Μ.Γ.Σ. Απόλλων Καλαμαριάς

Ο Μορφωτικός Γυμναστικός Σύλλογος Απόλλων Καλαμαριάς είναι ελληνικό αθλητικό σωματείο, με έδρα την Καλαμαριά. Ιδρύθηκε στις 24 Ιανουαρίου 1926 από μία παρέα Ποντίων, για τους οποίους αποτελεί σημείο αναφοράς μέχρι σήμερα. Ο σύλλογος διατηρεί σήμερα τα εξής τμήματα: ποδοσφαίρου, καλαθοσφαίρισης, πετοσφαίρισης, στίβου, κολύμβησης, αντισφαίρισης, επιτραπέζιας αντισφαίρισης, πυγμαχίας και άρσης βαρών. Στο παρελθόν είχε δραστηριοποιηθεί σε ποικιλία άλλων αθλημάτων.

Ιστορία

Ίδρυση και σύμβολα 

Ο Απόλλων Καλαμαριάς ιδρύθηκε στις 24 Ιανουαρίου 1926 στην Καλαμαριά από Πόντιους πρόσφυγες. Η αρχική ιδέα ήταν η ίδρυση ενός συλλόγου με σκοπό τη διάδοση της πλούσιας μουσικής παράδοσης των Ποντίων, όπου τα μέλη θα συγκεντρώνονταν για να παίξουν μαντολίνο και κιθάρα. Έτσι επιλέχθηκε ως έμβλημα της ομάδας η κεφαλή του Απόλλωνα, θεού της μουσικής στην αρχαία ελληνική μυθολογία. Αργότερα ακολούθησε η ίδρυση θεατρικού και αθλητικών τμημάτων. Τα χρώματα που επιλέχτηκαν για να αντιπροσωπεύουν το σύλλογο ήταν συμβολικά για την ποντιακή ιστορία: κόκκινο για το αίμα των ανθρώπων που έχασαν τη ζωή τους κατά τον εκπατρισμό των Ποντίων και μαύρο για το πένθος. Πρώτος πρόεδρος ορίστηκε ο Εμμανουήλ Μαγιόπουλος, ελαιοχρωματιστής στο επάγγελμα.

1926–1960 
Το 1927 ο σύλλογος εγγράφηκε στη δύναμη των ποδοσφαιρικών σωματείων Μακεδονίας και συμμετείχε για πρώτη φορά στο Πρωτάθλημα Γ' Κατηγορίας Θεσσαλονίκης. Το ντεμπούτο του συλλόγου στην Α' Εθνική Κατηγορία ποδοσφαίρου πραγματοποιήθηκε στις 25 Οκτωβρίου 1959 εναντίον της Προοδευτικής στο γήπεδο «Γεώργιος Καραϊσκάκης». Το ποδοσφαιρικό τμήμα συμπλήρωσε τους εκατό αγώνες στην κατηγορία αυτή στις 2 Δεκεμβρίου 1962, στο γήπεδο της Τούμπας, νικώντας τον Ολυμπιακό. Λίγες ημέρες μετά, στις 8 Δεκεμβρίου, ο παίκτης της ομάδας Νικήτας Μαλιόγλου «στέφθηκε» πρώτος παίκτης στην ιστορία της Α' Εθνικής που συμπλήρωνε τις 100 συμμετοχές.

Το πρώτο τμήμα καλαθοσφαίρισης του Απόλλωνα Καλαμαριάς ιδρύθηκε το 1959 με πρωτοβουλία του Γιώργου Μελιάδη. Πρώτος προπονητής της ομάδας υπήρξε ο Ανέστης Πεταλίδης.

Οργανωμένο τμήμα πετοσφαίρισης του Απόλλωνα δεν υπήρχε από τα πρώτα χρόνια της ίδρυσής του, αν και υπήρχε ως αγώνισμα με ψυχαγωγικό χαρακτήρα. Η πρώτη οργανωμένη προσπάθεια για τη δημιουργία σχετικών τμημάτων παίδων, εφήβων, ανδρών και γυναικών ανάγονται στα τέλη της δεκαετίας του 1960. Με δεδομένα τα προβλήματα υποδομής και την έλλειψη ενδιαφέροντος από νέους αθλητές, η λειτουργία του τμήματος ανεστάλη το 1976.

