Μαχαμαντού Ισουφού

Ο Μαχαμαντού Ισουφού (Mahamadou Issoufou) είναι πολιτικός από το Νίγηρα. Πρόεδρος της χώρας από το 2011 έως το 2021 και πρόεδρος του Νιγηρικού Κόμματος για τη Δημοκρατία και το Σοσιαλισμό (PNDS-Tarayya), που είναι ένα σοσιαλιστικό κόμμα της αντιπολίτευσης. Χρημάτισε πρωθυπουργός την περίοδο από το 1993 ως το 1994, πρόεδρος της εθνοσυνέλευσης από το 1995 ως το 1996 και βουλευτής από το 1999 ως το 2009. Είχε κατέλθει υποψήφιος στις προεδρικές εκλογές συνολικά άλλες τέσσερις φορές, με πρώτη το 1993.

Προφίλ 
Γεννήθηκε στην πόλη Ντανζαγί του διαμερίσματος Ταχούα, το 1952 και ανήκει στην εθνοτική ομάδα Χάουσα. Άσκησε το επάγγελμα του μηχανικού και υπηρέτησε ως εθνικός διευθυντής των ορυχείων από το 1980 ως το 1985 και στη συνέχεια έγινε γενικός γραμματέας της Μεταλλευτικής Εταιρείας του Νίγηρα (SOMAIR).

Προεδρικές εκλογές του 1993 και διορισμός στην πρωθυπουργία 
Το Φεβρουάριο του 1993 διεξήχθησαν οι πρώτες πολυκομματικές εκλογές στην ιστορία της χώρας. Το κόμμα του Ισουφού, το PNDS, κέρδισε 13 έδρες στην εθνοσυνέλευση και ο ίδιος ο Ισουφού κέρδισε μία έδρα ως υποψήφιος του PNDS στην εκλογική περιφέρεια Ταχούα.

Το PNDS μαζί με άλλα κόμματα της αντιπολίτευσης εισήλθε στο συνασπισμό των Δυνάμεων για την Αλλαγή  (AFC). Ο εν λόγω συνασπισμός είχε τις πιο πολλές έδρες στην εθνοσυνέλευση. Την ίδια χρονιά ο Ισουφού κατήλθε υποψήφιος στις προεδρικές εκλογές με το PNDS  και ήρθε τρίτος, με 15,92% των ψήφων. Εν συνεχεία το AFC υποστήριξε τον δεύτερο Μαχαμάν Ουσμάν για τον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών, ο οποίος διενεργήθηκε στις 27 Μαρτίου. Ο Ουσμάνε κέρδισε τον Μαμαντού Ταντζά, υποψήφιο του Εθνικού Κινήματος για την Ανάπτυξη της Κοινωνίας (MNSD). Με το AFC να κατέχει την πλειοψηφία των εδρών στο κοινοβούλιο, ο Ισουφού έγινε πρωθυπουργός στις 17 Απριλίου του 1993.

Διαμάχες και σύλληψη: 1994–1999 
Το Σεπτέμβριο του 1994 με διάταγμα του προέδρου Ουσμάνε μειώθηκαν οι εξουσίες του πρωθυπουργού. Στις 28 Σεπτεμβρίου του 1994 ο Ισουφού αντέδρασε με την παραίτησή του από την πρωθυπουργία και το PNDS αποσύρθηκε από τον κυβερνώντα συνασπισμό. Αυτό είχε ως αποτεέλσμα να απωλεστεί η κοινοβουλευτική πλειοψηφία και να διεξαχθούν πρόωρες βουλευτικές εκλογές τον Ιανουάριο του 1995.  Ο Ισουφού και το PNDS σύναψαν συμμαχία με τους παλιούς τους  αντιπάλους, το  MNSD, και τον Ιανουάριο του 1995  ο συνασπισμός κέρδισε ισχνή πλειοψηφία εδρών. Ο Ισουφού εξελέγη πρόεδρος της εθνοσυνέλευσης. Η συγκατοίκηση στην κυβέρνηση οδήγησε σε πολιτικό αδιέξοδο. Στις 26 Ιανουαρίου του 1996 ο Ισουφού ζήτησε από το Ανώτατο Δικαστήριο να απομακρυνθεί από την εξουσία ο πρόεδρος Ουσμάνε, κατηγορώντας τον για ανικανότητα στο να κυβερνήσει. Μία ημέρα μετά, ο στρατιωτικός Ιμπραχίμ Μπαρέ Μαϊνασαρά κατέλαβε την εξουσία με στρατιωτικό πραξικόπημα. Στη συνέχεια ο Ισουφού, ο πρόεδρος Ουσμάνε και ο πρωθυπουργός Χαμά Αμαντού συνελήφθησαν και τελικά τέθηκαν σε κατ' οίκον περιορισμό ως τον Απρίλιο.

