nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Loyihaning afzalliklari va kamchiliklari

|
Loyihaning afzalliklari va kamchiliklari
|
bet | 15/18 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 462,32 Kb. | | #244896 |
Bog'liq Individual loyiha
Med Inc. loyihasining afzalliklari:
Dori-darmonlarga rioya qilishni yaxshilash: Med Inc. loyihasi shaxsiylashtirilgan eslatmalar, ta'lim resurslari va real vaqtda monitoring orqali dori-darmonlarga rioya qilishni sezilarli darajada yaxshilaydi, bu esa davolanish natijalarini yaxshilash va sog'liqni saqlash xarajatlarini kamaytirishga olib keladi.
Kengaytirilgan bemorlarni jalb qilish: bemorlarga ta'lim resurslari, dori-darmonlarni kuzatish vositalari va sog'liqni saqlash provayderlari bilan aloqa kanallaridan foydalanishni ta'minlash orqali loyiha bemorlarning ko'proq ishtirok etishini va ularning sog'lig'ini boshqarishda vakolatlarini oshiradi.
Masofaviy monitoring va aralashuv: Loyiha tibbiyot xodimlariga bemorlarning dori-darmonlarga rioya qilishlarini masofadan nazorat qilish va ularga rioya qilinmagan yoki noxush hodisalar yuz berganda proaktiv tarzda aralashish imkonini beradi, bu esa bemorning xavfsizligi va parvarishning uzluksizligini oshiradi.
Ma'lumotlarga asoslangan tushunchalar: Ilg'or ma'lumotlarni tahlil qilish imkoniyatlari orqali loyiha dori-darmonlarga rioya qilish naqshlari, davolash samaradorligi va bemorning xatti-harakati haqida qimmatli tushunchalarni yaratadi, bu esa shaxsiy aralashuvlar va yordam ko'rsatishni doimiy yaxshilash imkonini beradi.
Masshtablilik va moslashuvchanlik: Bulutli hisoblash infratuzilmasi va mikroservislar arxitekturasidan foydalangan holda, loyiha yuqori darajada kengaytiriladigan va o'zgaruvchan foydalanuvchi ehtiyojlari va sog'liqni saqlash muhitiga moslashtirilib, uzoq muddatli hayotiylik va o'sishni ta'minlaydi.
Iqtisodiy samaradorlik: Dori-darmonlar bilan bog'liq asoratlarni, kasalxonaga yotqizishni va qayta qabul qilishni kamaytirish orqali loyiha sog'liqni saqlash tashkilotlari va to'lovchilar uchun xarajatlarni tejashga olib keladi va bu sog'liqni saqlash natijalarini yaxshilash uchun tejamkor yechimga aylanadi.
|
| |
Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari Universiteti Individual loyiha ishi 2 Tizimlar orasidagi integratsiya va interoperativlik - bet 10

|
Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari Universiteti Individual loyiha ishi 2 Tizimlar orasidagi integratsiya va interoperativlik
|
bet | 10/18 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 462,32 Kb. | | #244896 |
Bog'liq Individual loyiha
Med Inc. dasturi zamonaviy tibbiy yordam ko'rsatishning o'ziga xos talablariga javob berish uchun sinchkovlik bilan tanlangan innovatsion paradigmalar va texnologiya to'plamlari asosida qurilgan. Quyida biz dasturimizda ishlatiladigan asosiy paradigmalar va texnologiya steklarini o'rganamiz:
1. Mobil-Birinchi Paradigma:
Mobil-birinchi paradigma smartfon va planshetlarning cheklovlari va imkoniyatlarini hisobga olgan holda, birinchi navbatda mobil qurilmalar uchun ilovalarni loyihalashga urg'u beradi.
Bizning dori-darmonlarni yetkazib berish ilovamiz turli mobil platformalarda (iOS, Android) bemorlar uchun uzluksiz foydalanish va foydalanish qulayligini ta'minlaydigan birinchi mobil yondashuv asosida ishlab chiqilgan.
2. Bulutli hisoblash paradigmasi:
Bulutli hisoblash Internet orqali hisoblash xizmatlarini (masalan, saqlash, qayta ishlash, ma'lumotlar bazalari) etkazib berishni o'z ichiga oladi, masshtablilik, moslashuvchanlik va iqtisodiy samaradorlikni ta'minlaydi.
Biz bulutli hisoblash infratuzilmasidan (masalan, Amazon Web Services, Microsoft Azure) ilovamizning backendini joylashtirish uchun foydalanamiz, bu esa o'sib borayotgan foydalanuvchilar bazalarini joylashtirish va bemorlarning nozik ma'lumotlarini xavfsiz saqlashni ta'minlaydi.
3. Ma'lumotlarga asoslangan paradigma:
Ma'lumotlarga asoslangan paradigma qarorlar qabul qilish va jarayonlarni optimallashtirish uchun ma'lumotlar tahlili va tushunchalaridan foydalanishga urg'u beradi.
Biz dori-darmonlarga rioya qilish modellarini tahlil qilish, rioya qilish to'siqlarini aniqlash va bemorlarning xatti-harakatlari va afzalliklariga qarab aralashuvni shaxsiylashtirish uchun ma'lumotlarni tahlil qilish usullaridan (masalan, mashinani o'rganish, bashoratli tahlillar) foydalanamiz.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari Universiteti Individual loyiha ishi 2 Tizimlar orasidagi integratsiya va interoperativlik
|
DevOps madaniyati - Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari Universiteti Individual loyiha...

|
Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari Universiteti Individual loyiha ishi 2 Tizimlar orasidagi integratsiya va interoperativlik
|
bet | 12/18 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 462,32 Kb. | | #244896 |
Bog'liq Individual loyiha8. DevOps madaniyati:
DevOps madaniy va tashkiliy falsafa bo'lib, u jarayonlarni avtomatlashtirish, joylashtirish chastotasini yaxshilash va bozorga tezroq erishish uchun ishlab chiqish (Dev) va operatsiyalar (Ops) guruhlari o'rtasidagi hamkorlikni ta'kidlaydi.
Biz yangi ilova funksiyalari va yangilanishlarini ishlab chiqish, sinovdan o'tkazish va joylashtirishni soddalashtirish uchun hamkorlik, avtomatlashtirish va uzluksiz integratsiya/uzluksiz joylashtirish (CI/CD) amaliyotlarini targ'ib qilib, tashkilotimiz ichida DevOps madaniyatini rivojlantiramiz.
Med Inc. dasturi innovatsion paradigmalar va texnologiya to'plamining aralashmasini o'zida mujassam etgan bo'lib, ularning har biri zamonaviy tibbiy yordam ko'rsatishning o'ziga xos muammolarini hal qilish uchun sinchkovlik bilan tanlangan. Birinchi mobil dizayn tamoyillari, bulutli hisoblash infratuzilmasi, maʼlumotlarga asoslangan tushunchalar va tezkor rivojlanish metodologiyalaridan foydalanish orqali biz bemorlarga imkoniyatlarni kengaytiradigan, dori-darmonlarga rioya qilishni yaxshilaydigan va sogʻliqni saqlash natijalarini yaxshilaydigan mustahkam va kengaytiriladigan yechim yaratishga qodirmiz. Innovatsiyalar va mukammallikka bo'lgan sadoqatimiz orqali biz sog'liqni saqlash texnologiyalari chegaralarini kengaytirishda, sohada ijobiy o'zgarishlarni amalga oshirishda va butun dunyo bo'ylab odamlarning hayotini yaxshilashda davom etamiz.
2.BOB. Med Inc ilovasini ishlab chiqish jarayoni
Med Inc. dasturi sog'liqni saqlash xizmatlarini ko'rsatishning murakkabliklarini hal qilishda masshtablilik, ishonchlilik va moslashuvchanlikni ta'minlash uchun bir qator yondashuvlar va arxitekturalarni o'z ichiga oladi. Quyida biz dasturimizda ishlatiladigan asosiy yondashuvlar va arxitekturalarni ko'rib chiqamiz:
1. Xizmatga yo'naltirilgan arxitektura (SOA):
SOA - bu dasturiy ta'minotni modulli, qayta foydalanish mumkin bo'lgan xizmatlarga ajratuvchi me'moriy yondashuv bo'lib, ularning har biri o'ziga xos biznes funktsiyasini qamrab oladi va standartlashtirilgan protokollar orqali muloqot qiladi.
Biz murakkab funktsiyalarni (masalan, dori eslatmalari, bemorlar bilan muloqot) mustaqil xizmatlarga bo'lib, dasturning orqa qismini loyihalash uchun SOA tamoyillarini qabul qilamiz. Ushbu modulli arxitektura moslashuvchanlik, kengayish va tashqi tizimlar bilan oson integratsiyani ta'minlaydi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari Universiteti Individual loyiha ishi 2 Tizimlar orasidagi integratsiya va interoperativlik
|
Foydalanivchi turi - Va axborot texnologiyalari 10-sinf toshkent – 2021

