Κόφι Ανάν

Ο Κόφι Ανάν (Kofi Atta Annan, 8 Απριλίου 1938 - 18 Αυγούστου 2018) ήταν Γκανέζος διπλωμάτης ο οποίος υπηρέτησε ως ο έβδομος γενικός γραμματέας του Ο.Η.Ε. από τον Ιανουάριο του 1997 μέχρι τον Δεκέμβριο του 2006. Το 2001 του απονεμήθηκε από κοινού με τον ΟΗΕ το βραβείο Νόμπελ Ειρήνης. Ήταν ο ιδρυτής και πρόεδρος του Ιδρύματος Κόφι Ανάν καθώς και ο πρόεδρος του The Elders, ενός διεθνούς οργανισμού που ιδρύθηκε από τον Νέλσον Μαντέλα.

Γεννημένος στο Κουμάσι της Γκάνας, ο Ανάν σπούδασε οικονομικά στο Macalester College, διεθνείς σχέσεις στο Ινστιτούτο της Γενεύης και διοίκηση επιχειρήσεων στο MIT. Ο Ανάν έγινε μέλος του Ο.Η.Ε. το 1962 και εργάστηκε ως διοικητικός και οικονομικός υπάλληλος στο γραφείο του Παγκοσμίου Οργανισμού Υγείας που έχει έδρα τη Γενεύη. Κατόπιν ανέλαβε διάφορες διοικητικές θέσεις σε οργανισμούς και υπηρεσίες του Ο.Η.Ε., φθάνοντας έως τη θέση του βοηθού γενικού γραμματέα για θέματα διαχείρισης προσωπικού (1987 - 1990), του βοηθού γενικού γραμματέα για θέματα προγραμματισμού (1990 - 1992), του βοηθού γενικού γραμματέα και του δεύτερου γενικού γραμματέα για θέματα ειρηνευτικών αποστολών (Μάρτιος 1992 - Δεκέμβριος 1996). Στις 13 Δεκεμβρίου 1996 έγινε γενικός γραμματέας και έγινε ο πρώτος κάτοχος της θέσης που εξελέγη με άμεσο τρόπο από το προσωπικό του ΟΗΕ.

Έγινε γενικός γραμματέας του ΟΗΕ, σε αντικατάσταση του Αιγυπτίου Μπούτρος Μπούτρος-Γκάλι, την 1η Ιανουαρίου 1997. Η θητεία του στη θέση αυτή ανανεώθηκε την 1 Ιανουαρίου 2002 και έληξε στις 31 Δεκεμβρίου 2006. Είναι ο δεύτερος Αφρικανός γενικός γραμματέας του ΟΗΕ και ο πρώτος διοικητικός υπάλληλος του Οργανισμού που κατόρθωσε να φτάσει μέχρι την υψηλότερη διοικητική και πολιτική βαθμίδα των Ηνωμένων Εθνών. Ως γενικός γραμματέας, ο Ανάν έκανε μεταρρυθμίσεις πάνω στη γραφειοκρατία του ΟΗΕ, πολέμησε το AIDS και τη φτώχεια, ιδιαίτερα στην Αφρική, απομάκρυνε τα ινδονησιακά στρατεύματα κατοχής από το Ανατολικό Τιμόρ (1999), απομάκρυνε τον ισραηλινό στρατό από τον Νότιο Λίβανο (2000) κ.ά. 

