Όλια Ιβαντσίσκι

Η Όλια (Όλγκα) Ιβαντσίσκι (σερβ: Оља Ивањицки, Πάντσεβο, 10 Μαΐου 1931 – Βελιγράδι, 24 Ιουνίου 2009) ήταν διακεκριμένη Σέρβα καλλιτέχνιδα που ασχολήθηκε με τη ζωγραφική, τη γλυπτική και την ποίηση.

Βιογραφία 

Η Ιβαντσίσκι γεννήθηκε το 1931 στο Πάντσεβο του Βασιλείου της Γιουγκοσλαβίας και προερχόταν από οικογένεια Ρώσων εμιγκρέδων (συγκεκριμένα ο πατέρας της ήταν αξιωματικός του Λευκού Στρατού). Αρχικά σπούδασε στο Κραγκούγιεβατς και στη συνέχεια εισήλθε στην Ακαδημία Καλών Τεχνών του Βελιγραδίου, ενώ το 1955 εξέθεσε για πρώτη φορά έργα της στο κοινό. Αποφοίτησε το 1957, συνεχίζοντας ωστόσο σε μεταπτυχιακό επίπεδο. Την ίδια χρονιά πραγματοποίησε την πρώτη της ατομική έκθεση σε γκαλερί του Βελιγραδίου και το 1962 μετέβη στις ΗΠΑ όπου πραγματοποίησε περαιτέρω σπουδές με υποτροφία του Ιδρύματος Φορντ, ενώ έκανε εκπαιδευτικά ταξίδια στη Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ιταλία. Επιπλέον, τη δεκαετία του 1960 η Ιβαντσίσκι ήταν ένα από τα ιδρυτικά μέλη της σουρεαλιστικής ομάδας τέχνης Mediala.

Κατά τη διάρκεια της καριέρας της παρουσίασε τα έργα της σε δεκάδες ατομικές εκθέσεις τόσο εντός συνόρων, όσο και στο εξωτερικό (π.χ. ΗΠΑ, Ιταλία και Βόρεια Μακεδονία). Παράλληλα έλαβε μέρος σε ομαδικές εκθέσεις στη Γιουγκοσλαβία, τις ΗΠΑ, την Αυστρία κ.ά.

Η Ιβαντσίσκι αναδείχτηκε μετά από ψηφοφορία του κοινού ως ο σημαντικότερος καλλιτέχνης της Γιουγκοσλαβίας κατά τον 20ό αιώνα και τιμήθηκε από σημαντικές διακρίσεις όπως το Βραβείο Βουκ για το συνολικό της έργο (1988), το βραβείο της 7ης Ιουλίου (1988), το βραβείο του Ιδρύματος Κάριτς (2008) κλπ. Επιπλέον, το 1995 ήταν υποψήφια για το παγκόσμιο βραβείο της Γυναίκας της Χρονιάς και το 1998 συμπεριλήφθηκε από το Αμερικανικό Βιογραφικό Ινστιτούτο (ABI) στα 500 άτομα με τη μεγαλύτερη επιρροή. Το 2005 ήταν ένα από τα άτομα που πρωτοστάτησαν για τη σύσταση του Ιδρύματος Τέχνης του Νις για την ενίσχυση των νέων καλλιτεχνών. 

Απεβίωσε στις 24 Ιουνίου του 2009 στο Βελιγράδι. Το 2017 πραγματοποιήθηκε στο Ιστορικό Μουσείο της Σερβίας στο Βελιγράδι, μεγάλη αναδρομική έκθεση με έργα της.

Παραπομπές 

Σέρβοι ζωγράφοι
Σέρβοι ποιητές
Γλύπτες
Γιουγκοσλάβοι καλλιτέχνες