RationalWiki

Το RationalWiki είναι ένα wiki του οποίου οι δηλωμένοι στόχοι είναι να "αναλύσει και να αντικρούσει την ψευδοεπιστήμη και το κίνημα κατά της επιστήμης, να εξερευνήσει θεωρίες συνωμοσίας, τον αυταρχισμό και τον φονταμενταλισμό και να αναλύσει τον τρόπο χειρισμού αυτών των θεμάτων στα μέσα ενημέρωσης."  Δημιουργήθηκε το 2007 ως αντίστιξη στην Conservapedia μετά από ένα περιστατικό στο οποίο ορισμένοι εκδότες της Conservapedia είχαν αποκλειστεί. Το RationalWiki έχει περιγραφεί ως "φιλελεύθερο".

Ιστορία

Προέλευση 
Τον Απρίλιο του 2007, ο Πίτερ Λίπσον, γιατρός εσωτερικής ιατρικής, προσπάθησε να επεξεργαστεί το άρθρο της Conservapedia για τον καρκίνο του μαστού ώστε να συμπεριλάβει στοιχεία ενάντια στον ισχυρισμό της Conservapedia ότι η άμβλωση συνδέεται με την ασθένεια . Η Conservapedia είναι μια εγκυκλοπαίδεια που ιδρύθηκε από τον Άντυ Σκλάφλυ ως εναλλακτική λύση στη Βικιπαίδεια, την οποία ο Schlafly αντιλήφθηκε ότι πάσχει από μια φιλελεύθερη και αθεϊστική προκατάληψη . Αυτός και οι διαχειριστές της Conservapedia "αμφισβήτησαν τα διαπιστευτήρια [του Λίπσον] και έκλεισαν τη συζήτηση". Μετά την επαναφορά και τον αποκλεισμό, "Ο Λίπσον και αρκετοί άλλοι συνεισφέροντες σταμάτησαν να προσπαθούν να εποπτεύσουν τα άρθρα [στη Conservapedia] και άνοιξαν τον δικό τους ιστότοπο, το RationalWiki".

Ίδρυμα RationalMedia 
Πριν από το 2010, οι τομείς του RationalWiki είχαν καταχωρηθεί στο Trent Toulouse και το wiki φιλοξενούνταν από έναν διακομιστή που βρισκόταν στο σπίτι του.  Το 2010, ο Trent Toulouse ίδρυσε έναν μη κερδοσκοπικό οργανισμό, το RationalWiki Foundation Inc., για τη διαχείριση των υποθέσεων και την πληρωμή των λειτουργικών εξόδων του ιστότοπου. Τον Ιούλιο του 2013, το Ίδρυμα RationalWiki άλλαξε το όνομά του σε Ίδρυμα RationalMedia, δηλώνοντας ότι οι στόχοι του εκτείνονται πέρα από τον ιστότοπο RationalWiki μόνο.

Το RationalWiki επιχειρεί να συλλέξει πληροφορίες για την ψευδοεπιστήμη  και να εκπαιδεύσει «άτομα με ανορθόδοξες απόψεις».

Το RationalWiki διαφέρει κατά πολλούς τρόπους από τη φιλοσοφία της Wikipedia και ορισμένων άλλων ενημερωτικών wiki. Είναι γραμμένο από μια αυτο-περιγραφόμενη «ψυχρή σκοπιά» και «επιστημονική άποψη» (και τα δύο συντομογραφούνται ως SPOV) και όχι από μια «ουδέτερη άποψη» (NPOV) και δημοσιεύει απόψεις, εικασίες και πρωτότυπη έρευνα.  Πολλά άρθρα του RationalWiki περιγράφουν κοροϊδευτικά πεποιθήσεις στις οποίες αντιτίθεται το RationalWiki, ειδικά όταν καλύπτουν θέματα όπως η εναλλακτική ιατρική ή οι φονταμενταλιστές Χριστιανοί.

Κάποια δραστηριότητα στο RationalWiki χρησιμοποιείται για κριτική και "παρακολούθηση της Conservapedia". Οι συνεργάτες του RationalWiki, μερικοί από τους οποίους είναι πρώην συνεργάτες της Conservapedia, είναι συχνά έντονα επικριτικοί για την Conservapedia και σύμφωνα με ένα άρθρο που δημοσιεύτηκε στους Los Angeles Times το 2007, τα μέλη του RationalWiki "κατά δική τους παραδοχή" βανδαλίζουν την Conservapedia. Ο Λέστερ Χάινς του The Register δήλωσε: «Η καταχώρισή του με τίτλο «Conservapedia:Delusions» χλευάζει αμέσως τους ισχυρισμούς ότι «Η ομοφυλοφιλία είναι μια ψυχική διαταραχή», «Οι άθεοι είναι κοινωνιοπαθείς» και «Κατά τη διάρκεια των 6 ημερών της δημιουργίας ο Θεός τοποθέτησε τη Γη μέσα σε μια μαύρη τρύπα για να επιβραδύνει το χρόνο, ώστε το φως από μακρινά αστέρια να έχει χρόνο να φτάσει σε εμάς».

Και οι Yan et al. 2019  και Knoche et al.,  δύο άρθρα σχετικά με την ταξινόμηση των προκαταλήψεων ενός συγγραφέα μέσω ανάλυσης κειμένου, υποστήριξαν ότι η Conservapedia ήταν "συντηρητική" και η RationalWiki ήταν "φιλελεύθερη".

