Jules Porgès

Jules Porgès (* 25 Mei 1839; † 20 September 1921) was 'n Parys-gebaseerde finansier wat 'n beslissende rol by die opkoms van die Randlords gespeel het – mynboumagnate wat die diamante- en goudbedrywe in Suid-Afrika beheer het.

Lewe 
Porgès is as Yehuda Porges in Wene gebore en grootgemaak in Praag waar sy pa as juwelier werksaam was. Porgès het hom in die vroeë 1860's in Parys gevestig, sy naam gewysig na Jules Porgès en hom met sy onderneming Jules Porgès & Co. as diamantehandelaar bekwaam.

Porgès het al vroeg die belangrikheid van Suid-Afrika se diamantvelde besef en in 1873 twee van sy jonger personeellede, Alfred Beit en Julius Wernher, as verteenwoordigers van sy onderneming na Suid-Afrika gestuur om diamante te koop. Wernher was baie suksesvol in die bedryf. Porgès het self in 1876 in Kimberley aangekom en hul werk voortgesit deur die konsolidasie van kleims, die finansiering van transaksies en die bemarking van stene waardeur sy onderneming Compagnie Française de Diamant du Cap de Bonne Espérance 'n noemenswaardige aandeel aan die Kimberley-myn verkry het. Danksy Porgès se Franse sakebetrekkinge is aandele van Suid-Afrikaanse mynboumaatskappye op die Paryse effektebeurs gehandel. In 1880 het Beit en Wernher sakevennote in Jules Porgès & Co. geword.

Porgès het die voordele besef wat Cecil Rhodes se pogings om mynbelange te konsolideer ingehou het en sy Compagnie Française in 1887 aan De Beers Consolidated Mines verkoop. Hy het ook 'n beslissende rol in die onderhandelinge tussen Barney Barnato en Rhodes gespeel wat Rhodes in staat gestel het om Barnato se aandele aan die Kimberley-gebaseerde Central Mining Company te koop.

Met die ontdekking van goud in Suid-Afrika, in Barberton en later aan die Witwatersrand, het Porgès sy aandag op die goudmynbou gevestig en aandele aan baie kleims in Johannesburg en in die omgewing gekoop en die finansiële strukture ontwikkel wat hulle ontginning moontlik gemaak het. Saam met Beit en Wernher asook ander vennote, waaronder Hermann Eckstein en Eduard Lippert, het hy die mynbou- en finansgroep Corner House gestig. Die maatskappy se naam was nie net 'n verwysing na die ligging van sy hoofkwartier by 'n hoek van Markplein in Johannesburg nie, maar ook 'n sinspeling op Hermann Eckstein se Duitse van wat "hoeksteen" beteken.

In 1890 het Porgès, wat 'n fortuin aan die Kaap verdien het, hom grotendeels aan sakeaktiwiteite in Suid-Afrika onttrek. Sy belange is deur Wernher, Beit & Co. oorgeneem.

Porgès het vir homself, sy vrou en sy dogter 'n groot kasteel in Rochefort-en-Yvelines, net buite Parys, laat bou wat egter nie voltooi is nie, en daarnaas ook 'n stadhuis in die Paryse Avenue Montaigne bewoon waar hy sy belangrike kunsversameling gehuisves het. Hy het baie van sy mede-Randlords oorleef en is in 1921 in Parys oorlede.

Suid-Afrikaanse entrepreneurs
Geboortes in 1839
Sterftes in 1921