nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
-mavzu. Suyak singanda kо‘rsatiladigan birlamchi tibbiy yordam

|
-mavzu. Suyak singanda kо‘rsatiladigan birlamchi tibbiy yordam
|
bet | 7/12 | Sana | 22.01.2024 | Hajmi | 141 Kb. | | #143135 |
Bog'liq HFX FD28-mavzu. Suyak singanda kо‘rsatiladigan birlamchi tibbiy yordam
Tayanch-haratat a’zolari suyaklarining sinishidagi birinchi yordam. Jarohatlanganlarga kо‘rsatiladigan birlamchi tibbiy yordam. Tabiiy ofat, avariya va katastrofalarda jabrlanganlarni tibbiy saralash (triaj) qoidalari. Jabrlanganlarni transportirovka qilishda yordam kо‘rsatish. Suyak sinishlarida harakatni cheklovchi moslamalar qo’yish.
29-mavzu. Suvga chо‘kkan, muzlagan, elektr toki urgan insonlarga tibbiy yordam kо‘rsatish
Suvga chо‘kkanda qutqarish va birinchi tibbiy yordam ko’rastish. Muzlagan insonlarga tibbiy yordam kо‘rsatish, Elektr toki ta’siriga tushib qolgan insonlarga tibbiy yordam kо‘rsatish.
6-modul. Hayot faoliyati xavfsizligida madaniy va ijtimoiy tizim
30-mavzu. Hayot faoliyati xavfsizligi madaniyati, umumiy tavsifi.
Hayot faoliyati xavfsizligining madaniyatini umumiy tavsifi, uning tarixiy, falsafiy, ijtimoiy va diniy asoslari, hayot faoliyati xavfsizligining madaniyatini tushunchasi. Hayot faoliyati xavfsizligining madaniyatini tashkil etish obyektlari, uning sinflanish kriteriyalari, obyektlari, shaxsiy, korporativ va davlat miqyosidagi uslubiy asoslarini darajasi va uslubiy yondashuvi.
31-mavzu. Hayot faoliyat xavfsizligining madaniyati
Boshqarish psixologiyasi, sohada qabul qilingan qonun va meyoriy hujjatlar tizimi. Davlatimizda va chet ellardagi hayot faoliyati xavfsizligining madaniyatini xolati. Ish beruvchi va xodimlarning xavfsiz faoliyat yuritish madaniyatini oshirish choralari.
32-mavzu. Hayot faoliyati xavfsizligining madaniyatini rivojlanishi va baholash uslubi
Hayot faoliyati xavfsizligining madaniyatini rivojlanishining baholashga uslubiy yondashish. Hayot faoliyati xavfsizligining madaniyatini rivojlanishining baholashga shaxsiy, korporativ va davlat miqyosidagi uslubiy yondashish. Hayot faoliyati xavfsizligining madaniyatini shakllanishida obyektlarni ideal modellari.
|
| |
Telegraph xabarlarni yuborish uchun

|
Telegraph xabarlarni yuborish uchun
|
bet | 58/71 | Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 5,63 Mb. | | #122750 |
Bog'liq Test gift and xml-fayllar.org
Telegraph xabarlarni yuborish uchun.
Axboort xavsizligini ta’minlash uchun.
Ma’lumotlar shifrlash uchun.
Qamoqxonalarda qo’llanilgan.
Bodo kodi raqamli 5-bit kodi. Yemil Bodo 1870 da telegraf uchun ishlab chiqilgan. Kod to’g’ridan-to’g’ri beshta tugmachadan tashkil topgan klaviatura bilan kiritilgan, tugmani bosib yoki noto’g’ri talqin qilish besh bitli kodda bitta bitning uzatilishi yoki uzatilishiga mos keldi.
Bodo kodi dastlab telegraph xabarlarni yuborish uchun ishlatilgan.
Dastlab 7-bit sifatida 128 belgilarni taqdim yetish uchun ishlab chiqilgan, kompyuterlarda ishlatilganda 8 bit (1 bayt) ajratilgan, bu yerda 8-bit butunlikni nazorat qilish uchun xizmat qilgan (paritet bit). Keyinchalik, qo’shimcha belgilarni (jami 8 belgilar) taqdim yetish uchun 256 bitdan foydalanish bilan, masalan, milliy alfavitlarning harflari 8-bitning yarmi deb hisoblana boshladi.
Bodo kodi xozirgi kunda Qamoqxonalarda ishlatiladi.
Morse kodi haqida to’g’ri tasdiqni toping?
Morse kodi dastlab telegraph xabarlarni yuborish uchun ishlatilgan.
Morse kodi raqamli 5-bit kodi. Yemil Bodo 1870 da telegraf uchun ishlab chiqilgan. Kod to’g’ridan-to’g’ri beshta tugmachadan tashkil topgan klaviatura bilan kiritilgan, tugmani bosib yoki noto’g’ri talqin qilish besh bitli kodda bitta bitning uzatilishi yoki uzatilishiga mos keldi.
Dastlab 7-bit sifatida 128 belgilarni taqdim yetish uchun ishlab chiqilgan, kompyuterlarda ishlatilganda 8 bit (1 bayt) ajratilgan, bu yerda 8-bit butunlikni nazorat qilish uchun xizmat qilgan (paritet bit). Keyinchalik, qo’shimcha belgilarni (jami 8 belgilar) taqdim yetish uchun 256 bitdan foydalanish bilan, masalan, milliy alfavitlarning harflari 8-bitning yarmi deb hisoblana boshladi.
|
| |
Ba’zi bir dasturlash tillarida ko’p o’lchamli massivlar bir o’lchamli massiv asosida tashkil etiladi

|
Ba’zi bir dasturlash tillarida ko’p o’lchamli massivlar bir o’lchamli massiv asosida tashkil etiladi
|
bet | 26/71 | Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 5,63 Mb. | | #122750 |
Bog'liq Test gift and xml-fayllar.org
Ba’zi bir dasturlash tillarida ko’p o’lchamli massivlar bir o’lchamli massiv asosida tashkil etiladi.
Masalan, bir indeksli massiv bir o’lchamli, 2 indeksli bo’lsa, ikki o’lchamli massiv bo’ladi va h.k. Odatda bir o’lchamli massivlar matematikadagi vektorga, ikki o’lchamli massivlar esa matritsaga mos keladi.
3-ta’rif: Aniq turga tegishli qiymatlarning chekli sondagi tartibsiz majmuasi – to’plam deyiladi.
Bu tuzilma matematikadagi to’plam ob’ektini tadbiq qilishda qo’llaniladi. Dasturlash tillarida to’plamlar ustida bajariladigan standart amallar qaraladi.
50. Statik ma’lumotlar tuzilmasi: Yozuv va jadval tuzilmalariга таъриф беринг, улардан дастурлашда фойдаланишга оид мисоллар келтиринг.
4-ta’rif: Qiymati har xil turga tegishli bo’lgan, maydon deb ataluvchi chekli sondagi elementlardan tashkil topgan tuzilma yozuv deyiladi.
5-ta’rif: Yozuvning chekli majmuasi jadval deyiladi.
51. Dinamik ma’lumotlar tuzilmasi: bog’langan ro’yxatlar (bir va ikki bog’lamli)га таъриф беринг, уларнинг мантиқий тасвирланишини тушунтириб беринг.
Umuman olganda ro’yxat elementlari turli turlarga tegishli bo’lib, uning tashkil etuvchi elementlar soni chegaralangmagan bo’lishi mumkin.
Ro’yxatning umumiy ko’rinishiga misol:
E1, E2, ........, En,...
n>1 bo’lib n fiksirlanmagan.
|
| |
Reserve () bu nimani anglatadi?

