Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου

Το άρθρο αυτό προορίζεται για το σύμπλεγμα "Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου". Για το σύμπλεγμα "Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου (2001-Σήμερα)", δείτε το Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου (2001-Σήμερα). Για τις επιθέσεις που κατέστρεψαν το αρχικό σύμπλεγμα, δείτε τις Επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001.

Το αρχικό Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου (αγγλικά: World Trade Center) ήταν ένα σύμπλεγμα επτά κτιρίων στο Μανχάταν της Νέας Υόρκης στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. Στο σύμπλεγμα αυτό, συμπεριλαμβάνονται και δύο ουρανοξύστες-ορόσημα, τα Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου 1 και 2 (1 World Trade Center, 2 World Trade Center) που ήταν ευρέως γνωστοί ως "Δίδυμοι Πύργοι" (Twin Towers), διότι επρόκειτο για δύο κτίρια με μεγάλες εξωτερικές ομοιότητες. Το σύμπλεγμα καταστράφηκε κατά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001, με τους δύο πύργους και το Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου 7 να καταρρέουν. Τα υπόλοιπα κτίρια του συμπλέγματος καταστράφηκαν μερικώς από από την κατάρρευση των πύργων και τελικά, κατεδαφίστηκαν.
 

Το πρωί της 11ης Σεπτεμβρίου του 2001, μέλη της Αλ-Κάιντα συνέτριψαν δύο αεροπλάνα Boeing 767 στους ουρανοξύστες του συμπλέγματος (στις 8:46 στο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου 1 και στις 9:03 στο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου 2), προκαλώντας την ολοσχερή κατάρρευση τους μετά από 85 και 56 λεπτά φωτιάς αντίστοιχα. Υπολογίζεται ότι σκοτώθηκαν 2.977 άτομα, συμπεριλαμβάνοντας τα 157 άτομα στα αεροσκάφη και τους πάνω από 250 νεκρούς πυροσβέστες. Συντρίμμια που έπεσαν από την κατάρρευση προκάλεσαν μεγάλες ζημιές σε κοντινά κτίρια, όπως στο Deutsche Bank Building και το Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου 7, το οποίο και κατέρρευσε. Η διαδικασία καθαρισμού των συντριμμιών διήρκεσε 8 μήνες και ο αέρας στην περιοχή χρειάστηκε 9 μήνες για να επανέλθει στην προηγούμενη χημική του σύσταση.

Ιστορία 
Την στιγμή που ολοκληρώθηκε η κατασκευή τους, το 1973, οι "Δίδυμοι Πύργοι" αποτέλεσαν τα ψηλότερα κτίρια του κόσμου, με τον 1ο Πύργο να είναι 417 μέτρα (530 μέτρα με την κεραία του) και τον 2ο 415 μέτρα. Τα υπόλοιπα κτίρια του συμπλέγματος, που κατασκευάστηκαν μεταξύ 1975-1985, ήταν τα εξής: το ξενοδοχείο Marriott (Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου 3) και τα Παγκόσμια Κέντρα Εμπορίου 4, 5, 6 και 7. Η συνολική δαπάνη για την κατασκευή ολόκληρου του συμπλέγματος ήταν 400 εκατομμύρια δολάρια (τωρινά 2,3 δισ. δολάρια, δηλαδή 2,1 δισ. ευρώ περίπου).  

Το Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου υπέστη αρκετές φορές ζημιές ή καταστροφές. Στις 13 Φεβρουαρίου του 1975 ξέσπασε πυρκαγιά στον 11ο όροφο του βόρειου πύργου και χρειάστηκαν τρεις ώρες για την κατάσβεσή της, ωστόσο η μεγάλη θερμοκρασία που αναπτύχθηκε εξαιτίας της πυρκαγιάς δεν επηρέασε τη σταθερότητα του κτιρίου.

Η πρώτη επίθεση στους Δίδυμους Πύργους (26.02.1993) 
Στις 26 Φεβρουαρίου του 1993  το Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου δέχτηκε την πρώτη τρομοκρατική επίθεση, όταν ένα νοικιασμένο φορτηγό γεμάτο από εκρηκτικά (φιάλες υδρογόνου και περίπου μισό τόνο δυναμίτη) εξερράγη στον υπόγειο χώρο στάθμευσης του συγκροτήματος. Παρόλο που οι τρομοκράτες δεν είχαν πρόσβαση στους ίδιους τους Πύργους, προσπάθησαν να πάνε όσο το δυνατόν πιο κοντά στα θεμέλια τους. Για το λόγο αυτό επέλεξαν τον χώρο στάθμευσης του ξενοδοχείου Marriott (Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου 3) παρκάροντας το φορτηγό στην νότια πλευρά του Βόρειου Πύργου. Στις 12:18 μμ (ώρα Αμερικής) η βόμβα εξερράγη. Έξι άτομα σκοτώθηκαν ακαριαία ενώ 1.450 άτομα τραυματίστηκαν σοβαρά. Επρόκειτο για την μεγαλύτερη τρομοκρατική επίθεση σε Αμερικανικό Έδαφος (έως τότε). 

