Βομβιστικές επιθέσεις της 7ης Ιουλίου 2005

Οι βομβιστικές επιθέσεις της 7ης Ιουλίου του 2005 στο Λονδίνο (γνωστές στα αγγλικά και ως 7/7 bombings) ήταν μια σειρά συντονισμένων βομβιστικών επιθέσεων αυτοκτονίας, με στόχο το δίκτυο της μαζικής μεταφοράς στην βρετανική πρωτεύουσα, στη διάρκεια της πρωινής ώρας αιχμής. Οι επιθέσεις πραγματοποιήθηκαν από 4 Βρετανούς Μουσουλμάνους, οι οποίοι είχαν ως κίνητρο την εμπλοκή της Βρετανίας στον Πόλεμο του Ιράκ.

Στις 08:50 τρεις βόμβες εξερράγησαν σε χρονική απόσταση πενήντα δευτερολέπτων μεταξύ τους σε τρία τρένα του Μετρό του Λονδίνου. Μια τέταρτη βόμβα εξερράγη σε λεωφορείο σχεδόν μία ώρα αργότερα στις 09:47 στην Πλατεία Τάβιστοκ. Οι εκρήξεις προκλήθηκαν από εκρηκτικούς μηχανισμούς που είχαν ως κύριο συστατικό τους το οργανικό υπεροξείδιο και είχαν κατασκευαστεί στη Βρετανία. Οι εκρηκτικοί μηχανισμοί ήταν τοποθετημένοι σε σακίδια. Η πυροδότηση των εκρηκτικών μηχανισμών έγινε σχεδόν σίγουρα από τους βομβιστές με το χέρι και ήταν σκόπιμες επιθέσεις αυτοκτονίας.

Ως αποτέλεσμα σκοτώθηκαν 56 άτομα, μεταξύ των οποίων και οι 4 δράστες, ενώ άλλοι 700 άνθρωποι τραυματίστηκαν και προκλήθηκε καταστροφή στο συγκοινωνιακό σύστημα του Λονδίνου, (σε μεγάλο βαθμό την πρώτη ημέρα) καθώς επίσης στην τηλεπικοινωνιακή υποδομή και στο σύστημα κινητής τηλεφωνίας. Οι εκρήξεις αποτελούν την μεγαλύτερη και πολύνεκρη επίθεση στο μεταφορικό σύστημα στην ιστορία της αγγλικής πρωτεύουσας.

Στην τέταρτη επέτειο από τις επιθέσεις, στις 7 Ιουλίου του 2009, εγκαινιάστηκε ένα μνημείο ως φόρος τιμής στη μνήμη των 52 θυμάτων, στο Χάιντ Παρκ.

Γεγονότα

Επιθέσεις στο Μετρό 

Στις 08:50 τρεις βόμβες εκρήγνυνται στο σταθμό του μετρό σε διάστημα  50 δευτερολέπτων η μια από την άλλη:
 Η πρώτη έκρηξη σημειώθηκε σε σήραγγα του μετρό, λίγα μέτρα από τον σταθμό της οδού Λίβερπουλ, στο Σίτι του Λονδίνου. Επρόκειτο για τρένο της Κυκλικής Γραμμής (Circle Line) με κατεύθυνση στα ανατολικά, με τον αριθμό 204, που πραγματοποιούσε δρομολόγιο μεταξύ του σταθμού της οδού Λίβερπουλ και του σταθμού του μετρό Άλντγκεϊτ. Το τρένο είχε αναχωρήσει από τον σταθμό του μετρό του Κινγκς Κρος Σαιντ Πάνκρας γύρω στα οκτώ λεπτά νωρίτερα. Την ώρα της έκρηξης, το τρίτο βαγόνι της αμαξοστοιχίας βρισκόταν γύρω στις 100 γιάρδες (90 μέτρα) κάτω από τη σήραγγα από την Οδό Λίβερπουλ. Η παράλληλη σιδηροτροχιά της Γραμμής Χάμερσμιθ και Σίτι από την Οδό Λίβερπουλ προς το Ανατολικό Άλντγκεϊτ επίσης καταστράφηκε.
 Ακολούθησε δεύτερη έκρηξη στο δεύτερο βαγόνι της Κυκλικής Γραμμής του υπόγειου σιδηρόδρομου με κατεύθυνση στα δυτικά, στο τρένο με τον αριθμό 216. Το τρένο είχε μόλις αναχωρήσει από την πλατφόρμα 4 της Οδού Έτζγουερ και κατευθυνόταν προς το σταθμό του Πάντινγκτον. Είχε αναχωρήσει από το σταθμό του Κινγκς Κρος Σαιντ Πάνκρας γύρω στα οκτώ λεπτά νωρίτερα. Τη στιγμή της έκρηξης βρίσκονταν κοντά και αρκετές άλλες αμαξοστοιχίες. 