Στις αποτυχίες του συμπεριλαμβάνονται η μη αποτελεσματική επίλυση του πολέμου της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης και ο διαμελισμός της χώρας, η ασυντόνιστη συμμετοχή του ΟΗΕ για την ειρήνευση στο Κοσσυφοπέδιο, η επίθεση των ΗΠΑ και της Βρετανίας στο Ιράκ το 2003 χωρίς την έγκριση του Συμβουλίου Ασφαλείας του Ο.Η.Ε. και η αδυναμία επιβολής μίας δίκαιης λύσης στα προβλήματα παράνομης κατοχής στην Παλαιστίνη και την Κύπρο. Έλαβε επίσης κλήσεις για παραίτηση μετά τη διεξαγωγή έρευνας στο πρόγραμμα Oil-for-Food. Κατά πολλούς παρατηρητές, ο Κόφι Ανάν δεν μπόρεσε να δείξει την απαραίτητη πυγμή και ανεξαρτησία αποφάσεων απέναντι στους Αμερικανούς, με αποτέλεσμα να έχει πληγεί ανεπανόρθωτα η παγκόσμια αξιοπιστία του Ο.Η.Ε.

Το 2007, μετά την αποχώρησή του από τον ΟΗΕ, ίδρυσε το Ίδρυμα Κόφι Ανάν, το οποίο ασχολήθηκε με τις διεθνείς σχέσεις. Το 2012, ο Ανάν ήταν ο απεσταλμένος των Ηνωμένων Εθνών και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων στη Συρία, σε μια προσπάθεια να βρεθεί μια λύση στη διαμάχη που λάμβανε χώρα στην περιοχή. Ο Ανάν παραιτήθηκε όταν το όνομά του ενεπλάκη στην έλλειψη προόδου του ΟΗΕ όσον αφορά την εξεύρεση λύσης στη διαμάχη στη Συρία. Τον Σεπτέμβριο του 2016, ο Ανάν ηγήθηκε μιας επιτροπής του ΟΗΕ με θέμα την έρευνα της κρίσης στη Rohingya.

Ο Ανάν πέθανε πρωί της 18ης Αυγούστου 2018 νοσοκομείο στη Βέρνη της Ελβετίας μετά από μια σύντομη ασθένεια, σε ηλικία 80 ετών.

Προσωπική ζωή 
Το 1965, ο Κόφι Ανάν παντρεύτηκε την Τίτι Αλακιτζαχά, μια γυναίκα από τη Νιγηρία με καταγωγή από αριστοκρατική οικογένεια. Μετά από αρκετά χρόνια απέκτησαν μια κόρη, την Άμα, και έναν γιο, τον Κότζο. Το ζευγάρι χώρισε στα τέλη του 1970 και πήρε διαζύγιο το 1983. Το 1984, ο Ανάν παντρεύτηκε τη Νάνε Μαρία Λάγκεργκρεν, Σουηδέζα δικηγόρο στον ΟΗΕ και ανιψιά του Ραούλ Γουόλενμπεργκ, με την οποία είχε αποκτήσει τρία παιδιά. 

Ο Κόφι Ανάν είχε στην υπηρεσία του για αρκετά χρόνια τον σωφέρ John Miller, ο οποίος παρέμεινε στενός φίλος και έμπιστος τόσο στον ίδιο (μέχρι τον θάνατό του) όσο και στον γιο του Κότζο.

Μιλούσε άπταιστα αγγλικά, γαλλικά και διάφορες αφρικανικές γλώσσες.

Βραβεία και τιμές

Τιμές 

 2000: Companion of the Order of the Star of Ghana
 2000: Grand Cross Order of Merit of the Republic of Poland
 2001: Grand Cross with Collar of the Order of the Star of Romania
 2002: Knight Commander of the Most Courteous Order of Lesotho
 2005: Grand Collar of the Order of Liberty (Portugal)
 2006: Knight Grand Cross of the Order of the Netherlands Lion
 2007: Grand Decoration of Honour in Gold with Sash for Services to the Republic of Austria
 2007: Honorary Knight Grand Cross of the Order of St Michael and St George (GCMG) from Queen Elizabeth II (UK)
 2008: Grand Cross 1st class of the Order of Merit of the Federal Republic of Germany

