Λογοτεχνική ανάλυση

Λογοτεχνική Ανάλυση είναι η δομική, νοηματική και τεχνική ανάλυση ενός λογοτεχνικού έργου.

Ανάλυση Ποιημάτων 

Ανάλυση ποιημάτων είναι η διαδικασία διερεύνησης της φόρμας, του περιεχομένου και της ιστορίας ενός ποιήματος υπό ένα ενημερωτικό πρίσμα που σκοπό έχει την δημιουργία ενδιαφέροντος προς τον αναγνώστη στην κατανόηση και την εκτίμηση του έργου .

Οι λέξεις "ποίημα" και "ποίηση" προέρχονται από την αρχαιοελληνική λέξη "ποιώ" που σημαίνει "δημιουργώ". Υπό αυτήν την ετυμολογία το ποίημα αποκτά πραγματική υπόσταση και καθίσταται ως δημιούργημα. Υπό τη θεώρηση του William Carlos Williams, του ποιήματος ως μιας "μηχανής φτιαγμένης από λόγια" το ποιητικό κατασκεύασμα παράγει κάποιας ποιότητας και ποσότητας εντυπώσεις, αποτελέσματα και έργο στον αναγνώστη. Το έργο που παράγει μια "μηχανή φτιαγμένη από λόγια", το ποίημα, είναι η εντύπωση που δημιουργεί στα αισθητήρια του αναγνώστη. Όταν εκείνος πλέον αναλύει το ποίημα λειτουργεί ομοίως με μηχανικό που αποσυνθέτει κι ανασυνθέτει μια μηχανή για να κατανοήσει τη λειτουργία της.

"Άλλο" του Robert Herrick 

Συμβουλευόμενοι την ως άνω μηχανιστική θεώρηση ενός ποιήματος κάποιες μηχανές - στυλό bic, φακοί - μπορούν να διαλυθούν με το χέρι ή με τα πιο απλά εργαλεία. Αντίστοιχα, μερικά ποιήματα ανταμείβουν την προσεκτική ανάγνωση και ανταποκρίνονται στην ανάλυση, αλλά δεν απαιτούν από τον αναγνώστη ειδικούς λογοτεχνικούς όρους και έννοιες, όπως αυτό το ποίημα που γράφτηκε από τον Robert Herrick τον 17o αιώνα.

Here a pretty baby lies
Sung asleep with lullabies:
Pray be silent and not stir
Th' easy earth that covers her.

(μετάφραση)
Εδώ βρίσκεται ένα όμορφο μωρό
Κοιμισμένο με νανουρίσματα:
Προσευχήσου να είναι σιωπηλή και να μην αναταραχθεί
Η άνετη γη που την καλύπτει.

Στις πρώτες τρεις γραμμές, ο αναγνώστης καταλαβαίνει ότι ο αφηγητής περιγράφει ένα κοιμισμένο μωρό. Στην τέταρτη γραμμή, όμως, αυτό ανατρέπεται. Το μωρό δεν είναι καλυμμένο από σεντόνια, αλλά από τη γη, δηλαδή, το μωρό είναι θαμμένο. Είναι νεκρό.

Η συνειδητοποίηση αυτή μπορεί να προκαλέσει μια απότομη συναισθηματική αντίδραση. Και αυτή η αντίδραση, αυτή η εντύπωση στον αναγνώστη, είναι το "έργο" που αυτή η "μηχανή από λέξεις" έχει σχεδιαστεί να κάνει. Παρόλο που το ποίημα δεν είναι αστείο, ο "μηχανισμός" του είναι παρόμοιος με αυτόν των ανεκδότων: μια ξαφνική αλλαγή της αντίληψης δημιουργεί μια ξαφνική και ενστικτώδη αντίδραση.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Γλωσσάριο Ποιητικών Όρων

Ανάλυση Αγνώστων Κειμένων - Νικόλαος-Λαόνικος Ψιμικάκης-Χαλκοκονδύλης, ένας αναλυτικός οδηγός για ανάλυση ποιημάτων και πεζών (στα ελληνικά).

Δείτε επίσης 
 Ποίηση

Θεωρία της λογοτεχνίας
Αισθητική
Κοινωνική φιλοσοφία