Ελληνικές βουλευτικές εκλογές 1985

Οι πρόωρες βουλευτικές εκλογές του 1985 έγιναν στις 2 Ιουνίου. Το Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα με πρόεδρο τον Ανδρέα Παπανδρέου κέρδισε ξανά τις εκλογές, και με ποσοστό 45,82% εξασφάλισε 161 έδρες, συνεχίζοντας έτσι να κυβερνά (από το 1981). Η Νέα Δημοκρατία με ποσοστό 40,85% εξασφάλισε 126 έδρες και το Κομμουνιστικό Κόμμα έλαβε ποσοστό 9,89% και 12 έδρες. Μία έδρα εξασφάλισε το ΚΚΕ εσωτερικού. 

Από τον Σεπτέμβριο του 1984, αρχηγός της Νέας Δημοκρατίας ήταν ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, που είχε διαδεχθεί τον Ευάγγελο Αβέρωφ. Ο Αβέρωφ είχε παραιτηθεί επίσημα για λόγους υγείας, αλλά είχε ήδη στο ενεργητικό του δύο διαδοχικές ήττες από τον Ανδρέα Παπανδρέου στις δημοτικές εκλογές του 1982 και στις ευρωεκλογές του 1984, και δεχόταν πιέσεις να αποχωρήσει.

Αυτή η εκλογική αναμέτρηση ήταν η τελευταία που έγινε με το σύστημα της λίστας.

Προεκλογική εκστρατεία
Οι εκλογές αυτές διεξήχθησαν σε κλίμα έντονης πολιτικής πόλωσης, με το φαινόμενο των «πράσινων και γαλάζιων καφενείων» να βρίσκεται στην κορύφωσή του. Ο Ανδρέας Παπανδρέου στήριξε την εκλογική επικράτησή του στην απομάκρυνση του Κωνσταντίνου Καραμανλή από την Προεδρία της Δημοκρατίας και την ανατροπή του «Προεδρικού» Συντάγματος του 1975, που είχε επιτύχει τον Μάρτιο του 1985. Η εκλογή του αρεοπαγίτη Χρήστου Σαρτζετάκη (γνωστού από τη στάση του στην υπόθεση Λαμπράκη, όταν είχε διατάξει την προφυλάκιση ανώτατων αξιωματικών της Χωροφυλακής και παρακρατικών) στο ανώτατο πολιτειακό αξίωμα στόχευε στην συσπείρωση των αντιδεξιών και εν γένει αντικαραμανλικών ψηφοφόρων, με ιδιαίτερη έμφαση στην άντληση ψήφων από την παραδοσιακή Αριστερά. Από τη μεριά της, η Νέα Δημοκρατία κατήγγειλε την διακυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ και προειδοποίησε ότι απώτερος στόχος του Ανδρέα Παπανδρέου και του ΠΑΣΟΚ ήταν να εγκαταστήσουν ένα καθεστώς τύπου Φιντέλ Κάστρο ή Μουαμάρ Καντάφι στην Ελλάδα. Έδωσε επίσης έμφαση στο νέο φιλελεύθερο πρόγραμμά της, που περιλάμβανε κατάργηση φόρων και απελευθέρωση της οικονομίας.

Η προεκλογική περίοδος χαρακτηρίστηκε επίσης και από «χτυπήματα κάτω από τη ζώνη». Η εφημερίδα «Αυριανή» δημοσίευσε σε πρωτοσέλιδό της, στις 10 Μαΐου, φωτογραφία του Μητσοτάκη αγκαλιά με Γερμανούς Ναζί, κατηγορώντας τον ευθέως ως δωσίλογο, ενώ στον αντίποδα η εφημερίδα «Ελεύθερος Τύπος» δημοσίευσε συνεντεύξεις της Χριστίνας Ρασσιά, Ελληνοαμερικανίδας ψυχιάτρου και πρώτης συζύγου του Ανδρέα Παπανδρέου, που ισχυρίστηκε ότι ο πρώην άντρας της ήταν επικίνδυνος και ανεύθυνος, καθώς και ότι υπέφερε από διάφορα ψυχικά τραύματα.

Οι συγκεντρώσεις των κομμάτων στις εκλογές του 1985 ήταν κατά γενική ομολογία εντυπωσιακές σε όγκο, παλμό και «σκηνοθεσία». Ειδικά οι συγκεντρώσεις του Ανδρέα Παπανδρέου σε Θεσσαλονίκη (25 Μαΐου) και Αθήνα (31 Μαΐου) θεωρούνται οι μεγαλύτερες της Μεταπολίτευσης.

Αποτελέσματα

Παραπομπές

Πηγές
Γιάννης Βούλγαρης, Η Ελλάδα της Μεταπολίτευσης: Σταθερή Δημοκρατία σημαδεμένη από τη μεταπολεμική ιστορία, έκδοση 2008
Richard Clogg, Partiesand Elections in Greece: The Search for Legitimacy, 1987

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Ελληνικές βουλευτικές εκλογές