Σακί (Αζερμπαϊτζάν)

Η πόλη Σακί (αζερικά: Şəki), βρίσκεται στα βορειοδυτικά του Αζερμπαϊτζάν, στο νότιο τμήμα της ευρύτερης οροσειράς του Καυκάσου, σε υψόμετρο 500 μέτρων, 305 χιλιόμετρα από το Μπακού. Ο πληθυσμός για το 2017 είναι 18417. Το ιστορικό κέντρο της πόλης με το παλάτι των Χαν είναι μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς της ΟΥΝΕΣΚΟ από το 2019.

Ετυμολογία 
Σύμφωνα με τους ιστορικούς του Αζερμπαϊτζάν, το όνομα της πόλης οφείλει στον Ιρανό ήρωα Sakas, που έφθασε στο έδαφος του σύγχρονου Αζερμπαϊτζάν τον 7ο αιώνα π.Χ. και το κατοίκησε για αρκετούς αιώνες. Στις μεσαιωνικές πηγές, το όνομα της πόλης βρίσκεται σε διάφορες μορφές όπως Sheke, Sheki, Shaka, Shakki, Shakne, Shaken, Shakkan, Shekin.

Γεωγραφία 

Τα ορεινά δάση στα νότια προστατεύουν το Σακί από τις πλημμύρες και τους καύσωνες κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, ενώ στο βορρά ξεπροβάλλουν οι χιονισμένες κορυφές της ευρύτερης περιοχής του Καυκάσου. Οι κυριότεροι ποταμοί της πόλης είναι ο Kish και ο Gurjhana.

Πατρίδα του μεταξιού 

Το Σακί για αιώνες αποτελούσε σημείο συνάντησης εμπόρων που ακολουθούσαν το δρόμο του μεταξιού. Σήμερα παραμένει ένα πολύβουο παζάρι που προσελκύει εμπόρους από τα γύρω χωριά. Η φήμη του Σακί ξεπερνάει τα όρια της χώρας. Αιτία, τα μεταξωτά εργόχειρα και τα χειροποίητα ολομέταξα χαλιά, που είναι ξακουστά σε ολόκληρο τον κόσμο και υφαίνονται κατόπιν παραγγελίας. Για την βαφή του νήματος χρησιμοποιούνται φυσικά χρώματα, που αναμιγνύονται σύμφωνα με μια παραδοσιακή πανάρχαια συνταγή. Συχνά απαιτούνται οχτώ ολόκληροι μήνες για την ολοκλήρωση της πλέξης ενός και μόνο χαλιού, που αποτελεί ένα πραγματικό έργο τέχνης. Τα περίφημα και πανάκριβα χαλιά που το τετραγωνικό τους κοστολογείται εκατοντάδες ευρώ και τα απαράμιλλα μεταξωτά παράγονται εδώ και αιώνες με τον ίδιο παραδοσιακό τρόπο.

Το παλάτι των Χάνων του Σακί 
Το παλάτι των Χάνων του Σακί ήταν μια καλοκαιρινή κατοικία για τους Σακί Χάνους. Το ανάκτορο της πόλης, με τις υπέροχες τοιχογραφίες, χτίστηκε το 1797 από τον Μουχάμεντ Χασάν Χαν. Το παλάτι προτάθηκε για τον κατάλογο των τόπων παγκόσμιας κληρονομιάς, UNESCO το 1998 από την Gulnara Mehmandarova - ο πρόεδρος της Επιτροπής του Αζερμπαϊτζάν ICOMOS - Διεθνές Συμβούλιο για Μνημεία και Τοποθεσίες και εντάχθηκε σε αυτόν το 2019. Τα εξαίσια βιτρό στα παράθυρα του Παλατιού των Χάνων του Σακί, που βασίζονται στην τέχνη «Shebeke», οφείλονται στους Ιταλούς εμπόρους, που αντάλλασσαν το πανάκριβο επεξεργασμένο γυαλί με μετάξι.

Η τέχνη αυτή, αρχικά άγνωστη, χρονολογείται από τον 18ο αιώνα και την συναντάμε επίσης στο Ιράν και τη Γεωργία.

«Shebeke» του Σακί 

Τα μωσαϊκά από βιτρό έχουν τοποθετηθεί σε λωρίδες, δρύινες ή καρυδιάς. Η τέχνη «Shebeke» στα παράθυρα δίνει λάμψη και ζωή στα κτίρια.

Στα παράθυρα «Shebeke» του Παλατιού των Χάνων του Σακί υπάρχουν πάνω από 14.000 ψηφιδωτά, ενωμένα χωρίς κόλα ή καρφιά. Την εποχή του Δρόμου του Μεταξιού, οι Αζέροι έμποροι έκαναν παζάρι για να μπορέσουν να κατασκευάσουν αυτά τα μωσαϊκά στα παράθυρα των παλατιών: αντάλλασσαν μπαχαρικά και μεταξωτά για να πάρουν βιτρό Μουράνο από την Ιταλία. Το «Shebeke» είναι βασικό χαρακτηριστικό της αρχιτεκτονικής των Αζέρων και το συναντά κανείς σε πολλά ιστορικά κτίρια στη χώρα.

Παραπομπές 

Πόλεις του Αζερμπαϊτζάν
Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς στο Αζερμπαϊτζάν