ATR 42

Το ATR 42 είναι δικινητήριο στροβιλοελικοφόρο (turboprop) αεροσκάφος μικρών αποστάσεων, κατασκευασμένο από την Γάλλο-Ιταλική ATR. Ο χαρακτηρισμός "42" προέρχεται από τον αριθμό των "πλευρών" που υπάρχουν κατά μήκος του σκελετού της ατράκτου (72, αντίστοιχα για τα ATR 72) και η χωρητικότητα του κυμαίνεται από 46 έως 50 άτομα. Το αεροσκάφος αποτέλεσε τη βάση για το ATR 72.

Ανάπτυξη και Σχεδιασμός 

Η σχεδίαση του ATR 42 ανακοινώθηκε το 1981, και η παρθενική πτήση έγινε στις 16 Αυγούστου 1984. Η Γαλλική και Ιταλική πιστοποίηση ήρθε τον Σεπτέμβριο του 1985 και η πρώτη επιβατική πτήση έγινε τον Δεκέμβριο του ίδιου έτους με την Γαλλική Air Littoral. Τον Ιανουάριο του 2007 είχαν παραδοθεί 390 ATR 42 και κατασκευάζονται άλλα έντεκα.

Εκδόσεις 
Υπάρχουν τρεις κύριες εκδόσεις του ATR 42.

ATR 42-300
Το -300 είναι η βασική έκδοση του ATR 42 και φέρει δύο κινητήρες Pratt & Whitney Canada PW120 με ισχύ 2000 ίππων ο καθένας.

ATR 42-320
Το -320 είναι βελτιωμένη έκδοση του -300 και φέρει κινητήρες τύπου PW121 απόδοσης 2100 ίππων.

ATR 42-500
Το -500 είναι αναβαθμισμένη έκδοση του τύπου. Αν και εμφανισιακά είναι πανομοιότυπο με όλα τα ATR 42 με εξαίρεση τους έλικες έξι λεπίδων και κινητήρες PW127E ισχύος 2400 ίππων. Χάρη στους νέους κινητήρες, το ATR 42-500 έχει κατάλληλες επιδόσεις για χρήση από αεροδρόμια σε μεγάλο υψόμετρο και θερμό κλίμα, αλλά και καλύτερες επιδόσεις και μεγαλύτερη ταχύτητα πλεύσης. Το αυξημένο Μέγιστο Βάρος Απογείωσης επιτρέπει την μεταφορά περισσότερου φορτίου και διάνυση μεγαλύτερων αποστάσεων (μέχρι 2778 km).

Άλλα 
 Υπάρχει κιτ μετατροπής από επιβατικό σε πλήρως εμπορευματικό τύπο. Οι FedEx, UPS και η DHL είναι οι κύριοι χρήστες του τύπου αυτού. 
 Το στρατιωτικό ATR 42 "Surveyor" είναι αεροσκάφος εναέριας ναυτικής περιπολίας.
 Διατίθενται και VIP εκδόσεις του ATR 42-500 για την μεταφορά υψηλόβαθμων κυβερνητικών και επιχείρησιακών στελεχών, αλλά και εναέριου ελέγχου.

Κύριοι Χρήστες 

 Empire Airlines (11)
 Linhas Aereas (10) 
 Mountain Air Cargo (10)
 Total Linhas Aereas (9) 
 TAROM (7)
 Pakistan International Airlines (6)
 Pantanal Linhas Aereas (6)

71 επιπλέον εταιρείες χρησιμοποιούν το ATR 42 σε μικρότερους αριθμούς.

ATR στην Ινδία 

Η ATR κατέχει μεγάλο μερίδιο στην Ινδική πολιτική αεροπορία μικρών αποστάσεων. Τα αεροσκάφη ATR 42/ATR 72 έχουν αποδειχτεί ιδιαίτερα δημοφιλή για χρήση από μικρά αεροδρόμια που έχουν χαμηλή επιβατική κίνηση για την λειτουργία μεγάλων αεροσκαφών. Βάση της πρόβλεψης ότι η Ινδική αεροπορική επιβατική κίνηση θα γνωρίσει ραγδαία ανάπτυξη τα επόμενα χρόνια, Ινδικές αεροπορικές εταιρείες έχουν υπογράψει σημαντικό αριθμό παραγγελιών (Ιούνιος 2006):

 Η Air Deccan ήταν η πρώτη Ινδική αεροπορική εταιρεία χαμηλού κόστους με επίκεντρο την εξυπηρέτηση περιφερειακών αεροδρομίων της Νότιας Ινδίας. Ξεκίνησε πτήσεις το 2003 με τέσσερα μισθωμένα ATR 42-320. Στις 6 Ιανουαρίου 2005 ανακοίνωσε τα σχέδια της για την απόκτηση 30 νέων ATR 72-500 αεροσκαφών και έξι μεταχειρισμένων (3 ATR 42-500 και 3 ATR 72-500). Σήμερα η εταιρεία χρησιμοποιεί δώδεκα ATR 42 στο δίκτυο της.  
 Η Indian Airlines έχει τέσσερα αεροσκάφη ATR 42.

