nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Ko'prik adapteri - 2 – laboratoriya ishi (2 soat) virtualbox platformasida virtual tarmoq sozlamalarini o’rnatish ishdan maqsad

|
2 – laboratoriya ishi (2 soat) virtualbox platformasida virtual tarmoq sozlamalarini o’rnatish ishdan maqsad
|
bet | 4/9 | Sana | 27.07.2024 | Hajmi | 1,59 Mb. | | #268722 |
Bog'liq VTT Lab 3 UzbKo'prik adapteri
Bu rejim virtual mashinaning virtual tarmoq adapterini VirtualBox xost mashinasining fizik tarmoq adapteri ulangan fizik tarmoqqa ulash uchun ishlatiladi. Virtual mashinaning virtual tarmoq adapteri tarmoqqa ulanish uchun xostning tarmoq interfeysidan foydalanadi. Oddiy qilib aytganda, tarmoq paketlari to'g'ridan-to'g'ri virtual tarmoq adapteridan yuboriladi va qabul qilinadi. VirtualBox xostining fizik tarmoq adapteridan ma'lumotlarni filtrlash uchun maxsus ko'prik tarmoq filtri drayveridan foydalanadi.
Bu tarmoq rejimi virtual mashinalarda serverlarni ishga tushirish uchun ishlatilishi mumkin, ularga fizik LAN dan to'liq kirish mumkin. VirtualBox da ko'prik tarmoq rejimidan foydalanganda siz virtual kompyuterdan asosiy kompyuterga, fizik tarmoqdagi xostlarga va tashqi tarmoqlarga, shu jumladan Internetga kirishingiz mumkin. Virtual mashinaga asosiy kompyuterdan va fizik tarmoqqa ulangan boshqa xostlardan (va virtual mashinalardan) kirish mumkin.
Ichki tarmoq
Adapterlari VirtualBox intranet rejimida ishlash uchun sozlangan virtual mashinalar ajratilgan virtual tarmoqqa ulangan. Bu tarmoqqa ulangan virtual mashinalar bir-biri bilan aloqa o'rnatishi mumkin, lekin ular VirtualBox xost mashinasi yoki fizik tarmoq yoki tashqi tarmoqlardagi boshqa xostlar bilan aloqa qila olmaydi. Ichki tarmoqqa ulangan virtual mashinalarga xostdan yoki boshqa qurilmadan kirish mumkin emas. VirtualBox intranetidan haqiqiy tarmoqlarni simulyatsiya qilish uchun foydalanish mumkin.
Faqat xost uchun (Host-only) adapter
Bu tarmoq rejimi xost va mehmonlar o'rtasida muloqot qilish uchun ishlatiladi. Virtual mashina Host-only tarmog’iga ulangan boshqa virtual mashinalar va xost-mashina bilan aloqa o'rnatishi mumkin. VirtualBox xost-mashinasi Host-only tarmog'iga ulangan barcha virtual mashinalarga kira oladi.
Universal drayver
Ushbu tarmoq rejimi umumiy tarmoq interfeysidan foydalanish imkonini beradi. Foydalanuvchi kengaytma paketida tarqatish yoki VirtualBox ga qo'shish uchun tegishli drayverni tanlashi mumkin.
VirtualBox universal drayver rejimi uchun ikkita kichik rejim mavjud – UDP tunnel va VDE (Virtual Distributed Ethernet) tarmog'i.
UDP tunnel. Turli xostlarda ishlaydigan virtual mashinalar mavjud tarmoq infratuzilmasidan foydalangan holda ma'lumotlarni shaffof almashishi mumkin.
VDE tarmog'i. Virtual mashinalar Linux yoki FreeBSD xostlaridagi virtual tarqatilgan kommutatorga ulanishi mumkin. VDE tarmog'idan foydalanish uchun VirtualBox -ni manbadan kompilyatsiya qilishingiz kerak, chunki VirtualBox standart paketlari bu xususiyatni o'z ichiga olmaydi.
|
| |
Ruza. Kirish. Asosiy tushinchalar. Statikaning asosiy aksiomalari

Ruza. Kirish. Asosiy tushinchalar. Statikaning asosiy aksiomalari
Download
475,35 Kb.
Matnni ko'rish
bet
1/7
Sana
12.12.2023
Hajmi
475,35 Kb.
#116580
Download
475,35 Kb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Ruza. Kirish. Asosiy tushinchalar. Statikaning asosiy aksiomalari
Download
475,35 Kb.
Matnni ko'rish
Nazorat savollari - Virtual tarmoq texnologiyalari

