Ρόλλο

Ο Ρόλλο της Νορμανδίας (Rollo av Normandie,περί το 846 – περί το 930), πολέμαρχος των Βίκινγκ ήταν ο γενάρχης του Οίκου της Νορμανδίας που κυβέρνησε αργότερα και την Αγγλία, μερικοί ιστορικοί τον αναφέρουν με τον τίτλο "δούκας της Νορμανδίας". To όνομα Ρόλλο αποτελεί εκλατινισμένη μορφή του Σκανδιναβικού "Χρολφ" που μεταφράζεται "περιπατητής" επειδή όταν ενηλικιώθηκε ήταν τόσο βαρύς που δεν μπορούσε ένα άλογο να αντέξει το βάρος του και προχωρούσε στις μάχες πεζός. Ο Ρόλλο ήταν ηγέτης των Βίκινγκ που έκαναν επιδρομές και εγκαταστάθηκαν στη βόρεια Γαλλία στην περιοχή που έμεινε αργότερα γνωστή ως Νορμανδία. Ο βασιλιάς Κάρολος Γ΄ της Γαλλίας του παραχώρησε εδάφη γύρω από το στόμιο του Σηκουάνα με επίκεντρο τη Ρουέν με αντάλλαγμα να προστατεύει το βασίλειο των Φράγκων από τις επιδρομές των υπόλοιπων Βίκινγκ.

Ο Ρόλλο καταγράφεται ως αρχηγός των νέων Βίκινγκ εποίκων σε διάταγμα (918) και συνέχισε να βασιλεύει στην περιοχή τουλάχιστον μέχρι το 928. Τον διαδέχθηκε ο γιος του Γουλιέλμος Α΄ της Νορμανδίας στο δουκάτο της Νορμανδίας το οποίο ίδρυσε ο ίδιος. Οι απόγονοι του Ρόλλο και των πολεμιστών του έμειναν γνωστοί ως "Νορμανδοί", τους επόμενους δυο αιώνες μετά την κατάκτηση της Αγγλίας, της Νότιας Ιταλίας και της Σικελίας έγιναν αντίστοιχα βασιλείς της Αγγλίας, της Σικελίας και του πριγκιπάτου της Αντιόχειας (1ος - 12ος αιώνας) δημιουργώντας μεγάλους θρύλους στη μεσαιωνική Ευρώπη και την Ανατολή.
Ο Ρόλλο ταυτίζεται με τον "Χρόλφ τον Περιπατητή" έναν ευγενή από υψηλή κοινωνική τάξη που περιγράφεται στα Ισλανδικά Σάγκας ο οποίος από το πολύ βάρος ήταν αναγκασμένος να περπατάει πεζός επειδή το άλογο του δεν μπορούσε να αντέξει το βάρος του. Οι Νορμανδικές πηγές δεν αναφέρουν παρόμοια περιστατικά αλλά οι ιστορικοί ταυτίζουν τα δυο πρόσωπα λόγω της ομοιότητας των γεγονότων.

Οικογενειακές ρίζες

Ο Νορμανδός ιστορικός Ντούντο του 10ου αιώνα στο έργο του για τους πρώτους Νορμανδούς βασιλείς καταγράφει ότι ο Ρόλλο βαπτίστηκε χριστιανός με το όνομα Ροβέρτος. Μια εναλλακτική λύση του ονόματος του η οποία προτάθηκε από τον ιστορικό Γουέις (1100 - 1175) και ανατέθηκε στον Ερρίκο Β΄ της Αγγλίας σαν απόγονο από μητέρα του Ρόλλο ήταν Ραούλ. Ο Ρόλλο γεννήθηκε το δεύτερο μισό του 9ου αιώνα σε άγννωστη τοποθεσία, η παλιότερη ιστορική καταγραφή σχετικά με τη δράση του αναφέρεται την εποχή που πολιορκούσε το Παρίσι την περίοδο 885 - 886 σαν αρχηγός Βίκινγκ επιδρομέων. 
Η παλιότερη πηγή σχετικά με τις ρίζες του Ρόλλο καταγράφεται από τον Γάλλο χρονικογράφο του 10ου αιώνα Ρίτσερ του Ρενς που ισχυρίζεται ότι ο Ρόλλο ήταν γιος του Βίκινγκ οπλαρχηγού Κετίλ. Ο Ρίτσελ δεν συσχετίζει απ'ευθείας συγγένεια του Ρόλλο με τον Κετίλ αλλά αναφέρει ότι ο Κετίλ ήταν αρχηγός των Βίκινγκ επιδρομέων (888) στις ακτές της δυτικής Γαλλίας στις ίδιες περιοχές που έκανε επιδρομές αργότερα και ο Ρόλλο ανάμεσα στον Σηκουάνα και τον Λίγηρα. Οι μεσαιωνικοί χρονικογράφοι έρχονται σε σύγκρουση σχετικά με το εάν η οικογένεια του Ρόλλο καταγόταν από τη Νορβηγία ή τη Δανία επειδή οι όροι "Βίκινγκ", "Νορβηγοί", "Σκανδιναβοί", "Δανοί" ήταν ευρύτατα διαδεδομένοι σε όλους τους επιδρομείς εκείνη την εποχή. 

