nyuuzyou/wikis huggingface dataset:
ma Nuwanse

ma Nuwanse li ma lili lon ma Mewika. ona li lon poka pi ma Wemon, li lon poka pi ma Masasusi, li lon poka pi telo Alansi li lon poka pi ma Men, li lon poka pi ma Kepeka lon ma Kanata. ma tomo Konko li ma tomo lawa ona. mute jan la ma tomo Mansese li ma tomo suli nanpa wan.
== ma ==
ma Nuwanse li jo e telo mute, e nena ma mute. kulupu nena walo en nena Monano li lon ma Nuwanse.
=== kipisi ma ===
ma luka luka li kipisi e ma Nuwanse.
kipisi ma ale lon ma Nuwanse
nimi 	nimi mama 	sitelen ma	ma tomo lawa
kipisi ma Lisipojo	Hillsborough County	 	ma tomo Mansese
en ma tomo Nasuwa
kipisi ma Lokinkan	Rockingham County 	 	ma tomo Penu
kipisi ma Mewima 	Merrimack County 	 	ma tomo Konko
kipisi ma Sapo 	Strafford County 	 	ma tomo Towe
kipisi ma Katon 	Grafton County 	 	ma tomo lili Notawewi
kipisi ma Sese 	Cheshire County 	 	ma tomo Kin
kipisi ma Penla 	Belknap County 	 	ma tomo Lakonija
kipisi ma Kalo 	Carroll County 	 	ma tomo Osipi
kipisi ma Suliwan 	Sullivan County 	 	ma tomo Nupo
kipisi ma Ku 	Coös County 	 	ma tomo Lansate
ma Ometepe

ma Ometepe li ma li lon ma Nikalawa. telo Nikalawa li seki e ona. ma Ometepe li nena tu. nimi pi nena ni li Konsesijon li Matela. jan li ken lukin e telo suli Pasipi tan nena. telo pi kiwen seli seli li pali e nena Konsesijon e nena Matela. tenpo kama la, nena li ken pana e telo pi kiwen seli seli.
akesi en kasi mute li lon ma Ometepe. jan mute li lon ma Ometepe. jan li tawa ma Ometepe li lukin e ona. ma Ometepe li pona lukin mute.
en -
jbo -
nl -
kulupu:ma lon telo
kulupu:ma Nikalawa
kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin
ma Onkon

ma Onkon li ma lili li ma tomo lon ma Sonko. tenpo pini la ma Juke li jo e ma Onkon.
jan li toki e toki Kantun e toki Sonko e toki Inli lon ma Onkon. toki Sonko la nimi pi ma Onkon li 香港. toki Inli la nimi ona li Hong Kong.
kulupu:ma
kulupu:ma tomo pi ma Sonko
kulupu:ma Sonko
ma Onsu

ma Onsu li lon ma Nijon.
ma Onsu li suli mute li lon anpa pi ma Okito li lon poka pi ma Kijusiju li lon sewi pi ma Sikoku.
=== ma lili ===
* ma Tokijo
* ma Tipa
* ma Nala
* ma Kijoto
* ma Satama
* ma Mijaki
* ma Sisuwoka
* ma Osaka
ma Osejanija

ma Osejanija li ma suli lon telo suli Pasipi. telo ni li sike e ma mute. 
ona li ma suli lon ma Osejanija. nimi ona li ma Oselija. ma Nusilan en ma Papuwanijukini kin li lon ma Osejanija. ma ante pi ma Osejanija li lili.
==ma pi ma Osejanija==
===ma pi lawa tan ona===
*ma Kilipasi
*ma Mase
*ma lawa wan pi ma Mikonesija
*ma Nusilan
*ma Oselija
*ma Papuwanijukini
*ma Pela
*ma Pisi
*ma Samowa
*ma Simolete
*ma Solomon
*ma Tona
*ma Tuwalu
*ma Wanuwatu
===ma pi lawa tan ma ante===
====ma Intonesija====
*ma Papuwa pi ma Intonesija
====ma Juke====
*ma Piken
====ma Kanse====
*ma Nowekalitonija
*ma Polinesija pi ma Kanse
====ma Mewika====
*ma Awawi
*ma Kawan
*ma Mawijana lete
*ma Samowa pi ma Mewika
====ma Nusilan====
*ma Kuke
*ma Niju
*ma Tokelo
====ma Oselija====
*ma Nopu
====ma Sile====
*ma Lapanuwi
kulupu:ma Osejanija
kulupu:lipu ni li lon lipu Panton kin la o lukin
ma Osuman

