Γιλανκαλέ

Το Γιλανκαλέ (τουρκικά: Yılankale, μτφ. «Κάστρο των Φιδιών» ή «Φιδόκαστρο») είναι κάστρο ανεγερθέν μεταξύ των τελών του 12ου και των αρχών του 13ου αιώνα στην Επαρχία Αδάνων της Τουρκίας. Στα αρμενικά είναι γνωστό ως Λεβονκλά ( μτφ. «Φρούριο του Λεβόν») προς τιμήν του φερόμενου ως ιδρυτή του, βασιλέα Λέοντα (Λεβόν) Α΄ του Μεγαλοπρεπούς (βασίλευσε μεταξύ 1198/9-1219) του Αρμενικού Βασιλείου της Κιλικίας. Κατά τη διάρκεια της μεσαιωνικής περιόδου, η συγκεκριμένη τοποθεσία ήταν γνωστή υπό τις αρμενικές ονομασίες Κοβαρά και Βανέρ. 

Υπό τη μορφή ορεινού κάστρου, το Γιλανκαλέ βρίσκεται επί βραχώδους λόφου επιβλέποντας την ανατολική όχθη του ποταμού Τζεϊχάν, σε απόσταση έξι χιλιομέτρων ανατολικά της ομώνυμης κωμοπόλεως. Η συγκεκριμένη τοποθεσία είναι γνωστή στην τοπική λαϊκή παράδοση ως άντρο της Σαχμαράν, μυθικού πλάσματος με μορφή κατά το ήμισυ γυναίκας και κατά το ήμισυ φιδιού.

Τα τείχη, καθώς και οι πολυάριθμοι σε σχήμα πετάλου πύργοι και θολωτοί θάλαμοι, είναι χτισμένοι με άρτια λαξευμένη λίθινη τοιχοποιία και είναι με ιδιαίτερη προσοχή προσαρμοσμένοι στις ελικοειδούς σχηματισμού ασβεστολιθικές προεξοχές, με αποτέλεσμα τη δημιουργία τριών προτειχισμάτων. Η αρχαιολογικής και ιστορικής φύσεως αξιολόγηση του συγκεκριμένου κάστρου η οποία δημοσιεύθηκε το 1987 και η οποία περιλάμβανε μία κάτοψή του περιγράφει λεπτομερώς κάθε τμήμα του. Εντός του άνω προτειχίσματος βρισκόταν αρμενικό παρεκκλήσιο, εκ του οποίου, σήμερα, σώζονται μόνον η αψίδα και ο βόρειος τοίχος του. Η εικασία σύμφωνα με την οποία η ανάγλυφη αναπαράσταση ενός καθήμενου βασιλέα πλαισιωμένου από δύο ανορθωμένους λέοντες επί του σημείου εισόδου της οχυρής πύλης απεικονίζει τον βασιλέα Λεβόν Α΄, επιβεβαιώνοντας, ως συνέπεια, το συμπέρασμα πως ο τελευταίος ήταν ο ιδρυτής του κάστρου κατά τις απαρχές του 13ου αιώνα, αμφισβητήθηκε σε πειστικό βαθμό τόσο από εικονογραφικά όσο και αρχαιολογικά ευρήματα, τα οποία και καταδεικνύουν πως το απεικονιζόμενο πρόσωπο στη συγκεκριμένη ανάγλυφη αναπαράσταση είναι ένας εκ των βασιλέων Χετούμ Α΄ (1226-70) και Χετούμ Β΄ (1289-1307). Κατά τη διάρκεια της περιόδου κυριαρχία των Ραμαζανιδών, πιο συγκεκριμένα κατά τα μέσα του 14ου αιώνα, το κάστρο εγκαταλείφθηκε οριστικά. 

Έχει χαρακτηριστεί ως το «αρτιότερα διατηρημένο αρμενικό κάστρο» της περιοχής της Τσουκούροβα, παλαιότερα γνωστής ως Κιλικίας. Το κάστρο είναι ανοιχτό στο κοινό, ενώ εργασίες αναστήλωσής του έλαβαν χώρα κατά τη διάρκεια των καλοκαιρινών μηνών του 2014.

Δείτε επίσης 
 Σαρβαντικάρ
 Λαμπρόν
 Κάστρο της Αναζαρβού

Παραπομπές 

Αρμενικά κάστρα
Κάστρα στην Τουρκία
Αρχαιολογικοί τόποι στην Περιοχή Μεσογείου (Τουρκία)
Κτίρια και κατασκευές στην Επαρχία Αδάνων
Τζεϊχάν