Γκιούλα Ζέγκελερ

Ο Γκιούλα Ζέγκελερ (ουγγρικά: Zsengellér Gyula, 27 Δεκεμβρίου 1915 – 29 Μαρτίου 1999) ήταν Ούγγρος ποδοσφαιριστής και προπονητής. Θεωρείται ως ένας από τους καλύτερους Ούγγρους ποδοσφαιριστές όλων των εποχών, περισσότερο γνωστός για τη συμμετοχή του στην τελική φάση του Παγκοσμίου Κυπέλλου 1938 με την Εθνική Ουγγαρίας, όπου αναδείχθηκε δεύτερος σκόρερ της διοργάνωσης.

Ποδοσφαιρική καριέρα

Καριέρα σε συλλόγους

Ξεκίνησε την καριέρα του στην Ουγγρική Εθνική Αμυντική Ένωση (MOVE) Cegléd Sports Association στην ομάδα της πόλης του το 1929-30, ενώ το 1931 συνέχισε στη Σαλγκοταριάνι ΜΤΚ το 1931 αγωνιζόμενος στο περιφερειακό πρωτάθλημα της τρίτης κατηγορίας. Η ομάδα κέρδισε την άνοδο την επόμενη χρονιά στη δεύτερη κατηγορία και την τρίτη χρονιά ο Ζέγκελερ καθιερώθηκε σημειώνοντας  14 τέρματα σε 10 αγώνες πρωταθλήματος. Με τη Σαλγκοταριάνι κατέκτησε δύο τίτλους περιφερειακού πρωταθλήματος, το 1933 και το 1935 κερδίζοντας την άνοδο στην πρώτη κατηγορία στη δεύτερη περίπτωση. Το 1936 μετακινήθηκε στην Ούιπεστ στην οποία έμεινε 11 χρόνια. Το 1939 κατέκτησε το Κύπελλο Μιτρόπα, όπου ήταν και πρώτος σκόρερ της διοργάνωσης με 9 τέρματα. Την ίδια χρονιά αναδείχθηκε ποδοσφαιριστής της χρονιάς στην Ουγγαρία.

Ήταν ένας από τους καλύτερους παίκτες της περιόδου μεταξύ των δύο Παγκοσμίων Πολέμων, κερδίζοντας την αναγνώριση των άλλων με τα εξαιρετικά περάσματά του. Είχε μία αξέχαστη σκηνή όταν πέρασε τη μπάλα στον Φέρεντς Πούσκας, ο οποίος έπαιξε για πρώτη φορά στην εθνική ομάδα το 1945 (και σημείωσε το πρώτο του διεθνές του γκολ), φωνάζοντας: "Θείος, πυροβολήστε τον!" Αγωνίστηκε με επιτυχία στις τρεις κεντρικές από τις πέντε θέσεις της επίθεσης αλλά διακρίθηκε περισσότερο στη θέση του κεντρικού επιθετικού.

Τεχνικά λαμπρός, εξυπνότερος από τον μέσο όρο, με πλεονεκτική σωματική διάπλαση, ήταν ένας αμφιδέξιος και ευέλικτος παίκτης χάρη στην τακτική του αυστηρότητα. Έμεινε στην ιστορία με το παρατσούκλι «Καθηγητής» για τις γνώσεις του στα Λατινικά και τα Γαλλικά.
Έγινε διάσημος για τα αστραπιαία κόλπα του, τα εκρηκτικά του άλματα. Η ικανότητα σκοραρίσματος ήταν κορυφαία, ενώ διέθετε  εξαιρετική νοημοσύνη στην κατανόηση των παιχνιδιών. Οι γνώσεις του ήταν τόσο περίπλοκες που μια τουρκική εφημερίδα τον ονόμασε Paganini (Παγκανίνι, από τον Ιταλό συνθέτη) του ποδοσφαίρου.
Συμμετείχε σε 325 παιχνίδια της πρώτης κατηγορίας του πρωταθλήματος Ουγγαρίας και σημείωσε 387 γκολ την περίοδο 1935 ως 1947. Είναι στην τρίτη θέση των σκόρερ όλων των εποχών στο πρωτάθλημα πρώτης κατηγορίας της Ουγγαρίας.