|
Reserve () bu nimani anglatadi?
|
bet | 57/71 | Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 5,63 Mb. | | #122750 |
Bog'liq Test gift and xml-fayllar.org
Reserve () bu nimani anglatadi?
Vektor sig’imi kamida n ta elementni o’z ichiga oladigan darajada bo’lishini talab qiladi.
Idishning hajmini uning hajmiga mos ravishda kamaytiradi va sig’imdan tashqari barcha elementlarni yo’q qiladi.
Idishning o'lchamini 'n' elementlari bo'lishi uchun o'zgartiradi
Vektor ushlab turishi mumkin bo'lgan maksimal element sonini qaytaradi.
Ommaviy kod tizimlari qanday?
Код жадвали рақамли (иккилик) кодлар ва уларнинг қийматлари тўпламидир.
bir tinish belgilarini yoki belgilar guruhini boshqa kod belgilariga yoki belgilar guruhiga keltirish. Biror aloqa kanaliga yoki qandaydir boshqa qurilmaga axborot shaklini moslashtirish talab etilganda amalga oshiriladi.
Kriptografik uslublardan (shifrmatnga va dastlabki matnga oʻgirish, elektron raqamli imzoni shakllantirish va tekshirish, xesh-funksiya shakllantirish va tekshirish) foydalanishga asoslangan axborotni oʻzgartirish jarayoni.
Turli xil tarkibga ega bo’lib, xesh – kodlari bir xil bo’lgan massivlar to’plami .
Morse kodi dastlab qay maqsadlarda ishlatilgan?
|
| |
Bo’sh qism daraxtining balandligi nechga teng?

|
Bo’sh qism daraxtining balandligi nechga teng?
|
bet | 56/71 | Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 5,63 Mb. | | #122750 |
Bog'liq Test gift and xml-fayllar.org
Bo’sh qism daraxtining balandligi nechga teng?
Ixtiyoriy ma’lumot yoki tuzilma bir-biridan asosiysi nimasi bilan farq qiladi?
Kaliti
Qiymati
O’lchami
Soni
Agar daraxtning maksimal chiqish darajasi qanchaga teng bo’lsa , u holda bunday daraxt binary daraxt deyiladi.
Noto’g’ri tasdiqni toping?
Terminal tarmoq rekursiya sharti yolg’on bo’lganda bajariladi, rekursiv shox(tarmoq) rekursiya sharti rost bo’lganda bajariladi.
Rekursiv shox(tarmoq) rekursiya sharti yolg’on bo’lganda bajariladi, terminal tarmoq rekursiya sharti rost bo’lganda bajariladi.
Masalalarni rekursiv usulda yechish uchun rekursiv triadaning dekompozitsiya bosqichi umumiy masalani parametrlarni o’zgartirish orqali ancha sodda qism masalalarga ajratgan holda ifodalashdir.
Rekursiv algoritm bu aniqlanishida bevosita yoki bilvosita ushbu algoritmga chaqiruvni amalga oshiruvchi algoritm.
Massivlarning qanday turlari mavjud?
Bir tinish belgilarini yoki belgilar guruhini boshqa kod belgilariga yoki belgilar guruhiga keltirish. Biror aloqa kanaliga yoki qandaydir boshqa qurilmaga axborot shaklini moslashtirish talab etilganda amalga oshiriladi.
Kriptografik uslublardan (shifrmatnga va dastlabki matnga oʻgirish, elektron raqamli imzoni shakllantirish va tekshirish, xesh-funksiya shakllantirish va tekshirish) foydalanishga asoslangan axborotni oʻzgartirish jarayoni.
Turli xil tarkibga ega bo’lib, xesh – kodlari bir xil bo’lgan massivlar to’plami .
Kodlash - bu ikki tomonga mo'ljallangan funktsiya bo'lib, unda ma'lumot keyinchalik sindirilmaydigan qilib yig'iladi
|
| |
umumiy masalani parametrlarni o’zgartirish orqali ancha sodda qism masalalarga ajratgan holda ifodalash

|
umumiy masalani parametrlarni o’zgartirish orqali ancha sodda qism masalalarga ajratgan holda ifodalash
|
bet | 55/71 | Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 5,63 Mb. | | #122750 |
Bog'liq Test gift and xml-fayllar.org
umumiy masalani parametrlarni o’zgartirish orqali ancha sodda qism masalalarga ajratgan holda ifodalash.
yechimni olish vaqtida funksiyaning o’ziga murojaatni talab etmaydigan arzimas holatlarni aniqlash;
masalaning shartlarini tavsiflash uchun va yechimni olishda qo’llaniladigan parametrlarni tanlash.
qandaydir ob’ekt yoki jarayonni ushbu ob’ekt yoki jarayonning o’zining ichida tasvirlash orqali aniqlanishi, ya’ni ob’ekt o’zining bir qismi sifatida ifodalanishi hisoblanadi.
Rekursiv funksiyada rekursiv shox(tarmoq) bilan terminal tarmoqnini qanday farqi mavjud?
Rekursiv shox(tarmoq) rekursiya sharti yolg’on bo’lganda bajariladi, terminal tarmoq rekursiya sharti rost bo’lganda bajariladi.
Hech qanday farqi mavjud emas.
Terminal tarmoq rekursiya sharti yolg’on bo’lganda bajariladi, rekursiv shox(tarmoq) rekursiya sharti rost bo’lganda bajariladi.
Terminal tarmoq rekursiv funksiyada funksiya oxirida bajarilsa , rekursiv(shox) tarmoq aksincha.
Bezu koeffitsentlari ifodasi?
mod(n,m)=a*n+b*m
n!= n*(n-1)!.
mod(n,m)=a*nb*m
n!= n*(n+1)!.
|
| |
Test gift and xml Ma’lumot nima? - bet 32

Shuni esda tutish lozimki, binar daraxt hosil qilinayotganda, otaga nisbatan chap tomondagi o’g’il qiymati kichik, o’ng tomondagi o’g’il qiymati katta bo’lishi lozim.
65. Бинар қидирув дарахтини қуриш принципларини тушунтириб беринг.
Mazkur amal (algoritm)ning vazifasi shundan iboratki, u berilgan qiymat bo’yicha daraxt tugunini izlab topishga yordam beradi. Qidiruv operatsiyasining davomiyligi daraxt tuzilishiga bog’liq bo’ladi. Haqiqatdan, agar elementlar daraxtga qiymatlari o’sish (kamayish) tartibida kelib tushgan bo’lsa, u holda daraxt bir tomonga yo’nalgan ro’yxat hosil qiladi (chiqish darajasi bir bo’ladi, ya’ni yagona shohga ega), masalan:
Bu holda daraxtda qidiruv vaqti, bir tomonlama yo’naltirilgan ro’yxatdagi kabi bo’lib, o’rtacha qarab chiqishlar soni N/2 bo’ladi.
Agar daraxt muvozanatlangan bo’lsa, u holda qidiruv eng samarali natija beradi. Bu holda qidiruv dan ko’p bo’lmagan elementlarni ko’rib chiqadi.
66. Бинар дарахтлар устида бажариладиган амалларни тушунтириб беринг.
daraxtni aylanib o’tish (daraxtda o’tish) (bunda, asosan, tugunlarni chop etish tushuniladi);
Daraxtda o’tish asosan uchta ko’rinishi mavjud, ya’ni berilgan daraxtda:
To’g’ri o’tish: Ildiz »» Chap qismdaraxt »» O’ng qismdaraxt
Natijada hosil bo’lgan ro’yxat: {1, 2, 4, 8, 5, 9, 10, 3, 6, 7}
Teskari o’tish: Chap qismdaraxt »» Ildiz »» O’ng qismdaraxt
Natijada hosil bo’lgan ro’yxat: {8, 4, 2, 9, 5, 10, 1, 6, 3, 7}
Oxiridan o’tish: Chap qismdaraxt »» O’ng qismdaraxt »» Ildiz
Natijada hosil bo’lgan ro’yxat: {8, 4, 9, 10, 5, 2, 6, 7, 3, 1}
|
Ro’yxat elementlari orasidagi bog’liqlik noaniq (oshkormas)

