Ελεφαντίαση

Η ελεφαντίαση είναι πάθηση με διάχυτη πάχυνση του δέρματος και του υποδορίου ιστού που οφείλεται σε υπερτροφία, σε συνδυασμό με Λεμφοίδημα, κυρίως των άκρων του ανθρωπίνου σώματος ή άλλων περιφερειακών τμημάτων (οσχέου, μαστών, αιδοίου) με συνέπεια την παραμόρφωση αυτών δίνοντας την εικόνα άκρων του ελέφαντα, εξ ου και η ονομασία της πάθησης.

Γενικά 
Η εμφάνισή της αποτελεί ίσως το τελικό, μη αναστρέψιμο, ενίοτε δραματικό (κυρίως στην εμφάνιση), στάδιο της εξέλιξης του λεμφοιδήματος, (διαταραχή του μηχανισμού λειτουργίας του λεμφαγγειακού συστήματος). Συνηθέστερα η πάθηση αυτή προσβάλει τα κάτω άκρα.

Η περίμετρος των κάτω άκρων προσλαμβάνει ασυνήθεις διαστάσεις ενώ κατά τόπους παρατηρούνται περιγεγραμμένες διογκώσεις οι οποίες πολλές φορές καλύπτουν ή εξαφανίζουν τα δάκτυλα και το άκρο πόδι. Η θηλωμάτωση και η υπερκεράτωση (κεράτωση του δέρματος με διατεταμένα τριχοειδή αγγεία και ανάπτυξη φλυκταινών, ίνωσης και ελκών) ολοκληρώνουν την εικόνα προσδίδοντας ομοιότητα προς το άκρο ελέφαντα.

Διάκριση 
Η Ελεφαντίαση διακρίνεται σε δύο τύπους ανάλογα του προκαλούμενου αιτίου, στην παρασιτική ελεφαντίαση και στην μη παρασιτική ελεφαντίαση ή λεγόμενη "ελεφαντίαση εκ συγγενείας".
Ο πρώτος τύπος οφείλεται σε νόσους, όπως η φιλιρίαση, ή η ογκοκέντρωση (επί προσβολής του οσχέου). Ο δεύτερος τύπος οφείλεται κυρίως (πρωτογενώς) σε συγγενή ανωμαλία του λεμφικού συστήματος (λεμφαγγειίτιδα) είτε δευτερογενώς σε λοιμώξεις. 
Η κατάσταση επιδεινώνεται από μυκητιάσεις, ερυσίπελας, τραυματισμούς και εγκυμοσύνη τα οποία οδηγούν στο στάδιο της λεμφοστατικής ελεφαντίασης.

Αντιμετώπιση 
Η χειρουργική αντιμετώπιση της ελεφαντίασης βασίζεται στην εγχειρητική μέθοδο που εισήγαγε ο Έλληνας χειρουργός Εμμ. Κοντολέων προπολεμικά όπου και φέρει προς τιμήν του το όνομα "μέθοδος Κοντολέοντος".

Περαιτέρω διάβασμα 
 Λεμφοίδημα

Βιβλιογραφία 
 Παπαδημητρίου Ι., "Σύγχρονη γενική χειρουργική", εκδόσεις Μ. Παρισιάνου

Παθήσεις των αγγείων
Τροπικές ασθένειες
Λοιμώδεις ασθένειες