Αποδοχή

Ανάλυση 
Ο Αντρέα Μπαλατόρε, λέκτορας GIS στο Birkbeck του Πανεπιστημίου του Λονδίνου, κατηγοριοποιεί το RationalWiki ως έναν ιστότοπο απομυθοποίησης σε μια μελέτη του 2015, βρίσκοντας ότι είναι ο τρίτος πιο ορατός ιστότοπος κατά την έρευνα θεωριών συνωμοσίας όσον αφορά τα αποτελέσματα αναζήτησης Google και Bing.

Στο Intelligent Systems 2014, ο Alexander Shvets δήλωσε ότι το RationalWiki είναι ένας από τους λίγους διαδικτυακούς πόρους που "παρέχουν κάποιες πληροφορίες σχετικά με ψευδοεπιστημονικές θεωρίες". Ομοίως, οι Keeler et al. ανέφερε ότι ιστότοποι όπως το RationalWiki μπορούν να βοηθήσουν στην "διευθέτηση των περιπλοκών" που προκύπτουν όταν "μεταφέρονται μακρινά, άγνωστα και περίπλοκα πράγματα σε μεγάλες μάζες ανθρώπων". Ο βιολόγος και κριτικός ψευδοεπιστήμης Τζέρι Κόιν έχει γράψει ότι τα άρθρα του φαίνονται λοξά προς την «αυταρχική Αριστερά».

Μια μελέτη του 2019 για την ανάλυση μεροληψίας βασισμένη στην ενσωμάτωση λέξεων στο RationalWiki, το Conservapedia και τη Wikipedia από ερευνητές από το Πανεπιστήμιο RWTH Aachen βρήκε ότι όλα είχαν σημαντικές προκαταλήψεις ως προς το φύλο, αντανακλώντας τα κλασικά στερεότυπα φύλου, αλλά αυτές οι προκαταλήψεις ήταν λιγότερο έντονες στο RationalWiki. Οι ερευνητές πληροφοριών Νόα Καρλ και Μάικλ Γούντλεϊ επέκριναν τις βιογραφίες ορισμένων ερευνητών πληροφοριών στον ιστότοπο ως σελίδες επίθεσης γεμάτες με πραγματικά λάθη και μια «ανεξέλεγκτη ιδεολογική προκατάληψη». Ο χαρακτηρισμός της γηγενούς επιστήμης ως ψευδοεπιστήμη από το RationalWiki περιγράφηκε ως «Ευρωκεντρική θυρωρία» από τη Λίντυ Όρθια του Εθνικού Πανεπιστημίου της Αυστραλίας.

Χρήση 
Στο Critical Thinking: Pseudoscience and the Paranormal, ο Τζόναθαν Σμιθ παραθέτει το RationalWiki σε μια άσκηση για την εύρεση και τον εντοπισμό σφαλμάτων. Το Snopes παρέθεσε το RationalWiki για το ιστορικό του Sorcha Faal των European Union Times.     Η περιγραφή του RationalWiki για την «υπόθεση Lenski » αναφέρθηκε από τον Μάγκνους Ράμαντζ στο Perspectives on Information  και αναφέρθηκε από τον Τομ Κάντεν στο Creationism and Anti-Creationism στις Ηνωμένες Πολιτείες.  Αναφέρθηκε από τον Τόμας Λέιτς στη Wikipedia U: Knowledge, Authority, and Liberal Education in the Digital Age σχετικά με την ιστορία του Citizendium.  Το RationalWiki αναφέρθηκε από τους Ντόριτ Ρουμπινστάιν Ράις και Λόις Γουέιτχορν στο Responding to the Childhood Vaccination Crisis σχετικά με τον ιστότοπο Whale.to, λέγοντας ότι είναι ένας "διαβόητος ιστότοπος συνωμοσίας", χρησιμοποιώντας το RationalWiki ως πηγή.  Η εξήγηση του RationalWiki για τους καλπασμούς Gish αναφέρθηκε από την The Guardian σε ένα άρθρο σχετικά με την άρνηση της κλιματικής αλλαγής  Η περιγραφή του RationalWiki της ιστορίας και της ιδιότητας μέλους του LessWrong αναφέρθηκε από την Μπεθ Σίνγκλερ στο Existential Hope and Existential Despair in AI Apocalypticism and Transhumanism  και αναφέρθηκε από τους Σάσγουατ Σαράνγκι και Πάνκατζ Σάρμα στο Artificial Intelligence. Ο συγγραφέας του Daily Beast Τσαρλς Ντέιβις ισχυρίζεται ότι, σύμφωνα με το Libcom.org, το Kill All Normies της Άντζελα Νάγκλ έχει "αρκετά αποσπάσματα" που "μοιάζουν με καταχωρήσεις στη Wikipedia και σε μια άλλη διαδικτυακή εγκυκλοπαίδεια, τη RationalWiki".

Δείτε επίσης 

 Κατάλογος wiki
 Κατάλογος Βικιπαιδειών
 Εγκυκλοπαίδεια

Παραπομπές 

Κοσμικισμός
Αθεϊσμός
Διαδικτυακές εγκυκλοπαίδειες
Σελίδες με μη επιθεωρημένες μεταφράσεις