ερευνητής στο Ματενανταράν, ηγήθηκε του κινήματος Καραμπάχ για την ένωση του αρμενικού πληθυσμού του Ναγκόρνο Καραμπάχ με την Αρμενία το 1988. Μετά την ανεξαρτησία της Αρμενίας από τη Σοβιετική Ένωση το 1991, ο Τερ-Πετροσιάν εξελέγη πρόεδρος τον Οκτώβριο του 1991 με συντριπτική δημόσια υποστήριξη. Οδήγησε τη χώρα στον Πρώτο Πόλεμο του Ναγκόρνο-Καραμπάχ με το γειτονικό Αζερμπαϊτζάν.

Κατηγορήθηκε για νοθεία των εκλογών του 1996, με αποτέλεσμα χιλιάδες άνθρωποι να βγουν στους δρόμους για να διαμαρτυρηθούν για τα αποτελέσματα. Επικεφαλής των διαδηλωτών ήταν ο επίσημος επιλαχών Βαζγκέν Μανουκιάν, πρώην συνεργάτης του Τερ-Πετροσιάν και ο πρώτος πρωθυπουργός και αργότερα υπουργός Άμυνας. Οι μαζικές συγκεντρώσεις κατεστάλησαν με στρατιωτική βία. Λόγω διαφωνιών με τα βασικά μέλη της κυβέρνησης σχετικά με μια ειρηνευτική πρόταση για τη σύγκρουση του Ναγκόρνο-Καραμπάχ, ιδιαίτερα με τον Υπουργό Άμυνας Βαζγκέν Σαρκσιάν και τον Πρωθυπουργό Ρομπέρτ Κοτσαριάν, ο Τερ-Πετροσιάν παραιτήθηκε στις 3 Φεβρουαρίου 1998.

Από την παραίτησή του έως το 2007, ο Τερ-Πετροσιάν ήταν αδρανής στην πολιτική σκηνή, ωστόσο, έκανε μια πολιτική επιστροφή τον Σεπτέμβριο του 2007 και έθεσε υποψηφιότητα για πρόεδρος το 2008. Αντιμετώπισε ένα από τα πρώην μέλη της κυβέρνησής του, τον τότε πρωθυπουργό Σερζ Σαρκισιάν. Σύμφωνα με τα επίσημα αποτελέσματα, συγκέντρωσε το 21,5% των συνολικών ψήφων. Ο Τερ-Πετροσιάν ισχυρίστηκε ότι οι εκλογές είχαν νοθευτεί και οδήγησε χιλιάδες υποστηρικτές του σε μαζικές διαδηλώσεις ενάντια στην υποτιθέμενη εκλογική νοθεία και ζήτησε νέες εκλογές. Μετά από μια εβδομάδα μαζικών διαδηλώσεων, η κυβέρνηση χρησιμοποίησε αστυνομική και στρατιωτική δύναμη για να διαλύσει τους υποστηρικτές του, με αποτέλεσμα τον θάνατο 10 ανθρώπων την 1η Μαρτίου 2008.

Την 1η Αυγούστου 2008, ο Τερ-Πετροσιάν ίδρυσε το Αρμενικό Εθνικό Συνέδριο (ΑΕΣ), το οποίο περιλάμβανε περισσότερα από δώδεκα πολιτικά κόμματα και ΜΚΟ. Όντας το κύριο κόμμα της αντιπολίτευσης στην Αρμενία εκείνη την εποχή, το ΑΕΣ ήταν εκτός κοινοβουλίου και συμμετείχε κυρίως σε αγώνα δρόμου ενάντια στην κυβέρνηση του Σερζ Σαρκισιάν. Οργάνωσαν μαζικές συγκεντρώσεις το 2011, αναγκάζοντας την κυβέρνηση να δώσει πολλές πολιτικές παραχωρήσεις. Στις βουλευτικές εκλογές του 2012, το ΑΕΣ έλαβε το 7,1% της λαϊκής ψήφου, κερδίζοντας 7 έδρες. Το κόμμα του Τερ-Πετροσιάν έχασε αυτές τις έδρες στις επόμενες εκλογές και έκτοτε δεν μπήκε στο κοινοβούλιο. Ήταν επικεφαλής του εκλογικού καταλόγου του ΑΕΣ κατά τις πρόωρες κοινοβουλευτικές εκλογές τον Ιούνιο του 2021, όπου το κόμμα απέτυχε και πάλι να εισέλθει στο κοινοβούλιο.