tenpo pini la, ma Osuman li lon ma Asija li lon ma Elopa li lon ma Apika. 
==kulupu lawa==
open la, jan lawa Osuman en kulupu ona li jo e ma lili. taso ona li utala li anpa e ma mute li suli e ma Osuman. kulupu lawa Osuman li awen lon tenpo suli mute. mije lawa li moli la, jan lili ona li kama jo e wawa.
tenpo suno wan la, kulupu mije utala pi kulupu Osuman li anpa e ma tomo Isanpu. ona li kama ma lawa. kulupu Osuman li weka e kulupu Pisansi.
tenpo li tawa. kulupu Osuman li wawa ala. mije lawa ona li wile ante e nasin lawa li wile jo e kulupu sin pona.
utala suli pi ma ali li kama. jan pi ma Osuman li utala lon poka jan pi ma Tosi. ona tu li pakala. jan mute li moli. ma mute li weka.
kulupu lawa Tuki li kama lon la, kulupu Osuman li pini.
==kulupu jan==
jan pi ma Osuman li jo e nasin sewi mute. taso nasin sewi Silami li suli ali. jan pi nasin ante li pana e mani tawa kulupu lawa la, ona li ken awen kepeken nasin sewi ona.
jan pi ma Osuman li sama jan pi kulupu ali li pali e ijo mute. jan li suli e kili e soweli. jan ante li esun. jan ante li utala. jan ante li sitelen e lipu. jan ante li alasa e kala. kulupu lawa Osuman li kama jo e mani mute tan ni: jan mute li pana e mani tawa ona.
toki lawa pi ma Osuman li toki Tuki. jan li sitelen e ona kepeken sitelen Alapi. tenpo li tawa la, toki li ante. sitelen kin li ante.
Osuman
kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin
ma Otalan

li ma lili pi ma Mewika. ma Mewika la ona li ma pi lili nanpa wan. ma ante pi ma Mewika la ona li jo ala e jan mute. taso mute la jan li lon poka sama tan lili ma. nimi ona li tan nimi pini pi ma Akini. ma Kanesika en ma Masasusi li lon poka ona. sama la ona li lon poka pi telo suli Alansi. ma Pawesin li ma tomo lawa ona li ma tomo pi suli nanpa wan.
ma Owekan

li ma lili pi ma Mewika. ona li lon ma lete pi ma Mewika lon poka pi telo suli Pasipi. nimi ona pi toki Inli li tan toki Epanja. 
==sona ma==
ma Owekan li lon poka pi telo suli Pasipi li lon poka pi ma Wasinton li lon poka pi ma Kaliponija li lon poka pi ma Niwata li lon poka pi ma Etajo.
ma tomo Selen li ma tomo lawa. ma tomo Polan li ma tomo suli. ma tomo ali ante pi ma Oweka li lili mute.
ma Owekan li jo e nena suli mute. kulupu nena poka pi telo suli li tu e telo suli en ma anpa pi telo tawa Wilame. kulupu nena Kake li tu e ma anpa pi telo tawa Wilame en ma sewi Kalanpija. kulupu nena Kema li lon seli pi ma anpa li lon poka pi ma Kaliponija. kulupu nena Laso en kulupu nena Walawa li lon weka mute tan telo suli Pasipi lon poka pi ma Etajo.
kon li tawa ma tan telo suli la kon li pana e telo lon nena mute. telo li kama mute tan sewi lon poka pi telo suli lon nena mute. kasi laso li mute mute lon ma ni tan ni. kasi suli li suli suli li jo e kasi ante lon palisa pi kasi suli. 
taso kon li tawa anpa tan nena la, kon li jo ala e telo. telo li kama lili lili tan sewi lon weka pi telo suli tan ni. ma ni li jo e telo lili li jo lili e kasi laso.
kulupu:ma pi ma Mewika
ma Pajama

