Bir maromda hisoblash; Bajarilgan ish hajmiga proporsional hisoblash; Xizmat yillari yig‘indisiga proporsional hisoblash (kumulyativ usul); Kamayib boruvchi qoldiq qiymatdan hisoblash

|
Bir maromda hisoblash; Bajarilgan ish hajmiga proporsional hisoblash; Xizmat yillari yig‘indisiga proporsional hisoblash (kumulyativ usul); Kamayib boruvchi qoldiq qiymatdan hisoblash
|
bet | 2/7 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 322,65 Kb. | | #239540 |
Bog'liq ASOSIY VOSITALARNI JORIY VA KAPITAL TA’MIRLASH VA ULARNING HISOBINI TAKOMILLASHTIRISHBir maromda hisoblash; Bajarilgan ish hajmiga proporsional hisoblash; Xizmat yillari yig‘indisiga proporsional hisoblash (kumulyativ usul); Kamayib boruvchi qoldiq qiymatdan hisoblash.
«Asosiy vositalar» ga muvofiq (p.23,24) jamlangan amortizatsiya (eskirish) ni hisoblash qo‘yidagi usullar bo‘yicha amalga oshirilishi mumkin:
Hisob siyosatida amortizatsiya (eskirish) ni hisoblashning u yoki bu usulini doimiy tarzda tanlab olish yoki har to‘rtta usulni bir vaqtning o‘zida u yoki bu asosiy vositalar bo‘yicha belgilab olish mumkin. Shuni ta’kidlash joizki, ushbu usullarni qo‘llashda amortizatsiya (eskirish) summasi turlicha bo‘lishi va u Soliq Kodeksida ko‘zda tutilgan bir maromda hisoblab chiqildan miqdordan kam yoki ko‘p bo‘lishi mumkin. Shuning hisob siyosatida kam yoki ko‘p hisoblangan amortizatsiya (eskirish) summasini soliqga tortish jihatlari ham aniq belgilab olingan bo‘lishi lozim.
Amortizatsiya (eskirish) ni hisoblash usullarining moxiyatini, ularning solik solish bazasiga ta’sirini qo‘yidagi misol asosida ko‘rib chiqaylik. Aytaylik, avtomashinaning boshlang‘ich qiymati – 1000000 so‘m, korxona tomonidan ko‘zda tutilgan likvidatsion qiymat – 100000 so‘m, xizmat muddati – 5 yil, yillik eskirish me’yori – 20%. Texnik pasportida xizmat muddati davrida ko‘zda tutilgan ish hajmi (soatlarda) – 10000 soat. Mashinaning haqiqatda ishlagan vaqti hisob ma’lumotlari bo‘yicha 1-yilda – 2000 soat, 2-yilda – 3000 soat, 3-yilda – 2500 soat, 4-yilda – 1500 soat, 5-yilda – 1000 soat.
Bir maromda hisoblash usuli. Ushbu usulning mohiyati shundaki, u amortizatsiyalanadigan qiymatni foydali xizmat muddat davomida bir maromda (miqdorda) hisoblashni, jamlangan amortizatsiya (eskirish) ni bir maromda ko‘payib borishini va qoldiq qiymatini bir maromda kamayib borishini taqozo etadi.
Ushbu usulda avtomashinaning foydali xizmat muddati yillari bo‘yicha hisoblangan, jamlangan amortizatsiya (eskirish) summasi va qoldiq qiymati qo‘yidagicha
Yillar
|
Boshlan-g‘ich qiymat
|
Amorti-zatsiyala-nadigan qiymat
|
Amorti-zatsiya me’yori
|
Yillik amorti-zatsiya
|
Jamlan-gan amorti-zatsiya
|
Qoldiq qiymat
|
1
|
1000000
|
900000
|
20%
|
180000
|
180000
|
820000
|
2
|
1000000
|
900000
|
20%
|
180000
|
360000
|
640000
|
3
|
1000000
|
900000
|
20%
|
180000
|
540000
|
460000
|
4
|
1000000
|
900000
|
20%
|
180000
|
720000
|
280000
|
5
|
1000000
|
900000
|
20%
|
180000
|
900000
|
100000
|
Yil-lar
|
Boshlan-g‘ich qiymat
|
Amorti-zatsiyala-nadigan qiymat
|
Ish hajmi, soat
|
Amorti-zatsiya me’yori, so‘m
|
Yillik amorti-zatsiya
|
Jamlan-gan amorti-zatsiya
|
Qoldiq qiymat
|
1
|
1000000
|
900000
|
2000
|
90
|
180000
|
180000
|
820000
|
2
|
1000000
|
900000
|
3000
|
90
|
270000
|
450000
|
550000
|
3
|
1000000
|
900000
|
2500
|
90
|
225000
|
675000
|
325000
|
4
|
1000000
|
900000
|
1500
|
90
|
135000
|
810000
|
190000
|
5
|
1000000
|
900000
|
1000
|
90
|
90000
|
900000
|
100000
|
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Bir maromda hisoblash; Bajarilgan ish hajmiga proporsional hisoblash; Xizmat yillari yig‘indisiga proporsional hisoblash (kumulyativ usul); Kamayib boruvchi qoldiq qiymatdan hisoblash
|