Μια βιογραφία του Ρόλλο που έχει συγγραφεί από τον κληρικό Ντούντο του Σαιν-Κουεντίν διεκδικούσε την καταγωγή του Ρόλλο από τη Δανία, ένας από τους δισέγγονους του Ρόλλο ήταν ο Ροβέρτος ο Δανός σύγχρονος του Ντούντο. Το έργο του Ντούντο "Νορμανδική Ιστορία" το ανέθεσε στον κληρικό ο εγγονός του Ρόλλο Ριχάρδος Α΄ της Νορμανδίας για να απαθανατίσει τους προγόνους του, αν και γράφει με μεγάλη προκατάληψη υπέρ της δυναστείας του Ρόλλο θεωρείται αξιόπιστο. Ο Ντούντο γράφει ότι ένας ανώνυμος βασιλιάς της Δανίας ήταν ανταγωνιστής της οικογένειας του Ρόλλο ιδιαίτερα στον πατέρα του και τον αδελφό του Γκουρίμ, μετά τον τον θάνατο του πατέρα τους ο Γκουρίμ σκοτώθηκε και ο Ρόλλο δραπέτευσε στη Δανία. Ο Ντούντο ήταν η κύρια πηγή για τον Γουλιέλμο της Γιουμιέγκ (μετά το 1066) και του Όρντερικ Βιτάλις (αρχές του 12ου αιώνα) αν και οι δυο είχαν προσθέσει περισσότερες πληροφορίες.
Ένα Νορβηγικό υπόβαθρο για τον Ρόλλο έγραψε ο Βενεδικτινός μοναχός Γοδεφρείδος Μαλατέρρα τον 11ο αιώνα σύμφωνα με τον οποίο "ο Ρόλλο δραπέτευσε βίαια από τη χώρα του σε χριστιανική ακτή". Στην ίδια βάση ο Γουλιέλμος του Μαλμέσμπουρι τον 12ο αιώνα γράφει ότι ο Ρόλλο "γεννήθηκε σε ευγενή οικογένεια μεταξύ των Νορβηγών".

Ιστορικές αναφορές

Ο χρονικογράφος του 12ου αιώνα Μπενουά του Σαιντ-Μωρ γράφει ότι ο Ρόλλο γεννήθηκε σε μια πόλη με το όνομα "Φασγκέ", οι πιθανότερες θέσεις είναι οι πόλεις Φαξ στη Δανία ή Φαούσκ στη Νορβηγία ή κάποια άλλη πόλη που είχε μετονομαστεί. Ο Μπενουά συνεχίζει ότι συγκρούστηκε με κάποιον τοπικό βασιλιά και αναγκάστηκε να δραπετεύσει στη Σκανία, το τοπογραφικό σκηνικό της πόλης "Φασγκέ" και το ορεινό τοπίο όπως περιγράφεται από τον Μπενουά φαίνεται ταυτίζεται περισσότερο με τη Νορβηγική Φαούσκ.
Ένας ανώνυμος Ουαλός συγγραφέας του 12ου αιώνα στο έργο του με τίτλο "Η ζωή του Γκρίφφιντ απ Κινάν" αναφέρει ότι ο Ρόλλο ήταν αδελφός του Χάραλντ Χορφάγκρε. 
Ο Ρόλλο σύμφωνα με τα Νορβηγικά Σάγκας του 13ου αιώνα ταυτίζεται με τον Ιρόλφ τον περιπατητή ο οποίος πήρε το όνομα του επειδή "ήταν τόσο βαρύς που δεν μπορούσε να τον αντέξει ένα άλογο". Οι Ισλανδικές πηγές αναφέρουν ότι ο Ρόλλο γεννήθηκε στη Μορ της δυτικής Νορβηγίας στα τέλη του 9ου αιώνα και ήταν γιος του Νορβηγού Γιαρλ Ρόγκνβαλντ του Σοφού και της ευγενούς Χίλντρ Ίρολφνταττερ, οι ιστορίες αυτές ωστόσο δεν θεωρούνται τόσο αξιόπιστες επειδή γράφτηκαν τρεις αιώνες μετά τον Ντούντο.

