nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Ekologik audit to‘G‘risida - bet 7

|
Ekologik audit to‘G‘risida
|
bet | 7/7 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 90,27 Kb. | | #155942 |
Bog'liq EKOLOGIK AUDITINI O’TKAZISHNING VA TASHKILLASHTIRISHNING MEZONLARIEkologik auditorlik tashkiloti boshqa ekologik auditorlik tashkilotining muassisi (ishtirokchisi) bo‘lishi mumkin emas hamda atrof-muhitga ta’sir ko‘rsatish va tabiiy resurslardan foydalanish bilan bog‘liq biror-bir tadbirkorlik faoliyati bilan shug‘ullanishga haqli emas. Ekologik auditorlik tashkiloti quyidagi huquqlarga ega: ekologik audit subyektiga nisbatan ekologik audit o‘tkazish to‘g‘risida qaror qabul qilish uchun uning ta’sis hujjatlari va boshqa hujjatlari bilan oldindan tanishish; ekologik audit subyektining asbob-uskunalari va boshqa mol-mulkini inventarizatsiyadan o‘tkazish, shuningdek ularning haqiqiy holati va ish samaradorligini o‘rganish; zarur o‘lchovlar o‘tkazish, namunalar olish va o‘zining akkreditatsiyadan o‘tgan laboratoriyasida yoki boshqa akkreditatsiyadan o‘tgan laboratoriyada laboratoriya sinovlarini o‘tkazish; ekologik audit o‘tkazish davomida yuzaga kelgan masalalar bo‘yicha tabiatni muhofaza qilishga oid tadbirlarni o‘tkazish uchun mas’ul bo‘lgan shaxslardan tushuntirishlar va ekologik audit o‘tkazish uchun zarur bo‘lgan qo‘shimcha ma’lumotlar olish; ekologik audit o‘tkazishda ishtirok etishga boshqa mutaxassislarni ekspert sifatida jalb qilish; ekologik audit o‘tkazishda ishtirok etishga boshqa mutaxassislarni ekspert sifatida jalb qilish; ekologik audit bilan bog‘liq huquqiy masalalar yuzasidan maslahatlar berish. Ekologik auditorlik tashkiloti quyidagi turdosh xizmatlarni ham ko‘rsatishi mumkin: a) atrof-muhitga salbiy ta’sir ko‘rsatganlik uchun to‘lov hisob-kitobining to‘g‘riligini tekshirish; b) quyidagi masalalar yuzasidan tahlil qilish va maslahat berish: tabiiy resurslardan foydalanish va (yoki) atrof-muhitga ta’sir ko‘rsatish bilan bog‘liq faoliyatni amalga oshirish; atrof-muhitga ta’sir ko‘rsatish to‘g‘risida hisobotlar tuzish; tabiatni muhofaza qilishga oid faoliyatni va tadbirlarni rejalashtirish, amalga oshirish hamda natijalarini baholash; ishlab chiqarishga doir ekologik nazoratni tashkil etish va o‘tkazish, uning natijalari to‘g‘risida hisobotlar tuzish; atrof-muhitga salbiy ta’sirni kamaytirish bo‘yicha ilg‘or texnologiyalar va usullarni joriy etish; v) atrof-muhitga yetkazilgan zararning miqdorini aniqlash.
|
| |
Motivatsiya orqali boshqarish - Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti qarshi...

|
Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti qarshi filiali muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti
|
bet | 4/4 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 137,45 Kb. | | #249896 |
Bog'liq 4-mustaqil ishMotivatsiya orqali boshqarish xodimlarning ehtiyojlari, qiziqishlari, kayfiyatlari, shaxsiy maqsadlarini o'rganish, shuningdek, motivatsiyani ishlab chiqarish talablari va tashkilot maqsadlari bilan integratsiya qilish imkoniyatlariga asoslanadi. Kadrlar siyosati bunday model bilan inson resurslarini rivojlantirish, ma’naviy-psixologik muhitni mustahkamlash, ijtimoiy dasturlarni amalga oshirishga e’tibor qaratadi.
samarali motivatsion modelni tanlashga asoslangan motivatsiya ustuvorliklariga asoslangan boshqaruv tizimini qurishdir.
Ramka boshqaruvi xodimlarning tashabbuskorligi, mas'uliyati va mustaqilligini rivojlantirish uchun shart-sharoit yaratadi, tashkilotda tashkiliylik va muloqot darajasini oshiradi, mehnatdan qoniqishning o'sishiga yordam beradi va korporativ etakchilik uslubini rivojlantiradi.
Delegatsiyaga asoslangan boshqaruv. Inson resurslarini boshqarishning yanada ilg'or tizimi bu delegatsiya orqali boshqarish bo'lib, unda xodimlarga vakolat va mas'uliyat, mustaqil qarorlar qabul qilish va ularni amalga oshirish huquqi beriladi.
Asosiyda tadbirkorlik boshqaruvi"tadbirkorlik" - tadbirkorlik va "intre" - ichki degan ikki so'zdan o'z nomini olgan ichki tadbirkorlik tushunchasi yotadi. Ushbu kontseptsiyaning mohiyati tadbirkorlar, innovatorlar va ijodkorlar jamoasi sifatida ifodalanishi mumkin bo'lgan tashkilot doirasida tadbirkorlik faoliyatini rivojlantirishdir.
Zamonaviy ilm-fan va menejment amaliyotida, yuqoridagi tahlil shuni ko'rsatadiki, tadbirkorlik tashkilotlarining asosiy va strategik resursi sifatida inson resurslarini boshqarish sohasida doimiy ravishda takomillashtirish, yangilash va yangi yondashuvlar, tushunchalar, g'oyalarni izlash jarayoni mavjud. Muayyan boshqaruv modelini tanlashga biznes turi, korporativ strategiya va madaniyat, tashkiliy muhit ta'sir qiladi. Bir tashkilotda muvaffaqiyatli ishlaydigan model boshqasi uchun umuman samarali bo'lmasligi mumkin, chunki uni tashkiliy boshqaruv tizimiga integratsiyalashning iloji bo'lmagan.
Zamonaviy boshqaruv modellari
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti qarshi filiali muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti
|
1-2 maruza. Datchiklar va ijromexanizmlari signallarini qayta ishlash

