Lechici

Bracia Lech i Czech, legendarni założyciele pierwszych państw Słowian zachodnich Lechii (dawnej Polski) i Bohemii, z "Kroniki Miechowity" (1506) napisanej przez Macieja z Miechowa.
Lechici (niem. Lechiten, ang. Lechites), znani też jako plemiona lechickieTadeusz Lehr-Spławiński. Język polski. 1978, to nazwa odnosząca się do niektórych Słowian zachodnich plemion, które dawniej zamieszkiwały obszary obecnej Polski i mówiły lechickim językiem. Lechici są uznawani za najbliższych przodków etnicznych Polaków oraz wymarłych Pomorzan i Połabian."Laesir is the Old Norse term for the Ljachar, a people near the Vistula in Poland". [in:] Theodore Murdock Andersson, Kari Ellen Gade Morkinskinna: The Earliest Icelandic Chronicle of the Norwegian Kings (1030–1157). p. 471; "The word here for Poles is "Laesum" – the dative plural from a nominative plural "Laesir". This clearly is derived from the old name for Pole – "Lyakh", since in the course of the Slavonic paradigm -kh- becomes -s-in accordance with the "second palatalization" and the addition of the regular Norse plural ending of -ir- [...] [in:] The Ukrainian review. 1963. p. 70; "eastern Wends, meaning obviously the Vjatyci/Radimici, Laesir "Poles" or "Western Slavs" (ef. Old Rus'ian ljaxy) [in:] Omeljan Pritsak. Old Scandinavian sources other than the sagas. 1981. p. 300"Vandalis, Gothis, Longobardis, Rugis et Gepidis, quos vacant aliqui Cimbros, quos hodie vocamus Pomeranos" [in:] Jan Długosz. Annales seu cronicae incliti Regni Poloniae. t. I., p. 35
==Historia==
Według polskiej legendy, Mieszko I objął książęcy tron po swym ojcu Ziemowicie, który miał rządzić terytorium wschodnich Lechitów. Zjednoczył on plemiona nadodrzańskie, zachodnich Polan, Mazowszan, Pomorzan, Wiślan, Ślężan) w jedno państwo, zwane później Polską. Jego syn, Bolesław I Wielki, ufundował biskupstwa we Wrocławiu, Kołobrzegu i Krakowie, a także arcybiskupstwo w Gnieżnie. Bolesław prowadził zwycięskie wojny z Bohemią, Morawią, Rusią Kijowską i Lutykami oraz shołdował zachodnich Pomorzan, by płacili Polsce trybut. Bolesław I Wielki, zwany Chrobrym, był pierwszym koronowanym przez arcybiskupa królem Polski. Z przekazów historycznych wynika, że koronacja miała miejsce na krótko przed jego śmiercią w 1025 roku.
=== Grupa lechicka ===
* Polacy i Polanie zachodni
* Masowszanie
* Wiślanie
* Goplanie
* Lędzianie
* Plemiona śląskie
** Bieżuńczanie
** Bobrzanie
** Dziadoszanie
** Gołęszyce 
** Lubuszanie
** Opolanie
** Ślężanie 
** Trzebowianie
* Pomorzanie
** Kaszubi
** Słowińcy (†)
** Pyrzyczanie (†)
** Wolinianie (†)
* Połabianie (†)
* RadymiczeHenryk Paszkiewicz. The making of the Russian nation. Greenwood Press. 1977. p. 353. (†)
* Wiatycze (†)
* Obodryci/Abodryci (†)
** Obotryci właściwi
** Wagrianie
** Warnowie
** Połabianie właściwi
** Linianie
** Trawnianie
** Drzewianie
* Wieleci / Wilcy (†)
** Lutycy Liutycy
*** Chyżanie
*** Circipanie
*** Dołężanie
*** Redarowie
** Ukrzanie / Ukrainianie
** Ranowie / Rujanie (Rugianie)
** Hewelanie / Stodoranie
** Wolinianie
** Pyrzyczanie
===Lechickie języki===
Do Słowian Zachodnich zaliczali się przodkowie ludów znanych później jako Polacy , Pomorzanie, Czesi, Słowacy, Serbołużyczanie i Połabianie. Północna tzw. grupa lechicka obejmuje obok języka polskiego także pomorski (zagrożony ) i połabski (martwy). Do tej grupy należy również śląski, który jest przez niektórych lingwistów uważany za polską gwarę. Z kolei języki łużyckie z południowej części obszaru połabskiego, zachowane do dzisiaj na [[Górne Łużyce|Górnych i Dolnych Łużycach, plasują się między językami lechickim i czesko-słowackim.Bohemia and Poland. Chapter 20.pp 512-513. [in:] Timothy Reuter. The New Cambridge Medieval History: c. 900-c.1024. 2000
==Imię "Lech"==
Imię Lech lub Leszek , Lestko, Leszko, Lestek i Lechosław są bardzo powszechne w Polsce. Lech i podobne warianty tego imienia były popularne wśród członków dynastii Piastów, takich jak Lestko, Leszek I Biały, Leszek II Czarny, Leszek Książę Mazowiecki, Leszek Raciborz. Najstarsza część Gniezna, w centrum Wielkopolski, znana jest jako (Wzgórze Lecha) oraz ("Wzgórze Królewskie").
