Ο Χάρι Πότερ και η Φιλοσοφική Λίθος

Ο Χάρι Πότερ και η Φιλοσοφική Λίθος (Harry Potter and the Philosopher's Stone) είναι το πρώτο από τα επτά βιβλία της επιτυχημένης και δημοφιλούς σειράς μυθιστορημάτων, Χάρι Πότερ της Τζ. Κ. Ρόουλινγκ, με ήρωα τον νεαρό μάγο Χάρι Πότερ. Το βιβλίο εκδόθηκε πρώτη φορά στα Αγγλικά στις 30 Ιουνίου 1997 από τον εκδοτικό οίκο Bloomsbury Publishing Plc στο Λονδίνο και μεταφέρθηκε σε ταινία με το ίδιο όνομα.

Ο τίτλος του βιβλίου στα Αγγλικά είναι "Harry Potter and the Philosopher's Stone". Τόσο το βιβλίο όσο και η ταινία κυκλοφόρησαν στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής με τον τίτλο "Harry Potter and the Sorcerer's Stone", επειδή ο εκδότης σε αυτήν τη χώρα εξέφρασε ανησυχία για το αν ο τίτλος εκφρασμένος με Βρετανικά Αγγλικά θα έκανε στο αμερικάνικο κοινό εμφανή τη σχέση του βιβλίου με το φανταστικό και τη μαγεία.

Η σειρά Χάρι Πότερ είναι πολύ δημοφιλής και κάθε βιβλίο σημειώνει μεγάλους αριθμούς πωλήσεων, γεγονός που έχει οδηγήσει έως σήμερα στην κυκλοφορία οχτώ ταινιών που βασίστηκαν στα αντίστοιχα στα βιβλία. Συγκεκριμένα, το πρώτο βιβλίο της σειράς έχει πουλήσει παραπάνω από 107 εκατομμύρια αντίτυπα παγκοσμίως. Βρίσκεται στη λίστα: Βιβλία με περισσότερα από 100 εκατομ. αντίτυπα.

Οπισθόφυλλο
Ο Χάρι Πότερ είναι ένα αξιαγάπητο μικρό αγόρι ανάμεσα σε χιλιάδες άλλα αξιαγάπητα μικρά αγόρια που ζουν στις γειτονιές του Λονδίνου. Κάποια στιγμή, η μοίρα παίζει ένα άσχημο παιχνίδι στο μικρό μας φίλο. Ο Χάρι Πότερ χάνει τους γονείς του σε ένα ατύχημα και αναγκάζεται να πάει να ζήσει με το θείο και τη θεία του. Η ζωή του Χάρι είναι πολύ δύσκολη. Τα χρόνια περνούν κι ο καημένος ο μικρούλης υποφέρει κοντά στους φρικτούς συγγενείς του. ΩΣΠΟΥ!!!... Μια μέρα φθάνει με το ταχυδρομείο μια επιστολή και όλα αλλάζουν για τον Χάρι. Τον καλούν να παρουσιαστεί στο Χόγκουαρτς, ένα σχολείο τελείως διαφορετικό από αυτά που γνωρίζουμε. Εκεί ο Χάρι θα κάνει μαθήματα ασυνήθιστα, θα κερδίσει πολύτιμους φίλους και θα προσπαθήσει να προστατέψει τον κόσμο από τον κίνδυνο που τον απειλεί.

Κεφάλαια
Το αγόρι που σώθηκε
Το τζάμι που εξαφανίστηκε
Τα γράμματα από τον Κανένα
Ο κλειδοκράτορας
Η Διαγώνιος Αλέα
Το ταξίδι από την πλατφόρμα 9 και 3/4
Το καπέλο της επιλογής
Ο καθηγητής των φίλτρων
Μονομαχία τα μεσάνυχτα
Χάλοουιν
Κουίντιτς
Ο καθρέφτης του Έριζεντ
Ο Νίκολας Φλαμέλ
Νόρμπερτ, ο νορβηγικός δράκος
Το απαγορευμένο δάσος
Μέσα από την καταπακτή
Ο άνθρωπος με τα δύο πρόσωπα

