nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
mavzu: iyoD umumiy tuzilishi hamda va taktli dvigatellar ishchi sikllari. Reja

|
mavzu: iyoD umumiy tuzilishi hamda va taktli dvigatellar ishchi sikllari. Reja
|
bet | 1/3 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 3,7 Mb. | | #251543 |
Bog'liq Presentation 4
4-Mavzu: IYoD umumiy tuzilishi hamda 2 va 4 taktli dvigatellar ishchi sikllari.
Reja:
Zamonaviy avtotransport vositalarida asosan ichki yonuv dvigatellari keng tarqalgan. Birinchi IYoD nemis ixtirochisi Avgusto Otto tomonidan gaz bilan havo aralashmasi uchqun berishdan oldin silindr ichida siqish prinsipi taklif etilganidan so’ng tadbiq etildi. Aralashma yonganidan keyingi ishchi sikl “OTTO SIKLI” deb atala boshlandi va u hozirgacha saqlanib kelmoqda.
Ichki yonuv dvigateli agregat hisoblanib, issiqlik energiyasini mexanik energiyaga aylantirib beradi va transmissiya orqali harakatga keltirish uchun xizmat qiladi. Konstruksiyasi bo‘yicha ichki yonuv dvigatellari porshenli va rotor-porshenli bo‘ladi. Avtomobillarda asosan porshenli ichki yonuv dvigatellari qo‘llaniladi.
Mexanizm –harakatni ma’lum tartibda uzatuvchi va o‘zgartiruvchi tuzilma.
Tizim – bitta umumiy vazifani bajaruvchi qismlar yig‘indisi (masalan, ta’minlash tizimi, moylash va sovutish tizimlari va boshqalar).
P.CH.N – pastki chekka nuqta
Y.CH.N – yuqori chekka nuqta
S – porshen yo’li
Vh – silindrning ish hajmi
Va –silindrning to’la hajmi
Vc – siqish kamerasi hajmi
– siqish darajasi
(m3)
(m3)
Porshenli dvigatellarda yonilg‘ining yonishi natijasida gazning kengayishida hosil bo‘lgan bosimni porshen o‘ziga qabul qiladi va to‘g‘ri chiziqli ilgarilanma-qaytma yo‘nalishi bilan tirsakli valni aylanma harakatga keltiradi. Ichki yonuv dvigatelining ishlashi uchun unga havo va yonilg‘idan iborat yonuvchi aralashma bilan ta’minlash lozim.
NEXIA avtomobilining IYoD li
1-moy to‘kish krani; 2-moy saqlagich; 3-moy filtri;
4-suv nasosi; 5-chiqarish quvuri; 6-kiritish quvuri; 7-injektor; 8-yonilg‘i kanali; 9-resiver; 10-silindrlar blokining kallagi;
11-taqsimlash valining podshipnikining qopqog‘i;
12-taqsimlash vali; 13-karterning shamollatish shlangi;
14-klapanning tirqishini to‘g‘rilovchi shayba; 15-klapan suxarisi; 16-turtkich; 17-klapan prujinasi;
18,19-klapanning yo‘naltiruvchi vtulkalari; 20-klapan;
21-o‘t oldirish shami; 22-silindrlar blokining kallagi;
23-porshen; 24-kompressor halqa; 25-moy sidirgich halqa;
26-porshen barmog‘i; 27-silindrlar bloki; 28-shatun;
29-tirsakli val; 30-shatun qopqog‘i; 31-moy sathini o‘lchagich; 32-moy qabul qilgich..
Avtomobillarda asosan to‘rt taktli dvigatelining ish siklidan foydalaniladi. Bular:
(a) kiritish; (b) siqish; (d) Kengayish (ish yo‘li); (e) Chiqarish
4 taktli IYod da ish sikli tirsakli valning ikki marta aylanganida sodir bo‘ladi.
|
| |
Основные направления администрирования компьютерных сетей

|
Основные направления администрирования компьютерных сетей
|
bet | 1/9 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 3,5 Mb. | | #116864 |
Bog'liq Abduqodirov Xabibulloh Server turlari Server - bu bir tarmoqda unga ulangan elektron qurilmalar guruhi uchun belgilangan vazifalarni bajaradigan dasturiy ta'minot bilan jihozlangan texnik jihoz. Server - bu bir tarmoqda unga ulangan elektron qurilmalar guruhi uchun belgilangan vazifalarni bajaradigan dasturiy ta'minot bilan jihozlangan texnik jihoz. Soddalashtirilgan tushunish uchun biz bu ma'lumotni saqlash yoki kerakli dasturning ishlashini ta'minlash uchun maxsus kompyuter deb hisoblashimiz mumkin. Server tizimlarini tanlash mijozlarning so'rovlariga muvofiq amalga oshiriladi. Keng assortiment tufayli mijozning xohish-istaklarini qondirish va topshirilgan vazifalarni tezda bajarish uchun darhol to'g'ri qurilmani tanlash oson emas, shuning uchun biz quyidagilarga e'tibor qaratamiz: Server tizimlarini tanlash mijozlarning so'rovlariga muvofiq amalga oshiriladi. Keng assortiment tufayli mijozning xohish-istaklarini qondirish va topshirilgan vazifalarni tezda bajarish uchun darhol to'g'ri qurilmani tanlash oson emas, shuning uchun biz quyidagilarga e'tibor qaratamiz: - kuch;
- o'lchamlari;
- ishonchlilik;
- nazorat qilish qobiliyati;
- masshtablilik;
- byudjet;
- ishlashga tayyorlik.
Bu boshlang'ich darajadagi apparat-dasturiy ta'minot majmuasi bo'lib, asosan bitta protsessorga ega bo'lib, uni kichik kompaniyalar, tashkilotlar va korxonalar to'g'ridan-to'g'ri o'z ofislariga joylashtiradilar, chunki alohida joy topishning iloji yo’q. Bu boshlang'ich darajadagi apparat-dasturiy ta'minot majmuasi bo'lib, asosan bitta protsessorga ega bo'lib, uni kichik kompaniyalar, tashkilotlar va korxonalar to'g'ridan-to'g'ri o'z ofislariga joylashtiradilar, chunki alohida joy topishning iloji yo’q. Server haqida quyidagilarni aytish mumkin: :
|
| |
Asosiy kamera sozlamalari: yangi boshlovchi nimani bilishi kerak

