NG gemeente Hertzogville

Die NG gemeente Hertzogville is 'n Vrystaatse gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in die Ring van Boshof. Met sy stigting was dit reeds die 57ste gemeente in die Vrystaatse Sinode.

Dorpstigting 
Voor die stigting van die NG gemeente Boshof in 1856 moes die inwoners van die omgewing wat baie later Hertzogville sou word, Bloemfontein toe gaan vir inkopies en om hul kerklike voorregte uit te oefen. Boshof was steeds baie ver; daarom het die boere net die naweek lange Nagmaal bygewoon, wanneer hulle ook voorraad aangekoop het. So het die gedagte aan ’n nuwe dorp ontstaan omdat die mense afvallig begin raak het weens die groot afstand na die naaste kerk. Toe reeds was daar heelwat plaasskole in die omgewing, enkele Jodewinkels op plase en selfs ’n herberg op Kareespruit.

Die Tweede Vryheidsoorlog het die droom van ’n dorp onderbreek. In Junie 1902 het die boere na hul verwoeste plase teruggekeer. Die gemeenskap moes uit die as opstaan en van vooraf begin.  Eers in 1911 was daar weer ’n algemene gevoel vir dorpstigting. Talle vergaderings is gehou om ’n geskikte ligging te kies. Omdat eenstemmigheid nie bereik kon word nie, is die provinsiale administrasie gevra om ’n kommissie aan te stel, wat al drie die voorgestelde plase afgekeur het. Hulle stel wel ene De Waal se plaas Donkerfontein voor.

Die 1914-rebellie het die gemeenskap verdeel, maar nogtans is ’n nege-man-kommissie aangestel wat die Donderfontein vir £6 000 by die weduwee De Waal koop. In 1915 kom belanghebbendes byeen in die waenhuis van die plaaswoning, later die pastorie, om oor die te stigte dorp se naam te besluit. Die een voorstel was Gladstone, ter ere van die eerste goewerneur-generaal van die Unie en die ander Hertzog, na leier van die Nasionale Party. Al dadelik het landmeters erwe begin opmeet en op 15 Desember 1915 verskyn die proklamasie van die nuwe dorp in die Staatskoerant.

Stigting 
Die gemeente is op Woensdag, 20 Junie 1917 deur die kommissies van die destydse Westelike en Noordelike Ringe van die NG. Kerk in die OVS gestig. Die gemeente, wat by die afstigting uit 600 lidmate bestaan het, is van Boshof, Bultfontein en Hoopstad afgestig. Die eerste kerkraadsvergadering is op 7 Julie 1917 op Rietvlei gehou waar 'n kerksaal gestaan het. Op 7 Oktober van dieselfde jaar het die gemeente die voorreg gehad om vir die eerste keer in die nuut gestigte gemeente by die Nagmaal die dood van die Here Jesus Christus te herdenk.

Eerste dekades 
Op 9 Maart 1918 kon die gemeente hulle eerste leraar, ds. J.D. Kilian, verwelkom. Vereers moes 'n kerksaal op Hertzogville voorsien in die behoefte vir aanbidding. Maar op 24 Oktober 1924 het genl. J.B.M. Hertzog die hoeksteen van die kerkgebou deur gelê. Agttien maande later, op 24 April 1926, is die sierlike en stewige Godsgebou van blou ysterklip ingewy. In Mei 1929 neem ds. Kilian afskeid van die gemeente en word hy op 7 Desember 1929 opgevolg deur ds. J.H. van Loggerenberg.

Op 28 Februarie 1931 is 'n sendinggemeente amptelik gestig, terwyl daar reeds van 1919 van 'n swart evangelis gebruik gemaak is, en in 1923 reeds 'n sendingkerkie gebou is. In Augustus 1934 vertrek ds. Van Loggerenberg uit die gemeente en word die vakante plek in November van dieselfde jaar deur ds. M.L.J. van Rensburg gevul. Op 26 Januarie 1935 is die hoeksteen van 'n nuwe kerksaal gelê, en in November is dit ingewy.

In Augustus 1946 het ds. Van Rensburg vertrek en op 15 Maart 1947 is ds. J.J.P. Stofberg verwelkom. In Februarie 1949 is 'n nuwe kerkkoshuis ingewy. Op 17 Junie 1950 kon die sendinggemeente die intrek in 'n nuwe en ruimer sendingkerk neem, aangesien die eerste bouvallig en te klein geword het.

In 1952 berig Ons gemeentelike feesalbum: "Die gemeente tel nou reeds 1 100 lidmate, wat byna twee keer soveel is as waarmee hy begin het. Die gemeente kan terugkyk op 34 jare van seën van die Here, in dankbaarheid teenoor die Opperherder wat gewaak het oor sy kudde. Die gemeente kan vorentoe kyk met die oog gevestig op Jesus, die Leidsman en Voleinder van die geloof."

Enkele leraars 
 Justus Daniel Kilian, 1918–1929
 Johannes Hendrik van Loggerenberg, 1930–1934
 Martin Luther Jansen van Rensburg, 1934–1946
 Jacobus Johannes Pienaar Stofberg, 15 Maart 1947–1952
 Marthinus Christoffel Fourie, 1953–1960
 Petrus Hermanus Jacobus Swart, 1960 – 18 Januarie 1975
 Johan Christiaan Lamprecht, 20 Januarie 1979 – 1992 (emeriteer; oorgegaan na die AP Kerk)
 Dr. Johannes Dawid van der Westhuizen, 1992–2008
 Christiaan Jacobus (Chris) Odendaal, 2008 – hede (pastorale hulp)

Bronne 
  Maeder, ds. G.A. en Zinn, Christian. 1917. Ons Kerk Album. Kaapstad: Ons Kerk Album Maatschappij Bpkt.
  Nienaber, P.J. 1963. Suid-Afrikaanse pleknaamwoordeboek, deel 1. Kaapstad, Johannesburg: Suid-Afrikaanse Boeksentrum.
  Olivier, ds. P.L., 1952. Ons gemeentelike feesalbum. Kaapstad en Pretoria: N.G. Kerk-uitgewers.

Verwysings

Eksterne skakels 
  Kontak- en ander besonderhede van die kerk. URL besoek op 12 Mei 2015.

Nederduitse Gereformeerde Kerk in Suid-Afrika