Ντούα Λίπα

Η Ντούα Λίπα (αγγλικά: Dua Lipa, Λονδίνο, 22 Αυγούστου 1995) είναι Βρετανίδα τραγουδίστρια και τραγουδοποιός με καταγωγή από το Κοσσυφοπέδιο και Μετόχια. Τα τελευταία χρόνια έχει αποκτήσει παγκόσμια αναγνώριση με διακρίσεις σε διάφορες χώρες, με πιο γνωστές της επιτυχίες το Be the One, One Kiss (σε συνεργασία με τον Κάλβιν Χάρις), New Rules, IDGAF και Don't Start Now. Το πρώτο της προσωπικό άλμπουμ (Dua Lipa) που κυκλοφόρησε το 2017, έγινε πλατινένιο στο Ηνωμένο Βασίλειο. Στην μέχρι τώρα καριέρα της, έχει αποσπάσει - μεταξύ άλλων - τρία βραβεία Γκράμι, τρία βραβεία Brit, δύο MTV EMA, και ένα MTV VMA.

Το 2020 κυκλοφόρησε το δεύτερο προσωπικό της άλμπουμ με τίτλο Future Nostalgia, το οποίο έλαβε θετικές κριτικές και 6 υποψηφιότητες στα βραβεία Grammys όπως για 'Άλμπουμ της χρονιάς' και 'Τραγούδι της χρονιάς'. Έγινε το πρώτο της άλμπουμ που βρέθηκε στην κορυφή των βρετανικών τσάρτ, με τέσσερα τραγούδια να βρίσκονται μέσα στο Τοπ-10. Το επιτυχές κομμάτι ''Don't Start Now'', ανέβηκε στην δεύτερη θέση των βρετανικών και αμερικανικών τσαρτ αλλά και στην τέταρτη θέση στα τσαρτ της χρονιάς της Billboard, κάνοντας το τραγούδι το πιο πετυχημένο κομμάτι από γυναίκα καλλιτέχνιδα για το 2020. To σινγκλ ''Levitating'' ανέβηκε στο τοπ-5 των βρετανικών και αμερικανικών τσαρτ.

Πρώτα χρόνια 
Γεννήθηκε στις 22 Αυγούστου 1995 στο Ουέστμινστερ του Κεντρικού Λονδίνου από οικογένεια Αλβανών μεταναστών που προέρχονταν από την Πρίστινα του Κοσσυφοπεδίου, ονόματι Ντουγκατζίν και Ανίσα Λίπα. Ακόμη, έχει δύο μικρότερα αδέλφια, τη Ρίνα (γ. 2001) και τον Τζιν (γ. 2006). Η οικογένεια της είναι μουσουλμανικής καταγωγής, ενώ από την μεριά της μητέρας της έχει επίσης βοσνιακή καταγωγή. O πατέρας της Λίπα υπήρξε μεγάλη μουσική επιρροή για την τραγουδίστρια, αφού ο ίδιος ήταν μέλος τοπικού ροκ συγκροτήματος, συνεχίζοντας να τραγουδάει στο σπίτι του κομμάτια των David Bowie, Sting και Radiohead. Η Λίπα ξεκίνησε το τραγούδι στα πέντε της.

Μεγάλωσε στο Γουέστ Χάμπστεντ του Λονδίνου, πήγε στο Fitzjohn's Primary School, όπου έμαθε να παίζει και το τσέλο. Φοίτησε στο σχολείο Sylvia Young Theatre προτού μετακομίσει με την οικογένεια της στο Κόσοβο κατά το 2008 λόγω της ανεξαρτησίας της χώρας, όπου η Λίπα έμαθε την αλβανική γλώσσα και άρχισε να σκέφτεται να ξεκινήσει μια μουσική καριέρα. Σε ηλικία 14 ετών άρχισε να ανεβάζει στο YouTube διασκευές τραγουδιών της Κριστίνα Αγκιλέρα και της Νέλι Φουρτάντο, ενώ το 2010, σε ηλικία 15 ετών, επέστρεψε στο Λονδίνο με τη φιλοδοξία να γίνει τραγουδίστρια. Μάλιστα για να καλύπτει τα έξοδα της δούλεψε αρχικά σε διάφορα μαγαζιά εστίασης, αλλά και ως μοντέλο για την βρετανική εταιρία Topshop. Σταδιακά ξεκίνησε να ανεβάζει κομμάτια της στη διαδικτυακή πλατφόρμα SoundCloud, προσελκύοντας το 2012 την προσοχή των μάνατζερ που εκπροσωπούσαν και τη Λάνα Ντελ Ρέι.