|
Asosiy kamera sozlamalari: yangi boshlovchi nimani bilishi kerak
|
Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 5,06 Mb. | | #234752 |
Bog'liq Asosiy kamera sozlamalari Asosiy kamera sozlamalari: yangi boshlovchi nimani bilishi kerak OYBEK ISMOILOV Raqamli kamera seminari 1.Ekspozitsiya uchburchagi - 1.Ekspozitsiya uchburchagi
- 2.Diafragma
- 3.Ko'chirma
- 4.ISO
- 5.Yarim avtomatik tortishish rejimlari
- 6.Fokus sozlamalari
- 7.Oq rang balansi nima?
- 8.Turli sharoitlar uchun kamera sozlamalari
- 9.Xulosa
Fotosuratda ekspozitsiya tasvirning yakuniy sifatini belgilovchi muhim element hisoblanadi . Bu atama rasmga kiradigan yorug'lik miqdorini bildiradi. - Fotosuratda ekspozitsiya tasvirning yakuniy sifatini belgilovchi muhim element hisoblanadi . Bu atama rasmga kiradigan yorug'lik miqdorini bildiradi.
Diafragma Ushbu parametr kamera linzalari orqali o'tadigan yorug'lik miqdorini nazorat qiladi. Diafragma yordamida siz yorug'lik o'tadigan teshikning o'lchamini moslashtirasiz: bo'sh joy qanchalik keng bo'lsa, linzaga ko'proq yorug'lik kiradi. Videshka:qanchalik baland bo’lsa shunchalik tiniqroq chiqadi videsshka past bolsa surkalishlar paydo bo’ladi ISO ISO - sensorning yorug'likka sezgirlik darajasi. Agar bu parametr yuqori bo'lsa, ramka yanada yorqinroq va to'yingan bo'ladi, lekin fotosuratda "shovqin" va donalar paydo bo'ladi. Ushbu sozlamalar tunda yoki bulutli havoda suratga olish uchun javob beradi. To'g'ri diafragma va tortishish tezligi sozlamalari bilan past ISOda ham yorqin suratga olish mumkin. ISO sozlamalari - ISO sozlamalari
- Agar siz allaqachon qo'lingizdagi kamera bilan o'zingizni ishonchli his qilsangiz va ISO-ni o'zingiz sozlashni istasangiz, quyidagi sozlamalarni sinab ko'ring:
- Toza quyoshli havoda 100-200
- Bulutli paytda 400-800
- Kechasi yorug'likda yoki qorong'i xonada 1600-3400
Fokus turlari 1.jismga 2.hududga 3.doimiy Toza quyoshli kun uchun: - Toza quyoshli kun uchun:
- ISO ni 100 ga o'rnating
- O'chirish tezligini 1/400 ga o'rnating
- Diafragma qiymatini 8 ga o'rnating
- Bulutli ob-havo uchun:
- ISO ni 200 ga o'rnating
- O'chirish tezligini 1/200 ga o'rnating
- Diafragma 5,6
- Kamerangizni qo'lda tortishish rejimiga qo'ying (ko'p kameralarda M harfi bilan ko'rsatilgan)
- Oq rang balansini avtomatikga o'rnating
- Shuningdek, ISO-ni avtomatik rejimga o'rnating
- Diafragmani 5,0 ga sozlang. - shu tarzda ko'pchilik ob'ektlar diqqat markazida bo'ladi. Agar siz portret suratga olishni rejalashtirmoqchi bo'lsangiz, raqamni 2 yoki 3 ga kamaytiring. Bu oldingi plandagi mavzu fondan aniqroq bo'lishiga yordam beradi.
- O'chirish tezligini 1/125 ga o'rnating
- Fokusni qo'lda o'rnating
ETIBORINGIZ UCHUN RAXMAT
|
| |
Magmatik konlarning hosil bo‘lish jarayonlari

|
Magmatik konlarning hosil bo‘lish jarayonlari
|
bet | 1/11 | Sana | 29.11.2023 | Hajmi | 497,35 Kb. | | #107623 |
Bog'liq MAGMATIK KONLARNING HOSIL BO‘LISH JARAYONLARI
MAGMATIK KONLARNING HOSIL BO‘LISH JARAYONLARI
Foydali qazilmalarga boy magmaning differensiyalanishi jarayonlarida, o‘ta asosiy, asosiy va ishqorli qotishmalardan hosil bo‘lgan konlar m a g m a t i k konlar deb ataladi. Bu konlarda titan-magnetit, apatit-magnetit, mis-nikel, xromit rudalari, platinoidlar, oltin, olmos, kobalt, vanadiy, siyrak er elementlari, grafit kabi foydali qazilmalarning yirik zahiralari ma’lum.
Magmatik konlar 1300o-1500oS dan ham ortiq haroratda, yuzlab atmosfera bosimi ostida sezilarli chuqurlikda shakllanib, yuqorida aytib o‘tilgan tog‘ jinslarning orasida uchrashligi bilan harakterlanadi. Demak, bu xil konlarning va ularni o‘rab turgan tog‘ jinslarning hosil bo‘lishi magmaning er bag‘ridan ko‘tarilib chiqib qotish jarayoni bilan chambarchas bog‘liq.
Ko‘pincha magmatik konlarni o‘zida joylashtiruvchi tog‘ jinslari gabbro, norit, piroksenit, dunit kabi asosiy va o‘ta asosiy jinslar bo‘lib, bu jinslarning ma’lum turlari bilan aniq foydali qazilmalar bog‘langan bo‘ladi. Jumladan, asosiy jinslarning – gabbro, norit, anortozit xillari bilan titan, vanadiy, mis-nikel, kobalt, konlari fazoviy va genetik bog‘lansa, dunit, peridotit, piroksenit kabi o‘ta-asosiy jinslar bilan platina, xromit, olmos konlari birga uchraydi.
Ko‘pchilik magmatik konlar joylashgan massivlarning yo‘l-yo‘l tuzilishi (ya’ni differensiyalashgan otqindi jinslardan tuzilishi) e’tiborni jalb qiladi. Bu xol asosiy jinslarda temir gruppasi metallarining yuqori miqdorda va kremnezyomning kam bo‘lishi bilan bog‘liq bo‘lib, natijada bunday tog‘ jinslarini hosil qiluvchi magmaning
qayishqoqligi kam, lekin engil harakatchan bo‘lishiga, ya’ni uning
differensiyalanishiga sabab bo‘ladi. Magmaning sial va femik qisimlarga bo‘linish jarayoniga rudalarning suyulish temperaturasini kamaytiruvchi va birikmalarnining harakatlanishini yaxshilovchi turli uchuvchi komponentlar (H2O, Cl, B, F, P)ning ham ma’lum ta’siri bo‘ladi. Bo‘linish natijasida magma eritmasida ilgari kristallanib olgan minerallar pastga cho‘kadi, engillari esa yuqoriga ko‘tariladi, ya’ni magmatik jinslarning och rangli engil minerallari ustki va qoramtir og‘irlari pastki zonalarda joylashadi. Bunday differensiyalanish darajasi har xil bo‘lib, ayrim rayonlarda, masalan, Uraldagi intruziv massivlarida zonadan zonaga o‘tishi sezilarsiz bo‘lsa, boshqa erlarda keskin farqlanuvchan bo‘lishi mumkin.
Ona jinslarni tashkil qilgan massivlarning shakllari lakkolit, silla, monoklinal bo‘lib, cho‘kindi va metamorfik jinslarni yorib chiqqan, ba’zan ularning orasida monan yotgan bo‘ladi va o‘lchamlari turlicha bo‘ladi. Masalan, Uraldagi Kachkanar intruzivini ko‘rinib turgan maydoni 100 km2 dan oshiq.
Magmatik konlarni o‘rganishda rus geologlari M.Godlevskiy, A.Zavaritskiy, V.Sobolev, G.Sokolov, chet el olimlaridan I.Fonn, P.Vagner va boshqalar munosib hissa qo‘shdilar. Olimlarning tadqiqotlariga ko‘ra magmatik konlar turli yo‘llar bilan hosil bo‘lishi aniqlangan.
|
| |
Xulosa Foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati Kirish

|
Xulosa Foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati Kirish
|
bet | 1/16 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 483,63 Kb. | | #255001 |
Bog'liq Renat Kirish 1. Tijorat banklari kreditlash amaliyotining mohiyati va asoslari; 2. Mijozlarning kreditni to’lash qobiliyatini hisoblash usullari; 3. Xorijiy davlatlarning bank amaliyotda foydalaniladigan kreditlash shakllari va usullari borasidagi tajribasi 4. O’zbekistonda tijorat banklari kredit operatsiyalari amaliyotining zamonaviy holati va tahlili; 5. “Hamkorbank” ATB Samarqand viloyat Urgut filiali bankning kreditlash tahlili; 6. Tijorat banklarining kreditlash opertasiyalarida mavjud muammolar; 7. Banklarning kreditlash samaradorligini takomillashtirish yo’nalishlariKirish Xulosa Foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati Kirish Bozor iqtisodiyotiga o‘tilishi, mulkchilik shakllari rivojlanishi, ishlab chiqarish va xizmat ko‘rsatishni faollashtirish zarurati, bank ishining erkinlashtirilishi kredit xizmatini ko‘rsatish va iqtisodiyotni moliyalashtirishning yangi xizmatlarini amaliyotga kiritilishini talab qildi. Respublika bank tizimi oxirgi yillarda sezilarli darajada rivojlandi, moliyaviy salohiyati bir necha barobarga o‘sdi, mijozlarga bank xizmatlari xususan kredit xizmatlari ko‘rsatish sifati davr talabi darajasiga ko‘tarildi, bundan tashqari banklar o‘z mijozlariga xizmat ko‘rsatishning bir qator zamonaviy va samarali turlarini joriy qilishdi, jumladan, kredit xizmatlarining faktoring va skoring operatsiyalari, plastik kartochkalar bilan operatsiyalar onlayn kartalar, klik xizmatlari, shuningdek, eng zamonaviy bank xizmatlaridan internet-bank, mobil-bank kabi operatsiyalarni misol sifatida keltirish mumkin. Hozirgi paytda banklarning kredit portfeli salmog‘i va tarkibida jiddiy o‘zgarishlar yuz bermoqda, banklarimiz tomonidan iqtisodiyotni real sektori korxonalarini qo‘llab-quvvatlashga alohida e’tibor berilmoqda.Shu bilan birga mamlakatimiz tijorat banklari kredit amaliyotlarida ba’zi muammolar mavjud bo‘lib ular: Birinchidan, hozirda tijorat banklarining kredit xizmatlariga bo‘lgan jami taklifining ushbu xizmatning aholi va tadbirkorlar tomonidan berilgan jami talabini to‘liq qondira olmayotganligi. Ikkinchidan, tijorat banklari tomonidan aholi va tadbirkorlik sub’ektlariga kredit xizmatlarini xususan, imtiyozli mikromoliyaviy xizmatlari ko‘rsatishda faol tijorat banklariga imtiyozlar berish mexanizmi mavjud emasligi.
|
| |
Maktablarda sinf rahbarlari faoliyatining samaradorligini oshirish

