Έγκφριθ της Νορθουμβρίας

Ο Έγκφριθ της Νορθουμβρίας (Ecgfrith of Northumbria, 645 - 20 Μαΐου 685) ο δεύτερος βασιλιάς της ενωμένης Νορθουμβρίας (670-685) ήταν γιος και διάδοχος του Όσουι της Νορθουμβρίας και της δεύτερης συζύγου του Έανφλεντ. Η βασιλεία του έληξε άδοξα με την καταστροφική μάχη του Νέχτανσμερ στην οποία έχασε την ζωή του.

Συγκρούσεις με την Μερκία

Σε ηλικία 10 ετών στάλθηκε όμηρος στην αυλή της βασίλισσας Κίνεγουαιζ την εποχή που ο σύζυγος της Πέντα της Μερκίας επιτέθηκε στην Νορθουμβρία (655). Ο Πέντα συνετρίβη και σκοτώθηκε στην μάχη του Βινβάεντ αφήνοντας τον πατέρα του Όσουι κυρίαρχο στην Βρετανία, για να εξασφαλίσει την ηγεμονία του αποφάσισε να παντρέψει τον 15χρονο γιο του Έγκφριθ με την Έθελθριθ κόρη του Άννα της Ανατολικής Αγγλίας. Ο Έγκφριθ τοποθετήθηκε από τον πατέρα του υποτελής βασιλιάς στην Ντέιρα την εποχή που ο μεγαλύτερος ετεροθαλής αδελφός του Άλφριθ εξεγέρθηκε εναντίον του για εκκλησιαστικά ζητήματα (664).
Στην μάχη των δύο ποταμών (671) ο Έγκφριθ κατέστειλε αποτελεσματικά την εξέγερση των Πίκτων με αποτέλεσμα τα επόμενα 14 χρόνια να περάσει η περιοχή τους υπό τον έλεγχο της Νορθουμβρίας. Την ίδια εποχή η σύζυγος του Έθελθριθ δήλωσε την επιθυμία της να αποσυρθεί για την υπόλοιπη ζωή της ως μοναχή, έπεισε τελικά τον σύζυγο της να μπει στο αβαείο που ήταν ηγουμένη η Αμπά θεία του Έγκφριθ (672), αργότερα έγινε και η ίδια η Έθελθριθ ηγουμένη του Έλι. 
Το 674 ο Έγκφριθ ήρθε σε σύγκρουση με τον Γούλφχερ της Μερκίας και κυρίευσε το Λίντσεϊ. Η σύγκρουση με την Μερκία επανήλθε (679) με τον αδελφό του Γούλφχερ Έθελρεντ της Μερκίας ο οποίος είχε παντρευτεί την αδελφή του Όσθριθ, στη μάχη του Τρέντ που ακολούθησε σκοτώθηκε ο 18χρονος αδελφός του Άλφριθ ο οποίος ήταν πολύ αγαπητός σε ολόκληρη την Νορθουμβρία. Οι μεγαλύτερες συγκρούσεις στην συνέχεια απετράπησαν με την ειρηνική επέμβαση του Θεοδώρου αρχιεπισκόπου του Καντέρμπερι, το Λίντσεϊ επανήλθε στην Μερκία.  
Τον Ιούνιο του 684 ο Έγκφριθ έστειλε ένα στρατιωτικό σώμα υπό τον στρατηγό Μπέρτ στην Ιρλανδία που είχε σαν αποτέλεσμα την αιχμαλωσία ενός μεγάλου αριθμού σκλάβων και την λεηλασία πολλών εκκλησιών και μοναστηριών. Οι λόγοι για την πράξη αυτή είναι ασαφείς, ο Βέδας και πολλοί άλλοι επιφανείς κληρικοί καταδίκασαν την επίθεση.

Θάνατος σε μάχη με τους Πίκτες

Το 685 παρά τις αντίθετες συμβουλές του Αγίου Κάθμπερτ ο Έγκφριθ έστειλε στρατιωτική δύναμη εναντίον των Πίκτων οι οποίοι είχαν βασιλιά τον ξάδελφο του Μπρίντει Γ΄ των Πίκτων. Στις 20 Μαΐου ο Έγκφριθ με πολλούς άντρες έπεσε στην μάχη του Νέχτανσμερ σε ηλικία 40 ετών, παρασύρθηκε στα βουνά έπεσε στην παγίδα από τους αντιπάλους του και σκοτώθηκε. Η ήττα εξασθένισε την εξουσία της Νορθουμβρίας στον βορά, ο Έγκφριθ έχασε οριστικά την ευκαιρία να καθιερώσει την Νορθουμβρία κυρίαρχο κράτος στην Βρετανία. Η ήττα από την Μερκία (679) είχε εξασθενίσει την εξουσία της Νορθουμβρίας στην κεντρική Βρετανία και η ήττα από τους Πίκτες έφερε αντίστοιχα τραγικά αποτελέσματα στον βορά (685). Η Νορθουμβρία εξακολουθούσε παρ'όλα αυτά να είναι ένα από τα κυρίαρχα κράτη στην Βρετανία μέχρι την εποχή που κατακτήθηκε η περιοχή τους από τους Βίκινγκ. Ο Έγκφριθ τάφηκε στην Ίονα, τον διαδέχθηκε ο νόθος ετεροθαλής αδελφός του Άλντφριθ της Νορθουμβρίας. 

Ο Έγκφριθ ήταν ο πρώτος βασιλιάς της Νορθουμβρίας και πιθανότατα ο πρώτος Αγγλοσάξονας βασιλιάς που εξέδωσε ασημένια νομίσματα που έγιναν το πρότυπο του Αγγλικού νομισματικού συστήματος για πολλούς αιώνες. Τα νομίσματα τα οποία εκδόθηκαν στην Αγγλία μέχρι τα μέσα του 6ου αιώνα κόπηκαν στα πρότυπα των Μεροβιγγείων των Φράγκων αλλά τα πιο συνηθισμένα ήταν τα χρυσά σελίνια, οι πένες του Έγκφριθ χυτευμένες σε καλούπια εκδόθηκαν σε μεγάλη κλίμακα.

Παραπομπές

Πηγές

Stephen of Ripon, Vita Wilfridi (James Raine, Historians of Church of York, Rolls Series, London, 1879–1894), 19, 20, 24, 34, 39, 44
Bede, Historia ecclesiastica gentis Anglorum (edited by Charles Plummer, Oxford, 1896), iii. 24; iv. 5, 12, 13, 15, 19, 21, 26.
Historiam ecclesiasticam gentis anglorum, Vol 1, Bede, ed. Charles Plummer, 1896, (Clarendon Press, Oxford): 4 mentions of "Egfrid"
Historiam ecclesiasticam gentis anglorum, Vol. 2. Bede, ed. Charles Plummer, 1896, (Clarendon Press, Oxford): 71 mentions of "Egfrid"
Higham, N. J. (2015). Ecgfrith: King of the Northumbrians, High-King of Britain. Paul Watkins Publishing.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Έγκφριθ

Εγκφριθ
Βασιλικός Οίκος της Νορθουμβρίας