Φραγκίσκος Ιωσήφ, αρχιδούκας της Αυστρίας

Ο Φραγκίσκος-Ιωσήφ, γερμ. Franz-Josef (4 Φεβρουαρίου 1905 - 9 Μαΐου 1975) από τον Οίκο των Αψβούργων-Λωρραίνης ήταν αρχιδούκας της Αυστρίας και πρίγκιπας της Τοσκάνης.

Βιογραφία
Ο Φραγκίσκος-Ιωσήφ-Κάρολος-Λεοπόλδος-Μπλάνκα-Αντελγκούντε-Ιγνάτιος-Ραφαήλ-Μιχαήλ γεννήθηκε στη Βιέννη και ήταν ο τέταρτος γιος του Λεοπόλδου-Σαλβαδόρ αρχιδούκα της Αυστρίας και της Μπλάνκας των Βουρβόνων-Ισπανίας, κόρης του Κάρλο δούκα της Μαδρίτης. 

Ο πατέρας του ήταν γενικός Επιθεωρητής του Πυροβολικού και διοικητής του 18ου πεζικού Συντάγματος. Ο πάππος του Κάρολος δούκας της Μαδρίτης ήταν διεκδικητής του Ισπανικού θρόνου (κατά τους Καρλιστές). Πέρασε τα παιδικά του έτη στις διάφορες ιδιοκτησίες των γονιών του, απολαμβάνοντας άνετη και προνομιούχο ζωή. Οι κύριες κατοικίες τους ήταν το ανάκτορο Τοσκάνα στο Βηντε της Βιέννης και το ανάκτορο Βιλελμίνενμπερκ στις ανατολικές πλαγιές του Γκαλίτσινμπερκ. Λόγω του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου δεν είχε ιδιωτικούς διδασκάλους, όπως οι τρεις μεγαλύτεροι αδελφοί του, αλλά εστάλη στη Στέλλα Ματουτίνα, μία Καθολική Σχολή από Ιησουίτες ιερείς στο Φέλντκιρχ. Στην ίδια τάξη ήταν και ο Γκαετάν, αδελφός της Ζίτα (συζύγου του Καρόλου Α΄).

Εξορία
Το 1918 η μοναρχία εκτοπίστηκε από την Α΄ Δημοκρατία, που κατάσχεσε τις ιδιοκτησίες των Αψβούργων-Λωρραίνης και θέσπισε τα μέλη του Οίκου να αποκηρύξουν το δικαίωμα διαδοχής και να γίνουν απλοί πολίτες ή να εγκαταλείψουν τη χώρα. Οι δύο μεγαλύτεροι αδελφοί του Ράινερ και Λεοπόλδος προτίμησαν να μείνουν, ενώ η υπόλοιπη οικογένεια μετανάστευσε στην Ισπανία. Το 1919 εγκαταστάθηκαν στη Βαρκελώνη, όπου έμειναν μία δεκαετία. Ο Φραγκίσκος-Ιωσήφ εστάλη στο οικοτροφείο Μπονανόβα, που το διηύθυναν καθολικοί ιερείς. Το 1926 έγινε Ισπανός πολίτης. Καθώς συμπλήρωνε τις σπουδές του, εργαζόταν σε συνεργείο αυτοκινήτων ως μηχανικός. Τελείωσε Τεχνικός Βιομηχανιών, τη Γεωργική Σχολή και πήρε το δίπλωμα πιλότου της Σχολής Ιπτάμενων. Αγόρασε, μαζί με τον τρίτο αδελφό του Αντώνιο, ένα μικρό αεροπλάνο και οι δύο αδελφοί εργάστηκαν  κάνοντας τουριστικές πτήσεις επάνω από τη Βαρκελώνη.

Στην αναταραχή του Ισπανικού εμφυλίου επέστρεψε στην Αυστρία και έζησε με τη χήρα μητέρα του και τα αδέλφια του Ντολόρες και Κάρολο-Πίο, που ήταν άγαμοι. Εργαζόταν ως διαφημιστής και μετακινήθηκε στο Παρίσι, όπου εργάστηκε σε δύο αεροπορικές εταιρείες για την προώθηση τουριστών.

Γάμος και μετέπειτα ζωή
Πήγε για επίσκεψη στο Βερολίνο και ερωτεύθηκε την εμιγκρέ από την Αυστρία Μάρτα Μπάουμερ, διαζευγμένη από τον Τσέχο βαρόνο φον Κάλερα, έναν πλούσιο εξαγωγέα ζάχαρης. Ο πατέρας της Ανδρέας-Ροδόλφος ήταν αξιωματικός. Με τη συγκατάθεση της μητέρας του τη νυμφεύτηκε το 1937· ήταν ένας μοργανατικός γάμος. Το ζεύγος εγκαταστάθηκε στη Γαλλία και κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο μετανάστευσαν στις ΗΠΑ. Έμειναν στη Φρανκόνια του Ν. Χάμσαϊρ, όπου ο Φραγκίσκος-Ιωσήφ εργάστηκε στη γεωργική και δασική βιομηχανία. Συνεργάστηκε με την Μπερτίτα Χάρντινγκ στη συγγραφή του βιβλίου της Το χαμένο βαλτς: μία Ιστορία της Εξορίας, όπου αφηγείται την ιστορία της οικογένειάς του από τα τελευταία έτη της δυναστείας του ως το 1943. Μετά τον Πόλεμο επέστρεψαν στη Μαδρίτη και μετά στο χωριό Μπέρνε της Κάτω Αυστρίας. Διαζεύχθηκε το 1954.

Από το 1955 εργάστηκε στη δασική βιομηχανία. Έκανε δεύτερο γάμο με τη Μαρία-Ελένη κοντέσα ντε Μπάζους, κόρη του Έγκον Ζόινικ, στη Ζυρίχη και απέκτησε κόρη την Πατρίτσια. Από το 1930 είχε αποβιώσει ο αδελφός του Ράινερ και το 1958 απεβίωσε και ο Λεοπόλδος. Ο θείος του Ιάκωβος δούκας της Μαδρίτης και διεκδικητής του Ισπανικού θρόνου (κατά τους Καρλιστές) απεβίωσε το 1931 και το 1958 τον διαδέχθηκε ο Φραγκίσκος-Ιωσήφ. Απεβίωσε το 1975 στο Χένσταϊν της Αυστρίας, σε ηλικία 70 ετών.

Οικογένεια
Νυμφεύτηκε το 1937 την Μάρτα, κόρη του Ανδρέα-Ροδόλφου Μπάουμερ, αξιωματικού του στρατού. Δεν απέκτησαν απογόνους· διαζεύχθηκαν το 1954.

Το 1962 ο Φραγκίσκος-Ιωσήφ έκανε δεύτερο γάμο με την Μαρία-Ελένη κοντέσα ντε Μπάζους, κόρη του Έγκον Ζόινικ και είχε τέκνο:
 Πατρίτσια γενν. 1963.

Αναφορές σε Πηγές

Βιβλιογραφία
 Heras y Borrero, Francisco. Un pretendiente desconocido. Carlos de Habsburgo. El otro candidato de Franco, 2004. ISBN 8497725565
 Harding, Bertita. Lost Waltz: A Story of Exile. Bobbs-Merrill, 1944. ASIN: B0007DXCLY
 McIntosh, David. The Unknown Habsburgs. Rosvall Royal Books, 2000. ISBN 91-973978-0-6

Οίκος των Αψβούργων-Λωρραίνης