nyuuzyou/wikis huggingface dataset:
musi Suwiwaka

musi Suwiwaka (toki Inli: Survivalcraft) li musi lawa. musi lawa ni li sama tawa musi Manka.
musi ni li kama pi kulupu musi Kensi Lupu Keme (toki Inli: Candy Rufus Games)
kama e ma sin la, sina li lon ma ante, tan sina kulupu wile e sina tawa tenpo ale ala.
jan pi musi li alasa e ni: e kasi, e moku, e len sijelo, en e tomo.
===== musi ni li jo e musi tu: =====
-Suwiwaka (wan) (en ona nasin pi pana e mani ala)
-Suwiwaka tu (en ona nasin pi pana e mani ala)
===== ante suli mute tan musi Manka: =====
-tenpo mun la, soweli wile moli e sina.
-jan monsute lon ala. soweli ike li lon.
-jan soweli pi tenpo mun
-insa e musi, sina ken lanpan e ijo pi kulupu Suwiwaka, lon "Community"
-en mute.
===== -musi ni jo luka (5) nasin pi musi: =====
-1. nasin pi kama ale/moli ala
-2. nasin pi ale pona
-3. nasin pi ike
-4. nasin pi kama sin ala
-5. nasin pi tawa
sitelen pi musi Suwiwaka: 
https://static.wikia.nocookie.net/logopedia/images/4/4e/SplashScreen.png/revision/latest?cb=20200131154017
musi Telawija

musi Telawija anu li musi ilo tan kulupu Lilosi tan kulupu 505 Games. musi la jan li ken tawa poka lon ma li ken pali e tomo li sitelen li utala e monsuta. jan mute li esun e musi ni.
musi ni la ma li suli mute ala li pini. taso, wile suli tu wan li lon. kin la ma ale li jo e ike ma wan. ike ma li ken ike loje li ken ike laso. taso, ma nasa li ken jo e ike ma tu. 
sina pini e sinpin loje monsuta lon ma anpa la monsuta li kama wawa li kama mute. ike ma li kama suli; li kama lon. pini musi la sina utala e monsuta pi lawa mun.
kulupu jan pi toki pona li awen pali e ante pi toki pona lon musi ni.
Kulupu:musi ilo
musi Tetasu

(Losi: Тетрис) li musi pi poki nanpa tan jan Alexey Pajitnov. ona li pali e musi ni lon tenpo sike nanpa 1985. musi ni lon ilo musi mute.
jan li musi Tesi la, jan li pali e linja poka kepeken leko Tetamino. leko ni li tawa anpa. linja leko li lon la, linja leko ni li kama weka li pana e nanpa pona. ni li ken e ni: jan li ken musi Tesi lon tenpo suli a. jan li pali e linja leko mute lon tenpo wan la, jan li kama jo e nanpa pona mute a.
jan mute a li musi Tesi. ona li pona a tawa jan mute a. musi Tesi li nanpa tu lon jan musi. musi Tesi li lon nasin ilo musi 65 anu musi mute a. musi Tesi li ken ante e insa lawa jan. jan li kama jo e musi Tesi lon tenpo 520,000,000.
== musi ==
musi Tesi la, jan li tawa e leko Tetamino lon supa; taso, leko li ken ala tawa sewi. jan li wile pali e linja poka tawa ni: ona li kama jo e nanpa pona. jan li pali la, linja poka li kama weka. jan li pali e linja poka mute la, jan kama jo e nanpa pona mute a. leko li kama lon supa sewi la, jan li pakala e musi ni.
=== leko Tetamino mute ===
leko Tetamino luka tu li lon. ona ale li leko lili tu tu. nasin sitelen ni la ona li jo e nimi I, e nimi J, e nimi L, e nimi O, e nimi S, e nimi T, e nimi Z. jan li ken tawa sike li ken tawa poka e ona. jan li musi lon tenpo suli la, leko li kama tawa anpa kepeken tenpo lili. kule ni li meso; taso kule ante li lon tenpo pini.
kulupu:musi ilo
musi Tokusu Monokatali

