Esther Mahlangu

Esther Nikwambi Mahlangu (gebore op 11 November 1935) is 'n Suid-Afrikaanse kunstenaar uit die Ndebele-volk. Sy is bekend vir haar gewaagde grootskaalse kontemporêre skilderye wat na haar Ndebele-erfenis verwys. Esther Mahlangu is op 9 April 2018 met 'n eredoktorsgraad (Philosophiae Doctor honoris causa) deur die Universiteit van Johannesburg vereer.

Vroeë lewe 
Esther Nikwambi Mahlangu is op 11 November 1935 in Middelburg, Transvaal, Suid-Afrika gebore en behoort tot die Suid-Ndebele-volk. Mahlangu het op tienjarige ouderdom begin skilder, en is deur  haar moeder en ouma geleer om muurskilderkuns te skep, volgens 'n tradisie van haar inheemse Suid-Ndebele mense vir vrouens om die buitekant van huise te verf. Dit is in hierdie kulturele tradisie waar Mahlangu met haar artistieke reis begin het.

Artistieke loopbaan 

Mahlangu se kuns verwys na patrone wat aangetref word in kledingstukke en juweliersware van die Ndebele-volk. Die patrone wat sy gebruik is tipies baie kleurvol en meetkundig. Haar skilderye is groot.

Mahlangu het in 1989 vir die eerste keer internasionale aandag gekry op 'n Europese kunsuitstalling met die titel Magiciens de la terre (Towenaaars van die Wêreld). Later in 1991 is sy deur BMW opdrag gegee om 'n kunsmotor te skep, soos ander BMW Art Car-skeppers al voorheen gedoen het (waaronder Andy Warhol, David Hockney en Frank Stella). Die motor, 'n BMW 525i, was die eerste African Art Car en is met tipiese motiewe van die Ndebele-stam geverf.  Sy was die eerste nie-Westerse persoon en vrou wat een van hierdie kunsmotors ontwerp het.  Die motor is later in 1994 in die National Museum of Women in the Arts in Washington, DC, uitgestal. Dit is ook in 2017 in die Britse Museum, Londen, uitgestal.

Tussen 1980 en 1991 was sy 'n inwoner in die Botshabelo-opelugmuseum, wat Ndebele-kultuur aan besoekers voorhou.

Haar ontwerpe is ook in 1997 op die sterte van die British Airways-vliegtuie gereproduseer en meer onlangs is dieselfde tegniek deur die kunstenaar gebruik om op die nuwe Fiat 500 te verf ter gelegenheid van die uitstalling "Why Africa?" (2007, Turyn).

Mahlangu is een van die kunstenaars in Afrika wie se kuns gereeld internasionaal uitgestal word. Haar werke is in groot privaatversamelings, waaronder die van die kontemporêre Afrikaanse kunsversameling (CAAC) van Jean Pigozzi en in baie Westerse museums. Ondanks die feit dat sy 'n internasionaal erkende kunstenaar is, woon Esther Mahalangu steeds in noue kontak met haar kultuur.

Temas 

Mahlangu volg 'n plaaslike tradisie waardeur hierdie spesifieke soort skildertegniek in die gesin oorgedra word, gekommunikeer, aangeleer en oorgedra word slegs deur vroue (in die verlede). Hierdie skilderye hou ten nouste verband met die ou tradisie om die huise te versier ter wille van die ritueel vir seuns wanneer hul mans word. Tussen 18 en 20 jaar gaan die jeug van die stam na 'n "skool van die besnydenis", die ritueel wat hul oorgang na volwassenheid bevestig. Om hierdie geleentheid te vier, verf die vroue die binnekant en buitekant van hul huise heeltemal met 'n voorbereiding van koeimis en natuurlike pigmente. Helder gekleurde akrielverf word ook ingevoeg in ontwerpe wat met swart lyne begrens word. Alhoewel dit skynbaar eenvoudig is, word die meetkundige abstraksie wat deur hierdie skilderye geopenbaar word, onderstreep deur die voortdurende herhaling en simmetrie van sulke eenvoudige vorms wat die hele werk taamlik kompleks maak.

Die kuns van Esther Mahlangu beklemtoon die spanning tussen plaaslik en globaal, tussen anker en losmaak. Ondanks die gebruik van dieselfde "artistieke woordeskat" wat nou gekoppel is aan haar tradisies, het Mahlangu die ontwerpe op verskillende voorwerpe toegepas, waaronder doek, beeldhouwerk, keramiek, motors en vliegtuie. Sy het ook saamgewerk met verskillende handelsmerke soos BMW, Fiat, EYTYS, Melissa's, Beleverde, die Britse Museum en Rolls Royce.

Latere lewe 
Esther Mahlangu se BMW Artcar uit 1991 was in die Britse museum te sien as deel van South Africa: the art of a nation, vanaf 27 Oktober 2016 - 27 Februarie 2017. Die nuwe BMW Individual 7-reeks met unieke, interne houtversierings is deur haar geskilder. uitgestal by Frieze Art Fair 2016 met gepaardgaande uitstalling van werk wat deur BMW en 34FineArt gekoördineer is. Sy het onlangs 'n spesiale uitgawe Belvedere Vodka-bottelontwerp voltooi (50% van alle winste om MIV / vigs in Afrika te help beveg). As 'n inwonende kunstenaar is Mahlangu in 2014 deur die Virginia Museum of Fine Arts in opdrag om twee groot kunswerke te skep. In Februarie 2020 het  Mahlangu haar werk op 'n Rolls-Royce Phantom in die Melrose Galery onthul. Die motor was  van 13 tot 16 Februarie 2020 beskikbaar vir besigtiging.    

Mahlangu bestuur 'n skool wat jong meisies leer om nie net skilderwerk te doen  nie, maar ook die tegniek om te ontwerp vir bepaalde komposisies kralewerk.  Die tradisie is nie 'n statiese entiteit nie. Soos die werk van Mahlangu suggereer, is 'tradisie' 'n mobiele veld, toekomsgerig en gereed om verskillende stimuli in te sluit. In werklikheid, hoewel Suid-Afrika nou een van die Afrikastate is wat die werk van hul kunstenaars op nasionale en internasionale vlak kan fasiliteer en bevorder, soos die tweejaarlikse geleentheid in Johannesburg, is die werk van Esther Mahlangu selfs moediger omdat sy is gebore en het grootgeword in politieke en sosiale onrus.

Esther Mahlangu het onverpoosd gewerk aan die ontbloting en ontwikkeling van haar talent om oor die hele wêreld te reis, en sy is baie passievol daaroor om haar kennis met die jonger geslag te deel, sodat sy 'n nalatenskap agterlaat wat die volgende geslagte voortduur.

Verwysings

Eksterne skakels 

Suid-Afrikaanse skilders
Ndebeles
Geboortes in 1935