Συλλογή νομισμάτων

Η συλλογή νομισμάτων είναι η συλλογή κερμάτων ή άλλων μορφών κοπής νομίμου χρήματος.

Μερικοί νομισματολόγοι αποθηκεύουν τα νομίσματα αντίκες τους σε λευκώματα νομισμάτων.

Τα νομίσματα που παρουσιάζουν ενδιαφέρον για τους συλλέκτες περιλαμβάνουν συχνά αυτά που κυκλοφορούσαν για σύντομο χρονικό διάστημα, νομίσματα με σφάλματα νομισματοκοπείου και ιδιαίτερα όμορφα ή ιστορικά σημαντικά κομμάτια. Η συλλογή νομισμάτων μπορεί να διαφοροποιηθεί από τη νομισματική, καθώς η τελευταία είναι η συστηματική μελέτη του νομίσματος στο σύνολό του, αν και οι δύο κλάδοι είναι στενά συνδεδεμένοι.

Ο βαθμός ενός νομίσματος είναι ο κύριος καθοριστικός παράγοντας της αξίας του. Οι εμπορικοί οργανισμοί προσφέρουν υπηρεσίες βαθμολόγησης και θα βαθμολογούν, θα ελέγχουν την ταυτότητα, θα χαρακτηρίζουν και θα ενσωματώνουν τα περισσότερα νομίσματα.
Ενδιαφέροντα
Νομισματολογία
Κέρματα

Ιστορία 

Οι άνθρωποι έχουν συλλέξει νομίσματα για την αξία τους, για όσο διάστημα έχουν κοπεί νομίσματα.  Ωστόσο, η συλλογή νομισμάτων για την καλλιτεχνική τους αξία ήταν μεταγενέστερη εξέλιξη. Στοιχεία από τα αρχαιολογικά και ιστορικά αρχεία της Αρχαίας Ρώμης και της μεσαιωνικής Μεσοποταμίας,  δείχνουν ότι τα νομίσματα συλλέχθηκαν και καταλογίστηκαν από μελετητές και κρατικά θησαυροφυλάκια. Φαίνεται, επίσης, πιθανό ότι μεμονωμένοι πολίτες συνέλεξαν παλιά, εξωτικά ή αναμνηστικά νομίσματα, ως μια προσιτή, φορητή μορφή τέχνης.  Σύμφωνα με τον Σουετόνιο στο De vita Caesarum (Οι Ζωές των Δώδεκα Καίσαρων), που γράφτηκε τον πρώτο αιώνα μ.Χ., ο αυτοκράτορας Αύγουστος μερικές φορές παρουσίαζε παλιά και εξωτικά νομίσματα σε φίλους και αυλικούς, κατά τη διάρκεια εορτών και άλλων ειδικών περιστάσεων.  Ενώ οι λογοτεχνικές πηγές είναι σπάνιες, είναι προφανές ότι η συλλογή αρχαίων νομισμάτων συνεχίστηκε στον Δυτικό Κόσμο κατά τον Μεσαίωνα μεταξύ ηγεμόνων και υψηλών αρχόντων. 

Η σύγχρονη συλλογή και εκτίμηση νομισμάτων ξεκίνησε γύρω στον 14ο αιώνα. Κατά τη διάρκεια της Αναγέννησης, έγινε μόδα μεταξύ ορισμένων μελών των προνομιούχων τάξεων, ιδιαίτερα των βασιλιάδων και των βασίλισσων. Ο Ιταλός λόγιος και ποιητής Πετράρχης πιστώνεται ότι ήταν ο πρώτος και πιο διάσημος λάτρης της καταδίωξης. Ακολουθώντας το παράδειγμά του, πολλοί Ευρωπαίοι βασιλιάδες, πρίγκιπες και άλλοι ευγενείς διατηρούσαν συλλογές αρχαίων νομισμάτων. Μερικοί αξιόλογοι συλλέκτες ήταν ο Πάπας Βονιφάτιος Η΄, ο αυτοκράτορας Μαξιμιλιανός Α΄ της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, ο Λουδοβίκος ΙΔ΄ της Γαλλίας, ο Φερδινάνδος Α΄ της Ισπανίας και ο αυτοκράτορας της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας,  ο Ερρίκος Δ΄ της Γαλλίας και ο εκλέκτορας Ιωακείμ Β΄ του Βρανδεμβούργου, ο οποίος ξεκίνησε το νόμισμα του Βερολίνου (γερμανικά: Münzkabinett Berlin). Ίσως επειδή μόνο οι πολύ πλούσιοι μπορούσαν να αντέξουν οικονομικά την επιδίωξη, στην εποχή της Αναγέννησης, η συλλογή νομισμάτων έγινε γνωστή ως το «Χόμπι των Βασιλέων».   