musi Tokusu Monokatali li musi pi ilo sona.
ona la jan li ken lon ma suli powe li ken alasa e soweli ike.
== toki ante ==
nasin open ona li kama lon pini pi tenpo sike 2004, ni la, ona li ken lon toki Inli li ken lon toki Nijon. taso, insa pi tenpo sike 2024 la jan Pawasi en ante li toki pona e ona. suno pi toki pona 2024 la ona li pini e meso ona.
musi Topusu No Moli

musi Topusu No Moli (toki Nijon: どうぶつの森, Dōbutsu no Mori) li kulupu musi pi kulupu Nintento. musi la, sina kama jo e mani tan nasin mute li esun e ijo. sina jo e tomo li ken suwi e ona. soweli en waso en pipi en kala en ijo ante li lon poka sina li jo e tomo. sina ken toki tawa ona li ken pona tawa ona. sina ken mama e kasi, li ken alasa e pipi e kala, li ken pali e len. sina ken musi lon poka pi jan ante.
musi nanpa wan li kama lon tenpo sike nanpa 2001 lon ilo musi Nintento Sisipo en ilo musi Nintento Kenku. kulupu Nintento li pali e musi suli ni luka tan tenpo ni. ante la, musi lili tu wan li lon kin.
musi Topusu No Moli suli
nimi 	ilo 	nimi pi toki Nijon	nimi pi toki Inli 	tenpo sike
musi Topusu No Moli 	ilo Sisipo, ilo Kenku	どうぶつの森
Dōbutsu no Mori	Animal Crossing 	2001
musi Topusu No Moli: o kama 	ilo Sije 	おいでよ どうぶつの森
Oideyo Dōbutsu no Mori	Animal Crossing: Wild World 	2005
musi Topusu No Moli: o tawa ma tomo	ilo Wi 	街へ行こうよ どうぶつの森
Machi e Ikō yo Dōbutsu no Mori	Animal Crossing: City Folk, 
Animal Crossing: Let's Go To The City (ma Elopa)	2008
musi Topusu No Moli: o wawa sin 	ilo Sisije 	とびだせ どうぶつの森
Tobidase Dōbutsu no Mori	Animal Crossing: New Leaf 	2012
musi Topusu No Moli: ale o kama 	ilo Suwi 	あつまれ どうぶつの森
Atsumare Dōbutsu no Mori	Animal Crossing: New Horizons	2020
musi Topusu No Moli lili
nimi 	ilo 	nimi pi toki Nijon	nimi pi toki Inli 	tenpo sike
musi Topusu No Moli: pali pi tomo suwi	ilo Sisije 	どうぶつの森：ハッピーホームデザイナー
Dōbutsu no Mori: Happī Hōmu Dezainā	Animal Crossing: Happy Home Designer	2015
musi Topusu No Moli: musi Amipo 	ilo Wiju 	どうぶつの森 amiiboフェスティバル
Dōbutsu no Mori: amiibo Fesutibaru	Animal Crossing: Amiibo Festival 	2015
musi Topusu No Moli: Poketo Kanpu 	ilo sona luka	どうぶつの森 ポケットキャンプ
Dōbutsu no Mori: Poketto Kyanpu	Animal Crossing: Pocket Camp 	2017
musi Utala Pi Jan Meli

li musi pi sitelen tawa. ona li tan ma Sonko.
sina jan pi tomo esun utala Kelipin. sina lawa e kulupu utala pi ilo jan meli, li utala e jan ike.
ilo jan ni li kepeken e ilo utala. nimi ona li sama ilo utala ona.
==jan lon musi==
===ilo jan===
*jan kulupu AR: RO635, M16A1, M4A1, AR-15, M4 SOPMOD II
*jan kulupu 404: UMP45, UMP9, HK416, G11
*jan kulupu DEFY: AK-12, AN-94, RPK-16, AK-15
===jan (NPC)===
*jan Keluko
*jan Ankelija
*jan Jeko
==tawa weka==
*Girls' Frontline Wiki
kulupu:musi
kulupu:musi ilo
musi Wesi

