Russiese Mafia

Die Russiese Mafia (Russies: росси́йская ма́фия, rossijiskaja mafija, of ру́сская ма́фия, roesskaja mafia) is nie net een bende nie, maar ’n uiteenlopende groep sindikate van georganiseerde misdaad wat in die voormalige Sowjetunie ontstaan het. Dit word ook soms genoem Bratwa (братва́; slangtaal vir "broederskap", wat na alle bendes verwys, ook mededingende groepe).

Sedert die verbrokkeling van die Sowjetunie het hierdie groepe se invloed wêreldwyd toegeneem.

Geskiedenis

Ontstaan 
Georganiseerde misdaad het sedert die tyd van die tsare in Rusland bestaan in die vorm van struikrowers en diewe bekend as wori w zakone (воры в законе), of "diewe volgens die wet". Hierdie soort misdadiger moes hou by sekere reëls binne die tronke en strafkampe (die Goelag), soos dat hy nie dobbelskuld mag gehad of iemand anders mag verraai het nie.

Een van die belangrikste reëls was dat enige samewerking met die owerheid taboe was. Tydens die Tweede Wêreldoorlog het van die gevangenes ’n ooreenkoms met die regering aangegaan om in die oorlog te veg in ruil vir korter vonnisse. Met hul terugkeer na die tronke en Goelag is baie egter dood in gevegte met gevangenes wat getrou gebly het aan die wette van die diewe.

In die Sowjetunie 
Tydens die bewind van Leonid Brezjnef, toe die Sowjetse ekonomie ’n knou gekry het, het die wori met die hulp van korrupte amptenare beheer oorgeneem oor die swartmark. Hulle het onder meer elektroniese produkte verkoop wat vir die gewone Sowjetburger feitlik onverkrygbaar was.

In Rusland 
Die ware deurbraak vir misdaadorganisasies het gekom tydens die ekonomiese ineenstorting en massa-emigrasie van die 1990's wat op die verbrokkeling van die Sowjetunie gevolg het. Baie voormalige regeringsamptenare was desperaat om geld in die hande te kry en het hulle tot misdaad gewend of het saam met ander Sowjetburgers oorsee getrek, en so het die mafia buite die grense van Rusland uitgebrei. Voormalige KGB-agente, sportlui en veterane van die oorloë teen Afganistan en Tsjetsjnië was sonder werk, maar het baie ondervinding gehad op gebiede wat goed te pas gekom het in misdaad. Wydverspreide korrupsie, armoede en wantroue in die regering het bygedra tot die toename van georganiseerde misdaad. Kontrakmoorde het ’n hoogtepunt bereik en talle is nooit opgelos nie.

Die nuwe misdadigersklas van Rusland het ’n meer Westerse en besigheidsgeoriënteerde benadering in vergelyking met die outydse erekodegebaseerde wori wat aan die uitsterf is. Hul belangrikste bedrywighede is huurmoorde, afpersing, dwelmhandel, geldwassery en prostitusie.

Die verdwyning van die "Ystergordyn" en die internasionalisering van die Sowjetblok se ekonomie het die Russiese mafia ook in staat gestel om bande te smee met ander misdaadorganisasies oor die hele wêreld, soos die Chinese Triadegemeenskap en die Sisiliaanse Cosa Nostra. Bande met Latyns-Amerikaanse dwelmkartels het die Russiese mafia ook in staat gestel om kokaïen die land in te smokkel.

Berugte bendes 
Van die bekendste mafiagroepe is:
 Die Solntsefskaja bratwa (Russies: Солнцевская братва) was een van die magtigste georganiseerdemisdaadgroepe in Moskou, indien nie die magtigste nie.
 Dolgoproednenskaja (Долгопрудненская) was ’n Russiese mafiaorganisasie wat beskou is as een van die grootste georganiseerdemisdaadgroepe in Moskou. Dit is genoem na die Moskouse voorstad Dolgoproedni en is in 1988 gestig.
 Die Izmailofskaja-bende (Russies: Измайловская мафия; van Izmailowo) was een van die belangrikste en oudste mafiagroepe in Moskou. Hulle het ’n teenwoordigheid gehad in Tel Aviv, Parys, Toronto, Miami en New York. Dit is in die 1980's gestig onder die leierskap van Oleg Iwanof (Олег Иванов) en het na skatting sowat 200 aktiewe lede gehad. Hulle het kwasimilitêre range en streng reëls gehad. Hulle was hoofsaaklik betrokke by huurmoorde, afpersing en die infiltrasie van wettige besighede.
 Die Tambof-bende (Тамбовская банда) van Sint-Petersburg.
 Die Obsjtsjina (Община, "gemeenskap" in Russies) of Tsjetsjniese mafia was ’n formidabele paramilitêre misdaadgroep. Volgens kenners was etniese Tsjetsjniese misdaadbendes op ’n tyd die dominantste minderheidsmisdaadgroep in Rusland.
 In Kalifornië het Armeens-Amerikaanse misdaadgroepe ook hul verskyning gemaak. Hulle is hoofsaaklik betrokke by witboordjiemisdaad, dwelmhandel en afpersing.

Buitelandse sakelui en die mafia 
’n Paar duisend buitelandse sakelui het in die vroeë 1990's vir "die tweede groot goudstormloop" na Rusland gestroom om te probeer munt slaan uit die oorgang van ’n kommunistiese na ’n kapitalistiese stelsel.

