nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
O‘qitish metodlari - Qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish instituti

Tuzuvchi: Mirishkor tuman 1-son kasb-hunar maktabi. Beknazarov Jamoliddin Bekturdiyevich
O‘quv mashg‘ulotining texnologik xaritasi
Ish bosqichlari
va vaqti
Faoliyat mazmuni
O‘qituvchi
O‘quvchi
1-bosqich.
O‘quv
mashg‘ulotiga
kirish
(10 daqiqa)
Tashkiliy qism
1.1. O‘quvchilar bilan salomlashadi
1.2. O‘quvchilarning davomati, ularni
va auditoriyani mashg‘ulotga
tayyorligini tekshirish
1.3. O‘tilgan mavzu yuzasidan
o‘quvchilar bilimini baholaydi (1-ilova)
Salomlashadi,
tinglaydi, savollarga
javob beradi, o‘tilgan
mavzuni gapiradi
2-bosqich
Asosiy
(60 daqiqa)
O‘quvchilar bilimlarni faollashtirish
2.1. Og‘izaki savol javob o‘tkazib
o‘quvchilar bilimlarini faollashtiradi
(2-ilova)
Auksionda ishtirok
faol qatnashadi
Maqsad va vazifani belgilanishi
2.2. O‘quv mashg‘uloti mavzusi, rejasi,
maqsad va uning faoliyat natijalari
bilan tanishtiradi va yozib olishlarini
aytadi
Yozib oladilar
Yangi o‘quv materialini - Qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish instituti

Tuzuvchi: Mirishkor tuman 1-son kasb-hunar maktabi. Beknazarov Jamoliddin Bekturdiyevich
1-ilova
Baholash mezoni.
№
Mezonlar
Baho
1
Olgan bilimlarini ishlab chiqarishda qo‘llay oladigan, ushbu fanni
boshqa fanlar bilan bog‘lay oladigan, mustaqil ish hamda
vazifalarni to‘liq bajargan va yangilik qilishga intiladigan, har
jihatdan boshqa o‘quvchilarga o‘rnak bo‘ladigan o‘quvchilarga
5
2
O‘quv ko‘rgazmali qurollardan foydalana oladigan, olgan
bilimlarini xalq xo‘jaligida to‘g‘ri qo‘llay oladigan, mustaqil
fikirlay oladigan olgan bilimlarini tushuntirib beraoladigan
o‘quvchilarga
4
3
Darslarda 95%gacha qatnashgan, ma’ruza matnini yozgan, o‘quv
qurollari to‘liq bo‘lgan , adabiyotlardan foydalanishni bilgan
o‘quvchilarga
3
4
Ta’lim standartlarida belgilangan bilim va ko‘nikmalarni 55%dan
kam o‘zlashtirgan o‘quvchilarga
2
2-ilova
Tezkor so‘rov savollari.
Ma’lumotlarni rasmiylashtirish

Bog'liq Avtomobillar tuzilishi Beknazarov Jamoliddin Bekturdiyevich
2. Ma’lumotlarni rasmiylashtirish. 3. Loyiha faoliyati natijalari to‘g‘risida hisobot tayyorlash. 4. Loyiha faoliyati natijalari to‘g‘risida visual va og‘zaki taqdimotni tayyoprlash. Loyiha topshirig‘ini bajarish bo‘yicha o‘quvchilarga uslubiy yo‘riqnoma berish Loyiha faoliyatini bosqichma-bosqich bajarish uchun yo‘riqnoma ➢
Guruh sardorni tanlang. ➢
Diqqat bilan loyiha topshirig‘i bilan tanishing. ➢
Ma’lumotnoma tuzilishini aniqlang. ➢
Ishtirokchilar o‘rtasida loyiha ishlab chiqish bo‘yicha hamda uni rasmiylashtirish, taqdimotga va hisobotga tayyorlash bo‘yicha vazifalar va faoliyat turlarini taqsimlang. ➢
Ish rejasini tuzing. Loyihani bajarish bo‘yicha ish rejasi Ishtirokchilarning ismi va familiyasi Vazifasi, faoliyat turi Ishning mazmuni Tayyor maxsulot turi Bajarish muddati Izoh: *Har bir guruhdagi ishtirokchilar hamda mavjud vaziyatdan kelib chiqqan hilda ishtirokchilarning familiya va ismlari belgilanadi; **Bajarish muddatlari tanlangan loyiha yo‘nalishi va guruhdagi vaziyatga bog‘liq ravishda muayyan holatdan kelib chiqib belgilanadi. 5. Axbotit manbalarini aniqlang, axborotni yig‘ish va uni matn, jadval, chizma hamda sharhlash ko‘rinishida rasmiylashtiring (Diqqat! Ushbu vazifani barcha guruh ishtirokchilari bajaradi.) 6. Natijalarni ma’lumotnoma ko‘rinishida materiallarni rasmiylashtiring (1- o‘quvchi).
Tuzuvchi: Mirishkor tuman 1-son kasb-hunar maktabi. Beknazarov Jamoliddin Bekturdiyevich
Ta’lim standartlarida belgilangan bilim va ko‘nikmalarni 55%dan 
kam o‘zlashtirgan o‘quvchilarga 
2

Ta’lim standartlarida belgilangan bilim va ko‘nikmalarni 55%dan kam o‘zlashtirgan o‘quvchilarga 2
Avtomobillar tuzilishi Beknazarov Jamoliddin Bekturdiyevich
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Ta’lim standartlarida belgilangan bilim va ko‘nikmalarni 55%dan kam o‘zlashtirgan o‘quvchilarga 2
|
Loyiha doirasida o‘z yechimini topuvchi muammo

Tuzuvchi: Mirishkor tuman 1-son kasb-hunar maktabi. Beknazarov Jamoliddin Bekturdiyevich
Loyiha doirasi:
•
Bajarilish muddati: Semestr davomida (yakuniy nazoratdan oldin
taqdimot qilinadi), loyiha qismlari belgilangan grafik asosida;
•
Ishtirokchilar soni: Guruh o‘quvchilari 4-5ta ishchi guruhga bo‘linib,
har bir ishchi guruhda 5tagacha ishtirokchi bo‘lishi mumkin.
Loyiha guruhi ishtirokchilarining vazifalari va faoliyat turlari:
1.
Axborotni yig‘ish: quyidagi mavzular bo‘yicha:
-
Hozirgi kunlarda elektromobillarga bo‘lgan talab.
-
Elektromobillarning turlari.
-
Elektromobillarning ishlash prinsplari.
-
Elektromobillarning avtomobillardan o‘zaro farqi.
-
Elektromobillarning afzallik va kamchiliklari.
-
O‘zbekistonda ishlab chiqarilishi ko‘zda tutilgan elektromobillar.
-
Elektromobillardan foydalanishning afzalliklari.
Yangi o‘quv materialini mustahkamlash

Tuzuvchi: Mirishkor tuman 1-son kasb-hunar maktabi. Beknazarov
Jamoliddin Bekturdiyevich
1-ilova
O‘tilgan mavzu yuzasidan savollar.
1. Avtomobil so‘zining lug‘aviy ma’nosi nima?
2. Avtomobil deb nimaga aytiladi?
3. Avtomobillar vazifasiga ko‘ra necha turga bo‘linadi?
4. Avtomobillat necha asosiy qismga bo‘linadi?
5. Transport avtomobillar deb nimaga aytiladi?
6. Yengil avtomobillarning qanday turlari mavjud?
7. Qanday turdagi samasvallarni bilasiz?
8. Yuk avtomobillar kuzovlari necha qismga bo‘linadi?
2-ilova
B/B/B jadvali
Bilaman
Bilishni xoxlayman
Bilib oldim
B/B/B jadvalini 1 va 2 ustunlarini to‘ldiridh uchun yo‘naltiruvchi savollar:
1. Dvigatel deb nimaga aytiladi?
2. Dvigatellarni qanday turlarini bilasiz?
3. Hozirgi zamon avtomobillarida qanday turdagi dvigatellardan foydalaniladi?
4. Yonilg‘I aralashmasi hosil qilish usuliga ko‘ra
dvigatellar qanday turlarga
bo‘linadi?
5. Yonilg‘I aralashmasini alangalatish usuliga ko‘ra dvigatellar qanday turlarga
bo‘linadi?
"Elektromobillarning asosiy komponentlari va tizimlari" mavzusi