|
Ro’yxat elementlari orasidagi bog’liqlik noaniq (oshkormas)
|
bet | 27/71 | Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 5,63 Mb. | | #122750 |
Bog'liq Test gift and xml-fayllar.org
Ro’yxat elementlari orasidagi bog’liqlik noaniq (oshkormas).
Ro’yxat elementlari orasidagi bog’liqlik aniq (oshkor).
Eslatma: dastur bajarilishi davomida tuzilmada to’liq o’zgarishlar bo’lsa, bunday tuzilmalar dinamik tuzilmalar deyiladi.
bog‘langan ro’yxatlar, daraxt, graf.
Bog’langan ro’yxatlar dinamik tuzilmaga misol bo’ladi.
Bog’langan ro’yxatlarning elementlari xotirada tartibsiz joylashgan bo’lishi mumkin.
Bir bog’lamli ro’yxat elementi ikkita maydonga ega:
ma’lumot maydon (Info)
ko’rsatkich maydoni (Ptr)
Bir bog’lamli ro’yxat tuzilmasi quyidagicha e’lon qilinadi:
struct Tnode {
int value;
Tnode *pnext;
Tnode (int val): pnext(0), value(val) {}
};
Ikki bog’lamli ro’yxatning har bir elementida ko’rsatkich maydoni ikki qismdan iborat bo’ladi. Birinchisi o’zidan oldingi elementni (teskari), ikkinchisi navbatdagi elementni ko’rsatadi (to’g’ri).
Odatda, ikki bog’lamli ro’yxatlarni, elementlari soni bir xil bo’lgan, faqat o’zaro teskari ketma-ketlikda yozilgan ikkita bir bog’lamli ro’yxat sifatida qarash mumkin.
Ikki bog’lamli ro’yxatning tavsiflanishi:
|
| |
Daraxtni grafik shakldagi va uning chiziqsiz ro’yxat shaklidagi ifodalanishi

|
Daraxtni grafik shakldagi va uning chiziqsiz ro’yxat shaklidagi ifodalanishi
|
bet | 31/71 | Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 5,63 Mb. | | #122750 |
Bog'liq Test gift and xml-fayllar.orgDaraxtni grafik shakldagi va uning chiziqsiz ro’yxat shaklidagi ifodalanishi
62. Дарахт тузилмалари устида бажариладиган амалларни санаб беринг ва мисоллар ёрдамида тушунтиринг.
Aniq pozitsiyadan yangi tugun qo’shish;
uQismdaraxt qo’shish;
uDaraxtga yangi shox qo’shish(emlashdeyiladi);
uIxtiyoriy tugunning ildiz elementini topish;
uIkkita tugunning umumiy eng kichik avlodini topish;
uDaraxtning barcha elementlarini ro’yxatga olish;
uDaraxt shoxidagi elementlarni ro’yxatga olish;
uElementni qidirish;
uDaraxt shoxini o’chirish(qirqishdeyiladi);
uQismdaraxtni o’chirish;
uElementni o’chirish.
u daraxtni aylanib o’tish(daraxtda o’tish) (bunda, asosan, tugunlarni chop etish tushuniladi);
63. Кўп ўлчамли дарахтларни бинар кўринишга келтириш амалини тушунтириб беринг.
Ko’p o’lchamli daraxtni binar ko’rinishga keltirishning noformal algoritmi:
Daraxtning xar bir tugunida katta o’g’ilga mos chetki chap shoxidan tashqari barcha shoxlari kesib tashlanadi.
Bitta otaga barcha o’g’illari gorizontal chiziq bilan ulanadi.
Hosil qilingan tuzilmaning har bir tugunida katta o’g’il mazkur tugun pastida turgan tugun xisoblanadi (agar u mavjud bo’lsa).
64. Бинар дарахтга таъриф беринг, мисоллар келтиринг.
Binar daraxt – har bir tugunga ikkitadan ko’p bo’lmagan tugunlar bog’langan tartiblangan daraxt.
Umumiy holda binar daraxtning har bir elementi (tuguni) to’rtta maydonga ega yozuvdan tashkil topgan bo’ladi.
|
| |
struct - Test gift and xml Ma’lumot nima?

|
Test gift and xml Ma’lumot nima?
|
bet | 28/71 | Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 5,63 Mb. | | #122750 |
Bog'liq Test gift and xml-fayllar.org
struct Tnode {
T value;
Tnode* pnext;
Tnode* pprev;
Tnode (T val): pnext(0), pprev(0),value(val) {}
};
52. Dinamik ma’lumotlar tuzilmasi: Ro’yxatlar ustida bajariladigan amallar (Adding data, Data change)ни мисоллар ёрдамида тушунтиринг.
Bog’langan ro’yxatlar ustida bajariladigan amallar
Ro’yxatga yangi element qo’shish;
Bog’langan ro’yxat elementlari mantiqiy tasvirlanishda yozuv kabi ifodalanadi.
Ro'yxatga element qo'shish:
void addList (TNode **pphead, int val)
{
TNode **pp = pphead, *pnew;
pnew = new TNode(val);
pnew->pnext = *pp;
*pp = pnew;
}
Ro‘yxat elementini o'chirish:
void deleteList(TNode *phead) {
if(phead)
{
deleteList(phead->pnext);
if(phead)
delete phead;
}
}
Ro'yhatda elementni qidirish
Tnode* Find(Tnode *phead, int x)
{
Tnode *p=phead;
while(p)
{
if (p->value==x) return p;
else p = p->pnext;
}
return 0;
}
Ro'yhat elementlarini ekranga chiqarish
void print(Tnode *phead)
{
Tnode* p = phead;
while(p)
{
cout <<""<< p->value<<" ";
p = p->pnext;
}
cout << endl; }
53. Ro’yxatlar ustida bajariladigan amallar: ma’lumotlarni o’chirish (Data deletion) ва ma’lumotlarni qidirish (Data search) амалларни мисоллар ёрдамида тушунтиринг.
Ro‘yxat elementini o'chirish:
void deleteList(TNode *phead) {
if(phead)
{
deleteList(phead->pnext);
if(phead)
delete phead;
}
}
54. Бир ва икки боғламли рўйхат тузилмаларининг мантиқий тасвирланиши ва уларнинг struct калит сўзи орқали тавсифланишини тушунтириб беринг (С++ тилида).
|
| |
daraxtga yangi tugun qo’yish

|
daraxtga yangi tugun qo’yish
|
bet | 33/71 | Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 5,63 Mb. | | #122750 |
Bog'liq Test gift and xml-fayllar.org
daraxtga yangi tugun qo’yish;
Daraxtga biror bir yangi tugun qo’shishdan oldin daraxtda berilgan qiymat bo’yicha qidiruvni amalga oshirish lozim bo’ladi.
Agar berilgan qiymatga teng tugun mavjud bo’lsa, u holda dastur o’z ishini yakunlaydi, aks holda daraxtga ushbu qiymatga teng bo’lgan tugunni qo’shish amalga oshiriladi.
Eslatma: Daraxtda yangi tugun faqatgina ko’rsatkichlarining kamida bittasi bo’sh bo’lgan tugundan keyin qo’yiladi.
daraxt tugunini o’chirish;
Daraxt tuguni o’chirilayotganda 3 ta holat bo’lishi mumkin:
1-holat. Topilgan tugun terminal (barg). Bu holatda tugun shunchaki o’chirib tashlanadi.
2-holat. Topilgan tugun faqatgina bitta o’g’ilga ega. U holda o’g’il ota o’rniga joylashtiriladi.
3-holat. O’chirilayotgan tugun ikkita o’g’ilga ega. Bunday holatda shunday qism daraxtni topish lozimki, uni o’chirilayotgan tugun o’rniga qo’yish mumkin bo’lsin. Bunday qismdaraxt har doim mavjud bo’ladi.
Bu chap qism daraxtning eng o’ng tomondagi tuguni;
o’ng qism daraxtning eng chap tuguni.
daraxt tugunini qidirish.
Mazkur amal (algoritm)ning vazifasi shundan iboratki, u berilgan qiymat bo’yicha daraxt tugunini izlab topishga yordam beradi. Qidiruv operatsiyasining davomiyligi daraxt tuzilishiga bog’liq bo’ladi. Haqiqatdan, agar elementlar daraxtga qiymatlari o’sish (kamayish) tartibida kelib tushgan bo’lsa, u holda daraxt bir tomonga yo’nalgan ro’yxat hosil qiladi (chiqish darajasi bir bo’ladi, ya’ni yagona shohga ega)
67. Дарахтда ўтиш амаллари: чап қисмдарахт -илдиз-ўнг қисм дарахт
|
| |
Turli xil tarkibga ega bo’lib, xesh – kodlari bir xil bo’lgan massivlar to’plami kolliziya deyiladi