Βιογραφία

Πόλεμος του Ναγκόρνο-Καραμπάχ το 2020 και τα επακόλουθα 
Κατά τη διάρκεια του πολέμου του Ναγκόρνο-Καραμπάχ το 2020, ο Τερ-Πετροσιάν συναντήθηκε με τους πρώην προέδρους της Αρμενίας Ρομπέρτ Κοτσαριάν και Σερζ Σαρκισιάν καθώς και με τους πρώην προέδρους της Δημοκρατίας του Ναγκόρνο-Καραμπάχ, Αρκαντί Γκουκασιάν και Μπακό Σαχακιάν, για να συζητήσουν την κατάσταση. Τον Οκτώβριο του 2020, ο Κοτσαριάν και ο Τερ-Πετροσιάν ζήτησαν από τον Πρωθυπουργό Νικόλ Πασινιάν να τους δώσει την άδεια να πάνε στη Μόσχα ως ειδικοί διαπραγματευτές. Ο Πασινιάν αποδέχτηκε το αίτημά τους να πάνε στη Μόσχα για να συναντηθούν με Ρώσους αξιωματούχους, αλλά όχι ως επίσημοι διαπραγματευτές. Η επίσκεψη δεν πραγματοποιήθηκε ποτέ, καθώς ο Κοτσαριάν βρέθηκε θετικός στον COVID-19.

Μετά την ήττα της αρμενικής πλευράς στον πόλεμο, την υπογραφή της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός του Ναγκόρνο-Καραμπάχ το 2020 και το ξέσπασμα διαδηλώσεων στην Αρμενία κατά του Πρωθυπουργού Νικόλ Πασινιάν, ο Τερ-Πετροσιάν εξέδωσε δήλωση όπου προειδοποίησε για τον κίνδυνο ενός καταστροφικού εμφυλίου πόλεμο και ζήτησε επίλυση της πολιτικής κρίσης μόνο με συνταγματικά μέσα. Ζήτησε την οικειοθελή παραίτηση του πρωθυπουργού και κατηγόρησε τον ίδιο και τον υποψήφιο της αντιπολίτευσης Βαζγκέν Μανουκιάν ότι οδήγησαν τη χώρα σε εμφύλια αντιπαράθεση μέσω της άρνησής τους να συμβιβαστούν.

Στις 25 Μαρτίου 2021, ο Τερ-Πετροσιάν συναντήθηκε για άλλη μια φορά με τους πρώην προέδρους Κοτσαριάν και Σαρκισιάν. Στις 5 Μαΐου 2021, ο Τερ-Πετροσιάν δήλωσε ότι ο λόγος της συνάντησης ήταν να προτείνει μια εκλογική συμμαχία μεταξύ των πρώην προέδρων (των μακροχρόνιων πολιτικών του αντιπάλων) προκειμένου να ανατρέψει τον Πρωθυπουργό Πασινιάν στις αρμενικές κοινοβουλευτικές εκλογές του 2021. Ο Τερ-Πετροσιάν επανέλαβε την πρόταση στις 5 Μαΐου, η οποία απορρίφθηκε τόσο από τον Κοτσαριάν όσο και από τον Σαρκισιάν.

Προσωπική ζωή 
Είναι παντρεμένος με τη Λουντμίλα (το γένος Πλεσκόφσκαγια). το ζευγάρι έχει έναν γιο, τον Νταβίντ, ο οποίος είναι οικονομολόγος και επιχειρηματίας, και τέσσερα εγγόνια (Λεβόν, Χακόμπ, Λουσία, Αρέγκ).

Ο Τερ-Πετροσιάν μιλά άπταιστα αρμενικά και ρωσικά, και έχει γνώση 9 άλλων γλωσσών.

Δημοσιεύσεις

Παραπομπές 

Αρμένιοι πολιτικοί
Πρόεδροι της Αρμενίας
Αρμένιοι επιστήμονες
Αρμένιοι εθνικιστές
Αρμένιοι αντικομμουνιστές
Σύροι αρμενικής καταγωγής
Απόφοιτοι Κρατικού Πανεπιστημίου του Γερεβάν
Απόφοιτοι Κρατικού Πανεπιστημίου Αγίας Πετρούπολης