ma Pajama li ma lawa lon kulupu ma Lukaja lon telo suli Kawipen. lili pi kulupu ma Lukaja li lon ma Pajama ala. ona li lon poka pi ma Kupa li lon poka pi ma Awisi li lon poka pi ma Lowita li lon poka pi ma Mewika.
tenpo pini la ma Juke li lawa e ona. ni li pini la, kulupu jan Lukaja li lon ma ni.
kulupu:kulupu ma lon telo
kulupu:ma Amelika lete
ma Pajan

li ma lili pi ma Tosi. suli la, ona li ma nanpa wan lon ma Tosi.
jan mute pi ma Pajan li alasa e nasin sewi Katolika.
nena suli li lon anpa pi ma. lon insa la, nasin telo Tona li kipisi e ma tawa poka open pi open suno tawa poka pini pi open suno 
.
ma Pakisan

ma Pakisan li ma lon ma Asija. ona li lon poka e ma Palata e ma Ilan e ma Akanisan e ma Sonko.
tenpo pini la, ma Pakisan li kipisi pi ma Palata. ma wan ni li lawa tan ma Juke. ma Palata li kama lawa e ona la, jan pi nasin sewi ante li pilin ike tan ni: ona li wile ala e lawa tan nasin sewi ante. tan ni, ma pi nasin sewi Isilan nanpa wan li kama ma Pakisan lon tenpo sike 1947. tenpo pini la, ma ni li jo ma Panla kin. taso, ma Panla li lon poka ala e ma Pakisan. taso, jan pi ma Panla li pilin ike tawa lawa pi ma Pakisan. jan pi ma Panla li jo nasin kulupu ante en kulupu lawa pi ma Pakisan li pana ala pona tawa ona. tan ni, ma Panla li utala tawa weka ma Pakisan lon tenpo sike 1971.
kulupu:ma Asija
kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin
ma Palakawi

ma Palakawi li lon ma Amelika seli. toki Epanja la nimi ona li "Paraguay".
ona li poka e ma Pasila e ma Polipija e ma Alensina. ma tomo lawa pi ma ni li ma tomo Asunsijon.
toki lawa li toki Epanja li toki Kalani. tenpo pini la ma Epanja li lawa e ma Palakawi.
Palakawi
kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin
ma Palata

ma Palata li ma lon ma Asija. toki Insi la nimi ona li भारत ('Bhārat'). toki Inli la nimi ona li India. ma tomo lawa pi ma Palata li ma tomo Teli sin. ona li poka e ma Sonko e ma Nepalu e ma Pakisan e ma Putan e ma Lanka e ma Panla.jan mute mute li lon ma Palata. mute jan la ma Palata li ma suli nanpa wan lon ma ale. toki pi ma Palata li ni mute: toki Insi (हिंदी) en toki Inli (English) en toki ante.
tenpo pini la ma Juke li lawa e ma Palata. ma Palata li kama lawa e ona la, ma Palata li kipisi. nasin sewi nanpa wan li nasin sewi Isilan la, ona li kama ma Pakisan. nasin sewi nanpa wan li nasin sewi Intu la, ona li awen lon ma Palata. ni li tan ni: jan pi nasin sewi ante lon ma Palata li utala.
jan suli li jan Kansi 1869-1948.
== ma tomo ==
ma tomo Munpawi
ma tomo Teli
ma tomo Pankalo
ma tomo Itelapa
ma tomo Ametapa
ma tomo Senawi
ma tomo Kokata
ma tomo Sula
ma tomo Pune
ma tomo Sawipu
ma tomo Luno
ma tomo Kanpu
ma tomo Napu
ma tomo Into
ma tomo Tane
ma tomo Popa
ma tomo Wisakapanan
ma tomo Pinpisinsuwa
ma tomo Pana
ma tomo Watatala
kulupu:ma Palata
kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin
ma Panama

ma Panama li ma lawa lon ma Amelika insa. ma tomo Panama li ma tomo lawa pi ma Panama. nasin telo Panama li kipisi e ma Panama. toki Epanja li toki lawa pi ma Panama. 
tenpo pini anpa pi ma Amelika la kulupu nanpa wan pi ma Amelika li jan taso lon ma Panama. kulupu Kuwa en kulupu Enpewa en kulupu Wunan en kulupu Kuna en kulupu Mowe en kulupu Naso en kulupu Pule en kulupu Pokoto en kulupu Nape li kulupu nanpa wan pi ma Panama.
tenpo sike nanpa 1821 la ma Panama li ma lili pi ma Kolonpija Suli. tenpo pini pi ma Kolonpija Suli la ma Panama li kama ma lili pi ma Kolonpija. ma Mewika la ma Panama li weka e ma Kolonpija lon tenpo sike nanpa 1903. tenpo sike nanpa 1977 la ma pi nasin telo Panama li weka e ma Mewika li wan e ma Panama.
kulupu:ma
kulupu:ma Amelika
ma Pansapi

