O‘quvchilarni kasb-hunarga yo‘naltirish asoslari

|
O‘quvchilarni kasb-hunarga yo‘naltirish asoslari
|
bet | 1/5 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 0,81 Mb. | | #251093 |
Bog'liq O‘quvchilarni kasb-hunarga yo‘naltirish asoslari (2)
Aim.uz
O‘quvchilarni kasb-hunarga yo‘naltirish asoslari
Uzluksiz ta’limning tarkibiy qismlari bo‘lgan umumiy o‘rta ta’lim hamda o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi o‘rtasidagi uzviylik va uzluksizlikni ta’minlash o‘quvchilarni kasb-hunarga yo‘naltirish faoliyatini qay darajada to‘g‘ri tashkil qilinishiga bog‘liq. Bu esa, Respublikamizning barcha hududlarida faoliyat ko‘rsatayotgan o‘quvchilarni kasb-hunarga yo‘naltirish va psixologik-pedagogik tashxis xizmati tizimining mutaxassislari zimmasiga o‘ta mas’uliyatli vazifalarni yuklamoqda. Jumladan, umumiy o‘rta ta’lim maktablarida kasb-hunarga yo‘naltirish ishlarini zamon talablariga moslashtirish dolzarb hisoblanadi, bu esa kasbiy axborotlar va kasbiy maslahatlar tizimini takomillashtirish, kasb-hunarga yo‘naltirish xonalarini axborot materiallari bilan boyitishni taqozo etadi.
Kasb-hunarga yo‘naltirish va psixologik-pedagogik tashxis xizmati xonalarini mazmunan boyitish maqsadida Respublika tashxis Markazi tomonidan “Kasb-hunarga yo‘naltirish asoslari” mavzusidagi electron axborot-ta’lim resursi (EATR)danilk bor 2017 yilda ishlab chiqildi, Markazining 2017 yil 30 iyundagi ilmiy-metodik kengashida tasdiqlandi va ta’lim jarayonida foydalanish uchun tavsiya etildi.
Ushbu EATR 18 ta slayddan iborat bo‘lib, kasb-hunarlarning tuzilmalari hamda kasb-hunarga yo‘naltirish bosqichlarini o‘zida aks ettiradi.
Mazkur elektron qo‘llanmada undan foydalanish, ular bilan xonalarni jihozlash, mutaxassislarga maslahatlar, tavsiyalar o‘z aksini topgan.
Ta’lim jarayonida mazkur “Kasb-hunarga yo‘naltirish asoslari” mavzusidagi EATRdan oqilona foydalanish quyidagilarga olib keladi:
o‘quvchilarda axborot tafakkurni rivojlantiradi va ularda axborot-kommunikatsiya kompetentsiyalarini shakllantiradi;
o‘quvchilarningo‘rganayotgan texnologiya faniga hamda “Umumta’lim maktablarida uzluksiz kasb-hunarga yo‘naltirish Dasturi”da belgilangan mavzulariga qiziqishlarini ortiradi;
o‘qitishning qulaylik darajasi oshadi, o‘quvchilarda o‘rganilayotgan mavzu bo‘yicha asosiy tushunchalarni shakllanishi yengillashadi, shuningdek o‘rganilgan materiallar mustaxkamlanadi;
o‘qitituvchi va o‘quvchining mexnat va vaqt sarfini kamaytirgan holdao‘qishning yakuniy natijasiga yetishga qaratilgan, darsda bajariladigan ishlar xajmini 2-2,5 barobarga oshishiga olib keladi;
o‘quvchiga - o‘quv materialining o‘zlashtirganlik darajasini mustaqil baholash, o‘zining o‘zlashtirganlik darajasini hisobini yuritish imkoniyatlarini beradi;
mashg‘ulotlarni yuqori estetik va xissiy darajada tashkil qilish imkoniyatini beradi.
Mazkur EATR yordamida o‘quvchi amalga oshirish mumkin bo‘lgan ayrim imkoniyatlarni ko‘rib chiqamiz:
mazkur EATRdan uyda hamda mashg‘ulotlarining turli bosqichlarida – yangi mavzuni o‘rganishda, avval o‘rganilgan mavzularni takrorlash va mustahkamlashda – foydalanish mumkin bo‘ladi, texnologiya fani darslari va kasb-hunarga yo‘naltirish mashg‘ulotlariga mustaqil tayyorgarlik ko‘rish va bunga kam vaqt sarf qilinadi;
yangi o‘quv materiallarini idrok etish, tushunib yetish, eslab qolish va mustahkamlash samaradorligi oshiriladi;
o‘quvchilarning bilishga bo‘lgan intilish faoliyatlarini yanada qiziqarli va samarali tashkil qilinadi;
dars mashg‘ulotining ko‘rgazmalik darajasi ortadi.
T exnologiya fani darslarida va kasb-hunarga yo‘naltirish mashgulotlarida 8-sinfda “Texnologiya fan mazmunini kasb-hunarga yo‘naltirish ishlsri bilan uzviyligi” 18-mavzuni, 9-sinfda esa “Kasb tushunchasining ta’rifi. Kasbni to‘g‘ri tanlashning mohiyati va istiqboli” 1-mavzuni o‘rganishda mazkur EATRdagi “Kasblar turkumlari” nomli 1-slaydidan foydalanish tavsiya etiladi.
1-slayd
Mazkur slaydorqali o‘quvchilar dunyoda minglab kasblar mavjudligini hisobga olga holda, manashu rangbarang kasblar olamida qanday qilib mo‘ljal olish kerak, hayot yo‘lini mehnat faoliyatini tog‘ri baholash uchun qaysi kasbni tanlagan maqul degan savollarga javob topa olishlariga yordam beradi. O‘qituvchi uchun mavzuni keng va tez yoritib berishiga yordam beradi.
“ Mehnat predmeti bo‘yicha kasblarning tasniflari” nomli 2-slayddan
8-sinfda “Kasblar tasnifi, kasb tiplari va turlarining ta’rifi” 19-, 20-mavzuni o‘rganish uchun foydalanish maqsadga muvofiq.
Uning yordamida o‘quvchilar mehnat predmetlarining nechta turga bo‘linishi haqida ma’lumotga ega bo’ladilar, o‘zining qiziqqan
2-slayd
kasbini qaysi turga kirishini qaysi turda ijod qilishi nimalarga ko‘proq e’tibor qaratishi kelajakda uning hayot yo‘li ko‘proq kimlar yoki nimalarga bog‘liqligi haqidagi ma’lumotga ega bo‘lishadi.
Mazkur slaydda har bir belgiga mos keluvchi o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi tayyorlov yo‘nalishlariga mos bo‘lgan ayrim kasb-hunarlardan misollar keltirilgan, undan foydalanish vaqtida hududdagi mavjud kasb-hunarlar doirasida qo‘shimcha to‘ldiruvchi misollar keltirish mumkin.
O‘qituvchi mavzularni tushuntirishda kasblar turini oson va tez yoritib berishga erishadi.
Maktab amaliyotchi psixologlari “Differentsial diagnostik so‘rovnoma” metodikasi bilan ishlash jarayonida ushbu slaydni ko‘rgazma sifatida ishlatishlari mumkin.
|
| |