Lestko (również Lestek Leszek), wymieniony w Kronice Polskiej ,Knoll & Schaer (eds.), Gesta Principum Polonorum: The Deeds of the Princes of the Poles, (Budapest, 2003Ljudmila Mikhailovna Popova (ed.), Gall Anonim, Khronika u Deianiia Kniazei ili Pravitelei Polskikh, (Moscow, 1961Laurence Mizler de Kolof (ed.), Historiarum Poloniae et Magni Ducatus Lithuaniae Scriptorum Quotquot Ab Initio Reipublicae Polonae Ad Nostra Usque Temporar Extant Omnium Collectio Magna, (Warsaw, 1769 ukończonej pomiędzy 1112 i 1118 przez Galla Anonima, jest synem Siemowita urodzonym ok. 870–880. W Res gestae saxonicae sive annalium libri tres X-wiecznej niemieckiej kronice, napisanej przez Widukinda Corvey, czytamy, że Mieszko I (syn Siemomysła i wnuk Lestka), rządził plemieniem nazwanym Licicaviki,Wood, Raymond F. (tr.). "The three books of the deeds of the Saxons, by Widukind of Corvey, translated with introduction, notes, and bibliography." Dissertation. University of California, Los Angeles, 1949. English translation które żyło na terenie dzisiejszej Polski i było znane jako „Lestkowice”, od imienia Lestka, identyfikowane przez historyków z Lędzianami, inaczej zwanymi właśnie Lechitami (Lachami. Ta sama nazwa podana jest także przez Konstantego Porfirogenetę, a z tego plemienia miała pochodzić rodzina Michała z Zachumla. W tym tekście napisano dokładnie, że chodzi o nieochrzczonych mieszkańców znad rzeki Wisły, zwanych jako Litziki .
Wincenty Kadłubek w Chronica seu originale regum et principum Poloniae (Kronikach królów i książąt polskich), spisanych w latach 1190-1208, wielokrotnie używał nazw Lechitae (Lechici), lechiticus (lechici) i Lechia na określenie całej średniowiecznej Polski.Text of "Chronica seu originale regum et principum Poloniae" in Latin"Monumenta Poloniae historica" T. 2 red. August Bielowski, Lwów 1872 Kronika Wielkopolska z 1273 r. opisuje Kazimierza Odnowiciela jako "króla Polaków czyli Lechitów"."Kronika wielkopolska" ("Greater Poland Chronicle"), Kazimierz Abgarowicz, Brygida Kürbisówna, PWN, Warszawa 1965, second edition Kraków 2010, Zarówno nazwy „Polacy”, jak i „Lechici” były używane w średniowiecznej Polsce jako równoważne określenia. „Laesir’ to staronordyckie określenie Ljachar, ludu w pobliżu Wisły w Polsce.Theodore Murdock Andersson, Kari Ellen Gade Morkinskinna: The Earliest Icelandic Chronicle of the Norwegian Kings (1030-1157). p. 471 "Laesir is the Old Norse term for the Ljachar, a people near the Vistula in Poland". Różne formy nazwy Lechia na określenie państwa polskiego utrzymują się w kilku językach europejskich oraz w niektórych językach Azji Środkowej i Bliskiego Wschodu: „Lehia” po rumuńsku, „Lahestân/لهستان” po persku (oraz zapożyczenie z perskiego: „Lehastan ” w ormiańskim i „Lehistan” w tureckim osmańskim).
==Legendy==
W polskiej literaturze Lech był także imieniem legendarnego założyciela Polski. Legenda opisuje trzech braci, Lech, Čech i Rus - którzy założyli trzy narody słowiańskie: Polska (znany również jako Lechii ), Bohemia ( Cechy , obecnie znany jako Republika Czeska ), a Rus ( Ruś ). W tej legendzie Lech był założycielem Gniezna .
”Trzej bracia Lech, Czech i Rus eksplorowali dzikie tereny w poszukiwaniu miejsca do osiedlenia się. Nagle zobaczyli wzgórze ze starym dębem i orłem na szczycie. Lech powiedział: to biały orzeł będę przyjąć jako godło ludu mego, a wokół tego dębu zbuduję mój warownię, a ze względu na orle gniazdo (Polski: gniazdo ) będę nazywać Gniezdno (modern: Gniezno ). Pozostali bracia poszli dalej, aby znaleźć miejsce dla swoich ludzi. Czesi udali się na południe (założyć ziemie czeskie ), a Ruś na wschód (założyć Ruś ).. 
Wariantem tej legendy, z udziałem tylko dwóch braci Lecha i Cech, została po raz pierwszy spisana przez Kosmas z Pragi w Czechach . Legendę opisała Kronika wielkopolska ("Kronika Wielkopolski") ,Brygida Kürbisówna, "Studia nad Kroniką wielkopolską", Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk, Poznań 1952 napisana po łacinie w 1273 roku oraz Kronika Dalimila , napisana po czesku w 1314 roku. Die alttschechische Reimchronik des sogenannten Dalimil, Munich: Sagner, 1981
==Zobacz także==
*Lech (postać legendarna)
*Lechia
*Lędzianie
*Dagome iudex
*Plemiona polskie
== Linki zewnętrze ==
* Artykuł Lechites na angielskiej Wikipedii
* Strona Lechia na angielskiej Wikipedii
* Strona Lechland na niemieckiej Wikipedii
==Przypisy==
Kategoria:Lechia
Kategoria:Słowianie Zachodni
Kategoria:Do edycji