|
1-2 maruza. Datchiklar va ijromexanizmlari signallarini qayta ishlash
|
bet | 1/3 | Sana | 18.01.2024 | Hajmi | 198,44 Kb. | | #140515 |
Bog'liq 1-maruza
1-2 maruza .Datchiklar va ijromexanizmlari signallarini qayta ishlash.
Аvtomatlashtirilgan tizimdan texnologik jarayonni boshqarishda foydalanish mumkin boʼlishi uchun dastavval uning obʼekt bilan aloqasini taʼminlashga moʼljallangan elementlar toʼgʼrisida oʼylab koʼrish zarur. Аyni holda gap shunday aloqani amalga oshirishda ishlatiladigan datchiklar va ijro etuvchi mexanizmlar haqida bormoqda.
Datchik va ijro etuvchi mexanizmlarning qaerga - tizimga yoki boshqarish obʼektiga bogʼlanishi haqida baxslashish mumkin, lekin ular qaerga taalluqli yoki bogʼlangan boʼlmasin bir narsa aniq: bu vositalar bir tomondan obʼektning ajralmas qismi, chunki ular uning ichiga oʼrnatilgan va maʼlumotlarni ishlov berish uchun uzatishga hamda bu ishlov berish natijasida olingan buyruqlarni bajarish uchun qabul qilishga imkon beradi; ikkinchi tomondan ular boshqarish tizimining ajralmas qismidir, chunki datchiklar ham, ijro etuvchi mexanizmlar ham organiq jihatdan unga muvofiq kelishi, yaʼni tizimning boshqariluvchi jarayon haqidagi kiruvchi axborotni qabul qilishi uchun, boshqaruv obʼektining esa boshqaruvchi hisoblash mashinasidan (BHM) kelayotgan chiquvchi axborotni qabul qilishi uchun moslashgan boʼlishi kerak.
Hozirda datchik va ijro etuvchi organlarni texnologik jihozlar (agregatlar, stanoklar va boshqalar) bilan kompleks yetkazib berish anʼanasi mavjud boʼlib, bunda, ularni turli xil hisoblash texnikasi (HT) vositalari bilan turlicha ulanishlar ehtimoli hisobga olinadi. Demak, ularning tuzilishi, ishlash printsipi va xarakteristikalari shu maqsad uchun mos kelishi kerak. Shuning uchun, boshqaruv obʼektining BHM bilan bogʼlanish organlarini tanlash buyurtmachining vazifasi deb hisoblash lozim. Quyida bunday organlar qanday asosiy talablarga javob berishi kerakligini va ularni tanlashda asosiy eʼtiborni nimaga qaratish lozimligini qarab chiqamiz.
Datchik chiqish signalining fizik tabiati.
Hisoblash texnikasi vositalari, odatda, elektr signallari koʼrinishida beriladigan maʼlumotlar bilan, baʼzida esa boshqa tabiatdagi signallar bilan (masalan, pnevmoelementlar, oqimchali elementlar asosida) ish koʼradi. Lekin koʼpchilik hollarda datchikning chiqishidan maʼlum xarakteristikali elektrsignallar hosil qilinishi kerak. Shuning uchun, noelektrik kattaliklar (temperatura, bosim, fazoda vaziyatni oʼzgartirishva hokazo) datchiklari, odatda, noelektrik kattaliklarni elektr signaliga oʼzgartkichlar bilan taʼminlangan. Bu oʼzgartkichlar (ularni baʼzan ikkilamchi asboblar deyiladi) tuzilish jihatdan, odatda, oʼlchovchi (qayd etuvchi) element bilan birgalikda tayyorlanadi, «datchik» atamasi esa oʼzgartkich bilan birgalikdagi oʼlchov elementini ifodalaydi.
|
| |
Kognitiv Internet- qurilmalar -

Kognitiv Internet- qurilmalar -
kognitiv M2M aloqalari - bu mutlaqo
o‘rganilmagan soha bo‘lib, unda cheklangan miqdordagi tadqiqotlar olib borilgan.
M2M qurilmalari narsalar internetining asosiy qurilish bloklari hisoblanadi. Shu
sababli, bundan buyon ushbu dissertatsiyada “M2M” va “IoT” atamalari bir-
birining o‘rnida ishlatiladi. IoT kommunikatsiyalaridagi
asosiy muammo IoT
qurilmalari sonining tobora ortib borayotganiga spektrni taqsimlashdir. Ericsson
ma’lumotlariga ko‘ra, 2020 yilga kelib ulangan qurilmalar soni 30 milliardga
yetadi. Simsiz spektr uchun raqobatlashayotgan ko‘plab qurilmalar jiddiy tiqilib
qolishga olib keladi. Spektrning tiqilib qolishi IoT ga CRni kiritishning asosiy
sababidir. Ushbu tezisda taqdim etilgan tadqiqot qisqa masofali IoT qurilmalari
bilan
cheklangan, shuning uchun uyali qurilmalar bundan keyin muhokama
qilinmaydi. Kapillyar IoT qurilmalari Zigbee va Wi-Fi kabi qisqa masofali aloqa
texnologiyalaridan foydalangan holda bir-biri bilan muloqot qiladi [5-8].
Adabiyotlar ro‘yxati:
[1] D. T. Otermat, C. E. Otero va I. Kostanic, “Kognitiv
radio orqali narsalar
internetiga opportunistik kirish uchun FM radiosi spektrini tahlil qilish”, 2015
yilda IEEE 2-Butunjahon Internetdagi narsalar forumi (WF-IoT), Milan, 2015 yil.
[2] J. A. Stankovic, “Narsalar Interneti bo‘yicha tadqiqot yo‘nalishlari”, IEEE
Internet of Things Journal, 1-9-betlar, 2014 yil.
[3] W. Li, C. Zhu, V. C. M. Leung, L. T. Yang va Y. Ma, “Turli
joylashtirish
naqshlari bilan sanoat IoT uchun kognitiv radio datchik tarmoqlarining ishlashini
taqqoslash”, IEEE Systems Journal, vol. PP, no. 99, pp. 1-11, 2015.
[4] Islomov, M.. (2023). CALCULATION OF SIGNAL DISPERSION IN
OPTICAL FIBER. Modern Science and Research, 2(10), 127–129.
[5] Islomov, M., & Nasriddinov, A. (2024). INTERNET NARSALAR OLDIDA
BIZNI NIMA KUTMOQDA. Ilm-Fan Va ta’lim, 2(1(16).
[6] Islomov, M. (2024). CHARACTERISTICS
OF RADIO WAVE
PROPAGATION IN URBAN CONDITIONS.
Modern Science and Research
,
3
(1), 45-47.
[7]
Islomov,
M.
(2024).
PLANE
ELECTROMAGNETIC
WAVE
PARAMETERS.
Modern Science and Research
,
3
(1), 88-91.
[8]
Islomov, M. (2023). Current Cluster Approach to Education.
Journal of
Innovation, Creativity and Art
, 19-21.
[9]
Irisboyev, F. (2024). TYPES AND
STRUCTURE OF SYNCHRONOUS
MACHINES. Modern Science and Research, 3(1), 48-51.
[10]
Irisboyev, F. (2022). YARIMO ‘TKAZGICHLI MODDALARDAN
TAYYORLANADIGAN KUCHAYTIRGICHLARNING
PARAMETRLARI
VA XARAKTERISTIKALARI. Science and innovation, 1(A6), 374-377.
Ctrl+A
(All – barchasi so’zidan оlingan) qo’shtugmadan 
fоydalaniladi. 
Выделить

Agar bir nеchta kеtma-kеt jоylashgan satrlarni tanlash kеrak bo’lsa, u hоlda avval ulardan birinchisi tanlanadi,
so’ngra охirgisini tanlash paytida
Shift_tugmasining_o’rniga_Ctrl'>Shift_tugmasini_bоsib_turish_kеrak_bo’ladi_(2.56-rasm)._Birinchi_satr_tanlangach,_Shift'>Shift
tugmasini bоsib turish kеrak bo’ladi (2.56-rasm).
Birinchi satr tanlangach,
Shift
tugmasini bоsib, kursоrni bоshqarish tugmalari yordamida охirgi satrga o’tish mumkin. Masalan, 2–4 satrlarning barcha
katakchalarini tanlash uchun avval 2-satrni tanlaymiz, so’ng 4-satrni
Shift
tugmasini bоsib turib tanlaymiz
Kеtma-kеt jоylashmagan satrlarni ajratib оlish uchun
Shift
tugmasining o’rniga
Ctrl
tugmasini bоsish kеrak bo’ladi.
Masalan, 1-, 3-, 5-satrlarni tanlash uchun avval birinchi satrni, kеyin
Ctrl
tugmasini bоsib uchinchi satrni, nihоyat
yana
Ctrl
tugmasini bоsib turib, 5-satrni tanlaymiz
Agar 1–3 va 5–6 satrlarni tanlash kеrak bo’lsa, avval birinchi satrni, kеyin
Shift
ni bоsib turib, uchinchi satrni,
kеyin
Ctrl
tugmasini bоsib turib, bеshinchi satrni va nihоyat
Shift
tugmasini bоsib оltinchi satrni tanlaymiz
Хuddi shu zayilda ustunlarni ham tanlash mumkin. Bundan tashqari, katakchalarni ham shu usulda tanlab
оlish mumkin. Katakchalar to’plamini tanlashda ham
Ctrl
va
Shift - Ms excel dasturida ishlash. Elektron jadvallarni qayta ishlashda jadval protsessorining funksional...