21
Cho‘ntak
kompyuteri
Mp3-player
Aqlli (Smart)
ko‘zoynaklar
Fitnes-braslet
Aqlli (Smart)-
soat
imkon qadar hajm jihatidan kichiklik, olib yurishga qulaylik, vazifalarni
tez va aniq bajarish
nazarda tutiladi.
Mobil qurilmalarning ishlash prinsipi va arxitekturasi stol usti kompyuterlari kabi bo‘lib, mobil
qurilma olib yurish uchun ixcham shaklda va bitta korpusga yig‘ilgan bo‘ladi.
Rivojlangan davlatlarda aksariyat ta’lim muassasalari ta’limning BYOD (ingl.
Bring Your Own
Device – o‘z qurilmangni olib kel) uslubiga o‘tmoqda. Mazkur uslub ta’lim
muassasasini
kompyuter qurilmalari bilan jihozlash xarajatlarini kamaytirishga olib keladi, chunki mobil
qurilma egalari o‘z qurilmalarini muassasa kompyuter jihozlarini yangilashiga
nisbatan tezroq
yangi modelga almashtiradi.
AFZALLIKLARI
– ovozli
qo‘ng‘iroq
(smartfon va
planshet uchun)
–
video
qo‘ng‘iroq
(smartfon va
planshet uchun)
– xabar
yuborish yoki
uni o‘qish
– Internetda
www-xizmati
– axborot
izlash tizimlari
– elektron
pochta
– eslatmalar
– musiqa
tinglash
– video
ko‘rish
– ob-havo
ma’lumotlari
– ijtimoiy
tarmoqlar
–
bank orqali
to‘lovlar
Rasm yoki videoga olish imkoniyati.
Zamonaviy mobil qurilma kamera bilan ta’minlangan.
Masalan, smartfonlar korpusining old va orqa qismi ham kamera bilan jihozlangan.
Lokatsiya xizmati
da ob-havo haqida ma’lumot olish, xizmat va
mahsulotlarga buyurtma berish kabi imkoniyatlar mavjud. Xizmatlar
GPS va Internetga ulanish orqali taqdim etiladi.
KAMCHILIKLARI
Quvvatning tugashi.
Mobil qurilmalar o‘z akkumulyatoridagi cheklangan quvvat bilan ishlaydi.
Shuning uchun ularni vaqti-vaqti bilan quvvat oldirib turish kerak.
Yaxlit qurilma.
Mobil qurilma ish stoli kompyuterining ixchamlashtirilgan ko‘rinishi bo‘lganligi
sababli, uning ham barcha ichki qurilmalari
yagona sxemaga biriktiriladi, bu qurilmalarni
almashtirishning esa imkoniyati mavjud emas
qurilmalari uchun portlar (6)

17
QAYTA ISHLASH KOMPONENTI (PROTSESSOR)
Protsessor
tezkor xotira qurilmasida joylashgan dasturdan buyruqlarni o‘qiydi, amallarni
bajaradi, natijalarni yozib qo‘yadi va keyingi buyruqni o‘qiydi.
Umuman olganda,
protsessor kompyuterni boshqarish vazifasini bajaradi. Shuning uchun ham bu qurilmaga
“kompyuterning miyasi” deb aytiladi.
Protsessor ishlab chiqarish bo‘yicha Intel, AMD firmalari ancha yaxshi yutuqlarga erishgan.
Tezlik, razryad
protsessorning asosiy ko‘rsatkichlari hisoblanadi. Uning tezligi bir sekundda
bajariladigan amallarga ko‘ra chastotalarda o‘lchanadi va Hz (gers) bilan belgilanadi:
1000 Hz = 1 MHz (megagers);
1000 MHz = 1 GHz (gigagers).
Protsessor tezkor xotiradan ma’lumotlarni bo‘laklarga bo‘lib o‘qiydi va qayta ishlaydi.
U har gal
qayta ishlash uchun olishi mumkin bo‘lgan bo‘lakdagi bitlar soniga
protsessorning razryadi
deyiladi. Dastlabki kompyuterlar razryadi 4 ga teng bo‘lgan bo‘lsa, ko‘pchilik
kompyuterlarda
16, 32 razryadli va hozirgi kunda 64, 128 razryadli protsessorlarni ko‘rish mumkin.
Tizimli plataga ichki
qurilmalardan protsessor,
xotira
qurilmalari, ovoz,
video, tarmoq platalari kabi
qurilmalar o‘rnatiladi. Odatda,
ovoz,
video va tarmoq platalari
tizimli plataga biriktirilgan
bo‘ladi. Ularning ishlash
tezligini oshirish maqsadida
qo‘shimcha platalarni o‘rnatish
mumkin.
TAYANCH TUSHUNCHALAR
Ovoz kartasi
– yuqori imkoniyatlar bilan ishlovchi
akustik tizim orqali ovozlarni
qayta ishlash uchun
mo‘ljallangan qurilma.
Videokarta
– kompyuter xotirasida saqlanayotgan 
tasvirlarni monitorda tasvirlashga moslashtiruvchi 
qurilma.
Tarmoq kartasi

18
I BOB.
AXBOROTLARNING KOMPYUTERDA TASVIRLANISHI
Oddiy
foydalanuvchi
Grafik dizayner
Tizim bloki
korpusi
Tizimli
plata
Protsessor
TXQ
ASQ
Qo‘shimcha
qurilmalar
4 GB
500 GB
yoki
32 GB
500GB
+
8 TB
mumkin. Demak, bunda foydalanuvchi o‘z
ish faoliyatidan kelib chiqib, kompyuter
imkoniyatlarini o‘zi belgilashi mumkin ekan.
Kompyuter foydalanuvchilari kompyuterda bajargan ishlariga ko‘ra quyidagi guruhlarga
ajratiladi:
•
oddiy foydalanuvchi
– brauzerda turli veb-sahifalarni k‘orib chiqadi,
elektron
pochtadan foydalanadi, musiqa tinglab,
videokliplar tomosha qiladi;
•
ilg‘or foydalanuvchi
– brauzerda turli veb-sahifalarni k‘orib chiqadi, elektron pochtadan
foydalanadi, matn muharrirlari, elektron jadvallardan faol foydalanadi, o‘z
faoliyatida soddaroq
grafik muharrirlarni qo‘llaydi, flash-texnologiyalar asosida yaratilgan oddiy o‘yinlarni o‘ynaydi,
musiqa, video va ko‘p rejimli tizimda ishlaydi;
•
professional foydalanuvchi/geymer, grafik dizayner, dasturchi
– katta resurs talab
qiluvchi o‘yinlar, multimedia, yuqori imkoniyatli video, grafik dizayn
tahrirlovchilari bilan
ishlaydi, 3D loyihalash va keng ko‘p vazifalilik rejimida ish olib boradi, dasturlar tuzadi.
Oddiy foydalanuvchi grafik dizaynerlik bilan shug‘ullanmoqchi bo‘lsa, u yangi kompyuter sotib
olishi
shart emas, balki ichki qurilmalar imkoniyatini kengaytirishning o‘zi kifoya.
Med Inc loyihasining kamchiliklari

