Σφαγή της 3ης Ιουνίου 2019 στο Χαρτούμ

Αιματηρή στρατιωτική επίθεση καταστολής η οποία εξαπολύθηκε τη Δευτέρα, 3 Ιουνίου του 2019, εναντίον των διαδηλωτών οι οποίοι συμμετείχαν στη συνεχιζόμενη ειρηνική καθιστική διαμαρτυρία έξω από το Γενικό Επιτελείο Στρατού στην πρωτεύουσα του Σουδάν, Χαρτούμ.

Κατά την επίθεση, οι στρατιωτικές ένοπλες δυνάμεις του Σουδάν υπό τις διαταγές του Μεταβατικού Στρατιωτικού Συμβουλίου και με επικεφαλής τις Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης, άμεση μετεξέλιξη των πολιτοφυλακών των Τζαντζαουίντ, έκαναν εκτεταμένη χρήση πυρών και δακρυγόνων με στόχο τη διάλυση της καθιστικής διαμαρτυρίας και με αποτέλεσμα τον θάνατο περισσότερων από 100 διαδηλωτών. Ο ακριβής αριθμός των θυμάτων δεν έχει ακόμη εξακριβωθεί και επιβεβαιωθεί. Τα πτώματα τουλάχιστον 40 εκ των θυμάτων έχουν ανασυρθεί από τον ποταμό Νείλο, ο οποίος διασχίζει το Χαρτούμ.  Εκατοντάδες άοπλοι πολίτες τραυματίστηκαν και συνελήφθησαν, πολλές οικογένειες υπέστησαν βία μέσα στις οικίες τους σε ολόκληρο το Σουδάν, ενώ έχει αυξηθεί δραματικά και ο αριθμός των αγνοουμένων. Σύμφωνα επίσης με τα έως τώρα στοιχεία, 70 άτομα,  γυναίκες και άνδρες, έπεσαν θύματα βιασμού. 

Η επιβολή διακοπής της πρόσβασης των πολιτών του Σουδάν στο Διαδίκτυο  καθώς και οι διαρκείς στρατιωτικές περιπολίες σε ολόκληρο το Χαρτούμ έχουν καταστήσει δυσχερή την εκτίμηση του ακριβούς αριθμού των θυμάτων.

Ιστορικό υπόβαθρο 
Οι Διαδηλώσεις της Σουδανικής Εξέγερσης, οι οποίες είχαν ειρηνικό χαρακτήρα, ξεκίνησαν τον Δεκέμβριο του 2018, ενώ στις 11 Απριλίου 2019 ο στρατός, εν μέσω των συνεχιζόμενων διαδηλώσεων, απομάκρυνε με πραξικόπημα τον επί τριάντα χρόνια δικτάτορα της χώρας Ομάρ Αλ-Μπασίρ και καθιέρωσε ένα Μεταβατικό Στρατιωτικό Συμβούλιο με ηγέτη αρχικά τον Άχμεντ Αουάντ Ιμπν Άουφ. Μετά από έντονες διαμαρτυρίες, ο Ιμπν Άουφ υπέβαλε την παραίτησή του την επόμενη μέρα, 12 Απριλίου 2019, και ανακοίνωσε ότι είχε επιλέξει τον Αντιστράτηγο Αμπντέλ Φατάχ Αμπντελραχμάν Μπουρχάν να ηγηθεί του Μεταβατικού Στρατιωτικού Συμβουλίου. 

Μέσω μαζικών διαδηλώσεων και με την υποστήριξη της  Ένωσης Επαγγελματιών του Σουδάν και των Δυνάμεων της Ελευθερίας και Αλλαγής, οι σουδανοί διαδηλωτές κάλεσαν το κυβερνών Μεταβατικό Στρατιωτικό Συμβούλιο να παραδώσει «αμέσως και άνευ όρων» την εξουσία σε μεταβατική πολιτική κυβέρνηση η οποία να συνάδει με τα αιτήματα των πολιτών, ενώ τονίστηκε επίσης η αναγκαιότητα άμεσων μεταρρυθμίσεων στο Σουδάν. 

