Πρόχορος Κυδώνης

Ο Πρόχορος Κυδώνης (π. 1332/33 - π. 1370) ήταν αντιπαλαμίτης μοναχός, θωμιστής θεολόγος και νεοπλατωνίζων σχολασικός φιλόσοφος. Υπέρμαχος της δυτικής νεοπλατωνικώς αριστοτελίζουσας σχολαστικής στη θωμιστική της έκφραση  σκέψης, μετέφρασε από τα Λατινικά έργα κυρίως σχολαστικών θεολογοφιλοσόφων. Αυτό τον έφερε σε σύγκρουση με τον Ησυχασμό, την κυρίαρχη σχολή της Ορθόδοξης νηπτικής θεολογίας, και ιδιαιτέρως με τη διδασκαλία του αγ. Γρηγορίου Παλαμά.

Βιογραφία
Γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη γύρω στο 1332/33 και εισήλθε στη Μεγίστη Λαύρα, μονή του Όρους Άθω, σε νεαρή ηλικία. Κάποια στιγμή χειροτονήθηκε ιερομόναχος. Επηρεάστηκε βαθιά από τον Δυτικό Σχολαστικισμό.

Συνεργάστηκε με τον αδελφό του Δημήτριο Κυδώνη στη μετάφραση του μνημειώδους έργου Summa Theologiae (Άθροισμα Θεολογιών) του Θωμά Ακινάτη. Επίσης μετέφρασε έργα του Αυγουστίνου επισκόπου Ιππώνος και του Βοηθίου φιλοσόφου του 6ου αιώνα.

Η δική του πραγματεία "De essentia et operatione Dei" (Περί της ουσίας και της ενέργειας του Θεού) ήταν καταδίκη της μυστικής θεολογίας του Ησυχασμού, που είχε διαδοθεί από τον Παλαμά. Το 1368 η Σύνοδος της Κωνσταντινούπολης καταδίκασε τις θεολογικές του αντιλήψεις, τον καθαίρεσε από ιερέα και τον επανέφερε στην τάξη των λαικών, αλλά και τον απέκοψε από το Εκκλησιαστικό Σώμα με αναθεματισμό . Η κύρια πηγή για τη ζωή του  είναι δύο έργα του Δημητρίου, που επαινεί τον αδελφό του και καταγγέλλει τον υπεύθυνο της καταδίκης του Φιλόθεο Κόκκινο Πατριάρχη της Κωνσταντινούπολης. Ο Πρόχορος απεβίωσε, έπειτα από σύντομη ασθένεια πιθανότατα, στην Κωνσταντινούπολη σε ηλικία λίγο μικρότερη των 40 ετών προς τα τέλη του 1370.

Πηγές
 Text in PG 151, 693-716, following the edition of Dositheus in the Τόμος ἀγάπης, Bucharest 1698, Prolegomena, pp. 93–114
 Demetrios Kydones, Apologia

Παραπομπές 

Βυζαντινοί του 14ου αιώνα
Βυζαντινοί θεολόγοι