nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
-rasm. Kortiy organi - Rajamurodov z. T., Rajabov a. I. Odam va hayvonlar fiziologiyasi

baland tovushlar kalta tolalami, pastroq tovushlar uzunroq tolalarni
tebrantiradi.
Oqibatda tovushning
baland-pastligiga qarab
asosiy
membranadagi tegishli tolalaming tebranishlarini Kortiy organining xuddi
shu tolalarga mos keladigan tukli hujayralari sezadi. Binobarin, bu
nazariyaga ko‘ra, Kortiy organida turli tonlami sezadigan tukli hujayralar
bor. 1880 yili Rezerford telefon nazariyasini yaratdi. Bu nazariyaga ko‘ra,
eshituv nervidagi potenciallaming tebranish chastotasi quloqqa kirayotgan
tovush chastotasiga mos kelishi tufayli tovush balandligi seziladi (xuddi
tovushning telefondan uzatilishiga uxshash). Har ikkala nazariya ham
tovush
balandligining
mohiyatini
qisman
ochib
beradi,
xalos.
Rezerfordning nazariyasi faqat past balandlikdagi tovushlaming eshitilishi
xususiga to ‘g‘ri keladi. Haqiqatan ham, past tonli tovushlar quloqqa
kirganida eshituv nervidagi impulslar chastotasi eshitilayotgan tovush
ta’sirida chiganoqda vujudga keladigan tebranishlarga mos boiadi. Baland
tonli tovushlar eshitilayotganida esa chiganoqdagi asosiy membranada
emas, balki suyuqliklar ustida ma’lum uzunlikda tebranish rezonansi
paydo boiadi. Tebranish amplitudasining kattaligi tovush balandligiga
b o g iiq boiadi. Boshqacha aytganda, tovush qancha baland boisa,
suyuqlikning tebranuvchi ustuni shuncha kalta va aksincha, tovush qancha
past boisa, shuncha uzun boiadi. Suyuqlikning tebranishi asosiy
membranani ham tegishlicha tebrantiradi. Oqibatda Kortiy organining
tegishli qismidagi hujayralar qo‘zg‘alib, ta ’sirot markaziy asab tizimiga
uzatiladi, natijada tovush eshitiladi. Shunday qilib, baland tonli tovush
ta’sir qilganda chiganoqdagi suyuqlik tovush chastotasiga mos ravishda
tebranib, tovush masofada kodga solinadi. Eshituv analizatorida ham
adaptatsiya hodisasi kuzatiladi. Quloqqa jarangdor tovush uzoq vaqt
betuxtov ta’sir qilib turaversa, quloqdagi retseptorlarda adaptatsiya yuzaga
kelishi tufayli sezuvchanligi bir oz pasayadi. Ammo adaptatsiyaning
muayyan chegarasi bor. Quloq adaptatsiyasining tabiati munozarali
muammo bo iib, qolmoqda.
Alpha 21164 va 21264 ning qiyosiy tavsiflari

|
Alpha 21164 va 21264 ning qiyosiy tavsiflari
|
bet | 17/19 | Sana | 01.06.2024 | Hajmi | 1,58 Mb. | | #258749 |
Bog'liq Abdurazzoqov A Zamonaviy protsessorlar xarakteristikasiAlpha 21164 va 21264 ning qiyosiy tavsiflari
Alpha 21264 protsessori o‘zidan oldingi 21164 protsessorga nisbatan katta yaxshilanish bo‘lib, kattaroq L1 keshi, qo‘shimcha funksiya bloklari, filiallarni yanada samaraliroq bashorat qilish, yangi videoni qayta ishlash ko‘rsatmalari va kengroq avtobusga ega.
Alpha 21264 soatiga to'rttagacha ko'rsatmalarni o'qiy oladi va bir vaqtning o'zida oltitagacha ko'rsatmalarni bajarishi mumkin. Uning 21164 modelidan eng katta farqi buyruqlarni (Alpha uchun birinchi marta) ularning tartibini o‘zgartirgan holda (Out-of-Order) bajarish qobiliyatidir.
Buyurtmasiz bajarish samaradorligi ko'rsatmalarni bajarishning optimal tartibini aniqlash uchun CPU manipulyatsiya qilishi mumkin bo'lgan ko'rsatmalar soni bilan belgilanadi. Buning uchun protsessor qanchalik ko'p ko'rsatmalardan foydalanishi mumkin bo'lsa, shunchalik yaxshi, u oldinga qarashi mumkin. Intel P6 klass protsessorlari (Pentium Pro, Pentium II, Xeon) bir vaqtning o'zida kamida 40 ta buyruqni bajara oladi. Boshqa protsessorlar uchun bu ko'rsatkich ancha yuqori: HP PA-8000 56 ta ko'rsatmalar bilan ishlaydi, Alpha protsessor esa 80 ta ko'rsatmalarni bajaradi.
Ko'pgina RISC protsessorlari singari, Alpha ham 64 bit kengligida bo'lgan 32 ta butun son va 32 suzuvchi nuqta registrlari to'plamini o'z ichiga oladi. Ko'rsatmalarni tartibsiz bajarish samaradorligini oshirish uchun 21264 protsessoriga odatdagi registrlar to'plamidan tashqari 48 ta butun son registrlari va 40 ta suzuvchi nuqtali registrlar o'rnatilgan.
Har bir registr joriy buyruqlar qiymatlarini vaqtincha saqlashi mumkin. Agar biron-bir ko'rsatma qayta ishlanayotgan bo'lsa, natijani maqsadli registrga qayta yuklashning hojati yo'q - buning o'rniga protsessor vaqtinchalik registrning nomini o'zgartiradi ( Register nomini o'zgartirish ).
Xuddi shunday registrlarning nomini o'zgartirish boshqa protsessorlarda ham mavjud. Biroq, 21264 o'ziga xos "hiyla"ga ega - u butun sonli registrlarning dublikat to'plamiga ega, 80 ta butun registrning har biri yana takrorlanadi. Shunday qilib, butun chipda 160 ta butun registr mavjud. Bu "Buyurtmasiz" ni bajarish qiyinligiga qaramay, 21264 protsessorining yuqori chastotasi maqbul bo'lishining sabablaridan biridir.
Ikkala guruhdagi butun son operatsiyalari bloklari butunlay bir xil emas. Ulardan birida ko'paytirish bloki mavjud, ikkinchisida esa harakatlanuvchi tasvirlarni (MPEG) qayta ishlash uchun maxsus mantiq mavjud. Buning uchun Alpha buyruqlar to'plami beshta yangi buyruq bilan to'ldirildi. Ulardan eng qiziqarlisi - PERR - harakatni baholashga xizmat qiladi, ya'ni. MPEG siqish va dekompressiya paytida yuzaga keladigan vazifani bajarish. PERR ko'rsatmasi to'qqizta oddiy ko'rsatmalarning ishini bajaradi. Shunday qilib, 21264 protsessor MPEG-2 video ketma-ketligini, shuningdek, AC-3 DVD audio ma'lumotlarini real vaqtda qo'shimcha tashqi qurilmalardan foydalanmasdan dekodlashi mumkin.
|
| |
ESHITISH FIZIOLOGIYASI - Rajamurodov z. T., Rajabov a. I. Odam va hayvonlar fiziologiyasi

kanallari, ya’ni dahliz narvonchasi bilan nog‘ora uarvonchasidagi
perilimfani tebraotiradi.
Perilimfaning tebranishi endolimfaning tebranishiga ham sabab
boiadi.Perilimfa va endolimfaning tebranishlari yuqori kanalni pastki
kanaldan ajratib turadigan asosiy membrananing tebranishi bilan birga
davom etadi. Asosiy membrananing tebranishlarini Kortiy organning tukli
retseptor hujayralari sezadi. Ana shu hujayralarda tovush tebranishlari nerv
impulslariga aylantiriladi. Nerv impulsi eshituv nervi orqali markaziy asab
tizimi va uning oliy qismi - bosh miya yarim sharlarining po‘stlog‘iga
uzatiladi.
Nerv impulsi po‘stloqda tegishlicha analiz va sintez qilinganidan
so‘ng eshituv hissi paydo bo‘ladi -
tovush eshitiladi. Eshituv
analizatorining po‘stloq qismi
bosh miya katta yarim
sharlari
po‘stlog‘ining chakka qismida joylashgan. Po‘stloqning har ikkala chakka
qismi shikastlansa, organizm tovushlami mutlaqo eshitmaydigan bo‘lib
qoladi.
i 
,( - Rajamurodov z. T., Rajabov a. I. Odam va hayvonlar fiziologiyasi