Κατά τη διάρκεια του 17ου και 18ου αιώνα η συλλογή νομισμάτων παρέμεινε μια επιδίωξη των ευκατάστατων. Αλλά η ορθολογική σκέψη του Διαφωτισμού οδήγησε σε μια πιο συστηματική προσέγγιση της συσσώρευσης και της μελέτης. Η νομισματική ως ακαδημαϊκή επιστήμη εμφανίστηκε σε αυτούς τους αιώνες, την ίδια στιγμή που μια αυξανόμενη μεσαία τάξη, πρόθυμη να αποδείξει τον πλούτο και την πολυπλοκότητά της, άρχισε να συλλέγει νομίσματα. Κατά τον 19ο και τον 20ο αιώνα, η συλλογή νομισμάτων αυξήθηκε περαιτέρω σε δημοτικότητα. Η αγορά νομισμάτων επεκτάθηκε για να συμπεριλάβει όχι μόνο νομίσματα αντίκες, αλλά και ξένα ή και εξωτικά νομίσματα. Κατά τη διάρκεια αυτών των δεκαετιών, εμφανίστηκαν διάφορες εκθέσεις νομισμάτων, εμπορικές ενώσεις και ρυθμιστικοί φορείς.  Το πρώτο διεθνές συνέδριο για συλλέκτες νομισμάτων, πραγματοποιήθηκε στις 15-18 Αυγούστου 1962, στο Ντιτρόιτ του Μίσιγκαν, και χρηματοδοτήθηκε από την Αμερικανική Νομισματική Ένωση και τη Βασιλική Καναδική Νομισματική Ένωση. Οι συμμετοχές υπολογίστηκαν στις 40.000.  Ως ένα από τα παλαιότερα και πιο δημοφιλή χόμπι του κόσμου, η συλλογή νομισμάτων αναφέρεται συχνά ως ο «Βασιλιάς των Χόμπι».

Κίνητρα 

Τα κίνητρα για τη συλλογή ποικίλλουν απ' το ένα άτομο στο άλλο. Ίσως, ο πιο συνηθισμένος τύπος συλλεκτών είναι οι χομπίστες, οι οποίοι συγκεντρώνουν μια συλλογή, καθαρά για την ευχαρίστησή τους, χωρίς πραγματική προσδοκία κέρδους.

Ένας άλλος συχνός λόγος για την αγορά νομισμάτων είναι ως επένδυση. Όπως και με τα γραμματόσημα, τα πολύτιμα μέταλλα ή άλλα εμπορεύματα, οι τιμές των νομισμάτων είναι περιοδικές, με βάση την προσφορά και τη ζήτηση. Οι τιμές πέφτουν για νομίσματα που δεν έχουν μακροπρόθεσμη ζήτηση και αυξάνονται μαζί με την αντιληπτή ή την εγγενή αξία ενός νομίσματος. Οι επενδυτές αγοράζουν, με την προσδοκία ότι η αξία της αγοράς τους θα αυξηθεί μακροπρόθεσμα. Όπως συμβαίνει με όλους τους τύπους επενδύσεων, ισχύει η αρχή του caveat emptor, και συνιστάται η μελέτη πριν από την αγορά. Ομοίως, όπως με τα περισσότερα συλλεκτικά αντικείμενα, μια συλλογή νομισμάτων δεν παράγει εισόδημα, μέχρι να πουληθεί, και να μπορεί ακόμη και να επιφέρει κόστος (για παράδειγμα, το κόστος αποθήκευσης σε χρηματοκιβώτιο) στο μεσοδιάστημα. 

Μερικοί άνθρωποι μαζεύουν νομίσματα για πατριωτικούς λόγους. Νομισματοκοπεία από διάφορες χώρες δημιουργούν επίσης νομίσματα ειδικά για πατριώτες συλλέκτες.