li ma lili lon ma Pakisan lon ma Palata. 
==nimi==
nimi Punjab li kama tan toki Pasi. ona li nimi wan pi nimi mute. nimi Panj li luka. nimi Ab li telo. nasin telo luka li lon la nimi li toki. nasin telo ale li nasin telo lili pi nasin telo Intu.
==tenpo pini==
===kipisi lon tenpo sike 1949===
sike 1947 la, ma Pansapi li kipisi. pini suno li kama lon ma Pakisan. open suno li kama lon ma Palata. jan pi nasin sewi Isilan li tawa ma Pakisan. jan pi nasin sewi Intu en jan pi nasin sewi Siki li tawa ma Palata. 
kulupu:ma Pakisan
kulupu:ma Palata
ma Pasileja Loma

li ma pi tenpo pini.
tenpo pini mute la, ma tomo Loma li ma tomo lawa pi ma Loma.
tenpo sike nanpa 286 la, nasin lawa pi ma Loma li ante. jan lawa tu li lawa e wan tu pi ma Loma.
wan pi ma tomo Loma li utala mute. tenpo pini kama la, wawa ona li weka.
wan pi li awen. wan ni li kama ma Pasileja Loma.
ma Pasileja Loma li awen lon tenpo sike mute.
tenpo sike 1453 la, li utala li pakala li lawa e ma Pasileja Loma. 
kulupu:ma pi tenpo pini
ma Pelalusi

ma Pelalusi li lon ma Elopa pi open suno. nimi ona li Беларусь kepeken toki Pelalusi.
== ma tomo ==
* ma tomo Minke (Мiнск) - ma tomo lawa.
ma tomo:
ma tomo Palisu (Барысаў)
ma tomo Poluiku (Бабруйск)
ma tomo Komelu (Гомель) - 550.000 jan
ma tomo:
ma tomo Lesisa (Рэчыца)
ma tomo Puta-Kasilewa (Буда-Кашылёва)
ma tomo Koiniki (Хойнiкi)
ma tomo Tolus (Добруш)
ma tomo Plest (Брэст) 
ma tomo:
ma tomo Kulono (Гродна)
ma tomo:
ma tomo Makilewu (Магiлёў)
ma tomo:
ma tomo Pusowu (Быхаў)
ma tomo Selikowu (Чэрыкаў)
ma tomo Witepuku (Вiцебск)
ma tomo:
kulupu:ma Elopa
kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin
ma Peli

ma Peli li ma lon ma Amelika insa. ma tomo Penlopan li ma tomo lawa pi ma Peli. ma tomo Peli li ma tomo pi suli nanpa wan.
tenpo pini la ma Juke li anpa e ma Peli. tenpo lawa pi ma Juke la nimi pi ma Peli li ma Pitan Ontula.
kulupu:ma
kulupu:ma Amelika
ma Pelu

li lon ma Amelika seli. mute pi ma ni li lon kulupu nena Ante. ma tomo lawa ona li ma tomo Lima.
ma Pelu li poka e ma Pasila e ma Sile e ma Polipija e ma Ekuwato e ma Kolonpija e telo suli Pasipi.
tenpo pini la, ma mute pi ma Pelu li lawa tan ma Tawansinsuju (anu "ma Inka"). ma Epanja li anpa e ma Tawansinsuju li kama lawa e ma ni. ma Pelu li weka e lawa pi ma Epanja lon tenpo sike 1821.
 