suqoiib kirgan, bolg‘achaning ikkinchi tomoni yasniqsimon suyakchaga,
u esa sandonga tutashgandir. Sandon uzangi bilan birlashgan. Uzangi oval
darchaga taqalib turadi.O‘rta quloq Evstaxiy nayi orqali halqum bilan
tutashgan. Shuning uchun u yerdagi bosim tashqi muhit bosimi bilan
doimo baravarlashib turadi.
Ichki quloq (labirint) - chakka suyagining ichida (piramidasida)
joylashgan.Ichki quloq oval darcha orqali o ‘rta quloq bilan tutashadi. Oval
darchani nozik parda qoplab turadi. 0 ‘rta quloqning uzangi suyakchasi shu
pardaga kelib tutashadi. Ichki quloq labirint deb ataladigan suyak
tuzilmadan tashkil topgan. Suyak labirintning ichida shaklan unga
uxshaydigan parda labirint bor. Labirint dahliz, yarim doira kanallar va
chiganoqdan iborat. Chiganoq turli hayvonlarda buralib, 2,5 dan to 4
tagacha uram hosil qiladi. Chiganoq kanali maxsus pardalar yordamida
ikki qismga ; dahliz narvonchasi (yuqori kanal) qismi va nog‘ora
narvonchasi (pastki kanal) qismi. Nog‘ora narvonchasi qismi yumaloq
darcha bilan tugaydi. Chiganoqning yuqori kanali bilan pastki kanali
perilimfa bilan to ‘la turadi. Yuqori kanal bilan pastki kanal o ‘rtasida
(parda labirintda) o‘rta kanal - parda kanal bor. 0 ‘rta kanal bo‘sh!ig‘i
boshqa kanal bilan tutashmaydi va endo limfa bilan to ia boiadi.
Endolimfa perilimfaga qaraganda kaliy ionlarini taxminan 30 baravar
ko‘p, natriy ionlarini esa, 20 baravar kam saqlaydi. Shu sababli u
perilimfaga nisbatan musbat elektr zaryadli boiadi. Chiganoqning o‘rta
kanali ichida Kortiy organi joylashgan. U organdan eshitish nervi
boshlanadi, tovush ana shu organ orqali seziladi.
ERITROTSITLARNING CHO‘KISH TEZLIGI

|
ERITROTSITLARNING CHO‘KISH TEZLIGI Pdf ko'rish
|
bet | 30/318 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 14,15 Mb. | | #251148 |
Bog'liq G‘ofurov A.T., Fayzullayev S.S. Genetika va evolyutsion ta’limotERITROTSITLARNING CHO‘KISH TEZLIGI
Stabillashtirilgan, antikoagulyantlar qo‘shib, ivimaydigan holga
keltirilgan qon biror idishga solinib tik turg‘azib qo‘yilsa, bir necha
vaqtdan so‘ng eritrotsitlaming idish tubiga cho‘kib qolganligining guvohi
bo‘lamiz. Eritrotsitlaming cho'kish tezligi asosan plazmaning tarkibiga va
xossalariga bog‘liq. Buni quyidagi misolda ko‘rsak bo‘ladi: tajribalarda
bir erkak kishining eritrotsitlari ikkinchi erkak kishidan olingan
qon
plazmasiga
solib qo‘yilganida bir soatda
8
mm, o ‘sha eritrotsitlar
homilador ayol qon plazmasiga solib qo'yilganida esa 54 mm tezlikda
cho‘kkan. Homilador ayol eritrotsitlari o ‘z plazmasida 45 mm, erkak
kishining qon plazmasida esa atigi 9 mm cho‘kkan. Umuman olganda
eritrotsitlar quyidagi sabablarga ko‘ra cho‘kadi. Birinchidan, eritrotsit
laming solishtirma og‘irligi plazmanikidan balandroq. Ikkinchidan, qon
solingan probirka tik qoldirilganida uning eritrotsitlari agglyutinatsiyaga
uchrab, bir-biri bilan yopishadi. Oqibatda ular vazni oshib, cho‘ka
boshlaydi. Cho‘kayotgan eritrotsitlaming agglyutinatsiyaga uchrashiga
plazmaning globulinlari, kalsiy ionlari sababchi bo‘ladi. Gap shundaki,
odatda, tomirlarda oqayotgan qondagi eritrotsitlaming hammasi bir -
manfiy zaryad bilan zaryadlangan. Shu sababli ular bir-birini itarib harakat
qiladi, natijada, qonda mutloq holda suzib yuradi. Cho‘kayotgan
eritrotsitlar po'stiga globulin oqsillari, ayniqsa, fibrinogen va kalsiy ionlari
o‘tirib qolishi, ulardan ayrimlarining zaryadi o ‘zgarib, musbat bo‘lib
qoladi. Oqibatda qarama-qarshi zaryadlangan eritrotsitlar tezda bir-biriga
yopishib agglyutinatsiyaga uchraydi va tez cho‘kib tusha boshlaydi.
Eritrotsitlaming cho‘kish tezligiga qarab hayvonlar ikki guruhga bo‘linadi:
eritrotsitlari tez cho‘kadigan hayvonlar - bir tuyoqlilar va eritrotsitlari
sekin cho‘kadigan hayvonlar - juft tuyoqlilar. Har qaysi gumhga kiravchi
turli hayvonlarda ham eritrotsitlaming cho'kish tezligini aniqlash uchun
Panchenkov apparati (eritrotsitlari sekin cho‘kuvchilar uchun) va Nevodov
probirkasidan(eritrotsitlari tez cho‘kuvchilar uchun) foydalaniladi.
52
|
| |
Aqliy hujum metodi - Matematika o’qitish metodikasi

|
Matematika o’qitish metodikasi
|
bet | 7/9 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 2,75 Mb. | | #238697 |
Bog'liq 2-mavzu 7. Aqliy hujum metodi Mazkur metod muayyan mavzu yuzasidan berilgan muammolarni hal etishda keng qo’llaniladigan metod sanalib, u mashg`ulot ishtirokchilarini muammo xususida keng va har tomonlama fikr yuritish, shuningdek, o’z tasavvurlari va g`oyalaridan ijobiy foydalanish borasida ma’lum ko’nikma hamda malakalarni xosil qilishga rag`batlantiradi. Ushbu metod yordamida tashkil etilgan mashg`ulot jarayonida ixtiyoriy muammolar yuzasidan bir necha original yechimlarni topish imkoniyati tug`iladi. «Aqliy xujum» metodi tanlab olingan mavzular doirasida ma’lum qadriyatlarni aniqlash, ayni vaqtda ularga muqobil bo’lgan g`oyalarni tanlash uchun sharoit yaratadi.
Matematika so’zining ma’nosi ?
Arifmetik progressiyaning dastlabki n ta hadini toppish fo’rmulasini ayting?
Matematikaga oid biron bir termin ayting ?
Yoshingiz nechida?
O’zbekistonning hududi qancha?
1 dan 20 gacha bo’lgan sonlarni teskarisiga sanang?
8.SWOT TAHLIL METODI 8.SWOT TAHLIL METODI
S
T
W
O
STRENGTHS
kuchli tomonlari
WEAKNESS
zaif tomonlari
OPPORTUNITIES
imkoniyatlari
THREATS
to`siqlar
Swot tahlil – g`oya, jarayon, tajriba hamda ish natijalarini tahlil qilish, taqqoslash orqali muommoni hal etish yo`llarini toppish bilimlarni mustahkamlash, takrorlash analitik tafakkurni rivojlatirishga hizmat qiladi.
Swot tahlil metodi 4 yo`nalishda olib borladi:
SWOT TAHLIL SWOT TAHLIL
TENGLAMALAR SISTEMASINI KRAMER USULIDA YECHISH
S
W
O
T
Kichik o'lchovli tenglamalar sistemasi uchun qulay
Determinantning tenglamalar sistemasini yechishga tadbiqi
Yuqori tartibli tenglamalar sistemasida ko'p hisoblashlar bajariladi
Hisoblash jarayonida chalkishliklarning yuzaga kelishi
9.INTERFAOL METOD
|
| |
boshlanib markazga intiluvchi neyronlar qora rangda, teridan boshlanib markazga

