Blade Runner

Blade Runner is 'n Amerikaanse tech noir-wetenskapsfiksie-rolprent onder regie van Ridley Scott wat in 1982 vrygestel is en waarin Harrison Ford, Rutger Hauer, Sean Young en Edward James Olmos die hoofrolle vertolk het. Die draaiboek, wat deur Hampton Fancher en David Peoples geskryf is, baseer op Philip K. Dick se roman Do Androids Dream of Electric Sheep? van 1968, maar is vir die silwerdoek aangepas. Die musiekklankbaan is deur die Griekse elektronikamusikant en -komponis Vangelis gekomponeer.

Storielyn 
Die rolprent beeld 'n distopiese Los Angeles in 2019 uit wat, in teenstelling met die moderne beeld van Suid-Kalifornië as 'n streek van ewige sonskyn, in ewige donkerheid gehul is en deur onophoudelike reënbuie gepla word. Inwoners, wat dit kan bekostig, emigreer na buitewêreldse kolonies. Een van die filmkarakters, wat in die donker stad moet agterbly, is J. F. Sebastian (vertolk deur William Sanderson).

In die stad word replikante of robotte deur die magtige Tyrell Corporation vervaardig. Danksy gesofistikeerde genetiese ingenieurswese kan hulle visueel nie meer van mense onderskei word nie. Hul gebruik op die Aarde is verbode, en hulle mag net ingespan word vir gevaarlike of monotone en swaar werk in buitewêreldse kolonies. 

Replikante, wat die verbod op aardse verblyf probeer omseil en na die Moederplaneet terugkeer, word deur besondere polisie-agente of Blade Runners gejaag en vernietig ("retired", oftewel buite bedryf gestel volgens die rolprent se terminologie).

Die rolprent handel oor 'n groep replikante wat in Los Angeles ondergeduik het en die Blade Runner-spesialis Rick Deckard (Harrison Ford) wat aan uitbranding ly en skroom om sy laaste opdrag te aanvaar - om 'n groep replikante buite bedryf te stel wat in opstand gekom het teen die beperking van hul «leeftyd» tot vier jaar en ondergeduik het om hul skepper - 'n welvarende nyweraar - op te spoor. In die eindtoneel moet Deckard besef dat die verskille tussen mens en mensgemaakte replikant só sterk vervaag het dat hy vir die eerste keer met sy eie ontmensliking gekonfronteer word.

Kulturele impak 
Alhoewel die rolprent aanvanklik nie groot aanklank gevind het by Noord-Amerikaanse gehore nie, het dit internasionale sukses en kultstatus behaal. Sy donker styl en futuristiese ontwerpe het die inspirerende maatstaf geword vir baie latere wetenskapsfiksiefilms, videospeletjies, anime en televisieprogramme.

Dit het die werk van Philip K. Dick onder Hollywood se aandag gebring, en verskeie latere rolprente is op sy werk gebaseer.

Uitgereik 
Blade Runner is op 25 Junie 1982 in 1290 teaters vrygestel. Verskeie weergawes van Blade Runner is gemaak. Die oorspronklike (1982, 113 minute) is in Maart 1982 in Denver en Dallas gewys op gehoortoetse. Negatiewe reaksies het gelei tot die wysigings wat gelei het tot die Amerikaanse teaterweergawe.

Opvolgprent 
Die lank verwagte opvolgprent Blade Runner 2049 was in Oktober 2017 op die silwerdoek. Ridley Scott was by dié projek betrokke as vervaardiger, terwyl Denis Villeneuve, wat bekendheid verwerf het met die wetenskapsfiksie-film Arrival, die regie behartig het. Ryan Gosling het die hoofrol vertolk; ander rolle is vertolk deur Harrison Ford (as Deckard), Jared Leto en Robin Wright.

Verwysings

Eksterne skakels 
Filmtonele

 Blade Runner film locations 
 Discover Los Angeles: Discover "Blade Runner" Locations in Los Angeles

Amerikaanse rolprente
Engelse rolprente