|
Turli xil tarkibga ega bo’lib, xesh – kodlari bir xil bo’lgan massivlar to’plami kolliziya deyiladi
|
bet | 38/71 | Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 5,63 Mb. | | #122750 |
Bog'liq Test gift and xml-fayllar.org
Turli xil tarkibga ega bo’lib, xesh – kodlari bir xil bo’lgan massivlar to’plami kolliziya deyiladi.
Xeshlash - bu ikki tomonga mo'ljallangan funktsiya bo'lib, unda ma'lumot keyinchalik sindirilmaydigan qilib yig'iladi.
har bir elementi o’zoro biriktirilgan ikki qismdan iborat massivlar (masalan, lug’at shaklidagi massiv) hosil qilishda Xeshlashdan foydalanib bo’lmaydi.
Kolliziyalar yuzaga kelish ehtimoli tanlangan xesh-funksiyaning sifatini baholashda muhim ro’l o’ynaydi. Bu ehtimol miqdori qanchalik katta bo’lsa, tanlangan xesh-funksiya shunchalik yaxshi bo’ladi.
To’g’ri mulohazani toping?
Xesh funksiya 2 ta xossaga ega bo’lishi kerak:1) yuqori hisoblash tezligi;2) kam miqdordagi “kolliziyalar”.
Kolliziyalar yuzaga kelish ehtimoli tanlangan xesh-funksiyaning sifatini baholashda muhim ro’l o’ynaydi. Bu ehtimol miqdori qanchalik katta bo’lsa, tanlangan xesh-funksiya shunchalik yaxshi bo’ladi.
har bir elementi o’zoro biriktirilgan ikki qismdan iborat massivlar (masalan, lug’at shaklidagi massiv) hosil qilishda Xeshlashdan foydalanib bo’lmaydi.
Xeshlash - bu ikki tomonga mo'ljallangan funktsiya bo'lib, unda ma'lumot keyinchalik sindirilmaydigan qilib yig'iladi.
No’to’g’ri mulohazani toping?
Kolliziyalar yuzaga kelish ehtimoli tanlangan xesh-funksiyaning sifatini baholashda muhim ro’l o’ynaydi. Bu ehtimol miqdori qanchalik katta bo’lsa, tanlangan xesh-funksiya shunchalik yaxshi bo’ladi.
|
| |
Prognozlash (bashorat qilish) usuli

|
Prognozlash (bashorat qilish) usuli
|
bet | 89/109 | Sana | 21.12.2023 | Hajmi | 1,13 Mb. | | #125699 |
Bog'liq portal.guldu.uz-M A R K E T I N G Prognozlash (bashorat qilish) usuli - o’rganilayotgan ob’ektning utmishdagi va hozirgi ma’lumotlarini tahlil qilishga asoslangan ilmiy asoslangan oldindan ko’ra bilish. Turli xil tarkibiy qismlarni prognozlashga asoslangan qisqa muddatli (1,5) yilgacha, urta muddatli (5 yil) va uzoq muddatli (10-15 yil) prognozlar mavjud. Taqdim etish shakliga ko’ra, mikdoriy va sifat prognozlariga, tadqiqot ob’ektlarini qamrab olish bo’yicha umumiy va qisman prognozlashga taqsimlanadi.
Psixografik bozor sеgmеntatsiyasi - bu bozorni xaridorlarning u yoki bu ijtimoiy sinflarga mansubligiga, hayot stiliga yoki shaxs tavsifnomasiga qarab guruxlarga bo’lish tushuniladi.
Pozitsiyalash - bu sizni raqobatlarinigizga nisbatan bozorda qanday o’rinni egallab turganligingizni aniqlash tushuniladi.
Partizan hujumi - bu raqobatchini tushkunlikka tushurish maqsadida, har zamonda uncha katta bo’lmagan hujumlarni uyushtirib, unda o’ziga nisbatan ishonchsizlik tuyg`usini rivojlantirishdir (narxlarni har zamonda pasaytirish va mahsulotni jadal sur'atlar bilan siljitish, oqibatda esa raqobatchini o’zi uchun zararli bo’lgan qarshi harakatlarni qilishga majbur etish va xokazolar). Bunday stratеgiyani ko’pincha uncha katta bo’lmagan chеklangan rеsurslarga ega bo’lgan firmalar, ancha yirik bo’lgan raqobatchilarga nisbatan qo’llaydilar. Biroq, tеz-tеz amalga oshiriladigan partizan hujumlari - bu katta xarajatlarga olib kеladigan tadbirlardir, uning ustiga raqobatchilar ustidan g`alaba qozonish uchun, unga boshqa turdagi hujum harakatlari bilan qo’llab-quvvatlab turish kеrak, masalan, o’z faoliyati hajmini kеngaytirish, yangi mahsulotlarni ishlab chiqarishni yo’lga qo’yish va xokazolar.
Pablisiti (publicity) - bu korxona va uning mahsulotlari haqida tarqatiladigan axborotlarni korxona tomonidan to’lanmagan yoki xomiy (sponsor) orqali ommaviy kommunikatsiya vositalarida siljitish faoliyatidir. Pablisiti jamoatchilik bilan aloqaning tarkibiy bir bo’lagidir.
“Reklama piramidasi” - asosiy iste’molchilar doiralarining biriquvi, ularning reklama kilinayotgan tovarni xarid qilishga tayyorligi. Usib borish tartibiga ko’ra quyidagi bosqichlarga taksimlanadi: bexabarlik, xabardor bo’lish, moyillik, afzal kurish, xarid qilish, qayta xarid qilish.
Raqobat - 1) aloxida shaxslar urtasida xar biri o’zi uchun shaxsan erishini maqsad kilgan bitta yo’nalishdagi, xususan tadbirkorlar urtasida kattarok foyda olish, savdo bozori, xomashyo manbalari uchun ko’rash; 2) moddiy va ma’naviy ne’matlar yaratish, sotish va iste’mol kilsh jarayonida bozor tizimi sub’ektlarining kommuniqatsiyasi, ko’rashi, o’zaro aloqalari iqtisodiy jarayoni; 3) bozor munosabatlarining tartibga soluvchisi, FTT va jamoatchilik ishlab chiqarishining samaradorligini kuchaytirish stimulyatori.
|
| |
Bir bog’lamli ro’yxatda ko’rsatkichni o’ziga xosligi shundan iboratki, bunda faqatgina o’zidan keyin keluvchi ro’yxat elementi manzilini ko’rsatadi

|
Bir bog’lamli ro’yxatda ko’rsatkichni o’ziga xosligi shundan iboratki, bunda faqatgina o’zidan keyin keluvchi ro’yxat elementi manzilini ko’rsatadi
|
bet | 29/71 | Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 5,63 Mb. | | #122750 |
Bog'liq Test gift and xml-fayllar.org
Bir bog’lamli ro’yxatda ko’rsatkichni o’ziga xosligi shundan iboratki, bunda faqatgina o’zidan keyin keluvchi ro’yxat elementi manzilini ko’rsatadi.
Ro’yxatning eng so’ngi elementining ko’rsatkich maydoni bo’sh bo’ladi (NULL).
Lst – ro’yxat boshiga ko’rsatkich.
Umuman olganda, ro’yxat bo’sh ham bo’lishi mumkin, bu holda Lst bilan Null ustma-ust tushadi, ya’ni teng bo’ladi.
Ro’yxat elementiga murojat faqatgina ro’yxat boshidan boshlab amalga oshiriladi, ya’ni bu ro’yxatda teskari aloqa mavjud emas.
struct Tnode {
int value;
Tnode *pnext;
Tnode (int val): pnext(0), value(val) {}
};
55. Рўйхат тузилмаларига элемент қўшиш (addList();) ва элементни ўчириш (deleteList();) функцияларнинг тавсифланишини тушунтириб беринг.
Ro'yxatga element qo'shish:
void addList (TNode **pphead, int val)
{
TNode **pp = pphead, *pnew;
pnew = new TNode(val);
pnew->pnext = *pp;
*pp = pnew;
}
Ro‘yxat elementini o'chirish:
void deleteList(TNode *phead) {
if(phead)
{
deleteList(phead->pnext);
if(phead)
delete phead;
}
}
56. Маълумотларнинг FIFO ва LIFO принциплари асосида ишловчи тузилмаларига таъриф беринг ва мисоллар келтиринг.
Ro’yxatni tashkil qiluvchi elementlarga xizmat ko’rsatilish tartibiga qarab, navbatning asosiy ikkita ko’rinishi mavjud:
1. FIFO (First input-First output) – Navbat. Navbat har ikkala tomondan ochiq bo’ladi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Bir bog’lamli ro’yxatda ko’rsatkichni o’ziga xosligi shundan iboratki, bunda faqatgina o’zidan keyin keluvchi ro’yxat elementi manzilini ko’rsatadi
|
Elektron kalitlar - A. A. Ganiyev