Ένα τρένο που κινούνταν στην Κυκλική Γραμμή του μετρό προς τα ανατολικά περνούσε δίπλα από την αμαξοστοιχία όπου έλαβε χώρα η έκρηξη, με αποτέλεσμα να καταστραφεί (το τρένο που κινούνταν προς τα ανατολικά έφτανε στην πλατφόρμα  3 της οδού Έτζγκουερ από το Πάντινγκτον), όπως και ένας τοίχος, ο οποίος καταστράφηκε αργότερα. Στην Οδό Έτζγουερ υπήρχαν άλλα δυο τρένα: μία άγνωστη αμαξοστοιχία στην πλατφόρμα 2 και ένα τρένο της γραμμής Χάμερσμιθ και Σίτι με κατεύθυνση προς τα ανατολικά, το οποίο μόλις είχε φθάσει στην πλατφόρμα 1.
 Η τρίτη βόμβα εξερράγη στο τρένο με τον αριθμό 311, που κατευθυνόταν προς τα νότια στη Γραμμή Πικαντίλι και κινούνταν μεταξύ του σταθμού μετρό του Κινγκς Κρος Σαιντ Πάνκρας και της Πλατείας Ράσελ. Η βόμβα εξερράγη έπειτα από σχεδόν ένα λεπτό μετά την αναχώρηση του τρένου από το σταθμό Κινγκς Κρος και είχε διανύσει ως εκείνη τη στιγμή 500 γιάρδες απόσταση (450 μέτρα).

Η έκρηξη έγινε στο πίσω μέρος του πρώτου βαγονιού του τρένου (αριθμός 166), προκαλώντας εκτατεμένη φθορά στο πίσω μέρος εκείνου του βαγονιού, όπως επίσης και στο εμπρόσθιο τμήμα του δεύτερου βαγονιού. Η γύρω σήραγγα επίσης υπέστη καταστροφή.

Αρχικά πιστευόταν ότι είχαν γίνει έξι και όχι τρεις εκρήξεις στο Μετρό. Η βομβιστική επίθεση σε λεωφορείο αύξησε τον συνολικό αριθμό των εκρήξεων σε επτά. Ωστόσο, το λάθος διορθώθηκε αργότερα την ίδια ημέρα. Αιτία γι' αυτό ήταν το γεγονός ότι οι εκρήξεις είχαν γίνει σε τρένα τα οποία βρίσκονταν ανάμεσα σε σταθμούς, με αποτέλεσμα οι τραυματίες να ξεπροβάλλουν και από τους δύο σταθμούς, δίνοντας την εντύπωση ότι είχε γίνει ένα περιστατικό σε κάθε σταθμό. Επίσης, αναθεωρήθηκε από την αστυνομία η χρονική περίοδος κατά την οποία έγιναν οι εκρήξεις στον υπόγειο: οι πρώτες αναφορές έκαναν λόγο για χρονικό διάστημα σχεδόν μισής ώρας. Αυτό οφειλόταν στην αρχική σύγχυση στο Μετρό, όπου είχε θεωρηθεί αρχικά ότι οι εκρήξεις οφείλονταν σε βλάβη του συστήματος ηλεκτροδότησης -πιθανότατα απότομη αύξηση της τάσης στο δίκτυο που ηλεκτροδοτεί το μετρό. Μία αρχική αναφορά , λίγα λεπτά μετά τις εκρήξεις, έκανε λόγο για έν απρόσωπο κάτω από ένα τρένο, ενώ μία άλλη ανέφερε έναν εκτροχιασμό. Αμφότερα τα περιστατικά συνέβησαν πραγματικά, ωστόσο μόνο ως αποτέλεσμα των εκρήξεων. Έπειτα από όλα αυτά, κηρύχθηκε συναγερμός (Code Amber Alert) στις 09:19 και η λειτουργία του υπόγειου σιδηροδρόμου του Λονδίνου ανεστάλη.

