Ελληνικό Μετρό

Η Ελληνικό Μετρό (Ελληνικό Μετρό Α.Ε.), τέως Αττικό Μετρό, είναι ελληνική ανώνυμη εταιρεία δημοσίου συμφέροντος 400 υπαλλήλων, η οποία ιδρύθηκε το 1991 και έχει ως έδρα την Αθήνα. Έχει την ευθύνη κατασκευής των γραμμών και των επεκτάσεων του μητροπολιτικού σιδηροδρόμου (μετρό) στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη. Ειδικεύεται στην σχεδίαση των δικτύων μέσων σταθερής τροχιάς, την μελέτη και την παράλληλη ενσωμάτωση αυτών στον λειτουργικό πολεοδομικό ιστό, την επίβλεψη της κατασκευής των κατάλληλων υποδομών, την προετοιμασία των λειτουργικών συστημάτων ώστε να μπορούν να συνεχίζεται απρόσκοπτα η λειτουργία των σιδηροδρομικών δικτύων από τις εταιρείες λειτουργίας των μέσων μαζικής μεταφοράς. 

Η ίδρυση της εταιρείας αποτέλεσε πρότυπο για δημόσιες εταιρείες μελέτης, κατασκευής, επίβλεψης και διαχείρισης δημοσίων έργων που ιδρύθηκαν μεταγενέστερα, όπως η Εγνατία Οδός Α.Ε. το 1997 και η Δημόσια Επιχείρηση Ανέγερσης Νοσηλευτικών Μονάδων Α.Ε. (ΔΕΠΑΝΟΜ) όπως μετεβλήθη η νομική μορφή της το 1999.

Το Μάιο του 2023 μετονομάστηκε σε Ελληνικό Μετρό για να συμπεριλάβει και το μετρό Θεσσαλονίκης, λίγο πριν τα εγκαίνιά του.

Ιστορικό υπόβαθρο 
Η Αττικό Μετρό ιδρύθηκε με νομοθετικό διάταγμα το 1991 (Ν. 1955/1991) επί Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. Στέφανου Μάνου και αποτελεί νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου με μορφή αvώvυμης εταιρείας και έχει ως μοναδικό μέτοχο της εταιρείας το Ελληνικό Δημόσιο. Από την ιδρυτική πράξη της εταιρείας, διαφαίνεται ότι το 49 % των μετοχών της εταιρείας μπορούν να μεταβιβαστούν ελεύθερα σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα του ιδιωτικού τομέα και μπορούν να εισαχθoύv στο Χρηματιστήριο Αθηνών. Στην νομοθετική διάταξη υπάρχει πρόβλεψη συγχώνευσης με άλλον δημόσιο φορέα, αρκεί το ελληνικό δημόσιο να διατηρήσει την κυριότητα της εταιρείας και η έδρα της να βρίσκεται εντός της περιφέρειας Αττικής. Με την ψήφιση της νομοθετικής πράξης, η Αττικό Μετρό αναλαμβάνει την μελέτη, κατασκευή, λειτουργία και διαχείριση των μέσων σταθερής τροχιάς στους νομούς Αττικής και Θεσσαλονίκης, εκτός από το σιδηροδρομικό δίκτυο που ανήκει και διαχειρίζεται ο Οργανισμός Σιδηροδρόμων Ελλάδος, καθώς εγκρίνεται η υπογραφή της σύμβαση μεταξύ του Υπουργείου Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων και την ανάδοχο κοινοπραξία "Ολυμπιακό Μετρό". Το 1998, ιδρύθηκε η εταιρεία λειτουργίας του δικτύου του μετρό των Αθηνών Αττικό Μετρό Εταιρεία Λειτουργίας, που εποπτεύεται από την Αττικό Μετρό.

Τον Ιούνιο του 2011, η θυγατρική της εταιρείας Αττικό Μετρό Εταιρεία Λειτουργίας ενσωματώθηκε στις Σταθερές Συγκοινωνίες Α.Ε. (ΣΤΑΣΥ Α.Ε.), σχηματίζοντας έναν ενιαίο οργανισμό των μέσων σταθερής τροχιάς της πόλης της Αθήνας, που περιλαμβάνει την λειτουργία και την διαχείριση των δύο γραμμών της Αττικό Μετρό, της γραμμής των Ηλεκτρικών Σιδηρόδρομων Αθηνών - Πειραιώς (Η.Σ.Α.Π.) και του τροχιόδρομου (ΤΡΑΜ ΑΕ).

Από τον Μάρτιο του 2012, οι αρμοδιότητες της εταιρείας διευρύνθηκαν με την υλοποίηση αστικών παρεμβάσεων, που περιλαμβάνουν αναπλάσεις δημοσίων χώρων με πεζοδρομήσεις και κυκλοφοριακές ρυθμίσεις, καθώς και την ανάθεση εκπόνησης μελετών για λογαριασμό τρίτων μελετών συγκοινωνιακών έργων, οργάνωσης και διαχείρισης μεταφορών και συμμετοχή σε ερευνητικά προγράμματα με σκοπό την οικονομική αυτοτέλεια του οργανισμού. 

Η Αττικό Μετρό προγραμματιζόταν να αναλάβει διαχειριστικό ρόλο στο σχεδιαζόμενη επέκταση του τροχιόδρομου της Αθήνας διαμέσου της οδού Πανεπιστημίου προς τα Πατήσια με την ταυτόχρονη πεζοδρόμηση της οδού, έργο που τελικά ματαιώθηκε.

Διατελέσαντες Πρόεδροι 
 Ραφαήλ Μωυσής (1991 - 1994)
 Λεωνίδας Κίκηρας (1994 - 14/2/2002)
 Γιάννης Χρυσικόπουλος (14/2/2002 - Μάιος 2004)
 Γιώργος Γιαννής (Μάιος 2004 - 16/4/2010): εμπνευστής του σχεδίου των 8 γραμμών μετρό της Αθήνας που κατατέθηκε το 2009.
 Χρήστος Τσίτουρας (16/4/2010 - 1/3/2016)
 Γιάννης Μυλόπουλος (1/3/2016 - 18/9/2019)
 Νίκος Ταχιάος (18/9/2019 - σήμερα)

Παραπομπές

Δείτε επίσης 
 Μετρό Αθήνας
 Αττικό Μετρό Εταιρεία Λειτουργίας
 Τραμ Αθήνας
 Μετρό Θεσσαλονίκης

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Επίσημη ιστοσελίδα Αττικό Μετρό Α.Ε. 

Σιδηροδρομικές επιχειρήσεις στην Ελλάδα
Μετρό Αθήνας
Μετρό Θεσσαλονίκης