Ijtimoiy mediani baholash

|
Ijtimoiy mediani baholash
|
bet | 3/5 | Sana | 06.06.2024 | Hajmi | 1,66 Mb. | | #260916 |
Bog'liq JtPTTuh5ltkoW2CDBGib7 5Hlnl8cY5s (2)Ijtimoiy mediani baholash:
Taniqli hind fotojurnalisti Pabak Sarkarning fikriga ko‘ra, mediasavodxonlik sari tashlangan ilk qadam, bu to‘g‘ri savol bera olishdir. Bugungi kunda Internet orqali amalga oshirilayotgan axboriy xurujlar dunyodagi har bir mamlakat milliy xavfsizligi strategiyasining bir qismiga aylandi va u kiberxavfsizlik nomini oldi. Zero, virtual va haqiqiy dunyoning qo‘shilishi, aynan virtual dunyo orqali yoshlar tomonidan haqiqiy dunyoni noto‘g‘ri tushunilishi, turli xil salbiy kuchlar va oqimlar tomonidan bir qarashda ijobiy ko‘ringan, ammo mohiyatan inson ongiga salbiy ta’sir qiluvchi axborotning tarqatilishi ko‘payib borayotganligi hech kimga sir emas. Hozirda medianing tahlil etilishi natijasida tilimizga kirib kelayotgan tushunchalar, ya’ni mediasavodxonlik, mediata’lim, mediani o‘rganish va boshqalar bir- biri bilan bog‘liq bo‘lsa-da, olimlar ularni mohiyatan bir-biridan farqlashga urinmoqdalar. Fikrimizcha, mediasavodxonlik mediata’limning uzviy bog‘liq qismidir. Shu bilan birgalikda uning ko‘rinishlari ko‘paymoqda. Bugungi kunda mediaaxborotni qabul qilish, saralash, tahlil etish, baholashda mediasavodxonlik tushunchasi bilan birgalikda mediata’lim, mediani o‘rganish, mediamadaniyat tushunchalari ham qo‘llanilayotir. Ular bir-biridan farq qiladimi? - Bugungi kunda media, ya’ni ommaviy axborot vositalari, kino, teatr, san’atning turlari, madaniyat sarchashmalari, internet orqali uzatilayotgan har qanday ma’lumot insonongiga o‘zining ma’lum bir ta’sirini o‘tkazib, uning dunyoqarashini o‘zgartirishga sabab bo‘lmoqda. Yuqorida tilga olingan tushunchalarning qo‘llanilishi va bugungi kunda media ta’lim, media savodxonlik, media tanqid va mediani o‘rganishga bo‘lgan i ntilishning asosiy maqsadi ham axborotning yaratilishi, uningtarqalish jarayonini tushunib ye tish, tijorat, siyosiy, iqtisodiy, ma’naviy va madaniy maqsadlarda tarqatilayotgan axborotning mohiyatini anglagan holda uni bahola y o lishdir.
Guruhlarda media savodxonlikni baholash Guruhlar. Guruhlar funksional bloki foydalanuvchilarning jamoalar va kichik hamjamiyatlarni tashkil qilish darajasini ifodalaydi. Tarmoq qanchalik “ijtimoiy” bo’lsa, do’stlar, ergashuvchilar va kontaktlar guruhi shunchalik katta bo’ladi. Antropolog Robin Dunbar tomonidan taklif qilingan Dunbar soni ko’p muhokama qilinadigan munosabatlar guruhi bo’lib, u odamlarning boshqa odamlar bilan bo’lishi mumkin bo’lgan barqaror ijtimoiy munosabatlar sonini taxminan 150 tagacha cheklaydigan kognitiv chegaraga ega ekanligini ta’kidlagan. Ijtimoiy media platformalari ko’plab jamoalar bu raqamdan ancha oshib borayotganini tan oldi va foydalanuvchilarga a’zolikni boshqarish imkonini beruvchi vositalarni taklif qiladi. Guruhlarning ikkita asosiy turi mavjud. Birinchidan, odamlar o’zlarining kontaktlarini saralashlari va do’stlari, izdoshlari yoki muxlislarini o’zlari yaratgan turli guruhlarga joylashtirishlari mumkin. Ikkinchidan, onlayn guruhlar oflayn dunyodagi klublarga o’xshash bo’lishi mumkin: hamma uchun ochiq, yopiq (tasdiqlash kerak).
|
| |