tinimsiz yuvilib turadi, chunki ulaming tarkibi o‘z-o‘zidan boshqarilishi,
almashinuvi, qon aylanishi, ovqat hazmi, nafas,
ayiruv va boshqa
fiziologik jarayonlar tufayli nisbatan doimiy (asab tizimi ishtirokida)ligi
saqlanadi. Qon, limfa, to‘qimalararo va orqa miya suyuqliklari
organizmning ichki muhitini tashkil etadi, ya’ni to‘qima va a’zolar
hujayralari faoliyat ko‘rsatadi. Ichki muhitning nisbatan doimimyligini
ta’miniab turish xususiyati (gomeostazis) hayvonot dunyosining nisbatan
yuqori rivojlanish bosqichlarida yuzaga kelgan. «Ichki
muhitning
doimiyligi —
bu erkin yashash sharoitidir» (K.Bemar).
Odamlar va yuqori darajada rivojlangan hayvonlarda ichki muhitning
nisbatan doimiyligi nerv-gumoralli fiziologik mexanizmlar, yurak-tomirlar
va nafas tizimlarini boshqaruvchilik, buyraklar, ter bezlari va hazmlash
kanali
funksiyalari
tufayli
almashinuvning
oxirgi
mahsulotlari
organizmdan chiqarilishi tufayli ta’min etiladi.
Qon aylanish jarayoni a’zolar va to‘qimalarga, xuddi moddalar
almashinuvining qoldiq mahsulotlarini ayiruv a’zolariga
yetkazib
berganidek, to‘yimli moddalami yetkazib beradi. Organizmga gazsimon
moddalamin tushishini va chiqarilishini nafas a’zolari ta’miniab beradi.
Suyuq va qattik moddalaming singdirilishi va to‘yimli moddalaming suvli
eritmalariga aylantirilishi, so‘ngra organizmning ichki muhitiga tushishi
ovqat hazmi kanali tufayli ta’min etiladi. Ovqat hazmi kanali organizm
tomonidan o ‘zlashtirilmagan va qoldiq
moddalaming organizmdan
chiqarilishida
ham ishtirok etadi. Ichki muhitning nisbatan doimiy
tarkibini ta’minlashda asosiy rolni buyraklar o ‘ynaydi, uning yordamida
qon tarkibidagi ortiqcha suv, tuzlar, moddalar almashinuvini qoldiq
mahsulotlami, ya’ni qon tarkibini doimiyligini
buzuvchi va boshqa
moddalami chiqarib yuboradi.
Qon aylanishi, nafas, ovqat hazmi, ayiruv va boshqa tizim a’zolari
o‘z-o‘zini
boshqarish
xususiyatiga
ega.
Bu
muhim
fiziologik
jarayonlarning o‘z-o‘zidan boshqarilish ichki a’zolaming nerv uchlarida
joylashgan asab tizimining quyi bosqichlarining qo‘zg‘alishini qabul
qiluvchi retseptorlar orqali markazga intiluvchi
- afferent nervlar bilan
tushuvchi nerv impulslari tufayli amalga oshadi. Afferent nerv tolalaridan
kelayotgan nerv impulslari markaziy asab tizimida qo‘zg‘alish yoki
tormozlanishn keltrib chiqaradi. Natijada, markaziy asab tizimidan
markazdan qochuvchi
nerv
tolasi orqali - efferentli, ish boshlovchi
impulslar ichki a’zolar faoliyatini yoki uning tormozlanishini keltrib
chiqaradi, hamda boshqariluvchi yoki korrelyatsilovchi impulslar ichki
33
a’zolami oziqlanishini boshqarish yo‘li bilan u yoki bu a’zonig ish
bajarish qobiliyatini boshlaydi.
Bunday o‘z-o‘zidan boshqarilishning asabli jarayoni reflektor
boshqarilish
deb atalsa, organ faoliyatining o‘zgarishi va nerv uchlari
bilan qabul qilingan qo‘zg‘alishga asab tizimi orqali uning ish qobiliyatini
boshqarishga refleks deb ataladi.
i
TUG‘MA (SHARTSIZ) VA ORTTIRILGAN (SHARTLI)

reflekslar yoki instinktlar - bular rivojlanuvchi va avloddan-avlodga
beriluvchi reflekslardir, ya’ni ular uzoq o‘tmish davomida shartli reflekslar
bo'lgan. Bitta nerv elementidagi moddalar almashinuvining o‘zgarishi
tashqi muhit ta’siri ostida yuzaga kelgan boshqa nerv elementlaridagi
moddalar almashinuvining o‘zgarishi bilan birgalikda kechadi. Bu esa
vaqtinchalik nerv bog‘lanishlar hosil bo‘lishiga olib keladi, keyinchalik
yana takrorlash natijasida ular doimiyga aylanadi. Asab tizimining
rivojlanishi natijasida doimiy nerv bog‘lanishlar tug‘ma reflekslaming
asosi sifatida asab tizimining quyi bo‘limlarida mustahkamlansa,
vaqtinchalik nerv bog‘lanishlarning shakllanish funksiyasi esa uning oliy
bo‘limlariga o‘tadi. Vaqtinchalik nerv bog‘lanishlar ta’siri asosida
doimiylari murakkablashadi, va natijada ular hayotning nisbatan doimiy
sharoitdagi tirikligini ta’min etuvchi instinktlar asosiga aylanadi.
Evolyusiya jarayonida instinktlar bazasida ancha murakkab vaqtinchalik
nerv bog‘lanishlar hosil bo‘ldi. Natijada hayvonlar organizmining xulq-
atvori murakkablashgan va shakllari xilma-xillashgan, ya’ni turli xil
turlarning o‘zgaruvchan yashash sharoitiga moslashishiga imkon yaratildi.
Lekin, barcha vaqtinchalik nerv bog'lanishlar shartsiz reflekslarga
aylanmaydi. Faqatgina ko‘plab avlodlar hayot sharoitiga mos keladigan
vaqtinchalik nerv bog‘lanishlar tabiiy tanlanishi jarayonida ko‘p martalab
takrorlangan va jinsiy hujayralami ishlab chiqaruvchi moddalar
almashinuvining o‘zgarishlari nasldan-naslga o‘tadi.
Shartsiz reflekslar ko‘pchilik jihatdan biologik qulaydir, ya’ni hayot
sharoitlariga mos keladi. Masalan, asalari yuqori darajada sezuvchanlikka
ega bo‘lgan uyalar quradi. Lekin, tashqi muhit juda tez o‘zgarishi mumkin,
shartsiz reflekslar esa juda sekin o ‘zgaradi. Shunday bo‘lsada, juda
ko‘plab ma’lumotlar borki, ayrim shartsiz reflekslar juda noqulay
hisoblanadi.
Ko'plab orttirilgan reflekslar aynan bir xil hayot sharoitda qator
avlodlardan keyin shartsiz reflekslarga o‘tadi. Shu bilan birga evolyusiya
jarayonida ayrim instinktlamig o‘zgarishi yuz beradi, ular shartsiz
reflektor
xarakterini
yo‘qotadi.
Odamning
aralashishi
natijasida
hayvonlaming instinktlari qisqa muddatda
odamni maqsadiga qarab
ma’lum hayot sharoitida hayvonlami tarbiyalash tufayli o‘zgartirilishi
mumkin.
Hayvonlar aynan ana shu yo‘l bilan xonakilashtirilgan va
moslashtirilgan.
Axborot texnologiyalari (Dasturlash)