|
"Elektromobillarning asosiy komponentlari va tizimlari" mavzusi Pdf ko'rish
|
bet | 23/194 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 11,47 Mb. | | #102246 |
Bog'liq Avtomobillar tuzilishi Beknazarov Jamoliddin Bekturdiyevich"Elektromobillarning asosiy komponentlari va tizimlari" mavzusi
bo‘yicha o‘quv mashg‘ulitining o‘qitish texnologiyasi
O‘quv mashg‘ulotining o‘qitish texnologiyasi modeli
Vaqt: 80 daqiqa
O‘quvchi soni: 30 ta
O‘quv mashg‘ulotining shakli va turi
Nazariy: To‘liq o‘quv mashg‘ulot
O‘quv mashg‘ulot rejasi
1. Elektr dvigatellar;
2. Tortuvchi batareya;
3. Sovutish tizimi;
4. Zaryadlash bloki;
5. Elektromobillarni tormozlash.
O‘quv mashg‘ulotning maqsadi: O‘quvchilarda elektr transport vositalarining asosiy
komponentlari va tizimlari to‘g‘risida tushunchalar hosil qilish.
O‘qitish natijalari:
Elektr transport vositalarining asosiy
komponentlarining tuzilishi, turlari, ishlash
prinsplari va ularda uchraydigan nosozliklarni
biladi
O‘qitish natijasi
Elektr transport vositalarining asosiy
komponentlari va tizimlarini tuzilishi, turlari,
vazifalari, ishlash prinsplarini biladi
Pedagog vazifalari:
1. Elektr dvigatellarni tushuntiradi;
2. Tortuvchi batareyalar haqida
tushunchalar beradi;
3. Sovutish tizimlarini tushuntiradi;
4. Zaryadlash blokining tuzilishi va
ishlashi haqida tushunchalar beradi;
5. Elektromobillarni tormozlash,
elektromobillarning tormoz tizimlari
haqida tushuntiradi.
O‘quv faoliyati natijalari:
1. Elektr dvigatellarning tuzilishi, turlari va
ishlash prinsplarini aytadi;
2. Tortuvchi batareyalarni vazifasi va ishlash
prinsplarini biladi;
3.Sovutish tizimlarini vazifasi va ishlashini
tushuntiradi;
4. Zaryadlash blokining tuzilishi va ishlashi
haqida gapira oladi;
5. Elektromobillarni tormozlash,
elektromobillarning tormoz tizimlarini tuzilishi
va ishlashini biladi.
|
| |
-ilova - Qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish instituti

Tuzuvchi: Mirishkor tuman 1-son kasb-hunar maktabi. Beknazarov Jamoliddin Bekturdiyevich
"
Tormoz mexanizmi, tormoz yuritmasi" mavzusi bo‘yicha o‘quv
mashg‘ulitining o‘qitish texnologiyasi
O‘quv mashg‘ulotining o‘qitish texnologiyasi modeli
Vaqt: 80 daqiqa
O‘quvchi soni: 26 ta
O‘quv mashg‘ulotining shakli va
turi
Nazariy: To‘liq o‘quv mashg‘ulot
O‘quv mashg‘ulot rejasi
1. Tormoz mexanizmining vazifasi
2. Tormoz mexanizmining turlari
3. Tormoz mexanizmining umumiy
tuzilishi
4. Tormoz mexanizmining qismlarini
tuzilishi
O‘quv mashg‘ulotning maqsadi: O‘quvchilarda rul tormoz mexanizmi vazifasi,
tuzilishi, turlari va ishlash prinsplari haqida tasavvurlarni shakllantirish
O‘qitish natijalari:
Tormoz mexanizmining, vazifalari,
tuzilishi, turlari, ishlashi, afzallik va
kamchiliklari
Pedagog vazifalari:
1. Tormoz mexanizmining vazifasi
haqida ma'lumotlar beradi
2. Tormoz mexanizmining turlarini
tushuntiradi
3. Tormoz mexanizmining umumiy
tuzilishi haqida tushunchalar beradi
4. Tormoz mexanizmining qismlarini
tuzilishini tushuntiradi
O‘quv faoliyati natijalari:
1. Tormoz mexanizmi vazifasini aytadi
2. Tormoz mexanizmining turlari haqida
gapiradi
3. Tormoz mexanizmining umumiy
tuzilishi haqida gapiradi
4. Tormoz mexanizmining qismlarini
tuzilishini aniqlaydi
Yangi o‘quv material bayoni

Tuzuvchi: Mirishkor tuman 1-son kasb-hunar maktabi. Beknazarov Jamoliddin Bekturdiyevich
1-ilova
Baholash mezoni.
№
Mezonlar
Baho
1
Olgan bilimlarini ishlab chiqarishda qo‘llay oladigan, ushbu fanni
boshqa fanlar bilan bog‘lay oladigan, mustaqil ish hamda
vazifalarni
to‘liq bajargan va yangilik qilishga intiladigan, har jihatdan boshqa
o‘quvchilarga o‘rnak bo‘ladigan o‘quvchilarga
5
2
O‘quv ko‘rgazmali qurollardan foydalana oladigan, olgan bilimlarini
xalq xo‘jaligida to‘g‘ri qo‘llay oladigan, mustaqil fikirlay oladigan
olgan bilimlarini tushuntirib beraoladigan o‘quvchilarga
4
3
Darslarda 95%gacha qatnashgan, ma’ruza matnini yozgan, o‘quv
qurollari to‘liq bo‘lgan , adabiyotlardan foydalanishni bilgan
o‘quvchilarga
3
Hisobotni tayyorlash yo‘riqnomasi bo‘yicha, hisobotni tayyorlang (2-
o‘quvchi). 
8

|
Hisobotni tayyorlash yo‘riqnomasi bo‘yicha, hisobotni tayyorlang (2-
o‘quvchi).
8 Pdf ko'rish
|
bet | 21/194 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 11,47 Mb. | | #102246 |
Bog'liq Avtomobillar tuzilishi Beknazarov Jamoliddin Bekturdiyevich7.
Hisobotni tayyorlash yo‘riqnomasi bo‘yicha, hisobotni tayyorlang (2-
o‘quvchi).
8.
Loyihani Microsoft Power Point bo‘yicha tayyorlash yo‘riqnomasidan
foydalanib, taqdimotga tayyorlang (3-o‘quvchi).
9.
Loyiha taqdimotida guruh a’zolari o‘rtasida vazifalarni aniqlang.
Og‘izaki taqdimotga tayyorgarlik vaqtida uning qoidalariga rioya qiling,
og‘zaki taqdimot sirlarini esdan chiqaring.
Tavsiya qilingan “Elektromobillarning umumiy tuzilishi va ishlash prinsplari”
mavzusidagi ma’lumotnoma tuzilishi
Titul varag‘i
Annotatsiya
Mundarija
Kirish-Ma’lumotnima mohiyati va vazifasi ochib beriladi.
*Hozirgi kunlarda Elektromobillarga bo‘lgan talab.
*Elektromobillarning turlari.
*Elektromobillarning shlash prinsplari.
*Elektromobillarning kuchlanish manbalaridagi o‘zaro farq.
*Elektromobillarning afzallik va kamchiliklari.
*O‘zbekistonda ishlab chiqarilishi ko‘zda tutilgan elektromobillar.
*Xalq xo‘jaligida elektromobillardan foydalanishning afzalliklari.
Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati.
Loyiha ishi bo‘yicha hisobot tuzish
1. Titul varag‘i.
2. Loyihani dolzarbligi.
3. Loyiha doirasida o‘z yechimini topuvchi, muammo, loyiha maqsadi, yakuniy
natija, foydalanuvchilar.
4. Loyihani ish rejasini (jadval) bayon qilish.
5. Bajaruvchilarni ko‘rsatgan holda ma’lumotnoma tuzilishini qisqa bayoni.
6. Loyiha ustida ishlash jarayoni: ishning natijaviyligi, qiyinchiliklar va uni
yechib o‘tish yo‘llarini va loyiha sifatini baholash.
|
| |
“Elektromobillarning umumiy tuzilishi va ishlash prinsplari” mavzusida