Τα αποτελέσματα που είχε η πυροδότηση των εκρηκτικών μηχανισμών πιστεύεται ότι ήταν ποικίλα εξαιτίας των διαφορετικών χαρακτηριστικών που είχαν οι σήραγγες.
 Η Κυκλική Γραμμή είναι μια υπόγεια σήραγγα βάθους γύρω στα 7 μέτρα. Είναι σχετικά πλατιά λόγω της ύπαρξης δύο παραλλήλων σιδηροτροχιών. Οι δύο εκρήξεις στην εν λόγω γραμμή μπόρεσαν πιθανότατα να εξωθήσουν τη δύναμή τους στη σήραγγα, μειώνοντας την καταστροφικής τους δύναμη.
 Η Γραμμή Πικαντίλι βρίσκεται σε μία σήραγγα βάθους έως και 30 μέτρων, με στενούς αγωγούς μονής γραμμής (3,5 μέτρων) και ελεύθερη απόσταση μόλις 15 εκατοστών. Αυτός ο στενός χώρος απηχεί τη δύναμη της έκρηξης, που έφερε τα καταστροφικά αποτελέσματα.

Επίθεση σε διπλό λεωφορείο 
 Στις 09:47 εξερράγη εκρηκτικός μηχανισμός στην Πλατεία Τάβιστοκ στο διώροφο λεωφορείο τύπου Ντένις Τριντέντ 2 με τον αριθμό 30, με αριθμό στόλου 17758, κωδικό εγγραφής LX03BUF, το οποίο εκτελούσε δρομολόγια επί δύο χρόνια ως την ημέρα εκείνη και το οποίο εκτελούσε το δρομολόγιο από το Μαρμπλ Αρτς (Marble Arch) στο Χάκνεϊ Γουίκ (Hackney Wick).

Νωρίτερα, το λεωφορείο είχε διέλθει από την περιοχή του Κινγκς Κρος. Στο Μαρμπλ Αρτς το λεωφορείο γύρισε και ξεκίνησε το ταξίδι της επιστροφής, από το Μαρμπλ Αρτς προς το Χάκνεϊ Γουίκ. Αναχώρησε από το Μαρμπλ Αρτς στις 09:00 π.μ. και έφτασε στον  σταθμό λεωφορείων του Γιούστον  στις 09:35 π.μ., όπου πολλοί άνθρωποι που είχαν απομακρυνθεί από το μετρό επιβιβάζονταν σε λεωφορεία για να συνεχίσουν το ταξίδι τους.

Η έκρηξη είχε αποτέλεσμα να τιναχθεί μακριά η στέγη του επάνω ορόφου του οχήματος και να καταστραφεί το πίσω μέρος του λεωφορείου. Σύμφωνα με μάρτυρες, "φάνηκε να ίπταται στον αέρα το ήμισυ του λεωφορείου".

Η πυροδότηση του εκρηκτικού μηχανισμού έλαβε χώρα κοντά στο κτήριο του Βρετανικού Ιατρικού Συλλόγου στο Άπερ Γούμπερν Πλέις και αρκετοί γιατροί εντός ή πλησίον του κτηρίου μπόρεσαν να παράσχουν αμέσως τις πρώτες βοήθειες στα θύματα. Το BBC Radio 5 και η εφημερίδα The Sun μετέδωσαν ότι εθεάθη ένας άνδρας να εκρήγνυται στο λεωφορείο. Οι ειδησεογραφικές αναφορές ταυτοποίησαν το πρόσωπο με τη βόμβα στο λεωφορείο ως τον Χασίμπ Χουσάιν. Το λεωφορείο δεν έκανε την καθιερωμένη του πορεία την ώρα της έκρηξης: βρισκόταν στο Γούμπερν Πλέις, λόγω του ότι είχε κλείσει ο συνηθισμένος του δρόμος κατά μήκος της Οδού Γιούστον συνεπεία των εκρήξεων που είχαν γίνει νωρίτερα ανάμεσα στο Κινγκς Κρος και στην Πλατεία Ράσελ.

