nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Internet bilan bog`lanishning quyidagi ko`rinishi mavjud

Internet bilan bog`lanishning quyidagi ko`rinishi mavjud:
Oddiy telefon liniyasi orqali Internetga bog`lanish
Mobil telefon orqali Internetga bog`lanish
Internet bilan bog`lanishni asosan internet provayderlar yordamida amalga oshiriladi.
Internet provayderlar-quyidagi Internet xizmatlarini foydalanuchilarga taqdim etadi:
-Internet resurslaridan foydalanish
-Elektron pochta xizmati
-Shaxsiy veb saytlarni Internetga joylashtirish
-Veb uzellar uchun manzillarni joriy ?ilish
-Internet or`ali audio va videokonferensiyalar tashkil etish
-Internet qidiruv tizimlaridan foydalanish
-Internet o`yinlar, madaniy xordiq, radio va televideniya
Quyida o`zbekistondagi faoliyat ko`rsatayotgan internet provayderlar ko`rsatib o`tilgan:
- Sarkor Telecom
- Uznet
- East Telecom
- TPS
- ARS Inform
- Cron Telecom
- Roll.uz
- Uzscinet
- va x.k.
Internet tezligi va sifati Provayderga bog`liq. Shuning uchun Provayderni tanlashda quyidagilarni hisobga olish maqsadga muvofiq.
Qaysi tarmoqlar bilan ma'lumot almashadi, tarmoqning ma'lumotni o`tkaza olish qobiliyati.
FTR imkoniyatining berilishi.
Aloqa tezligi va sifati, modemga telefon qila olish qobiliyati, provayder modemi turi
(bir xil korxona modemlari muntazam aloqani o`rnatadi).
Texnik xizmat ko`rsatilishi.
Veb brouzerlar - bu Internet resurslari va ma'lumotlaridan foydalanishni ta'minlovchi dasturlar b¢lib, ularning quyidagi turlari mavjud:
- Internet Explorer
- Firefox Mozilla
- Netscape Navigator
- Opera
- Google Chrome
- Safari
Quyida Veb brouzerlarning bir necha ko`rinishlari keltirilgan
|
Kompyuter tarmoqlari - Informatika va axborot texnologiyalari fanidan mustaqil ishlar va ularni tashkillashtirish bo’yicha

|
Informatika va axborot texnologiyalari fanidan mustaqil ishlar va ularni tashkillashtirish bo’yicha
|
bet | 21/29 | Sana | 03.07.2021 | Hajmi | 6,98 Mb. | | #15354 |
Kompyuter tarmoqlari mavzusiga doir.
Kompyuter tarmoqlari, axborot ashyolari, lokal tarmoqlari, marshrutlash, seleksiyalash, ishchi tizimlar, ma'muriyat tizimlari, mintaqaviy tarmoq, global tarmoq, Internet, Intranet. Server (xizmatchi kompyuter), konsentrator (HUB), intellektual Xab, Switches, axborotni uzatish kabellari, modem, ma’lumotlarni uzatish muhit, abonentlar, parallel uzatish, ketma – ket uzatish, koaksial (coaxial cable), optotolali (fiber optic).
INTERNET – GLOBAL KOMPYUTER TARMOG’I mavzusiga doir.
Internet, elektron aloqa, ARPA Net tarmog'i, texnik qism, dasturiy qism, axborotli tarkibiy qismlar, Internetning dasturiy ta'minoti, axborot xavfsizligi, gipermatn belgilash tili, jahon o'rgimchak to'ri, gipermedia hujjatlari, multimedia, sayt, elektron xat, elektron aloqa hujjati manzil, elektron aloqa qutichasi, mail — aloqa serveri.
|
| |
ishlayotganda sizning TCR/IR protokolingizni bu domen nomini sizning DNS

|
ishlayotganda sizning TCR/IR protokolingizni bu domen nomini sizning DNS
|
bet | 25/29 | Sana | 03.07.2021 | Hajmi | 6,98 Mb. | | #15354 |
ishlayotganda sizning TCR/IR protokolingizni bu domen nomini sizning DNS
serverinigizga uzatadi.
E'tibor bergan bo`lsangiz domenlar nomi ko`pincha .com, .edu yoki .org bilan tugaydi.
quyida ommabop identifikatorlar misollar bilan keltirilgan.
*.som Tijorat tashkilotlari uchun ishlatiladi, masalan: microsoft.com, ibm.com.
*.edu o`quv muassasalari uchun ishlatiladi, masalan: vcu.edu (Virginia Commowealth
University), cmu.edu (Kornegi Mellon Universiteti), wsu.edu (Washington State
University)
*.gov Davlat muassasalari uchun ishlatiladi, masalan: whitehouse.gov (O? uy), jro.gov
(US Goverment Rrinting Office).
*.org Notijorat tashkilotlar uchun ishlatiladi, masalan: irex.org (Ayreks tashkiloti).
*.net Internet ning xizmat provayderlari uchun ishlatiladi, masalan: internic.net
|
| |
Amaliy mashg’ulotning texnologik xaritasi

Ish bosqichlari
|
O’quv faoliyatining mazmuni
|
Tinglovchi faoliyatining mazmuni
|
1-bosqich. Mavzuga kirish (10daqiqa)
|
1.1. Ma’ruzaning mavzusini e’lon qiladi, o’quv mashg’uloti-ning maqsadi va natijalarini tushuntiradi.
|
Amaliy mashg’ulotga tayyorgarlik ko’rib keladi.
|
1.2. Xar bir talabaga mavzu bo’-yicha tarqatma manba tarqatadi.
|
Ixtiyoriy ravishda ikki guruhga
bo’linadi.
|
1.3. Mavzu bo’yicha ma’ruza mash-g’ulotining yo’naltiruvchi slayd-larini namoyish etadi, ma’ruza rejasiga izox beradi (1-Ilova).
|
Topshiriqni ko’rib chiqib, savollarga javob beradi.
Reglamentga rioya qiladi.
|
1.4. Mashg’ulotni o’tkazish shakli va baxolash mezonlarini e’lon qiladi.
|
2-bosqich. Asosiy qism
(60 daqiqa)
|
2.1. O’quv mashg’ulotining birinchi savoli bo’yicha ma’ruza qiladi. Ma’ruza bo’yicha «aqliy xujum” usulidan foydalangan xolda talabalarga quyidagi savolni beradi: “Nega islomda bo‘linish yuz berdi?” (2-Ilova).
Javoblarni tinglaydi, to’g’ri-laydi, to’ldiradi, xulosa qiladi
|
Faol qatnashadilar.
|
2.2.islomdagi yo‘nalishlarning mohiyatini «Kaskad” organayzeri orqali tushuntirib beradi. (3-Ilova). Savol yuzasidan xulosa qiladi.
|
O’z fikrlarini er-kin bildiradilar.
|
2.3. Mavzuning 3-4 savolini kafedra professor-o’qituvchilari tomonidan tayyorlangan elektron o’quv-uslubiy majmuani taqdim etgan xolda yoritib beradi. (multimediya namoyish etiladi)
|
Mustaqil diagrammani har bir guruh to’ldiradi.
|
2.5. Tayanch iboralarni taxlil qiladi
Mavzu bo’yicha talabalarning bilimlarini mustaxkamlash maqsadida Blits-so’rov o’tkazadi.
|
Taqdimot o’tkazadi. G’olib guruhlarni aniqlab, baholaydi.
|
3-Bosqich. Yakuniy (10 daqiqa)
|
3.1 Mavzu bo’yicha umumiy xulosa qilinadi.
|
Eshitadi.
Aniqlaydi.
|
3.2. Talabalarning faolligi rag’-batlantiriladi.
|
O’UM ga
qaraydilar
|
Amaliy mashg’ulotga tayyorgarlik ko’rib keladi.
|
Qaysi din ta’limoti Dharma deyiladi