Ctrl
va
Shift
tugmalaridan fоydalaniladi. Dastlab katakchalar
diapazоnini tanlash usullari bilan tanishib chiqamiz (2.57-rasm).
Katakchalar diapazоnini tanlash uchun kursоrni diapazоnning bir uchiga оlib kеlamiz. So’ng
Shift
tugmasini bоsib
turib, kursоrni bоshqarish tugmalari yordamida kursоrni diapazоnning ikkinchi uchiga оlib kеlamiz
Ma’lumotlar bilan avtоmatik to’ldirish. Ko’pincha katakchalar diapazоnini ma’lum qоidalar asоsida to’ldirishga
to’g’ri kеladi. Misоl uchun, jadval satrlarini kеtma-kеt tartib bo’yicha raqamlab chiqish kеrak bo’lsa, buni quyidagicha
amalga оshirish mumkin. Birinchi katakchaga 1 ni, ikkinchi katakchaga 2 ni kiritib, bu ikki katakchani ajratib оlamiz.
Sichqоnchani ikkinchi katakchaning o’ng quyi burchagiga оlib kеlsak, kursоr ko’rinishi o’zgaradi. Shu payt
sichqоnchaning chap tugmasini bоsib, uni pastga qarab sudrasak, ustun katakchalari birin-kеtin navbatdagi butun sоnlar
bilan to’ldirila bоshlanadi. Kеraklicha satrlarni raqamlab chiqqach, sichqоnchaning chap tugmasini qo’yib yubоramiz.
3. MS Excel dasturida jadval protsessorining funksional imkoniyatlaridan
optimal foydalanish
Agar birinchi katakchaga 0,5, ikkinchi katakchaga 0,6 ni kiritib, bu katakchalarni ajratib оlib
sudrasak, navbatdagi katakchalar 0,1 qadam bilan to’ldirila bоshlanadi. Agar birinchi katakchaga kattarоq,
ikkinchiga kichikrоq sоn kiritilsa, katakchalar manfiy qadam bilan to’ldiriladi, ya’ni bu katakchalarga
kiritiladigan sоnlar kichiklashib bоradi. Masalan, birinchi katakchaga 3, ikkinchi katakchaga 2 kiritilsa,
kеyingi katakchalarga 1, 0, –1, –2 lar kiritiladi. Bir vaqtda bir nеcha ustunlarni avtоmatik to’ldirish mumkin.
Buning uchun bu ustunlarning birinchi ikki satrini ajratib оlib, katakchalar diapazоnini o’ng past
burchagidan ushlab sudrash kеrak bo’ladi
Bu amal natijasida har bir ustunning o’z qadami hisоblab tоpiladi va bu ustundagi katakchalar shu
qadam asоsida to’ldirila bоshlanadi. Agar birinchi va ikkinchi katakchalarga bir хil sоn kiritilsa, o’zgarish
qadami 0 ga tеng bo’ladi va katakchalar diapazоni bir хil qiymat bilan to’ldiriladi (E2:E8)
Birоn ustun katakchalarini bir хil qiymatlar bilan to’ldirish kеrak bo’lsa, bu ustunning birinchi
katakchasiga shu qiymatni kiritib, sichqоnchani shu katakchaning o’ng past burchagiga оlib kеlib, uni
sudraymiz. Natijada diapazоnning barcha katakchalari shu qiymat bilan to’ldiriladi. Bunda katakchaga
kiritiladigan qiymat faqat sоnli qiymat bo’lishi shart emas
Katakchalar diapazоnini avtоmatik to’ldirishda ma’lumotlarni satr bo’ylab kiritish ham mumkin
Katakchalar diapazоnini avval satrlar, kеyin ustunlar
bo’yicha yoki aksincha avtоmatik to’ldirish mumkin. Quyidagi
misоlni ko’ramiz. Avval A1:B2 diapazоnga 1, 2, 3, 3 sоnlarni
kiritamiz.
So’ng bu diapazоnni o’ng past burchagidan ushlab, B8
katakchagacha sudrab bоramiz va sichqоnchaning chap
tugmasini qo’yib yubоramiz
Document Outline - Слайд 1
- Слайд 2
- Слайд 3
- Слайд 4
- Слайд 5
- Слайд 6
- Слайд 7
- Слайд 8
- Слайд 9
- Слайд 10
- Слайд 11
- Слайд 12
- Слайд 13
- Слайд 14
|
Denov tadbirkorlik va pedagogika instituti Tadbirkorlik va boshqaruv fakulteti Iqtdisodiyot yo’nalishi 1i-22 guruh talabasi Tojiev Kamoliddinning Atrof muhitning ifloslanishi va uni iqtisodiy baholash haqida tayyorlagan Taqtimot

Denov tadbirkorlik va pedagogika instituti Tadbirkorlik va boshqaruv fakulteti Iqtdisodiyot yo’nalishi 1i-22 guruh talabasi Tojiev Kamoliddinning Atrof muhitning ifloslanishi va uni iqtisodiy baholash haqida tayyorlagan Taqtimot
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Denov tadbirkorlik va pedagogika instituti Tadbirkorlik va boshqaruv fakulteti Iqtdisodiyot yo’nalishi 1i-22 guruh talabasi Tojiev Kamoliddinning Atrof muhitning ifloslanishi va uni iqtisodiy baholash haqida tayyorlagan Taqtimot
|
Qurilmalarining ishlashi - bet 3

"Экономика и социум" №3(118)-2 2024 www.iupr.ru
150
abonent ma’lum vqat mobaynida mobil telefon bo‘yicha so‘zlashadi,
qolgan
vqatlarda esa telefon kutish rejimida bo‘ladi, u holda shunday qilib, qoshimcha
chastotalarni qidirish zaruratisiz sezilarli chastotalar resurslari mumkin bo‘lib
qoladi [6-7].
A. 14 B. 16 C. 12 D. 24 - 6-sinflar uchun test savollari.(1-1)

A. 14 B. 16 C. 12 D. 24
17. Qaysi materikni hamma okean suvlari o`rab turadi?
A. Afrika B. Shimoliy Amerika C. Janubiy Amerika D. Yevrosiyo
18. Yevrosiyoning qaysi iqlim mintaqasi juda katta maydonni egallaydi.
A. Ekvatorial B. Mo`tadil C. Tropik D. Subekvatorial
19. Quyidagilardan shimoliy yarim sharning sovuqlik qutbi hisoblangan joyni belgilang.
A. Verxoyansk B Murmansk C. Oymyakon D. Anadir
20. Quyidagilardan orolda joylashgan davlatni belgilang.
A. Ispaniya B Buyuk Britaniya. C. Italiya D. Fransiya
21. Yevrosiyoning qaysi tog`larida barcha iqlim mintaqalarini uchratish mumkin?
A. Himolay tog`larida B. Kavkaz tog`larida C. Alp tog`larida D. Ural tog`larida
22. Yevrosiyoda yog`in eng ko`p yog`adigan hududni belgilang.
A. Kalkutta B. Singapur C. Rangun D. Cherapunja
23. Yevrosiyoda uzunligi jihatidan qaysi daryo birinchi o`rinda turadi?
A. Ob B. Yenisey C. Amur D. Yanszi
24. Janubi – G`arbiy Osiyoning eng past joyini belgilang.
|
Integral(Fredgolm) tenglamani momentlar usuli bilan sonli yechishni c# dasturlash tilidagi kodi

