Έρευνα και διάσωση

Με τον όρο έρευνα και διάσωση (Search and rescue - SAR) ονομάζεται η διαδικασία έρευνας και παροχής βοήθειας σε ανθρώπους οι οποίοι βρίσκονται σε ή απειλούνται από επικείμενο κίνδυνο. 

Ιστορικά, μία από τις πρώτες καταγεγραμμένες απόπειρες έρευνας και διάσωσης πραγματοποιήθηκε κατά το ναυάγιο του Ολλανδικού εμπορικού πλοίου Vergulde Draeck, στα ανοικτά των ακτών της Αυστραλίας, το 1656. Επιζήσαντες του ναυαγίου κάλεσαν βοήθεια και συνολικά πραγματοποιήθηκαν τρεις ξεχωριστές αποστολές έρευνας και διάσωσης, χωρίς όμως επιτυχία.

Ορισμοί της έρευνας και διάσωσης 
 
Υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί ορισμοί της έρευνας και διάσωσης, ανάλογα με τον οργανισμό που είναι επιφορτισμένος με τον ρόλο αυτό. 
 Καναδικές Ένοπλες Δυνάμεις: «Η έρευνα και διάσωση συνδυάζει την έρευνα και την παροχή βοήθειας σε πρόσωπα, πλοία ή άλλα σκάφη τα οποία είναι, ή πιστεύεται πως είναι, σε άμεσο ή επικείμενο κίνδυνο».
 Αμερικανική Ακτοφυλακή: «Η χρήση διαθέσιμων πόρων για τη βοήθεια προσώπων ή ιδιοκτησίας σε πιθανό ή υπαρκτό κίνδυνο».
 Αμερικανικό Υπουργείο Άμυνας: Έρευνα: «Μία επιχείρηση συνήθως συντονισμένη από ένα Κέντρο Συντονισμού Διάσωσης (Rescue Coordination Center – RCC) ή υποκέντρο διάσωσης, χρησιμοποιώντας το διαθέσιμο προσωπικό και υποδομή για τον εντοπισμό προσώπων σε κίνδυνο» και διάσωση: «Μια επιχείρηση για την διάσωση προσώπων σε κίνδυνο, παροχή αρχικής ιατρικής ή άλλου είδους βοήθειας και μεταφοράς τους σε ασφαλές μέρος»".

Τύποι έρευνας και διάσωσης

Ορεινή διάσωση 
Η ορεινή διάσωση αναφέρεται στις επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης που πραγματοποιούνται σε δύσβατο έδαφος, όπως βουνά, ερήμους και δάση. Επίσης αναφέρεται και σε επιχειρήσεις που λαμβάνουν χώρα σε ποτάμια, λίμνες και σπήλαια.

Αστική έρευνα και διάσωση 
Η αστική έρευνα και διάσωση (Urban search and rescue - USAR), επίσης γνωστή και ως προαστιακή έρευνα και διάσωση) αναφέρεται στις επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης που πραγματοποιούνται εντός πόλεων.

Έρευνα και διάσωση μάχης 
 
Η έρευνα και διάσωση μάχης (Combat Search and Rescue - CSAR) είναι η δραστηριότητα ειδικών στρατιωτικών μονάδων κατά τη διάρκεια του πολέμου. Η έρευνα και διάσωση μάχης περιλαμβάνει επιχειρήσεις ανάκτησης, διάσωσης και παροχής βοήθειας σε πληρώματα καταρριφθέντων αεροσκαφών και ελικοπτέρων ή προσωπικού, πίσω από τις εχθρικές γραμμές. 

Η έρευνας και διάσωσης μάχης πραγματοποιείται από εξειδικευμένα ελικόπτερα, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται τα:
 HH-3E Jolly Green Giant
 HH-60 Pave Hawk
 MH-47 Chinook
 MH-53 Pave Low
 Eurocopter AS 535 Cougar

Αεροναυτική διάσωση 
Η αεροναυτική διάσωση (Air Sea Rescue - ASR) αναφέρεται στην χρήση αεροσκαφών και ελικοπτέρων τόσο για την έρευνα και τον εντοπισμό όσο και για τη διάσωση προσωπικού και πληρωμάτων καταρριφθέντων αεροσκαφών στη θάλασσα.

Υποβρύχια έρευνα και διάσωση 

Η υποβρύχια έρευνα και διάσωση (Underwater search and rescue) αναφέρεται στον εντοπισμό και τη διάσωση υποβρυχίως ατόμων αποκλεισμένων σε θύλακες αέρα ή χαμένων αυτοδυτών, δυτών ή βατραχανθρώπων. Με τον όρο θύλακες αέρα αναφερόμαστε σε ναυάγια, υποβρύχια, υποβρύχιους σταθμούς, υποβρύχια σπήλαια και άλλες περιοχές που είναι δυνατόν να εξασφαλίζουν για περιορισμένο χρονικό διάστημα την επιβίωση ατόμου ή ομάδας ατόμων υποβρυχίως. Οι έρευνες υποβρυχίως καθορίζονται από συγκεκριμένα πρότυπα εντοπισμού, διείσδυσης και εμπλέκουν ειδικές διαδικασίες περισυλλογής, εξαιτίας του υπερβαρικού υποβρύχιου περιβάλλοντος.

Έρευνα και διάσωση σε διεθνή ύδατα 
Τα διεθνή ύδατα είναι χωρισμένα σε ζώνες διάσωσης βάσει της Διεθνούς Συνθήκης για την Ασφάλεια της Ζωής στη Θάλασσα (SOLAS). Δείτε το χάρτη που παρέχεται από τον Διεθνή Οργανισμό Ναυτιλίας.

Δείτε επίσης 
 Έφιππη έρευνα και διάσωση
 Σπηλαιοδιάσωση
 Αεροδιακομιδή
 Πρώτες βοήθειες
 Ραδιοφάρος κινδύνου

Σημειώσεις

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Η έρευνα και διάσωση στο Open Directory Project
 Rotary rescue, απόσπασμα από το άρθρο του Jane's Defence Weekly    (3 Αυγούστου 2006)

Ε