Η βόμβα στο λεωφορείο εξερράγη προς το πίσω μέρος του επάνω ορόφου του οχήματος, με αποτέλεσμα να καταστραφεί ολοσχερώς το τμήμα του εκείνο και να παραμείνει ανέπαφο το εμπρόσθιο τμήμα του. Οι περισσότεροι από τους διασωθέντες επιβάτες πιστεύεται ότι βρίσκονταν στο εμπρόσθιο μέρος του επάνω ορόφου και στο μπροστινό μέρος του κάτω ορόφου- συμπεριλαμβανομένου του οδηγού. Αντίθετα, από την έκρηξη σκοτώθηκαν τα άτομα που βρίσκονταν στο επάνω όροφο και προς τα πίσω. Τα πτώματα των επιβατών ήταν παραμορφωμένα σε τέτοιο βαθμό, ώστε καθυστέρησε η ανακοίνωση του καταλόγου με τους νεκρούς από την αστυνομία ενώ η τελευταία αποφάσιζε για το πόσα πτώματα υπήρχαν και εάν ο δράστης ήταν ανάμεσα σε αυτά. Από την έκρηξη τραυματίστηκαν και μερικοί περαστικοί αλλά και παρακείμενα κτήρια από θραύσματα.

Δύο ακόμα ύποπτα πακέτα βρέθηκαν σε τρένα του μετρό και καταστράφηκαν με ελεγχόμενες εκρήξεις. Η αστυνομία ανακοίνωσε αργότερα ότι δεν επρόκειτο για βόμβες.

Το λεωφορείο που επλήγη απομακρύνθηκε με έναν φορτωτή και καλύφθηκε με χοντρό μουσαμά για εξέταση από εμπειρογνώμονες σε ασφαλή τοποθεσία. Το όχημα τελικά επιστράφηκε στο Stagecoach και πωλήθηκε για παλιοσίδερα.
Το όχημα που αντικατέστησε το 17758 ήταν το νέο ADL/Enviro 400, με αριθμό στόλου 18500 (LX55 MGC) και το οποίο ονομάστηκε 'Spirit of London' ("Πνεύμα του Λονδίνου").

Πρώτες πληροφορίες 
Οι πρώτες πληροφορίες έκαναν λόγο για βλάβη στο σύστημα ηλεκτροδότησης, υπερθέρμανση στο μετρό. Η βλάβη εκείνη προκάλεσε εκρήξεις, σύμφωνα με την ίδια υπόθεση. Η εθνική εταιρεία παροχής ηλεκτρικού ρεύματος, ωστόσο, η National Grid, διέψευσε τις πληροφορίες. Σύμφωνα με τους σχολιαστές, η εκδοχή εκείνη είχε δημιουργηθεί από τις ζημίες που προκάλεσε η βόμβα στις γραμμές του ηλεκτρικού ρεύματος κατά μήκος των γραμμών. Η σειρά των διακοπών ρεύματος που προκλήθηκαν από τις εκρήξεις έμοιαζαν παρόμοιες με τις επιχειρήσεις που είναι αποτέλεσμα μιας μεγάλης βλάβης στο σύστημα ηλεκτροδότησης.

Λίγες ώρες μετά τις εκρήξεις η Μητροπολιτική Αστυνομία δήλωσε ότι πίστευε πως πιθανότατα επρόκειτο για μία μεγάλης έκτασης τρομοκρατική επίθεση. Σε δήλωση του υπουργού εσωτερικών, Τσαρλς Κλαρκ στη Βουλή των Κοινοτήτων    (House of Commons) έγινε αναφορά στα γεγονότα ως τρομοκρατικές επιθέσεις.