|
Maktablarda sinf rahbarlari faoliyatining samaradorligini oshirish
|
bet | 1/6 | Sana | 24.05.2024 | Hajmi | 0,96 Mb. | | #252681 |
Bog'liq Sinf rahbarlari faoliyatining samaradorligini oshirish
O‘zbekiston Respublikasi
Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi
A.Avloniy nomidagi milliy-tadqiqot instituti
Menejerlik o‘quv kursi tinglovchisi
Xalimbetov Xamid Qurbanbayevichning
“MAKTABLARDA SINF RAHBARLARI FAOLIYATINING SAMARADORLIGINI OSHIRISH”
mavzusidagi
AMALIY TOPSHIRIG‘I
Toshkent 2024
UMUMIY O'RTA TA'LIM MAKTABLARIDA SINF RAHBARLARI FAOLIYATI SAMARADORLIGINI OSHIRISH YO'LLARI
Xalimbetov Xamid A.Avloniy nomidagi MTI
Menejerlik o‘quv kursi tinglovchisi
Annotatsiya: Mazkur maqolada sinf rahbarligi ishlarini tashkil etish metodikasi, sinf rahbarining maktab jamoat tashkilotlari bilan olib boriladigan ishlari, sinf rahbari shaxsiga qo'yiladigan muhim talablar, maktab ustavida sinf rahbarining asosiy vazifalari haqida batafsil bayon etilgan.
Kalit so'zlar: sinf rahbarligi, shaxs tarbiyasi, maktab ustavi, o'quv faoliyati.
KIRISH
Shaxs tarbiyasini amalga oshirish, sinf o'quvchilarining qobiliyatlarini to'liq namoyon etishlari uchun yetarli pedagogik sharoit yaratishdir. Bu borada maktab pedagogik va o'quvchilar jamoasi hamkorligida tarbiyaviy ishlarni tashkil etishda har bir o'quvchining o'ziga xos xususiyatlariga qarab yondashishni yo'lga qo'yadi.
Sinf rahbari deganda o'quvchilarni bir xil saviyada, bir xil yoshda, bilimi jihatidan ham teng bo'lgan jamoani boshqarib turuvchi pedagog sinf rahbari deb ataladi. Sinf rahbarining asosiy maqsadi, o'quvchilarini to'g'ri tarbiyalash jarayonida o'quvchi va sinf rahbari bilan bir-birini tushuna olishi va sinf rahbari tomonidan o'quvchilarga e'tiborliroq bo'lishi kerak.O'quvchilar bilan bo'ladigan o'zaro munosabatlarni to'g'ri yo'lga qo'yish hamda o'quvchilarning o'sishi va rivojlanishiga qarab ularni qayta qurish xususiyati ham sinf rahbari uchun muhim ahamiyatga ega. Sinf rahbari qiladigan ishlari hujjatlarini olib boradi va uni maktab ma'muriyatiga taqdim etadi.
|
| |
“Iqtisodiy tahlil” fanidan mustaqil ish bajardi: Olimjonov m 72e-20 Qabul qildi: Nishonova I

|
“Iqtisodiy tahlil” fanidan mustaqil ish bajardi: Olimjonov m 72e-20 Qabul qildi: Nishonova I
|
bet | 1/2 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 38,91 Kb. | | #139400 |
Bog'liq olimjonov m
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY TA’LIM, FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
FARG’ONA POLITEXNIKA INSTITUTI
Ishlab chiqarishda boshqaruv fakulteti
Iqtisodiyot kafedrasi
“Iqtisodiy tahlil” fanidan
MUSTAQIL ISH
Bajardi: Olimjonov M 72e-20
Qabul qildi: Nishonova I.
“BMW” kompaniyasi SWOT tahlili 2022
Kuchli tomonlar
|
Kamchiliklari
|
1. Dunyodagi eng qimmat avtomobil brendlaridan biri
2. Geografik jihatdan diversifikatsiyalangan daromad manbalari
3. Xitoyda muvaffaqiyatli hamkorlik
4. Mukammal muhandislik va mukammal haydash tajribasi
5. Gibrid va elektromobillarda malaka
6. Kelajakdagi muammolarni hal qilish uchun aniq strategiya va tendentsiyalar
|
1. Kambag'al avtomobil brendi portfeli, mahsulotning kam farqlanishi
2. Qarz darajasining oshishi
|
Imkoniyatlar
|
Tahdidlar
|
1. Yaqin kelajakda yoqilg'i narxi oshishi kutilmoqda
2. Avtonom avtomobillarga talab
3. Yevro kursining pasayishi
4. Yangi modellarni chiqarish vaqti va chastotasi
|
1. Butunjahon avtomobil bozorida raqobatning kuchayishi
2. Hukumat qoidalarining kuchayishi xarajatlarni oshirishi mumkin
3. AQSh avtomobil bozori sekinlashishi yoki hatto pasayishiga tayyor
|
Strategiya
Butunjahon avtomobil bozorida raqobatning kuchayishi . Kelajakdagi muammolarni hal qilish uchun aniq strategiya va tendentsiyalar
Hukumat qoidalarining kuchayishi xarajatlarni oshirishi mumkin Dunyodagi eng qimmat avtomobil brendlaridan biri
. AQSh avtomobil bozori sekinlashishi yoki hatto pasayishiga tayyor Mukammal muhandislik va mukammal haydash tajribasi
Nomi
|
Bayerische Motoren Werke AG (BMW Group)
|
Tashkil etilgan
|
1916 yil 7 mart
|
|
|
| |
1. Shaxsiy kompyuterlarning dasturli ta‘minoti

