ΤΣΣΚΑ Μόσχας (καλαθοσφαίριση ανδρών)

Η ΠΜΚ ΤΣΣΚΑ Μόσχας (ρώσικα: ПБК ЦСКА Москва, αγγλικά: PBC CSKA Moscow) είναι ρώσικη ομάδα καλαθοσφαίρισης, που συχνά αποκαλείται «Κόκκινος Στρατός» λόγω σχέσης στο παρελθόν με το σοβιετικό στρατό. Αποτελεί τμήμα του "Κεντρικού Αθλητικού Συλλόγου του Στρατού" (ΤΣΣΚΑ) Μόσχας. Η ΤΣΣΚΑ έχει ακόμα τμήματα ποδοσφαίρου, βόλεϊ, χάντμπολ, υδατοσφαίρισης κλπ. Το 1999 το τμήμα καλαθοσφαίρισης ιδιωτικοποιήθηκε.

Ιστορία 
Η ΤΣΣΚΑ Μόσχας έχει να επιδείξει μακρά ιστορία επιτυχιών. Κατέκτησαν το Κύπελλο Πρωταθλητριών, πρόδρομο της σημερινής Ευρωλίγκα, το 1961, το 1963, το 1969 και το 1971˙ κέρδισαν το σοβιετικό πρωτάθλημα 24 φορές, καθώς και το ρώσικο τίτλο 9 συνεχόμενες φορές από το 1992 έως το 2000, και 5 συνεχόμενες κατά το διάστημα 2003 με 2007. Η ομάδα της ΤΣΣΚΑ είχε επίσης φτάσει στο Φάιναλ Φορ της Ευρωλίγκα το 1996, το 2003, το 2004 και το 2005, πριν κατακτήσει τον τίτλο το 2006 και το 2008. Επίσης, έφθασε στο Φάιναλ Φορ της Σουπρολίγκα το 2001 και της Ευρωλίγκα το 2007, όπου στον τελικό ηττήθηκε από τον Παναθηναϊκό με 93-91.

Η ομάδα της σεζόν 2004-2005 έγινε η πρώτη στην ιστορία της Ευρωλίγκα που πέρασε αήττητη από την κανονική φάση των ομίλων, ενώ πριν το Φάιναλ Φορ του τουρνουά είχε ηττηθεί μόνο από την Μπαρτσελόνα. Τελικά όμως, η ΤΣΣΚΑ δεν τα κατάφερε στα ημιτελικά στην έδρα της εναντίον της Τάου Θεράμικα και του Παναθηναϊκού στον αγώνα για την τρίτη θέση. Αυτό τους έστειλε στο δεύτερο γκρουπ δυναμικότητας στην κλήρωση της Ευρωλίγκα, παρόλο που ολοκλήρωσαν τη συμμετοχή τους στο πρωτάθλημα αυτό με το καλύτερο ρεκόρ. Την ίδια χρονιά, αν και έχασαν έναν αγώνα στους τελικούς του ρωσικού πρωταθλήματος, στέφθηκαν ξανά πρωταθλητές.

Το 2006, η ΤΣΣΚΑ προκρίθηκε στους 16 της Ευρωλίγκα τερματίζοντας τρίτη στον όμιλό της. Ήρθε πρώτη στον όμιλο που ανήκε κατά τη φάση των 16 και έφτασε στο Φάιναλ Φορ, νικώντας την τούρκικη Εφές Πίλσεν. Στα ημιτελικά πέρασε νικηφόρα από το εμπόδιο της Μπαρτσελόνα πριν να ελέγξει, εν τέλει, την δυνατή επίθεση της Μακάμπι την 30η Απριλίου, με σκορ 73-69 στον τελικό της Πράγας. Αυτή ήταν και η πρώτη φορά που κέρδισαν την Ευρωλίγκα μετά από 35 χρόνια, με MVP του Φάιναλ Φορ τον Θοδωρή Παπαλουκά.

Από το 2014 μέχρι το 2022 προπονητής της ομάδας ήταν ο Έλληνας Δημήτρης Ιτούδης. Η ΤΣΣΚΑ Μόσχας κατέκτησε ακόμα δυο Ευρωλίγκες το 2016 και το 2019, και ήταν σταθερά στο Φάιναλ Φορ από το 2012 μέχρι το 2021, ενώ έχει αγωνιστεί στον τελικό της διοργάνωσης το 2012 δίχως να κερδίσει. Επίσης έχει κερδίσει έντεκα φορές την VTB Λίγκα. Το 2020, έγινε η πρώτη ομάδα που έσπασε το φράγμα των 500 αγώνων στην Ευρωλίγκα.

