Βασκονικές γλώσσες

Οι Βασκονικές γλώσσες (από τη λατινική λέξη vasco "Βάσκος") είναι υποθετική οικογένεια γλωσσών που περιλαμβάνει τα βασκικά και την εξαφανισμένη ακουιτανική γλώσσα. Οι εξαφανισμένες ιβηρικές γλώσσες συχνά περιλαμβάνονται.

Η έννοια των βασκικών γλωσσών συχνά συνδέεται με την υπόθεση του βασκονικού υποστρώματος του Τέο Βένεμαν, ο οποίος πιθανολογεί ότι οι πρόγονοι των Βάσκων είχαν εξαπλωθεί σε όλη την Ευρώπη προς το τέλος της τελευταίας παγετώδους περιόδου, όταν οι Κρο-Μανιόν εισήλθαν στην Ευρώπη και άφησαν τα ίχνη τους στις σύγχρονες γλώσσες της Ευρώπης. Μαζί με άλλες υποθέσεις που επιδιώκουν να συσχετίσουν τα βασκικά με άλλες γλώσσες του κόσμου, η υπόθεση έχει απορριφθεί, στο μεγαλύτερο βαθμό, από τους ιστορικούς γλωσσολόγους.

Οι υποστηρικτές της βασκονικής γλωσσικής οικογένειας υποστηρίζουν ότι η Βασκική και η εξαφανισμένη ακουιταριανή γλώσσα είναι στενοί συγγενείς, ή ότι οι σύγχρονες ποικιλίες των βασκικών είναι διαφορετικές γλώσσες αντί για διάλεκτοι. Ωστόσο, οι έννοιες αυτές αντιφάσκουν με τις παραδοσιακές απόψεις για τις γλώσσες αυτές, σε δύο τομείς:

 Θεωρίες σχετικά με τη σχέση μεταξύ των Ακουιτανικών και των Βασκικών, όπου:
 Τα Ακουιτανικά είναι ο πρόγονος των Βασκικών, καθώς ο Λάρι Τρασκ το θέτει ως έτσι: "Τα Ακουιτανικά έχουν τόσο στενή σχέση με τα Βασκικά, όπου μπορούμε, για πρακτικούς λόγους, να τη θεωρήσουμε ότι είναι περισσότερο-ή-λιγότερο άμεσος πρόγονος των Βάσκων",:402
 ή ότι μια υποθετική Πρωτο-Βασκική είναι η μητρική γλώσσα των Ακουιτανών,
 Την άποψη ότι οι ποικιλίες των Βάσκων είναι διάλεκτοι με διάφορους βαθμούς αμοιβαίας κατανόησης. Αυτή είναι η άποψη υποστηρίζεται από μελετητές όπως οι Τρασκ, Κόλντο Σουάζο, και Κόλντο Μιτσελένα. Ο Τρασκ αναφέρει: "Παρ' όλα αυτά, η διαφοροποίηση δεν πρέπει να είναι υπερβολική, όπως συχνά γίνεται στη βιβλιογραφία: οι διάλεκτοι είναι συντριπτικά σύμφωνες με τις βασικές αρχές και διαφέρουν κυρίως στο λεξιλόγιο και σε λίγους χαμηλού επιπέδου φωνολογικούς κανόνες."

Έχουν γίνει προσπάθειες συσχετισμού των βασκικών με άλλες γλώσσες, σύγχρονες ή εξαφανισμένες, όπως τα ιβηρικά, η γλώσσα των Νουράγκε, τη γλώσσα των Καντάβρων και άλλες. Καμία από αυτές τις θεωρίες δεν έχει πειστικά στοιχεία, με αποτέλεσμα να απορριφθούν από τους γλωσσολόγους.

Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, η ανακατασκευή της πρωτοβασκικής γλώσσας είναι σχεδόν αδύνατη. Χρειάζονται πολλά στοιχεία και έρευνα για να ανακατασκευαστούν τα βασικά στοιχεία μιας πρωτο-γλώσσας, καθώς και περισσότερες πληροφορίες γύρω από τις γειτονικές εξαφανισμένες γλώσσες όπως η Ιβηρική και τη σχέση που έχει με τα βασκονικά. Η ανακατασκευή της υποθετικής πρωτοβασκωνικής γλώσσας μπορεί να γίνει με συγκριτική μέθοδο, αν και η ακρίβεια της ανακατασκευασμένης πρωτογλώσσας εξακολουθεί να είναι αβέβαια.

Παραπομπές 

Γλωσσικές οικογένειες