|
Med Inc loyihasining kamchiliklari
|
bet | 16/18 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 462,32 Kb. | | #244896 |
Bog'liq Individual loyihaMed Inc loyihasining kamchiliklari:
Texnologik to'siqlar: Ba'zi bemorlar, ayniqsa yoshi kattalar yoki texnologiyadan foydalanish imkoniyati cheklanganlar, mobil ilovadan yoki boshqa raqamli vositalardan foydalanishda qiyinchiliklarga duch kelishlari mumkin, bu esa muayyan demografik guruhlar orasida loyihaning qo'llanilishi va samaradorligini cheklaydi.
Ma'lumotlar maxfiyligi bilan bog'liq muammolar: Ilova orqali bemorning nozik ma'lumotlarini to'plash va saqlash ma'lumotlar maxfiyligi va xavfsizligi bilan bog'liq xavotirlarni keltirib chiqaradi, bu esa bemorning maxfiyligini himoya qilish va HIPAA kabi tartibga solish talablariga rioya qilish uchun qat'iy choralarni talab qiladi.
Ulanishga bog'liqlik: Loyihaning ilova funksionalligi uchun internetga bog'lanishi zaif tarmoq qamrovi yoki ishonchli internet xizmatlaridan foydalanish imkoniyati cheklangan hududlarda qiyinchiliklar tug'dirishi mumkin, bu esa bemorlarning ishtiroki va unga rioya qilishiga to'sqinlik qilishi mumkin.
Foydalanuvchilarni qabul qilish va jalb qilish: Bemorlarni ilovadan doimiy ravishda foydalanishga va uning xususiyatlaridan foydalanishga undash uchun doimiy ta'lim, qo'llab-quvvatlash va rag'batlantirish, shuningdek, til to'siqlari yoki sog'liqni saqlash savodxonligi pastligi kabi mumkin bo'lgan to'siqlarni bartaraf etish talab qilinishi mumkin.
Integratsiya muammolari: Loyihani elektron sog'liqni saqlash yozuvlari (EHR) yoki dorixona ma'lumotlar bazalari kabi mavjud sog'liqni saqlash IT tizimlari bilan integratsiya qilish texnik va o'zaro ishlashda qiyinchiliklar tug'dirishi mumkin, bu ko'plab manfaatdor tomonlar bilan hamkorlik va muvofiqlashtirishni talab qiladi.
Normativ muvofiqlik: HIPAA va GDPR (Ma'lumotlarni himoya qilish bo'yicha umumiy reglament) kabi sog'liqni saqlash qoidalariga rioya qilishni ta'minlash loyihaga murakkablik va ma'muriy yukni qo'shib, doimiy monitoring va tartibga soluvchi standartlarga rioya qilishni talab qiladi.
Umuman olganda, Med Inc.ning loyihasi dori vositalarini yetkazib berish va boshqarishni takomillashtirishda koʻplab afzalliklarni taqdim etsa-da, uning mumkin boʻlgan kamchiliklarini bartaraf etish uning haqiqiy sogʻliqni saqlash sharoitlarida taʼsiri va samaradorligini maksimal darajada oshirish uchun texnologik, tartibga solish va foydalanuvchi bilan bogʻliq omillarni sinchiklab koʻrib chiqishni talab qiladi.
|
| |
I BOB. 
AXBOROTLARNING KOMPYUTERDA TASVIRLANISHI

31
Audiokonvertor audiofayllar formatlarini o‘zgartirish imkonini beruvchi dasturlar hisoblanadi.
Audiokonvertor
sifatida audiomuharrirlardan, maxsus konvertor dasturlardan yoki
konvertatsiya qilish imkoniyati mavjud audiopleyerlardan foydalanish mumkin. Hozirgi vaqtda
sifat va funksionallik jihatdan ko‘plab turli xil audiokonvertorlar mavjud.
AIMP
– ko‘pchilik kompyuter foydalanuvchilariga yaxshi tanish,
oddiy
audiokonvertoga ega qulay musiqa pleyeri. U OGG, FLAC, APE, WAV, WMA
kabi formatlarni o‘zgartirishga qodir. Uning asosiy afzalligi – soddaligi va
foydalanishda qulayligi, chunki unga qo‘shimcha ilovalar talab qilinmaydi.
Voqealarga asoslangan arxitektura (EDA)

|
Voqealarga asoslangan arxitektura (EDA)
|
bet | 13/18 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 462,32 Kb. | | #244896 |
Bog'liq Individual loyiha2. Voqealarga asoslangan arxitektura (EDA):
EDA - bu tizimlar hodisalarni yaratish, aniqlash va qayta ishlash orqali aloqa o'rnatadigan, erkin bog'langan, asinxron o'zaro ta'sirlarni ta'minlaydigan arxitektura naqshidir.
Biz dori-darmonlarni qabul qilish bildirishnomalari, bemorlarning o'zaro ta'siri va tizim yangilanishlari kabi ilova ekotizimimizdagi real vaqt voqealarini boshqarish uchun voqealarga asoslangan arxitekturani amalga oshiramiz. Ushbu yondashuv o'zgaruvchan foydalanuvchi ehtiyojlariga sezgirlik, masshtablilik va moslashish imkonini beradi.
3. Mikroservislar arxitekturasi:
Mikroservislar arxitekturasi ilovalarni kichik, mustaqil ravishda joylashtiriladigan xizmatlarga ajratadi, ularning har biri muayyan biznes qobiliyatiga qaratilgan va engil protokollar orqali muloqot qiladi.
Biz dasturning backendini yaratish uchun mikroservislar arxitekturasidan foydalanamiz, har bir mikroservis dori vositalarini yetkazib berish va boshqarishning alohida jihati (masalan, foydalanuvchi autentifikatsiyasi, dori-darmonlarni kuzatish, tahlil) uchun javobgardir. Ushbu modulli yondashuv chaqqonlik, masshtablilik va nosozliklarni izolyatsiya qilish imkonini beradi.
4. Reaktiv dasturlash paradigmasi:
Reaktiv dasturlash - bu asinxron, bloklanmagan aloqa va ma'lumotlar oqimlari bilan ishlov berish orqali sezgir, moslashuvchan va elastik tizimlarni yaratishga qaratilgan dasturlash paradigmasi.
Biz ilovamiz doirasida bir vaqtning o'zida foydalanuvchi shovqinlari, real vaqtda ma'lumotlar yangilanishi va asinxron hodisalarni boshqarish uchun reaktiv dasturlash tamoyillarini qo'llaymiz. Reaktiv ramkalar va kutubxonalardan foydalanish orqali biz foydalanuvchilarning o'zaro aloqalari va tizim hodisalarini boshqarishda sezgirlik, masshtablilik va xatolarga chidamlilikni ta'minlaymiz.
5. RESTful API (Vakillik shtatini uzatish):
RESTful API-lar standartlashtirilgan HTTP usullari (GET, POST, PUT, DELETE) va resurs ko'rinishlaridan foydalanish orqali soddalik, masshtablilik va fuqaroliksizlikni ta'kidlab, tarmoq ilovalarini loyihalash uchun arxitektura uslubidir.
Biz ilova ekotizimimizning turli komponentlari, jumladan, mobil ilova, backend xizmatlari va tashqi tizimlar o'rtasidagi aloqani osonlashtirish uchun RESTful API-larni taqdim etamiz. Ushbu API'lar REST tamoyillariga amal qiladi, bu o'zaro ishlash, kengayish va integratsiya qulayligini ta'minlaydi.
|
| |
Agile rivojlanish metodologiyasi - Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari Universiteti Individual...

