Γεράνεια Όρη

Τα Γεράνεια Όρη είναι οροσειρά που καταλαμβάνει το ανατολικότερο τμήμα του νομού Κορινθίας και φτάνει μέχρι τα όρια της Δυτικής Αττικής. Ο ορεινός όγκος των Γερανείων υψώνεται βόρεια και ανατολικά του Λουτρακίου, βόρεια των Αγίων Θεοδώρων και της Κινέτας, καθώς και δυτικά των Μεγάρων.

Ονομασία

Πρόκειται για ένα βουνό γνωστό από την αρχαιότητα με όνομα θηλυκού γένους: η Γεράνεια ή Γερανεία, όπως το αναφέρουν ο Θουκυδίδης και ο Παυσανίας. Το όνομά του οφείλεται, κατά την αρχαία παράδοση, από τους γερανούς που οδήγησαν τον Μέγαρο σε αυτά για να σωθεί κατά τον κατακλυσμό του Δευκαλίωνα. Κατά τον Παυσανία, Γερανία ονομάζονταν η χερσαία απόληξη των Μεγάρων που μοιάζει με λαιμό γερανού.

Ιστορικά στοιχεία

Σύμφωνα με τη μυθολογία, από την περιοχή των Γερανείων πέρασε ο Θησέας στο δρόμο του προς την Αθήνα, εξοντώνοντας τη Φαιά σε μια περιοχή που σήμερα βρίσκονται οι Άγιοι Θεόδωροι και το Σκίρωνα στις Σκιρωνίδες πέτρες, τη σημερινή Κακιά Σκάλα.

Μετά τη μάχη των Θερμοπυλών οι Σπαρτιάτες με επιχώσεις απέκλεισαν τον αρχαίο δρόμο των Σκιρωνίδων και κατασκεύασαν το τείχος του Ισθμού της Κορίνθου. Όταν ξέσπασε ο Πελοποννησιακός πόλεμος στρατοπέδευσαν εδώ οι Κορίνθιοι, πριν βαδίσουν προς τη Μεγαρίδα.

Περιγραφή

Τα Γεράνεια όρη παρουσιάζουν πλούσια μορφολογία εδάφους, καθώς βρίσκονται σε μία περιοχή με μακροχρόνια και σημαντική γεωλογική δραστηριότητα. Περιλαμβάνουν πλήθος κορυφών, οι σημαντικότερες από τις οποίες είναι η Πίντιζα, η μικρή και η μεγάλη Ντουσκιά, καθώς και το Μακρυπλάγι που είναι και η υψηλότερη κορυφή σε υψόμετρο 1.369 μέτρων. Σε περίοπτη θέση στην κορυφή Μακρυπλάγι υπάρχει πύργος επικοινωνιών του ΟΤΕ. Οι περισσότερες πλαγιές τους είναι σχετικά απόκρημνες, ενώ οι ακτές που σχηματίζουν στα βόρεια και δυτικά είναι ως επί το πλείστον βραχώδεις και δυσπρόσιτες.

Στις βόρειες απολήξεις του βουνού σχηματίζονται τα ακρωτήρια Μελαγκάβι (ή Ηραίο) και Ολμιών. Κοντά στο ακρωτήριο Ολμιών εντοπίζεται και μια μικρή πεδιάδα, γνωστή με το όνομα Ασπρόκαμπος. Στο ακρωτήριο Μελαγκάβι βρίσκεται και λειτουργεί φάρος του Πολεμικού Ναυτικού, ενώ στην ευρύτερη περιοχή του εν λόγω ακρωτηρίου υπάρχει και η χαρακτηριστική λιμνοθάλασσα του Ηραίου, γνωστή και ως Βουλιαγμένη.

Οι νοτιοανατολικές παρυφές των Γερανείων καταλήγουν στην Κακιά Σκάλα, ένα σημείο το οποίο ήταν ανέκαθεν επικίνδυνο για τη διέλευση οχημάτων, κυρίως λόγω συχνών κατολισθήσεων.

Χλωρίδα και πανίδα

Το βουνό διαθέτει πλούσια χλωρίδα από πεύκα, δρύες, έλατα και αποτελεί βιότοπο περίπου 950 ειδών φυτών και δεκάδων ειδών ζώων. Στο χαμηλότερο τμήμα τους, τα Γεράνεια καλύπτονται από δάση χαλέπιου πεύκης, ενώ το ανώτερο τμήμα με κεφαλληνιακή ελάτη. Στα ρέματα αναπτύσσονται πικροδάφνες και λυγαριές. Επίσης στο βουνό απαντούν τα ενδημικά είδη φυτών Centaurea megarensis και Stachys spruneri Αποτελεί προστατευόμενη περιοχή του Natura 2000.

Το Μάιο του 2021 εκδηλώθηκε στην οροσειρά μεγάλη δασική πυρκαγιά, η οποία κατέκαυσε 52.000 στρέμματα δασικής έκτασης και συνολικά 71.000 στρέμματα.

Γεωλογία

Ιδιαίτερο γεωλογικό ενδιαφέρον παρουσιάζει η περιοχή των Γερανείων. Συγκεκριμένα, στην περιοχή Σουσάκι υπάρχει ηφαίστειο το οποίο αποτελεί το βορειοδυτικό άκρο του ηφαιστειακού τόξου Νοτίου Αιγαίου. Ακόμη, στο Λουτράκι υπάρχουν ιαματικές πηγές, οι οποίες συσχετίζονται γεωλογικά με το μαγματικό θόλο του ηφαιστείου του Σουσακίου. Τέλος, στην ευρύτερη περιοχή των Γερανείων ανήκουν και οι Αλκυονίδες νήσοι, οι οποίες αποτελούν έντονα σεισμογενή περιοχή και έχουν δώσει καταστροφικούς σεισμούς ανά τους αιώνες.

Δραστηριότητες

Το βουνό προσφέρεται για αναρρίχηση, πεζοπορία και ορεινή ποδηλασία. Η θέα από τις κορυφές του καλύπτει όλη τη γύρω περιοχή, Αττική, Κορινθία, Βοιωτία, Σαρωνικό και Κορινθιακό κόλπο.

Διοικητική υπαγωγή

Από διοικητικής άποψης, από το 2011 που θεσπίστηκε το Πρόγραμμα «Καλλικράτης», το βουνό μοιράζονται οι δήμοι Μεγαρέων και Λουτρακίου - Περαχώρας - Αγίων Θεοδώρων.

Πυρκαγιά το 2018 
Στις 23 Ιουλίου 2018 ξέσπασε πυρκαγιά στην περιοχή της Κινέτας του δήμου Μεγαρέων.

Συλλογή φωτογραφιών

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

 Παρουσίαση από τη Νομαρχία Δυτικής Αττικής
 Παρουσίαση από το Δήμο Αγ. Θεοδώρων

Βουνά της Αττικής
Βουνά της Κορινθίας