thumb|supa pi musi Wesi musi Wesi (toki Sonko la ; toki Nijon la ; toki Anku la ; toki Inli la ) li musi supa li musi sona. ona li tan ma Sonko. musi Wesi li wile e jan tu.
== nasin musi ==
 
musi li wile e jan tu. jan nanpa wan li jo e kiwen pimeja mute. jan nanpa tu li jo e kiwen walo mute. musi li lon supa pi linja mute ni: ona li tawa nasin tu li kama wan lon ma mute sama leko. (mute la linja 19 li lon nasin wan, taso jan sin li ken musi lon supa pi suli ante.)
sike la jan pimeja en jan walo li pana e kiwen ona lon kama wan linja. kiwen li lon la jan li ken ala pana e kiwen lon ma sama. supa li kama sama a tenpo pini tan pana la pana ni li ken ala.
kiwen li jo e poka tu tu. kiwen pi kule sama li lon poka la ona li lon kulupu sama. (toki ni la kiwen wan kin li kulupu.) kiwen li lon poka ale pi kiwen kulupu ale la kulupu li kama weka.
jan li wile ala pana la ona li ken pana ala la jan ante li kama ken. jan ante kin li wile ala pana la musi li pini. jan li nanpa e kiwen ona e kon ni: ijo li lon ona li ken tawa lon kon taso la ona li ken tawa kiwen ona taso. jan pi nanpa suli li sewi.
== lon ma mute ==
jan pi ma mute li musi Wesi. jan mute li musi lon ma Asija pi suno kama.
kulupu:musi supa
musi ilo

musi ilo li musi kepeken ilo sona. tenpo mute mute mute la, ona li kepeken sitelen tawa kin. tan ni, ona li jo e nimi "musi pi sitelen tawa" kin. ilo nanpa mute li pali tan musi taso, taso mute li ala. ken la, jan li musi e musi ilo kepeken nasin mute pi ilo sona. ken la, musi ilo li pali kepeken jan wan anu jan tu anu jan mute. ilo mute pi musi ilo li lon.
musi ilo pi nanpa wan li kama lon tenpo 1950s lon tenpo 1960s. taso, musi ilo ni li esun ala. tan ni, jan lili li sona e ona lon tenpo ni. esun pi musi ilo li open lon tenpo 1970s. tenpo sin la, jan mute pi ma ale li musi e musi ilo.
==lipu ante==
*musi Amanka
*musi "kasi en jan moli li utala"
*musi Manka
*musi Pokemon
*musi utala pi jan wan
*musi pi kulupu utala
*musi pi tomo tawa
*musi "toki sewi pimeja: jan soweli Ukon"
*musi "ma ko"(World of Goo)
ante toki tawa toki pona pi musi pi ilo nanpa tan jan Lentan
*ante toki tawa toki pona pi musi pi ilo nanpa tan jan Pije
kulupu:musi
kulupu:musi ilo
musi lipu

musi lipu li musi utala kepeken lipu musi. pali la, musi lipu li wile e jan. tenpo mute la, ona li jo e jan musi wan ala.
musi lipu mute li lon li tan ma mute. tenpo mute la, musi lipu li kepeken kulupu lipu. lipu lon kulupu ni li jo e suli sama e sijelo sama. taso, sinpin pi lipu ona li ante. ken la, lipu ante li pali e ijo ante.
kulupu:musi
musi moku

soweli en jan li moku e ijo pona la, ona li pilin musi moku. moku li ken pilin pona e jan, li ken pilin ike e jan. jan pi pali moku li wile e ni: moku ona li pana e musi moku tawa jan.
musi ni li tan palisa uta ona. moku ante li toki e palisa ni la, jan li pilin e musi ante.
musi nanpa

nanpa li musi e jan mute.
jan li pilin e musi nanpa la ona li pilin pona e ijo nanpa li ken wile pali kepeken nanpa li ken wile sona e lawa nanpa.
jan li kama sona e sona nanpa la ona li pilin e musi nanpa.
jan li pali e ilo kepeken nanpa la ona li pilin e musi nanpa.
ona li pilin pona tawa toki pali tan ni.
en -
kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin
musi pi jan Malijo

