Kislotalarning ishlatilishi

Kislotalarning ishlatilishi
Kislota va asoslar - kimyoviy birikmalarning katta guruhlari. Odatda, tarkibida vodorod boʻlgan
(HCl, HNO3, H2SO4, CH3COOH va h. k.) va suvda erigan (aralashgan)da dissotsiatsiyalanib,
ionlar H+ (protonlar), yoki aniqrogʻi, gidroksoniy H3O+ ionlari hosil qiladigan moddalar kislotalar
deyiladi. Ajralib chiquvchi protonlar soniga qarab bir asosli (mas, nitrat, xlorid, sirka kislotalar —
HNO3, HCl, CH3COOH), ikki asosli (sulfat, karbonat kislotalar — H2SO4, H2CO3 ), uch asosli
(ortofosfat kislota — H3PO4) kislotalar mavjud. Kislotaning suvdagi eritmasida gidroksoniy
ionlari qancha koʻp boʻlsa, yaʼni kislota qancha koʻp dissotsiatsiyalansa, u shuncha kuchli
boʻladi. Ionlanish konstantari 105 dan kam kislotalar (sirka kislota 1,8 • 10 karbonat kislota 3,5-
10"7, sianid kislota 7,8YU"10) kuchsiz kislota hisoblanadi. Kislotalarning suvdagi eritmalari
elektr tokini oʻtkazadi, indikatorlar rangini oʻzgartiradi (mas, kislota taʼsirida koʻk lakmus
qizaradi).
Sulfat kislota. Sulfamik kislota tozalash vositasi keng ko'lamdagi dasturlarga ega
va bu qozon, kondensator, issiqlik almashinuvi, ko'ylagi va kimyoviy quvurlarni
tozalash uchun ishlatilishi mumkin. Uni pivo zavodlarida, emal fabrikalarida va
qog'oz fabrikalarida ham ishlatish mumkin. U mis idishlarni, radiatorlarni, idish-
tovoqlarni yuvish mexanizmlarini, kumush buyumlarni, hojatxonalarni, keramik
plitkalarni, oziq-ovqat va sutni sovutish uchun qayta ishlash uskunalarini tozalashi
va undan dengiz suvi evaparatorlarini (distillash uskunalari), dengiz o'tlarini va
issiqlik almashinuvchisidagi va sho'r suv isitgichini olib tashlash uchun ishlatishi
mumkin. shuningdek, yangi go'sht, sabzavot va pishloqni qayta ishlash
korxonalarida ishlatiladigan dezinfektsiya tarkibidagi oqsillarni va
dezinfektsiyadagi qoldiqlarni olib tashlashi mumkin.
2. To'qimachilik sanoatida sulfat kislota bo'yoq sanoatida ortiqcha diazotlanishni
bartaraf etuvchi vosita sifatida, to'qimalarni bo'yash uchun fiksator sifatida,
to'qimachilikda o'tga chidamli qatlam hosil qilish va to'qimachilik mahsulotlarini
ishlab chiqarish uchun ishlatilishi mumkin. Iplarni tozalash vositasi va boshqa
yordamchi vositalar.
3. Qog'oz sanoatida sulfat kislota sayqallash vositasi sifatida ishlatilishi mumkin,
bu esa oqartirish eritmasidagi og'ir metall ionlarining katalitik ta'sirini kamaytirishi
yoki yo'q qilishi mumkin, shu bilan sayqallash eritmasining sifatini ta'minlaydi va
metall ionlarining oksidlovchi parchalanishini kamaytiradi. tolaga. Shuningdek, u
tolaning tozalanish reaktsiyasini oldini oladi va pulpa kuchini va oqligini
yaxshilaydi.
4. Neft sanoatida sulfat kislota yordamida yog 'qatlamini blokdan chiqarish va yog'
qatlamining o'tkazuvchanligini oshirish mumkin.
5. Qishloq xo'jaligida sulfat kislota va ammoniy sulfat dastlab gerbitsid sifatida
rivojlangan.
6. Organik sintezda sulfamik kislota qattiq kislota bo'lib, uni olish oson va
barqarorligi yaxshi. Kislota esterifikatsiyasiga yaxshi katalitik ta'sir ko'rsatadi va
uskunani zanglamaydi. Shu bilan birga, u sintetik tatlandırıcılar, gerbitsidlar, olovni
ushlab turuvchi moddalar, konservantlar va boshqalarni ishlab chiqarish uchun
xom ashyo hisoblanadi.
7. Sulfamik kislota odatda oltin yoki qotishmalarni qoplashda ishlatiladi. Oltin,
kumush va oltin-kumush qotishmalari uchun elektrokaplama eritmasida bir litr
suv uchun 60-170 g sulfat kislota bor.&kumush bilan ishlangan ayollar uchun
odatdagi elektrokaplama eritmasi juda yorqin kumush qoplama olish uchun suv
boshiga 125 g sulfamik kislotani o'z ichiga oladi.
|