Μικρό Νέφος του Μαγγελάνου

Το Μικρό Νέφος του Μαγγελάνου (συντομογραφία SMC) είναι ένας νάνος ανώμαλος γαλαξίας, δορυφόρος του δικού μας Γαλαξία. Είναι γνωστός και με τα ονόματα σε καταλόγους NGC 292 και PGC 3085. Τα απώτατα όριά του του δίνουν διαστάσεις 19.000 × 11.000 έτη φωτός, ενώ απέχει από τη Γη περίπου 190.000 ως 205.000 έτη φωτός. Είναι ορατός με γυμνό μάτι (φαινόμενο μέγεθος 2,7) από το νότιο ημισφαίριο της Γης και τους τροπικούς, αλλά όχι από την Ελλάδα ή την Ευρώπη, καθώς κείται πολύ νότια στην ουράνια σφαίρα: ανήκει στον αστερισμό Τουκάνα. Εξαιτίας του ονόματός του, θα πρέπει να τονίζεται πάντα ότι πρόκειται για γαλαξία, και όχι για «αστρικό νέφος» ή νεφέλωμα. Για ιστορικές αναφορές και την προέλευση του ονόματος παραπέμπουμε στο λήμμα Νέφη του Μαγγελάνου.

Παρότι ανώμαλος γαλαξίας, το Μικρό Νέφος του Μαγγελάνου εμπεριέχει μία χονδρή ράβδο με αποτέλεσμα η εξωγαλαξιακή βάση δεδομένων της NASA να τον κατατάσσει ως τύπου SB(s)m pec, δηλαδή ως «ιδιόμορφο ραβδωτό σπειροειδή». Ορισμένοι εικάζουν ότι το SMC ήταν κάποτε ένας μικρός ραβδωτός σπειροειδής γαλαξίας, του οποίου η μορφή αλλοιώθηκε από τις παλιρροϊκές βαρυτικές δυνάμεις που του ασκεί ο δικός μας Γαλαξίας. Ως νεαρότερος γαλαξίας από τον δικό μας, το Μικρό Νέφος του Μαγγελάνου έχει μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε διαστρικό αέριο και μεγαλύτερο ποσοστό από νεαρούς αστέρες και από γιγάντιους κυανούς αστέρες (κυανούς γίγαντες) που ζουν πολύ λιγότερο από τον Ήλιο και εκρήγνυνται στο τέλος της ζωής τους δίνοντας τις θεαματικές εκρήξεις υπερκαινοφανών.

Εξαιτίας κυρίως της κινήσεώς του περί το κέντρο του Γαλαξία, στην εποχή μας το Μικρό Νέφος του Μαγγελάνου απομακρύνεται από τη Γη με ταχύτητα 158 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο.

Αναφορές

Εξωτερικοί σύνδεσμοι 

Ακανόνιστοι γαλαξίες
Δορυφόροι γαλαξιών
Τοπική ομάδα γαλαξιών
0292
Μικρό Νέφος του Μαγγελάνου
Ιδιόμορφοι γαλαξίες