BRICS

Οι BRICS είναι ένας διεθνής πολιτικός οργανισμός των κορυφαίων αναδυόμενων αγορών, που αποτελείται από πέντε χώρες: τη Βραζιλία, τη Ρωσία, την Ινδία, τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας και τη Νότια Αφρική. Ο όρος προέρχεται από τα αρχικά γράμματα των ονομάτων των χωρών,(Brazil, Russia, India, China, and South Africa), ενώ δεν πρέπει να συγχέεται με τον καθαρά οικονομικό όρο BRIC, στον οποίο δεν συγκαταλέγεται η οικονομία της Νότιας Αφρικής.

Στις 16 Ιουνίου 2009, οι ηγέτες των χωρών BRIC (των μετέπειτα BRICS) πραγματοποίησαν την πρώτη σύνοδο κορυφής στο Αικατερίνμπουργκ (Ρωσία) κατά την οποία εξέδωσαν δήλωση με την οποία ζητούσαν τη δημιουργία μιας «δίκαιης, δημοκρατικής και πολυπολικής παγκόσμιας τάξης». Το 2012, οι πέντε χώρες BRICS αντιπροσώπευαν έναν πληθυσμό σχεδόν τριών δισεκατομμυρίων ανθρώπων, με συνδυασμένο ονομαστικό ΑΕΠ 13,7 τρις $, και ένα εκτιμώμενο σύνολο 4 τρις $ σε συναλλαγματικά αποθεματικά.

Ιστορικό 
Στις αρχές της δεκαετίας του 2000, οι χώρες της Βραζιλίας, της Ρωσίας, της Ινδίας και της Κίνας, οι οποίες ανήκαν στις αναδυόμενες αγορές, παρουσίαζαν αλματώδη οικονομική ανάπτυξη, πολύ μεγαλύτερη από αυτή των μεγάλων οικονομιών των πλούσιων χωρών. Παράλληλα οι χώρες αυτές κάλυπταν μεγάλες εκτάσεις στον παγκόσμιο χάρτη ενώ και ο συνολικός τους πληθυσμός κάλυπτε ένα μεγάλο ποσοστό του παγκόσμιου πληθυσμού της Γης. Αυτό οδήγησε στη δημιουργία ενός οικονομικού όρου για να περιγράψει τις οικονομίες των χωρών αυτών, ο οποίος πήρε το όνομά του, BRIC, από τα αρχικά των 4 χωρών.   

Αν και στην αρχή ο όρος ήταν καθαρά οικονομικός, τον Σεπτέμβριο του 2006  στη Νέα Υόρκη ξεκίνησε πολιτικός διάλογος μεταξύ των χωρών BRIC, με μια συνάντηση των υπουργών Εξωτερικών των τεσσάρων χωρών. Ακολούθησαν τέσσερις συναντήσεις υψηλού επιπέδου, συμπεριλαμβανομένης της πλήρους κλίμακας σύσκεψης στο Αικατερίνμπουργκ, στη Ρωσία, στις 16 Μαΐου του 2008. 

Οι BRICs πραγματοποίησαν την πρώτη επίσημη σύνοδο κορυφής τους στις 16 Ιουνίου 2009, στο Αικατερίνμπουργκ.  Παρόντες ήταν οι Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα, Ντμίτρι Μεντβέντεφ, Μανμοχάν Σινγκ, και ο Χου Ζιντάο, οι αντίστοιχοι ηγέτες της Βραζιλίας, της Ρωσίας, της Ινδίας και της Κίνας. Ο κεντρικός στόχος της συνόδου κορυφής σχετιζόταν με τη βελτίωση της τρέχουσας παγκόσμιας οικονομικής κατάστασης και το πώς οι τέσσερις χώρες μπορούν να συνεργαστούν καλύτερα στο μέλλον, καθώς και μια γενικότερη ώθηση για τη μεταρρύθμιση των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων. Υπήρξε επίσης συζήτηση γύρω από το πώς οι αναδυόμενες αγορές, όπως τα μέλη του BRIC, θα μπορούσαν να συμμετέχουν περισσότερο στις παγκόσμιες υποθέσεις στο μέλλον. Στον απόηχο της συνόδου κορυφής, οι BRICs δήλωσαν ότι υπήρχε ανάγκη για ένα νέο παγκόσμιο αποθεματικό νόμισμα που να είναι «διαφοροποιημένο, σταθερό και προβλέψιμο». Η δήλωση που κυκλοφόρησε δεν έκανε μια άμεση επίθεση στην επικρατούσα αντίληψη για την «κυριαρχία» του αμερικανικού δολαρίου, κάτι για το οποίο οι Ρώσοι άσκησαν κριτική. Ωστόσο, οδήγησε σε πτώση της αξίας του δολαρίου έναντι άλλων μεγάλων νομισμάτων. 

