nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
O'simlik va hayvon o'liklari - Guliston davlat universiteti Tabiiy fanlar fakulteti agrotuproqshunoslik yo’nalishi

|
Guliston davlat universiteti Tabiiy fanlar fakulteti agrotuproqshunoslik yo’nalishi
|
bet | 2/3 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 1,83 Mb. | | #234613 |
Bog'liq bobur Abdumutalov1. O'simlik va hayvon o'liklari:
To'rt birlikdagi o'simlik o'liklari (kompost, chiqindi, va boshqalar) tuproqning organik moddalarini tashkil etadi. Bu materiallar tuproq strukturini yaxshi qiladi, suv saqlash xususiyatlarini oshiradi va mikroorganizmlarning faoliyatini oshiradi.
2. Tuproq mikroflorasi:
Organik materiallar, tuproqda mikroorganizmlarning faoliyatini oshiradi. Mikroorganizmlar, jumladan bakteriyalar, fungi, va viruslar tuproqda moddalar bo'lganini hayotiy moddalarga aylantirish, moddalar o'zgartirish va tuproqning kimyoviy jarayonlarini boshqarishda muhim rol o'ynaydilar.
3. Humus:
Humus, o'simlik va hayvon o'liklarining qisqacha o'zgarishi, mikroorganizmlarning faoliyati va to'rt birlikdagi o'simliklar o'liklaridan tashqari tuproq modasining tuzilishi natijasida paydo bo'lan qora moddalar tushuniladi. Humus tuproqning o'simliklar uchun zarur olan moddalarni o'z ichiga oladi va tuproq strukturini saqlab qoladi.
4. O'simlik qo'shimchalari va mukovinlar:
O'simliklar o'limi va qo'shimchalari ham organik materiallarga kiradi. Ular tuproqda moddalar o'zgarishi va tuproq kimyoviy xususiyatlarini o'zgartirishda muhim rol o'ynaydilar.
Organik materiallar tuproqda suv saqlashni oshirish, o'simliklar uchun zarur olan moddalarni ta'minlash va mikroorganizmlarning faoliyatini oshirishda katta rol o'ynaydi. Sifatli organik material qo'shish va tuproqni qo'shimchalashning bir qator usullari tuproqning yaxshi holatda bo'lishiga yordam beradi.
3. Tuproqning mineral qismi
Tuproq mineral qismi, tuproqda paydo bo'lgan mineral tuzlarni o'z ichiga oladi va o'simliklar uchun zarur bo'lgan mineral moddalarni o'z ichiga jamlaydi. Mineral qismi tuproq tuzlari, tuzli suvlar, kislorod, karbonatlar va boshqa mineral tuzlarni o'z ichiga oladi.
Quyidagi bir necha eng muhim tuproq mineral turlari mavjud:
1. Silikatlar: Uchta asosiy elementdan tashkil topgan silikat mineral turlari tuproqning eng katta qismini egallaydi. Bu mineral turlarining o'zi o'simliklarning o'sishida zarur elementlar bilan birga tuproqning fizikaviy va kimyoviy xususiyatlari bilan bog'liqdir.
2. Karbonatlar:
Karbonatlar, odatda kalsiyum va magniyum karbonatlari tuproqda o'sadilar. Ular tuproq pH-sini nisbatan o'g'ir, yani asosiy qismining suvni qo'llab-quvvatlashi xususiyatini o'zida jamlaydi.
|
| |
Atmosferada suvning harakati

|
Atmosferada suvning harakati
|
bet | 67/86 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 1,98 Mb. | | #241761 |
Bog'liq Umumiy tabiiy geografiyaAtmosferada suvning harakati
Atmosferadagi suvning miqdori juda kam bo’lishiga qaramasdan u juda katta ahamiyatga ega. Atmosfera hamma suv havzalarini yaxlit suv aylanish tizimiga birlashtirib turadi. Atmosferadagi hamma suvlar Yer yuzasiga tushgan holda, u 25 mm. qalinlikdagi qatlamni hosil qiladi.
Atmosferani harakatchanliligi tufayli suv almashinishi juda tez sodir bo’ladi. Atmosferadagi suv bir yilda 45 marta to’la almashinadi (yangilanadi), bu ya’ni atmosferada har 8 kunda suv yangilanib turadi demakdir. Natijada Yer yuzasiga atmosferadan yoqqan yog’in 1,1 m. qalinlikka ega.
Atmosferaga suv asosan bug’lanish tufayli o’tadi. Yer yuzasidan yiliga 577 1012m3 suv bug’lanadi, uning 505 1012m3 okean yuzasidan bug’lanadi. Atmosferada ma’lum balandlikda bug’lar kondensasiyaga uchraydi.
Suv bug’lari bilan birga atmosferaga issiklik (bug’lanish natijasida yashiri shaklga o’tgan) o’tadi. Mazkur issiqlik radiasion byudjetning 80%ni tashkil qiladi. Kondensasiya jarayonida atmosferada yashirin issiqlikning ajralib chiqishi – atmosferadagi turli xil harakatlarning manbai hisoblanadi. SHuning uchun suv bug’larini “atmosferaning asosiy yoqilg’isi” deb atashadi.
Xo’jalikda suvning harakati
Inson xo’jalik faoliyatida asosan chuchuk suvdan foydalanadi. CHuchuk suv asosan xo’jalikda, sanoatda ishlatiladi hamda aholi tomonidan ichimlik suvi sifatida foydalaniladi.
Qishloqk xo’jaligida chuchuk suv sug’orma dehqonchilikda foydalaniladi, mazkur suvlarning 80% daryolarga qaytmaydi. Yiliga sug’orish uchun 1,9 1012m3 suv sarflanadi. Suv omborlari yuzasidan bug’lanish 0,07 1012m3 ni tashkil qiladi, ularning 5-10% qaytmaydi. Sanoatda issiqlik energetikasi suvni eng ko’p sarflaydigan soha hisoblanadi. Bu sohada suv bug’ hosil qilishda va agregatlarni sovitishda ishlatiladi.
Ichimlik suvi sifatida aholi tomonidan yiliga 0,12 1012m3 suv sarflanadi. Ammo xo’jalikda foydalaniladigan suvlar miqdori Yer yuzasidagi daryo oqimi miqdoriga nisbatan juda kam. Ammo daryo oqimi Yer yuzasida juda notekis taqsimlangan. Suvdan foydalanish darajasi ham Yer yuzasida juda notekis taqsimlangan. Suv sarfi aholi zich joylashgan hududlarda juda yuqori. SHuning uchun mazkur hududlarda oxirgi paytlarda suv resurslari bilan ta’minlash muammosi kelib chiqmoqda va ushbu muammo yildan – yilga dolzarb bo’lib kelmoqda. Mazkur muammoni hal qilish maqsadida suvlarni xududlararo taqsimlash amalga oshirilmoqda.
Hozirgi paytda xo’jalikda suvdan foydalanish tizimi tahminan quyidagicha: kommunal xo’jalikda – 0,44 1012m3g’yil; sanoatda – 1,9 1012, qishlok xo’jaligida – 3,4 1012, suv omborlari yuzasidan bug’lanish – 0,24 1012m3g’ yil. Jami jahon xo’jaligida yiliga 6 1012m3 suv sarflanadi yoki daryo oqimining 13%ini tashkil qiladi.
|
| |
Reptiliyalar sinfi - 2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni

|
2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni
|
bet | 27/36 | Sana | 15.11.2023 | Hajmi | 256,18 Kb. | | #99297 |
Bog'liq AMIR TEMURNING XOKIMIYATGA KELISH ARAFASIDA MOVAROUNNAHRDAGI SIYOSIY VAZIYATReptiliyalar sinfi:
Ilonbo’yin toshbaqalar – Chelydae, turli gekkonlar, Avstraliya gekkonlari, tangachaoyoqlilar– Pudopodidae endemik oilasiga mansub, ilonsimon gavdali kaltakesaklarni 13 turi bor bo’lib, 12 turi Avstraliyada, 1 turi Yangi Gvineyada tarqalgan. Avstraliya shimoli va shimoliy g’arbida yopqichli kaltakesak Chlamydosaurus kingi, molox – Moloch horridus (tanasi gigroskopik bo’lib, suvni shimib oladi) , Stsinklar – tikanli stsinklar yoki egerniya, kaltadumli stsinklar – Trachysaurus rugosa, echkemarlarning juda ko’p turlari (eng kichigining kattaligi 20 sm).
Ilonlar: tropikopolit ko’rilonlar, pitonlar (Rombik pitonlar, ametist pitoni) suvilonlar, aspidlar.
Aspidlarning qadimgi va primitiv turlari mavjud - denisoniy, yexidna, taypan, yo’lbarssimon ilon (zahari eng kuchli)
Timsohlar: Faqat shimoliy zonada uchraydi.
Amfibiyalar sinfi:
Avstraliya oblastida – qurbaqalar, svistunlar, kvakshalar yashaydi. Svistunlarning Criinidae kenja oilasini 56 turi uchraydi. Qizil kvaksha, Avstraliya qurbaqasi Chiroleptes platycephalus, shuningdek, Myobatrachus urug’ining yagona turi uchraydi.
Baliqlar sinfi:
Avstraliya oblastida baliqlarni quyidagi turlari bor:
Shoxtish – neoseratod Neoceratodus forsteri (175 sm uzunlikda, 10 kg og’irlikda);
Suyaktillilar oilasiga kiruvchi skleropages Scleropages leichardti; Galaksiyasimonlar – Galaxiidae oilasi turlari bor. Ularning Avstraliya va Tasmaniyada 24 turi, Yangi Zelandiya – 20 turi, Janubiy Amerikaning janubida 7 turi, Janubiy Afrikada 2 turi tarqalgan. Ushbu oblastdagi 3 ta urug’i esa endemikdir.
Umurtqasizlar:
Kunduzgi kapalaklar: kavalerlar, kuyalar;
Chumolilar: ponerin, bulldog chumoli, asalchumolilar;
Termitlar; to’g’riqanotlilar- asosan chigirtkalar;
Qo’ng’izlar: Avstraliya bargxo’r qo’ng’izlari, vizildoq qo’ng’izlar;
Yomg’ir chuvalchanglari: Megaskoletsidlar Megascolecidae oilasiga mansub chuvalchanglar, uzunligi 2,5 m keladi. (Antiboreal tarqalish xarakteriga ega)
|
| |
Qushlar sinfi - 2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni

|
2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni
|
bet | 24/36 | Sana | 15.11.2023 | Hajmi | 256,18 Kb. | | #99297 |
Bog'liq AMIR TEMURNING XOKIMIYATGA KELISH ARAFASIDA MOVAROUNNAHRDAGI SIYOSIY VAZIYATQushlar sinfi:
Nandu yoki Amerika tuyaqushlari, pelamedeya, tinamu.
Amfibillar sinfi:
Chili tog’larida yashovchi, Qisqaboshlilar oilasiga mansub Darvin rinodermasi.
Karib (Antil) oblasti
Karib oblasti hududiga Katta Antil (Kuba, Yamayka, Gaiti, Puerto – Riko), Bagama, Kichik Antil orollari, Trinidad orollari kiradi, shuning uchun ham ushbu oblast orol xarakteriga ega.
Karib oblastining tabiiy sharoitlari qulay bo’lib, uning katta qismini tropik o’rmonlar qoplab olgan. Oblastning faunasi uchun quyidagi hayvonlar xosdir:
Sut emizuvchilar:
Hasharotxo’rlar: Yoriq tishli (tirqishtishli) Solenodon Kuba va Gaitida yashaydi. Kuba yoriqtishlisi Atopodale cubana, Gaiti yoriqtishlisi Solenodon paradoxus birgalikda Solenodontidae endemik oilasini tashkil qiladi.
Kemiruvchilar: nutriyasimonlarning Capromus va Geocapromus urug’lariga mansub hutiyalar, aguti (Plagiodontia), Orol opossumi,
Yirtqichlar - yenotlarning 1 turi (Bagama orollarida yashaydi),
qo’lqanotlilar- mevaxo’rlar, bargburunlar, vampirlar, quyonlabli baliqxo’rlar kabi turlari hayot kechiradi.
Qushlar faunasi:
Karib oblastida qushlarning quyidagi turlari yashaydi:
Rakshasimonlar yoki ko’k qarg’alar turkumining endemik todi Todidae oilasi turlari: kolibri, trogon, kakkuqush, tiranna va boshqa oilalarga mansub endemik turlar mavjud. Umuman olganda bu oblastda qushlarning 140 turi bo’lib, ularning 25% endemikdir. Endemik turlarning ko’pchiligi Yamaykada hayot kechiradi.
Reptiliyalar sinfi:
Toshbaqalarning bir necha turi, timsohlarning 2 turi (Kubada ularning bitta endemik turi bor), kaltakesaklarning juda ko’p turlari (masalan, amfisbenlar), ayrim ilon turlari, jumladan nayzaboshli ilon Bothrops atrox (bu ilon zaharli bo’lib, faqat Kichik Antil orollarida yashaydi).
Baliqlar sinfi:
Karib oblastida Shimoliy Amerika pantsirli cho’rtanlari, xromislar, tirik tug’uvchi va tuhum qo’yuvchi karptishlilarning juda ko’p turlari, gambuziya baliqlari yashaydi.
|
| |
Amfibiyalar sinfi - 2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni

|
2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni
|
bet | 25/36 | Sana | 15.11.2023 | Hajmi | 256,18 Kb. | | #99297 |
Bog'liq AMIR TEMURNING XOKIMIYATGA KELISH ARAFASIDA MOVAROUNNAHRDAGI SIYOSIY VAZIYATAmfibiyalar sinfi:
Amfibiyalarning oyoqsizlar va dumlilar turkumlariga kiruvchi turlari uchraydi. Bu yerda baqalarning 5 turi: kvaksha, Janubiy Amerika Svistunlari, kaltaboshli baqalar yashaydi.
Molyuskalar faunasini juda ko’pchilik turlar tashkil qiladi, sababi bu yerda oxak moddasi ko’p to’plangan.
Notogey olami
Notogey olami tarkibiga Janubiy Amerika qit’asining eng chekka janubiy qismi (Patagoniya, Olovli Yer oroli), Avstraliya, Tasmaniya, Yangi Zelandiya va Dunyo okeanining subantraktik orollari kiradi. Shuning uchun ham Notogey olamini orol ko’rinishidagi faunistik olam deb aytish mumkin.
Bu olam uchun faunaning kambag’alligi va hayvonot olamini bir tomonlama rivojlanishi harakterli xususiyatdir.
Notogey olamini 3 ta zoogeografik oblastga ajratiladi:
Avstraliya oblasti
Yangi Zelandiya
Patagoniya (Golantarktika)
Avstraliya oblasti
Bu oblastga Avstraliya qit’asi, Tasmaniya va boshqa kichik orollar (Kenguru, King, Flinders) kiradi. Avstraliya oblastining tabiiy sharoitlari uning iqlimi, geografik joylashuvi, rel’efining tuzilishi bilan bog’liq. Materikning shimoliy qismi tropik zonada joylashgan bo’lsa, markaziy qismi subtropik, janubiy qismi mo’tadil zo’naga to’g’ri keladi. Periferik qismida tog’ cho’qqilari joylashgan. Materikning markaziy qismida namlikni yetishmasligi ko’rinadi.
Avstraliya oblastining g’arbiy qirg’oqlari Darling va Viktoriya tog’lari bilan, sharqiy sohillari esa katta suvayirg’ich cho’qqilari bilan qurshab olingan. Avstraliyaning shimoliy-sharqiy qismiga (Kvinslend) va Tasmaniyaga ko’p miqdorda yog’in tushadi. Shuning uchun ham bu qismda o’rmonlar ko’p: shimoliy-sharqida tropik, undan janubroqda subtropik, keyin esa ninabargli-kengbargli o’rmonlar mavjud.
Avstraliyaning nam subtropik o’rmonlarida ulkan evkaliptlar o’sadi. Tasmaniyada notofagus buk daraxti va daraxtsimon paporotniklardan iborat keng bargli o’rmonlar bor.
Avstraliyaning janubiy-g’arbiy qismi nisbatan quruq bo’lib, siyrak o’rmonlar bilan qoplangan. Qit’aning qolgan qismi past bo’yli, dag’al bargli evkaliptlar va doimiy yashil akatsiyalar (masalan: skreb) yoki buta ko’rinishdagi sho’ralar bilan qoplangan o’rmonlarga egadir. Avstraliyaning katta qismini turli-tuman sahrolar egallaydi. Qum sahrolarida kseromo’rf turdagi dag’al bargli boshoqdoshlardan spinifeks va triodiya turkimiga mansub o’simliklar o’sadi.
Avstraliya oblastining hayvonlari faunasi uchun bir teshiklilar va xaltali sut emizuvchilar xosdir. Avstraliya oblastida quyidagi hayvonlar yashaydi:
|
| |
Sut emizuvchilar - 2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni

|
2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni
|
bet | 26/36 | Sana | 15.11.2023 | Hajmi | 256,18 Kb. | | #99297 |
Bog'liq AMIR TEMURNING XOKIMIYATGA KELISH ARAFASIDA MOVAROUNNAHRDAGI SIYOSIY VAZIYATSut emizuvchilar:
Tuhum qo’yuvchilar Prototheria kenja sinfining birteshiklilar turkumi – Monotremata
O’rdakburunlar – Ornithorhynchidae oilasi (1 tur)
Yehidnalar – Tachyglossidae oilasi (1 tur)
Proyehidna.
Xaltali sut emizuvchilar – Marsupialia turkumi. 8 ta oilaga mansub turlari yashaydi.
Xaltali yirtqichlar – Dasyuridae
Nambatlar yoki xaltali chumoliho’rlar – Myrmecobiidae
Xaltali krotlar – Notoryctidae
Bandikutlar – Paramelidae
Possumlar yoki falangistlar – Phalangeridae
Xaltali ayiqlar yoki koala – Phascolarctidae
Vombatlar – Vombatidae
Kenguru – Macropodidae
Bulardan xaltali bo’ri va xaltali iblis yirtqichlardir.
Yo’ldoshli sut emizuvchilar:
Yovvoyi it – dingo-inson tomonidan olib kelingan.
Sichqonsimonlar oilasi turlari:
Qunduzsimon kalamushlar Hydromidae kenja oilasi turlari: qo’lqanotlilarning hasharotho’r turlari.
Qushlar faunasi:
Avstraliya oblastida quyidagi qushlar yashaydi:
Asosan 50 oilaga mansub turlar qayd qilingan. Ko’kraktojsiz qushlardan Emu – Dromaeidae oilasiga mansub turlar, qazuarlar, qirg’iy, qora o’rdak, miqqiy, laylak.
Xas tovuqlar Megapodiidae oilasining turlari: masalan, xas kurkalar, ko’zchasimon tovuqlar:
To’tiqushlarning kakadu, lori (cho’tka tilli to’tiqush), yassidumli to’tiqush – tungi to’tiqush Geopsittacus occidentalis; Mitti to’tiqushlar – Neophema; Zimorodoklar – Dacclogisas; Liradumlar Menuridae oilasi turlari:
Butazor qushlari – Atrichornithidae
Asalho’rlar – Meliphagidae
Chug’urchiqlar – Grallinidae, o’rmon qaldirg’ochlari Artamidae, Avstraliya hakkalari Cracticidae va boshqalar.
|
| |
Reptiliyalar faunasi - 2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni

|
2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni
|
bet | 21/36 | Sana | 15.11.2023 | Hajmi | 256,18 Kb. | | #99297 |
Bog'liq AMIR TEMURNING XOKIMIYATGA KELISH ARAFASIDA MOVAROUNNAHRDAGI SIYOSIY VAZIYATReptiliyalar faunasi
Neotropika oblastida quyidagi reptiliyalar yashaydi:
Kaymansimon yoki muskusli toshbaqalar oilasi – Chelydridae,
Suv toshbaqalari – Emydidae,
Quruqlik toshbaqalari – Testudinidae ( 2 turi ), Yonbo’yinli toshbaqalar – Pleurodira kichik turkumining 2 oilasi – pelomeduzalar Pelomedusidae va ilonbo’yinli toshbaqalar Chelyidae vakillari;
Kaltakesaklardan iguanalar – Iguanidae ning (100 turi bor) yirik daraxtda yashovchi, tog’da yashovchi mayda qoyatoshlarda va cho’llarda yashovchi, ayrim suv muhiti bilan bog’liq turlari, dengiz iguanalari-Amblyrrhynchus (Galapagoss orollarida yashaydi va suvo’tlar bilan oziqlanadi) stsinklar, gekkonlar (turlar soni Eski Dunyoga qaraganda kam),
Ilonlarning Anilidae oilasiga kiruvchi turlari korall svertashkasi Anilis yoki Amerika suviloni;
Bo’g’ma ilonlarning Boinae kenja turkumi vakillari; xaqiqiy bo’g’ma ilonlar Constrictor, anakonda Eunectes murinus, xipcha qorinli bo’g’ma ilonlar Corallus; Aspidlar oilasi – Elapidae turlari masalan: zaharli korall aspidi (Mikrurus urug’i), shaqildoq ilonlar Crotalinae (40 turi yashaydi) oilasi turlari: (masalan: jararaka, kaskavela, bushmeyster zaharli ilonlar hisoblanadi)
Amfibiyalar faunasi
Neotropikada amfibiyalarni quyidagi turlari yashaydi:
Oyoqsizlardan chervyagalar Cueciliidae oilasining 3 endemik urug’iga mansub 16 turi: `
Dumlilardan o’pkasiz salamandralar – Plethodontidae;
Dumsizlardan esa baqa va qurbaqalarning juda ko’p turlari: pipalar – Pipa, svistunlar – Leptodactylide, xaqiqiy qurbaqalar – Bufonidae (zaharli qurbaqa Aga shu oblastda yashaydi).
Daraxt baqalari yoki kvakshalar Hylidae (turlari: temirchi kvaksha, Brazilya kvakshasi, fillomeduza, xaltali kvaksha) .
Xaqiqiy baqalar Ranidae materikning janubiy qismida emas, balki shimoliy qismida yashaydi.
Baliqlar faunasi
Neotropika oblastida quyidagi baliqlar yashaydi:
Ikki xil nafas oluvchilardan Lepidosirenidae – lepidosiren;
Suyak tillilar Osteoglossidae oilasini Arapaima (bularning uzunligi 4 m, og’irligi 200 kg keladi) va aravana urug’i turlari; endemik hisoblangan elektr ugorlar Elektrophoridae oilasining yagona turi (tanasida 350 – 500 volt tok hosil qiladi); Xaratsinoidlar turkumi turlari (800 turi uchraydi) hayot kechiradi; bulardan piranyasimonlar Serrasalmidae oilasiga taalluqli piranyalar; mayda xaratsinsimonlar oilasi turlari – tetra, neon va xokazo;
Laqqabaliqlarni Doradidae, Pimelodidae, Pugididae (parazit hayot kechiradilar) oilalariga kiruvchi turlari, shuningdek Asprenidae va boshqa oilalari turlari ham shu yerda tarqalgan(jami 12 endemik oila). Masalan, kallixt turi akvariumlarda boqiladi.
Tikanqanotlilardan Nandalar oilasi Nandidae, xromislar oilasi Cichlidae oilasiga kiruvchi turlari; masalan, akvariumda boqiladigan skalyariyalar shular jumlasidandir.
|
| |
Reptiliyalar sinfi - 2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni

|
2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni
|
bet | 23/36 | Sana | 15.11.2023 | Hajmi | 256,18 Kb. | | #99297 |
Bog'liq AMIR TEMURNING XOKIMIYATGA KELISH ARAFASIDA MOVAROUNNAHRDAGI SIYOSIY VAZIYATReptiliyalar sinfi:
Anakonda, zaharli bushmeyster, daraxt iguanasi.
Amfibiyalar sinfi:
Pipa baqasi, kvakshalarning ko’pchilik turlari.
Baliqlar sinfi:
Ikki xil nafas oluvchi baliq – lepidosiren, elektr ugor balig’i, piranya.
Markaziy Amerika kichik oblasti
Bu kichik oblast Panama bo’ynidan to Neogey olami shimoliy chegarasigacha, ya’ni Meksika tog’larining janubiy chekkalarigacha bo’lgan hududni egallaydi. Markazi Amerika kichik oblastining relefi tog’likdan iborat bo’lsada, bu yerda Kordilyera tog’larining baland cho’qqilari uchramaydi. O’simlik qoplamini palmalarning ko’pchilik turlari mavjud tropik o’rmonlar tashkil qiladi. Kichik oblastning faunasi o’tish harakteriga ega, chunki Janubiy Meksika va Markaziy Amerikada Neotropika hamda Nearktika hayvonlarining areallari bir-birini qoplab olgan. Shunday bo’lsada, Markaziy Amerika kichik oblasti faunasi o’ziga xos xususiyatlarga ega. Ushbu kichik oblastda quyidagi hayvonlar yashaydi:
Sut emizuvchilar: Yenotsimonlar – kinkaju, kakomitsli Jentinkia sumichrasi (endemik tur), Markaziy Amerika tapiri Tapirus bairdi, o’nbelbog’li bronenossets – zirxli, yerqazir, polevka.
Qushlardan: Qirol tasqara, endemik urug’ hisoblangan tinamu Nothocercus, zvonar, kolibrilarning bir necha endemik turlari, chittaklar.
Baliqlardan: Karptishlilarning juda ko’p turlari, chukuchan
Hasharotlardan: eng xarakterlisi Callipodon urug’iga kiruvchi mo’ylovdor qo’ng’izlar.
Chili kichik oblasti
Chili kichik oblasti qit’aning janubiy qismini, Neogey olamini janubiy chegarasigacha bo’lgan hududlarni egallaydi. Bu hudud mo’’tadil iqlimli bepoyon cho’l hududlari, pampaslarni, o’rmonsiz yassi tog’larni, haqiqiy sahrolar va tog’ cho’qqilarini o’z ichiga oladi.
Chili kichik oblastida quyidagi hayvonlar yashaydi:
Sut emizuvchilar sinfi:
Bronenosetslar,xaltalilar, lamalar, tog’ va pampas kiyiklari (bug’ular), ko’zoynakli ayiq Tremarctos ornatus (Janubiy Amerikadagi yagona ayiq).
Kemiruvchilardan: shinshilla, nutriya, dengiz cho’chqasi.
|
| |
Sut emizuvchilar faunasi - 2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni

|
2 Zoogeografiya fanidan ma’ruza mavzulari va mazmuni
|
bet | 20/36 | Sana | 15.11.2023 | Hajmi | 256,18 Kb. | | #99297 |
Bog'liq AMIR TEMURNING XOKIMIYATGA KELISH ARAFASIDA MOVAROUNNAHRDAGI SIYOSIY VAZIYATSut emizuvchilar faunasi:
Noto’liq tishlilar: Edentata endemik turkumiga chumolixo’rlar Myrmecophagidae, zirhlilar yoki bronenosetslar Dasypodidae va yalqovlar Bradypodidae oilalariga mansub turlar ( kapyushonli yalqov, gigant chumoliho’r, zirhli)
Primatlar turkumiga – keng burunli maymunlar katta oilasi – Ceboidea Markaziy va Janubiy Amerika uchun endemik hisoblanadi. 2 oilasi bor
O’ynoqi maymunlar – Callitrichidae
Sebudlar – Cebidae
Kemiruvchilar turkumi:
Jiayrasimonlar ust turkumiga kiruvchi 10 endemik oilaga mansub turlari yashaydi. Shuningdek, olmaxonlar, sichqonlar, daraxt jayralari Erethizanthidae, cho’chqasimonlar Cavidae (dengiz cho’chqasi misol bo’ladi), suv cho’chqalari Hydrochoridae (dunyodagi eng yirik kemiruvchi kapibara) agutisimonlar Dasyproctidae, shinshillasimonlar Chinchillidae, sakkiztishlilar Octodontidae mavjud.
Qo’lqanotlilar turkumi:
9 oilasi Neotropikada yashaydi.
1) Quyonog’izlilar
2) Diskqanotlilar
3) Bargburunlar
4) Qonxo’r vampirlar
Bu oilalar endemik sanaladi.
Toq tuyoqlilar turkumi:
Tapirlarning 3 turi,
Juft tuyoqlilar turkumi
Pekarlar Tayassuidae (Shimoliy Amerika), tuyasimonlar Camelidae kiruvchi
( Lama urug’i) Lama, Alpaka, Vikunya, Guanako),
Amerika bug’ulari Odocoileine kichik oilasiga kiruvchi (5 urug’ga mansub bug’ular) turlari (pydy, mazema) hayot kechiradi.
Yirtqichlar turkumi:
Yenotsimonlar oilasi – Prosuonidai
Nosuxa – Nosua, kinkaju – Potos
Mushuksimonlar oilasi – Felidae
Otselot - Felis pardalis , kichik onsilla, yaguarundi, panamerika pumasi – Felis concolor, yaguar – Panthera onca
Ayiqlar oilasi – Ursidae
Ko’zoynakli ayiq – Tremaretos ornatus
Itsimonlar oilasi – Canidae
Yoldor bo’ri – Chrysocuan
Qushlar faunasi
Neotropika qushlar faunasi turli – tuman bo’lib, 25 ga yaqin endemik oilaga mansub qushlar tarqalgan. Darlington Janubiy Amerikani bejiz “Qushlar qit’asi” deb nomlamagan .
Neotropika oblasti qushlari: oqqushlar, laylaklar , o’rdaklar, yirtqich qushlar, kakku qushlar, boyqushlar, kaptarlar, to’tiqushlar, qizilishtonlar va boshqa qushlardan iborat.
Sayrovchi qushlar – Oscines
Amerika strauslari, tuyaqushlar – Rheidae, ya’ni Nandular (endemik), Tinamular – Tinamidae, tovuqsimonlarning kraks yoki gokko Cracidae oilasiga kiruvchi turlar, goatsinlar – Opisthocomidae, endemik oilalardan kariam – Cariamidae, Trubach – Psobhidae, quyoshsimon oqqushlar – Eurypygidae, pelamedeya – Anhimidae, tentakqushlar – Steatornithidae (guaharo – qorong’i g’orlarda koloniya bo’lib yashaydilar, kolibrilar- Trachilidae (320 turi) to’tiqushlar – Psittacidae (amazona – Amazona va ara – Ara turlari) momota – Momotidae, chumchuqsimonlarning qichqiruvchi chumchuqlar – Tyranni kenja turkumiga kiruvchi endemik oilalar – topokolo, qurtxo’rlar, chumolixo’rlar, pechniklar, drevolazlar, manakinlar,
travarezlar, va xokazolardan iborat.
|
| |
Birinchidan - 6 Mavzu. Agrar iqtisodiyotda moliyaviy va soliq siyosati Reja

