Sayeret Matkal

Sayeret Matkal (Hebreeus: סיירת מטכ"ל – "Generalestaf verkenningseenheid") is die elite spesialemageenheid van die Israelse Weermag (IDF). Dit is in 1957 gestig as Eenheid 269 deur veterane van die valskermbrigade, Eenheid 101 en die Weermag se Intelligensieafdeling (Aman). Die eenheid is verantwoordelik vir teen-terreur-operasies, verkenning in vyandige gebied en intelligensie insameling. Sayeret Matkal is ook verantwoordelik vir gyselaarbevryding buite die grense van Israel. Die eenheid word geskoei op die Britse SAS en rapporteer aan Aman. Die eenheid se leuse is "Wie waag, wen" (dieselfde as die SAS-leuse).

Sayeret Matkal is veral bekend vir Operasie Donderslag, meer algemeen maar verkeerdelik bekend as Operasie Entebbe, waartydens meer as 100 Air France-lugdienspassasiers wat deur Palestynse en Duitse militantes na Uganda gekaap is. Tydens dié operasie sterf die eenheid se bevelvoeder Jonatan "Jonie" Netanyahu (Benjamin Netanyahu se broer).

Die eerste ministers Benjamin Netanyahu, Ehud Barak en Naftali Bennett was lede van die Sayeret Matkal gewees.

Geskiedenis 

Sayeret Matkal is in 1957 deur 'n offisier Avraham Arnan gestig. Hy rig 'n versoek aan die IDF Generalestaf om 'n eenheid te stig wat in vyandelik beheerde gebiede kan infiltreer ten einde uiters geheime intelligensie-insamelingsoperasies uit te voer. Die eenheid is gebaseer op die voorbeeld van die SAS. Lede van die eenheid word onder andere opgelei deur Bedoeïen-spoorsnyers.

In 1959 is 'n dienspligtige Ehud Barak aanvaar by Sayeret Matkal. Hy sou later die eerste Matkal-leier, Lt. Meir Har-Zion, opvolg en Israel se mees gedekoreerde soldaat word. Barak het 'n betekenisvolle invloed op Sayeret Matkal uitgeoefen en word beskou as 'n innoverende en charismatiese soldaat. Barak het later IDF-stafhoof geword.

Ten spyte daarvan dat Sayeret Matkal 'n uiters geheime eenheid is, het dit 'n betekenisvolle invloed op die IDF. Die eenheid het oorspronklik helikopter-infiltrasietegnieke ontwikkel wat later algemeen deur die Israeliese Weermag gebruik is. Die eenheid se gebruik van die Uzi-submasjiengeweer het daartoe bygedra dat die Israel Military Industries 'n Uzi ontwikkel het met 'n wegvoubare kolf vir akkuraatheid terwyl die wapen steeds klein is vir gebruik in beperkte ruimtes.

Die eenheid was betrokke in gevegte aan alle fronte gedurende die Sesdaagse Oorlog in 1967. Sayeret Matkal het deelgeneem aan baie teen-terrorisme operasies, insluitende die aanval op 'n Boeing 707 wat deur Swart September-militantes in 1972 (Operasie Isotope) en die dood van 'n aantal buskapers in die Gasastrook. Die eenheid bly egter veral bekend vir hul 1976-redding van 106 passasiers in Uganda (Operasie Entebbe). Hoewel Sayeret Matkal ook verbind word met verskeie meer onlangse operasies word dié eenheid se betrokkenheid nie deur die IDF bevestig nie.

Bronne 
 Betser, Moshe en Rosenberg, Robert, 1996, Secret Soldier The autobiography of Israel's Greatest Commando, https://www.amazon.com/Soldier-autobiography-Greatest-Rosenberg-1996-08-01/dp/B01K3J2G3G, Londen, Simon & Schuster, ISBN 0-684-81683-0.
 Payne, Ronald.1990, Mossad, Israel's most secret service, Bantam Press, ISBN 9061208785.

Eksterne skakels 
 Sayeret Matkal, IDF Units

Israeliese weermag