Νικόλαος Πολυκράτης

Ο Νικόλαος Πολυκράτης (Μικρά Ασία, 1916 - 12 Μαρτίου 1949) ή, όπως ήταν γνωστός, Καπετάν Νικήτας, ήταν μέλος του ΚΚΕ, αξιωματικός του ΕΛΑΣ και του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας.

Βιογραφικό
Ο Νικόλαος Πολυκράτης γεννήθηκε στην Μικρά Ασία το 1916 και ήταν γιος του Αριστείδη και της Μαρίας Πολυκράτη. Το 1922 και με την Μικρασιατική Καταστροφή και των ξεριζωμό των Ελλήνων εγκαταστάθηκε με την οικογένεια του στην Πάτρα, στην συνοικία των Προσφυγικών. Το επάγγελμά του ήταν τυπογράφος και γρήγορα έγινε μέλος του ΚΚΕ. Υπηρέτησε στον Ελληνικό στρατό το 1937 με τον βαθμό του Ανθυπολοχαγού στο 12ο σύνταγμα πεζικού.

Ο Πολυκράτης όσο το επέτρεψαν οι πόλεμοι ήταν ποδοσφαιριστής του Ολυμπιακού Πατρών, όπως κι ο αδελφός του, για πολλά χρόνια και προπολεμικά θεωρείται από τους καλύτερους παίκτες του Ολυμπιακού και του τοπικού πρωταθλήματος.

Με την Γερμανική εισβολή στην Ελλάδα εντάχτηκε στον ΕΛΑΣ με τον βαθμό του Ανθυπολοχαγού και συμμετείχε σε πολλές επιχειρήσεις του. Με την λήξη του πολέμου αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την Ελλάδα και να καταφύγει στην Γιουγκοσλαβία, με εντολή του κομμουνιστικού κόμματος, αφού τον αναζητούσε η ασφάλεια Πατρών να τον συλλάβει λόγω του ότι ήταν κομμουνιστής και πρώην αξιωματικός του ΕΛΑΣ και το 1944 με την διμοιρία του είχε επιτεθεί μέσα στην Πάτρα σε στρατώνα τάγματος ασφαλείας Ελλήνων και Γερμανών.

Επέστρεψε στην Ελλάδα τον Ιανουάριο του 1948 και εντάχτηκε στις δυνάμεις του Δημοκρατικού Στρατού στην Πελοπόννησο παίρνοντας και ηγετική θέση και τον βαθμό του Λοχαγού. Η ομάδα του Καπετάν Νικήτα είχε εγκατασταθεί στο Παναχαϊκό και δρούσε κυρίως στην περιοχή της Πάτρας. Πήρε μέρος στην μάχη της Χαλανδρίτσας όταν με την διμοιρία του επιτέθηκε στο Σούλι κάνοντας αντιπερισπασμό και απασχολώντας πολλές δυνάμεις της χωροφυλακής και των κυβερνητικών δυνάμεων. Τον Μάιο του 1948 επιτέθηκε μαζί με τον Καπετάν Ζαχαριά στο Διακοπτό το οποίο και κατέλαβαν χωρίς μάχη αφού οι δυνάμεις της χωροφυλακής το εγκατέλειψαν. Ο Πολυκράτης είχε αποκτήσει μεγάλη φήμη αφού δεν δίσταζε να μπαίνει μέσα στην Πάτρα και να επιτίθεται σε ομάδες Χιτών παραστρατιωτικών.

Στις 12 Μαρτίου του 1949 ο Νικήτας, μετά από προδοσία, έπεσε μαχόμενος στο χωριό Παλαιοκωσταίικα, κοντά στην Ρουπακιά της Τριταίας. Ήταν τόσο μεγάλο το μίσος των χωροφυλάκων και παραστρατιωτικών για τον Καπετάν Νικήτα αφού του έκοψαν το κεφάλι και το φωτογράφησαν το περιέφεραν χλευάζοντάς το στα χωριά της περιοχής.

Την Κυριακή 25 Σεπτεμβρίου 2005 έγιναν τα αποκαλυπτήρια του ανδριάντα του στην πλατεία Ελευθερίας στα Προσφυγικά της Πάτρας. Ο ανδριάντας κατασκευάστηκε από τον γλύπτη Στάθη Λεοντή με πρωτοβουλία  του Παμμικρασιατικού συλλόγου Πάτρας του παραρτήματος της ΠΕΑΕΑ στην Πάτρα και του συλλόγου φίλων απογόνων της εθνικής αντίστασης.

Παραπομπές

Πηγές 
 Βασίλης Κ. Λάζαρης, Ο εμφύλιος πόλεμος στην Αχαΐα, Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα 2006. ISBN 960-451-017-7.
 Τάσσος Σταθόπουλος, Αχαϊκό ποδόσφαιρο. Εκατόν είκοσι χρόνια (1891-2010), Εκδόσεις Γιάννης Πικραμένος, Πάτρα 2010. ISBN 978-960-6628-27-6.

Ιστορία της Αχαΐας
Μικρασιατικός Ελληνισμός
Έλληνες κομμουνιστές
Ελληνικός Εμφύλιος 1946 - 1949
Α.Π.Σ. Ολυμπιακός Πατρών
Μέλη του ΕΛΑΣ