Εκλογές στη Γερμανία

Οι εκλογές στη Γερμανία περιλαμβάνουν εκλογές για το Ομοσπονδιακό Κοινοβούλιο της Γερμανίας, για το Ομοσπονδιακό Κοινοβούλιο των διαφόρων κρατιδίων και τοπικές εκλογές.

Διάφορα άρθρα σε διάφορα σημεία του βασικού νόμου για την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας διέπουν τις εκλογές και θεσπίζουν συνταγματικές απαιτήσεις όπως η μυστική ψηφοφορία και η διεξαγωγή όλων των εκλογών με ελεύθερο και δίκαιο τρόπο. Ο βασικός νόμος απαιτεί επίσης ο ομοσπονδιακός νομοθέτης να θεσπίζει λεπτομερείς ομοσπονδιακούς νόμους για τη διοίκηση των εκλογών, τους λεγόμενους εκλογικούς νόμους. Ένα τέτοιο άρθρο είναι το άρθρο 38 που αφορά την εκλογή βουλευτών στην Ομοσπονδιακή Βουλή. Το άρθρο 38.2 του βασικού νόμου καθιερώνει την καθολική ψηφοφορία: "Κάθε άτομο που έχει συμπληρώσει την ηλικία των δεκαοχτώ ετών έχει δικαίωμα ψήφου. Κάθε άτομο που έχει λάβει την πλειοψηφία μπορεί να εκλεγεί".

Οι ομοσπονδιακές εκλογές στη Γερμανία ισχύουν για όλα τα μέλη του Ομοσπονδιακού Κοινοβουλίου, το οποίο με τη σειρά του καθορίζει ποιος είναι ο καγκελάριος της Γερμανίας. Ομοσπονδιακές εκλογές πραγματοποιήθηκαν το 2009 και το 2013.

Γερμανικές εκλογές από το 1871 μέχρι το 1945 
Μετά την ενοποίηση της Γερμανίας από τον αυτοκράτορα Γουλιέλμο Α΄ το 1871, οι εκλογές διεξάγονταν στο γερμανικό Ράιχσταγκ ή στην "αυτοκρατορική συνέλευση", η οποία αντικατέστησε το Ράιχσταγκ της Βόρειας Γερμανικής Συνομοσπονδίας. Το Ράιχσταγκ θα μπορούσε να διαλυθεί από τον κάιζερ ή μετά την παραίτηση του Γουλιέλμου Β΄ το 1918, από τη γερμανική προεδρία. Με το Σύνταγμα της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης το 1919, το σύστημα της ψηφοφορίας άλλαξε και από τις μονομερείς εκλογικές περιφέρειες έγινε σε αναλογική εκπροσώπηση. Η εκλογική ηλικία μειώθηκε από τα 25 στα 20 έτη. Η ψήφος των γυναικών είχε ήδη θεσπιστεί με νέο εκλογικό νόμο το 1918 μετά τη Νοεμβριανή Επανάσταση το ίδιο έτος.

