Βασιλάδα Μεσσηνίας

Η Βασιλάδα είναι οικισμός κοντά στην Ανδρούσα και υπάγεται διοικητικά στον Δήμο Μεσσήνης, του Νομού Μεσσηνίας.

Τοποθεσία
Η Βασιλάδα βρίσκεται νότια από την Ανδρούσα από την οποία απέχει περίπου 3 χιλιόμετρα. Έχει υψόμετρο 88 μέτρα και απέχει από τις ακτές του Κόλπου της Μεσσηνίας περίπου 14 χιλιόμετρα. Κοντά στην Βασιλάδα βρίσκονται, προς τα ανατολικά της η Αμφιθέα σε απόσταση 3 περίπου χιλιομέτρων, προς τα νοτιοανατολικά της το Σπιτάλι και η Πιλαλίστρα σε απόσταση 3 και 4,5 περίπου χιλιομέτρων, προς τα νότιά της η Μυρτοποταμιά σε απόσταση 6 περίπου χιλιομέτρων και προς τα βορειοδυτικά της ο Πολύλοφος σε απόσταση 5 περίπου χιλιομέτρων αντίστοιχα.

Επίσης η Βασιλάδα βρίσκεται στα βορειοδυτικά από την έδρα του δήμου, την Μεσσήνη, από την οποία απέχει 8 περίπου χιλιόμετρα.

Ιστορία
Το χωριό, έχει μακρόχρονη ιστορία που ακολουθεί την ιστορία της Μεσσηνίας και της ευρύτερης περιοχής τόσο της Μεσσήνης στη σύγχρονη εποχή, όσο και της Ανδρούσας κατά την μεσαιωνική εποχή. Το χωριό υπάρχει, τουλάχιστον από τα χρόνια της Ενετοκρατίας και η παλαιότερη ονομασία του ήταν Βασιλάδα.

Β΄ Ενετοκρατία 

Την εποχή της Β΄ Ενετοκρατίας αναφερόταν ως η Βασιλάδα (Vassilada). Ο οικισμός αναφέρεται επίσης σε διάφορες απογραφές των Βενετών Προνοητών της Γαληνοτάτης Δημοκρατίας της Βενετίας, οι οποίες έγιναν στο χρονικό διάστημα της τριακονταετίας (1683/84-1715), κατά την οποία οι Βενετοί κατείχαν την Πελοπόννησο.

Το χωριό, στα τέλη του 17ου αιώνα και τις αρχές του 18ου αιώνα, αναφέρεται σε διάφορες ενετικές πηγές-απογραφές, ως οικισμός ο οποίος ανήκε στην επαρχία της Ανδρούσας (Territorio d'Androussa).

Νεότερη ιστορία
Τον 19ο αιώνα αναφερόταν ως Vassilada σύμφωνα με τον Pouqueville, το 1815, ο οποίος αναφέρει το χωριό στον κατάλογο με τα ονόματα των χωριών της Επαρχίας Ανδρούσας (γαλλικά: Éparchie d'Androusa), τα οποία ήταν εξαρτημένα στην επισκοπική έδρα που είχε ιδρυθεί στο Νησί (Nisi: η Μεσσήνη). Στη συνέχεια αναφέρεται επίσης ως Vasilada, έδρα και οικισμός της Επαρχίας Ανδρούσας (γαλλικά: Éparchie d'Androusa), που έμεναν σε αυτόν 7 οικογένειες με εκτιμώμενο σύνολο 28 κατοίκων, σύμφωνα με την απογραφή του 1829, που έγινε από την «επιστημονική αποστολή του Μοριά» (Mission scientifique de Morée), τμήμα της γαλλικής αποστολής με την ονομασία Εκστρατεία του Μοριά (Expédition de Morée), η οποία ήταν αποστολή εκστρατευτικού σώματος 13.000-15.000 ανδρών, υπό την αρχηγία του Νικολάου - Ιωσήφ Μαιζώνος στην Πελοπόννησο, μεταξύ των ετών 1828 και 1833, ενώ η πρώτη επίσημη ονομασία του χωριού, μετά από την ίδρυση του νεοελληνικού κράτους, ήταν με το όνομα η Βασιλάδα.