196
12-LABORATORIYA ISHI (4 SOAT).
KERIO CONTROL YORDAMIDA VPN ASOSIDA XAVFSIZ
TARMOQNI QURISH
12.1. Ishdan maqsad
Kerio Control dasturiy ta’minoti asosida VPN tarmog‘ini qurish bo‘yicha
amaliy ko‘nikmalarga ega bo‘lish.
12.2. Topshiriq
1) VPN-serverni sozlash
2) Trafik qoidalarini sozlash
3) Foydalanuvchilarni server va mijoz tomonlarda sozlash
4) VPN ga ulanish
12.3. Qisqa nazariy ma’lumotlar
VPN yoki Virtual Private Network atamasi ingliz tilidan –
virtual xususiy
tarmoq ma’nosini anglatadi. Oddiy so‘zlar bilan ifodalanganda, bu – mavjud aloqa
ustidan tonnel ko‘rinishidagi alohida shifrlangan tarmoqni yaratuvchi texnologiya.
Masalan, internet tarmog‘i ustidan. VPN, faqatgina ma’lum foydalanuvchilar kirishi
mumkin bo‘lgan izolyatsiyalangan tarmoq bo‘lishi ham mumkin.
VPN tarmoqda anonimlikni saqlab qolish imkonini beradi. VPN orqali siz
kiradigan saytlarga ulanishda, sizning joylashgan joyingiz, brauzer ma’lumotlari va
boshqa shaxsiy ma’lumotlarni kuzatish imkoni bo‘lmaydi. Masalan, siz ta’tilga “N”
nomli mamlakatga dam olishga borishingiz mumkin.
Bu davlatda Telegram va
YouTube taqiq ostida bloklangan bo‘lishi mumkin. VPNdan foydalangan holda, N
mamlakatida
ekanligingizni
yashirishingiz
va
sevimli
ilovalaringizdan
foydalanishingiz mumkin bo‘ladi. Bundan tashqari, anonimlik funksiyasidan online-
197
xaridlar uchun foydalanishadi, chunki bir xil tovar
yoki xizmatning narxi turli
mamlakatlar uchun narxi har xil bo‘lishi mumkin.
Foydalanuvchi avval internetga, so‘ng VPN-servisga ulanadi.
VPN-servis
o‘rnatilgan serverdan foydalanuvchiga, uning barcha ma’lumotlari
shifrlangan
ko‘rinishda o‘tishi uchun “tonnel” ochiladi. So‘ngra, VPN-xizmati foydalanuvchiga,
uning shaxsiy ma’lumotlarini oshkor qilmagan holda internet tarmog‘iga kirish
huquqini beradi (12.1-rasm).
12.1-rasm. VPN tarmog‘ining ishlashi
Ishlatiladigan dasturiy ta’minot turidan qat'iy nazar, barcha VPNlar quyidagi
tamoyillar asosida ishlaydi:
−
Har bir tugun tunnel qurishdan oldin bir-birini identifikatsiyalaydi,
shunda
shifrlangan ma’lumotlar kerakli tugunga yuboriladi.
−
Har bir tugun shifrlash va ma'lumotlarning yaxlitligini ta'minlash uchun
qo'llanilishi mumkin bo‘lgan protokollar ko‘rsatilgan
oldindan tuzilgan
kelishuvlarni talab qiladi.
−
Tugunlar o‘zaro tuzilgan kelishuvlarni taqqoslaydi,
keyingi bosqichda
qo‘llaniluvchi algoritmlar borasida o‘zaro kelishib olishadi.
−
Algoritmlar borasidagi kelishuv amalga oshirilgach,
maxsus kommutator
shakllantiriladi. Ushbu kommutator simmetrik algortmda ma’lumotlarni
shifrlash va deshifrlashda ishlatiladi.
Axborotlashtirishning huquqiy -me'yoriy asoslari book · January 021 citations reads 2,464 author - bet 9