Στις αμφιλεγόμενες εκλογές που διενήργησε το  νέο καθεστώς στις 7 και στις 8 Ιουλίου του 1996, ο Ισουφού ήρθε 4ος με  7,60% των ψήφων και τον στρατιωτικό ηγέτη να κερδίζει. Την δεύτερη ημέρα των εκλογών ετέθη σε κατ' οίκον περιορισμό μαζί με τρεις ακόμα υποψηφίους της αντιπολίτευσης και κρατήθηκε επί δύο εβδομάδες. Στη συνέχεια αρνήθηκε να συναντηθεί με τον νικητή των εκλογών, απέτυχε να προσφύγει στο συνταγματικό δικαστήριο με σκοπό την ακύρωση των αποτελεσμάτων και το PNDS κάλεσε σε διαδηλώσεις. Στις 26 Ιουλίου τέθηκε ξανά σε περιορισμό στην οικία του μαζί με το ηγετικό στέλεχος του PNDS , Μοχάμετ Μπαζούμ, για να απελευθερωθούν με δικαστική εντολή στις 12 Αυγούστου. Έπειτα από διαδήλωση υπέρ της δημοκρατίας στις 11 Ιανουαρίου του 1997, ο Ισουφού συνελήφθη μαζί με τους Ουσμάνε και Ταντζά και κρατήθηκε ως τις 23 Ιανουαρίου.

Ηγέτης της Αντιπολίτευσης: 1999–2011 

Ο Μαϊνασαρά σκοτώθηκε σε ένα ακόμη πραξικόπημα τον Απρίλιο του 1999 και στις νέες εκλογές ο Ισούφου ήταν δεύτερος στον πρώτο γύρο, με 22,79% των ψήφων. Στη συνέχεια ηττήθηκε από τον Ταντζά στον τελικό γύρο, με 40,11% έναντι 59,89 για τον Ταντζά. Στον δεύτερο γύρο υποστηρίχθηκε από τους υποψηφίους που απέτυχαν να περάσουν στον τελικό γύρο, Χαμίντ Αλγκαμπίντ, Μουμουνί Ανταμού Τζερμακογιέ και Αλί Τζιμπό, ενώ ο Ταντζά υποστηρίχθηκε από τον Ουσμάνε. Έπειτα από την ανακοίνωση των πρώτων αποτελεσμάτων, ο Ισουφού τα δέχθηκε και συνεχάρη τον Ταντζά.

Το Νοέμβριο του 1999 επανεξελέγη στις βουλευτικές εκλογές με το PNDS στην εκλογική περιφέρεια Ταχούα.
Σε επανάληψη των εκλογών του 1999, ο Ισουφού ήρθε δεύτερος στις προεδρικές εκλογές του 2004 με 24,60% των ψήφων. Ηττήθηκε στον τελικό γύρο με 34,47% των ψήφων έναντι 65,53% για τον επανεκλεγέντα πρόεδρο, Ταντζά. Ωστόσο, το αποτέλεσμα αυτό θεωρείται εντυπωσιακό, καθώς οι έτεροι υποψήφιοι υποστήριξαν τον Ταντζά στον δεύτερο γύρο. Ο Ισουφού κατηγόρησε τον Ταντζά ότι είχε χρηματοδοτήσει την εκστρατεία του με δημόσιους πόρους και ότι οι εκλογές του 2004 δεν ήταν ελεύθερες όπως οι εκλογές του 1999.
Στις βουλευτικές εκλογές του 2004 επανεξελέγη στην έδρα του.

