Μάχη στους Αιγός Ποταμούς

Η μάχη στους Αιγός Ποταμούς μεταξύ Αθηναίων και Σπαρτιατών τον Σεπτέμβριο του 405 π.Χ. στον Ελλήσποντο ή Δαρδανέλλια ήταν εκείνη που, με τη συντριπτική ήττα των πρώτων, σήμανε το τέλος του Πελοποννησιακού Πολέμου.

Η μάχη 
Οι δύο στόλοι συναντήθηκαν στον Ελλήσποντο ή Δαρδανέλλια. Οι Αθηναίοι προκάλεσαν τους Σπαρτιάτες να ναυμαχήσουν, όμως ο αρχηγός των Σπαρτιατών Λύσανδρος δεν ενέδωσε στην πρόκληση, ούτε την πρώτη φορά, ούτε τη δεύτερη. Οι Αθηναίοι κάποια στιγμή αποβιβάστηκαν στη δυτική ακτή των Δαρδανελλίων, στη θέση "Αιγός Ποταμοί" για να προμηθευτούν τα απαραίτητα τρόφιμα. Τότε ο Λύσανδρος βρήκε την ευκαιρία και επιτέθηκε αιφνίδια στην απέναντι ακτή του στενού και συνέλαβε όλα τα αφύλακτα πλοία στην ξηρά, χωρίς να δώσει καν ναυμαχία! Μάλιστα παρότι ο Κόνωνας, ο οποίος ήταν ο αρχηγός του αθηναϊκού στόλου, είδε την κίνηση των Σπαρτιατών και σήμανε να επιβιβαστούν όλοι οι Αθηναίοι στα καράβια, ήταν πια πολύ αργά. Κατάφεραν να ξεφύγουν μόνο εννιά από τα πλοία των Αθηναίων, υπό την ηγεσία του Κόνωνα, ενώ όλα τα υπόλοιπα καταλήφθηκαν.

Πολλοί άνδρες κατέφυγαν στα γύρω βουνά, αλλά καταδιώχθηκαν ανηλεώς. Ο Λύσανδρος μετά εκτέλεσε επί τόπου όλους τους Αθηναίους αιχμαλώτους, 3.000 στον αριθμό, εκτός από τον Αθηναίο στρατηγό Αδείμαντο. Σύμφωνα με άλλους ο Αδείμαντος γλίτωσε επειδή πρόδωσε. Αναφέρεται όμως και η εκδοχή ότι ο Λύσανδρος του χάρισε τη ζωή επειδή σε πρόσφατη σύσκεψη των Αθηναίων ήταν ο πιο διαλλακτικός. Όταν, συγκεκριμένα, οι άλλοι πρότειναν να κόβονται τα δεξιά χέρια των αποστατών της Αθηναϊκής Συμμαχίας που πολεμούσαν στο πλευρό των εχθρών τους, ο Αδείμαντος φέρεται να ήταν ο μόνος που καταψήφισε το μέτρο.

Συνέπειες 
Το Βυζάντιο και η Χαλκηδόνα μετά το αποτέλεσμα αυτό, προσχώρησαν στους Σπαρτιάτες. Αν και, για την ακρίβεια, δεν συνέβη πραγματική ναυμαχία, δηλαδή θαλάσσια σύγκρουση, αλλά κατάληψη των πλοίων στη στεριά, χάθηκε σχεδόν όλος ο στόλος της Αθήνας, καθώς έπεσε στα χέρια της Σπάρτης, και οι περισσότεροι σύμμαχοι της Αθήνας την εγκατέλειψαν. Ως αποτέλεσμα, ο Λύσανδρος κατευθύνθηκε με 200 πλέον πλοία στην Αθήνα και την πολιόρκησε. Έχοντας χάσει τον έλεγχο της θάλασσας και πολιορκημένη από στεριά και θάλασσα, τον Μάρτιο του 404 π.Χ. η Αθήνα αναγκάστηκε να παραδοθεί.

Ο Λύσανδρος ανέθεσε την δημιουργία συμπλέγματος γλυπτών με τους πρωταγωνιστές της νικηφόρας για τους Σπαρτιάτες μάχης ως ανάθημα στους Δελφούς, και το έργο ολοκλήρωσε ο γλύπτης Άλυπος ο Σικυώνιος.

Παραπομπές

Δείτε επίσης 
 Ανάγλυφον ψηφίσματος Σαμίων

Πηγές 
 Ξενοφών Ελληνικά, Βιβλίο 2ο

Αιγος ποταμοι
Αιγος ποταμοι
Αιγος ποταμοι
Αιγος ποταμοι
405 π.Χ.