29
CONCLUSION:
Men bu kurs ishimni yozish mobaynida interet tarixi, insoniyatning Ta’limni
axborotlashtirish, jamiyat va ta’limni axborotlashtirishning huquqiy –me’yoriy
asoslari.bo’lgan davrdan to shu kungacha bo’lgan davrini kuzatdim.
Ta’limni axborotlashtirish, jamiyat va ta’limni axborotlashtirishning huquqiy –
me’yoriy asoslari.farqini urgandim.
Hozirgi kunda mana shu ta’limni axborotlashtirish tez suratlarda rivojlandi. Saba-
bi hozirgi og’ir vaziyatimizda yurtimizga COVID-19 virusi havf solayotgan vaqtda
ta’limni axborotlashtirish masofaviy ta’lim tizimini joriy qilinishi biz talabalarga
COVID-19 virusi tarqalishini oldini olishni eng samarali yo’llaridan biri bo’ldi deb
o’ylayman .Biz talabalar bundan judayam hursandmiz.
Kompyuter
tarmoqlarida
Ta’limni axborotlashtirish, jamiyat va ta’limni
axborotlashtirishning huquqiy –me’yoriy asoslari foydalanish kunikmasini ishlash
prinsipini o’rgandim.
Menga bu kurs ishimni yozishda bilim va asosan kunikmalarga ega bo’lganimdan
xursandman.
30
REFERENCES:
1.
Ахмедов, Б. А.
(2021).
ЗАДАЧИ
ОБЕСПЕЧЕНИЯ
НАДЕЖНОСТИ
КЛАСТЕРНЫХ СИСТЕМ В НЕПРЕРЫВНОЙ ОБРАЗОВАТЕЛЬНОЙ СРЕДЕ.
EURASIAN EDUCATION SCIENCE AND INNOVATION JOURNAL, 1(22), 15-19.
2.
Akhmedov, B. A., Xalmetova, M. X., Rahmonova, G. S., Khasanova, S. Kh. (2020).
Cluster method for the development of creative thinking of students of higher
educational institutions. Экономика и социум, 12(79), 588-591.
3.
Akhmedov, B. A., Makhkamova, M. U., Aydarov, E. B., Rizayev, O. B. (2020). Trends
in the use of the pedagogical cluster to improve the quality of information technology
lessons. Экономика и социум, 12(79), 802-804.
4.
Akhmedov, B. A., Majidov, J. M., Narimbetova, Z. A., Kuralov, Yu. A. (2020). Active
interactive and distance forms of the cluster method of learning in development of
higher education. Экономика и социум, 12(79), 805-808.
5.
Akhmedov, B. A., Eshnazarova, M. Yu., Rustamov, U. R., Xudoyberdiyev, R. F.
(2020). Cluster method of using mobile applications in the education process.
Экономика и социум, 12(79), 809-811.
6.
Akhmedov, B. A., Kuchkarov, Sh. F., (2020). CLUSTER METHODS OF LEARNING
ENGLISH USING INFORMATION TECHNOLOGY. SCIENTIFIC PROGRESS,
1(2), 40-43.
7.
Akhmedov, B. A. (2021). DEVELOPMENT OF NETWORK SHELL FOR
ORGANIZATION OF PROCESSES OF SAFE COMMUNICATION OF DATA IN
PEDAGOGICAL INSTITUTIONS. SCIENTIFIC PROGRESS, 1(3), 113-117.
8.
Ахмедов, Б. А., Шайхисламов, Н., Мадалимов, Т., Махмудов, Қ. (2021). Smart
технологияси ва ундан таълимда тизимида кластерли фойдаланиш
имкониятлари. SCIENTIFIC PROGRESS, 1(3), 102-112.
View publication stats
|
O'quv jarayonida kompyuterlardan foydalanish

12
2. Video materiallar - filmlar, videofilmlardan foydalanish. Bunday materiallardan
foydalanish ayniqsa tarix, adabiyot, biologiya va geografiya, kimyo, astronomiya
fanlarini o'rganishda muvaffaqiyatli bo'ladi.
3. Maxsus kompyuter dasturlari-modulatorlardan foydalanish. Ularning yordami
bilan siz astronomiyada fizik yoki kimyoviy tajribalar, galaktikalar va tizimlarni
simulyatsiya qilishingiz mumkin. Buning uchun kompyuter ma'lumotlarini
o'rnatish kerak.
4. Ta'lim dasturlaridan foydalanish. Tillarni o'rganish bo'yicha eng taniqli dasturlar
faqatgina to'g'ri javobni tanlamoqchi emas, balki so'zning tarjimasiga kirish
uchun ham ma'lum bir harflardan iborat iboralarni qoldiradi.
5. Kompyuterni sinovdan o'tkazish. Ma'lumotni tekshirish uchun kompyuterlarni
ishlatish nafaqat o'qituvchilarning hayotini osonlashtiradi, balki undan to'g'ri
baholashni ham ta'minlaydi. Kompyuterning o'zi tasodifiy talabalarga bilimlar
bazasidan savollar yuboradi va javob beradi. Talabaning qanchasini to'g'rilashiga
qarab, yakuniy sinfga ta'sir ko'rsatiladi.
6. Maxsus mos yozuvlar dasturlari, lug'atlar va tarjimonlardan foydalanish.
Shuningdek, elektron lug'atlar va ma'lumotnomalarda ish olib borilmoqda.
Ularning yordamida talabalar kerakli ma'lumotlarni ochib, qidiruv kalit so'zini
yozish bilan bir necha daqiqada zarur ma'lumotlarni topa olishadi.
Ishni bajarish tartibi - Virtual tarmoq texnologiyalari

