nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Köməkçi mühərriklərin idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi

|
Köməkçi mühərriklərin idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi
|
bet | 6/19 | Sana | 15.03.2017 | Hajmi | 77,85 Kb. | | #79 |
Köməkçi mühərriklərin idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi :
-
İdarəetmə sistemi (idarəetmə bloku, dövrlər sayı ölçən və astana qiymətlərini təyin edən blok, dövrlər sayı datçikləri, idarəetmə pultu, elektromaqnit klapanlar);
-
Məsafədən idarəetmə sistemi (DAU);
-
Qoruma sistemi (qoruma bloku, yağ, su, yanacaq təzyiqi datçikləri, su axını datçikləri, temperatur datçikləri, elektromaqnit klapanlar );
-
Siqnal sistemi (siqnal bloku, soyutma mayenin və yanmış qazların temperatur datçikləri, siqnal gücləndiriciləri);
-
İsti rezerv sistemi;
-
Birləşdirici kabellərin tamlığınin və izolyasiya müqavimətinin (quru və nəm) yoxlanılması.
-
|
| |
Qeyd: Təkliflər hər tip gəmi üzrə ayrı-ayrılıqda verilməlidir

|
Qeyd: Təkliflər hər tip gəmi üzrə ayrı-ayrılıqda verilməlidir
|
bet | 19/19 | Sana | 15.03.2017 | Hajmi | 77,85 Kb. | | #79 |
Qeyd: Təkliflər hər tip gəmi üzrə ayrı-ayrılıqda verilməlidir.
Tenderdə iştirak edən təşkilatlara qoyulan xüsusi tələblər:
-
“Azərbaycanda Rusiyanın Gəmiçilik üzrə Dəniz Registri” tərəfindən təqdim olunmuş tanınma şəhadətnaməsi olmalıdır;
-
Azərbaycan Respublikasının Dövlət Dəniz Administrasiyası tərəfindən təqdim olunmuş tanınma şəhadətnaməsi olmalıdır ;
-
Şirkət işçiləri icra olunacaq işlərə uyğun təlim keçməli, müvafiq sertifikatlarla təmin olunmalıdır;
-
Lazımi nəqliyyat vasitələrinə malik olmalıdır;
-
Tələb olunan şərtlərə uyğun sertifikatlaşdırılmış texniki bazaya malik olmalıdır;
-
Yerinə yetiriləcək işlərə uyğun olaraq, İSO-nun müvafiq sertifikatlarına malik olmalıdır;
-
İstifadə olunan avadanlıqlar standartlara uyğun və kalibrlənmiş olmalıdır;
-
Xüsusi geyim vasitələrinə malik olmalıdır.
“AXDG” QSC-nin gəmilərində hidravlik sistemlərə göstəriləcək xidmətlərin siyahısı
LOT 2
-
100 tonluq kranın hidravlik sisteminə texniki baxışın keçirilməsi;
-
10 tona qədər kranın hidravlik sisteminə texniki baxışın keçirilməsi;
-
FRS-nin sürətli qayıq balkasının hidravlik sisteminə texniki baxış;
-
VRŞ-nın hidravlik sisteminə texniki baxışın keçirilməsi;
-
Sükanın hidravlik sisteminə texniki baxışın keçirilməsi;
-
Köməkçi sükanın hidravlik sisteminə texniki baxışın keçirilmə;
-
Yedək və lövbər bucurqadlarına texniki baxışın keçirilməsi;
-
Monometr və monovakuummetrlərə texniki baxışın keçirilməsi;
-
Ventilyasiya sisteminin hidravlikasına texniki baxışın keçirilməsi;
-
Yük liftlərinə texniki baxışın keçirilməsi;
-
Apparel qapılarına texniki baxışın keçirilməsi;
-
Klinket qapılarına texniki baxışın keçirilməsi;
-
Ballast sistemində aktuatorlara və ümumi texniki baxışın keçirilməsi;
-
Anbar qapaqlarına texniki baxışın keçirilməsi;
-
Dalğa sakitləşdirici sistemin hidravlikasına texniki baxışın keçirilməsi;
-
Kabel barabanının hidravlik sisteminə texniki baxışın keçirilməsi.
Tenderdə iştirak edən təşkilatlara qoyulan xüsusi tələblər:
1.“Azərbaycanda Rusiyanın Gəmiçilik üzrə Dəniz Registri” tərəfindən təqdim olunmuş tanınma şəhadətnaməsi olmalıdır;
2.Azərbaycan Respublikasının Dövlət Dəniz Administrasiyası tərəfindən təqdim olunmuş tanınma şəhadətnaməsi olmalıdır ;
3.Şirkət işçiləri icra olunacaq işlərə uyğun təlim keçməli, müvafiq sertifikatlarla təmin olunmalıdır;
4.Lazımi nəqliyyat vasitələrinə malik olmalıdır;
5.Tələb olunan şərtlərə uyğun sertifikatlaşdırılmış texniki bazaya malik olmalıdır;
6.Yerinə yetiriləcək işlərə uyğun olaraq, İSO-nun müvafiq sertifikatlarına malik olmalıdır;
7.İstifadə olunan avadanlıqlar standartlara uyğun və kalibrlənmiş olmalıdır;
8.Xüsusi geyim vasitələrinə malik olmalıdır.
|
| |
Ko’tarish – tashish jihozlari

121
Pedagogik vazifalar:
· konveerlar;
· osma kranlar;
· elektrotal, telferlar;
· agreget va uzellarni echish o’rnatish va
tashish qurilmalari to’g’risida bilimlar
berish.
O’quv faoliyati natijalari:
· konveerlar;
· osma kranlar;
· elektrotal, telferlar;
· agreget va uzellarni echish o’rnatish va
tashish qurilmalari to’g’risida olgan ko’nikma
va bilimlarini namoyon eta bilish.
Ta’lim berish usullari
Ko’rgazmali ma’ruza, suhbat
Ta’lim berish shakllari
Ommaviy, jamoaviy
Ta’lim berish vositalari
Ma’ruza matni, proektor
Ta’lim berish sharoiti
O’TV bilan ishlashga moslashtirilgan
auditoriya
Monitoring va baholash
Og’zaki nazorat: savol-javob
7.2. Ko’tarish – tashish jihozlari
ma’ruza mashg’ulotining texnologik kartasi
Faoliyat mazmuni
Ish
bosqichlari
va vaqti
Ta’lim beruvchi
Ta’lim oluvchilar
Tay-yorgar
lik bosqichi
1. Mavzu bo’yicha o’quv mazmunini tayyorlash.
2. Ma’ruza uchun taqdimot slaydalarini tayyorash.
3. Talabalar o’quv faoliyatini baholash mezonlarini
ishlab chiqish.
1.1. Avvalgi ma’ruza bo’yicha talabalar o’quv faoliyatini
baholash.
Talabalar berilgan
savollarga javob
beradilar.
http://www.acsc.az/az/pages/7/247

http://www.acsc.az/az/pages/7/247
və ya
www.acsc.az elanlar bölməsinə keçid
-
|
Müsabiqə təklif zərflərinin açılışı tarixi, vaxtı və yeri:
Zərflərin açılışı 28.11.2016-cı il tarixdə, Bakı vaxtı ilə saat 16.00-da elanın V bölməsində göstərilmiş ünvanda baş tutacaqdır.
| -
|
Müsabiqənin qalibi haqqında məluamt:
Müsabiqənin qalibi haqqında məlumatı AXDG QSC-nin veb-səhifəsinin elanlar bölməsində əldə etmək olar
|
AXDG QSC-nin Satınalmalar Komitəsi
(İddiaçı iştirakçının blankında)
AÇIQ MÜSABİQƏDƏ İŞTİRAK ETMƏK ÜÇÜN
MÜRACİƏT MƏKTUBU
___________ şəhəri “__”_______20_-c- il
___________№
AXDG QSC-nin Satınalmalar Komitəsinin Sədri
cənab C.Mahmudluya,
Hazırkı məktubla [iddiaçı podratçının tam adı göstərilir] (nin,nun,nın) AXDG QSC tərəfindən “__________”ın satın alınması ilə əlaqədar elan edilmiş [iddiaçı tərəfindən müsabiqənin nömrəsi daxil edilməlidir]nömrəli açıq müsabiqədə iştirak niyyətini təsdiq edirik.
Eyni zamanda [iddiaçı podratçının tam adı göstərilir] ilə münasibətdə hər hansı ləğv etmə və ya müflislik prosedurunun aparılmadığını, fəaliyyətinin dayandırılmadığını və sözügedən satınalma müsabiqəsində iştirakını qeyri-mümkün edəcək hər hansı bir halın mövcud olmadığını təsdiq edirik.
Əlavə olaraq, təminat veririk ki, [iddiaçı podratçının tam adı göstərilir] AXDG QSC-yə aidiyyəti olan şəxs deyildir.
Tərəfimizdən təqdim edilən sənədlər və digər məsələlərlə bağlı yaranmış suallarınızı operativ cavablandırmaq üçün əlaqə:
-
Əlaqələndirici şəxs: ____________________________
-
Əlaqələndirici şəxsin vəzifəsi: ____________________
-
Telefon nömrəsi: ______________________________
-
Faks nömrəsi: ________________________________
-
Elektron ünvan: _______________________________
Qoşma:
-
İştirak haqqının ödənilməsi haqqında bank sənədinin əsli – __ vərəq.
________________________________ _______________________
(səlahiyyətli şəxsin A.A.S) (səlahiyyətli şəxsin imzası)
_________________________________
(səlahiyyətli şəxsin vəzifəsi)
M.Y.
“AXDG” QSC-nin müxtəlif tipli gəmilərində avtomatika sahəsi üzrə göstəriləcək xidmətlərin siyahısı
LOT 1
|
YO’RIQNOMALI TEXNOLOGIK XARITA - I. A. Karimov nomidagi toshkent davlat texnika universiteti huzuridagi angren kon...

|
I. A. Karimov nomidagi toshkent davlat texnika universiteti huzuridagi angren kon metallurgiya texnikumi foydali qazilmaqlarni boyitish ishlari o
|
bet | 54/241 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 4,83 Mb. | | #145433 |
Bog'liq UMK FQB amaliyotYO’RIQNOMALI TEXNOLOGIK XARITA
Kasbi kodi va nomi: 5530302- Foydali qazilmalarni boyituvchi
O’quv amaliyoti nomi: Foydali qazilmalarni boyitish ishlari
Mavzu Muhitni sozlovchi reagentlar
Maqsad: O’quvchilarga Muhitni sozlovchi reagentlar haqida umumiy ma’lumot berish va tushuntirish
№
|
Bajariladigan ishlar mazmuni
|
Moslamalar asboblar va xom ashyolar
|
Bajariladigan amaliy ish ko’rinishi . Eskizlar
|
Bajaradigan ishning ketma ketligi
|
1
|
Moslovchi reagentlar
|
Baner, chizmalar ,sxemalar, video roliklar
|
|
Moslovchi reagentlar
|
2
|
Muhitning regulyatorlari
|
Baner, chizmalar ,sxemalar, video roliklar
|
|
Muhitning regulyatorlari
|
3
|
Muhitni sozlovchi reagentlarga misollar
|
Baner, chizmalar ,sxemalar, video roliklar
|
|
Muhitni sozlovchi reagentlarga misollar
|
O`quv amaliyoti mashg`ulotining o`qitish texnologiyasi
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
I. A. Karimov nomidagi toshkent davlat texnika universiteti huzuridagi angren kon metallurgiya texnikumi foydali qazilmaqlarni boyitish ishlari o
|
Mavzuga
kirish - Касбий психология

117
(55 daqiqa) 2.2. O’tiladigan mavzuga tuzilmaviy mantiqiy chizma
asosida tushuncha berish;
2.3. Ko’tarish-qarash qurilmalarining turlari;
2.4. Ko’rish chuquri;
2.5. Estakadalar;
2.6. Ko’targich va a’gdargichlar;
2.7. Garaj domkratlari to’g’risida ma’lumot beradi.
2.8. Talabalar bilimlarini faollashtirish va
mustahkamlash maqsadida quyidagi savollarni beradi:
ØKo’rish chuquri qanday tasniflanadi?
ØKo’targich turlari.
ØKo’rish chuquridagi ko’targichlari.
ØEstakada va ag’dargichlar.
ØGaraj domkratlari.
yozadilar.
Talabalar berilgan
savollarga javob
beradilar.
3.1. Mavzu bo’yicha talabalarda yuzaga kelgan
savollarga javob beradi, yakunlovchi xulosa qiladi.
Savollar beradilar.
3.
Yakuniy
bosqich
(10 daqiqa)
Mustaqil ishlash uchun “Avtomobil ko’targich turlari”
mavzusini taqdim etadi va Insert texnikasi asosida mazkur
o’quv materialini o’rganib kelish vazifasini beradi.
Vazifani yozib
oladilar.
3-ilova
4-ilova
6.1-jadval
Ko’tarish-qarash
jihozlari turlari, nomi
Ish joyining joylanishi
Avtomobilning
joylanishi
Ko’rish chuqurlari,
ko’targichlar
Pol sathida va undan past pol
sathida va undan yuqori
Pol sathida, yoki
balandda
Estakadalar
Yana shunday
Yana shunday
A’gdargichlar
(yonboshlatgichlar)
Pol sathida
Pol sathida
5-ilova
Ko’rish chuquri - eng ko’p tarqalgan (universal) qarash qurilmasi bo’lib, bir vaqtning o’zida
avtomobilda pastdan, yonboshdan va yuqoridan ish bajarilishiga imkon yaratadi. Avtomobilni,
ko’rish chuquriga kirish va undan chiqishiga qarab, ular boshi berk yoki o’tuvchi ko’rinishda
bo’ladilar.
Jonlantirish uchun savollar

120
Garaj domkratlari – yer ustidagi maydonchalarda, hamda jihozlanmagan qarash
chuqurlarida ish bajarilganda, avtomobilning oldingi yoki ketingi qismini ko’tarish uchun xizmat
qiladi.
Garaj domkratlari harakatlanuvchi yuk ko’tarish mexanizmlari bo’lib, ular ko’tarish
moslamasi va kuch hosil qiluvchi qismdan iborat bo’ladi. Ular avtomobillarning oldingi yoki orqa
qismidan osish uchun xizmat qiladi. Ko’tarish mexanizmining turi bo’yicha asosan gidravlik bo’lib,
qo’l bilan boshqariladi (6.7-rasm).
6.7-rasm. Harakatlanuvchi, yuk ko’tarish qobiliyati 20 tonnaga ega bo’lgan gidravlik mod.
MEGA MG-20 va pnevmogidravlik mod.SHINN FU domkratlari
6.8-rasm. MGNT rusumidagi garaj domkrati
6.9-rasm. Ehtiyot tirgovich
mavzu
AVTOMOBIL KUZOVI VA KABINASINI TOZALASh VA YuVISh JIHOZLARI

|
AVTOMOBIL KUZOVI VA KABINASINI TOZALASh VA YuVISh JIHOZLARI Pdf ko'rish
|
bet | 103/201 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 6,46 Mb. | | #125447 |
Bog'liq avtomabillar texnik ekspluatasiyasi AVTOMOBIL KUZOVI VA KABINASINI TOZALASh VA YuVISh JIHOZLARI
ma’ruza mashg’ulotining texnologik kartasi
Faoliyat mazmuni
Ish
bosqichlari
va vaqti
Ta’lim beruvchi
Ta’lim oluvchilar
Tay-yorgar
lik bosqichi
1.
Mavzu bo’yicha o’quv mazmunini tayyorlash.
2.
Kirish ma’ruzasi uchun taqdimot slaydalarini
tayyorash.
3.
Talabalar o’quv faoliyatini baholash mezonlarini
ishlab chiqish.
4.
O’quv kursini o’rganishda foydalaniladigan
adabiyotlar ro’yxatini ishlab chiqish.
1.1. O’quv kursi nomini aytadi. Ekranga kursning
tuzilmaviy mantiqiy chizmasini chiqaradi mavzular
ro’yxatini beradi va ularga qisqacha ta’rif beradi.
1.2. Talabalar o’quv faoliyatini baholash mezonlari bilan
tanishtiradi.
Talabalar berilgan
savollarga javob
beradilar.
1. Mavzuga
kirish
(15 daqiqa)
1.3.Birinchi mashg’ulot mavzusi, uning maqsadi va o’quv
faoliyati natijalari bilan tanishtiradi.
Tinglaydilar
2-bosqich
Asosiy
bosqich
(55 daqiqa)
2.1. Rower Point dasturi yordamida slaydlarni namoyish
qilish va izohlash bilan mavzu bo’yicha asosiy nazariy
jihatlarini tushuntirib beradi
2.2.
O’tiladigan mavzuga tuzilmaviy mantiqiy chizma
asosida tushuncha berish;
2.3.
Avtomobil saloni va kabinasini supirish va
tozalash jihozlari. Changso’rgichlar;
2.4.
Avtomobillarni yuvish jixozlari;
2.5.
Agreget va detallarni yuvish qurilmalari;
2.6.
Ishlatilgan suvdan qayta foydalanish uchun
qo’shimcha jihozlar to’g’risida maluvotlarni etkazish.
2.7.
Talabalar bilimlarini faollashtirish va
mustahkamlash maqsadida quyidagi savollarni beradi:
Ø Avtomobil kuzovini tozalash. Chetkali, zarrachali
yuvish jixozi, avtomatik tarzda yuvish qurilmasi.
Ø Agregatlarni yuvish qurilmalari.
Ø Kuzovlarni quritish jixozlari.
Ø Ishlatilgan suvlarni tozalash. Loytindirgich,
moybenzintutgich.
Ø “KRISTALL” qurilmasi.
Tinglaydilar,
yozadilar.
Talabalar berilgan
savollarga javob
beradilar.
3.1. Mavzu bo’yicha talabalarda yuzaga kelgan savollarga
javob beradi, yakunlovchi xulosa qiladi.
Savollar beradilar.
|
| |
SWIFT: IBAZAZ2X - Azərbaycan xəZƏr dəNİz gəMİÇİLİYİ” qapali səhmdar cəMİYYƏTİ Gəmilərdəki hidravlik sistemlərə və...

Azərbaycan xəZƏr dəNİz gəMİÇİLİYİ” qapali səhmdar cəMİYYƏTİ Gəmilərdəki hidravlik sistemlərə və avtomatika sahələrinə texniki xidmətlərin satinalinmasi məQSƏDİLƏ AÇiq müsabiQƏ elan ediR
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Azərbaycan xəZƏr dəNİz gəMİÇİLİYİ” qapali səhmdar cəMİYYƏTİ Gəmilərdəki hidravlik sistemlərə və avtomatika sahələrinə texniki xidmətlərin satinalinmasi məQSƏDİLƏ AÇiq müsabiQƏ elan ediR
|
Buxar qazanlarının idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi

|
Buxar qazanlarının idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi
|
bet | 14/19 | Sana | 15.03.2017 | Hajmi | 77,85 Kb. | | #79 |
Buxar qazanlarının idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi:
-
İdarəetmə sistemi (idarəetmə blokları, elektron platalar, elektrik açarları, elektromaqnit klapanlar, idarəetmə pultu);
-
Qoruma sistemi (qoruma bloku, buxar təzyiqi və temperatur datçikləri, su səviyyə datçiki, spesifik qoruma releləri);
-
Siqnal sistemi (siqnal bloku);
-
İndikasiya sistemi (buxarın temperaturunun və təzyiqinin ölçülməsi, göstərici cihazlara verilməsi);
-
PLC blokları və proqram təminatı;
-
Birləşdirici kabellərin tamlığınin və izolyasiya müqavimətinin (quru və nəm) yoxlanılması.
|
| |
Kran gəmiləri Yedək- təchizat gəmiləri Nəqliyyat gəmiləri

Kran gəmiləri Yedək- təchizat gəmiləri Nəqliyyat gəmiləri
“Gen. Ə.Şıxlinski” (R-2098) “Ə.Gülməmmədov” (168A) “Dağıstan” (0379)
“Şirvan” (KC-100) “Vixr” (B-98) “Ak.Z.Əliyeva” (10802E)
“Atlet” (B-99) “Ə.Əmirov” (M-7413) “Bərdə” (11611A)
“Taman” (1807) Lyutoqa (UT704) Ro-Ro ("Bəst.Q.Qarayev"161)
“S.Vəzirov” (904) “Aura” (R-11 ) Quru yük gəmiləri(19610, 19611, 488AM, 1572)
“Bunkerovşik” (610) “Nerça” (659) “Prez.H.Əliyev” (19619)
“Geofizik” (535M) “Barra” (B2080) “Prof.Ə.Əliyev” (19612)
“Geofizik” (654,16151) “Nefteqaz” (B-92) “ Gen .Ə.Şıxlinski” (1677M)
“Müh.B.Məmmədov” (101) “İrgiz” (169A)
“Narva” (504) “Sumqayıt” (UT-755)
-
|
Addimi tənzimlənən pərin idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi

|
Addimi tənzimlənən pərin idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi
|
bet | 9/19 | Sana | 15.03.2017 | Hajmi | 77,85 Kb. | | #79 |
Addimi tənzimlənən pərin idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi:
-
İdarəetmə sistemi (idarəetmə bloku, idarəetmə pultu, əks əlaqə potensiometri, proporsional və ya servo klapanlar);
-
Qoruma sistemi (qoruma bloku, yağ təzyiqi datçikləri, elektromaqnit klapanları, temperatur datçikləri);
-
Siqnal sistemi (siqnal bloku);
-
İndikasiya sistemi (potensiometr, addımın ölçülməsi, göstərici cihazlara verilməsi);
-
Birləşdirici kabellərin tamlığınin və izolyasiya müqavimətinin (quru və nəm) yoxlanılması.
-
Sükanın idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi:
-
İdarəetmə sistemi (idarəetmə bloku, idarəetmə pultu, selsinlər, əks əlaqə potensiometri, proporsional və ya servo klapanlar);
-
Qoruma sistemi (qoruma bloku, yağ təzyiqi datçikləri, elektromaqnit klapanları, temperatur datçikləri, limit açarlar);
-
Siqnal sistemi (siqnal bloku);
-
İndikasiya sistemi (potensiometr, selsinlər, bucağın ölçülməsi, göstərici cihazlara verilməsi);
-
Sükanın avtomatik idarəetmə sistemi;
-
Birləşdirici kabellərin tamlığınin və izolyasiya müqavimətinin (quru və nəm) yoxlanılması.
-
Köməkçi sükan qurğusunun addımı tənzimlənən pərinin idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi:
-
İdarəetmə sistemi (idarəetmə bloku, idarəetmə pultu, əks əlaqə potensiometri, proporsional və ya servo klapanlar);
-
Qoruma sistemi (qoruma bloku, yağ təzyiqi datçikləri, elektromaqnit klapanları, temperatur datçikləri, limit açarlar);
-
Siqnal sistemi (siqnal bloku);
-
İndikasiya sistemi (potensiometr, addımın ölçülməsi, göstərici cihazlara verilməsi);
-
Birləşdirici kabellərin tamlığınin və izolyasiya müqavimətinin (quru və nəm) yoxlanılması.
-
|
| |
elektr energiyasining yagona xarid qiluvchisi

|
elektr energiyasining yagona xarid qiluvchisiBog'liq cd883c79-a213-43a7-8439-ed35aa505978elektr energiyasining yagona xarid qiluvchisi
— elektr energiyasini hosil
qiluvchi korxonalar bilan elektr energiyasini xarid qilish, hududiy elektr tarmoqlari
korxonalariga elektr energiyasini sotish, magistral elektr tarmoqlari korxonasi bilan elektr
energiyasi uzatish bo‘yicha shartnoma tuzish huquqi berilgan elektr energetikasi
sohasidagi maxsus vakolatli organning tarkibiy qismi;
hisob-kitob davri
— uning doirasida elektr energiyasi (quvvati) iste’moli sarfi
(hajmi) belgilanishi, iste’mol qilingan elektr energiyasi uchun iste’molchi va hududiy
elektr tarmoqlari korxonasi o‘rtasida o‘zaro hisob-kitob qilinishi shart bo‘lgan vaqt davri
(oy);
hisob-kitob amalga oshiriladigan elektr energiyasini hisobga olish
uskunasi
— elektr energiyasini hisobga olish uskunasi bo‘lib, iste’mol qilingan elektr
energiyasining haq to‘lanishi lozim bo‘lgan hajmi uning ko‘rsatkichlari asosida
aniqlanadi;
elektr energiyasining hisob-kitob hisobini yuritish
— elektr energiya uchun
o‘zaro hisob-kitoblarni amalga oshirish uchun hisobga olish asboblarining
ko‘rsatgichlariga asoslanadigan, elektr energiyasini (quvvatini) ishlab chiqarish, uzatish,
taqsimlash va iste’mol qilishda uning haqiqiy hajmlarini o‘lchash tizimi;
elektr energiyasining hisob-kitob hisobini yuritish majmui
— elektr
energiyasi (quvvati) uchun o‘zaro hisob-kitoblarni amalga oshirish uchun mo‘ljallangan
hisoblash majmui yoki ularning yig‘indisi, shuningdek o‘zaro bir-biri bilan belgilangan
chizma bo‘yicha ulangan bir birikmaning qurilmalari yig‘indisidan tashkil topadigan va
elektr energiyasini o‘lchash va hisobga olish uchun mo‘ljallangan uskunalar (tok va
kuchlanishning
o‘lchash transformatorlari, schetchiklar, telemetrik datchiklar,
informatsion-o‘lchash tizimlari va ularning aloqa tarmoqlari va boshqalar) elektr
energiyani hisobga olishning o‘lchash majmuini tashkil etadi;
|
| |
Baş mühərriklərin idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi

|
Baş mühərriklərin idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi
|
bet | 5/19 | Sana | 15.03.2017 | Hajmi | 77,85 Kb. | | #79 |
Baş mühərriklərin idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi :
-
İdarəetmə sistemi (idarəetmə bloku, dövrlər sayı ölçən və astana qiymətlərini təyin edən blok, dövrlər sayı datçikləri, idarəetmə pultu, elektromaqnit klapanlar);
-
Məsafədən idarəetmə sistemi (DAU);
-
Qoruma sistemi (qoruma bloku, yağ, su, yanacaq təzyiqi datçikləri, su axını datçikləri, temperatur datçikləri, elektromaqnit klapanlar );
-
Siqnal sistemi (siqnal bloku, soyutma mayenin və yanmış qazların temperatur datçikləri, siqnal gücləndiriciləri, turbinin dövrlər sayı datçikləri );
-
Yag-duman detector sistemi;
-
Birləşdirici kabellərin tamlığınin və izolyasiya müqavimətinin (quru və nəm) yoxlanılması.
-
|
| |
Px;font-family: Times New Roman,Bold;color:#000000;} - bet 80

elektr energiyasining hisob-kitob hisobini yuritish majmualarini ekspluatatsiya
qilish O‘zbekiston Respublikasining «Metrologiya to‘g‘risida»gi Qonuniga va boshqa
qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshirilishi lozim;
elektr energiyasining hisob-kitob hisobini yuritish majmualari ishga tayyorligi
yiliga kamida 99% ni tashkil etishi lozim;
elektr energiyasining hisob-kitob hisobini yuritish majmualari davlat metrologik
tekshiruvidan va nazoratidan o‘tkazilishi lozim bo‘ladi. Oraliq qiyoslashdan o‘tkazish
intervali davlat metrologik xizmati tomonidan o‘rnatiladi.
50. Xar bir energetika korxonasi elektr energiyasining hisob-kitob hisobini
yuritish nuqtalarida elektr energiyasining hisob-kitob hisobini
yuritish majmualarini
o‘rnatish va texnik xizmat ko‘rsatish imkoniyatini ta’minlashi shart.
51. Elektr energiyasining hisob-kitob hisobini yuritish majmualarining texnik
holatiga va metrologik xizmat ko‘rsatishga javobgarlik energetika korxonasining
metrologiya xizmatiga yuklatiladi.
52. Elektr energiyasining hisob-kitob hisobini yuritish majmualariga texnik
xizmat ko‘rsatish, faoliyatning ushbu ko‘rinishini amalga oshirishga qonunchilikka
muvofiq vakolatli bo‘lgan tashkilotlar tomonidan bajarilishi lozim.
53. Elektr energiyasining hisob-kitob hisobini yuritish majmuasini o‘rnatish bilan
bog‘liq bo‘lgan
xarajatlar, haqiqiy joylashish joyidan qat’iy nazar hisob-kitob hisobini
yuritish majmuini o‘z balansiga kirituvchi energetika korxonasi yoki iste’molchiga
taalluqlidir.
-mavzu. ELEKTR HIMOYA VOSITALARI HAQIDA UMUMIY

16-mavzu. ELEKTR HIMOYA VOSITALARI HAQIDA UMUMIY TUSHUNCHA 1.Himoya vositalari haqida umumiy ma’lumotlar. 2. Izolyasion(izolyasiya qiluvchi) himoya vositalari. 3. Saqlovchi himoya vositalari. 4
.Ajratuvchi himoya vositalari. 5.Himoya vositalaridan foydalanish qoidalari Himoya vositalari haqida umumiy ma’lumotlar Elektr toki urishidan noto‘g‘ri himoya qilish eng ko‘ngilsiz oqibatlarga olib kelishi
mumkin. Xavf darajasi turga, ta’sir qilish davomiyligiga, kuchga va kuchlanishga,
shuningdek bir qator tashqi omillar (xonaning namlik darajasi, odamning yoshi va
jismoniy holati) ga bog‘liq. Ish joyidagi xavfsizlik "Elektr o‘rnatish qoidalari" (PUE)
me’yoriy hujjati bilan tartibga solinadigan bir qator tashkiliy va texnik tadbirlarni
qo‘llash orqali ta’minlanadi.Elektr himoya vositalari deganda insonga elektr tokining
ta’sir etishiga qarshi qo‘llaniladigan vositalar bo‘lib hisoblanadi. Bularga asosan rezina
va zich to‘qimali polotnolardan tayyorlangan kaska, qo‘lqop, etik, kombinezonlar kiradi.
Bulardan tashqari yuqorida elektr ta’mir yoki montaj ishlari uchun himoya kamari, kohti,
dielektrik materialdan tayyorlangan arqon kabilar ham kiritiladi.
Umumiy olganda himoya vositalari - bu elektr inshootlarida ishlaydigan
xodimlarni elektr yoyi va uning yonish mahsulotlarining ta’siridan, elektr toki urishidan
himoya qilishga xizmat qiluvchi asboblar, moslamalar, ko‘chma qurilmalar va
qurilmalar, shuningdek qurilmalar ularning alohida qismlaridir.
Barcha izolyasion himoya vositalari quyidagilarga bo‘linadi: a) asosiy himoya
vositalari; b) qo‘shimcha himoya vositalari. Ularning asosiylari shunday himoya
uskunalar deb nomlanadi, ularning izolatsiyasi elektr qurilmalarining ish kuchlanishiga
ishonchli bardosh beradi va kuchlanish ostida jonli qismlarga tegib turadi.
Elektr
xavfsizligiga
muvofiq,
texnik
xavfsizlikning
asosiy
choralari
quyidagilardan iborat:
-tok
o‘tkazuvchi
elementlarning
izolatsiyasi
(ishlaydigan,
qo‘shaloq,
mustahkamlangan);
-erlantirish(zazemlenie);
-Nollash;
-Himoya o‘chirilishi;
Tashkiliy choralar quyidagilarni o‘z ichiga oladi:
-Ish joyi va vaqti, mas’ul shaxslar, xavfsizlik choralari ko‘rsatilgan buyruq yoki
buyruqlarni bajarish;
-Xodimlarni o‘qitish va ishdan bo‘shatish;
-Ishlarni boshqarish.
Elektr toki urishidan himoya qilish uchun ishlatiladigan barcha texnik vositalar
quyidagilarga bo‘linadi.
-Izolyasiya qiluvchi;
-Saqlovchi;
- Xavfdan ajratuvchi.
Ularni qo‘llash xususiyatiga ko‘ra ularni shaxsiy himoya vositalariga (SHHV) va
jamoaviy himoya vositalariga bo‘lish mumkin.
Yakuniy nazoratni quyidagi mezonlar boyicha o‘tkazish tavsiya etiladi

16
savoldan iborat
variant beriladi
va mezonga
ko’ra
baholanadi.
–savollarga to’g’ri javob berishi, fikrlash va mushohada
qilishining sezilishi, lekin ba‘zi bir noaniqliklarga yo’l qoyilishi,
masalani yoritishda ijodiy yondashuv va muammoni tahlil qilish
qobiliyatini namoyon qila olishi, amaliyotga va hayotga qo’llashda
chuqur kirib bora olmasligi, yozma ishda tushunarli husnixat bilan
yozishi, lekin ayrim imlo va stilistik xatolarga yo’l qoyish.
14–17
3 baho
–savollarga to’g’ri javob berishi, lekin fikrlay va mushohada qila
olmasligi, masalani yoritishda ijodiy yondashuv va muammoni tahlil
qilish qobiliyatini namoyon qila olishi, tushunarli husnixat bilan
yozishi, ayrim imlo va stilistik xatolarga yo’l qoyish.
0–13
2 baho
M t normuradov, B. E umirzaqov, A. Q tashatov nanotexnologiya asoslari - bet 82

151
sifatli tayyorlanishi, ishlov berilishi va montaj qilinishi maydonning aksial
simmetriyasiga ta’sir qiladi.
Yakkalangan linzalarning asosiy yutug‘i sifatida, ularning optik kuchini
o‘rta elektrod elektronlar manbai bilan ulangan holda stabillashtirish imkoniyati
mavjudligida deb aytish mumkin. Elektrostatik elektron mikroskoplarda
yakkalangan linzalarning o‘rta elektrodlarini pushkaning katodi va chetdagilarni
yerga ulangan anod bilan ulagan holda manbaning stabilligiga bo‘lgan talablarni
magnit mikroskoplardagiga qaraganda kamaytirish mumkin.
Magnitli mikroskopda ham elektrostatik elektron mikroskopda ham yoritish
tizimi, elektron linzalar, stigmatorlar, diafragmalar, obyekt qotiriladigan stol va
lyuminessentli ekran fotoplastinkalari bilan birga mikroskop kolonnasi deb
nomlanadigan vertikal kameraga joylashtiriladi. Undan tashqari mikroskop manba
va kolonna ishchi hajmida 10
-5
mm. sim. ust. ga teng bo‘lgan vakuumni
ta’minlaydigan vakuum qurilma bilan jihozlangan.
O‘ta yuqori ajrata olish qobiliyati va kompleks tadqiqotlar olib borish
imkoniyatini beruvchi universal mikroskoplar bilan bir qatorida soddaroq
tuzilishga, kichik o‘lchamlarga, ishlash kuchlanishi 30 – 50 kV va ajrata olish
qobiliyati 30 – 60 Å bo‘lgan sodda mikroskoplar ham mavjud. Bu turdagi kichik
o‘lchamga ega bo‘lgan mikroskoplar yuqori ajrata olish qobiliyatini talab
qilinmaydigan tadqiqotlarda keng ishlatilishi mumkin.
Shuni ta’kidlab o‘tish kerakki bugungi kunda 150 kV dan million kV gacha
va undan yuqori kuchlanishda ishlaydigan o‘ta yuqori vol’tli mikroskoplar katta
qiziqish uyg‘otmoqda. Bunday energiyali elektronlarning yuqori kirish qobiliyati
sababli qalinligi bir necha mikron bo‘lgan obyektlarni o‘rganish imkoniyati
vujudga keldi.
Yorug‘lik mikroskopining ishlash prinsipi va ishlash chegaralari

153
qo‘yish mumkin. Tasvirni bevosita kuzatish (odam ko‘zi yordamida) lozim bo‘lgan
hollarda yorug‘lik nurlarining harakat trayektoriyalari boshqacha bo‘lishi lozim,
chunki mikroskop yana bir optik asbob – odam ko‘zining setchatkasida yakuniy
haqiqiy tasvirni hosil qiladi.
Mikroskop beradigan to‘liq kattalashtirish obyektiv kattalashtirishi (100 –
110 dan katta emas) va okulyar kattalashtirishlarining (15 – 16) ko‘paytmasiga
teng, ya’ni kattalashtirishning qiymati 1600 – 1700 bo‘lishi mumkin. Albatta
linzalarning optik kuchini kattalashtirib yoki qo‘shimcha linza qo‘shib
kattalashtirish qiymatini oshirish mumkin. Biroq bu amalda foydasizdir, chunki
yorug‘lik linzalarida ham elektron linzalar kabi aberratsiyalar mavjud.
Aberratsiyalar ta’sirida nuqtaviy obyektning tasviri qandaydir figura ko‘rinishida
hosil qilinishi mumkin. Biroq aytib o‘tish kerakki, zamonaviy texnika juda kichik
aberratsiyali optik sistemalarni yaratishga imkon beradi va ular mikroskopda
olinadigan tasvir sifatiga katta ta’sir qilmaydi. Bu yerda asosiy rolni yorug‘likning
to‘lqin xossasi bilan bog‘liq bo‘lgan
Izoh: 
ON va YaN nazorat savollarini tuzishda mustaqil ta’lim uchun berilgan mavzulardan ham (20%) 
foydalaniladi

|
Izoh:
ON va YaN nazorat savollarini tuzishda mustaqil ta’lim uchun berilgan mavzulardan ham (20%)
foydalaniladi Pdf ko'rish
|
bet | 19/20 | Sana | 04.06.2024 | Hajmi | 499,95 Kb. | | #260107 |
Bog'liq Fizika(Ishchi dastur)Izoh:
ON va YaN nazorat savollarini tuzishda mustaqil ta’lim uchun berilgan mavzulardan ham (20%)
foydalaniladi.
7
Adabiyotlar
7.1. Asosiy adabiyotlar
1. Douglas C. Giancoli, Physics: Principles with Applications, Prentice Hall; 6th edition January 17,
2004 USA.
2. Raymond A. Serway, John W. Physics for Scientists and Engineers with Modern Physics, Cengage
Learning; 9. 2013, Brooks/cole 20 Channel Center Street Boston, MA 02210 USA.
3. Sultanov N. Fizika kursi. Darslik, T: Fan va Texnologiya, 2007
4. Абдурахмонов К.П., Эгамов Ў. Физика курси. Дарслик –Тошкент, 2010
5. Abluraxmonov Q.P., Xamidov V.C., Axmedova N.A. Fizika. Darslik, T: Aloqachi, 2018, 652 b.
6. Трофимова Т.И. Курс физики. Учебник -М.: «Академия », 2007
7. Детлаф А.А., Яворский Б.М., Курс физики.Учебник -М.: “Академия”, 2007
8. Qodirov O., Boydedayev A. Fizika kursi. Qism-3: Kvant fizikasi – T: O’zbekiston,2005
9. Исмоилов М., Хабибуллаев П.К., Халиулин М. Физика курси. Дарслик, Т: Ўзбекистон, 2000
10. Гаибов А.Г., Химматкулов О. Физика. Ўқув қўлланма-Т. Нашр, 2018
11. Камолхўжаев Ш.М., Гаибов А.Г., Химматқулов О. Механика ва молекуляр физикадан
маърузалар матни. ТошДТУ, 2003.
12. Ахмаджонов О. Физика курси. Дарслик, 1-3 қ.-Т., “Ўқитувчи”, 1999
Худойберганов А.М., Махмудов А.А. Атом физикаси. “Навруз”. 2018
13. А.Г. Гаибов, Б.З. Шарипов, О. Химматкулов, А.А. Эшкулов. Физика фанидан ўқув услубий
мажмуа. 2019
14. Умирзаков Б.Е., Абдувайитов А.А., Болтаев Х.X. Физика курсидан маърузалар. Ўқув-
услубий қўлланма 1-3 қ. ТДТУ, 2019 й.
15. Умирзаков Б.Е., Абдувайитов А.А., Болтаев Х.X. Физика масалалар тўплами (1-қисм). Ўқув
услубий қўлланма. ТДТУ, 2016 й.
16. Умирзаков Б.Е., Абдувайитов А.А., Болтаев Х.X. Физикадан лабораториялар иши. Ўқув-
услубий қўлланма. ТДТУ, 2015 й.
17. Волькенштейн В.С. Умумий физика курсидан масалалар тўплами. Т.:Ўқитувчи, 1996
18. Чертов А., Воробьев А. Физикадан масалалар тўплами. Дарслик-Т.:Ўзбекистон, 1997
|
| |
–jadval - O‘qituvchi to‘g‘risida ma’lumot O’qituvchi Ismoilov Davron Maxmadaliyevich Кafedra

|
O‘qituvchi to‘g‘risida ma’lumot O’qituvchi Ismoilov Davron Maxmadaliyevich Кafedra Pdf ko'rish
|
bet | 16/20 | Sana | 04.06.2024 | Hajmi | 499,95 Kb. | | #260107 |
Bog'liq Fizika(Ishchi dastur)6.1.1–jadval
Mustaqil ish topshiriqlarini bajarganligi uchun:
1.Referat tayyorlagani va himoya qilgani uchun:
–mavzu bo‘yicha referat tayyorlash, uni yuqori saviyada himoya qila olish, keltirilgan
ma’lumotlarni mushohada qilish va tushuntirib berish, berilgan savollarga to‘liq javob bera olish,
mustaqil fikrlay olish;
5
–mavzu bo‘yicha referat tayyorlash, uni himoya qila olish, keltirilgan ma’lumotlarni tushuntirib
berish, savollarga javob bera olish;
4
–mavzu bo‘yicha referat tayyorlash, uni himoya qilishga harakat qilish, keltirilgan ma’lumoatni
tushuntirib va savollarga javob berishda kamchiliklarga yo‘l qo‘yish;
3
–mavzu bo‘yicha referatni qo‘pol xatolar bilan tayyorlash, uni himoya qilishga qiynalish,
keltirilgan ma’lumotlarni tushuntirib bera olmaslik, savollarga xato javob berish;
2
2.Mavzu bo‘yicha mustaqil konspekti yuzasidan og‘zaki so‘rov:
–mustaqil ish mavzusini to‘liq o‘zlashtirishi, konspekt mavjudligi, mustaqil fikrlay olishi, mavzu
bo‘yicha o‘z takliflarini bera olishi, adabiyotlar bilan ishlash darajasining yuqoriligi, mavzuni
boshqa mavzular bilan o‘zviy bog‘lay olishi, himoya qilishi, konspektga yangi texnika –
texnologiyalar haqida va internet ma’lumotlarini kiritilganligi;
5
–mustaqil ish mavzusini to‘liq o‘zlashtirishi, konspekt mavjudligi, mustaqil fikrlay olishi, mavzu
bo‘yicha o‘z takliflarini bera olishi, adabiyotlar bilan ishlash darajasining yuqoriligi, mavzuni
boshqa mavzular bilan o‘zviy bog‘lay olishi, himoya qilishi;
4
–mustaqil ish bo‘yicha konspekt mavjudligi, mavzu bo‘yicha o‘z takliflarini bera olishi,
adabiyotlar bilan ishlay olishi, himoya qilishi va internet ma’lumotlar;
3
–mustaqil ish bo‘yicha konspekt etarli emasligi, mavzu bo‘yicha o‘z takliflarini bera olmasligii,
adabiyotlar bilan ishlay olmasligi, himoya qilishda fikr mazmunsizligi;
2
Oraliq nazorat ishida talaba tomonidan fanning texnologik xaritada belgilangan qismi boyicha nazariy
bilimlarni o‘zlashtirish darajasi, ularni amalda qo‘llash boyicha ko‘nikmalarning qanchalik egallanganligi, masalaga
ijodiy yondasha olishi, fikrini bayon etishda mantiqiy ketma–ketlikka amal qilishi, javobda aniq faktlarga asoslanishi,
ko‘rgazmali vositalardan foydalana olishi kabi jihatlar hisobga olinadi. Oraliq nazorat ishini quyidagi mezonlar
boyicha o‘tkazish tavsiya etiladi. ON nazoratini o`zlashtira olmagan talabalar YN ga kiritmaydi.
|
| |
O‘zgarmas tokning asosiy qonunlari

O‘zgarmas tokning asosiy qonunlari . Zanjirning bir qismi va to‘liq zanjir uchun Om qonuni.
Kirxgof qoidalari. Tokning ishi va quvvati. Joul - Lens qonuni. O‘zgarmas tok qonunlari jumladan tok
kuchi, tok zichligi,elektr yurituvchi kuch kabilarni aniqlashga doir masalalar yechish ko‘nikmasi hosil
qilinadi. Elektr toki ta’sirini belgilovchi tok ishi, quvvatni hisoblash, shuningdek turli zanjirlar uchun
Kirxgof qonunlarini qo‘llashga oid masalalar yechilishi o‘rganiladi.
8.
Magnit maydoni. Bio-Savar-Laplas qonuni va uning turli o‘tkazgichlarga tatbiqi. Tokli o‘tkazgich
magnit maydonida. Amper kuchi. Lorens kuchi. Turli shakldagi, ya’ni to‘g‘ri, aylanma va tokli
solenoidlar atrofida yuzaga keladigan magnit maydon induksiyasi yoki kuchlanganligi qiymatini
hisoblashga oid masalalar ishlanishi ko‘rib chiqiladi. Magnit maydon bilan tokli o‘tkazgich orasidagi
o‘zaro bog‘lanishni aniqlash, shuningdek magnit maydonda harakat qiluvchi zaryadli zarralarga ta’sir
etuvchi kuchlar qiymatini hisoblashga bag‘ishlangan masalalar o‘rin olgan.
9.
Magnit oqimi. Elektromagnit induksiya. Induktivlik. Elektromagnit induksiya hodisasi,
induktivlik va o‘zinduksiyaga doir masalalarni ishlash to‘g‘risida ko‘nikma hosil qilinadi.
10. Geometrik optika. Yorug‘lik interferensiyasi. Yorug‘likni sinishi va qaytish qonunlariga,
shuningdek turli usullarda hosil bo‘ladigan yorug‘lik interferensiyasiga oid masalalar ko‘rib chiqiladi.
11.
Yorug‘lik difraksiyasi. Yorug‘likning qutblanishi. Yorug‘likning difraksiya hodisasiga va
difraksion panjaraga bag‘ishlangan masalalarda yorug‘lik to‘lqin uzunligi, spektr tartibi, panjara
9
doimiysi kabi qiymatlarni aniqlashni
o‘rganiladi. Tabiiy yorug‘likdan qutblangan yorug‘lik hosil qilish va qutblangan yorug‘likning
intensivligi kabi kattaliklarni aniqlashga doir masalalar yechish ko‘nikmalari hosil qilinadi.
12.
Virtual laboratoriya ishlari sifatida

11
ishlarini yozishda mavzu bo‘yicha INTERNET manbalarini topish, ular bilan ishlash nazorat
turlarining barchasida qo‘shimcha reyting ballari bilan rag‘batlantiriladi;
5) mavzuga oid masalalar, keys-stadilar va o‘quv loyihalarini ishlab chiqish va ishtirok etish;
6) amaliyot turlariga asosan material yig‘ish, amaliyotdagi mavjud muammolarning yechimini topish,
hisobotlar tayyorlash;
7) ilmiy seminar va anjumanlarga tezis va maqolalar tayyorlash va ishtirok etish;
8) mavjud laboratoriya ishlarini takomillashtirish, masofaviy ta’lim asosida mashg‘ulotlarni tashkil
etish bo‘yicha metodik ko‘rsatmalar tayyorlash va h.k.
Yangi bilimlarni mustaqil o‘rganish, kerakli ma’lumotlarni izlash va ularni topish yo‘llarini aniqlash,
Internet tarmoqlaridan foydalanib ma’lumotlar to‘plash va ilmiy izlanishlar olib borish, ilmiy to‘garak
doirasida yoki mustaqil ravishda ilmiy manbalardan foydalanib ilmiy maqola (tezis) va ma’ruzalar
tayyorlash kabilar talabalarning darsda olgan bilimlarini chuqurlashtiradi, ularning mustaqil fikrlash
va ijodiy qobiliyatini rivojlantiradi. Vazifalarini tekshirish va baholash amaliy mashg‘ulot olib
boruvchi o‘qituvchi tomonidan, konspektlarni va mavzuni o‘zlashtirishni ma’ruza darslarini olib
boruvchi o‘qituvchi tomonidan har darsda amalga oshiriladi.
Mustaqil ishni tashkil etish bo‘yicha uslubiy ko‘rsatma va tavsiyalar, keys-stadi, vaziyatli masalalar
to‘plami ishlab chiqiladi. Ma’ruza mavzulari bo‘yicha amaliy topshiriq, keys-stadilar yechish uslubi
va mustaqil ishlash uchun vazifalar belgilanadi.
Issiqlik nurlanish qonunlari - O‘qituvchi to‘g‘risida ma’lumot O’qituvchi Ismoilov Davron Maxmadaliyevich Кafedra

10
komponentlarini aniqlash. Yer magnit maydonining og‘ish burchagini aniqlash
11. Mikroskop yordamida shisha plastinkaning sindirish ko‘rsatkichini aniqlash. O‘lchov
mikroskopining tuzilishi, optik chizmasi va ishlash pritsipi bilan tanishiladi. Shu bilan birga shisha
plastinkaning sindirish ko‘rsatkichi tajribada aniklanadi.
12. Difraksion panjara yordamida yorug‘likning to‘lqin uzunligini aniqlash. Difraksiya hodisaning
fizik mazmuni va difraksion panjara yordamida yorug‘likning to‘lqin uzunligini o‘lchash usuli bilan
tanishiladi
13. O‘tgan va qaytgan yorug‘liklarda Nyuton xalqalari. Bu tajribada o‘tgan va qaytgan yorug‘liklarda
Nyuton xalqalarini ekranda kuzatish va solishtirish.
14. Malyus qonunini o‘rganish. Yorug‘likning qutblanishi va uning intensivligi tajribada o‘lchaniladi.
15. Fotoeffekt qonunlarini tekshirish. Fotoeffekt hodisasi va uning qonunlari bilan tanishiladi.
Yorug‘lik ta’sirida metall sirtidan chiqayotgan fotoelektronlarning fototok hosil qilishi kuzatiladi.
1. Kompyuterning asosiy qurilmalari nimalardan iboрat? Informatika test 1

1. Kompyuterning asosiy qurilmalari nimalardan iboрat?
A ) Modem, printer, monitor,
klaviatura
B) Sistemali blok, monitor, klaviatura
C) Sistemali blok, printer, klaviatura,
sichqoncha
2. Paint dasturida berilgan amal Ctl+P vazifasi nima?
Saqlab qoladi.
Pechatga chiqaradi.
Nusxa oladi.
3. DELETE klavishining vazifasi-
A) Matn yoki berilganlarni o'ng tomonga qarab o'chirish
B) Matn yoki berilganlarni chap tomonga qarab o'chirish
C) matn yoki berilganlarni kiritish
4. Kompyuter o’yinlarini yanada qiziqroq boshqarish uchun qaysi yordamchi vositalar yaratilgan?
Skaner, sichqoncha
Monitor, printer
Virtual ko’zoynak, 3D ko’zoynak, pristavkalar
5. Num Lock klavishi... ishlatiladi. Nuqtalar o'rniga to'g'ri javobni qo'ying.
A) katta
hariflar kiritish uchun
B) Kursorni yangi qatorga kiritish uchun
C) qo'shimcha sonli klavishlarni ishlatish uchun
6. Windows oynalaridagi piktogrammalar nima vazifani bajaradi?
A) oynani yopish, oynani vaqtincha ish stolidan masalalar paneliga olib qo'yish uchun, oynani ekran bo'ylab kattalashtirish uchun ishlatiladi
B) oynani vaqtincha ish stolidan masalalar paneliga olib qo'yish uchun, oynani ekran bo'ylab
kattalashtirish, oynani yopish uchun ishlatiladi
D)To'g'ri javob yo'q
7. Windows operatsion sistemasida bosh menyu nima?
A)Moy kompyuter
B) Pusk menyusi
C) Programma
8. Backspace (←) klavishining vazifasi -
A) matn yoki berilganlarni o'ng tomonga qarab o'chiradi
B) matn yoki berilganlarni chap tomonga qarab o'chiradi
C) matn yoki berilganlarni kiritish uchun
9 Monitor so’zining ma’nosini toping?
Inglizcha eslatuvchi ”
Lotincha “eslatuvchi, xabar beruvchi”
Grekcha “ eslatuvchi, xabar beruvchi”
10. Kompyuterrni o’chirish tartibini toping?
Monitor o’chiriladi.
Elektr tarmogi o’chiriladi
Ishlayotgan dastur yopiladi-PUSK-завершение работь- monitor o’chiriladi-elektr manbai o’chiriladi.
11. Bo'yash uchun ishlatiladigan piktogrammani ko'rsating
A)
belgisi
В) belgisi
C) belgisi
12. Paint grafik muharririda piktogramma nima vazifa bajaradi?
A) Chiziq chizadi
В) ко'pburchak chizadi;
C) Elips chizadi;
13. piktogramma nima vazifa bajaradi?
A)
Egri chiziq chizadi
B) To'rtburchak shaklida belgilash
C) Erkin tarzda belgilash
14. Paintda A piktogramma nima vazifa bajaradi ?
A) ko'pburchak chizadi
B)
chiziq chizadi;
C)Matn yozish uchun xizmat qiladi;
15. Paintning asosiy vazifasi nima?
A) Matnlar bilan ishlash
B) Rasm chizish, uni saqlash,
qayta ishlash
C) Faqat aylana va to'rtburchaklar chizish;
16. DELETE klavishining vazifasi-
Matn yoki berilganlarni o'ng tomonga qarab o'chirish
matn yoki berilganlarni kiritish
Matn yoki berilganlarni chap tomonga qarab o'chirish
17. Kompyuter so’zining ma’nosi ?
Inglizcha ma’lumot
Lotincha hisoblagich
Inglizcha hisoblagich
18. Kompyuter yordamida qanday ishlar amalga oshirilsa bo’ladi?
Axborotlarni izlash, to’plash,saqlash,qayta ishlash,vauzatish
Axborotlani uzatish
Axborotlarni faqat saqlash mumkin
19. Qattiq disk nima?
Ma’lumotlarni qog’ozga chiqarib beradi
Ma’lumotlarni saqlovchi xotira qurilmasi
A va B javob to’g’ri
20. Sistema bloki necha qismdan iborat?
4
3
5
Qəza dizel-generatorun idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi

|
Qəza dizel-generatorun idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi
|
bet | 8/19 | Sana | 15.03.2017 | Hajmi | 77,85 Kb. | | #79 |
Qəza dizel-generatorun idarəetmə, qoruma və siqnal sistemi:
-
İdarəetmə sistemi (idarəetmə bloku, idarəetmə pultu, təsirləndirmə bloku);
-
Qoruma sistemi (qoruma bloku, yağ, su, yanacaq təzyiqi datçikləri, temperatur datçikləri, elektromaqnit klapanları, temperatur datçikləri, cərəyan transformatorları);
-
Siqnal sistemi (siqnal bloku);
-
İndikasiya sistemi (gərginliyin, cərəyanın, tezliyin, aktiv və reaktiv güclərin ölçülməsi, göstərici cihazlara verilməsi);
-
Birləşdirici kabellərin tamlığınin və izolyasiya müqavimətinin (quru və nəm) yoxlanılması.
-
|
| |
Tavsiya etiladigan mustaqil ta’lim mavzulari

12
18.Olаmning pаydo bо‘lishi vа evolyusiyasi. Kаttа portlаsh vа infillyatsiya nаzаriyalаri.
4
19.Yulduzlаrning pаydo bо‘lishi vа evolyusiyasi. Oq kаrliklаr, neytron yulduzlаr vа qorа tuynuklаr.
6
20.Bettа yemirilish. Bettа yemirilish spektri. Neytrino.
4
21.Termoyadro sintez reаksiyalаrini boshqаrish muаmmosi.
4
22.Nаnoelektronikа mаteriаllаri. Kvаnt “nuqtаlаr”, “iplаr” vа “о‘rаlаr”.
4
23.Yuqori chаstotаli signаllаrni uzаtish usullаri.
4
24.Tо‘lqin о‘tkаzgichlаr (volnovodlаr).
4
25.Nаnoо‘lchаmli yupqа qаtlаmlаrning tuzilishi vа xossаlаri.
4
26.Nаnoо‘lchаmli klаsterlаr vа kristаllаr. Nаnotexnologiya.
4
27.Spinli elektronikа vа uning elementlаri.
2
28.Suyuq kristаllаr vа ulаrning xususiyatlаri.
4
29.Kаttа аdron kollаyderi vа uning ishlаsh prinsipi.
4
30.Quyosh fotoelektrik elementlаri vа modullаri.
4
31.Optik tolаli tizimlаr.
4
Tаlabalar o‘zlashtirishini baholash

Tаlabalar o‘zlashtirishini baholash. Kursning nazariy qismi bo‘yicha har bir semester davomida bir marta
oraliq nazorati o‘tkaziladi. Talabalarning fanlarni o‘zlashtirishi 5 ballik tizimda baholanadi.
Har bir semester oxirida bir marta yakuniy oraliq nazorati o‘tkaziladi.
Talabaning fan bо‘yicha о‘zlashtirish kо‘rsatkichi mezonlari: T/r
Talabaning fanni о‘zlashtirish darajasi (bilim, malaka va kо‘nikma darajasi) Baho A) Xulosa va qarorlar qabul qilish
“5” baho
Ijodiy fikrlay olish
Mustaqil mushohada yurita olish
Olgan bilimlarini amalda qо‘llay olish
Mohiyatini tushunish
Bilish, aytib berish
Tasavvurga ega bо‘lish
B) Mustaqil mushohada yurita olish
“4” baho;
Olgan bilimlarini amalda qо‘llay olish
Mohiyatini tushunish
Bilish, aytib berish
Tasavvurga ega bо‘lish
V) Mohiyatini tushunish
“3” baho;
Bilish, aytib berish
Tasavvurga ega bо‘lish
G) Aniq tasavvurga ega bо‘lmaslik
“2” baho;
Bilmaslik
TALABALAR BILIMINI NAZORAT QUYIDAGI MEZONLAR ORQALI AMALGA OSHIRILADI 6.1. ORALIQ NAZORAT Oraliq nazorat fanning xususiyatidan kelib chiqqan holda fanning ma’lum bir qismi tugagandan so’ng test
yoki yozma ish holatda talabalarning dars jarayonida so‘rovlarga javob berishi, laboratoriya va amaliy
mashg‘ulotlardan olgan ko‘nikmalarini gapirib berishi, savollariga javob berishi, suhbat, nazorat ishi, kollokvium, uy
14
vazifalarini bajarib kelib topshirishi va shu kabi boshqa shakllarda o‘tkazilishi mumkin. Oraliq nazorat fanning
xususiyati, laboratoriya va amaliy mashg‘ulotlari, oraliq nazorat soni va boshqalar hisobga olinib quyidagicha
taqsimlanadi.
–jadval - O‘qituvchi to‘g‘risida ma’lumot O’qituvchi Ismoilov Davron Maxmadaliyevich Кafedra

15
1
Variantda 5 ta savol
bo‘lib, har bir savol
alohida baholanadi.
20 ta test savoldan
iborat variant beriladi
va mezonga ko’ra
baholanadi.
–qo‘yilgan masalani mazmunan tushunib yetishi, savolga aniq va
to‘laligicha javob berishi, mustaqil fikr va mushohada yuritishi, ijodiy
fikrlay olish,
mantiqiy yaxlitlikka erishib, umumiy xulosalar chiqara
olishi, amaliyot bilan bog‘lay olishi, hayotga tadbiq etishi, yozma
ishni tushunarli husnixat bilan yozishi, imlo va stilistik xatolarga yo’l
qoymasligi.
18–20
5
–savollarga to‘g‘ri javob berishi, fikrlash va mushohada qilishining
sezilishi, lekin ba’zi bir noaniqliklarga yo’l
qoyilishi,
masalani
yoritishda ijodiy yondashuv va muammoni tahlil qilish qobiliyatini
namoyon qila olishi, amaliyotga va hayotga qo‘llashda
chuqur kirib
bora olmasligi, yozma ishda tushunarli husnixat bilan yozishi, lekin
ayrim imlo va stilistik xatolarga yo’l qoyish.
15–17
4
–savollarga to‘g‘ri javob berishi, fikrlash va mushohada qilishining
sezilishi, lekin ba’zi bir noaniqliklarga yo’l qoyilishi, masalani
yoritishda ijodiy yondashuv va muammoni tahlil qilish qobiliyatini
namoyon qila olishda ayrim kamchiliklar mavjudligi, amaliyotga va
hayotga qo‘llashda
chuqur kirib bora olmasligi, yozma ishda
tushunarli husnixat bilan yozishi, lekin ayrim imlo va stilistik
xatolarga yo’l qoyish.
11–14
3
–savollar boyicha
aniq tasavvurga ega emas, lekin qisman javob
bor. yaozma ishda o‘quv adabiyotlardan so‘zma–so‘z ko‘chirgan.
0–11
0
6.2. YAKUNIY NAZORAT
Yakuniy nazoratda semestr davomida fan boyicha nazariy va amaliy bilimlarni talaba tomonidan
o‘zlashtirish darajasi baholanadi. Bunda talabaning fan boyicha bilimlarni bir butun (yaxlit)
holda qanday tasavvur
qilishi, mavzular o‘rtasidagi uzviy bog‘lanishlarni qanchalik tushunishi, fanning maqsadi va vazifalari, muammolari
va uni hal qilish yo’llarini qanchalik bilishi, fanga tegishli amaliy topshiriqlarni hal qilish ko‘nikmalarini qanchalik
egallaganligi, savollarni yoritishga tizimli yondasha olishi, mantiqiy ketma–ketlikka amal qilishi, olgan bilimlarini
hayotga bog‘lay olishi kabi jihatlarga alohida e’tibor beriladi.
Foydalanilgan asosiy adabiyotlar ro‘yxati

|
Foydalanilgan asosiy adabiyotlar ro‘yxati Pdf ko'rish
|
bet | 159/199 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 6,08 Mb. | | #236514 |
Bog'liq cd883c79-a213-43a7-8439-ed35aa505978Foydalanilgan asosiy adabiyotlar ro‘yxati
1.A.Mark, P.Friend James Fundamentals of Occupational Safeti and Health.
Berman press. Germaniya, 2007.
2.G‘oyipov H.E. Hayot faoliyati xavfsizligi. –T.: “YAngi asr avlodi”, 2007 yil. –
264 b.
3.Qudratov A. va b.. "Hayotiy faoliyat xavfsizligi". Ma’ruza kursi. “Aloqachi” -
T.: 2005. -355 b.
O‘. Yo‘ldoshev va boshqalar. Mehnatni muxofaza qilish. -T.: Mehnat, 2005.
4.Yormatov G‘. Yo. va boshqalar. Mehnat muhofazasi. –T.: Mehnat, 2005.
6. Karimov R.CH., Rafiqova G.R. «Elektr xavfsizligi asoslari» fanidan
ma’ruzalar matni. -Toshkent, ToshDTU, 2018, 152 bet.
Qo‘shimcha adabiyotlar:
5.Ishlab chiqarishdagi baxtsiz hodisalarni va xodimlar salomatligining boshqa xil
zararlanishini tekshirish va hisobga olish to‘g‘risidagi Nizom. Vazirlar
Mahkamasining qarori №286, 06.06.1997, -T.: 1997.
6.YOrmatov G`.YO. va bosq. Hayot faoliyati xavfsizligi. O`quv qo`llanma. –T.:
2005.
Intemet manbalari
1. www.bimm.uz
-
OO‘MTV sayti
2.
www.ziyo.edu.uz
-
OO‘MTV sayti
3.
www.mchs.gov.uz
-
Favqulodda vaziyatlar vazirligi sayti.
OʼZBEKISTON RESPUBLIKASI
OLIY VA OʼRTA MAXSUS TA’LIM VAZIRLIGI
NAMANGAN MUHANDISLIK – QURILISh INSTITUTI
MEHNAT MUHOFAZASI VA EKOLOGIYA KAFEDRASI
«ELEKTR XAVFSIZLIGI »
Fanidan seminar mashgʼulotlarni oʼtkazish uchun
USLUBIY KOʼRSATMA
|
| |