|
“Elektromobillarning umumiy tuzilishi va ishlash prinsplari” mavzusida Pdf ko'rish
|
bet | 18/194 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 11,47 Mb. | | #102246 |
Bog'liq Avtomobillar tuzilishi Beknazarov Jamoliddin Bekturdiyevich“Elektromobillarning umumiy tuzilishi va ishlash prinsplari” mavzusida
O‘QUV LOYIHASIDA
LOYIHA TOPSHIRIG‘I
Kirish.
Hozirgi kunda sanoat va transportning rivojlanishi, sanoat korxonalari va
transport vositalaridan juda ko‘p miqdorda zaharli moddalarni ajralishi tabiatni
evolyutsiya davomida uchramagan milionlab zaharli moddalar bilan ifloslanishiga
olib kelmoqda. Avtomobil tarnsportining rivojlanish bosqichlarida avtomobillar
uchun bir qator qulayliklarga, dastlabgi dvigatellarga qaraganda birmuncha katta
quvvatga ega bo‘lgan dvigatellar yaratilib xalq xo‘jaligida foydalanib kelmoqda.
Dvigatellarni atrof muhitni ifloslantirishiga sabablardan biri shuki ularda yonilg‘i
va havodan iborat yonuvchi aralashmani to‘lig‘incha yonmasligi oqibatidandir.
Hozirgi zamon avtomobil konstruktorlari oldiga eng avvalo atrof muhitga zaharli
moddalar tarqatmaydigan, ekologik toza avtomobillar yaratish va ulardan xalq
xo‘jaligining barcha soxalarida foydalanishni yo‘lga qo‘yish vazifalari
qo‘yilmoqda.
O‘zbekiston mustaqilligining dastlabki yillaridanoq birinchi Prizidetimiz I. A.
Karimov tashabbuslari bilan O‘zbekiston ham o‘z avtomobilsozlik zavodlariga ega
boldi. Hozirgi kunlarda ushbu zavodlarni rivojlantirish ustida bir qator ishlar
amalga oshirilmoqda.
Yuqorida aytib o‘tganimizdek yonuvchi aralashma sifatli bo‘lmasligi
oqibatida atrof muhitga zararli gazlar chiqarilishi bir muncha ortishiga olib
keladi. Shunday ekan biz benzin, gaz va dizel kabi yoqilg‘ilar o‘rniga elektr
energiyasi yordamida harakatga keltiriladigan va atrof muhitga chiqindi gazlarni
chiqarmaydigan ekologik toza transport vositalari hisoblangan elektromobillar
konstruksiyalarini yaratishimiz kerak bo‘ladi.
Hozirgi kunlarda vatanimizda ham elektromobillar ishlab chiqarishni
boshlash borasida bir qancha ishlar olib borilmoqda. Buning afzallikalri shundaki
elektromobillarga texnik xizmat ko‘rsatish va ta’mirlash ishlari bir muncha oson,
shu kabi ekologik toza dvigatellar yaratishda dunyo olimlari qatorida turib o‘zbek
avtomobil sanoatiga o‘z hissalarini qo‘shmog‘lari zarur.
|
| |
O‘qitish metodlari - Qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish instituti

Tuzuvchi: Mirishkor tuman 1-son kasb-hunar maktabi. Beknazarov
Jamoliddin Bekturdiyevich
O‘quv mashg‘ulotining texnologik xaritasi
Ish
bosqichlari
va vaqti
Faoliyat mazmuni
O‘qituvchi
O‘quvchi
1-bosqich.
O‘quv
mashg‘ulotiga
kirish
(10 daqiqa)
Tashkiliy qism
1.1. O‘quvchilar bilan salomlashadi
1.2. O‘quvchilarning davomati, ularni va
auditoriyani mashg‘ulotga tayyorligini
tekshirish
1.3 O‘tilgan mavzu bo‘yicha o‘quvchilar
bilimini baholaydi (1-ilova).
Salomlashadi,
tinglaydi,
savollarga javob
beradi
2-bosqich
Asosiy
(60 daqiqa)
O‘quvchilar bilimini faollashtirish
2.1. Tezkor so‘rovdan foydalanib
o‘quvchilarni faollashtiradi (2-ilova).
Aqliy hujum
muammolariga o‘z
fikrlarini bildiradi
Maqsad va vazifani belgilanishi
2.2. O‘quv mashg‘uloti mavzusi, rejasi,
maqsad va uning faoliyat natijalari bilan
tanishtiradi.
Yozib oladi
Yangi o‘quv material bayoni
2.3. Slaydlar Power point dasturida
(3-ilova) namoyish va sharhlash bilan
mavzu bo‘yicha asosiy nazariy bilimlarni
bayon qiladi
2.4. Jalb qiluvchi savollar beradi
2.5. Mavzu har bir qismi bo‘yicha
xulosalaydi
2.6. Ma’lumotlarni daftarga qayd
etishlarini eslatadi (4-ilova)
Kuzatadi,
savollarga javob
beradi,
ma’lumotlarni
daftarga qayd
qiladi
Davriy yo‘riqnoma - Ўзбекистон республикаси олий ва ўрта

|
Ўзбекистон республикаси олий ва ўрта
|
bet | 114/129 | Sana | 16.02.2024 | Hajmi | 5,48 Mb. | | #157537 |
Bog'liq ЙЎНАЛИШГА КИРИШ УМК (2)Davriy yo‘riqnoma. Ishchining malakasi va ish stajidan qat’iy nazar har 6 oydan ko‘p bo‘lmagan muddatda xavfsiz ishlash usullari bo‘yicha davriy yo‘riqnoma o‘tkazib turiladi. Bunday asosiy maqsad-ishchining asosiy va doimiy bajarib turadigan ishida xavfsizlik qoidalari bo‘yicha bilimlarini yangilab va to‘ldirib turishdir.
Davriy yo‘riqnoma yakka tartibda va guruh (bir xil kasbdagi ishchilar) bilan o‘tkazilishi mumkin, bunda sex yoki korxonada bo‘lib o‘tgan noxush hodisalarni talqin qilgan holda suhbat o‘tkaziladi.
Turli sabablar bilan (ta’til, kasallik, mehnat safari va h.k) o‘z muddatida ishchilarga o‘tkazilmagan yo‘riqnoma keyinchalik o‘tkaziladi. Davriy yo‘riqnoma o‘tkazilganligi haqida jurnalga yozib rasmiylashtirilib qo‘yiladi.
Navbatdan taashqari quyidagi hollarda o‘tkaziladi:
texnologik jarayon o‘zgarganda, bir uskuna o‘rniga boshqa uskuna o‘rnatilganda va mehnat sharoiti o‘zgartirilganda;
sex bo‘limi yoki brigadada baxtsiz hodisa yoki avariya ro‘y berganda;
ishlarni xavfsiz bajarish bo‘yicha yangi qoida va yo‘riqnomalarni ishchilar diqqatiga etkazish zarurati to‘g‘ilgan hollarda;
ishlab chiqarish intizomi qoida va yo‘riqnomalarni talablari buzilishi aniqlangan hollarda.
Navbatdan tashqari yo‘riqnomada dastlabki yo‘riqnomaning shu yo‘riqnoma o‘tilishiga sabab bo‘lgan qismigina ko‘rib chiqiladi.
Bu yo‘riqnoma ham dastlabki va davriy yo‘riqnoma singari bevosita rahbar (usta) tomonidan o‘tkaziladi va jurnalga yozib rasmiylashtiriladi va sababi ko‘rsatiladi.
Ishchilarni bilimini tekshirish. Dastlabki yo‘riqnomadan va malaka oshirishdan keyin (mustaqil ishlashga ruxsat berishdan yoki boshqa ishga o‘tkazishdan avval) ishchilarning xavfsiz ishlash usullari bo‘yicha bilimlarini tekshirish kerak bo‘ladi. Buning uchun korxona ma’muriyati tomonidan maxsus komissiya tuziladi va unga rais qilib sex boshliqlaridan biri belgilanadi. Zarurat bo‘lganda, aniq sharoitdan kelib chiqib komissiya tarkibiga mexaniklar, energetiklar va boshqa mutaxassislar kiritilishi mumkin.
|
| |
Amaliy mexanika - Ўзбекистон республикаси олий ва ўрта