1961–1980 
Ένας άλλος ποδοσφαιριστής που συνέδεσε το όνομά του με δύο αξιοσημείωτα επιτεύγματα ήταν ο Παναγιώτης Κυπριανίδης. Αποτέλεσε τον πρώτο ποδοσφαιριστή που κλήθηκε να αγωνιστεί με τα χρώματα της Εθνικής Ελλάδος όσο αγωνιζόταν στον Απόλλωνα (22 Μαΐου 1963), και το ίδιο καλοκαίρι, αποτέλεσε τον πρώτο ποδοσφαιριστή στη χώρα που ξεπέρασε το φράγμα του ενός εκατομμυρίου δραχμών για μεταγραφή, φορώντας τη φανέλα του Ολυμπιακού. Από την πλευρά του, ένας άλλος ποδοσφαιριστής, ο Κυριάκος Μυταριώτης,  συμπλήρωσε στην καριέρα του τα 39 γκολ με τη φανέλα του Απόλλωνα Καλαμαριάς στην Α' Εθνική Κατηγορία, αποτελώντας το μοναδικό παίκτη στην ιστορία του συλλόγου που έχει να επιδείξει ανάλογο επίτευγμα μέχρι σήμερα.

Το γυναικείο τμήμα καλαθοσφαίρισης ιδρύθηκε εννέα χρόνια μετά την ίδρυση του ανδρικού, το 1968 με πρόεδρο του συλλόγου τον Ιωάννη Μαρκόπουλο, έφορο του ανδρικού τμήματος τον Πέτρο Μουσικίδη και πρώτο προπονητή το Θόδωρο Παυλίδη.

Στις 23 Σεπτεμβρίου 1973, η ομάδα ποδοσφαίρου επέστρεψε από τη Β΄Εθνική στο δικό της πλέον γήπεδο. Το 1976 έγινε μέλος της ομάδας ο Δημήτρης (Τάκης) Τομπουλίδης. Ο τελευταίος αγωνίστηκε με τα χρώματα του συλλόγου μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του '90, αγωνιζόμενος στο κέντρο της άμυνας. Αποτελεί τον παίκτη με τις περισσότερες συμμετοχές στην ιστορία του Απόλλωνα Καλαμαριάς στην Α' Εθνική Κατηγορία, 233 στο σύνολο.

Κατά την αγωνιστική περίοδο 1973-74 ο Απόλλων αναδείχθηκε Πρωταθλητής Θεσσαλονίκης στο γυανικείο μπάσκετ, λαμβάνοντας το δικαίωμα συμμετοχής στο Πανελλήνιο Πρωτάθλημα που εκείνη τη χρονιά διεξήχθη ανάμεσα σε τέσσερις ομάδες. Πράγματι η ομάδα μπάσκετ γυναικών κατέκτησε τον τίτλο ενθουσιάζοντας τους φιλάθλους.

Το τμήμα καλαθοσφαίρισης ανδρών του Απόλλωνα Καλαμαριάς  αποτελεί ένα από τα σωματεία που το 1976 ίδρυσαν την Ε.ΚΑ.Σ.Θ., την πρώτη ένωση καλαθοσφαιρικών σωματείων που δημιουργήθηκε στην Ελλάδα.

1981–2000 
Στις 4 Σεπτεμβρίου 1983 πραγματοποιήθηκε ο πρώτος αγώνας του Απόλλωνα Καλαμαριάς στην Α' Εθνική Κατηγορία ως Ποδοσφαιρική Ανώνυμη Εταιρεία (ΠΑΕ) με αντίπαλο τον ΠΑΟΚ στο γήπεδο Χαριλάου. Στο 60' ο Ηλίας Χατζηελευθερίου σημείωσε το πρώτο «επαγγελματικό» γκολ της Καλαμαριάς στη μεγάλη κατηγορία.

Το τμήμα χειροσφαίρισης ανδρών του συλλόγου ιδρύθηκε το 1986, οπότε και εντάχθηκε στο δυναμικό της Ε.Σ.Χ.Θ. Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, μια παρέα αθλητών – που αξιοσημείωτα ήταν προχωρημένης ηλικίας – μεσολάβησε για την επανίδρυση του τμήματος πετοσφαίρισης ανδρών, επιτυγχάνοντας αξιόλογα αποτελέσματα. Το τμήμα πετοσφαίρισης λειτουργεί επίσημα από το 1987.

