Κάτε Σέρεντι

Η Κάτε Σέρεντι (10 Νοεμβρίου 1899 – 7 Μαρτίου 1975) ήταν συγγραφέας και εικονογράφος παιδικών βιβλίων γεννημένη στην Ουγγαρία. Κέρδισε το μετάλλιο Newbery μία φορά, το Newbery Honor δύο φορές, το Caldecott Honor μία φορά και το βραβείο Lewis Carroll Shelf. Τα περισσότερα βιβλία της γράφτηκαν στα αγγλικά, που δεν ήταν η πρώτη της γλώσσα. Η Σέρεντι φαίνεται να είναι άγνωστη (και αμετάφραστη) στην πατρίδα της, την Ουγγαρία, παρά το γεγονός ότι η ιστορία της για τον Καλό Δάσκαλο και η συνέχειά του που εκτυλίσσονται στον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο αφορούν έντονα την Ουγγαρία.

Βιογραφικά στοιχεία 
Η Κάτε Σέρεντι γεννήθηκε στις 10 Νοεμβρίου 1899 στη Βουδαπέστη της Ουγγαρίας.  Ήταν το μοναδικό παιδί ενός δασκάλου, του Λούις Πέτερ Σέρεντι, και της συζύγου του, της Άννας Ιρένι. Η Σέρεντι έλαβε δίπλωμα διδασκαλίας καλών τεχνών από την Ακαδημία Καλών Τεχνών της Βουδαπέστης. Κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου, η Σέρεντι ταξίδεψε στο Παρίσι και εργάστηκε ως πολεμική νοσοκόμα. Μετά τον πόλεμο εικονογράφησε πολλά βιβλία στην Ουγγαρία.  

Το 1922 η Σέρεντι μετακόμισε από τη Βουδαπέστη στις Ηνωμένες Πολιτείες. Σπούδασε αγγλική γλώσσα, δουλεύοντας ως εικονογράφος και ζωγράφος για να συντηρεί τον εαυτό της, ενώ ετοιμαζόταν να εικονογραφήσει παιδικά βιβλία. Από το 1933 έως το 1934 η Σέρεντι είχε ένα παιδικό βιβλιοπωλείο. Αν και το κατάστημά της δεν είχε επιτυχία, αργότερα συνειδητοποίησε ότι την είχε βοηθήσει να κατανοήσει τα παιδιά και τι έκανε ένα παιδικό βιβλίο καλό. Το 1935 η Σέρεντι γνώρισε τη Μέι Μάσι, εκδότρις του παιδικού τμήματος της εταιρείας Viking Press. Η Μάσι δεν είχε καμία εικονογράφηση για να αναθέσει τη Σέρεντι, αλλά την ενθάρρυνε να γράψει για τα παιδικά της χρόνια στην Ουγγαρία, υποσχόμενη να εκδώσει το βιβλίο της για τα Χριστούγεννα. Μετά από αρκετούς μήνες δουλειάς, η Σέρεντι υπέβαλε αυτό που θα γινόταν αργότερα Ο καλός δάσκαλος, το οποίο επίσης εικονογράφησε η ίδια. Αν και το βιβλίο δεν είναι αυτοβιογραφικό, η Σέρεντι πέρασε τα καλοκαίρια της ως παιδί στις πεδιάδες της Ουγγαρίας, που περιγράφονται στο βιβλίο. Η συγγραφέρα χρησιμοποίησε πολλές από τις εντυπώσεις και τις εμπειρίες της στην ιστορία της μικρής Κάτε, την οποία στέλνει ο χήρος πατέρας της από τη Βουδαπέστη στην επαρχία, για να ζήσει με τον θείο της και την οικογένειά του.  Ο Καλός Δάσκαλος ονομάστηκε βιβλίο Newbery Honor το 1935 κερδίζοντας το Caddy Woodlawn, το οποίο η Σέρεντι εικονογράφησε για τους Simon and Schuster. Επιπλέον, σχεδίασε το εξώφυλλο για το βιβλίο Young Walter Scott, το οποίο ήταν άλλος ένας ακόμη τίτλος που ήρθε δεύτερος στα βραβεία Newbery εκείνη τη χρονιά. 

Το 1936 η Σέρεντι έγραψε και εικονογράφησε το Listening, που διαδραματίζεται στο αγροτικό Νιου Τζέρσεϊ. Την ίδια χρονιά αγόρασε το "Listening Hill", ένα αγρόκτημα 100 στρεμμάτων κοντά στο Μοντγκόμερι της Νέας Υόρκης. Εδώ που έγραψε το βιβλίο της με τον τίτλο The White Stag, το οποίο αποτελεί μια ιστορική αφήγηση των θρύλων των Ούννων που εγκταστάθηκαν στην Ουγγαρία. Η Σέρεντι είχε μάθει αυτές τις ιστορίες από τον πατέρα της όταν ήταν παιδί.  Αυτό το βιβλίο, το οποίο επίσης εικονογράφησε, κέρδισε το βραβείο Newbery το 1938.  Το 1959 έλαβε επίσης το βραβείο Lewis Carroll Shelf. 

Το βιβλίο της Singing Tree κυκλοφόρησε το 1939. Ήταν μια συνέχεια του Καλού δασκάλου και αφηγούνταν τις επιπτώσεις του Α' Παγκοσμίου Πολέμου στην Κάτε και σε όλη την οικογένειά της. Το βιβλίο δείχνει τις τρομερές συνέπειες του πολέμου στους απλούς ανθρώπους, ειδικά σε αυτούς που αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τη γη και τα σπίτια τους για να πολεμήσουν. Το Singing Tree ονομάστηκε επίσης βιβλίο Newbery Honor.  Η Σέρεντι συνέχισε να γράφει και να εικονογραφεί τα δικά της βιβλία καθώς και αυτά άλλων συγγραφέων. Το 1945 εικονογράφησε το The Christmas Anna Angel της Ρουθ Σόγιερ. Όταν δημιουργήθηκε ο κατάλογος Caldecott Honor το 1971, ο Σέρεντι αναγορεύστηκε αναδρομικά νικήτρια για αυτές της τις εικονογραφήσεις. 

Η Σέρεντι είχε εκδώσει δώδεκα παιδικά βιβλία, αλλά θεωρούσε τον εαυτό της περισσότερο εικονογράφο παρά έναν συγγραφέα. Είχε ένα μοναδικό ύφος, βασισμένο κυρίως στο σχέδιο, και θεωρούσε τα βιβλία της «μια δικαιολογία για τη δημιουργία εικόνων».  Το τελευταίο της βιβλίο, με τον τίτλο Lazy Tinka, είναι αφιερωμένο στην επί χρόνια εκδότρια της, Μέι Μάσι.

Η Κάτε Σέρεντι πέθανε στις 7 Μαρτίου 1975, στο Μίντλταουν της Νέας Υόρκης, σε ηλικία 75 ετών. Οι εργασίες και οι εικονογραφήσεις της βρίσκονται στη συλλογή Μέι Μάσι στο Emporia State University, στο Κάνσας και στη Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου του Όρεγκον.

Σημειώσεις

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Οδηγός για το έργο της Kate Seredy στο Πανεπιστήμιο του Όρεγκον
 9781563088773Η Kate Seredy στη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου — με 33 αρχεία καταλόγου 

Ούγγροι συγγραφείς
Ούγγροι καλλιτέχνες