li kulupu pi musi ilo tan kulupu esun Nintento. mama ona li jan Mijamoto Sikelu. jan Malijo li jan pi suli nanpa wan tawa musi ilo. jan Malijo li kama lon musi ilo, taso ona li kama tawa sitelen tawa en sitelen musi kin.
== musi ==
 li open pi kulupu musi. musi la jan Malijo li tawa lon li pakala e monsuta li awen e tan ( lon toki Inli). musi nanpa wan pi jan sama wawa Malijo li kama lon tenpo sike 1985. tenpo mute la, mije sama pi jan Malijo, , li lon musi ni. nimi "musi pi jan sama wawa Malijo" li kama tan ni.
jan Malijo li ken tawa sewi kepeken noka ona. jan Malijo li tawa anpa lon lawa monsuta la jan Malijo li ken moli e ona. monsuta ni li kili Kulipo (kili Kunpa lon toki Inli) li akesi Nokonoko (akesi utala Kupatupa lon toki Inli) li monsuta mute ante. jan Malijo li kama jo e wawa ante la jan Malijo li ken moku e ijo wawa ante. jan Malijo li moku e soko loje la jan Malijo li kama suli. jan Malijo li moku e kasi kule seli la ona li ken pana e sike seli. jan Malijo li moku e mun la ijo li ken ala pakala e jan Malijo.
kulupu musi pi jan sama wawa Malijo li kulupu musi suli pi jan Malijo, taso jan Malijo li lon musi ante kin. ni mute li li li .
== jan ==
jan Malijo li mije pi ma Italija. ona li jan lon ala. jan Malijo li jan pali ilo telo. ona li jan pi mama sama pi jan Malijo li jan Luwisi. tenpo nanpa wan la jan Mijamoto Sikelu li pali e jan Malijo lon musi Tonki Kon lon tenpo sike 1981. nimi nanpa wan ona li 'jan Sanpuman' (mije pi tawa sewi). jan Mijamoto li ante e nimi ona lon musi nanpa wan pi jan sama wawa Malijo. tenpo ni la jan Malijo li lon musi ilo mute. 
kulupu:kulupu Nintento
kulupu:musi ilo
musi pi jan lawa moli

musi pi jan lawa moli li musi supa utala pi jan musi tu. jan tu li lawa e kulupu pi ijo musi. jan wan li jo e kulupu walo la, jan ante li jo e kulupu pimeja.
open musi la, jan wan li jo e ijo musi luka luka luka wan (16). ijo musi ni li ijo lawa wan, li ijo wawa wan, li ijo tomo tu, li ijo sewi tu, li ijo soweli tu, li ijo lili luka tu wan. supa musi li jo e mute mute mute tu tu (64). jan tu li utala kepeken musi ni tawa ni: ona li wile anpa e ijo lawa pi jan ante.
jan pi ma ale li musi e musi pi jan lawa moli. jan li toki e ni: tenpo pini mute la, ona li kama tan ma Palata. taso, musi ni li kama ante. musi pi jan lawa moli pi tenpo ni li kama lon ma Elopa. musi ante pi sama lili pi musi ni li kama lon ma ante: musi Sansi li kama lon ma Sonko, musi Soki li kama lon ma Nijon.
tenpo ni la, jan li ken musi e musi pi jan lawa moli kepeken ilo nanpa.
==nasin musi==
===supa===
supa musi li jo e nasin tawa 8 tan sinpin tawa monsi, e nasin poka 8 tan poka tawa poka ante. nasin wan li jo e leko 8. supa musi li jo e leko 64. leko 32 li walo. leko 32 li pimeja.
===ijo musi===
jan musi li utala kepeken ijo musi (anu kiwen). jan wan li utala kepeken ijo walo. jan ante li utala kepeken ijo pimeja. open musi la jan li wile lon e ijo musi sama sitelen supa lon poka pi lipu ni. ijo wawa walo li wile lon leko walo. ijo wawa pimeja li wile lon leko pimeja.
ijo musi ale
nimi ijo 	nimi ante 	sitelen walo	sitelen pimeja
ijo lawa 	jan lawa, lawa mije	 	
ijo wawa 	lawa meli 	 	
ijo sewi 	lawa sewi 	 	
ijo soweli	soweli tawa 	 	
ijo tomo 	tomo tawa 	 	
ijo lili 	jan utala 	 	
==o lukin==
* musi Wesi
* musi supa
==lipu ante==
* seme li musi e musi pi jan lawa moli? lipu lon toki pona, pali tan jan Lentan
kulupu:musi
kulupu:musi supa
musi pi kiwen en lipu en ilo kipisi

