Χαγανάτο των Ρως

Ως Χαγανάτο των Ρως αναφέρεται στη σύγχρονη ιστοριογραφία μία ομοσπονδία πόλεων-κρατών που απλωνόταν στα εδάφη της σημερινής βορειοδυτικής Ρωσίας για μερικές δεκαετίες του 8ου και το μεγαλύτερο μέρος του 9ου αιώνα μ.Χ. Ο πληθυσμός του αποτελούταν από διάφορα φιννικά, σλαβικά και σκανδιναβικά φύλα, εκ των οποίων κυρίαρχο ήταν αυτό των Βαράγγων Ρως.

Για το χαγανάτο δε γνωρίζουμε πολλά επειδή όλα τα παραπάνω φύλα ήταν αναλφάβητα, και ως εκ τούτου υπάρχει έλλειψη ιδίων πηγών που θα μπορούσαν να βοηθήσουν την ιστορική έρευνα. Η αρχαιότερη μέχρι σήμερα καταγραφή του βρίσκεται στα φραγκικά Χρονικά του Αγίου Μπερτίν, όπου αναφέρεται μία φυλή που ονομάζεται Ρως, καταγόμενη από τη Σουηδία, που ζει όμως ανατολικά της Βαλτικής και κυβερνάται από χαγάνο. Πιθανότατα ο τουρκικός τίτλος του χαγάνου για τον ηγεμόνα οφείλεται σε επιρροή των γειτόνων τους Χαζάρων στα νοτιοανατολικά. 

Σύμφωνα με άλλες πηγές, τα σημαντικότερα κέντρα της ομοσπονδίας ήταν το Χόλμγκαρντ (Νόβγκοροντ), η Αλντέιγκια (Στάραγια Λάντογκα), η Λιούμπσα, το Άλαμποργκ, το Σάρσκοε Γκορόντιστσε και το Τιμέρεβο. Όλες αυτές οι πόλεις ήταν σταθμοί ενός συστήματος ποτάμιων συγκοινωνιών που ξεκινούσε από τη Βαλτική και έφθανε έως την Κασπία (Α - Εμπορική Οδός του Βόλγα) και τον Εύξεινο Πόντο (Ν - Εμπορική Οδός Βαράγγων - Ελλήνων).

Η περίοδος του χαγανάτου αυτού σημάδευσε την ισχυροποίηση ενός νεαρού έθνους, των Ρως, σε τέτοιο βαθμό που από τα τέλη του 9ου αιώνα θα ηγεμονεύσει σε ολόκληρη τη σημερινή ευρωπαϊκή Ρωσία και Ουκρανία συγκροτώντας το Κράτος των Ρως.

Μεσαιωνική Ρωσία