Το 1990 η ομάδα μπάσκετ κορασίδων κατέκτησε το πρώτο από τα τέσσερα Πανελλήνια Πρωταθλήματα Κορασίδων που έχει στην τροπαιοθήκη της: (1990, 1993, 1995, 2003). Η γυναικεία ομάδα μπάσκετ με προπονητή τον Γκάρι Αριουτιούνοφ, αναδείχθηκε Πρωταθλήτρια της Α' Εθνικής Κατηγορίας για την περίοδο 1991-92.

Η νίκη της ποδοσφαιρικής ομάδας επί του Απόλλωνα Αθηνών στις 4 Απριλίου 1993, ήταν σημαντική για την ιστορία του συλλόγου καθώς με αυτή έφτασε τις εκατό νίκες στην Α' Εθνική Κατηγορία. Το τμήμα πετοσφαίρισης γυναικών του Απόλλωνα έχει κατακτήσει ένα Πρωτάθλημα Α' Κατηγορίας Γυναικών της Ε.ΠΕ.Σ.Θ., εκείνο του έτους 1995.

Η ομάδα μπάσκετ νεανίδων κατέκτησε Πανελλήνιο Πρωτάθλημα Νεανίδων, το 1995,

Στις 9 Απριλίου 1997, η γυναικεία ομάδα μπάσκετ κατέκτησε στην Κατερίνη το Κύπελλο Ελλάδος κερδίζοντας με σκορ 57-55 τον Ολυμπιακό Βόλου. Προπονητής ήταν ο Δημήτρης Νικολαΐδης και έφορος η Ρένα Δημητριάδου.
Το τμήμα βόλεϊ παμπάιδων του συλλόγου κατέκτησε το Πρωτάθλημα Ε.ΠΕ.Σ.Θ. κατά την αγωνιστική περίοδο του 1997.

2001–2010 
Κατά την αγωνιστική περίοδο 2002-03 η κατάκτηση της 2ης θέσης στο Πρωτάθλημα της Α2 Εθνικής Κατηγορίας επέτρεψε τμήμα χάντμπολ να ανέλθει στην Α1 Εθνική Κατηγορία της ελληνικής χειροσφαίρισης, στην οποία αγωνίστηκε έως το 2009.

Κατά την περίοδο 2007-08 ο Απόλλων Καλαμαριάς αγωνιζόταν στην Α' Εθνική από την οποία και τελικά υποβιβάστηκε. Ωστόσο το πέρασμα αυτό της ομάδας από την Super League έμελλε να κρίνει εμμέσως και τον πρωταθλητή της χρονιάς εκείνης, διαμέσου της εξέλιξης της πολύκροτης «Υπόθεσης Βάλνερ» (από το όνομα του Αυστριακού ποδοσφαιριστή της ομάδας, Ρόμαν Βάλνερ), που έφτασε μέχρι το διεθνές αθλητικό δικαστήριο της Λωζάνης (CAS).

Τους επόμενους μήνες ο σύλλογος βρέθηκε σε δεινή οικονομική θέση, με τα χρέη του να ανέρχονται, σύμφωνα με το μεγαλομέτοχο του Απόλλωνα, Ευθύμη Σολομωνίδη, στα 3,5 εκατομμύρια. Το Δεκέμβριο τέσσερις ποδοσφαιριστές κατέθεσαν προσφυγή, ζητώντας τα οφειλόμενα και παράλληλα τη λύση των συμβολαίων τους. Οι ιθύνοντες αναζήτησαν ποσό της τάξης των 300.000 ευρώ για άμεση πληρωμή των προσφυγών των παικτών, των ληξιπρόθεσμων δόσεων, των διακανονισμών σε ΙΚΑ και εφορία και τη συμμετοχή της ομάδας στο πρωτάθλημα της Β' Εθνικής Κατηγορίας. Η υποβολή δήλωσης συμμετοχής εκτός της προθεσμίας από την προκήρυξη του Πρωταθλήματος οδήγησε τον ιστορικό σύλλογο στη Δ' Εθνική Κατηγορία.