|
Axborot texnologiyalari (Dasturlash)
|
Sana | 13.01.2024 | Hajmi | 1,5 Mb. | | #136607 |
Bog'liq Dasturlash--Amaliy topshiriq 1 с
Axborot texnologiyalari (Dasturlash)
1-amaliy topshiriq.
Konsol oyna uchun:
ni hisoblovchi dastur tuzing;
Dastur kodi:
Dastur natijasi:
Quyidagi masalaning dasturini tuzing:
“Sonni top” o`yini. Kompyuter 10 va 20 oralig`ida bitta son o`ylasin (tasodifiy sonlar hosil qilish orqali). Foydalanuvchini son kiritishga undaydi va qachonki, foydalanuvchi kompyuter o`ylagan sonni kiritmagunicha bu jarayon davom etadi.
Dastur kodi:
Dastur natijasi:
(Piramida) Foydalanuvchi tomonidan butun son kiritilganda 1 dan 9 gacha, mazkur sonlar yordamida piramida shaklini chop etuvchi dastur kodini yozing (Sikl operatolaridan foydalangan holda yechilsin).
Kiruvchi ma’lumot
|
Chiquvchi ma’lumot
|
7
|
1
2 1 2
3 2 1 2 3
4 3 2 1 2 3 4
5 4 3 2 1 2 3 4 5
6 5 4 3 2 1 2 3 4 5 6
7 6 5 4 3 2 1 2 3 4 5 6 7
|
3
|
1
2 1 2
3 2 1 2 3
|
Dastur kodi: Dastur natijasi:
Quyidagi masalaning dasturini tuzing:
Foydalanuvchi ismini, familyasini va sharifini alohida satrlar sifatida kiritganda, ulardagi harflarning ASCII jadvalidagi tartib raqamlari yi`g`indisini bitta siklda hisoblash dasturini tuzing (Har bir talaba o’zining ism familiyasini kiritgan holda yechishi shart).
Dastur kodi:
Dastur natijasi:
(Summa) Quyidagi matematik ifodani summasini hisoblovchi dasturni funksiya yordamida tuzing:
Dastur kodi:
Dastur natijasi:
1, 2, 3; 4, 5, 6 va 7, 8, 9 sonlari argument sifatida yuborilganda, ularning yig`indisini, o`rta arifmetgini va o`zaro ko`paytmasini hisoblab, konsolga chiqaruvchi funksiya yarating.
Dastur kodi:
Dastur natijasi:
(Sonlarni tekshiring). Funksiya argumentida 2 ta butun son kiritilganda, birinchi son ikkinchisiga qoldiqsiz bo‘linishini tekshiruvchi dastur tuzing.
Natija quyidagicha bo‘ladi:
Kiruvchi ma’lumotlar
|
Chiquvchi ma’lumotlar
|
Tekshir(2,3)
|
2 soni 3 ga bo’linmaydi
|
Tekshir(22,4)
|
22 soni 4 ga bo’linadi
|
Dastur kodi:
Dastur natijasi:
(Ketma-ketlik yig’indisi) Quyidagi ketma-ketlikni rekursiv funksiya yordamida hisoblash dasturini tuzing.
Dastur kodi:
Dastur natijasi:
Elementlari soni 10 ta bo`lgan, butun turli massiv e’lon qiling. Unga foydalanuvchi tomonidan kiritilgan qiymatlar ichidan eng kattasini topuvchi va keyin, massiv elementlarini kamayish tartibida saralovchi dastur tuzing.
3 25 5 81 11 26 1 23 6 17
Dastur kodi:
Dastur natijasi:
(Ustunlar bo‘yicha massiv elementlari yig‘indisini hisoblang) Quyidagi sarlavha ostida funksiya tuzib, massivdagi ustunlar yig‘indisini hisoblaydigan dastur tuzing:
Natija quyidagicha:
Kiruvchi ma’lumotlar
|
Chiquvchi ma’lumotlar
|
1.5 2 3 4
5.5 6 7 8
9.5 1 3 1
|
0 chi ustunlar yig’indisi - 16.5
1 chi ustunlar yig’indisi - 9
2 chi ustunlar yig’indisi - 13
3 chi ustunlar yig’indisi - 13
|
Dastur kodi:
Dastur natijasi:
Eslatma: Yuqorida ko’rsatilgan tartibda topshirilmagan topshiriqlar avtomatik tarzda 0 ball bilan baholanadi! Topshiriqlarni javobi dars vaqtida faylni qanday nomlash va qanday tartiblashtirish ko’rsatib berilgani kabi yuklansin!
|
| |
Umumiy tushunchalar - O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim

|
O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim
|
bet | 12/19 | Sana | 01.06.2024 | Hajmi | 1,58 Mb. | | #258749 |
Bog'liq Abdurazzoqov A Zamonaviy protsessorlar xarakteristikasi1. Umumiy tushunchalar
Keng ma'noda arxitektura ko'plab elementlardan tashkil topgan murakkab tizimning tavsifidir.
Rivojlanish jarayonida yarimo'tkazgichli tuzilmalar (mikrosxemalar) rivojlanadi, shuning uchun protsessorlarni qurish tamoyillari, ularning tarkibiga kiritilgan elementlarning soni, ularning o'zaro ta'siri qanday tashkil etilganligi doimiy ravishda o'zgarib turadi. Shunday qilib, strukturaning bir xil asosiy printsiplariga ega bo'lgan protsessorlar odatda bir xil arxitekturaning protsessorlari deb ataladi. Va bu tamoyillarning o'zi protsessor arxitekturasi (yoki mikroarxitektura) deb ataladi.
РЕКЛАМА
Элитная частная школа МГУ имени М.В. Ломоносова
Частная школа пансион № 1 Главного университета страны! Высокий ЕГЭ! В МГУ с 2 лет!
Mikroprotsessor (yoki protsessor) kompyuterning asosiy komponentidir. U axborotni qayta ishlaydi, dasturlarni bajaradi va tizimdagi boshqa qurilmalarni boshqaradi. Protsessorning kuchi dasturlarning qanchalik tez ishlashini aniqlaydi.
Yadro har qanday mikroprotsessorning asosidir. U kremniy chipida joylashgan millionlab tranzistorlardan iborat. Mikroprotsessor maxsus hujayralarga bo'linadi, ular umumiy maqsadli registrlar (RON) deb ataladi. Protsessorning ishi umuman olganda xotiradan buyruqlar va ma'lumotlarni ma'lum bir ketma-ketlikda ajratib olish va ularni bajarishdan iborat. Bundan tashqari, shaxsiy kompyuter tezligini oshirish uchun mikroprotsessor ichki kesh xotirasi bilan jihozlangan. Kesh - bu bufer sifatida ishlatiladigan protsessorning ichki xotirasi (RAM bilan aloqada uzilishlardan himoya qilish uchun).
IBM bilan mos keluvchi shaxsiy kompyuterlarda qo'llaniladigan Intel protsessorlari mingdan ortiq ko'rsatmalarga ega va kengaytirilgan buyruqlar to'plamiga ega protsessorlarga tegishli - CISC-protsessorlari (CISC - Complex Instruction Set Computing).
1.1 Yuqori unumdorlikdagi hisoblash. Parallellik
Hisoblash texnologiyasining rivojlanish sur'atlarini kuzatish oson: soniyasiga bir necha ming operatsiyani bajaradigan ENIAC (birinchi umumiy maqsadli elektron raqamli kompyuter) dan Tianhe-2 superkompyuterigacha (sekundiga 1000 trillion suzuvchi nuqta operatsiyalari). Bu 60 yil ichida hisoblash tezligi trillion martaga oshganini bildiradi. Yuqori unumli hisoblash tizimlarini yaratish eng murakkab ilmiy-texnikaviy vazifalardan biridir. Uskunaning hisoblash tezligi bir necha million marta oshgan bo'lsa-da, umumiy hisoblash tezligi trillionlab marta oshdi. Bu effekt hisoblashning barcha bosqichlarida parallellikdan foydalanish orqali erishiladi. Parallel hisoblash xotirani oqilona taqsimlashni, axborotni uzatishning ishonchli usullarini va hisoblash jarayonlarini muvofiqlashtirishni talab qiladi.
|
| |
Uchta to’g’ri va bitta notog’ri metodi

