Universiteit van Pretoria

Die Universiteit van Pretoria (algemeen na verwys as UP, Tuks, of Tukkies) is 'n multikampus openbare navorsingsuniversiteit in Pretoria, die administratiewe hoofstad van Suid-Afrika.

Die universiteit het in 1908 ontstaan as die Pretoriakampus van die Johannesburg-gebaseerde Transvaalse Universiteitskollege (waarvan die naam Tukkies afgelei is) en het gegroei uit die oorspronklike 32 studente in 'n enkele laat-Victoriaanse huis tot ongeveer 39 000 in 2010. Die universiteit het in 1930 selfstandig geword toe die Privaatwet op die Universiteit van Pretoria (Wet no. 13 van 1930) die universiteit tot 'n onafhanklike universiteit verklaar het, met Tielman Roos as eerste kanselier (tot 1932).

Sedert 1997 het die Universiteit meer navorsingsuitsette elke jaar as enige ander instelling van hoëronderwys in Suid-Afrika geproduseer, soos gemeet deur die Departement van Onderwys se akkreditasiemaatstaf. In 2008 het die universiteit 15,8% van alle meesters- en doktorsgrade in Suid-Afrika toegeken, die hoogste persentasie in Suid-Afrika.

Hede 
In die 1980s het die universiteit sowat 13 000 studente gehad, maar in 2005 was daar reeds 38 499 inwonende studente aan die universiteit geregistreer, teenoor 28 093 in 2000. Die verhouding tussen wit en swart was 60:40. Buiten die residensiële studente was daar ook sowat 13 000 studente wat vir die universiteit se afstandsonderrigprogramme ingeskryf het, hoofsaaklik in die Fakulteit Opvoedkunde. Van hulle was meer as 95% swart.

Klasse het in 1989 op die Witbank-kampus begin.

Fakulteite 
Die universiteit het nege fakulteite:
 Ekonomiese en Bestuurswetenskappe
 Opvoedkunde
 Ingenieurswese, Bou-omgewing en Inligtingstegnologie
 Gesondheidswetenskappe
 Geesteswetenskappe
 Regte
 Natuur- en Landbouwetenskappe
 Teologie
 Veeartsenykunde

Hatfieldkampusgeboue 
 AE du Toit Auditorium & Anneks
 Administrasiegebou (Die Skip)
 Amfiteater
 Aula
 Bateman-gebou
 Boukunde
 Carl en Emily Fuchs Instituut vir Mikroëlektronika (CEFIM)
 Chemiegebou
 Die Lier
 Dierkundegebou
 Dramagebou
 Eeufeesgebou
 Ekonomiese- en Bestuurswetenskappe (EB)
 FABI 1 & 2 (Bosbou- en Landbou Biotegnologie-instituut)
 Geesteswetenskappegebou
 Geografiegebou UP
 Informatorium (Rekenaarsentrum)
 Ingenieurswese I, II & III
 Inligtingstegnologie (IT)
 Kanselliersgebou
 Kapel (Ou Klooster)
 Kliëntedienssentrum (KDS)
 Kloostersaal
 Klubsaal
 Kommunikasiepatologie
 Kya Rosa
 Landbouwetenskappe
 Margaretha Mes Instituut vir Plantfisiologie
 Maskerteater
 Merensky II Biblioteek
 Mineraalwetenskappe
 Musaion
 Nagraadse Sentrum
 Natuurwetenskappe I & II
 Oom Gert se Plek (studentekroeg)
 Ou Bemarkingsdienstegebou
 Ou Chemiegebou
 Ou Landbougebou
 Ou Letteregebou
 Ou Merensky Biblioteek (Edoardo Villa Museum)
 Plantkundegebou
 Regsgeleerdheidgebou
 Roosmaryn
 Sci-Enza
 Sanlam-konferensiesentrum
 Stoneman-gebou
 Studentesake
 Studentesentrum
 Swaarmasjienlaboratorium
 Tegniese Dienste-gebou
 Teologie
 Tukkiewerf
 Van de Graaff-versneller
 Vetman-gebou
 Visuele Kunste
 Wiskunde-gebou

Koshuise

Noemenswaardige personeel
 Andries Breytenbach (1944-), professor in die Departement Teologie.

Bekende alumni 

 Dr Anton Rupert – Miljarder, voormalige UP-Kanselier en Tukkie-van-die-Eeu
 Prof dr Chris Barnard – Beroemde   hartchirurg
 Dr Mimi Coertse – Internasionale Operasanger
 Prof Christof Heyns – Spesiale Rapporteur aan die Verenigde Nasies se Raad op Menseregte
 Dr Marius Kloppers – Internasionale HUB van wêreldwye mynreus BHP Billiton
 Dr Chris Stals – Sakeleier & voormalige UP-Kanselier
 Emeritus Aartsbiskop Desmond Tutu – Ontvanger van die Nobelprys vir Vrede
 Dr Johan van Zyl – HUB: Sanlam
 Jacques Freitag – Suid-Afrikaanse rekordhouer in hoogspring
 Tobie Cronjé - Afrikaanse akteur
 Pierneef - Suid-Afrikaanse landskapkunstenaar 
 Jak de Priester - Afrikaanse sanger en skrywer 
 Adriaan Vlok - Minister van Wet en Orde in Suid-Afrika vanaf 1986 tot 1991 
 Joost van der Westhuizen - Voormalige Springbokrugbyspeler 
 Margaret Roberts - Internasionaal erkende kruiekundige

Sien ook 
 Lys van universiteite in Suid-Afrika

Bronne 
 Amptelike Tukkies-webwerf
 Schirmer, Peter. Die beknopte geïllustreerde ensiklopedie van Suid-Afrika, Sentrale Nuusagentskap (Edms.) Bpk., Johannesburg, 1981

Verwysings

Eksterne skakels 

 Die universiteit se webwerf