Ιλμενίτης

Ο ιλμενίτης (αγγλ. ilmenite) είναι ορυκτό οξείδιο του τιτανίου και του σιδήρου με χημικό τύπο FeTiO3. Το όνομά του προέρχεται από την περιοχή Ίλμεν (όπου και η ομώνυμη λίμνη) στα νότια Ουράλια όρη. Ανακαλύφθηκε το 1827. Σχηματίζει κρυστάλλους με ρομβοεδρικό σχήμα και κρυσταλλώνεται κατά την τέταρτη κρυσταλλική τάξη του τριγωνικού συστήματος.

Εμφάνιση, παραγενέσεις
Τα μέλη της ομάδας του είναι:
 Εκαντριουσίτης (Ecandrewsite) ((Zn,Fe,Mn)TiO3)
 Γκεϊκιελίτης (Geikielite) (MgTiO3)
 Ιλμενίτης (FeTiO3)
 Πυροφανίτης (Pyrophanite) (MnTiO3)

Αποτελεί συστατικό πυριγενών πετρωμάτων, όπως ο γρανίτης, ο γάββρος και ο κιμπερλίτης. Στα πετρώματα αυτά αποτελεί πρωτογενές ορυκτό, σχηματίζει, όμως, αυτόνομα κοιτάσματα με τη διαδικασία του μαγματικού διαχωρισμού: Κατά τη διαδικασία στερεοποίησης, οι κρύσταλλοι του ιλμενίτη, λόγω της υψηλής τους πυκνότητας, καθιζάνουν στο τήγμα, στο οποίο κρυσταλλώνονται σχεδόν πρώτοι. Ανευρίσκεται, επίσης, σε ορισμένες αμμώδεις αποθέσεις, σε κοκκώδη μορφή.

Λόγω της προέλευσής του συνδέεται με μαγνητίτη, αιματίτη, ρουτίλιο, πυροτίτη και απατίτη. Αποτελεί σημαντικό μετάλλευμα τιτανίου και ανευρίσκεται σε πολλά σημεία του πλανήτη: Εκτός από τα όρη Ίλμεν ανευρίσκεται στη χερσόνησο Κόλα (Ρωσία), στη Σουηδία, στην Αλάσκα και σε περιοχές της Νοτιοανατολικής Ασίας. Τα δεύτερα καλύτερα δείγματά του, εμφανίζονται στην Ελλάδα (σε όλο το Αιγαίο Πέλαγος, στη Θράκη και στη Μακεδονία).

Πηγές
Mindat.org
Galleries.com
Handbook of Mineralogy

Δείτε επίσης
Κατάλογος ορυκτών

Βιβλιογραφία 
Εγκυκλοπαίδεια Παιδεία, εκδ. Μαλλιάρης- Παιδεία, 2006, τόμος 10, σελ. 394.
James Dwight Dana, Manual of Mineralogy and Lithology, Containing the Elements of the Science of Minerals and Rocks READ BOOKS, 2008 ISBN 1443742244

Ιλμενιτης
Ιλμενιτης