Άννα Ξυλαλόη

Η Άννα Ξυλαλόη, απεβ. πριν το 1253, ήταν η πρώτη σύζυγος του Μανουήλ Α΄ Μεγάλου Κομνηνού αυτοκράτορα της Τραπεζούντας. Ο γάμος τους έγινε περί το 1235.

Βιογραφία
Η λέξη ξυλαλόη αναφέρεται στην ρητινώδη καρδιά του κορμού της Ακουιλαρίας, ένα μεγάλο αειθαλές δένδρο της νοτιο-ανατολικής Ασίας.

Η Άννα αναφέρεται σύντομα στο χρονικό του Μιχαήλ Πανάρετου: όταν απεβίωσε ο Μανουήλ Α΄, "σύμφωνα με την προτροπή και την επιλογή του, τον διαδέχθηκε στον θρόνο ο κυρ Ανδρόνικος Κομνηνός, γιος από την σύζυγό του αυτοκράτειρα Άννα Ξυλαλόη. Ο Ανδρόνικος βασίλευσε για τρία έτη και απεβίωσε το έτος 6774 από Κτίσεως Κόσμου" (i.e. 1266). Η Άννα είναι η μόνη από τις τρεις συζύγους τού Μανουήλ Α΄, που ο Πανάρετος της δίνει τον τίτλο της αυτοκράτειρας.

Η Άννα θεωρείται η πρώτη από τις συζύγους του ανδρός της, που τον παντρεύτηκε π. το 1235, για τον εξής λόγο: ο μόνος γνωστός τους γιος, ο Ανδρόνικος Β΄, βασίλευσε πρώτος και τον ακολούθησαν τα αδέλφια του· ο Γεώργιος (1266-80), ο Ιωάννης Β΄ (1280-84, 85-97) και η Θεοδώρα (1284-85). Επειδή προηγήθηκε, τον θεωρούμε μεγαλύτερό τους, έτσι η μητέρα του πρέπει να είναι η πρώτη σύζυγος του Μανουήλ Α΄. 

Ο Μανουήλ Α΄ είχε (τουλάχιστον) δύο κόρες, που οι μητέρες τους δεν αναφέρονται. Αυτές είναι τέκνα της Άννας ή των άλλων δύο συζύγων. Μία από αυτές παντρεύτηκε τον Δημήτριο Β΄ της Γεωργίας και η άλλη έναν δίδεβουλ (υψηλό αξίωμα ευγενούς στην Αυλή). 

Ο ιστορικός Κουρσάνσκις εκτιμά, ότι η πρεσβεία που έστειλε ο Μανουήλ Α΄ στον Λουδοβίκο Θ΄ της Γαλλίας για να ζητήσει να νυμφευτεί μία από τις κόρες του το 1253, είναι terminus post quem για το τέλος της Άννας Ξυλαλόης. Όταν ο Λουδοβίκος αρνήθηκε τη συμμαχία, ο ίδιος ιστορικός θεωρεί, πως ο Μανουήλ νυμφεύτηκε την Ειρήνη Συρίκαινα.

Οικογένεια
Παντρεύτηκε π. το 1235 τον Μανουήλ Α΄ Μεγάλο Κομνηνό αυτοκράτορα της Τραπεζούντας και είχε τέκνα:
 Ανδρόνικος Β΄ π. 1240-1266, αυτοκράτορας της Τραπεζούντας.
 ίσως μία ή δύο κόρες.

Αναφορές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 Η σελίδα "Τροφή στην αρχαιότητα" δίνει ορισμό της ξυλαλόης

Αννα
Βυζαντινοί του 13ου αιώνα