|
6 Mavzu. Agrar iqtisodiyotda moliyaviy va soliq siyosati Reja
|
bet | 2/6 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 0,94 Mb. | | #235796 |
Bog'liq 6-mavzuBirinchidan – soliq tizimidagi imtiyozlar: qishloq xo'jaligi yerlaridan oqilona foydalanish, tuproq unumdorligini oshirish, unumdorligi turlicha bo'lgan yerlardan foydalanishning ijtimoiy-iqtisodiy sharoitlarini tenglashtirish, qishloq xo'jalik korxonalarini moliyalashtiruvchi maxsus jamg'armalarni shakllantirish, qishloq xo'jaligi korxonalarini soliqqa tortish va soliq to'lash mexanizmini soddalashtirish maqsadida Respublika Prezidentining 1998 yil 10 oktyabrdagi “Qishloq xo'jalik tovar ishlab chiqaruvchilari uchun yagona yer solig'ini joriy etish to'g'risida"gi Farmoni asosida Vazirlar Mahkamasi tomonidan 1998 yil 26 dekabrda qabul qilingan "qishloq xo'jaligi tovar ishlab chiqaruvchilaridan yagona er solig'i undirish tartiblari to'g'risida"gi 539-sonli qarori bilan 1999 yilning 1 yanvaridan boshlab qishloq xo'jaligi korxonalari uchun yagona yer solig'i joriy qilindi.
Fermer xo'jaliklari tomonidan to'lanadigan yagona yer solig'i amalda qo'llanilib kelingan to'qqizta soliq: daromad solig'i (foydadan olinadigan soliq), qo'shilgan qiymat solig'i, ekologiya solig'i, suv resurslaridan foydalanganlik uchun soliq, tabiiy boyliklardan foydalanganlik uchun soliq, mol-mulk solig'i, yer solig'i, ijtimoiy infratuzilmani rivojlantirish va boshqa mahalliy soliqlar va yig'imlar o'rniga joriy etildi va 2017 yil uchun yagona er solig'i stavkasini qishloq xo'jaligi yerlarining qayta hisoblangan normativ qiymatiga nisbatan 0,95 foiz miqdorida belgilandi.
Shuningdek, yangi o'zlashtirilgan yerlarda tashkil qilingan fermer xo'jaliklari davlat ruyxatiga olingan paytdan e'tiboran 2 yil mobaynida, fermer xo'jaligi tegishli loyihada nazarda tutilgan yerni o'z hisobidan o'zlashtirayotgan davrda va yer o'zlashtirib bo'linganidan keyin 5 yil davomida yerning mazkur o'zlashtirilgan qismi uchun yagona yer solig'i to'lashdan ozod qilinadi.
Soliqqa tortishda soliq miqdorini yerning sifatiga (ball-boniteti) qarab hisoblash va bu jarayonga tabaqalashtirilgan ravishda yondashilishi muhim ijtimoiy-iqtisodiy masala xo'jaliklarga bir xil iqtisodiy sharoit yaratib berishni ta'minlash imkoniyati yaratilmoqda. Avvalgi soliqqa tortish mexanizmida bu muammo o'z echimini topmagan edi.
Paxta xom ashyosini yig'ish terib olish bo'yicha mavsumiy qishloq xo'jaligi ishlariga jalb qilingan ishchilarni jismoniy shaxslarning daromad solig'idan ozod etildi, tomchilatib sug'orish tizimini joriy qilgan yuridik shaxslar tegishli yer uchastkasiga nisbatan 5 yil muddatga yagona er solig'ini to'lashdan ozod etildi.
|
| |
Ikkinchidan – - 6 Mavzu. Agrar iqtisodiyotda moliyaviy va soliq siyosati Reja

|
6 Mavzu. Agrar iqtisodiyotda moliyaviy va soliq siyosati Reja
|
bet | 3/6 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 0,94 Mb. | | #235796 |
Bog'liq 6-mavzuIkkinchidan – fermer xo'jaliklariga boshlang'ich sarmoya imtiyozli kreditlarni berilishi: fermer xo'jaligi davlat ruyxatidan o'tgandan so'ng 6 oy ichida dastlabki (boshlang'ich) sarmoyani olishi mumkin. Boshlang'ich sarmoya uchun kredit fermer xo'jaliklariga 3 yilgacha bo'lgan muddatga, eng kam oylik ish haqining 300 baravari miqdorigacha, foizlar to'lashni 12 oygacha kechiktirish va asosiy qarzni kredit olingandan so'ng 18-24 oy o'tgach qaytarishni boshlash shartlarida beriladi.
Uchinchidan – fermer xo'jaliklariga texnika vositalarini lizing asosida berilishi: fermer xo'jaliklari texnika vositalarini lizing asosida xarid qilishi, buning uchun texnikaning boshlang'ich narxining 15 foizini to'lab, qolgan 85 foizini 7 yil muddat ichida (Qoraqalpog'iston Respublikasi va Xorazm viloyatlarining fermer xo'jaliklari 10 yil muddatgacha) to'lashi mumkin. Bunda fermer texnikaning 85 foiz qiymatiga "O'zagrosug'urta" kompaniyasi bilan sug'urta shartnomasini tuzadi. Sug'urta mukofotlari hisoblash uchun sug'urta tarif (stavka) miqdori texnikaning 85 foiz qiymatidan bir yilga 0,5 foizni tashkil qiladi.
To'rtinchidan – yer boniteti past yerlarda paxta etishtiradigan fermer xo'jaliklariga moddiy yordam berilishi: Prezident qarorlari bilan belgilab berilgan yer boniteti past yerlarga ajratilgan. Ushbu mablag'lar fermer xo'jaliklarining xizmat ko'rsatuvchi va ta'minotchi korxona va tashkilotlar oldidagi qarzlarni qisqartirishda salmoqli manba bo'lgan.
Beshinchidan – suv xo'jaligi tashkilotlari ekspluatasiya xarajatlariga respublika byudjetidan moliyalashtirilishi: mamlakatimiz mustaqillikka erishgandan so'ng, suv xo'jaligi tashkilotlari ekspluatasiya xarajatlariga respublika byudjetidan mablag'ajratish tizimi tubdan o'zgartirildi va natijada moliyalashtirish hajmi yildan yilga ortib bormoqda.
Oltinchidan – yerlarning suv ta'minoti va meliorativ holatini yaxshilash bo'yicha chet el investisiyalari kiritilishi: yerlarning suv ta'minoti va meliorativ holatini yaxshilash bo'yicha kompleks tadbirlar amalga oshirilmoqda.
|
| |
Suv havzalari va sohil qushlari

|
Suv havzalari va sohil qushlari
|
bet | 47/76 | Sana | 21.06.2024 | Hajmi | 1,32 Mb. | | #264992 |
Bog'liq Qarshi davlat universiteti geografiya kafedrasiSuv havzalari va sohil qushlari. Suv qushlari. Suv qushlari hayotining ko'p qismini suvda suzib o'tkazadi. Ularning barmoqlari orasiga parda tortilgan; oyoqlari biroz orqaroqda joylashgan bo'ladi. Qushlarning pat va parlari zich joylashib, suv o'tkazmaydigan tig'iz qoplag'ichni hosil qiladi. Qushlar dumg'aza bezlari ajratib chiqaradigan yog'simon suyuqlikni tumshug'i bilan siqib olib, patlariga surtib turadi. Bu suyuqlik patlarga suv yuqtirmaydi, ularni qayishqoq va egiluvchan qiladi.Suv havzalarida yashovchi qushlarning ko'pchiligi suvda chaqqon suzadi va sho'ng'iydi, ozig'ini ham suvdan topadi. Suv qushlari quruqlikda sekin va beso'naqay harakatlanadi. Suv qushlarining zich joylashgan va yog'lanib turadigan patlari va yumshoq parlari ularni sovuqdan saqlaydi, patlarga nam yuqtirmaydi. Qushlarning oyoq barmoqlari orasida suzgich pardasi bo'ladi. Ular suvda yaxshi suzadi, lekin quruqlikda beso'naqay harakatlanadi. Suv qushlariga g'ozsimonlar va pingvinlar turkumi kiradi. Sohil qushlari suv havzalarining sayozliklarida yashaydi. Ularning oyoqlari va tumshug'i uzun bo'lib, balchiqda yurish va oziqlanishga moslashgan. Sohil qushlariga laylaksimonlar misol bo‘ladi.
G'ozsimonlar turkumi. Buturkumga o'rdaklar,g'ozlarvaoqqushlar kiradi (93-rasm). Ular tumshug'ining qirrasi bo'ylab har xil shakldagi muguz plastinkalar joylashgan; tumshug'ining uchi esa kengaygan. G'ozsimonlarning tuxumdan chiqqan jo'jalari urg'ochisi orqasidan ergashib yuradi.
O'rdaklar suv tubidagi balchiqni tumshug'idagi muguz plastinkalari orqali sizdirib o'tkazib, undan mayda jonivorlar va o'simliklarni ajratib oladi. O'rta Osiyo suv havzalarida yovvoyi o'rdak, churrak, suqsun uchraydi. Yovvoyi o'rdak erkagining boshi to'q yashil, bo'yni oq; urg'ochisining tumshug'i qizg'ish, dumi oqish bo'ladi. Ular kuzda qishlov joylariga uchib o'ta boshlaydi. O'rdaklar Osiyoning janubi, Shimoliy Afrika, Markaziy Amerika, shuningdek, o'lkamiz janubidagi suv havzalarida qishlaydi. Erta bahorda daryolar bo'yidagi qamishzorlar va qalin o'tlar orasiga uya quradi. Yovvoyi o'rdak. churrak. suqsun va boshqa o'rdaksimon qushlar ovlanadi. Yovvoyi o'rdak xonaki o'rdakning naslboshisi hisoblanadi.
G'ozlar o'rdaklarga nisbatan yirikroq: erkagi va urg'ochisi bir xil rangda bo'iadi. Ular o'simliklar bilan oziqlanadi. Baquvvat tumshug'i chetidagi o'tkir muguz plastinkalari yordamida o'simliklarni qirqib olib yeydi. O'zbekistonda xonaki g'ozlarning ajdodi bo'lgan ko'k g'oz in qurib, bola ochadi. Bu qush Amudaryo etaklarida va Zarafshon daryosining quyi oqimlarida uchraydi. Yevropa. Shimoliy Afrika, Janubi-Sharqiy Osiyo va O'rta Osiyo suv havzalarida qishlaydi. G'ozlar go'shti uchun ovlanadi.
|
| |
Qushlarning - Qarshi davlat universiteti geografiya kafedrasi

