Αντήνωρ ο Τρώας

Ο Αντήνωρ ήταν αμφιλεγόμενη προσωπικότητα στην Ελληνική μυθολογία, σύμβουλος του βασιλιά της Τροίας Πριάμου την εποχή που είχε ξεσπάσει ο Τρωικός πόλεμος. Ο Αντήνωρ ήταν γιος του Τρώα ήρωα Αισυήτη και της Κλεομήστρας ή γιος του Ικετάονα.

Οικογένεια

Η σύζυγός του ήταν η Θεανώ ιέρεια της Θεάς Αθηνάς· οι γονείς της ήταν ο βασιλιάς της Θράκης Κισσέας και η Εκάβη. Με την σύζυγό του απέκτησε μία κόρη, την Κρινώ και πολλούς γιους, τους Αντηνορίδες (11 κατά τον Όμηρο), μερικοί από τους οποίους ήταν ο Αρχέλοχος, ο Ελικάονας, ο Λαόδοκος, ο Κόωνας, ο Αγήνωρ, ο Δημολέοντας, ο Ευρύμαχος, ο Ανθεύς, ο Θερσίλοχος και ο Μέδωνας. Οι περισσότεροι από τους γιους του σκοτώθηκαν στον Τρωικό Πόλεμο, ιδιαίτερα από τον Αχιλλέα και τον γιο του Νεοπτόλεμο. 

Με μία άγνωστη γυναίκα απέκτησε άλλον έναν γιο, τον Πηδαίο. Σύμφωνα με μερικούς ιστορικούς ο Αντήνωρ ταυτίζεται με τον βασιλιά Πρίαμο. Ο Αντήνωρ περιγράφεται σαν συνετός και σοφός γέροντας, που έδινε συμβουλές και ήταν υπερασπιστής του δικαίου, όπως ο Νέστορας για τους Έλληνες (Συμπόσιο του Πλάτωνα 221c), ένας συνετός γέροντας που έδινε συμβουλές και υπερασπιστής του δικαίου.

Μετανάστευση στην δύση

Οι πληροφορίες σχετικά με την τύχη του είναι διαφορετικές, πολλές παραδόσεις λένε ότι έκτισε ξανά την Τροία, αλλά διώχτηκε στην συνέχεια από τον Αινεία ή εγκαταστάθηκε στην Κυρήνη. Μετά την εκδίωξη της από την Τροία, η οικογένειά του εγκαταστάθηκε στην Ιβηρική Χερσόνησο και στην βορειοανατολική Ιταλία, που έκτισαν την Πάντοβα και πολλές άλλες πόλεις· οι Αρχαίοι Ενετοί και οι απόγονοι τους Βενετοί τον τιμούν σαν γενάρχη. Ο Πολύγνωτος είχε ζωγραφίσει στους Δελφούς την οικογένεια του Αντήνορα να ετοιμάζεται για μετανάστευση: τον Αντήνορα, τη Θεανώ, τρία από τα παιδιά τους που επέζησαν (τον Γλαύκο, τον Ευρύμαχο και την Κρινώ), μαζί με υπηρέτες που φόρτωναν κιβώτι σε ουποζύγιο.

