Ταντέους Μπαναχιέβιτς

Ο Ταντέους Μπανάχιεβιτς (Tadeusz Banachiewicz, 13 Φεβρουαρίου 1882 – 17 Νοεμβρίου 1954) ήταν Πολωνός αστρονόμος, μαθηματικός και γεωδαίτης.

Βιογραφία
Γεννήθηκε στη Βαρσοβία, όπου και σπούδασε. Το 1905, μετά το κλείσιμο του πανεπιστημίου της Βαρσοβίας από τους Ρώσους, πήγε στο Γκέτινγκεν και το 1906 στο Αστεροσκοπείο του Πούλκοβο. Εργάσθηκε επίσης στο Αστεροσκοπείο Engel'gardt του Πανεπιστημίου του Καζάν από το 1910 ως το 1915.

Το 1919, μετά την ανεξαρτησία της Πολωνίας, ο Μπανάχιεβιτς μετακόμισε στην Κρακοβία και έγινε καθηγητής στο εκεί Γιαγκιελονιανό Πανεπιστήμιο, ενώ ανέλαβε και τη διεύθυνση του Αστεροσκοπείου της Κρακοβίας.

Ο Μπανάχιεβιτς συνέγραψε περί τις 230 ερευνητικές εργασίες και τροποποίησε τη μέθοδο προσδιορισμού των παραβολικών τροχιών. Το 1925 επινόησε μία ειδική άλγεβρα πινάκων, τη «Θεωρία των κρακοβιανών», που του απέφερε διεθνή αναγνώριση. Αυτή η θεωρία εφαρμόσθηκε με επιτυχία σε αρκετά αστρονομικά, γεωδαισικά, μηχανικά και μαθηματικά προβλήματα.

Το 1922 έγινε μέλος της «Πολωνικής Ακαδημίας της Μαθήσεως» (PAU, Polska Akademia Umiejętności) και από το 1932 ως το 1938 διετέλεσε αντιπρόεδρος της Διεθνούς Αστρονομικής Ενώσεως. Υπήρξε επίσης ο πρώτος πρόεδρος στην ιστορία της Πολωνικής Αστρονομικής Εταιρείας, αντιπρόεδρος της Γεωδαισικής Επιτροπής των Βαλτικών Κρατών και, από το 1952 μέχρι τον θάνατό του, μέλος της Πολωνικής Ακαδημίας Επιστημών. Ο Μπανάχιεβιτς ίδρυσε το σημαντικό αστρονομικό περιοδικό Acta Astronomica, που εκδίδεται μέχρι σήμερα. Ανακηρύχθηκε επίτιμος διδάκτορας των Πανεπιστημίων της Βαρσοβίας, του Πόζναν και της Σόφιας. Πέθανε στην Κρακοβία το 1954.

Ονομάσθηκαν προς τιμή του 
 Ο μεγάλος κρατήρας Μπανάχιεβιτς (Banachiewicz) στη Σελήνη (κοντά στο ανατολικό χείλος του δίσκου της όπως φαίνεται από τη Γη).
 Ο αστεροειδής 1286 Μπαναχιέβιτσα (1286 Banachiewicza), που ανακαλύφθηκε το 1933.

Παραπομπές

Πολωνοί αστρονόμοι
Πολωνοί μαθηματικοί
Πολωνοί πανεπιστημιακοί
Γεωδαίτες
Αστρονόμοι του 20ού αιώνα
Μαθηματικοί του 20ού αιώνα