Παρθένιος Δ΄

Ο Παρθένιος Δ΄, ο επονομαζόμενος και Μογίλαλος ή Χουμχούμης, ήταν Οικουμενικός Πατριάρχης στο δεύτερο μισό του 17ου αιώνα.

Βιογραφικά στοιχεία
Πρέπει να γεννήθηκε στις αρχές του 17ου αιώνα και η καταγωγή του δεν είναι γνωστή. Εικάζεται ότι ήταν από την Αδριανούπολη, επειδή παρέμενε στην πόλη μετά τη δεύτερη και την τρίτη πατριαρχική του θητεία. Εκεί ενδεχομένως αποσύρθηκε και μετά την οριστική του απομάκρυνση από τον πατριαρχικό θρόνο ως το τέλος της ζωής του.

Εξελέγη Μητροπολίτης Προύσης τον Ιανουάριο του 1655. Ως Μητροπολίτης μερίμνησε για την ανοικοδόμηση και διακόσμηση του ναού του Αγίου Γεωργίου, που έκτοτε κατέστη ο μητροπολιτικός ναός της Προύσας. Συνολικά πατριάρχευσε πέντε φορές:

Α΄ θητεία (1657-1662)
Την 1 Μαΐου 1657 εξελέγη Οικουμενικός Πατριάρχης, διαδεχόμενος τον Γαβριήλ Β΄ (και εκείνος ανέλαβε «προεδρικώς» τη Μητρόπολη Προύσας). Υπό την προεδρία του συνήλθε στις 25 Ιανουαρίου 1661 Σύνοδος στην Κωνσταντινούπολη, η οποία εξέλεξε νέο Πατριάρχη Ιεροσολύμων και ασχολήθηκε με το θέμα των προσόντων που πρέπει να διαθέτει ο εκάστοτε Πατριάρχης Ιεροσολύμων. Τον Ιούνιο του 1662 επαύθη και επέστρεψε στην Προύσα ως Μητροπολίτης. Αργότερα όμως εγκατέλειψε την Προύσα και εγκαταστάθηκε στην Βλαχία.

Β΄ θητεία (1665-1667)
Από την Βλαχία επέστρεψε στην Κωνσταντινούπολη για να αναλάβει πάλι την Πατριαρχία, καθώς εξελέγη εκ νέου στις 21 Οκτωβρίου 1665. Το ίδιο έτος καθαίρεσε τον Πατριάρχη Αλεξανδρείας Παΐσιο, επικαλούμενος την πολυετή απουσία του από την Αίγυπτο, αλλά η απόφαση δεν έγινε δεκτή από το ποίμνιο. Στις 9 Σεπτεμβρίου 1667 καθαιρέθηκε ο ίδιος και εξορίστηκε στην Τένεδο. Κατόπιν εξελέγη Μητροπολίτης Προϊλάβου και μετά Τορνόβου «εις ζωαρκείαν».

Γ΄ θητεία (1671)
Τον Μάρτιο του 1671 επανεξελέγη, αφού χρειάστηκε να καταβάλει 20.000 φλωρία. Στην Πατριαρχία του αυτή κατήργησε τα προσωρινά συνοικέσια μεταξύ χριστιανών και μουσουλμάνων. Στις 7 Σεπτεμβρίου του ίδιου έτους επαύθη πάλι και εξορίστηκε στην Κύπρο, απ’ όπου όμως αργότερα του επιτράπηκε να επιστρέψει στην Αδριανούπολη.

Δ΄ θητεία (1675-1676)
Εξελέγη Πατριάρχης για τέταρτη φορά την 1η Ιανουαρίου του 1675 και παρέμεινε στον θρόνο ως τις 19 Ιουλίου του επόμενου έτους. Κατόπιν ανέλαβε εις ζωαρκείαν τη Μητρόπολη Αγχιάλου.

Ε΄ θητεία (1685)
Εξελέγη για τελευταία φορά Πατριάρχης στις 10 Μαρτίου 1684 και παρέμεινε στην θέση ως τις 20 Μαρτίου 1685, οπότε αποσύρθηκε οριστικά.

Υποσημειώσεις και παραπομπές

Υποσημειώσεις

Παραπομπές

Πηγές
 Οικουμενικό Πατριαρχείο 
 Εγκυκλοπαίδεια Μείζονος Ελληνισμού
 «Νεώτερον Εγκυκλοπαιδικόν Λεξικόν Ηλίου» τόμ. 15ος, σελ. 537

Περαιτέρω ανάγνωση
 

Πατριάρχες Κωνσταντινουπόλεως
Μητροπολίτες Προύσης
Μητροπολίτες Προϊλάβου
Μητροπολίτες Τυρνόβου
Μητροπολίτες Αγχιάλου
Επίσκοποι του 17ου αιώνα