Λεόνιντ Ζαμποτίνσκι

Ο Λεόνιντ Ιβάνοβιτς Ζαμποτίνσκι (, 28 Ιανουαρίου 1938 – 14 Ιανουαρίου 2016) ήταν Σοβιετικός, μετέπειτα Ουκρανός, αθλητής της άρσης βαρών, ο οποίος σημείωσε 19 παγκόσμια ρεκόρ στην κατηγορία των υπερβαρέων βαρών και κέρδισε χρυσά μετάλλια στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1964 και του 1968.

Βιογραφία

Πρώιμη ζωή
Ο Ζαμποτίνσκι γεννήθηκε σε ένα χωριό στην Ουσπένκα, στην Όμπλαστ Σούμι της Σοβιετικής Σοσιαλιστικής Δημοκρατίας της Ουκρανίας σε οικογένεια Κοζάκων. Αν και ο Ιβάν Φιλίποβιτς, ο πατέρας του, ήταν αθλητής, ο Ζαμποτίνσκι δήλωσε σε μια συνέντευξη το 1967 ότι έμοιασε σε έναν από τους παππούδες του, καθώς κανένας από τους γονείς του δεν είχε εξαιρετική σωματική διάπλαση. Ο ίδιος ήταν γιγαντότσωμος με ύψος 1,91 μέτρα και βάρος στη διάρκεια της καριέρας του που έφτανε τα 165 κιλά.
Ο Ζαμποτίνσκι πέρασε τα παιδικά του χρόνια στη Ζαπορίζια και στην εφηβική του ηλικία ασχολήθηκε με άλλα αθλήματα με επιτυχία, όπως τη σφαιροβολία στην οποία αναδείχθηκε τρίτος στο πρωτάθλημα Ουκρανίας το 1954. Μετά την αποφοίτησή του από το επταετές γυμνάσιο, εργάστηκε στο εργοστάσιο τρακτέρ στο Χάρκοβο και είχε προπονητή τον Μιχαήλ Σβετλίτσνι στον τοπικό σύλλογο άρσης βαρών της αθλητικής κοινωνίας των Ενόπλων Δυνάμεων.

Σταδιοδρομία
Ο Ζαμποτίνσκι έκανε το ντεμπούτο του στο Πρωτάθλημα της  ΣΣΔΟ το 1957, όπου κέρδισε ένα χάλκινο μετάλλιο. Αργότερα το ίδιο έτος, εισήλθε στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο του Χάρκοβο και σπούδασε εκεί μέχρι το 1964. Το 1963 έκανε τη πρώτη εμφάνισή του σε διεθνή διοργάνωση κατακτώντας το χάλκινο μετάλλιο στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα, ενώ την ίδια χρονιά κατέκτησε το ασημένιο στο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα. Ήταν ο σημαιοφόρος της Σοβιετικής Ένωσης κατά τις τελετές έναρξης των Θερινών Ολυμπιακών Αγώνων του 1968 στην Πόλη του Μεξικού, κουβαλώντας τη σοβιετική σημαία μόνο με το ένα χέρι όταν η ομάδα μπήκε μέσα, όταν όλοι οι άλλοι σημαιοφόροι χρησιμοποιούσαν δύο χέρια. 

Μεταξύ 1963 και 1974 ο Ζαμποτίνσκι σημείωσε 19 παγκόσμια ρεκόρ στην κατηγορία υπερβαρέων βαρών (ένα στο ντεβελοπέ, 16 στο ζετέ και δύο στο σύνολο) αναδείχθηκε τέσσερις φορές πρωταθλητής κόσμου, δύο φορές πρωταθλητής Ευρώπης και κέρδισε χρυσά μετάλλια στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1964 και του 1968. Για μεγάλο χρονικό διάστημα, η μονομαχία δύο σπουδαίων αθλητών στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Τόκιο (1964) - ο Μοσχοβίτης Γιούρι Βλάσοφ και ο κάτοικος του Κιέβου Ζαμποτίνσκι παρέμεινε στη μνήμη των αυτόπτων μαρτύρων, με τον πρώτο να είναι νικητής στις δύο προηγούμενες αναμετρήσεις τους στο Ευρωπαϊκό και το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα του 1963. Στις 18 Οκτωβρίου 1964, η αίθουσα του Ολυμπιακού Σταδίου του Τόκιο δεν μπόρεσε να φιλοξενήσει όλους όσους ήθελαν να δουν τη μονομαχία μεταξύ του θριαμβευτή των Ολυμπιακών Αγώνων της Ρώμης και του κύριου ανταγωνιστή του. Ο αγώνας έθεσε αλλεπάλληλα ρεκόρ κόσμου και έληξε με νίκη του Ζαμποτίνσκι με σύνολο 572,5 κιλά καταρρίπτοντας το ρεκόρ κόσμου στο ζετέ με 217,5 κιλά στη τελευταία του προσπάθεια έναντι 570 του Βλάσοφ. Όλες οι εφημερίδες του Τόκιο έγραψαν: «Όποιος δεν έχει δει τον αγώνα μεταξύ Βλάσοφ και Ζαμποτίνσκι, δεν έχει δει τους Ολυμπιακούς Αγώνες!». Η επικράτησή του στους Αγώνες της Πόλης του Μεξικού ήταν ευκολότερη ανυψώνοντας το ίδιο βάρος στο σύνολο. Τελευταία διεθνής του εμφάνιση στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα του 1969, όπου μηδενίστηκε στο αρασέ. Ένας σοβαρός τραυματισμός στον ώμο και η απαιτούμενη χειρουργική επέμβαση τον κράτησε εκτός αγώνων για σχεδόν τέσσερα χρόνια. Η καριέρα του ήταν μακροχρόνια καθώς σημείωσε το τελευταίο του παγκόσμιο ρεκόρ, 185,5 κιλά στο αρασέ στις 21 Φεβρουαρίου 1974. Πρότυπο για τους νέους, δεν ήταν μόνο ταλαντούχος αλλά και σκληρά εργαζόμενος, γεγονός που του επέτρεψε να φτάσει στην κορυφή της καριέρας του κατακτώντας όλους τους τίτλους σε κάθε διοργάνωση τουλάχιστον από δύο φορές.  Από τα αξιοσημείωτα της αθλητικής του παρουσίας ο ανάλαφρος τρόπος που αντιμετώπιζε τον αθλητισμό αγωνιζόμενος χαλαρός και στους σημαντικότερους αγώνες του.

