Ανδρόνικος Καντακουζηνός (γιος Δημητρίου Α΄)

Ο Ανδρόνικος Παλαιολόγος Καντακουζηνός (απεβ. 1453) ήταν μέγας δομέστικος, ο τελευταίος της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Ήταν παρών το 1453 στην Κωνσταντινούπολη στην άλωση και ήταν ένας από τους υψηλόβαθμους αξιωματούχους της Αυτοκρατορίας, που πέντε ημέρες μετά εκτέλεσε ο Μεχμέτ Β΄ των Οθωμανών.

Βιογραφία
Ο Ούγκος Μπουζάκ, στη γενεαλογία της συζύγου του Καρόλας ντε Φλορύ, μικρανεψιάς του Ανδρόνικου, αναφέρει ότι ο Ανδρόνικος ήταν αδελφός του Γεωργίου και μάλλον γιος του Θεοδώρου Καντακουζηνού ευγενούς ή ίσως του Δημητρίου Α΄ Καντακουζηνού. 

Ο Ανδρόνικος ήταν μεταξύ αυτών που συμβούλευσαν τον Κωνσταντίνο ΙΑ΄  Παλαιολόγο να νυμφευτεί ως τρίτη σύζυγό του την Άννα Μεγάλων Κομνηνών, κόρη του Δαυίδ της Τραπεζούντας, αντί για τη Μάρα Μπράνκοβιτς, κόρη του Γεωργίου δεσπότη της Σερβίας. Το όνομά του υπάρχει στη συμφωνία μεταξύ Κωνσταντινούπολης και Βενετίας που συνήφθη τον Απρίλιο του 1448, ως αντικαταστάτης του Δημητρίου Καντακουζηνού που ασθένησε.

Μάλλον ταυτίζεται με τον Καντακουζηνό μέγα δομέστικο, που ο Ιωάννης Η΄ Παλαιολόγος έστειλε το φθινόπωρο του 1436 για να πείσει τους Σέρβους να στείλουν αντιπροσωπεία στη Σύνοδο της Φερράρας-Φλωρεντίας για την Ένωση των Εκκλησιών. Ο ιστορικός Συλβέστερ Συρόπουλος περιγράφει τον άνδρα ως κουνιάδο του δεσπότη της Σερβίας· πράγματι η αδελφή του Ανδρόνικου, η Ειρήνη είχε παντρευτεί τον Γεώργιο Μπράνκοβιτς δεσπότη της Σερβίας. Η Εκκλησία της Σερβίας αρνήθηκε να συμμετάσχει στη Σύνοδο. Αν η ταύτιση είναι σωστή, αυτό εξηγεί το γιατί ο Ανδρόνικος αντιτέθηκε στην πρόταση γάμου του Κωνσταντίνου ΙΑ΄ με τη Μάρα Μπράνκοβιτς.

Οικογένεια
Με τη σύζυγό του είχε:
 έναν γιο, που νυμφεύτηκε την κόρη του Λουκά Νοταρά μεγάλου δουκός. Ο ιστορικός Μιχαήλ Δούκας περιγράφει πώς ο νεαρός Καντακουζηνός και ο πεθερός του εκτελέστηκαν μετά την άλωση.

Αναφορές

Ανδρονικος
Βυζαντινοί αξιωματούχοι
Βυζαντινοί του 15ου αιώνα
Δομέστικοι των Σχολών