Κιονοστοιχία

Κιονοστοιχία λέγεται η σειρά κιόνων που τοποθετούνται γύρω και μέσα σε οικοδομήματα από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Οι κιονοστοιχίες κατά την αρχαία αρχιτεκτονική τοποθετούνταν κυρίως σε ναούς, για σχηματισμό στοών, για υποστήριξη στέγης καθώς και για τη διαίρεση ενός οικοδομήματος σε κλίτη. Η εξωτερική περιμετρική κιονοστοιχία λεγόταν "περίστασις" ή "πτερόν".

Οι κιονοστοιχίες σχηματίζονταν με βάση ειδικών κανόνων αναλογιών, του αριθμού των κιόνων, της μεταξύ τους απόστασης, (με βάση τη διάμετρο του κίονα), καθώς επίσης και από το ρυθμό αυτών. Έτσι οι αναλογίες καθορίζονταν ακριβώς κατά το πλάτος μόνο του οικοδομήματος και ποτέ κατά το ύψος.

Διακρίσεις 
Α. Η κιονοστοιχία ανάλογα του αριθμού των κιόνων ήταν τετράστυλη, εξάστυλη, οκτάστυλη, δεκάστυλη, δωδεκάστυλη όταν η πρόσοψη του οικοδομήματος είχε 4, 6, 8, 10, ή 12 κίονες αντίστοιχα. 
Εκ του αριθμού δε των κιονοστοιχιών πέριξ του οικοδομήματος, συνηθέστερα ναού, αυτός λεγόταν: 
 Περίπτερος, όταν έφερε περιμετρικά μία κιονοστοιχία.
 Δίπτερος, όταν έφερε περιμετρικά δύο κιονοστοιχίες, και
 Ψευδοδίπτερος, όταν έφερε στις μεν στενές πλευρές διπλή κιονοστοιχία ενώ στις μακρές μόνο μία, εξωτερική.

Β. Επίσης ανάλογα της μεταξύ των κιόνων απόστασης η κιονοστοιχία χαρακτηρίζεται με βάση τη διάμετρο του κίονα σε: 
 Πυκνόστυλη, όταν το  μεταξύ των κιόνων κενό είναι ίσο με το 1,5 της διαμέτρου του κίονα. 
 Σύστυλη, όταν το κενό είναι ίσο με 2 διαμέτρους
 Εύστυλη, όταν το κενό είναι ίσο με 2,5 διαμέτρους
 Διάστυλη, όταν το κενό είναι ίσο με 3 διαμέτρους και
 Αραιόστυλη, όταν το κενό είναι μεγαλύτερο των 3 διαμέτρων.

Αρχιτεκτονικά στοιχεία κτιρίων
Αρχαιοελληνική και ρωμαϊκή ναοδομία