Πρίζρεν

To Πρίζρεν (σερβικά: Призрен/Prizren, αλβανικά: Prizren/Prizreni)  είναι πόλη στο Κοσσυφοπέδιο. Βρίσκεται στους πρόποδες του Σκάρδου, 80 χλμ νοτιοδυτικά της πρωτεύουσας Πρίστινα, και διασχίζεται από τον ποταμό Λούμπαρτ. 

Είναι η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της χώρας, με πληθυσμό 221.000 κατοίκων (2006). Αποτελεί έδρα του ομώνυμου Δήμου καθώς και της Επαρχίας Πρίζρεν. Ιδρύθηκε τον 11ο μ.Χ. αιώνα και είναι κτισμένη σε υψόμετρο 652 μ. Οι Αλβανοί αποτελούν τη μεγαλύτερη εθνοτική ομάδα (81,6% του πληθυσμού). Η σύγχρονη βιομηχανία της πόλης παράγει υφάσματα, είδη ξυλοτεχνίας, υποδήματα, φιλιγκράν λεπτουργήματα και επεξεργασμένα τρόφιμα.

Ιστορία 
Το Πρίζρεν ιδρύθηκε κατά τους βυζαντινούς χρόνους και κατά το 14ο αιώνα, ως πρωτεύουσα της Σερβίας, ήταν έδρα της αυτοκρατορικής αυλής του Σέρβου τσάρου Στέφανου Ντουσάν, με δικό της νομισματοκοπείο. Υπήρξε μεγάλο πολιτιστικό και εμπορικό κέντρο στο εσωτερικό της Βαλκανικής στη διαδρομή από τη Σκόδρα προς τις ακτές της Αδριατικής. 

Κάτω από την οθωμανική κυριαρχία, η πόλη διατήρησε την εμπορική σημασία της, ενώ κατά το 19ο αιώνα μετασχηματίστηκε σε πολιτιστικό κέντρο των Αλβανών, όταν ξεκίνησε το απελευθερωτικό κίνημα της "Λίγκας του Πρίζρεν" το 1878. Υπήρξε στην ιστορική της πορεία θέατρο συγκρούσεων ανάμεσα στους Σέρβους και τους Βυζαντινούς, Οθωμανούς και Αλβανούς.

Ο Λέων Τρότσκι επισκέφθηκε το Πρίζρεν ως δημοσιογράφος, προκειμένου να κάνει ρεπορτάζ για τη σφαγή στην πόλη κατά τον Α' Βαλκανικό Πόλεμο.

Αξιοθέατα 
Η πόλη του Πρίζρεν είναι γραφικότατη με χριστιανικές εκκλησίες, μουσουλμανικά τεμένη, παλιά οθωμανικά σπίτια του 18ου και 19ου αιώνα με κόκκινες κεραμοσκεπές στην κεντρική πλατεία Συντριβανίου (Shadërvan) της πόλης, λιθόστρωτους δρόμους και οθωμανικά λουτρά.

Στο κέντρο της πόλης δεσπόζει το μεγαλοπρεπές Τζαμί του Σινάν Πασά, με έξοχες τοιχογραφίες στο εσωτερικό του, που χρονολογείται από τις αρχές του 17ου αιώνα (1615). Κτίστηκε από μάρμαρο που αφαιρέθηκε από την ερειπωμένη σήμερα Μονή του Αρχαγγέλου.

Ο Ορθόδοξος Καθεδρικός Ναός της Παναγίας της Λιέβισκα (1306-1307), την οποία είχαν μετατρέψει οι Τούρκοι σε τζαμί, αναστηλώθηκε το 1950. Έχει επιβλητικές μεσαιωνικές τοιχογραφίες, έπεσε όμως θύμα της πολιτικής αντιπαράθεσης Σέρβων - Αλβανών κατά το έτος 2004. Το 2006 εντάχθηκε από την UNESCO στον Κατάλογο των Μνημείων Παγκόσμιας Κληρονομιάς σε κίνδυνο. Η Εκκλησία του Σωτήρος του 14ου αιώνα, φρουρείται από στρατεύματα των Δυνάμεων Κοσόβου (KFOR).

Από τα πιο αξιόλογα μνημεία της πόλης είναι τα οθωμανικά λουτρά, το χαμάμ Γαζή Μεχμέτ Πασά, χρονολογούμενο από το 15ο αιώνα, όπως και η τοξωτή πέτρινη οθωμανική γέφυρα του ίδιου αιώνα.

Σημειώσεις

Πηγές 
 "501 Must-Visit Cities", Bounty Books, London, 2009.
 "Pristina in your pocket" (Essential City Guides), Winter - Spring 2008 - 2009, Tirana - Albania.
 Council of Europe: "Architectural and urban heritage of Prizren", 2001.
 Εγκυκλοπαίδεια "Πάπυρος-Λαρούς-Μπριτάνικα", λήμμα "Πρίζρεν", τόμ. 50, Εκδόσεις Πάπυρος, Αθήνα, 1996.

Πόλεις του Κοσσυφοπεδίου
Πρώην πρωτεύουσες της Σερβίας
Δήμοι του Κοσσυφοπεδίου
Γκεγκερία