Talabalar soni: 20-30
|
vaqti 2 soat.
|
Mashg’ulot shakli
|
«Ajurli arra» texnikasidan foydalangan holda bilimlarni chuqurlashtirish va mustah-kamlashga qaratilgan amaliy mashg’ulot.
|
Amaliy mashg’ulot rejasi:
|
Xristian dinining paydo bo’lishi va uning tarqalishiga ta’sir qilgan omillar.
Iso masih hayoti va faoliyati.
Xristianlikning muqaddas manbaalari
|
Mashg’ulotning maqsadi: Mavzu bo’yicha bilimlarni chuqur o’zlashtirishni ta’minlash hamda bilim va ko’nikmalar hosil qilish.
|
Pedagogik vazifalar:
|
O’quv faoliyati natijalari:
|
mavzuni mustaqil o’rganish uchun asos yaratadi;
|
amaliy mashg’ulot rejalari bilan oldindan tanishib chiqib, tayyorgarlik ko’radi;
|
mavzu bo’yicha bilimlarni chuqur o’zlashtirish va mus-tahkamlashga yordam beradi;
|
xristianlik ta’limoti va uning asosiy oqimlari, xristianlikning vujudga kelishi haqida keng ma’lumot bera oladi;
|
to’g’ridan-to’g’ri va jamoa bo’lib qo’yilgan muammoni tahlil qilib va aniq qaror qabul qilishga shart-sharoit yaratadi;
|
xristianlikda gumanizm ta’limotining paydo bo’lishi haqida misollar keltira oladi;
|
mustaqil ishlash uchun imkoniyat yaratadi;
|
kichik guruhlarda ishlagan holda o’z oldiga qo’ygan natijaga erishadi.
|
O’qitish usullari va texnikalari
|
Topshiriqlar – amaliy ishlash uchun, bahs-munozara, kichik guruhlarda ishlash, «Ajurli arra» texnikasi, kichik guruhlarda ishlash.
|
O’qitish vositalari
|
Ma’ruzalar matni, markerlar, qog’ozlar, doska, bo’r.
|
O’qitish shakllari
|
To’g’ridan-to’g’ri, jamoa va guruhlarda ishlash.
|
O’qitish sharoiti
|
Texnik vositalar bilan ta’minlangan auditoriya.
|
Monitoring va baholash
|
Og’zaki nazorat, savol-javob, o’z-o’zini nazorat qilish, reyting tizimi asosida baholash.
|
Axborotlar deb nimaga aytiladi? - Informatika va axborot texnologiyalari fanidan mustaqil ishlar va ularni tashkillashtirish...

1. Axborotlar deb nimaga aytiladi?
a) axborotni uzatish, qayta ishlash, taxrirlash, unga ushlov berish va saqlash xolatiga.
b) sezish a’zolari yoki turli asbob uskunalar yordamida qayd etiladigan tashqi dunyo omillariga.
c) Malumot qabul qiluvchi texnik vositalarga
d) ma’lumotlar omborini yigish va uzatishga aytiladi
2. Axboriy xizmat --bu?
a) bu axboriy mahsulotlarni olish va foydalanuvchi ehtiyoriga berishdir.
b) ma’lumot uzatishni tashkil etish yo’llari
с) axborotni qabul qilish
d) to’g’ri javob yoq
3. Informatika fani nimani o’rganadi?
a) axborot vositalarini uzatishni usullarini o’rganadi
b) ma’lumotlar ombori hamda fayllar tizimini o’rganadi
c) bu axboriy mahsulotlarni olish va foydalanuvchi ehtiyoriga berishni o’rganadi
d) axborot, xabar, ma`lumotlarni yig`ish, saqlash, izlash, qayta ishlash va uzatishning usullarini o`rganadi.
|
-mavzu. Islomdagi mazhablar va yo‘nalishlar

Talabalar soni: 20-30
|
vaqti 2 soat.
|
Mashg’ulot shakli
|
“Kaskad” organayzeridan foydalangan holda, informatsion baxs-munozarali mashg’ulot.
|
Amaliy mashg’ulot rejasi:
|
Islomda yo‘nalishlarning vujudga kelishi.
Fiqhiy mazhablarning paydo bo‘lishi.
Imom Abu Hanifa va hanafiylik mazhabi.
Mazhabsizlik va uning oqibatlari
|
Mashg’ulotning maqsadi: Mavzu bo’yicha bilimlarni chuqur o’zlashtirishni ta’minlash hamda bilim va ko’nikmalar hosil qilish.
|
Pedagogik vazifalar:
|
O’quv faoliyati natijalari:
|
Yo‘nalish va mazhablarni sanab beradi
|
Yo‘nalish va mazhablarni yozib olib o‘rganadi
|
Sunniylik mazmun mohiyatini tushuntiradi
|
Suniylik va shialik farqlarini tushuntirib beradi
|
SHialik haqida ma’lumot beradi.
|
SHialikdagi mazhablarni sanab beradi
|
YOshlar ma’naviyatining shakllanishida islomning o‘rnini ochib beradi
|
YOshlar ma’naviyatining shakllanishida islomning o‘rnini ochib beradi
|
O’qitish usullari va texnikalari
|
Topshiriqlar – amaliy ishlash uchun, bahs-munozara, «Konvert» va «Qanday» texnikasi.
|
O’qitish vositalari
|
Ma’ruza - matni, manbaalar, adabiyotlar, doska, bo’r.
|
O’qitish shakllari
|
Jamoa va guruhlarda ishlash.
|
O’qitish sharoiti
|
Texnik vositalar bilan ta’minlangan auditoriya.
|
Monitoring va baholash
|
Og’zaki nazorat, savol-javob, o’z-o’zini nazorat qilish, reyting tizimi asosida baholash.
|
Veb saxifalar asosan o`zida ma'lumotlarni jamlovchi konteyner ?

|
Veb saxifalar asosan o`zida ma'lumotlarni jamlovchi konteyner ?
|
bet | 24/29 | Sana | 03.07.2021 | Hajmi | 6,98 Mb. | | #15354 |
Veb saxifalar asosan o`zida ma'lumotlarni jamlovchi konteyner ?
isoblanib, ularning ikki turi mavjud:
- Statik – o`zgarmas veb saxifalar
- Dinamik - murojatga nisbatan shakllantiriladigan veb saxifalar
Internetda ishlash tartibi. Internetda biror saxifani ochib ko`rmoqchisiz. Saxifa
adresini kiritdingiz va uni ochdingiz. qanday qilib bir necha daqiqada saxifa
sizning ekraningizda paydo bo`ladi? Bu saxifalarni topish uchun, sizning WWW
ko`rish programmangiz URL dan qanday foydalanadi? Saxifani topish uchun
programma provayderda joylashgan domen nomlari xizmati programmalar
majmuidan foydalanadi. U DNS (Domain Name Service) deb ataladi va Internetni
kompyuteringizga ¢rnatganda kiritiladi. Netscare Windows bilan birgalikda
|
| |
- gurux uchun topshiriq - Informatika va axborot texnologiyalari fanidan mustaqil ishlar va ularni tashkillashtirish bo’yicha

|
Informatika va axborot texnologiyalari fanidan mustaqil ishlar va ularni tashkillashtirish bo’yicha
|
bet | 28/29 | Sana | 03.07.2021 | Hajmi | 6,98 Mb. | | #15354 |
1- gurux uchun topshiriq:
Klasster metodi
Axborot turlarini klassterda ifodalang.
3- gurux uchun topshiriq:
Atamalar zanjiri usuli
Atamalarni ularning ta'riflari bilan juftlang.
1
|
Ахborot
|
А
|
Bu dasturlar har xil yordamchi vazifalarni bajaradi (kompyuter ishini boshqarish, kompyuter xaqida
ma'lumot chiqarib berish, axborotdan nusxa ko`chirish va xokazo).
|
2
|
Ахborot resurslari
|
B
|
Bu tizim foydalanuvchi bilan kompyuter o`rtasidagi muloqotni ta'minlaydi, kompyuterni boshqarishni ta'minlaydi.
|
3
|
Ахborotlashgan jamiyat
|
D
|
Lotincha informatio so`zidan olingan bo`lib, tushuntirish, biror narsani bayon qilish yoki biror narsa
yoki xodisa xaqidagi ma'lumot ma'nosini anglatadi.
|
4
|
Informatika
|
E
|
Aloxida xujjatlar, xujjatlarning aloxida to`plamlari, axborot tizimlaridagi (kutubxonalardagi,
arxivlardagi, fondlardagi, ma'lumotlar banklaridagi va boshqa axborot tizimlaridagi) xujjatlar
va xujjatlarning to`plamlari.
|
5
|
Кompyuterlar
|
J
|
Bu dasturlar operasion tizim DOS dasturlariga nisbatan kompyuter bilan qulayroq va ko`rgazmali
muloqot o`rnatish imkoniyatini beradi.
|
6
|
Tizimli dasturlar
|
K
|
Dasturlar kompyuterning kiritish-chiqarish qurilmalarini, tezkor xotirasini boshqarish bo`yicha
operasion tizimning imkoniyatlarini kengaytiradi
|
7
|
Operatsion tizim
|
L
|
Bu dasturlar foydalanuvchiga kerak bo`lgan ishlarning bajarilishini bevosita ta'minlaydi
|
8
|
Qobiq dasturlar
|
M
|
Axborotga ishlov beruvchi universal mashinalardir.
|
9
|
Drayverlar
|
N
|
Inson faoliyatining turli soxalarida axborot (xabar, ma'lumotlar)ni yig`ish, saqlash, izlash, qayta
ishlash va uzatishning usullarini o`rganadi.
|
10
|
Amaliy dasturlar
|
O
|
Ko`pchilik a'zolarining faoliyati axborotni ishlab chiqarish, saqlash, qayta ishlash va amalga oshirish
bilan bog`liq bo`lgan jamiyatdir.
|
|
|
|
| |
Krassvordlar yaratish- - Informatika va axborot texnologiyalari fanidan mustaqil ishlar va ularni tashkillashtirish bo’yicha