|
Integral(Fredgolm) tenglamani momentlar usuli bilan sonli yechishni c# dasturlash tilidagi kodi
|
bet | 7/8 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 219,8 Kb. | | #254584 |
Bog'liq Valijoonova Shahlo kurs ishi sonli usullardan2.2.Integral(Fredgolm) tenglamani momentlar usuli bilan sonli yechishni c# dasturlash tilidagi kodi
using System;
class Program
{
static void Main()
{
// Define the kernel function
Func<double, double, double> kernel = (x, t) => Math.Exp(-x * t);
// Define the limits of integration
double a = 0;
double b = 1;
// Define the number of moments and the step size
int numMoments = 10;
double h = (b - a) / numMoments;
// Initialize the moments array
double[] moments = new double[numMoments];
// Calculate the moments
for (int i = 0; i < numMoments; i++)
{
double xi = a + (i + 0.5) * h;
for (int j = 0; j < numMoments; j++)
{
double xj = a + (j + 0.5) * h;
moments[i] += kernel(xi, xj);
}
moments[i] *= h;
}
// Define the function to be approximated
Func<double, double> f = x => Math.Sin(x);
// Calculate the approximate solution
double solution = 0;
for (int i = 0; i < numMoments; i++)
{
solution += moments[i] * f(a + (i + 0.5) * h);
}
solution *= h;
// Print the result
Console.WriteLine("Tahminiy yechim: " + solution);
Console.ReadKey(true);
}
}
XULOSA
Mazkur kurs ishidan asosiy maqsad--Integral(Fredgolm) tenglamani momentlar usuli bilan sonli yechish mukammal o’rganib, ular orqali turli xil dasturlar tuzishni takomillashtirib keying ish faolyatimga poydevor qurishdir.
Ushu kurs ishda men Integral(Fredgolm) tenglamani momentlar usuli bilan sonli yechish o’rganishga harakat qildim. Algoritmlar, ulardan foydalanishni va ishlab chiqilgan algoritmlar yordamida dasturlar tuzishni o’rgandim.
Zamonaviy matematik paketlarning imkoniyatlari, qo`llanish sohalari, mathcad, maple dasturi haqida ham keng yoritib berilgan. Jumladan aniq integralni hisoblash, egri chiziqlar bilan ajratilgan sohaning yuzi, ikki karrali integrallarni hisoblash figuraning hajmi topish, murakkab ko'rinishdagi integrallarni son qiymatini topishda turli xil metodlardan foydalanish, yuqori tartibli integrallarning son qiymatini hisoblash Mathcad tizimi misollar bilan tushuntirilgan.
Integral tenglamalarni sonli usullar: to’g’ri to’rtburchaklar, trapetsiyalar, formulalari haqida ma’lumotlar berilgan, integral va integral tenglamalar sonli usullarda hisoblangan, Mathcad dasturida ham to’g’ri to’rtburchaklar, trapetsiyalar, formulalari yordamida hisoblashlar keltirilgan. Integral tenglamalarni hisoblash algoritmlari tuzilgan.
Bu kurs ishimni tayyorlash jarayonida men o’zim uchun bilgan bilmaganlarimni o’rgandim, va men o’rganishim kerak bo’lgan qirralari ko’pligini angladim. Endi kelajakda bu o’rganganlarim o’zimning mehnat faolyatimda juda katta samara beradi va asqotadi.
|
| |
II BOB. INTEGRAL(FREDGOLM) TENGLAMANI MOMENTLAR USULI BILAN SONLI YECHISH

|
II BOB. INTEGRAL(FREDGOLM) TENGLAMANI MOMENTLAR USULI BILAN SONLI YECHISH
|
bet | 5/8 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 219,8 Kb. | | #254584 |
Bog'liq Valijoonova Shahlo kurs ishi sonli usullardan II BOB. INTEGRAL(FREDGOLM) TENGLAMANI MOMENTLAR USULI BILAN SONLI YECHISH 2.1.Momentlar usuli Tafovut ushbu (2.0) ko„rinishda bo„lsin. Yuqoridagiga o’xshash (2.0) tenglamaning taqribiy yechimini chekli yig’indi (2.1) Ko’rinishda izlaymiz. Bunda chiziqli bog’lanmagan berilgan funksiyalar (koordinat funksiyalar) va aniqmas koeffitsiyentlar. (2.1) ifodani (2.0) ga qo’yib, ushbu (2.2) tafovutga ega bo’lamiz. Momentlar usuliga ko’ra koeffitsyientlar tafovutning barcha koordinat funksiyalariga ortogonallik shartidan aniqlanadi, yani koeffitsiyentlar tenglamalar sistemasi orqali topiladi. Bu sistema (2.2) ga asosan (2.3) ko’rinishga keladi. Bu erda Agar (2.3) sistemaning determinanti noldan farqli bo’lsa, (2.3) sistemadan koeffitsiyentlar bir qiymatli topiladi. O’z navbatida (2.2) formula orqali aniqlangan Un funksiya (2.1) tenglamaning taqribiy yechimi bo’ladi. algebraik tenglamadan yadroning taqribiy xos qiymatlari topiladi. Keyin
|
| |
Super kompyuterlar tarixi

|
Super kompyuterlar tarixi
|
bet | 2/3 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 1,94 Mb. | | #239242 |
Bog'liq Mustaqil ish 2-Mavzu Superkompyuterlar va ularning xususiyatlari.Super kompyuterlar tarixi-birichi superkompyuterning tushunchasi birinchi bo'lib 1960-yillarda Seymour Crey ismli elektr muhandisi dunyodagi eng tezkor kompyuterni yaratishga kirishgan. "Supercomputingning otasi" deb atalgan Cray, ishlaydigan hisoblash giganti Sperry-Randda lavozimidan yangi tashkil etilgan "Control Data Corporation" ga qo'shilish uchun ketib, ilmiy kompyuterlarni rivojlantirishga qaratilgan. Dunyoning eng tezkor kompyuterlari nomi o'sha paytdagi IBM 7030 "Stretch", vakuumli quvurlar o'rniga transistorlardan foydalanadigan birinchi bo'lib o'tdi.
2-Rasm Eski turdagi Superkompyuterlar.
1964-yilda Cray CDC 6600 ni taqdim etdi, ularda germanyum transistorlarni silikon va Freon asosidagi sovutish tizimidan foydalanganda yangiliklar paydo bo'ldi. Eng muhimi, u 40 MGts tezligida harakat qildi, bu saniyda taxminan uch million yuruvchi nuqta operatsiyani amalga oshirdi, bu esa uni dunyodagi eng tezkor kompyuterga aylantirdi. Ko'pincha dunyodagi birinchi superkompyuter deb hisoblangan CDC 6600 ko'pchilik kompyuterlardan 10 marta tezroq va IBM 7030 Stretchdan uch marta tezroq. Unga 1969 yilda CDC 7600 ning o'rnini egallash uchun topshirildi. 1972-yilda Cray, Cray Research kompaniyasini tashkil qilish uchun Control Data Corporation'dan ajralib chiqdi.
Biroz vaqtdan keyin sarmoyadorlar sarmoyasini va investorlarni oliyalashtirishni ko'paytirgandan so'ng, Cray 1-sonli kompyuterni ishga tushirdi, bu esa kompyuterning ish faoliyatini yanada kengaytirishga yordam berdi.
Yangi tizim soat tezligi 80 MGts ni tashkil etdi va sekundiga 136 mln. Dovonli nuqta operatsiyalarini amalga oshirdi (136 megappl).
Boshqa noyob funktsiyalarda yangi protsessor turi (vektorli ishlov berish) va davrlarning uzunligini kamaytiradigan tezlikni optimallashtirilgan no'xat shaklidagi dizayni mavjud.
Cray 1976 yilda Los Alamos milliy laboratoriyasida o'rnatildi. 1980-yillarda Cray superkompyuterda eng mashxur ismga aylandi va har qanday yangi versiya avvalgi harakatlaridan voz kechishi kutilmoqda. Cray Cray-1ga vorisi bilan ish olib borarkan, kompaniyadagi alohida jamoa Cray 1-ning "tozalagan" versiyasini taqdim etgan Cray X-MPni chiqarib tashladi.
|
| |
O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi farg’ona davlat universiteti - bet 6

