Οβελίσκος του Αξούμ

Ο οβελίσκος του Αξούμ (αμχαρικά: የአክሱም ሐውልት) ή στήλη της Ρώμης, είναι μνημείο του  4ου αιώνα στην πόλη του Αξούμ στην Αιθιοπία. Είναι κατασκευασμένο από γρανίτη και διαθέτει ύψος 24 μέτρων και βάρος 160 τόνων.

Περιγραφή
Η κατασκευή ανεγέρθηκε αρχικά κατά τον 4ο αιώνα από το βασίλειο του Αξούμ. Δεν αποτελεί πραγματικά οβελίσκο καθώς δεν διαθέτει πυραμοειδή σχήμα στην κορυφή του αλλά ημικυκλικό. Ο σκοπός της ανέγερσης του ήταν πιθανώς ώστε να λειτουργήσει ως σημείο για την ύπαρξη υπογείου ταφικού θαλάμου. Υπάρχουν πολλές άλλες παρόμοιες μικρότερου μεγέθους στήλες διάσπαρτες στην περιοχή. Κατά τα τοπικά έθιμα, οι μεγαλύτερου μεγέθους στήλες προορίζονταν για τους βασιλείς και ήταν διακοσμημένες με αναπαραστάσεις και σχέδια πορτών και παραθύρων, ενώ τα  χαμηλόβαθμα μέλη της αριστοκρατίας είχαν στήλες μικρότερου μεγέθους.

Διαμάχη με Ιταλία 

Κατά την διάρκεια της ιταλικής κατοχής της Αιθιοπίας, οι αρχές της φασιστικής Ιταλίας βρήκαν την στήλη το 1935 να είναι πεσμένη και σπασμένη σε 5 κομμάτια, και το 1937 τα τμήματα της στήλης μεταφέρθηκαν στην Ιταλία ως αναμνηστικό της κατοχής της Αιθιοπίας. Η στήλη επανασυστάθηκε και ανεγέρθηκε στην Ρώμη στην περιοχή της Πόρτα Καπένα μπροστά από το Υπουργείο της Ιταλικής Αφρικής της εποχής εκείνης, με τα εγκαίνια να γίνονται στις 28 Οκτωβρίου του 1937 ώστε να συμπέσει με τον εορτασμό της επετείου της πορείας προς την Ρώμη από τους μελανοχίτωνες του Μουσολίνι.

Μετά το τέλος του Β´ Παγκοσμίου Πολέμου, η Αιθιοπία διεκδίκησε την επιστροφή του μνημείου, και μέσω μεσολάβησης του ΟΗΕ το 1947 η Ιταλία συμφώνησε στην επιστροφή του. Ωστόσο η στήλη παρέμεινε στην Ρώμη για πολλές ακόμη δεκαετίες, εν μέρει λόγω των τεχνικών δυσκολιών για την μεταφορά του μνημείου και του κόστους μεταφοράς. Το 1997 υπήρξε εκ νέου συμφωνία μεταξύ της Αιθιοπίας και Ιταλίας για επιστροφή της στήλης,και το 2003 ξεκίνησε η τεχνική διαδικασία της μεταφοράς με στόχο την επιστροφή έως τον Μάρτιο του 2004. Σημειώθηκαν καθυστερήσεις τόσο για τεχνικούς λόγους, όσο και για το γεγονός ότι η Ιταλία ισχυρίστηκε πως δεν είχε λάβει ακόμα πληρωμή από την Αιθιοπία για τα έξοδα μεταφοράς της στήλης. Ζητήθηκε διαμεσολάβηση από τις ΗΠΑ η οποία αρνήθηκε να μεταφέρει τα τμήματα της στήλης μέσω μεταγωγικών αεροπλάνων. Ακολούθησαν διάφορες άλλες προσπάθειες, ανάμεσα τους και προσπάθεια συγκέντρωσης χρημάτων μέσω του διαδικτύου. Εν τέλει το τεχνικό πρόβλημα της μεταφοράς επιλύθηκε εν μέρει με την αναβάθμιση του αεροδρομίου του Αξούμ ώστε να λάβει την στήλη, η οποία μεταφέρθηκε μέσω αεροπλάνου Antonov An-124. Με τον ερχομό του πρώτου τμήματος του μνημείου στην Αιθιοπία ακολούθησαν πανυγηρισμοί, και ακολούθησαν άλλες 2 πτήσεις για τα υπόλοιπα τμήματα, με το κόστος μεταφοράς των 7,7 εκατομμυρίων δολαρίων να αναλαμβάνεται τελικά από την Ιταλία. Η επανασύσταση της στήλης στο Αξούμ ξεκίνησε τον Ιούνιο του 2008, και η τελική επανέγερση του μνημείου έγινε στις 4 Σεπτεμβρίου του 2008.

Φωτογραφικό υλικό

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

The Monumental Stelae of Aksum, Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης της Νέας Υόρκης

Στήλες
Ιστορία της Αιθιοπίας