musi pi en kiwen pi lipu pi ilo kipisi
 	
nasin 	musi luka
jan musi 	tu (anu mute)
tenpo pali 	ala
tenpo musi 	lili
ijo pi nasin ale	suli
musi pi en kiwen pi lipu pi ilo kipisi li musi luka. tenpo mute la jan tu li musi. musi li ni: tenpo sama la jan musi li pana e sijelo luka. sijelo luka ken li ni: "kiwen" (luka sika) en "lipu" (luka supa) en "ilo kipisi" (luka lili nanpa wan weka en luka lili nanpa tu weka la luka sika). ma Sonko la sijelo open pi musi ni li kama, kin tenpo monsi la ona li tawa ma Nijon. ma ni la musi li kama sijelo pi tempo lon, kin tenpo sike ale pi nanpa 20 pi open la musi ni li tawa ma ale.
musi pi en kiwen en lipu en ilo kipisi li ken pini e ni: kama sama anu kama sewi anu kama anpa. jan musi li pana e kiwen la ona li kama sewi e jan pana pi ilo kipisi ("kiwen li pakala e ilo kipisi"), taso ona li kama anpa e jan pana lipu ("lipu li len e kiwen"); jan pana lipu li kama anpa e jan pana pi ilo kipisi ("ilo kipisi li kipisi e lipu"). jan musi tu li pana e ijo sama la, ona li kama sama, kin ona li musi sin, tawa pini e kama sama.
tenpo mute la jan li ilo e "musi pi en kiwen en lipu en ilo kipisi" tawa pini e utala, anu tawa lawa e nasin kulupu.
musi pi nasin Sesami

li sitelen tawa pi ma Mewika. ona li pana sona e jan lili.
== len musi lon ==
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* akesi Kemi
* 
* 
* 
* 
* 
kulupu:sitelen tawa
kulupu:musi Mape
musi pi sike noka

li musi sijelo li musi sike. jan mute li musi e ona lon ma ale. musi ona li musi sijelo utala nanpa wan lon ma ale.
== nasin musi ==
musi la, kulupu tu li utala. kulupu li jo e jan luka luka wan (11). jan li wile e ni: kulupu ona li pana e sike tawa lupa pi kulupu ante. ona la, kulupu ona li kama jo e nanpa lupa. tenpo pi pini musi la, kulupu pi nanpa lupa suli li kulupu pona. kulupu pi nanpa lupa lili li kulupu ike.
jan li wile tawa e sike kepeken noka taso. jan li luka e sike la, ona ike. kulupu la, jan wan li jan pi lupa sike li wawa e lupa sike ona. jan ona taso li ken luka e sike.
tenpo musi li mute tenpo 01:30:00. tenpo 00:45:00 la, musi li pini lili kepeken tenpo lili.
== tenpo pini ==
musi pi sike noka li tan ma Juke.
== nimi ==
tenpo pini la, jan pi ma ante li pali e musi ante sama musi pi sike noka. tan ona la, musi pi nimi sama li lon ma ante. ma Mewika la, musi pi nimi "Football" li musi pi sike noka tan ma Mewika.
kulupu:musi
kulupu:musi sijelo
musi pi sike palisa tan ma Mewika

