Διοικητική διαίρεση της Ελλάδας 1833

Η διοικητική διαίρεση του 1833 καθορίστηκε από την Κυβέρνηση Μαυροκορδάτου, στους πρώτους μήνες της διακυβέρνησης της χώρας από την Αντιβασιλεία μετά την άφιξη του Βασιλέα Όθωνα στην Ελλάδα. 
Με βάση αυτή τη διαίρεση, που τέθηκε σε εφαρμογή με το Βασιλικό Διάταγμα της 3/15 Απριλίου του 1833 «Περί διαιρέσεως του Βασιλείου και της διοικήσεώς του», η επικράτεια του Ελληνικού Βασιλείου χωρίσθηκε σε δέκα νομούς (νομαρχίες) και 42 επαρχίες. Επικεφαλής της κάθε νομαρχίας ήταν ο νομάρχης, ανώτατο διοικητικό όργανο στη διοικητική διεύθυνση του Νομού, με υπαγόμενες επαρχίες και δήμους, τα καθήκοντα του οποίου ορίσθηκαν με το από 25 Απριλίου του 1833 Βασιλικό Διάταγμα «Περί της αρμοδιότητας των νομαρχών και περί της κατά τας νομαρχίας υπηρεσίας». Τη διαίρεση αυτή ακολούθησε στη συνέχεια και η διοικητική σύσταση αναγνώριση ισάριθμων μητροπόλεων με εξαίρεση εκείνη της Μάνης (Γυθείου).

Πρώτοι νομάρχες του Βασιλείου της Ελλάδος, που ορίστηκαν με την παραπάνω νομοθεσία ήταν ξεκινώντας από την νομαρχία πρωτεύουσας, οι: Φραγκίσκος Μαύρος (Αργολίδος και Κορινθίας), Γεώργιος Γλαράκης (Αχαΐας και Ήλιδος), Κωνσταντίνος Ζωγράφος (Αρκαδίας), Δημήτριος Χρηστίδης (Μεσσηνίας), Ανδρέας Μεταξάς (Λακωνίας), Αναγνώστης Μοναρχίδης (Ακαρνανίας και Αιτωλίας), Ιωάννης Αμβροσιάδης (Φωκίδος και Λοκρίδος), Μιχαήλ Σχινάς (Αττικής και Βοιωτίας), Γεώργιος Αινιάν (Εύβοιας), και τέλος Ιάκωβος Ρίζος Νερουλός (Κυκλάδων). 

Η του 1833 ήταν η δεύτερη κατά σειρά διοικητική διαίρεση της Ελλάδας, μετά από αυτήν του 1828, που είχε εφαρμόσει στη νεοσύστατη Ελληνική Πολιτεία ο κυβερνήτης Ιωάννης Καποδίστριας.

Ιστορική αναδρομή
Με την λήξη της επανάστασης του 1821 η Ελλάδα αποτελείτο από την Πελοπόννησο, τη Στερεά Ελλάδα, την Εύβοια και τις Κυκλάδες. Με τη διοικητική διαίρεση του 1833, εφαρμόστηκε για πρώτη φορά η νομαρχιακή διοίκηση. Η Ελλάδα, με τον νόμο «Περί Συστάσεως των Δήμων» (27.12.1833, ΦΕΚ 3/10.01.1834) διαιρέθηκε σε δέκα νομαρχίες και σαράντα δύο επαρχίες, οι οποίες με τη σειρά τους υποδιαιρέθηκαν σε δήμους. Η διοικητική διαίρεση συνοδεύτηκε και από την πρώτη επίσημη απογραφή του ελληνικού κράτους, αυτήν του 1834–1835. Το σύστημα διαίρεσης σε νομαρχίες και επαρχίες διατηρήθηκε μέχρι το 1836, οπότε η διοικητική διαίρεση μεταβλήθηκε (Διοικητική διαίρεση της Ελλάδας (1836) με Διοικήσεις-επαρχίες) αλλά επανήλθε με τη Διοικητική διαίρεση της Ελλάδας του 1845 με μικρές αλλαγές στον αριθμό και την οριοθέτηση των επαρχιών και των δήμων.

Διοικητική διαίρεση
Οι νομοί και οι επαρχίες που συστάθηκαν με τη διοικητική διαίρεση του 1833 ήταν αναλυτικά:

Δείτε επίσης
Διοικητική διαίρεση της Ελλάδας

Πηγές

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 

1833