Στην παγίδα του νόμου

Το Στην παγίδα του νόμου (πρωτότυπος τίτλος: Down by Law) είναι μία αμερικάνικη μαύρη κωμωδία του 1986, σε σκηνοθεσία του Αμερικανού Τζιμ Τζάρμους. Το σενάριο το έγραψε ο ίδιος ο σκηνοθέτης. Στην ταινία πρωταγωνιστούν οι Τζον Λιούρι, Τομ Γουέιτς και Ρομπέρτο Μπενίνι.

Πλοκή 
Ο Τζακ και ο Ζακ είναι δυο ταλαίπωροι που την "έχουν πατήσει" για τα καλά. Του Τζακ, μαστρωπού στο επάγγελμα, του πλασάρουν μια ανήλικη και τον "καρφώνουν" για να τον πιάσει η αστυνομία επ' αυτοφόρω. Του Ζακ, άνεργου πρώην ντισκ τζόκεϊ σε ραδιοφωνικό σταθμό, του πλασάρουν ένα αυτοκίνητο με ένα πτώμα στο πορτμπαγκάζ, όταν ήταν τελείως μεθυσμένος. 

Οι δυο τους καταλήγουν στο ίδιο βρώμικο κελί σε μια φυλακή στη Νέα Ορλεάνη. Αμέσως συμφωνούν ότι δεν χωνεύουν ο ένας τον άλλο και αποφασίζουν να μη μιλούν μεταξύ τους. Εκεί παρουσιάζεται ο Ρομπέρτο, ένας Ιταλός μετανάστης που δεν μιλάει καλά αγγλικά και επαναλαμβάνει όποια έκφραση πιάσει το αυτί του. Σε αντίθεση με τους δυο, ο Ρομπέρτο είναι αληθινός κακοποιός, αφού σκότωσε κάποιον με μια μπάλα του μπιλιάρδου που του πέταξε στο κεφάλι. 

Ο Ρομπέρτο, σαν Ιταλός που είναι, φλυαρεί ασταμάτητα και άλλοτε τους εκνευρίζει, άλλοτε τους διασκεδάζει. Μέχρι που μια μέρα τους λέει ότι έχει δει ένα έργο στον κινηματογράφο και γι' αυτό ξέρει πώς δραπετεύουν από την φυλακή. Πραγματικά οι τρεις τους δραπετεύουν και καταλήγουν μετά από πολλές περιπέτειες σε μια απομονωμένη ιταλική ταβέρνα μέσα στα έλη της Λουιζιάνας. Εκεί ο Ρομπέρτο αποφασίζει να μείνει και να παντρευτεί τη Νικολέτα (την οποία υποδύεται η Νικολέτα Μπράσι, σύζυγος και στην πραγματικότητα του Μπενίνι), ενώ οι άλλοι δυο συνεχίζουν παίρνοντας διαφορετικό δρόμο ο καθένας τους.

Κάστινγκ 
 Τζον Λιούρι: Τζακ
 Τομ Γουέιτς: Ζακ
 Ρομπέρτο Μπενίνι: Ρομπέρτο	 
 Νικολέτα Μπράσι: Νικολέτα	 
 Έλεν Μπάρκιν: Λωρέτ	 
 Μπίλι Νιλ: Μπόμπι
 Βερνέλ Μπαγκνέρις: Πρέστον	 
 Ρόκετς Ρετζλέρ: Τζιγκ

Ανάλυση 
Ο Τζάρμους εμπνεύστηκε την ιδέα για το Στην παγίδα του νόμου από την ταινία του 1968 Δυο λιοντάρια στον Ειρηνικό, με τον Λι Μάρβιν (αγαπημένο ηθοποιό του Τζάρμους) και τον Τοσίρο Μιφούνε. Όπως σε εκείνη την ταινία, έτσι και σ' αυτή του Τζάρμους, οι δύο βασικοί ήρωες (Τζακ και Ζακ εδώ) προέρχονται από διαφορετικά πολιτισμικά περιβάλλοντα και αναγκάζονται να συνυπάρξουν στον ίδιο περιοριστικό χώρο, γεγονός που τους οδηγεί σε σύγκρουση. Τη σύγκρουση στην ταινία του Τζάρμους επιλύει με την παρουσία του ο καταλυτικός Ρομπέρτο. 

Η ταινία αποτελεί τόσο ταινία φυλακής (στο πρώτο τμήμα της), αν και δεν ακολουθεί τις συμβάσεις, καθώς εστιάζει ελάχιστα στον μηχανισμό της απόδρασης και περισσότερο στην αλληλεπίδραση των πρωταγωνιστών, όσο και ταινία δρόμου (στο δεύτερο). Σημαντικό ρόλο στην ατμόσφαιρα της ταινίας παίζει τόσο η ασπρόμαυρη φωτογραφία του κινηματογραφιστή Ρόμπι Μίλερ (τακτικού συνεργάτη του Τζάρμους), όσο και η μουσική των Τζον Λιούρι και Τομ Γουέιτς. Σήμα κατατεθέν του Τζάρμους είναι επίσης ο χαρακτήρας του ξένου (Ρομπέρτο) που βλέπει την Αμερική με άλλη οπτική, προσφέροντας μια εναλλακτική θέαση των πραγμάτων (παρόμοιοι χαρακτήρες υπάρχουν σε πολλές ακόμα ταινίες του Τζάρμους, όπως το Mystery Train ή το Πέρα απ' τον Παράδεισο).

Βραβεύσεις 
Ο Τζάρμους πήρε πολλές και επαινετικές κριτικές για την ταινία του αυτή, που τον έκανε γνωστό στο ευρύτερο κοινό. Διακρίσεις της ταινίας:

 1988: Βραβείο του Φεστιβάλ Ρόμπερτ στην κατηγορία καλύτερης αλλοδαπής ταινίας
 1988: Βραβείο Μποντίλ στην κατηγορία καλύτερη αμερικάνικη ταινία
 1987: Υποψήφιο στα Independent Spirit Awards στις κατηγορίες καλύτερη σκηνοθεσία, καλύτερη φωτογραφία, καλύτερος πρωταγωνιστής 
 1987: Υποψήφιο για Χρυσό Φοίνικα στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Καννών το 1986

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Down by law στο imdb
 Cinemathek / Down by law
 Besprechung von Peter W. Jansen (mit Audio-File)

Ταινίες του 1986
Αγγλόφωνες ταινίες
Αμερικανικές ταινίες
Αμερικανικές ασπρόμαυρες ταινίες
Αμερικανικές κωμικές ταινίες
Ταινίες δρόμου
Ταινίες σε σκηνοθεσία Τζιμ Τζάρμους
Αμερικανικές ταινίες μαύρης κωμωδίας
Αμερικανικές buddy ταινίες
Ταινίες γυρισμένες στη Νέα Ορλεάνη