|
Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari Universiteti Individual loyiha ishi 2 Tizimlar orasidagi integratsiya va interoperativlik
|
bet | 11/18 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 462,32 Kb. | | #244896 |
Bog'liq Individual loyiha4. Agile rivojlanish metodologiyasi:
Agile rivojlantirish dasturiy ta'minotni ishlab chiqishga iterativ yondashuv bo'lib, ishlab chiqish jarayonida hamkorlik, moslashuvchanlik va mijozlarning fikr-mulohazalarini ta'kidlaydi.
Biz ilovamizning xususiyatlarini doimiy ravishda takrorlash, foydalanuvchi hikoyalarini birinchi o'ringa qo'yish va o'zgaruvchan bozor ehtiyojlari va foydalanuvchilarning fikr-mulohazalariga tezda javob berish uchun tezkor rivojlanish metodologiyalariga (masalan, Scrum, Kanban) amal qilamiz.
5. Mikroservislar arxitekturasi:
Mikroservislar arxitekturasi murakkab ilovalarni mustaqil ravishda ishlab chiqilishi, joylashtirilishi va kengaytirilishi mumkin bo'lgan kichikroq, mustaqil xizmatlarga ajratishni o'z ichiga oladi.
Bizning ilovamiz modullilik, masshtablilik va nosozliklarni izolyatsiya qilish imkonini beruvchi mikroservislar arxitekturasidan foydalangan holda qurilgan. Har bir mikroservis foydalanuvchi autentifikatsiyasi, dori eslatmalari va ma'lumotlar tahlili kabi o'ziga xos funktsiyalarni bajaradi.
6. Xavfsizlik - birinchi navbatda yondashuv:
Xavfsizlikka birinchi navbatda yondashuv nozik ma'lumotlarni himoya qilish va kiberxavfsizlik xatarlarini yumshatish uchun mustahkam xavfsizlik choralarini amalga oshirishga ustuvor ahamiyat beradi.
Biz bemor ma'lumotlarining maxfiyligini himoya qilish va HIPAA (Sog'liqni saqlash sug'urtasi portativligi va javobgarlik to'g'risidagi qonun) kabi sog'liqni saqlash qoidalariga rioya qilishni ta'minlash uchun sanoat standartidagi xavfsizlik protokollarini (masalan, shifrlash, autentifikatsiya, avtorizatsiya) amalga oshiramiz.
7. Standartlar va APIlarni ochish:
Ochiq standartlar va API (Ilova dasturlash interfeyslari) uzluksiz aloqa va ma'lumotlar almashinuvini ta'minlab, turli dasturiy ta'minot tizimlari o'rtasida o'zaro ishlash va integratsiyani rag'batlantiradi.
Biz ochiq standartlarga amal qilamiz va ilovamizni elektron sog'liqni saqlash yozuvlari (EHR) tizimlari, dorixona ma'lumotlar bazalari va sog'liqni saqlashning boshqa AT tizimlari bilan integratsiya qilish uchun API-lardan foydalanamiz, bu uzluksiz ma'lumotlar almashinuvi va o'zaro hamkorlikni osonlashtiradi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari Universiteti Individual loyiha ishi 2 Tizimlar orasidagi integratsiya va interoperativlik
|
Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti televizion texnologiyalar fakulteti

|
Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti televizion texnologiyalar fakulteti
|
bet | 1/6 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 128,47 Kb. | | #245483 |
Bog'liq hayot
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
TELEVIZION TEXNOLOGIYALAR FAKULTETI
Hayot faoliyati xavfsizligi
Mustaqil ish
Bajardi: 511-21-guruh 3-bosqich talabasi
Shavkatov Dilmurod
TOSHKENT – 2024
4.5. Elektr xavfsizligi
4.5.1. Elektr tokining inson tanasiga ta’siri
Xalq xo‘jaligining barcha tarmoqlaridagi rivojlanish
darajasini elektr energiyasisiz tasavvur qilish qiyin. Lekin
elektr energiyasi inson mehnatini yengillashtirib ish
unumdorligini oshishiga olib kelish bilan bir qatorda, uning
hayoti uchun xavfli ham hisoblanadi. Ishlab chiqarishda
uchraydigan boshqa xavf manbalaridan elektr xavfi keskin
farq qiladi. Chunki, ularni faqatgina maxsus jihozlar va
asbob-uskunalar bilangina aniqlash mumkin.
Elektr tokidan jarohatlanish asosan quyidagi holatlarda
yuz berishi mumkin:
I. Elektr yoyi orqali tok ta’siri.
2. Jihozlar korpusining metall qismlarida bexosdan tok
sodir bo‘lishi natijasida.
3. Katta o‘lchamdagi mashinalarni elektr uzatmalariga
ruxsat etilgan miqdordan kam masofada yaqinlashuvi.
Yuqoridagi holatlarga bog‘liq holda elektr tokidan
jarohatlanish sabablarini quyidagi ikki guruhga, уa’ni
tashkiliy va texnik sabablarga ajratish mumkin.
Tashkiliy sabablarga ishchilarni elektr xavfsizligi
bo‘yicha o‘qitilmaganligi va tegishli уo‘riqnomalardan
120
o‘tkazilmaganligi, ishchilarni shaxsiy himoya vositalari bilan
ta’minlanmaganligi, elektr qurilmalarini muhandis-texnik
xodimlar tomonidan qoni-qarsiz nazorat qilinishi; elektr
qurilmalariga profilaktik ta’mirlash ishlarini sifatsiz olib
borilishi, ish joylarida elektr qurilmalari va jihozlari bilan
ishlash qoidalari hamda ko‘rsatmalarining bo‘lmasligi kiradi.
|
| |
HTML
KONTENT OSHIQCHA QISMINI BLOKDA TASVIRLASH

220
220
VI BOB.
WWW-TEXNOLOGIYA VA HTML TILI
div.
box
{
height
:
400px
;
width
:
500px
;
background-color
:
green
;
min-height
:
300px
;}
p {
height
:
80%
;
/* 160px*/
width
:
80%
;
/*240px*/
background-color
:
lightgreen
;
min-height
:
50px;
max-height
:
80px;
}
NATIJA
CSS
Veb sahifalarga har xil
stil berish uchun ishlatiladi
va
HTML - hujjat ichida teglar
bilan birga foydalaniladi.
CSS
Har bir blokda tashqi ko‘rinishni boshqarish uchun sozlanishi kerak bo‘lgan uchta xususiyat
mavjud:
border
margin
padding
Har
bir blokning
chegarasi mavjud (u
ko‘rinmasa yoki 0 piksel
kengligida ko‘rsatilgan
bo‘lsa ham).
Chegara
bir blokning chetini
boshqasidan ajratib
turadi.
Ikki qo‘shni blok
chegaralari orasidagi
bо‘sh joyni о‘rnatish
uchun ishlatiladi.
Blokning
chegarasi
va undagi har qanday
kontent orasidagi bо‘sh
joy. padding blok ichidagi
kontentning o‘qilishini
yaxshilashi mumkin.
VI BOB. 
WWW-TEXNOLOGIYA VA HTML TILI

|
VI BOB.
WWW-TEXNOLOGIYA VA HTML TILI Pdf ko'rish
|
bet | 149/153 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 27,94 Mb. | | #244031 |
Bog'liq 10-sinf yangiVI BOB.
WWW-TEXNOLOGIYA VA HTML TILI
CHEGARANING QISQA USULDA BERILISHI
Kodni qisqartirish uchun bitta xususiyatda barcha individual chegara xususiyatlarini
ko‘rsatish mumkin. border chegaraning qalinligi, stili va rangini bitta xususiyatda belgilash
imkonini beradi. Chegara stenografiyasi tarkibiga quyidagilar kiradi va qiymatlar shu tartibda
joylashishi kerak:
• border-width;
• border-style (majburiy);
• border-color.
Shuningdek, xuddi shu usul bilan blok chegaralarini alohida tomonlari uchun ham stil yozish
mumkin.
border: 10px dashed green
Blok chegarasi qalinligi, stili va rangi
berilgan.
border-top: 20px solid red
Blokz yuqori chegarasining qalinligi,
stili va rangi berilgan.
p.
one
{
border-color
:
teal
;
border-width
:
medium
;
border-style
:
solid
; }
p.
two
{
border-top
:
20px solid red
;
border-right
:
10px dashed gold
;
border-bottom
:
15px dashed green
;
border-left
:
30px solid blue
; }
NATIJA
CSS
CSS – bu stillar jadvali.
CSS – bu stillar jadvali.
HTML
CSS — bu stillar jadvali.
CSS — bu stillar jadvali.
TASHQI VA ICHKI CHEKINISHLARNI O‘RNATISH
Tashqi chekinish.
margin
xususiyati blokdan uning atrofidagi obyekt, element yoki boshqa
blokgacha bo‘lgan bо‘sh joyni о‘rnatadi. Elementning har bir tomoni (yuqori, o‘ng, pastki va
chap) uchun bо‘sh joyni o‘rnatish uchun xususiyatlar mavjud:
• margin-top;
• margin-right;
• margin-bottom;
• margin-left
yoki
• margin: 10px 5px 3px 1px.
Ushbu xususiyat qiymatlari px, pt, sm, em yoki foizlarda (blok kengliliga nisbatan) berilishi
mumkin.
|
| |
MAVZU YUZASIDAN SAVOLLAR - Va axborot texnologiyalari 10-sinf toshkent – 2021

