Phuthaditjhaba

Phuthaditjhaba (voorheen: Witsieshoek) is 'n dorp in die Vrystaat, Suid-Afrika en is in die bergagtige dele van die Oos-Vrystaat geleë. Die dorp was die hoofstad van die Basoetogebied bekend as QwaQwa, een van die ses voormalige selfregerende swart tuislande wat deur die Nasionale Partyregering daargestel is.

Geskiedenis 
Die naam Witsieshoek verwys na die hoofman genaamd Witsie (met wisselvorme van Whetsi, Wetsi of Witsie) wat die oorblyfsels van sy Makholostam in die bergagtige dele van die Vrystaat gevestig het in die 1830's. Hulle het gevlug voor die Matabeles van Silkaats en in die proses al hul vee verloor. Die Makholes het vee van die Voortrekkers gesteel en in 1856 het hulle gevlug voor 'n strafekspedisie van die Boere. Hulle het skuiling gesoek in 'n grot, suidwes van Phuthaditjhaba. Die grot staan steeds as Wetsi se grot bekend. Die gebied was ook die tuiste van twee Suid-Sothostamme, naamlik die Mopeli en die Batlokwa, en het in die 1860’s en 1870’s toestemming van die regering van die Oranje-Vrystaat gekry om hulle daar te vestig. Die NG Kerk het in 1874 'n sendingstasie by Witsieshoek geopen.

Omgewing 
Van die hoogste pieke in Suid-Afrika, onder andere Mont-aux-Sources, is in die berge bo Witsieshoek geleë. Die Oranje- en Tugelariviere ontspring naby Mont-aux-Sources en daar is ook 'n oord, 2 100 m bo seevlak.

Sien ook 
 Lys van dorpe in Suid-Afrika

Bronne 
 B.P.J. Erasmus: Op Pad in Suid-Afrika. 1995. ISBN 1-86842-026-4

Eksterne skakels 

Nedersettings in die Vrystaat