|
A. A. Ganiyev
|
bet | 27/45 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 0,8 Mb. | | #250258 |
Bog'liq Karimov-I.Axborotxavfsizligiasoslari (1)Elektron kalitlar va sertifikatlar. O‘zbekiston Respublikasining
«Elektron raqamli imzo to‘g‘risida»gi qonunida quyidagi asosiy tushun- chalarning ta’riflari keltirilgan:
«elektron raqamli imzoning yopiq kaliti – elektron raqamli imzo vositalaridan foydalangan holda hosil qilingan, faqat imzo qo‘yuvchi shaxsning o‘ziga ma’lum bo‘lgan va elektron hujjatda elektron raqamli imzoni yaratish uchun mo‘ljallangan belgilar ketma-ketligi;
elektron raqamli imzoning ochiq kaliti – elektron raqamli imzo vositalaridan foydalangan holda hosil qilingan, elektron raqamli imzoning yopiq kalitiga mos keluvchi, axborot tizimining har qanday foydalanuv- chisi foydalana oladigan va elektron hujjatdagi elektron raqamli imzoning haqiqiyligini tasdiqlash uchun mo‘ljallangan belgilar ketma-ketligi;
elektron raqamli imzoning haqiqiyligini tasdiqlash — elektron raqam- li imzoning elektron raqamli imzo yopiq kalitining egasiga tegishliligi va elektron hujjatdagi axborotda xatolik yo‘qligi tekshirilgandagi ijobiy natija».
ERI kalitining sertifikati ERIning ochiq kaliti uning yopiq kalitiga mosligini tasdiqlaydigan va yopiq kalitning egasiga ro‘yxatga olish mar- kazi tomonidan berilgan hujjatdan iborat bo‘ladi. Bu sertifikat elektron hujjat va qog‘oz hujjat shakllarida tayyorlanishi mumkin.
ERI kalitlari sertifikati, uning ochiq va yopiq kalitlari bilan ishlash, fayl va papkalarga ERI qo‘yish yoki ularni shifrlash, ERIni tekshirish, shifrlangan ma’lumotlarni ochish kabi amallarni bajarishda ko‘pgina maxsus dasturlar, jumladan, «KriptoARM» va «PGP» dasturlaridan foy- dalanish mumkin.
KriptoARM dasturi ixtiyoriy ko‘rinishdagi elektron hujjat aylani- shida axborotni himoya qilish vazifalarini hal etish uchun mo‘ljallangan. Ushbu dastur foydalanuvchi uchun qulay grafik interfeysga ega bo‘lib, kriptografik amallarni bajarish, ma’lumotlarni shifrlash va shifrdan ochish, ma’lumotlarni imzolash va ERIning to‘g‘riligini tekshirish imkonini bera- di. Dastur yordamida oddiy sertifikatlar bilan ishlashga oid masalalarni ham bajarish mumkin.
PGP (Pretty Good Privacy) dasturi F. Simmerman tomonidan yaratil- gan bo‘lib, u ma’lumotlarni shifrlash va ularga ERI qo‘yishga mo‘ljallan- gan. Ushbu dastur yordamida elektron hujjatlarni ishonchli himoya qilish mumkin. Dastur ochiq kalit orqali shifrlashni amalga oshiradi. Har bir
foydalanuvchining ikkita: ochiq va yopiq kalitlari bo‘ladi. Ochiq kalit barchaga e’lon qilinadi. Yopiq kalit esa faqat sertifikat egasida bo‘lib, uni maxfiy saqlash kerak.
Misol uchun, X foydalanuvchi Y foydalanuvchiga xabarni shifrlab yubormoqchi bo‘lsa, u Y foydalanuvchining ochiq kalitidan foydalanib, xabarni shifrlaydi. Y foydalanuvchi esa, o‘zining yopiq kaliti bilan xabarni shifrdan chiqaradi.
|
| |
Sotuv kvotasi - 1-боб: маркетинг ва унинг ривожланишининг

|
1-боб: маркетинг ва унинг ривожланишининг
|
bet | 92/109 | Sana | 21.12.2023 | Hajmi | 1,13 Mb. | | #125699 |
Bog'liq portal.guldu.uz-M A R K E T I N G Sotuv kvotasi - bu savdo agеnti sotishi kеrak bo’lgan, ma'lum bir turdagi tovarlar miqdorini bеlgilovchi normativdir.
Stratеgik nazorat - bu markеting nazoratini turlaridan biri bo’lib, uning asosida umuman, juda uzoq muddatlar uchun markеting faoliyati samaradorligiga tanqidiy baho bеrish amalga oshiriladi. Stratеgik nazorat asosida markеting auditini uslublarini qo’llash yotadi.
Sotuv uslubi ,bu savdo bitimini amalga oshirish uslubi bo’lib, u bеshta samarali sotuv shaklidan, ya'ni xaridorga yo’l topishdan, xaridorni o’rganishdan, prеzеntatsiyadan, xaridorni ishontirishdan va nihoyat sotuv jarayonini amalga oshirishdan iboratdir.
Sеlеktiv talab, bu qandaydir mahsulotning alohida bir markasiga bo’lgan talabdir.
Sotuvdan so’nggi xizmatni tashkil etish - bu korxona mahsulotini xaridorlar tomonidan sotib olingandan so’ng, ularga ko’rsatiladigan xizmatlar yig`indisidir (montaj, o’rnatish, yig`ish, sinash, zapas dеtallar еtkazib bеrish, turli ta'mirlash ishlarini olib borish va hokazolar).
Murakkab tеxnik istе'mol tovarlari va ishlab chiqarish vositalari uchun sotuvdan so’nggi xizmatni tashkil etish markеting faoliyatini zaruriy omili hisoblanib, uni qo’llamasdan bozorda raqobatbardoshlikka erishib bo’lmaydi.
Talab - tovar xo’jaligiga xos bo’lgan va savdo, ayirboshlash soxasida ko’zga tashlanuvchi toifa. Talab bozorda turli xil tovarlar yordamida aks ettirilgan, iste’molchilarning bir-biridan farq kiluvchi ko’p sonli ehtiyojlaridan tarkib topuvchi, doimiy ravishda o’zgarib turuvchi jamoatchilik ehtiyojlari majmuasini aks ettiradi.
Telemarketing - marketing turi bo’lib, uni amalga oshirish potentsial iste’molchilarga tovar va xizmatlarni real va virtual bozorlardan izlash va xarid qilish imkonini beruvchi telekommuniqatsiya vositalari va Internet tarmogidan foydalaniladi.
Tijoratlashtirish (kommertsializatsiya) - yangi mahsulotni ishlab chiqish bosqichi; bozorga kirib borish vaqtini to’g’ri tanlash, turli bozorlarda faoliyat ko’rsatish hajmi va ketma-ketligi, mahsulotni operativ harakatlantirish va taqsimlash bo’yicha samarali usullar, shuningdek, marketing rejasini ishlab chiqish jarayoni.
Tovar - 1) eng umumiy kurinishda bozorda sotiluvchi mahsulot sifatida ifodalanishi mumkin bo’lgan iqtisodiy toifa, oldi-sotdi ob’ekti; 2) mahsulotning ma’lum bir xaridorlar ehtiyojini qondiruvchi asosiy iste’molchilik tavsifnomalari majmui; 3) iste’molchiga ko’rsatiladigan, mahsulotni tuldiruvchi va uni sotishni engillashtiruvchi xizmat va imtiyozlar; 4) mahsulotnini urab turuvchi “muhit” (mahsulot dizayni, sifati, marqasi, urovi).
|
| |
Taktik rejalashtirishning roli va urni