Η Νότια Αφρική ζήτησε την ένταξή της στους BRICS κατά τη διάρκεια του 2010 και η διαδικασία για την επίσημη αποδοχή ξεκίνησε ήδη από τον Αύγουστο του 2010. Η Νότια Αφρική έγινε επίσημα δεκτή ως κράτος-μέλος στις 24 Δεκεμβρίου 2010, μετά από επίσημη πρόσκληση από την Κίνα και τις άλλες 3 χώρες να ενταχθεί στην ομάδα. Έτσι η ομάδα μετονομάστηκε σε BRICS, προσθέτοντας το γράμμα "S" στο υπάρχον αρκτικόλεξο (από το South Africa). Ο πρόεδρος της αφρικανικής χώρας, Τζέικομπ Ζούμα, συμμετείχε το 2011 στη Σύνοδο Κορυφής των BRICS στη Σανυά της Κίνας (Απρίλιος 2011) ως πλήρες μέλος.

Στη σύνοδο κορυφής του Γιοχάνεσμπουργκ του 2023 τα πέντε κράτη μέλω των BRICS αποφάσισαν τη διεύρυνση του οργανισμού και προσκάλεσαν την Αίγυπτο, Αιθιοπία, την Αργεντινή, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Ιράν και τη Σαουδική Αραβία να γίνουν μέλη. Η ένταξη των νέων μελών θα τεθεί σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2024.

Το 2014 οι BRICS προχώρησαν στην ίδρυση της δικής τους αναπτυξιακής τράπεζας.

Διεθνείς συναντήσεις

Νέα Αναπτυξιακή Τράπεζα 
Στη συνάντησή των BRICS στο Ντέρμπαν της Νότιας Αφρικής τον Μάρτιο του 2013, οι πέντε χώρες συζήτησαν την ίδρυση μιας «Αναπτυξιακή Τράπεζα» που θα χρηματοδοτεί κυρίως έργα υποδομής και θα έχει αρχικό κεφάλαιο 50 δισεκατομμύρια δολάρια, 10 δισεκατομμύρια από κάθε χώρα. Την συμφωνία χαιρέτησε η Παγκόσμια Τράπεζα, δηλώνοντας έτοιμη να συνεργαστεί στενά με τη νέα τράπεζα. Η συμφωνία για την ίδρυση της, ύστερα από την επίλυση διαφωνιών πάνω σε οργανωτικά θέματα, ευοδώθηκε τελικά το 2014, κατά την έκτη συνάντηση των BRICS στη Φορταλέζα της Βραζιλίας.

Το αρχικό κεφάλαιο της τράπεζας κυμαίνεται μεταξύ των 40 με 80 δισεκατομμυρίων ευρώ, με κεντρική θέση να κατέχει η Κίνα ως ο μεγαλύτερος κάτοχος συναλλαγματικών αποθεμάτων. Η έδρα της συμφωνήθηκε να βρίσκεται στη Σανγκάη ενώ την προεδρία της για τα πρώτα 5 χρόνια θα αναλάβει η Ινδία. Παράλληλα συμφωνήθηκε η δημιουργία ενός αποθεματικού ταμείου ασφαλείας, με διαθέσιμα 75 με 100 δισεκατομμύρια ευρώ, στο οποίο θα μπορούν να προσφύγουν οι 5 χώρες σε περίπτωση προβλημάτων με τους ισολογισμούς τους. Η τράπεζα θα επενδύσει σε έργα ανάπτυξης στα κράτη-μέλη της ένωσης.

Παραπομπές

Δείτε επίσης
 G8
 G20

Οικονομία της Βραζιλίας
Οικονομία της Ρωσίας
Οικονομία της Ινδίας
Οικονομία της Κίνας
Οικονομία της Νότιας Αφρικής
Διεθνείς οργανισμοί