92
6.3-rasm. Vmware ESXi o‘rnatish obrazini yuklab olish
Bizning misolimizda biz Vmware ESXi 6.7 o‘rnatish obrazini yukladik.
O‘rnatish faylining nomi VMware-VMvisor-Installer-6.7.0-8169922.x86_64.iso
edi.
6.4.1. Serverga VMware ESXi gipervizorini o‘rnatish.
Vmware ESXi o‘rnatish obrazi yordamida kompyuterni
yuklashni amalga
oshiring (6.4-rasm).
6.4-rasm. Vmware ESXi o‘rnatish obrazi yordamida kompyuterning yuklanishi
95
O‘rnatishni boshlash uchun F11 tugmasini bosing (6.10-rasm).
6.10-rasm. O‘rnatishni tasdiqlash oynasi
Tizim Vmware ESXi 6.7 ni o‘rnatishni boshlaydi.
O‘rnatish tashuvchisini olib tashlang va kompyuterni
qayta ishga tushirish
uchun Enter ni bosing.
6.11-rasm. Kompyuterni qayta ishga tushirishdan oldin o‘rnatish tashuvchisini olib
tashlash bo‘yicha ogohlantirish
Server o‘chadi va qayta yuklanadi.
Jarayonni yakunlash uchun qisqa vaqt kerak bo‘ladi.
topilmalar - Axborotlashtirishning huquqiy -me'yoriy asoslari book · January 021 citations reads 2,464 author

16
Jahon tajribasi shuni ham ko‘rsatmoqdaki, axborot – kommunikatsiya
texnologiyalaridan o‘quv jarayonida qo’llashning istiqbollari bo’lib multimedia
- texnologiyalar asosida interfaol ma’ruzalarni tashkil qilish hisoblanadi.
An’anaviy ma’ruzalar o‘qishga nisbatan interfaol ma’ruzalarda talabalar o‘qitish
jarayoniga faol ishtirok etishlari mumkin bo‘lib, unda o‘quv materialining turli
joyidan savollar berib, aniq javoblar olish imkoniga ega bo‘ladilar. Multimedia
– texnologiyalarda axborot – kommunikatsiya texnologiyalarining zamonaviy
dasturiy
texnik
vositalarining
mujassamlanishi
talabalarning,
ya’ni
Xususiyatlar - Axborotlashtirishning huquqiy -me'yoriy asoslari book · January 021 citations reads 2,464 author

11
Ko'rib chiqilishi kerak bo'lgan yana bir masala - bu ta'limni axborotlashtirish vositalari.
Bu ta'lim maqsadida ishlatiladigan kompyuter texnikasi va dasturiy ta'minoti.
Axborotlashtirishning asosiy vositalari quyidagilardan iborat:
- ovoz va videoni yozib olish va ijro etish uchun vositalar;
- radio va televizion uskunalar;
- proektsion va optik kino uskunalari;
- kompyuter o'qitish vositalari - dasturlar, darsliklar;
- telekommunikatsion o'quv qo'llanmalari.
Quyida biz ta'lim sohasidagi kompyuter va elektron darsliklardan foydalanishning
xususiyatlarini ko'rib chiqamiz.
VMware ESXi gipervizorida yangi foydalanuvchi yaratish va unga

100
amallarni bajaring:
Navigator
→
Manage
→
Add user.
Ushbu jarayonga mos
skrinshotlar quyida keltirilgan (6.20-6.21 rasmlar).
6.20-rasm. Vmware boshqaruv panelida xostni boshqarish
6.21-rasm. Vmware boshqaruv panelida foydalanuvchilarni boshqarish
Hosil bo‘lgan oynada
yangi foydalanuvchining nomini,
tavsifini va parolini
kiriting hamda add tugmasini bossangiz foydalanuvchi yaratiladi (6.22-rasm).
101
6.22-rasm. Yangi foydalanuvchi yaratish
Yangi rol yaratish uchun VMware ESXi gipervizorining
veb-interfeysiga
ulangan holda sichqoncha yordamida quyidagi ketma-ketlikdagi amallarni bajaring:
Navigator
→
Manage
→
Add role. Ushbu jarayonga
mos skrinshot quyida
keltirilgan (6.23-rasm).
6.23-rasm. Vmware boshqaruv panelida rollarni boshqarish
Hosil bo‘lgan oynada yangi rol nomini kiriting va ushbu rolga biriltiriladigan
imtiyozlarni tanlang hamda add tugmasini bossangiz rol yaratiladi (6.24-rasm).
104
Yaratilgan foydalanuvchi va rol biriktirilgandan so‘ng tizimdan chiqib hamda
yangi foydalanuvchi orqali qayta kirib tekshirib ko‘ring (6.28-rasm).
6.28-rasm. Tizimga yangi foydalanuvchi orqali kirish
Yangi foydalanuvchi autentifikatsiyadan o‘tkandan so‘ng Vmware boshqaruv
paneli ochiladi.
Qisqa nazariy ma’lumotlar

