Διαγόρας ο Μήλιος

Ο Διαγόρας ο Μήλιος ήταν Έλληνας ποιητής και σοφιστής του 5ου αιώνα π.Χ. Στην αρχαιότητα αναφέρεται ως άθεος. Πέρα από αυτό το στοιχείο ωστόσο, υπάρχουν ελάχιστες πληροφορίες σχετικά με την ζωή και τα πιστεύω του. Κατέκρινε την ελληνική θρησκεία και ασκούσε κριτική στα ελευσίνια μυστήρια. Οι Αθηναίοι τον κατηγόρησαν για ασέβεια και αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την πόλη. Πέθανε στην Κόρινθο.

Φιλοσοφία
Πολύ λίγα γνωρίζουμε για τις φιλοσοφικές του απόψεις. Αυτό που είναι γνωστό είναι πως ο Διαγόρας ήταν από τους φιλόσοφους που, όπως και ο Σωκράτης, θεωρήθηκε ότι προσβάλει το κοινό αίσθημα με τις απόψεις του σχετικά με τους θεούς. 

Ο Κικέρωνας, γράφει τον 1ο αιώνα π.Χ για το πώς ένας φίλος του Διαγόρα προσπάθησε να τον πείσει για την ύπαρξη των θεών, υποδεικνύοντας του πόσες ιερές εικόνες αναφέρονται σε ανθρώπους που σώθηκαν από φουρτούνες με την δύναμη των επικλήσεων τους στους θεούς. Η απάντησή του ήταν πως, δεν υπάρχουν πουθενά εικόνες εκείνων που ναυάγησαν και πνίγηκαν στη θάλασσα. Ο Κικέρωνας δίνει ένα ακόμη παράδειγμα, όπου ο Διαγόρας ήταν σε ένα πλοίο, στη φουρτουνιασμένη θάλασσα και το πλήρωμα πίστεψε ότι το αίτιο της φουρτούνας ήταν το ότι είχαν φέρει μαζί τους αυτόν τον άθεο άνθρωπο. Ο Διαγόρας τότε αναρωτήθηκε εάν και όλα τα άλλα πλοία που αντιμετώπιζαν την ίδια φουρτούνα είχαν μαζί τους και από έναν Διαγόρα.

Οι διηγήσεις αυτές και άλλες παρόμοιες  περιγράφουν με σαφήνεια την σχέση που είχε με την κυρίαρχη θρησκεία. Το ότι υπεράσπιζε την άποψή του με μεγάλη σταθερότητα και τόλμη, υποδεικνύεται και από το γεγονός ότι αναφερόταν με το επίθετο άθεος στην αρχαιότητα. Ο Χριστιανός συγγραφέας Αθηναγόρας ο Αθηναίος (2ος αιώνας μ.Χ.), αναφέρει:
"Είχαν λόγο οι Αθηναίοι όταν έκριναν τον Διαγόρα ένοχο για αθεΐα. Όχι μόνο σχολίασε τα Ορφικά μυστήρια, δημοσίευσε τα μυστήρια της Ελευσίνας και των Καβείρων καθώς και τεμάχισε το ξύλινο άγαλμα του Ηρακλή για να βράσει τα γογγύλια του, αλλά ανοιχτά διακήρυττε ότι δεν υπάρχει καθόλου Θεός."

Δείτε επίσης
Αθεϊσμός στην Αρχαία Ελλάδα

Παραπομπές

Αρχαίοι Έλληνες διθυραμβικοί ποιητές
Σοφιστές
Έλληνες άθεοι
Αρχαίοι Μήλιοι
Αθεϊστές φιλόσοφοι