|
Ўзбекистон республикаси олий ва ўрта
|
bet | 27/129 | Sana | 16.02.2024 | Hajmi | 5,48 Mb. | | #157537 |
Bog'liq ЙЎНАЛИШГА КИРИШ УМК (2)Amaliy mexanika:
statika: statika aksiomalari, (bir nuqtada) kesishuvchi kuchlar tizimi, juft kuchlar nazariyasi, kuch momenti, erkin joylashgan kuchlar tizimi, massalar markazi;
kinematika: nuqta kinematikasi (nuqta harakati berilishining usullari, nuqta tezligi va tezlanishi), nuqtaning murakkab harakati, qattiq jism kinematikasi (qattiq jismning oddiy, tekis va sferik harakati), qattiq jismning murakkab harakati;
inersion va noinersion hisob tizimlarida nuqta harakatining differensial tenglamalari, qattiq jism dinamikasi (ilgarilama-qaytma, tekis va aylanma harakatlarning dinamik tenglamalari, Eylerning kinematika tenglamalari, Dalamber tamoyili), analitik mexanika asoslari (mexanikaning umumiy tenglamasi, ehtimoliy siljish tamoyili, Lagranj tenglamasi), mexanik tizimlar tebranishlari va turg‘unligi.
Ekologiya:
biosfera va inson: biosferaning tuzilmasi, ekologik tizimlar, muhit va organizmlarning о‘zaro munosabati, ekologiya va inson salomatligi, atrof-muhitning global muammolari;
tabiatdan foydalanish: tabiiy resurslardan ratsional foydalanish va tabiat muhofazasining ekologik tamoyillari, tabiatdan tejab-tergab foydalanish asoslari, ekologik himoya texnikasi va texnologiyasi, ekologik huquq asoslari va kasbiy mas’uliyat, atrof-muhit sohasida xalqaro hamkorlik.
Umumkasbiy fanlar mazmuni va komponentlari
Chizma geometriya va muhandislik grafikasi:
Chizma geometriya: chizma geometriyava: fazoviy shakllarni tekislikda tasvirlashning proyeksiyalar metodi;
muhandislik grafikasi va loyihalashtirish asoslari: geometrik modellashtirish asoslari, proyeksiyalar, proyeksiyalash turlari, tasvirlar (umumiy kо‘rinishi, kesmalar, kesimlar), aksonometrik kо‘rinishlar, sirtlar, sirtdagi nuqta va chiziqlar, sirtlarni kesilishi, detallar chizmasi va eskizlari, chizmani о‘qish va qismlarga ajratish, chizmani yoyish, ajraladigan va ajralmaydigan birikmalarni tasvirlash, davlat standart tizimi;
muxandislik grafikasi: kompyuter grafikasi texnik vositalari, kompyuterning grafik vositalari, interaktiv kompyuter grafikasi, dasturlash vositalari, ma’lumotlar bazasi tuzilishi;
|
| |
Xavfsizlik ishlar bilan umumiy muammolari

|
Xavfsizlik ishlar bilan umumiy muammolari
|
bet | 32/129 | Sana | 16.02.2024 | Hajmi | 5,48 Mb. | | #157537 |
Bog'liq ЙЎНАЛИШГА КИРИШ УМК (2)Xavfsizlik ishlar bilan umumiy muammolari
McSween jiddiy xavfsizligini to'sqinlik to'rt umumiy muammolarni qayd harakatlari:
1.Bo'sh hisobot shiddatli oqibatlari.
Jarohati va voqealar yashirish uchun har qanday bosim muvaffaqiyatli xavfsizlik harakatlari bor bo'lishi mumkin emas. Tashkilotlar o'rganish uchun muhim bo'lgan ularning vaziyatlari qo'shimcha yoki undan ko'p jiddiy jarohat oldini olish va pasaytirilgan sabablari javob (1) tashkil o'z ichiga oladi. Qachon rag'batlantirish azob va (2) tengdoshlarning bosim bilan hisobot uchun dasturlari jarohati natijalari asoslanadi.
2. Xavfsizlik mukofotlari ishlari bilan bog'liq emas.
Xavfsizlik mukofot dasturlari, odatda, xavfsiz xatti mustahkamlash emas. Yuqorida ta'kidlanganidek, mukofotlar va imtiyozlar moyil uchun FL ta'sir emasligini xodimlari jarohat hisobot uchun emas. Ko'pchilik tashkilotlar ularning natijasi chora-tadbirlar (jarohat statistikasi) o'rniga jarayonida ko'ra haqida mukofotlari ish gigienaga bilan chora-tadbirlar-xalq muvofiqligi asoslaydilar (McSween, 1995, p. 15).
3.Rejalashtirish va qaror uchun boshqarish yoki shtab.
Ko'p kompaniyalar rahbarlari xavfsizlik qoidalarini va ishlab majburlash uchun kutish jarayonlari bog'liqligi hisoblanadi. Binobarin, xodimlar bilan ta'minlash uchun menejerlar xavfsiz xulq o'rniga bir-biriga uchun tashqariga qarashga yo’naltiradilar. Xodimlari emas etarlicha xavfsizligini yaxshilash shubha ostiga ularning xavfsizligi uchun asosiy mas'uliyat birovga qarash va ularning ko'pchiligi moyildir.
4. Azobni talabga javob kamaytirish uchun.
Ko'pchilik xavfsizlik dasturlari, birinchi navbatda, jazoga asoslangan. Pun- ishment reaktiv va ta'kidlab o'rniga xavfli hujjatlariga xavfsiz xulqqa aratilgan.
Mavzudagi barcha ma’lumotlar Fundamentals of occupational safety and health / Mark A. Friend and James P.Kohn.—4th ed. 12 bobidan olingan.
McSween ko'plab qo'shimchalash bor qayd azob bilan osonlikcha zohiriy emas. Masalan:
• Azob faqat sezilarli huzurida samarali
• Azob noto'g'ri saboq istagi (ya'ni, qo'lga yo'q)
• Azob zarar munosabatlar va jalb qiladi
• Azob ibodat saqlab qolish uchun bo'lgan (1995, p. 17)
Cooper ikki muhim narsani qo'shib qo'ydi:
• Jazo samaradorligi uning mustahkamligiga bog'liq.Har safar bir xavfli xatti darhol berilgan va ishlashda sodir bo'ladi.
• Jazoga ko'ra mavjud xatti bostirish uchun ko'proq xizmat qiladi, yangi yo'l shakllari rag'batlantirish hisoblanadi. Bu tashvishga… olib kelishi mumkin va ish faoliyatining boshqa sohalarida salbiy ta’sir etadi (1998, p. 271).
Jazo haqida nuqta, u hech qachon tegishli emas, lekin u muvozanatli bo'lishi kerak. Jazo bo’linuvchan emas so'nggi ko'rib chiqilishi kerak, balki bir javob bo’ladi.
Afsuski, bu to'rt umumiy muammolarni bartaraf qiladi. Samarali xavfsizlik borasidagi sa'y-harakatlarini ta'minlash emasdir. Bu muammolarni hal etishda bir qadam o'ng yo'nalishi va qurish mustahkam poydevor barpo yordam beradi.
|
| |
Ish joyida o‘tkaziladigan yo‘riqnoma