Πολιτική κρίση του 2009 
Το 2009 το PNDS αντιτάχθηκε σθεναρά στις προσπάθειες του Ταντζά να διεξαχθεί συνταγματικό δημοψήφισμα ώστε να επιτραπεί στον ίδιο να κατέλθει ξανά υποψήφιος για την προεδρία αόριστα.  Στη διάρκεια πορείας της αντιπολίτευσης, που έγινε στς 9 Μαΐου του 2009, ο Ισουφού κατηγόρησε τον Ταντζά ότι ζητούσε "ένα νέο Σύνταγμα για να παραμείνει στην εξουσία για πάντα" και την ίδρυση "μιας δικτατορίας και μιας μοναρχίας". Ηγούμενος του συνασπισμού Μέτωπο για την Άμυνα της Δημοκρατίας (FDD) δήλωσε στις 4 Ιουνίου ότι η προγραμματισμένη διαδήλωση εναντίον του δημοψηφίσματος θα γινόταν, παρά την απαγόρευση της κυβέρνησης, κανονικά στις 7 Ιουνίου.

Η πολιτική κρίση που ξέσπασε οδήγησε τον πρόεδρο Ταντζά να αναλάβει έκτακτες εξουσίες στις 27 Ιουνίου. Ο Ισουφού κάλεσε τις ένοπλες δυνάμεις να αγνοήσουν τις διαταγές του Ταντζά, κατηγορώντας τον τελευταίο ότι έκανε πραξικόπημα και για παραβίαση του Συντάγματος. Ζήτησε επίσης από τη Διεθνή Κοινότητα να παρέμβει. Συνελήφθη από παραστρατιωτικούς στην οικία του στις 30 Ιουνίου, ανακρίθηκε και έπειτα από μία ώρα αφέθηκε ελεύθερος. Την 1η Ιουλίου έγινε πανεθνική απεργία που κηρύχθηκε από την αντιπολίτευση.

Το δημοψήφισμα διεξήχθη κανονικά στις 4 Αυγούστου του 2009, παρά τις εντονότατες αντιδράσεις της αντιπολίτευσης, η οποία είχε ζητήσει από τους ψηφοφόρους να μην ψηφίσουν. Στις 8 Αυγούστου, λίγο μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων, που ήταν αποδοχή της πρότασης του προέδρου με πλειοψηφία, ο ηγέτης της αντιπολίτευσης υποσχέθηκε ότι η αντιπολίτευση "θα αντιστεκόταν και θα πολεμούσε εναντίον αυτού του πραξικοπήματος που πραγματοποίησε ο πρόεδρος Ταντζά και εναντίον του σχεδίου του να εγκαθιδρύσει μια δικατορία στο Νίγηρα".

Στις 14 Σεπτεμβρίου 2009, απαγγέλθηκαν κατηγορίες εναντίον του Ισουφού για κακή διαχείριση πόρων του κράτους και απελευθερώθηκε με εγγύηση. Ο ίδιος τόνισε ότι η δίωξή του οφειλόταν στην πραγματικότητα σε πολιτικούς λόγους. Λίγο μετά έφυγε από τη χώρα, ενώ εκδόθηκαν διεθνή εντάλματα σύλληψής του από την κυβέρνηση του Νίγηρα. Ο Ισουφού επέστρεψε στη χώρα του προερχόμενος από τη Νιγηρία, στις 30 Οκτωβρίου με σκοπό  "να συνεργαστεί με το δικαστήριο".

Πρόεδρος 2011- 2021 

Ο Ισούφου αναδείχθηκε νικητής στις προεδρικές εκλογές του 2011. Ανέλαβε καθήκοντα στις 7 Απριλίου 2011 και διαδέχθηκε τον Σαλού Τζιμπό. Τον Ιούλιο του 2011 αποκαλύφθηκε σχέδιο για δολοφονία του Ισούφου. Για την συνωμοσία συνελήφθησαν δυο αξιωματικοί και τρεις οπλίτες του στρατού.
Τον Φεβρουάριο του 2016  ο Ισουφού έλαβε 48% των ψήφων στον πρώτο γύρο των εκλογών και ο νικητής κρίθηκε στον δεύτερο γύρο (στις 20 Μαρτίου 2016), όπου ο Ισουφού επικράτησε με ποσοστό 92,5%. Ο συνασπισμός της αντιπολίτευσης δεν έλαβαν μέρος στον τελικό γύρο. Ο Ισουφού ορκίστηκε για νέα θητεία στις 2 Απριλίου 2016. Ο Ισουφού αποχώρησε από την προεδρία του Νίγηρα στις 2 Απριλίου 2021, αφού δεν του επιτρεπόταν από το σύνταγμα να επιδιώξει δεύτερη επανεκλογή, παραδίδοντας ειρηνικά την εξουσία.

Παραπομπές 

Ισουφου
Ισουφου