kulupu:ma Amelika
kulupu:ma Amelika seli
ma Penesuwela

ma Penesuwela li lon ma Amelika seli. toki Epanja la nimi ona li "Venezuela". toki lawa ona li toki Epanja.
ma ni li poka e ma Pasila e ma Kijana e ma Kolonpija.
tenpo pini la ma Epanja li lawa e ma ni.
jan lawa pi ma Penesuwela li . ona li kama e jan lawa lon tenpo sike nanpa 2013.
kulupu:ma Amelika seli
ma Pesije

ma Pesije li lon ma Elopa. toki pi ma Pesije li toki Netelan li toki Kanse li toki Tosi lili. nimi ona li België lon toki Netelan li Belgique lon toki Kanse li Belgien lon toki Tosi. ona li poka pi ma Kanse li poka pi ma Netelan li poka pi ma Tosi li poka pi ma Lesepu.
ma tomo Puse li ma tomo lawa pi ma Pesije. jan mute li kepeken toki Netelan li kepeken toki Kanse lon ona.
ma Pesije li jo e ma lili tu. jan li kepeken toki Kanse lon ma Walon, taso jan li kepeken toki Netelan lon ma Lan. jan mute lili li kepeken toki Tosi lon ma Waloni.
ma Pesije li tawa e nasin pi wawa jan, taso tenpo ni la ona li tawa ala e nasin pi lawa jan.
Pesije
kulupu:ma Pesije
kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin
ma Petoliko

(toki Epanja la, kon li 'tomo pi tomo tawa telo pi mani mute') (anu ) li ma lon telo Kalipi. ona li ma lili pi lawa ante pi ma Mewika. tenpo pini la, ma Epanja li lawa e ona. tan ni la, ona li kepeken toki Epanja. taso, toki Inli li toki lawa kin.
tenpo pini suli la, kulupu jan Teno li lon ma Petoliko. kulupu jan Teno li kulupu lili pi jan nanpa wan pi ma Amelika. taso, jan Kitopa Kolon li kama tawa ma Petoliko lon tenpo sike nanpa 1493. ma Epanja li kama lawa e ma. jan Teno mute li moli li kama jan jo. jan Teno mute li moli la, ma Epanja li pana e jan mute tan ma Apika lon ma Petoliko tan ni: ona li wile e jan jo sin. jan mute tan ma Epanja li kama tawa ma Petoliko kin. tenpo sike nanpa 1898 la, ma Mewika li kama lawa e ma Petoliko tan ni: ona li anpa e ma Epanja lon utala pi ma Epanja pi ma Mewika.
kulupu:ma Amelika lete
kulupu:ma Mewika
kulupu:ma lon telo
kulupu:telo suli Kalipi
ma Pijemonte

li ma lili lon ma Italija. suli lipu Kilo Meton la, ona li suli 2'54'02, la ona li suli nanpa wan lon ma Italija. ma Sisilija li suli nanpa wan.
ma tomo lawa ona li ma tomo Tolino. tenpo pini la, ona li ma tomo lawa pi ma Italija pi jan lawa wan taso.
== sijelo ma ==
nimi pi ma ni li tan nimi Pedemontis pi toki Lasina. nimi Pede li toki e noka, nimi Montis li toki e nena ma. ni la, nimi Pedimontis li toki e noka pi nena ma.kulupu Touring Club Italiano, lon tenpo sike nanpa 1976. ma ni li lon poka pi nena ma mute pi kulupu Alepi. nena Monte Losa en nena Monwiso li lon.
linja telo Po li open lon nena Monwiso.
nena ma lili ni kin li lon: nena Lanke, en nena Lojelo, en nena Monpela. kin la, ma pi nena ala li lon.
ma kasi MMLLLW pi nasin ni li lon: jan lawa li wile awen e ona. jan mute li sona e ma awen Kan Palasiso. ma Pijemonte ale li suli 1000 la, ma awen li suli 76.
ma anpa la, kon li seli mute ala li lete mute ala, taso ko lete walo li kama lon tenpo mute, telo li kama tan sewi lon tenpo lili, mun suno li pana e suno wawa. nena ma la, kon li lete mute, taso ko lete walo li kama lon tenpo lili. tenpo seli la, kon li ken seli mute.jan Tejeko Losa, lon tenpo sike nanpa 2005.
== toki ==
toki Italija taso li toki lawa pi ma ni. jan li toki Pijemonte, li toki Lonpasija, li toki Usita, li toki Apitan, li toki Wase.
== musi sijelo ==
kulupu Juwentu li lon ma tomo Tolino. ona li musi sijelo ni: jan li tawa e sike kepeken noka li wile pana e ona lon lupa. ma Italija la, kulupu ni li wawa nanpa wan. ona li anpa e kulupu ante lon tenpo 59.
kulupu Juwentu meli kin li wawa nanpa wan.
== tan sona ==
ma Pilisin

