Haak-en-steek

Die haak-en-steek (Vachellia tortilis) is 'n droogtebestande doringboomspesie wat wydverspreid in woestyn-, halfwoestyn- en savannestreke aangetref word. Volwasse bome ontwikkel 'n plat of effens geronde kroon, en die twee doringtipes waarna dit vernoem is, is maklik sigbaar. Die peule word deur wild en vee gevreet wat dan die sade versprei.

Inheemse name vir die boom sluit in Mosu of Mosunyana in Tswana, umSasane in Zoeloe en Umbrella thorn in Engels. Die boom se FSA-nommer is 188.

Verspreiding 
Dit kom voor van die woestynstreke in die Midde-Ooste en suidwaarts tot in Suid-Afrika. In Suider-Afrika is dit teenwoordig in Mosambiek, Zimbabwe, Botswana, Namibië, Eswatini en die sentrale en noordelike dele van Suid-Afrika. In Suider-Afrika toon dit 'n voorkeur vir droë, laagliggende bosveld en grasveld. In die res van Afrika en die Midde-Ooste is die boom inheems in Algerië, Angola, Burkina Faso, Djiboeti, Egipte, Eritrea, Ethiopië, Golf State, Jemen, Kenia, Libanon, Libië, Malawi, Mali, Mauritanië, Marokko, Niger, Nigerië, Oman, Palestina, Saoedi-Arabië, Senegal, Sinai, Sirië, Soedan, Sokotra, Somalië, Tanzanië, Tsjad, Tunisië, Uganda, Westelike Sahara en Zambië.

Beskrywing 
Die kroon is aanvanklik gerond, maar word platter namate dit groter raak. Dié boom verskil van baie ander akasias deurdat dit reguit sowel as gekromde dorings het. Albei soorte dorings groei dikwels saam op dieselfde takkie wat aanleiding gee tot die naam haak-en-steek. Ander akasias met reguit en krom dorings is die rooihaak of vals-haak-en-steek (A. reficiens), die trassiedoring (A. hebeclada) en die buikdoring (A. luederitzii).

Die blomme word in wit of roomkleurige hofies gedra. Die boom se saad word in peule gedra wat 5 tot 9 mm breed en op kenmerkende wyse verdraai is. Dié verdraaide peule en die kombinasie van haak- en reguit dorings maak dit maklik om die boom uit te ken.

Kyk ook 
 Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

Eksterne skakels

Bronne 
 Algemene gids tot BOME. Keith, Paul & Meg Coates Palgrave. 2000. ISBN 1-86872-527-8
 Plants of the World Online

Verwysings  

Vachellia
Bome van Afrika
Flora van Algerië
Flora van Angola
Flora van Botswana
Flora van Burkina Faso
Flora van Djiboeti
Flora van Egipte
Flora van Eritrea
Flora van Eswatini
Flora van Ethiopië
Flora van Jemen
Flora van Kenia
Flora van Libanon
Flora van Libië
Flora van Malawi
Flora van Mali
Flora van Marokko
Flora van Mauritanië
Flora van Mosambiek
Flora van Namibië
Flora van Niger
Flora van Nigerië
Flora van Oman
Flora van Palestina
Flora van Saoedi-Arabië
Flora van Senegal
Flora van Sirië
Flora van Soedan
Flora van Sokotra
Flora van Somalië
Flora van Suid-Afrika
Flora van Tanzanië
Flora van Tsjad
Flora van Tunisië
Flora van Uganda
Flora van Wes-Sahara
Flora van Zambië
Flora van Zimbabwe