Die periode tussen 1990 en 1998 was in die algemeen ’n wilde en onstabiele tyd vir die meeste buitelandse sakelui in Rusland. Daar was gevaarlike botsings met die Russiese mafia en talle is beseer of vermoor. Die mafia het hulle beskou as ’n vinnige manier om geld te maak – met "beskermingsgeld" wat hulle moes betaal. ’n "Bende" sou byvoorbeeld ’n sakeman "lastig val", en die groep aan wie hy beskermingsgeld betaal het, sou dan die "ander bende" aanval en verjaag. Talle sakelui het die land hieroor verlaat.

Uitbeelding

Videospeletjies 
Die Russiese mafia kom in ’n hele paar videospeletjies voor, meestal as die speler se vyand, onder meer Max Payne, Stranglehold en die Grand Theft Auto-reeks. In Mercenaries: Playground of Destruction is hulle die speler se bondgenote.

Rolprente 
Russiese bendelede verskyn in baie Hollywoodrolprente, gewoonlik as die slegte ouens. Dit sluit in GoldenEye, Rocknrolla, The Jackal, 25th Hour, Ronin, Be Cool, Jungle 2 Jungle, The Italian Job, Training Day, Maximum Risk en Bad Boys II.

Daar was ’n hele paar Russiese rolprente oor die onderwerp. Die bekendste is waarskynlik Брат ("Broer") en Брат 2. Hierin is Danila ’n Tsjetsjniese oorlogsveteraan wat ’n kontrakmoordenaar in Sint Petersburg word. Die fliek en sy opvolg was baie gewilde onder die Russiese jeug.

Fiksie 
 Boris Starling se roman Vodka (2005).
 In Chris Ryan se 1998-roman The Kremlin Device moet die hoofkarakter die Russiese weermag oplei in teenmafiastrategieë.
 In James Patterson se romans The Big Bad Wolf en London Bridges is die hoofkarakter ’n Russiese bendelid met die bynaam "Die Wolf".
 Die kortverhaalbundel The Odessa Tales deur Isaac Babel gaan oor die Joodse onderwêreld in Moldavanka, ’n Oekraïense ghetto. Sy gewildste karakter is ’n bendelid met die naam Benya Krik.
 In Andy McNab se roman Firewall moet die hoofkarakter ’n mafialeier vang en dan help.
 In Artemis Fowl: The Arctic Incident deur Eoin Colfer word die hoofkarakter se pa deur die Russiese mafia aangehou.
 Brett Kihlmire se roman The Hammer Falls.

Televisie 
 Die Russie mafia verskyn dikwels in The Sopranos, soos in die episode Pine Barrens.
 In ander Amerikaanse televisiereekse kom Russiese bendelede ook voor, soos die karakters Yuri Kosygin, Nikolai Stanislofsky en Alexander Vogel in die reeks Oz.

Sien ook 
 Teefoorlog
 Goelag

Verwysings

Bronne 

 Yvonne Bornstein en Mark Ribowsky, Eleven Days of Hell: My True Story of Kidnapping, Terror, Torture and Historic FBI & KGB Rescue. AuthorHouse, 2004. ISBN 1-4184-9302-3.
 Douglass, Joseph D. Red Cocaine: The Drugging of America. Atlanta, Ga: Clarion House, 1990. ISBN 0-9626646-0-X, ISBN 1-899798-04-8. Ooor die Sowjet-ontwikkeling van Suid-Amerikaanse dwelmkartels.
 James O. Finckenauer & Elin J. Waring, Russian Mafia in America: Immigration, Culture and Crime, Northeastern University Press, Boston, 1998, ISBN 1-55553-374-4.
 Robert I. Friedman, Red Mafiya: How the Russian Mob Has Invaded America, Penguin Group, 2002, ISBN 0-425-18687-3.
 Mark Galeotti (ed.), Russian and Post-Soviet Organized Crime, Ashgate/Dartmouth, 2002, ISBN 0-7546-2176-6.
 Glenny, Misha (2008), McMafia: A Journey through the Global Criminal Underworld; New York: Alfred A. Knopf.
 Johanna Granville, “Dermokratizatsiya and Prikhvatizatsiya: the Russian Kleptocracy and Rise of Organized Crime,” in Demokratizatsiya, vol. 11, no. 3 (somer 2003): 449-457.
 Sterling, Claire, Thieves' World: The Threat of the New Global Network of Organized Crime, Simon & Schuster, 1994, ISBN 0-671-74997-8.
 Federico Varese, The Russian Mafia: Private Protection in a New Market Economy, Oxford University Press, 2001. ISBN 0-19-829736-X.

Eksterne skakels 
 The face of the new Mafia :: CHICAGO SUN-TIMES :: News  24 Februarie 2008 deur Steve Warmbir en Frank Main
 MSNBC.com – Russian mob trading arms for cocaine with Colombia rebels  deur Sue Lackey
 CBS News: Russian Mafia's Worldwide Grip 
 BBC News: So who are the Russian mafia?
 BBC News: The rise and rise of the Russian mafia
 BBC News: How Russia's mafia is taking over Israel's underworld
 The Red Mafia: A Legacy of Communism  deur Annelise Anderson
 Oxford Scholarship: The Russian Mafia
 Russian mafya become more active in Eastern Europe  Jane's Intelligence Review, Mei 2005
 Oorsig oor verskeie boeke oor Russiese gorganiseerde misdaad
 Russian mafia links 

Rusland
Mafia