Για τους δύο περίπου μήνες οι οποίοι επακολούθησαν, το Μεταβατικό Στρατιωτικό Συμβούλιο συμμετείχε σε διάλογο με την Ένωση Σουδανών Επαγγελματιών και τις Δυνάμεις της Ελευθερίας και Αλλαγής σχετικά με τη σύσταση μίας κοινώς αποδεκτής μεταβατικής κυβέρνησης, ωστόσο προβάλλοντας αντιρρήσεις οι οποίες αφορούσαν τόσο τη σύνθεση της κυβέρνησης αυτής όσο και το να τεθεί επικεφαλής πολιτικό πρόσωπο. Παράλληλα υπήρχαν πολλές απόπειρες εκ μέρους του Στρατιωτικού Συμβουλίου με στόχο τη διάλυση της  συνεχιζόμενης καθιστικής διαμαρτυρίας μπροστά από το Γενικό Επιτελείο Στρατού στο Χαρτούμ. Στις 30 Μαΐου, η  Ένωση  Επαγγελματιών του Σουδάν εξέφρασε την έντονη ανησυχία της για επικείμενη αιματηρή καταστολή της συγκέντρωσης, αναφέροντας ότι στις 29 Μαΐου «δύο πολίτες, συμπεριλαμβανομένης και μίας εγκύου, πυροβολήθηκαν από τις στρατιωτικές δυνάμεις του κυβερνώντος συμβουλίου». Η Ένωση Επαγγελματιών του Σουδάν προειδοποίησε ότι στρατιωτικά οχήματα της Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών και Ασφαλείας του Σουδάν, των Δυνάμεων Ταχείας Υποστήριξης και άλλων κρατικών δυνάμεων ασφαλείας είχαν συγκεντρωθεί στον χώρο και ότι υπήρχαν έντονες ενδείξεις ότι το Μεταβατικό Στρατιωτικό Συμβούλιο «σχεδίαζε και απεργαζόταν τον τερματισμό της ειρηνικής καθιστικής συγκέντρωσης διαμαρτυρίας με χρήση ακραίας βίας», δεδομένου του ότι είχαν ήδη προηγηθεί οι θάνατοι τριών ανθρώπων στις παρυφές του συγκεκριμένου χώρου.

Χρονικό 
4:30 π.μ.: Οι πολιτοφυλακές των Τζαντζαουίντ, η Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών και Ασφαλείας του Σουδάν, καθώς και άλλες δυνάμεις του Μεταβατικού Στρατιωτικού Συμβουλίου άρχισαν να επιθεωρούν τον χώρο της καθιστικής συγκέντρωσης διαμαρτυρίας με σκοπό την προετοιμασία της επίθεσης.

4:55 π.μ.: Περίπου 100 στρατιωτικά οχήματα της πολιτοφυλακής των Τζαντζαουίντ τα οποία έφεραν  βαρέα στρατιωτικά πυροβόλα όπλα, συμπεριλαμβανομένων αντιαεροπορικών όπλων,  και μετέφεραν εκατοντάδες οπλισμένους στρατιώτες κινήθηκαν προς τον στόχο. Οι στρατιώτες έφεραν όπλα και ράβδους, όταν περικύκλωσαν το Γενικό Στρατιωτικό Επιτελείο στο Χαρτούμ. Τα  συγκεκριμένα οχήματα εμπόδισαν τους άοπλους πολίτες να εισέλθουν στο Επιτελείο. Ταυτόχρονα, άλλα 100 λευκά ημιφορτηγά χωρίς πινακίδες και γεμάτα στρατιώτες με αστυνομικές στολές κινήθηκαν προς τον χώρο. Επίσης τεράστιος αριθμός στρατιωτών της πολιτοφυλακής των Τζαντζαουίντ κινήθηκε κατά μήκος της Oδού Νείλου (Nile Street).

6:00 π.μ. - ακόλουθες ώρες: Οι προαναφερόμενες δυνάμεις ξεκίνησαν από κοινού την επίθεση στον χώρο της καθιστικής συγκέντρωσης διαμαρτυρίας, χρησιμοποιώντας πραγματικά πυρά, χειροβομβίδες κρότου-λάμψης και δακρυγόνα, εφορμώντας κατά των αμάχων από όλες τις κατευθύνσεις και αφήνοντας μόνο μία στενή δίοδο για την έξοδο των διαδηλωτών. Η πολιτοφυλακή άρχισε να κατακαίει τις σκηνές των διαδηλωτών και να πυροβολεί αδιακρίτως, έχοντας ως θύματα εκατοντάδες νεκρούς και τραυματίες και ρίχνοντας πολλά από τα πτώματα στο Νείλο. 