Διοικητική ιστορία
Η Βασιλάδα προσαρτήθηκε, το 1835, στον παλαιό Δήμο Εύας, που είχε ως έδρα αρχικά το Ναζήρι (σήμερα η Εύα), όπου και παρέμεινε ως το 1912 που ο δήμος αυτός καταργήθηκε. Το χωριό αναφέρεται, το 1853, ως η Βασιλάδα στον β΄ τόμο των «Ελληνικών» του Ιάκωβου Ρίζου Ραγκαβή, ως χωριό του Δήμου Εύας της Επαρχίας Μεσσήνης με πληθυσμό 76 κατοίκων, με βάση την απογραφή του 1851. Στην ίδια πηγή αναφέρεται ως έδρα του Δήμου Εύας το Ναζίρι (σήμερα η Εύα). Από το 1867 ως το 1868, που έγινε πρόσκαιρα έδρα του δήμου το Καρτερόλι και από το 1879 ως το 1912 η έδρα του Δήμου Εύας μεταφέρεται, δυο φορές, από το Ναζήρι και το Καρτερόλι αντίστοιχα, στην Ανδρούσα. Το 1912 το χωριό προσαρτάται στην Κοινότητα Ανδρούσης. Στην ίδια κοινότητα προσαρτώνται επίσης, το 1912, οι οικισμοί Καλογερόρραχι και Ανδρούσα ως έδρα. Η Βασιλάδα παρέμεινε ως οικισμός της Κοινότητας Ανδρούσης, ως το 1948, που  η κοινότητα αυτή καταργήθηκε και αναγνωρίσθηκε ως ο Δήμος Ανδρούσης, ενώ και μετά το 1997, με τις αλλαγές που επήλθαν τότε στη τοπική αυτοδιοίκηση, μέσω του σχεδίου «Καποδίστριας», η Βασιλάδα συνέχισε να παραμένει οικισμός ενταγμένος στον κατηργημένο Δήμο Ανδρούσας, με έδρα την Ανδρούσα, ως το 2010. Από το 2011, μετά τις νέες αλλαγές του σχεδίου «Καλλικράτης» η Βασιλάδα ανήκει πλέον στον νέο Δήμο Μεσσήνης. Ο δήμος αυτός, συστάθηκε με το Πρόγραμμα Καλλικράτης με τη συνένωση των προϋπαρχόντων δήμων Αιπείας, Ανδρούσας, Αριστομένους, Βουφράδων, Ιθώμης, Μεσσήνης, Πεταλιδίου και της Κοινότητας Τρικόρφου. Η Βασιλάδα σήμερα είναι η οικισμός της Τοπικής Κοινότητας της Ανδρούσης του Δήμου Μεσσήνης, στην οποία κοινότητα υπάγεται επίσης η Ανδρούσα ως έδρα.

Κάτοικοι
Ο οικισμός, με βάση την απογραφή του 2011, έχει 83 μόνιμους κατοίκους, οι οποίοι απασχολούνται κυρίως σε διάφορες αγροτικές εργασίες, την ελαιοκαλλιέργεια και την αμπελουργία.

Κτίρια
Εκτός από τα παραδοσιακά σπίτια, και το κτίριο του Δημοτικού Σχολείου υπάρχει και η εκκλησία του χωριού, ο Ιερός Ναός της Αγίας Κυριακής, ο οποίος υπάγεται στην Ιερά Μητρόπολη Μεσσηνίας,

Δείτε επίσης
 Ανδρούσα
 Δήμος Μεσσήνης
 Διοικητική διαίρεση Περιφερειακής Ενότητας Μεσσηνίας
 Διοικητική διαίρεση νομού Μεσσηνίας
 πρώην Δήμος Ανδρούσας

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 Δήμος Μεσσήνης, από την ιστοσελίδα: www.messini.gr του Δήμου Μεσσήνης.

Χωριά του νομού Μεσσηνίας
Δήμος Μεσσήνης