|
Qarshi davlat universiteti geografiya kafedrasi
|
bet | 42/76 | Sana | 21.06.2024 | Hajmi | 1,32 Mb. | | #264992 |
Bog'liq Qarshi davlat universiteti geografiya kafedrasiQushlarning kelib chiqishi. Qushlar - tanasi pat bilan qoplangan, issiqqonli hayvonlar. Ularning tuzilishi va xatti-harakati uchishga moslashgan. Tanasi suyri shaklida; oldingi oyoqlari qanotga, jag'lari muguz tumshuqqa aylangan; barcha skelet suyaklari yengil va pishiq. Qushlarning yuragi to'rt kamerali, arteriya va vena qoni ajralgan. Yer yuzida 9000 ga yaqin turi ma'lum.Yirtqich qushlarning tuzilishi ancha yirik o'ljani qidirib topish va tutib olishga moslashgan: ko'zlari o'tkir, tirnoqlari va tumshug'ining uchi qayrilgan. Yirtqich qushlar kunduzgi yirtqichlar va yapaloqqushlarga ajratiladi
Ko'payish davri. Qishki sovuq kunlar o'tib, havo isiy boshlashi bilan qushlar ko'payishga tayyorgarlik ko'ra boshlaydi. Ayrim qushlar erta bahorda, boshqalari esa bahorning o'rtalarida ko'payishga kirishadi. Qusharning ko'payish davri tuxumdan chiqadigan jo'jalar uchun oziqning mo'l-ko'l bo'lishiga bog'liq.
Juft hosil qilishi. Ko'pchilik qushlarning erkagi va urg'ochisi ko'payish davrida juft hosil qiladi. Maydaroq qushlar, masalan, ko'pchilik chumchuqsimonlar va musichalaming jufti faqat bir mavsum. yirtqichlar va boshqa yirik qushlar (laylaklar. qarqaralar) jufti uzoq yillar davomida saqlanib qoladi. Bir qancha qushlar bitta erkak bir necha urg'ochilardan iborat gala hosil qiladi. Ayrim tovuqsimonlar (qurlar, karqurlar) vaqtinchalik juft hosil qiladi. Qushlar jufti saralanib tanlanadi. Erkak qushlar juftlanish oldidan sayraydi yoki raqsga tushayotgandek harakatlar qilib, urg'ochisini taklif etadi. Karqurlar va qurlaming xo'rozlari ochiq maydonda o'zaro bahs qilish uchun to'planishadi. Ular qanotlari va dumini yoyib. o'zini ko'rsatishga harakat qiladi. Bu vaqtda ular o'rtasida qisqa muddatli jang ham bo'lib o'tadi.
Uya qurishi. Ko'pchilik qushlar tuxum qo'yish uchun uya quradi (87-rasm). Yirtqich qushlar, laylaklar, kaptarlar, go'ngqarg'alar novda va butoqlardan oddiv kosasimon uya quradi. Qizilishton va chittak kabi o'rmon qushlari daraxtlarning kovagida, o'rdak va turnalar yerda uya quradi.
Qishloq qaldirg'ochlari uylarning bo'g'oti ostidagi yog'och to'sinlar ustiga yoki devorga yumaloqlangan loyni so'lagi bilan yopishtirib uya quradi. Ayrim qushlar, masalan, kakku, kayra uya qurmaydi. Kakku tuxumini boshqa qushlarning uyasiga tashlab ketadi. Kayra yalong'och qoyaga tuxum qo'yib, uni bosib yotadi.
|
| |
Grid-hisoblash (eng. grid-grid, tarmoq) – bu "virtual superkompyuter" tarmoq orqali bog'langan klasterlar shaklida, ko'p sonli vazifalarni (operatsiyalar, ishlar) bajarish uchun birgalikda ishlaydigan

|
Grid-hisoblash (eng. grid-grid, tarmoq) – bu "virtual superkompyuter" tarmoq orqali bog'langan klasterlar shaklida, ko'p sonli vazifalarni (operatsiyalar, ishlar) bajarish uchun birgalikda ishlaydigan
|
bet | 4/5 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 1,84 Mb. | | #132474 |
Bog'liq Sun’iy intellekt Grid-hisoblash (eng. grid-grid, tarmoq) – bu "virtual superkompyuter" tarmoq orqali bog'langan klasterlar shaklida, ko'p sonli vazifalarni (operatsiyalar, ishlar) bajarish uchun birgalikda ishlaydigan bir-biriga bog'langan Xususiy foydalanuvchilar orasida Google tomonidan taqdim etilgan bulut xizmatlari ("hujjatlar", "taqvim" va boshqalar) kabi qulayliklari tufayli asta-sekin keng tarqalgan. - Xususiy foydalanuvchilar orasida Google tomonidan taqdim etilgan bulut xizmatlari ("hujjatlar", "taqvim" va boshqalar) kabi qulayliklari tufayli asta-sekin keng tarqalgan.
- Bugungi kunda katta hisoblash bulutlari ma'lumotlar markazlarida (ma'lumotlar markazi) joylashtirilgan minglab serverlardan iborat. Ular millionlab foydalanuvchilarni bir vaqtning o'zida ishlatadigan o'n minglab ilovalarning resurslarini ta'minlaydi [1]. Bulutli texnologiyalar o'z ERP, CRM yoki qo'shimcha uskunalarni sotib olish va sozlashni talab qiluvchi boshqa serverlarni o'z ichiga olgan korxonalar uchun qulay vositadir.
ERP (Enterprise Resource Planning – korxona resurslarini rejalashtirish) – korxona faoliyatining barcha sohalari uchun ma'lumotlar va jarayonlarning umumiy modelini ta'minlaydigan maxsus integratsiyalangan dasturiy ta'minot to'plami orqali ishlab chiqarish va operatsiyalarni integratsiya qilish, mehnat resurslarini boshqarish, moliyaviy menejment va aktivlarni boshqarish bo'yicha tashkiliy strategiya. - ERP (Enterprise Resource Planning – korxona resurslarini rejalashtirish) – korxona faoliyatining barcha sohalari uchun ma'lumotlar va jarayonlarning umumiy modelini ta'minlaydigan maxsus integratsiyalangan dasturiy ta'minot to'plami orqali ishlab chiqarish va operatsiyalarni integratsiya qilish, mehnat resurslarini boshqarish, moliyaviy menejment va aktivlarni boshqarish bo'yicha tashkiliy strategiya.
- CRM (Customer Relationship Management) – mijozlar bilan munosabatlarni boshqarish tizimi, ya'ni mijozlar (mijozlar) bilan o'zaro hamkorlik strategiyalarini avtomatlashtirish, xususan, savdo darajasini oshirish, marketingni optimallashtirish va mijozlarga xizmat ko'rsatishni yaxshilash, mijozlar ma'lumotlarini saqlash va ular bilan aloqalar tarixi, biznesni tashkil etish va takomillashtirish va natijalarni tahlil qilish.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Grid-hisoblash (eng. grid-grid, tarmoq) – bu "virtual superkompyuter" tarmoq orqali bog'langan klasterlar shaklida, ko'p sonli vazifalarni (operatsiyalar, ishlar) bajarish uchun birgalikda ishlaydigan
|
Rene Undeleter - Bajardi: Baxriyev Abdulhakim Tekshirdi: Yo`ldashev Abdurahmon toshkent – 2023 reja