|
Informatika va axborot texnologiyalari fanidan mustaqil ishlar va ularni tashkillashtirish bo’yicha
|
bet | 17/29 | Sana | 03.07.2021 | Hajmi | 6,98 Mb. | | #15354 |
Krassvordlar yaratish- ushbu ishga moyilligi bor talabalarga beriladi va did bilan bajariladi. Talabalarni nostandart fikr yuritishga va izlanishga o`rgatadi.
Masalan Krassvord yaratish uchun:
1.Dastlabki naqli 1994-yilda yaratigan, hozirgi kunda keng ommalashgan jadval protsessori?
2.Model turlaridan biri?
3.Katakchalar yoki katakchalar blokidagi qiymatlarning yig'indisini
hisoblovchi matematik funksiya.
4.Klaviaturadagi funksional klavishlardan biri qaysi?
5.Yuqori darajadagi dasturlash tillaridan biri?
6.1969-yili N.Virt tomonidan ishlab chiqilgan dasturlash tili.
7.Undagi ma'lumotlar ko'rsatish uchun ko'rgazmali bo'ladi hamda taqqoslash uchun juda qulaydir, uning doiraviy, gistogrammali, piramidali, nuqtali va hokazo turlari mavjud
|
| |
Quyidagi qurilmalardan qaysi biri ham kiritish ham chiqarish qurilmasi ?

11. Quyidagi qurilmalardan qaysi biri ham kiritish ham chiqarish qurilmasi ?
A) Disk yurituvchi B) Skaner, printer C) Joystik, CD ROM D) Monitor, klaviatura E) Disket, fleshka
12. Antivirus programmalarni aniqlang?
A) doktor, detektor, doktor mom, doktor don. B) aids, doctor web, virus scan, nuvs, avp, adinf, kasperskiy va boshqalar.
C) doctor don, kasperskiy, doctor web. D) barcha javoblar to’g’ri. E) To`g`ri javob yo`q
1 3.Rasmda qanday qurilma keltirilgan?
a) Planshet b) Monitor c) Laptop d) Notebook
|
Operatsion tizimlar keltirilgan qatorni aniqlang

14. Operatsion tizimlar keltirilgan qatorni aniqlang.
a) Nod32, Avira
b) Windows Xp, Kasperskiy
c) Windows XP, Doppix, Linux
d) Unix, MS-DOS, dr. WEB
15. Dasturiy ta’minotning asosiy …… ta vazifalari mavjud.
A) 3ta b) 2ta c) 4ta d) 6ta
16. Quyida berilganlaridan qaysilari matn muharriri hisoblanadi?
A) Windows, Lexicon; B) Word, Paint;
C) Word, Lexicon; D) Windows, Norton.
E) Word, Norton.
17. Grafik muharrir qanday maqsadda qo`llaniladi?
A) Matn ko`rinishdagi axborotlarni qayta ishlash uchun;
B) Grafik axborotlarni qayta ishlash uchun;
C) Jadval ko`rinishidagi axborotlarni qayta ishlash uchun;
D) Dasturlar tuzish uchun;
E) Kompyuter o`yinlarini yaratish uchun.
18. Kompyuter (virus bilan) zararlanganda nimalar yuz beradi?
A) ba‘zi bir dasturlar ishlamaydi yoki yomon ishlay boshlaydi.
B) ekranda turli simvollar chika boshlaydi.
C) kompyuter ishlashi sekinlashadi, fayllar buziladi yoki ularning xajmi ortadi. Operativ xotiraning bush joyi qisqaradi.
D) barcha javoblar to’g’ri.
|
тилида - download

Qidiruv: тилида
O’zbekiston respublikasi axborot texnologiyalari
C++ тилида бутун, ҳақиқий, белгили, мантиқий турдаги маълумотларни эълон қилиш ва уларга доир мисолларни дастурини ишлаб чиқиш
119,7 Kb.
1
o'qib
Калькулятор курилмасини Delphi дастурлаш тилида яратиш
Delphi- windovis асосида ишлайдиган дастурлар тузиш уцун кулай восита хисобланади
308,77 Kb.
5
o'qib
Ўзбекистон республикаси ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги
Mavzu: С++ дастурлаш тилида маълумотлар турлари, уларни эълон қилиш ва тасвирлаш тушунчалари. Массивлар, уларнинг хоссалари. Массивларни қўшиш ва кўпайтириш амалларини бажариш дастурини тузинг
22,82 Kb.
6
o'qib
Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent Axborot Texnologiyalari Universiteti Amaliy ishi 1 Bajardi
Aссемблер тилида рақамлар устида оддий арифметик мантиқий операцияларни бажариш Ишнинг мақсади: кр580 мп регистрлари билан танишиш. Командаларга ишлов бериш ва маълумотларни ўтишини ўрганиш
117,12 Kb.
1
o'qib
1
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
II-ish o‘rni: Yig‘ish ishlari

II-ish o‘rni: Yig‘ish ishlari
To‘xtab turish tormozi trosini richagga kiritib kolodkani o‘rnatish.
|
Qo‘lda.
|
7-richag; 8-tros.
|
Kolodkaga moy tegmasin.
|
Barmoqlarni joyiga o‘rnatib, prujinani qalpoqchasi bilan qaydlash (fiksasiyalash).
|
Otvertka, yassi jag‘li ombir.
|
2-barmoq uchi; 3-prujina qalpoqchasi; 4-prujina; 5-barmoq; 6-kolodka.
|
Barmoqning qo‘zg‘almas holati ta’minlanib, prujina 90 ga burab, qaydlansin.
|
Rostlovchi tiragichni o‘rnatish.
|
Qo‘lda.
|
1-rostlovchi tiragich;
|
Rostlovchi tiragich tozalanib, moy surtilsin.
|
Rostlovchi richag va o‘rta prujinasini o‘rnatish.
|
Qo‘lda.
|
4-rostlovchi richak;
5-o‘rta qismini tortuvchi prujina.
|
Rostlovchi richag to‘g‘ri o‘rnatilsin.
|
Kolodkaning pastki prujinasini o‘rnatish.
|
Yassi jag‘li ombir.
|
1-yuqori tomon tortuvchi prujina; 2-yuqori tomon tortuvchi prujina kronshteyni; 3-pastki tomon tortuvchi prujina.
|
Prujina kuchli tortilmasin.
|
Yuqoridagi kronshteyn va prujinani o‘rnatish.
|
Tormoz barabanini o‘rnatish.
|
Qo‘lda.
|
|
Tormoz barabanning ichki yuzasi toza bo‘lsin.
|
Shaybani qo‘yib gaykani qotirish va shplintni o‘rnatish.
|
Kalit.
|
1-himoya qalpoqcha; 2-shplint; 3-gayka; 4-shayba.
|
Gayka 2 shplintni uzun tomoni qayrilib qo‘yilsin.
|
Himoya qalpoqchasini o‘rnatish.
|
Qo‘lda.
|
Yangi himoya qalpoqchasi o‘rnatilsin.
|
g‘ildiraklarni o‘rnatish va avtomobilni yerga tushirish.
|
g‘ildirak kaliti, garaj domkrati.
|
Avtomobil oldi.
|
Begona jismlar bo‘lmasin. Tushirishdan oldin tirgaklar olib tashlansin.
|
g‘ildirak gaykalarini qotirish.
|
g‘ildirak kaliti.
|
|
Gaykalar 1,5-2,0 kg.m. momentda mahkamlansin.
|
Elektron pochta manzili - Informatika va axborot texnologiyalari fanidan mustaqil ishlar va ularni tashkillashtirish bo’yicha

