Πηλέας

Ο Πηλέας ή Πηλεύς ήταν γιος του βασιλιά της Αίγινας Αιακού και της Ενδηίδας, και η πρώτη του γυναίκα ήταν κόρη του βασιλιά της Φθίας.

Γάμος με τη Θέτιδα - το χρυσό μήλο της Έριδας 
Από τον γάμο του με την κόρη του Νηρέα, τη Νηρηίδα Θέτιδα, απέκτησε τον περίφημο Αχιλλέα. Για να παντρευτεί τη Θέτιδα, τον βοήθησε ο κένταυρος Χείρωνας, αφού η Θέτιδα για να τον αποφύγει μεταμορφωνόταν σε φωτιά, σε σουπιά, κλπ..

Στο γάμο τους η Έριδα, θυμωμένη που δεν είχε προσκληθεί, έστειλε το χρυσό μήλο με την επιγραφή «τῇ καλλίστῃ» το οποίο ο Πάρης έδωσε στην Αφροδίτη ως την ομορφότερη και όχι στην Αθηνά ή την Ήρα. Η Αφροδίτη είχε υποσχεθεί στον Πάρη την Ωραία Ελένη, αν την επέλεγε. Ο Πάρης πήρε την Ωραία Ελένη ως αντάλλαγμα και ξεσήκωσε τους Έλληνες εναντίον των Τρώων. Τα δώρα των θεών για το γάμο, ήταν τα όπλα που έδωσε αργότερα στον Αχιλλέα μαζί με ένα ακόντιο που μπορούσε να θεραπεύει τις πληγές που προκαλούσε, δώρο του Χείρωνα και δυο περίφημα άλογα, τον Βάλιο και τον Ξάνθο, γαμήλιο δώρο του Ποσειδώνα.

Αχιλλέας 
Από τη Θέτιδα γεννήθηκε ο ήρωας Αχιλλέας. Η μητέρα του για να τον κάνει αθάνατο τον βάπτισε στα νερά της Στύγας κρατώντας τον από τη φτέρνα. Έτσι η «αχίλλειος πτέρνα» ήταν το μόνο τρωτό του σημείο, που τον οδήγησε στο θάνατο. Ο Πηλέας νόμισε πως η Θέτιδα ήθελε να πνίξει τον Αχιλλέα και την έστειλε στον πατέρα της, τον Νηρέα. Την ανατροφή του Αχιλλέα την ανάθεσε στον κένταυρο Χείρωνα.

Ο Αχιλλέας σε ηλικία περίπου δεκαπέντε ετών, πήρε μέρος στην Τρωική Εκστρατεία. Ο Πηλέας ανέθεσε στον Φοίνικα, γιο του Αμύντορα, να τον συνοδέψει στην εκστρατεία και να τον συμβουλεύει. Ο Πηλέας έκανε τάμα στον ποταμό Σπερχειό πενήντα κριάρια και τα ωραία μαλλιά του γιου του αν γύριζε ζωντανός. Οι θεοί όμως είχαν άλλα σχεδιάσει και ο Αχιλλέας σκοτώθηκε στην Τροία.

Ιλιάδα Ραψωδία Ι. στίχοι 144-152 

144 τρεῖς δέ μοί εἰσι θύγατρες ἐνὶ μεγάρῳ εὐπήκτῳ (Έχω τρεις θυγατέρες στο καλοχτισμένο μου παλάτι)

145 Χρυσόθεμις καὶ Λαοδίκη καὶ Ἰφιάνασσα, (τις Χρυσόθεμη, Λαοδίκη & Ιφιάνασσα)

146 τάων ἥν κ᾽ ἐθέλῃσι φίλην ἀνάεδνον ἀγέσθω (αν [ο Αχιλλέας] παύσει τον θυμό του και δεχθεί φιλία)

147 πρὸς οἶκον Πηλῆος· ἐγὼ δ᾽ ἐπὶ μείλια δώσω (προς τον οίκο του Πηλέα. Εγώ θα δώσω)

148 πολλὰ μάλ᾽, ὅσσ᾽ οὔ πώ τις ἑῇ ἐπέδωκε θυγατρί· (περισσότερα από ό,τι έχει δώσει κανείς σε κόρη)

149 ἑπτὰ δέ οἱ δώσω εὖ ναιόμενα πτολίεθρα (θα δώσω επτά καλές πόλεις)

150 Καρδαμύλην Ἐνόπην τε καὶ Ἱρὴν ποιήεσσαν (τίς Καρδαμύλη, Ενόπη και Ιρή)

151 Φηράς τε ζαθέας ἠδ᾽ Ἄνθειαν βαθύλειμον (τις Φαρές με τις δροσιές, την Άνθεια με τα νερά)

152 καλήν τ᾽ Αἴπειαν καὶ Πήδασον ἀμπελόεσσαν. (την ωραία Αίπεια και τη γεμάτη αμπέλια Πήδασο).

