Εννεαετής Πόλεμος

Ο Εννεαετής Πόλεμος (1688–97) – που συχνά αποκαλείται Πόλεμος της Μεγάλης Συμμαχίας ή Πόλεμος του Συνδέσμου του Άουγκσμπουργκ – ήταν μια σύγκρουση μεταξύ του Λουδοβίκου ΙΔ΄ της Γαλλίας και ενός ευρωπαϊκού συνασπισμού της Αυστρίας, της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, της Ολλανδικής Δημοκρατίας, της Ισπανίας, της Αγγλίας και της Σαβοΐας. Έλαβε χώρα στην Ευρώπη και τις γύρω θάλασσες, τη Βόρεια Αμερική και την Ινδία. Μερικές φορές θεωρείται ως ο πρώτος παγκόσμιος πόλεμος. Η σύγκρουση περιλάμβανε τον γουλιελμιτικό πόλεμο στην Ιρλανδία και την εξέγερση των Ιακωβιτών στη Σκωτία, όπου ο Γουλιέλμος Γ΄ και ο Ιάκωβος Β΄ αγωνίστηκαν για τον έλεγχο της Αγγλίας και της Ιρλανδίας και μια εκστρατεία στην αποικιακή Βόρεια Αμερική μεταξύ γάλλων και αγγλικών εποίκων και των αντίστοιχων εγχώριων συμμάχων τους, που αποκαλείται Πόλεμος του Βασιλιά Γουλιέλμου από τους Αμερικανούς.

Ο Λουδοβίκος ΙΔ΄ της Γαλλίας είχε βγει από τον γαλλο-ολλανδικό πόλεμο το 1678 ως ο ισχυρότερος μονάρχης στην Ευρώπη, ένας απόλυτος κυβερνήτης που είχε κερδίσει πολλές στρατιωτικές νίκες. Χρησιμοποιώντας ένα συνδυασμό επιθετικότητας, προσάρτησης και οιονεί νομικών μέσων, ο Λουδοβίκος ΙΔ΄ θέλησε να μεγαλώσει τα κέρδη του για να σταθεροποιήσει και να ενισχύσει τα σύνορα της Γαλλίας, με αποκορύφωμα το σύντομο πόλεμο των επανενώσεων (1683-84). Η εκεχειρία του Ράτισμπον εγγυήθηκε τα νέα σύνορα της Γαλλίας για είκοσι χρόνια, αλλά οι επακόλουθες ενέργειες του Λουδοβίκου ΙΔ΄ – κυρίως το διάταγμα του Φονταινεμπλώ (την ανάκληση του διατάγματος της Νάντης) το 1685 – οδήγησαν στην επιδείνωση της στρατιωτικής και πολιτικής του κυριαρχίας. Η απόφαση του Λουδοβίκου ΙΔ΄ να διασχίσει το Ρήνο το Σεπτέμβριο του 1688 σχεδιάστηκε για να επεκτείνει την επιρροή και την πίεση προς την Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία με σκοπό την αποδοχή των εδαφικών και δυναστικών ισχυρισμών του. Ο Λεοπόλδος Α΄ και οι Γερμανοί πρίγκιπες αποφάσισαν να αντισταθούν και όταν ο Γενικός Κυβερνήτης και ο Γουλιέλμος Γ΄ έφεραν τους Ολλανδούς και τους Άγγλους σε πόλεμο εναντίον της Γαλλίας, ο Γάλλος βασιλιάς αντιμετώπισε έναν ισχυρό συνασπισμό που είχε στόχο να περιορίσει τις φιλοδοξίες του.