Elektron pochta manzili
Elektron pochta manzili: pochta qutisi nomi va pochta serveri manzilidan iborat
Bo`ladi
Xabar tarkibi
Elektron pochta xabari tarkibi:
- Kimga maydoniga qabul qiluvchi manzili kiritiladi
- Nusxa maydoniga uchinchi shaxs manzili ko`rsatiladi
- Mavzu maydoniga xabar mavzusi yoziladi
- Xabar maydoniga asosiy ma'lumot kiritiladi.
Internet domen nomlari.
Internet domen nomlari Internet manzillarida ishlatilib, ular mamlakat
nomlarini, tashkilot va korxonalar faoliyatini anglatadi.
UZ - Uzbekistan COM - Commercial
KG - Kirgizistan EDU - US Educational
KZ - Kazakhstan GOV - Government
RU - Russia INT - International
UA - Ukraine MIL - US Military
UK - United Kingdom NET - Network
US United States ORG - Non-Profit Organization
¡zbekiston milliy Internet resurslari
www.uz - milliy axborot qidiruv tizimi
mail.uz - milliy elektron pochta xizmati
ziyonet.uz - axborot ta'lim tarmog`i
uforum.uz - muxokama veb portali
edu.uz – o`zbekiston ta'lim portali
aci.uz – o`zbekiston aloqa va axborotlashtirish agentligi portali
Milliy axborot qidiruv tizimi
Ushbu tizim orqali barcha turdagi axborotlarni qidirish va soxalar bo`yicha barcha
saytlar reytingini ko`rish mumkin.
Milliy elektron pochta xizmati
Ushbu sayt orqali elektron pochta xizmatlaridan (pochta ochish, xabar yuborish, xabar
qabul qilish va o`qish) foydalanish mumkin
o`zbekiston Aloqa va axborotlashtirish Agentligi portali
Ushbu portal orqali aloqa va axborotlashtirishga soxasiga oid barcha
ma'lumotlardan va me'yoriy xujjatlardan foydalanish mumkin.
O`zbekiston milliy teleradiokompaniyasi portali orqali o`zbekiston kanali,
Yoshlar kanali va bir qator radioeshittirishlar internet tarmog`iga
joylashtirilgan.
Ushbu portal orqali Internet tarmog`i bo`yicha on-layn radio tinglash va
teledasturlarni tomosha qilish mumkin.
O`zbekiston xukumati Davlat axborot resurslari quyidagi saytlar orqali
internet tarmog`ida faoliyat ko`rsatmoqda:
www.gov.uz – o`zbekiston Respublikasining xukumat portali
www.press-service.uz – o`zbekiston Respublikasi Prezidentining matbuot
xizmati
www.uza.uz – o`zbekiston milliy axborot agentligi
www.cbu.uz – o`zbekiston milliy banki portali
o`zbekiston Respublikasining xukumat portali
O`zbekiston Respublikasi Prezidentining matbuot xizmati
O`zbekiston Respublikasi Prezidenti, konstitusiyasi, Prezident farmonlari va
qarorlari, Prezident asarlari to`g`risidagi ma'lumotlar
o`zbekiston milliy axborot agentligi
Siyosat, iqtisodiyot, jamiyat, texnologiyalar, sport va xorijiy xabarlar jamlangan
veb resurs.
O`zbekiston milliy banki portali
Pul-kredit siyosati, to`lov tizimlari, Bank tizimiga oid qonun xujjatlar
valyutalar kurslari to`g`risidagi ma'lumotlar jamlangan veb resurs.
|
Mavzu: operatsion kuchaytirgichlar asosidagi analog signallar 0‘zgartgichlari

|
Mavzu: operatsion kuchaytirgichlar asosidagi analog signallar 0‘zgartgichlari
|
bet | 1/4 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 1,96 Mb. | | #246020 |
Bog'liq 12-maruza. Operasion kuchaytirgich - Mavzu: OPERATSION KUCHAYTIRGICHLAR ASOSIDAGI ANALOG SIGNALLAR 0‘ZGARTGICHLARI
-
- Virtual laboratoriya ishlarini ma`ruza materiallariga qo’shimcha ravishda ma`ruza vaqtida ham namoyish qilish mumkin. Bunda ma`ruza va laboratoriya mashg`ulotlari o’rtasidagi vaqt to’sig’i yo’qolib, natijada o’qitish effektivligi va sifati ortadi.?
- Amaliy tajribalar bilan bir qatorda hozirgi vaqtda elektron sxemalarni kompyuterda modellash va tahlil qilish uchun Electronics Workbenсh, DesignLab, Aplac, PPSpice, MicrooLogic, LabVIEW, NI Multisim va h.k lar kabi dasturlar keng qo’llanilmoqda.
- Elektron sxemalarni modellashni boshlang’ich tushunishda foydalanish qulay bo’lgan dastur bizning fikrimizcha NI Multisim14.0 dasturidir, uning bibliyotekasida 16000 dan ko’p elektron komponentlar mavjud. Multisim muhitining o’ziga xosligi tashqi ko’rinishi va xarakteristikalari bo’yicha ularning mavjud sanoat analogiga yaqinlashtirilgan o’lchov nazorat asboblaring mavjudligidir
OK ideal kuchaytirgich element hisoblanadi va butun analog elektronikaning asosini tashkil etadi. OK yetarlicha murakkab tuzilmaga ega bo‘lib, yagona kristall yuzasida bajariladi va birvarakayiga ko‘p miqdorda ishlab chiqariladi. Shuning uchun OKni diod, tranzistor va x.z. kabi elektron sxemalarning sodda elementi kabi qarash mumkin. Hozirgi kunda OKlarning yuzlab turi ishlab chiqariladi, kichik o‘lchamga ega va juda arzon hisoblanadi. Katta kuchaytirish olish uchun OKlar ikki yoki uch bosqichli o‘zgarmas tok kuchaytirgichlari asosida quriladi. - OK ideal kuchaytirgich element hisoblanadi va butun analog elektronikaning asosini tashkil etadi. OK yetarlicha murakkab tuzilmaga ega bo‘lib, yagona kristall yuzasida bajariladi va birvarakayiga ko‘p miqdorda ishlab chiqariladi. Shuning uchun OKni diod, tranzistor va x.z. kabi elektron sxemalarning sodda elementi kabi qarash mumkin. Hozirgi kunda OKlarning yuzlab turi ishlab chiqariladi, kichik o‘lchamga ega va juda arzon hisoblanadi. Katta kuchaytirish olish uchun OKlar ikki yoki uch bosqichli o‘zgarmas tok kuchaytirgichlari asosida quriladi.
|
| |
Axborotlarning o`lchov birligi qaysi javobda to`g`ri ko`rsatilgan?