ma Pilisin li ma lon ma Asija pi pini suno. ma lawa Pilisin li jo e kipisi tu: ma palisa Kasa en pini suno pi telo Utun. taso, kulupu utala pi ma Isale li lon ma ni.
lipu lawa la, ma kipisi pi ma Pilisin li ma wan. taso, kulupu lawa ona li kipisi lon tenpo sike 2007. ma Kasa li lawa tan , taso ma pi poka telo li lawa tan . jan pi ma Pilisin li jo e mama majuna mute kama tenpo kiwen. 
jan suli sin
jan Mamutu Tawisi (محمود درويش) li toki musi. ona li kalama e lipu pi ma Pilisin open e lawa mute. lipu ni li toki ma Pilisin ante tan ma Isale. 
jan Lela Kali (ليلى خالد) li jan utala meli pi nasin kulupu (Komunsi).
jan Etowato Saje (إدوارد سعيد) li pali e lipu la: jan walo tan ma suli li toki ike e jan pimeja e jan tan ma mani lili; nimi lipu li "nasin ma pi suno pini" (Orientalism).
jan suli majuna
jan Malikiseteke (מַלְכִּי־צֶדֶק), jan Tawitu (דָּוִד), jan Salomo (שְׁלֹמֹה), Isepel (אִיזֶבֶל) Elotese (Ἡρῴδης / 𐢊𐢓𐢑𐢈), jan Jesu (ܝܫܘܥ).
kulupu pi jan sama
kulupu Pelesete (𐤐𐤋𐤔𐤕), Sonlin (שמרים), Kanan (𐤊𐤍𐤏𐤍), Napatejan (𐢕𐢃𐢋𐢈), Alamaje (ܐܪ̈ܡܝܐ), Mowapa (𐤌𐤀𐤁), Eton (𐤀𐤃𐤌).
kulupu:ma Asija pi pini suno
ma Pinesowi

ma Pinesowi li ma lon ma Elopa. ona li lon poka e ma Motowa e ma Ukawina. ma ante li toki e ni: ma Motowa li jo e ma ni. taso, kulupu lawa pi ma Pinesowija li toki e ni: ona li ante. nasin telo Nisite li kipisi e ma ni tan ma Motowa. tenpo mute la, jan li kepeken e nimi Tanisite tawa ni: toki pi ma ni.
kulupu:ma Elopa
kulupu:ma pi toki ken lili
ma Piten suli

anu ma Piten li ma pi poka ale telo. ona li lon ma Juke. ona li jo e ma Inli e ma Kinli e ma Sukosi.
nimi pi ma Piten li kama tan nimi Britannia pi toki Lasina. tenpo pini la, ma Loma li lawa e ma Piten.
ma Piten suli li sama ala ma Juke.
kulupu:kulupu ma Piten
kulupu:ma Juke
kulupu:ma lon telo
kulupu:lipu ni li lon lipu Panton kin la o lukin
ma Po

li ma lon ma Asija. tenpo ni la ma Sonko li lawa e ona. ni li ike tawa kulupu jan Po. jan lawa pona pi ma Po li jan Tale Lama. toki lawa pi ma Po li toki Po li toki Sonko.
ma Po li jo e kipisi ma pi tu wan e , e , e . nena ma sewi li lon selo pi ma Po li lon ma Usan.
== ma pi pona lukin ==
tomo suli Potala
==ma==
ma li lon insa pi ma Asija. ona li jo e nena ma suli mute. suli la nena ma nanpa wan li . nena ma ni li lon selo ma Po ma Nepalu.
==kipisi pi ma Sonko==
 sike suno 1950 - 1951 (tenpo kama pi jan Isa) la ma Sonko li utala e ma Po li wawa e ma Po. ma ante ala li pana tawa ma Po tan ma Po li lon ala kulupu pi ma mute wan (UN). jan Tale Lama li tawa ma tomo धर्मशाला Dharmashaalaa (Tamasala) lon ma Palata. tenpo kama pi utala la lawa Sonko li moli e jan Po mute e ma Po. 
tenpo ni la ma Po Sonko li kipisi lili pi ma Po li ma Usan li kipisi pi ma Kan. 
jan li toki ike tawa ma Sonko, li toki e ni "ma Po wile lawa e ma Po" la lawa Sonko li weka anu moli e ona. 
ma Po li lon kulupu pi ma en jan pi toki ala (UNPO) 
kulupu:ma Po
kulupu:ma Sonko
kulupu:kulupu pi ma en jan pi toki ala
kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin
ma Pojola