|
Uchta to’g’ri va bitta notog’ri metodi
|
bet | 4/9 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 2,75 Mb. | | #238697 |
Bog'liq 2-mavzuUchta to’g’ri va bitta notog’ri metodi:
1. Kvadrat tenglamada har doim 2 ta yechimga ega.
2. Rombning barcha tomonlari teng.
3. Rombning primetri 72 smga teng. Tomonlari esa 18smga teng.
1.Trapetsiyaning qarama qarshi burchaklar yeg’indisi 180
2. Kub tenglama doimo 3 ta yechimga ega.
3. Uchburchakning ichki burchaklar yeg’indisi 160
1. Uchburchakning barcha ichki burchaklar yeg’indisi 180
2. Kvadrat tenglama grafigi paraboladan iborat.
3. To’g’ri to’rtburchakning barcha tomonlari doimo teng.
1. Kvadrat tenglamada har doim 2 ta yechimga ega.
2. Rombning barcha tomonlari teng.
3. Rombning primetri 72 smga teng. Tomonlari esa 18smga teng.
1.Trapetsiyaning qarama qarshi burchaklar yeg’indisi 180
2. Kub tenglama doimo 3 ta yechimga ega.
3. Uchburchakning ichki burchaklar yeg’indisi 160
1. Uchburchakning barcha ichki burchaklar yeg’indisi 180
2. Kvadrat tenglama grafigi paraboladan iborat.
3. To’g’ri to’rtburchakning barcha tomonlari doimo teng.
4.Venn diagrammasi (RKMCHP uslubiyatidan) Ta’rifi Ikkita bir-biri bilan kesishgan doiralar ko`rinishidagi sxema, faktlar, hodisalar, g`oyalar, tarixiy qahramonlarni taqqoslash uchun qo`llaniladi. Aylanma diagramma. Har bir doiradagi bo`sh joylar tafovutlarni yozish uchun ishlatiladi; doiralar kesishganda hosil bo`lgan umumiy maydon ikki solishtirilayotgan hodisalarning (faktlar, tushunchalar va hokazolar) umumiy jihatlarini qayd qilish uchun foydalaniladi. Foydalanish doiralari Tabiiy va aniq fanlarni o`qitishda savollarni ma’lum o`quv mavzusiga va har qanday yoshdagi o`quvchilar guruhlariga moslashtirishda ham individual, ham guruh bo`lib ishlash uchun qo`llaniladi. Afzalliklari Tanqidiy fikrlash ko`nikmalarini rivojlantiradi, predmetlar, hodisalar va shu kabilarning ham farqi, ham o`xshash jihatlarini aniqlashga yordam beradi. Qiyinchiliklar Aniqlanmagan.
|
| |
Qiziqarli matematik masalalar

|
Qiziqarli matematik masalalar
|
bet | 2/9 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 2,75 Mb. | | #238697 |
Bog'liq 2-mavzu2.Qiziqarli matematik masalalar
Arifmetik progressiyani kungaboqar metodi yordamida yechish.
Matematikaga oid testlar
100 kishidan iborat sayyohlar gruhidan 60% I ingliz tilini, 50% I fransuz tilini, 17% I ikkala tilni ham biladi.Necha nafar sayyoh ingliz va fransuz tilini ham bilmaydi.
Aqliy hujum
Zinama-zina
metodi
1.Zinama-Zina metodi Texnologiyaning tavsifi. Ushbu mashg`ulot talaba (yoki o`quvchi) larni o`tilgan yoki o`tilishi kerak bo`lgan mavzu bo`yicha yakka va kichik jamoa bo`lib fikrlash hamda xotirlash, o`zlashtirilgan bilimlarni yodga tushirib, to`plangan fikrlarni umumlashtira olish va ularni yozma, rasm, chizma ko`rinishida ifodalay olishga o`rgatadi. Bu texnologiya talaba (yoki o`quvchi) lar bilan bir guruh ichida yakka holda yoki guruhlarga ajratilgan holda yozma ravishda o`tkaziladi va taqdimot qilinadi. Texnologiyaning maqsadi. Talab(yoki o`quvchi)larni erkin, mustaqil va mantiqiy fikrlashga, jamoa bo`lib ishlashga, izlanishga, fikrlarni jamlab ulardan nazariy va amaliy tushuncha hosil qilishga, jamoaga o`z fikri bilan ta’sir eta olishga, uni ma’qullashga, shuningdek, mavzuning tayanch tushunchalariga izoh berishda egallagan bilimlarini qo`llay olishga o`rgatish. Texnologiyaning qo`llanishi: ma’ruza(imkoniyat va sharoit bo`lsa), seminar, amaliy va laboratoriya mashg`ulotlarida yakka tartibda yoki kichik guruhlarda o`tkazish hamda nazorat darslarida qo`llanilishi mumkin. Zinama-Zina metodi Tenglamalar misolida
Chiziqli tenglama
Kvadrat tenglama
Kubik tenglama
2.Svitafor metodi: Ta’rifi Ma’lum mavzuni o`rganish vaqtida o`qituvchi u bo`yicha tezislarni tayyorlaydi (5-7ta, mavzuning murakkabligiga qarab). Tezislar navbatma-navbat doskaga yoziladi (tasviri tushiriladi yoki oldindan tayyorlangan plakatlar shaklida ilib qo`yiladi). O`quvchilarga o`ylab chiqish uchun 1 daqiqa vaqt beriladi. So`ng tezis bilan rozi bo`lgan har bir o`quvchi yashil kartochkani ko`taradi; rozi bo`lmagan – qizil kartochkani; ikkilanayotgan yoki qaror qabul qilishda betaraf bo`lishni xohlayotgan – sariq kartochkani yuqoriga ko`taradi. Agar ishtirokchilar fikri asosan bir-biriga mos keladigan bo`lsa, o`qituvchi navbatdagi tezisga o`tadi. Agar tezis muhokama qilinishni talab qilsa, ishtirokchilardan o`z qarorlarini asoslab berish iltimos qilinadi.
|
| |
FIKRLARNI JAMLASH METODI FIKRLARNI JAMLASH METODI

|
FIKRLARNI JAMLASH METODI FIKRLARNI JAMLASH METODI
|
bet | 9/9 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 2,75 Mb. | | #238697 |
Bog'liq 2-mavzuFIKRLARNI JAMLASH METODI FIKRLARNI JAMLASH METODI
IDE-integrallashgan dasturlash muhitiga ge
Barcha mashhur firmalar ushbu dasturlardan foydalaniladi
Dasturlash
tillari
Java
C++
Python
Obyektga yo’naltirilgan dasturlash tillari
Klasterlarga ajratish metodi - Klasterlarga ajratish - o’quvchilarga biror-bir mavzu to’g’risida erkin va ochiq tarzda fikr yuritishga yordam beradigan pedagogik strategiyadir. Bu usul ko’p variantli fikrlashni o’rganilayotgan tushuncha (hodisa, voqea)lar o’rtasida aloqa o’rnatish malakalarini rivojlantiradi. «Klaster» so’zi hujm, bog’lam ma’nosini anglatadi. Klasterlarga ajratishni da’vat, anglash va mulohaza qilish bosqichlaridagi fikralashni rag’batlantirish uchun qo’llash mumkin. U asosan yangi fikrlarni uyg’otish, mavjud bilimlarga yetib borish strategiyasi bo’lib, muayyan mavzu bo’yicha yangicha fikr yuritishga chorlaydi.
Biror mavzu bo’yicha klasterlar tuzishdan bu mavzuni mukammal o’rganmasdan oldin foydalanish maqsadga muvofiqdir. Klaster tuzish ketma-ketligi Klaster tuzish ketma-ketligi 1. Katta varoq qog’ozning o’rtasiga yoki sinf doskasiga yoxud yozish uchun foydalanish mumkin bo’lgan sathga «kalit» so’z yoki gap yoziladi; 2. Shu mavzuga tegishli deb hisoblangan va xayolga kelgan so’z va gaplar yoziladi; 3. Fikrlar paydo bo’lganda va ularni yozganda fikrlar o’rtasida mumkin bo’lgan bog’lanishlarni belgilash; 4. Fikrlar tugamaguncha yoki vaqt tamom bo’lgunicha xayolga kelgan barcha fikrlar yozilaveradi; 5. Keltirilgan so’z va fikrlar mazmuni va yaqinligiga qarab toifalarga ajratib chiqiladi. Klaster tuzishda guruhdagi barcha o’quvchilarning ishtirok etishi, shu guruh uchun g’oyalar o’zagi bo’lib xizmat qiladi. Klaster metodiga misol
Natural sonlar
Sanashda ishlatiladigan barcha sonlar
Natural sonlar cheksiz bo‘ladi
Kub
Kubning barcha qirralari teng
Kubning to‘la sirt yuzasini toppish formulasi
E’tiboringiz uchun raxmat!
|
| |
Foydalanilgan adabiyotlar - Reja: Yotoq yaralari haqida tushuncha. Yotoq yaralarini davolash usullari

|
Reja: Yotoq yaralari haqida tushuncha. Yotoq yaralarini davolash usullari
|
bet | 4/4 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 35,6 Kb. | | #110273 |
Bog'liq Reja Yotoq yaralari haqida tushuncha. Yotoq yaralarini davolash-fayllar.orgFoydalanilgan adabiyotlar
1. Bazilevskaya Z.V. Mehnatsevarlikning oldini olish va davolash, M., 2018;
2. Popkirov S. Yiringli-septik jarrohlik, trans. bolgar tilidan, Sofiya, 2017;
3. Yaralar va yara infektsiyasi, ed. M.I. Kuzin va B.M. Kostyuchenok, M., 2015;
4. Struchkov V.I., Gostishchev Yu.V. va Struchkov Yu.V. Yiringli jarrohlik bo'yicha qo'llanma, M., 2016.
5. Bakulev A.N., Brusilovskiy L.Ya., Timakov V.D., Shabanov A.N. Katta tibbiy ensiklopediya M., 2020.
6. Xlyabich G., Jdanov V. OITS: bilish va kurashish.
7. Tibbiyot gazetasi, 1987 yil 22 aprel .Kudryavtseva E., 2020 yil OITS "Fan va hayot" No
8 2019 yil bo'yicha. .V.M. Pokrovskiy V.M., Korotko G.F., Inson fiziologiyasi M, 2015 y.
http://fayllar.org
|
| |
interval - Jo‘rabek yarashev dilnavoz murotova

24
Berilgan topshiriqlarni sinfda va uyda mustahkamlab borish uchun o‘qituvchi yozma yoki
og‘zaki topshiriqlar berishi mumkin:
a)
birinchi oktavaning lya, re,fa, mi tovushlardan barcha oddiy intervallarni tuzish;
b)
musiqa misolida uchraydigan intervallarni aniqlash;
g) tanish qo‘shiqlardagi, shuningdek notaga qarab o‘rganib olinayotgan yangi qo‘shiq
yoki mashqlardagi kuyning interval tuzilishini aniqlash.
Vokal-xor ijrochiligi madaniyatini shakllantirish texnologiyalari

|
Vokal-xor ijrochiligi madaniyatini shakllantirish texnologiyalariBog'liq MUSIQA O’QITISH METODIKASI2.3. Vokal-xor ijrochiligi madaniyatini shakllantirish texnologiyalari
Xor jamoalarining ijrochilik madaniyati xonandalarning vokal (qo‘shiq) va xor ijrochiligi
mahoratlariga bog‘liq. Vokal mahoratiga o‘quvchining turish holati, nafas olishi, tovush hosil
qilishi va so‘zlarni to‘g‘ri talaffuz qilishi kiradi. Xor ijrochiligi mahorati ovozni sozlab ansambl
bo‘lib birgalikda kuylashdan iborat.
O‘quvchilar xor asarini tik turgan holda ijro etishi mumkin. Lekin uzoq davom etuvchi
repititsiya jarayonlarida jamoa o‘tirgan holda mashg‘ulot o‘tkazishi mumkin. Bunday hollarda
xorning har bir xonandasi gavdasini to‘g‘ri va erkin tutishi, yelkalari tik, qo‘llari pastga
tushirilgan bo‘lishi shart.
Yuz, bo‘yin, yelka mushaklari erkin holatda bo‘ladi. Ijro vaqtida boshni orqaga
tashlamasdan to‘g‘ri tutish, yuzni burishtirmaslik, pastki jagni siqmaslik zarur. O‘quvchining
to‘g‘ri turish holati, to‘g‘ri nafas olishi, uning to‘g‘ri tovush hosil qilishga imkon yaratadi.
O‘tirib qo‘shiq kuylash holatida bosh hamda gavdani to‘g‘ri va erkin tutilishi, oyoqlari
yerga to‘g‘ri burchak qilib bosish, qo‘llarni esa tizzalarga erkin qo‘yish lozim. Agar gavda bo‘sh,
bel egilgan holatida bo‘lsa, ovoz kuchsiz, yoqimsiz chiqadi. Shuning uchun bo‘yinni, boshni
bemalol erkin tutish kerak. Halqum va pastki jag‘ni siqmaslik, bosh erkin to‘g‘ri turishi kerak.
Yuzda zo‘riqish alomatlari sezilmasligi kerak. Umuman, xorda turib kuylash eng qulay holat
hisoblanadi. Ba’zi bir xor jamoa rahbari ovoz apparatini qizdirish jarayonida o‘rindan turib (15-
20 daqiqa), qo‘shiq o‘rgatishda o‘tirib va o‘rgatilgan asarni turib kuylashni afzal ko‘radilar.
Shuni ham aytib o‘tish kerakki, mashg‘ulotni boshdan-oyoq tik oyoqda turib o‘tkazish
o‘quvchilarni jismoniy toliqtiradi. Mashg‘ulotni o‘tirib o‘tkazish maqsadga muvofiqdir. Faqat
yuqoridagi ko‘rsatmaga rioya qilish juda muhim. O‘quvchilarning to‘g‘ri kuylashini, o‘tirish
holatini musiqa o‘qituvchisi doimo nazorat qilib turishi kerak.
|
| |
Ansambl - Jo‘rabek yarashev dilnavoz murotova

28
Zotan, tinglash va kuylash o‘quv materiallari ta’lim mazmunini tashkil etadi. Ularni
tinglash va kuylash faoliyatlari vositasida o‘rganish bilan birga, cholg‘uchilik, musiqali
harakatlar hamda ijodkorlik faoliyatlari bilan ham har tomonlama o‘zlashtirish hamda musiqiy
tavsiflarini ushbu faoliyatlar vositasida ifodalash imkoniyatlari yaratiladi.
Chorak mavzusidan kelib chiqib, asarning musiqaviy tuzilishi, xarakteri, ifoda vositalari,
hayotdagi o‘rni jihatidan o‘rganib musiqa tinglash faoliyati quyidagi bosqichlarda amalga
oshiriladi:
1.
Asarni tinglashda o‘quvchilar diqqatini jamlash va asar haqida o‘qituvchining kirish
so‘zi.
2.
O‘qituvchi ijrosida yoki MP3 yozuvida asarni tinglashni tashkil etish.
3.
Asarni suhbat yo‘li bilan musiqiy-badiiy jihatdan oddiy tahlil etish.
4.
Asarni butunligicha qayta takror tinglash. So‘ng asar haqida o‘quvchilarning umumiy
taassurotlari yuzasidan yakuniy suhbat o‘tkazish.
Mazkur ishlar jarayonida o‘quvchilarda musiqa haqida bilim va tushunchalar, malaka,
ko‘nikma hamda umumlashgan badiiy taassurotlar, tajribalar hosil bo‘lib boradi. Tahlil
davomida musiqaning tuzilishiga doir o‘rganiladigan yangi atamalar (ijro sur’ati, xarakteri, ifoda
vositalari, ijrochilari, cholg‘u asboblari turlari, asar bastakorlari va boshqa) o‘rganilib keyingi
darslarda qo‘llanilib boriladi. O‘qituvchi tomonidan o‘rganilgan asar yil davomida vaqti-vaqti
bilan tinglanadi.
Shuni ham inobatga olish joizki, olti-yetti yoshli o‘quvchilarning diqqat-e’tibori hali
barqaror darajada emasligi tufayli ular faqat qisqa muddatli asarni to‘laligicha idrok etadilar,
xolos. Shuning uchun dastur va qo‘llanma mazmuni kichik asar va ixcham kuy-qo‘shiqlardan
boshlanadi. O‘qituvchining vazifasi o‘quvchilarga musiqani diqqat va mehr bilan tinglasalargina
uni aniq idrok etish mumkinligini tushuntirish va o‘quvchilarda musiqa shinavandaligini
tarbiyalab borishdan iboratdir.
Davlat ta’lim standartiga asosan, musiqa madaniyati o‘quv fanining musiqa tinglash
mazmuniga bo‘lgan minimum talablar nazariy va amaliy faoliyat majmuasidan tashkil topib,
o‘quvchilarning musiqa tinglash bo‘yicha quyidagi mezonga javob berishi lozim:
yakkanavoz va jo‘rnavozlikni bir-biridan ajrata bilish;
ansambl va orkestr ijrosini farqlay oliish;
ovozlar va sozlar tembrini ajrata olish;
musiqiy did hamda idrokni rivojlantirish;
o‘zbek, qardosh va jahon xalqlari bastakorlari asarlaridan namunalar tinglash va
boshqalar.
Shunday qilib, musiqa madaniyati darsida musiqa tinglash faoliyati – o‘quvchilar ma’naviy
va musiqiy madaniyatini shakllantirishning asosiy omili sifatida muhim ahamiyatga egadir.
Shunga ko‘ra o‘rta umumta’lim maktabining musiqa o‘qituvchisi o‘quvchilarga musiqa tinglash
xususiyatlari, o‘quvchilarning musiqiy rivojlanishlari uchun nihoyatda muhimligini chuqur
anglab, musiqa tinglash faoliyatini tashkil etish bosqichlarini metodik jihatdan puxta, samarali
tashkil etib, ularini amalga oshirishda, umuman musiqiy faoliyatni pedagogik boshqarishga
jiddiy e’tibor berishi lozim.
Matematika o’qitish metodikasi - bet 3

|
Matematika o’qitish metodikasi
|
bet | 3/9 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 2,75 Mb. | | #238697 |
Bog'liq 2-mavzuFoydalanish doiralari Tabiiy va aniq fanlarni o`qitishda, topshiriqlar ma’lum o`quv mavzusiga va ma’lum yoshdagi o`quvchilar guruhiga moslashtirilgandan keyin. Afzalliklari Ushbu mashq barcha o`quvchilarning fikrini bilib olishga imkon beradi: hech kim oddiygina tomoshabin bo`lib qolmaydi. Ishtirokchilarning ko`pchiligida mashq boshlanganidan keyin birozdan so`ng nuqtai nazardagi tafovutlar sabablarini bilish va o`z fikrini asoslash bo`yicha kuchli qiziqish paydo bo`ladi. O`quvchilarning nutqini, o`z nuqtai nazarini himoya qilish, asoslash qobiliyatini rivojlantiradi. Qiyinchiliklari Agar vaqt cheklovlari sababli munozara o`tkazishga imkon bo`lmasa, ushbu uslubdan foydalanish kerak emas. Agar tezislarning ko`pchiligi bo`yicha ishtirokchilar fikri bir-biriga mos kelsa, mashqqa bo`lgan qiziqish tezda yo`qoladi. Mashq o`tkazish uchun resurslarni puxtalik bilan tayyorlashni talab qiladi.
Svitafor metodi:
Kvadratning barcha tomonlari teng.
Romb har doim to’g’ri to’rtburchak bo’la oladi.
Kvadrat tenglama doimo 2 ta yechimga ega
Pifagor teoremas
i
Geron fo’rmulasi
Doira yuzini toppish S
Uchberchakning ichki burchaklari 160˚
Kvadratning barcha tomonlari teng.
Romb har doim to’g’ri to’rtburchak bo’la oladi.
Kvadrat tenglama doimo 2 ta yechimga ega
Pifagor teoremas
i
Geron fo’rmulasi
Doira yuzini toppish S
Uchberchakning ichki burchaklari 160˚
3.Uchta to`g`ri va bitta noto`g`ri Ta’rifi Har bir ishtirokchi bir varaq qog`ozda o`rganilayotgan yoki o`rganilgan mavzu bo`yicha uchta to`g`ri fikr va bitta noto`g`ri fikrni yozadi. Ishtirokchilar juftliklarga to`planadilar, varaqlar bilan almashadilar va qaysi fikr noto`g`ri bo`lgan ekanligini aniqlaydilar. Foydalanish doiralari Uy ishini tekshirish vaqtida, tabiiy va aniq fanlarda mavzuni mustahkamlashda foydalanish mumkin. Afzalliklari Kuzatuvchanlikni rivojlantiradi, axborotni tanlab olish ko`nikmasini ishlab chiqadi, bolalarni xato topish va fikrlarni ifodalashga o`rgatadi, o`qituvchiga o`quvchilarning bilimlarini tekshirishga imkon beradi. Qiyinchiliklari Materialni o`zlashtirib ololmagan bolalar topshiriqni uddalay olmasliklari xavfi bor. O`qituvchiga fikrlar aniqligi va to`g`riligini kuzatish, mashqni o`tkazish uchun vaqtni mo`ljallab olish qiyin, chunki o`quvchilarda ko`pincha fikrlarni aniq ifodalash ko`nikmasi mavjud bo`lmaydi.
|
| |
Actuarial science major for college

|
Actuarial science major for college
|
bet | 1/3 | Sana | 13.12.2023 | Hajmi | 6,31 Mb. | | #117665 |
Bog'liq Maliyyə uçotu
Azərbaycan Dövlət İqtisad Universiteti
İxtisas: Biznesin İdarə edilməsi
Fənn: Maliyyə Uçotu
Mövzu: Mənfəət və Zərər haqqında hesabatın aparılması
Qrup: A 25-23
Tələbələr: Cabbarov Vüsal, Həsənalıyev Ömər, Camal Məmmədov
Kənan Abbaslı, Əliyeva Pərvanə
Mündəricat:
Plan......................................................................................................................................səh 3
Giriş......................................................................................................................................səh 4
Mənfəət və zərər haqqında hesabat....................................................................................səh 5
Mənfəət və Zərər hesabatı nümunələr..............................................................................səh 10
Mənfəət və zərərlər haqqında hesabatların beynəlxalq formalarının konsepsiyası.......səh 15
Nəticə..................................................................................................................................səh 18
İstifadə olunmuş ədəbiyyat................................................................................................səh 19
Son(Diqqətinizə görə təşəkkür edirəm)............................................................................səh 20
PLAN:
- Mənfəət və zərər haqqında hesabat
- Mənfəət və Zərər hesabatı nümunələr
- Mənfəət və zərərlər haqqında hesabatların beynəlxalq formalarının konsepsiyası.
Giriş
"Mənfəət" anlayışı birmənalı deyil və adətən fərqlənir:
mühasibat mənfəəti — mühasibat uçotu üçün qəbul edilmiş gəlirin məbləği ilə xərclər (xərclər) hesab edilənlər arasındakı fərq; eyni şərtlərdə mühasibat mənfəəti mühasibat uçotu standartlarından asılıdır (məsələn, MHBS, RAS). Rus iqtisadçısı Yaroslav Sokolov mənfəəti “hesabat dövrünün sonu və əvvəlində müəssisənin əmlak vəziyyəti arasındakı fərq” hesab edirdi.
Mənfəət — məcmu gəlirlə (buna əmtəə və xidmətlərin satışından əldə edilən gəlirlər, alınan cərimələr və kompensasiyalar, faiz gəlirləri və s. daxildir) ilə bu malların və xidmətlərin istehsalı və ya alınması, saxlanması, daşınması, marketinqi xərcləri arasında müsbət fərq. Mənfəət = Gəlir − Xərclər (pul ifadəsində). Nəticə mənfi olarsa, itki adlanır.
|
| |
Mazkur xujjatni hech qanday muxrsiz, erkin holda olish uchun +998902295952 telefon raqamiga qo’ng’iroq qiling va arzon narx evaziga unga EGA bo’ling!

|
Mazkur xujjatni hech qanday muxrsiz, erkin holda olish uchun +998902295952 telefon raqamiga qo’ng’iroq qiling va arzon narx evaziga unga EGA bo’ling!
|
bet | 1/5 | Sana | 15.03.2017 | Hajmi | 54 Kb. | | #125 |
Mazkur xujjatni hech qanday muxrsiz, erkin holda olish uchun +998902295952 telefon raqamiga qo’ng’iroq qiling va arzon narx evaziga unga ega bo’ling!
P.S. Sizning to’lovingiz
www.entt.uz loyihasi rivoji uchun sarflanadi.
Narxi: 2000 sum
7 – sinflar uchun “Informatika” fanidan
T E S T S A V O L L A R I 2009 – 2010 o`quv yili II – chorak
I – variant
1.Kampyuterning asosiy qurilmalari ?
-
Modem, printer, monitor, klaviatura
-
Sestema bloki, monitor, klaviatura, sichqoncha
-
Sestema bloki, pirinter , klaviatura, sichqoncha
-
Sestema bloki, monitor, modem, sichqoncha
2. Informatika fani nimani o`rgatadi?
-
Kampyuter ilmini
-
Axborotni
-
Desk yozishni
-
Xammasi to`g`ri
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Mazkur xujjatni hech qanday muxrsiz, erkin holda olish uchun +998902295952 telefon raqamiga qo’ng’iroq qiling va arzon narx evaziga unga EGA bo’ling!
|
Pedagogik kompetentlik: nazariya va amaliyot

ACADEMIC RESEARCH IN EDUCATIONAL SCIENCES
VOLUME 1 | ISSUE 3 | 2020
ISSN: 2181-1385
Scientific Journal Impact Factor (SJIF) 2020: 4.804
Academic Research, Uzbekistan 209 www.ares.uz
PEDAGOGIK KOMPETENTLIK: NAZARIYA VA AMALIYOT
Gulmira Rifovna Tojiboeva
Toshkent viloyati Chirchiq davlat pedagogika instituti katta o‘qituvchisi
Dildora Turgunovna Pulatova
A. Avloniy nomidagi xalq ta’limi tizimi rahbar va mutaxassis xodimlarni qayta tayyorlash va
malakasini oshirish instituti Maktabdan tashqari ta’lim tizimi xodimlarini qayta tayyorlash va
malakasini oshirish kafedrasi mudiri
ANNOTATSIYA
Pedagogik kompetentlik o‘qituvchilik faoliyatini sifatli tashkil etilishini
ta’minlovchi omil sifatida haraladi. Bugunda o‘qituvchining kompetentligi qaysi
mezonlar bilan belgilanishin o‘rganish muxim bo‘lmoqda. Maqolada kompetensiya va
kompetentlik tushunchalari, ular o‘rtasidagi o‘xshashlik va farqlar ko‘rsatib berilgan.
Kasbiy pedagogik kompetensiyalarning turlari izoqlangan. Pedagogik kompetentlik
shakllanish bosqichlari tavsiflab berilgan.
Kalit so‘zlar: kompetentlik, kompetensiya, professionallik, strategiya, kasbiy
pedagogik kompetensiyalar, etalonga mos mezonlar.
PEDAGOGICAL COMPETENCE: THEORY AND PRACTICE
Gulmira Rifovna Tojiboeva
Senior Teacher of Chirchik State Pedagogical Institute of Tashkent region
Dildora Turgunovna Pulatova
Institute of Retraining and Advanced Training of Managers and Specialists of Public Education
named after A. Avloni, Head of the Department of Retraining and Advanced Training of
Extracurricular Education Staff
ABSTRACT
Pedagogical competence is considered as a factor in ensuring the quality of
pedagogical activity. Today it is important to study the criteria by which the
competence of a teacher is determined. The article highlights the concepts of
competence and being competent, the similarities and differences between them. The
types of professional pedagogical competencies are revealed. The stages of the
formation of pedagogical competence are described.
Keywords: competence, competency, professionalism, strategy, professional
and pedagogical competence, guidelines.
|
Nafas olish - Jo‘rabek yarashev dilnavoz murotova

25
o‘quvchilarni to‘g‘ri nafas olishga o‘rgatish xorda vokal ustida ishlashning eng zarur qismidir.
Nafas olish xorda bir vaqtda sodir bo‘lishi mumkin. Bu holda xor ishtirokchilari baravariga nafas
olishlari kerak. Agar musiqa asarlarida uzoq davom etuvchi kuy jumlalari bo‘lsa, xor yoki xor
Matematika o’qitish metodikasi - bet 6

|
Matematika o’qitish metodikasi
|
bet | 6/9 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 2,75 Mb. | | #238697 |
Bog'liq 2-mavzu 6.Test metodi Test usulini barcha sinflarda qo‘llash yaxshi natija beradi. Undan darsning uy vazifasini so‘rash va yangi mavzuni mustahkamlash bosqichida foydalanish juda yaxshi samara beradi.Ayniqsa, mustahkamlash bosqichida o‘quvchilar yangi mavzuni qay darajada o‘zlashtirganlarini aniqlash uchun 5 ta savoldan iborat test berish mumkin. Uy vazifasini so’rashda 10ta savolli test berish mumkin. Testning afzalliklari: -nazorat uchun kam vaqt sarflanadi; -nazorat va amaliy bilimlar darajasini obyektiv sharoitda aniqlash imkonini beradi; -ko‘p sonly o‘quvchilar bilan bir vaqtning o‘zida nazotat olib boorish mumkin; -bilim natijalari o‘qituvchi tomonidan tezkorlik bilan tekshiriladi. 1,Algoritm nima ? A)-biror turdagi masalani yechish uchun qo‘llaniladigan amallar ketma-ketligi B)-biror tipga oid masalalarni yechish uchun bajarilishi shart bo‘lgan amallar ketma-ketligi C)-biror tipga oid bo‘lgan masalalarni yechish uchun bajarilishi shart bo‘lgan amallarning tartiblangan ketma ketligi D)–masalani kompyuter tushunadigan tilda yozish 2. Blok-sxemaning quyidagi elementi qanday amalni anglatadi a) Shartni tekshirish b) Arifmetik amallar bajarish c) Boshlanish yoki tugallash d) Kiritish yoki chiqarish e) Yordamchi algoritmga murojaat 3. Blok-sxemaning quyidagi elementi qanday amalni anglatadi a) Shartni tekshirish b) Arifmetik amallar bajarish c) Boshlanish yoki tugallash d) Kiritish yoki chiqarish e) Yordamchi algoritmga murojaat 4.Blok-sxema algoritmini tasvirlashning qaysi usuliga mos keladi? a) Formula ko’rinishi usuliga b)So’zlar bilan ifodakash usuliga c) Grafik usuliga d) a va c javoblari to’g’ri 5. Algoritmlarning qanday turlari mavjud ? A)Chiziqli B)Tarmoqlanuvchi C)Takrorlanuvchi D)Jadvalli
1.MNPQ to’g’ri to’rtburchak uchta uchining kordinatorlari berilgan:
M (0;0), N (0;2) P (3;2).Q uchining kordinatalarini toping?
A) (3;0) B) (0;3) C) (2;3) D) (2;0) E) (-3;0)
2. .MNPQkvadrat uchlarining kordinatorlari berilgan: M (0;0), N (0;1) P (1;1) Q (1;0)
uning diagnollarikesishish nuqtasining kordinatorlarini toping?
A) (
) B) (
) С) (
) В) (
)E) (
)
3. Quyidagi nuqtalarning qaysilari
funksiya grafigiga tegishli :
1) (0;7)2) (1;11) 3)(-1;4) 4) (-2;1) 5) (-3;2) 6) (2;10)
A) 1,2,5, B) 2,4,6, C) 1,3,4, D) 3,4,6, E) 4,5,6,
5)
funksiyaning grafigi qaysi chorakda yotadi?
A) I, II,III B) I,III,IV C) I,II,IV D) II,III E) II,III,IV
6.
funksiya grafigi M(1;1) nuqtada o’tadi.
ni toping?
A) 3- B) 3 C) -2 D) -4 E) 2
|
| |