24
I BOB.
AXBOROTLARNING KOMPYUTERDA TASVIRLANISHI
– qurilma va dasturiy
ta’minot, shuningdek,
qurilmalar orasidagi o‘zaro
aloqani boshqaradi
7-dars. OPERATSION TIZIMLAR
TAYANCH TUSHUNCHALAR
CLI
(ingl.
command line interface
) –
foydalanuvchilar kompyuter bilan ishlashining
matnli usuli.
GUI
(ingl.
graphical user interface
) –
foydalanuvchilar kompyuter bilan ishlashining
vizual usuli (jumladan, oyna, tugmacha, menyu,
rasm va matnlar shaklida).
Kompyuter yoki mobil qurilmalarda
dasturlarni ishga tushirish uchun
operatsion tizim o‘rnatilgan bo‘lishi
kerak.
Оperatsion tizim
deb, foydalanuvchiga
kompyuter bilan muloqot o‘rnatish,
kompyuter xotirasida saqlanayotgan
axborot va dasturlarni, kompyuter
qurilmalarini boshqarish imkonini
beruvchi dasturlar majmuasiga aytiladi.
OPERATSION TIZIM VAZIFALARI
– kompyuterda o‘rnatilgan
disklar bilan bajariladigan
amallarni boshqaradi.
Masalan, disklarni
bo‘laklarga bo‘ladi, formatlaydi, ularga
belgilar qo‘yadi.
– kompyuterda grafik va
vizual tashkil etuvchilardan
iborat foydalanuvchi
interfeysini ta’minlaydi va
boshqaradi.
– kirish qurilmasidan
axborotlarni qabul qiladi,
tayyor axborotlarni taqdim
etish uchun chiqish
qurilmasiga yuboradi.
HTML
NATIJA - Va axborot texnologiyalari 10-sinf toshkent – 2021

226
226
VI BOB.
WWW-TEXNOLOGIYA VA HTML TILI
BLOKLARNI YASHIRISH
Visibility
xususiyati bloklarni
yashirish imkonini beradi, lekin u element turgan joyni qoldiradi.
Qiymatlari:
• hidden —
elementni yashiradi;
• visible — elementni ko‘rsatadi.
Element yashirilganda, uning o‘rnida bo‘sh joy paydo bo‘ladi. Element turgan о‘rni bо‘sh joy
sifatida akslanmasligi uchun
displey
xususiyatining
none
qiymatidan foydalanish kerak:
ul {
list-style-type
:
none
;
background-color
:
green
;}
li {
display
:
inline
;
color
:
white
;
margin-right
:
10px
; }
li.
process
{
display
:
hidden
;}
CSS
-
Home
-
Products
-
Services
class
="
process
">
About
-
Contact
HTML
NATIJA
Home Products Services Contact
HAVOLALAR BILAN ISHLASH
Havolalar, odatda, brauzerlarda tagiga chizilgan ko‘k rangda ko‘rsatiladi va foydalanuvchilar
ularga kirganidan so‘ng, ular rangini o‘zgartiradi. CSS psevdo-klasslari kirilmagan va hali
ko‘rilmagan havolalar uchun turli uslublarni o‘rnatish imkonini beradi.
Psevdo-class
klassi
class
atributi uchun qo‘shimcha qiymat kabi ishlaydi:
• a: link – havolaning doimiy ko‘rinishi, hali tashrif buyurilmagan havolalar uchun stilni
o‘rnatadi;
• a: visited – avval tashrif buyurilgan havolalar uchun stilni o‘rnatadi;
• a: active – faol havola uchun stilni o‘rnatadi;
• a: hover – sichqoncha havolaga olib borilgandagi stilni o‘rnatadi.
Har bir veb-saytda turli sahifalarga о‘tish oson bо‘lishi uchun navigatsiyalar paneli о‘rnatiladi.
Navigatsiyalar paneli ikki xil: gorizontal va vertikal bо‘lishi mumkin.
AMALIY MASHG‘ULOT
Va axborot texnologiyalari 10-sinf toshkent – 2021 - bet 146

219
BLOKNING KENGLIGI VA BALANDLIGINI CHEKLASH
Ayrim sahifa dizaynlari foydalanuvchi ekranining o‘lchamiga mos ravishda kengayadi yoki
qisqaradi. Bunday dizaynlarda blokning kengligi va balandligini cheklash kerak bо‘ladi:
•
min-width
xususiyati – brauzer oynasi tor bo‘lganda ko‘rsatilishi mumkin bo‘lgan eng
kichik kenglik о‘lchami;
•
max-width
xususiyati – brauzer oynasi keng bo‘lganda
blokning kengayishi mumkin
bo‘lgan eng katta kenglik о‘lchami;
•
min-height
xususiyati – eng kichik balandlik о‘lchami;
•
max-height
xususiyati – eng katta balandlik о‘lchami.
Bu xususiyatlar blokning eng katta va eng kichik о‘lchamlarini aniqlab beradi. Shuning uchun
о‘lchamlar faqat shu oraliqqa tushishi kerak. Masalan, max-height=80px ga teng,
agar blokka
height uchun 400px berilsa, ushbu о‘lchov ishlamaydi.
div.
box
{
height
:
400px
;
width
:
500px
;
background-color
:
green
;
min-height
:
300px
;}
p {
height
:
80%
;
/* 160px*/
width
:
80%
;
/*240px*/
background-color
:
lightgreen
;
min-height
:
50px;
max-height
:
80px;
}
NATIJA
CSS — bu stillar bilan ishlay oladigan kaskadli
stillar majmuasi.
CSS
Veb - sahifalarga har xil
stillar berish uchun ishlatiladi va HTML - hujjat
ichida teglar bilan birga foydalaniladi.
CSS
class
="
box
">
CSS – stillar bilan ishlay oluvchi kaskadli stillar majmuasi.
CSS veb-
sahifalarga har xil stillar berish uchun ishlatiladi va HTML-hujjat ichida teglar bilan
birga foydalaniladi.
CONTENT
border - Va axborot texnologiyalari 10-sinf toshkent – 2021

221
border-width: 2px 1px 1px 2px;
Bunda
chegara qiymatlari soat
strelkasi bo‘yicha beriladi: yuqori,
o‘ng, past va chap.
border-style
xususiyati yordamida blok chegarasi stilini
o‘rnatish mumkin. Xususiyat quyidagi qiymatlarni qabul qilishi
mumkin: solid, dotted, dashed, double, groove, ridge, inset,
outset va hidden/none (chegara ko‘rsatilmagan).
Shuningdek, blok chegaralari qalinligi
kabi har bir tomon
uchun individual ravishda stil berish mumkin:
• border-top-style;
• border-left-style;
• border-right-style;
• border-bottom-style
yoki
• border-style: solid dotted dashed double.
p.one {
border-width
:
3px
;
border-style
:
solid
; }
p.
one
{
border-width
:
medium
;
border-style
:
solid dotted dashed double
; }
NATIJA
CSS
class
="
one
">
CSS – bu stillar jadvali.
class
="
two
">
CSS – bu stillar jadvali.
HTML
CSS — bu stillar jadvali.
CSS — bu stillar jadvali.
Border-color
xususiyati blok chegarasi rangini o‘rnatadi. Chegara rangi rgb,
hsl qiymatlari,
rang nomi, hex o‘n oltilik kodlar yordamida berilishi mumkin.
Blokning turli tomonlaridagi chegara ranglarini alohida boshqarish mumkin:
• border-top-color;
• border-right-color;
• border-bottom-color;
• border-left-color
yoki
• border-color: darkcyan deeppink darkcyan deeppink.
-topshiriq - Va axborot texnologiyalari 10-sinf toshkent – 2021