4. Axborotlarning o`lchov birligi qaysi javobda to`g`ri ko`rsatilgan?
A) sahifa, bayt;
B) bit, bayt;
C) bosma tabok, bit;
D) saxifa, bosma tabok;
5. Quyida berilganlaridan qaysilari matn muharriri hisoblanadi?
A) Windows, Lexicon;
B) Word, Paint;
C) Word, Lexicon;
D) Windows, Norton.
E) Word, Norton.
6. Bilim olishda kompyuter tizimining roli?
A) O’qitishda yangi axborot texnologiyalaridan foydalanish;
B) Olingan bilimlarni takrorlash, mustahkamlash va nazorat qilishni yengillashtiradi;
C) Yangi axborot texnologiyalaridan ta‘lim tarbiya jarayonida foydalanish;
D) Barcha javoblar to’g’ri.
7. bu qanday qurilma?
a) HDD doimiy hotira
b) Video karta
c) +OZU tezkor hotira
d) protsessor
8. Axborot texnologiyalari keltirilgan javobni tanlang.
A) parta,stul,stol,doska.
B) disketlar, qog'oz, magnit tasmalar, gazmol, gilam va hakozalar.
C) modem, skaner, klaviatura, monitor, sichqoncha, printer, prosetsessor
D) televizor, kompyuter, telefon, radio, magnitofan, faks, kseroks.
fotoapparat, videokamera, mikroskop va boshqalarni.
E) 2 va 4 javoblar to'gri
9. Interfeys nima ?
A) Protsessor
B) Yordamchi moslamalar bilan protsessor orasidagi aloqa vositasi
C) Yordamchi moslamalar
D) Tashqi qurilmalar
E) To`g`ri javob yo`q
10. Ekranda multiplikatsiya hosil bo`lishi uchun kadr tezligi necha bo`lishi kerak ?
A) 24 B) 12 C) 100 D) 250 E) 6
|
BUDjETI
plastmassa idishlarni ta’mir-

230
230
Mavzu:
Ekoparkni tashkil qilish.
Loyiha ishi.
Bugungi davrda har bir inson berilgan imkoniyatlardan samarali foydalanishi, o‘zi
va oilasi uchun sog‘lom turmush tarzini tashkil qilishi lozim. Buning uchun shahar
markazidagi istirohat bog‘lari yoki ekoparklarga borish shart emas. O‘z
uyingizni
ekoparkka aylantirish imkoniyati mavjud.
Ekopark o‘zi nima?
Ekopark
– bu butun mavsum davomida insonlarning atrof-muhit bilan o‘zaro
munosabatlarini bog‘lash orqali ularni faol dam olishlari uchun barcha imkoniyatlarni
birlashtirgan, yashil ekinlar va manzarali daraxtlar bilan qoplangan dam olish hududi.
Oila sharoitida o‘z ekoparkingizni tashkil qilish Sizdan yangi g‘oyalarni
yaratishni va ijodkorlikni talab qiladi. Bu jarayonda har bir imkoniyatlardan samarali
foydalanish hamda zamonaviy texnologiyalarni qo‘llash
orqali ham tabiiy ekologik
muhitni yaratish, ham oila budjetiga daromad olib kelish lozim.
Ekoparkni tashkil qilishda quyidagi tavsiyalarni keltirmoqchimiz:
1. Landshaft dizayni loyihasini yaratish.
2. Ekologik toza va tabiiy muhitni yaratish.
3. Sport sog‘lomlashtirish maydonchalari va cho‘milish havzasini (basseyn) tashkil
qilish.
4. Gidroponika usuli orqali meva-sabzavot, o‘simliklar va
gullarni ekish hamda
parvarish qilish.
5. Jonli burchaklarni tashkil qilish.
6. Chorvachilik ishlarini tashkil qilish va boshqalar.
Ekopark loyihasini tuzishda berilgan tavsiyalarni yanada takomil lashtirish va
yangi g‘oyalarni qo‘shish mumkin. Loyihada shahar va qishloq joylaridagi mavjud
imkoni
yatlarni ham e’tiborga olish muhim ahamiyatga ega hisoblanadi.
Berilgan tavsiyalarda Sizga tanish bo‘lmagan ba’zi tushunchalarga to‘xtalib
o‘tamiz.
Oldingi babka - Texnologiya umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik

31
31
Yo‘nish, qirqish vaqtida iskanalarni tutib (tirab) turish
maqsadida
tirgakdan
foydalaniladi (34-rasm).
Yog‘ochga ishlov beradigan tokarlik stanoklarida yo‘nish, qirqish ishlari maxsus
tokarlik iskanalari yordamida bajariladi (35-rasm).
Duradgorlik ishlarida turli stanoklardan foydalaniladi. Shuning uchun quyidagi
xavfsizlik texnikasi qoidalarini bilish va ularga amal qilish shart:
1. Yorug‘lik ish o‘rniga o‘ng
tomondan tushishi, ish o‘rnida tabiiy yorug‘lik
yetarlicha bo‘lishi kerak.
2. Materiallarni stanok staninasiga, mexanizm yoki to‘siqlar ustiga qo‘ymaslik ta-
lab etiladi.
3. Stanok
va mexanizmlarning detallari, staninalari, qopqoqlari, to‘siq lari sinma-
gan, g‘adir-budursiz bo‘lishi kerak.
4. Elektr dvigateli qulflanadigan yashik yoki maxsus to‘siq bilan yopilishi kerak.
5.
Stanoklarning tishli, tasmali va boshqa uzatmalari, disk arralari, pichoqli vallari
maxsus qopqoqlar bilan berkitilishi kerak.
6. Stanokning aylanayotgan ish qismlarini qo‘l yoki boshqa biror narsa bilan
to‘xtatmaslik kerak.
7. Stanokni to‘xtatmasdan turib ishlangan sirtning silliqligini qo‘l
bilan tek-
shirmaslik kerak.
8. Ish vaqtida maxsus kiyimda bo‘lish va himoya ko‘zoynagini taqib ishlash talab
etiladi.
Mavzu: 
Oila ekoparki loyihasi landshaft dizaynini yaratish.
2. Konstruktorlik bosqichi

|
Mavzu:
Oila ekoparki loyihasi landshaft dizaynini yaratish.
2. Konstruktorlik bosqichi Pdf ko'rish
|
bet | 139/148 | Sana | 01.10.2024 | Hajmi | 33,06 Mb. | | #273065 |
Bog'liq 5-texnologiyaMavzu:
Oila ekoparki loyihasi landshaft dizaynini yaratish.
2. Konstruktorlik bosqichi.
Loyiha konstruksiyasini tayyorlash bo‘yicha talablar:
mahsulot konstruksiyasini o‘rganish, tashqi ko‘rinishi va dizayni, loyiha eskizini ishlab
chiqish.
I. Oila ekoparki loyihasi landshaft dizaynini yaratishda kerakli materiallar va asbob-
uskunalar oldindan tayyorlab olinadi.
II. Oila ekoparki loyihasi landshaft dizayni maketi.
3. Texnologik bosqich.
Oila ekoparki landshaft dizayni loyihasi maketi ishlab
chiqiladi.
4. Mahsulotni tayyorlash bosqichi.
Ish o‘rni tashkil qilinadi va xavfsizlik texnikasi
qoidalariga amal qilgan holda ishlar bajariladi. Amaliy ish yakunlangach, ish joyi
yig‘ishtiriladi va ish yakunlanadi.
5. Yakuniy bosqich.
Oila ekoparki landshaft dizayni loyihasi taqdimoti o‘tkaziladi.
Loyiha taqdimotini tayyorlash va o‘tkazishda oila ekoparki loyihasi landshaft
dizaynini yaratishga tegishli barcha hujjatlar taqdim etiladi. Tayyor loyiha ishi bo‘yicha
butun sinf oldida 3–5 daqiqaga mo‘ljallangan ma’ruza tashkil etiladi. Loyihasini
himoyaga olib chiqqan o‘quvchi dastlab loyiha ishining afzallik va kamchilik
tomonlarini yoritib berishi lozim. Himoya vaqtida barcha xohlovchilar loyiha
yuzasidan o‘zlarini qiziqtirgan savollarini berishlari mumkin. Savollarga berilgan
javoblar o‘qituvchi va o‘quvchilar tamonidan baholanib boriladi.
Loyiha ishining bajarilishi bo‘yicha baholash qaydnomasi to‘ldiriladi. Unda
baholashni hamma mezonlari hisobga olingan bo‘lib, yakunda jamoaviy baho
chiqariladi. Bu esa loyiha ishi natijalarini obyektiv baholash imkonini beradi.
1. Tayyorgarlik bosqichi.
Loyiha ishi.
233
233
Oila ekoparki loyihasi landshaft dizayni maketining ayrim qismlari asosida
|
| |
Korrupsiya – global muammo sifatida