Στις 18 Φεβρουαρίου 2022, αποβλήθηκε από την Ευρωλίγκα λόγω της ρώσικης εισβολής στην Ουκρανία. Η αποβολή της ίσχυσε και τη σεζόν 2022-23.

Στην ΤΣΣΚΑ Μόσχας έχουν αγωνιστεί σημαντικοί αθλητές της καλαθοσφαίρισης όπως οι Σεργκέι Μπέλοφ, Ρίμας Κουρτινάιτις, Βλαντιμίρ Τκατσένκο, Αλεξάντερ Βολκώφ, Αντρέι Κιριλένκο, Τζέι Αρ Χόλντεν, Θοδωρής Παπαλουκάς, Ματίας Σμόντις, Βίκτορ Χριάπα, Ραμούνας Σισκάουσκας, Μίλος Τεόντοσιτς, Ναντό ντε Κολό, Ουίλ Κλάιμπερν, Κάιλ Χάινς και Αλεξέι Σβεντ καθώς και προπονητές όπως οι Αλεξάντερ Γκομέλσκι, Ντούσαν Ίβκοβιτς, Έτορε Μεσίνα κ.α.

Έμβλημα 
Το έμβλημα του συλλόγου έχει εξελιχθεί με το πέρασμα του χρόνου. Το 2000, έπειτα από την ιδιωτικοποίηση του τμήματος καλαθοσφαίρισης, το λογότυπο αποτελούνταν από τα αρχικά «CSKA» με φόντο μία μπάλα και μια μπασκέτα. Την περίοδο 2002–2003 χρησιμοποιήθηκε ένα νέο λογότυπο σε μορφή ασπίδας που εμπεριείχε τα αρχικά «CSKA» και μία μπάλα μπάσκετ, έχοντας στην κορυφή ένα αστέρι, ενώ την επόμενη περίοδο τροποποιήθηκε ελαφρώς. Το 2017, ένα νέο λογότυπο με παρόμοια στοιχεία που όμως εμφάνιζε ένα μέρος μόνο της μπάλας μπάσκετ, αντικατέστησε το προηγούμενο.

Τίτλοι

Εγχώριοι 
 Πρωταθλήματα Σοβιετικής Ένωσης (24) :
1945, 1960, 1961, 1962, 1964, 1965, 1966, 1969, 1970, 1971, 1972, 1973, 1974, 1976, 1977, 1978, 1979, 1980, 1981, 1982, 1983, 1984, 1988, 1990

 Πρωταθλήματα Ρωσίας (26):

1992, 1993, 1994, 1995, 1996, 1997, 1998, 1999, 2000, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019 

 Κύπελλα Σοβιετικής Ένωσης (3): 1972, 1973, 1982

 Κύπελλα Ρωσίας (4): 2005, 2006, 2007, 2010

Διεθνείς 

 Πρωτάθλημα Ευρώπης - Ευρωλίγκα (8): 1961, 1963, 1969, 1971, 2006, 2008, 2016, 2019

 Φιναλίστ Ευρωλίγκα (6): 1965, 1970, 1973, 2007, 2009, 2012
3η θέση Ευρωλίγκα (8): 1966, 1977, 1996, 2004, 2010, 2013, 2015, 2017
4η θέση Ευρωλίγκα (7): 1983, 1985, 2001, 2003, 2005, 2014, 2018
Φάιναλ Φορ Ευρωλίγκας (20): 1966, 1996, 2001, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2021
 
 North European Basketball League (1): 2000

VTB Λίγκα (11): 2009, 2010, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2021

 Triple Crowns (1): 2006

Παίκτες

Σύνθεση 2022-2023

Διάγραμμα ομάδας

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 

Ρωσικοί σύλλογοι καλαθοσφαίρισης
Αθλητισμός στη Μόσχα
Ιδρύσεις ομάδων καλαθοσφαίρισης το 1923
Σοβιετικοί σύλλογοι καλαθοσφαίρισης