Καριέρα

2015-2017 

Το 2015 η Ντούα Λίπα ξεκίνησε να εργάζεται για το πρώτο προσωπικό άλμπουμ της σε συνεργασία με την Warner Music Group. Τον Αύγουστο του ίδιου έτους κυκλοφόρησε το πρώτο της σινγκλ με τίτλο New Love σε παραγωγή των Emile Haynie και Andrew Wyatt, ενώ τον Οκτώβριο κυκλοφόρησε το δεύτερο single της, με τίτλο Be the One. Το συγκεκριμένο τραγούδι έγινε γρήγορα επιτυχία σε όλη την Ευρώπη, φτάνοντας στην κορυφή των μουσικών charts στο Βέλγιο, την Πολωνία, τη Σλοβακία, καθώς και στο τσαρτ Dance Club Songs του Billboard των ΗΠΑ. Επιπλέον, βρέθηκε μέσα στα 10 κορυφαία τραγούδια σε διάφορες κατηγορίες αρκετών κρατών (Ηνωμένο Βασίλειο, Αυστραλία, Αργεντινή, Ελλάδα, Σλοβενία, Ουγγαρία, Αυστρία κοκ). Ακόμη το Be the One έγινε πλατινένιο στο Ηνωμένο Βασίλειο και το Βέλγιο, καθώς και δις πλατινένιο στην Αυστραλία, την Ιταλία κ.α.

Το 2016 πραγματοποιήθηκε και η πρώτη περιοδεία της Ντούα Λίπα στη Βρετανία και την Ευρώπη. Στις 18 Φεβρουαρίου του 2016, κυκλοφόρησε το τρίτο της single με τίτλο Last Dance, ακολουθούμενο τον Μάιο από το Hotter than Hell. Το συγκεκριμένο κομμάτι (εμπνευσμένο από προσωπικό βίωμα της ερμηνεύτριας) έγινε πλατινένιο στο Ηνωμένο Βασίλειο και την Ολλανδία, αλλά και χρυσό στην Αυστραλία και τη Δανία. Στις 26 Αυγούστου του ίδιου έτους, τέθηκε στην κυκλοφορία το πέμπτο της single με τίτλο Blow Your Mind (Mwah), με αποτέλεσμα να συμπεριληφθεί για πρώτη φορά ως καλλιτέχνιδα στο αμερικανικό Billboard Hot 100, φτάνοντας μέχρι την 72η θέση τον Νοέμβριο του ίδιου έτους και τον Ιανουάριο του 2017 να φτάσει στο νούμερο 1 των τραγουδιών της λίστας του Billboard Dance Club Songs. Επίσης, το single έγινε πλατινένιο στο Ηνωμένο Βασίλειο και τον Καναδά, καθώς και χρυσό στις ΗΠΑ και την Ιταλία.
Τον Νοέμβριο του 2016 κυκλοφόρησε το ντουέτο της No lie με τον Sean Paul, το οποίο έφθασε μέχρι τη δέκατη θέση των charts του Ηνωμένου Βασιλείου και έγινε χρυσό, αλλά και πλατινένιο σε αρκετά κράτη. Ένα μήνα αργότερα, κυκλοφόρησε από το περιοδικό The Fader, ένα ντοκιμαντέρ με τίτλο See in Blue αφιερωμένο στην τραγουδίστρια. 

Τον Ιανουάριο του 2017 κυκλοφόρησε το single Scared To Be Lonely του Ολλανδού DJ Martin Garrix, στο οποίο συμμετείχε και η Λίπα. Το συγκεκριμένα single έφτασε μέχρι τη θέση #14 των τσαρτς στο Ηνωμένο Βασίλειο, καθώς και στην πρώτη δεκάδα σε αρκετές κατηγορίες διαφόρων χωρών.