1.Shaxsiy kompyuterlarning dasturli ta‘minoti
Shaxsiy kompyuterning foydalanuvchi uchun қulay va samarador bўlishi
unda қanday dasturiy ta‘minoti mavjudligi bilan aniқlanadi. Lekin dasturiy
ta‘minotning қanday turlari foydalanuvchi uchun zarur bўlishi uning қaysi
soxada faoliyat kўrsatishi bilan aniқlanadi.
Shaxsiy kompyuterning dasturiy ta‘minoti xususiy EҲM-larni қўllash
samaradorligini oshirish, undan foydalanishni osonlashtirish va
foydalanuvchilar dasturlarini tayyorlashning meҳnat sarfini kamaytirishi
uchun mўljallangan dasturlar sistemasidan iborat.
Shaxsiy kompyuter dasturlar ta‘minotining tўplami қuyidagi guruxlarga
ajraladi:
1. Tizimli dasturlar
2. Amaliy dasturlar
3. Dasturlashtirish muhitiKompyuterda har xil turdagi ma‘lumotlar
saqlanadi. Ular bilan ishlash uchun biz har xil maxsus dasturlar bilan
foydalanishimiz zarur, chunki kompyuter uzi hech qanaqa harakatlar
bajarmaydi u faqat bizning buyruklarimizni va ko’rsatmalarimizni
bajaradi. Buyruklar va ko’rsatmalar ketmaketligi esa dastur deb nomlanadi
(dastur tushunchasi yuqoridagi mavzularda utilgan). Dasturlar 3 turga
bulinadi:
1) Tizimli (tizim) dasturlar. Tizimli dasturlar bu kompyuter ishini
boshqaruvchi va har xil yordamchi amallarni bajaruvchi dasturlar.
Masalan: fayllar ustidan har xil amallar bajarish (kayta nomlash, yaratish,
uchirish, nusxasini olish, xajmini o’zgartirish), diksni tozalash va
tekshirish, kompyuterni sozlash ( tashki kurilmalar ishini boshqarish).
Tizimli dasturlar ichida 4 dasturlar guruhlari ajratilib turadi. Bular:
operatsion tizimlar (tizimlar), utilita dasturlar, drayver dasturlar va qobiq
dasturlar.
2) Amaliy dasturlar. Amaliy dasturlar bu ma‘lumotlar bilan ish
jarayonida foydalanadigan dasturlar.
Masalan: matn ma‘lumotlarni yaratish va taxrirlash, rasm va tasvir
ma‘lumotlarni yaratish yoki uzgartirish, malumotlar ombori bilan ishlash,
musika va video ma‘lumotlarni kurib chikish va taxrirlash.
Amaliy dasturlar foydalangan ma‘lumotlar turiga ko’ra guruhlanadi:
matn muharrirlari (Word, Lexicon, WD, Notepad, Write va xokazo), rasm
va tasvir muharirlari, rasm va tasvirlarni ko’rsatuvchi dasturlar (Corel,
Adobe Photoshop, Imaging, ACDSee, Paint vaxokazo), musika va video
muharrirlari, musika va video ko’rsatuvchi dasturlar (Adobe Premier,
Winamp, universal proigrovatel va xokazo), jadvallar muharriri (Lotus,
Excel va xokazo), ma‘lumotlar ombori bilan ishlovchi dasturlar (Access,
Dbase, FoxPro va xokazo), uyin dasturlari, urgatuvchi dasturlar,
bugalteriya va moliya dasturlar, va boshqalar.
|
O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi navoiy kon-metallurgiya kombinati navoiy davlat konchilik instituti "mashinosozlik texnologiyasi va mashinasozlik ishlab chiqarishlarini avtomatlashtirish" kafedrasi

|
O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi navoiy kon-metallurgiya kombinati navoiy davlat konchilik instituti "mashinosozlik texnologiyasi va mashinasozlik ishlab chiqarishlarini avtomatlashtirish" kafedrasi
|
bet | 1/4 | Sana | 21.01.2024 | Hajmi | 1,55 Mb. | | #142247 |
Bog'liq №1.МАЪРУЗА NAVOIY DAVLAT KONCHILIK VA TEXNOLOGIYALAR UNIVERSITETI “MUHANDISLIK MEXANIKASI” KAFEDRASI «MUHANDISLIK VA KOMPYUTER GRAFIKASI» FANI Mavzu: Chizma geometriya fani, uning vazifalari. Nuqtaning ortogonal proektsiyalari. To’g`ri chiziqning ortogonal proektsiyalari va invariant xossalari. Ma’ruzachi: dots. Ruzibayev A.N. Reja: Reja: 1. Kirish. Chizma geometriya fani, uning vazifalari. Proeksiyalash usullari. 2. Nuqtaning ortogonal proektsiyalari. Monj epyuri. 3. Chorak, oktant, epyur. 4. To’g`ri chiziqning ortogonal proektsiyalashdagi invariant xossalari. - To’g`ri chiziqning proektsiyalari va hususiy ko’rinishlari.
Chizma geometriya fazoviy geometriyaning maxsus bo`limi bo`lib, umumiy injenerlik fanlari qatoriga kiradi. Chizma geometriya proeksiya qurishni o`rgatuvchi fandir. Chizma geometriya o`quv fani sifatida birinchi marta fransuz olimi Gaspar Monjning 1798 yilda nashr etilgan «Geometriy descriptive» degan asari natijasida vujudga keldi. Shuning uchun chizma geometriya kursida otrogonal proeksiyalar metodi Monj metodi deb ataladi. Chizma geometriya fazoviy geometriyaning maxsus bo`limi bo`lib, umumiy injenerlik fanlari qatoriga kiradi. Chizma geometriya proeksiya qurishni o`rgatuvchi fandir. Chizma geometriya o`quv fani sifatida birinchi marta fransuz olimi Gaspar Monjning 1798 yilda nashr etilgan «Geometriy descriptive» degan asari natijasida vujudga keldi. Shuning uchun chizma geometriya kursida otrogonal proeksiyalar metodi Monj metodi deb ataladi. Proeksiyalar usulida tasvirlar yasash, chizma geometriyaning asosiy metodidir. Fazodagi buyumlarning ayrim nuqtalaridan o`tkazilgan proeksiyalovchi to`g`ri chiziqlar (nurlar) yordamida tekislikka tushirilgan tasviri fazodagi buyumning proeksiyasi deyiladi. Chizma geometriyada ikki хil proektsiyalar metodi mavjud:
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi navoiy kon-metallurgiya kombinati navoiy davlat konchilik instituti "mashinosozlik texnologiyasi va mashinasozlik ishlab chiqarishlarini avtomatlashtirish" kafedrasi
|
Jackson Pollock Template

|
Jackson Pollock Template
|
Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 1,25 Mb. | | #241900 |
“Tasviriy sanatda animalistik janr va uning tasvirini ishlash metodikasi” - Animalistik janr o‘zgacha tasviriy san’at turidir.
- U lotincha «anima» –hayvonot olami degan ma’noni bildiradi. Animalist – rassom hayvonot dunyo siga zo‘r qiziqish va mahorat bilan yondashadi.
- Hayvonot dunyosi ibtidoiy odamlar hayotida katta ahamiyatga ega bo‘lgan.
- O‘sha davrda ular g‘orlarning devorlarida kiyik, qo‘tos, mamontlarning suratlarini chizganlar
- Qadimgi Yaponiya va Xitoyda hayvonlarning tasvirlari dekorativ naqshlar tuzishda hamda monumental kompozitsiyalar yaratishda asosiy hisoblangan.
- XVII asrga kelib hayvonot olami anatomiyasini buyuk musavvirlar Leonardo da Vinchi va A. Dyurerlar ishlab chiqdilar
- Rossiyada birinchi animalist rassom I.Groot edi.
- Keksa haykaltarosh va graﬁ k musavvir V.A.Vatagin o‘zining asarlarida hayvonot olamini haqqoniy va ishonchli tasvirlaydi.
- O‘rta Osiyodagi dastlabki haykaltaroshlik yodgorliklari knyaz Romanov saroyi (Toshkent) oldiga o‘rnatilgan hayvonlar haykali (it, kiyik), Sitorai Mohi Xosa (Buxoro) eshigi oldidagi sherlar haykali hisoblanadi.
- 1886-yili Toshkentdagi ko‘rgazmada usta To‘xta Sodiq Xo‘jayev alebastrdan yasagan ot va kiyik haykalchasini namoyish etgani ma’lum.
- Tasviriy san’atning animalistik janrida rassom P.Mordvinsev tomonidan yaratilgan «Jimlik» nomli asarda ot va qulunning yaylovdagi tasvirini ko‘rish mumkin.
- Animalistik janrda, asosan, haykaltaroshlarimiz salmoqli ijodiy asarlar yaratganining guvohi bo‘lamiz. 60-yillardan boshlab M. Musaboyev, A. Boymatov, J. Quttimurodov kabi o‘nlab iste’dodli haykaltaroshlar ijod olamiga kirib keldilar.
- Ular o‘zbek xalqining o‘tmishi, bugungi kuni, turmushi, mehnat faoliyati va ijodiy ishlarini o‘z haykallarida ifodalaganlar.
- Abdumo‘min Boymatov 1934-yili Farg‘ona viloyatining Beshbola qishlog‘ida tavallud topdi.
- O‘zbekiston xalq rassomi. Animalistik haykal janri bo‘yicha bir qator ishlarni amalga oshirgan.
- Mustaqillik davri haykaltaroshlik san’atining mahobatli turida ishlangan ilk tarixiy asarlar sifatida A.Temurning mahobatli otliq haykali (I. Jabborov)ni qayd etish joizdir.
- Bu davrda dastgohli haykaltaroshlik san’ati vakillari tomonidan T.Tojixo‘jayevning «Chavandoz», J.Quttimurodovning «Oqqush» kabi ko‘plab asarlari yaratildi.
|
| |
Oriental Renaissance: Innovative, educational, natural and social sciences (E)issn: 2181-1784

