Γέζι Μπούζεκ

Ο καθηγητής Γέζι Κάρολ Μπούζεκ (πολωνικά: Jerzy Karol Buzek) είναι Πολωνός μηχανικός, καθηγητής και πολιτικός. Υπήρξε πρωθυπουργός της Πολωνίας από το 1997 ως το 2001 και είναι ευρωβουλευτής από τις 13 Ιουνίου του 2004. Στις 14 Ιουλίου του 2009 εξελέγη πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, αξίωμα στο οποίο παρέμεινε ως το 2012. Διαδέχθηκε τον Χανς-Γκερτ Πέτερινγκ.

Νεανικά χρόνια 
Γεννήθηκε στο σημερινό Σμιλοβίτσε της Σιλεσίας, στην σημερινή Τσεχία στις 3 Ιουλίου του 1940. Καταγόταν από επιφανή οικογένεια, η οποία είχε πρωταγωνιστήσει στα πολιτικά ζητήματα κατά την Δεύτερη Πολωνική Δημοκρατία, την περίοδο του Μεσοπολέμου. Η οικογένειά του ανήκε στην πολωνική κοινότητα του Ζαόλτσι. Ο πατέρας του ήταν μηχανικός. Μετά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, η οικογένειά του εγκαταστάθηκε στο Χόζουφ. Ο ίδιος είναι Προτεστάντης.

Επαγγελματική καριέρα 
Το 1963 αποφοίτησε από τη σχολή Μηχανικής και Ενέργειας του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου της Σιλεσίας στο Γκλιβίτσε και ειδικεύτηκε ως χημικός μηχανικός. Εργάστηκε στο Ινστιτούτο Χημικών Μηχανικών της Πολωνικής Ακαδημίας Επιστημών στο Γκλιβίτσε . Από το 1997 εργάζεται ως καθηγητής τεχνικών επιστημών. Είναι επίσης επίτιμος δρας στα πανεπιστήμια της Σεούλ και του Ντόρτμουντ.

Το 1998 βραβεύτηκε με το Πραβείο Πάλκα (Grzegorz Palka) και ήταν υποψήφιος για τον τίτλο του Ευρωπαίου της Χρονιάς από το Φόρουμ των Επιχειρηματικών Επιμελητηρίων της ΕΕ (European Union Business Chambers Forum) και του Άνδρα της Χρονιάς από την πολωνική εβδομαδιαία εφημερίδα Wprost.

Μετά την ήττα του στις βουλευτικές εκλογές του 2001 αποσύρθηκε κατά μεγάλο μέρος από τα πολιτικά και επικεντρώθηκε στην επιστημονική του εργασία. Δίδαξε ως καθηγητής στη σχολή μηχανολόγων μηχανικών στο Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο της Οπόλε.

Πολιτική καριέρα 
Τη δεκαετία του 1980, ο Μπούζεκ ήταν ακτιβιστής υπέρ της δημοκρατίας και υποστήριξε την οργάνωση «Αλληλεγγύη» , όπως και το πολιτικό κίνημα στην κομμουνιστική Πολωνία. Διετέλεσε πρόεδρος σε 4 εθνικά συμβούλια της οργάνωσης (1ο, 4ο, 5ο και 6ο).

Ήταν μέλος της Εκλογικής Δράσης Αλληλεγγύη (Akcja Wyborcza Solidarność, AWS) και συντάκτης μαζί με άλλους του οικονομικού προγράμματος της Δράσης. Έπειτα από τη διεξαγωγή των βουλευτικών εκλογών το 1997 εξελέγη βουλευτής στην Κάτω Βουλή και σύντομα διορίστηκε στην πρωθυπουργία. Το 1999 έγινε πρόεδρος του Κοινωνικού Κινήματος AWS (Ruch Społeczny AWS) και το 2001 έγινε πρόεδρος του Συνασπισμού Εκλογική Δράση Αλληλεγγύη.

Την περίοδο 1997–2001 ο Μπούζεκ θήτευσε στην πρωθυπουργία της Πολωνίας, αρχικά με την δεξιά-κεντρώα κυβέρνηση συνασπισμού μεταξύ AWS και Unia Wolnosci (UW) ως το 2001, και στη συνέχεια με τη δεξιά Εκλογική Δράση Αλλεγγύη (κυβέρνηση μειοψηφίας). Κατά τη διάρκεια της πρωθυπουργίας του προέβη σε διοικητικές μεταρρυθμίσεις, στη νέα διοικητική διαίρεση της Πολωνίας, καθώς επίσης και στην αναμόρφωση του συνταξιοδοτικού συστήματος, της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης και της εκπαίδευσης. Το AWS ηττήθηκε στις βουλευτικές εκλογές του 2001 και ο Μπούζεκ παραιτήθηκε από την ηγεσία του. Τον διαδέχθηκε ο Μιετσισλάβ Γιανόβσκι.

Ευρωβουλευτής 
Στις 13 Ιουνίου του 2004 ο Μπούζεκ εξελέγη ευρωβουλευτής (MEP) στη Silesian Voivodeship. Έλαβε αριθμό ψήφων που αποτελεί ρεκόρ (173.389 , 22,14% του συνόλου των ψήφων στην περιφέρειά του.

Σήμερα ανήκει στην Πολιτική Πλατφόρμα, η οποία αποτελεί συνασπισμό με το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα.

Μεταξύ άλλων είναι μέλος της αντιπροσωπείας στην ΕΕ και στην Ουκρανία και αναπληρωματικός απεσταλμένος, αρμόδιος επί των σχέσεων της ΕΕ με χώρες της Κεντρικής Αμερικής.

Στις 7 Ιουνίου του 2009 επανεξελέγη ευρωβουλευτής στην εκλογική του περιφέρεια. Και αυτήν τη φορά είχε αριθμό ρεκόρ στις ψήφους: 393.117 (ποσοστό άνω του 42% του συνόλου των ψήφων στην περιφέρειά του).

Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου 

Στις 14 Ιουλίου του 2009 ο Μπούζεκ εξελέγη πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου με 555 ψήφους και έγινε το πρώτο πρόσωπο από χώρα του πρώην ανατολικού μπλοκ που  ανέλαβε στο αξίωμα αυτό. Διαδέχθηκε το Γερμανό Χανς-Γκερτ Πέτερινγκ, Χριστιανοδημοκράτη.  Η θητεία του διαρκεί δυόμισι χρόνια ως ότου, με βάση πολιτική συμφωνία, αναλάβει ο Γερμανός σοσιαλδημοκράτης ευρωβουλευτής Μάρτιν Σουλτς.  Η έναρξη της εκστρατείας του για την προεδρία επισκιάστηκε από τις δηλώσεις του ότι τα αγγλικά, τα γαλλικά και τα πολωνικά είναι «οι σπουδαιότερες γλώσσες» της ΕΕ παρότι αργότερα εξήγησε ότι εννοούσε είναι ανάμεσα στις γνωστότερες γλώσσες.

Παραπομπές 

Πολωνοί πολιτικοί
Μπουζ
Πολωνοί πανεπιστημιακοί
Πολωνοί χημικοί μηχανικοί
Ακτιβιστές της Αλληλεγγύης (πολωνικό συνδικάτο)
Μέλη του Σέιμ της Πολωνίας (1997-2001)
Πρόεδροι του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου
Ευρωβουλευτές της Πολωνίας