107
xususiyatlar, haydovchilar bilan bog‘liq yaxshilanishlar
va yangi mehmon
operatsion tizimlarini qo‘llab-quvvatlashni o‘z ichiga oladi.
Open VM Tools (open-vm-tools) – Linux mehmon operatsion tizimlari uchun
VMware Tools dasturining ochiq manbali ilovasi. Open VM Tools manba kodining
oxirgi nusxasini GitHub dan olish mumkin.
VSphere dasturlari uchun VMware VMware Tools joylash va tarqatish
mexanizmi sifatida operatsion tizimga xos paketlarni (OSP) taqdim etadi.
Qo‘shimcha ma’lumot olish uchun VMware operatsion
tizimiga xos paketlarni
ko‘rib chiqing.
Quyidagi manbalar VMware vositalarini joylashtirishni rejalashtirishga
yordam berish uchun yaratilgan:
– VSphere uskunalari va mehmonlar uchun
operatsion tizimlarning
muvofiqligi bo‘yicha qo‘llanmalar. VMware dasturiy mahsulotining ma’lum bir
versiyasiga qaysi qurilma, konvergent tizimlar, operatsion tizimlar, uchinchi tomon
ilovalari va VMware mahsulotlari mos kelishini ko‘rsatuvchi onlayn
ma’lumotnoma.
– VMware mahsulotlarining o‘zaro ishlash matritsalari.
VMware Tools va
boshqa VMware mahsulotlarining joriy va oldingi versiyalarining mosligi haqida
batafsil ma’lumot beradi.
– Mehmonlar uchun operatsion tizimni o‘rnatish bo‘yicha qo‘llanma. Ushbu
hujjat quyidagi VMware mahsulotlariga qo‘llab-quvvatlanadigan mehmon
operatsion tizimlarini o‘rnatish bo‘yicha ko‘rsatmalarni o‘z ichiga oladi: VMware
ESXi/ESX 3.5
va undan keyingi versiyalari, VMware Workstation 4.0 va undan
keyingi versiyalari, VMware Fusion 1.0 va undan keyingi versiyalari, VMware ACE
1.0 va undan keyingi versiyalari.
Daraxt topologiyasining kamchiliklari

|
Daraxt topologiyasining kamchiliklari
|
bet | 81/93 | Sana | 12.02.2024 | Hajmi | 7,46 Mb. | | #154993 |
Bog'liq Axborot texnalogiyalariDaraxt topologiyasining kamchiliklari:
asosiy kabelga yetkazilgan ixtiyoriy buzilish butun tarmoq faoliyatiga ta’sir qiladi;
ushbu topologiya tarmoqni osonlik bilan kengaytirish
imkonini bersada, butun tarmoqni boshqarish murakkab
jarayon hisoblanadi;
tarmoqni kengaytirish imkoniyati foydalanilgan
asosiy kabel turiga bog‘liq.
Gibrid topologiya
Gibrid topologiyaning afzalliklari:
tarmoqning boshqa sektori ishiga ta’sir qilmasdan xatoliklarni aniqlash va tuzatish imkoniyatini ta’minlaydi;
qо‘shimcha tugunllarni osonlik bilan qо‘shish imkoniyati;
tashkilotlarga о‘z talabidan kelib chiqib tarmoqni loyihalashtirish imkonini beradi;
kо‘plab topologiyalarni о‘zida mujassamlashtirish imkoniyatini beradi.
Gibrid topologiyaning kamchiliklari:
о‘zida kо‘plab topologiyalarni mujassamlashtirgani bois, arxitekturani juda ham aniqlik bilan loyihalash talab etiladi;
gibrid topologiyada kо‘p sonli tarmoq kabellaridan foydalanilgani bois yuqori narxga ega.
"TASDIQLAYMAN"
O`quv ishlari bo`yicha
direktor o`rinbosari
__________ A.Qurbonov
2023 yil "____"_________
O’quv mashg’ulotining ta’lim texnologiyasi modeli
Mashg’ulot vaqti-2 soat
|
Talabalar soni: 26 –30 gacha
|
Mashg’ulot shakli va turi
|
Nazariy-yangi bilimlarni egallash bo’yicha o’quv mashg’uloti
|
O’quv mashg’ulot rejasi
|
1. Elektron pochta yaratish
|
|
| |
Umumiy USB qayta yo'naltirish