|
Korrupsiya – global muammo sifatida
|
bet | 11/11 | Sana | 24.05.2024 | Hajmi | 26,9 Kb. | | #251786 |
Bog'liq Jamoldinov BekzodjonKorrupsiya – global muammo sifatida.
Haqiqatda, korrupsiya bugungi kunda global muammo sifatida tan erkakdir. U uning to'g'ridan-to'g'ri va orqaga qaytarilishi qiyinligi, tizimli ravishda sodir bo'lgan va o'zaro bog'liqligi bilan ajralib turishi sababli uning hal qilinishi uchun ham bir global qaror va harakatga ega bo'lishi lozimdir.
Quyidagi sabablar korrupsiyani global muammo qilishda ahamiyatga ega:
Transnatsional Effektlar: Korrupsiya har qaysi mamlakatlarda amalga oshirilgan qonunlarni buzish, moliyaviy qo'llanmalarni ishlatish, ma'lumotlarni manipulyatsiyalash va boshqa jinoyatlar orqali boshqa mamlakatlarga ta'sir ko'rsatishi mumkin. Shu sababli, korrupsiya bir mamlakatdagi maslahatlarni asosan o'zining siyosiy, iqtisodiy va ijtimoiy atrofidagi maslahatlar bilan cheklashadi.
Xalqaro Moliyaviy Tizimlarning Bog'lanishi: Xalqaro moliyaviy tizimlar, masalan, korxonalar, banklar va boshqa korporativ strukturalar, korrupsiyani davlatlar va korxonalar o'rtasida global miqyosdagi muammo sifatida ko'proq ahamiyatga ega bo'lgan muammolardan biri qiladi.
Transnatsional Biznes va Investitsiyalar: Transnatsional korxonalar, korrupsiyaga qatnashish va uning keng tarqalgan ta'siri bilan bog'liq bo'lgan. Ularning moliyaviy qo'llanmalarni ishlatish va o'zaro ta'sir qilish o'zaro moliyaviy muhabbatlar va korrupsiya ko'rsatkichlarini oshirishi mumkin.
Oliy darajadagi Konspiratsiya va Sotishmoqchi bo'lish: Korrupsiya kabi global muammolarni hal qilish qiyinliklaridan biri uning oliy darajadagi konspiratsiyasi va sotishmoqchi bo'lishi xizmat qiladi. Korrupsiya, xususan, transnatsional tarmoq tizimlarida ommaviy huquqni nazorat qilish va unga qarshi kurash yo'nalishlarini sog'liqni saqlashning muhim vazifalari sifatida ta'sir ko'radi.
Shu sababli, korrupsiya global muammolardan biri sifatida qaralishi va hal qilinmasi uchun ko'p miqdorda vaqt, resurs va birlashuv talab qiladi. Bu muammolarga global ko'p-tarmoqli hamkorlik, transnatsional tashkilotlar va qonunlar, moliyaviy tizimlar va ommaviy nazorat tizimlari orqali samarali kurashish zarur.
|
| |
Masshtabli chizg‘ich - Texnologiya umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik

25
25
Duradgorlik go‘niyasi (burchaklik)
– duradgorlik ishlari bilan qurilish kons truk-
siyalari elementlarining to‘g‘ri burchak (90
0
) hosil qilib biriktirilganligi tekshiri ladi.
Go‘niya asos (kunda) va unga to‘g‘ri burchak ostida biriktirilgan bo‘linmalari bo‘lgan
chizg‘ichdan iborat. U metall yoki yog‘ochdan yasaladi. Ishlatilishiga ko‘ra metall,
yog‘och, porsi, vintli va surma go‘niya turlari bor (19-rasm).
Duradgorlik gо‘niyasi yordamida kvadrat, tо‘g‘ri burchaklar tekshiriladi,
о‘lchanadi va chiziladi (20-rasm).
Yog‘och materiallardan buyum tayyorlash bilan bog‘liq bo‘lgan ishlar xilma-
xil bo‘lib, ularni amalga oshirishda о‘lchash va rejalash asboblaridan tashqari arra,
randa, egov, bolg‘a, iskana, yog‘och tо‘qmoq, ombur, jilvir qog‘oz kabi asboblardan
foydalaniladi.
Duradgorlik o‘quv ustaxonalarida ishlatiladigan
arralar
shakliga qarab turlarga
bo‘linadi (21-rasm).
Duradgorlik iskanalari - Texnologiya umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik

29
29
jilvir qog‘oz.
Jilvir qog‘oz bir tomoniga mayda qattiq
mine rallar yoki shisha
kukuni yelimlab yopishtirilgan ip ma to yoki qalin qog‘ozdan iborat bo‘lib, par-
dozlashda ishlatiladi (29-rasm).
Sirtlarni jilvir bilan pardozlash ishlari oddiy usulda (qo‘lda) va jilvirlash mashi-
nasida bajariladi (30-rasm).
Mayda
donalar
Qattiq donalar
Asos
a) jilvir qog‘oz tuzilishi b) jilvir qog‘oz namunalari
29-rasm.
Jilvir qog‘oz.
a) oddiy usulda jilvirlash b) jilvirlash
mashinasida ishlov berish
30-rasm.
Jilvirlash texnikasi.
Mustahkamlash uchun savollar
1. О‘lchash va rejalash ishlarini bir-biridan farqli va о‘xshashlik tomonlari
nima lardan iborat?
2. Arra va randalarning qanday turlarini bilasiz? Ulardan qanday
maqsadlarda
foy dalaniladi?
3. Bolg‘a, egov, iskanalarning qanday turlarini bilasiz?
4. Jilvir qog‘ozlar qanday tuzilishga ega? Ulardan nima maq sadda foyda-
laniladi?
30
30
10-§.
YOG‘OCHGA ISHLOV BERISH STANOKLARI
VA ULARNING TURLARI
Duradgorlik ustaxonalarida STD–120 tipidagi yog‘ochga ishlov beruvchi tokarlik
sta noklari ishlatiladi.
Yog‘ochga ishlov beruvchi tokarlik stanoklari yordamida yog‘och materiallar dan
har xil aylanish sirtlarga ega bo‘lgan detallar, shakldor buyumlar tayyorlanadi.
STD–120 tipidagi yog‘ochga ishlov beruvchi tokarlik stanogining aso siy uzellari
stanina, oldingi babka, ketingi babka, tirgak, o‘yuvchi mos lama bo‘lib, uning yordamida
o‘yish-teshish ishlari bajariladi (31-rasm).
Yog‘ochga ishlov
beriladigan tokarlik dast-
gohining asosiy qismi yo‘naltirgichli stanina (3)
bo‘lib, u ikkita tayanch pan jalarga o‘rnatiladi.
Staninaga oldingi va ketingi bab ka hamda tut-
qichli g‘aladon joylashgan.
Ishchi mexanizmlar
himoya ekrani bilan o‘ralgan qirqish zonasini (ish
maydonini) hosil qiladi.
Duradgorlik randalari - Texnologiya umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik

26
26
Dastarra Burilma dastarra
Chaspakli arra Chizg‘a arra
Burch
arra Lobzik arra
Arra turlari
G‘o‘labir arra Elektr diskli arra
21-rasm.
Arra turlari.
a) sherxebel
b) taxta randa d) mushranda
f) japs randa
22-rasm.
Randa turlari.
27
27
Yog‘ochsozlik, duradgorlik
ishlarida mix qoqish, sug‘urish, to‘g‘ rilash, bukish
metall bolg‘alar yordamida amalga oshiriladi (25-rasm).
Yog‘ochdan tayyorlanadigan buyum qismlarini biriktirishda,
iska nalar yor-
damida o‘yish-teshish kabi ishlarni bajarishda yog‘och to‘qmoq (bolg‘a)dan
foydalaniladi (26-rasm).
23-rasm.
Elektr randa.
24-rasm.
Egov turlari:
1 – bir qirrali; 2 – yarim doirali; 3 – uch qirrali; 4 – kvadrat;
5 – yumaloq.
a) kvadrat muxrali
b) doiraviy muxrali
25-rasm.
Duradgorlik bolg‘alari.
1
2
3
4
5
28
28
Ombur.
Mixlab birik ti rilgan buyumlarni qism lar ga ajratishda va noto‘g‘ ri
qo qil-
gan mixlarni su g‘u rish da duradgorlik omburi dan yoki mix sug‘urgichdan foyda la ni-
ladi (27-rasm).
Bog‘lash usullari - Texnologiya umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik

36
36
a) b) d) e)
Tirnoq
Tirnoq
In
In
Quloq
40-rasm.
Duradgorlik birikmalarini hosil qilish elementlari.
41-rasm.
Turli naqsh elementlari kо‘rinishidagi tirnoqli birikma turlari.
Duradgorlik birikmalari detallarni bir-biriga biriktirishda ularning puxtaligini oshi-
rish uchun yelimlash bilan birga qо‘shimcha yog‘och va qurilish mixlari, burama mix,
bolt-gayka, shayba, burchaklik,
tunuka lenta, changak kabilardan ham foydalanish
mumkin (42-rasm).
8 – tunuka lenta
1 – yog‘och mix
turlari
2 – qurilish mix
turlari
3 –
burama mix
turlari
4 – bolt-gayka
turlari
5 – shayba turlari
6 – burchaklik turlari
7 –
changak
42-rasm.
Biriktirish va mahkamlash vositalari.
Mustahkamlash uchun savollar
1. Qanday turdagi bog‘lash usullarini bilasiz?
2. Bog‘lash usullari tuzilishiga kо‘ra qanday turlarga bо‘linadi?
3. Buyum detallarini tayyorlashda eng oddiy va oson bog‘lash usuli qaysi?
Javo bingizni tushuntirib bering.
4. Biriktirish va mahkamlash vositalariga nimalar kiradi?
37
37
2-amaliy mashg‘ulot.
Tо‘g‘ri tirnoqli birikma hosil qilishni о‘rganish.
jihozlar:
texnologik xarita, о‘lchash va rejalash asboblari, asbob-uskuna
va moslamalar (arra, randa, iskana, egov, jilvir qog‘oz va boshqalar), yog‘och
yelimi, xavfsizlik texnikasi qoidalari, namunalar.
Ishni bajarish tartibi:
Tо‘g‘ri tirnoqli birikma hosil qilish berilgan texnologik xa rita asosida
amalga oshiriladi.
Muammoli topshiriq
Duradgorlik birikmalarini bog‘lash usullaridan qaysi biri kertmak usuli deb ham
ataladi? Nima uchun?
Tо‘g‘ri tirnoqli birikma hosil qilishning texnologik xaritasi
T/r
1
2
3
4
5
Ish
ketma-ketligi
Ish eskizi
Asboblar
jihoz va
moslama-
lar
О‘lchov va
rejalash
Ish
Mos yog‘och tanlash va
l=20
cm
uzunlikdagi eni
a=5
cm
bо‘lgan brusok
tayyorlash
Brusokning
uzunligini
rostlash va tomonlarini
randalash
Tirnoq va quloqlarni
rejalash
Tirnoq chiqarish va
quloq
ochish
Tirnoq va quloqni
birlashtirish va
mustahkamligini
ta’minlash
chizg‘ich,
qalam
chizg‘ich,
gо‘niya,
qalam
chizg‘ich,
gо‘niya,
qalam,
xatkash
–
–
arra
arra,
randa
arra,
randa
arra,
о‘yuvchi
iskana,
yog‘och
tо‘qmoq
arra,
yо‘nuv-
chi iskana,
yog‘och
tо‘qmoq
duradgorlik
dastgohi
-//-
-//-
-//-
-//-
jihozlar: 
qaychi, chizg‘ich, qalam, xavfsizlik texnikasi qoidalari, 
namunalar. 
Ishni bajarish tartibi

44
44
14-§.
1
2
3
4
5
6
7
8
2.2. METALLGA ISHLOV BERISH TEXNOLOGIYASI
METALLGA ISHLOV BERISH USTAXONASINING TUZILISHI
Siz yog‘ochni qayta ishlash duradgorlik o‘quv ustaxonasida
amalga oshirilishini
bilasiz. Xuddi shuningdek, metall materiallar bilan ishlash uchun ham metallga ishlov
berish ustaxonasi mavjud (50-rasm).
Chilangarlikda bajariladigan ish tur-
larini er kin bajarish imkonini
be ra digan,
kerak
li asbob-uskuna va moslamalar
hamda kerakli
metall ma teriallar bilan
ta’minlangan us ta xonaning bir qismi
chilangar lik ish o‘rni
deb ataladi.
Ustaxonada ish o‘rnining aso
si
ni
chilangarlik dastgohi tashkil eta di.
Metallni qayta ishlash uchun mo‘ljal-
langan dast goh
chilangar lik dastgohi
deb
ataladi (51-rasm, a).
Hozirda metallni
qayta ishlash uchun
mo‘ljallangan zamonaviy chilangarlik
dast gohlaridan
ham
foydalaniladi
(51-rasm, b).
50-rasm.
Metallga ishlov berish о‘quv ustaxonasi ko‘rinishi.
51-rasm, a.
Chilangarlik dastgohining tuzilishi:
1 – metall karkas; 2 – ish о‘rni; 3, 4, 5,
7 – asboblar tokchasi; 6asboblar qutisi;
8 – chilangarlik tiskisi.
45
45
Chilangarlik tiskisi
detallarni yi-
g‘ish yoki kerakli
ishlov berish da ular ni
mahkam qisish va ushlab turish ga mo‘l -
jallangan. Tiskining dastasi aylan ti ril-
ganda yurish
vin ti buralib gaykaga ki-
radi yoki un dan chiqadi va qo‘zg‘aluvchi
jag‘ni tegishli yo‘nalishda suradi
(52-rasm).
Uchinchi bosqich - Texnologiya umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik

|
Texnologiya umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik Pdf ko'rish
|
bet | 24/148 | Sana | 01.10.2024 | Hajmi | 33,06 Mb. | | #273065 |
Bog'liq 5-texnologiyaUchinchi bosqich.
Pardozlash ishlari yasalgan buyumlarning si fatini yax-
shilash, ularni chiroyli, mustahkam, nam, yorug‘lik, havo ta’siriga chidamli
qi lish maqsadida amalga oshiriladi. Bu jarayonda yog‘och tabiiy gullarini
saq lovchi tiniq bo‘yoqlar, buyum ustki qismi uchun maxsus tiniq qatlamli qo-
g‘ozlar, faner qoplamalari kabilardan foydalaniladi.
Tо‘rtinchi bosqich.
Yasalgan buyum taqdimoti о‘tkaziladi. Taq dimot ni о‘t-
kazishda yasalgan buyum uchun qanday material tanlan gan ligi, bu buyumdan
qanday maqsadlarda foydalanish mumkinligi, buyumning har tomondan kо‘rinishi
namoyish qilinadi.
1
2
3
-//-
T/r
Ish ketma-
ketligi
Ish eskizi
(yoki texnik
rasmi)
Asboblar
jihoz va
moslamalar
О‘lchov va
rejalash
Ish
Mustahkamlash uchun savollar
1. Yog‘och materiallaridan buyumlar yasashning qanday bosqich larini bilasiz?
2. Texnik rasm, eskiz va chizmalarni farqli va о‘xshash tomonlarini tushuntirib
bering.
3. Texnologik xarita nima? Nima uchun texnologik xaritalar ishlab chiqilishi
kerak?
12-§.
DURADGORLIK BUYUMLARI DETALLARINI
TAYYORLASH
Duradgorlik ishlarida sifatli buyumlar tayyorlashda bir ne cha bog‘lash usul lari
qо‘llaniladi.
Duradgorlik buyumlari detallarini tayyorlashda kо‘proq quyidagi bog‘lash usul-
laridan foydalaniladi (6-shakl). Ularga dasta bet bog‘ lash, tо‘g‘ri tirnoqli birikmalar,
porsi usulida bog‘lash, zakrovli va “Qaldirg‘och quyruq” tirnoqli birikmalar kiradi
(39-rasm).
Duradgorlik birikmalarini hosil qilishda brusok tayyorlanadi. Tay yorlangan brusok
tirnoq, in va quloqlar ochish uchun rejalab olinadi (40-rasm a, b, d).
Tirnoq
– bu in yoki kо‘zning о‘lchamlari va profiliga mos keladigan ish qismining
oxirida chiqariladigan qismi.
In
– brusokning ishlov beriladigan qismiga teshik ochiladi va uning ichiga tirnoq
kiritiladi. In tirnoqning о‘lchami va profiliga mos kelishi kerak.
|
| |
Ma‘lumotlarni uzatish tizimlari deb