Μετά τη ναζιστική κατάληψη της εξουσίας τον Ιανουάριο του 1933, πραγματοποιήθηκαν εθνικές εκλογές στις 5 Μαρτίου. Αυτές ήταν οι τελευταίες ανταγωνιστικές εκλογές πριν από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, παρόλο που δεν ήταν ούτε ελεύθερες ούτε δίκαιες. Η βία και ο εκφοβισμός από το Sturmabteilung, τα SS και το Στάλχελμ διεξάγονται επί μήνες εναντίον των συνδικαλιστών, των κομμουνιστών, των σοσιαλδημοκρατικών και των κεντροδεξιών καθολικών. Στις 27 Φεβρουαρίου 1933, λίγο πριν από τις εκλογές, το διάταγμα του Ράιχσταγκ ανέστειλε την ελευθερία του τύπου και τις περισσότερες πολιτικές ελευθερίες. Ακολούθησαν μαζικές συλλήψεις, συμπεριλαμβανομένων όλων των κομμουνιστών και αρκετών αντιπροσώπων του σοσιαλιστικού κόμματος. 50.000 μέλη της ναζιστικής αστυνομίας παρακολούθησαν την ημέρα των εκλογών για να εκφοβίσουν περαιτέρω τους ψηφοφόρους. Ενώ το ναζιστικό κόμμα είχε καλύτερες επιδόσεις από ό,τι στις εκλογές του Νοεμβρίου 1932, κέρδισε μόνο το 43% των ψήφων. Τοποθετώντας τους αντιπάλους τους στη φυλακή και εκφοβίζοντας τους άλλους να μην πάρουν τις έδρες τους, οι ναζί πήγαν από την πλειονότητα στην πλειοψηφία. Μόλις δυο εβδομάδες μετά τις εκλογές, ο ενεργοποιητικός νόμος του 1933 έδινε αποτελεσματικά τη δικτατορική εξουσία στον Αδόλφο Χίτλερ. Τρεις ακόμα εκλογές διεξήχθησαν στη ναζιστική Γερμανία πριν από τον πόλεμο. Όλες έλαβαν τη μορφή ενός δημοψηφίσματος, ζητώντας από τους ψηφοφόρους να εγκρίνουν μια προκαθορισμένη λίστα υποψηφίων που απαρτίζονταν αποκλειστικά από ναζί και ονομαστικά ανεξάρτητους "επισκέπτες" του κόμματος.

Γερμανικές εκλογές από το 1949

Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας 
Οι ομοσπονδιακές εκλογές διεξάγονται περίπου κάθε τέσσερα χρόνια και απορρέουν από τη συνταγματική απαίτηση οι εκλογές να διεξάγονται 46 με 48 μήνες μετά τη συνέλευση της Ομοσπονδιακής Βουλής. Οι εκλογές δύνανται να πραγματοποιηθούν νωρίτερα σε εξαιρετικά συνταγματικές περιστάσεις: για παράδειγμα εάν ο καγκελάριος χάσει την ψήφο εμπιστοσύνης στην Ομοσπονδιακή Βουλή, τότε κατά τη διάρκεια μιας περιόδου χάριτος προτού η Ομοσπονδιακή Βουλή να μπορέσει να ψηφίσει έναν αντικαταστάτη καγκελάριο, ο καγκελάριος θα μπορούσε να ζητήσει από τον ομοσπονδιακό πρόεδρο να διαλύσει την ομοσπονδιακή βουλή και να διεξαγάγει εκλογές. Σε περίπτωση που η Ομοσπονδιακή Βουλή διαλυθεί προτού ολοκληρωθεί η τετραετία, οι εκλογές πρέπει να διεξαχθούν εντός 100 ημερών. Η ακριβής ημερομηνία εκλογής επιλέγεται από τον πρόεδρο και πρέπει να είναι Κυριακή ή αργία.

Οι Γερμανοί υπήκοοι, ηλικίας άνω των 18 ετών, οι οποίοι διαμένουν στη Γερμανία τουλάχιστον 3 μήνες, έχουν δικαίωμα ψήφου. Η επιλογή των υποψηφίων είναι ουσιαστικά η ίδια.

Ο ομοσπονδιακός νομοθέτης στη Γερμανία διαθέτει ένα κοινοβουλευτικό σώμα - το Ομοσπονδιακό Συμβούλιο. Αυτό αντιπροσωπεύει τις περιφέρειες και δεν θεωρείται σώμα δεδομένου ότι τα μέλη του δεν εκλέγονται. Το Ομοσπονδιακό Συμβούλιο εκλέγεται με το αναλογικό σύστημα. Έχει 598 μέλη που εκλέγονται για τετραετή θητεία. Οι 299 βουλευτές εκλέγονται σε περιφέρειες μονομελούς χαρακτήρα με ψηφοφορία ενώ τα υπόλοιπα 299 μέλη διατίθενται από καταλόγους κομμάτων για την επίτευξη μιας αναλογικής κατανομής στο νομοθετικό σώμα. Οι ψηφοφόροι ψηφίζουν μια φορά για τον εκπρόσωπο της εκλογικής περιφέρειας και μια δεύτερη φορά για το κόμμα.