|
Ish joyida o‘tkaziladigan yo‘riqnoma
|
bet | 113/129 | Sana | 16.02.2024 | Hajmi | 5,48 Mb. | | #157537 |
Bog'liq ЙЎНАЛИШГА КИРИШ УМК (2)Ish joyida o‘tkaziladigan yo‘riqnoma. Barcha ishchilar kirish yo‘riqnomasidan tashqari ish joyida o‘tkaziladigan yo‘riqnomalarni xam bilishlari lozim. Ish joyida o‘tkaziladigan yo‘riqnomadan maqsad-har bir ishchini to‘g‘ri va xavfsiz ish usullariga o‘rgatish hisoblanadi. Yo‘riqnomani o‘tkazish jarayonida ishchiga u ishlaydigan uskunada bajariladigan texnologik jarayon, uning harakat uzatish mexanizmlari, xavfli joylari, konstruktiv xususiyatlari, paydo bo‘lishi mumkin bo‘lgan xavflar, ishni xavfsiz bajarish usullari, ish joyini to‘g‘ri tashkil qilish va shu kabi masalalar tushuniladi.
Yo‘riqnoma o‘tkazish ishchining bevosita rahbari bo‘lgan ustaga yuklatiladi. Ayrim zarur hollarda bu yo‘riqnoma tegishli mutaxassislar (mexanik, energetik, texnolog) ishtirokida o‘tkaziladi.
Xodimlarga elektr xavfsizligi bo‘yicha yo‘riqnoma o‘tkazish va malaka guruhi berish korxona bosh energetigi zimmasiga yuklatiladi.
Ish joyida o‘tkaziladigan yo‘riqnoma ishni xavfsiz olib borish qoidalari asosidassex boshliqlari tomonidan tuzilgan va korxona bosh muhandisi tasdiqlagan dastur bo‘yicha olib boriladi. Bu yo‘riqnomalar ruyxatini korxona bosh muhandisi kasaba uyushmasi raisi bilan birgalikda tasdiqlaydi. Ish joyida o‘tkaziladigan dastlabki yo‘riqnoma ishchini mustaqil ishlashga qo‘yishdan oldin yoki ish harakteri o‘zgargan hollarda o‘tkaziladi.
Korxonaga ishga kirayotgan shaxs kasbiy malakasini malakali va tajribali ishchiga biriktirib qo‘yish orqali oshiradi. Bunday biriktirib qo‘yish sex boshlig‘ining vazifasi hisoblanadi.
Dastlabki yo‘riqnoma o‘tkazish yo‘riqnomalarni rasmiylashtirish jurnaliga yozib qo‘yish orqali mustahkamlanadi. Barcha ishchilar o‘ta xavfli ishlarni bajarishga vazifa olishlaridan avval javobgar rahbar tomonidan yo‘riqnoma olishlari va bu haqda jurnalga xavfsizlik choralari ko‘rsatilgan holda rasmiylashtirilishi kerak. Ish joylarida o‘tkaziladigan yo‘riqnomaning dasturi.
1.Texnologik jarayon va uskuna haqida umumiy ma’lumotlar. Asosiy xavfli va zararli ishlab chiqarish omillari.
2.Ish joyiga qo‘yiladigan xavfsizlik talablari.
3.Uskunaning (mashina, dastgoh, mexanizm) tuzilishi. Xavfli joylari, to‘siqlari, ogohlantiruvchi moslamalari, blokirovka va signal berish tizimlari.
4.Ishga tayyorgarlik tartibi (uning sozligini, kerakli asbob-uskunalarning mavjudligini, yerga ulash va boshqa himoya vositalarining mavjudligini tekshirish).
5.Xavfsiz ishlash usullari, xavfli vaziyatlar paydo bo‘lganda qilinadigan ishlar.
6.Korjomalar, shaxsiy himoya vositalari va ulardan foydalanish.
7.Ishchilarni elektr xavfsizligini taminlashiga qo‘yiladigan asosiy talablar.
8.Sexda xavfsiz harakatlanish sxemasi.
9.Yuk ortish-tushurish va tashish ishlarida xavfsizlik talablari. Yuk ko‘tarish, tashish uskunalari va mexanizmlarini xavfsiz ishlatish.
|
| |
El Torito CD - Microsoft Windows Embedded Standard 2009 Developer Resource Kit Componentizing Windows xp professional...

El Torito CD to image:
Add EWF Management Console application to image
Add EWF NTLDR to image
Depending on your needs, you can also add the following useful components:
Disk Management Command line utility.
FAT/NTFS Common Format/Tools Files.
Registry Editor.
Power Management Application
Beep Driver
System Cloning Tool
/////For information only/////
If you wish to optimize system boot performance using the above service, you might consider a variation of the above. In this case, do not modify the EnableAutoLayout registry key initially. Let FBA complete, with EWF disabled, and then run a test pass that exercises the functionality of your runtime image. Perform several reboots during this time, and keep track of how long it takes to boot up. Once boot time has been optimized by the background disk defragmentation service, set the EnableAutoLayout key to 0 as described above.
You should not enable the system memory Page File. This is a configurable setting in the PC component, which manifests as one of the following components
Standard PC (HAL.DLL)
ACPI Multiprocessor PC (HALMACPI.DLL)
ACPI Uniprocessor PC (HALAACPI.DLL)
Advanced Configuration and Power Interface (ACPI) PC (HALACPI.DLL)
Check dependencies (F5 keystroke).
Double click on the task.
Choose Explorer shell.
Check dependencies (F5)
Click
|
mm/sek 
U - Yuqori kuchlanish texnikasi

100
Quruq sirtli izolyatorga kommutatsiya impulsi ta’sir etganda qoplanish
jarayonining shakllanishi yuqorida keltirilgan mexanizm bo’yicha rivojlanadi.
Ho’llangan izolyatorga
мксек 5 - 0,5 t I
bo’lgan kommutatsiya to’lqini
ta’sir etganda uning qoplanishi tayanch nuqtasi qarama–qarshi elektroddan
ko’chuvchi qisman yoylanish orqali amalga oshiriladi. Lekin, razryadlanishdan
oldingi vaqtni qancha qisqartirsak, ho’llangan izolyatorning suvli qatlamida
ajralayotgan issiqliq energiyasi shunchalik tez kamayib boradi. Bir necha metrga
teng bo’lgan izolyatsiya oralig’ida sirpanuvchan razryad butun oraliqni kesib
o’tishga ulgurmaydi va kommutatsiya impulslarda razryadlanish kuchlanishi quruq
razryadlanish kuchlanishiga yaqinlashib boradi. Xuddu shu singari quruq
razryadlanish va ho’l razryadlanish kuchlanishlari ham bir-biriga yaqinlashadi.
Kommutatsiya
impulsida
razryadlanish
kuchlanishi
quyidagicha
ifodalanadi:
HR Kom . HR U K U
.
K koeffitsientning qiymati qancha birga yaqinlashsa, kommutatsiya
o’takuchlanishining ta’sir etish vaqti shunchalik kattalashadi va ho’l va quruq
razryadlanish kuchlanishlari bir biriga yaqinlashadi.
Nazorat savollari 1.
Atmosferaning ifloslanganlik darajasi nechtaga bo’linadi? Ularga
qanday xududlar kiradi?.
2.
Izolyatsiya orqali sirg’ish toki oquvchi yo’lning uzunligi nimalarga
bog’liq holda meyorlanadi?.
3.
Havo liniyasi izolyatorining elektrik mustahkamligi nima bilan
belgilanadi?
4.
Izolyatorning quruq razryadlanish kuchlanishi va ho’l razryadlanish
kuchlanishini ta’riflang.
Elektrotexnika va elektronika

