nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
- bosqich. Yakuniy - 1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli

|
1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
|
bet | 29/90 | Sana | 11.02.2024 | Hajmi | 228,83 Kb. | | #154660 |
Bog'liq 005.model, tex xarita 3- bosqich. Yakuniy
(10 daq)
|
Mashg‘ulot yakuni:
Faol ishtirok etgan o‘quvchilarni Faol ishtirok etgan o‘quvchilarni baholari e‘lon qilinadi
|
Baholari bilan tanishadilar.
Topshiriqni yozib beradilar
|
O’qituvchi: Yu.Tojibayev
15-mavzu: (Nomi) Ma’lumotlar ombori haqida tushuncha
O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
Vaqt: 80 daqiqa
|
Ta’lim oluvchilar soni
|
O’quv mashg’uloti shakli va turi
|
N.A
|
O’quv mashg’uloti rejasi
|
Ma’lumotlar ombori haqida tushuncha
Ma’lumotlar omborini boshqarish tizimlari
|
O’quv mashg’ulotining maqsadi: Axborot va uning turlari to’g’risida bilim va ko’nikmalarni shakllantirish va mustahamlash.
|
O’qitish natijasi
|
Ushbu mavzuni o’zlashtirish natijasida o’quvchida shakllanadigan asosiy bilim, ko’nima yoki kompetensiyalar
|
Pedagogik vazifalar:
Mashg'ulotni bajarish tartibi tushuntirish va ko’rsatish
Mashq bajarish
|
O’quv faoliyati natijalari:
Ma’lumotlar ombori haqida tushuncha
Ma’lumotlar omborini boshqarish tizimlari
Tushunganlarini aytib beradilar
|
O’qitish metodlari:
|
Kichik axborotli, ma’ruza,hikoya,tushuntirish, ko’rsatma berish, namoyish. Ko’rsatish, video usul, kitob bilan ishlash, taqdimot, insert, mashq, suxbat, baxs, aqliy hujum,ta’limiy o’yin, pinbord, BBB, va boshqalar (qo‘yidagilardan maqsadga ko‘ra tanlab olinadi)
|
O’qitish vositalari:
|
Matnlar, yozuv taxtasi, slaydlar, proyektor, kompyuter, proektor, flipchart, videofilm grafikli organizatorlar, model, mulyajlar, chizma, grafiklar, diagrammalar, namunalar, ekspert varog‘i, yo‘riqnoma, electron yo‘riqnoma.
|
O’quv faoliyatini tashkil qilish shakli:
|
Ommaviy, jamoaviy, guruxli, jiftlikda, yakka tartibda
|
O’qitish sharoiti
|
Maxsus texnik vositalar bilan jixozlangan guruxlarda ishlashga mo‘ljallangan xona.
|
Qayta aloqaning uzul va vositalari
|
Tezkor-so‘rov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan o‘quv topshiriqlarni baholash.
|
|
| |
-mavzu: (Nomi) - 1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli

|
1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
|
bet | 77/90 | Sana | 11.02.2024 | Hajmi | 228,83 Kb. | | #154660 |
Bog'liq 005.model, tex xarita 47-mavzu: (Nomi) HTML – ro’yxati
O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
Vaqt: 80 daqiqa
|
Ta’lim oluvchilar soni
|
O’quv mashg’uloti shakli va turi
|
N.A
|
O’quv mashg’uloti rejasi
|
HTML – ro’yxati
HTML – ro’yxatini tahlili
|
O’quv mashg’ulotining maqsadi: Axborot va uning turlari to’g’risida bilim va ko’nikmalarni shakllantirish va mustahamlash.
|
O’qitish natijasi
|
Ushbu mavzuni o’zlashtirish natijasida o’quvchida shakllanadigan asosiy bilim, ko’nima yoki kompetensiyalar
|
Pedagogik vazifalar:
Mashg'ulotni bajarish tartibi tushuntirish va ko’rsatish
Mashq bajarish
|
O’quv faoliyati natijalari:
HTML – ro’yxati haqida tushunchaga ega bo’ladi
HTML – ro’yxatini tahlilini o’rganadi
Tushunganlarini aytib beradilar
|
O’qitish metodlari:
|
Kichik axborotli, ma’ruza,hikoya,tushuntirish, ko’rsatma berish, namoyish. Ko’rsatish, video usul, kitob bilan ishlash, taqdimot, insert, mashq, suxbat, baxs, aqliy hujum,ta’limiy o’yin, pinbord, BBB, va boshqalar (qo‘yidagilardan maqsadga ko‘ra tanlab olinadi)
|
O’qitish vositalari:
|
Matnlar, yozuv taxtasi, slaydlar, proyektor, kompyuter, proektor, flipchart, videofilm grafikli organizatorlar, model, mulyajlar, chizma, grafiklar, diagrammalar, namunalar, ekspert varog‘i, yo‘riqnoma, electron yo‘riqnoma.
|
O’quv faoliyatini tashkil qilish shakli:
|
Ommaviy, jamoaviy, guruxli, jiftlikda, yakka tartibda
|
O’qitish sharoiti
|
Maxsus texnik vositalar bilan jixozlangan guruxlarda ishlashga mo‘ljallangan xona.
|
Qayta aloqaning uzul va vositalari
|
Tezkor-so‘rov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan o‘quv topshiriqlarni baholash.
|
|
| |
-mavzu: (Nomi) - 1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli

|
1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
|
bet | 75/90 | Sana | 11.02.2024 | Hajmi | 228,83 Kb. | | #154660 |
Bog'liq 005.model, tex xarita 45-mavzu: (Nomi) HTML sahifasida “BODY” seksiyasi
O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
Vaqt: 80 daqiqa
|
Ta’lim oluvchilar soni
|
O’quv mashg’uloti shakli va turi
|
N.A
|
O’quv mashg’uloti rejasi
|
HTML sahifasida “BODY” seksiyasi
HTML“BODY” tegi qo’llanishi
|
O’quv mashg’ulotining maqsadi: Axborot va uning turlari to’g’risida bilim va ko’nikmalarni shakllantirish va mustahamlash.
|
O’qitish natijasi
|
Ushbu mavzuni o’zlashtirish natijasida o’quvchida shakllanadigan asosiy bilim, ko’nima yoki kompetensiyalar
|
Pedagogik vazifalar:
Mashg'ulotni bajarish tartibi tushuntirish va ko’rsatish
Mashq bajarish
|
O’quv faoliyati natijalari:
HTML sahifasida “BODY” seksiyasi haqida tushunchaga ega bo’ladi
HTML“BODY” tegi qo’llanishini o’rganadi
Tushunganlarini aytib beradilar
|
O’qitish metodlari:
|
Kichik axborotli, ma’ruza,hikoya,tushuntirish, ko’rsatma berish, namoyish. Ko’rsatish, video usul, kitob bilan ishlash, taqdimot, insert, mashq, suxbat, baxs, aqliy hujum,ta’limiy o’yin, pinbord, BBB, va boshqalar (qo‘yidagilardan maqsadga ko‘ra tanlab olinadi)
|
O’qitish vositalari:
|
Matnlar, yozuv taxtasi, slaydlar, proyektor, kompyuter, proektor, flipchart, videofilm grafikli organizatorlar, model, mulyajlar, chizma, grafiklar, diagrammalar, namunalar, ekspert varog‘i, yo‘riqnoma, electron yo‘riqnoma.
|
O’quv faoliyatini tashkil qilish shakli:
|
Ommaviy, jamoaviy, guruxli, jiftlikda, yakka tartibda
|
O’qitish sharoiti
|
Maxsus texnik vositalar bilan jixozlangan guruxlarda ishlashga mo‘ljallangan xona.
|
Qayta aloqaning uzul va vositalari
|
Tezkor-so‘rov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan o‘quv topshiriqlarni baholash.
|
|
| |
-mavzu: (Nomi) - 1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli

|
1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
|
bet | 76/90 | Sana | 11.02.2024 | Hajmi | 228,83 Kb. | | #154660 |
Bog'liq 005.model, tex xarita 46-mavzu: (Nomi) HTMLda matn
O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
Vaqt: 80 daqiqa
|
Ta’lim oluvchilar soni
|
O’quv mashg’uloti shakli va turi
|
N.A
|
O’quv mashg’uloti rejasi
|
HTMLda matnlar
HTMLda matn terish va amallar
|
O’quv mashg’ulotining maqsadi: Axborot va uning turlari to’g’risida bilim va ko’nikmalarni shakllantirish va mustahamlash.
|
O’qitish natijasi
|
Ushbu mavzuni o’zlashtirish natijasida o’quvchida shakllanadigan asosiy bilim, ko’nima yoki kompetensiyalar
|
Pedagogik vazifalar:
Mashg'ulotni bajarish tartibi tushuntirish va ko’rsatish
Mashq bajarish
|
O’quv faoliyati natijalari:
HTMLda matnlar haqida tushunchaga ega bo’ladi
HTMLda matn terish va amallar o’rganadi
Tushunganlarini aytib beradilar
|
O’qitish metodlari:
|
Kichik axborotli, ma’ruza,hikoya,tushuntirish, ko’rsatma berish, namoyish. Ko’rsatish, video usul, kitob bilan ishlash, taqdimot, insert, mashq, suxbat, baxs, aqliy hujum,ta’limiy o’yin, pinbord, BBB, va boshqalar (qo‘yidagilardan maqsadga ko‘ra tanlab olinadi)
|
O’qitish vositalari:
|
Matnlar, yozuv taxtasi, slaydlar, proyektor, kompyuter, proektor, flipchart, videofilm grafikli organizatorlar, model, mulyajlar, chizma, grafiklar, diagrammalar, namunalar, ekspert varog‘i, yo‘riqnoma, electron yo‘riqnoma.
|
O’quv faoliyatini tashkil qilish shakli:
|
Ommaviy, jamoaviy, guruxli, jiftlikda, yakka tartibda
|
O’qitish sharoiti
|
Maxsus texnik vositalar bilan jixozlangan guruxlarda ishlashga mo‘ljallangan xona.
|
Qayta aloqaning uzul va vositalari
|
Tezkor-so‘rov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan o‘quv topshiriqlarni baholash.
|
|
| |
-mavzu: (Nomi) - 1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli

|
1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
|
bet | 74/90 | Sana | 11.02.2024 | Hajmi | 228,83 Kb. | | #154660 |
Bog'liq 005.model, tex xarita 44-mavzu: (Nomi) HTML sahifasining tuzulishi
O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
Vaqt: 80 daqiqa
|
Ta’lim oluvchilar soni
|
O’quv mashg’uloti shakli va turi
|
N.A
|
O’quv mashg’uloti rejasi
|
HTML sahifasida “HEAD” seksiyasi
HTML“HEAD” tegi qo’llanishi
|
O’quv mashg’ulotining maqsadi: Axborot va uning turlari to’g’risida bilim va ko’nikmalarni shakllantirish va mustahamlash.
|
O’qitish natijasi
|
Ushbu mavzuni o’zlashtirish natijasida o’quvchida shakllanadigan asosiy bilim, ko’nima yoki kompetensiyalar
|
Pedagogik vazifalar:
Mashg'ulotni bajarish tartibi tushuntirish va ko’rsatish
Mashq bajarish
|
O’quv faoliyati natijalari:
HTML sahifasida “HEAD” seksiyasi haqida tushunchaga ega bo’ladi
HTML“HEAD” tegi qo’llanishini o’rganadi
Tushunganlarini aytib beradilar
|
O’qitish metodlari:
|
Kichik axborotli, ma’ruza,hikoya,tushuntirish, ko’rsatma berish, namoyish. Ko’rsatish, video usul, kitob bilan ishlash, taqdimot, insert, mashq, suxbat, baxs, aqliy hujum,ta’limiy o’yin, pinbord, BBB, va boshqalar (qo‘yidagilardan maqsadga ko‘ra tanlab olinadi)
|
O’qitish vositalari:
|
Matnlar, yozuv taxtasi, slaydlar, proyektor, kompyuter, proektor, flipchart, videofilm grafikli organizatorlar, model, mulyajlar, chizma, grafiklar, diagrammalar, namunalar, ekspert varog‘i, yo‘riqnoma, electron yo‘riqnoma.
|
O’quv faoliyatini tashkil qilish shakli:
|
Ommaviy, jamoaviy, guruxli, jiftlikda, yakka tartibda
|
O’qitish sharoiti
|
Maxsus texnik vositalar bilan jixozlangan guruxlarda ishlashga mo‘ljallangan xona.
|
Qayta aloqaning uzul va vositalari
|
Tezkor-so‘rov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan o‘quv topshiriqlarni baholash.
|
|
| |
O’quv mashg’ulotining texnologik xaritasi

|
O’quv mashg’ulotining texnologik xaritasi
|
bet | 32/90 | Sana | 11.02.2024 | Hajmi | 228,83 Kb. | | #154660 |
Bog'liq 005.model, tex xarita O’quv mashg’ulotining texnologik xaritasi
Ish bosqichlari va vaqti
|
Faoliyat mazmuni
|
O’qituvchi
|
Ta’lim oluvchi
|
1-O’quv mashg’ulotiga kirish(10 daq)
|
Tashkiliy qism:
1.O‘quvchilarni mashg‘ulotga tayorgarligi va davomatini tekshiradi
|
Mashg’ulotga tayyorlanadilar
|
2- bosqich.
Asosiy (60 daq)
|
Tayanch bilimlarni faollashtirish:
1.Uyga berilgan vazifani nazorat qiladi hamda o‘tilgan mavzu bo‘yicha o‘quvchilarga savollar beradi, ularni baholaydi.
Maqsad va vazifani belgilanishi:
2.Mashg‘ulotning nomi, rejasi, maqsad va o‘qitish natijalar bilan tanishtiradi.
3.Mustaqil ishlash uchun adabiyotlar bilan tanishtiradi.
4.O‘quv mashg‘ulotida o‘quv ishlarni baholash mezoni va ko‘rsatkichlari bilan tanishtiradi (ilova).
Ta’lim oluvchilar bilimini faollashtirish:
5.Tezkor-so‘rov, savol-javob, aqliy xujum, pinbord, ―o‘ylang va juftlikda fikr almashing‖, va boshqa texnikalar orqali bilimlarni faollashtirish.
6. Nazariy mashg‘ulotning rejasi va tuzilishiga muvofiq, o‘qitish jarayonini tashkil etish bo‘yicha xarakatlar tartibini bayon etadi. Asosiy holatlarni yozdiradi;
7.Slaydlarni Power point tartibida namoyish va shathlash bilan mavzu bo‘yicha asosiy nazariy xolatlarni bayon qiladi. (ilova).
Yangi o‘quv materialini mustaxkamlash:
8. Mustaxkamlash uchun savollar beradi (ilova). Jarayon kichik guruxlarda davom etishini ma‘lum qiladi.
9. Kichik guruxlarga bo‘ladi, kichik guruxda ishlash qoidasi bilan tanishtiradi (ilova) har bir guruxga topshiriq beradi (ilova) va baxolash mezoni bilan tanishtiradi (ilova). Ishni bajarish yo‘riqnomasini beradi (ilova);
10.Guruxlarda ishlarni boshlashga ruxsat beradi. Har bir kichik gurux ishtirokchisi vazifani bajarish tartibini tushunganligini aniqlash maqsadida qata aloqa o‘tkazadi.
Bajarish jarayonini kuzatadi, maslahatlar beradi.
11.Ishga ajratilgan vaqt tugaganini ma‘lum qiladi, guruxlar taqdimotini tashkil etadi.
Guruxlar a‘zolariga diqqat bilan eshitishlarini va savollar berishlarini, shu bilan birga o‘zaro bir-birlarini baxolashlarini eslatadi.
Javoblarni to‘ldiradi va qisqacha hulosalar qiladi;
12. Guruhlar ishini o‘zaro baholashni o‘tkazadi, mavzuning har bir qismi bo‘yicha hullosalar qiladi, eng asosiylariga e‘tibor qaratadi, berilayotgan ma‘lumotlarni daftarga qayd etishlarini eslatadi. Mavzuning kasbiy faoliyatlaridagi ahamiyati bilan bog‘lab mavzuni yakunlaydi
|
Uy vazifasini taqdim etadilar. Savollarga javob beradilar. Mavzu nomi va rejasini yozib oladilar.
Diqqat qiladilar.
Savollarga javob beradilar.
Yozib oladilar.
Diqqat qiladilar.
Savollarga javob beradilar.
Topshiriqni bajaradilar.
Kichik guruxlarga bo‘linadilar.
Kichik guruhda ishlash qoidasi bilan tanishadilar.
Har bir guruh o‘z topshiriq varaqlari bo‘yicha faoliyetini boshlaydi.
Har bir guruh sardorlari chiqib o‘z ishlarini taqdim qilishlarini aytadi.
Berilgan qo‘shimcha savollarga javob beradilar.
Gurux ish natijalarini o‘zaro baholaydilar.
Ma‘lumotlarni daftarga qayd qiladilar.
|
|
|
| |
- bosqich. Yakuniy - 1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli

|
1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
|
bet | 31/90 | Sana | 11.02.2024 | Hajmi | 228,83 Kb. | | #154660 |
Bog'liq 005.model, tex xarita 3- bosqich. Yakuniy
(10 daq)
|
Mashg‘ulot yakuni:
Faol ishtirok etgan o‘quvchilarni Faol ishtirok etgan o‘quvchilarni baholari e‘lon qilinadi
|
Baholari bilan tanishadilar.
Topshiriqni yozib beradilar
|
O’qituvchi: Yu.Tojibayev
16-mavzu: (Nomi) Ma’lumotlar omborini boshqarish tizimi
O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
Vaqt: 80 daqiqa
|
Ta’lim oluvchilar soni
|
O’quv mashg’uloti shakli va turi
|
N.A
|
O’quv mashg’uloti rejasi
|
M.O.B.T
Access dasturini o’rnatish
|
O’quv mashg’ulotining maqsadi: Axborot va uning turlari to’g’risida bilim va ko’nikmalarni shakllantirish va mustahamlash.
|
O’qitish natijasi
|
Ushbu mavzuni o’zlashtirish natijasida o’quvchida shakllanadigan asosiy bilim, ko’nima yoki kompetensiyalar
|
Pedagogik vazifalar:
Mashg'ulotni bajarish tartibi tushuntirish va ko’rsatish
Mashq bajarish
|
O’quv faoliyati natijalari:
M.O.B.T
Access dasturini o’rnatish
Tushunganlarini aytib beradilar
|
O’qitish metodlari:
|
Kichik axborotli, ma’ruza,hikoya,tushuntirish, ko’rsatma berish, namoyish. Ko’rsatish, video usul, kitob bilan ishlash, taqdimot, insert, mashq, suxbat, baxs, aqliy hujum,ta’limiy o’yin, pinbord, BBB, va boshqalar (qo‘yidagilardan maqsadga ko‘ra tanlab olinadi)
|
O’qitish vositalari:
|
Matnlar, yozuv taxtasi, slaydlar, proyektor, kompyuter, proektor, flipchart, videofilm grafikli organizatorlar, model, mulyajlar, chizma, grafiklar, diagrammalar, namunalar, ekspert varog‘i, yo‘riqnoma, electron yo‘riqnoma.
|
O’quv faoliyatini tashkil qilish shakli:
|
Ommaviy, jamoaviy, guruxli, jiftlikda, yakka tartibda
|
O’qitish sharoiti
|
Maxsus texnik vositalar bilan jixozlangan guruxlarda ishlashga mo‘ljallangan xona.
|
Qayta aloqaning uzul va vositalari
|
Tezkor-so‘rov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan o‘quv topshiriqlarni baholash.
|
|
| |
Mahalliy (qurilmaviy) - O`zbekiston respublikasi raqamli tenologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent...

Mahalliy (qurilmaviy)
– tarmoq ostilarida paketlarni yetkazib berish uchun “mahalliy” texnologiyala
r tomonidan ishlariladigan manzillar. Misol uchun,
Ethernet,
FDDI,
WiMAX va boshqa tarmoqlardagi MAC-manzillar.
•
IP-
manzillar – Internetda tarmoq interfeyslarini identifikatsiyalovchi tarmoq bos
qichi manzillari.
•
Bu manzillash tizimi universal va bir qiymatli usul bilan asosiy tarmoqning ix
tiyoriy interfeysini identifikasiyalash imkonini berishi kerak. Buning hayratla
narli yechimi tarmoqdagi barcha tarkibiy tarmoqlarni noyob raqamlash bo’lib,
bundan keyin har bir shunday tarmoqlardagi barcha bog’lamalar raqamlanadi
.
•
Domen nomlar - kompyuterlarni identifikasiya qilish uchun TCP/IP tarmoqla
ridagi apparat-
dasturiy ta’minot IPmanzilning sonli ifodalanishiga asoslanadi.
•
Biroq odatda foydalanuvchilar bir muncha qulay belgilar (domenli) kompyute
r nomidan foydalanishni afzal ko’rishadi.
Foydalanilgan adabiyotlar ro`yhati
1. 1. Баденко В.Л. Высокопроизводительные вычисления. Учебное пособие.
СПб. Изд. Политехнического университета. 2010. -180 с.
2. Таненбаум Э., Остин Т. Архитектура компьютера // 6-е издание. СПб.:
Питер, 2013. — 811 с
3. Мусаев М.М. ―Процессоры современных компьютеров. Тошкент.:
―Aloqachi nashriyoti, 2020 yil. 12 bob 512 bet. – Oliy o’quv yurtlari uchun
qo’llanma.
4. Юнусов
Ж.Ю.,
Абасхонова Х.Ю.,
Рақамли қурилмалар ва
микропроцессор тизимлари. Касб –хунар коллежлари учун ўқув қўлланма.
Т.-Молия иқтисод, 2010й-256 в.
Axborot - resurs manbalari
1.
A. Navoiy nomidagi O‘zbekiston Milliy kutubxonasi. 100047, Toshkent shahri,
Xorazm ko‘chasi, 51.
2.
TATU ilmiy kutubxonasi. 100084, Toshkent shahri, A. Temur ko‘chasi, 108.
3.
http://etuit.uz/dl/course/category.php?id=41
4.
www.tuit.uz
.
5.
www.ziyoNET.uz
.
6.
www.edu.uz
.
|
& 
& - So’z boshi

128
)
,
(
)
,
(
3
11
16
3
1
1
t
S
M
t
S
N
chiq
kir
)
,
(
)
,
(
5
11
1
5
1
1
t
S
M
t
S
N
chiq
kir
Har
bir MS axborot kirishlariga, adresli kirishlarga,
boshqarish
kirishlariga va axborot chiqishlariga ega. 16x16 turidagi FKBni hosil qilish
uchun 16 ta MS kirishlari parallellashtiriladi. Axborot chiqish raqami
boshqarish kirishiga signal berish yo‘li bilan tanlanadi, ya’ni MS korpusi
tanlanadi. Adres kirishlariga boshqarish qurilmasidan (BQ) berilgan signal
bo‘yicha
axborot kirish raqami, vaqt kanali raqami aniqlanadi va
kommutatsiya jarayoni amalga oshiriladi.
5.8- rasm. 16x16 turidagi FKB
Fazodagi kommutatsiyani bajarish uchun, boshqaruv qurilmadan MS
16
multipleksorning adres kirishiga t
3
intervalda 1-
kirish traktining adresi
)
(
a
f
i
berilishi kerak, natijada 1- kirish traktining 3- kanalidagi axborot 16-
chiqish traktning 3- kanaliga uzatiladi.
Shunga o‘xshash t
5
vaqt intervalida boshqaruv qurilmadan MS
1
ning
adres kirishiga
)
(
a
f
i
beriladi va 16- kirish traktining 5- kanalidagi
axborot 1- chiqish traktining 5- kanaliga beriladi.
Х
1
MS
А
0
А
1
А
2
А
3
Х
2
.
.
.
Х
17
ASh
1 axborot
chiqishi
Х
1
MS
А
0
А
1
А
2
А
3
Х
2
.
.
.
Х
17
Ash
16 ахborot
chiqishi
BSh
BSh
16
1
16 ахborot
kirishi
129
5.2. ifodaning tahlili shuni ko‘rsatadiki, har funksiyani
amalga oshirish
)
(
a
f
i
adresi bo‘yicha boshqariladigan 1xm turidagi tanlash sxemasi orqali
amalga oshirilishi mumkin. Bunday misol tariqasida:
M
j
a
Xf
S
Z
P
j
j
,
1
,
)
(
funksiyani amalga oshiruvchi demultipleksor bo‘lishi kerak. Bu erda:
S
-
bosh- qaruv signali,
j
i
t
a
f
)
(
-
chiqish adresi,
X
- shu bilan
kommutatsiyalanadigan kirish.
5.9- rasmda FKB ni demultipleksor negizida qurish misoli keltirilgan.
5.9- rasm. FKB ni demultipleksor asosida
qurilishi
O’quv mashg’ulotining texnologik xaritasi

|
O’quv mashg’ulotining texnologik xaritasi
|
bet | 28/90 | Sana | 11.02.2024 | Hajmi | 228,83 Kb. | | #154660 |
Bog'liq 005.model, tex xarita O’quv mashg’ulotining texnologik xaritasi
Ish bosqichlari va vaqti
|
Faoliyat mazmuni
|
O’qituvchi
|
Ta’lim oluvchi
|
1-O’quv mashg’ulotiga kirish(10 daq)
|
Tashkiliy qism:
1.O‘quvchilarni mashg‘ulotga tayorgarligi va davomatini tekshiradi
|
Mashg’ulotga tayyorlanadilar
|
2- bosqich.
Asosiy (60 daq)
|
Tayanch bilimlarni faollashtirish:
1.Uyga berilgan vazifani nazorat qiladi hamda o‘tilgan mavzu bo‘yicha o‘quvchilarga savollar beradi, ularni baholaydi.
Maqsad va vazifani belgilanishi:
2.Mashg‘ulotning nomi, rejasi, maqsad va o‘qitish natijalar bilan tanishtiradi.
3.Mustaqil ishlash uchun adabiyotlar bilan tanishtiradi.
4.O‘quv mashg‘ulotida o‘quv ishlarni baholash mezoni va ko‘rsatkichlari bilan tanishtiradi (ilova).
Ta’lim oluvchilar bilimini faollashtirish:
5.Tezkor-so‘rov, savol-javob, aqliy xujum, pinbord, ―o‘ylang va juftlikda fikr almashing‖, va boshqa texnikalar orqali bilimlarni faollashtirish.
6. Nazariy mashg‘ulotning rejasi va tuzilishiga muvofiq, o‘qitish jarayonini tashkil etish bo‘yicha xarakatlar tartibini bayon etadi. Asosiy holatlarni yozdiradi;
7.Slaydlarni Power point tartibida namoyish va shathlash bilan mavzu bo‘yicha asosiy nazariy xolatlarni bayon qiladi. (ilova).
Yangi o‘quv materialini mustaxkamlash:
8. Mustaxkamlash uchun savollar beradi (ilova). Jarayon kichik guruxlarda davom etishini ma‘lum qiladi.
9. Kichik guruxlarga bo‘ladi, kichik guruxda ishlash qoidasi bilan tanishtiradi (ilova) har bir guruxga topshiriq beradi (ilova) va baxolash mezoni bilan tanishtiradi (ilova). Ishni bajarish yo‘riqnomasini beradi (ilova);
10.Guruxlarda ishlarni boshlashga ruxsat beradi. Har bir kichik gurux ishtirokchisi vazifani bajarish tartibini tushunganligini aniqlash maqsadida qata aloqa o‘tkazadi.
Bajarish jarayonini kuzatadi, maslahatlar beradi.
11.Ishga ajratilgan vaqt tugaganini ma‘lum qiladi, guruxlar taqdimotini tashkil etadi.
Guruxlar a‘zolariga diqqat bilan eshitishlarini va savollar berishlarini, shu bilan birga o‘zaro bir-birlarini baxolashlarini eslatadi.
Javoblarni to‘ldiradi va qisqacha hulosalar qiladi;
12. Guruhlar ishini o‘zaro baholashni o‘tkazadi, mavzuning har bir qismi bo‘yicha hullosalar qiladi, eng asosiylariga e‘tibor qaratadi, berilayotgan ma‘lumotlarni daftarga qayd etishlarini eslatadi. Mavzuning kasbiy faoliyatlaridagi ahamiyati bilan bog‘lab mavzuni yakunlaydi
|
Uy vazifasini taqdim etadilar. Savollarga javob beradilar. Mavzu nomi va rejasini yozib oladilar.
Diqqat qiladilar.
Savollarga javob beradilar.
Yozib oladilar.
Diqqat qiladilar.
Savollarga javob beradilar.
Topshiriqni bajaradilar.
Kichik guruxlarga bo‘linadilar.
Kichik guruhda ishlash qoidasi bilan tanishadilar.
Har bir guruh o‘z topshiriq varaqlari bo‘yicha faoliyetini boshlaydi.
Har bir guruh sardorlari chiqib o‘z ishlarini taqdim qilishlarini aytadi.
Berilgan qo‘shimcha savollarga javob beradilar.
Gurux ish natijalarini o‘zaro baholaydilar.
Ma‘lumotlarni daftarga qayd qiladilar.
|
|
|
| |
Policy server - So’z boshi

|
So’z boshiBog'liq Kommutatsiya-tizimlari.A.M.EshmurodovA.F.XaytbayevPolicy server:
Aloqa vositalarini abonentga taqdim etuvchi
boshqarish uchun ishlatiladi, bularga imkoniylikni nazoratlash ro‘yhati
(ACL), o‘tkazish yo‘lagi, trafik, xizmat ko‘rsatish sifati va hokazolar
kiradi.
Application server:
Ilovalar serveri, qiymati qo‘shilgan turli
xizmatlarning mantiqiy va intellektual tarmoq xizmatlarini yaratish va
boshqarish, hamda xizmatlarni ishlab chiqish bo‘yicha innovatsion
platformadan foydalanish uchun va dasturlanadigan ilovalarning (API)
ochiq
interfeyslari
yordamida
tashqi
(chetki)
provayderlarning
xizmatlaridan foydalanish uchun ishlatiladi. Tarmoqli boshqaruvning
darajasida joylashgan ilovalar serveri fizik tarzda ajratilgan qurilma
bo‘lgani uchun, SoftSwich uskunasiga bog‘liq emas. Bu hol xizmatlarni
taqdim etish funksiyasini chaqiruvni boshqarish funksiyasidan ajratish va
yangi xizmatlarni kiritish imkonini beradi.
Locat
server:
Joylashuv o‘rni serveri, NGN tarmog‘ida
moslashuvchan Soft- Swich kommutatorlari uskunalari o‘rtasida
marshrutlarni dinamik taqsimlash uchun ishlatiladi, mo‘ljallangan punkt
bilan bog‘lanish o‘rnatish imkonini aniqlaydi, yo‘nalishlar almashinuvi
jadvalini ishlatishni a’lo samaradorligini uni soddalashtirish va uni
ishlatish imkoniyatlarini orttirish hisobiga ta’minlaydi, hamda
marshrutlarning murakkablashuvini kamaytiradi.
Rad
server:
Olislashtirilgan
chaqiruvchi
foydalanuvchilarni
autentifikatsiya xizmati serveri; foydalanuvchilarni markazlashtirilgan
holda autentifikatsiya qilish, parolni shifrovkalash, xizmatlarni ta’minlash
va filtr- lash, hamda xizmatlarni markazlashtirilgan holda tarifikatsiya
qilish uchun ishlatiladi.
Media Resource Server (MRS):
Mediaresurslar serveri, asosiy va
mukam- mallashtirilgan xizmatlarni tashkil etishda uzatish muhiti
funksiyalarini amalga oshirish uchun ishlatiladi. Mazkur funksiyalarga
quyidagilar kiradi: tonal signallar xizmatlarini ta’minlash, konferensaloqa
xizmatlari, interfaol tovushli javob IVR, yozilgan axborotlar va tovushli
xizmatlar menyusi.
|
| |
Integratsiyalash - So’z boshi

219
(tarmoq) va boshqarish vositalari kabi komponentlarini ifodalaydi. Ushbu
tamoyillarni tarmoq va telekommunikatsiya uskunasini etakchi ishlab
chiqaruvchilari
tomonidan
amalga
oshirish
yangi
avlod
aloqa
tarmoqlarining
konsepsiyasida
(Next
Generation
Networks/New
Generation
Networks, NGN) o‘z ifodasini topgan. Shu bilan birga ishlab
chiqaruvchilarning turli ochiq nashrlari va texnik materiallaridagi
nomlarida, shu ma’noni ifodalaydigan boshqa atamalarni ko‘rish mumkin:
adaptiv tarmoq (Adaptive Networks,), intellektual tarmoq (Intelligent
Networks,) va shu kabi. NGN atamasi aloqa operatorlarining tarmoqlariga
nisbatan qo‘llaniladi, NGN konsepsiyasining asosiy g‘oyasi adaptivligi
hisoblanadi. Hozirgi vaqtda tarmoq ishlab
chiqaruvchilari biznesning
zamonaviy talablariga muvofiqligi nuqtai nazarida axborot texnologiyasini
rivojlantirishda sifatli sakrash kabi ko‘rib chiqib, ushbu g‘oyani
quvvatlaydi va targ‘ibot qiladi.
NGN tarmog‘i «texnologik majburiyati» nuqtai nazarida nimadan
iborat? Keyingi avlod tarmog‘i aloqa operatorining an’anaviy tarmog‘idan
keskin farq qiladi, asosiy vazifasi aloqa kanallarini sotishdan iborat. Yangi
avlod aloqa operatori xizmatlarining ro‘yxatiga intellektual servisni (VolP,
ilovalar ijarasi, xosting va boshqalar) taqdim etish kiradi. NGN
tarmog‘ining o‘ziga xos xususyatlariga quyidagilar kiradi:
- mijoz (foydalanuvchi) va server qismining mavjudligi, shuningdek
barcha
resurslar, jumladan mijoz resurlarini boshqarish;
- multiservis transport muhitini talab etadigan multimedia
xizmatlarini quvvatlash;
- turli protokollar va ko‘p bog‘lanishli o‘zaro
ishlashni quvvatlash
(hozirda keng tarqalgan «nuqta - nuqta» o‘zaro ishlashdan farqli ravishda);
- murakkab ko‘p darajali adreslashdan foydalanish imkoniyati;
- xizmatlarning mobilligi va sifat kafolatiga qo‘yiladigan talablarning
bajarilishi.
Yangi avlod tarmog‘ining tarmoqli arxitektura ierarxiyasi transport
daraja, axborotni kommutatsiya qilish va uzatishni boshqarish darajasi va
xizmatlarni boshqarish darajasiga bo‘lish nazarda tutiladi. Qayta sozlash
istalgan yuqori turuvchi darajadan quyi
turuvchi daraja hech qanday
moslashishni talab etmagan qaror optimal bo‘ladi, ushbu xususiyat
tizimning
moslashishi
va
universialligini
kafolatlaydi
va
shu
infratuzilmaga ega bo‘lgan kompaniyaning real kafolatli afzalligini beradi.
Marshrutlash protokollari - O`zbekiston respublikasi raqamli tenologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi...

Sarlavha
o’lchami (4 bit)
Xizmat turi
(8 bit)
Umumiy o’lchami (16 bit)
Paket identifikatori (16 bit)
Bayroqlar
(3 bit)
Bo’laklarni
ko’chirish (13 bit)
Hayot vaqti (8 bit)
Yuqori
pog’ona
protokoli (8 bit)
Nazorat yig’indisi (16 bit)
Manbaning IP-manzili (32 bit)
Qabul qiluvchining IP- manzili (32 bit)
Patametrlar va baravarlash (bi nechta nolli baytlar)
7.2-rasm. IP-protokoli sarlavhasining tuzilishi
•
Versiya (4 bayt) – IP-protokolining versiyasining identifikatori hisoblanadi.
IP-protokolining 4-versiyasi (IPv4) hozirgi vaqtda eng keng tarqalgan.
•
Kommutatsiya blokining tuzilishi

144
MS lardan va adreslar bilan boshqariladigan adresli xotiradan tashkil
topgan.
Vaqt blokining xotirasiga yozish ko‘pgina hollarda davrlik (ketma -
ket) tarzda, o‘qish esa ixtiyoriy vaqtlarda bajariladi (5.23 - rasm).
5.23- rasm. Fazoviy va vaqt bo‘yicha zvenolar ko‘rinishi
Fazoviy sxemani oraliq aloqalar bilan ko‘p zvenoli sxema ko‘rinishida
bajarish mumkin. O‘z navbatida vaqt bloki davrlar signallarini saqlash
uchun xotirlovchi yacheykalarning ma’lum bir sonidan iborat bo‘ladi,
hamda bu yacheykalarga boshqa adresli xotira
yordamida murojaat qilish
mumkin. Fazoviy sxemada adres uzunligi ed (m) bitni tashkil etadi, vaqt
sxemasida esa, adresli xotirlovchi qurilmalarning koordinatalariga ed (r
1
)
va ed (r
2
) bitga bog‘liq bo‘ladi.
Bo’laklarni ko’chirish maydoni (13 bit)

•
Protokol (8 bit) – bu paketning ma’lumot maydonida joylashgan axborot qaysi
yuqori
pog’onadagi
protokolga
tegishli
ekanligini
ko’rsatuvchi
identifikatordan tashkil topadi. Identifikator qiymati turli xil protokolllar uchun
standartga mos holda beriladi. Masalan, 6 raqami paketda TCP xabari, 17 –
UDP xabari, 1 –
•
ICMP xabari borligini bildiradi.
•
Sarlavhaning nazorat yig’indisi (16bit) paket sarlavhasining nazorat yig’in
disi
qiymati.
Bu maydon uzatish jarayonida paket sarlavhasining to’liqligini tekshirish uchun
ishlatiladi. Nazorat yig’indisini paket manbasi hisoblaydi va paket o’tadigan har
bir marshrutizator tomonidan tekshiriladi va qayta hisoblanadi. Nazorat yig’indi
sini qayta hisoblash paket sarlavhasi maydoning o’zgarishi bilan bog’liq, masala
n,
har bir marshrutizator “Hayot vaqti” maydonini o’zgartiradi. Nazorat yig’indisin
i hisoblashda “Nazorat yig’indisi” maydonining qiymati 0 ga teng deb qabul qili
nadi.
•
Manba IP-manzili (32 bit) – paket yuborilgan uzel manzili.
Parameter – bu maydon paketni uzatishning qo’shimcha parametrlarini yoki
paketning
o’tish
marshruti
haqidagi
yozuvlarni
ko’rsatish
uchun
mo’ljallangan. Maydon zarur hisoblanmaydi va odatda faqat tarmoqni sozlashda
ishlatiladi.
•
Baravarlash maydon paket sarlavhasini 32 bitli chegarada baravarlash uchu
n ishlatiladi.
IPv4da manzillash.
TCP/IP protokollar stekida 3 turdagi manzillar ishlatiladi:
•
So’z boshi - bet 47

139
5.5. Adresli axborot bloki. Raqamli kanallar kommutatsiyasi
uchun mikroprotsessorlardan foydalanilganda adresli va
boshqaruvchi axborotlarni shakllantirish jarayoni
Vaqtda,
fazoda
va
ularning
kombinatsiyalarida
kanallar
kommutatsiyasi jarayonini tashkil qilish
uchun kommutatsiya bloklari
VKB, FKB va VFKB lar mos adresli axborotlar bilan ta’minlanishlari
kerak. FKB uchun esa adresli axborotlar – bu kommutatsiyalanayotgan
kiruvchi va chiquvchi traktlarning adres- laridir.
Vaqtli kanalining adresi,
bu unda yoki undan VKB uchun ma’lumotlar uzatilishi kerak va nihoyat
bu kommutatsiyalanayotgan kiruvchi va chiquvchi traktlarning adreslari va
ulardagi
VFKB
uchun
vaqtli
kanallarga
mos
adreslardir.
Kommutatsiyaning raqamli tizimlarida adresli axborotlarni shakllantirish
uchun adresli axborotlarning maxsus bloklari (AAB)
kiritiladi, ular
kommutatsiyalarni boshqarish ierarxiyasining pastki bosqichini namoyon
qiladilar.
AAB OXQ asosida quriladi, unga boshqaruvning yuqoriroq
bosqichidagi blokdan boshqaruvchi adresli axborotlar kelib tushadi.
SHuning uchun AAB ko‘pincha adresli XQ (AXQ) deb ataydilar. AXQ
xamma vaqt bitta tartibda ishlaydi: erkin (aniqlik)
yozuv va ketma - ket
(davriy) tanlov. AXQ ga yozilishi kerak bo‘lgan axborotlar va yozuv
adresi boshqaruvchi kurilma tomonidan ishlab chiqiladi.
AAB ni amalga
oshirish boshqaruvni tashkil qilish usullariga bog‘liq.
Sarlavha o’lchami - O`zbekiston respublikasi raqamli tenologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent...