li musi sijelo li musi sike. mute la jan li musi e ona lon ma Mewika. ona li musi sijelo nanpa wan tawa kulupu jan pi ma ni. musi sama la, musi ni li ante mute li suli mute. jan pi musi ni li anpa e ona li utala suli la musi sike ante li utala lili. 
toki Inli pi ma Mewika la, nimi pi musi ni li ni: "musi pi sike noka". ma Juke la, toki Inli la, nimi pi musi ni li ni: "musi pi sike noka tan ma Mewika", tan nimi pi ma Juke li musi ante pi sike noka. ma Oselija la, "musi pi sike noka" li musi pi sike palisa tan ma Oselija. ma Kanata la "musi pi sike noka" li musi pi sike palisa pi ma Kanata. ma Ele la, "musi pi sike noka" li musi sijelo sike tan ma Ele.
jan pi musi ni li lon nasin mute. jan ken musi pona e musi ni, ona li lon kulupu nanpa wan pi musi pi sike palisa pi ma Mewika (toki Inli: National Football League, NFL). kulupu mute luka luka tu pi musi ni li lon. kulupu pi musi ni li lon tomo sona kin. 
kulupu:musi
kulupu:musi sijelo
kulupu:ma Mewika
musi pona pi kulupu toki Jaju

tenpo pini lili la jan Sowelilili (Agneau Belanyek) li sitelen e ni lon kulupu toki Jaju pi toki pona:
:ni li musi pona pona tawa mi. mi mute li pali e toki; jan ale li pana a nimi wan wan taso tawa toki ni. sine wile pana la, o sitelen e nimi pini o pana e nimi sina. O weka e sitelen ante ale. Mi sin e musi:
:Jan
ni li pini la jan Jakopu (Jim Henry) li sitelen e ni:
:mi wile e ni: jan ali li pana ala e nimi wan taso. jan ali li pana e nimi tu anu nimi mute lili. taso jan li pana ala e kulupu nimi ale.
tenpo ni la jan wan li sitelen nanpa lili pi kulupu nimi.
nasin ni la mi mute li pali e toki linja. o pali e toki poka mi mute!
toki ni li lon anpa:
==toki pi musi pona==
jan pona mi li nasa! ona li wile e ni: ona li tawa lon mun.
mama ona li pona tawa ma li toki e ni:
"sina wile tawa lon mun la, o kute! tenpo pi nanpa wan la,
sina wile tawa ma tomo Olinejan li lukin e jan pona mi.
jan pona mi li ken pana e pona tawa sina."
mama ona li pona tawa ma tomo Olinejan tan ni: tenpo mute pini la,
akesi suli li lon ma tomo Olinejan li moku e jan pi ma tomo. mama pi
jan pona mi li utala e akesi suli li moli e ona. jan lawa pi ma tomo
Olinejan li toki e ni tawa mama pi jan pona mi:
"pona a! sina moli e akesi suli ike! pali sina li pona
mute tawa mi mute. o kute: mi mute li olin mute
e sina. sina wile e ijo la, o kama tawa ma ni.
o toki e wile sina. mi mute li wile pana e pona
tawa sina."
tan ni la, jan pona mi li tawa ma tomo Olinejan.
ona li tawa jan lawa ona li toki e ni:
"jan lawa o, mi kama tawa ma tomo sina tan ma ante li jo e wile.
tenpo pini mute la mama mi li moli e akesi suli
li kama pana e pona tawa ma tomo ni! mama mi li pona tawa sina.
sina ken pali e ale tan ni: sina lawa e ma tomo ni. mi jo e wile wan.
mi wile tawa mun."
tan toki pi jan pona mi la jan lawa li toki e ni tawa ona:
"mi ken ala pali e ali. taso mi jo e pilin: ken la, sijelo pi akesi moli li kepeken. o tawa lon ma pi moli akesi li lukin e akesi moli. o kama jo e ilo pi tawa kon pi akesi suli. o tawa kon kepeken ni. ken la, sina ken tawa mun kepeken ilo tawa ni."
kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin
musi sijelo

