Χρηστάκης Ζωγράφος

Ο Χρήστος Ζωγράφος (Κεστοράτι Αργυροκάστρου, 1820 - Παρίσι, 19 Αυγούστου 1896) ήταν Έλληνας εθνικός ευεργέτης, ένας από τους σπουδαιότερους.

Βιογραφία
Καταγόταν από το Κεστοράτι Αργυροκάστρου της ιστορικής περιοχής της Βορείου Ηπείρου. Αποφοίτησε από την Ζωσιμαία σχολή Ιωαννίνων. Εργαζόταν στην Κωνσταντινούπολη και στο Παρίσι ως τραπεζίτης. Γρήγορα κατάφερε να επιτύχει επαγγελματικά και να αγοράσει μεγάλες αγροτικές εκτάσεις (τσιφλίκια) στους νομούς Τρικάλων και Καρδίτσας. 

Στήριξε ιδιαίτερα την ελληνική παιδεία με τη χρηματοδότηση και ίδρυση σχολείων (Ζωγράφεια διδασκαλεία). Συνέβαλε στην ίδρυση σχολείων αρρένων και θηλέων στην πατρίδα του στο Κεστοράτι, και στο Αργυρόκαστρο. Ο Χ. Ζωγράφος κάλυπτε επίσης σε συνεχή βάση όλα τα έξοδα διατροφής και ενδυμασίας 60 υπότροφων σπουδαστών (30 αρρένων και 30 θηλέων), επιμελών μαθητών, τέκνων φτωχών οικογενειών. 

Οι γενναίες δωρεές που προσέφερε σε κάθε τομέα των γραμμάτων και των επιστημών, συνέβαλαν αποφασιστικά στη μόρφωση των υπό οθωμανικό ζυγό κυρίως ελληνικών πληθυσμών. Το Ζωγράφειο Λύκειο στην Κωνσταντινούπολη πήρε το όνομά του, λόγω αστρονομικού ποσού που πρόσφερε για την ανέγερσή του.

Είχε πέντε παιδιά, τον Σολώνα, τον Γεώργιο Χρήστου - Ζωγράφο, την Μαρία Ζωγράφου, σύζυγο του Κωνσταντίνου Καραπάνου, την Σοφία, σύζυγο Αλέξανδρου Ρώμα, και την Θεανώ Ζωγράφου, σύζυγο του Λεωνίδα Δεληγεώργη.

Υστεροφημία
Κατά την περίοδο του κομμουνιστικού καθεστώτος στην Αλβανία (1945-1989), ο Χ. Ζωγράφος όπως και ο γιος του Γεώργιος, θεωρήθηκαν από το επίσημο κράτος ως εχθροί. Αυτό είχε ως συνέπεια όσοι έφεραν το επώνυμο 'Ζωγράφος' (είτε συγγενείς, είτε όχι), να εκδιωχθούν από το Κεστοράτι. 

Μετά το 1989, όμως, αυτό αποτέλεσε παρελθόν και σήμερα, το «Ζωγράφειο Διδασκαλίο» Κεστορατίου που είχε ιδρύσει ο Χρηστάκης Ζωγράφος (έχει πάψει να λειτουργεί εδώ και δεκαετίες), ανακαινίσθηκε και μετατράπηκε σε μουσείο.

Περαιτέρω μελέτη
Γιάννενα, πόλη των ευεργετών.
Χριστάκης Ζωγράφος. Βιογραφικά στοιχεία, 1881 Κωνσταντινούπολη.

Παραπομπές

Έλληνες ευεργέτες
Οικογένεια Ζωγράφου
Απόφοιτοι της Ζωσιμαίας Σχολής
Βορειοηπειρώτες