|
Elektrotexnika va elektronika
|
bet | 29/129 | Sana | 16.02.2024 | Hajmi | 5,48 Mb. | | #157537 |
Bog'liq ЙЎНАЛИШГА КИРИШ УМК (2)Elektrotexnika va elektronika:
О‘zgarmas tok chiziqli elektr zanjirlari. О‘zgarmas tok elektr generatorlari. О‘zgarmas tok elektrotexnik qurilmalarining shartli grafik tasvirlanishi. Elektr zanjiri va uning elementlari. О‘zgarmas tok elektrotexnik qurilmalarining almashtirish sxemalari. Rezistiv elementlar, E.Y.K. va tok manbalari, ularning xususiyatlari va tavsiflari. Aktiv va passiv ikki qutbliklar va ularning almashtirish sxemalari. Aktiv ikki qutbliklarning ish rejimlari.
Bir fazali о‘zgaruvchan tok elektr zanjirlari. О‘zgaruvchan elektr toki. Bir fazali sinusoidal о‘zgaruvchan tok elektr zanjirlari.
О‘zgaruvchan tok haqida asosiy tushunchalar. Davriy va nodavriy о‘zgaruvchan tok. Sinusoidal E.Y.K. ni xosil qilish. Sinusoidal о‘zgaruvchan tokning asosiy tavsiflari (xarakteristikalari).
Uch fazali о‘zgaruvchan tok zanjirlari. Kо‘p fazali о‘zgaruvchan tok. Uch fazali elektr toki xaqida tushuncha. Uch fazali E.Y.K. ni xosil qilish. Simmetrik va nosimmetrik uch fazali elektr energiya manbalari. Faza E.Y.K. larining shartli musbat yо‘nalishi. Uch fazali sistemada E.Y.K. ni vektor diagramma qо‘rinishda kompleks tekislikda ifodalanishi.
Davriy nosinusoidal tok elektr zanjirlari. Nosinusoidal tok, kuchlanish va E.Y.K. lar xaqida umumiy tushunchalar. Nosinusoidal tok, kuchlanish va E.Y.K. paydo bо‘lishining asosiy sabablari. Nosinusoidal kuchlanish va tok manbalari. Nosinusoidal davriy tok, kuchlanish va E.Y.K. larni Furye qatoriga yoyish.
Nochiziqli elektr zanjirlar. Magnit zanjirlar. Transformatorlar. Elektr mashinalari. Asinxron mashinalar. Sinxron mashinalar. Elektronika. Elektr yuritmalari. Korxonalarning elektr ta’minoti asoslari.
Issiqlik texnikasi:
Texnik termodinamika. Termodinamika fani va uslubi. Termodinamika, issiqlik texnikasining asosi. Termodinamik tizim va ishchi jism. Asosiy termodinamik holat parametrlari. Termodinamik sirt. Asosiy gaz qonunlari. Ideal gaz holat tenglamasi. Gaz doimiysi. Ideal gazlar uchun termodinamikaning I qonunini analitik ifodasi. Issiqlik sig‘imi. Gazlar issiqlik sig‘imining molekulyar - kinetik nazariyasi. Issiqlik sig‘imi kvant nazariyasining unsurlari. Haqiqiy va о‘rtacha issiqlik sig‘imlar. Gaz issiqlik sig‘imlarining emperik ifodalari. Issiqlik sig‘imini jarayonga va haroratga bog‘liqligi. Ideal gaz aralashmalari. Dalton qonuni. Aralashma tarkibining berilish usullari. Aralashma kо‘rsatkichlarini tarkibi, hamda uni komponentlar. Suv bug‘i. Bug‘lanish va bug‘ni qaytadan suvga aylanishi. Tо‘yingan bug‘ bosimini haroratga bog‘ liq ligi. Fazaviy о‘tishda muvozanat holati. Bug‘lanish va bug‘ni qaytadan suvga aylanishi. Tо‘yingan bug‘ bosimini haroratga bog‘liqligi. Fazaviy о‘tish issiqligi. Quriganlik darajasi. Erish. SublimatsiY. Fazaviy о‘tishning P-t diagrammasi. Uchlamchi nuqta. Nam tо‘yingan, quruq va о‘ta qizigan bug‘ning solishtirma hajmi, entalpiyasi, entropiyasi. Suv va suv bug‘ining termodinamik jadvallari. Suv bug‘ining P-V, T-S, h-S diagrammalari.
|
| |
U
QRK - Yuqori kuchlanish texnikasi

99
D(l) – l masofaga to’g’ri keladigan izolyatorning diametri;
)
(
l
- suv qatlamining
qalinligi;
F – izolyatorni xarakterlovchi shakl koeffitsienti.
Diametrning o’sib borishi bilan shakl koeffitsienti va shu bilan birga
HRK
U
ham kamayib boradi. Sirg’ish tokining oqish yo’li uzunlashib borgani sari
razryadlanish kuchlanishi shunchalik o’sib boradi. Ho’l razryadlanish
kuchlanishining yomg’ir intensivligi
h ga bog’liqlik grafigi 3.2- rasmda
keltirilgan. Grafikdan ko’rinadiki yomg’irning kam intensivligida ho’l
razryadlanish kuchlanishining sezilarli darajada o’sishi kuzatiladi.
VSX izolyatorlarning sirti toza va quruq bo’lgan holat uchun olinadi.
Chunki, yomg’ir izolyatorlarning elektr mustahkamligini impuls kuchla-nishlari
uchun ozgina bo’lsada (2
3% ga) kamaytiradi. Xarakteristika standart to’lqin
uzunligining musbat va manfiy qutblari uchun 1,5/40 mksek rusumli impulsda
olinadi. Impuls razryadlanish kuchlanishining meyori atmosfera sharoitida (3.5)
ifoda orqali aniqlanadi. Kesilish vaqti 10 mksek dan kam bo’lgan kuchlanish
to’lqini quyilganda tuzatish koeffitsienti razryadlanish vaqtiga proportsional
ravishda kamayadi. Masalan, kesilish vaqti 5 mksek bo’lgan to’lkin uchun tuzatish
koeffitsient 1,06 ga teng bo’lib, tuzatish 0,06 ga teng. .
3.2- rasm. YOmg’ir intensivligining ho’l razryadlanish kuchlanishiga ta’siri.
+U+1/shC 
-U+1/shC - Yuqori kuchlanish texnikasi

324
M
R
=
2
2
u
(
q
x
1
-
d
x
1
) yoki R
r
=
2
2
)
(
2
Sin
XdXq
Xq
Xd
U
.
Parametrik rezonans sodir bo’lishini belgilovchi reaktsion quvvat tok va
kuchlanish grafiklari orasidagi faza siljishni ta’minlaydi.
7.21- rasm. Ayon qutbli sinxron generatorning toki va induktivligini o’zgarishi.
Parametrik rezonans paytida mashinaning stator zanjirida tok sekin o’sib
boradi va qo’zg’atish chulg’amida juda kam EYUK paydo bo’lishi natijasida
stator magnit oqimi rotorning magnit o’zagiga erkin singib, rezonans ayon
qutblilik momenti ta’sirida rivojlanadi. Agar stator toki juda katta tezlik bilan
o’zgarsa, qo’zg’atish chulg’amida stator magnit oqimining rotor gavdasiga
singishiga to’sqinliq qiladigan EYUK xosil bo’ladi.
Yuqori kuchlanish texnikasi - bet 43

96
Bir qator izolyatsiya konstruktsiyalarida izolyatorning sirti bir jinsli elektr
maydonining kuch chiziqlari yo’nalishida joylashgan. Bu holda izolyator elektr
maydonini
buzmasada,
izolyatsiya
konstruktsiyasining
razryadlanish
kuchlanishini sezilarli darajada pasaytiradi. Razryadlanish kuchlanishining
pasayishini sabablaridan biri izolyatsiya materiallari-ning gigroskopligidir. U
izolyator sirtida namlikning mikroskopik yupqa qatlamining paydo bo’lishiga olib
keladi. Bunday yupqa qatlam razryadlanish kuchlanishining pasayishiga sabab
bo’ladi. Izolyatsiya materialining gigros-kopligi oshishi bilan izolyatsiya
konstruktsiyasining razryadlanish kuchlanishi kamayib boradi (3.1- rasm).
3.1- rasm. Tekis taqsimlangan maydonda sirt bo’ylab quruq razryadlanish kuchlanishining
elektrodlar orasidagi masofaga bog’liqligi: 1 – havo oralig’i; 2 – chinni; 3 – shisha (chinniga
nisbatan ko’proq gigroskopik); 4 – chinni va shisha dielektrikning elektrodlarga jips
joylashmagan holat.
Elektr qurilmalarini eksplutatsiya qilish tajribasi shuni ko’rsata-diki,
izolyatorning ho’l razryadlanish kuchlanishi ifloslantirayotgan qatlamning
xarakteristikasiga: qatlam qalinligi va solishtirma qarshilig’iga bog’liq. Bir xil
ifloslanishlarda esa u elektrodlar orasidagi minimal masofani bildiradigan sirg’ish
toki oqayotgan kanalning uzun-ligi
sir
L
ga proportsionaldir. Izolyatorlar turkumida
Uning asosiy tarkibiy qismlari sifatida quyidagilar mavjudkutubxonalar

