/11-sinf Informatika va axborot texnologiyalari

351
Javoblar misol bilan izohlanadi. Xulosa asosli.
Axborot dolzarb, aniq, tartibli bo‘lib,
tizimli va
izchil taqdim etiladi.
2-daraja [3–5 ball]
O‘quvchilar videokonferensiyaning taʼlimga
taʼsirini muhokama qiladi, ammo izohlar yetarli
emas ulosa mavjud Aksariyat maʼlumotlar
dolzarb bo‘lib, tizimli va izchil taqdim etiladi.
1-daraja [1–2 ball]
O‘quvchilar videokonferensiyaning taʼlimga
ta’siriga bitta misol keltiradi. Izohlar sodda yoki
dolzarb emas.
Tegishli sharhlarsiz javob uchun 0 ball.
Ehtimoliy fikrlar
•
Oʻquvchilar dunyoning istalgan qismidagi
tengdoshlari bilan fikr almashadi
•
O‘quvchilar safarga
chiqmagan holda soha
mutaxassislari bilan suhbatlashadi.
•
Oʻquvchilar xalqaro ma’ruzalarni tinglash
orqali ta’lim metodlarini o‘zlashtiradi.
•
Mutaxassislar tibbiy muolaja kabi muhim
oʻquv mashgʻulotlarida o‘quvchilarga
koʻrsatma beradi
7-bob. Ekspert tizimlar
Nazorat savollari
1.
Quyidagilarning oltitasi (har bir komponent
uchun maksimal 2 ball) [6]:
•
bilimlar bazasi ...
•
mutaxassislardan toʻplangan bilimlarni
saqlash va foydalanishga
imkon beruvchi
maʼlumotlar bazasi
•
fakt va evristik bilimlarni oʻz ichiga oladi
•
xulosa mexanizmi;
•
fikr va mulohaza yurituvchi komponent
•
… bir qator qoidalarga asoslanadi va
mantiqqa amal qiladi;
•
IF-THEN qoidalar asosida fikrlash aloqasini
hosil qiladi;
•
xulosa chiqarish
uchun oldinga yoki orqaga
yo‘nalishdan foydalanish mumkin;
•
foydalanuvchi interfeysi;
•
foydalanuvchi va tizim bilan oʻzaro aloqani
ta’minlash usuli.
2.
Quyidagilar ichidan ikkita ekspert tizimi va
ulardan foydalanish [4]:
•
tibbiy diagnostika vositasi sifatida;
•
simptomlarga asoslanib tashxislar roʻyxatini
taqdim
etadi va tashxis jarayonini
qisqartiradi;
•
avtomobil mexanik diagnostikasi vositasi
sifatida;
•
avtomobil ustasiga avtomashinani tizimga
elektron ulash imkonini beradi. Natijada usta
nosozliklarni aniqlash uchun uni sinovdan
oʻtkaza oladi
•
telefon yordamchisi sifatida;
•
mijozning qo‘ng‘irog‘i sababini aniqlab,
kerakli mutaxassisga yoʻnaltiradi
•
muammolarni bartaraf etish vositasi sifatida;
•
printer va boshqa qoʻshimcha qurilmalarda
yuzaga kelgan nosozlikni aniqlab, diagnostika
va xatolikni tuzatish bo‘yicha maʼlumot beradi
3.
Quyidagilarning to‘rttasi (afzalliklar) [4]:
•
foydalanuvchining bilimi va tajribasidan
tashqaridagi maʼlumotlarni taqdim etadi
•
foydalanuvchi bexabar bo‘lgan muammoni
hal
qilishga yordam beradi;
•
savol berishni unutmaydi;
•
natijada xulosa uchun zarur barcha
maʼlumotlar izchil boʻladi
•
mutaxassislarning ko‘magisiz ham
foydalanuvchining savollariga javob bera
oladi;
•
ulardan 24/7 rejimida foydalanish mumkin.
Quyidagilarning to‘rttasi (kamchiliklar) [2]:
•
ular aqlni ishlata olmaydi;
•
ular
savolga mantiqiy javob beradi, ijodiy
emas;
•
bilimlar bazasida xatolar uchrashi mumkin;
•
natijada notoʻgʻri xulosalar kelib chiqadi
4.
Quyidagilarning toʻrttasi 4
•
onlayn ishlov berish tizimi ma’lumotlarni
tranzaksiya davomida qayta ishlaydi;
•
real vaqt rejimida
ishlov berish tizimi
maʼlumotlar kiritilgach, qayta ishlaydi
•
onlayn ishlov berish tizimlari koʻpincha
buyurtma berish uchun ishlatiladi, ya’ni
avval tranzaksiya uchun barcha maʼlumotlar
toʻplanadi, so‘ng qayta ishlanadi
•
real vaqt rejimida
ishlov berish tizimlari
maʼlumotlarning tezkorligi muhim
boʻlganda, masalan, havo harakatini
boshqarish uchun qoʻllanadi