Στοά των Αθηναίων

Η Στοά των Αθηναίων ήταν στοά στο ιερό του Απόλλωνα στους Δελφούς. Ανεγέρθηκε από τους Αθηναίους, προς τιμήν των νικηφόρων μαχών τους.

Περιγραφή 
Η στοά βρίσκεται κάτω από τη νοτιοανατολική πλευρά του ναού του Απόλλωνα, μπροστά από τον Πολυγωνικό τοίχο, καλύπτοντας μάλιστα το ανατολικό του τμήμα, που χρησίμευε ως οπίσθιος τοίχος της στοάς. Η Στοά βρισκόταν επίσης επάνω από την Άλω στην οποία τελούνταν διάφορα θρησκευτικά δρώμενα, όπως το ιερό δράμα Σεπτήριον κάθε οκτώ χρόνια.  
 
Κτίστηκε περί το 478 με 470 π.Χ., στις αρχές της κλασσικής εποχής. Στην πρόσοψή της έφερε επτά μονόλιθους ραβδωτούς κίονες ιωνικού ρυθμού από πεντελικό μάρμαρο, με βάσεις από παριανό μάρμαρο ύψους 3, 31 μ. στην πρόσοψη και μία πυκνή σειρά πεσσών, που ακουμπούσαν στον πολυγωνικό τοίχο. Οι επτά κίονες υποστήριζαν ξύλινο θριγκό και ξύλινη στέγη. Η στοά είχε μήκος τουλάχιστον 26,5 μ. και πλάτος 3,10 μ.  Κατά μήκος της στοάς υπήρχε κτιστό βάθρο, επάνω στο οποίο είχαν στηθεί τα αναθήματα. Ο στυλοβάτης της ήταν κατασκευασμένος από ασβεστόλιθο της περιοχής.  
 
Μέσα στη στοά οι Αθηναίοι εξέθεσαν λάφυρα μαχών. Έχουν διατυπωθεί διάφορες θεωρίες για το ποιες μάχες ήταν αυτές. Ο Παυσανίας υποστηρίζει ότι επρόκειτο για τις μάχες του Πελοποννησιακού πολέμου, άλλοι μελετητές θεωρούν ότι επρόκειτο συλλήβδην για τις μάχες της Πεντηκονταετίας και του Πελοποννησιακού. Πιθανή εκδοχή παραμένει η οικοδόμηση της στοάς μετά τις ναυτικές επιτυχίες επί των Περσών στη Μυκάλη και τη Σηστό κατά το 478 π.Χ. Στην πρόσοψη, στην υψηλότερη, τρίτη βαθμίδα του στυλοβάτη, βρίσκεται χαραγμένη αναθηματική επιγραφή με αττικά γράμματα, η οποία περιγράφει και το αρχικό περιεχόμενο της στοάς: ΑΘΗΝΑΙΟΙ ΑΝΕΘΕΣΑΝ ΤΗΝ ΣΤΟΑΝ ΚΑΙ ΤΑ ΗΟΠΛΑ ΚΑΙ ΤΑΚΡΟΤΕΡΙΑ ΕΛΟΝΤΕΣ ΤΩΝ ΠΟΛΕΜΙΩΝ. 

Τα «όπλα» που μνημονεύονται στην επιγραφή ήταν σχοινιά πλοίων. Τα δε «ακρωτήρια» ήταν τα ακρόπρωρα των Περσικών πλοίων. Στη στοά με τον καιρό προστέθηκαν λάφυρα και από άλλες ναυτικές επιτυχίες των Αθηναίων. Μεταξύ αυτών, λάφυρα από τις ναυμαχίες στη Μυκάλη, τη Σηστό, τη Σαλαμίνα και τον Ελλήσποντο.

Βιβλιογραφία

Bommelaer, J.-F., « Les Portiques de Delphes », RA 1993, 33-51.
Umholz, G., “Architraval Arrogance? Dedicatory Inscriptions in Greek Architecture of the Classical Period”, Hesperia 71, 2002, 261-293. 
Walsh, J., « The Date of the Athenian Stoa at Delphi», AJA 90, 1986, 319-336.  

Δελφοί
Αθηναιων