6.2.Taktik rejalashtirishning roli va urni
Korxonaning taktik rejasi strategik rejasining bir qismi bo’lib, unga qo’yilgan maqsadlarga erishishning vositalari, usullari aniqlanadi. Agar strategik rejalashtirishni asosiy mezoni uzok muddatlilik hisoblansa, unda marketingni taktik rejalashtirishda o’rta muddatli strategik chora-tadbirlar amalga oshiriladi. Marketingni operativ rejalashtirishning mezoni bo’lib qisqa muddatlilik hisoblanadi. Taktik rejalarda umumiy sotish rejasi, xar bir tovar guruxi bo’yicha ta’minot va sotish rejasi, daromadlar rejasi, xarajatlar rejasi, foyda rejasi, savdo uchun zarur jixozlar, asbob-uskunalar bilan ta’minlanish rejasi, bozorning hozirgi holatiga baxo berish, korxona imkoniyatlari va xavf-xatarlari ifodalanadi.
Taktik rejalarda o’tgan yildagi ko’rsatkichlardan , jumladan korxonaning tovar oboroti ko’rsatkichidan o’sish, ustunlikqa ega bo’lish mo’ljallansa, bu o’sishga imkon beruvchi vositalar (xususan, sotishni rag’batlantirish, reklama va boshqalar) ham keltiriladi. Bozordagi sotiladigan tovarlar xaridori , asosiy segmenti, iste’molchilarning zarurati, raqobatchilar va mol taqsimoti yo’llari ko’rsatib beriladi.
Ayniqsa korxonani faoliyat davomida kutayotgan xavf-xatarini bilish, imkoniyatlarini aniqlash muhimdir. Korxona raxbariyati bularni doim diqqat markazida saqlashi va xavf xatarning salbiy ta’siri oldini olish choralarini izlashi kerak.
Tovarni sotish imkoniyatlarida avvalo korxonaning bozordagi tovari ulushi, raqobatchilar o’rtasidagi mavqei hisobga olinadi. Agar korxona tovarining sotilish hajmi oshayotgan bo’lsa, bu yoki umumiy iqtisodiy holatning yaxshilanishi hisobiga (bunda barcha firmalar oboroti oshadi) yoki raqobatchilariga nisbatan korxona faoliyatining takomillashgani hisobiga bo’lishi mumkin. Raxbariyat korxonaning bozordagi ulushi o’zgarishini muntazam ravishda nazorat qilib borishi kerak. Agar bu ulush oshib borsa, korxonaning raqobat qobiliyati kuchayganini bildiradi, va aksincha.
Korxona raxbariyati, menedjeri mijozlar munosabatiga, ularning o’zgaruvchan ehtiyojiga ehtiyotkorlik bilan qarashi, ularni yo’qotmaslikqa yo’naltirilgan tadbirlar ishlab chiqishi va hayotga tadbiq etish yo’llarini belgilashi kerak. Bu boradagi axborotlar mijozlarning imkoniyati yoki takliflari orqali fikrlari yoki maxsus to’latiladigan so’rovnomalar yordamida to’planadi.
Bozor talabi asosidagi joriy ko’rsatkichlar mo’ljallangan reja ko’rsatkichlaridan keskin farq qila boshlasa, mo’ljallangan rejaga tuzatishlar kiritiladi.
|
Elektron hujjat - A. A. Ganiyev

|
A. A. Ganiyev
|
bet | 26/45 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 0,8 Mb. | | #250258 |
Bog'liq Karimov-I.Axborotxavfsizligiasoslari (1)Elektron hujjat. Elektron hujjatga O‘zbekiston Respublikasining
«Elektron hujjat aylanishi to‘g‘risida» 2004-yil 29-apreldagi 611-II-son qonunida1 quyidagicha ta’rif berilgan: «Elektron shaklda qayd etilgan, elektron raqamli imzo bilan tasdiqlangan va elektron hujjatning uni identifikatsiya qilish imkoniyatini beradigan boshqa rekvizitlariga ega bo‘lgan axborot elektron hujjatdir».
1 Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами. – 2004. – № 20. – 230-м.
Elektron hujjat texnika vositalaridan va axborot tizimlari xizmatlari- dan hamda axborot texnologiyalaridan foydalanilgan holda yaratiladi, ishlov beriladi va saqlanadi.
Elektron hujjatning majburiy rekvizitlari quyidagilardan iborat:
elektron raqamli imzo;
elektron hujjatni jo‘natuvchi yuridik shaxsning nomi yoki elektron hujjatni jo‘natuvchi jismoniy shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi;
elektron hujjatni jo‘natuvchining pochta va elektron manzili;
hujjat yaratilgan sana.
Qonun hujjatlarida yoki elektron hujjat aylanishi ishtirokchilarining kelishuvi bilan elektron hujjatning boshqa rekvizitlari ham belgilanishi mumkin.
Elektron hujjat qog‘oz hujjatga tenglashtiriladi va u bilan teng yuridik kuchga ega bo‘ladi.
Elektron hujjat almashish. Bunda hujjat elektron ko‘rinishda kompyuter, telekommunikatsiya va Internet tarmog‘i orqali uzatiladi. Elektron hujjatlarni almashish jarayonida maxsus ixtisoslashtirilgan tizim- lardan (masalan, E-hujjat) yoki elektron pochta xizmatidan foydalaniladi.
Elektron hujjat almashish tizimlari – elektron hujjatlarni axborot tizimlari orqali jo‘natish va qabul qilish jarayonlari yig‘indisidir. Elektron hujjat aylanishidan bitimlar (shu jumladan, shartnomalar) tuzish, hisob- kitoblarni, rasmiy va norasmiy yozishmalarni amalga oshirish hamda boshqa axborotlarni almashishda foydalanish mumkin.
Elektron raqamli imzo. Elektron raqamli imzo (ERI) O‘zbekiston Respublikasining «Elektron raqamli imzo to‘g‘risida» 2003-yil 11- dekabrdagi 562-II-son qonuniga1 binoan quyidagicha ta’riflanadi: «Elek- tron raqamli imzo — elektron hujjatdagi mazkur elektron hujjat axborotini elektron raqamli imzoning yopiq kalitidan foydalangan holda maxsus o‘zgartirish natijasida hosil qilingan hamda elektron raqamli imzoning ochiq kaliti yordamida elektron hujjatdagi axborotda xatolik yo‘qligini aniqlash va elektron raqamli imzo yopiq kalitining egasini identifikatsiya qilish imkoniyatini beradigan imzo».
Qonunda talab etilgan shartlarga rioya etilgan taqdirda, elektron raqamli imzo qog‘oz hujjatga shaxsan qo‘yilgan imzo bilan bir xil aha- miyat, kuchga egadir. ERI manba va ma’lumotlar butligini tekshirish
1 Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг ахборотномаси. – 2004. –
№ 1–2. – 12-м.
hamda soxtalashtirishdan muhofazalash imkonini beradi. ERI kalitlari sertifikatlari ro‘yxatga olish markazlari tomonidan beriladi.
|
| |
Servis (xizmat ko’rsatish)

