Κόναλλ μακ Τάιντγκ

Ο Κόναλλ μακ Τάιντγκ (Conall son of Tadc, πέθανε το 807) γιος του Τάντ ήταν βασιλιάς των Πίκτων (785 - 789) και βασιλιάς της Νταλ Ριάτα (805 - 807). Πολύ λίγες πληροφορίες υπάρχουν για τον Κόναλλ, αναφέρεται δυο φορές στα Ιρλανδικά Χρονικά την πιο αξιόπιστη πηγή για την εποχή του, φαίνεται και σε μετέπειτα βασιλικούς καταλόγους.

Τα Ιρλανδικά Χρονικά επιβιώνουν σε μετέπειτα έγγραφα. Τα Χρονικά του Ούλστερ περιέχουν δυο αναφορές για τον Κόναλλ, η πρώτη (789) καταγράφει "μάχη μεταξύ των Πίκτων στην οποία ο Κόναλλ γιος του Τάντ ηττήθηκε και δραπέτευσε, ο Κωνσταντίνος ήταν ο νικητής", ο Κωνσταντίνος ήταν ο διάδοχος του Κονσταντίν μακ Φέργκουσα που ήταν μέχρι τότε βασιλιάς του Φορτριού. Η δεύτερη αναφορά (807) καταγράφει "τον θάνατο του Κόναλλ γιου του Τάντ από τον Κόναλλ γιο του Αέντακαν στο Κεν Τίρ". Το Κεν Τίρ είναι μια αρχαία Ιρλανδική ονομασία για το Κεντίρ και ο Κόναλλ γιος του Αέντακαν ήταν ο Κόναλλ μακ Αενταίν βασιλιάς της Νταλ Ριάτα.

Αμφιλεγόμενα ιστορικά στοιχεία

Τα στοιχεία παρέχονται αργότερα από τους βασιλικούς καταλόγους και Ιρλανδούς ιστορικούς συγγραφείς, η παλιότερη συντάθηκε τον 9ο αιώνα αλλά δεν διασώθηκε κανένα έγγραφο από εκείνη την εποχή. Τον 11ο αιώνα ο Ιρλανδός ποιητής Φλαν του Μόναστερμπουα παρέχει έναν κατάλογο βασιλέων των Πίκτων για τον 9ο αιώνα που ευθυγραμίζονταν με Ιρλανδικούς καταλόγους του 11ου αιώνα για τους ίδιους Σκωτσέζους βασιλείς. Δυο από τα έγγραφα του Φλαν παρουσιάζουν 16 βασιλείς της Σκωτίας μεταξύ των θανάτων των Ιρλανδών βασιλέων Εντ Αλλάν (743) και Εντ Φιντλιάθ (789), οι 16 βασιλείς αρχίζουν με τον Ντουνγκάλ μακ Σελμπαίγκ και καταλήγουν στον Κένεθ Α΄ της Σκωτίας. Δυο από τους βασιλείς ονομάζονται Κονάλλ "Κονάλλ Κοέμ και άλλος Κονάλλ ο αδελφός του" που φαίνεται ότι βασίλευσαν ανάμεσα στον Ντόναλντ μακ Κονσταντίν και τον πατέρα του Κονσταντίν μακ Φέργκουσα τον ίδιο βασιλιά του Φορτριού που νίκησε τον Κόναλλ (789). 

Το Ντουάν Αλμπανάχ που χρονολογείται επίσης τον 11ο αιώνα παρουσιάζει τον Ντόναλντ τον οποίο διαδέχθηκαν οι δυο Κόναλλ και στην συνέχεια ο Κονσταντίν, είναι φανερό ότι τόσο ο Φλαν όσο και το Ντουάν Αλμπανάχ παρουσιάζουν την διαδοχή των βασιλέων της Νταλ Ριάτα.
Το όνομα του Κόναλλ δεν υπάρχει σε κανένα βασιλικό γενεαλογικό δέντρο αλλά είναι σύνηθες για εκείνη την περίοδο. Το έγγραφο του Πόπλετον παρέχει το όνομα του "Κονόλ γιου του Τάρλα" ο οποίος σε μερικές εκδόσεις παραλείπεται, ο Κονόλ ταυτίζεται με τον Κόναλλ μακ Τάιντγκ, το ίδιο έγγραφο καταγράφει βασιλεία 5 ετών στον βασιλιά που προηγήθηκε του Κονσταντίν μακ Φέργκουσα. Οι ερμηνείς σχετικά με τον σκιώδη βασιλιά Κόναλλ μακ Τάιντγκ άλλαξαν πολλές φορές με βάση τον διάδοχο του Κονσταντίν μακ Φέργκουσα και την δημιουργία του βασιλείου της Άλμπα, σταθεροποιήθηκαν από τον ιστορικό Ουίλιαμ Φορμπς Σκίνε (1809 - 1892). Ο Σκίνε καθιερώνει τον Κόναλλ βασιλιά των Πίκτων, οι μετέπειτα ερμηνείες τον παγιώνουν βασιλιά μόνο των Πίκτων που εξορίστηκε από τον Κονσταντίν βασιλιά της Νταλ Ριάτα.

Παραπομπές

Πηγές

J.M.P Calise Pictish Soourcebook, Document of Medieval Legend and Dark Age History Greenwood Press (Londres 2002)
W.A Cumming The Age of the Picts Sutton Publishing (1998) 
William Forbes Skene Chronicles Of The Picts,Chronicles Of The Scots, And Other Early Memorials Of Scottish History. H.M General Register House Edinburgh (1867) Reprint par Kessinger Publishings's (2007) 
Alex Woolf From Pictland to Alba 789~1070 The New Edinburgh History of Scotland. Edinburgh University Press, Edinburgh (2007) 
Anderson, Alan Orr (1922), Early Sources of Scottish History A.D. 500 to 1286, I (1990 revised & corrected ed.), Stamford: Paul Watkins.
Anderson, M. O. (1980) [1973], Kings and Kingship in Early Scotland (2nd ed.), Edinburgh: Scottish Academic Press.
Bannerman, John (1999), "The Scottish Takeover of Pictland and the relics of Columba", in Broun, Dauvit; Clancy, Thomas Owen, Spes Scotorum: Hope of Scots. Saint Columba, Iona and Scotland, Edinburgh: T. & T. Clark, pp. 71–94.
Broun, Dauvit, "Pictish Kings 761–839: Integration with Dál Riata or Separate Development" in Sally M. Foster (ed.), The St Andrews Sarcophagus: A Pictish masterpiece and its international connections. Four Courts, Dublin, 1998. 
Clancy, Thomas Owen, "Iona in the kingdom of the Picts: a note" in The Innes Review, volume 55, number 1, 2004, pp. 73–76. 
Woolf, Alex (2007), From Pictland to Alba, 789–1070, The New Edinburgh History of Scotland, Edinburgh: Edinburgh University Press.

Βασιλείς των Πίκτων