|
Uning asosiy tarkibiy qismlari sifatida quyidagilar mavjudkutubxonalar
|
bet | 15/19 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 4,74 Mb. | | #248315 |
Bog'liq 1- maruzaUning asosiy tarkibiy qismlari sifatida quyidagilar mavjudkutubxonalar: • NumPy • SciPy • Matplotlib • Ipython • SymPy • pandas
Ядро Python/Cpython
Подробнее: https://www.securitylab.ru/blog/personal/DFedorov/352651.php
Quyidagi rasmda NumPy ustiga qurilgan kutubxonalar ko'rsatilgan.
Batafsil: ttps://www.securitylab.ru/blog/personal/DFedorov/352651.php
NumPy asosidagi Big Data Analytics ekotizimlari
NumPy - bu Python yordamida raqamli hisob-kitoblar uchun ishlatilishi mumkin bo'lgan asosiy paket. Bu chiziqli algebra uchun matritsa kutubxonasi. NumPy ndarrays ham umumiy ma'lumotlar uchun samarali ko'p o'lchovli konteyner sifatida ishlatilishi mumkin. Ma'lumotlar turlari bilan ham aniqlanishi va ishlatilishi mumkin. NumPy - bu Python dasturlash tilining kengaytmasi. U katta ko'p o'lchovli massivlar va matritsalarni qo'llab-quvvatlaydi, shuningdek, ushbu massivlar bilan ishlash uchun ishlatilishi mumkin bo'lgan yuqori darajadagi matematik funktsiyalarning katta kutubxonasini o’z ichiga oladi. Ushbu darsda biz NumPy massivlaridan rasmlarni ifodalash va murakkab matematik operatsiyalarni bajarish uchun foydalanamiz. NumPy ushbu operatsiyalarning barchasi uchun ko'plab o'rnatilgan funktsiyalar bilan birga keladi. Shunday qilib, biz asosiy massiv operatsiyalari haqida tashvishlanishimiz shart emas. Biz to'g'ridan-to'g'ri kompyuterni ko'rish tushunchalari va kodiga e'tibor qaratishimiz mumkin. Barcha OpenCV massiv tuzilmalari NumPy massivlariga va undan o'zgartiriladi. Shunday qilib, NumPy-da qanday operatsiyalarni bajarsangiz, siz har doim NumPy-ni OpenCV bilan birlashtira olasiz.
Pythonda dasturlashda NumPy, Matplotlib va Rpi GPIO bilan ishlash
Keling, ndarray yaratishning bir nechta misollarini ko'rib chiqaylik. Pythonda array() usuli juda tez-tez ishlatiladi. Keling, ndarray yaratishning bir nechta misollarini ko'rib chiqaylik. Pythonda array() usuli juda tez-tez ishlatiladi.
|
| |
RPi va Raspberry Pi OS da Python

|
RPi va Raspberry Pi OS da Python
|
bet | 13/19 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 4,74 Mb. | | #248315 |
Bog'liq 1- maruzaRPi va Raspberry Pi OS da Python
Python biz yuklab olgan Raspberry Pi OS tasvirida oldindan o'rnatilgan. Python, Python 2 va Python 3 ning ikkala versiyalari ham Raspberry Pi OS tasviri bilan birga keladi.
Biz Python 3 ni batafsil ko‘rib chiqamiz, chunki biz barcha dasturlarimizni Python 3 da yozamiz. Lxterminalni oching yoki masofadan turib RPi ga kiring va quyidagi buyruqni bajaring:
python – V
U quyidagi natijani beradi:
Python 2.7.16
-V opsiyasi Python interpretatorning versiyasini qaytaradi. Shunday qilib, python buyrug'i Python 2 interpretatoriga ishora qiladi. Biroq, bizga Python 3 kerak.
Shunday qilib, buyruq qatorida quyidagi buyruqni bajaring:
Python3 –V
U quyidagi natijani beradi:
Python 3.7.3
Bu Python 3 interpretatori va biz undan ushbu fandagi barcha dasturlash mashqlarimiz uchun foydalanamiz. Diskdagi interpretatorni joylashishini bilish uchun (bizning holimizda microSD kartamizda) quyidagi buyruqni bajaring:
which python3
U quyidagi natijani beradi:
/usr/bin/python3
Mana Python 3 interpretatori bajariladigan direct.
Birinchi variant Geany IDE boʻlib, undan koʻplab dasturlash va belgilash tillari, jumladan Python 2 va Python 3 bilan foydalanish mumkin. Bu haqda https://geany.org/ saytida koʻproq oʻqishingiz mumkin. Ikkinchi variant - Tonny Python IDE, u Python 3 va MicroPython variantlarini qo'llab-quvvatlaydi.
Ko’pchilik pythondan foydalanuvhcilar - Python Foundation tomonidan ishlab chiqilgan va qo'llab-quvvatlanadigan Integrated Development and Learning Environment (IDLE) dan foydalanishadu. Bu haqda https://docs.python.org/3/library/idle.html sahifasida ko'proq o'qishingiz mumkin. - Ko’pchilik pythondan foydalanuvhcilar - Python Foundation tomonidan ishlab chiqilgan va qo'llab-quvvatlanadigan Integrated Development and Learning Environment (IDLE) dan foydalanishadu. Bu haqda https://docs.python.org/3/library/idle.html sahifasida ko'proq o'qishingiz mumkin.
- Raspberry Pi OS ning oldingi versiyalari IDLE bilan yetkazib berilgan. Biroq, u endi Raspberry Pi OS ning so'nggi versiyasida mavjud emas. Buning o'rniga bizda Geany va Tonny bor.
- Biroq, biz IDLE-ni quyidagi buyruq yordamida yuklashimiz mumkin:
|
| |
Har xil turdagi massivlarni yaratishning ko'plab usullari mavjud

|
Har xil turdagi massivlarni yaratishning ko'plab usullari mavjud
|
bet | 16/19 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 4,74 Mb. | | #248315 |
Bog'liq 1- maruzaHar xil turdagi massivlarni yaratishning ko'plab usullari mavjud. Biz ushbu dars davomida kerak bo'lganda ushbu usullarni ko'rib chiqamiz. Ndarray yaratish uchun quyidagi buyruqlarni bajaring: >>> x=np.array([1,2,3]) >>> x array([1, 2, 3]) >>> y=arange(10) >>> y=np.arange(10) >>> y array([0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9]) Quyida kvadratni hisoblash uchun ishlatilishi mumkin bo'lgan kod mavjudmassivning har bir elementi: >>> a**2 array ([ 1, 9, 36, 81], dtype=int32)
NumPy qanday ishlaydi
Birinchidan, NumPy ishlov beradigan massivlarning tuzilishini ko'rib chiqaylik.
Bir hil ikki o'lchovli massivni ko'rib chiqaylik.
Bu oddiy jadvalga o'xshaydi - ikkita qiymat o'qi va ichidagi yacheyka (massiv elementlari). Agar uchinchi o'q paydo bo'lsa, massiv uch o'lchamli bo'ladi.
Muhim shart shundaki, barcha elementlar bir xil ma'lumotlar turiga ega bo'lishi kerak, masalan, faqat butun sonlar.
Ikki o'lchovli massivni vizuallashtirishga misol
Albatta, NumPy kutubxonasi ikki o'lchovli massivlardan tashqari, turli xil o'qlar soniga ega boshqalarni ham qayta ishlaydi. Bu o'zgaruvchanlik matematik masaladagi har qanday o'zgaruvchi kabi N soni bilan belgilanadi. Shuning uchun NumPy odatda N o'lchovli ma'lumotlar massivlari bilan ishlaydi deb aytiladi.
Ndarraylar bilan asosiy amallarEndi linspace() funksiyasi haqida bilib olishimiz kerak. Bu uchta parametrni oladi - start_num, end_num va count. Bu start_num dan boshlanib, end_num bilan tugaydigan teng masofadagi nuqtalarga ega massiv hosil qiladi. Siz quyidagi misolni sinab ko'rishingiz mumkin:
>>> y=np.arange(10)
>>> y
array([0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9])
>>> a=np.array([1,3,6,9])
>>> a
array([1, 3, 6, 9])
>>> b=np.linspace(0,15,4)
>>> b
array([ 0., 5., 10., 15.])
|
| |
Nima tanqidiy namoyon olasizmi va nima uchun ishlab