ma Pojola li ma li lon ala. ma Pojola li lon sona taso. kulupu jan Sumi li pali e ma Pojola lon sona. toki Sumi la, nimi pi ma Pojola li Pohjola. nimi ni li kama tan nimi pohja lon toki Sumi. nimi li wile toki e "lon lete".
kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin
ma Pokulan

anu li kulupu ma lon telo suli Alansi. ma Amelika seli li lon poka pi ma Pokulan. anpa pi sitelen ma la ma Antasika li lon poka. tenpo sike nanpa LLLTAMMMTT la jan li open tomo lon ma. open ni la jan ala li awen lon ma Pokulan lon tenpo pini. tenpo la ma Juke li kama lawa e ma Pokulan. tenpo sike LLLTTAMMMMT la ma Alensina li weka e ma Pokulan tan ma Juke li kama lawa. tan ni la ma Juke li utala li kama jo sin e ma Pokulan. ma Alensina li awen wile lawa.
kulupu:telo suli Alansi
kulupu:kulupu ma lon telo
kulupu:ma Juke
ma Polipija

li lon ma Amelika seli.
ma ni li poka e ma Pasila e ma Pelu e ma Sile e ma Alensina e ma Palakawi.
tenpo pini la ma Epanja li lawa e ma ni.
ijo o lukin en o ken e ma ni:
* telo pi insa suli sewi nimi Titikaka
* telo pi insa suli sewi suwi ala nimi Ujuni
* nena mute pi suli sewi 
* ma lipu pi suli sewi 
* telo pi insa linja suli wawa nimi Amasona poka ma kasi
Polipija
ma Pomose

ma Pomose (toki Posuka: Pomorze; toki Kasepe: Pòmòrzé; toki Inli: Pomerania) li ma lon ma Posuka. telo suli Palute en ma Pomose pini en ma Kujawi-Pomose en ma Wama-Masuli li lon poka. ma tomo lawa ona li ma tomo Tan.
ma Kasepe li lon ma ni. toki pi ma Kasepe li toki Kasepe.
ma Ponejo

anu li ma pi poka ale telo lon ma Asija. ma Intonesija en ma Malasija en ma Punawi li lawa e ona.
ma pi poka ale telo la, ona li suli nanpa tu wan. ma Asija la, ona li suli nanpa wan.
ma Ponejo la nena ma Kinapalu li nena ma pi suli nanpa wan.
ijo:Borneo_Topography.png|thumb|sitelen ma pi ma Potejo
ijo:Borneo_19_May_2002.jpg
kulupu:ma lon telo
ma Posuka

li ma lon ma Elopa. telo suli en ma Losi en ma Lijatuwa en ma Pelalusi en ma Ukawina en ma Lowenki en ma Seki en ma Tosi li lon poka.
== ma ==
=== ma lili ===
ma Posuka li jo e ma lili mute:
ma lili 	ma lili 	ma tomo lawa pi ma lili
nimi pi toki pona	nimi pi toki Posuka	ma tomo lawa pi ma lili
ma Silun anpa 	dolnośląskie 	ma tomo Wasa
ma Kujawi-Pomose 	kujawsko-pomorskie 	ma tomo Piko,
ma tomo Tolun
ma Lupin 	lubelskie 	ma tomo Lupin
ma Lupu 	lubuskie 	ma tomo Kosu Wekopoki,
ma tomo Selona Kula
ma Lu 	łódzkie 	ma tomo Lu
ma Posuka lili 	małopolskie 	ma tomo Kaku
ma Masose 	mazowieckie 	ma tomo Wasawa
ma Opole 	opolskie 	ma tomo Opole
ma Pokapate 	podkarpackie 	ma tomo Sesu
ma Polase 	podlaskie 	ma tomo Paliso
ma Pomose 	pomorskie 	ma tomo Tan
ma Silun 	śląskie 	ma tomo Katowise
ma Setosike
(ma pi palisa sewi)	świętokrzyskie 	ma tomo Kese
ma Wama-Masuli 	warmińsko-mazurskie	ma tomo Osin
ma Posuka suli 	wielkopolskie 	ma tomo Posan
ma Pomose pini 	zachodniopomorskie 	ma tomo Sesin
==jan==
ma Posuka la jan mute li toki kepeken toki Posuka. taso jan pi mute lili li toki kin e toki Silun e toki Kasepe.
ma Posuka
kulupu:ma Elopa
kulupu:ma
kulupu:lipu ni li lon lipu Panton kin la o lukin
ma Potuke

