Δανειακή σύμβαση της Ελλάδας τον Μάιο του 2010

Η Δανειακή Σύμβαση της Ελλάδας το 2010 ήταν διεθνής σύμβαση που συνήφθη στις 8 Μαΐου 2010 μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας, των υπολοίπων κρατών της Ευρωζώνης και του ΔΝΤ, προκειμένου να χορηγηθεί οικονομική βοήθεια προς την Ελλάδα με μορφή δανείου, ύψους €110δις ευρώ.

Ιστορικό
Η Ελλάδα βρέθηκε από τα τέλη του 2009 σε κατάσταση αδυναμίας χρηματοδότησης του τρέχοντος ελλείμματος, αδυναμίας αναχρηματοδότησης του χρέους και πληρωμής των ελληνικών κρατικών ομολόγων που έληγαν τον επόμενο χρόνο, ομόλογα που κατείχαν κατά ένα μέρος εγχώριες τράπεζες, ασφαλιστικά ταμεία, κλπ. και κατά ένα μέρος φορείς και τράπεζες του εξωτερικού.

Στις 3 Μαΐου 2010, η Ελλάδα αιτήθηκε €80δις από τις υπόλοιπες (15) χώρες του Ευρώ και €30δις από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ). Την αίτηση συνόδευαν 3 συνημμένα μνημόνια:
 "Μνημόνιο Οικονομικής και Χρηματοπιστωτικής Πολιτικής" (ΜΟΧΠ),
 "Τεχνικό Μνημόνιο Συνεννόησης" (ΤΜΣ) και 
 "Μνημόνιο Συνεννόησης στις Συγκεκριμένες Προϋποθέσεις Οικονομικής Πολιτικής" (ΣΠΟΠ).

Χωρίς να έχει κυρωθεί από τη Βουλή των Ελλήνων, υπογράφοντες για την ελληνική πλευρά ήταν ο Υπουργός Οικονομικών Γιώργος Παπακωνσταντίνου και ο Πρόεδρος της Τράπεζας της Ελλάδος Γεώργιος Προβόπουλος. Στις 8 Μαΐου 2010, υπογράφηκαν η "Σύμβαση Δανειακής Διευκόλυνσης" ("Loan Facility Agreement") με τις χώρες του Ευρώ και "Διακανονισμός Χρηματοδότησης Αμέσου Ετοιμότητας" ("Stand-by Agreement") με το ΔΝΤ. Το σύνολο αυτών των συμφωνιών ονομάζεται συχνά για συντομία "Μνημόνιο".

Στη συνέχεια, σχηματίστηκε ομάδα εκπροσώπων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (ΕΕ), της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ), γνωστή και ως "Τρόικα", η οποία ανά τρίμηνο αξιολογούσε την πρόοδο του προγράμματος εφαρμογής των όρων του "Μνημονίου" (ΜΟΧΠ και ΣΠΟΠ) και αποφάσιζε για την εκταμίευση της αντίστοιχης δόσης του δανείου.

Κριτική

Παραίτηση από ασυλία 
Με τη σύμβαση αυτή δεσμεύθηκε η Δημόσια ακίνητη περιουσία της Ελλάδας, δεδομένου ότι στο άρθρο 14 παράγραφος 5 αυτή παραιτείται «αμετάκλητα και άνευ όρων» από κάθε ασυλία που της παρέχει η εθνική της κυριαρχία.

Το πρωτότυπο της διαδικασίας υπογραφής της δανειακής σύμβασης 
Βάσει του νόμου 3845 του 2010, που δημοσιεύτηκε λίγες μέρες μετά την υπογραφή του μνημονίου 1 που ψηφίστηκε από τη Βουλή των Ελλήνων, ο υπουργός οικονομικών έλαβε εξουσιοδότηση να υπογράφει για την Ελλάδα, χωρίς κύρωση των συμβάσεων από την Ελληνική Βουλή.

Αποκλειστικότητα των δανειστών 
Η Ελλάδα δεν μπορούσε να ζητήσει δανειακή βοήθεια από άλλη δύναμη εκτός των δανειστών της, σύμφωνα με το άρθρο 4 που προέβλεπε την ολοκληρωτική δέσμευση της δημόσιας περιουσίας της.

Απαγόρευση συμψηφισμού 
Ακόμη, είχε τεθεί όρος πως η Ελλάδα δεν μπορεί να προβάλλει αξιώσεις από τους δανειστές της, ώστε να συμψηφιστούν τα χρέη της με χρέη των δανειστών της προς την ίδια, όπως για παράδειγμα το κατοχικό δάνειο που έλαβε η Γερμανία από την Ελλάδα κατά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο ή οι Γερμανικές αποζημιώσεις.

Αγγλικό δικηγορικό γραφείο 
Το κείμενο της Δανειακής Σύμβασης συντάχθηκε με τη βοήθεια του αγγλικού δικηγορικού γραφείου "Slaughter and May", που είναι το ίδιο που συνέταξε το Σχέδιο Ανάν για το Κυπριακό. Η αμοιβή του δικηγορικού γραφείου ήταν €64.633,37.

Δείτε επίσης
Δεύτερο Μνημόνιο
Τρίτο Μνημόνιο

Παραπομπές

Πηγές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 

Ελληνική οικονομία
Ευρώ