Oriental Renaissance: Innovative,
educational, natural and social sciences
(E)ISSN:2181-1784
www.oriens.uz
SJIF 2023 = 6.131 / ASI Factor = 1.7
3(9), September, 2023
588
C++ TILIDA SATRLAR BILAN ISHLASH
Yusupova Minavvarxon Maxmudjanovna
Andijon davlat universiteti
Axborot texnologiyalari va kompyuter injineringi fakulteti
Informatika o’qitish metodikasi yo’nalishi talabasi
ANNOTATSIYA
Hozirgi vaqtda kompyuter texnologiyalarisiz biror bir ishni bajarish mushkul
bo’lib bormoqda. Ushbu malumotlarga asoslanib maqolada C++ tilida satrlar bilan
ishlash, ular bilan tanishish hamda foydali qulayliklari keng yoritib berilgan.
Kalit so‘zlar:
algoritm, Simvolli konstantalar, inisializasiya, Haqiqiy toifali
sonlar, eksponensional, standart funksiya, inkrement operatsiyasi.
РАБОТА СО СТРОКАМИ В C++
АННОТАЦИЯ
В наше время становится сложно что-то делать без компьютерных
технологий. На основе этой информации в статье описывается работа со
строками в C++, знакомство с ними и их преимущества.
Ключевые слова:
алгоритм, символьные константы, инициализация,
вещественные числа классов, экспонента, стандартная функция, операция
приращения.
WORKING WITH STRINGS IN C++
ABSTRACT
Nowadays, it is becoming difficult to do something without computer
technologies. Based on this information, the article describes working with strings in
C++, getting to know them, and their advantages.
Keywords:
algorithm, Symbolic constants, initialization, Real class numbers,
exponential, standard function, increment operation.
C++ tili Byarn Straustrup tomonidan 1980 yil boshlarida ishlab chiqilgan. C++
tilida yaxshi dastur tuzish uchun “aql, farosat va sabr” kerak bo‘ladi. Bu til asosan
tizim sathida dasturlovchilar uchun yaratilgan.
C/C++ algoritmik tilining alifbosi:
1. 26 ta lotin va 32 ta kirill harflari (katta va kichik),
2. 0 dan 9 gacha bo‘lgan arab raqamlari,
3. Maxsus belgilar: - + * / : ; . , % ? ! = “” № < > { } [ ] ( ) $ # & ^ va h.k.
|
Fakslarni qabul qilish uchun saqlash sozlamalarini o‘rnatish

Fakslarni qabul qilish uchun saqlash sozlamalarini o‘rnatish
Qabul qiluvchi yoki vaqtiga qaramasdan, kirish qutisi va tashqi xotira qurilmasiga fakslarni qabul qilish uchun saqlash sozlamalarini o‘rnatishingiz mumkin. Faksni kirish qutisiga saqlash, printer faksni chop etishidan oldin, printerning LCD ekranida faksni ko‘rish orqali qabul qilingan faks tarkibini tasdiqlashga imkon beradi.
Qabul qilingan fakslarni PC-FAX xususiyati yordamida kompyuterga saqlashni sozlash uchun Xususiyat: PC-FAKS Joʻnatish/Qabul qilish (Windows/Mac OS)ga qarang.
Eslatma:
Printerning boshqaruv panelidan foydalanish bilan bir qatorda, siz faksni qabul qilish uchun saqlash sozlamalarini o‘rnatish uchun Web Config dan foydalanishingiz mumkin. Fax paneli > Save/Forward Settings > Unconditional Save/Forwardni tanlang, va keyin Fax Outputda manzilni saqlash parametrlarini o‘rnating.
Siz bir vaqtning o‘zida fakslarni chop etishingiz va/yoki yo‘llashingiz mumkin. Yuqorida aytilgan Fax Output ekranda sozlamalarni kiriting.
Printer boshqaruv panelida Sozlamalar ni tanlang, va keyin Umumiy sozlamalar > Faks sozlamalari ni tanlang.
Qabul sozlamalari > Saqlash/Uzatish sozlamasi > Shartsiz saqlash/yo‘naltirish-ni tanlang.
Ekranga xabar chiqarilganida, uning mazmuni bilan tanishing va OK tugmasini bosing.
Saqlash manzillari, kirish qutisi va/yoki tashqi xotira qurilmasi uchun sozlashlarni bajaring.
Kiruvchi fakslarga saqlash bandini bosib, uni Yoniq holatiga keltiring.
Agar ekranga xabar chiqarilsa, uning mazmuni bilan tanishing va OK tugmasini bosing.
Printerning tashqi interfeys USB portiga xotira qurilmasini ulang.
|
To'rtinchi guruh - Mavzu: Boshqaruvni rivojlantirishning strategik muammolari

|
Mavzu: Boshqaruvni rivojlantirishning strategik muammolari
|
bet | 2/9 | Sana | 18.11.2023 | Hajmi | 391,15 Kb. | | #101065 |
To'rtinchi guruh omillar, bu ham sof rus xarakteriga ega, rejali iqtisodiyotdan bozor iqtisodiyotiga o'tish davrida shakllangan umumiy ijtimoiy-iqtisodiy vaziyat bilan bog'liq. Bu holat ishlab chiqarishning qisqarishi, iqtisodiyotning og'riqli qayta tuzilishi, to'lovlarning ko'p bo'lmasligi, inflyatsiya, ishsizlikning o'sishi va boshqa salbiy hodisalar bilan tavsiflanadi. Bularning barchasi xo'jalik tashkilotlarining faoliyatini nihoyatda murakkablashtiradi, bankrotlik to'lqinining kuchayishi bilan birga keladi va hokazo. Tabiiyki, mamlakat iqtisodiyotida sodir bo'layotgan voqealar strategik boshqaruv muammolariga e'tiborni kuchaytirish zarurligini oldindan belgilab beradi, bu esa o'z navbatida ekstremal sharoitlarda korxonalarning omon qolishini ta'minlashi kerak.
2. Strategik menejmentning rivojlanish bosqichlari: byudjetlashtirish va qisqa muddatli rejalashtirish, uzoq muddatli rejalashtirish, strategik rejalashtirish, strategik menejment
Strategik boshqaruv usullarining paydo bo'lishi va ularning firmalar amaliyotiga joriy etilishi tarixiy sharoitda eng oson tushuniladi. Biznes tarixchilari odatda korporativ rejalashtirishni rivojlantirishning to'rt bosqichini aniqlaydilar: byudjetlashtirish, uzoq muddatli rejalashtirish, strategik rejalashtirish va nihoyat, strategik menejment.
1. Byudjetlashtirish. Gigant korporatsiyalar shakllanishi davrida ikkinchi jahon urushidan oldin korxonalarda maxsus rejalashtirish xizmatlari, ayniqsa, uzoq muddatli rejalashtirish yaratilmagan. Korporatsiyalarning top-menejerlari muntazam ravishda o'z bizneslarini rivojlantirish rejalarini muhokama qilishdi va belgilab berishdi, ammo tegishli ko'rsatkichlarni hisoblash, moliyaviy hisobot shakllarini yuritish va hokazolar bilan bog'liq rasmiy rejalashtirish faqat yillik moliyaviy smetalarni - moddalar bo'yicha byudjetlarni tuzish bilan chegaralangan. turli maqsadlar uchun sarflangan xarajatlar.
Byudjetlar tuzildi, birinchidan, asosiy ishlab chiqarish va iqtisodiy funktsiyalarning har biri uchun (ilmiy-tadqiqot, marketing, kapital qurilish, ishlab chiqarish). Ikkinchidan, korporatsiya tarkibidagi alohida tarkibiy bo'linmalar tomonidan: filiallar, fabrikalar va boshqalar. Zamonaviy iqtisodiyotda shunga o'xshash byudjetlar korporativ resurslarni taqsimlash va joriy faoliyatni nazorat qilish uchun asosiy vosita bo'lib xizmat qiladi. Byudjet va moliyaviy usullarning xususiyati ularning qisqa muddatli tabiati va ichki yo'nalishi, ya'ni. bu holda tashkilot yopiq tizim sifatida qaraladi. Faqat fiskal usullardan foydalanganda menejerlarning asosiy tashvishi operatsion foyda va xarajatlar tarkibi hisoblanadi. Bunday ustuvorliklarni tanlash, tabiiyki, tashkilotning uzoq muddatli rivojlanishiga tahdid soladi.
|
| |
STRATEGIK BOSHQARUV - Mavzu: Boshqaruvni rivojlantirishning strategik muammolari

|
Mavzu: Boshqaruvni rivojlantirishning strategik muammolari
|
bet | 4/9 | Sana | 18.11.2023 | Hajmi | 391,15 Kb. | | #101065 |
STRATEGIK BOSHQARUV
Strategik menejmentning paydo bo'lishining dastlabki shartlari. Strategik menejmentning mohiyati, maqsad va vazifalari.
XX asrning 70-yillari oxiri - strategik menejment deb nomlangan yangi iqtisodiy fanning paydo bo'lishi. Asoschisi Maykl Porter 1980 yilda “Raqobat strategiyasi – tarmoqlar va raqobatchilarni tahlil qilish texnologiyasi” kitobini nashr etgan.
Strategik menejmentning paydo bo'lishi uchun quyidagi shartlar ajratiladi:
1. Mehnat unumdorligining keskin oshishi.
2.Jamiyat farovonligining yuqori darajasiga erishish v rivojlangan mamlakatlar (birlamchi jarayonlarni qondirish), ehtiyojlarning o'sishidan oshib ketgan.
3. Yalpi mahsulotda xizmatlar ulushining sezilarli o'sishi.
4. Raqobat shiddatini kuchaytirish va uning strukturasining murakkablashishi, shu jumladan transport, aloqa va kom- va, shuningdek, mahsulotning tovar qiymatini saqlash texnologiyasining rivojlanishi natijasida.
5. Bozorlarning globallashuvi.
6. Innovatsiyalarning mahsulotlarning raqobatbardoshligiga (ayniqsa, radikal) ta'sirining kuchayishi. Shunday qilib, strategik menejmentning mustaqil soha sifatida shakllanishi
Tadqiqot va boshqaruv amaliyoti to'rt bosqichdan o'tdi:
1.Budjetlashtirish va nazorat qilish - tashkilotning ichki va tashqi barqaror muhiti g'oyasi: firmaning mavjud sharoitlari (masalan, texnologiya, raqobat, resurslarning mavjudligi darajasi, xodimlarning malaka darajasi va boshqalar). kelajak sezilarli darajada o'zgarmaydi.
2. Uzoq muddatli rejalashtirish. Bu usul 1950-yillarda shakllangan. U tashkilot faoliyatining ayrim iqtisodiy ko'rsatkichlaridagi joriy o'zgarishlarni aniqlashga va aniqlangan tendentsiyalarni (yoki tendentsiyalarni) kelajakka ekstrapolyatsiya qilishga asoslanadi.
3. Strategik rejalashtirish, 1960-yillarning oxiri - 1970-yillarning boshlari - yondashuv nafaqat korporatsiyaning iqtisodiy rivojlanishidagi, balki uning mavjud bo'lgan muhitidagi tendentsiyalarni aniqlashga asoslanadi.
4. Strategik boshqaruv. Mustaqil fan sifatida, 1970-yillarning o'rtalarida. U tashkilotning tashqi muhitidagi o'zgarishlarni o'rganishga asoslanadi, aniq belgilangan maqsadlarni belgilash va tashkilotning kuchli tomonlari va atrof-muhitning qulay imkoniyatlaridan foydalanish asosida ularga erishish yo'llarini ishlab chiqishni o'z ichiga oladi. shuningdek, zaif tomonlarni qoplash va tahdidlardan qochish usullari.
|
| |
UMUMIY TALABLAR - So’z boshi elektr uskunalarini ekspluatasiya qilishda xavfsizlik texnikasi qoidalarni davlat...

1.4. Ishlarni bajarishda qo’llaniladigan mexannzmlar va yuk kutarish mashinalari,
kompressor va havo yig’uvchi qurilmalar, asbob va moslamalar sinalgan bo’lishi va
mehnat xavfsizligi yagona nusxasi talablariga, O’zbekistan Respublikasi Davlat tog’-
kon texnikasi nazorati qoidalariga va «Asbob va moslamalar yordami bilan ish
bajarishda xavfsizlik qoidalari»ga shuningdek ishlab chiqargan zavod yo’riqnomasi
talablariga muvofik ishlatilishi kerak.
1.5. Ishlab turgan elektr uskunalarida qurilnsh va montaj ishlarini bajarayotganda
qurilish me’yori va Qoidalari talablariga, ya’ni «Qurilishda texnika xavfsizligi» qoidasi
SNiP 111 -4-80 ga rioya qilish shart.
1.6. Qoida hamma uchun majburiydir. Ishchi va xizmatchilar mehnatini muhofaza qilish
yuriqnomasi ushbu Qoidaga muvofiqlashtirilishi kerak.
Har bir xodim Qoida talablariga zid bo’lgan chekinish yoki Qoida talabini bajarmaslikni
va elektr uskunalaridagi inson hayoti uchun xavf tug’diruvchi nosozlikni, ish olib borish
jarayonida ishlatiladigan mashina, mexanizm, asbob, moslama va himoya vositalaridagi
buzilishni bartaraf etish chorasini ko’-raolmasa, zudlik bilan yuqori rahbariyatga bu
haqda xabar berishi shart.
Ushbu Qoidaga zid keladigan farmoyish va topshiriklarni bajarish man qilinadi.
Ushbu jadvalda hamda bundan keyingi Qoida tekstlarida 3 kV kuchlannshli

3.1.12. 1000 V kuchlanishdan 1000B kuchlanishdan yuqori bo’lgan elektr uskuna
(yopiq
g
komplekt, ochiq taqsimlovchi elektr uskunaning xona va hujralari), hamda 1000
V kuchlanishdan yuqori bo’lgan elektr uskuna tashqarisida joylashgan 1000 V
kuchlanishgacha bo’lgan shchit va elektr uskuna shchit va yig’ilmalarning kalitlari
navbatchi hnsobida bo’lishi shart, Navbatchi bo’lmagan elektr uskunalarida kalitlar
ma’muriy-texnik xizmatchi hisobida bo’lishi mumkin.
Har bir kalit nomerlangan bo’lishi darkor:
Kalitlarning bir komplekti zahirada saqlanishi kerak.
Kalitlar tilxat bilan qo’yidagi xodimlarga berilishi kerak:
yakka uzi kurib chiqish huquqiga ega bo’lgan xodimlarga — barcha xonalarning
kalitlari:
tezkor-ta’mirlovchi xodimlar ichidan ajratilgan ishlashga
ijozat beruvchi shaxsga, ish
rahbari va ishboshiga, nazorat qiluvchiga – faqat ish olib borilishi uchun ajratilgan xona
kaliti beriladi.
3.1.13. Har kuni nsh tugagandan so’ng va elektr uskuna ko’rib chiqilgandan keyin
kalitlar albatta qaytarib topishrilishi kerak. Navbatchi bo’lmagan elektr uskunada ish
olib borilganda ushbu elektr uskuna joylashgan xona kaliti, ko’rnb
chiqilgandan yoki
ish batamom tutallangandan so’ng, uzog’i bilan keyingi ish kunidan kechiktirmasdan
topshirilishi kerak.
Elektr uskuna joylashgan xona kalitini uzok muddatga berish elektr tarmog’i
korxonasining taqsimlovchi elektr uskunalarida tezkor o’chirish-yoqish ega bo’lgan
iste’molchi xodimiga hamda yakka ko’rib chiqish huquqiga ega bo’ltan navbatchiga,
tezkor — ta’mirlash va ma’muriy-texnik xodnmlarga berish zaruratini korxona bosh
muxandisi belgilaydi.
Kalitni olish va qaytarish jarayoni istalgan shakldagi
ish jurnali yoki tezkor-
dispetcherlik jurnallarida qayd qilinishi kerak.
3.1.14. Elektr tokiga tushib, jarohatlanganni qutkarish uchun elektr uskunadan
kuchlanishii olish ruxsatsiz bajarilishi mumkii.
Jadval. Javobgar shaxslarning o’rindoshlix yuli bilan bajarshilarp mumkin

