Κύμη Αιολίδας

Η Κύμη (ή Φρικωνίς) ήταν αρχαία πόλη των Αιολέων στα βορειοδυτικά παράλια της Μικράς Ασίας. Ο Στράβων τοποθετεί την πόλη βόρεια του Έρμου ποταμού στη θέση του σημερινού Τουρκικού χωριού Namurt. Η Κύμη θεωρούταν η ισχυρότερη και η σπουδαιότερη πόλη της Αιολικής Δωδεκάπολης. Ως παράλια πόλη είχε αναπτύξει ιδιαίτερα το εμπόριο. Όπως αναφέρει ο Ηρόδοτος ήταν μία από τις πόλεις στις οποίες είχε καταφύγει ο Λυδός κυβερνήτης Πακτύης μετά την αποτυχημένη επανάσταση που παρακίνησε εναντίον των Περσών.

Πρώιμη περίοδος 
Λίγα είναι γνωστά για τη θεμελίωση της πόλης. Οι περισσότερες αναφορές για την ίδρυση της συναντώνται σε μύθους και παραδόσεις. Η πόλη φαίνεται να κτίστηκε την περίοδο της μετανάστευσης των Αιολέων τον 11ο αιώνα π.Χ. Στην περιοχή αυτή ήταν ήδη εγκατεστημένοι Πελασγικοί πληθυσμοί.Πιθανή αφετηρία των κατοίκων ήταν η περιοχή της Λοκρίδας, στην ανατολική Στερεά, γεγονός που το δηλώνει το δεύτερο όνομα της πόλης (Φρηκωνίς), που προερχόταν από ονομασία βουνού της Λοκρίδας.  Αντίθετα η κύρια ονομασία Κύμη πιθανόν δείχνει προέλευση από την Εύβοια. Η Κύμη ανήκε στις Αιολικές πόλεις, ωστόσο οι κάτοικοί της θεωρούσαν πως ήταν Ιωνικής καταγωγής και πιθανόν μίλαγαν και την Ιωνική διάλεκτο. Βρίσκονταν άλλωστε πολύ κοντά στην Ιωνική αποικία Φώκαια. 

Η Κύμη αναπτύχθηκε τα επόμενα χρόνια ως μητροπολιτικό κέντρο της περιοχής. Περιβαλλόταν από τις υπόλοιπες Αιολικές πόλεις στα βόρεια, τα νησιά του Αιγαίου στα δυτικά, και τις ψηλές οροσειρές στα ανατολικά. Η πόλη δεν ανέπτυξε ιδιαίτερες εμπορικές σχέσεις με τους λαούς στο εσωτερικό της Μικράς Ασίας αλλά ήταν περισσότερο στραμμένη προς τη θάλασσα. Πολιτικά η Κύμη ήταν αρχικά μία δημοκρατία αποίκων καθεστώς που σταδιακά αντικαταστάθηκε από Τυραννικό πολίτευμα. Ο Αριστοτέλης την αναφέρει ως παράδειγμα δημοκρατίας όπου μετεξελίχθηκε σε Τυραννία. Η πόλη στα τέλη του 6ου αιώνα π.Χ. ακολούθησε τη μοίρα των υπόλοιπων ελληνικών πόλεων και υποτάχθηκε στους Λυδούς

5ος αιώνας π.Χ 

Τον 5ο αιώνα η Κύμη αναφέρεται από τον Ηρόδοτο ως πόλη της Αιολικής Δωδεκάπολης.  Όπως αναφέρει ο Ηρόδοτος ο Τύραννος της Κύμης Αρισταγόρας ήταν ένας από τους ηγέτες των ελληνικών πόλεων της Μικράς Ασίας που αποφάσισαν για την εκδήλωση της Ιωνικής επανάστασης.
Στους Περσικούς πολέμους ο κυβερνήτης Σανδόκος της Κύμης προσέφερε πενήντα πλοία στο ναυτικό των Περσών.. Μετά την ήττα των Περσών στη Σαλαμίνα, ο Ξέρξης κατέπλευσε με τον στόλο του στην Κύμη. Η Κύμη αποτελούσε την κύρια ναυτική βάση για το βασιλικό ναυτικό των Περσών. Το γεγονός αυτό φανερώνει και το μέγεθος του λιμανιού της αρχαίας Κύμης.

Ρωμαϊκή και Βυζαντινή περίοδος 
Ο ιστορικός Πολύβιος αναφέρει ότι η Κύμη πέτυχε να απαλλαχτεί από τη φορολογία που είχε επιβάλλει ο Αντίοχος Γ΄. Κατά τη Ρωμαϊκή εποχή γνώρισε εμπορική ανάπτυξη. Την εποχή του αυτοκράτορα Τιβέριου η πόλη φαίνεται πως υπέφερε από έναν ισχυρό σεισμό.Άλλες πηγές της Ρωμαϊκής περιόδου αναφέρουν την Κύμη ως μία από τις Αιολικές πόλεις της περιοχής. Τη Βυζαντινή περίοδο η Κύμη έγινε έδρα επισκοπής.

Αρχαιολογικές έρευνες 
Το αρχαιολογικό ενδιαφέρον ξεκίνησε στην περιοχή στα μέσα του 19ου αιώνα. Και οι πρώτες αρχαιολογικές έρευνες έγιναν από τον μεγαλοκτηματία της περιοχής D. Baltazzi και αργότερα ο S. Reinach άρχισε ανασκαφές στη νοτιότερη νεκρόπολη.
Το 1925 ο αρχαιολόγος A. Salaç κατάφερε να βρει σημαντικά ευρήματα στην περιοχή. Ενθαρρυμένος από τις επιτυχίες του αυτές ο Τούρκος αρχαιολόγος E. Akurgal ξεκίνησε σημαντικές ανασκαφές από τις οποίες αποκαλύφθηκαν σημαντικά κεραμικά ευρήματα.

Δείτε επίσης 
 Έκθεμα Βρετανικού Μουσείου αρ. 2097

Σημαντικοί Κυμαίοι 
Από την Κύμη κατάγονταν, ο Ιστορικός του 4ου αιώνα π.Χ. Έφορος και ο πατέρας του Ησίοδου, ο οποίος αργότερα εγκαταστάθηκε στην Άσκρη της Βοιωτίας.

Παραπομπές

Πηγές 
 Ηροδότου Ιστορία Ηροδότου Ιστορία, βιβλίο Ι
 Missioni Archeologiche Italiane in Turchia, Σύγχρονη αρχαιολογική έρευνα
 Archaeological Atlas of the Aegean , 163. Namurtköy / Cyme (Kyme)
 Non-Destructive Geophysical surveys: Archaeological feedback paper , M. Ciminale and D. Gallo (Department of Geology and Geophysics, University of Bari)
 Current Archaeology in Turkey, Ανακτήθηκε: 2007-01-30

Δείτε επίσης
 Βλακεία (πόλη)

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Ηροδότου ιστορία, βιβλίο Ι
 Άρθρο για την Κύμη, 
 History of Greece, at the University of Lund, Sweden
 κατάλογος ελληνικών νομισμάτων (Wildwinds): Cyme Mint
 αρχαία νομίσματα, The Collaborative Numistimatics project: Aeolis Catalogue

Αρχαίες πόλεις της Αιολίδας