Umumiy boshqaruv tizimida sifat menejmenti

|
Umumiy boshqaruv tizimida sifat menejmenti
|
bet | 6/6 | Sana | 12.02.2024 | Hajmi | 40,99 Kb. | | #155280 |
Bog'liq 23-mavzu Sifatni boshqarish Reja Sifat. Sifatni boshqarishUmumiy boshqaruv tizimida sifat menejmenti.
Sifat menejmenti nazariyasi bilan tanishish jarayonida odatda uning umumiy boshqaruv bilan aloqasi haqida savol tug'iladi. Sifat menejmentining umumiy boshqaruv tizimi bilan aloqasini ko'rish uchun sifatni boshqarish usullarining evolyutsiyasini ko'rib chiqish kerak.
Sifat menejmenti qanday paydo bo'lgan?
Sifatni boshqarish tayyor mahsulotlarni yakuniy nazorat qilishdan boshlandi. Har bir alohida mahsulot sifatini boshqarishning izchil mexanizmi Frederik Uinslou Teylorning 1905 yilga borib taqaladigan tizimi tomonidan berilgan. Ushbu tizim kalibrlar deb ataladigan naqshlar (tolerantlik intervallari) ko'rinishidagi mahsulot sifatiga talablarni o'rnatgan. Nazorat mutaxassislar (inspektorlar) tomonidan amalga oshirildi. Teylor tizimi mahsulotlarni sifatli va nuqsonli (nikoh)ga bo'lishni joriy qildi.
Ma'lumki, sifat menejmenti mavjudligida boshlang'ich nuqta sifatida olingan Teylor ilmiy menejment maktabi umumiy boshqaruv uchun asosdir. Teylor tizimi "ishchining shaxsiy mulohazalari o'rnini bosadigan va ularning ta'sirini tizimli qayd etish va o'lchash amalga oshirilgandan keyingina foydali bo'lishi mumkin bo'lgan" qonunlar va qoidalarni o'z ichiga oladi.
Umumiy boshqaruv tizimiga nisbatan sifat menejmenti kontseptsiyasi qanday rivojlangan?
Uzoq vaqt davomida (1950-yillarning o'rtalarigacha) sifat menejmenti mahsulot sifatini nazorat qilish va muhandislik-texnik masalalar bilan bog'liq bo'lgan, umumiy boshqaruv muammolari esa ijtimoiy-psixologik ma'noga ega bo'lgan aniq tashkiliy xususiyatga ega edi.
Sifat menejmenti sohasida birinchi navbatda nazorat usullari takomillashtirilgan bo‘lsa (V.Shyuxartning nazorat jadvallari, G.Dodj va G.Roming tomonidan namunalar olish jadvallari va boshqalar), umumiy boshqaruvda “klassik ma’muriy maktab” rivojlanmoqda. , faoliyatning asosiy yo'nalishlari:
boshqaruv funktsiyalarining tavsifi;
boshqaruv tamoyillarini ishlab chiqish;
tashkilot boshqaruvini tizimlashtirish.
Biroq, hozirgi vaqtda sifat menejmenti va umumiy boshqaruv yo'llari bir-biridan ajralib ketgan deb aytish mumkin emas. Bunga Xarrington Emerson tomonidan ishlab chiqilgan mehnat unumdorligi tamoyillari misol bo'la oladi, uning asoslaridan biri to'liq, aniq, doimiy hisob (shu jumladan mahsulot sifati) bo'lgan yoki Genri Fordning ilg'or standartlashtirishga asoslangan tashkiliy tamoyillari.
Sifat menejmenti nazariyasining umumiy menejment bilan “birikishi” qaysi sohalarda boshlangan?
Faol rivojlanayotgan sifat menejmenti kontseptsiyalari sifatni ta'minlashning tashkiliy masalalari bo'yicha umumiy boshqaruv elementlarini o'zlashtira boshladi. Bu vaqtda menejmentda Fridrix Gertsberg, Elton Mayo, Avraam Maslou va boshqalarning nomlari bilan bog'liq bo'lgan, menejmentda insonning xulq-atvori haqidagi fandan foydalangan holda boshqaruvda “inson munosabatlari maktabi” shakllandi. "Inson munosabatlari" doktrinasi deyarli darhol sifat menejmentida o'z ifodasini topdi. Shunday qilib, 1950-yillarda iste'molchi ehtiyojlarini qondirish va sifatni yaxshilashni tashkilotning har bir xodimining vazifasiga aylantirishga qaratilgan sifat menejmentining yangi kontseptsiyasini yaratish uchun zarur shart-sharoitlar shakllandi.
|
| |