21
Ma‘lumotlarni yigʻish tizimlari deb - kiritish, qayta ishlash,
oʻzgartirish, uzatish va yigʻish ishlari bilan shugʻillanuvchi texnik vositalar va
oʻz dasturiy taminotiga ega boʻlgan tizimlarga aytiladi.
Ma‘lumotlarni qayta ishlash tizimi deb – turli tizimlardan kelgan turli
maqsaddagi malumotlarni toʻplashi qayta ishlash bilan shugʻillanuvchi oʻz texnik
vositalari va dasturiy taminotiga ega boʻlgan tizimga aytiladi.
Axborot tizimlari vazifasiga koʻra yana qoʻshimcha quyidagi turlarga
boʻlinadi:
1. Ma‘lumotlarni operativ tranzaksiyali qayta ishlash tizimi.
2. Axborot (axboraviy) –analitik tizimlar.
3. Axborot qidiruv tizimlari.
4. Axborot -(Spravichnik) ma‘lumot berish tizimi.
Ma‘lumotlarni tezkor (operativ) tranzaksiya qayta ishlash tizimlari
–
oldindan aniqlangan koʻrinishdagi soʻrovlar asosida kelayotgan soʻrovlarni tezkor
(online rejimida) qayta ishlashga moʻljallangan.
Tranzaksiya – bu bir butun xisoblangan operatsiyalar ketma – ketligi
boʻlib, ular bitta xabar orqali uzatiladi.
Axborot analitik tizimlar - ixtiyoriy koʻrinishdagi soʻrovlar asosida
ma‘lum bir vaqt davomida toʻplangan (tranzaksiyali tizimlardan farqli oʻlaroq
) ma‘lumotlarni qayta ishlashga moʻljallangan.
Axborot qidiruv tizimlari - turli masofalarda joylashgan xisoblash
tizimlardagi turli ma‘lumotlar bazalari orqali axbarotlarni qidirishga
moʻljallangan . Axborot qidiruv tizimlar oʻz navbatida yana 2 ga boʻlinadi:
1. Dokumentlar (xujjatlarni qidirishga moʻljallangan);
2. Faktagrafik (aniq faktlarni qidirishga moʻljallangan);
SLIP (Serial Line Internet Protocol)

SLIP (Serial Line Internet Protocol) - oddiy modem liniyalarini Internetga
kirishda ishlatiladigan jahon darajasidagi protokol. Faks-servis-tarmoq faks serviridan foydalanib, foydalanuvchiga faksimal aloqa
orqali xabarlar joʻnatish imkonini beradi. Shlyuzlar-abonentga TCPGʻIP protokollari bilan ishlamaydigan tarmoqda
xabarlarni joʻnatish imkonini beradi. Elektron tarjimon - oʻziga yuborilgan matnni bir tildan ikkinchi tilga tarjima qilib
beradi. UUCP - bir Unix-xoctdan boshqasiga axborotlarni nusxalash protokoli. Koʻplab
pochta almashuv sistemalari shu protokolga asoslanib tuzilgan.
PAP (Password authentication protocol) - Cerverga ulovchi parollar sistemasi.
NNTP (Net News Transfor Protocol) - tarmoq yangiliklarini uzatuvchi protokol.
Servis markazi - Internetga ulangan koʻplab kompyuter sistemalarini
quvvatlovchi markaz.
Clarinet - foydalanish uchun koʻpchilik servis markazlari bilan imzolanadigan
katta yangiliklar xizmati.
FTP (Fili Transfer Protocol)- fayllarni uzatuv protokoli; kompyuterlararo
axborot almashuvining standart usuli.
Veronica (Very Easy Rodent - Oriented Vetwide Index to Computer Archives) - kalit soʻzlar boʻyicha Internet tarmogʻining ommaviy arxivida
axborotlarni qidirish sistemasi.
WWW (World Wide Web) - hujjatlararo gipermatn aloqa bogʻlash qobiliyatiga
ega boʻlgan tarqoq ma‘lumotlar bazasi sistemasi.
Whois - Internet tarmogʻining manzil kitobi.
WAIS (Wide Arle Information Service) - kalit soʻzlar boʻyicha Internet
tarmogʻining ma‘lumotlar bazasida kuchli axborotlar qidiruv sistemasi.
197
Gopher - Internet zaxira va imkoniyatlarni qidirish, ularga bogʻla-nish va ulardan
foydalanish uchun moʻljallangan interaktiv obolochka (qobigʻ) foydalanuvchi
bilan interfeys menyu sistemasi orqali olib boriladi.
M u n d a r i j a - O‗zbekiston respublikasi oliy va o‗rta maxsus ta‘lim vazirligi guliston davlat universiteti

205
ОГЛАВЛЕНИЕ
Предисловие……………………………………………………………………3
Глава I. Общие определения систем………………………………………….7
1.1. Понятие систем и их разные определения………………………………7
1.2. Классификация систем…………………………………………………….25
Глава II. Информационные технологии……………………………………...60
2.1. Информационные ресурсы и коммуникационные технологии………..60
2.2. Управление информационными системами………………………………73
2.3. Система управления файлами. Файловая система FAT, NTFS………….80
2.4. Жизнь или жизненный цикл информационных систем и их моделей…..89
2.5. Понятие об архивировании. Программы архиваторы...………………..102
Глава III. Информационные и коммуникационные технологии
в образовании…………………………………………………………………116
3.1. Компьютерные сети и технологии………………………………………116
3.2. Система искусственного интеллекта……………………………………138
3.3. Системы Billing…………………………………………………………..149
Klient – server zaxiralaridan foydalanuvchi kompyuter yoki prog-ramma. 
Programma – server

|
Klient – server zaxiralaridan foydalanuvchi kompyuter yoki prog-ramma.
Programma – serverKlient – server zaxiralaridan foydalanuvchi kompyuter yoki prog-ramma.
Programma – server – oʻz mijozdan buyurtma qabul qiladi, unga ishlov beradi va
mijozga kerakli axborotni qaytaradi.
Portlar – har xil ilova va qoʻshimchalar bilan aloqani itklovchi server programma
raqam (yoki port raqami).
POP (Post Office Protocol) – protokol «pochtali ofis». Xost va abonent oʻrtasida
pochta almashuvi uchun ishlatiladi. Abonent talabi boʻyicha ham almashuv ishlari
bajariladi.
Xost – kompyuter –Internetga mustaqil ravishda ulanish huquqiga ega boʻlgan
kompyuterlar.
SMTP (Simple Mail Transfer Protocol) – xabarlarni joʻnatish uchun
ishlatiladigan oddiy pochta uzatuv protokol.
ASCII (American Standart Cade for Information inferchange) – matnli
axborotlarni almashtirish uchun ishlatiladigan amerika standart kodi.
MIME (Multipurpose Internet Mail Extension) – grafikani, audio va
vidiofayllarni (matndan tashqari) uzatuvchi elektron pochta.
HTML (Hypertext Markyp Languge) – gippermatn hujjatlarini yozish uchun
moʻljallangan til.
Giperssoʻlki (gipersvyazi) – xohlagan serverda saqlanadigan hujjatlarga tayanish
(havola).
Gipertekst – ajratib koʻrsatilgan soʻz sistemasi orqali qilaoladigan hujjat.
Mazkup togs – tanishib chiqish programmasi uchun HTML standarti tomonidan
ta‘riflangan simvollar tartibi (yoʻl-yoʻrigʻi).
HTTP (Hyper Text Transfer Protocol) – gipermatnni uzatuv protokoli.
Brauzer (Browse) – matn va grafik interfeysli tanishib chiqish programmasi.
Front Page Express – HTML va Web sahifani yaratish va jihozlash uchun Web
sahifa muharriri.
Gipermediya – foto audio-faylli gipermatn.
IJK (Internet Jumpstart Kit) – Internetga tez kirish uchun vositalar toʻplami.
ISW (Internet Setup Wizard) – Internetning ishga tushirish (ustanovka) masteri.
|
| |