Αινείας ο Γαζαίος

Ο Αινείας ο Γαζαίος (460-518) ήταν νεοπλατωνικός φιλόσοφος, ο οποίος ασπάστηκε τον Χριστιανισμό.

Γεννήθηκε στη Γάζα της Παλαιστίνης, από όπου και η επωνυμία του. Ξεκίνησε ως νεοπλατωνικός φιλόσοφος και ρητοροδιδάσκαλος στα τέλη του 5ου αιώνα και τελείωσε τη σταδιοδρομία του ως Χριστιανός. Συνέγραψε το έργο Θεόφραστος, που είναι ένας φιλοσοφικός διάλογος περί της αθανασίας της ψυχής και της αναστάσεως των σωμάτων. Σε αυτό, ένας εκπρόσωπος των αντιλήψεων της αρχαίας φιλοσοφίας για το θέμα, ο «Θεόφραστος», αντιπαραβάλλεται με ένα πρόσωπο, τον «Ευξίθεο», που εκπροσωπεί τις χριστιανικές αντιλήψεις και δείχνει τις αντιφάσεις και τα άτοπα της αρχαίας διδασκαλίας. Γι' αυτό στο τέλος ο Θεόφραστος απαρνείται τις θεωρίες του Πλάτωνα και γίνεται Χριστιανός.

Ο Αινείας, όπως και οι Συνέσιος, Νεμέσιος κ.ά., βρήκε στον Νεοπλατωνισμό το φιλοσοφικό σύστημα που συμφωνούσε καλύτερα με τη χριστιανική αποκάλυψη. Αλλά, αντίθετα από τους Συνέσιο και Νεμέσιο, απέρριψε κάποια από τα χαρακτηριστικότερα δόγματα των νεοπλατωνικών ως ασυμβίβαστα με το χριστιανικό δόγμα. Απορρίπτει π.χ. την «προ-ύπαρξη» της ψυχής πριν την ένωσή της με το σώμα, καθώς και την αιώνια διάρκεια του Σύμπαντος, πάνω στη βάση ότι το Σύμπαν είναι υλικό. Κατά τον Αινεία, το ανθρώπινο σώμα αποτελείται από «ύλη» και «μορφή»: ενώ η ύλη χάνεται, η «μορφή» του σώματος διατηρεί την ιδιότητα να αναβιώνει την ύλη.

Παραπομπές

Βυζαντινοί φιλόσοφοι
Νεοπλατωνικοί φιλόσοφοι
Βυζαντινοί του 6ου αιώνα