Πικρόλιθος

Με τον όρο πικρόλιθος εννοείται μια κιονοειδής σε μορφή ή ψευδοϊνώδης ποικιλία του αντιγορίτη. Η πετρογραφική, χημική και με ακτίνες Χ ανάλυση ορυκτών δειγμάτων υποδεικνύουν ότι το υλικό αποτελείται από λεπτόκοκκο μείγμα πολύμορφων του σερπεντίνη (οφίτη,  οφιόλιθου), του χρυσοτίλη και του λιζαρδίτη. Δεν υπάρχουν ιδιαίτερες πληροφορίες για την τοξικότητά του ή πιθανές επιβαρύνσεις στην ανθρώπινη υγεία. Η μαλακή υφή του το κάνει ιδανικό για τη δημιουργία λίθινων διακοσμητικών. Το χρώμα του ποικίλει τυπικά από το φαιοκίτρινο έως το πράσινο του μήλου. Καθώς ο πικρόλιθος μπορεί να είναι χρυσοτίλης, λιζαρδίτης, αντιγορίτης ή μίγμα των τριών ορυκτών ο όρος δεν υποδηλώνει κάποιο διακριτό ορυκτό είδος, αλλά χρησιμοποιείται ευρέως στην ορολογία πεδίου.

Αρχαιολογία

Λίθινα τέχνεργα της Νεολιθικής και της Χαλκολιθικής σε διάφορα σχήματα  και αποχρώσεις του γαλαζοπράσινου και του πράσινου έχουν αναφερθεί στο παρελθόν ως στεατίτες, οφιόλιθοι, η απλά πράσινοι λίθοι. Στις περισσότερες των περιπτώσεων το υλικό είναι ο πικρόλιθος. Λεπτομερής μελέτη πεδίου έδειξε πως στην Κύπρο κατάλληλο υλικό για την κατασκευή τέχνεργων υπάρχει μόνο στο όρος Όλυμπος, την υψηλότερη κορυφή των ορέων Τρόοδος, πεδίο με δυσχερή πρόβαση. Τούτο οδηγεί στο πιθανό συμπέρασμα ότι όλα τα ανεπεξέργαστα ή μερικώς επεξεργασμένα θραύσματα αυτού του τύπου λίθου που βρέθηκαν σε βιοτεχνίες πικρόλιθου νεολιθικών και χαλκολιθικών οικισμών ήταν φερτές ύλες από τους ποταμούς Κουρής και Καρυώτης, που έχουν τις πηγές τους στο όρος Όλυμπος. Το υλικό φαίνεται πως ήταν εμπορεύσιμο ή ανταλλάξιμο στην ακατέργαστη μορφή του, αναπόσπαστο τμήμα των εσωτερικών κοινωνικών και οικονομικών δομών των νεολιθικών εγκαταστάσεων στην Κύπρο.

Σημειώσεις, Παραπομπές

Βιβλιογραφία

Peltenburg, Edgar, 1991, «Local Exchange in Prehistoric Cyprus: An Initial Assessment of Picrolite» στο Bulletin of the American Schools of Oriental Research, No. 282/283, Symposium: Chalcolithic Cyprus (May - Aug).
Xenophontos C., 1991, «Picrolite, Its Nature, Provenance, and Possible Distribution Patterns in the Chalcolithic Period of Cyprus» στο Bulletin of the American Schools of Oriental Research, No. 282/283, Symposium: Chalcolithic Cyprus (May - Aug).
Clinkenbeard, J.P., Churchill, R.K., and Lee, K., 2002, Guidelines for geologic investigations of naturally occurring asbestos in California: California Department of Conservation, California Geological Survey Special Publication 124. Βλ. conservation.ca.gov για διαθέσιμη on line έκδοση.

Δικτυακοί τόποι
Picrolite στο mindat.org

Ορυκτά