|
O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi farg’ona davlat universiteti
|
bet | 6/8 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 219,8 Kb. | | #254584 |
Bog'liq Valijoonova Shahlo kurs ishi sonli usullardan bir jinsli chiziqli sistemani yechib, ning ga mos taqribiy xos funksiyalari topiladi. Eslatib o’tish joizki, momentlar usuli g’oyasi Galyerkin usuli g’oyasi bilan bir xildir. Momentlar usuli yadroni , aynigan yadro bilan almashtirish metodiga teng kuchli bo„ladi. Shuning uchun U x n taqribiy yechim uchun (2.0)-bandda keltirilgandek xatoliklarni baholashga ega bo’lamiz. Misol. Ushbu integral tenglamaning birinchi 2 ta xos qiymatini toping. Bu yerda
Yechish. (2.4) ga asosan tafovut ushbu
ifodaga teng bo’ladi.
bo’lsin. U holda endi ni ortogonallashtirsak,
ni hosil qilamiz. Bu sistemadan
sistemaga ega bo„lamiz. Bu sistemani ixchamlab,
(2.5)
tenglamalar sistemasini hosil qilamiz. (2.5) sistema determinantini no„lga tenglashtirib, xos qiymatlar uchun
tenglamaga ega bo„lamiz. Bu tenglamadan
yoki (2.6)
(2.6) dan
Taqqoslash uchun (2.5) ning aniq xos qiymatlarini ko„rsatamiz. (2.5) ning xos qiymatlarini topish ushbu
chegaraviy masala yechishga ekvivalentdir. Bu masalani yechib va ga ega bo’lamiz. Shunday qilib, ning chetlashishi taxminan 0,2% va ning chetlashishi taxminan 6% ekan. Xulosada shuni ta’kidlab o’tish joizki, tafovutni minimallashtirishning yuqorida ko’rilgan usullarini chiziqli bo’lmagan integral tenglamalarga ham qo„llash mumkin. Integral tenglamalarni yechishning yana boshqa usullari ham mavjud. Masalan, Monte – Karlo usuli. Biz bu yerda unga to’xtalib o’tirmadik.
|
| |
I BOB. INTEGRAL TENGLAMALAR HAQIDA TUSHUNCHA

|
I BOB. INTEGRAL TENGLAMALAR HAQIDA TUSHUNCHA
|
bet | 3/8 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 219,8 Kb. | | #254584 |
Bog'liq Valijoonova Shahlo kurs ishi sonli usullardan 1.1. Integral tenglama tushunchasi
Ta’rif. Integral tenglama deb noʼmalum funksiya integral belgisi ostida keladigan tenglamaga aytiladi.
Integral tenglamada no’malum funksiya chiziqli qatnashsa, u holda integral tenglama chiziqli deyiladi.
Misol uchun
(1.1)
integral tenglama bo’lib, - no’malum funksiya , berilgan funksiyalar va lar ixtiyoriy sonlar, yaʼni .
(1.1) integral tenglamadagi - integral tenglamaning yadrosi deyiladi, ozod hadi deb yuritiladi.
Integral tenglamaga keladigan eng sodda masala oddiy differensial tenglama uchun Koshi masalasini yechishda duch kelingan, yaʼni
masala berilgan bo’lib, uni integrallab,
ko’rinishidagi integral tenglamaga keltiriladi (ekvivalentlik lemmasi).
Bundan tashqari
(1.2)
tenglama berilgan bo’lib,
(1.3)
shart berilgan bo’lsin.
Buni yechishdan oldin
(1.4)
tenglamani yechamiz. Uning yechimi
(1.5)
ko’rinishda bo’ladi. (1.1) tenglamani
ko’rinishda yozib olsak , u holda (1.4) dagi bo’lib,
ko’rinishidagi integral tenglamaga keladi.
Xuddi shunga o’xshash fizika va mexanikaning ko’p masalalarini integral tenglamaga keltirish mumkin.
Chiziqli integral tenglamalardan biri (1.1) ko’rinishidagi tenglama bo’lib, u Fredgolmning 2-tur integral tenglamasi deyiladi, agar funksiya
ko’rinishdagi shartni, hamda
shartni qanoatlantirsa.
Agar (1.1) da boʻlsa, integral tenglama bir jinsli, aks holda bir jinsli bo’lmagan deyiladi.
ko’rinishidagi tenglama Fredgolmning 1-tur integral tenglamasi deyiladi.
Misol .Tenglamaning tipini aniqlang.
Bu Fredgolm integral tenglamasidir. Haqiqatdan ham
hamda
bo’lib, yuqoridagi shartlar bajariladi.
Endi (1.1) ko’rinishdagi Fredgolm 2-tur tenglamasiga qo’shma integral tenglamani yozamiz. Bu
(1.7)
ko’rinishda bo’lib, tenglik o’rinli.
|
| |
Автоподбор ширины - Ms excel dasturida ishlash. Elektron jadvallarni qayta ishlashda jadval protsessorining funksional...

Katakchalarning chеgaralarini qоg’оzda ko’rsatish uchun jadval katakchalarining chеgaralarini avval ekranda hоsil
qilib оlish kеrak. Bu amal fоrmatlash uskunalar panеlidagi
Границы
(chеgaralar) uskunasi yordamida yoki asоsiy
mеnyuning fоrmat bo’limidagi yachеyki buyrug’ining mulоqat darchasidagi
Границы
(chеgara) jildidagi uskunalar
yordamida bajariladi. Bu ikku usul bitta maqsad uchun хizmat qilsada, ularning bu amalni bajarish yo’li bir biridan bir оz
farq qiladi (2.50-rasm).
Uchinchi bo’lim
Отдельные
(alоhida) dеb ataladi va u еrdagi tugmalar yordamida
katakchalar diapazоnidagi
katakchalarning chеgaralarini har bir tоmоn bo’yicha o’rnatish mumkin. Bu еrda yana ikkita qo’shimcha tugma bo’lib,
ular оrqali katakcha diagоnallarini ham chizish mumkin. Quyidagi rasmda B1:E5 diapazоn
uchun yuqоri rasmda
ko’rsatilgan chеgara chiziqlaridan fоydalanish natijasi ko’rsatilgan (2.51-rasm).
2. MS Excel dasturida jadvallar bilan ishlash
Katakchalarni ajratish. Katakchalarni ajratish ko’p bajariladigan amal va bu amalni bajarishning bir qatоr usullari
mavjud.
Jadvaldagi barcha katakchalarni
ajratib оlish uchun
Xulosa.....................................................................................................................18

|
Xulosa.....................................................................................................................18
|
bet | 2/8 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 219,8 Kb. | | #254584 |
Bog'liq Valijoonova Shahlo kurs ishi sonli usullardanXulosa.....................................................................................................................18
Foydalanilgan adabiyotlar.............................................................................................................19
KIRISH
Sonli usullarni, unga aloqador barcha fanlarni nafaqat O’zbekiston, balki butun dunyo bor salohiyatini ishga solib o’rganadi. Shu o’rinda aytish lozimki, differensial tenglamalarga bag’ishlangan kitoblar rus, ingliz va boshqa tillarda ko’plab chop etilgan. Ular ichida matematik olimlar Pontryagin, Stepanov, Petrovskiylar tomonidan yaratilgan darsliklarni alohida qayd qilib o’tish lozim.
O’zbek tilida ilk darslik akademik T.N.Qori-Niyoziy tomonidan 40-yillarda yozilgan.Bu fanni olimlar necha asrlardan beri o’rganib kelishadi. Ushbu soha faqat hozirgi davrdagina mavjud bo’lib qolmay, balki uning tarixi necha necha asrlar ortga borib taqaladi. Ilm endi endi rivojlanayotgan paytda shu sohaning ilk ildizlari endi quloch yoyishni boshlagan desak mubolag’a bo’lmas. O’sha paytlarda ilm hali uncha ham rivojlanmagan bo’lsada, lekin insonlar, olimlar o’zlari uchun muhim bo’lgan muammolarni yecha olishgan. Differensial tenglamalar juda ko’p fanlar bilan uzviy bog’liq hisoblanadi. Masalan fizika, iqtisodiyot, biologiya, kimyo, tibbiyot va boshqa fanlarda uchraydigan ko’plab jarayonlar differensial tenglamalar yordamida tavsiflanadi. Shu tenglamalarni o’rganish bilan tegishli jarayonlar haqida biror ma’lumotga, tasavvurga ega bo’lamiz. O’sha hosil qilingan differensial tenglamalar o’rganilayotgan jarayonning matematik modelidan iborat bo’ladi. Bu model qancha mukammal bo’lsa, differensial tenglamalarni o’rganish natijasida olingan ma’lumotlar jarayonlarni shuncha to’la tavsiflaydi. Shunisi qiziqki, tabiatda uchraydigan turli jarayonlar bir xil differensial tenglamalar bilan tavsiflanishi mumkin.
Kurs ishi mavzusining dolzarbligi: Integral(Fredgolm) tenglamani momentlar usuli bilan sonli yechish dolzarb mavzu hisoblanadi. Chunki bu mavzu fizika, mexanika va matematika fanlari uzviy bog’liqdir. Integral tenglamalar ularning tadbiqlari matematik fizika va mexanika masalalarida ko’p qo’llaniladi.
Kurs ishining maqsadi va vazifalari: Ushbu kurs ishining maqsadi va vazifasi mexanika va fizika masalalarini Fredgolm integral tenglamalar orqali hisoblashni o’rganishdan iboratdir
Kurs ishi tuzilmasining tavsifi: Ushbu kurs ishi mundarija, kirish, ikkita bob, xulosa va foydalanilgan adabiyotlardan iborat.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Xulosa.....................................................................................................................18
|
Gazni tozalash usullari gazlarni mexanik tozalash

