Ultratovush, inson tanasiga ta'siri

|
Ultratovush, inson tanasiga ta'siri
|
bet | 2/6 | Sana | 15.11.2023 | Hajmi | 21,43 Kb. | | #99405 |
Bog'liq UltratovushUltratovush, inson tanasiga ta'siri
Ultrasonik himoya izolyatsiya qiluvchi korpuslar va ekranlardan foydalanish, radiatsiyaviy qurilmalarni izolyatsiya qilish, masofadan boshqarish uskunalari va shaxsiy himoya vositalaridan foydalanishni o'z ichiga oladi.
Ultratovush- bu 18 kHz dan 100 MGts gacha va undan yuqori diapazondagi akustik tebranishlar maydoni. Ultratovush- inson eshitish chegarasidan tashqari chastotali muhitdagi elastik tebranishlar. Odatda, ultratovush deganda 20 000 Gerts dan yuqori chastotalar tushuniladi. Ultratovushning mavjudligi uzoq vaqtdan beri ma'lum bo'lsa-da, uning amaliy qo'llanilishi ancha yosh. Hozirgi vaqtda ultratovush turli fizik va texnologik usullarda keng qo'llaniladi. Shunday qilib, muhitda tovushning tarqalish tezligiga qarab, uning jismoniy xususiyatlari baholanadi. Ultrasonik chastotalarda tezlikni o'lchash juda kichik xatolar bilan, masalan, tez jarayonlarning adiabatik xususiyatlarini, gazlarning o'ziga xos issiqlik sig'imi qiymatlarini va qattiq jismlarning elastik konstantalarini aniqlashga imkon beradi.
Ultratovush manbasi - bu texnologik jarayonlarni, texnik nazoratni va sanoat, tibbiy, maishiy maqsadlarda o'lchashni amalga oshirish uchun ultratovush tebranishlari hosil bo'ladigan asbob-uskunalar, shuningdek, ish paytida ultratovush qo'shimcha omil sifatida yuzaga keladigan uskunalar. Ultrasonik tebranishlarning spektral xususiyatlariga ko'ra quyidagilar mavjud:
⇒ past chastotali ultratovush - 16-63 kHz (oktava diapazonlarining geometrik chastotalari ko'rsatilgan), havo va aloqa orqali tarqaladi;
⇒ o'rta chastotali ultratovush - 125-250 kHz;
⇒ yuqori chastotali ultratovush - 1,0-31,5 MGts, faqat aloqa orqali tarqaladi.
Ultrasonik tebranishlarning tarqalish usuliga ko'ra quyidagilar mavjud:
⇒ kontakt usuli - ultratovush qo'llar yoki inson
tanasining boshqa qismlari ultratovush manbasi bilan aloqa qilganda tarqaladi;⇒ havo yo'li - ultratovush havo orqali tarqaladi.Ko'rshapalaklar kosmosda harakat qilish uchun ekolokatsiyadan foydalanadigan hayvonlardan biridir. Ular 40 dan 100 kHz gacha bo'lgan chastotali ultratovush to'lqinlarini chiqaradilar.Ushbu to'lqinlar chiqarilganda, ko'rshapalaklar quloqlaridagi mushaklar eshitish moslamasini shikastlamaslik uchun quloqchalarni yopadi.
Delfinlar ham aksolokatsiyadan foydalanadilar. Ular 300 kHz gacha bo'lgan chastotali ultratovush to'lqinlarini chiqarish va qabul qilish qobiliyatiga ega. Shu sababli ular kosmosni o'rganishlari, to'siqlarni aniqlashlari, oziq-ovqat qidirishlari, bir-birlari bilan muloqot qilishlari va hatto hissiy holatini ifoda etishlari mumkin.
Ultratovush
Ultratovush- odam uchun eshitish chegarasidan yuqori chastotali elastik tebranishlar. Odatda, ultratovush diapazoni 18000 gerts dan yuqori chastotalar hisoblanadi.
Ultratovushning mavjudligi uzoq vaqtdan beri ma'lum bo'lsa-da, uning amaliy qo'llanilishi ancha yosh. Hozirgi vaqtda ultratovush turli fizik va texnologik usullarda keng qo'llaniladi. Shunday qilib, muhitda tovushning tarqalish tezligiga qarab, uning jismoniy xususiyatlari baholanadi. Ultrasonik chastotalarda tezlikni o'lchash juda kichik xatolar bilan, masalan, tez jarayonlarning adiabatik xususiyatlarini, gazlarning o'ziga xos issiqlik sig'imi qiymatlarini va qattiq jismlarning elastik konstantalarini aniqlashga imkon beradi.
|
| |