Umumiy USB qayta yo'naltirish
Citrix Generic USB Redirection texnologiyasi (CTXGUSB virtual kanali) USB qurilmalarini, jumladan, kompozit qurilmalar (audio plus HID) va izoxron USB qurilmalarini masofadan boshqarishning umumiy vositalarini taqdim etadi. Ushbu yondashuv odatda LANga ulangan foydalanuvchilar uchun cheklangan, chunki USB protokoli tarmoqning kechikishiga sezgir bo'lib, katta tarmoq o'tkazish qobiliyatini talab qiladi. Isoxron USB qayta yo'naltirish ba'zi dasturiy ta'minot telefonlari bilan juda yaxshi ishlashi aniqlandi, bu ajoyib ovoz sifati va past kechikishni ta'minlaydi, lekin odatda audio trafik uchun optimallashtirilgan Citrix Audio Virtual kanalidan foydalanish afzalroqdir.
Asosiy istisno, ma'lumotlar markaziga LAN orqali ulangan foydalanuvchi qurilmasiga ulangan USB telefon kabi HID tugmalari bo'lgan audio qurilmadan foydalanishdir. Bunday holda, Generic USB Redirection dasturiy telefonga signal yuborish orqali xususiyatlarni boshqaradigan telefon apparati yoki garnituradagi tugmalarni qo'llab-quvvatlash afzalligini taqdim etadi (qurilmada mahalliy ravishda ishlaydigan tugmalar bilan bog'liq muammo emas).
Umumiy USB sukut bo'yicha yoqilmagan va konfiguratsiyani talab qiladi.
Kompozit USB qayta yo'naltirish (gibrid rejim)
Windows 4.7 va undan oldingi versiyalari uchun Citrix Receiver'da HDX USB qurilmalarini umumiy qayta yo'naltirishga ruxsat berdi, bunda hammasiqurilmaning interfeyslari bitta qurilma sifatida qayta yo'naltirildi. Bu suboptimal Ovoz ishlashiga olib keldi, shuning o'rniga Administrator Audio virtual kanalini sozlaydi va ovoz sifati yaxshi bo'lardi, lekin ular HID tugmalari funksiyasini yo'qotadi.
Windows 4.8 uchun Citrix Receiver-dan boshlab, biz endi kompozit USB qurilmasini qayta yo'naltirishni ajratishga ruxsat beramiz. Kompozit USB qurilmasi bir nechta interfeyslardan iborat bo'lib, ularning har biri o'z funksiyasiga ega. Kompozit USB qurilmalariga misol sifatida Plantronics eshitish vositasi kabi audio va tugmalardan iborat HID qurilmalar kiradi.
Kompozit USB qayta yo'naltirish XenDesktop va XenApp seanslarida mavjud. Ish stoli seansida bo'lingan qurilmalar ish stoli ko'rish vositasida ko'rsatiladi. Ilova seansida ajratilgan qurilmalar Ulanish markazida ko'rsatiladi.
Guruh siyosati ob'ekti ma'muriy shablonini va ro'yxatga olish kitobidan foydalanib, kompozit USB qayta yo'naltirishni sozlashingiz mumkin.
|
CPU haqida mulohaza - Universiteti telekommunikatsiya texnologiyalari fakulteti