Ishboshiga, ishlashga ijozat beruvchi vazifasini ham bajarishi tayiilangan hollarda
naryad ishboshiga qanday usulda berilishidan qat’iy nazar, ikki nusxada to’ldiriladi va
naryadning bir nusxasi naryad beruvchida qoladi.
Maxalliy sharoitga qarab {ya’nn dispetcherlik punkti joylashgan erni hisobga olib)
naryadning bir nusxasi ish joyi tayyorlashga ruxsat beruvchi va ishlashga ijozat
beruvchi xodimda (dispetchyerda) qolishi mumkin.
4.2.2. Bir ish rahbariga beriladigan naryadlar soning naryad beruvchi belgilaydi.
Ishlarni ketma-ket bajarilishi va iщlashga ketma-ket ijozat berish uchun, ishlashga ijozat
beruvchiga va ishboshiga (nazorat qiluvchiga) bir
yula bir nechta naryad va
farmoyishlar berilishi mumkin.
4.2.3. Naryadni ish boshlangan kundan boshlab 15 kalendar kungacha bo’lgan
muddatga berish ruxsat etiladi.
Naryadni 1 marta, uzaytirishga ruxsat berilgan kundan boshlab, 15 kalendar kun
muddatgacha uzaytirish mumkin.
Ish jarayonidagi tanaffuslarda naryad o’z kuchini saqlab qoladi,
4.2.4. Naryad muddatnni naryad beruvchi yoki ushbu elektr uskunada naryad berish
huquqiga ega bo’lgan xodimgina uzaytirishi mumkin.
Naryad muddatinn uzaytirish to’g’risidagn ruxsatnoma telefon, radio yoki chopar orqali
ishlashga ijozat beruvchiga, ish rahbariga yoki ishboshiga berilishi mumkin.
Bunday hollarda ushbu xodim o’z imzosi bilan naryad muddatini cho’zgan xodimning
ismi va familiyasini naryadga yozib qo’yadi.
4.2.5. Naryadlar ish butunlay tamom bo’lgandan so’ng 30 kun davomida saqlanishi
kerak, keyin esa yuq qilib yuborilishi mumkin.
4.2.6. Farmoyish bir martagina kilinadigan ishga xos bo’lib, uning ta’sir muddaga
bajaruvchilar ish kunining uzunligi bilan belgilanadi.
4.2.7. Farmoyish iщboshiga va ishlashga ijozat beruvchiga yoki ish joyini tayyorlashga
ruxsat etuvchi va ishlashga ijozat beruvchi xodimga beriladi.
Maxalliy navbatchisi bo’lmagan elektr uskunada ishlashga
ijozat berishni hojati
bo’lmagan hollarda formoyish tug’ridan-to’g’ri ishboshiga berilishi mumkin.
4.2.8. Farmoyish bilan olib borishga mo’ljallangan ish, naryad beruvchi xodim
ixtiyoriga qarab, naryad bilan bajarilishi mumkin,
Naryad va farmoyish bilan olib borilgan ishni hisobga olib borish tartibi 6 — ilovada
keltirilgan.
XODIMLARGA TALABLAR - So’z boshi elektr uskunalarini ekspluatasiya qilishda xavfsizlik texnikasi qoidalarni davlat...

|
So’z boshi elektr uskunalarini ekspluatasiya qilishda xavfsizlik texnikasi qoidalarni davlat tilidagi 1 nashri Energoatom nashriyoti tomonidan 1987 yilda nashr etilgan rus tilidagi nusxasi, amaldagi rahbariy
|
bet | 3/22 | Sana | 17.02.2024 | Hajmi | 203,19 Kb. | | #158104 |
Bog'liq So’z boshi elektr uskunalarini ekspluatasiya qilishda xavfsizlik-fayllar.org2. XODIMLARGA TALABLAR
2.1. Joylarda ishlab turgan xodimlarni va bilimini tekshirish tartibi «Energetika
korxonalari va tashkilotlari xodimlari bilan ishni tashkil etish bo’yicha rahbariy qoida»
talablariga moe bo’lmog’i shart.
2.2. Sog’llq uchun zararli va xavfli mehnat sharontlarida ish olib boruvchi iigchi va
muxandis-texnik xodimlar Respublika sog’liqni saqlash Vazirligi belgilagan tartib va
muddatda shifokorlar ko’rigidan o’tishlari shart. (1,2-ilova).
2.3. Elektr uskunasida ishlayotgan ishchi o’zining lavozimi va kasbiga qarab
g
ushbu
Qoidani bilishi va 3-ilovaga muvofiq elektr xavfsizligi gruppasiga ega bo’lishi kerak.
Qoidani o’zlapggirganligi haqida sinovdan o’tgan xodimga belgilangan namunadagi
guvohnoma beriladi, Xodim guvohnomani ish paytida o’zi bilan olib yurishi shart,
2.4. Xavfsizlnk bo’yicha qo’shimcha talablar qo’yiladigan ishlarni (yoki maxsus
ishllarni) bajarish huquqiga ega bo’lgan xodimlar guvohnomasida shu yozuv bo’lishi
shart,
Bunday ishlarga quyidagilar kiradi:
balandlikda bajariladigan ishlar;
tok utkazuvchan qismlarda kuchlanish ostida bajariladigan ishlar:
izolyatorlarni tozalash, yuvish va almashtirish, simlarni ta’mirlash, simlarni ulangan
joylarini hamda izolyatorlarni o’lchov shtangasi bilan tekshirish va trosslarni moylash;
bosim osgida bo’lgan idishlarga xizmat ko’rsatish;
elektr uskunani yuqori kuchlanish ostida sinash (megaommetr bilan ishlashdan
tashqari).
Maxsus ishlar ruyxati korxona rahbariyati ko’rsatmasiga binoan mahalliy sharo-itni
hisobga olgan halad boshqa qo’shimcha ishlar bilan to’ldirilishi mumkin.
2.5. 4-nlovada qayd etilgan ishlarda 18 yoshga to’lmagan shaxslarni ishlashiga ijozat
berish man etiladi.
2.6. Ushbu Qoida talablarini buzib ishlagan xodimlar amaldagi qonunchilikka asosan
intizomiy, ma’muriy va jinoiy javobgarlikka tortiladilar, Korxona rahbariyati bunday
xodimlarning elektr xavfsizlik gruppasini pasaytirishi mumkin.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
So’z boshi elektr uskunalarini ekspluatasiya qilishda xavfsizlik texnikasi qoidalarni davlat tilidagi 1 nashri Energoatom nashriyoti tomonidan 1987 yilda nashr etilgan rus tilidagi nusxasi, amaldagi rahbariy
|
TEZKOR XIZMAT KO’RSATISH VA ISHLARNI BAJARISH