Οι κυριότερες συγκρούσεις πραγματοποιήθηκαν γύρω από τα σύνορα της Γαλλίας στις Ισπανικές Κάτω Χώρες, τη Ρηνανία, το Δουκάτο της Σαβοΐας και την Καταλονία. Οι μάχες γενικά ευνοούσαν τους στρατούς του Λουδοβίκου ΙΔ΄, αλλά μέχρι το 1696 η χώρα του βρισκόταν στη μέγγενη μιας οικονομικής κρίσης. Οι ναυτικές δυνάμεις (Αγγλία και Ολλανδική Δημοκρατία) εξαντλήθηκαν επίσης οικονομικά, και όταν η Σαβοΐα απομακρύνθηκε από τη Συμμαχία, όλα τα μέρη ήθελαν να διαπραγματευτούν μια διευθέτηση. Με τους όρους της Συνθήκης του Ρέισβεϊκ (1697) ο Λουδοβίκος ΙΔ΄ διατήρησε ολόκληρη την Αλσατία, αλλά αναγκάστηκε να επιστρέψει τη Λορένη στον κυβερνήτη της και να παραιτηθεί από τυχόν κέρδη στη δεξιά όχθη του Ρήνου. Ο Λουδοβίκος ΙΔ΄ αποδέχτηκε επίσης τον Γουλιέλμο Γ΄ ως βασιλιά της Αγγλίας, ενώ οι Ολλανδοί απέκτησαν ένα φρουριακό σύστημα υπό τη μορφή φράγματος στις ισπανικές Κάτω Χώρες για να εξασφαλίσουν τα σύνορά τους. Με τον πληγωμένο και άτεκνο Κάρολο Β΄ της Ισπανίας να πλησιάζει στο τέλος του, μια νέα σύγκρουση για την κληρονομιά της Ισπανικής Αυτοκρατορίας ενέπλεξε τον Λουδοβίκο ΙΔ΄ και τη Μεγάλη Συμμαχία στον πόλεμο της ισπανικής διαδοχής.

Παραπομπές

Αναφορές

 Aubrey, Philip. The Defeat of James Stuart's Armada 1692. Leicester University Press, 1979. .
 Bromley, J. S. (ed.). The New Cambridge Modern History VI: The Rise of Great Britain and Russia 1688–1725. Cambridge University Press, 1971. .
 Chandler, David G. The Art of Warfare in the Age of Marlborough. Spellmount Limited, 1990. .
 Childs, John. The Nine Years' War and the British Army. Manchester University Press, 1991. .
 Childs, John. Warfare in the Seventeenth Century. Cassell, 2003. .
 Clark, George. The Nine Years War, 1688–1697 in J. S. Bromley (ed.) The New Cambridge Modern History, VI, 223–53.
 Doyle, William. Short Oxford History of France – Old Regime France. Oxford University Press, 2001. .
 Elson, Henry William. History of the United States of America, Volume 1. The MacMillan Company, 1908.
 Kinross, John. The Boyne and Aughrim: The War of the Two Kings. The Windrush Press, 1998. .
 Lovejoy, David. The Glorious Revolution in America. Wesleyan University Press, 1987. .
 Lynn, John A. The Wars of Louis XIV: 1667–1714. Longman, 1999. .
 McKay, Derek. Prince Eugene of Savoy. Thames and Hudson Ltd, 1997. .
 McKay, Derek and Scott, H. M. The Rise of the Great Powers: 1648–1815. Longman, 1984. .
 Miller, John. James II. Yale University Press, 2000. .
 Rodger N. A. M.. The Command of the Ocean: A Naval History of Britain 1649–1815, Penguin, 2006. .
 Rowlands, Guy. Louis XIV, Vittorio Amedeo II and French Military Failure in Italy, 1689–96. The English Historical Review, 2000, 115(462): 534–69.
 Simms, Brendan. Three Victories and a Defeat: The Rise and Fall of the First British Empire. Penguin, 2008. .
 Spielman, John. Leopold I of Austria. Thames and Hudson Ltd, 1977. .
 Storrs, Christopher War, Diplomacy and the Rise of Savoy, 1690–1720. Cambridge University Press, 1999. .
 Symcox, Geoffrey (ed.). War, Diplomacy, and Imperialism: 1618–1763. Harper & Row, 1973. .
 Taylor, Alan. American Colonies: The Settling of North America. Penguin, 2002. .
 Wolf, John B. The Emergence of the Great Powers: 1685–1715. Harper & Row, 1962.  pp 15-53.
 Wolf, John B. Louis XIV. W. W. Norton & Company, 1968. .

Επιπλέον ανάγνωση
 Baxter, Stephen. William III and the Defence of European Liberty. London, 1966
 Childs, John. The Army, James II and the Glorious Revolution. (Manchester University Press, 1980) online review
 Childs, John. The British Army of William III 1698–1702. Manchester University Press, 1987.
 Clark, George. The Nine Years' War" in  J.S. Bromley, ed. The New Cambridge Modern History, VI: The Rise of Great Britain and Russia, 1688–1725 (1970) pp 223–67.
 Clark, George.  "From the Nine Years War to the War of the Spanish Succession." The New Cambridge Modern History VI: 1688-1725 pp 381–409.
 Lynn, John A. Giant of Grand the Siècle: The French Army 1610–1715. Cambridge University Press, 1997.
 Symcox, Geoffrey. The Crisis of French Sea Power 1688–1697: From the guerre d'escadre to the guerre de course. The Hague, 1974

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Συγκρούσεις παγκόσμιας κλίμακας