|
Bajardi: Baxriyev Abdulhakim Tekshirdi: Yo`ldashev Abdurahmon toshkent – 2023 reja
|
bet | 10/12 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 106,03 Kb. | | #145935 |
Bog'liq Mustaqil ish. Abdulhakim16. Rene Undeleter
Sayt: //www.reneelab.com/
OT: Windows XP / Vista / 7/8
Ta'rif:
Ma'lumotni tiklash uchun juda oddiy dastur. Asosan rasmlar, rasmlar, ba'zi hujjatlar turlarini tiklash uchun mo'ljallangan. Hech bo'lmaganda, bu boshqa ko'plab shunga o'xshash dasturlarga qaraganda o'zini yaxshiroq namoyon qiladi.
17. Restorer Ultimate Pro tarmog'i
Sayt: //www.restorer-ultimate.com/
OT: Windows: 2000 / XP / 2003 / Vista / 2008 / 7/8
Ta'rif:
Ushbu dastur 2000-yillarga to'g'ri keladi. O'sha paytda, Restorer 2000 yordam dasturi mashhur bo'lgan, aytmoqchi, unchalik yomon emas. Uning o'rnini Restorer Ultimate dasturi egalladi. Mening kamtarona fikrimcha, dastur yo'qolgan ma'lumotlarni qayta tiklash uchun eng yaxshilaridan biri (shuningdek, rus tilini qo'llab-quvvatlash).
Dasturning professional versiyasi (qiyinchilik darajasidan qat'iy nazar) RAID ma'lumotlarini tiklash va qayta tiklashni qo'llab-quvvatlaydi; Tizim "Xom" (o'qib bo'lmaydigan) deb belgilagan qismlarni tiklash mumkin.
Aytgancha, ushbu dastur yordamida siz boshqa kompyuterning ish stoliga ulanib, undagi fayllarni tiklashga harakat qilishingiz mumkin!
198 R-Studio
Sayt: //www.r-tt.com/
OT: Windows 2000 / XP / 2003 / Vista / 7/8
Ta'rif:
R-Studio, ehtimol diskdan / flesh-disklardan / xotira kartalaridan va boshqa vositalardan o'chirilgan ma'lumotlarni tiklash uchun eng mashhur dasturdir. Dastur hayratlanarli darajada ishlaydi, dasturni ishga tushirishdan oldin "orzu qilmagan" fayllarni ham tiklash mumkin.
Imkoniyatlar:
1. Barcha Windows OS uchun qo'llab-quvvatlash (bundan tashqari: Macintosh, Linux va UNIX);
2. Internet orqali ma'lumotlarni tiklash mumkin;
3. FAT12, FAT16, FAT32, exFAT, NTFS, NTFS5 (Windows 2000 / XP / 2003 / Vista / Win7-da yaratilgan yoki o'zgartirilgan), HFS / HFS (Macintosh), Kichik va Katta Endian fayl tizimlarining juda ko'p sonini qo'llab-quvvatlash. UFS1 / UFS2 (FreeBSD / OpenBSD / NetBSD / Solaris) va Ext2 / Ext3 / Ext4 FS (Linux);
4. RAID disk massivlarini tiklash qobiliyati;
5. Disk rasmlarini yarating. Aytgancha, bunday tasvir siqilib, USB flesh-diskiga yoki boshqa qattiq diskka yozilishi mumkin.
|
| |
O'troq qushlar - Qarshi davlat universiteti geografiya kafedrasi

|
Qarshi davlat universiteti geografiya kafedrasi
|
bet | 44/76 | Sana | 21.06.2024 | Hajmi | 1,32 Mb. | | #264992 |
Bog'liq Qarshi davlat universiteti geografiya kafedrasiO'troq qushlar. Yil davomida bir joyda yashaydigan chittak, musicha, ko'k kaptar, kaklik, so'fito'rg'ay, qirg'ovul, chumchuq, mayna o'troq qushlar deyiladi. Ayrim qushlar yozda biroz oziq g'amlaydi. Chittaklar yoz oxirida urug' va hasharotlarni daraxt po'stlog'i yoriqlariga va shoxlardagi lishayniklar orasiga yashirib qo'yadi. Oziq taqchil bo'ladigan qish yoki erta bahorda ana shu oziqni topib yeydi.
Ko'chib yuruvchi qushlar. Yil fasllariga qarab joyini o'zgartirib turadigan qushlar ko'chib yurivchi qushlar deyiladi. Go'ngqarg'a, olaqarg'a, zog'cha va qorayaloqlar sovuq tusha boshlashi bilan gala bo'lib qor kam, oziq mo'lroq bo'lgan joylarga uchib ketadi.
Uchib ketuvchi qushlar. Bunday qushlar kuzda birmuncha sovuq yoki mo'tadil iqlimli joylardan issiq mamlakatlarga uchib ketadi va o'sha joylarda qishlaydi (90-rasm). Uchishdan oldin ular gala hosil qiladi. Qushlar har xil paytda uchib ketadi. Qaldirg'och. bulbul, zarg'aldoq va laylaklar ancha barvaqt, ya'ni yoz oxirlarida yoki erta kuzda, hali uya qurgan joyda havo iliq va oziq mo'l bo'lishiga qaramasdan uchib ketadi. O'rdak. g'oz va oqqush kech kuzda, yashash joyidagi suv havzalari muzlab, oziq topolmay qolganidan so'ng uchib keta boshlaydi. Qushlar qishlov joyiga doimo bir xil yo'ldan uchib boradi; o'sha yo'ldan o'z vataniga qaytadi.
Qushlarning uchib ketish sabablari. Qushlarning uchib ketishi ularning yashash joyidagi iqlimning mavsumiy o'zgarishiga moslashishdan iborat. Shimoliy va o'rta mintaqalarda yashaydigan qushlar yilning eng qulay issiq davrida uya qurib, jo'ja ochadi va uni boqib, voyaga yetkazadi. Ular yilning noqulay, oziq kam bo'ladigan qish mavsumi boshlanishidan oldinroq qishlov joylariga uchib ketadi. Qushlarning bahorda o'z vatanlariga uchib kelishi ko'payish instinkti bilan bog'liq. Kuzda kunlarning qisqarishi qushlarning qishlov joyiga uchib ketishi uchun signal bo'ladi. Qushlarning uchib ketishi va uchib kelishi tug'ma instinkt hisoblanadi.
Qushlarning uchib ketish yo'lini aniqlash. Qishlov joyiga uchib ketayotgan qushlarning yo'l topishida quyoshga qarab mo'ljal olish qisman ahamiyatga ega. Chunki ko'pchilik qushlar kunduzi oziqlanib, kechasi uchadi. Tajribalarda ularning yulduzlarga qarab yo'l topishi aniqlangan. Ayrim qushlar Yer magnit maydonining o'zgarishini qabul qilishi ham mumkin.
|
| |
Narxning vazifalari - Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti

|
Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti
|
bet | 35/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat86. Narxning vazifalari
A) ishlab chiqarish va iste’moldagi o‘zgarishlardan darak beradi
B) ishlab chikarilgan mahsulotlar miqdorini ko‘paytirish va eng tejamli usullarini ishlashni rag‘batlantirish
V) daromadlarning taqsimlanishi
*G) hamma javoblar to‘g‘ri.
87. (U) nazariyasi bo‘yicha:
A) ishchilar ishlashni xohlamaydilar
B) ishchilar javobgarlikdan qochadilar
V) ishchilar tabiatan yalqov, ishyoqmas bo‘ladilar
*G) a+v+b.
88. Talab – bu:
A) ehtiyojdir;
B) bozorga chiqarilgan jami tovarlar miqdori;
V) bozorga chiqarilgan jami xizmatlar miqdori;
*G) to‘lovga qobil bo‘lgan, pul bilan ta’minlangan ehtiyojdir.
89. Taklif – bu:
*A) bozorga chiqarilgan yoki keltirilishi aniq bo‘lgan jami tovarlar va xizmatlar miqdori;
B) ehtiyojdir;
V) bozorga chiqarilgan jami xizmatlar miqdori;
G) ehtiyojning pul bilan ta’minlangan qismidir.
90. Narxning o‘sishi bilan:
A) taklifning hajmi ortadi;
*B) taklifning hajmi kamayadi;
V) taklifning hajmi umuman o‘zgarmaydi;
G) taklifning hajmi talab hajmiga mos tushadi.
91. Marketing nazoratiga qaysi biri kirmaydi
A) yillik rejalarni bajarilishi ustidan nazorat
*B) ishlab chiqarishning texnik holati nazorati
V) daromad nazorati
G) strategik rejalar ustidan nazorat.
92. Talab>taklif bo‘lsa:
A) pul taqchil bo‘ladi;
B) bozorda tovarlar o‘tmay yig‘ilib qoladi;
V) bozor muvozanatiga erishiladi;
*G) bozorda taqchillik hukm suradi.
93. Quyidagi ko‘rsatilgan zamonaviy reklama formalarining qaysi biri ko‘proq bozor iqtisodiyoti sharoitida qo‘llaniladi?
A) prospekt (reklama uchun chiqarilgan varaqa), hujjatlar to‘plami;
B) gazeta, spravochnik (ma’lumotnoma);
V) ko‘rgazma (vitrina), tasvir (slayd);
*G) hamma javoblar to‘g‘ri.
|
| |
Quyida qayd qilingan xarajatlarning qaysi biri doimiy xarajatlarga kiradi

|
Quyida qayd qilingan xarajatlarning qaysi biri doimiy xarajatlarga kiradi
|
bet | 34/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat79. Quyida qayd qilingan xarajatlarning qaysi biri doimiy xarajatlarga kiradi:
A) doimiy maoshlar
B) amortizatsiya ajratmalari
V) sug‘urta badallari
*G) noto‘g‘ri javob yo‘q.
80. Ishlab chiqarishni boshqarish deganda:
A) ishlab chiqarish doirasida amalga oshiriladigan rahbarlik, tashkilotchilik va ma’muriy xarakterdagi a’lohida faoliyat tushuniladi
B) korxona doirasida amalga oshiriladigan rahbarlik, tashkilotchilik va ma’muriy xarakterdagi alohida faoliyat tushuniladi
V) buyumlarni iste’molchilar talabiga mos keluvchi sifat tasniflari bilan ishlab chiqarishni ta’minlovchi, maqsadga qaratilgan faoliyat tushuniladi
*G) noto‘g‘ri javob yo‘q.
81. Korxona doirasida amalga oshiriladigan rahbarlik, tashkilotchilik va ma’muriy xarakterdagi alohida faoliyatini:
*A) ishlab chiqarishni boshqarish deb yuritiladi
B) korxonani boshqarish deb yuritiladi
V) mahsulot sifatini boshqarish deb yuritiladi
G) xodimlarni boshqarish deb yuritiladi.
82. Boshqariluvchi – bu:
A) boshqaruvchi sub’ekt
B) boshqaruv apparati
*V) boshqarish ob’ekti
G) xodimlar.
83. Motivlashtirish – bu:
A) ruhiy omil bo‘lib, shaxs faolligining manbaasi, sababi, dalili va har turli ehtiyojlaridir
B) xodimlarni jonli mehnat faoliyatiga rag‘batlantiruvchi vositadir
V) kishilar faoliyatini ruhiy yo‘llar bilan maqsadga muvofiq yo‘naltirishdir
*G) noto‘g‘ri javob yo‘q.
84. Quyida qayd qilingan ehtiyojlarning qaysi biri birlamchi ehtiyojlarga kiradi:
*A) fiziologik ehtiyojlar
B) ijtimoiy ehtiyojlar
V) ma’rifatga bo‘lgan ehtiyojlar
G) ma’naviyatga bo‘lgan ehtiyojlar
85. Amerikalik ruhshunos Abraham Maslouning motivatsiya nazariyasi:
A) boisiy tozalanish nazariyasi deb yuritiladi
*B) ehtiyojlar ustunligi nazariyasi deb yuritiladi
V) “gigienik omillar” nazariyasi deb yuritiladi
G) kutish nazariyasi deb yuritiladi.
|
| |
Boshqarishning iqtisodiy metodlari

|
Boshqarishning iqtisodiy metodlari
|
bet | 40/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat23. Boshqarishning iqtisodiy metodlari:
a) boshqarish apparatining muayyan strukturasini tuzishga asoslanadi
b) buyruqlar, farmoyishlar va qo‘llanmalar chiqarish ularning baja-rilishini nazorat qilishga asoslanadi
v) kadrlarni to‘g‘ri tanlashga asoslanadi
*g) iqtisodiy manfaatlardan foydalanishga asoslanadi.
24. Boshqarishning tashkiliy – ma’muriy metodlari:
a) umumjamiyat manfaatlaridan foydalanishga asoslanadi
b) jamoa manfaatlaridan foydalanishga asoslanadi
v) har bir boshqaruv bo‘g‘inining funksiyalarini belgilashga asoslanadi
*g) buyruqlar, farmoyishlar va qo‘llanmalar chiqarish ularning baja-rilishini nazorat qilishga asoslanadi.
25. Boshqarishning ijtimoiy – ruhiy metodlari:
a) ishlab chiqarish jamoalarini, ulardagi “psixologik iqlimni”, har bir xodimning shaxsiy xususiyatlarini o‘rganishga asoslanadi
b) kadrlarni to‘g‘ri tanlashga asoslanadi
v) jamoalarda sog‘lom ijtimoiy ruhiy muhitni yaratishga asoslanadi
*g) noto‘g‘ri javob yo‘q.
26. Menejer – bu:
a) yollanma boshqaruvchilar bo‘lib aholining alohida ijtimoiy qatlamidir
b) maxsus tayyorgarlik ko‘rgan, boshqarishning sir-asrorlari, qonun-qoidalarini chuqur biluvchi malakali mutaxassisdir
v) boshqaruvchi
*g) noto‘g‘ri javob yo‘q.
27. Firmaning istiqbolini belgilash, uning kelajagi uchun ahamiyatli chora tadbirlarni ishlab chiqish bilan:
*a) yuqori pog‘onadagi menejerlar shug‘ullanadi
b) o‘rta pog‘onadagi menejerlar shug‘ullanadi
v) quyi pog‘onadagi menejerlar shug‘ullanadi
g) vazirlik
28. Ishlab chiqarish zaxira optimal o‘lchamini aniqlash omillari:
a) pul vositalari miqdori
b) ishlab chiqarish xarakteri
v) transport, kommunikatsiya
*g) noto‘g‘ri javob yo‘q.
29. Quyi pog‘onadagi menejerlar:
a) firma istiqbolini belgilash bilan shug‘ullanadi
b)firma faoliyatining ayrim tomonlarini boshqarish bilan shug‘ullanadi
*v) sex, brigada doirasidagi ishni tashkil qilish va uni boshqarish bilan shug‘ullanadi
g) ishlab chiqarishni tashkil etish.
|
| |