|
Gazni tozalash usullari gazlarni mexanik tozalash
|
bet | 1/6 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 349,2 Kb. | | #117359 |
Bog'liq mexanik
1. Gazni tozalash usullari
1.1 gazlarni mexanik tozalash
Gazlarni mexanik tozalash qattiq katta zarralarni ushlab turishga qaratilgan. Gazni tozalashning quruq usuli quvurlarga filtrlarni o'rnatishga asoslangan. Nam usulning asosi suv bilan o'zaro ta'sir qilish va keyinchalik aralashmalarning cho'kishi. Nozik komponentlarni ushlash uchun filtrlash keng tarqaldi.
Aralashmalardan gazni tozalash usullari:
Absorbsiya;
Adsorbsion;
Selektiv gazni tozalash;
Issiqlik bilan ishlov berish
Katalitik gazni tozalash.
Qattiq zarrachalardan gazlarni tozalash:
quruq gazni tozalash usuli-asosan quvurlarga filtr o'rnatishga asoslangan
nam usul-gazlarning suv bilan o'zaro ta'siri va keyinchalik aralashmalarning cho'kishi
filtrlash-nozik tarkibiy qismlarni ushlash uchun keng tarqalgan
boshqa usullar
Gazlarni tozalashning quruq usullari. Qattiq yoki suyuq zarrachalarning cho'kishi gaz oqimi yo'nalishi yoki tezligining keskin o'zgarishi natijasida yuzaga keladigan eng keng tarqalgan tutuvchilar ("VZP", "siklonlar" kabi qurilmalar, chang yig'ish kameralari). Ushbu gaz tozalash moslamalari orasida, qoida tariqasida, faqat nisbatan katta zarralarni (≥ 5 mkm) ushlash uchun ishlatiladi, maksimal samaradorlik пылей99% gacha tozalash samaradorligiga ega bo'lgan "VZP" tipidagi changlardan (qarama-qarshi o'ralgan oqimlar) gazlarni tozalash vositalariga ega.
Gazlarni tozalashning nam usullari. Ular gaz oqimining yuvish suyuqligi (odatda suv) bilan aloqa qilishiga asoslangan. Gazni tozalash sxemalarining aksariyati aylanma suv ta'minotiga ega: suyuqlik, gaz yuvish vositalaridan loy bilan birga, qattiq zarrachalardan ajratish va qayta ishlatish uchun quduqlarga yuboriladi; loyda qimmatbaho moddalar mavjud bo'lganda, u suvsizlanadi va ushlangan qimmatbaho qattiq moddalar ishlatiladi. Usul nozik chang yoki tumanlarni ushlash uchun ishlatiladi.
Filtrlash. Gazni tozalashning ushbu usuli bilan gaz oqimlari gazni o'tkazadigan, ammo qattiq zarralarni ushlab turadigan gözenekli filtrlash tizimlaridan o'tadi. Filtrlar juda nozik chang fraktsiyalarini (1 mikrondan kam) ushlab turishga xizmat qiladi va gazlarni tozalashda yuqori samaradorlik bilan ajralib turadi, ammo filtr materiallarini tez-tez almashtirish yoki tozalashni talab qiladi.
Gazlarni elektr bilan tozalash. Основана на ионизации электрическим зарядом под действием постоянного электрического тока (напряжением до 90 Gazlarda to'xtatilgan qattiq va suyuq zarrachalarning doimiy elektr oqimi (90 kVgacha kuchlanish) ta'siri ostida elektr zaryadibilan ionlashtirishga, keyinchalik ularni elektrodlarga cho'ktirishga asoslangan.
Gazlarni tozalash, xususan, gazlarni, gaz aralashmalarini texnologik tayyorlash va ulardan qimmatbaho moddalarni olish, shuningdek atmosfera havosining zararli chiqindilar bilan ifloslanishini oldini olish maqsadida amalga oshiriladi.
Uchuvchi aralashmalardan gazni tozalashning asosiy usullari:
katalitik gazni tozalash;
absorbsiya;
adsorbsion;
selektiv gazni tozalash;
issiqlik bilan ishlov berish.
|
| |
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI

|
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI
|
bet | 8/8 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 219,8 Kb. | | #254584 |
Bog'liq Valijoonova Shahlo kurs ishi sonli usullardan
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI.
1.Abduxamidov A., Xudoynazarov S. “Hisoblash metodlari”: -Т: O’zbekiston, 1995 й.
2. Mirzakarimov E “ Sonli usullar va dasturlash”. O`quv uslubiy qo`llanma. Farg`ona-2009.
3.Abduxamidov A., Xudoynazarov S. “Hisoblash metodlari”: -Т: O’zbekiston, 1995 й.
4.Исраилов М.И. Ҳисоблаш усуллари. 1-қисм. – Тошкент: Ўқитувчи, 2003.
5.Исраилов М.И. Ҳисоблаш усуллари. 2-қисм. – Тошкент: Ўқитувчи, 2004
6.Mirzakarimov E “ Sonli usullar va dasturlash”. O`quv uslubiy qo`llanma. Farg`ona-2009.
7.Isroilov M. “Hisoblash metodlari”: II qism - Т:O’qituvchi, 2008 y. 104-230 bet.
FOYDALANILGAN INTERNET SAYTLAR RO’YXATI.
1. www.referat.uz
2.www.exponenta.ru
3.www.math.msu.su
4. www.wikipediya.com
5.www.colibri.ru
6.www.lochelp.ru
7.www.ziyonet.uz
|
| |
Fredgolm teoremalari - O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi farg’ona davlat universiteti