Προσωπική ζωή
Το 1964, ο Ζαμποτίνσκι αποφοίτησε από το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο του Χάρκοβο και το 1970 έκανε το διδακτορικό του στην παιδαγωγική. Αφού τελείωσε την αθλητική του καριέρα, προπονούσε αρσιβαρίστες στον Σοβιετικό Στρατό και αποσύρθηκε το 1991 ως συνταγματάρχης. Το 1987–1991 εργάστηκε στη Μαδαγασκάρη ως στρατιωτικός σύμβουλος και προπονητής άρσης βαρών. Μετά από αυτό έγινε πρύτανης του Ινστιτούτου Επιχειρήσεων και Δικαίου της Μόσχας, ενός από τα πρώτα ιδιωτικά ιδρύματα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης στη Ρωσία.

Ήταν μέλος του Κομμουνιστικού Κόμματος της Σοβιετικής Ένωσης μεταξύ 1965 και 1991.
Ήταν παντρεμένος με τη Ράισα και είχε δύο γιους, τον Ρουσλάν και τον Βιλέν, οι οποίοι και οι δύο υπήρξαν αθλητές της άρσης βαρών. Πέθανε στις 14 Ιανουαρίου 2016 σε ηλικία 77 ετών, στη Ζαπορίζια της Ουκρανίας.

Ο Ζαμποτίνσκι αναγνωρίζεται ως ο δυνατότερος Ουκρανός αρσιβαρίστας και ήταν ένα από τα εφηβικά είδωλα του Άρνολντ Σβαρτσενέγκερ.

Τίτλοι

 Ολυμπιακοί Αγώνες χρυσό μετάλλιο (2) : 1964, 1968
 Παγκόσμιο Πρωτάθλημα χρυσό μετάλλιο (4) : 1964, 1965, 1966, 1968
 χάλκινο μετάλλιο : 1963
 Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα χρυσό μετάλλιο (2) : 1966, 1968
ασημένιο μετάλλιο : 1963
 Πρωτάθλημα ΕΣΣΔ χρυσό μετάλλιο (4) : 1964, 1965, 1966, 1967
ασημένιο μετάλλιο (3) : 1961, 1962, 1963

Βραβεία - Τιμές

 Τάγμα του Κόκκινου Λαβάρου της Εργασίας (2) : 1965, 1968)
 Τάγμα Τιμής (Ουκρανία), 2η τάξη (28  Ιανουαρίου 2008)
 Τάγμα Τιμής (Ουκρανία), 3η τάξη (29  Νοεμβρίου 2002)
 Βραβείο της Φιλίας (28  Ιανουαρίου 2009)
 Τιμητικό Δίπλωμα Αθλητισμού της ΕΣΣΔ (1964) 
 Master of Sports της ΕΣΣΔ (1958)
 Μετάλλιο "For the Development of Virgin Lands"
 Μετάλλιο Βετεράνου των Ενόπλων Δυνάμεων της ΕΣΣΔ
 Μετάλιο για την 850η επέτειο της Μόσχας
 Μετάλλιο «Για την επέτειο των 50 χρόνων της Νίκης στον Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο 1941-1945»
 Μετάλλιο «Για την επέτειο των 60 χρόνων της Νίκης στον Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο 1941-1945»
 Επίτιμος εργάτης στην ανώτατη εκπαίδευση της Ρωσικής Ομοσπονδίας
 Μετάλλιο «Για την επέτειο των 65 χρόνων της Νίκης στον Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο 1941-1945»
 Μετάλλιο «Για την κατασκευή του Σιδηροδρόμου Βαικάλης-Αμούρ» 
 Μετάλλιο «Για την επέτειο των 40 χρόνων της Νίκης στον Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο 1941-1945»
 Μετάλλιο «Για την επέτειο των 70 χρόνων της Νίκης στον Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο 1941-1945»
 Μετάλλιο Ζούκοφ
 Μετάλλιο "For Impeccable Service", 3η τάξη 
 Μετάλλιο "For Impeccable Service", 2η τάξη

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Ο Λεονίντ κρατά τη σημαία

Σοβιετικοί αθλητές της άρσης βαρών
Ουκρανοί αθλητές της άρσης βαρών
Ουκρανοί Κοζάκοι
Αθλητές της άρσης βαρών στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες 1964
Ολυμπιονίκες της άρσης βαρών
Σοβιετικοί Ολυμπιονίκες
Αθλητές της άρσης βαρών στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες 1968
Κάτοχοι μεταλλίων του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος Άρσης Βαρών
Κάτοχοι μεταλλίων του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος Άρσης Βαρών
Μέλη του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης
Αποδέκτες του Τάγματος του Κόκκινου Λαβάρου της Εργασίας