li ma lon ma Elopa. ona li lon poka ma Epanja. ma Epanja en ma Potuke li ma Ipelija. toki lawa pi ma Potuke li toki Potuke.
tenpo pini la ma Potuke li kama wawa lon telo suli. ona li kama jo e ma lawa suli. ona li lawa e ma Pasila e ma Ankola e ma Mosanpi e ma Simolete e ma Kowa lon ma Palata e ma ante mute.
Potuke
kulupu:lipu ni li tan lipu Panton la o lukin
ma Pukina Paso

ma Pukina Paso li ma lon ma Apika pi pini suno. ma Mali en ma Nise en ma Penin en ma Toko en ma Kana en ma Kosiwa li lon poka ona.
tenpo pini la, nimi ona li ma Wota sewi. nasin telo Wota li nasin telo lon ma Apika. ona li kama tan nasin telo tu wan. ni li nasin telo Wota pimeja li nasin telo Wota loje li nasin telo Wota walo.
tenpo sike 1984 la, jan Toma Sankala li ante e nimi tawa ma Pukina Paso.
kulupu:ma Apika pi pini suno
ma Sakalin

li ma lon telo lon poka pi ma Asija. ona li lon ma Sakalin (ma lili pi ma Lusi). suli la, ona li nanpa wan lon ma Lusi. telo suli Nijon en telo suli Okoto li lon poka ona. telo suli Tatala li tu e ma Asija e ona. jan 489 638 li lon ona. jan mute lon ma lon telo la, ona li nanpa wan lon ma Lusi.
==nimi==
nimi ona lon toki Lusi li tan nimi pi nasin telo Amu lon toki Mantulu "sakalan ula" (kiwen pi nasin telo pimeja). nimi ona lon toki Nijon tan . nimi ona lon toki Nijon sin li . jan pi ma Sakalin en jan ma lon poka pi nasin telo Amu li nimi e ona kepeken nimi "Ik mip".
==tenpo pini==
jan li lon ma Sakalin lon tenpo pini mute. jan li alasa e kala. kulupu jan Niwki li lon poka open ona pi open suno. kulupu jan Ajenu li lon poka pini ona pi open suno. kin la kulupu jan Ewen en kulupu jan Oloki li kama tawa ona. 
tenpo sike nanpa 1805 la, tomo tawa lon telo "Natesta" en jan lawa ona jan Iwan Klusenstein li kama tawa ma lon poka telo pi ma Sakalin. taso ona li pilin e ni: ma Sakalin li ma lon telo anu ma palisa. tenpo sike nanpa 1808 la, jan Tensulo Matuta en jan Linso Mamija tan ma Nijon li kama tawa ma Sakalin. ona li sona e ni: ma Sakalin li ma lon telo. taso ma Sakalin li ma lon telo anu ma palisa lon sitelen ma lon tenpo mute. tenpo sike nanpa 1849 la, jan Kena Newelski li kama tawa ma Sakalin. ona li sona tawa jan ali e ni: ma Sakalin li ma lon telo.
jan pi ma Lusi en jan pi ma Nijon li kama tawa ona. ona li utala tan ona. ma Nijon li jo e poka pini ona pi open suno. ma Lusi li jo e poka open ona pi open suno. tenpo sike nanpa 1920 la, ma Nijowe li jo e ma Sakalin. taso ona li pana e poka open ona pi open suno tawa ma Lusi. ma Nijon li pana e ma Sakalin ali tawa ma Sesesele tan pini pi utala suli nanpa tu.
kulupu:ma Lusi
kulupu:ma lon telo
kulupu:lipu pona