Το πρώτο της άλμπουμ κυκλοφόρησε στις 2 Ιουνίου του 2017 με τον τίτλο Dua Lipa και τον επόμενο μήνα ακολούθησε και το έκτο της single, New Rules, το οποίο έφτασε στην πρώτη θέση των τσαρτς στο Ηνωμένο Βασίλειο. Επιπλέον, το New Rules είναι μέχρι στιγμής το πιο επιτυχημένο single της, φτάνοντας τον αριθμό 2 στην Αυστραλία, τον αριθμό 6 στις ΗΠΑ και τον αριθμό 7 στον Καναδά. Το συγκεκριμένο τραγούδι συμπεριλήφθηκε από διάφορα μεγάλα περιοδικά και εφημερίδες (όπως τα Entertainment Weekly, The New York Times και Esquire) στις λίστες τους με τα κορυφαία μουσικά κομμάτια για το 2017. Τον Δεκέμβριο της ίδιας χρονιάς, η Ντούα Λίπα ονομάστηκε η γυναίκα καλλιτέχνης με τους περισσότερους ακροατές για το 2017 στο Ηνωμένο Βασίλειο από το Spotify.

2021- σήμερα 
Τον Ιανουάριο του 2018 η Ντούα Λίπα ήταν υποψήφια σε πέντε κατηγορίες στα Brit Awards, τις περισσότερες από οποιονδήποτε άλλο καλλιτέχνη εκείνου του έτους, καταφέρνοντας να κερδίσει τα βραβεία British Female Solo Artist και British Breakthrough Act. Στις αρχές της ίδιας χρονιάς, κυκλοφόρησε το σινγκλ IDGAF, το οποίο σημείωσε εμπορική επιτυχία στο Ηνωμένο Βασίλειο, τις ΗΠΑ, την Αυστραλία, τη Γερμανία κ.ά. Ακόμη, συμμετείχε, σε συνεργασία με τον παραγωγό ηλεκτρονικής μουσικής Whethan, στο τραγούδι High για το soundtrack της ταινίας Fifty Shades Freed. Στις 6 Απριλίου του 2018, η Ντούα Λίπα και ο Κάλβιν Χάρις κυκλοφόρησαν το One Kiss, το οποίο έγινε το δεύτερο από τα πιο γνωστά τραγούδια της ερμηνεύτριας στα charts του Ηνωμένου Βασιλείου. Η Ντούα Λίπα παρείχε τα φωνητικά του τραγουδιού, ενώ υπήρξε επίσης και στιχουργός του. Το One Kiss έγινε παγκόσμια επιτυχία αποσπώντας διακρίσεις σε περισσότερες από δέκα χώρες (όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, οι ΗΠΑ, η Γαλλία, η Αυστραλία κλπ).  

Στις 26 Μαΐου του 2018, η Ντούα Λίπα τραγούδησε στην τελετή έναρξης του τελικού του Τσάμπιονς Λιγκ στο Στάδιο Ολιμπίνσκι του Κιέβου μαζί με τον Sean Paul, ενώ τον Σεπτέμβριο του ίδιου έτους συμμετείχε σε συναυλία που πραγματοποιήθηκε στη Σιγκαπούρη, στο πλαίσιο του Γκραν Πρι της Φόρμουλα 1. Τον Ιανουάριο του 2019 παρουσίασε το τραγούδι Swan Song για το σάουντρακ της ταινίας Alita: Battle Angel και τον Φεβρουάριο κέρδισε ένα βραβείο Brit για το καλύτερο βρετανικό σινγκλ της χρονιάς για το One Kiss. 

Η Λίπα πέρασε το μεγαλύτερο μέρος του 2019 ηχογραφώντας τα τραγούδια για το ερχόμενο δεύτερο άλμπουμ της, για το οποίο είχε σχολιάσει ότι θα έχει έναν 'νοσταλγικό' ποπ ήχο. Τον Δεκέμβριο του 2019 κυκλοφόρησε το πρώτο σινγκλ του άλμπουμ το ''Don't Start now'' μαζί με τον τίτλο του άλμπουμ αλλά και το ότι θα συνοδευτεί από μια περιοδεία. Το τραγούδι έγινε πλατινένιο σε χώρες όπως οι ΗΠΑ, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Αυστραλία και η Γαλλία. Το δεύτερο σινγκλ το άλμπουμ ήταν το ''Physical'' στις 30 Ιανουαρίου, 2020, με το βίντεο κλιπ να ανεβαίνει στο YouTube μια μέρα αργότερα. Στις διακρίσεις του τραγουδιού περιλαμβάνονται χρυσοί δίσκοι στο Ηνωμένο Βασίλειο, το Βέλγιο και την Ιταλία, καθώς και δύο φορές πλατινένιος στη Βραζιλία. Στις 27 Μαρτίου, 2020, κυκλοφόρησε το δεύτερο της άλμπουμ, με τίτλο Future Nostalgia, μαζί με το τρίτο σινγκλ του άλμπουμ το ''Break My Heart'' το οποίο έγινε εμπορική επιτυχία στο Ηνωμένο Βασίλειο, στη Βραζιλία, αλλά και στην διαδικτυακή εφαρμογή του TikTok. H πρώτη κυκλοφορία του άλμπουμ περιέχει 11 τραγούδια, ενώ στις 11 Αυγούστου του 2020 κυκλοφόρησε το ρεμίξ του τραγουδιού ''Levitating'' σε συνεργασία με τη Μαντόνα και τη ράπερ Μίσι Έλιοτ. Το συγκεκριμένο κομμάτι αποτέλεσε προπομπός της συλλογής Club Future Nostalgia, η οποία περιλάμβανε τα τραγούδια του Future Nostalgia σε ρεμίξ των dj The Blessed Madonna και Μαρκ Ρόνσον και κυκλοφόρησε στις 28 Αυγούστου.

