Δούκες της Βουργουνδίας

Ο Δούκας της Βουργουνδίας ήταν τίτλος, που δημιουργήθηκε για τους κυβερνήτες του δουκάτου της Βουργουνδίας, μίας περιοχής Βουργουνδιανών εδαφών στα δυτικά του ποταμού Σον. Καταγράφηκε σαν περιοχή του βασιλιά των Φράγκων Καρόλου Β΄ του Φαλακρού (843). Ο τίτλος του δούκα της Βουργουνδίας ήταν ο πρώτος ομότιμος τίτλος με τον τίτλο του βασιλιά των Φράγκων. Ο τίτλος κρατήθηκε από την βασιλική οικογένεια των Καπετιδών. Ο Ροβέρτος Β΄ της Γαλλίας τον παραχώρησε στον μικρότερο γιο του Ροβέρτο Α΄· οι απόγονοι του, των οποίων ο πλάγιος κλάδος βασίλευσε και στην Πορτογαλία, έμειναν γνωστοί ως Οίκος της Βουργουνδίας. Όταν ο κύριος κλάδος εξέλιπε, ο τίτλος κληρονομήθηκε από τον βασιλιά της Γαλλίας Ιωάννη Β΄, ο οποίος τον παραχώρησε στον μικρότερο γιο του Φίλιππο Β΄. Ο τίτλος συνεχίστηκε με τους απογόνους του Φιλίππου Β΄, που αποτελούν πλάγιο κλάδο του Οίκου του Βαλουά, οι οποίοι δημιούργησαν μεγάλα προβλήματα στους Γάλλους βασιλείς του Οίκου του Βαλουά. Όταν οι εξ αρρενογονίας γραμμή των Βαλουά δουκών της Βουργουνδίας εξέλιπε, ο τίτλος επέστρεψε στον Λουδοβίκο ΙΑ΄.
Ο τίτλος χρησιμοποιείται σήμερα από τον Οίκο των Βουρβόνων σαν αναγεννημένος τίτλος ευγένειας.

Οι πρώτοι ηγέτες, που κατείχαν όλη τη Βουργουνδία

Ο πρώτος μάργραβος (μαρκήσιος), μετέπειτα δούκας της Βουργουνδίας ήταν ο Ριχάρδος από τον Οίκο του Αρντέν· η κομητεία δημιουργήθηκε από τη συνένωση εδαφών του βασιλείου της Προβηγκίας, που ανήκαν στον αδελφό του Μπόζο. Οι διάδοχοί του, που κυβέρνησαν την περιοχή περίπου έναν αιώνα, υπό την ψιλή κυριαρχία του βασιλείου των Φράγκων, ήταν οι εξής:

Οίκος των Μποζονιδών:
 Ριχάρδος ο Δίκαιος (880 - 921) 
 Ροδόλφος (921 - 923). Είναι ο Ροδόλφος βασιλιάς της Γαλλίας.
 Ούγος ο Μελανός (923 - 952)
 Γιλβέρτος του Σαλόν (952 - 956) 

Οίκος των Ροβερτιδών:
 Όθων (956 - 965)
 Ερρίκος ο Μέγας (965 - 1002)

Οίκος της Ιβρέας:
Όθων-Γουλιέλμος της Βουργουνδίας (1002 - 1004)

To 1004 το μεγαλύτερο μέρος της Βουργουνδίας προσαρτήθηκε στο στέμμα των Φράγκων με τον βασιλιά Ροβέρτο Β΄ της Γαλλίας. (Ο Όθων-Γουλιέλμος συνέχισε να κυβερνά τo  υπόλοιπο ως κομητεία της Βουργουνδίας, που έγινε το φέουδο τού Οίκου της Ιβρέας· η περιοχή έμεινε γνωστή ως "ελεύθερη κομητεία της Βουργουνδίας, France Comté de Bourgogne").

Οίκος των Καπετιδών:
 Ροβέρτος (1004 - 1016). Είναι ο Ροβέρτος Β΄ της Γαλλίας.
 Ερρίκος (1016 - 1032). Είναι ο Ερρίκος Α΄ της Γαλλίας. Ο αδελφός του Ροβέρτος διεκδικεί τον θρόνο της Γαλλίας και οι δύο αδελφοί καταλήγουν σε συμφωνία ειρήνης, κατά την οποία η Βουργουνδία παραχωρείται στον Ροβέρτο, που γίνεται ο Ροβέρτος Α΄ δούκας της Βουργουνδίας.

Δούκες της Βουργουνδίας

Οίκος των Καπετιδών - δουκών Βουργουνδίας

Οίκος των Βαλουά

Με τον θάνατο του Φιλίππου του Ρούβρ (1361) ο βασιλιάς της Γαλλίας Ιωάννης ο Αγαθός έκανε κατάσχεση του δουκάτου της Βουργουνδίας για λογαριασμό του Γαλλικού στέμματος και το παραχώρησε σε δυο χρόνια στον τέταρτο γιο του Φίλιππο τον Τολμηρό (1363).

Οίκος των Αψβούργων

Με τον θάνατο του Καρόλου της Βουργουνδίας το δουκάτο της Βουργουνδίας συγχωνεύτηκε με το Γαλλικό στέμμα (1477). Η αυτοκρατορική οικογένεια των Αψβούργων συνέχισε να διεκδικεί τον τίτλο του δούκα της Βουργουνδίας μέσω της Μαρίας της Βουργουνδίας, κόρης του Καρόλου που παντρεύτηκε τον Μαξιμιλιανό Α΄.

Παραπομπές

Πηγές

Calmette, Joseph. Doreen Weightman, trans. The Golden Age of Burgundy; the Magnificent Dukes and Their Courts. New York: W.W. Norton, 1962.
Chaumé, Maurice. Les Origines du Duché de Bourgogne. 2v. in 4 parts. Dijon: Jobard, 1925 (Darmstadt: npub, 1977).
Michael, Nicholas. Armies of Medieval Burgundy 1364–1477. London: Osprey, 1983. 
Vaughan, Richard. Valois Burgundy. London: Allen Lane, 1975. 

Οίκος της Βουργουνδίας
Δούκες της Βουργουνδίας
Βουργουνδιας