Κατά σύμπτωση οι Visor Consultants πραγματοποιούσαν μια άσκηση βασισμένη σε παρόμοιο σενάριο με ό,τι πραγματικά συνέβη σύμφωνα  με τον ειδικό για τη διαχείριση κρίσεων, Πίτερ Πάουερ, σε ραδιοφωνική του συνέντευξη στο BBC Radio Five Live.

Γεγονότα στις 21 Ιουλίου 
Στις 21 Ιουλίου του 2005 μια δεύτερη σειρά εκρήξεων έγιναν στο μετρό του Λονδίνου και σε λεωφορείο της βρετανικής πρωτεύουσας. Οι πυροκροτητές των τεσσάρων βομβών εξερράγησαν, ωστόσο οι εκρηκτικοί μηχανισμοί δεν ενεργοποιήθηκαν και δεν υπήρξαν νεκροί. Ο μοναδικός τραυματίας αποκαλύφθηκε αργότερα ότι έπασχε από άσθμα. Όλοι οι ύποπτοι βομβιστές κατάφεραν να διαφύγουν από τους τόπους όπου απέτυχαν οι βομβιστικές τους επιθέσεις, στη συνέχεια όμως συνελήφθησαν.

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Possible 'mastermind' of London bombings captured in Egypt
 Metropolitan Police release photographs of one of the London bombers
 Two-minute silence for London bombings marked across the EU
 London bombing suspects are all British nationals
 Police make significant progress in London bombings investigation

Υποστήριξη 
 Official 7 July Support Website

Επίσημες αναφορές 
 Greater London Authority report (PDF)
 House of Commons report (PDF)
 Intelligence and Security Committee report - May 2006 (PDF)
 Intelligence and Security Committee report - May 2009 (PDF)

Αστυνομικές ανακοινώσεις 
 London Metropolitan Police Police investigation continues into the 7/7 bombings.  18 Ιουλίου 2005
 London Metropolitan Police press conference.  14 Ιουλίου 2005

Ιατρική αναφορά 
 The account of the doctor leading the team at the scene of the Tavistock Square bus bomb. 11 Αυγούστου 2005

Ειδησεογραφικά άρθρα 
 BBC In-depth report.  12 Ιουλίου 2005.
 BBC Animated overview of events. Ιούλιος 2005.
 BBC London blasts: At a glance. 12 Ιουλίου 2005.
 BBC BBC News - 'Long-term scars' of London bombs - 30/11/06
 The Cambridge Evening News London terror attack: The CEN Online blog . 7 Ιουλίου 2005.
 The London News Review A Letter To The Terrorists, From London.  7 Ιουλίου 2005.
 The Times Online Controlled explosion at home raided by anti-terror police.  12 Ιουλίου 2005.
 BBC Online UK Holds two minutes silence to remember the victims.  7 Ιουλίου 2006.
 Fire Brigade operations - London Fire Journal
 Archive of Newspaper Front Pages World Wide Following Attack

Ραδιοφωνικές εκπομπές 
 The Jon Gaunt show αρχικά μεταδόθηκε ζωντανά στις  9:00 π.μ. στις 7 Ιουλίου του 2005 στο BBC London.

Απομνημονεύματα 
 Memoirs of the Subway Bombings - από το MemoryWiki.

Νεκρολογίες και τιμές 
 Τιμή στα θύματα των επιθέσεων με πορτρέτα
 Νεκρολογίες

Μνήμη 
 National Day of Tolerance Petition from Tolerance International UK to make 7 July National Day of Tolerance in Britain.
 Department for Culture, Media and Sport Two minutes of silence on the first anniversary of 7 July 2005.

Φωτογραφίες και βίντεο 
 https://web.archive.org/web/20080522111609/http://abuhamza.org.uk/ Βίντεο για την 7/7 από την Αλ Κάιντα
 Φωτογραφίες των θυμάτων
 Swedish newspaper Aftonbladet writes about posters honouring the terrorists 

2015
Ιστορία του Λονδίνου
2005