Γεώργιος Μπαμπινιώτης

Ο Γεώργιος Μπαμπινιώτης (Αθήνα, 6 Ιανουαρίου 1939) είναι διακεκριμένος Έλληνας φιλόλογος, γλωσσολόγος, καθηγητής πανεπιστημίου και λεξικογράφος, καθώς επίσης, παρουσιαστής και πρώην πολιτικός.  

Έχει διατελέσει υπουργός Παιδείας από τον Μάρτιο έως τον Μάιο 2012 και πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών από το 2000 έως το 2006. Ανακηρύχθηκε Ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών το 2006 και Επίτιμος καθηγητής το 2007. Αναγορεύτηκε επίσης «Άρχοντας Διδάσκαλος του Γένους» από την Α.Θ.Π., τον Οικουμενικό Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίο. Στο ευρύ κοινό είναι ιδιαίτερα γνωστός λόγω του λεξικού της νέας ελληνικής γλώσσας που κυκλοφόρησε το 1998. Πρόσφατα συμπαρουσίαζε την εκπομπή Οι λέξεις φταίνε μαζί με την Βίκυ Φλέσσα στη ΝΕΡΙΤ και μετέπειτα στην ΕΡΤ1, αλλά η εκπομπή ολοκληρώθηκε τον Αύγουστο του 2015. Από τον Οκτώβριο του 2020, συμπαρουσιάζει μαζί με την Βίκυ Φλέσσα την εκπομπή Σὲ προσκυνῶ, γλώσσα, που προβάλλεται από το κανάλι της Βουλής.

Βιογραφικό 
Γεννήθηκε στην Αθήνα στις 6 Ιανουαρίου 1939. Αποφοίτησε από το 9ο Γυμνάσιο Αρρένων Αθηνών και στη συνέχεια σπούδασε φιλολογία στη Φιλοσοφική Σχολή Αθηνών. Το 1962 έλαβε το πτυχίο του, ενώ συνέχισε τις σπουδές του στην Ελλάδα και τη Γερμανία με υποτροφία. Πριν συμπληρώσει τα 35, έγινε τακτικός καθηγητής Γλωσσολογίας στο Τμήμα Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Το 1991 εκλέχθηκε πρόεδρος του Τμήματος Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής και το 2000 πρύτανης του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου, θέση που κράτησε μέχρι το 2006, οπότε και ορίστηκε ομότιμος καθηγητής. Είναι, ακόμη, πρόεδρος της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρείας Αρσακείων - Τοσιτσείων Σχολείων, και πρόεδρος της Γλωσσικής Εταιρείας των Αθηνών . Διετέλεσε πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ιδρύματος Ελληνικού Πολιτισμού. Το 2009 ορίστηκε επικεφαλής του Συμβουλίου Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και ανέλαβε τη διεξαγωγή διαλόγου για τις αλλαγές στο Λύκειο και το εξεταστικό σύστημα ως προς την εισαγωγή στα Ανώτατα Ιδρύματα. Αρθρογραφεί τακτικά στην εφημερίδα «Το Βήμα», ενώ ήταν και επιστημονικός συνεργάτης τηλεοπτικών εκπομπών στη δημόσια τηλεόραση. Υπό την καθοδήγησή του λειτουργεί το «Κέντρο Λεξικολογίας», που το 1998 εξέδωσε το «Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας», . Η πρώτη έκδοση του λεξικού είχε προκαλέσει έντονες δημόσιες συζητήσεις εξαιτίας της καταγραφής υβριστικών συνθημάτων γηπεδικής χρήσης και «εθνικώς υπόπτων» μεταφορικής χρήσης όρων. Ο Μπαμπινιώτης αρχικά αρνήθηκε να τις αφαιρέσει από το λεξικό, αλλά απάλειψε τις επίμαχες καταγραφές σε μια «επανεκτύπωση» του λεξικού. Στην πρώτη έκδοση του λεξικού είχε επίσης ασκηθεί η κριτική ότι αναπαράγει εθνικά στερεότυπα. Στις 6 Μαρτίου 2012, στο πλαίσιο μικρού ανασχηματισμού της κυβέρνησης του Λουκά Παπαδήμου, ανακοινώθηκε η τοποθέτησή του ως επικεφαλής στο Υπουργείο Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων έπειτα από πρόταση της Νέας Δημοκρατίας. Διετέλεσε υπουργός έως τις 17 Μαΐου 2012.