|
Nima tanqidiy namoyon olasizmi va nima uchun ishlab
|
bet | 38/129 | Sana | 16.02.2024 | Hajmi | 5,48 Mb. | | #157537 |
Bog'liq ЙЎНАЛИШГА КИРИШ УМК (2)Nima tanqidiy namoyon olasizmi va nima uchun ishlab
Muhim ishlari inventarizatsiyasi?
Tanqidiy yurish-turish, yaxshi xavfsizligiga hissa o'sha harakatlar bo'lgan jarohatlari sabab aksincha ishlashi yoki, Krause yilda kuzatib eng baxtsiz hodisalar at-xavfi xulq final umumiy yo'li, deb. har bir xususan, ishlab chiqarish jarayonlari, mahsulot bilan xarakterlanadi qulaylik va ish kuchi, bu final umumiylik bir xususiyati majmui bor bir juda muhim ulushi uchun mas'ul bo'lgan yo'llar uning xavfsizlik hodisalar (1995, p. 113).
Qiyinchilik (1), ma'lum bir sayt uchun ma'lum bir xavfsizlik bilan bog'liq xatti-harakatlari aniqlash (2) operativ inventarizatsiyasi barpo etish Bu xatti uchun ta'riflar, va (3) asoslangan varag'i tayyorlash kuzatuvchi uchun bu juda muhim xatti-foydalanish. Bu muhim Rivojlanayotgan xulq inventarizatsiya quyidagi vazifani bajaradi:
• qaerda, eng ko'p uning sa'y-harakatlarini ro’l jamoasi yo'naltiradi ta'sir
• batafsil ma'lumotlarni beradi operativ ta'riflar, deb yozadi xavfsiz yo'l muhim ishlari bajarish uchun
• qiziqishlariga kuzatishlarga va nazorat ro'yxatlari mezonlarini belgilaydi
• xavfsizlik ishlash uchun oqim o'lchash beradi
Mavzudagi barcha ma’lumotlar Fundamentals of occupational safety and health / Mark A. Friend and James P.Kohn.—4th ed. 12 bobidan olingan.
Qanday Biz muhim ishlari aniqlash mumkin?
Krause (1997, p. 180) tanqidiy aniqlash to'rt yo'llarini taklif
a saytida yurish-turish:
1. Kasallanish hisobotlarni qiziqishlariga tahlil qiling
2. Intervyu ishchilar ular ishlayotgan
3. Ishchilarni e'tibor
4. Review ish qoidalari, ish xavfsizligi tahlil va tartibi qo'llanmalar
Bu to'rt yondashuvlar o'rniga aniq, lekin o'quvchi Batafsil batafsil o'rganishga qiziqish Behavior asoslangan ataladi. Xavfsizlik jarayoni: jarohat-bepul Madaniyat uchun Managing jalb etish (Krause, 1997). Oxir oqibatda har bir sayt muhim xulq o'z inventarizatsiya rivojlantirish kerak, va ro'yxat odatda bu emas uzoq xavfsizligi, albatta, muhim bo'lgan, ehtimol, 15 25 xulq-ishlash. Samimiy ro'yxati besh yoki o'n muhim tutilishi tavsiya yurish-turish (1994, p. 3).
Bu ish-muayyan xatti-ishlab yana ta'kidlash joizki ish xavfsizlik tahlil (JSA) yoki ish xavfini amalga juda o'xshaydi tahlil (JHA). JHAs va JSAs Biroq, odatda, deb yozilgan emas xatti operatsion belgilaydi. Bu taklif, deb tashkilotlar qiziqishlariga standartlar (Krause, 1997, p. 185), ularning JSAs yangilashingiz.
|
| |
pip3 install matplotlib - Kompyuterni ko'rish va Raspberry Pi-ga kirish

|
Kompyuterni ko'rish va Raspberry Pi-ga kirish
|
bet | 18/19 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 4,74 Mb. | | #248315 |
Bog'liq 1- maruzapip3 install matplotlib
Matplotlib katta kutubxona bo'lib, ko'plab kerakli kutubxonalarga ega. Bu barcha kerakli kutubxonalar pip3 tomonidan avtomatik ravishda o'rnatiladi va keyin Matplotlib o'rnatiladi. Internetga ulanish tezligiga qarab, bu biroz vaqt oladi.O'rnatish tugallangach, biz ba'zi namunaviy dasturlarni yozishimiz mumkin.Biz Python 3 dan skript rejimida, dastur yozish uchun esa IDLE yoki Nano muharriridan foydalanamiz
import matplotlib.pyplot as plt import numpy as np x = np.array([1, 2, 3, 4], dtype=np.uint8) y = x**2 + 1 plt.plot(x, y) plt.grid('on') plt.show()
Oldingi kodning birinchi qatorida biz Matplotlibning pyplot modulini plt bilan import qilamiz. Keyin biz NumPy-ni import qilamiz.
Biz chiziqli ndarray yaratish uchun array() funksiyadan foydalanamiz, unga 8-bitli belgisiz butun sonlar roʻyxatini oʻtkazamiz (uint8 maʼlumotlar turi).
Keyin y = x2 + 1 ni aniqlaymiz.
plot() funktsiyasi y ga nisbatan x ni chizadi.
Biz grid() funksiya chaqiruviga “on" yoki “off" orqali to’r yoqish yoki o'chirishimiz mumkin.
show() funksiyasini chaqirish orqali barcha faol vizualizatsiya ob'ektlarini qidiradi va grafiklar yoki boshqa vizualizatsiyalarni ko'rsatish uchun vizualizatsiya oynasini ochadi.
y = x**2 + 1 funksiya grafiki - Python 3 yordamida RPi GPIO dasturlash
- RPi va shunga o'xshash bitta platali kompyuterlarning asosiy afzalligi biri bu o'rnatilgan GPIO pinlari nuqtalari borligida. Dastlabki RPi platalarida 26 pin mavjud. Eng so'nggi modellarda GPIO uchun 40 pin mavjud. Biz buyruq satrida pinout buyrug'ini ishga tushirish orqali doskadagi pinout ma'lumotlarini olishimiz mumkin.
- Quyida mening RPi 4B platani uchun ulanish nuqtalarini ko’rish mumkin:
Yuqori chap burchakda biz GPIO uchun 40 ta pinni ko'ramiz. U 1-pin raqamini ko'rsatadi. Uning ustidagi qizil doira 2-pin raqami. 1-pinga qo'shni pin raqami 3 va hokazo. Rasmda barcha pinlarning raqamlanishi ko'rsatilgan
GPIO yordamida LEDlarni dasturlash
Endi biz GPIO pinlari bilan LEDlarni chiqish sifatida qanday dasturlashni ko'rib chiqamiz.
Keling, avval quyidagi rasmda ko'rsatilgandek, LEDni miltillash uchun oddiy sxemani yig'amiz. Buning uchun bizga ulash kabellari, LED va 220 ohm qarshilik kerak.
Eslatma:Ushbu kitobda siz shunga o'xshash juda ko'p chiroyli elektron diagrammalarni topasiz. Ularni yaratish uchun men Fritzing deb nomlangan ochiq kodli dasturdan foydalandim. F
ritzingning bosh sahifasiga https://fritzing.org/ orqali kirishingiz mumkin. Fritzing fayllari *.fzz kengaytmasiga ega.
|
| |
K
τ - Yuqori kuchlanish texnikasi

126
moyli
uchirgichlarning
chiqishlari
va
boshqa
apparatlar.
Stantsiya va podstantsiyalarda liniya izolyatorlaridan tashqari ochiq
taqsimlovchi qurilmalarda shinalarni mahkamlashga qo’llaniladigan izolyatorlarni
umumiy nom stantsiya–apparat izolyatorlariga birlashtirishimiz mumkin. Bu
izolyatorlarni asosan ikkita guruxga bo’lishimiz mumkin: tayanch va o’tuvchan.
Tayanch izolyatorlari ochiq va yopiq taqsimlovchi qurilmalarda va apparatlarda
shinalarni
maxkamlashga
qo’llaniladi. Masalan, ajratgichlarda tayanch
izolyatsiyalovchi konstruktsiyalar sifatida qo’llaniladi. O’tuvchi izolyatorlar yopiq
taqsimlovchi qurilmalarda devor orqali tok o’tkazuvchilarni o’tkazish uchun va
transformator va apparatlarning metall baklariga kuchlanish kiritish uchun
qo’llaniladi (bunday izolyatorlarni ko’pincha kirishlar deb nomlanadi).
Tayanch izolyatorlari ko’pincha chinnidan tayyorlanadi. O’tuvchan
izolyatorlarning konstruktsiyasida asosiy izolyatsiya bo’lib chinni, moyli – to’siqli
yoki qog’ozli – moyli izolyatsiya.
3.12- rasm. Tayanch izolyatorida qovurg’aning joylashish o’rnining uning impuls razryadlanish
kuchlanishiga ta’siri.
Yuqori kuchlanish texnikasi - bet 131

330
elektrod YAQning modeliga nisbatan gorizontal yo’nalishda siljiydi. Elektrodning
har bir holatida bir necha marta razryad amalga oshiriladi.
Yakka sterjen ko’rinishidagi YaQning ma’lum
h
x
balandligida joylashgan
himoyalash sohasining radiusi quyidagi formula bo’yicha topiladi: