O’rtacha dispersiyani optimallashtirish modeli asosida portfel shakllantirish

|
O’rtacha dispersiyani optimallashtirish modeli asosida portfel shakllantirish
|
bet | 12/23 | Sana | 18.02.2024 | Hajmi | 53,48 Kb. | | #158450 |
Bog'liq portfel menejment javoblarO’rtacha dispersiyani optimallashtirish modeli asosida portfel shakllantirish
Zamonaviy portfel nazariyasini AQShlik iqtisodchi olim va Nobel mukofoti laureati Garri Markowitz tomonidan 1950-yillarda ishlab chiqilgan. U portfelni optimallashtirish konseptsiyasi asosida zamonaviy portfel nazariyasining asosini tashkil etuvchi o‘rtacha-dispersiya tahlilini ishlab chiqdi. Garri Markowitz1 1952-yilda nashr etilgan tadqiqotida investorlarning portfelni shakllantirishda investitsiya portfelini diversifikatsiya qilish, risk va kutilayotgan daromad o‘rtasidagi o‘zaro bo‘g‘liklikni o‘rgangan. U fanga samarali portfel tushunchasini kiritdi. O'RTACHA DISPERSIYA TAHLILI – kutilgan o'rtacha qiymatlar va tasodifiy o'zgaruvchilarning o'zgarishini tahlil qilishga asoslangan yondashuv) - Garri Markowitz tomonidan ishlab chiqilgan investitsiya portfelini shakllantirish usuli, zarur daromad / xavf asosida aktivlarni optimal tanlashga qaratilgan. Markowitzning tarixiy hissasi kelajakdagi daromad va xavfni matematik shartlarga qo'yishdir. Uning ishiga asoslanib, kelajakdagi rentabellikni ham, xavfni ham hisoblash mumkin bo'ldi. Markowitz nazariyasi fond bozori uchun inqilobiy bo'lib, qat'iy matematik hisob-kitoblar asosida investitsiya portfellarini shakllantirish va optimallashtirish uchun asos yaratdi.
O’zbekiston moliya bozorlarida portfel shakllantirishdagi muommolar va ularning yechimlari
Yaxshi diversifikatsiyalangan portfelni yaratish har qanday bozorda qiyin bo'lishi mumkin va O'zbekistonning yangi shakllanayotgan moliya tizimi o'ziga xos muammolarni keltirib chiqaradi. Quyida investorlar O‘zbekistonda portfel yaratishda duch keladigan asosiy muammolar va potentsial yechimlar: Cheklangan sarmoya imkoniyatlari: Muammo: O'zbekiston moliya bozori kam rivojlangan, etuk bozorlar bilan solishtirganda asboblar doirasi cheklangan. Qimmatli qog'ozlar, obligatsiyalar va investitsiya fondlari hali ham dastlabki bosqichda, diversifikatsiya variantlarini cheklaydi. Yechim: An'anaviy asboblardan tashqariga qarang. Ko'chmas mulk, tovarlar va tuzilgan mahsulotlar kabi muqobil investitsiyalarni o'rganing, lekin yuqori xavf va likvidlik etishmasligidan ehtiyot bo'ling. Rivojlanayotgan bozor ETFlari yoki xorijiy investitsiya hisoblari orqali xalqaro diversifikatsiyani ko'rib chiqing, garchi xavfni sinchkovlik bilan baholash va me'yoriy hujjatlarga rioya qilish bilan. Yuqori tranzaksiya xarajatlari va likvidlik: Muammo: Savdo xarajatlari, komissiyalar va to'lovlar, ayniqsa kichikroq investorlar uchun yuqori bo'lishi mumkin. Bundan tashqari, ba'zi vositalar etarli likvidlikka ega emas, bu esa narxga ta'sir qilmasdan tezda sotib olish yoki sotishni qiyinlashtiradi. Yechim: ETF yoki indeks fondlari kabi tejamkor investitsiya vositalarini tanlang. Brokerlik toʻlovlari boʻyicha muzokaralar olib boring, arzonroq toʻlovlar bilan onlayn platformalarni oʻrganing va savdo hajmi yuqori boʻlgan likvid aktivlarga eʼtibor qarating. Tranzaksiya xarajatlarini kamaytirish va likvidlikni yaxshilash uchun bozor islohotlarini himoya qilish. Valyuta kursining o'zgarishi va inflyatsiya: Muammo: O'zbek so'mi tebranishlarga moyil bo'lib, inflyatsiya investitsion daromadlarni pasaytirishi mumkin. Yechim: Forex shartnomalari kabi valyutani xedjlash strategiyalaridan foydalaning yoki qattiq valyutalarda denominatsiyalangan aktivlarga investitsiya qiling. Inflyatsiyadan himoyalangan investitsiyalarni ko'rib chiqing, masalan, indekslangan obligatsiyalar yoki ko'chmas mulk. O‘zbekistonda muvaffaqiyatli portfelni yaratish proaktiv boshqaruv va bozorning o‘ziga xos muammolarini tushunishni talab qiladi. Variantlaringizni diversifikatsiya qilish, puxta tadqiqot o'tkazish va bozorni yaxshilashni targ'ib qilish orqali siz ushbu qiyinchiliklarni engishingiz va moliyaviy maqsadlaringizga erishishingiz mumkin.
O’zbekistonning xalqaro moliya bozorlaridagi ishtiroki O‘zbekistonning xalqaro moliya bozorlaridagi ishtiroki hamon rivojlanib bormoqda, lekin u, albatta, o‘sishda. Bu erda hozirgi manzara va kelajak istiqbollari haqida umumiy ma'lumot: Hozirgi holat: Cheklangan ishtirok: O'zbekistonning xalqaro moliya bozorlaridagi ishtiroki hozirgi vaqtda iqtisodiyoti rivojlangan mamlakatlarga nisbatan cheklangan. Bu tarixiy izolyatsiya, davlat tomonidan boshqariladigan moliyaga e'tibor va hali ham rivojlanayotgan ichki moliyaviy tizim kabi turli omillar bilan bog'liq. O'sib borayotgan ishtirok: Biroq, mamlakat so'nggi yillarda global moliya bilan integratsiyalashuv yo'lida sezilarli yutuqlarga erishdi. Bunga quyidagi tashabbuslar kiradi: Valyuta rejimini liberallashtirish: 2019-yildan boshlab O‘zbekiston transchegaraviy moliyaviy oqimlarni osonlashtirib, yanada moslashuvchan valyuta kursi tizimiga o‘tdi. Kapital bozorlarini rivojlantirish: “Toshkent xalqaro fond birjasi” (TISX) xorijiy investorlarni jalb qilish maqsadida modernizatsiya va kengaytirilmoqda. Suveren qarzning emissiyasi: O‘zbekiston 2021-yilda o‘zining birinchi yevroobligatsiyalarini muvaffaqiyatli chiqardi, 1 milliard dollar yig‘di va xalqaro qarz bozoriga kirib keldi. Kelajak istiqbollari: Ijobiy prognoz: Qiyinchiliklarga qaramay, O‘zbekistonning xalqaro moliya bozorlaridagi ishtiroki istiqboli ijobiy. Mamlakatning kuchli iqtisodiy o‘sishi, qulay demografik ko‘rsatkich, islohotlarga intilishi xorijiy sarmoyadorlarning qiziqishini oshirmoqda. O'sishning potentsial yo'nalishlari: O'zbekistonning xalqaro moliya bozoridagi ishtiroki uchun o'sishning ayrim potentsial yo'nalishlari quyidagilardan iborat: Ko'proq suveren qarz berish: Bu hukumatga arzonroq moliyalashtirish imkoniyatini beradi va ichki qarz bozorini rivojlantirishga yordam beradi. To'g'ridan-to'g'ri xorijiy investitsiyalarni jalb qilish: O'zbekistonning strategik joylashuvi va katta ichki bozori uni to'g'ridan-to'g'ri investitsiyalar uchun jozibador manzilga aylantiradi, bu esa zarur kapital va tajribani olib kelishi mumkin. Rivojlanayotgan ichki kapital bozorlari: Yaxshi rivojlangan ichki kapital bozori O'zbekiston kompaniyalariga uzoq muddatli moliyalashtirishdan foydalanish imkoniyatini beradi va iqtisodiy o'sishni qo'llab-quvvatlaydi. Umuman olganda, O‘zbekistonning xalqaro moliya bozorlaridagi ishtiroki hali dastlabki bosqichda, biroq mamlakat to‘g‘ri yo‘lda. Mavjud muammolarni hal qilish va islohotlarni davom ettirish orqali O‘zbekiston jahon moliyaviy landshaftining muhim ishtirokchisiga aylanish salohiyatiga ega.
|
| |