|
Servis (xizmat ko’rsatish)
|
bet | 91/109 | Sana | 21.12.2023 | Hajmi | 1,13 Mb. | | #125699 |
Bog'liq portal.guldu.uz-M A R K E T I N G Servis (xizmat ko’rsatish) - korxona marketing faoliyatining mashinalar, asbob-uskunalar va transport vositalarini sotish va ekspluatatsiya qilishni ta’minlovchi bulimi, kuyi tizimi.
Sifat - tovarning muayyan iste’molchilar ehtiyojini qondirish qobiliyatini belgilab beruvchi, kuyilgan talablarga mos keluvchi xususiyatlari majmui. Oldi-sotdi shartnomalarida tomonlar sifat ko’rsatkichlari, uni tekshirish tartibi, tovar sifatining belgilangan talablarga mos kelishini tasdiklovchi xujjatlarni taqdim etish tartibi kelishib olinadi, zarur hollarda tovarni sifati bo’yicha qabul qilish va topshirish shartlari, shuningdek tovar sifati yoki uni saklash muddati bo’yicha qafolatlar belgilab kuyiladi.
Strategik marketing - 1) asosiy iste’molchilar guruxlari talab va ehtiyojlarini muntazam, sistemali tahlil qilish, shuningdek, kompaniyaga xaridorlarning tanlab olingan guruxlariga raqobatchilarga qaraganda yaxshirok xizmat ko’rsatish va shu tariqa raqobatchilik ustunligiga ega bo’lish imkonini beruvchi tovar va xizmatlar kontseptsiyasini ishlab chiqish; 2) tashkilotlar va jismoniy shaxslar ehtiyojlarini tahlil qilish; 3) firmaning maqsadlarini belgilab olish, rivojlanish strategiyasini ishlab chiqish va muvozanatlangan tovar portfeli tuzilmasini ta’minlash; 4) strategik majmua-miks hamda muntazam o’zgarib turuvchi marketing muhiti omillarini hisobga olgan holda firmaning tovar, narx, kommuniqatsiya, taqsimlash va sotish soxasidagi strategik siyosatining asosiy yo’nalishlarini ishlab chiqish jarayoni.
Strategik rejalashtirish - firmaning maqsadlari, uning marketing soxasidagi potentsial imkoniyatlari urtasidagi strategik muvozanatni yaratish va qo’llab-quvvatlashni boshqarish jarayoni. U firmaning aniq shakllantirilgan dasturi, kushimcha vazifa va maqsadlarni ifodalash, soglom xujalik portfeli va usish strategiyasiga asoslanadi.
«SWOT» tahlili - bu inglizcha so’zlarning birinchi harflaridan olingan bo’lib, S - korxonaning kuchli tomonlari (ustunligi), W - kuchsiz tomonlari (kamchiligi), O - imkoniyatlari va T - xavf-xatarlarni ifodalaydi.
Korxonaning markеting planida u еrda vujudga kеlgan holat taxliliga asosan, ushbu to’rt ko’rsatkichga asoslanib uning markеting faoliyati stratеgiyasi ishlab chiqiladi. Bu esa, sizni korxonangizni bozorda raqobatchilarga nisbatan tutgan o’rniga baho bеrishga yordam bеradi.
Savdo uslubi, bu savdo bitimini samarali bеsh pog`onali sotuv shaklida amalga oshirish tushuniladi, ya'ni: xaridorga yo’l topish, xaridorni o’rganish (uni bilish), tovar prеzеntatsiyasi, xaridorni ishontirish va nixoyat sotuvni amalga oshirishdir.
|
| |
Ekran yoki tarmoqlararo - A. A. Ganiyev

|
A. A. Ganiyev
|
bet | 29/45 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 0,8 Mb. | | #250258 |
Bog'liq Karimov-I.Axborotxavfsizligiasoslari (1)Ekran yoki tarmoqlararo ekran – apparat va dasturiy vositalar majmui bo‘lib, o‘zidan o‘tkazuvchi tarmoq paketlarini belgilangan qoida- lar asosida turli protokollar bo‘yicha nazorat qiladi va filtrlaydi.
Tarmoqlararo ekranning asosiy vazifasi kompyuter tarmoqlarini no- qonuniy ruxsat etishlardan himoya qilishdir. Ba’zida ularni filtrlar deb ham atashadi. Chunki ular belgilangan tuzilishga (konfiguratsiyaga) va mezonlar- ga mos kelmaydigan paketlarni o‘tkazmaslik (filtrlash) vazifasini bajaradi. Yaqin vaqtlarga qadar ko‘plab kompyuter foydalanuvchilari Internet-
da ishlaganda yoki boshqa tarmoqlardan foydalanganda o‘z kompyuterlari viruslar bilan «kasallanishi» mumkinligi haqida tushunchalarga ega bo‘l- maganlar. Bugungi kunda esa deyarli barcha internetdan foydalanuvchilar o‘z kompyuterlariga ta’sir etishi mumkin bo‘lgan xavflarni biladilar hamda har qanday virus va hujumlardan himoyalanish zarurligini tushunadilar.
Zamonaviy IT-bozori xavfsizlikni ta’minlovchi qurilmalarning turli variantlarini taklif qilmoqda. Umuman olganda, alohida holda kompyuter- lar antivirus dasturlari va tarmoqlararo ekranlar (brandmauerlar, fayrvol- lar) yordamida muvaffaqiyatli himoya qilinadi. Kompyuter tarmoqlarini himoya qilish esa murakkabroq bo‘lib, bunda alohida dastur ta’minoti bilan himoyani ta’minlab bo‘lmaydi. Kompyuter tarmoqlarida axborot xavfsizligini ta’minlash uchun tarmoq chegaralariga tarmoqlararo ekran- larni o‘rnatish talab etiladi.
Tarmoqlararo ekranlarning asosiy vazifasiga tashqi tarmoqlar orqali g‘arazgo‘y kimsalarning axborotni o‘zgartirish, tarqatish yoki o‘chirish maqsadida kompterga hujum qilishidan himoya qilish kiradi. Kerakli kon- figuratsiyaga ega bo‘lgan tarmoqlararo ekranni tashqi tarmoq chegarasiga o‘rnatish orqali o‘z kompyuteringiz tashqaridan “ko‘rinmas” holga o‘ti- shiga ishonch hosil qilish mumkin. Zamonaviy tarmoqlararo ekranlar “rux- sat etilmagan barcha amallar taqiqlanadi” tamoyili asosida ishlaydi, ya’ni foydalanuvchi qaysi protokollarga yoki dasturlarga ichki tarmoqqa ruxsat berishni o‘zi hal qiladi. Tarmoqlararo ekranlar himoya vazifasidan tashqari tarmoq ilovalarining me’yorda ishlashini ham ta’minlaydi.
Albatta, tarmoqlararo ekran kompyuter olamida barcha ofatlardan saqlashni kafolatlay olmaydi. Bunda shuningdek, har doim “inson mezo-
ni”ni e’tiborga olish lozim. Chunki aynan u bilmagan holda (ba’zan esa maqsadli ravishda) xavfsizlik siyosatini buzuvchi harakatlarni qilish orqali axborot tizimiga zarar keltirishi mumkin. Bunday harakatlarga tashqi axborot tashuvchilarni ulash orqali axborotni chiqib ketishi, himoyalanma- gan qo‘shimcha internet-ulanishlarni o‘rnatish, qonuniy foydalanuvchi tomo- nidan axborotni maqsadli ravishda o‘zgartirish kabilarni kiritish mumkin.
|
| |
Marketing nazorati - 1-боб: маркетинг ва унинг ривожланишининг