musi sijelo li musi ni: wawa pi sijelo jan li suli tawa ona.
musi sijelo mute la, jan mute anu kulupu mute li utala musi e ona ante, li wile kama pona nanpa wan.
jan li wile pali pona lon musi sijelo la, ona li wile pona e sijelo ona, li wile suli e wawa pi sijelo ona.
tenpo ni la, musi sijelo li suli tawa jan mute, tawa ma mute.
== musi sijelo suli==
*musi pi sike noka
*musi pi sike noka tan ma Mewika
*musi pi sike pimeja pi telo lete
*musi pi sike poki
*musi sike pi lipu tu tu
kulupu:musi
kulupu:musi sijelo
kulupu:nasin jan
musi sike

musi sike li musi sijelo kepeken sike.
jan anu kulupu jan li musi li utala musi. ona li musi kepeken kalama musi la ona li tawa sike li tawa musi. tenpo mute la jan musi li jan tu.
lon pi musi sike li tomo pi musi sike li tomo pi kepeken musi.
musi sike li mute:
* sike noka
kulupu:musi sijelo
kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin
musi sike pi lipu tu tu

li musi sijelo. jan Mewika li pali e ona tan musi tan ma Inli. ma Mewika la ona li suli mute, li . jan mute li musi tan ona lon ma Mewika, lon ma Kanata, lon ma ante pi ma Amelika, lon ma Anku, lon ma Sonko, lon ma Nijon.
kulupu tu li utala. musi li jo e tu pi nanpa 9 lon tenpo mute. tu lili pi nanpa tu li lon tu musi. tu lili nanpa wan la kulupu wan li jan palisa, li jan tawa. kulupu ante li jan alasa. tu lili nanpa tu la, kulupu li ante e pali ona.
lili la ni li lawa: jan palisa li lon lipu lawa, li lukin pali e ni: ona li tawa e sike lili walo kepeken palisa, li kama jan tawa. jan tawa li tawa lipu tu tu, li kama sin lon lipu lawa la, kulupu ona li kama jo e wile wan. taso jan alasa li wile pakala e ni. ona li kama jo e sike tan sewi la, jan palisa o weka. jan alasa li luka e jan tawa kepeken sike la, jan tawa li lon ala lipu pona la, jan tawa o weka.
 li pali e lon tenpo sike ale. tenpo sike 2021 la, li anpa e tan ma tomo Juton.
kulupu:musi sijelo
musi supa

musi supa li musi utala. jan li pali e musi ni kepeken supa. tenpo mute la, ona li jo e ijo lili mute lon e supa musi.
tenpo suli la, jan li pali e musi supa. ona li musi supa mute lon ma ali. ken la, musi supa ante li ante mute. jan mute lon ma mute li sona e musi supa ni: musi pi jan lawa moli, musi Wesi, musi Tame.
kulupu:musi
kulupu:musi supa
musi utala Olinpi

li musi utala suli mute pi musi sijelo. suli la, ona li musi utala nanpa wan pi musi sijelo lon ma ali. jan pi musi sijelo tan ma mute li utala musi e jan ante. jan li lon kulupu pona pi jan tan ma sama ona. musi sijelo mute li lon musi utala Olinpi. musi utala Olinpo ante li lon tenpo seli li lon tenpo lete. tenpo sike nanpa tu tu li pini la, musi utala ni li kama.
tenpo pini la, jan lon ma Elena majuna li open e musi utala Olinpo pi tenpo pini. ni li lon ma tomo Olinpija lon ma Elena. musi utala Olinpi sin li kama lon tenpo sike 1896. kulupu IOC li kama li pali e musi utala lon ma tomo Asina. tenpo ni la, ma pi musi Olinpi ante li lon ma tomo mute ante.
kulupu:musi sijelo
kulupu:musi utala
musi utala pi jan wan

musi utala pi jan wan (toki Inli: first-person shooter) li kulupu pi musi ilo. jan li kepeken e ilo utala wawa tan kulupu musi ni. jan li lukin sama oko pi jan lon ala. mama pi kulupu musi ni li musi Wolensan 3D (Wolfenstein 3D). musi Tun (Doom) li musi suli mute. tan ni la, nimi ante pi kulupu musi ni li "sama pi musi Tun" (Doom clone).
musi mute utala pi jan wan li lon:
*musi Wolensan 3D (Wolfenstein 3D)
*musi Tun (Doom)
*musi Kuweke (Quake)
*musi pi Kotena 007 (Goldeneye 007)
*musi pi jan Tu Nuken 3D (Duke Nukem 3D)
*musi pi ma utala (Battlefield)
*musi Kolotusi (Call of Duty)
*musi pi kalama weka (Far Cry)
kulupu:musi ilo
mute suli