218
218
VI BOB.
WWW-TEXNOLOGIYA VA HTML TILI
UYGA VAZIFA
Topshiriqlar
1-topshiriq
1
https://www.w3schools.com/css/exercise.asp manziliga kiring.
2
CSS Lists bo‘limida berilgan mashqlarni bajaring.
Natijani rasmga olib, Word
fayliga joylashtiring. Faylni saqlab qo‘ying.
2-topshiriq
3
Front-End Development Track kursining Intro to CSS moduli 16–22-darslaridagi
topshiriqni bajaring.
61–62-darslar. BLOKLAR BILAN ISHLASH
TAYANCH TUSHUNCHALAR
Blok
– ma’lum bir chegaraga
ega
va tarkibida kontentni
saqlaydigan veb-sahifadagi joy.
Bloklar
,
…,
,
, - va boshqa elementlar
yordamida hosil qilinadi.
Veb-saytlar yaratishda bloklar eng kerakli element
hisoblanadi. Saytning barcha brauzerlarda ochilishi,
matn va rasmlarni saytning kerakli qismiga
joylashtirish bloklar orqali amalga oshiriladi.
Har bir blok о‘lchamlarga ega bо‘lib, ularni height va
width xususiyatlari yordamida о‘rnatish mumkin:
• height – blokning balandligi;
• width – blokning uzunligi.
Blok о‘lchamlari piksel, foiz yoki
em
larda beriladi.
Blok о‘lchamlarini pikselda ifodalash aniqlikni oshiradi. Foizlardan foydalanish esa
blok tashqarisidagi elementga qarab, uni о‘lchami va joylashuvini о‘zgartiradi.
em
dan
foydalanganda, blokning o‘lchami undagi matn hajmiga asoslanadi. Masalan, kengligi 300
piksel, balandligi 200 piksel bo‘lgan elementi ichiga kengligi va balandligi 80 %
ni tashkil
etuvchi paragraf joylashtirildi. Bu holda paragrafning kengligi 240 pikselga, balandligi esa 160
pikselga teng bо‘ladi.
CSSda
blok sifatida
Ichki
chekinish - Va axborot texnologiyalari 10-sinf toshkent – 2021

223
Blokning har bir tomoni (yuqori, o‘ng, pastki va chap) uchun xususiyatlar mavjud:
• padding-top;
• padding-right;
• padding-bottom;
• padding-left
yoki
• padding: 10px 5px 3px 1px.
body {
text-align
:
center
;}
p {
width
:
300px
;
padding
:
50px
;
border
:
20px solid teal
;}
p.
info
{
margin
:
10px auto 10px auto
;
text-align
:
left
;}
NATIJA
CSS
CSS – stillar bilan ishlay oladigan
kaskadli stillar majmuasi
class
= "
info
">
CSS veb-sahifalarga har xil stil berish uchun ishlatiladi va HTML-
hujjat ichida teglar
bilan birga foydalaniladi
HTML
CSS — bu stillar bilan ishlay
oladigan kaskadli stillar
majmuasi.
CSS Veb sahifalarga har xil stil berish
uchun ishlatiladi va HTML —
hujjat
ichida teglar bilan birga foydalaniladi.
BLOKKA SOYA BERISH
CSS3da
box-shadow
xususiyati blok atrofiga soya beradi. Jarayon
xuddi matn soyasi kabi
amalga oshiriladi. Ushbu xususiyat quyidagi qiymatlardan kamida ikkitasini hamda rangni
ishlatishi lozim:
horizontal offset – soyani gorizontaliga joylashtirish. Musbat qiymatlar soyani blokning о‘ng
tomoniga, manfiylari esa
chap tomoniga joylashtiradi;
vertical offset – soyani vertikaliga joylashtirish. Musbat qiymatlar soyani blokning pastiga,
manfiylari
esa yuqorisiga joylashtiradi;
blur distance – shaffoflashish oralig‘i;
spread of shadow – musbat qiymat soyani tashqi tomonga,
manfiy qiymat esa ichki
tomonga o‘rnatadi.
Ichki soya yaratish uchun
inset
kalit so‘zini qiymatlardan oldin ishlatish lozim:
VI BOB. 
WWW-TEXNOLOGIYA VA HTML TILI

225
p {
border
:
4px solid blue
;
width
:
200px
;
height
:
100px
;
margin
: 1
5px auto 15px auto;}
p.
one
{
border-top-left-radius:
60px 90px
;}
p.
two
{
border-radius:
2em 1em 2em 1em/
1em 4em 1em 4em
;}
p.
three
{
padding:
0px
;
border-radius:
100px
;}
NATIJA
CSS
class
="
one
">
class
="
two
">
class
="
three
">
HTML
BLOKLAR JOYLASHUVI
Displey
xususiyati blokli elementlarni veb-sahifada qanday ko‘rinishda chiqarishni hamda
uning joylashuvini aniqlashtirib beradi. Qiymatlari:
• inline – blok darajasidagi element (div, p)ning qatorli element (span, h1, ... h6...) kabi
ishlashiga
imkon beradi;
• blok – qatorli elementning blok darajasidagi element kabi ishlashiga imkon beradi;
• inline-block – blok-darajali elementning qatorli element kabi ishlashiga imkon beradi, shu
bilan birga blok-darajali elementning boshqa
xususiyatlarini saqlab qoladi;
• none – sahifadagi elementni yashiradi. Bu qiymatda element xuddi sahifada yo‘qdek
tasvirlanadi.
Quyidagi misolda keltirilgan rо‘yxat elementi, odatda, blok-darajali element hisoblanib,
alohida
qatorlarda chiqishi kerak. Lekin
elementlari uchun CSS qoidada ular alohida qatorlarda
emas, balki yonma-yon turishlari belgilangan. Shuningdek, ularni ajratish uchun har bir
elementning o‘ng tomoniga tashqi chegara (margin-right) qo‘shilgan. Mazkur usul ko‘pincha
sayt uchun navigatsiya yaratishda ishlatiladi.
ul {
list-style-type
:
none
;
background-color
:
green
;}
li {
display
:
inline
;
color
:
white
;
margin-right
:
10px
; }
li.
process
{
display
:
none
;}
CSS
-
Home
-
Products
-
Services
class
="
process
">
About
Contact
Tor dan foydalaning - Mustaqil ish mavzu: ipv6 protokoli Qabullagan: ass. X. B. Kenjayev Bajargan: A. Atamuratov nukus-2024