Ήταν πρώτος σκόρερ του πρωταθλήματος Ουγγαρίας για πέντε αγωνιστικές περιόδους: 1938, 1939, 1943, 1944 και τη θερινή περίοδο του 1945. Επίσης ήταν πρώτος σκόρερ των ευρωπαϊκών πρωταθλημάτων δύο φορές (επίτευγμα αντίστοιχο με το Χρυσό Παπούτσι) το 1939 σημειώνοντας 56 τέρματα σε μόλις 26 αγώνες και το 1945 με 46 τέρματα. Το 1945 ήταν και πρώτος σκόρερ στον κόσμο σε επίσημους αγώνες με 59 γκολ. Το 1946 σημείωσε 51 τέρματα στο πρωτάθλημα αλλά δεν ήταν αρκετά για τον τίτλο του πρώτου σκόρερ που πήγε στον Φέρεντς Ντέακ με το ακατάρριπτο ρεκόρ Ευρώπης των 66 γκολ. Με την Ούιπεστ σημείωσε 415 τέρματα σε 350 επίσημους αγώνες και συνολικά 747.

Την περίοδο 1949–50 αγωνίστηκε με την ιταλική Ανκόνα με την παραγωγική του ικανότητα να έχει μειωθεί σημαντικά και ολοκλήρωσε την καριέρα του αγωνιζόμενος στην Κολομβία, αρχικά αγωνιζόμενος με την Ντεπορτίβο Σαμάριος την περίοδο 1951–52, τη χρυσή εποχή του ποδοσφαίρου της χώρας. Σε αγώνα της Ντεπορτίβο με την Ουνιβερσιτάντ για το πρωτάθλημα το 1951 σημείωσε 6 γκολ στη νίκη με 12–1, επίδοση ρεκόρ σε αγώνα πρωταθλήματος πρώτης κατηγορίας για την Κολομβία που παραμένει. Καθ' όλη τη διάρκεια της καριέρας του σημείωσε 611 τέρματα σε 649 επίσημους αγώνες, μεταξύ των οποίων 490 σε αγώνες πρωταθλήματος.
Συμπεριλαμβανομένων και των φιλικών το γενικό σύνολο είναι 1.076 γκολ σε 961 αγώνες. Είναι στους 15 καλύτερους σκόρερ της πρώτης κατηγορίας πρωταθλήματος όλων των εποχών με 416 τέρματα.

Διεθνής καριέρα 
Η πρώτη του διεθνής συμμετοχή έγινε στις 2 Δεκεμβρίου 1936, όταν η Εθνική Ουγγαρίας έχασε με 6–2 από την Αγγλία. Συνολικά είχε 39 συμμετοχές με την εθνική ομάδα της χώρας του, σκοράροντας 32 γκολ. Ήταν από τους πρωταγωνιστες του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 1938, όπου αναδείχθηκε τρίτος σκόρερ της διοργάνωσης με 5 τέρματα και συμπεριλήφθηκε στην καλύτερη ομάδα. Είναι στην 8η θέση των σκόρερ όλων των εποχών με την Εθνική Ουγγαρίας. Η μεγαλύτερη ήττα της Εθνικής Ελλάδας ήταν από εκείνη την Ουγγαρία για τα προκριματικά του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 1938 με 11–1, συνάντηση όπου ο Ζέγκελερ πέτυχε τέσσερα τέρματα.

Προπονητής 
Μετά την ολοκλήρωση της καριέρας του ως ποδοσφαιριστής, συνέχισε ως προπονητής, δουλεύοντας κυρίως σε Ιταλία και Κύπρο. Κέρδισε το πρωτάθλημα Κύπρου 1953–54 με τον Πεζοπορικό και το Κύπελλο Κύπρου 1975–76 με τον ΑΠΟΕΛ.

