Τσέχοι στη Σερβία

Οι Τσέχοι στη Σερβία είναι πολίτες της Σερβίας με τσεχική εθνότητα. Αποτελούν αναγνωρισμένη εθνική μειονότητα στη Δημοκρατία της Σερβίας, με δικαιώματα στον τομέα του πολιτισμού, της εκπαίδευσης, της πληροφόρησης και της επίσημης χρήσης των γλωσσών και των αλφαβήτων. Εκπροσωπείται από το Εθνικό Συμβούλιο της Τσεχικής Εθνικής Μειονότητας με έδρα τη Μπέλα Τσκρβα.

Σύμφωνα με την τελευταία απογραφή του 2011, 1.824 Τσέχοι ζουν στη Σερβία. Η τσεχική κοινότητα κατοικεί στις περιοχές του δήμου Μπέλα Τσρκβα (Μπέλα Τσκρβα, Τσέσκο Σέλο, Κρούστσιτσα κ.ά.) και τους γύρω δήμους (πόλη Γκάι στον δήμο Κοβίν, Βέλικο Σρέντιστε και Βρσατς στον δήμο Βρσατς), στο Βελιγράδι και κάτι λιγότερο στο Νόβι Σαντ, ενώ το υπόλοιπο είναι διασκορπισμένο στη Βοϊβοντίνα. 

Είναι ενδιαφέρον το γεγονός ότι στο νότιο Βανάτο υπάρχει ένα χωριό που ονομάζεται Τσέσκο Σέλο - το οποίο είναι πραγματικά Τσέχικο σύμφωνα με την εθνική σύνθεση του πληθυσμού. 

Οι Τσέχοι στη Σερβία είναι κυρίως καθολικοί και, σε μικρότερο βαθμό, ευαγγελιστές - σε αντίθεση με την κατάσταση στην Τσεχική Δημοκρατία.

Καθεστώς της τσεχικής γλώσσας 

Η τσεχική γλώσσα χρησιμοποιείται επίσημα στο Δήμο Μπέλα Τσρκβα (μαζί με τα σερβικά, ρουμανικά και ουγγρικά).  

Η τσεχική γλώσσα επανήλθε στο σύστημα κρατικής εκπαίδευσης της Δημοκρατίας της Σερβίας πριν από λίγα χρόνια, μετά από αρκετές δεκαετίες  Τα μαθήματα διδασκαλίας Τσεχική γλώσσα με στοιχεία εθνικού πολιτισμού λαμβάνουν χώρα σε χαμηλότερες τάξεις (1-4), σε 4 δημοτικά σχολεία - 2 στη Μπέλα Τσρκβα, 1 στην Κρούστσιτσα στο δήμο Μπέλα Τσκρβα και 1 στο δήμο Μπέλα Τσκρβα, στο Γκάι. Στην αρχή του σχολικού έτους 2016/17, η διδασκαλία των τσεχικών στο Γκάι ανεστάλη προσωρινά λόγω του μικρού αριθμού παιδιών, αλλά στο τέλος ο Υπουργός Παιδείας χορήγησε εξαίρεση (όταν ο αριθμός των μαθητών σε μια τάξη φτάνει στα 5-15 παιδιά, η διατήρηση των τάξεων συνεχίζεται μόνο με εξαίρεση). 

Επιπλέον, παιδιά και ενήλικα μέλη της τσεχικής κοινότητας στη Σερβία μπορούν να μάθουν την τσεχική γλώσσα από καθηγητή τσεχικής γλώσσας που έχει διοριστεί από τη Τσεχία, υπηρετώντας εδώ και χρόνια τους συμπατριώτες του στη Σερβία. 

Στη Σερβία, η τσεχική γλώσσα διδάσκεται στο Τμήμα Σλαβικών Σπουδών της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου του Βελιγραδίου. 

Στη Σερβία δεν υπάρχουν μέσα μαζικής ενημέρωσης που εκπέμπουν στα τσεχικά. Ωστόσο, υπάρχουν εκπομπές στο ράδιο Κραγιάνκα της Μπέλα Τσρκβα, οι οι οποίες εκπέμπονται εβδομαδιαίως και χρηματοδοτούνται από το Εθνικό Συμβούλιο των Τσέχων. Στο πρώην κτίριο του δημοτικού σχολείου στο Τσέσκο Σέλο υπάρχει μουσείο, το οποίο διαχειρίζεται το Τσεχικό Εθνικό Συμβούλιο.

Τσεχικές ενώσεις στη Σερβία 

Το Συμβούλιο συνεργάζεται με τις τσεχικές ενώσεις στη Σερβία. Οι περισσότερες ενώσεις αναφέρουν το όνομα του τόπου στον οποίο δραστηριοποιούνται. Έτσι υπάρχουν  : 

 Τσέχικη ένωση της Μπέλα Τσρκβα 
 Τσέχικη ένωση της Κρούστσιτσα 
 Τσέχικη ένωση του Τσέσκο Σέλο 
 Τσέχικη ένωση του Γκάι 
 KUPU Τσεχική ένωση του Βρσατς 
 Τσεχική ένωση του Βελιγραδίου 
 Τσέχικη ένωση του νότιου Βανάτου (Μπέλα Τσρκβα), 
 Τσέχοι της Σουμαδίας (Κραγκούγιεβατς) και 
 Τσέχικη ένωση του Σρεμ
 Τσέχοι της Σερβίας (Πάντσεβο) 
 Τσέχικη ένωση του Νόβι Σαντ 
 Τσέχοι της νοτιοανατολικής Σερβίας (Νις).

Οι ενώσεις έχουν εκδώσει πολλά βιβλία σχετικά με τον τσέχικο πολιτισμό στη Σερβία και μερικές έχουν βιβλιοθήκες τσεχικών βιβλίων, τόσο σύγχρονων όσο και ιστορικών. Μερικοί από τους συλλόγους έχουν επίσης λαογραφικά σύνολα.

Δημογραφική εξέλιξη 

 1948: 6.760 
 1953: 5.948 
 1961: 5.133 
 1971: 4.149 
 1981: 3.225 
 1991: 2.675 
 2002: 2.211 
 2011: 1.824

Χάρτες

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Češka manjina u Srbiji, Ambasada Republike Češke u Srbiji
 Mala beseda o našim Česima („Politika“, 20. maj 2016)
 Kako smo zaboravili našu braću Čehe („Politika”, 31. decembar 2016)
 Vesna Aleksić: Beogradski stranci („P.U.L.S.E”, 3. decembar 2009)
Πληθυσμιακές ομάδες της Σερβίας