Βραβεία 

 2000: Kora All Africa Music Awards in the category of Lifetime Achievement

 2001: Nobel Foundation, The Nobel Peace Prize, jointly presented to Kofi Annan and the United Nations
 2002: winner of the "Profiles in Courage Award", given by the JFK Memorial Museum
 2002: The American Whig-Cliosophic Society James Madison Award for Distinguished Public Service.
 2003: Foreign Honorary Member of the American Academy of Arts and Sciences
 2003: Freedom Prize of the Max Schmidheiny Foundation at the University of St. Gallen
 2004: Freedom medal
 2006: International World Order of Culture, Science and Education, Award of the European Academy of Informatization, Belgium
 2006: Inter Press Service, International Achievement Award for Annan's lasting contributions to peace, security, and development
 2006: Olof Palme Prize
 2007: Wooden Crossbow, special award from the Swiss World Economic Forum
 2007: People in Europe Award of Verlagsgruppe Passau
 2007: MacArthur Foundation, MacArthur Award for International Justice 
 2007: North-South Prize of the Council of Europe
 2008: Peace of Westphalia Prize
 2008: Harvard University Honors Prize
 2008: Gottlieb Duttweiler Award
 2008: Peace of Westphalia Prize – Münster (Westfalen)
 2008: Open Society Award – CEU Business School Budapest
 2011: Gothenburg Award 
 2012: Confucius Peace Prize

Τιμητικά βραβεία 

 Kwame Nkrumah University of Science and Technology, (Kumasi), Honorary Doctor of Science, 24 August 1998
 United Nations Mandated University for Peace, Honorary President, 1999
 Lund University, Honorary Doctor of Law, 1999
 National University of Ireland, Doctor of Law, 22 January 1999
 Technische Universität Dresden, doctor honoris causa, 27 April 1999
 Howard University, honorary doctorate of humane letters, 8 May 1999
 Comenius University in Bratislava, doctor honoris causa, 15 June 1999
 University of Michigan, Doctor of Laws, honoris causa, 3 May 1999
 University of Notre Dame, Doctor of Letters, honoris causa, 21 May 2000
 Seton Hall University, John C. Whitehead School of Diplomacy and International Relations, Honorary Doctorate, February 2001
 Brown University, Doctor of Laws, honoris causa, 28 May 2001
 Liberty Medal International Selection Commission, Liberty Medal, 4 July 2001
 Free University of Berlin, doctor honoris causa, 13 July 2001
 Tilburg University, Honorary Doctorate, 2002
 University of Alcalá, Doctor Honoris Causa, 9 April 2002
 Northwestern University, Doctor of Laws, 21 June 2002
 University of Pittsburgh, honorary Doctor of Public and International Affairs degree 21 October 2003
 Ghent University (Belgium), doctor honoris causa 21 March 2003
 Carleton University, Legum Doctor, honoris causa, 9 March 2004
 University of Ottawa, Doctor of the University Degree, 9 March 2004
 University of Pennsylvania, Doctor of Laws, honoris causa, 16 May 2005 
 Universidade Nova de Lisboa, doctor honoris causa, 12 October 2005
 The George Washington University, Doctor of Public Service, 5 May 2006
 University of Tokyo, Honorary Doctorate, 18 May 2006
 Georgetown University, Doctor of Humane Letters, honoris causa, 30 October 2006
 University of St. Gallen, Switzerland, Max Schmidheiny Foundation Freedom Prize (originally awarded 2003, but postponed due to Annan's illness), 18 November 2006
 Princeton University, Crystal Tiger Award, 28 November 2006
 Uppsala University, receiver of the Uppsala University Linnaeus Medal in gold, 23 May 2007, and doctor honoris causa 26 May 2007
 King's College London, Doctor of Laws, honoris causa, 28 May 2008
 University of Neuchâtel, Honorary Doctorate, 1 November 2008
 Glasgow Caledonian University, Doctor of Laws, 18 November 2011

Παραπομπές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

Γκανέζοι πολιτικοί
Γκανέζοι διπλωμάτες
Γκανέζοι νομπελίστες
Γενικοί Γραμματείς του ΟΗΕ
Βραβευμένοι με Νόμπελ Ειρήνης