Στις 2 Οκτωβρίου του 2020, η Λίπα κυκλοφόρησε το δεύτερο ρεμίξ του τραγουδιού με τον Αμερικανό ράπερ DaBaby, μαζί με το βίντεο κλίπ την ίδια μέρα. Στα τέλη του μήνα, στις 30 Οκτωβρίου, κυκλοφόρησε και το σινγκλ ''Fever'' με την Βελγίδα τραγουδίστρια Angèle, μαζί με την επανακυκλοφόρηση της γαλλικής έκδοσης του άλμπουμ. Στην συνέχεια, η Λίπα συνεργάστηκε με την Αμερικανίδα τραγουδίστρια Μάιλι Σάιρους, για το τραγούδι ''Prisoner'''' το οποίο περιλαμβάνεται στο έβδομο άλμπουμ της Σάιρους με τίτλο Plastic Hearts. To σινγκλ κυκλοφόρησε στις 19 Νοεμβρίου μαζί με το βίντεο κλιπ. Στις 27 Νοεμβρίου, έλαβε χώρα η ψηφιακή συναυλία της Λίπα με τίτλο Studio 2054, όπου τραγούδησε μερικά κομμάτια από το άλμπουμ Future Nostalgia, αλλά και μερικές παλιότερες επιτυχίες της όπως το ''New Rules'', ''One Kiss'' κ.α. Στην συναυλία βρέθηκαν επίσης διάφοροι γκέστ σταρς, όπως ο Έλτον Τζον, η Κάιλι Μινόγκ, η Angèle, η The Blessed Madonna κ.ά. To Future Nostalgia ήταν το πιο πετυχημένο άλμπουμ από γυναίκα (και πέμπτο άλμπουμ γενικώς) στο Spotify για το 2020.

Στις 11 Φεβρουαρίου 2021, κυκλοφόρησε το τελευταίο μέχρι στιγμής σινγκλ από το άλμπουμ με τίτλο We're Good μαζί με τη ντελούξ βερσιόν του άλμπουμ με τίτλο Future Nostalgia: The Moonlight Edition.

 Μουσικό στιλ και επιρροές 
Η Ντούα Λίπα αναφέρεται ως ποπ τραγουδίστρια, ενώ η ίδια χαρακτηρίζει το μουσικό της στυλ ως dark pop. Μεταξύ των μουσικών της επιρροών αναφέρει τις Pink και Νέλι Φουρτάντο, το γυναικείο συγκρότημα Destiny's Child, τον Τουπάκ Σακούρ και τον Κέντρικ Λαμάρ. Σύμφωνα με την καλλιτέχνιδα, το δεύτερο προσωπικό της άλμπουμ (Future Nostalgia) έχει επιρροές από καλλιτέχνες που άκουγε κατά την εφηβεία της, όπως η Μαντόνα, η Γκουέν Στεφάνι, οι Moloko και οι OutKast.