|
O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi farg’ona davlat universiteti
|
bet | 4/8 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 219,8 Kb. | | #254584 |
Bog'liq Valijoonova Shahlo kurs ishi sonli usullardan
1-teorema. Agar (1.1) ko’rinishdagi uzluksiz yadroli tenglama bo’lganda yechimga ega bo’lsa, u holda (1.7) tenglama ham bo’lganda yechimga ega.
2-teorema. Agar (1.1) tenglama ixtiyoriy funksiya uchun yechimga ega bo’lmasa, u holda (1.1), (1.7) tenglamaga mos bir jinsli tenglamalar bir xil sondagi chiziqli erkli yechimlarga ega.
3-teorema. Agar (1.1) tenglama ixtiyoriy funksiya uchun yechimga ega bo’lmasa, u holda (1.1) tenglama yechimga ega bo’lishi uchun, uning o’ng tomoni (1.7) ga mos bir jinsli tenglamaning yechimlariga ortogonal bo’lishi zarur va yetarli.
1.3. Fredgolm integral tenglamasini ketma-ket yaqinlashish usulida yechish
Bizga
(1.8)
tenglama berilgan bo’lib, yadro to’rtburchak sohada aniqlangan bo’lsin va , .
(1.8) tenglamani ketma-ket yaqinlashish usuli bilan yechamiz. Buning uchun ushbu qatorni qaraymiz
(1.9)
Bunda
(1.10)
ko’rinishdagi operator bo’lib, bo’lsa, u holda deb faraz qilamiz.
(1.9) qator elementlarini ko’ramiz
tenglik o’rinli.
Agar
deb belgilasak va almashtirsak, u holda
ko’rinishiga keladi.
Xuddi shunday tarzda
ko’rinishlarga ega bo’lamiz.
– funksiyaga qaytarilgan yadro yoki –iteratsiya deyiladi.
Yuqoridagilardan foydalanib (1.9) qatorni quyidagicha yozib olamiz
(1.12)
(1.12) qator (*) tengsizlik o’rinli bo’lganda tekis yaqinlashuvchi bo’ladi, ya’ni
. (*)
Xuddi shunday
bo’lib, (*) dan ekanligini nazarda tutib funksional qator sonli qator bilan majoratlanadi, ya’ni funksional qatorni har bir hadi sonli qatorni mos hadidan katta emas, hosil qilingan ko’rinishdagi qator bo’lib, yaqinlashuvchi ekanligidan funksional qatorni yaqinlashuvchiligi kelib chiqadi.
Endi
(1.13)
ko’rinishda belgilash kiritib, uni ikki tomonidan integral olamiz
(1.14)
So’nggi (1.14) qatorni (1.12) qator bilan solishtirib,
(1.15)
ko’rinishidagi tenglikni olamiz. Bu (1.8) tenglamaning yechimini ifodalaydi.
Bunda funksiyaga rezolventa deyiladi va u ushbu ko’rinishda ifodalanadi
Yuqoridagi amalga oshirilgan ishlarni jamlab quyidagi teoremaga kelamiz.
Teorema. (1.14) ko’rinishdagi uzluksiz yadroli ixtiyoriy Fredgolm tenglamasi, bo’lganda va funksiya uchun yagona yechimga ega va yechimi (1.15) ko’rinishida rezolventa orqali ifodalanadi.
Misol. Ketma-ket yaqinlashish usuli bilan integral tenglamani yeching.
Yechish. . Nolinchi yaqinlashish , birinchi yaqinlashish
bo’ladi va keyingi hadlarni ham shu tarbida topish mumkin.
|
| |
Laboratoriya ishi mavzu: kompyuter arxitekturasi magistral modul tamoyili

|
Laboratoriya ishi mavzu: kompyuter arxitekturasi magistral modul tamoyili
|
bet | 1/2 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 108,23 Kb. | | #237822 |
Bog'liq 1-Labaratoriya ishi 1 KTvaDT (13)
1-LABORATORIYA ISHI
MAVZU:KOMPYUTER ARXITEKTURASI MAGISTRAL MODUL TAMOYILI
Ishning maqsadi: Google ijtimoiy sayt orqali (rus\uz) tarjimoni nilan tanishish, kompyuterning ichki qurilmalarini xususiyatlari bilan tanishish;
Kerakli apparat va dasturiy ta’minotlar: kompyuter, Google ijtimoiy tarmog‘i.
NAZARIY QISM
Sistemali plata, mikroprotsesorlar, SSD haqida ma’lumot, ta’minlash bloke, video karta, operetiv xotira haqida ma’lumotlarga ega bolish.
Shaxsiy kompyuter uchta tashkiliy qismlardan iborat, bular texnikaviy ta’minot (hardware) va dasturiy ta’minot (software) va mantiqiy ta’minot (brainware)lardir.
Ishlatuv tizimi (hardware)— kompyuter programmalarining yigʻindisidir. Ishlatuv tizimi(Operatsionnaya sistema)kompyuter va foydalanuvchi orasidagi koʻprik boʻlib, u foydalanuvchi uchun kompyuterni ishlatishni osonlashtiradi. U barcha kompyuterdagi programmalarga va kompyuterning har xil qismlari(hardware: printer, disk oʻqiydigan, harddisk, matritsa)ga link yaratadi.
Dasturiy taʼminot (Software) bu Komputerda maʼlum bir turdagi vazifani bajarish uchun ishlab chiqilgan vositadir.
Aynan shu dasturiy taʼminotgina kompyuter — „quruq temir“ degan atamani yoʻqqa chiqargan. Dasturiy vositalar Komputer tomonidan qoʻllaniladigan barcha dasturlar toʻplamidir. Ingiliz tilida bu atama software yaʼni „soft“ — yumshoq, „ware“ — „mahsulot“ degan maʼnoni bildiradi.
Dasturiy taʼminot 3 guruhga boʻlinadi:
1-Sistema dasturlari (unga turli yordamchi vazifalarni bajaruvchi dasturlar kiradi: Task Manager (Windows OSda mavjut)),
2-Amaliy (unga foydalanuvchiga aniq bir foydalanish sohasida maʼlumotlarga ishlov berish va qayta ishlashni amalga oshiruvchi dasturlar, masalan : Microsoft Office, Adobe CC),
3-Uskunaviy dasturlar (bular dasturlash uchun ishlatiladigan dasturlar)
Laboratoriya ishini mustaqil bajarish uchun topshiriqlar
1-topshiriq. Google qidiruv tizimini yuklang va Google tarjimon dasturini alohida sahifada oching.
1
|
Sistemali plata nomi
|
|
2
|
Sistemali plata modeli
|
|
3
|
Sistemali plata ishlab chiqarilgan yili
|
|
4
|
Ishlash abaroti
|
|
5
|
Ishlab chiqargan firma
|
|
6
|
Sistemali plata narxi
|
|
2-topshiriq. Oxirgi modeldagi sistemali platani qidiruvga bering (последняя версия системной платы). Topilgan ma’lumotlarni o’zbek tiliga tarjima qilib quyidagi jadvalni to’ldiring.
|
| |
I.2.2. Plitani og‘ma kesim bо‘yicha mustahkamlikka hisoblash

I.2.2. Plitani og‘ma kesim bо‘yicha mustahkamlikka hisoblash
Hisobiy yuklardan hosil bо‘lgan kо‘ndalang kuchning miqdori (7-rasm) [1] ga kо‘ra plitaning balandligi 400 mm ga teng bо‘lganda (450 mm dan kichik) xomutlarning qadami S=h/2=400/2=200 mm dan ortiq bо‘lmasligi va shu bilan birga bu kо‘rsatkich 150 mm dan oshmasligi kerak. Shuning uchun S=150 mm deb qabul qilamiz. Xomutlarning ushbu qadami tayanchning har ikkala tomonidan L/4 masofaga taalluqli.
Plitaning kо‘ndalang kesimini armaturalashda 2 ta karkas qabul qilingan bо‘lib, ularning kо‘ndalang armaturasi ø6 A-I (A II ø10 )deb belgilanadi. Unda kо‘ndalang armatura kesimining yuzasi quyidagiga teng bо‘ladi:
Kо‘rinuvchi yoriqlarning ochilish sharti tekshiriladi:
Ushbu formulada:
bu yerda,
va
Bundan,
shart bajariladi.
Shundan keyin,
bu yerda, [1]
Topilgan qiymatlar yuqoridagi formulaga qо‘yiladi.
Demak, shart bajarildi va kо‘rinuvchi yoriqlar ochilib ketmaydi. Kо‘ndalang kuch ta’siriga og‘ma yoriq bо‘yicha plitaning mustahkamligini ta’minlash uchun hisoblash quyidagi shartga kо‘ra bajariladi:
Beton bilan qabul qilinuvchi kо‘ndalang zо‘riqish quyidagicha aniqlanadi:
bu yerda, [1].
ga teng deb qabul qilinadi.
Kо‘ndalang kuchlar ta’sirini hisobga oluvchi koeffitsent aniqlanadi:
Plitada bо‘ylama siquvchi kuch N sifatida undagi oldindan siqilish hosil qiluvchi zо‘riqish hisoblanadi. Uning qiymati esa hali hisoblanmagan, shuning uchun =0.5 ga teng deb qabul qilinadi. Unda:
Biroq , deb qabul qilinadi.
Elementning bir birlik uzunligiga tо‘g‘ri keluvchi xomutlardagi zо‘riqishlar quydagicha hisoblanadi:
Elementning bо‘ylama о‘qi bо‘yicha eng havfli og‘ma kesimi proyeksiyasining uzunligi s ni s0 ga, ya’ni ushbu о‘q bо‘yicha havfli og‘ma yoriq proyeksiyasining uzunligiga teng deb qabul qilinadi. Unda:
s0=41.70 sm > 2h0=2·26,5=53 sm bо‘lgani uchun, uning miqdori s0=41.7 cm ga teng deb qabul qilinadi.
Yuqoridagi formuladan ning qiymati topiladi:
Shunday qilib, hisoblashlarga kо‘ra kо‘ndalang armatura talab qilinmaydi va bu kо‘ndalang armaturani konstruktiv talablarga kо‘ra qabul qilish lozim.
Qabul qilinadi: ø10 A-II, S=15 sm qadam bilan.
|
I.3.4. Plitaning solqiligini aniqash.........................................................................20