Υπάρχουν πολλές φήμες για τις συγγενικές σχέσεις του Ρόλλο με τον σύγχρονο ιστορικά Κετίλ Φλάτνοζ, βασιλιά των Δυτικών νησιών της Σκωτίας. Ο Ρίτσερ γράφει ότι ο πατέρας του Ρόλλο ονομαζόταν Κετίλ και ο Ντούντο γράφει αντίστοιχα ότι ο Ρόλλο είχε έναν αδελφό με το όνομα Γκουρίμ αναφορές οι οποίες υποδηλώνουν οικογενειακές σχέσεις μεταξύ τους, τα Ισλανδικά Σάγκας καταγράφουν τον πατέρα του Κετίλ Φλάτνοζ σαν Μπγιορν Γκρίμσον. Το όνομα του Γκριμ δηλαδή του παππού του Κετίλ Φλάτνοζ σχετίζεται με τον Γκουρίμ, τα Ισλανδικά και Ιρλανδικά Σάγκας γράφουν επιπλέον ότι όταν ήταν ο Ρόλλο νέος επισκέφτηκε τη Σκωτία και απέκτησε μια κόρη την Κάθλιν. Οι πρόγονοι του Κετίλ Φλάτνοζ ζούσαν στη Νορβηγική Μορ η οποία σύμφωνα με τα Νορβηγικά Σάγκας αναφέρεται πατρίδα του Ρόλλο, τα ονόματα Κετίλ, Γκουρίμ και Γκριμ ήταν πολύ συνηθισμένα στις Νορβηγικές κοινωνίες της περιοχής. Οι πληροφορίες ωστόσο για τη σύνδεση του Ρόλλο με τον Κετίλ Φλάτνοζ είναι λίγες και δεν υπάρχουν βεβαιωμένες αποδείξεις.

Ο Κάρολος ο Απλός παραχωρεί εδάφη στη βόρεια Γαλλία

Ο Ντούντο γράφει ότι ο Ρόλλο επιτέθηκε στη Ρουέν το 876. Ο σύγχρονος ιστορικός Φλοντόαρντ γράφει ότι ο Ροβέρτος της Βρετάνης πραγματοποίησε εκστρατεία εναντίον των Βίκινγκ που ισοπέδωσαν τη Ρουέν και πολλές άλλες πόλεις αλλά τελικά τους παραχωρήθηκαν "μερικές θαλάσσιες επαρχίες". 
Σύμφωνα με τον Ντούντο ο Ρόλλο δημιούργησε φιλία με έναν Άγγλο βασιλιά με το όνομα Άλστεμ, το αίνιγμα λύνεται με την ταυτοποίηση του Ρόλλο με τον Βίκινγκ πολέμαρχο Γκουθρούμ τον οποίο νίκησε ο βασιλιάς του Ουέσσεξ Αλφρέδος ο Μέγας στη συνέχεια βαπτίστηκε χριστιανός με το όνομα "Έθελσταν" και τοποθετήθηκε βασιλιάς των Ανατολικών Άγγλων (880). Ο Ντούντο αναφέρει ότι ο Ρόλλο κατέλαβε το Μπαγιέ με τη βία, απήγαγε την πανέμορφη Πόππα, κόρη του Βερεγκάριου κόμη του Ρεν την πήρε σύζυγο του και στη συνέχεια απέκτησε τον διάδοχο του Γουλιέλμο τον Μακρόξιφο. 

