Καύσιμα πλοίου

Γενικά τα υγρά καύσιμα του πλοίου, δηλαδή το πετρέλαιο (fuel oil), καθιερώθηκαν διεθνώς να λέγονται "μπάνκερς" (bunkers) από την αγγλική ονομασία της δεξαμενής καυσίμων μπάνκερ (bunker). Παλαιότερα ως καύσιμη ύλη χρησιμοποιούνταν το κάρβουνο (coal) που σιγά σιγά εκτόπισε τα ιστιοφόρα.

Στη σύγχρονη ναυτιλιακή οικονομία και πρακτική τα έξοδα καυσίμων των πλοίων εντάσσονται στα μεταβλητά έξοδα του πλοίου και υπολογίζονται κατά ταξίδι. Η δε κατανάλωση καυσίμων εξαρτάται από πολλούς παράγοντες που λαμβάνονται υπ΄ όψη στους υπολογισμούς της. Οι παράγοντες αυτοί διακρίνονται σε εσωτερικούς και εξωτερικούς. Εσωτερικοί παράγοντες είναι για παράδειγμα το μέγεθος του πλοίου, ο ναυπηγικός του τύπος, ο τύπος των μηχανών, η κατάστασή τους, η ιπποδύναμη των μηχανών, οι διάφορες ταχύτητες που αναπτύσσονται καθώς και ή μέση ταχύτητα εξ αυτών. Εξωτερικοί παράγοντες θεωρούνται η διάρκεια του ταξιδιού, (το μήκος του πλου), η ταχύτητα που θα αναπτυχθεί, ο χρόνος αναμονής στα αγκυροβόλια, ο χρόνος παραμονής εντός των λιμένων τυχόν επιπρόσθετες χρονικές επιβαρύνσεις από αργίες, απεργίες κλπ.

Έτσι τα συνολικά έξοδα καυσίμων για κάθε πλοίο υπολογίζονται συνήθως σε ετήσιες περιόδους. Ο υπολογισμός αυτός για κάθε πλοίο παριστάνεται από ειδικό μαθηματικό τύπο, που περισσότερο αποδίδει την ακριβέστερη οικονομική εικόνα του πλοίου ως οικονομική μονάδα εκμετάλλευσης και λιγότερο αυτό καθ΄ αυτό το κόστος των καυσίμων του.  Ο ειδικός αυτός τύπος είναι: Sn: Τ Χ τ Χ μ Χ β Χ κ.
Όπου Sn = Όνομα πλοίου (Ship's name), Τ = η χωρητικότητα πλοίου σε d.w.t., τ = ο αριθμός ταξιδιών του πλοίου μέσα στο έτος (trips), μ = ο τύπος και το μέγεθος του πλοίου (αφορά διεθνές στατιστικό στοιχείο, συντελεστή, εκμετάλλευσης κατά τύπο και μέγεθος πλοίου), β = η μέση ταχύτητα πλοίου που ανέπτυξε στα ταξίδια του έτους και τέλος κ = το κόστος των καυσίμων ανάλογα με την τιμή αγοράς του.

Βέβαια αυτός ο υπολογισμός γίνεται μόνο στα πλοία του εμπορικού ναυτικού όπου αναζητείται κάθε φορά το "όπτιμουμ" της οικονομικής απόδοσης. Αντίθετα στα πολεμικά πλοία υπολογίζεται μόνο ανά ταξίδι, και χρόνο άσκησης, εκτός από εκείνον που διενεργούν οι Διευθύνσεις Καυσίμων της οικείας ανά Χώρα Διοίκησης Ναυτικής Μέριμνας, κατ΄ ετήσια απογραφή προμήθειας και διάθεσης καυσίμων σύμφωνα με τους εγκριθέντες ετήσιους προϋπολογισμούς.

Σημείωση 
Από τον παραπάνω εξειδικευμένο υπολογισμό καυσίμων των εμπορικών πλοίων γίνεται αντιληπτό πόσο η εξαγόμενη απ΄ αυτόν οικονομική εικόνα ενός πλοίου μπορεί να επηρεάσει σε λήψη σημαντικών αποφάσεων όπως σε εντολή πώλησής του ή παραγγελίας νέων πλοίων, ή αγοράς κατάλληλων πλοίων για συγκεκριμένες μεταφορές είτε κατά είδος φορτίου, είτε κατ΄ απόσταση και όταν μάλιστα προβλέπεται μακρά χρονοναύλωση.

Δείτε επίσης 
Πετρέλευση
Ναυτιλιακή κρίση

Πλοίο
Προϊόντα του πετρελαίου