•
RFC791 bilan mos ravishda,
“Xizamat turni” maydonining dastlabki 3 biti paketning prioritetini (shoshilin
chlik) ko’rsatadi.Bu bitlar 0(past prioritet)dan 7(yuqori prioritet)gacha qiymat
qabul qiladi. Paket prioritetini hisobga oluvchi marshrutizatorlar, birinchi nav
batda yuqori
•
prioritetli paketlarni qayta ishlaydi. Keyingi 3
bit marshrutni tanlash mezonlarini belgilash uchun ishlatiladi.
•
6,7 va 8 qiymatli bitllarni sharhlash uchun variantlar:
•
Paket kechikishini minimallashtirish;
•
O’tkazish qobiliyatini maksimallashtirish;
•
Yetkazib berish ishonchliligini maksimallashtirish.
Paketning o’lchami (2 bayt) – paketning umumiy o’lchamini blgilash uchu
n ishlatiladi. Paketning o’lchami bu maydon kengligi bilan chegaralangan va 65
535
dan oshib ketmaydi. Ko’pchilik tarmoqlarda 1500 bayt o’lchamli paketlar ishlati
ladi (Ethernet II kadrining ma’lumot maydonining maksimal o’lchami).
•
Paket identifikatori (2 bayt) - kiruvchi paketni qismlarga (bo’laklarga)
ajratish yo’li bilan paketlarni idrok etish uchun foydalaniladi. Bitta paketning
barcha qismlari (bo’laklari) bu maydonda bir xil qiymatga ega bo’lishi lozim.
•
Bayroqlar – bu maydon paket bo’laklarining belgilarini ko’rsatish uchun ishl
atiladi. Maydonning uzunligi 3 bit.
•
- bosqich. Yakuniy - 1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli

|
1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
|
bet | 27/90 | Sana | 11.02.2024 | Hajmi | 228,83 Kb. | | #154660 |
Bog'liq 005.model, tex xarita 3- bosqich. Yakuniy
(10 daq)
|
Mashg‘ulot yakuni:
Faol ishtirok etgan o‘quvchilarni Faol ishtirok etgan o‘quvchilarni baholari e‘lon qilinadi
|
Baholari bilan tanishadilar.
Topshiriqni yozib beradilar
|
O’qituvchi: Yu.Tojibayev
14-mavzu: (Nomi) Taqdimotlar yaratish va namoish etish
O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
Vaqt: 80 daqiqa
|
Ta’lim oluvchilar soni
|
O’quv mashg’uloti shakli va turi
|
N.A
|
O’quv mashg’uloti rejasi
|
Taqdimotlar yaratish
Taqdimotlarni namoish etish
|
O’quv mashg’ulotining maqsadi: Axborot va uning turlari to’g’risida bilim va ko’nikmalarni shakllantirish va mustahamlash.
|
O’qitish natijasi
|
Ushbu mavzuni o’zlashtirish natijasida o’quvchida shakllanadigan asosiy bilim, ko’nima yoki kompetensiyalar
|
Pedagogik vazifalar:
Mashg'ulotni bajarish tartibi tushuntirish va ko’rsatish
Mashq bajarish
|
O’quv faoliyati natijalari:
Taqdimotlar yaratish
Taqdimotlarni namoish etish
Tushunganlarini aytib beradilar
|
O’qitish metodlari:
|
Kichik axborotli, ma’ruza,hikoya,tushuntirish, ko’rsatma berish, namoyish. Ko’rsatish, video usul, kitob bilan ishlash, taqdimot, insert, mashq, suxbat, baxs, aqliy hujum,ta’limiy o’yin, pinbord, BBB, va boshqalar (qo‘yidagilardan maqsadga ko‘ra tanlab olinadi)
|
O’qitish vositalari:
|
Matnlar, yozuv taxtasi, slaydlar, proyektor, kompyuter, proektor, flipchart, videofilm grafikli organizatorlar, model, mulyajlar, chizma, grafiklar, diagrammalar, namunalar, ekspert varog‘i, yo‘riqnoma, electron yo‘riqnoma.
|
O’quv faoliyatini tashkil qilish shakli:
|
Ommaviy, jamoaviy, guruxli, jiftlikda, yakka tartibda
|
O’qitish sharoiti
|
Maxsus texnik vositalar bilan jixozlangan guruxlarda ishlashga mo‘ljallangan xona.
|
Qayta aloqaning uzul va vositalari
|
Tezkor-so‘rov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan o‘quv topshiriqlarni baholash.
|
|
| |
-sxema - Inshootlarni qurish va ekspluatatsiya

|
Inshootlarni qurish va ekspluatatsiya
|
bet | 19/106 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 17,83 Mb. | | #238557 |
Bog'liq 5. AVTOMOBIL YO‘LLARIDAGI SUN’IY1docx1-sxema.
Bo‘ylama siklik siljitish.
Uzluksiz oraliq qurilmalar bir oraliqqa seksiyalarni betonlash qirg‘oqda amalga oshirib hovonlar yordamida bo‘ylama siljitiladi.
3.12-rasm. Usluksiz monolit oraliq qurilmalarni betonlash sxemalari
a) konveyr ichida bo‘ylama siljitish bilan; b)orali qurilma bo‘ylab betonlash; v) butunlasi xovonlarni betonlash; g) konsol tipidagi agregat bilan betonlash; d) shlyuzli agregat bilan yuqoridan betonlash
1) Taglikdan oraliq qurilma seksiyalarini betonlash; 2) Siljitadigan oraliq qurilma; 3) Avanbek; 4) Chekka tayanch; 5) Ko‘tarib-siljitish moslama; 6) Oraliq qurilma sektsiyasini betonlash uchun taglik; 7) Oraliq qurilma seksiyalarini bo‘ylama siljitish agregati bilan; 8) Betonlash uchun agregat 9) Butunlasi xovonlarda turib betonlash; 10) Butunlasi xovonlar; 11-12) Konsol tipidagi yuqoridan turib betonlash; 13) Oraliq qurilmani sektsiyasini betonlash; 14) Shlyuzli agregat yordamida yuqoridan betonlash; 15) Oraliq qurilma seksiyasini betonlash; 16) Qolip.
Osma usulda betonlash.
Osma usulda betonlash to‘sinni oldindan zo‘riqtirilgan oraliq qurilmalar, shuningdek konsolni va rama sistemalari G‘arbiy Yevropa, Janubi-Sharqiy Osiyo va dunyoni boshqa regionlarida keng quriladi. Osma usulda ayniqsa korobkasimon ko‘ndalang kesimi balandligi bir xil yoki o‘zgaruvchan konstruksiyalarda quriladi. Monolit konstruksiyalarini yig‘ma konstruksiyalardan afzalligi ularda biriktirsh choklari yo‘qligi.Monolit konstruksiyalari zo‘riqtirilmagan armaturasi uzilib qolmaydi, balki keyingi seksiyalar bilan biriktiriladi, bu esa eksplutatsiya ishonchliligini yanada oshiradi.
Osma usulda betonlash tayanchdan boshlab oraliq qurilma o‘rta qismiga betonlab boriladi.3-5m li seksiyalar maxsus agregatlarga osilgan qoliplarda betonlanadi.
Oraliq qurilmalarni sxemalari qanaqa bo‘lishiga qarab, osma betonlashni turli sxemalari bor.
To‘sinli − uzluksiz ko‘priklarda ishlarning asosiy stadiyalari quyidagilar bo‘ladi:
|
| |
- bosqich. Yakuniy - 1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli

|
1-mavzu: (Nomi) Ofis dasturlari paketi va uning tarkibi O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
|
bet | 33/90 | Sana | 11.02.2024 | Hajmi | 228,83 Kb. | | #154660 |
Bog'liq 005.model, tex xarita 3- bosqich. Yakuniy
(10 daq)
|
Mashg‘ulot yakuni:
Faol ishtirok etgan o‘quvchilarni Faol ishtirok etgan o‘quvchilarni baholari e‘lon qilinadi
|
Baholari bilan tanishadilar.
Topshiriqni yozib beradilar
|
O’qituvchi: Yu.Tojibayev
17-mavzu: (Nomi) MS Access dasturining asosiy elementlari
O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
Vaqt: 80 daqiqa
|
Ta’lim oluvchilar soni
|
O’quv mashg’uloti shakli va turi
|
N.A
|
O’quv mashg’uloti rejasi
|
Access dasturi
Access dasturi menyular satri
|
O’quv mashg’ulotining maqsadi: Axborot va uning turlari to’g’risida bilim va ko’nikmalarni shakllantirish va mustahamlash.
|
O’qitish natijasi
|
Ushbu mavzuni o’zlashtirish natijasida o’quvchida shakllanadigan asosiy bilim, ko’nima yoki kompetensiyalar
|
Pedagogik vazifalar:
Mashg'ulotni bajarish tartibi tushuntirish va ko’rsatish
Mashq bajarish
|
O’quv faoliyati natijalari:
Access dasturi
Access dasturi menyular satri
Tushunganlarini aytib beradilar
|
O’qitish metodlari:
|
Kichik axborotli, ma’ruza,hikoya,tushuntirish, ko’rsatma berish, namoyish. Ko’rsatish, video usul, kitob bilan ishlash, taqdimot, insert, mashq, suxbat, baxs, aqliy hujum,ta’limiy o’yin, pinbord, BBB, va boshqalar (qo‘yidagilardan maqsadga ko‘ra tanlab olinadi)
|
O’qitish vositalari:
|
Matnlar, yozuv taxtasi, slaydlar, proyektor, kompyuter, proektor, flipchart, videofilm grafikli organizatorlar, model, mulyajlar, chizma, grafiklar, diagrammalar, namunalar, ekspert varog‘i, yo‘riqnoma, electron yo‘riqnoma.
|
O’quv faoliyatini tashkil qilish shakli:
|
Ommaviy, jamoaviy, guruxli, jiftlikda, yakka tartibda
|
O’qitish sharoiti
|
Maxsus texnik vositalar bilan jixozlangan guruxlarda ishlashga mo‘ljallangan xona.
|
Qayta aloqaning uzul va vositalari
|
Tezkor-so‘rov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan o‘quv topshiriqlarni baholash.
|
|
| |
O’quv mashg’ulotining texnologik xaritasi

|
O’quv mashg’ulotining texnologik xaritasi
|
bet | 38/90 | Sana | 11.02.2024 | Hajmi | 228,83 Kb. | | #154660 |
Bog'liq 005.model, tex xarita O’quv mashg’ulotining texnologik xaritasi
Ish bosqichlari va vaqti
|
Faoliyat mazmuni
|
O’qituvchi
|
Ta’lim oluvchi
|
1-O’quv mashg’ulotiga kirish(10 daq)
|
Tashkiliy qism:
1.O‘quvchilarni mashg‘ulotga tayorgarligi va davomatini tekshiradi
|
Mashg’ulotga tayyorlanadilar
|
2- bosqich.
Asosiy (60 daq)
|
Tayanch bilimlarni faollashtirish:
1.Uyga berilgan vazifani nazorat qiladi hamda o‘tilgan mavzu bo‘yicha o‘quvchilarga savollar beradi, ularni baholaydi.
Maqsad va vazifani belgilanishi:
2.Mashg‘ulotning nomi, rejasi, maqsad va o‘qitish natijalar bilan tanishtiradi.
3.Mustaqil ishlash uchun adabiyotlar bilan tanishtiradi.
4.O‘quv mashg‘ulotida o‘quv ishlarni baholash mezoni va ko‘rsatkichlari bilan tanishtiradi (ilova).
Ta’lim oluvchilar bilimini faollashtirish:
5.Tezkor-so‘rov, savol-javob, aqliy xujum, pinbord, ―o‘ylang va juftlikda fikr almashing‖, va boshqa texnikalar orqali bilimlarni faollashtirish.
6. Nazariy mashg‘ulotning rejasi va tuzilishiga muvofiq, o‘qitish jarayonini tashkil etish bo‘yicha xarakatlar tartibini bayon etadi. Asosiy holatlarni yozdiradi;
7.Slaydlarni Power point tartibida namoyish va shathlash bilan mavzu bo‘yicha asosiy nazariy xolatlarni bayon qiladi. (ilova).
Yangi o‘quv materialini mustaxkamlash:
8. Mustaxkamlash uchun savollar beradi (ilova). Jarayon kichik guruxlarda davom etishini ma‘lum qiladi.
9. Kichik guruxlarga bo‘ladi, kichik guruxda ishlash qoidasi bilan tanishtiradi (ilova) har bir guruxga topshiriq beradi (ilova) va baxolash mezoni bilan tanishtiradi (ilova). Ishni bajarish yo‘riqnomasini beradi (ilova);
10.Guruxlarda ishlarni boshlashga ruxsat beradi. Har bir kichik gurux ishtirokchisi vazifani bajarish tartibini tushunganligini aniqlash maqsadida qata aloqa o‘tkazadi.
Bajarish jarayonini kuzatadi, maslahatlar beradi.
11.Ishga ajratilgan vaqt tugaganini ma‘lum qiladi, guruxlar taqdimotini tashkil etadi.
Guruxlar a‘zolariga diqqat bilan eshitishlarini va savollar berishlarini, shu bilan birga o‘zaro bir-birlarini baxolashlarini eslatadi.
Javoblarni to‘ldiradi va qisqacha hulosalar qiladi;
12. Guruhlar ishini o‘zaro baholashni o‘tkazadi, mavzuning har bir qismi bo‘yicha hullosalar qiladi, eng asosiylariga e‘tibor qaratadi, berilayotgan ma‘lumotlarni daftarga qayd etishlarini eslatadi. Mavzuning kasbiy faoliyatlaridagi ahamiyati bilan bog‘lab mavzuni yakunlaydi
|
Uy vazifasini taqdim etadilar. Savollarga javob beradilar. Mavzu nomi va rejasini yozib oladilar.
Diqqat qiladilar.
Savollarga javob beradilar.
Yozib oladilar.
Diqqat qiladilar.
Savollarga javob beradilar.
Topshiriqni bajaradilar.
Kichik guruxlarga bo‘linadilar.
Kichik guruhda ishlash qoidasi bilan tanishadilar.
Har bir guruh o‘z topshiriq varaqlari bo‘yicha faoliyetini boshlaydi.
Har bir guruh sardorlari chiqib o‘z ishlarini taqdim qilishlarini aytadi.
Berilgan qo‘shimcha savollarga javob beradilar.
Gurux ish natijalarini o‘zaro baholaydilar.
Ma‘lumotlarni daftarga qayd qiladilar.
|
|
|
| |
Tеkshiruv vоsitаlаri - Inshootlarni qurish va ekspluatatsiya