Τύποι συλλεκτών 

Οι θησαυριστές νομισμάτων μπορεί να είναι παρόμοιοι με τους επενδυτές, με την έννοια ότι συσσωρεύουν νομίσματα, για πιθανό μακροπρόθεσμο κέρδος. Ωστόσο, σε αντίθεση με τους επενδυτές, συνήθως δεν λαμβάνουν υπόψη τους αισθητικούς παράγοντες. Μάλλον μαζεύουν όποια ποσότητα νομισμάτων μπορούν και τα κρατούν.  Αυτό είναι πιο συνηθισμένο με νομίσματα, των οποίων η μεταλλική αξία υπερβαίνει την αξία δαπανών τους. 

Οι κερδοσκόποι, είτε είναι ερασιτέχνες, είτε εμπορικοί αγοραστές, μπορούν να αγοράζουν κέρματα χύμα ή σε μικρές παρτίδες, και συχνά ενεργούν με την προσδοκία καθυστερημένου κέρδους.  Μπορεί να επιθυμούν να επωφεληθούν από την αύξηση της ζήτησης, για ένα συγκεκριμένο νόμισμα (για παράδειγμα, κατά την ετήσια κυκλοφορία καναδικών νομισματικών συλλεκτικών ειδών από το Royal Canadian Mint). Ο κερδοσκόπος μπορεί να ελπίζει να αγοράσει το νόμισμα σε μεγάλες παρτίδες και να πουλήσει με κέρδος μέσα σε εβδομάδες ή μήνες.  Οι κερδοσκόποι μπορούν επίσης να αγοράσουν κέρματα κοινής κυκλοφορίας για την εγγενή αξία τους μετάλλου τους. Τα νομίσματα χωρίς συλλεκτική αξία μπορούν να λιώσουν ή να διανεμηθούν ως ράβδοι για εμπορικούς σκοπούς. Συνήθως αγοράζουν νομίσματα που αποτελούνται από σπάνια ή πολύτιμα μέταλλα ή νομίσματα, που έχουν υψηλή καθαρότητα συγκεκριμένου μετάλλου. 

Ένας τελικός τύπος συλλέκτη είναι ο κληρονόμος, ένας τυχαίος συλλέκτης που αποκτά νομίσματα από άλλο άτομο ως μέρος μιας κληρονομιάς. Ο τύπος κληρονόμου μπορεί να μην ενδιαφέρεται απαραίτητα ή να μην γνωρίζει τίποτα για τη νομισματική κατά τη στιγμή της απόκτησης. 

Μερικοί συλλέκτες νομισμάτων γίνονται γενικοί και συγκεντρώνουν μερικά παραδείγματα από μια ευρεία ποικιλία ιστορικών ή γεωγραφικά σημαντικών νομισμάτων,  αλλά οι περισσότεροι συλλέκτες αποφασίζουν να εστιάσουν τους οικονομικούς πόρους τους σε ένα στενότερο, εξειδικευμένο ενδιαφέρον.

Άλλοι συλλέκτες επικεντρώνονται σε νομίσματα, που βασίζονται σε ένα κοινό θέμα, όπως νομίσματα από μια χώρα (συχνά του συλλέκτη),  ένα νόμισμα κάθε χρόνο από μια σειρά,  ή νομίσματα με κοινό σήμα νομισματοκοπείου. 

Υπάρχουν επίσης κομπλετίστες, που αναζητούν ένα παράδειγμα κάθε τύπου νομίσματος σε μια συγκεκριμένη κατηγορία. Ένας από τους πιο διάσημους αυτού του τύπου συλλεκτών είναι ο Louis E. Eliasberg, ο μόνος συλλέκτης που μέχρι στιγμής, έχει συγκεντρώσει ένα πλήρες σύνολο γνωστών νομισμάτων των Ηνωμένων Πολιτειών.

Βαθμός και αξία 

Στη συλλογή νομισμάτων, η κατάσταση ενός νομίσματος (ο βαθμός του) είναι πρωταρχικής σημασίας για την αξία του. Ένα παράδειγμα υψηλής ποιότητας αξίζει συχνά πολλές φορές περισσότερο, από ένα φτωχό παράδειγμα. Οι συλλέκτες έχουν δημιουργήσει συστήματα, για να περιγράψουν τη συνολική κατάσταση των νομισμάτων. Οποιαδήποτε ζημιά (όπως φθορά ή καθαρισμός), μπορεί να μειώσει σημαντικά την αξία ενός νομίσματος.