|
Mustaqil ish mavzu: ipv6 protokoli Qabullagan: ass. X. B. Kenjayev Bajargan: A. Atamuratov nukus-2024
|
bet | 9/10 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 447,09 Kb. | | #248615 |
Bog'liq Atamuratv Agabek.1Tor dan foydalaning . Sizga eng ko'p xavfsizlik va maxfiylikni ta'minlaydigan murakkab shifrlash vositasi. Yagona muammo shundaki, ulanish sekin bo'lib, sizni kutishga majbur qiladi. Dastlab 2008 yilda chiqarilgan loyiha siyosiy avlodlar va kiber jinoyatchilar tomonidan keng qo'llanila boshlandi.Tor brauzeri sizga ko'p qatlamli shifrlash, barmoq izlariga qarshilik, trekerlar bloki va hech qanday to'lovsiz kuzatuvni taklif qiladi, chunki bu ko'ngillilarga asoslangan loyiha.
Tez-tez so'raladigan savollar
IP-manzillar tugaydimi?
Bu nafaqat mumkin, balki allaqachon sodir bo'lgan! 1980-yillarda jahon tarmog'ining dastlabki dizayni uning kengayish sur'atini ko'zda tutmaganligi ma'lum bo'ldi. Dastlab, bu qo'rquv bir nechta tuzatuvchi texnologiyalarni amalga oshirishga olib keldi. Oxir-oqibat, yangi Internet protokoliga ehtiyoj ortdi. 2019-yil 25-noyabrda Yevropa, postsovet davlatlari va Yaqin Sharqdagi so‘nggi bepul IPv4 (tugagan protokol) manzillari tarqatildi. Bundan buyon IPv4 manzilini olish faqat kimdir (masalan, yopiq kompaniya) ilgari ishlatilgan manzilni bo'shatgan taqdirdagina mumkin bo'ladi. Yangi protokol, IPv6, muammoni hal qilishi mumkin. Biroq, eski qurilmalarning yangi protokol bilan mos kelmasligi muammosi IPv4 va IPv6 ning noma'lum vaqt davomida birga bo'lishining sababidi
Xulosa
Joriy maqolada tasvirlangan IP manzillar IPv4 protokolining 32 bitli manzillaridir. Yangi IPv6 protokoli 128 bitli manzillarni amalga oshiradi. Shu sababli, manzillar soni limiti muammosi uzoq vaqt davomida bo'lmaydi. Yangi protokolda mavjud manzillar sonidan tashqari ba'zi yaxshilanishlar ham mavjud. Masalan, IPv6 4G GB gacha bo'lgan yagona tarmoq qatlami tranzaksiyasida uzatiladigan ma'lumotlar paketlarining hajmini beradi. Biroq, foydalanuvchilar undan faqat tegishli maksimal uzatish blokiga ega tarmoqlardan foydalanganda foyda olishlari mumkin.
VPN-dan foydalanganda IP-manzilim o'zgaradimi?
Aslida, sizning IP manzilingiz o'zgarmaydi. Bundan tashqari, Internet-provayder aldanganga o'xshamaydi. ISP(Internet Service Provider) ya'ni Internet provayderi VPN serveriga ulanganingizni "ko'rishi" mumkin. Ha, ma'lumotlar oqimi kodlanadi, shuning uchun ISP bundan keyin qaysi saytlarga tashrif buyurganingizni aytmaydi. Shunchaki, muloqotning boshqa ishtirokchilari VPN serveri tomonidan taqdim etilgan manzilni xuddi sizning manzilingizdek ko‘rishadi. VPN serveridan uzilmaguningizcha, barcha ulanishlaringiz siz va provayderingiz VPN serveri joylashgan joyda bo'lganidek qayta yo'naltiriladi. Faqat turli joylarda bir nechta serverga ega VPN-lar keyingi yo'naltirish orqali mintaqani tanlashga imkon beradi. VPN serveridan uzilganingizdan so'ng, kodlash yo'qoladi va provayderingiz shifrlanmagan trafikingizga yana kirish huquqiga ega bo'ladi.
|
| |
Xakerlar mening kompyuterimga faqat IP manzilim bilan kirishi mumkinmi?

|
Xakerlar mening kompyuterimga faqat IP manzilim bilan kirishi mumkinmi?
|
bet | 10/10 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 447,09 Kb. | | #248615 |
Bog'liq Atamuratv Agabek.1Xakerlar mening kompyuterimga faqat IP manzilim bilan kirishi mumkinmi?
Bu dargumon. Xakerlar uchun zararli dastur yordamida hujum qilish imkoniyati IP-manzil orqali to'g'ridan-to'g'ri sizga "buzish"dan ko'ra osonroqdir. Himoyalanmagan IP-manzil o'z-o'zidan ularga siz qaysi shaharda ekanligingizdan boshqa muhim ma'lumot bermaydi. Biroq, hushyorlikdan voz kechmasligingiz kerak. Hatto bu bilimning o'zi ham tajovuzkorlar tomonidan sizning kompyuteringiz va tarmog'ingiz bilan cheklanmagan gibrid hujumlarda foydalanishi mumkin. Bundan tashqari, ushbu manzilni bilish xakerlarga murakkab, ko'p kanalli hujumlarda xizmat qilishi mumkin, bu erda zararli dasturlar va har qanday uskunalar ijtimoiy muhandislik texnikasi bilan bir qatorda.
Foydalanilgan adabiyotlar
https://uzbekdevs.uz/wiki/ip
https://www.texnoman.uz/post/ip-manzil-haqida-malumot.html
https://uz.wikipedia.org/wiki/IP-manzil
https://www.itu.int/ru/ITU-T/ipv6/Pages/default.aspx
|
| |
Statik IP manzili - Mustaqil ish mavzu: ipv6 protokoli Qabullagan: ass. X. B. Kenjayev Bajargan: A. Atamuratov nukus-2024

|
Mustaqil ish mavzu: ipv6 protokoli Qabullagan: ass. X. B. Kenjayev Bajargan: A. Atamuratov nukus-2024
|
bet | 6/10 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 447,09 Kb. | | #248615 |
Bog'liq Atamuratv Agabek.1Statik IP manzili . Aksincha, statik IP manzillar tayinlangandan keyin o'zgarmaydi. Aksariyat jismoniy shaxslar va korxonalar bu variantga muhtoj emas, lekin bu o'z serverlarini qabul qiladiganlar uchun hal qiluvchi nuqtadir. Statik IP-manzil ma'lum bir serverga bog'langan barcha elektron pochta manzillari va veb-saytlar boshqa qurilmalar tomonidan internetda osongina topilishini ta'minlaydi;
Maxsus IP manzili . Ajratilgan IP manzil tashkilotdagi ko'p odamlar bilan fayllarni almashish va uzatishni osonlashtiradi. Ushbu turdagi IP-manzillar veb-saytga domen nomidan ko'ra faqat IP-manzildan foydalangan holda kirish imkonini beradi — agar siz domeningizni ro'yxatdan o'tkazishdan oldin uni tuzib, sinab ko'rmoqchi bo'lsangiz, foydali xususiyat;
Umumiy IP manzili . Umumiy hosting rejalarida ko'plab veb-saytlar bir xil serverda joylashgan. Bunday veb-saytlar odatda individual veb-saytlar yoki SME veb-saytlari, sahifalar bilan cheklangan saytlar va boshqalarni va trafik hajmini boshqarish mumkin bo'lgan saytlarni o'z ichiga oladi;
Mening IP manzilim nima?
IP manzillaringizni tekshirishning eng oddiy usullaridan biri bu Google Qidiruviga "What is my ip address" kabi so'zlarni kiritish bo'ladi . Natijada, siz o'zingizning IP manzilingizni osongina ko'rishingiz mumkin bo'lgan turli saytlarning keng ro'yxatini olasiz.
Masalan, joriy IP manzilingiz va mamlakatingiz: - UZ
Ushbu saytlardan ba'zilari sizga internet provayderingiz va shaharingizni ko'rsatadi. Albatta, joylashuv haqidagi ma'lumotlar taxminiydir; unda faqat internet provayderingiz joylashgan joy ko'rsatiladi. Haqiqiy jismoniy joylashuvingiz haqidagi ma'lumotni olish uchun kimdir bu ma'lumotga ega bo'lish uchun ISP(internet provayderi)ga qidiruv orderini taqdim etishi kerak.
Agar siz qurilmalaringizning IP-manzilini ko'rmoqchi bo'lsangiz, buni routeringizdan ma'lumotlarni qidirish orqali osongina qilishingiz mumkin. Buning odatiy usuli yo'riqnoma shlyuzining IP-manzilini veb-brauzerga kiritish bo'ladi. Buni amalga oshirgandan so'ng, siz hozirda yoki yaqinda tarmoqqa ulangan barcha qurilmalar va ularning IP manzillarini ko'rishingiz kerak bo'lgan "biriktirilgan qurilmalar" kabi biror narsaga o'tishingiz mumkin .
Shuningdek, qurilmangizning maxsus sozlamalariga kirib, qurilmaning IP-manzilini qidirishingiz mumkin:
Windowsda . Buyruq satridan foydalaning. Windows qidiruvida "cmd" (tirnoqsiz) ni qidiring. Ko'rsatilgan qalqib chiquvchi oynada ma'lumotni ko'rish uchun "ipconfig" (tirnoqsiz) kiriting;
|
| |
IPv6— yangi avlod hisoblanib, ipv4 dan farqli ravishda keng imkoniyatga ega. IPv6 128