Σύμφωνα με μαρτυρίες, η πρώτη φάση της επίθεσης περιελάμβανε διαβουλεύσεις μεταξύ των μελών των Δυνάμεων Ταχείας Υποστήριξης και του τακτικού στρατού. Κατά τη δεύτερη φάση, τα στρατιωτικά οχήματα αποχώρησαν και τα οχήματα των Δυνάμεων Ταχείας Υποστήριξης «κινήθηκαν ανάμεσα στα οδοφράγματα». Μετά την κύρια επίθεση, οι Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης πυροβόλησαν τραυματισμένους διαδηλωτές σε τρία νοσοκομεία του Χαρτούμ.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις, για την αιματηρή καταστολή χρησιμοποιήθηκαν πάνω από 200 στρατιωτικά οχήματα, περισσότεροι από 10.000 στρατιώτες, καθώς και άλλες άγνωστες παραστρατιωτικές δυνάμεις με αστυνομική περιβολή.

Οι καθιστικές συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας στις σουδανικές πόλεις Πορτ Σουδάν, Ελ-Γκεντάρεφ και Σίντζα επίσης δέχτηκαν «επιδρομή και επίθεση από τις Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης» στις 3 Ιουνίου.

Θύματα 
Στις 12 Ιουνίου 2019, η Ένωση Ιατρών του Σουδάν  έδωσε στη δημοσιότητα ονομαστικό κατάλογο των θυμάτων, σύμφωνα με τα έως τώρα στοιχεία. Πρόκειται για 104 άτομα, μεταξύ των οποίων και 12 παιδιά, τα οποία έχασαν τη ζωή τους κατά την 3η  Ιουνίου 2019 καθώς και τις μέρες που επακολούθησαν.  Στην πλειονότητά τους τα θύματα πυροβολήθηκαν, άλλοι δέχθηκαν επίθεση μέχρι θανάτου με μαχαίρι, υπέστησαν θανατηφόρα εγκαύματα ή συνθλιπτικά κρανιακά κατάγματα, ενώ ορισμένοι παρασύρθηκαν από τα οχήματα των Δυνάμεων Ταχείας Υποστήριξης. Ο  κατάλογος ο οποίος ακολουθεί περιλαμβάνει το όνομα του θύματος (ορισμένες σωροί δεν έχουν έως τώρα ταυτοποιηθεί), την ημερομηνία θανάτου, την ηλικία, το νοσοκομείο όπου μεταφέρθηκε το θύμα, καθώς  και την αιτία θανάτου, σύμφωνα με το πόρισμα της Ένωσης Ιατρών του Σουδάν.

Ο κατάλογος των θυμάτων θα ενημερωθεί όταν νέα στοιχεία κοινοποιηθούν από την 'Ενωση Ιατρών του Σουδάν.

Υπαιτιότητα 
Οι δυνάμεις του Μεταβατικού Στρατιωτικού Συμβουλίου με επικεφαλής τις Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης, άμεση μετεξέλιξη των Τζαντζαουίντ («έφιπποι διάβολοι»), υπό την ηγεσία  του Μοχάμεντ Χαμντάν Ντάγκλο, γνωστού ως Χεμέττι, θεωρούνται υπαίτιες  για την αιματηρή καταστολή, όπως προκύπτει από καταγραφές βίντεο και συνεντεύξεις αυτοπτών μαρτύρων και ακτιβιστών.  Το Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων της  Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει επιρρίψει απερίφραστα την ευθύνη στο κυβερνών Μεταβατικό Στρατιωτικό Συμβούλιο και υποστηρίζει το αίτημα της αντιπολίτευσης για τη διενέργεια ανεξάρτητης και διαφανούς έρευνας. 

Το Μεταβατικό Στρατιωτικό Συμβούλιο έχει προβεί σε παραδοχή ευθυνών, ωστόσο δεν συναινεί σε διενέργεια έρευνας από ανεξάρτητους διεθνείς φορείς.

Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης και Τζαντζαουίντ

Διεθνείς επιρροές

Στον απόηχο των γεγονότων

Διεθνείς αντιδράσεις

Δείτε επίσης 

 Sudan Uprising Master Document https://docs.google.com/document/d/1OdpG2HJyTNuY4-5Zn1jsYFK3hBBOxpvwUHZD-N7HCCs/mobilebasic

 2018–19 Sudanese protests https://en.wikipedia.org/wiki/2018–19_Sudanese_protests

 2019 Sudanese coup d'état https://en.wikipedia.org/wiki/2019_Sudanese_coup_d%27état
 Transitional Military Council https://en.wikipedia.org/wiki/Transitional_Military_Council_(2019)
 August 2013 Rabaa massacre https://en.wikipedia.org/wiki/August_2013_Rabaa_massacre

Παραπομπές 

__ΜΕΠΠ__

Σουδάν
Θηριωδίες
Εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας