nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Mavzu: Mavhum qaynash qatlam gidrodinamikasi Reja

|
Mavzu: Mavhum qaynash qatlam gidrodinamikasi Reja
|
bet | 1/4 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 417,11 Kb. | | #232537 |
Bog'liq Mavzu Mavzu: Mavhum qaynash qatlam gidrodinamikasi Reja:
1
2
3
mavHum Qaynash Qatlamlari haqida umumiy tushuncha
Mavhum qaynash jarayoni asoslari va gidrodinamikasi
Mavhum qaynash qatlamining turlari
Gaz energiyasi hisobiga qattiq zarrachalarning bir - biriga nisbatan tartibsiz harakatiga, ya’ni qatlam xuddi qaynayotgandek bo`lib ko`rinishiga «qattiq jism – gaz» ikki fazali sistemaning mavhum qaynashi deb ataladi - Gaz energiyasi hisobiga qattiq zarrachalarning bir - biriga nisbatan tartibsiz harakatiga, ya’ni qatlam xuddi qaynayotgandek bo`lib ko`rinishiga «qattiq jism – gaz» ikki fazali sistemaning mavhum qaynashi deb ataladi
Gaz energiyasi hisobiga qattiq zarrachalarning bir - biriga nisbatan tartibsiz harakatiga, ya’ni qatlam xuddi qaynayotgandek bo`lib ko`rinishiga «qattiq jism – gaz» ikki fazali sistemaning mavhum qaynashi deb ataladi.
Agar, qattiq material qatlamining mavhum qaynash holatini ta’minlovchi tezlik bilan yuqoriga qarab ishchi eltkich harakat qilsa, mavhum qaynash qatlami hosil bo`ladi.
Issiqlik almashinish, quritish, adsorbstiya, absorbstiya
Mavhum qaynash jarayonlarining ishlatilish sohalari
Aralashtirish, uzatish, sochiluvchan materiallarni klassifikastiyalash,
Issiqlik almashinish, quritish, adsorbstiya, absorbstiya
granullash, kristallanish va boshqa jarayonlarda yuqori natijalar bermoqda
Mavhum qaynash jarayonlarining afzalliklari
3.Mavhum qaynash qatlamli qurilmalar gidravlik qarshiligi kichik bo`ladi va gaz oqimining tezligiga bog`liq emas;
Qattiq zarrachalar va ishchi eltkichlar xossalari juda keng oralikda o`zgaradigan, hamda suspenziya va pastasimon materiallar ham mavhum qaynash jarayonida qayta ishlanishi mumkin;
2.Mavhum qaynash qatlamining yuqori oquvchanligi materialni beto`xtov uzatuvchi va tayyor mahsulotni to`kuvchi, ya’ni uzluksiz ravishda ishlaydigan qurilmalarni yaratish imkonini beradi;
1.Qattiq zarrachalar intensiv aralashishi, qurilmaning butun hajmi bo`ylab material temperaturasi va konstentrastiyalarining tekislanishiga olib keladi. Bu hol o`z navbatida jarayonni optimal tashkil etishga halaqit beruvchi qattiq zarrachalarni lokal o`ta qizib ketish oldini oladi;
|
| |
# Qanday axborotga - Kompyuterning asosiy bloklaridan birini ko’rsating

|
Kompyuterning asosiy bloklaridan birini ko’rsating
|
bet | 14/17 | Sana | 12.01.2024 | Hajmi | 114,75 Kb. | | #135288 |
Bog'liq informatika o`qitish metodikasi 4-bosqich IOM yakuniy nazorat# Qanday axborotga ilmiy axborot deyiladi:
+ Tabiat, jamiyat va fikrlashning ob‟yektiv qonuniyatlarini ifodalovchi mantiqiy axborot
-Axborotlarning qog’oz tashuvchilarga tushirilgan qismi
-Yuqori darajada tartiblangan nazariy va amaliy faoliyat natijasi
-Yangi mahsulotlar, matyeriallar, agryegatlar va texnologik jarayonlarning ishlab chiqilishiga sababchi bo’lgan axborot
# Internetning eng ko’p saytga ega bo’lgan domenini aniqlang:
+ COM
-EDU
-COMP
-NET
# Konferentsiyalarga tegishli identifikatorlarni aniqlang:
+ biz, comp, news, talk
-biz, miss, uzb, ssi
-biz, sos, rus, comp, ssi
-biz, news, ssi, new
# O‘zbekistonda informatika fani o‘rta umumta’lim maktablarida nechanchi yildan fan sifatida o‘qitila boshlandi?
+ 1985 yildan
-1983 yildan
-1987 yildan
-1960 yildan
# Informatika kursining 8-sinfi necha soatga mo‘ljallangan?
+ 34 soatga
-38 soatga
-72 soatga
-102 soatga
# Informatika kursining 9-sinfi necha soatga mo‘ljallangan?
+68 soatga
-34 soatga
- 72 soatga
-102 soatga
# Informatika va hisoblashtexnikasi asoslari bo‘yicha umumiy o‘rta ta’lim o‘quv dasturi nechanchiyilda sinov dasturi sifatida
qo‘llashga tavsiya etilgan?
+ 1998 y., 2 iyul
-1999 y., 25 fevral
-1985 y., 10 iyun
-1998 y., 16 may
# Informatika va hisoblashtexnikasi asoslari bo‘yicha umumiy
o‘rta ta’lim o‘quv dasturi nechanchiyilda o‘quv dasturi sifatida qo‘llashga tavsiya etilgan?
+ 1999 y., 25 fevral
-1998 y., 2 iyul
-1985 y., 10 iyun
|
| |
# Kompyuterning - Kompyuterning asosiy bloklaridan birini ko’rsating

|
Kompyuterning asosiy bloklaridan birini ko’rsating
|
bet | 4/17 | Sana | 12.01.2024 | Hajmi | 114,75 Kb. | | #135288 |
Bog'liq informatika o`qitish metodikasi 4-bosqich IOM yakuniy nazorat# Kompyuterning qaysi tugmachalarini baravar bosganda u qayta ishga tushadi:
+ Ctrl-Alt-Delete
-Ctrl-L
-Ctrl-Delete
-Alt-F1
# Disklar nima uchun ishlatiladi:
+ barcha javoblar to’g’ri
-ma’lumotlarni bir kompyuterdan ikkinchisiga o’tkazish uchun
-ma’lumotlarni saqlash uchun
-ma’lumotlarni bir kompyuterdan ikkinchisiga o’tkazish va ma’lumotlarni saqlash uchun
# "Дефрагментация диска" dasturi bu –:
+ Diskning bo’sh va band joylarini tartibga solish dasturi
-Diskni tuzatish dasturi
-Diskni formatlash dasturi
-Kompyuter qurilmalarini tekshiruvchi dastur
# Caps Lock indikatori o’chgan bo’lsa, bosh (katta) xarflar qanday kiritiladi:
+ Shift klavishasini bosib turib, kerakli xarfni terish
-Shift klavishasini bosib,ko’yib yuborish va kerakli xarfni terish
-Ctrl klavishasini bosib turib, kerakli xarfni terish
-Tab klavishasini bosib,ko’yib yuborish va kerakli xarfni terish
# Caps Lock indikatori yoniq holda & simvoli qanday teriladi :
+ Klaviaturani lotin xarflari rejimiga o’tkazib, Shiftni bosib turib, kerakli simvolni terish
-Klaviaturani kirillitsa rejimiga o’tkazib, Shift klavishasini bosib turib, kerakli simvolni terish
-Qaysi rejim bo’lishidan kat‟iy nazar, Shtift klavishasini bosib turib, kerakli simvolni terish
-Klaviaturani lotin xarflari rejimiga o’tkazib, kerakli simvolni terish
# Kursordan chapdagi simvolni qanday yo’kotiladi:
+ BackSpace klavishasini bosish
-Delete klavishasini bosish
-Esc klavishasini bosish
-Break klavishasini bosish
|
| |
# Kompyuter asosiy - Kompyuterning asosiy bloklaridan birini ko’rsating

|
Kompyuterning asosiy bloklaridan birini ko’rsating
|
bet | 8/17 | Sana | 12.01.2024 | Hajmi | 114,75 Kb. | | #135288 |
Bog'liq informatika o`qitish metodikasi 4-bosqich IOM yakuniy nazorat# Kompyuter asosiy qurilmalari:
+ Monitor, klaviatura, sistema bloki, sichqoncha
-Monitor, sichqoncha, sistema bloki
-Sichqoncha, monitor, klaviatura, sistemali blok
-Protsessor, monitor, klaviatura
# Kompyuter – bu:
+ Axborotni qayta ishlovchi kup funksiyali elektron qurilma
-Matnlar bilan ishlash, saqlash va chop etish uchun mo’ljallangan elektron qurilma
-Sonlarni qayta ishlash uchun mo`ljallangan elektron qurilma
-Turli ko’rinishdagi axborot saqlash uchun mo’ljallangan elektron qurilma
# Proyektor vazifasi nima:
+ Kompyuter ekranidagi ma’lumotlarni katta ekranlarga chiqarish
-Kichik hajmli tasvirlarni yoki rasmga olishga mo`ljallangan
-Kompyuterda tovushlarni, musiqalarni eshitish
-Katta xajmli tasvirlarni yoki rasmga olishga mo`ljallangan
# Faks-modem vazifasi nima:
+ Qog`ozdagi ma’lumotni boshqa joyga uzatishda yordam beradi
-Klaviatura ishini osonlashtiradi, foydalanuvchiga yordam beradi
-Kompyuterlarni tarmoq orqali bir-biriga bog`lashda yordam beradi
-barchasi to’g’ri
# HUB(Хаб) vazifasi nima:
+ Kompyuterlarni tarmoq orqali bir-biriga bog`lashda yordam beradi
-Kogozdagi ma’lumotni boshqa joyga uzatishda yordam beradi
-Klaviatura ishini osonlashtiradi, foydalanuvchiga yordam beradi
-barchasi to’g’ri
# Web-kamera vazifasi nima:
+ Kichik xajmli tasvirlarni yoki rasmga olishga mo’ljallangan
-Kompyuter ekranidagi ma’lumotlarni katta ekranlarga chiqarish
-Kompyuterda tovushlarni, musiqalarni eshitish
-barchasi to’g’ri
# Skanerning vazifasi nima:
+ Qog`ozdagi ma’lumotlarni kompyuter xotirasiga o`tkazish
-Kompyuterdagi ma’lumotlarni qog’ozga chop etish
-Internet tarmog`iga ulanish
-Telefon signallarini kompyuterga yetkazish
|
| |
Texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi - bet 2

Xulosa
Mamlakatimizda chuqur o‘zgarishlar, siyosiy va ijtimoiy–iqtisodiy hayotning
barcha tomonlarini izchil isloh etish va liberallashtirish, jamiyatimizni demokratik
yangilash va modernizasiya qilish jarayonlari jadal sur’atlar bilan rivojlanib
bormoqda. Bunda kuchli fuqarolik jamiyatini shakllantirish yo‘lida belgilab
olingan va izchil ravishda amalga oshirilayotgan ulkan vazifalar mustahkam zamin
yaratmoqda. Fizika darsalrida amaliy me’toddan foydalanish ko’proq samara
beradi chunki o’quvchi biron – bir jarayon yoki hodisani animatsia orqali
ko’rgandan ko’ra uni o’zi amalda bajarib ko’rsa jarayonni mohiyatiga tushunib
yetadi. Jarayonning nazariy hisob kitobin masala yechish orqali yanada
mustahkamlanadi. Masala yechishda ham masalani bolalarning bilim darajasini
hisobga olgan holda iqtidorli o’quvchilarga murakkabroq noan’anaviy masalalar
masalan: ekstremal masalalar berilsa bolaning fikirlash qobilyati, ilmiy
dunyoqarashini kengaytirishga yordam beradi.
Masala
Ikki o‘zaro parallel birlashtirilgan o‘zgarmas tok EYuK manbalariga
umumiy ulangan va parametrlari quyida berilgan elektr zanjir
sxemasini chizing va tokiami hisoblang. Berilgan: E
1
= 11,5 V, E
2
= 16,5 V, EYuK
manbalarining ichki qarshiliklari r
ichi
= 2,5 Om, r
ich2
= 6 Om;R
yuk
= 30 Om.
Ishlanishi:
U=1/1/E
1
+1/E
2
U=I
∗R
U=I
∗(R
1
+
R2
+R
yuk
)
U=1/1/11,5+1/16,5
U=1/0,0869565+0,0606061/2
U=1/0,1475626/2
U=1/0,0737813
U≈13,56 V
I= U/R
umumiy
I=13,56/30
I≈0,452 A
|
Foydalanilgan adabiyotlar

Foydalanilgan adabiyotlar
1. Elektrotexnika i elektronika: illyustrirovannoe uchebnoe posobie / Pod red.
Butirina P.A.. - M.: Academia, 2018. - 892 c.
2. Elektrotexnika i elektronika / Pod red. Petlenko B.I.. - M.: Academia,
2017. - 31 c.
3. Plakati: Elektrotexnika i elektronika. Illyustrirovannoe ucheb. posobie.
/ Pod red. Butirina P.A.. - M.: Academia, 2017. - 352 c.
4. Belous, A.I. SVCH - elektronika v sistemax radiolokatsii i svyazi.
Texnicheskaya entsiklopediya. V 2 kn. Kn. 1 / A.I. Belous, M.K. Merdanov, S.V.
Shvedov. - M.: Texnosfera, 2016. - 688 c.
5. Belous, A.I. Kosmicheskaya elektronika. V 2 t. T. 1 / A.I. Belous, V.A.
Soloduxa, S.V. Shvedov. - M.: Texnosfera, 2015. - 696 c.
6. Belous, A.I. SVCH - elektronika v sistemax radiolokatsii i svyazi.
Texnicheskaya entsiklopediya. V 2 kn. Kn. 2 / A.I. Belous, M.K. Merdanov, S.V.
Shvedov. - M.: Texnosfera, 2016. - 728 c.
7. Belous, A.I. Kosmicheskaya elektronika. V 2 t. T. 2 / A.I. Belous, V.A.
Soloduxa, S.V. Shvedov. - M.: Texnosfera, 2015. - 488 c.
8. Belous, A.I. SVCH-elektronika v sistemax radiolokatsii i svyazi. Texnicheskaya
entsiklopediya. V 2-x knigax. Kniga 2 / A.I. Belous. - M.: Texnosfera,
2018. - 702 c.
9. Belous, A.I. Kosmicheskaya elektronika.Tom 1 / A.I. Belous, V.A. Soloduxa,
S.V. Shvedov. - M.: Texnosfera, 2015. - 696 c.
10. Belous, A.I. SVCH-elektronika v sistemax radiolokatsii i svyazi.
Texnicheskaya entsiklopediya. V 2-x knigax. Kniga 1 / A.I. Belous. - M.:
Texnosfera, 2018. - 818 c.
Foydalanilgan web-saytlar
1.
https://polarize.ru/
2.
https://hozir.org/
3.
http://kompy.info/
4.
https://fayllar.org/
5.
https://uz.wikipedia.org/
6.
https://tuit.uz/
|
Donni saqlash va dastlabki ishlash

Donni saqlash va dastlabki ishlash
Download
7,74 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/159
Sana
11.12.2023
Hajmi
7,74 Mb.
#115661
Download
7,74 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Donni saqlash va dastlabki ishlash
Download
7,74 Mb.
Matnni ko'rish
-rasm. Fransiyaning “RRIVE”firmasining don saqlash siloslari

|
-rasm. Fransiyaning “RRIVE”firmasining don saqlash siloslariBog'liq Donni saqlash va dastlabki ishlash texnologiyasi. Tursunov S. Muqimov Z. Norinboyev B.7-rasm. Fransiyaning “RRIVE”firmasining don saqlash siloslari.
Rossiyada ham don yerosti va yerusti om borlarida saqlanib
kelingan. D avlat om borlari ilgari K reml q a l’asini ichkarisida
9
b o ig a n . 1701-yil yon g‘in Kreml ichidagi omborlarni kuydirib y o ‘q
qilgandan keyin davlat g ‘alla om borlari K reml q al’asidan tashqarida
qurilgan.
8-rasm. Metalli don saqlash omborlari
D on yetishtirish m iqdori k o ‘payishi bilan, zararkunandalardan
asrash va donni sifatli saqlash bo 'y icha katta m uam m olar paydo
b o ‘ldi. B u m uam m oni qadimgi Rim im periyasidan boshlab, o ‘rta
asrlarda Angliya, Fransiya va boshqa davlatlarning k o ‘pgina
olimlari donni saqlash, quritish m asalalari bilan shug‘ullanib am aliy
tavsiyalar ishlab chiqishgan. M asalan. 1708-yilda m ashhur fransuz
tabiatshunos olimi R eam gor “D onni saqlash san’ati” m avzusida
o ‘zining dissertatsiyasini Parij fanlar akadem iyasiga taqdim etgan.
X IX asrga kelib dunyo m iqyosida don yetishtirish va don bilan
savdo-sotiq qilish kengayib bordi. AQSh, Germaniya, Fransiya,
A ngliyada silos turidagi yangi don saqlash omborlari paydo b o id i.
Birinchi m exanizatsiyalashgan don saqlash ombori 1839-yilda
Chikago shahrida qurilgan.
10
11
9-
ra
sm
.
A
m
er
ik
an
in
g
“Bin
i”
do
n
sa
ql
as
h
si
|
| |
- sxema. Don uyumini silos elevatorlarga joylashtirishda o ‘z-

1- sxema. Don uyumini silos elevatorlarga joylashtirishda o ‘z-
o ‘zidan saralanish sxemasi
D onni silos elevatorlardan chiqarishda ham o ‘z-
o ‘zidan saralanish k o ‘plab kuzatiladi. Silosdan turli
vaqtlarda chiqarib olingan donlarning sifati bir-biridan
keskin farq qiladi.
Silos elevatordan oqib tushayotgan don uyumi
sifatining so‘nggi bosqichlarida keskin tushib ketishi
xuddi yuklashdagi singari bo‘shatishda ham o ‘z-
o ‘zidan saralanishi bilan tushuntiriladi. Shuni alohida
ta ’kidlash joizki, silos elevatordan tushirishda don
uyum ining o ‘z-o ‘zidan saralanishi silosning shakliga,
balandligining k o ‘ndalang kesim iga b o ig a n nisbatiga ham da
chiqarish teshigining joylashgan o ‘rniga bevosita b o g iiqd ir.
10-jadval
Javdar donini silos elevatordan bo ‘shatib
olishda о ‘z-o ‘zidan saralanishi
Namuna
tartib
raqami
Namuna
olingan vaqt
Najm
o g irlig i
g/1
Ezilgan
donlar,
%
Ruch
donlar,
%
Begona
o ‘t
urug‘lari,
%
Yengil
organik
chiqindilar,
%
1
B o‘shatish
boshida
658
0,9
1,1
2,2
0,2
44
2
30 minut
o ‘tgach
666
1,8
1,5
1,8
0,7
3
» 1 s
669
1,6
3,4
2,4
0,2
4
» 2 > >
658
2,3
3,9
3,5
0,6
5
» 3 > >
651
1,3
3,8
2,8
0,4
6
» 3 » 3 0 > >
660
3,5
5,0
1,9
1,0
7
» 3 » 5 0 »
654
4,3
4.8
2,7
0,4
8
» 4 » 0 5 > >
632
1,8
5,6
4,2
1,1
9
» 4 » 2 0 > >
632
1,4
2,9
2,1
0,8
10
» 4 » 2 7 > >
576
2,5
13,9
6,5
9,1
11
» 4 » 3 1 »
496
1,7
9,0
11,5
8,4
S.G.Gerasm ov o ‘z tajribalarida turli silos elevatorlardan quruq
bug‘doy doni oqib tushishining uchta holatini asoslab berdi: m e ’-
yoriy, assim etrik va simmetrik.
M e’yoriy oqim da (a rasm ) birinchi navbatda chiqarish teshi
gining yuqorisida joylashgan vertikal qatlamdagi donlar oqib tu-
sha boshlaydi. Oqim uzluksiz ravishda yuqorigi yon qatlamlarga
tom on siljib boradi. Bunday oqim yuklash va chiqarish teshiklari
sim m etrik joylashgan, ham da diametri balandligiga mos kattalikda
b o ig a n siloslarda yuzaga keladi. Shuning uchun bunday siloslarning
m arkaziy ustunida joylashgan don uyum i sifati yon tom ondagilarga
nisbatan ancha yuqori sifatga ega b o ia d i.
Sim m etrik oqim (v rasm ) asosan tor siloslarda kuzatiladi. Bunday
siloslardan donni tushirishda don uyumi bir tekis pastga harakatlana
boshlaydi.
M arkaziy ustundagi qatlam yon tom onlarga nisbatan bir oz tez
harakatlanadi. D on uyumi silosning yarm iga yetganda oqim tobora
m e’yoriylashib boradi.
Rim raqam larida don uyum i b o iim la rin in g oqish navbati aks
ettirilgan.
K o‘pgina m utaxassislam ing tajribalari shuni k o ‘rsatadiki donni
silosdan chiqarishda faqat bitta markaziy oqim harakatlanadi.
Oqim ning holatiga donning nam ligi bevosita ta ’sir etadi. Yuqori
nam likka ega b o ig a n donni chiqarishda sim m etrik oqim ku-
zatilm aydi.
45
|
-rasm. Don mahsulotlariyerga ко ‘mi/gan holda katta-katta

Qadimgi Grek va Rim olimlari, shoirlari o ‘z asarlarida bug‘doyni
saqlash usullari haqida yozib qoldirishgan. B u asarlar shu kunda
nodir asarlar sifatida saqlanadi. Eram izdan avval II asrda yozilgan
“D ehqonchilik” haqidagi K atona asarida k o ‘pgina maslahatlar:
donni saqlash, sig ‘im lam i qurish, zarar kunandalardan him oyalash
uchun tavsiyalar, k o ‘rsatm alar yozilgan. Shunday tavsiyalardan biri-
da “Q urt-qum ursqalar va kem iruvchilar donlarga zarar yetkazm asli-
gi uchun nim a qilish kerak? Zaytun quyqum iga loyni qorishtirib
unga ozgina boshoq qoldiqlaridan q o ‘shib loyni nam ini shimdirib,
bir oz quritib suvini siqib, butun om borni quyqum bilan suvab us-
tidan zaytun quyqum ini purkab, qurishini kutish kerak. U ndan so'ng
sig'im ga donni joylashtirish mum kin. A na shunda donni har qanday
zarar kunandalardan asrash m um kin deb m aslahat bergan”.
Qadimiy rim liklar donni saqlash usullarini qadimiy asarlarida -
“Varron” Kolumellani kabilarda yozib qoldirishgan. Ayniqsa Rim lik
fan arbobi R linniy Starshiy “Tabiiy tarix” asarida boshoqli ekinlam i
saqlash haqida am aliy tavsiyalar yozib qoldirgan.
-BOB. Tozalangan donlarga qayta ishlov berish texno-

|
-BOB. Tozalangan donlarga qayta ishlov berish texno- Pdf ko'rish
|
bet | 159/159 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 7,74 Mb. | | #115661 |
Bog'liq Donni saqlash va dastlabki ishlash texnologiyasi. Tursunov S. Muqimov Z. Norinboyev B.8-BOB. Tozalangan donlarga qayta ishlov berish texno-
Ipgik jarayonlari............................................................................... 213
Yormabop donlarga qayta ishlov berish usullari................. 213
Oqlash jarayonida donga val va dekalarning ta ’siri......... 214
Yormabop donlami oqlashda poliuritanli vallaming ta ’siri—215
Donlarni siqish va surish usuli bilan oqlash........................ 216
Oqlangan mahsulotlarni saralash............................................. 218
Oqlash jarayoni.......................................................................... 222
Yorma tayyorlash texnologiyasida maydalash yoki qirqish..225
Yorma zavodining oqlash bo‘limidagi nazorat qiluvchi
texnologik jarayonlar........................................................................ 227
Yormalarni ajratishning texnologik jarayonlari.................... 233
Yormalarni sayqallash va jilo berish texnologiyasi............237
9-BOB. Texnologik jarayonlarning asosiy bosqichlari....239
Sholidan olinadigan yorma va chiqindilar normalari............242
Oqlash mashinalari ishchi qismlarining tavsifi.......................246
Ю-ВОВ. Omuxta-yem ishlab chiqarish texnologiyasining
umumiy tavsifi................................................................................. 252
Omuxta-yemni joylashtirish va saqlash................................. 267
271
S. Tursunov, Z. M uqim ov, B. N orin boyev
DONNI SAQLASH VA DASTLABKI
ISHLASH TEXN OLOGIYASI
M uharrir
A.Abdujalilov
D izayner
R. Toshmatov
Musahhih
H.Safaraliyev
Sahifalovchi
H.Safaraliyev
Nashriyot litsenziyasi AI № 270
Bosishga 09.12.2019-yilda berildi. Qog‘oz bichimi 60x84 1/16
“Times New Roman” garniturasida ofset usulida bosildi.
Nashr bosma tabog‘i 17,0. Adadi 300. Buyurtma № 97
“Ijod-Press” nashriyotida nasbrga tayyorlandi.
“Dizayn-print” MChJ OTCHK bosmaxonasida chop etildi.
100054. Toshkent shahri, Cho‘ponota ko‘chasi, 28-a uy.
Telefon: (371)273-19-51
Faks: (371) 273-19-50
|
| |
-jadval
Don irmss&sini tabiiy kamayishi

- m ahsulotlarni saqlash usullari, rejim va texnologik asoslari
bilan tanishtirish;
- talabalarda fan yuzasidan chuqur bilim k o ‘nikm a hosil qilish
va ularni donni sifatli saqlash y o ‘llarini izlab topish uchun ilmiy
izlanishlarga jalb etish;
- m ahsulotlarni sifatli va isrofgarchilikka y o ‘l q o ‘ym asdan
(beisrof) saqlashga erishish uchun sohaga ilg ‘or texnologiyalarni
jalb etish.
M avjud muam m o va kam chiliklarni bartaraf etish yoMlarini
topish uchun ilm iy izlanishlarni olib borish talab qilinadi.
Zamonaviy Elevator-omborlari. Elevator - ombor sanoati uchta

На/ is
elevatorlari katta hajmga, texnologik va transport jihozlari
yuqori ishlab
chiqarish q u w a tig a ega. Donlarni tushirib-ortib
jo'llttluvchi
vositalari, transport turib qolishiga уоЧ q o ‘ym aslik
uchun, yuqori
ishlab chiqarish q u w a tig a ega bo‘ladi. Bu turdagi
elevutnrlur
yuqori yuk aylanishi (gruzooborot) va donni nisbatan
цЫца saqlunishi
xarakterlidir.
Fondli
elevatorlari yuqori sifatli donlarni uzoq m uddat saqlash
uchun
moMjallangan. Bu elevatorlar donni sifatini ishonchli nazorat
qilish
uskunalari, ventilyatsion jihozlar va donlarni zarur hollarda
/« ra rsi/la n tirish
vositalari bilan ta'm inlangan b o ‘lishi kerak.
Uchinchi zve n o .
Bu ishlab chiqarish port elevatorlari va don
muhsulotlarini
xarid qiluvchi (realizatsiya) korxonalardir. Ishlab
chiqarish
elevatorlari un-yorm a, om uxta yem ishlab chiqarish kor-
xnnularida
joylashtiriladi.
lo
sl - Donni saqlash va dastlabki ishlash

lo
sl
a
ri
12
10
-r
as
nu
XI
X
as
rn
in
g
ik
ki
n
ch
i
ya
rm
id
a
va
XX
as
rn
in
g
bo
sh
la
ri
da
O
m
bo
rl
ar
va
el
ev
a
to
rl
a
rn
i
ко
‘r
in
is
h
i
11-rasm. Omborlar va elevatorlar.
Rossiya katta m iqdorda g ‘allani eksport qiladigan davlat b o ii-
shiga qaram ay birinchi m exanizatsiyalashgan om bor 1882-yilda
Blitse shahrida qurilgan.
0 ‘zbekistonda nisbatan katta hajm ga ega b o ig a n om borlar va
elevatorlar XIX asm ing ikkinchi yarm ida va XX asm ing boshlarida
(un, guruch ishlab chiqarish zavodlari yonida) qurila boshlagan.
1928-1929-yillarda don saqlash om borlari Toshkent shahrida
qurilib ularning hajm i l,20 0t va 1,500 tonnani tashkil etgan.
1956-60-yillarda m exanizatsiyalashtirilgan 3,200-3,500 tonnali
om borlar foydalanishga topshirilgan.
12-rasm. X X asming elevatorlari
XX
asrning 30-yillarida hajmi 22 ming tonna b o ig a n elevator
qurilib ishga tushirilgan (Toshkent 2- un zavodi). Urushdan keyingi
14
yillurdu intensiv ravishda don omborlari qurilishi boshlandi.
Om borlar namunaviy loyihalar asosida pishiq g is h td a n qurildi.
f ‘)56-yilgu kelib
0 ‘zbekistondagi davlat om borlarining umumiy
hujmi I mln 43 m ing tonnaga у etdi. О ‘zbekistonda don m ahsulotlari
M)husini intensiv
ravishda rivojlanishi 60- va 70-yillarda amalga
oshirildi.
Bu
davrda Toshkent, Buxoro, Navoiy, Jizzax, Ohangaron,
Q o‘qon, Asaka, Jomboy, Sho‘rchi, Q o ‘rg ‘ontepa, Quva, B ag‘dod,
Uchqo‘rg ‘on, Oq oltin, D o ‘stlik, Oqtosh, Qarshi shaharlarida q u w a ti
sutkasiga 250 tonnadan 500 tonnagacha donni qayta ishlaydigan
tegirmonlar, q u w a ti 130 tonnadan 500 tonnagacha b o ig a n omuxta
yem zavodlari, hajm lari 10 m ing tonnadan 57 m ing tonnagacha
b o ig a n elevatorlar qurildi. Jizzax viloyatining Zarbdor tum anida
hajmi 100 m ing tonnali b o ‘lgan yirik elevatorlar qurilibfoydalanishga
topshirildi. Hozirgi davrda 0 ‘zbekiston R espublikasida 6 million
tonnadan ortiq g ‘allani saqlash uchun elevator, om bor va usti yopiq
s ig im la r mavjud.
12-rasm. G'allani saqlash uchun elevator, omborlari.
15
13-rasm. Zamonaviy avtomatlashtirilgan elevator - omborlari.
|
-rasm. Elevator - Donni saqlash va dastlabki ishlash

Don massasi yaxshi tozalanib, tashqi sharoit omillaridan yaxshi
flfUlhufh/Jihinib saqlansa ulami om borlarda 4 -5 yilgacha, xirmonlar-
ilit
2 1 yilgacha hech qanday q o ‘shimcha ishlov berm asdan saqlash
mumkin.
Don uyumi quruq holda saqlanganda doimo kuzatuv ishla-
rlnl olib
borish lozim. Chunki qulay sharoit tu g ‘ilishi bilan mikroor-
gfinl/mlar va zararkunandalarning faoliyati kuchayishi ham da don
o'z-o'/.idan qizishi mumkin. Bunda havoning nisbiy nam ligi ham
muhim aham iyatga ega.
Don
va dukkakli donlar nam ligi 12-14 % b o lg a n d a ombor-
lurda
U/.oq vaqt saqlanishi mum kin. M oyli ekinlar doni tarkibidagi
moynlng
miqdoriga b o g iiq holda nam ligi 6-11 % b o ‘lganda yaxshi
Kirish dаsturning mаqsаdi

KIRISH
Dаsturning mаqsаdi. Ushbu dаstur Qo`qоn univеrsitеti Mаktаbgаchа tа’lim
(mахsus sirtqi) yo`nаlishigа kiruvchilаr uchun kirish tеst sinоvlаrigа mo`ljаllаngаn
bo`lib, u mutахаssislik fаnlаri dаsturiga kiritilgаn
tаyanch ibоrа vа аsоsiy
tushinchаlаrni shuningdеk, prоfеssiоnаl tа’limdа оlingаn bilim vа mаktаbgаchа
tа’lim tizimidаgi fаоliyat dоirаsidа оrtirilgаn ko`nikmаlаrni qаmrаb оlаdi hаmdа
kirish imtihоnlаridа ulаrdаn fоydаlаnish tаvsiya etilаdi.
E’tibоr qilinаdigаn jihаtlаri. 5111800-Maktabgacha ta’lim yo’nalishi
bo’yicha maхsus sirtqiga kirish tеst sinоvlаrigа ishtirоk
etish istаgini bildirgаn
аbituriеntlаr o’rta professional ta’limning 0.11.02.00-Maktabgacha ta’lim
yo’nalishida o’qitilgan fаnlаrni puхtа o`zlаshtirgаn bo`lishi kеrаk.
Qo`shimchа
tаvsiyalаr.
O`zbеkistоndа
tа’lim sоhаsidа аmаlgа
оshirilаyotgаn islоhоtlаr, milliy tа’lim siyosаti, mаktаbgаchа tа’lim
tizimi
fаоliyatigа dоir mе’yoriy – huquqiy hujjаtlаr, Mаktаbgаchа tа’lim vаzirligi buyruq
vа yo`riqnоmаlаri bilаn tаnishib chiqish tаlаb etilаdi.
Dаsturning tаrkibiy tuzilishi. Maktabgacha ta’lim
metodikasi, Maktabgacha
ta`lim pedagogikasi, Maktabgacha yoshdagi bolalar psixologiyasi,
MTTda
korreksion ishlar, MTTda boshlang’ich kompyuter savodxonligi, MTTda jismoniy
sog‘lomlashtirish ishlari, Bolalar jismoniy tarbiyasi;
Bolalarning matematik tasavvurlarini shakllantirish, Bolalarning musiqiy
ta’limi, Bolalar nutqini oʼstirish, Davlat talablari va MTT, Defektologiya asoslari,
Ekologik ta’lim metodikasi, Erta tashhis va reabilitatsiya, Inklyuziv va
intеgrallashgan ta’lim asоslari;
Innovatsion ta’lim
texnologiyalari va metodlari, Kasbiy faoliyatda hayot
faoliyati xavfsizligi, Korreksion
ishlar maxsus metodikasi, Maktab ta’limiga
tayyorlov amaliyoti, Maxsus pedagogika va psixologiya, Rivojlanishida kamchiligi
bo’lgan bolalarni o’qitish va tarbiyalash, Sensor rivojlanishida kamchiligi bo’lgan
bolalarni o’qitish va tarbiyalash, Tasviriy faoliyat metodikasi;
Tibbiy-biologik, ijtimoiy sog’lomlashtirish asoslari, Tayanch-harakat
a’zоlarida kamchiligi bo’lgan bolalarni o’qitish
va tarbiyalash, Badiiy-ijodiy
faoliyat, Bolalar adabiyoti va ifodali o‘qish fan dasturlariga asosan tuzilgan.
Xususiy yarim o’tkazgichlarda zaryad tashuvchilar konsentrasiyasi

|
Xususiy yarim o’tkazgichlarda zaryad tashuvchilar konsentrasiyasi
|
bet | 2/3 | Sana | 08.12.2023 | Hajmi | 151,11 Kb. | | #113943 |
2 Xususiy yarim o’tkazgichlarda zaryad tashuvchilar konsentrasiyasi
Yarimo’tkazgichlarda erkin zaryad tashuvchi gazning xususiyatlarini belgilovchi asosiy parametrlardan biri m –ximiyaviy potensialdir. Elektron va kovakli gazlar uchun, ximiyaviy potensial oddiygina qilib Fermi sathi deb ataladi.
Ma’lumki, metallarda Fermi sathi o’tkazuvchanlik sohasidagi elektronlar bilan to’lgan oxirgi energetik sathni belgilaydi. T = 0 K da Fermi sathidan pastdagi barcha energetik sathlar elektronlar bilan to’lgan, undan yuqoridagi energetik sathlarning barchasi bo’shdir.
Metallarda elektron gazning konsentrasiyasi o’tkazuvchanlik sohasidagi holatlar soni bilan bir xil bo’ladi, shuning uchun bu gaz aynigan gaz hisoblanadi va elektronlarning holatlar bo’yicha taqsimoti Fermi–Dirak statistikasi bilan ifodalanadi. Bunday gazdagi elektronlar konsentrasiyasi temperaturaga deyarli bog’liq emas.
Xususiy va kam aralashmali yarimo’tkazgichlarda elektron yoki kovak gazlari aynimagan gazlardir va ularning holatlar bo’yicha taqsimlanishi Maksvell–Bolsman klassik statistikasi bilan ifodalanadi. Bundan yarimo’tkazgichlarda erkin zaryad tashuvchilar konsentrasiyasi Fermi sathi va temperaturaga bog’liqdir.
3 – rasmda aynimagan yarimo’tkazgichning sohalar tuzilishi keltirilgan.
Temperatura absolyut noldan sezilarli farqli bo’lganda T = 0 K, bu yarimo’tkazgichning o’tkazuvchanlik sohasida erkin elektronlar va valent sohasida kovaklar hosil bo’ladi. Ularning konsentrasiyasini n va p deb belgilaymiz. Elektronlar kinetik energiyasining hisob boshi qilib o’tkazuvchanlik sohasining tubini qabul qilamiz. Shu sathga yaqin masofada, o’tkazuvchanlik sohasida dE energiya oralig’ini ajratib olamiz.
3 – rasm. Xususiy yarimo’tkazgichning energetik diagrammasi
Rasmda xususiy yarim o’tkazgich keltirilgani va elektron gaz aynimagan bo’lganligi sababli, dE energiya oralig’idagi dn elektronlar konsentrasiyasini Maksvell – Bolsman taqsimotiga asoslanib hisoblashga urinib ko’ramiz:
, ( 1)
, ( 2)
, ( 3)
, ( 4)
, (5)
|
| |
O'ralgan juft kabellar - O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim

|
O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim
|
bet | 5/14 | Sana | 31.05.2024 | Hajmi | 1,5 Mb. | | #258730 |
Bog'liq Nurmanova N Kabellarning xususiyatlari
(twistedpair) - aloqa kabelining bir turi, bir yoki bir nechta izolyatsiyalangan o'tkazgichlarning bir-biriga o'ralgan (birlik uzunligi uchun oz sonli burilishlar bilan) plastik qobiq bilan qoplangan.
Burama o'tkazgichlarning maqsadlari:
bir juftlik o'tkazgichlarining ulanishini oshirish (elektromagnit parazit juftlikning ikkala simiga teng darajada ta'sir qiladi);
tashqi manbalardan elektromagnit shovqinlarni kamaytirish;
differensial signallarni uzatishda o'zaro shovqinlarni kamaytirish.
O'ralgan juft kabellarning turlari:
ekranlanmagan twisted pair (UTP - Unshielded twisted pair) - bitta juftlik atrofida himoya qalqoni yo'q;
folga o'ralgan juftlik (FTP - Foiled twisted pair) - F / UTP nomi bilan ham tanilgan, folga shaklida bitta umumiy tashqi ekran mavjud;
himoyalangan twisted pair (STP - Shielded twisted pair) - har bir juftlik uchun ekran shaklida himoya va panjara shaklida umumiy tashqi ekran mavjud;
folga bilan himoyalangan o'ralgan juftlik (S / FTP - Screened Foiled twisted pair) - mis ortiqcha oro bermay qilingan tashqi ekran va har bir juft folga o'ralgan;
himoyalanmagan ekranlangan o'ralgan juftlik (SF / UTP - Screened Foiled Unshielded twisted pair) - mis ortiqcha oro bermay va folgadan yasalgan ikkita tashqi qalqon, har bir o'ralgan juftlik himoyalanmagan.
Arzon narxlari, o'rnatish qulayligi va ko'pgina tarmoq texnologiyalarida qo'llanilishi mumkin bo'lgan ko'p qirraliligi tufayli ekranlanmagan burama juftlik hozirda LAN qurishda ishlatiladigan eng keng tarqalgan kabel turi hisoblanadi. Himoyalangan o'ralgan juftlik, yuqori shovqin immunitetiga qaramay, o'rnatishdagi qiyinchiliklar tufayli keng tarqalmagan - siz topraklama haqida g'amxo'rlik qilishingiz kerak va simi himoyalanmagan o'ralgan juftlikdan ko'ra qattiqroq.
Buralgan juftlik 8P8C (8 Position 8 Contact) 8 pinli ulagich yordamida kompyuter va boshqa qurilmalarga ulanadi. Ushbu ulagich telefon liniyalarida ishlatiladigan RJ-11 ulagichiga o'xshaydi, faqat biroz kattaroqdir.
8P8C ulagichiga o'ralgan juftlik kabelining uzilishi EIA/TIA568A va 568B standartlariga mos keladi.
O'ralgan simi 8P8C konnektoriga maxsus siqish vositasi - qistirgich yordamida tugatiladi.
E'tibor bering, kompyuterlarni markazlarga va kalitlarga ulash uchun ishlatiladigan kabellar ikkala tomondan bir xil tarzda kıvrılır, ya'ni. bir xil standartga. Buning natijasida to'g'ri kabel deb ataladi. Shu bilan birga, kompyuterlarning tarmoq adapterlarini to'g'ridan-to'g'ri ulash uchun o'zaro faoliyat kabel ("krossover kabel") ishlatiladi.
|
| |
Fermi sathi va uning holati

|
Fermi sathi va uning holati
|
bet | 3/3 | Sana | 08.12.2023 | Hajmi | 151,11 Kb. | | #113943 |
3 Fermi sathi va uning holati
Aynimagan yarimo’tkazgichlarda m – manfiy qiymatga ega bo’ladi va Fermi sathi o’tkazuvchanlik sohasining tubidan pastda joylashadi.
O’tkazuvchanlik sohasidan Fermi sathigacha bo’lgan energetik masofani m va valent sohasi shipidan bu sathgacha bo’lgan energetik masofani m¢ deb belgilaymiz va ular taqiqlangan soha kengligi bilan quyidagicha bog’lanadi:
, (1)
bu yerda Eg – taqiqlangan sohaning kengligi. T temperaturada o’tkazuvchanlik sohasidagi elektronlarning konsentrasiyasini 0 dan Eγ gacha energiya oralig’ida integrallash bilan topamiz.
, ( 2)
E ortishi bilan funksiyasi juda tez kamayib borishini e’tiborga olsak, integrallash chegarasini 0 dan ¥ gacha deb olish mumkin
, ( 3)
Bu funksiyaning yechimi xususiy yarimo’tkazgichning o’tkazuvchanlik sohasidagi elektronlarning konsentrasiyasi ifodasini beradi:
, ( 4)
Xuddi shu amallarni valent sohasidagi kovaklar uchun qo’llab ularning konsentrasiyasi uchun quyidagi munosabatga ega bo’lamiz:
, ( 5)
( 4) va ( 5) – ifodalarda mn va mp elektron va kovaklarning effektiv massalaridir. Shu ifodalardan ko’rinib turibdiki, Fermi sathi bilan sohalar o’rtasidagi energetik masofa kengayishi bilan shu sohaga tegishli zaryad tashuvchilar konsentrasiyalari (n va p) kamayib boradi.
Aynimagan yarim o’tkazgichlarda, belgilangan biror T – temperatura uchun, elektronlar bilan kovaklar konsentrasiyalarining ko’paytmasi o’zgarmas kattalikdir.
, ( 6)
Xususiy yarimo’tkazgichlarda o’tkazuvchanlik sohasidagi elektronlar konsentrasiyasi ni valent sohadagi kovaklar konsentrasiyasi pi ga tengdir:
, ( 7)
chunki, valent sohadan o’tkazuvchanlik sohasiga qancha elektron o’tsa, shuncha bo’sh energetik o’rinlar, ya’ni kovaklar hosil bo’ladi. Shuning uchun ( 4) – va ( 5) – ifodalarning o’ng tomonlarini tenglashtirsak quyidagi ifodaga ega bo’lamiz:
Bu ifodani m ga nisbatan yechib, xususiy yarimo’tkazgichning Fermi sathi holatini aniqlaymiz:
, ( 8)
T = 0 K bo’lgan holda ga teng, ya’ni Fermi sathi taqiqlangan sohaning qoq o’rtasida joylashgan. Temperatura ortishi bilan, agar mp > mn bo’lsa, Fermi sathi o’tkazuvchanlik sohasi tubi tomon siljiydi, mn > mp bo’lsa, valent sohasi shipi tomon siljiydi. Lekin bu siljishlar shunchalik kichikki, ularni ayrim hollarda e’tiborga olmasa ham bo’ladi ( 2 – rasm).
Fermi sathining qiymatini ( 4) – va ( 5) –ifodalarga qo’ysak, xususiy yarimo’tkazgichlardagi elektron va kovaklar konsentrasiyasini aniqlashimiz mumkin:
, ( 9)
ular taqiqlangan soha kengligi va temperaturaga bog’liqdir. Xususiy yarimo’tkazgichlarda belgilangan T – temperatura uchun elektronlar va kovaklar konsentrasiyalarining ko’paytmasi o’zgarmas kattalikdir:
, ( 10)
4 – rasm.Xususiy yarim o’tkazgich fermi sathining temperaturaga bog’liq o’zgarishi
|
| |
AES(Advanced Encryption Standard)

|
AES(Advanced Encryption Standard)
|
bet | 2/5 | Sana | 15.12.2023 | Hajmi | 15,71 Kb. | | #119837 |
Bog'liq «rsa ochiq kalitli shifrlash algoritimi asosida eri algoritimi t-kompy.infoAES(Advanced Encryption Standard)
DES blokli shifrlash algoritmi 1999 yilgacha AQShda standart shifrlash algoritmlari sifatida ishlatib kelingan.
1974 yildan Amerika qo’shma shtatlarining standart shifrlash algoritmi sifatida qabul qilingan DES shifrlash algoritmi quyidagi :
- kalit uzunligining kichigligi ( 56 bit);
- S-blok akslantirishlarining differensial kriptotahlil usuliga bardoshsizligi;
va boshqa sabablarga ko’ra eskirgan deb sanaladi. Ayniqsa 1999 yilda DES shifrlash algoritmi yordamida shifrlangan malumotning Internet tarmog’iga ulangan 300 ta paralel kompyuter tomonidan yigirma to’rt soat davomida ochilishi haqidagi malumotning tasdiqlanishi bundan keyin mazkur standart algoritmi yordamida malumotlarni kriptografik muhofaza qilish masalasini qaytadan ko’rib chiqish va yangi standart qabul qilish zaruratini keltirib chiqardi.
1997 yil 12-sentyabrda NIST yangi standart uchun konkurs e’lon qildi. Ushbu konkursda yangi ishlab chiqiladigan standartdan quyidagilar talab etildi:
Blokli shifrlashga asoslanishi;
Blok uzunligi 128-bit bo’lishi;
Kalit uzunligi, 128, 192 va 256-bit bo’lishi;
Apparat shaklda amalga oshirishda qulay bo’lishi;
32-razryadli prosessorda amalga oshirilishi.
Ushbu konkursda quyidagi 15-algoritm ishtirok etdi:
CAST-256, CRYPTON, DEAL, DFC, E2, FROG, HPC, LOKI97, MAGENTA, MARS, RC6, Rijndael, SAFER+, Serpent, Twofish.
Tekshirilishlarning 1-raundidan so’ng quyidagi 9 algoritm tasodifiylikka tekshirish testlaridan o’tdi:
CAST-256, DFC, E2, LOKI-97, MAGENTA, MARS, Rijndael, SAFER+ va Serpent.
1999 yil 2-konkursda AES ning finalchilari nomi elon qilindi, ular quyidagilar:
MARS, RC6, Rijndael, Serpent va Twofish
3-konkursda olingan natijalar quyidagilar:
Rijndael: 86 +, 10 -
Serpent: 59 +, 7 -
Twofish: 31 +, 21 -
RC6: 23 +, 37 -
MARS: 13 +, 83 -
Amerika qo’shma shtatlarining “Standartlar va Texnalogiyalar Milliy Instituti (NIST)” 1997 yilda XXI asrning ma’lumotlarni kriptografik muhofazalovchi yangi shifrlash algoritmi standartini qabul qilish maqsadida tanlov e’lon qildi. 2000 yilda standart shifrlash algoritmi qilib, RIJNDAEL shifrlash algoritmi asos qilib olingan AES (Advanced Encryption Standard) (FIPS 197) qabul qilindi. Algoritmning yaratuvchilari Belgiyalik mutaxassislar Yon Demen (Joan Daemen) va Vinsent Ryumen (Vincent Rijmen)larning familiyalaridan RIJNDAEL nomi olingan.
AES FIPS 197 blokli shifrlash algoritmida 8 va 32-bitli (1-baytli va 4-baytli) vektorlar ustida amallar bajariladi. AES FIPS 197 shifrlash algoritmi XXI asrning eng barqaror shifrlash algoritmi deb hisoblanadi. Bu algoritm boshqa mavjud standart simmetrik shifrlash algoritmlaridan farqli o’laroq, Feystel tarmog’iga asoslanmagan blokli shifrlash algoritmlari qatoriga kiradi.
2. Shifrlash algoritmlari turlari.
|
| |
Foydalanilgan adabiyotlar

|
Foydalanilgan adabiyotlar
|
bet | 14/14 | Sana | 31.05.2024 | Hajmi | 1,5 Mb. | | #258730 |
Bog'liq Nurmanova N Kabellarning xususiyatlariFoydalanilgan adabiyotlar:
Karimov I.A. O’zbekiston Konstitusiyasi-biz uchun demokratik taraqqiyot yo’lida va fuqarolik jamiyatini barpo etishda mustaxkam poydevordir. O’zbekiston Respublikasi Konstitusiyasining 17 yilligiga bag’ishlangan tantanali marosimdagi ma'ruza (2009 yil 5 dekabr). -T.: "O’zbekiston", 2009.- 32 b.
Aripov M., Begalov B., Begimqulov U., Mamarajabov M., Axborot texnologiyalari. O’quv qo’llanma - T.: "Noshir", 2009-368 b.
Aripov M., Tillaev A. Web-sahifalar yaratish texnologiyalari. -T.: 2006 y.- 170 b.
Aripov M., Xaydarov A. Informatika asoslari. Akademik lisey va kasb - hunar kollejlari uchun o’quv qo’llanma - T.: "O’qituvchi", 2002 y.- 432 b.
Boqiev R., Mamarajabov M., Ashurov M., Gulyamov J. Dasturlash asoslari. O’quv metodik qo’llanma. -T.: TDPU, 2006 y.
Nazirov Sh.A. va boshq. Delphi tilida dasturlash asoslari. Kasb-hunar kollejlari uchun o'quv qo'llanma. -T.: G'ofur G'ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2007.-280 b.
Nazirov Sh. Dastrurlash tillari- T.: 2007 y.
Sattorov A. Informatika va axborot texnologiyalari. Akademik lisey va kasb - hunar kollejlari uchun darslik - T.: "O’qituvchi", 2002 y. - 256 b.
Yuldashev U.Yu., Boqiev R.R., Zokirova F.M. Informatika o’qitish metodikasi. O’qituvchilar uchun qo’llanma. - T.: "Talqin", 2004 y.
Yuldashev U.Yu., Boqiev R.R., Zokirova F.M. Informatika va axborot texnologiyalari. Elektron darslik. - T.: 2003 y.
Yuldashev U.Yu., Boqiev R.R., Zokirova F.M. Informatika. Kasb - hunar kollejlari uchun darslik. - T.: G’. G’ulom nomidagi nashriyot - matbaa ijodiy uyi, 2002 y.- 240 b.
A.Axmedov "Informatika" kasb-hunar kollejlari uchun T.: "O'qituvchi" - 2002 y
A.Axmedov "Informatika" T.: "Mexnat" - 2003 y
Abduqodirov A. "Axborot texnologiyalari" T.: "Mexnat" - 2002 y.
Taylaqov N. "EHM ishlari va xisob usuli" T.: "O'zbekiston" - 2003 y.
Sattarov A. "Informatika va axborot tehnologiyalari" kasb-hunar kollejlari uchun T.: "O'qituvchi" - 2002 y.
Sh.I.Razzoqov, M.J.Yunusov. “Dasturlash” kasb-hunar kollejlari uchun T.: "Ilm ziyo" - 2006 y.
|
| |
Kabel ilovasi - O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim

|
O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim
|
bet | 9/14 | Sana | 31.05.2024 | Hajmi | 1,5 Mb. | | #258730 |
Bog'liq Nurmanova N Kabellarning xususiyatlari
Ushbu turdagi simlar turli xil ma'lumotlarni uzatish uchun ishlatiladi. Xususan, televizion signalni uzatish, telefon aloqasini ta'minlash va raqamli ma'lumotlarni almashish uchun liniyalar tashkil etilgan. Shunga ko'ra, bo'lishi mumkin boshqa maqsad miqyosi va joylashuvi jihatidan. Shaharlararo, viloyatlararo va zonal liniyalar mavjud. Aloqa tizimlarining rivojlanishi bilan tarmoqlarning shahar va qishloqlarga alohida tasnifi ham paydo bo'ldi. Chiziqlar nafaqat ochiq havoda, balki havo va yer kanallarini tashkil etuvchi, balki jihozlar bilan to'g'ridan-to'g'ri ulanish uchun binolar ichida ham yotqizilgan. Ko'pchilikka tanish telefon kabeli, masalan, suv osti va devorga o'rnatilishi mumkin. Muayyan sinfga mansublik o'rnatish usulini belgilaydi.
Kabel qurilishida bir nechta komponentlardan foydalanish mumkin. Asos, qoida tariqasida, o'tkazuvchan "yadro" bo'lib, u orqali signal uzatiladi. Eng oddiy qurilma muvozanatli kabellar bo'lib, ular bir xil o'ralgan juftlikni tashkil etuvchi ikkita bir xil simlardan foydalanadi. Shuni ham ta'kidlash kerakki, ular turli xil qoplamalar bilan ifodalanadi, lekin eng keng tarqalgan bo'lib, kabellarni himoya qiladigan ortiqcha oro bermay va tashqi izolyatsiya. Aloqa liniyalari ish sharoitlariga va yotqizish usulining o'ziga qarab, simlarni himoya qilishning turli darajalarini ta'minlashi mumkin. samarali o'rnatish imkonini beruvchi aksessuarlar va aksessuarlarni eslatmasdan ko'rib chiqmaslik kerak. Ushbu elementlar guruhiga turli konnektorlar, rozetkalar, o'zaro faoliyat panellar va o'rnatish shkaflari kiradi.
Qobiq turlari
Yuqorida aytib o'tilganidek, qobiq himoya funktsiyasini bajaradi, shuning uchun ko'chada foydalanish sharoitida ushbu materialning ahamiyati ortadi. Ushbu qoplama nafaqat o'tkazgichni, balki izolyatsiya qatlamlarini ham himoya qiladi, chunki qoplama bilan namlik aloqasi chiziqning ushbu qismini buzishi va hatto buzishi mumkin. Shunday qilib, qobiq mustahkamlovchi va muhrlangan qatlamlardan iborat. Ular uchun material sifatida metall, plastmassa, kauchuk va hatto qog'ozdan foydalanish mumkin. Metall qurilmada alohida rol o'ynaydi, chunki u ekranlash funktsiyasini bajarishi mumkin. Aloqa kabellarining an'anaviy turlari, shu jumladan nosimmetrik va koaksiyal, metall qatlam, to'r yoki folga asosidagi ekran bilan ta'minlanishi mumkin. Bundan tashqari, polivinilxloriddan tayyorlangan qobiqlarning butun guruhi mavjud. Bu juda amaliy va funktsional material bo'lib, bu holda jismoniy himoya elementi, yarimo'tkazgich va izolyatsiya uchun qatlam sifatida xizmat qilishi mumkin.
|
| |
DES blokli shifrlash algoritmi - O’zbеkistоn rеspublikasi axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarni rivojlantrish...