Δεν υπάρχουν για τον Ρόλλο αναφορές σύγχρονες με την εποχή του, η αρχαιότερη βρέθηκε σε ένα διάταγμα του Καρόλου του Απλού (918) με τις φράσεις "οι Νορμανδοι του Σηκουάνα", "ο Ρόλλο και οι συγγενείς του" και "για την προστασία του βασιλείου". Ο Ντούντο γράφει αντίστοιχα ότι η συνθήκη είχε κλείσει το 911 στο Σαιν-Κλαιρ-συρ-Επτ, σε ανταμοιβή ο Ρόλλο βαπτίστηκε χριστιανός με το χριστιανικό όνομα Ροβέρτος και υποσχέθηκε την προστασία του βασιλείου. Η συνθήκη επικυρώθηκε με τον γάμο του Ρόλλο με την Γκιζέλα της Γαλλίας κόρη του Καρόλου. Με δεδομένο ότι ο Κάρολος ο Απλός παντρεύτηκε το 907 και η Γκιζέλα είχε γεννηθεί πέντε χρόνια πριν τον γάμο οδηγούμαστε στο συμπέρασμα ότι πιθανότατα ήταν νόθη κόρη. 
Μετά τον όρκο πίστης στον βασιλιά Κάρολο τον Απλό σαν τμήμα της Συνθήκης του Σαιν-Κλαιρ-συρ-Επτ ο Ρόλλο μοίρασε τα εδάφη του ανάμεσα στους οπλαρχηγούς του και ο ίδιος εγκαταστάθηκε στη νέα αυλή του στην πρωτεύουσα Ρουέν. Ο Κάρολος ανατράπηκε με εξέγερση (923) και ο διάδοχος του δολοφονήθηκε από τους Βίκινγκ την ίδια χρονιά, ο διάδοχος του Ροδόλφος της Γαλλίας όπως αναφέρει ο χρονικογράφος Φλοντόαρντ παραχώρησε στον Ρόλλο το Μπεζίν και το Μαίν.

Κληρονόμοι

Ο Ρόλλο πέθανε την περίοδο 928 - 933 τη χρονιά που φαίνεται μια τρίτη δωρεά εδαφών στην περιοχή του Κοταντέν, τον διαδέχθηκε ο γιος και διάδοχος του Γουλιέλμος. 
Ο γιος του Ρόλλο Γουλιέλμος Α΄ της Νορμανδίας και ο εγγονός του Ριχάρδος Α΄ της Νορμανδίας μετέτρεψαν τη Νορμανδία στο ισχυρότερο δουκάτο στην περιοχή των δυτικών Φράγκων. Οι απόγονοι του Ρόλλο ασπάστηκαν πλήρως τον πολιτισμό των Φράγκων και έμειναν γνωστοί στην ιστορία ως "Νορμανδοί".
Ο Ρόλλο ήταν προ-προ-προπάππους του Γουλιέλμου του Κατακτητή του ιδρυτή της Νορμανδικής δυναστείας στην Αγγλία που κατέκτησε τον Αγγλικό θρόνο και είναι ένας από τους γενάρχες των Άγγλων βασιλέων και όλων των σύγχρονων Ευρωπαϊκών βασιλικών οίκων.
Μια κόρη του Ρόλλο η Γκέρλοκ ή Αδέλα της Νορμανδίας παντρεύτηκε τον Γουλιέλμο Γ΄ της Ακουιτανίας από τον Οίκο του Πουατιέ, σύμφωνα με τον Γουλιέλμο της Γιουμιέγκ τον 11ο αιώνα το όνομα της μητέρας της Γκέρλοκ ήταν Πόππα.

Παραπομπές

Πηγές

Dudo of St. Quentin, History of the Normans. ed. and trans. Eric Christiansen. Woodbridge, Suffolk: The Boydell Press 1998.
The Gesta Normannorum Ducum of William of Jumièges, Orderic Vitalis and Robert of Torigni ed. Elizabeth van Houts (1992).
The Normans in Europe transl. and ed. Elizabeth van Houts, Manchester and New York: Manchester University 2000.
Orkneyinga Saga: The History of the Earls of Orkney. Trans. Pálsson, Hermann and Edwards, Paul. Hogarth Press, London, 1978. 
Crouch, David (2002). The Normans: the History of a Dynasty. London: Hambledon and London. 
Christiansen, Eric (2002). The Norsemen in the Viking Age. Blackwell Publishers Ltd.
Ferguson, Robert (2009). The Hammer and the Cross: A New History of the Vikings. London. Allen Lane, an imprint of Penguin Group.
Fitzhugh, William W. and Ward, Elizabeth (2000). Vikings: The North Atlantic Saga. Smithsonian Institution Press.
Konstam, Agnus (2002). Historical Atlas of the Viking World. Checkmark Books

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Ρόλλο, δούκας της Νορμανδίας

Δούκες της Νορμανδίας
Οίκος της Νορμανδίας