|
I.3.4. Plitaning solqiligini aniqash.........................................................................20
|
bet | 2/12 | Sana | 06.12.2023 | Hajmi | 338,34 Kb. | | #112899 |
Bog'liq Isakov Azat TBKI.3.4. Plitaning solqiligini aniqash.........................................................................20
II. Segmentli stropila fermasini xisoblash va loyihalash tо‘g‘risida........................21
II. 1.1. umumiy ma’lumot...............................................................................................22
II.1.2. Segmentli ferma hisobi...................................................................................23
II.1.3. Yuqori siqigan kamar xisoblash.........................................................................25
II.1.4. Pastki tortilgan kamar hisobi..........................................................................26
II.1.5. CHо‘zilgan qismini hisoblash...............................................................................27
II.1.6. Siqiluvchi qismlarni hisobi.............................................................................28
II.1.7. Ferma ustunlarini hisobi.................................................................................28
II.1.8.Ferma uzellarini hisoblash va konstruksiyalash…………………………………………….29
II.1.9.Tayanch uzellaridagi chetki armature hisobi……………………………..........................29
II.1.10.Oraliq uzellaridagi kо‘ndalang armatura hisobi…………………………………………30
Foydalanilgan adabiyetlar..........................................................................................31
I. Qovurg‘ali oldindan zо‘riqtirilgan orayopma plitani hisoblash va loyihalash.
I.1.1. Boshlang‘ich ma’lumotlar
Sinfi B25 bо‘lgan og‘ir betonning tavsiflari:
Rbn=Rb,ser=18.5 MPa
Rbt,n=Rbt,ser=1.6 MPa
Rb=14.5 MPa
Rbt=1.05 MPa
γb2=0.9
Eb=27 ·103 MPa
2. Armaturalar:
a) bо‘ylama oldindan zо‘riqtirilgan A-IV sinfli pо‘lat
armaturaning tavsiflari:
Rs.n=Rs,ser=590 MPa
Rs=510 MPa
Es=19 ·104 MPa
b) bо‘ylama A-III sinfli, diametri 10÷40 mm bо‘lgan pо‘lat
armaturaning tavsiflari:
Rs.n=Rs,ser=390 MPa
Rs=365 MPa
Es=20 ·104 MPa
v) kо‘ndalang A-II sinfli armaturaning tavsiflari:
Rs.n=Rs,ser=295 MPa
Rs=280 MPa
Rsw=225 MPa
Es=21 ·104 MPa
g) payvandlangan simtо‘r uchun Vr-I sinfli sim armatura qabul
qilinadi. Sim armaturaning tavsiflari:
ø 3 Vr-1 Rs=375 MPa
ø 4 Vr-1 Rs=365 MPa
ø 5 Vr-1 Rs=360 MPa
Es=17 ·104 MPa
Tom yopma plitasiga ta’sir etuvchi yuklar.
tom yopmasi 0.56 kN/m2
issiqlik izolyatsiyasi 0.48 kN/m2
Qordan bо‘lgan qisqa muddatli yuk Toshkent IV S0 =1.2 kN/m2
4. Oldindan zо‘riqtirilgan qovurg‘ali plitani tayyorlashda tayanchlarga elektrotermik taranglash usuli qо‘llanadi.
5. Orayopma plitani tayyorlash texnologiyasi – oqimli-agregatli.
|
| |
I.1.2. Tom yopma plita konstruksiyasi

|
I.1.2. Tom yopma plita konstruksiyasi
|
bet | 3/12 | Sana | 06.12.2023 | Hajmi | 338,34 Kb. | | #112899 |
Bog'liq Isakov Azat TBKI.1.2. Tom yopma plita konstruksiyasi
Fermaga tayanuvchi 1.465-7 VPP 1.2 seriyasi bо‘yicha asosiy tipik plitaning kо‘ndalang kesimiga tatbiqan hisoblanadi (rasm).
Plitaning tarhdagi о‘lchamlari 5970 x 2980 mm ga teng. Plitaning balandligi 300 mm. Plita tokchasining qalinligi 30 mm. Plitaning kо‘ndalang va bо‘ylama qovurg‘alari payvandlanuvchi karkaslar bilan, tokchasi esa payvandlanuvchi simtо‘rlar bilan armaturalanadi.
6-расм. Плита конструкцияси.
Payvandlanuvchi karkas va simtо‘rlar oddiy sovuq holatda tortilgan armatura simidan kontaktli nuqtali elektrosvarkani qо‘llash yordamida tayyorlanadi.
I.1.3. Plitaga ta’sir qiluvchi yuklarni aniqlash
Plitaga ta’sir qiluvchi yuklar 1-jadvalda aniqlangan.
1-jadval
Plitaga ta’sir qiluvchi yuklar
|
| |
I.2.4. Kо‘ndalang qovurg‘alarni hisoblash

I.2.4. Kо‘ndalang qovurg‘alarni hisoblash
Kо‘ndalang qovurg‘aning hisobiy sxemasi 10-rasmda keltirilgan. Kо‘ndalang qovurg‘aning hisobiy oralig‘i ushbu qovurg‘alar о‘qlari orasidagi masofaga teng bо‘ladi, ya’ni l1=98cm. Qovurg‘aning balandligi 150 mm
q=5.944кH/м
q1=5.684кH/м
10-rasm. Kо‘ndalang qovurg‘aning hisobiy sxemasi.
Qovurg‘aga ta’sir qiluvchi hisobiy yuklar:
tokchasidan, yuk maydoni miqyosida yig‘ilgan
Qovurg‘aning og‘irligidan:
Qovurg‘aga tushuvchi umumiy yuk:
Hisobiy oraliq bо‘ylama qovurg‘alar о‘qlari orasidagi masofaga teng.
l0=2980-80=2900mm=2,9m
Rasm
Oraliqning о‘rtasidagi eguvchi moment miqdori:
Tayanchlardagi moment miqdori:
Tayanchlardagi kо‘ndalang kuchning miqdori:
Q=0.5*q=0.5*6.336= 9.1872 kH
Qovurg‘a kesimining ishchi balandligi . Oraliqdagi qovurg‘aning hisobiy kesimi tavr kо‘rinishiga ega. Tavrning tokchasi siqilgan zonada joylashgan
Qovurg‘aning kengligi:
bо‘lganda tokcha qovurg‘aning har bir tarafidan bо‘lgan va gacha bо‘lgan о‘lchamga chiqib turishi mumkin.
Tepa tokchaning kengligi
Oraliqdagi kesim uchun
Qovurg‘aning pastki qismida joylashgan bо‘ylama armaturaning talab qilinayotgan yuzasi
Ga teng bо‘ladi. Bu yerda
Qabul qilamiz
Armaturalash foizi:
Tayanchdagi kesim uchun:
Tayanchning tepa qismida joylashgan chо‘zilgan armaturaning yuzasi teng bо‘ladi
Plita tayanchdagi armatura tо‘ri kо‘ndalang о‘zaklarining ishlashini hisobga olgan holda, unda 1m ga yuza tо‘g‘ri keladi. Yassi karkas bо‘ylama о‘zagiga talab qilinadi . Konstruktiv talablarga binoan tepa о‘zakni past о‘zak kabi qabul qilamiz. YA’ni . Hisobiy kо‘ndalang armatura о‘rnatilish talablarini tekshiramiz. Konstruktiv talablarga asosan qabul qilamiz
qadami bilan
Qabul qilamiz
Hisob bо‘yicha kо‘ndalang avmatura talab qilinmaydi. U konstruktiv talablarga binoan qabul qilinadi. (qabul qilindi )
|