CPU haqida mulohaza
Har bir virtual mashinaga (kamida) ikkita virtual protsessorni belgilash zarurligini aniqlash uchun VDA-da protsessordan foydalanishni kuzatib boring. Haqiqiy vaqtda ovoz va video ma'lumotni talab qiladi va ikkita virtual protsessorni sozlash ipni almashtirish kechikishini kamaytiradi. Shuning uchun, odatda, XenDesktop VDI muhitida (kamida) ikkita vCPUni sozlash tavsiya etiladi.
Eslatma : Ikki virtual protsessorga ega bo'lish jismoniy protsessorlar sonini ikki baravar oshirishni anglatmaydi, chunki jismoniy protsessorlarni seanslar bo'ylab almashish mumkin.
Ovoz buzilishini keskin kamaytirishga yordam berish uchun Citrix Audio xizmatini protsessor ustuvorligi "yuqori" bilan sozlash mumkin. CPU ustuvorligini o'zgartirish uchun buyruq qatorini bu erda topish mumkin. Bu qayta ishga tushirilgandan so'ng qayta o'rnatilishi sababli, u ishga tushirish skripti sifatida ishga tushirilishi kerak. E'tibor bering, ustuvorlikni "Real vaqt" ga o'zgartirmang.
Eslatma: Windows Serverdagi HDX Audio xizmati CtxSvcHost.exe hisoblanadi, lekin bu xizmatdan bir nechta virtual kanallar (Smart Card, Flash, BCR, Teams, NSAP va boshqalar) foydalaniladi. Har bir virtual kanal o'z PIDiga ega bo'ladi.
Sessiya ishonchliligi xususiyati uchun ishlatiladigan Citrix Gateway Protocol (CGP) ham protsessor sarfini oshiradi. XenDesktop 5.5-dagi yaxshilanishlar Sessiya ishonchliligi / Citrix Gateway Protocol (CGP) protsessoriga ta'sirini sezilarli darajada kamaytirdi. Shunga qaramay, yuqori sifatli tarmoq ulanishlarida bu xususiyat VDA-da protsessor sarfini yanada kamaytirish uchun o'chirib qo'yilishi mumkin.
Oldingi qadamlarning hech biri kuchli serverda kerak bo'lmasligi mumkin.
Muhim: Agar siz DTLS bilan Audio RTP-ni inkapsulyatsiya qilish uchun Citrix Gateway-dan foydalansangiz, CGP va Sessiya ishonchliligi yoqilgan bo'lishi kerak. Sessiya ishonchliligi Studio siyosati sifatida ham, Storefrontda ham sozlangan .
|
HDX Monitor - Universiteti telekommunikatsiya texnologiyalari fakulteti

HDX Monitor
R TP orqali audio ishlatilayotganligini tasdiqlash uchun HDX Monitorni VDA da (faqat Windows 7 yoki 10 VDA) ishga tushirishingiz mumkin. Qiymatlar True ga o'rnatilishi kerak:
Eslatma: Windows Server VDA'lari RTP Audio ma'lumotlarini WMI orqali HDX Monitorga ko'rsatmaydi.
RTP orqali EDT va Audio
Audio hali ham EDT dan ko'ra afzalroq, chunki EDT ishonchli protokoldir (asosiy transport sifatida UDP dan foydalanishga qaramay). EDT VoIP uchun kamroq maqbul bo'lgan tirbandlik va oqimni boshqarishning maxsus qatlami tufayli paketlarni yetkazib berishni kafolatlaydi.
EDT ishlatilayotganda va RTP orqali audio ham sozlangan bo'lsa, Audio virtual kanali qolgan ICA virtual kanallaridan ko'paytiriladi va EDT transportidan RTP orqali diapazondan tashqariga uzatiladi.
HDX Audio uchun TCP dan EDT hali ham afzal.
UDP Audio va ICA shifrlash
Agar Citrix Gateway o‘rnatilmagan bo‘lsa, Workspace ilovasi ishlatilayotgan “Basic” yoki “Faqat RC5 (128) bit tizimga kirish”dan boshqa ICA shifrlashni aniqlasa, u VDA tomonidan yuborilgan birinchi qo‘l siqish xabariga javob bermaydi. . Tarmoq orqali hech qanday UDP paketlari
yuborilmaydi. VDA vaqti tugaydi va RTP audioni yoqmaydi.
Agar Citrix Gateway o'rnatilgan bo'lsa, faqat Workspace ilovasi-to-front-end virtual serveri DTLS bilan shifrlanishi mumkin. Oyoq orqa qismidagi SNIP-to-VDA yuqorida tavsiflangan cheklov bilan cheklanadi (Faqat asosiy yoki RC5 tizimga kirish). Secure ICA haqida qo'shimcha ma'lumot olish uchun bu yerga qarang.
UDP portlari
Odatiy bo'lib, bu xususiyat 16500-16509 UDP port oralig'idan foydalanadi va birinchi mavjud port juftini tanlaydi. VDA o'rnatish vaqtida u VDA tomonida UDP port diapazonini ochadi. RTP RTCP bilan birgalikda ishlatiladi.
W indows 10 VDA da RTP juft portdan (masalan, 16500) va RTCP toq portdan (16501) foydalanadi.
W indows Server VDA da, Audio umumiy virtual kanal xizmati CtxSvcHost.exe [-g AudioSvcs] tomonidan bitta multiplekslangan UDP portidan foydalaniladi:
Mijoz tomonida u Citrix Workspace o'rnatish vaqtida hech qanday UDP portlarini aniq ochmaydi. Windows uchun dastur. Ulanishni sozlash vaqtida Citrix Workspace ilovasi UDP portini avtomatik ravishda ochish uchun UDP teshiklaridan foydalanadi. Korporativ xavfsizlik devorlari Audio-over-UDP ishlashi uchun zarur port diapazonini ham ochishi kerak.
Muhim: Citrix Gateway yo'lda bo'lmasa, UDP bilan uzatiladigan audio ma'lumotlar shifrlanmaydi. Agar Citrix Gateway Citrix Virtual Apps va Desktops resurslariga kirish uchun sozlangan bo'lsa, so'nggi nuqta qurilmasi va Citrix Gateway o'rtasidagi audio trafik DTLS protokoli yordamida himoyalangan.
|
Xavfsizlik devori haqida - Universiteti telekommunikatsiya texnologiyalari fakulteti