Τηλεόραση 
Τακτικές συμμετοχές σε τηλεοπτικές εκπομπές:

Εργογραφία 

 «Γλωσσολογικές σχολές, ευρωπαϊκός και αμερικανικός δομισμός», Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 1985.
 «Εισαγωγή στη σημασιολογία», Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 1985.
 «Ιστορική γραμματική της αρχαίας ελληνικής γλώσσας», Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 1985.
 «Γλωσσολογία και λογοτεχνία», Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 1991.
 «Ελληνική γλώσσα», Αθήνα, Gutenberg, 1994.
 «Παιδεία, εκπαίδευση και γλώσσα», Αθήνα, Gutenberg, 1994.
 «Προβληματισμοί και επισημάνσεις», Αθήνα, Σιδέρης Ι., 1997.
 «Γραμματική της νέας ελληνικής», Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 1998.
 «Θεωρητική γλωσσολογία», Αθήνα, Ιδιωτική Έκδοση, 1998.
 «Λεξικό της νέας ελληνικής γλώσσας», Αθήνα, Κέντρο Λεξικολογίας, 1998.
 «Συνοπτική ιστορία της ελληνικής γλώσσας», Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 1998.
 «Γραμματική της νέας ελληνικής», Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 1999.
 «Η γλώσσα ως αξία», Αθήνα, Gutenberg, 1999.
 «Γραμματική και σύνταξη. Δομές και λειτουργίες της γλώσσας», Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 2000.
 «Εμπλουτισμός του λεξιλογίου», Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 2000.
 «Κείμενο - επικοινωνία», Πως γράφουμε και πως κατανοούμε τα κείμενα. Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 2000.
 «Λεξικό για το σχολείο και το γραφείο», Αθήνα, Κέντρο Λεξικολογίας, 2004.
 «Μικρό λεξικό της νέας ελληνικής γλώσσας», Αθήνα, Κέντρο Λεξικολογίας, 2006.
 «Βαρβάκειος πρότυπος σχολή», Αθήνα, Κάκτος, 2007.
 «Συνοπτική γραμματική της νέας ελληνικής», Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 2007.
 «Χριστιανική και ελληνική πνευματικότητα», Αθήνα, Ακρίτας, 2007.
 «Ορθογραφικό λεξικό της νέας ελληνικής γλώσσας», Αθήνα, Κέντρο Λεξικολογίας, 2008.
 «Ετυμολογικό λεξικό της νέας ελληνικής γλώσσας», Αθήνα, Κέντρο Λεξικολογίας, 2009.
 «Λεξικό των δυσκολιών και των Λαθών στη χρήση της Ελληνικής», Αθήνα, Κέντρο Λεξικολογίας 2014.

Παραπομπές

Επιπλέον βιβλιογραφία 
 Καλιόρης Γιάννης, «Το Λεξικό Μπαμπινιώτη», Νέα Εστία, τομ. 144, τχ. 1706, Νοέμβριος 1998, σελ. 1056-1082.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Βιβλιονέτ, Μπαμπινιώτης, Γεώργιος, 1939-.
 Γεώργιος Μπαμπινιώτης.
 Εθνικό Κέντρο Βιβλίου, Μπαμπινιώτης Γεώργιος (1939 - ) .
 Κέντρο Λεξικολογίας.

Ψηφιακό αρχείο ΕΡΤ 
 
 
 
 Γιωργιος Μπαμπινιωτης 

Έλληνες γλωσσολόγοι
Έλληνες λεξικογράφοι
Έλληνες φιλόλογοι
Καθηγητές Εθνικού και Καποδιστριακού πανεπιστημίου Αθηνών
Έλληνες υπουργοί Παιδείας, Διά Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων
Πρυτάνεις Εθνικού και Καποδιστριακού πανεπιστημίου Αθηνών
Αποδέκτες του Βραβείου Χέρντερ