Γιαν Ίβαρσον

Ο Γιαν Ίβαρσον (1931) είναι Σουηδός μεταφραστής, με ειδίκευση στην οπτικοακουστική μετάφραση.

Βιογραφία 
Ο Ίβαρσον σπούδασε μαθηματικά, φυσική, λογοτεχνία, σκανδιναβικές γλώσσες και αγγλική φιλολογία στο Πανεπιστήμιο της Ουψάλα. Υπήρξε μέλος της φοιτητικής θεατρικής ομάδας και αργότερα εργάστηκε στο δημοτικό θέατρο της Ουψάλα. Από το 1960 έως το 1963 δίδαξε στο Christian-Albrechts-Universität στη Σουηδία και από το 1963 μέχρι το 1970 δίδαξε σουηδική γλώσσα και λογοτεχνία στο Πανεπιστήμιο της Σορβόνης στο Παρίσι. Από το 1965 έως το 1970 δίδαξε στην École Supérieure d'Interprètes et de Traducteurs (Ανωτάτη Σχολή Μεταφραστών και Διερμηνέων) στο Παρίσι και εργάστηκε σε αρκετά θέατρα στην ίδια πόλη. Από το 1970 έως το 1978 υπήρξε γενικός διευθυντής στο Σουηδικό Πολιτιστικό Κέντρο στο Παρίσι.

Επέστρεψε στη Σουηδία το 1978 και εργάστηκε στη Στοκχόλμη ως υποτιτλιστής για την τηλεόραση και τον κινηματογράφο, κυρίως για τον σουηδικό ραδιοτηλεοπτικό σταθμό Sveriges Television (SVT). Έγινε υπεύθυνος προγράμματος με ειδίκευση στο δράμα. Συνεργάστηκε με τη ScanTitling/Cavena σε ένα νέο πρόγραμμα υποτιτλισμού μέσω υπολογιστή στο SVT. Συνταξιοδοτήθηκε το 1995 και μετακόμισε στην παραλιακή πόλη Simrishamn στη νότια Σουηδία όπου συνέχισε να εργάζεται ως μεταφραστής και υποτιτλιστής.

Έργα 
Ο Ίβαρσον έχει μεταφράσει στίχους, δράμα, προγράμματα για την τηλεόραση και βιβλία από τα γαλλικά, τα γερμανικά και τα αγγλικά προς τα σουηδικά. Το 1992 κυκλοφόρησε το βιβλίο Subtitling for the Media – A Handbook of an Art και το 1998 ο ίδιος και η Mary Carroll κυκλοφόρησαν το εγχειρίδιο Subtitling. Το βιβλίο του 'Short Technical History of Subtitles in Europe' παραμένει ένα από τα ελάχιστα βιβλία που έχουν ως θέμα την ιστορία του υποτιτλισμού και κατέχει σημαντική θέση στη διεθνή βιβλιογραφία.

Από το 1992 έως το 1996 συνεργάστηκε με την ομάδα εργασίας του Language Transfer of the European Institute for the Media και το 1995 ήταν ένα από τα ιδρυτικά μέλη του European Association for Studies in Screen Translation (ESIST), στο οποίο διετέλεσε για κάποια χρόνια αντιπρόεδρος.

Βραβεία 
Το Βραβείο Γιαν Ίβαρσον απονέμεται από την European Association for Studies in Screen Translation στην καλύτερη συνεισφορά στον κλάδο της οπτικοακουστικής μετάφρασης. Το πρώτο βραβείο δόθηκε στον ίδιο τον Ίβαρσον στο Βερολίνο στο συνέδριο Language and the Media που πραγματοποιήθηκε το 2010, για την πρωτοπορική συνεισφορά του στον κλάδο του υποτιτλισμού. Μετέπειτα νικητές του βραβείου Γιαν Ίβαρσον ήταν η υποτιτλίστρια Mary Carroll (2012) και ο ερευνητής της οπτικοακουστικής μετάφρασης Jorge Díaz Cintas (2014).

Δημοσιεύσεις 

 Subtitling for the Media. A Handbook of an Art. Stockholm, Transedit, 1992
 Subtitling. Simrishamn, Transedit, 1998
 A short technical history of subtitles in Europe. Online at http://www.transedit.se/history.htm

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 Επίσημος δικτυακός τόπος (αρχειοθετημένο)
 Jan Ivarsson Award  στο European Association for Studies in Screen Translation

Παραπομπές 

Σουηδοί μεταφραστές