Η περίοδος 2007-08 μπορεί να χαρακτηριστεί η πιο επιτυχημένη στην ιστορία του τμήματος βόλεϊ ανδρών καθώς, αν και νεοφώτιστο στην Α2 Εθνική Κατηγορία, κατέλαβε την πρώτη θέση, με προπονητές το Γιώργο Καραβιδόπουλο αρχικά και κατόπιν το Γιώργο Περσιανλή. Έκτοτε λαμβάνει μέρος στο Πρωτάθλημα της Α1 Εθνικής Κατηγορίας ανδρών.

Το καλοκαίρι του 2009, παρά το γεγονός ότι το τμήμα χάντμπολ είχε δηλώσει συμμετοχή στο Πρωτάθλημα της Α2 Εθνικής για την επόμενη χρονιά, ο πρόεδρος του ερασιτέχνη, Απόστολος Παπαδόπουλος, ανακοίνωσε την οριστική διάλυση του τμήματος, καθώς οικονομικές δυσχέρειες επέβαλλαν το να δοθεί προτεραιότητα στη διάσωση άλλων τμημάτων και κυρίως του ποδοσφαιρικού.

Τμήματα

Τίτλοι

Τμήμα ποδοσφαίρου   
3 Πρωταθλήματα Β' Εθνικής: 1973, 1983, 1992
3 Πρωταθλήματα Γ' Εθνικής: 1980, 2013, 2017
1 Πρωτάθλημα Πρωταθλητριών Ε.Π.Σ.: 1976
2 Πρωταθλήματα Ε.Π.Σ. Μακεδονίας: 1958, 1976

Τμήμα μπάσκετ γυναικών 
 2 Πρωταθλήματα Ελλάδος: 1974, 1992 
 1 Κύπελλο Ελλάδος: 1997

Τμήματα υποδομών μπάσκετ 
 1 Πρωτάθλημα Ελλάδος Νεανίδων: 1995
 4 Πρωταθλήματα Ελλάδος Κορασίδων: 1990, 1993, 1995, 2003

Τμήμα πυγμαχίας 
 1 Πρωτάθλημα ανδρών (πολυνίκης): 2004

Τμήμα beach handball 
 2 Πρωταθλήματα Ελλάδος: 2020, 2021
 2 Κύπελλα Ελλάδος: 2019, 2020

Παραπομπές

Βιβλιογραφία 
Απόλλων Καλαμαριάς, στο: Συλλογικό: Εγκυκλοπαίδεια του Ποντιακού Ελληνισμού, τόμος 2, εκδόσεις Μαλλιάρης-Παιδεία, Θεσσαλονίκη, 2007, σελίδες 28-35

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 
 Το Στάδιο του Μ.Γ.Σ. Απόλλωνα Καλαμαριάς στο www.stadia.gr
 Απόλλων Καλαμαριάς, πρώην επίσημος ιστότοπος του τμήματος ποδοσφαίρου ανδρών
 Απόλλων Καλαμαριάς, πρώην επίσημος ιστότοπος του τμήματος καλαθοσφαίρισης ανδρών και γυναικών
 Απόλλων Καλαμαριάς, πρώην επίσημος ιστότοπος του τμήματος πετοσφαίρισης ανδρών
 Απόλλων Καλαμαριάς, στοιχεία του συλλόγου στον πρώην επίσημο ιστότοπο της Volley League.
 Απόλλων Καλαμαριάς, πρώην επίσημος ιστότοπος του τμήματος κολύμβησης

Μ.Γ.Σ. Απόλλων Καλαμαριάς
Αθλητικοί σύλλογοι Θεσσαλονίκης
Ελληνικοί προσφυγικοί αθλητικοί σύλλογοι
Ιδρύσεις αθλητικών συλλόγων το 1926
Ελληνικοί σύλλογοι πετοσφαίρισης
Ελληνικοί σύλλογοι στίβου
Ελληνικοί σύλλογοι κολύμβησης
Ελληνικοί σύλλογοι αντισφαίρισης
Ελληνικοί σύλλογοι επιτραπέζιας αντισφαίρισης
Ελληνικοί σύλλογοι πυγμαχίας
Ελληνικοί σύλλογοι άρσης βαρών
Ελληνικοί σύλλογοι χειροσφαίρισης
Ελληνικοί σύλλογοι υδατοσφαίρισης
Ελληνικοί σύλλογοι πάλης
Ελληνικοί σύλλογοι αντιπτέρισης