Φραντς Μποπ

Ο Φραντς Μποπ (γερμανικά: Franz Bopp, Μάιντς, 14 Σεπτεμβρίου 1791 – Βερολίνο, 23 Οκτωβρίου 1867) ήταν διακεκριμένος Γερμανός γλωσσολόγος και ερευνητής. Θεωρείται θεμελιωτής της συγκριτικής γλωσσολογίας.

Βιογραφία 
Ο Μποπ γεννήθηκε το 1791 στο Μάιντς της σημερινής Γερμανίας, ωστόσο ανατράφηκε στο Ασάφενμπουργκ του βασιλείου της Βαυαρίας. Έλαβε κλασική παιδεία υπό τους Καρλ Βίντισμαν και Φρήντριχ Σλέγκελ και το 1812 μετέβη στο Παρίσι για περαιτέρω σπουδές. Κατά την φοίτησή του στη γαλλική πρωτεύουσα υπήρξε μαθητής του σημαντικού οριενταλιστή Αντουάν-Λεονάρ ντε Σέζι. 

Το 1816 εξέδωσε το δοκίμιο υπό τον τίτλο Über das Conjugationssystem der Sanskritsprache in Vergleichung mit jenem der griechischen, lateinischen, persischen und germanischen Sprache (ελληνικά: «Περί του κλιτικού συστήματος των ρημάτων της σανσκριτικής γλώσσας σε σύγκριση με εκείνα της ελληνικής, λατινικής, περσικής και γερμανικής γλώσσας»), το οποίο θεωρείται σημαντικό λόγω της μεθόδου σύγκρισης των ινδοευρωπαϊκών γλωσσών και της μελέτης πτυχών της αρχαίας ινδικής φιλολογίας. 

Ακολούθησε το 1819 η δημοσίευση στο Λονδίνο μιας κριτικής μελέτης της ιστορίας του Νάλα και της Νταμαγιάντι από το έπος της Μαχαμπαράτα, γραμμένης στα λατινικά (λατ: Nalus, Carmen Sanscritum e Mahabharato, editit, latine vertit et adnotationibus illustravit Franciscus Bopp). Το 1821, αφού ενδιάμεσα είχε προχωρήσει σε περαιτέρω σπουδές στη βρετανική πρωτεύουσα και το Γκέτινγκεν, διορίστηκε μετά από εισήγηση του Βίλχελμ φον Χούμπολτ στην έδρα των σανσκριτικών, των ανατολικών γλωσσών και της συγκριτικής γλωσσολογίας του Πανεπιστημίου του Βερολίνου.

Από αυτή τη θέση προχώρησε στη συγγραφή διαφόρων έργων που προωθούσαν τις σανσκριτικές σπουδές στην πατρίδα του, όπως μια σανσκριτική γραμματική το 1827 (επανεκδόθηκε το 1832 και το 1834) και ένα λατινοσανσκριτικό λεξικό (1830), ενώ κυριότερο έργο του είναι το Vergleichende Grammatik des Sanskrit, Zend, Griechischen, Lateinischen, Litthauischen, Altslawischen, Gotischen und Deutschen (ελλ: «Συγκριτική γραμματική της σανσκριτικής, ζενδικής, ελληνικής, λατινικής, λιθουανικής, γοτθικής και γερμανικής») που κυκλοφόρησε σε πολλές εκδόσεις από το 1833 μέχρι το 1852. Παράλληλα δημοσίευσε πολλές μονογραφίες περί διαφόρων γλωσσικών θεμάτων.

Απεβίωσε τον Οκτώβριο του 1867 στο Βερολίνο.

Αποτίμηση 
Ο Μποπ αναγνωρίζεται ως ο ιδρυτής της συγκριτικής γλωσσολογίας. Ασχολήθηκε ενδελεχώς με την ινδική γραμματεία και διαπίστωσε τη συγγένεια των ινδοευρωπαϊκών γλωσσών τόσο στις ρίζες όσο και στις καταλήξεις των λέξεων. Επιπλέον, ήταν ο πρώτος γλωσσολόγος που έπεισε με το έργο του την επιστημονική κοινότητα για τη συμπερίληψη της αλβανικής γλώσσας στην οικογένεια των ινδοευρωπαϊκών.

Βιβλιογραφία 

 Ζιάκας, Γρηγόριος Δ. (2008) [2006]. Ζιάκα, Αγγελική Γρ., επιμ. Θρησκείες και πολιτισμοί της Ασίας. Ινδοϊσμός, Ταοϊσμός, Κομφουκισμός, Βουδισμός, Θιβέτ και Ιαπωνία (β΄ έκδοση). Αθήνα: Εκδόσεις Κορνηλία Σφακιανάκη.
Elsie, Robert (2010). A Biographical Dictionary of Albanian History (β΄ έκδοση). Scarecrow Press.

Παραπομπές 

Γερμανοί γλωσσολόγοι
Γερμανοί συγγραφείς
Γερμανοί πανεπιστημιακοί
Ινδοευρωπαϊστές