Οι Δίδυμοι Πύργοι λειτούργησαν σαν τεράστιες ''καμινάδες''  τραβώντας ανοδικά τον καπνό από το σημείο της έκρηξης μέσα από τις σκάλες και τους ανελκυστήρες του κτιρίου, που εκείνη την ώρα ήταν γεμάτα από κόσμο που προσπαθούσε να εκκενώσει τους Πύργους. Συνολικά χρειάστηκαν τέσσερις με πέντε ώρες για να ολοκληρωθεί η εκκένωση των κτιρίων (χρόνος που φυσικά δεν υπήρχε. κατά την επόμενη επίθεση στο Συγκρότημα). Ο σκοπός της επίθεσης ήταν να καταστραφεί η θεμελίωση του Βόρειου Πύργου, οδηγώντας τον να καταρρεύσει πάνω στον Νότιο Πύργο που βρισκόταν δίπλα του. Εκ του αποτελέσματος φάνηκε πως οι τρομοκράτες, δεν μπόρεσαν να εκτιμήσουν σωστά την εκπληκτική δύναμη που παρουσίαζε η κατασκευή των Διδύμων Πύργων (των οποίων η κατασκευή έδινε τη δυνατότητα για εκατοντάδες εναλλακτικές μορφές κατανομής βάρους από όλα τα τμήματα του σκελετού με αποτέλεσμα να μην επηρεάζεται η στατικότητα των κτιρίων ακόμα και αν αφαιρούνταν από ατύχημα μέρος αυτού). 

Αμέσως μετά την επίθεση του 1993, βασικό ζητούμενο ήταν αρχικά η εύρεση στοιχείων που θα οδηγούσαν τις Αρχές στα ίχνη αυτών που οργάνωσαν την επίθεση και δευτερευόντως η άμεση αποκατάσταση της πρότερης λειτουργίας του Συγκροτήματος. Οι έρευνες δεν άργησαν να αποδώσουν καρπούς, καθώς παρά το μέγεθος της έκρηξης, ανακαλύφθηκε εξάρτημα στο οποίο ήταν καταγεγραμμένος ο αριθμός πλαισίου του φορτηγού που χρησιμοποίησαν οι τρομοκράτες για την επίθεση, οδηγώντας γρήγορα τις Αρχές πολύ στα ίχνη του  Ραμζί Γιουσέφ (Ramzi Yousef).

Η προσπάθεια αποκατάστασης των ζημιών που ακολούθησε την επίθεση, ολοκληρώθηκε μέσα από σειρά ενεργειών στις οποίες περιλαμβάνονταν : i) Η δομική ενίσχυση των Δίδυμων Πύργων (Κτίρια 1 και 2) και του Ξενοδοχείου (Κτίριο 3) και ειδικά στα σημεία που η έκρηξη επηρέασε την στατικότητα των κτιρίων ii) κατακόρυφη αύξηση των μέτρων ασφαλείας (ειδικά στις πύλες εισόδου/εξόδου του Συγκροτήματος iii) αναβάθμιση των συστημάτων ασφαλείας και πυρασφάλειας  iv) ενίσχυση των Πύργων με περισσότερες ηλεκτρο-γεννήτριες καθώς και με εφεδρικά συστήματα φωτισμού, οξυγόνωσης, πυρασφάλειας τα οποία ήταν σημαντικό να λειτουργούν για αρκετές ώρες μετά από ενδεχόμενη διακοπή ρεύματος v) η ανά όροφο δημιουργία κέντρων ελέγχου/ασφαλείας (command centers) τα οποία ήταν επιφορτισμένα με τον έλεγχο και τον συντονισμό της εκκένωσης κάθε ορόφου σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης. Πολλά ακόμη μέτρα ασφαλείας λήφθηκαν σε προσθήκη όσων είχε ήδη λάβει η Λιμενική Αρχή της Νέας Υόρκης (Port Authority of New York) με τα οποία αναβαθμίζονταν διαρκώς και με επιμέλεια η πυροπροστασία των Δύο Πύργων (πχ. με την διαρκή αντικατάσταση του πυροπροστατευτικού αφρού με τον οποίο είχε ψεκαστεί ο ατσάλινος σκελετός των δύο πύργων - ο οποίος έπρεπε να διατηρείται σε άψογη κατάσταση προκειμένου να προστατεύεται η δομική επάρκεια των κτιρίων σε περίπτωση φωτιάς) vi) Η διενέργεια προγραμματισμένης δοκιμαστικής εκκένωσης έτσι ώστε οι εργαζόμενοι να εξοικειωθούν με την διαδικασία εκκένωσης και επικοινωνίας με τα κέντρα ελέγχου.