|
O’zbеkistоn rеspublikasi axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarni rivojlantrish vazirligi tоshkеnt aхbоrоt tехnоlоgiyalari univеrsitеti urganch filiali mavzu: aes shifrlash algoritmi
|
bet | 5/5 | Sana | 15.12.2023 | Hajmi | 15,71 Kb. | | #119837 |
Bog'liq «rsa ochiq kalitli shifrlash algoritimi asosida eri algoritimi t-kompy.infoDES blokli shifrlash algoritmi
Feystel tarmog’ining qo’llanishi ko’pgina simmetrik blokli shifrlash algoritmlarida uchraydi. Bu kriptoalgoritmlarga misol qilib FEAL, LOCI, Khufu, Khafre Blowfish, Lucifer, CAST, shuningdek, DES, GOST 28147-89 kabi standart algoritmlarni keltirish mumkin. Feystel tarmog’i g’oyasi quyidagicha ifodalanadi. Shifrlanadigan blok ikkita , qismlarga ajratiladi. Feystel tarmog’i raundi iterativ blokli shifrlash almashtirishi asosida ko’riladi.
Xulosa
Axborot tеxnologiyalarining hozirgi zamon taraqqiyoti hamda yutuqlari fan va inson faoliyatining barcha sohalarini axborotlashtirish zarurligini taqozo etmoqda. Chunki aynan mana shu narsa butun jamiyatning axborotlashtirilishi uchun asos va muhim zamin bo’ladi. Jamiyatni axborotlashtirish rеspublikamiz xalqi turmush darajasining yaxshilanishiga, ijtimoiy ehtiyojlarning qondirlishiga, iqtisodning o’sishi hamda fan-tеxnika taraqqiyotining jadallashishiga xizmat qiladi.
Axborotlarni himoya qilish hozirgi davrning asosiy muammolaridan biri hisoblanadi. XX asrning oxirlaridan boshlab barcha turdagi axborotlar qog’ozdan elеktron ko’rinishga o’tkazildi. Hozirgi kunda elеktron ko’rinishdagi axborotlar har xil buzg’unchilar, xakеrlar tomonidan hujumga uchramoqda. Global kompyutеr tarmoqlari paydo bo’lgandan kеyin axborotlarni himoya qilish yanada qiyinlashdi. Endilikda tarmoq orqali yuqori darajada himoyalanmagan tizimlarni buzib kirish yoki ishdan chiqarish ham mumkin bo’lib qoldi. Tizim xavfsizligini ta‘minlash uchun bu muammolarga komplеks tarzda yondashish kеrak.
Fоydalanilgan adabiyotlar.
1. Желъников В. Криптография от папируса до компъютера. М.: АБФ, 1997. –
2. Нилъс Фергюсон, Брюс СҲнайер «Практическая криптография», М.: Издателъский дом «Вилъямс», 2005г.-424с.
3. Петров А.А. «Компъютерная безопасностъ. Криптографические методи защити», М.: ДМК, 2000г. -448с.
4. Коблиц Н. Курс теории чисел в криптографии. – М., Научное издателъство ТВП,
5. Масленников А. Практическая криптография БҲВ – СПб 2003й.
6. Шнайер Брюс. Прикладная криптография. Протоколи, алгоритми, исходние тексти на язике Си. Триумф-2002й.
E’tiboringiz uchun Rahmat !
http://kompy.info
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
O’zbеkistоn rеspublikasi axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarni rivojlantrish vazirligi tоshkеnt aхbоrоt tехnоlоgiyalari univеrsitеti urganch filiali mavzu: aes shifrlash algoritmi
|
Эллиптическая область- bu Adobe Photoshop dasturida ishlash jarayonida keng qo‘llaniladigan uskuna. Uning qisqacha tavsifini ayting

|
Эллиптическая область- bu Adobe Photoshop dasturida ishlash jarayonida keng qo‘llaniladigan uskuna. Uning qisqacha tavsifini ayting
|
bet | 18/59 | Sana | 10.06.2024 | Hajmi | 393,58 Kb. | | #262126 |
Bog'liq 87 Keyingi qatorga o’tish tegi aniqlang79. Эллиптическая область- bu Adobe Photoshop dasturida ishlash jarayonida keng qo‘llaniladigan uskuna. Uning qisqacha tavsifini ayting.
*a) Doira shaklidagi maydonni belgilab olish uchun qo‘llaniladi.
b) Ushbu oyna, asosan tasvir chetlarini va keraksiz qismlarini kesib tashlash uchun qo‘llaniladi.
c) Ushbu oyna tasvirdagi belgilangan maydonni ѐki qatlamni siljitish va kesib olish uchun hizmat qiladi.
d) tasvirdagi turli shakldagi ob’ektlarni belgilash uchun ishlatiladi.
80. Кадрирование- bu Adobe Photoshop dasturida ishlash jarayonida keng qo‘llaniladigan uskuna. Uning qisqacha tavsifini ayting.
*a) Ushbu oyna, asosan tasvir chetlarini va keraksiz qismlarini kesib tashlash uchun qo‘llaniladi.
b) Ushbu oyna tasvirdagi belgilangan maydonni ѐki qatlamni siljitish va kesib olish uchun hizmat qiladi.
c) tasvirdagi turli shakldagi ob’ektlarni belgilash uchun ishlatiladi.
d) Asosan tasvirdagi to‘g‘ri chiziqlardan iborat ob’ektlarni belgilashda ishlatiladi.
81. Перемещение- bu Adobe Photoshop dasturida ishlash jarayonida keng qo‘llaniladigan uskuna. Uning qisqacha tavsifini ayting.
*a) Ushbu oyna tasvirdagi belgilangan maydonni ѐki qatlamni siljitish va kesib olish uchun hizmat qiladi.
b) tasvirdagi turli shakldagi ob’ektlarni belgilash uchun ishlatiladi.
c) Asosan tasvirdagi to‘g‘ri chiziqlardan iborat ob’ektlarni belgilashda ishlatiladi.
d) Bu oyna ishlatilganda Adobe Photoshop dasturi tasvirdagi ob’ekt chegaralarni o‘zi belgilaydi.
82. Лассо- bu Adobe Photoshop dasturida ishlash jarayonida keng qo‘llaniladigan uskuna. Uning qisqacha tavsifini ayting.
*a) tasvirdagi turli shakldagi ob’ektlarni belgilash uchun ishlatiladi.
b) Asosan tasvirdagi to‘g‘ri chiziqlardan iborat ob’ektlarni belgilashda ishlatiladi.
c) Bu oyna ishlatilganda Adobe Photoshop dasturi tasvirdagi ob’ekt chegaralarni o‘zi belgilaydi.
d) Bir-biriga yaqin bo‘lgan rangdagi piksellar joylashgan maydonni belgilaydi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Эллиптическая область- bu Adobe Photoshop dasturida ishlash jarayonida keng qo‘llaniladigan uskuna. Uning qisqacha tavsifini ayting
|
O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim, Fan va Innovatsiyalar Vazirligi Andijon Viloyati Boshqarmasi Asaka 1-son kasb-hunar maktabi

|
O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim, Fan va Innovatsiyalar Vazirligi Andijon Viloyati Boshqarmasi Asaka 1-son kasb-hunar maktabi
|
bet | 1/13 | Sana | 29.05.2024 | Hajmi | 1,98 Mb. | | #256323 |
Bog'liq Bahriddinov Hojimuhammad Komp’yuterni sovutish tizimi. Komp’yuter xatolarining asoslari, muammolarni bartaraf etish.
O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim,
Fan va Innovatsiyalar Vazirligi
Andijon Viloyati Boshqarmasi
Asaka 1-son kasb-hunar maktabi
“Axborot vositalari mashinalari va kompyuter tarmoqlari operatori” mutaxassisligi
“Komp’yuterni sovutish tizimi. Komp’yuter xatolarining asoslari, muammolarni bartaraf etish.” mavzusida yozilgan
BITIRUV MALAKA ISHI
Bajardi: Bahriddinov Hojimuhammad
Diplom rahbari:
O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim,
Fan va Innovatsiyalar Vazirligi
Andijon Viloyati Boshqarmasi
Asaka 1-son kasb hunar maktabi
D I P L O M L O Y I H A S I
Mavzu: Komp’yuterni sovutish tizimi. Komp’yuter xatolarining asoslari, muammolarni bartaraf etish.
Yo`nalishi:
Kasbi: :
Iqtisosligi:
Loyixani bajaruvchi: _________
(imzo)
Loyixani raxbari: ______________
(imzo)
Taqrizchisi: ______________
(imzo)
ASAKA 1-SON KASB-HUNAR MAKTABI
“__________________________________________________________” mutahassisligi bo’yicha diplom loyihasini bajarishga
T O P SH I R I Q
Guruh talabasi: Bahriddinov Hojimuhammad
Loyiha mavzusi: Komp’yuterni sovutish tizimi. Komp’yuter xatolarining asoslari, muammolarni bartaraf etish.
Loyixani bajarish uchun boshlangan asoslar:
ASOSIY QISM
CPU qizib ketishining sabablari 5
Kompyuter, noutbuk protsessorini qanday sovutishim mumkin 7
Sovutish tizimini tozalash 10
Termal pastani almashtirish 11
Yaxshi termal pasta qanday tanlash mumkin 12
CPU overclockingni qanday bekor qilish mumkin 13
Qo'shimcha fanatlarni o'rnatish 14
Sovutgichni qanday overclock qilish kerak 16
OS 18
O'yin kompyuterida sovutishni qanday to'g'ri tashkil qilish kerak 30
Mehnat muhofazasi va texnika xavfsizligi 40
Topshiriq berilgan sanasi: “___” _____________ 20__ yil
Topshiriq bajarish sanasi: “___” _____________ 20__ yil
Loyixa raxbari: ______________
(imzo)
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim, Fan va Innovatsiyalar Vazirligi Andijon Viloyati Boshqarmasi Asaka 1-son kasb-hunar maktabi
|