|
TEZKOR XIZMAT KO’RSATISH VA ISHLARNI BAJARISH
|
bet | 4/22 | Sana | 17.02.2024 | Hajmi | 203,19 Kb. | | #158104 |
Bog'liq So’z boshi elektr uskunalarini ekspluatasiya qilishda xavfsizlik-fayllar.org3. TEZKOR XIZMAT KO’RSATISH VA ISHLARNI BAJARISH
3.1. TEZKOR XIZMAT KO’RSATISH
3.1.1. 1000 V kuchlanishdan yuqori bo’lgaa elektr uskunalarda yakka o’zi xizmat
qiluvchi navbatchi yoki tezkor-ta’mirlash xodimi, shuningdek, navbatchilik qilayotgan
katga navbatchi elektr xavfsizligi bo’yicha IV gruppaga, qolgan xodimlar esa III
gruppaga ega bo’lishi shart.
1000 V kuchlannshgacha bo’lgan elektr uskunalarda yakka o’zi xizmat kiluvchi
navbatchi yoki tezkor-ta’mirlash xodimi III gruppaga ega bo’lidi kerak.
3.1.2. Kuchlanish ostnda bo’lgan elektr uskunani tusiqsiz tok o’tkazuvchi qismiga 3.1.
jadvalda qayd etilganidan kam masofaga yuk ko’taruvchi va boshqa mashina-
mexanizmlarning hamda shaxslarning yaqnnlashishi man etiladi.
3.1.3. Elektrostansiya va podstansiya elektr uskunalarini yakka o’zi ko’rib chiqishni
elektr xavfsizligi buyicha III gruppaga ega bo’lgan navbatchi yoki tezkor-ta’mirlash
xodnmi, yoki V gruppaga ega bo’lgan ma’muriy-texnik xodim yoxud korxona
rahbariyati bajarishi mumkin.
Elektrotexnikaga aloqasi bo’lmagan xodimlar elektrostansiya va podstansiya elektr
uskunalarini ko’rib chiqishni va ekskursiyani korxona ma’muriyati ruxsati bo’lgan,
yakka o’zi ko’rib chiqish xuquqiga ega bo’lgan IV grutshali xodim nazorati osgida
o’tkazishi mumkin.
Elektr uzatish tarmog’ini ko’rib chiqish ushbu Qoidaning 14,5.1 va 14.5.2 bandlariga
binoan amalga oshirilishi mumkin.
3.1. jadval. Kuchlanish ostida bo’lgan tok o’tkazuvchi qismgacha yaqnnlashish
mumkip bo’lgaj masofa, m.
Kuchlanish, kV
Odamlar va ular
qo’llaydigan asbob hamda
moslamalardan vaqtincha
tusiq, tok o’tkazuchi qism-
largacha bo’lgan masofa
YUk, yuk changallovchi
moslamalar, stroiplar,
ishchn yoki transport
holatida bo’lgan yuk
ko’tarish mashina va
mexanizmlar bilan tok
o’tkazuvchi qismlar
orasidagi masofa.
1 gacha bo’lgan havo elektr
uzatish tarmog’i uchun
0,6
1,0
Boshqa elektr usku-nalari
uchun
cheklanmaydi, (tegish
mumkin emas)
1,0
6-35
0,6
1,0
110
1,0
1,5
150
1,5
2,0
220
2,0
2
G
5
330
2,5
3
G
5
400-500
3,5
4,5
750
5,0
6,0
800*
3,5
4,5
1100
8,0
10,0
* — O’zgarmas tok.
|
| |
Xotira qurilmasiga saqlash - 29-mavzu faks turlari va texnik parametrlari. Faksni o‘rnatish, sozlash va xizmat ko‘rsatish

|
29-mavzu faks turlari va texnik parametrlari. Faksni o‘rnatish, sozlash va xizmat ko‘rsatish
|
bet | 3/4 | Sana | 31.05.2024 | Hajmi | 15,06 Kb. | | #258456 |
Bog'liq 29 mavzu faks turlari va texnik parametrlari Faksni o‘rnatish, Xotira qurilmasiga saqlash-ni tanlang.
Ha-ni tanlang. Tashqi xotira qurilmasiga saqlayotganda hujjatlarni chop etish uchun Ha, chop etilsin bandini tanlang.
Ekranga chiqarilgan xabar mazmuni bilan tanishib, Yaratish tugmasini bosing.
Olingan hujjatlarni saqlash uchun xotira qurilmasida jild yaratiladi.
Xabar mazmuni bilan tanishib, Yopish tugmasini bosing yoki xabar yopilishini kuting va undan keyin Yopish tugmasini bosing.
Keyingi xabar ekranga chiqarilganida, uning mazmuni bilan tanishing va OK tugmasini bosing.
Muhim:
Olingan hujjatlar printerga ulangan xotira qurilmasiga saqlanishidan oldin printerning xotirasida vaqtinchalik saqlanadi. Xotira to‘lganligi xatosi faks yuborish yoki olishga imkon bermasligi tufayli, printerga doim xotira qurilmasi ulanib tursin.
Eslatma:
Saqlash tugagach, siz printerni fakslarni saqlash natijalari to‘g‘risida xabardor qilmoqchi bo‘lgan odamlarga elektron pochta xabarlarini yuboradigan qilib qo‘yishingiz mumkin. Agar kerak bo‘lsa, E-pochta bildirishnomalarini tanlang, va keyin bildirishnomalarni yubormoqchi bo‘lgan manzilni o‘rnating.
Yopish sozlamalarini yakunlash uchun Shartsiz saqlash/yo‘naltirish ni tanlang.
Bu fakslarni qabul qilish uchun so‘zsiz saqlash sozlamalarini o‘rnatishni yakunlaydi. Zarur bo‘lganda Umumiy sozlamalarni tanlashingiz mumkin. Tafsilotlar uchun Saqlash/Uzatish sozlamasi menyusida Umumiy sozlamalar tushuntirishlari bilan tanishing.
Eslatma:
Agar shartlar bilan olingan fakslarni saqlamoqchi bo‘lsangiz, quyidagi tegishli ma’lumotlar havolasiga qarang.
29-MAVZU Faks turlari va texnik parametrlari. Faksni o‘rnatish, sozlash va xizmat ko‘rsatish.
|
| |
Kun tartibida

|
Kun tartibida
|
bet | 1/5 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 17,07 Kb. | | #238606 |
Bog'liq bayonnoma
Jarqo’rg’on tuman Maktabgacha
va maktab ta’lim bo’limiga
qarashli 9-sonli umumta’lim
maktabi Aniq fanlar uslubiy
birlashmasi yig’ilish
BAYONNOMASI №
23.03.2024-yil
Ishtirok etdi:
Sheratova.X. – uslubiy birlashma rahbari
Uslubiy birlashma a’zolari
KUN TARTIBIDA
Amaliyotchi Omondavlatov Botirning 5-sinfda matematika fanidan o’tkazilgan 1 soatlik «Kasrlarni bo`lish va ko`paytirish» mavzusidagi ochiq darsning muhokamasi.
Amaliyotchi Omondavlatov Botirning 5- sinfda matematika fanidan o’tkazilgan 1 soatlik ochiq darsi bo’yicha maktabning Uslubiy birlashma rahbari X.Sheratovaning fikr-mulohazalari:
Dars o’qituvchi tomonidan ijobiy o’tkazildi
O’qituvchi o’quvchilarni mazkur mavzuga diqqatni jalb qila oldi
Dars interaktiv usulda tashkil qilinib, multimedia, videolavhalardan keng foydalanildi
Turli so’rov usullaridan unumli faydalanildi
Dars jarayonida o’quvchilarning mustaqil fkrlashlariga keng yo’l ochib berildi
Ushbu masala yuzasidan matematika fani o’qituvchisi maktabda amaliyot rahbari X.Sheratovaning fikrlari:
Dars yaxshi tashkil etilgan.
O’qituvchining yutug’i: darsning maqsad va vazifalari to’g’ri belgilanganligida.
O’quvchilar jamoa va individual holda ishlash dars jarayonida keng amalga oshilrildi.
O’qituvchi mavzuni o’quvchilarga sodda va ixsham ko’rgazmalar, multimedia videolavhalar asosida mazmunli o’ta oldi.
Darsning yangi zamonaviy pedagogik texnologiyalar asosida o’tilishi tashkil etilishi maqsadga muvofiq amalga oshirildi.
Yuqoridagi fikrlar eshitilib uslubiy birlashma yig’ilishi
QAROR QILADI.
Amaliyotchi Omondavlatov Botirning 5- sinfda matematika fanidan o’tkazilgan 1 soatlik « Kasrlarni bo`lish va ko`paytirish » mavzusidagi ochiq darsi ma’lumot uchun qabul qilinsin.
5 - sinfda o’tkazilgan mazkur ochiq dars “Yaxshi, a’lo” deb baholansin.
Uslibiy birlashma a’zolari:
Dars jarayonida qo’llanilgan usullardan keng foydalanib darslarni tashkil etish.
Yangi pedagogik texnologiyaga doir ilmiy nazariy bilimlarni kengaytirib borish.
Fanga oid yangiliklardan xabardor bo’lib borish vazifalari yuklatildi.
Mazkur qarorning ijrosini ta’minlash maktabdagi amaliyot rahbari X.Sheratova zimmasiga yuklatilsin.
__________
_
|
| |