Αριαράθης Α΄ της Καππαδοκίας

Ο Αριαράθης Α' ο Φιλάδελφος (κυβ. 331 π.Χ. – 322 π.Χ.) από τη Δυναστεία των Αριαραθιδών ήταν σατράπης της Καππαδοκίας, τότε κομμάτι της περσικής αυτοκρατορίας, ο οποίος αυτονομήθηκε κατά τη διάρκεια των εκστρατειών του Μεγάλου Αλεξάνδρου, διεκδικώντας τον τίτλο του βασιλέως. Ήταν γιος και διάδοχος του σατράπη Αριάμνη Α΄ και ιδρυτής της Δυναστείας των Αριαραθιδών. Οι αρχαιολόγοι πιστοποιούν πως έκοψε νομίσματα στη Σινώπη και στα Γαζίουρα.

Βιογραφικά στοιχεία 
Μετά τον θάνατο του Αριάμνη Α΄, ο οποίος είχε κυβερνήσει για πενήντα έτη, η εξουσία του πέρασε στα χέρια του μεγαλύτερου από τους γιους του, Αριαράθη Α΄. Η επικράτειά του πρέπει να ήταν το βόρειο τμήμα της Καππαδοκίας, η λεγόμενη «Καππαδοκία του Πόντου» (ο μετέπειτα Πόντος), και έδρα του ήταν μάλλον τα Γαζίουρα. Επέκτεινε δε την επικράτειά του προσαρτώντας και την Καταονία σε άγνωστη ημερομηνία.

Ο Αριαράθης έκρυβε μεγάλη αγάπη για τον αδερφό του, Ολοφέρνη, τον οποίο προώθησε σε διάφορες σημαντικές διοικητικές θέσεις. Όταν ο Πέρσης βασιλιάς Αρταξέρξης Γ΄ πραγματοποίησε μεγάλη εκστρατεία στην Αίγυπτο το 350 π.Χ., ο Ολοφέρνης τον ακολούθησε κερδίζοντας επαίνους και τιμές. Όταν ο τελευταίος πέθανε, ο Αριαράθης, που δεν διέθετε δικούς του απογόνους, υιοθέτησε το μεγαλύτερο από τα ανήψια του, που ονομαζόταν επίσης Αριαράθης. 

Η βασιλεία του Αριαράθη συνέπεσε με την εκστρατεία των Ελλήνων κατά των Περσών υπό την καθοδήγηση του Αλεξάνδρου του Μέγα. Ο ιστορικός Αρριανός, αφηγούμενος τα γεγονότα που σχετίζονται με τη Μάχη των Γαυγαμήλων, αναφέρει πως ανάμεσα στα στρατεύματα των Περσών υπήρχαν και ιππείς από την Καππαδοκία, υπό τις διαταγές του Αριάκη. Μετά τον θάνατο του Αλεξάνδρου στη Βαβυλώνα το 323 π.Χ., η αρχιστρατηγία πέρασε στα χέρια του Περδίκκα. Σύμφωνα με τη συμφωνία των Διαδόχων, η Καππαδοκία θα περνούσε στα χέρια του Ευμένη από την Καρδία. 

Όλα αυτά τα χρόνια ο Αριαράθης δρούσε ανεξέλεγκτος, εφόσον τόσο οι Μακεδόνες όσο και οι Πέρσες, υπό τον νέο βασιλιά τους, τον Δαρείο Γ', ήταν απασχολημένοι με τη μεταξύ τους διαμάχη. Σαν αποτέλεσμα η εξουσία του είχε εδραιωθεί στη χώρα, ενώ είχε συγκεντρώσει αξίολογο πλούτο και στρατό. Συνεπώς αρνήθηκε να παραδώσει την εξουσία, όντας έτοιμος να αντιτάξει στρατό 30.000 πεζικαρίων και 15.000 ιππέων. Τελικά ο Περδίκκας ενεπλάκη σε πόλεμο με την Καππαδοκία και αποσπώντας τη νίκη, θανάτωσε 4.000 άνδρες και αιχμαλώτισε γύρω στους 5.000, ανάμεσά τους τον ίδιο τον βασιλιά, που τότε ήταν 82 ετών. Τόσο εκείνος όσο και η κοντινή του οικογένεια βασανίστηκαν και βρήκαν μαρτυρικό θάνατο. Μοναχά ο υιοθετημένος γιος του, Αριαράθης Β', κατάφερε να διαφύγει με λίγους ακόλουθους, βρίσκοντας καταφύγιο στην Αρμενία. Ο λαός της Καππαδοκίας, ωστόσο, πήρε χάρη και η σατραπεία πέρασε σύμφωνα με την αρχική συμφωνία στον Ευμένη, ο οποίος ανέλαβε την οργάνωσή της.

Χρονολόγιο 
{| class="wikitable"
|-
! Έτος (π.Χ.) !! Γεγονός 
|-
| colspan="4" bgcolor="#000000"|
|-
! 404 π.Χ.
| Γέννηση του Αριαράθη Α', γιου του σατράπη της Καππαδοκίας, Αριάμνη Α'.
|-
!
| Θάνατος του Αριάμνη Α', ο οποίος είχε κυβερνήσει για 50 έτη. Τον διαδέχεται ο γιος του Αριαράθης Α'.
|-
! 350 π.Χ
| Ο Αριαράθης αποστέλλει τον αδερφό του, Ολοφέρνη, στην Αίγυπτο, στα πλαίσια εκστρατείας που πραγματοποίησε ο Πέρσης βασιλιάς, Αρταξέρξης Γ'.
|-
! 334 π.Χ.
| Οι Έλληνες, υπό την καθοδήγηση του Αλεξάνδρου του Μέγα, εκστρατεύουν στην Ασία κατά των Περσών.
|-
! 331 π.Χ.
| Λαμβάνει χώρα η Μάχη των Γαυγαμήλων, στην οποία συμμετέχουν και στρατεύματα από την Καππαδοκία στο πλευρό των Περσών.
|-
!
| Η Καππαδοκία δεν εποπτεύεται από κανέναν, οπότε ο Αριαράθης βρίσκει την ευκαιρία να διεκδικήσει τον τίτλο του βασιλέως και να κηρύξει την Καππαδοκία αυτόνομη.
|-
! 323 π.Χ.
| Θάνατος του Αλεξάνδρου στη Βαβυλώνα. Οι Διάδοχοι μοιράζονται την απέραντη αυτοκρατορία του.
|-
! 322 π.Χ.
| Ο Περδίκκας εκστρατεύει κατά του Αριαράθη, τον οποίο νικά και θανατώνει. Η Καππαδοκία περιέρχεται στα χέρια του Ευμένη.
|}

Παραπομπές

Δείτε επίσης 
 Δυναστεία των Αριαραθιδών
 Καππαδοκία
 Ελληνιστική περίοδος

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 
 
 

Αριαραθης 01
Αλέξανδρος ο Μέγας