Χρυσελεφάντινο κρητικό αγαλμάτιο (μουσείο καλών τεχνών Βοστώνης)

Το χρυσελεφάντινο αγαλμάτιο από την Κρήτη είναι αρχαίο έργο τέχνης που αγοράστηκε το 1914 από τον Έβανς και φιλοξενείται σήμερα στο Μουσείο Καλών Τεχνών της Βοστώνης. Αμφισβητήθηκε για την προέλευσή του, παραμένει όμως ένα από τα διασημότερα έργα αρχαίας ελληνικής τέχνης.

Περιγραφή
Το χρυσελεφάντινο αγαλματάκι παρουσιάζει μια γυναικεία μορφή, που κρατάει στα χέρια της φίδια. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλούν οι ομοιότητες, αλλά και διαφορές ως προς την γνωστή θεά των όφεων της Μινωικής εποχής. Το σώμα είναι συναρμολογημένο από δύο τεμάχια, ενώ το σημείο της σύνδεσης καλύπτεται εν μέρει από το δεύτερο βολάν της φούστας και μια χρυσή ζώνη. Οι βραχίονες είναι επίσης προσαρμοσμένοι στο κορμό του σώματος. Το δεξί χέρι, καθώς και το περί αυτού τυλιγμένο φίδι, αλλά και μέρη του φορέματος έχουν αποκατασταθεί. 

Η κεφαλή είναι στεφανωμένη με υψηλό διάδημα, στο οποίο πιθανόν να ήταν προσαρμοσμένη χρυσή επένδυση. Το ένδυμα είναι το γνωστό φόρεμα της θεάς των όφεων κρητικού τύπου. Τα βολάν του ομοιάζουν με αυτό αντίστοιχων παραστάσεων μυκηναϊκών σφραγιδόλιθων. Οι χρυσές μπορντούρες του είναι διακοσμημένες με σχήματα αιχμηρών ή στρογγυλών κυματισμών.

Ιστορική τοποθέτηση
Το αρχαιολογικό εύρημα παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στο Museum Bulletin του Μουσείου των Καλών Τεχνών της Βοστώνης τον Δεκέμβριο του 1914. Η αρχική εκδοχή της αγοράς του από κάποιον κρητικό εργάτη που δούλευε στη Κνωσσό, θεωρείται σήμερα λανθασμένη, αφού σύμφωνα με νεώτερα στοιχεία, δύο Αμερικανοί αρχαιολόγοι μεσάζοντες παρέλαβαν το εύρημα από κάποιον υπάλληλο του Έβανς, που προηγουμένως είχε προσπαθήσει να το πουλήσει σε κάποιον γερμανό ενδιαφερόμενο. Η μεν κρητική του προέλευση παραμένει αναμφισβήτητη,αλλά πολλές πτυχές της προέλευσης και ερμηνείας του τελούν ακόμα υπό επιστημονική μελέτη.

Περισσότερη βιβλιογραφία
 Kenneth Lapatin: Mysteries of the Snake Goddess: Art, Desire, and the Forging of History, Houghton Mifflin, ISBN 0618144757 (ISBN13 9780618144754)

Παραπομπές

Πηγές 
 

Ειδώλια
Μινωική τέχνη