Gerrit Mannoury

Gerrit Mannoury (17 Mei 1867 - 30 Januarie 1956) was 'n Nederlandse filosoof, wiskundige en professor aan die Universiteit van Amsterdam. Hy was bekend as die sentrale figuur in die signific-sirkel, die Nederlandse eweknie van die Weense-sirkel.

Biografie 
Gerrit Mannoury is op 17 Mei 1867 in Wormerveer gebore en op 30 Januarie 1956 in Amsterdam oorlede. Op 8 Augustus 1907 trou hy met Elizabeth Maria Berkelbach van der Sprenkel, met wie hy drie dogters en 'n seun, Jan Mannoury, gehad het. Sy vader Gerrit Mannoury, 'n seekaptein, is in China oorlede toe hy drie jaar oud was.  Hy studeer aan die Hogere Burgerschool (HBS) in Amsterdam, waar hy in 1885 gradueer. Dieselfde jaar verwerf hy 'n onderwysdiploma in rekeningkunde en in meganika. In 1902 behaal hy ook 'n onderwysgraad in wiskunde. Mannoury was 'n self-opgeleide wiskundige. Omdat hy 'n onderwyser was kon hy nie lesse aan die Universiteit van Amsterdam bywoon nie. Hy het wel privaatlesse van Diederik Korteweg ontvang. Hy het eers relatief laat in sy lewe, in 1946, 'n PhD in Wiskunde verwerf, met L.E.J. Brouwer as sy promotor. 

Mannoury het begin werk as laerskool onderwyser in Amsterdam, Bloemendaal en Helmond. In 1910 het hy onderrig begin gee aan die Hoogere Burgerskool (HBS) te Vlissingen. In 1902 is hy aangestel as privaatdosent aan die Universiteit van Amsterdam en in 1917 is hy aldaar professor gemaak. (Hy het in 1937 afgetree). Hy het lesings gegee oor die filosofie van wiskunde en oor meganika, analise en beskrywende meetkunde. 

Mannoury was saam met Diederik Korteweg een van die belangrikste onderwysers van Luitzen Egbertus Jan Brouwer aan die Universiteit van Amsterdam. Die eerste verskyning van die naam "formalisme" in Brouwer se skrywes het verskyn in 'n resensie van Gerrit Mannoury se boek Methodologisches und Philosophisches zur Elementar-Mathematik (Metodologiese en filosofiese opmerkings oor elementêre wiskunde) uit 1909.  Twee ander Nederlandse wetenskaplikes wat hy geïnspireer het, was die filosoof en logikus Evert W. Beth, en die sielkundige Adriaan de Groot.

Hy is in Amsterdam oorlede.

Werk 
Mannoury se hoof inspirasies was G. W. F. Hegel, G.J.P.J. Bolland en F. H. Bradley. Hy was ook geïnspireer deur die werk van Friedrich Nietzsche, Baruch Spinoza, die Franse wiskundige filosoof van wetenskap Henri Poincaré en die Engelse positivisme van Bertrand Russell. Mannoury het 'n logies-matematiese denkwyse gekombineer met 'n diep insig in die menslike siel.

Publikasies 
Mannoury was 'n produktiewe skrywer en het boeke, artikels, resensies en pamflette gepubliseer. 
 1903. Over de beteekenis der wiskundige logica voor de philosophie 
 1907. Het Boeddhisme: Overzicht van leer en geschiedenis 
 1909. Methodologisches und Philosophisches zur Elementar-Mathematik 
 1910. Methodologiese aantekeningen over het dubbel-boekhouden 
 1917. Over de betekenis van de wiskundige denkvorm, Intreerede gegee by die University van Amsterdam, 8 Okt. 1917. 
 1919. Wiskunst, filosofie en socialisme: overdrukken 
 1925. Mathesis en mystiek: Een signifiese studie van kommunisties standpunt 
 1927. Willen en weten: overdrukken 
 1930. Heden is het keerpunt: een onuitgesproken verdedigingsrede 
 1931. Woord en gedachte: een inleiding tot de signifika, inzonderheid met het oog op het onderwĳs in de wiskunde 
 1938. Zur Enzyklopädie der Einheitswissenschaft. Vorträge, met Otto Neurath, Egon Brunswik, C. Hull, en J. Woodger.
 1946. Relativisme en dialektiek: schema ener filosofisch-sociologische grondslagenleer 
 1947. Les fondements psycho-linguistiques des mathématiques  
 1947. Handboek der analytische significa, deel I: Geschiedenis der begripskritiek 
 1948. Handboek der analytische significa, deel II: Hoofdbegrippen en methoden der significa: Ontogenese en fylogenese van het verstandshoudingsapparaat 
 1948. De dood als zegepraal : opstellen over de massa-edukatieve zĳde van het doodstrafprobleem
 1949. Signifika: een inleiding 
 1953, Polairpsychologische begripssynthese

Verwysings

Verdere leeswerk 
 Luc Bergmans (2005). "Gerrit Mannoury and his Fellow Significians on Mathematics and Mysticism". In: Mathematics and the Divine : A Historical study. T. Koetsier en L. Bergmans (red.). Inc NetLibrary.
 D. van Dantzig (1957). "Gerrit Mannoury's significance for mathematics and its foundation" In: Nieuw Archief voor Wiskunde.
 Jan H. Stegeman (1992). Gerrit Mannoury: A Bibliography. Tilburg University Press. ISBN 90-361-9685-X
 Schmitz, H.W. (1987). "Mannoury and Brouwer: Aspects of Their Relationship and Cooperation in In Memory of Gerrit Mannoury II." In: Methodology and Science. 1987, vol. 20, no. 1, pp. 40–62.  
 Pieter Wisse: Mannoury's significs, or a philosophy of communal individualism''

Eksterne skakels 
 

Geboortes in 1867
Sterftes in 1956
Nederlandse filosowe