Η παραπάνω προσπάθεια αποκατάστασης και αναβάθμισης των συστημάτων ασφαλείας εξάντλησε και ίσως ξεπέρασε τα χαμηλά (έως τότε) πρότυπα ασφαλείας που απαιτούνται για κτίρια αυτού του είδους. Οι παραπάνω προσπάθειες (που ακολούθησαν την τρομοκρατική επίθεση του 1993 στο Συγκρότημα) σύμφωνα με τους ειδικούς αποτέλεσαν τον καθοριστικό εκείνο παράγοντα που βοήθησε την 11η Σεπτεμβρίου τους περισσότερους ανθρώπους να βρουν με ασφάλεια το δρόμο έξω από τα δύο φλεγόμενα κτίρια και να σωθούν από
την καθοριστική & καταστροφική αυτή επίθεση στο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου.

Η δεύτερη διπλή - επίθεση στους Δίδυμους Πύργους (11.09.2001) 
Κύριο λήμμα: Επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001

Η χειρότερη επίθεση και ταυτόχρονα το τελειωτικό πλήγμα που δέχτηκε το Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου ήταν αυτή της 11ης Σεπτεμβρίου 2001, όταν δύο επιβατηγά αεροπλάνα των αεροπορικών εταιρειών «United Airlines» και «American Airlines», τα οποία είχαν καταληφθεί από τρομοκράτες, έπεσαν επάνω στον Βόρειο και τον Νότιο πύργο, με μικρή σχετικά διαφορά χρόνου, προκαλώντας την κατάρρευσή του Βόρειου πύργου σε 1 ώρα και 42 λεπτά μετά την πρόσκρουση και του Νότιου πύργου σε 56 λεπτά μετά την πρόσκρουση, παρασύροντας στο θάνατο χιλιάδες πολίτες και προκαλώντας σοβαρές ζημιές σε πέντε γειτονικά κτίρια.

Το δεύτερο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου (2001-Σήμερα) 
Κύριο λήμμα: Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου (2001-Σήμερα)

Υπήρξε πρόταση από το γνωστό επιχειρηματία Ντόναλντ Τραμπ και από άλλα επιφανή άτομα της πόλης να επανακατασκευαστούν οι "Δίδυμοι Πύργοι" περίπου όπως ήταν, αλλά αυτή δεν υλοποιήθηκε τελικά. Στη θέση του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου κατασκευάζεται ένα νέο. Οι εργασίες ξεκίνησαν το 2006. Στον χώρο δημιουργήθηκε ένα Μνημείο & Μουσείο της 11ης Σεπτεμβρίου, για τα 3000 θύματα που έχασαν την ζωή τους κατά την τρομοκρατική επίθεση και λειτουργεί μουσείο για την επίσκεψη. Το 2013 είχε ολοκληρωθεί η κατασκευή του ψηλότερου από τα νέα κτίρια του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου, το One World Trade Center (πρώην «Πύργος της Ελευθερίας»), το οποίο με ύψος 541 μέτρα είναι το ψηλότερο κτίριο της Αμερικανικής ηπείρου και του δυτικού ημισφαιρίου, ενώ ολοκληρωμένα και υπό κατασκευή βρίσκονται και άλλα κτίρια.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

 Η επίσημη ιστοσελίδα του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου
 Ιστοκάμερα σε απευθείας σύνδεση με το Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου και το Μνημείο & Μουσείο 11ης Σεπτεμβρίου

Κτίρια και κατασκευές στις Ηνωμένες Πολιτείες
Κτίρια και κατασκευές στη Νέα Υόρκη
Ουρανοξύστες στις Ηνωμένες Πολιτείες
Καταστροφές κτιρίων και κατασκευών στις Επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001