Το 1956 η Κυπριακή Ομοσπονδία Ποδοσφαίρου (ΚΟΠ) αποφάσισε να λάβει μέρος η Μικτή Κύπρου (τότε δεν υπήρχε ακόμη Εθνική Κύπρου) στα προκριματικά του Παγκοσμίου Κυπέλλου 1958. Η ομάδα είχε να συσταθεί από το 1954. Τον Ιανουάριο του 1957 η ΚΟΠ όρισε τον Γκιούλα Ζέγκελερ, τότε προπονητή του Πεζοπορικού, ως προπονητή της Μικτής Κύπρου. Προπόνησε την ομάδα 3 φορές τον Φεβρουάριο του 1957, όμως τα παιχνίδια ματαιώθηκαν λόγω της επιδείνωσης της πολιτικής κατάστασης στην Κύπρο και η μικτή Κύπρου διαλύθηκε (συστάθηκε ξανά το 1960 ως Εθνική Κύπρου). Συνέχισε την προπονητική του καριέρα σε άλλες ομάδες.

Το 1998 βραβεύτηκε στο Μόναχο από την IFFHS ως τρίτος καλύτερος σκόρερ στην ιστορία της πρώτης κατηγορίας πρωταθλήματος σε όλο τον κόσμο, πίσω από τους συμπατριώτες του Φέρεντς Πούσκας (511 τέρματα) και Ίμρε Σλόσσερ (417 τέρματα).
Απεβίωσε το 1999 σε ηλικία 83 ετών και ετάφη στην Κύπρο. Η κόρη και ο γιος του πήγαν τα λείψανά του στην Ουγγαρία το 2013 στη γενέτειρά του.

Στατιστικά στοιχεία καριέρας 
      

Πηγή :  RSSSF - Guyla Zsengellér (2023)

Τίτλοι και διακρίσεις

Σαλγκοταριάνι ΜΤΚ
 Πρωτάθλημα τρίτης κατηγορίας Ουγγαρίας : 1933
 Πρωτάθλημα δεύτερης κατηγορίας Ουγγαρίας : 1935

Ούιπεστ
 Πρωτάθλημα Ουγγαρίας (4) : 1939, 1945, 1946 και 1947
 Κύπελλο Μιτρόπα : 1939
 
Ατομικές διακρίσεις
 Καλύτερος  ποδοσφαιριστής της χρονιάς   στην Ουγγαρία : 1939
 Κορυφαίος σκόρερ στο Κύπελλο Μιτρόπα : 1939 
 Κορυφαίος σκόρερ στο ουγγρικό πρωτάθλημα (5) :  1938 (31 γκολ), 1939 (56 γκολ), 1943 (26 γκολ), 1944 (33 γκολ) και 1945 (36 γκολ) 
 Καλύτερη ομάδα του  Παγκοσμίου Κυπέλλου του 1938
 Παγκόσμιο Κύπελλο 1938 : τρίτος σκόρερ

Δείτε επίσης 

 Κατάλογος ποδοσφαιριστών ανδρών με 500 ή περισσότερα γκολ
 Κατάλογος ποδοσφαιριστών με τα περισσότερα τέρματα πρωταθλήματος

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 

 

Ούγγροι ποδοσφαιριστές
Ποδοσφαιριστές Εθνικής Ουγγαρίας 
Ποδοσφαιριστές Σέριε Α
Ποδοσφαιριστές Ούιπεστ ΦΚ
Ποδοσφαιριστές Ρόμα
Ποδοσφαιριστές ΟΣ Ανκόνα 1905
Ούγγροι ποδοσφαιριστές στο εξωτερικό
Ξένοι ποδοσφαιριστές στην Ιταλία 
Ποδοσφαιριστές Πρωταθλήματος Κολομβίας
Προπονητές ποδοσφαίρου Ανόρθωσης
Ποδοσφαιριστές Παγκοσμίου Κυπέλλου 1938
Προπονητές ποδοσφαίρου ΑΠΟΕΛ
Προπονητές ποδοσφαίρου Απόλλων Καλαμαριάς
Προπονητές ποδοσφαίρου Εθνικής Κύπρου
Ούγγροι προπονητές ποδοσφαίρου
Επιθετικοί ποδοσφαιριστές
Προπονητές ποδοσφαίρου Νέας Σαλαμίνας
Προπονητές ποδοσφαίρου ΑΠΟΠ Πάφου
Προπονητές ποδοσφαίρου Πεζοπορικού Λάρνακας
Προπονητές ποδοσφαίρου Ολυμπιακού Βόλου