Κρητιδική - Παλαιογενής εξαφάνιση

Η Κρητιδική - Παλαιογενής εξαφάνιση, γνωστή και ως Πέμπτη εξαφάνιση αναφέρεται στο πέμπτο κύμα μαζικού αφανισμού έμβιων ειδών στη Γη. 

Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου εξαφανίστηκαν και οι δεινόσαυροι μαζί με τα τρία τέταρτα των των φυτικών και ζωικών ειδών στη Γη,  πριν από περίπου 66 εκατομμύρια χρόνια. Με εξαίρεση ορισμένα εκτόθερμα είδη όπως οι θαλάσσιες χελώνες και οι κροκόδειλοι, κανένα τετράποδο που ζυγίζει περισσότερο από 25 κιλά δεν επέζησε.  Σηματοδότησε το τέλος της Κρητιδικής περιόδου και μαζί της του μεσοζωικού αιώνος, ενώ προανήγγειλε την αρχή της Καινοζωικού αιώνος, που συνεχίζεται μέχρι και σήμερα.

Όπως προτάθηκε αρχικά το 1980 από μια ομάδα επιστημόνων με επικεφαλής τον Luis Alvarez και τον γιο του Walter, θεωρείται ότι η εξαφάνιση προκλήθηκε από την πρόσκρουση ενός τεράστιου αστεροειδούς 10 έως 15 km  66 εκατομμύρια χρόνια πριν, που κατέστρεψε το παγκόσμιο περιβάλλον, κυρίως μέσω ενός παρατεταμένου χειμώνα που σταμάτησε τη φωτοσύνθεση στα φυτά και το πλαγκτόν. Αυτό το σενάριο ενισχύθηκε με την ανακάλυψη του κρατήρα Τσιξουλούμπ μήκους 180 km στον Κόλπο του Μεξικό στη χερσόνησο Γιουκατάν του Μεξικό στις αρχές της δεκαετίας του 1990,.

Ένα ευρύ φάσμα ειδών εξαφανίστηκε, ανάμεσά του και οι δεινόσαυροι. Επίσης, εξαφάνισε μυριάδες άλλους χερσαίους οργανισμούς, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων θηλαστικών, πουλιών,  σαύρων,  εντόμων, φυτών και όλους τους πτερόσαυρους. Υπολογίζεται ότι το 75% ή περισσότερο όλων των ειδών στη Γη εξαφανίστηκαν. Ωστόσο, η εξαφάνιση παρείχε επίσης εξελικτικές ευκαιρίες. Ιδιαίτερα τα θηλαστικά διαφοροποιήθηκαν στο Παλαιογενές, εξελισσόμενα σε νέες μορφές όπως άλογα, φάλαινες, νυχτερίδες και πρωτεύοντα θηλαστικά. Η ομάδα των δεινοσαύρων που επέζησε ήταν πτηνά, πτηνά εδάφους και υδρόβιων πτηνών.

Παραπομπές

Εξέλιξη ΔεινόσαυροιΜεσοζωική εποχή