Τεχνικά Χαρακτηριστικά (ATR 42-500) 

 Πλήρωμα: Δύο (Πιλότος και Συγκυβερνήτης)
 Επιβάτες: 44 - 50
 Ταχύτητα (Πλεύσης): 556 km/h
 Ακτίνα: 2,965 km
 Άνοιγμα Φτερών: 24,57 m
 Μήκος: 22,67 m
 Ύψος: 7.59 m
 Εμβαδόν Πτερύγων: 54,5 m³
 Μέγιστο Βάρος Απογείωσης: 18,700 kg
 Κινητήρες: 2x Pratt & Whitney Canada PW127E (1,790 kW)

Συμβάντα και Ατυχήματα 
 Στις 15 Οκτωβρίου 1987, ATR 42-300 της Aero Transporti Italiani (ATI) συνετρίβη στο όρος Κρέτζο στην Ιταλία ενώ εκτελούσε πτήση από το Μιλάνο (αεροδρόμιο Λινάτε) προς την Κολωνία. Σκοτώθηκαν και οι 37 επιβαίνοντες. Αιτία ήταν η παγοποίηση των επιφανειών ελέγχου.
 Στις 11 Οκτωβρίου 1999, πιλότος της Air Botswana ενώ πετούσε, απαίτησε μέσω ασυρμάτου να μιλήσει στον Πρόεδρο της Μποτσουάνα, Festus Mogae, αλλά και στον Διευθυντή της Air Botswana. Δεν γνώριζε όμως ότι ο Πρόεδρος βρισκοταν σε ταξίδι στο εξωτερικό, και παρά τις εκκλήσεις των ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας να προσγειώσει το αεροσκάφος και να συζητήσουν στο έδαφος τους προβληματισμούς του, δήλωσε πως θα προσέκρουε το αεροσκάφος στον τροχοδιάδρομο. Ύστερα από δίωρη πτήση, εκτέλεσε δύο απότομους ελιγμούς και συγκρούστηκε με ταχύτητα 370 km/h στα άλλα δύο σταθμευμένα ATR 42 της εταιρείας. Αν και σκοτώθηκε ο κυβερνήτης, δεν υπήρχαν άλλες απώλειες. Νωρίτερα, του είχε αφαιρεθεί η άδεια πιλότου λόγω ιατρικών λόγων, και καθώς δεν δέχτηκε να επανεξεταστεί, του απαγορεύτηκε να πετάξει μέχρι τον Φεβρουάριο του 2000.

Στοιχεία Ενδιαφέροντος 
 Οι επιβάτες επιβιβάζονται από την πόρτα που βρίσκεται στο πίσω μέρος (ασυνήθιστο γα επιβατικό αεροπλάνο), ενώ η πρόσθια χρησιμοποιείται για την φόρτωση των εμπορευμάτων.
 Τα ATR 42 & 72 δεν έχουν γεννήτρια εδάφους που θα τους επέτρεπε παροχή ενέργειας με σβηστούς τους κινητήρες. Έχει δημιουργηθεί σύστημα όπου, ενώ το αεροσκάφος βρίσκεται στο έδαφος, ο κινητήρας Νο. 2 εξακολουθεί να λειτουργεί, χωρίς όμως να γυρίζει ο έλικας. Η λειτουργία αυτή αποκαλείται "Hotel Mode", και για να αποφευχθεί η άνιση φθορά, γίνεται αντικατάσταση των κινητήρων κατά την συντήρηση. Χάρη σε αυτή την μέθοδο, δεν χρειάζεται γεννήτρια εδάφους, μειώνοντας σημαντικά το βάρος και το κόστος του αεροσκάφους. 
 Η First Air έχει οκτώ ATR 42-300 και είναι η μοναδική στον κόσμο που δραστηριοποιεί τα ATR της από παγωμένους τροχοδιαδρόμους.

Πηγές

Εξωτερικοί Σύνδεσμοι 

 Επίσημος Ιστότοπος

Σχετικά Θέματα

Παρόμοια Αεροσκάφη
 ATR 72

Συγκρισημα Αεροσκάφη
 de Havilland Canada Dash 8
 Dornier 328
 Embraer EMB 120 Brasilia
 Fokker F27 και F50
 Saab 2000 και 340

ATR
Πολιτικά αεροσκάφη