|
IPv6— yangi avlod hisoblanib, ipv4 dan farqli ravishda keng imkoniyatga ega. IPv6 128
|
bet | 2/10 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 447,09 Kb. | | #248615 |
Bog'liq Atamuratv Agabek.1IPv6— yangi avlod hisoblanib, ipv4 dan farqli ravishda keng imkoniyatga ega. IPv6 128 bit dan tashkil topgan bo'ladi. IPv6 ning ko'rinishi quyidagicha fe80:0:0:0:200:f8ff: fe21:67cf. Manzillar ikki nuqta bilan ajratiladi. Bu ip manzillar facebook.com va shunga o'xshash mashxur saytlarga o'rnatilgan.
Biz manzillarni o'nlik sanoq tizimida ishlatganimiz bilan tarmoq interfeyslari IP manzilni ikkilik ko'rinishi bilan ishlaydi. Shunda IP manzilning har-biri 8 bitdan iborat bo'lgan to'rtta oktetlardan tashkil topgan sonlar to'plami bo'ladi. Undagi har-bir bit o'z qiymatiga ega bo'ladi. IP manzil kiritilishini quyidagi turlari mavjud
1.Static
2.Dinamic
Static ip manzillar foydalanuvchiga o'zgarmas ip manzil beradi. Masalan sayt yoki biron bir server va hakozolarning egasi bo'lsangiz.
Dinamic ip manzillar esa o'zgaruvchan ip manzillar degani.
Bu degani ip manzillarni boshqa kompyuterniki bilan bir xil bo'lib qolishidan himoyalaydi. Chuqurroq kiradigan bo'lsak, masalan internet pravayderining 4000 ta foydalanuvchisi bor, lekin real vaqtda 1000ta foydalanuvchi ishlaydi. Demak 1000 ta ip manzil yetadi degani va tarmoq administratorining vazifasini yengillashtiradi. Dinamic ip manzil bir martda beriladi kompyuterning tarmoqqa qayta kirganda unga yangi ip manzil beriladi. Bu degani, tarmoqqa ulangan har bir kompyuter, qayta ulanishni amalga oshirganda, har gal har xil IP manzil oladi.
IP manzillar tarmoqda foydalanishiga ko'ra ikki xil buladi.
1. global (real, beliy, oq)
2. local (seriy)
Lokal ip manzillar global tarmoqda ishlatilmaydi va bu ip manzillarga global ip manzil orqali kirib bo'lmaydi va xavfsizlik ta'minlanadi. Quyida lokal manzillarning ro'yxati keltirilgan, ular cheklangandir.
10.0.0.0 — 10.255.255.255,
172.16.0.0 — 172.31.255.255,
192.168.0.0 — 192.168.255.255
127.0.0.0 – 127.255.255.255
Qolgan barcha ip manzillar glabal tarmoqda foydalaniladi.
Kompyuterimizning IP manzilini aniqlash uchun Windows da ПУСК=>Выполнить..=>CMD=>IPCONFIG
Windows IP Configuration.
ОС Unix da, o'zining IP manzilini bilish uchun, buyruqlar satrida ipconfig buyrug'ini terib bilish mumkin.
Domen nomidagi IP manzilni nslookup buyrug'i orqali bilish mumkin.
"IP-manzil" atamasi internetdagi yoki mahalliy tarmoqdagi foydalanuvchilarni va ularning qurilmalarini aniqlaydigan noyob manzilni anglatadi. IP qisqartmasi "Internet Protocol" degan ma'noni anglatadi , bu ma'lumotlarning internet yoki mahalliy tarmoq orqali yuborilishi qoidalari to'plamidir.
Asosan, IP-manzillar internetning ishlash printsipini tushuntiradi. Internet millionlab kompyuterlar, veb-saytlar va marshrutizatorlarni farqlash uchun qandaydir usulga muhtoj bo'lganligi sababli, IP-manzil yordamga keladi.
Ular joylashuv haqida ma'lumot beradi va shuningdek, qurilmalarni aloqa uchun qulay qiladi.
|
| |
Qurilmangizga buzib kirish - Mustaqil ish mavzu: ipv6 protokoli Qabullagan: ass. X. B. Kenjayev Bajargan: A. Atamuratov nukus-2024

|
Mustaqil ish mavzu: ipv6 protokoli Qabullagan: ass. X. B. Kenjayev Bajargan: A. Atamuratov nukus-2024
|
bet | 8/10 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 447,09 Kb. | | #248615 |
Bog'liq Atamuratv Agabek.1Qurilmangizga buzib kirish. Internetga ulanish uchun portlar va IP manzilingizdan foydalanadi. Har bir IP manzilda minglab portlar mavjud. Agar tahdid ishtirokchisi sizning IP manzilingizni bilsa, ular osongina ulanishni majburlashi mumkin, masalan, telefoningizni nazorat qilish va ba'zi nozik ma'lumotlarni o'g'irlash. Yoki ular keyingi rejalashtirilgan zararli harakatlar uchun ba'zi zararli dasturlarni o'rnatishlari mumkin;
Tarmoqingizga to'g'ridan-to'g'ri hujum qilish . Shaxsiy foydalanuvchining DDoS hujumi qurboni bo'lishi kamroq tarqalgan bo'lsa-da, bu ular sodir bo'lmaydi degani emas.
Sizning IP manzilingizni bilish tahdid qiluvchi shaxslarga sizning kiber xavfsizligingiz va xavfsizligingizni buzish uchun ushbu va boshqa shunga o'xshash to'g'ridan-to'g'ri hujumlarni amalga oshirishga imkon beradi.Odatda bunday hujumlar qurbonlari biznesga aylanadi misol uchun video o'yin xizmatlarida bunday hujumlar bo'lib turadi;
IP manzilimni qanday himoya qilishim mumkin?
IP manzilingizni himoya qilish uchun uni yashirishingiz kerak va buni quyidagi usullar bilan amalga oshirishingiz mumkin:
VPN-lardan foydalaning . Bu yerda IP manzilingizni yashirishning eng oson usullaridan biri keltirilgan. Virtual Private Networks degan ma'noni anglatadigan VPN sizning haqiqiy IP manzilingizni har bir ulanishda o'zgarib turadigan dinamik manzil, ajratilgan manzil yoki bir nechta foydalanuvchilarga ulashiladigan statik manzil bilan almashtiradi. Agar siz VPN dan foydalansangiz, provayderingiz haqiqiy IP manzilingiz o'rniga faqat ushbu almashtirilgan manzillarni ko'radi;
Proksi-serverlardan foydalaning . Ko'pchilik chalkashtirib yuboradi proksi-serverlar bilan VPNlar, lekin ularning farqlari bor. IP-manzilni uzoq muddatli yashirish uchun VPN-dan foydalanishingiz mumkin bo'lsa-da, proksi-serverlar faqat bir martalik ishlash uchun yaxshi.
Albatta, ikkala variant ham foydalanuvchining IP-manzilini yashirish va shifrlashga xizmat qiladi, lekin VPN foydalanuvchining veb-faoliyatini ham shifrlaydi. Proksi-serverlar bepul, lekin ular o'z mijozlarining ma'lumotlarini sotadilar. Siz yaxshi VPN xizmati uchun pul to'lashingiz kerak.Xavfsizlik jihatidan pullik VPN xizmatlarini tanlash yaxshiroqdir;
|
| |