Δήμος Παπάγου-Χολαργού

Ο Δήμος Παπάγου-Χολαργού βρίσκεται στο Βόρειο Τομέα Αθηνών της Περιφέρειας Αττικής και απαρτίζεται από τις ενότητες Παπάγου και Χολαργού, έδρα του οποίου είναι ο τελευταίος. Έχει έκταση 8,63 τ.χμ. και πληθυσμό 45.266 κατοίκους, σύμφωνα με την απογραφή του 2021.

Η δημιουργία του παραδοσιακού οικισμού του Χολαργού χρονολογείται το 1930 όταν αγροτικός συνεταιρισμός επεδίωξε να ιδρύσει ένα εξοχικό προορισμό στα όρια της παλαιάς Κοινότητος Χαλανδρίου, ενώ το 1950 δημιουργήθηκε ο οικισμός του Παπάγου για τις ανάγκες στέγασης των στρατιωτικών, λόγω και των γειτονικών διοικητικών και στρατιωτικών εγκαταστάσεων. Πυρήνας του σύγχρονου συνοικισμού είναι η Πλατεία μπροστά στο Άλσος του Χολαργού στο οποίο οδηγεί η μεγαλοπρεπής πευκόφυτη οδός Περικλέους στην αρχή της οποίας στέκει ο ανδριάντας του Περικλή.

Ο Δήμος Παπάργου-Χολαργού συγκοινωνιακά εξυπηρετείται από τους σταθμούς του μετρό Εθνική Άμυνα στο Πεντάγωνο, Νομισματοκοπείο και Χολαργός, επί της λεωφόρου Μεσογείων η οποία συνδέει την Αθήνα με τα Μεσόγεια Αττικής. Ο οδικός δακτύλιος ολοκληρώνεται με την Περιφερειακή Υμηττού και τη λεωφόρο Κατεχάκη.

Δήμαρχος από το 2014 είναι ο Ηλίας Αποστολόπουλος ο οποίος επανεξελέγη και το 2019.

Ιστορικά

Χολαργός

Στην αρχαιότητα ο σημερινός Χολαργός αποτελούσε έκταση της Δήμου Φλύας της Αρχαίας Αθήνας. Αρχαιολογικά ευρήματα μαρτυρούν τον εποικισμό της περιοχής από την Πρωτοελλαδική περίοδο. Τα ευρήματα αυτά εντοπίζονται στους πρόποδες του Υμηττού, ενώ επόμενα μαρτυρούν την ύπαρξη ζωής κατά τους Κλασικούς και Ελληνιστικούς χρόνους. Πολλά ταφικά μνημεία χρονολογούνται στον 5ο και 4ο αιώνα π.Χ.

Ενδείξεις ζωής υπάρχουν και από τα Ρωμαϊκά, τα Βυζαντινά και τα Μεταβυζαντινά χρόνια, ενώ κατά την Τουρκοκρατία η γη του Χολαργού παραμένει έρημη.

Το 1926 σε μία πρωτεύουσα που οικοδομείται από τα ερείπιά της, αναζητείται έκταση προς δόμηση από το συνεταιρισμό "Εταιρία Αγροπόλεων". Η περιοχή του σημερινού Χολαργού αποφασίζεται να δομηθεί, ενώ υπάγεται ακόμα στη διοικητική περιφέρεια της κοινότητος Χαλανδραίων.

Το 1930 αποσπάται από το Χαλάνδρι και ανακηρύσσεται αυτόνομη κοινότητα.

Κατά την περίοδο της κατοχής, μονάδα του ιταλικού στρατού καταλαμβάνει το Χολαργό και εγκαθιστά το αρχηγείο της. Με την επέλαση των Γερμανών, δε, σταματά η οικοδομική δραστηριότητα, ενώ η απελευθέρωση του ελληνικού έθνους βρίσκει την περιοχή σε πολύ άσχημη κατάσταση.

Ο Χολαργός ανοικοδομείται σιγά σιγά από τις στάχτες του, με τους κατοίκους του να στρέφονται στο μικρεμπόριο ώστε να μπορέσουν να σταθούν στα πόδια τους και να ξανακτίσουν την πόλη που τόσο αγάπησαν. Έτσι φτάνουμε στη δεκαετία του 1960, οπότε και δίνεται το έναυσμα προς τη μαζική δόμηση της περιοχής. Η περίοδος αυτή άλλωστε έχει ταυτιστεί στην Αθήνα με την ανάγκη προς αποκατάσταση των κατοίκων της πρωτεύουσας με κάθε τρόπο. Η δεκαετία αυτή, όπως επίσης και η επόμενη, αφήνουν το στίγμα τους στη σημερινή μορφή της περιοχής. Οι χαρακτηριστικές πολυκατοικίες μαζικής κατοίκησης που οικοδομούνται και στο κέντρο των Αθηνών αντικαθιστούν τις γραφικές επαύλεις και τα καλαίσθητα αρχοντικά του παλιού Χολαργού.