Αδέλφια Τελαμώνας, Φώκος - Μυρμιδόνες 
Αδελφός του ήταν ο Τελαμώνας ο οποίος σκότωσε κατά λάθος τον ετεροθαλή αδελφό τους, τον Φώκο.
Αυτό έγινε όταν ο Τελαμών εξασκούταν στη δισκοβολία και πέταξε τον δίσκο τόσο δυνατά που βγήκε έξω από το στάδιο και χτύπησε στο κεφάλι τον Φώκο που περνούσε εκείνην την ώρα από εκεί. 
Ο Πηλεύς, ο Τελαμών και ο Φώκος ήταν και οι τρεις εξαίρετοι αθλητές, αλλά ο Φώκος αν και μικρότερος ξεπερνούσε και τους δύο αδελφούς του σε όλα τα αθλήματα εκτός από την πάλη, στην οποία ο Πηλεύς ήταν ανίκητος από θνητό. Ο πατέρας τους χαιρόταν πολύ για αυτό και καμάρωνε πολύ τον Φώκο.
Το γεγονός ότι ο Φώκος ξεπερνούσε τα αδέλφια του στα αθλήματα ήταν γνωστό στην πόλη και έτσι νόμιζαν ότι ο Τελαμών σκότωσε από δόλο τον αδελφό του, επειδή τον ζήλευε που τον ξεπερνούσε· τα δύο αδέλφια είπαν με ειλικρίνεια τι πραγματικά έγινε αλλά οι συμπολίτες τους δεν τους πίστεψαν.
Για τον λόγο αυτό εξορίστηκαν από την Αίγινα. Έτσι ο Τελαμώνας βρέθηκε στη Σαλαμίνα και ο Πηλέας στη Φθία.
Ο Πηλέας κατέφυγε στο παλάτι του βασιλιά της Φθίας Ευρυτίωνα και της γυναίκας του Αστυδάμειας, ο οποίος του έδωσε γυναίκα του την κόρη του Αντιγόνη και το ένα τρίτο του βασιλείου του, το βασίλειο των Μυρμιδόνων. Ο Πηλέας με την Αντιγόνη απέκτησαν την Πολυδώρα. Στο κυνήγι του Καλυδώνιου κάπρου ο Πηλέας σκότωσε κατά λάθος τον Ευρυτίωνα και κατέφυγε στην Ιωλκό, όπου φιλοξενήθηκε από τον βασιλιά Άκαστο και εξαγνίστηκε για δεύτερη φορά.

Αργοναυτική εκστρατεία - Πένταθλο 
Ο Πηλέας πήρε μέρος στην Αργοναυτική εκστρατεία μαζί με τον Ιάσονα. Κατά τη διάρκεια της εκστρατείας ο Ιάσονας οργάνωσε αγώνες στη Λήμνο και ο Πηλέας του ζήτησε να ενώσει πέντε αγωνίσματα φτιάχνοντας το πένταθλο, με αποτέλεσμα να αναδειχθεί νικητής, αφού ήταν ανίκητος στην πάλη, ενώ στη δισκοβολία, στο ακόντιο, στο άλμα και στο δρόμο ερχόταν δεύτερος.

Δείτε επίσης
 Ο αστεροειδής 11311 Πηλεύς (11311 Peleus), που ανακαλύφθηκε το 1993, πήρε το όνομά του από το μυθικό αυτό πρόσωπο.
 Το Όρος Πήλιον πήρε επίσης το όνομά του από το μυθικό αυτό πρόσωπο.
 Κορινθιακός κρατήρας, Αρχαιολογικά Μουσεία του Βερολίνου, Άθλα επί Πελία
 Η αρπαγή της Θέτιδος (Αρχαιολογικά Μουσεία Βερολίνου αρ. F 2279)
 Υδρία από το Βούλτσι (Κρατική αρχαιολογική συλλογή Μονάχου αρ. 596)

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Αργοναύτες
Μυθικοί βασιλείς των Μυρμιδόνων
Μύθοι της ελληνικής μυθολογίας
Μυθικοί βασιλείς της Ηπείρου