Κυβέρνηση Γεωργίου Κουντουριώτη 1848

Η Κυβέρνηση Γεωργίου Κουντουριώτη (Μάρτιος - Οκτώβριος 1848) του 1848 με πρωθυπουργό τον επιφανή Υδραίο αγωνιστή του 1821, ήταν η πρώτη εξωκοινοβουλευτική κυβέρνηση, εγκαινιάζοντας τις παρεμβάσεις του βασιλέα Όθωνα στην λειτουργία του Κοινοβουλίου.

Σύνθεση υπουργικού συμβουλίου
 «Πρωθυπουργός» ή και («Πρόεδρος του υπουργικού συμβουλίου» : Γεώργιος Κουντουριώτης

 «Επί των Εξωτερικών και του Βασιλικού Οίκου γραμματεύς της Επικράτειας»: Δρόσος Μανσόλας
 - αντικαταστάθηκε στις 25 Ιουνίου 1848 από τον Κωνσταντίνο Κολοκοτρώνη
 «Επί των Εσωτερικών γραμματεύς της Επικράτειας»: Λυκούργος Κρεστενίτης
 - αντικαταστάθηκε στις 25 Ιουνίου 1848 από τον Βενιζέλο Ρούφο
 «Επί των Οικονομικών γραμματεύς της Επικράτειας»: Βασίλειος Χρηστακόπουλος
 - αντικαταστάθηκε στις 25 Ιουνίου 1848 από τον Τάτση Μαγγίνα
 «Επί των Στρατιωτικών γραμματεύς της Επικράτειας»:  Παναγιώτης Ρόδιος
 «Επί της Δικαιοσύνης γραμματεύς της Επικράτειας»: Λυκούργος Κρεστενίτης (πρσωρινός)
- διορίστηκε  ο Γεώργιος Ράλλη
 «Επί των Εκκλησιαστικών και Δημοσίας Εκπαιδεύσεως γραμματεύς της Επικράτειας»: Δρόσος Μανσόλας (προσωρινός)
- διορίστηκε ο Αναστάσιος Μαυρομιχάλης
 «Επί των Ναυτικών γραμματεύς της Επικράτειας»: Γεώργιος Κουντουριώτης

Λειτουργία της κυβέρνησης
Όταν η κυβέρνηση Τζαβέλλα παραιτήθηκε - με αφορμή την διαφωνία με τον Όθωνα ως προς τον διορισμό ορισμένων γερουσιαστών - ο βασιλιάς ήρθε σε επαφές με πολιτικούς παράγοντες για τον σχηματισμό νέας κυβέρνησης. Ο Άγγλος πρεσβευτής Έντμουντ Λάιονς, πίεζε τον βασιλιά προς την κατεύθυνση του Αλέξανδρου Μαυροκορδάτου, ωστόσο ο βασιλιάς προτίμησε να δώσει την εντολή στον μετριοπαθέστερο Σπυρίδωνα Τρικούπη, επίσης του Αγγλικού κόμματος. Ο Τρικούπης όμως αρνήθηκε κατηγορηματικά, υπέρ του Μαυροκορδάτου, και τότε ο βασιλιάς κάλεσε τον Γεώργιο Κουντουριώτη ο οποίος σχημάτισε κυβέρνηση με πρόσωπα κυρίως του Γαλλικού κόμματος, έτσι όπως επιθυμούσε και ο Όθων. :

Τον Αύγουστο του 1848 δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως ο προϋπολογισμός του κράτους για το 1848. 

Τα κυριώτερα έσοδα του ελληνικού κράτους το 1848 (αλλά και των άλλων ετών εκείνης της περιόδου) προέρχονταν:
- από άμεσους φόρους 7.328.000 δρχ.
- έμμεσους φόρους (τέλη τελωνείου, χαρτόσημα, κλπ) 4.256.000 δρχ.
- έσοδα δημοσίων καταστημάτων (ταχυδρομεία, τυπογραφείο, νομισματοκοπείο) 314.000 δρχ.
- έσοδα από ενοικιάσεις δημοσίων κτημάτων και εγκαταστάσεων (αλυκές, ελαιώνες, ιχθυοτροφεία, αμπελώνες, κλπ) 4.508.000 δρχ.
- εκποιήσεις εθνικών κτημάτων 400.000 δρχ.
- εκκλησιαστικά εισοδήματα (ενοικιάσεις και εκποιήσεις μοναστηριακών κτημάτων) 126.000 δρχ.
- διάφορα άλλα (τόκοι υπερημερίας, έσοδα ποινικών και αστικών δικαστηρίων, μερίσματα μετοχών, κ.α.) 249.000 δρχ.
- έσοδα κλεισμένων χρήσεων 1.010.000 δρχ.
- έκτακτα έσοδα (προκαταβολές από τις τρεις εγγυήτριες δυνάμεις για την αποπληρωμή του δανείου Ρότσιλντ) 3.835.473,58 δρχ.

Τα κυριώτερα έξοδα ήταν :
- εξωτερικό χρέος (πληρωμή τόκων, εξόδων, προμήθειας, χρεολυσίων των δανείων Ρότσιλντ και Εϋνάρδου) 5.381.197,20
- εσωτερικό χρέος (τόκοι) 3.666,66
-συντάξεις 399.141,12  δρχ.
- οικονομική χορηγία στον Βασιλιά  1.000.000 δρχ.
- αποζημιώσεις βουλευτών και γερουσιαστών 452.340 δρχ.
- πιστώσεις προς τα υπουργεία 10.484.410 δρχ. (με το Υπουργείο Στρατιωτικών να παίρνει «τη μερίδα του Λέοντος», 4.595.658 δρχ.

Αναφορές

1848 03
1848