Η Γερμανία διαθέτει ένα πολυκομματικό σύστημα με δυο ισχυρά πολιτικά κόμματα και ορισμένα τρίτα κόμματα εκπροσωπούνται επίσης στην Ομοσπονδιακή Βουλή. Από το 1990 πέντε κόμματα εκπροσωπούνται στην Ομοσπονδιακή Βουλή.

Το 2008 απαιτήθηκαν ορισμένες τροποποιήσεις του εκλογικού συστήματος με διαταγή του Ομοσπονδιακού Συνταγματικού Δικαστηρίου. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι μια διάταξη του ομοσπονδιακού εκλογικού νόμου, με την οποία ένα κόμμα μπορούσε να λάβει αρνητικές ψήφους χάνοντας έτσι έδρες λόγω περισσότερων ψήφων, παραβίασε τη συνταγματική εγγύηση ότι το εκλογικό σύστημα είναι ισότιμο και άμεσο.

Το δικαστήριο έδωσε προθεσμία τριών ετών για την τροποποίηση του νόμου. Συνεπώς οι ομοσπονδιακές εκλογές του 2009 είχαν τη δυνατότητα να λειτουργήσουν σύμφωνα με το προηγούμενο σύστημα. Οι αλλαγές επρόκειτο να υποβληθούν έως τις 30 Ιουνίου 2011 αλλά η σχετική νομοθεσία δεν ολοκληρώθηκε μέχρι την εν λόγω προθεσμία. Ένας νέος εκλογικός νόμος τέθηκε σε ισχύ στα τέλη του 2011 αλλά κηρύχθηκε εκ νέου αντισυνταγματικός από το Ομοσπονδιακό Συνταγματικό Δικαστήριο μετά από αγωγές των κομμάτων της αντιπολίτευσης και μια ομάδα περίπου 4.000 ιδιωτών.

Κρατιδιακές εκλογές στην ομοσπονδιακή δημοκρατία της Γερμανίας 
Οι κρατιδιακές εκλογές διεξάγονται βάσει διάφορων κανόνων που ορίζονται από τα κρατίδια. Γενικά διεξάγονται σύμφωνα με κάποια μορφή αναλογικής εκπροσώπησης είτε σύμφωνα με το ομοσπονδιακό σύστημα είτε σύμφωνα με κάποια απλοποιημένη έκδοση. Η περίοδος των εκλογών κυμαίνεται γενικά στα τέσσερα με πέντε χρόνια και οι ημερομηνίες των εκλογών ποικίλλουν από κρατίδιο σε κρατίδιο.

Περαιτέρω μελέτη 
 Kitschelt, Herbert (October 2003). "Political-economic context and partisan strategies in the German federal elections, 1990-2002
 Manow, Philip (January 2007). "Electoral rules and legislative turnover: Evidence from Germany's mixed electoral system

Παραπομπές 
 Peter Marschalck: Bevölkerungsgeschichte Deutschlands im 19. und 20. Jahrhundert, Frankfurt am Main 1984
 Evans, Richard J., The Coming of the Third Reich, Penguin Press, New York, 2004
 "Art. 39 Grundgesetz". Grundgesetz Bundesrepublik Deutschland. Bundesministerium der Justiz. 19 March 2009
 §6 Bundeswahlgesetz". Bundeswahlgesetz Bundesrepublik Deutschland. Bundesministerium der Justiz. 3 June 2008
 Decision of the Federal Constitutional Court. 25 July 2012
 Bill amending the Federal Election Law. 11 December 2012
 "Bundestag: Deutschland hat ein neues Wahlrecht". Die Zeit

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Adam Carr's Election Archive
 Parties and elections
 Opinion poll tracker with data, graph and daily average
 Latest polling results for state and federal elections (στα γερμανικά)
 The Federal Returning Officer. Official Site of the Federal Returning Officer.
 Collection of German Election Posters of Weimar Republic and Federal Republic
 NSD: European Election Database – Germany