Στα χρόνια που ακολουθούν, γειτονικά προάστια κλέβουν την αίγλη του πράσινου προαστίου, με τους Αθηναίους να πληθαίνουν ασφυκτικά και μεγάλες πληθυσμιακές μάζες να μεταναστεύουν όλο και σε μεγαλύτερη απόσταση από την αποπνικτική πρωτεύουσα.

Έτσι φτάνουμε στον 21ο αιώνα, εποχή που σηματοδοτείται από την ανάπλαση, ανοικοδόμηση και εκμοντερνισμό της μικρής αυτής πόλης. Οι σωστές βάσεις στη δόμηση που θέτουν οι εμπνευστές της, με την προνομιακή θέση στους πρόποδες του Υμηττού, την εύκολη και γρήγορη σύνδεση με το κέντρο των Αθηνών, το πετυχημένο ρυμοτομικό σχέδιο και το φυσικό κάλλος της περιοχής, την αναδεικνύουν σε μια σύγχρονη πόλη. Είναι από τους πρώτους Δήμους που συνδέονται με το δίκτυο του Μετρό μέσω της λεωφόρου Μεσογείων (στάση Εθνική Άμυνα), (Χολαργός και Νομισματοκοπείο).

Ο Χολαργός έχει αδελφοποιηθεί με την πόλη Αβέιρο της Πορτογαλίας.

Παπάγου

Ο οικισμός Παπάγου (ο οποίος στη συνέχεια έγινε Κοινότητα και αργότερα Δήμος), είναι δημιούργημα του Αυτόνομου Οικοδομικού Οργανισμού Αξιωματικών (ΑΟΟΑ). Ο ΑΟΟΑ συνεστήθη στις 29 Αυγούστου 1950 με τον Α.Ν. 1563/1950 (ΦΕΚ Α 254) από την τότε κυβέρνηση του Σοφοκλή Βενιζέλου, για τη στέγαση των αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων. Ήταν η εποχή που η οικονομία της Ελλάδος είχε καταστραφεί από την Κατοχή και τον Εμφύλιο και υπήρχε άμεση ανάγκη στέγασης των οικογενειών των αξιωματικών, οι οποίες είχαν πληγεί παντοιοτρόπως μέχρι το 1949.

Η ονομασία οφείλεται στο Στρατάρχη Αλέξανδρο Παπάγο. Ο Στρατάρχης Αλέξανδρος Παπάγος γνώριζε πολύ καλά το πρόβλημα στέγασης των αξιωματικών και, ως Αρχιστράτηγος, μερίμνησε για την κατάρτιση Νόμου, ο οποίος προέβλεπε την παροχή ιδιόκτητης κατοικίας στους αξιωματικούς και ζήτησε από την Κυβέρνηση να τον κυρώσει ως Αναγκαστικό Νόμο. Αργότερα, το 1953, ως Πρωθυπουργός πλέον της Ελλάδος, ενέκρινε διαδοχικά δάνεια προς τον ΑΟΟΑ, ώστε να συνεχιστούν τα προγράμματα οικοδόμησης της πόλεως.

Η θεμελίωση της πρώτης κατοικίας έγινε στις αρχές του 1952 από τον Βασιλέα Παύλο, παρισταμένου και του τότε Πρωθυπουργού Νικολάου Πλαστήρα. Στις 22 Ιουνίου 1954 κληρώθηκαν και δόθηκαν στους δικαιούχους οι πρώτες 200 κατοικίες που κατασκευάσθηκαν από τον ΑΟΟΑ και συγκροτήθηκε ο οικισμός Παπάγου. Ο οικισμός υπαγόταν αρχικώς διοικητικά στο Δήμο Χολαργού και το 1965 αναγνωρίσθηκε ως Κοινότητα με το Βασιλικό Διάταγμα 941/22-11-1965 (ΦΕΚ A 224). Έκτοτε, η Κοινότητα Παπάγου αναπτύχθηκε σημαντικά, μέσω διαδοχικών οικοδομικών προγραμμάτων του ΑΟΟΑ μέχρι το 1980. Αναγνωρίσθηκε ως Δήμος Χολαργού με το Προεδρικό Διάταγμα 554/13-8-1982 (ΦΕΚ Α 98). Με την τελευταία διοικητική μεταρρύθμιση του προγράμματος Καλλικράτη, που επήλθε με την ψήφιση του Ν. 3852/2010 (ΦΕΚ Α 87), ο Δήμος συνενώθηκε με τον τότε Δήμο Δήμο Χολαργού και αποτελούν πλέον τον ενιαίο Δήμο Παπάγου-Χολαργού, με έδρα το Χολαργό.

Διατελέσαντες Δήμαρχοι Παπάγου-Χολαργού

 Βασίλειος Ξύδης (2011-2014)
 Ηλίας Αποστολόπουλος (2015-)

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Επίσημος ιστότοπος Δήμου Παπάγου-Χολαργού
 Υπουργείο εσωτερικών, σχέδιο Καλλικράτης
 https://www.kathimerini.gr/society/562209442/elstat-ta-apotelesmata-tis-apografis-toy-nomimoy-plithysmoy-stin-ellada/

 
Βόρειος Τομέας Αθηνών
Παπαγου Χολαργου