|
Inshootlarni qurish va ekspluatatsiya
|
bet | 96/106 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 17,83 Mb. | | #238557 |
Bog'liq 5. AVTOMOBIL YO‘LLARIDAGI SUN’IY1docxTеkshiruv vоsitаlаri –о‘lchоv vоsitаlаrini mе’yоriy-tехnik hujjаtlаrni tеkshiruv uslublаri vа vоsitаlаrigа qо‘yilаdigаn, tеkshiriluvini аmаlgа оshirish uchun zаrur bо‘lgаn, tехnik vоsitаlаrdir. Tеkshiruv vоsitаlаri о‘z ichigа ishchi еtаlоnlаrni, nаmunаviy о‘lchоv vоsitаlаrini, shu jumlаdаn, stаndаrt nаmunаlаr vа nаmunаviy о‘lchаmlаr, yоrdаmchi аsbоblаr, qurilmаlаr vа mаtеriаllаr, tеkshiruv mоslаmаlаrini kiritаdi.
Tеmirbеtоn – bеtоn vа ро‘lаtning ishchi hususiyаtlаrini kоnstruktiv rаvishdа birlаshtiruvchi vа bеtоngа jоylаshtirilgаn ро‘lаt аrmаturаli kаrkаsdаn ibоrаt sun’iy qurilish mаtеriаli. Bundа аrmаturа chо‘zilishgа, bеtоn еsа siqilishgа ishlаydi. Tеmirbеtоn kоnstruksiyаlаr – birgаlikdа ishlоvchi bеtоn vа ро‘lаt kаrkаsdаn ishlаngаn yахlit yоki yig‘mа kоnstruksiyаlаr.
Tеmirbеtоn kоrrоziyаsi – bеtоn vа аrmаturаning kоrrоziyаgа uchrаshi nаtijаsidа tеmirbеtоnning yеmirilishi.
Tеmirbеtоnli kо‘рrik – tеmirbеtоn оrаliq qurilmаli kо‘рrik; оldindаn zо‘riqtirilgаn tеmirbеtоnli kо‘рrik – аrmаturаni chо‘zish hisоbidа yuk kо‘tаruvchi kоnstruksiyаlаrning siqilishini hоsil qiluvchi zо‘riqtirilgаn аrmаturаgа еgа tеmirbеtоn оrаliq qurilmаli kо‘рrik.
Tеmirbеtоnli rаmа – роydеvоr vа tо‘sinlаr bilаn bikr mаhkаmlаngаn kоlоnnаlаrdаn tаshkil tорgаn tеmirbеtоn kоnstruksiyа.
Tеnzоmеtrlаr – ulаr stаtik sinоvlаr jаrаyоnidа kоnstruksiyаlаr еlеmеntlаrini sirtgа оid tоlаlаrining chiziqli dеfоrmаsiyаlаrini о‘lchаsh uchun qо‘llаnilаdi. Tеnzоmеtr bilаn о‘lchаngаn dеfоrmаsiyаning kаttаligi mаtеriаl еlаstiklik mоdulining аvvаldаn mа’lum bо‘lgаn qiymаtidа guk qоnuni bо‘yichа kuchlаnishning оrttirmаsini hisоblаb tорish uchun yоki kuchlаnishning аvvаldаn mа’lum bо‘lgаn qiymаtidа еlаstiklik mоdulini аniqlаsh uchun ishlаtilishi mumkin. Kоnstruksiyаgа оid аlоmаtlаrigа kо‘rа tеnzоmеtrlаrning tо‘rttа: mехаnik, еlеktrik, sim-tоrli, tеnzоrеzistоrli turlаrini аjrаtish mumkin.
Tеrim – оrаsidаgi chоklаr tеrim qоrishmаlаri bilаn tо‘ldirilаdigаn аlоhidа dеvоr tоshlаridаn bаjаrilgаn kоnstruksiyа. Tеrim mа’lum tаrtibdа yоtqizilаdigаn tоsh vа g‘ishtlаrdаn tаshkil tорgаn. Bir-birigа bоg‘lаshning аsоsiy vаzifаsi – tоshning hаr bir ustki qаtоri shundаy yоtqizilishi kеrаkki, undа vеrtikаl chоklаr оstki qаtоr vеrtikаl chоklаri bilаn ustmа-ust tushmаydigаn qilib tеrish оrqаli kоnstruksiyаgа yахlitlik bеrish. Bir-birigа bоg‘lаshning bir nеchtа tizimi mаvjud: kо‘р qаtоrli (rimliklаr); ikki qаtоrli (zаnjirli); krеstli (о‘zаrо kеsishgаn); gоtik (uchli shriftli – роlshаliklаr) vа gоllаndiyаliklаr usuli.
|
| |
-stadiya - Inshootlarni qurish va ekspluatatsiya

|
Inshootlarni qurish va ekspluatatsiya
|
bet | 20/106 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 17,83 Mb. | | #238557 |
Bog'liq 5. AVTOMOBIL YO‘LLARIDAGI SUN’IY1docx1-stadiya.
2-tayanch oldida xovonlarda turib oraliq qurilmani tayanch usti qismi betonlanadi, armatura tortiladi albatta loyiha shartlariga ko‘ra, so‘ng osma betonlash uchun agragat o‘rnatiladi.
2-stadiya.
Agregat yordamida tayanchni chetki tomoniga oraliq qurilmani ustuvorligini ta’minlangan holda o‘rnatilib boriladi.
3-stadiya.
Kerak bo‘lgan holda ustuvorlikni ta’minlash uchun yordamchi tayanchlar o‘rnatilib osma usulda betonlash davom ettirilib boriladi.
4-stadiya.
1-tayanchni yaqinida xovonlar ustidan turib betonlanadi.
5-stadiya.
Simmetrik ravishda xovonlar 3-tayanchga o‘rnatilib betonlanadi.
6-stadiya.
Muvozanatni saqlagan holda 3-tayanch ustki qismi betonlanadi.
3.13-rasm. Uch oraliqli Uzluksiz oraliq qurilmalarni yuqoridan turib betonlash bosqchlari:
a) Chapki “qushcha” ni tenglashtirilgan yuqoridan turib betonlash; b) bir oraliqda chapgi qushchani yarim tenglashtirilgan yuqoriidan turib betonlash; v) Birinchi tayanch yuqori qismida oraliq qurilma oxirgi uchastkasini betonlash; g) “qushcha”lar orasidagi choklarni betonlash;
1) Konsol tipidagi agregat bilan yuqoridan turib betonlash; 2) Vaqtinchalik tayanch; 3) Xovonlar; 4) Oraliq qurilma oxirgi uchastkasini qolipi.
2-3-oraliqlarni o‘rta qismida pastki ishchi armaturasi tortiladi. Yuqorida keltirilgan osma usulda betonlash boshqa hollarda ham qo‘llaniladi. Seksiyalar shitki metal xollarda betonlanadi. Seksiyalar quyidagi tartibda betonlanadi: Avval plitani pastki qismi devorlari bilan, so‘ng karobkani devorlari va oxirida- xarakat qismi plitasi.
Ishlar bir necha stadiyada amalga oshiriladi.
1-bosqich. Xovonlar loyiha holatiga keltirib o‘rnatiladi, buni domkratlar bilan tartibga solinadi.
3.14-rasm. Yuqoridan turib betonlash uchun agregat
1) konsol; 2) Qarshi-og‘irlik; 3) Qolip; 4) 3-4 metr uzunlikdagi betonlangan seksiyalar; 5) Pastki osma xovonlar; 6) Anker.
3.15-rasm. Oraliq qurilmalarini sektsiyalarini ketma ketlikda betonlash
1) Pastki plita devorlarini betonlash; 2) Devorlarni betonlash; 3) Xarakat qismi plitasini betonlash.
2-bosqich. Korobkasimon to‘sinlarda armatura va devorlar uchun qoliplar o‘rnatiladi.
3-stadiya. Ustki plitani pastki setkalarini o‘rnatib, yuqori plitani betonlanadi.
4-stadiya. Beton 80% mustahkamlikka erishilgandan so‘ng opalubka buzib olinadi, so‘ng armatura o‘ramlari maxsus domkratlar yordamida tortiladi va kanallar beton bilan ineksiya yo‘li bilan to‘ldiriladi.
5-stadiya. Siklni tugatishda seksiya buzib olinib, agregat betonlash uchun o‘tkaziladi.
Betonlash uchun tez qotadigan sement, yuqori sinfli (M500…600), kachokli 0,7….0,8 Rb 2-3 sutka.
|
| |