Ishga marhamat

|
Ishga marhamat
|
Sana | 29.11.2023 | Hajmi | 196,73 Kb. | | #107785 |
Bog'liq 4-mavzu
Samarqand 2021
O'ZBEKISTON RESPUBLIKASI BANDLIK VA MEHNAT MUNOSABATLARI VAZIRLIGI
SAMARQAND SHAHAR “ISHGA MARHAMAT” MONOMARKAZI
Tadbirkorlik va biznes asoslari
Mavzu: Biznes loyihalar va startaplar hamda O’zbekistonda mavjud startaplar
BIZNES LOYIHA
Mazmunan biznes-rejaga yaqin, biroq o‘zining ko‘lami jihatidan kengroq bo‘lgan yana bir tashkiliy-iqtisodiy tavsifdagi hujjat – biznes loyihadir.
Biznes loyiha – muayyan biznes g‘oyani amalga oshirish bilan bog‘liq barcha tadbirlar bayon etilgan hamda samaradorligi asoslangan hujjat. Biznes loyiha u yoki bu loyihaga mablag‘ sarflashning maqsadga muvofiqligini aniqlab beradi
BIZNES LOYIHANING ASOSIY VAZIFALARI
- ishlab chiqarilishi ko‘zda tutilayotgan mahsulotga yetarli talabning mavjudligini aniqlash;
- mahsulot ishlab chiqarish va sotish hajmini aniqlash;
amalga oshirilishi ko‘zda tutilayotgan loyihaning foyda va rentabellik ko‘rsatkichlarini baholash
STARTAP NIMA?
Biznes loyihalardan biri – startapdir
Startap (ingl. startup company, startup – harakatni boshlayot- gan) – o‘z faoliyatini innovatsion g‘oyalar yoki texnologiyalarga asoslangan holda yurituvchi yangi tashkil etilgan kompaniya, firma yoki biznes loyiha
Startapni yaratishda yangi g‘oya asosiy resurs hisoblanadi
Bu g‘oyaning muvaffaqiyat omili – uning foydaliligidir. Startapning muvaffaqiyatiga uning tashkilotchilarining yoshi, g‘oya va ish bilan qiziqishi hamda mashaqqatli mehnati ham ta’sir ko‘rsatadi.
Hozirga qadar dunyoda muvaffaqiyatli amalga oshgan yirik startaplarga «Microsoft» (asoschilari – Bill Geyts va Pol Allen), «Apple Computer inc.» (asoschilari – Stiv Jobs va Stiv Voznyak), «Google» (asoschilari – Lerri Peyj va Sergey Brin)ni misol keltirish mumkin
STARTAPNI MOLIYALASHTIRISH MANBALARI
Biznes-angellar (ingl. angel, business angel, angel investor va boshqalar) – biznesga, odatda, g‘oyaning shakllanishi bosqichidan boshlab investitsiya kirituvchi xususiy shaxslar. Ular kompaniyaning ishiga aralashmaydilar, o‘zlari kiritgan mablag‘larni ham zudlik bilan qaytarilishini talab etmaydilar. Kompaniya startapiga qo‘yilgan investitsiya biznes-angellarning asosiy daromad manbai emas. Shunga ko‘ra, ularning maqsadi uzoq muddatli istiqbolda foyda olish hisoblanadi.
venchur fondlar biznes-angellardan farqli holda, startapga o‘z omonatchilari (sug‘urta kompaniyalari, pensiya fondlari, xususiy shaxslar)ning mablag‘larini investitsiya qiladilar. Ularning loyihalarni moliyalashtirishdagi ishtiroki yuqori yoki o‘rta darajadagi risk hisoblanadi, biroq olinadigan daromad darajasi ham yuqori bo‘ladi.
STARTAP UCHUN INVESTOR QIDIRISH
Startap loyihasi uchun investor izlashning eng samarali usullaridan biri «Networking» hisoblanadi.
«Networking» – tarmoqlarga oid forum va konferensiyalarda, startap tanlovlarida, venchur investitsiyalash bo‘yicha tadbirlarda ishtirok etish hisoblanadi
Ushbu tadbirlarda moliyaviy manbalarga ega bo‘lishni xohlovchi ko‘plab kompaniyalar bilan bir qatorda, bo‘lg‘usi investorlar ham ishtirok etadi.
Kompaniya startapi uchun investorni jalb etishda tegishli forum va saytlarda e’lonlarni chop etish katta yordam berishi mumkin. Shuningdek, startaplar birjasi hamda startaplarni moliyalashtiruvchi tashkilotlar ham mavjud.
STARTAPLARNING RIVOJLANISH BOSQICHLARI
«pre-startup» bosqichi
«pre-seed» bosqichi
«Seed» bosqichi
«Startup» bosqichi
O‘sish bosqichi
Kengayish bosqichi
Chiqish bosqichi
1
4
5
6
7
2
3
«pre-startup» bosqichi – g‘oyaning paydo bo‘lishidan boshlab tovarning bozorga chiqishigacha davom etuvchi davr.
«pre-seed» bosqichi – g‘oya shakllanib bo‘lgan, iste’molchi uchun aynan nima zarurligi aniqlanib bo‘lgan bosqich. Biroq hali g‘oyani qanday qilib texnik jihatdan yaxshiroq amalga oshirish borasida aniq tasavvur mavjud bo‘lmaydi.
«Seed» bosqichi – bozorni o‘rganish, startap rejasini tuzish, texnik topshiriqni tuzish va amalga oshirish, tovar namunasini yaratish va sinovdan o‘tkazish, dastlabki investorlarni izlash va loyihani ishga tushirishga tayyorgarlik bosqichi.
«Startup» bosqichi – loyihani ishga tushirish hamda uning ishlashining boshlang‘ich davri. U Ikki bosqichdan iborat bo‘ladi:
O‘sish bosqichi – startap bozorda barqaror holatni egallab, biznes-reja tuzish bosqichida belgilangan marraga yetish uchun ishonchli harakat amalga oshiriladi.
Kengayish bosqichi – startap dastlabki maqsadli bozordagi biznes-rejani amalga oshirib, boshqa bozorlarni egallash hisobiga o‘z chegarasini kengaytira boshlaydi.
Chiqish bosqichi – startapni moliyalashtirishda ishtirok etgan biznesangel va venchur investorlarning to‘liq yoki qisman biznesdan chiqishi.
Biznesdan chiqish quyidagi ko‘rinishlarda amalga oshirilishi mumkin:
- firmani strategik investorlarga sotish;
- kompaniya aksiyalarini birjada joylashtirish;
- kompaniya aksiyalarini to‘g‘ridan to‘g‘ri investitsiya fondlariga sotish;
biznes faoliyatini to‘xtatish va korxonaning bankrotligi
- Biznes loyiha nima?
- Biznes loyihaning biznes-rejadan qanday farqi bor?
- Biznes loyihaning asosiy vazifalari nimalardan iborat?
- Startap nima? Uning biznes loyihaga qanday aloqasi mavjud?
BILIMINGIZNI SINAB KO‘RING!
|
| |