Κρότωνας

Ο Κρότωνας (αρχ. ελλ.: Κρότων, ιταλικά: Crotone Κροτόνε , λατινικά: Crotona Κροτόνα) είναι παραθαλάσσια πόλη στο Ιόνιο πέλαγος στις εκβολές του ποταμού Αισάρου. Η πόλη βρίσκεται στη νότια Ιταλία, στην περιοχή της Καλαβρίας. Η πόλη κατά τον Μεσαίωνα ήταν γνωστή ως Cotrone, μέχρι το 1928 όταν άλλαξε και πήρε το σημερινό όνομα. Το 1994 έγινε πρωτεύουσα της επαρχίας του Κροτόνε. Σύμφωνα με την απογραφή του Ιουλίου 2007 ο πληθυσμός της ήταν 61.032 κάτοικοι.

Ιστορία 
Ο Κρότων υπήρξε αρχαία ελληνική αποικία στην ανατολική ακτή της Καλαβρίας, στις εκβολές του ποταμού Αισάρου, που ιδρύθηκε περίπου το 710 π.Χ. από Αχαιούς. Αφού κυρίευσε την προς βορειοδυτικά ορεινή χώρα και τα χαλκωρυχεία του κόλπου της Τερίνης, ίδρυσε μικρό κράτος εκτεινόμενο από την Αδριατική ως την Τυρρηνική Θάλασσα. 

Επιχείρησε πόλεμο εναντίον των Λοκρών, αλλά ηττήθηκε το 548 π.Χ. στη Σάγρα. Τις συνέπειες της ήττας αυτής φανερώνει η απουσία της πόλης ως το 532 π.Χ. από τις ολυμπιακές νίκες. Η εγκατάσταση του Πυθαγόρα στον Κρότωνα έδωσε νέα ώθηση στην πόλη και συνέβαλε στην πολιτιστική και κοινωνική πρόοδό της. Τον 6ο αιώνα π.Χ. αναδείχθηκαν σπουδαίοι άνδρες, όπως οι ιατροί Αλκμαίων ο Κροτωνιάτης και Δημοκήδης, οι γλύπτες Δαμέας, και Πατροκλής αργότερα, και πλήθος αθλητών, από τους οποίους διασημότερος υπήρξε ο γιος του Διοτίμου Μίλων. Κάτω από την αρχηγία του Μίλωνα, οι Κροτωνιάτες νίκησαν τους Συβαρίτες το 510 π.Χ. και κατέστρεψαν την πόλη τους. Αρχίζει από τότε η εποχή της ηγεμονίας τους στη Μεγάλη Ελλάδα. Αργότερα η πόλη περιέπεσε σε αναρχία, κατά την περίοδο της οποίας διώχθηκαν και δολοφονήθηκαν πολλοί Πυθαγόρειοι και η πόλη οδηγήθηκε στην παρακμή.

Το 389 π.Χ., καταλήφθηκε από τον τύραννο των Συρακουσών Διονύσιο, κάτω από την κυριαρχία του οποίου έμεινε 12 έτη. Το 296 π.Χ. την κατέλαβε ο τύραννος Αγαθοκλής και στη διάρκεια του πολέμου Πύρρου και Ρωμαίων υπέστη πολλές καταστροφές. Το 277 π.Χ. κυριεύτηκε με δόλο από το Ρωμαίο ύπατο Ρουφίνο, αλλά στη μάχη των Καννών αποτέλεσε για τρία χρόνια ορμητήριο του Αννίβα. 

Το 194 π.Χ. έγινε ρωμαϊκή αποικία και από τότε αρχίζει η παρακμή της. Στα μεσαιωνικά χρόνια η πόλη διατηρεί κάποιο ενδιαφέρον εξαιτίας του λιμανιού της και της στρατηγικής της θέσης. Οχυρώθηκε από τους Βυζαντινούς και αναγεννήθηκε οικονομικά από τους Νορμανδούς. Στο 17ο αιώνα άρχισε η πλήρης κατάπτωσή της.

Σε απόσταση 11 χλμ από την πόλη, στο Λακίνιο ακρωτήριο, υπήρχε το ιερό της Λακινίας Ήρας, μεγαλοπρεπές σύνολο οικοδομημάτων περιτριγυρισμένο από οχυρό περίβολο. Από το δωρικού ρυθμού ναό σώζονται μόνο τα θεμέλια.

Σε απόσταση 30 χλμ νοτιότερα από την πόλη, υπάρχει το αξιοσημείωτο κάστρο 16ου αιώνα Le Castella.

Σύγχρονη πόλη 

Στη θέση του αρχαίου Κρότωνα βρίσκεται σήμερα η ομώνυμη ιταλική πόλη (Κροτόνε), με βιομηχανία αμμωνίας και εγκαταστάσεις μεταλλουργίας. Ένα από τα μνημεία της πόλης είναι το κάστρο 16ου αιώνα (Καρόλου του 5ου) όπου βρίσκεται και το μουσείο της πόλης. Στο μουσείο υπάρχουν ευρήματα από τις ανασκαφές του αρχαιολογικού χώρου Κρότων. Αξιοσημείωτα είναι και τα τείχη όπως και οι διάφοροι πύργοι. Ένα άλλο μνημείο είναι ο καθολικός καθεδρικός ναός της πόλης ο οποίος έχει ανακατασκευαστεί αλλά χρονολογείται από τον 9ο - 11ο αιώνα καθώς και η εκκλησία της Παναγίας (Madonna di Capo Colonna) με τη διάσημη εικόνα της Παναγίας, η οποία εικόνα σύμφωνα με την παράδοση ήρθε από την Ανατολή τα πρώτα χρόνια του χριστιανισμού.

Το νόμισμα του Κρότωνα 
Ο Κρότωνας είχε κόψει νόμισμα και αρκετά αρχαία κέρματα έχουν διασωθεί.

 Ο αργυρός Αχαϊκός στατήρας της εποχής του 6ου - 5ου αι. π.Χ. φέρει την επιγραφή ϘΡΟ και απεικονίζει έναν τρίποδα του οποίου τα πόδια καταλήγουν σε πέλματα λιονταριού. Έχει διάμετρο 31,5 χιλ. και ζυγίζει 8,05 γραμ.
 Σε έναν άλλο αργυρό Αχαϊκό στατήρα της ίδιας εποχής συναντάμε επίσης την επιγραφή ϘΡΟ και τον τρίποδα με τα λιονταρίσια πόδια. Αριστερά του τρίποδα βλέπουμε έναν πελαργό που αναπαύεται στο ένα του πόδι και κάτω από ένα φύλο δάφνης. Ένα άλλο αντικείμενο δεν διακρίνεται καθαρά, μπορεί να είναι ένα τόξο. Έχει διάμετρο 20 χιλ. και ζυγίζει 8,08 γραμ.
 Σε έναν άλλο αργυρό στατήρα της εποχής του 5ου - 4ου αι. π.Χ. συναντάμε την επιγραφή ΟϟΚϟΜΤΑΜ και τον βρεφικό Ηρακλή να κάθεται σε έναν βράχο επάνω στο δέρμα ενός λιονταριού. Είναι στεφανωμένος με δάφνη και κρατάει στο χέρι ένα κλαδί δάφνης. Μπροστά του βρίσκεται ένας ανθοστόλιστος βωμός στον οποίο καίει μια φλόγα. Δίπλα του είναι ένα τόξο και μια φαρέτρα. Η πίσω όψη φέρει την επιγραφή ϘΡΟΤ και απεικονίζει τον γνωστό τρίποδα. Ο στατήρας έχει διάμετρο 23,5 χιλ. και ζυγίζει 7,58 γραμ.
 Σε ένα άλλο αργυρό κέρμα της ίδιας εποχής απεικονίζεται ένας αετός στην μπροστινή και ο τρίποδας στην πίσω όψη. Δεξιά του τρίποδα απεικονίζεται η ιπτάμενη Νίκη. Το κέρμα έχει διάμετρο 20,5 χιλ. και ζυγίζει 6,26 γραμ.
 Σε ένα άλλο αργυρό κέρμα του 4ου αι. π.Χ. συναντάμε την επιγραφή ΚΡΟΤΩΝΙΑ και τη δαφνοστεφανωμένη κεφαλή του Απόλλωνα με πλούσια κόμη. Στην πίσω όψη ο Ηρακλής σε βρεφική ηλικία καθιστός στο παιδικό του κρεβάτι πνίγει με τα δυο τα χέρια δυο φίδια. Το κέρμα έχει διάμετρο 20,5 χιλ. και ζυγίζει 7,46 γραμ.

Παραπομπές

Πηγές 
 Εγκυκλοπαίδεια Δομή, Τόμος 19 Εκδ. Τεγόπουλου- Μανιατέα 1996
 Εγκυκλοπαίδεια Δομή, Τόμος 18 Εκδ. Τεγόπουλου- Μανιατέα 1992

Αδελφοποίηση
  Γιαννιτσά από το 2010,
  Σάμος από το 2017

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Smith W. - "Dictionary of Greek and Roman Geography", 1854; CROTON or CROTONA