Αναφορές ποιητών

Ο Αντήνωρ εμφανίζεται σποραδικά στο έπος του Ομήρου Ιλιάδα, στη ραψωδία Γ΄ φιλοξένησε στο σπίτι του τον Μενέλαο και τον Οδυσσέα, που αναζητούσαν την Ελένη πριν ξεκινήσει ο πόλεμος, στην συνέχεια τους φυγάδευσε για να μην τους δολοφονήσουν οι Έλληνες. Στη ραψωδία Η΄ της Ιλιάδας ο Αντήνωρ συμβουλεύει τους Τρώες να δώσουν πίσω την Ωραία Ελένη, για να αποφύγουν τον πόλεμο, αναγνωρίζοντας τις ευθύνες της Τροίας που δέχτηκε το παράνομο ζευγάρι, αλλά ο Πάρις το αρνείται. Ο Βιργίλιος στο έργο του Αινειάδα παρουσιάζει την Αφροδίτη να λέει στον Δία, ότι ο Αντήνωρ μετά την πτώση της Τροίας διέφυγε στην βόρεια Ιταλία και ίδρυσε την πόλη Πατάβιον, σημερινή Πάντοβα. Ο Τζέφρυ Τσώσερ στο έργο του Τρωίλος και Χρυσηίδα παρουσιάζει τον Αντήνωρα σαν έναν αμίλητο νεαρό, που ήταν αιχμάλωτος τον Ελλήνων, ο οποίος ελευθερώθηκε τελικά, αφού έγινε η ανταλλαγή του με τη Χρυσηίδα. 

Ο Πλανήτης 2007 Αντήνωρ που ανακάλυψε ο Σοβιετικός αστρονόμος Νικολάι Τσερνίκι (2007), πήρε το όνομα του.

Οικογένεια
Νυμφεύτηκε τη Θεανώ, κόρη του Κισσέως βασιλιά της Θράκης και είχε 11 (ή 18 ή 19) τέκνα:
 Αγήνωρ, σκοτώθηκε από τον Νεοπτόλεμο.
 Ακάμας [1], σκοτώθηκε από τον Μηριόνη από την Κρήτη.
 Αρχέλοχος, σκοτώθηκε από τον Αίαντα του Τελαμώνα.
 Γλαύκος, βοήθησε τον Πάρι στην αρπαγή της Ελένης.
 Δημολέοντας [1], σκοτώθηκε από τον Αχιλλέα.
 Ελικάονας, νυμφεύτηκε τη Λαοδίκη, κόρη του Πριάμου. Διέφυγε στην Β. Ιταλία.
 Ευρύμαχος [3], μνηστεύθηκε την Πολυξένη, κόρη του Πριάμου.
 Ιφιδάμαντας, σκοτώθηκε από τον Αγαμέμνονα.
 Κόωνας, σκοτώθηκε από τον Αγαμέμνονα.
 Πόλυβος [3], σκοτώθηκε από τον Νεοπτόλεμο.
 Κρινώ.

Από μία γυναίκα είχε φυσικό τέκνο:
 (νόθος) Πήδαιος, σκοτώθηκε από τον Μέγη ηγέτη του Δουλιχίου (Εχινάδων).

Παραπομπές

Πηγές
Όμηρος, Ιλιάδα
Βιργίλιος, Αινειάδα, Βιβλίο Α΄
Δίκτυς ο Κρής, "Χρονικά του Τρωικού Πολέμου"
Ευστάθιος Θεσσαλονίκης, "Παρεκβολαί εις την Ομήρου Ιλιάδα και Οδύσσειαν"
Emmy Patsi-Garin: «Επίτομο λεξικό Ελληνικής Μυθολογίας», εκδ. οίκος Χάρη Πάτση, Αθήνα 1969
Lemprière, John (1822), "Antēnor", A Classical Dictionary: Containing a Copious Account of All Proper Names Mentioned in Ancient Authors, with the Value of Coins, Weights, and Measures Used Among the Greeks and Romans, and a Chronological Table, J. Crissy.
Parada, Carlos; Förlag, Maicar (1997), Antenor, Greek Mythology Link (Carlos Parada), retrieved 8 January 2017.
Proust, Marcel, The Guermantes Way, Remembrance of Things Past, 3 (Pleiade ed.)
Schmadel, Lutz D. (2003), Dictionary of Minor Planet Names (5th ed.), New York: Springer Verlag,

Δείτε επίσης
Άλωση της Τροίας (Πολύγνωτος), αναπαράσταση πανοραμικής τοιχογραφίας μεγαλογραφίας του φημισμένου αρχαίου έλληνα ζωγράφου Πολύγνωτου.
Αντηνορίδες

Τρώες
Θνητοί της ελληνικής μυθολογίας