 Δημόσια δράση και απόψεις 

Η Λίπα είναι χρηματοδότης του φιλανθρωπικού οργανισμού Sunny Hill Foundation που εδρεύει στην Πρίστινα, ενώ για τη δράση της τιμήθηκε τον Αύγουστο του 2018 από τον δήμο της πόλης. Το 2019 συμπεριλήφθηκε μεταξύ των καλλιτεχνών αλβανικής καταγωγής (όπως η Ρίτα Όρα και η Μπίμπι Ρέξα) που έκαναν έκκληση για βοήθεια προς τους πληγέντες του πολύνεκρου σεισμού της Αλβανίας. Τον Δεκέμβριο του 2019 κάλεσε δημόσια σε στήριξη του Εργατικού Κόμματος ενόψει των γενικών εκλογών εκείνου του έτους. Τον Μάρτιο του 2020 δήλωσε δημόσια τη στήριξή της στον Αμερικανό γερουσιαστή Μπέρνι Σάντερς ενόψει των εσωκομματικών εκλογών του Δημοκρατικού Κόμματος για το χρίσμα του υποψηφίου για τις αμερικανικές Προεδρικές Εκλογές και αργότερα κάλεσε τους Αμερικανούς πολίτες αλβανικής καταγωγής να ψηφίσουν τον Τζο Μπάιντεν, αναφερόμενη στην φιλοαλβανική πολιτική του Μπάιντεν στο ζήτημα του Κοσσυφοπεδίου, τόσο την περίοδο της νατοϊκής επέμβασης στη Γιουγκοσλαβία, όσο και κατά την διακήρυξη της ανεξαρτησίας του 2008. Η ίδια αυτοπροσδιορίζεται ως φεμινίστρια και δηλώνει υπέρμαχος της ισότητας των δύο φύλων. Στις αρχές του 2020 συμμετείχε στις εκδηλώσεις της παρέλασης υπερηφάνειας Mardi Gras'' στο Σίδνεϊ της Αυστραλίας. Αργότερα, συμμετείχε μαζί με άλλους καλλιτέχνες στις διαδηλώσεις που πραγματοποιήθηκαν στο Λονδίνο στο πλαίσιο του κοινωνικού κινήματος Black Lives Matter. 

Τον Ιούλιο του 2020, δημοσίευσε στον λογαριασμό της στο Twitter ανάρτηση που απεικόνιζε σημαία με τον χάρτη της «Μεγάλης Αλβανίας», η οποία εκτός από την Αλβανία και το Κοσσυφοπέδιο περιλάμβανε ακόμη εδάφη γειτονικών κρατών, ήτοι της Ελλάδας, της Σερβίας, της Βόρειας Μακεδονίας και του Μαυροβουνίου. Η εικόνα συνοδευόταν με αναφορά της Λίπα περί αυτοχθόνων σε αντιδιαστολή με τους απογόνους μεταναστών ή εποίκων. Η συγκεκριμένη ανάρτηση προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, καθώς συνδέθηκε με την ρητορική αλβανικών υπερεθνικιστικών κύκλων. Ο Λουξεμβουργιανός ιστορικός και πολιτικός επιστήμονας με πεδίο μελέτης τα Βαλκάνια, Φλόριαν Μπίεμπερ, χαρακτήρισε την ανάρτηση ως «ηλίθιο εθνικισμό», ενώ αντιμετώπισε επικριτικά και την αναφορά της Λίπα σε αυτόχθονες, ειδικά από τη στιγμή που η ίδια αποτελεί παράδειγμα ενός επιτυχημένου παιδιού μεταναστών. Αργότερα η Λίπα ισχυρίστηκε πως δεν ήθελε να προκαλέσει μίσος και έκανε λόγο για σκόπιμη παρερμηνεία της ανάρτησής της, δηλώνοντας αντίθετη σε κύκλους που προωθούν την εθνικιστική απόσχιση αλλά και περήφανη για την καταγωγή της.

Προσωπική ζωή 
Στις 27 Νοεμβρίου 2022, έλαβε την αλβανική υπηκοότητα από τον πρόεδρο της χώρας Μπαϊράμ Μπεγκάι, μια μέρα πριν από την 110η επέτειο ανεξαρτησίας της δεύτερης.

Παραπομπές 

Αγγλίδες τραγουδίστριες
Βρετανοί τραγουδιστές
Άγγλοι στιχουργοί
Άγγλοι φεμινιστές
Βρετανοί φεμινιστές
Άγγλοι ακτιβιστές
Βρετανοί ακτιβιστές δικαιωμάτων ΛΟΑΤ
Βρετανοί μοντέλα
Άγγλοι με καταγωγή από το Κοσσυφοπέδιο
Πολιτογραφημένοι πολίτες της Αλβανίας
Βραβευμένοι με Brit
Βραβευμένοι με Grammy