Μέχρι τα μέσα του 20ου αιώνα, με την αυξανόμενη αγορά για σπάνια νομίσματα, η Αμερικανική Νομισματική Ένωση βοηθά στον εντοπισμό των περισσότερων νομισμάτων στη Βόρεια Αμερική, αριθμώντας νομίσματα από το 1 (φτωχό) έως το 70 (κατάσταση νομισματοκοπείου), και θέτοντας στην άκρη μια ξεχωριστή κατηγορία για δοκιμές νομισμάτων. Αυτό το σύστημα συχνά αποφεύγεται από ειδικούς νομισμάτων στην Ευρώπη και αλλού, οι οποίοι προτιμούν να χρησιμοποιούν βαθμούς επιθέτων.  Ωστόσο, τα περισσότερα συστήματα βαθμολόγησης, χρησιμοποιούν παρόμοια ορολογία και αξίες ώστε να παραμείνουν αμοιβαία κατανοητά.

Υπηρεσίες πιστοποίησης 

Η ταξινόμηση τρίτων (TPG), γνωστή και ως υπηρεσίες πιστοποίησης νομισμάτων, εμφανίστηκε τη δεκαετία του 1980, με στόχους την τυποποίηση της ταξινόμησης, την αποκάλυψη αλλαγών και την εξάλειψη των πλαστών. Για κλιμακωτές χρεώσεις, οι υπηρεσίες πιστοποίησης βαθμολογούν, ελέγχουν τη γνησιμότητα, χαρακτηρίζουν και ενθυλακώνουν τα νομίσματα σε διαφανείς πλαστικές θήκες.   

Η πιστοποίηση κερμάτων έχει μειώσει σημαντικά τον αριθμό των πλαστών και τα κατά πολύ υπερβαίνοντα διαβαθμισμένα νομίσματα και έχει βελτιώσει την εμπιστοσύνη των αγοραστών. Οι υπηρεσίες πιστοποίησης μπορεί μερικές φορές να είναι αμφιλεγόμενες, επειδή η βαθμολόγηση είναι υποκειμενική. Τα κέρματα μπορεί να βαθμολογηθούν διαφορετικά από διαφορετικές υπηρεσίες ή ακόμη και μετά την εκ νέου υποβολή τους στην ίδια υπηρεσία. Ο αριθμητικός βαθμός από μόνος του δεν αντιπροσωπεύει όλα τα χαρακτηριστικά ενός νομίσματος, όπως η τόνωση, το χτύπημα, η φωτεινότητα, το χρώμα, η λάμψη και η ελκυστικότητα. Λόγω δυνητικά μεγάλων διαφορών στην αξία σε σχέση με μικρές διαφορές στην κατάσταση ενός νομίσματος, ορισμένοι υποβάλλοντες θα υποβάλουν επανειλημμένα ένα νόμισμα σε μια υπηρεσία βαθμολόγησης με την ελπίδα να λάβουν υψηλότερο βαθμό. Επειδή χρεώνονται τέλη για την πιστοποίηση, οι υποβάλλοντες πρέπει να διοχετεύσουν χρήματα, μακριά από την αγορά πρόσθετων νομισμάτων.

Σύλλογοι 

Οι λέσχες συλλεκτών νομισμάτων προσφέρουν ποικίλα οφέλη στα μέλη. Συνήθως χρησιμεύουν ως πηγή πληροφόρησης και ενοποίησης ατόμων, που ενδιαφέρονται για τα νομίσματα. Τα συλλεκτικά κλαμπ είναι δημοφιλή τόσο εκτός σύνδεσης όσο και διαδικτυακά.

Πρόσφατα, η συλλογή νομισμάτων ήταν ένα δημοφιλές χόμπι στην πλατφόρμα κοινής χρήσης βίντεο TikTok. Δημοφιλείς δημιουργοί περιεχομένου όπως το CoinHub και το The Coin Show προτρέπουν τους χρήστες του TikTok να εξετάσουν τα νομίσματά τους για σφάλματα και ποικιλίες, προτού τα επιστρέψουν στην κυκλοφορία.

Δείτε επίσης 
 Κέρμα πρόκλησης
 Νόμισμα (κέρμα)
 Κατάλογος νομισμάτων των χωρών του κόσμου
 Ταξινόμηση νομισμάτων
 Εξωνυμία
 Νομισματολογία
 Τακτική έκδοση νομισμάτων
 Κυριαρχικό δικαίωμα
 Λίστα με τα πιο ακριβά νομίσματα

Παραδείγματα 

 Συλλογή Byron Reed
 Συλλογή στην Ακαδημία Ibn Sina

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι