Γκομέισα

Το όνομα Γκομέισα (Gomeisa) είναι η ιδιαίτερη ονομασία του αστέρα β Μικρού Κυνός (β Canis Minoris, β CMi).

Ιστορία
Το όνομα αυτό προέρχεται από την αραβική λέξη Al Jummaiza (= μουριά), που χρησιμοποιούσαν για ολόκληρο τον αστερισμό Μικρός Κύων, ή κατ' άλλους από τη λέξη Al Ghumaisa (= ο αμυδρός ή ο δακρυσμένος), επίσης για όλο τον αστερισμό, εξαιτίας ενός αραβικού μύθου που ήθελε τον Μικρό και τον Μεγάλο Κύνα αδέρφια του Κανώπου (πρβλ. και τη σύγχρονη αραβική ονομασία για τον Πρόκυνα, غموص ghumūş).

Το όνομα αυτό μεταγράφηκε στους Αλφόνσειους Πίνακες ως Algomeyla και στον Burritt ως Gomelza, ενώ κάποιες φορές απαντάται και ως Al Gamus, και σπανιότερα ως Al Murzim, το όνομα του β Μεγάλου Κυνός. Το τελευταίο σημαίνει «αγγελιοφόρος, προάγγελος», καθώς αμφότεροι οι αστέρες «προανάγγελλαν» με την ανατολή τους την ανατολή του φωτεινότερου αστέρα στον ουρανό, του Σειρίου.

Χαρακτηριστικά
Ο αστέρας β Μικρού Κυνός είναι ένας θερμός αστέρας της Κύριας Ακολουθίας, ορατός με γυμνό μάτι τα χειμωνιάτικα βράδια και στις αρχές της άνοιξης ψηλά στον νότιο ουρανό της Ελλάδας. Είναι ελαφρώς μεταβλητός αστέρας και ανήκει στους λεγόμενους «μεταβλητούς (τύπου) γάμμα Κασσιόπης»: το φαινόμενο μέγεθός του κυμαίνεται από 2,84 ως 2,92. Περιστρέφεται πολύ γρήγορα γύρω από τον άξονά του, με γραμμική ταχύτητα 275 χιλιόμετρα ανά δευτερόλεπτο στον ισημερινό του, και περιβάλλεται από ένα δίσκο ύλης που θερμαίνεται από την ακτινοβολία του αστέρα. Οι δύο αυτές ιδιότητες προδίδουν τη νεαρή του ηλικία.

Η επιφανειακή θερμοκρασία του αστέρα είναι 11.500 K, ενω η μάζα του εκτιμάται ότι είναι τριπλάσια της μάζας του Ήλιου και η διάμετρός του τετραπλάσια, επομένως ο όγκος του 64 φορές μεγαλύτερος από τον όγκο του Ήλιου. Το απόλυτο μέγεθος είναι –0,70, που αντιστοιχεί σε πραγματική λαμπρότητα 250 φορές μεγαλύτερη από εκείνη του Ήλιου.

Ο β Μικρού Κυνός εμφανίζει μικρή ιδία κίνηση, η οποία μετρήθηκε σε 0,064 arcsec/έτος, και απομακρύνεται από εμας με ταχύτητα 22 χιλιόμετρα ανά δευτερόλεπτο (79.000 χιλιόμετρα την ώρα).

Πηγές
 Allen, Richard H.: Star Names: Their Lore and Meaning, Dover Publ. 1963

Δείτε επίσης
 Κατάλογος αστέρων του Μικρού Κυνός

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 
 Δεδομένα από τον ιστοτόπο Alcyone
 Gomeisa από τον Καθηγητή Jim Kaler.

Αστέρες κύριας ακολουθίας τύπου B
Μικρός Κύων
Αντικείμενα Bayer
Φασματοσκοπικώς διπλοί αστέρες