Περίληψη
Ο Χάρι Πότερ μένει ορφανός όταν ο σκοτεινός μάγος Βόλντεμορτ σκοτώνει τους επίσης μάγους γονείς του, Τζέιμς και Λίλι Πότερ. Όταν όμως ο Βόλντεμορτ προσπαθεί να σκοτώσει τον μικρό Χάρι, ο τελευταίος αποκτά μία ουλή σε σχήμα αστραπής στο μέτωπό του ενώ ο Βόλντεμορτ εξαφανίζεται. Ο Χάρι σώζεται από το μισοκατεστραμμένο σπίτι των γονιών του από τον μισό γίγαντα Ρούμπεους Χάγκριντ, ο οποίος δουλεύει στη Σχολή Χόγκουαρτς για Μαγείες και Ξόρκια κάτω από τις επιταγές του διευθυντή και ισχυρού μάγου Άλμπους Ντάμπλντορ. Τοποθετείται τότε υπό την κηδεμονία των Μαγκλ (χωρίς μαγικές ικανότητες) συγγενών του, Πετούνια Ντάρσλι (αδερφή της μητέρας του Χάρι) και του συζύγου της, Βέρνον Ντάρσλι. Ο Χάρι ζει με τους θείους του και τον κακομαθημένο εξάδελφο του Ντάντλι, στο Λιτλ Γουάιντζινγκ, ένα προάστιο του Σάρεϊ. Οι Ντάρσλι αντιπαθούν τη μαγεία και αποκρύπτουν από τον Χάρι κάθε γνώση τους για τις μαγικές του ικανότητες. Αντίθετα του λένε πως οι γονείς του σκοτώθηκαν σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα, στο οποίο ο ίδιος απέκτησε την ουλή στο μέτωπό του. Οι Ντάρσλι κακομεταχειρίζονται τον Χάρι, του οποίου η κρεβατοκάμαρα είναι μία ντουλάπα κάτω από τις σκάλες, γεμάτη με αράχνες. Αργότερα στη σειρά αποκαλύπτεται πως ο Ντάμπλντορ έθεσε τον Χάρι υπό την κηδεμονία των τελευταίων εναπομεινάντων εξ αίματος συγγενών του με σκοπό η αρχαία μαγεία του αίματος και της αγάπης να τον προστατεύσουν μέχρι να ενηλικιωθεί (στα δεκαεφτά).

Μια εβδομάδα πριν τα ενδέκατα γενέθλια του, ο Χάρι αρχίζει να λαμβάνει μυστηριώδεις επιστολές τις οποίες οι Ντάρσλι καταστρέφουν και δεν τον αφήνουν να διαβάσει. Οι επιστολές όμως συνεχίζουν να έρχονται. Οι Ντάρσλι προσπαθώντας να αποτρέψουν το Χάρι από το να διαβάσει τις επιστολές καταφεύγουν τελικά σε ένα μικρό νησί στη θάλασσα. Εντούτοις, ο Χάγκριντ τους βρίσκει και αποκαλύπτει στον Χάρι ότι είναι μάγος και του λέει για τους γονείς του. Του δίνει μια επιστολή και σε αυτήν ο Χάρι διαβάζει ότι έχει μια θέση στο Χόγκουαρτς, με σκοπό να εκπαιδευτεί στη μαγεία. Την επόμενη μέρα τον οδηγεί στη Διαγώνιο Αλέα όπου αγοράζει τα εφόδια που θα χρειαστεί για τη μαγική σχολή. Ο Χάγκριντ επιστρέφει τον Χάρι στους Ντάρσλι με ένα εισιτήριο για το τρένο του Χόγκουαρτς που αναχωρεί από την Πλατφόρμα 9¾ στον σταθμό Κινγκς Κρος στο Λονδίνο.

Όλοι οι νέοι μαθητές που φτάνουν στο Χόγκουαρτς, ταξινομούνται σε έναν από τους τέσσερις κοιτώνες του σχολείου, Γκρίφιντορ, Χάφλπαφλ, Ράβενκλοου και Σλίθεριν φορώντας ένα αρχαίο καπέλο που μιλά, το "Καπέλο της Επιλογής". Κάθε κοιτώνας έχει ένα συγκεκριμένο χαρακτηριστικό. Ο Σλίθεριν αποτελείται από φιλόδοξους, πανούργους μάγους και μάγισσες που θα χρησιμοποιούσαν κάθε μέσο για να εκπληρώσουν τους σκοπούς τους. Ο Ράβενκλοου είναι ο οίκος των πιο ευφυών μαθητών. Στον κοιτώνα Γκρίφιντορ κατατάσσονται οι γενναιότεροι και ο Χάφλπαφλ χαρακτηρίζεται από αφοσίωση, τιμιότητα και ειλικρίνεια. Όταν ο Χάρι καλείται να ταξινομηθεί, όλοι αναμένουν το αποτέλεσμα. Ο Χάρι νοερά δηλώνει πως δεν θέλει να γίνει μέλος του Σλίθεριν. Το καπέλο του απαντά λέγοντάς του ότι στον Σλίθεριν θα μεγαλουργήσει, όταν όμως βλέπει το πόσο αποφασισμένος είναι ο Χάρι ενάντια στον Σλίθεριν, τον κατατάσσει στον Γκρίφιντορ. Δύο άλλα μέλη του ίδιου κοιτώνα, ο Ρον Ουέσλι και η Ερμιόνη Γκρέιντζερ γίνονται οι πιο στενοί φίλοι του Χάρι ενώ ο Ντράκο Μαλφόι, που ανήκει στον Σλίθεριν, γίνεται ο μεγαλύτερος ανταγωνιστής του.

Κατά τη διάρκεια του έτους, ο Χάρι μαθαίνει για τον κόσμο των μαγισσών και των μάγων. Παρακολουθεί διάφορα μαθήματα όπως άμυνα εναντίον των σκοτεινών τεχνών, μεταμορφώσεις, ξόρκια, ιστορία της μαγείας, βοτανολογία κ.ά. Όμως, από το πρώτο ήδη μάθημα των μαγικών φίλτρων, διαπιστώνει ότι ο καθηγητής των φίλτρων, Σέβερους Σνέιπ τον μισεί. Εκτός των παραπάνω, ο Χάρι μαθαίνει να πετάει με μαγικό σκουπόξυλο και γίνεται μέλος της ομάδας Κουίντιτς (το αγαπημένο άθλημα των μάγων, το οποίο παίζεται σε ιπτάμενες σκούπες) του Γκρίφιντορ, όπου παίζει στη θέση του ανιχνευτή. Κατά τη διάρκεια του πρώτου παιχνιδιού, ο Χάρι κινδυνεύει από κάποιον που καταριέται τη σκούπα του. Οι φίλοι του Ρον και Ερμιόνη είναι πεπεισμένοι ότι ήταν ο καθηγητής Σνέιπ που τον καταράστηκε.

Ο Χάρι, ο Ρον και η Ερμιόνη ανακαλύπτουν ένα σκύλο με τρία κεφάλια που καλείται Λουλούκος από τον Χάγκριντ, και σκοπός της ύπαρξης του είναι να φυλάει μία καταπακτή σε έναν απαγορευμένο διάδρομο στο Χόγκουαρτς. Οι τρεις μαθητές κάνουν υποθέσεις για το τι φυλάει ο κέρβερος και καταλήγουν στο ότι κατά πάσα πιθανότητα φυλάει τη θρυλική Φιλοσοφική Λίθο. Οι τρεις φίλοι πιστεύουν ότι ο Σνέιπ πρόκειται να κλέψει τη Λίθο με σκοπό να επαναφέρει τον Βόλντεμορτ στο σώμα του. Οι υποψίες τους οφείλονται στο γεγονός ότι την ημέρα του Χάλοουιν, ενώ όλοι οι καθηγητές έτρεξαν στο υπόγειο μπουντρούμι για να αντιμετωπίσουν έναν ορεινό καλικάντζαρο, ο Σνέιπ έτρεξε στον απαγορευμένο διάδρομο και την επόμενη μέρα κούτσαινε. Επομένως, συμπεραίνουν ότι ο Σνέιπ έβαλε κρυφά στο Χόγκουαρτς τον καλικάντζαρο για να τον χρησιμοποιήσει σαν αντιπερισπασμό ενώ αυτός θα προσπαθούσε να κλέψει τη Φιλοσοφική Λίθο.

Τα Χριστούγεννα, ο Χάρι λαμβάνει ένα μυστηριώδες χριστουγεννιάτικο δώρο, έναν μανδύα που κάνει αόρατο όποιον τον φοράει, ο οποίος κάποτε ανήκε στον πατέρα του και το χρησιμοποιεί για να κινείται απαρατήρητος στο κάστρο. Κάποια στιγμή ανακαλύπτει τον καθρέφτη του Έριζεντ, που του επιτρέπει να δει τους γονείς του. Όταν ξαναπηγαίνει συναντά τον Ντάμπλντορ, ο οποίος τον συμβουλεύει να μην ξαναψάξει να βρει τον καθρέφτη, διότι ο καθρέφτης, δείχνοντας σε όποιον τον κοιτούσε τις βαθύτερες επιθυμίες της ψυχής τους, οδήγησε πολλούς σπουδαίους μάγους στο να αποτρελαθούν.

Μετά τις ετήσιες σχολικές εξετάσεις, ο Χάρι, ο Ρον και η Ερμιόνη, όταν μαθαίνουν ότι ο Ντάμπλντορ λείπει και δεν μπορεί πλέον να προστατεύσει τη Λίθο, πιστεύοντας πως η κλοπή της επίκειται σύντομα, περνούν την καταπακτή για να φτάσουν στη Λίθο πρώτοι πριν τον Σνέιπ. Προσπερνώντας το σύστημα ασφαλείας που έχει τοποθετηθεί από το προσωπικό του σχολείου, ανακαλύπτουν ότι ο καθηγητής Κούιρελ και όχι ο Σνέιπ, προσπαθεί να κλέψει τη Φιλοσοφική Λίθο, ενώ ο Σνέιπ προσπαθούσε από την αρχή να προστατέψει τον Χάρι. Ο Χάρι αντιμετωπίζει τον Κούιρελ και επιβιώνει από μια δεύτερη επαφή με τον Βόλντεμορτ, ο οποίος ζούσε στο πίσω μέρος του κεφαλιού του Κούιρελ. Ο τελευταίος σκοτώνεται κατά τη σύγκρουση και ο Βόλντεμορτ διαφεύγει.

Ο Χάρι ξυπνάει στη νοσοκομειακή πτέρυγα του Χόγκουαρτς. Ο Ντάμπλντορ του αποκαλύπτει ότι συμφώνησε με τον Νίκολας Φλαμέλ, αυτόν που επινόησε τη Φιλοσοφική Λίθο, ότι αυτή θα πρέπει να καταστραφεί με σκοπό να αποτρέψει μελλοντικές απόπειρες του Βόλντεμορτ να την αποκτήσει. Επίσης ο Ντάμπλντορ αποκαλύπτει στον Χάρι ότι η μητέρα του πέθανε προσπαθώντας να σώσει τον γιο της και η αυτοθυσία της προκάλεσε τη δολοφονική κατάρα να γυρίσει πίσω στον Βόλντεμορτ και εφοδίασε τον Χάρι με κάποια μαγική προστασία ενάντια σε μελλοντικές επιθέσεις του Βόλντεμορτ.

Περικοπές και αλλαγές στο κείμενο
Η αμερικάνικη έκδοση του βιβλίου έχει κείμενο το οποίο δεν είναι ακριβώς ίδιο με αυτό στη βρετανική έκδοση. Σύμφωνα με την προσωπική ιστοσελίδα της συγγραφέως: 
"Όποιος έχει διαβάσει και την Αμερικάνικη και τη Βρετανική έκδοση της 'Φιλοσοφικής Λίθου' θα προσέξει πως η εμφάνιση του Ντην Τόμας δεν αναφέρεται στο Βρετανικό βιβλίο, ενώ στην Αμερικάνικη έκδοση υπάρχει μία γραμμή κειμένου που τον περιγράφει (στο κεφάλαιο με το 'καπέλο ταξινόμησης').

Υπάρχει μία εκδοτική αποκοπή στην Βρετανική έκδοση, ο εκδότης μου σκέφτηκε ότι το κεφάλαιο ήταν πολύ μεγάλο και περιόρισε οτιδήποτε πίστευε πως ήταν πλεονασμός στις απαιτήσεις της ιστορίας."

Η ελληνική μετάφραση ακολουθεί τη βρετανική έκδοση.

Από την ελληνική μετάφραση λείπει η πρόταση στο μαγαζί του Ολιβάντερ που εξηγεί γιατί το ραβδί του Χάρι και του Βόλντεμορτ θεωρούνται αδελφικά.

Ο Φανγκ, ο σκύλος του Χάγκριντ, είναι μολοσσός στο πρωτότυπο και όχι λυκόσκυλο όπως μεταφράστηκε.

Το όνομα του καθρέφτη του Έριζεντ καθώς και το κείμενο που είναι γραμμένο πάνω του, μεταφράστηκαν φωνητικά. Στα αγγλικά το όνομα του καθρέφτη προκύπτει από τη λέξη desire (πόθος, επιθυμία) διαβασμένη από το τέλος στην αρχή. 

Κάθε αναφορά στη Φιλοσοφική Λίθο ("Philosopher's Stone") στην αμερικάνικη έκδοση αποδίδεται ως "Sorcerer's Stone".

Παραπομπές

Πηγές
 Ρόουλινγκ, Τζ. Κ. (1998). Ο Χάρι Πότερ και η Φιλοσοφική Λίθος. Εκδόσεις Ψυχογιός.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι
 Ο Χάρι Πότερ και η Φιλοσοφική Λίθος  στην ιστοσελίδα του Bloomsbury για τον Χάρι Πότερ 
 Χάρι Πότερ και η Φιλοσοφική Λίθος στο Bloomsbury

Φ
Μυθιστορήματα της Τζ. Κ. Ρόουλινγκ
Μυθιστορήματα του 1997