Marketing nazorati
Taksimlash tizimida faoliyat natijalarini nazorat qilish
Marketing-miks samaradorligini nazorat qilish
Tashki muxit omillari nazorati
Firmada mar-keting potentsiali tavsiflari nazorati
Chizma. Marketing soxasida nazoratni asosiy vazifalari1
Ochiq nazorat tizimida esa aniq ko’rsatkichlarni kiritilayotgan korrektirovqasini baholash va maqsadga erishish darajasini tekshirishda marketing-menejment guruxini vakilini faol qatnashishi ko’zda tutiladi.
Qisqa xulosalar
Strategik rejalashtirish-bu korxonani istiqbolda ko’rish, korxonaning iqtisodiyotda, mamlakat ijtimoiy-iqtisodiy xayotidagi o’rni, rolini bilish va yangi darajaga erishish yo’llari, vositalarini ishlab chiqishdir. Strategik rejalashtirish firmaning aniq ifodalangan dasturiy bayonotiga, yordamchi maqsadlar va vazifalarni mo’ljallashiga, sog’lom xo’jalik portfeli va o’sish strategiyasiga tayanadi.
Korxonaning taktik rejasi strategik rejasining bir qismi bo’lib, unga qo’yilgan maqsadlarga erishishning vositalari, usullari aniqlanadi. Taktik rejalarda umumiy sotish rejasi, xar bir tovar guruxi bo’yicha ta’minot va sotish rejasi, daromadlar rejasi, xarajatlar rejasi, foyda rejasi, savdo uchun zarur jixozlar, asbob-uskunalar bilan ta’minlanish rejasi, bozorning hozirgi holatiga baxo berish, korxona imkoniyatlari va xavf-xatarlari ifodalanadi.
Marketing faoliyatini nazorati mahsulotlarni sotish ustidan nazorat qilish, sotish imkoniyatlarini tahlil qilish, tadbirkorlik faoliyatini nazorat qilish, marketing xarajatlarini tahlil qilish, taktik va strategik nazorat va marketing taftishini nazarda tutadi.
1.Strategik rejalashtirishning maqsadi nimadan iborat?
2. Strategik rejalashtirish jarayoni necha bosqichdan iborat?
3.Strategik rejalashtirishda korxona dasturini maqsadi qanday ifodalanadi?
4.Korxonani o’sish strategiyasi qaysi yo’nalishda amalga oshiriladi va uni qanday bosqichlari mavjud?
5.Divesifiqatsion o’sish deganda nimani tushunasiz?
6.Korxonani taktik rejasini maqsadi va roli nimadan iborat?
7.Marketing nazorati nima va uni qanday turlarini bilasiz?
8.Intensiv o’sish deganda nimani tushunasiz?
9.Integratsion o’sishni mazmunini tushuntirib bering.
10.Strategik nazorat deganda nimani tushunasiz?
|
Tuman 
markaziy - B. M. Mamatkulov, X. E. Rustamova jamoada hamshiralik

183
7. Yuqumli kasalliklar bo`limi.
III. Ma`muriy xo`jalik qism
IV. Yordamchi xizmat bo`limi.
V. Patologik anatomiya bo`limi.
VI. Markaziy sterilizatsiya bo`limi.
VII. Kamerali dezinfektsiya bloki.
VIII. Insenerator
.
Tuman markaziy birlashmasi qoshida bevosita bosh vrachga bo`ysunuvchi
ayrim bo`limlar: apteka, moliya – buxgalteriya, xodimlar bo`limi, tibbiyot arxivi,
tashkiliy uslubiy bo`lim, biblioteka va hakozolar.
Markaziy
tuman
shifoxonasining
statsionari
yuqorida
ko`rsatilgan
bo`limlardan tashkil topadi. Boshqa bo`limlar aholining kasallanish darajasiga,
ixtisoslashgan tibbiy yordamga ehtiyoji bo`lgan hamda statsionarning moddiy
texnik bazasi va kadrlar bilan ta`minlanganiga qarab tashkil etilishi mumkin.
Tibbiyot muassasalarini joylashtirishda tumanning ichki sharoitini e`tiborga
olish zarur. Tumanda mustaqil ravishda bolalar kasalxonasi, tug`ruq kompleksi,
yuqumli kasalliklar shifoxonasi mavjud bo`lishi mumkin.
Tuman markaziy shifoxonasida bosh vrachning ruxsati bilan bemorlar
shaxsiy ust boshlardan foydalanishlari mumkin, bundan bolalar
kasalxonasi, tug`rukxona bo`limi, yuqumli kasalliklar shifoxonasi mustasno.
Tuman markaziy shifoxonasi qoshida jamoa kengashi, kasalxona kengashi,
hamshiralar kengashi, ilmiy - tibbiy jamiyat sektsiyasi faoliyat ko`rsatadi.
Tuman markaziy shifoxonasining asosiy vazifalari

184
va onalar o`limini kamaytirish, aholiga ko`rsatilayotgan tibbiy yordamning sifati
va samaradorligini oshirish bo`yicha tadbirlar ishlab chiqish;
7. Tumandagi barcha davolash - profilaktika muassasalari faoliyatiga ilm fan
va texnika yutuqlariga asoslangan holda zamonaviy diagnostik, davolash,
profilaktik texnologiyalarni joriy etish;
8. Aholiga tibbiy yordam ko`rsatish va bemorlarni parvarishlashning yanada
takomillashtirilgan yangi usullarini tadbiq etish;
9. Statsionargacha bo`lgan diagnostik jarayonni har tomonlama yahshilash,
statsionar sharoitida o`z vaqtida kompleks davolashishlarini olib borish va
ularning samaradorligini oshirish, o`rinlardan unumli foydalanish;
10. Tuman tibbiyot muassasalari, ambulatoriya, poliklinika, statsionar
sharoitida ko`rsatilayotgan tibbiy yordamning sifati va to`laqonliligini
baholash uchun diagnostik, davolash - reabilitatsiya qilish, klinik,
paraklinik tadbirlarning sifat - ko`rsatkichlarining standartlarini ishlab chiqish;
11.Davolangan bemorlar sonidan kelib chiqqan holda shifoxona faoliyati ko`lamini
belgilash, tuman davolash profilaktika muassasalarining moddiy texnik bazasini
kengaytirish va moliyaviy mablag` bilan ta`minlashning loyihalarini ishlab
chiqish;
12. Tibbiyot xodimlarini tarbiyalash, malakasini oshirish, ulardan oqilona
foydalanish bo`yicha tadbirlar ishlab chiqish.
TMSHning eng asosiy bo`limlaridan biri tashkiliy-uslubiy bo`lim
hisoblanadi.
Tuman markaziy shifoxonasi faoliyatini shifoxona bosh vrachi
boshqaradi, u bir vaqtning o`zida tuman tibbiyot birlashmasining boshlig`i
hisoblanadi. Sanitariya – epidemiologiya xizmatini tuman bosh davlat sanitariya
vrachi boshqaradi, u bir vaqtning o`zida DSENM bosh vrachi hisoblanadi.
Tuman markaziy shifoxonasi – tuman tibbiyot birlashmasining muovinlari
bo`ladi: ambulatoriya – poliklinika xizmati bo`yicha, tuman markaziy shifoxonasi
davolash – profilaktika ishlari bo`yicha, tashkiliy – uslubiy xizmat bo`yicha.
Tuman tibbiyot birlashmasiga qarashli tibbiyot muassasalalariga konsul`tativ,
tashkiliy, uslubiy xizmat ko`rsatish uchun tuman bosh mutaxasislari tayinlanadi.
Ular o`zi xizmat ko`rsatayotgan mutaxasislik doirasida tuman tibbiyot
muassasalalari faoliyati ustidan tashkiliy – uslubiy rahbarlik qiladi. Ular odatda
eng tajribali vrachlar bo`lib, tuman markaziy shifoxonasining bo`limlari mudirlari
hisoblanadi. Ularning har biri o`z mutaxasisligi bo`yicha davolash ishlarini
boshqaradi, joylarga borib konsul`tatsiya, tekshirish va davolash ishlarini bajaradi,
o`z sohasining ish rejasini tuzadi, statistik hisobotlarni yuritadi, ilmiy seminarlar,
konferentsiyalar tashkil etadi, malakasini oshiradi.
Make LUNs Ready for Use - Deploying iscsi storage Solutions on Microsoft Windows Server Platform

|
Deploying iscsi storage Solutions on Microsoft Windows Server Platform
|
bet | 43/77 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 12,28 Mb. | | #434 |
Make LUNs Ready for Use
Because this storage solution is running on a Microsoft Windows-based platform, the remaining steps would be familiar to a Windows administrator. This can be an advantage in environments where Windows is prevalent as it reduces specialized training needed for managing the storage devices. These include assigning a drive letter for the internal server, providing a volume name, etc. The wizard prompts for these items then provides a summary screen before performing all the necessary tasks to provision the storage.
After a short while, the following screen indicates a successful provisioning operation.
The LUN has now been created and is ready for use. The next step will create iSCSI targets and associate them with this newly-created LUN. This implementation of WUDSS uses the Microsoft Virtual Disk Service (VDS) internally on this server. The LUN can also be viewed in the Storage Manager for SANs section of the management console, as shown below.
|
| |