Κατσάκοι

Οι Κατσάκοι (,  / kačaci) είναι όρος που χρησιμοποιείται για τους αλβανούς ληστές που δραστηριοποιούνταν στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ου αιώνα στη βόρεια Αλβανία, το Μαυροβούνιο, το Κοσσυφοπέδιο και τη Βόρεια Μακεδονία και αργότερα ως όρος για τις πολιτοφυλακές αλβανικών επαναστατικών οργανώσεων κατά του βασιλείου της Σερβίας (1910-18), του Βασιλείου της Γιουγκοσλαβίας (1918-24), που ονομάζονταν "κίνημα κατσάκ".

Ετυμολογία 
Η λέξη προέρχεται από το τουρκικό kaçmak για το "παράνομος".

Παρασκήνιο

Ιστορία

Κίνημα των Κατσάκων, 1920–24 
Η Επιτροπή για την Εθνική Άμυνα του Κοσσυφοπεδίου (αλβανικά: Komiteti për Mbrojten Kombëtare së Kosovës) δημιουργήθηκε στα Σκόδρα, υπό τον Χασάν Πρίστινα το 1918. Η επιτροπή υποστήριξε οργανωτικά και οικονομικά τους κατσάκους σε κατοικημένες από Αλβανούς περιοχές της Γιουγκοσλαβίας, στο Κοσσυφοπέδιο και στα Σκόπια (πρώην Βιλαέτι του Κοσσυφοπεδίου). Οι Κατσάκοι δραστηριοποιούνταν επίσης γύρω από την Οχρίδα και τη Μπίτολα. Στις 6 Μαΐου 1919, η Επιτροπή ζήτησε γενική εξέγερση στο Κοσσυφοπέδιο και άλλες περιοχές που κατοικούνταν από Αλβανούς στη Γιουγκοσλαβία. Οι Κατσάκοι ήταν δημοφιλείς μεταξύ των Αλβανών και η τοπική στήριξή τους αυξήθηκε στη δεκαετία του 1920, όταν ο Χασάν Πρίστινα έγινε μέλος του αλβανικού κοινοβουλίου, ο Χότζε Καντρίου έγινε Υπουργός Δικαιοσύνης και ο Μπαϊράμ Τζούρρι έγινε Υπουργός Πολέμου (1921). Και οι τρεις ήταν Κοσοβάροι Αλβανοί. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, οι Αλβανοί του Κοσσυφοπεδίου υπό τον Αζέμ Γκαλίτσα ξεκίνησαν έναν ένοπλο αγώνα, γνωστό και ως "κίνημα Κατσάκ", μια επανάσταση μεγάλης κλίμακας στη Ντρένιτσα όπου ενεπλάκησαν περίπου 10.000 άτομα υπό τον Γκαλίτσα. Η εξέγερση καταπνίχθηκε από τον γιουγκοσλαβικό στρατό. Ένοπλες συγκρούσεις μεταξύ του Γιουγκοσλαβικού στρατού και των Κατσάκων πραγματοποιήθηκαν κατά τα έτη 1920 και 1921, 1923, με μια αναβίωση το 1924. Ένα από τα επιτεύγματα ήταν η δημιουργία της "ουδέτερης ζώνης" γύρω από το Γιουνίκ, η οποία θα χρησίμευε για να διακινδυνεύσει τα σύνορα και να παράσχει πυρομαχικά και άλλη υλικοτεχνική υποστήριξη για τους κατσάκους.

Κληρονομιά 
Απεικονίζονται ευρέως στην αλβανική λαογραφία. Οι Αλβανοί συνεργατιστές στη Γιουγκοσλαβία κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου ήταν επίσης γνωστοί ως Κατσάκοι.

Αξιοσημείωτα άτομα 

 Αζέμ Γκαλίτσα
 Σότε Γκαλίτσα
 Ζεφ Κολ Ντόκα

Παραπομπές

Περαιτέρω ανάγνωση 

 
 
 

Πολιτισμός της Αλβανίας
Αλβανικός εθνικισμός
Αλβανική απόσχιση
Ιστορία του Κοσσυφοπεδίου
Εξεγερθέντες
Οθωμανική Αλβανία
Οθωμανική Σερβία