li kulupu pi wan ni: suli linja ijo anu suli wawa anu ante. kulupu wan Si la, sina ken toki e ni: "suli sewi pi kiwen Statue of Liberty li sama linja Metu mute mute tu tu tu". toki ni la, jan ante ale li ken sona e suli ni.
 li pali e wan Si ale.
== wan ==
kulupu wan Si li jo e wan noka ni:https://www.bipm.org/en/measurement-units/si-base-units
nimi	suli kepeken nasin sinhttps://www.bipm.org/en/si-base-units 	suli kepeken nasin majunahttps://www.bipm.org/en/history-si
 	mute suli tenpo wan la, ijo lili pi wan awen pi ijo lili lon 55 pi ijo lili weka 133 li tawa lili pi mute .	tenpo suno wan li jo e tenpo suli 24. tenpo suli li jo e tenpo lili 60. tenpo lili li jo e mute suli tenpo 60.
 	mute suli tenpo wan la, suno li tawa lon mute suli linja . 	tenpo pini la, kulupu BIPM li jo e linja kiwen. suli pi mute suli linja li suli ona.
 	[o pali] 	tenpo pini la, kulupu BIPM li jo e kiwen. mute suli ijo li suli ona. tenpo pini suli la, leko li jo e telo la, ona li lon poka pi kama kiwen la, poka ale ona li mute suli linja wan la, ona li jo e mute suli ijo 1000.
 	[o pali] 	[o pali]
 	[o pali] 	telo li lon poka pi kama kiwen la, seli ona li mute suli seli 273.16. telo li lon poka pi kama seli pini la, seli ona li mute suli seli 373.16. ona li sama nasin seli Sesijo, taso ona li tawa sewi, tawa ni: mute suli seli 0 li lete pini.
 	ijo pi mute suli pi ijo kama li ijo . 	ijo pi mute suli pi ijo kama li ijo .
 	[o pali] 	[o pali]
wan ale kepeken nasin majuna li lon poka pi wan kepeken nasin sin, taso ona li sama ale ala. awen la, ona li pona tawa pali mute.
wan ante kin li lon. la, poka ale leko li linja Metu la, ona li jo e suli Lita 1000. (suli pi telo pi suli Lita pi seli Keluwen 273.16 li suli Kilokan pi tenpo pini.)
== wan mute ==
kulupu wan Si li pana e nimi ni: ona li mute e wan. nimi ona li tan toki Elena. wan noka la, suli Kilokan taso li kepeken mama e ona, li ken kama suli Kan 1000. wan mute li ni:https://www.bipm.org/en/measurement-units/si-prefixes
nimi	sitelen lili	mute
 	Q 	
 	R 	
 	Y 	
 	Z 	
 	E 	
 	P 	
 	T 	
 	G 	
 	M 	
 	k 	
 	h 	100
 	da 	10
 	d 	0.1
 	c 	0.01
 	m 	0.001
 	μ 	
 	n 	
 	p 	
 	f 	
 	a 	
 	z 	
 	y 	
 	r 	
 	q 	
== tan sona ==
kulupu:nasin sona
nanpa awen

nanpa awen li nanpa pi kon awen. 
==nanpa awen pi sona nanpa==
jan pi sona nanpa li pana e sitelen tawa nanpa awen mute. 
===π (nanpa awen pi jan Akimedesi)===
nanpa π li sama e ni: nasin linja sike (diameter) li kipisi (divide) e selo sike (circumference)
nanpa π en 3.14159 li sama pi ante lili. taso, jan li ken ala sitelen e nanpa π. kipisi (fraction) ala kepeken nanpa pi wan ale (integers) li ken sitelen e nanpa π.
kulupu:sona nanpa