|
Universiteti telekommunikatsiya texnologiyalari fakulteti
|
bet | 11/15 | Sana | 25.05.2024 | Hajmi | 2,31 Mb. | | #253956 |
Bog'liq “Multimedia qurilmalarini qo’llab quvvatlovchi tarmoq dasturini (2) Xavfsizlik devori haqida
O datiy bo'lib, Windows xavfsizlik devori kiruvchi UDP trafigini bloklaydi. Server/VDA-ni o'rnatish vaqtida standart UDP port diapazoni VDA-dagi muayyan jarayonlar uchun kiruvchi va chiquvchi trafik uchun ochiladi. Agar administrator mashina darajasidagi siyosatdan foydalangan holda server uchun boshqa diapazonni belgilashni istasa, bu diapazon ma'mur tomonidan aniq ochilishi kerak bo'ladi.
UDP/RTP trafigini boshqarish uchun tashqi korporativ xavfsizlik devorlari aniq ochilishi kerak.
UDP fuqaroligi bo'lmagan protokol bo'lganligi sababli, ulanishni uzish tushunchasi yo'q va ko'pchilik xavfsizlik devorlarida UDP trafigi uchun sukut bo'yicha kutish vaqti mavjud (~30 sek - 2 daqiqa). Agar trafik aniqlanmasa, bu UDP portining yopilishiga olib kelishi mumkin. Xavfsizlik devoringiz Gateway (yoki VDA) ga mo'ljallangan trafik uchun etarlicha uzoq kutish vaqtiga ega ekanligiga ishonch hosil qiling.
Shuni ham yodda tutingki, ba'zi Firewalllarda 2 ta UDP kutish vaqti, udp-timeout va udp-stream-timeout bo'lishi mumkin.
(Oqim ulanishni kuzatish mexanizmi har ikki yo'nalishda ham paketlarni aniqlaganligini anglatadi). Iltimos, sotuvchingizning hujjatlariga qarang.
Ko'pgina mijoz so'nggi nuqta qurilmalarida odatda UDP portlarini aniq ochishning hojati yo'q. Mijoz birinchi UDP paketini yuborayotganda UDP bilan qoʻl siqish paytida xavfsizlik devori Src ip qoidasini yaratadi. Src port, Dest ip. Maqsadli port va UDP paketiga dst ip, dst portidan kelishiga imkon beradi, shu bilan UDP portini dinamik ravishda samarali ravishda ochadi.
Windows 7 Embedded operatsion tizimida ishlaydigan ba'zi nozik mijoz qurilmalari o'zining UDP "teshikli" xavfsizlik devori portini 1-2 daqiqada juda tez yopishini ko'rsatdi. Ushbu xatti-harakat, agar audio uzluksiz ijro etilmasa, RTP audio bloklanishiga olib keladi va portni ochiq ushlab turadigan UDP paketlarini yuborishga olib keladi. Ushbu muammoni yumshatish uchun, agar bunday xatti-harakatlar kuzatilsa, mijoz qurilmasida xavfsizlik devori portlarini ochish kerak bo'ladi.
|
| |
Кuchlar sistemasi - Ruza. Kirish. Asosiy tushinchalar. Statikaning asosiy aksiomalari

|
Ruza. Kirish. Asosiy tushinchalar. Statikaning asosiy aksiomalariBog'liq 1-ma ruza (1)6. Кuchlar sistemasi.Jismga qo’yilgan bir necha kuchlardan iborat bo’lgan
n
F
F
F
,...,
,
2
1
to’plam kuchlar sistemasi deb ataladi.
7. Ekvivalent kuchlar sistemasi. Agar jismga qo’yilgan
n
F
F
F
,...,
,
2
1
kuchlar
sistemasi ta’sirini, uning tinch yoki harakat holatini o’zgartirmay, boshqa kuchlar
sistemasi, ya’ni
n
Q
Q
Q
,...,
,
2
1
, bera olsa, unday ikki kuch sistemasi ekvivalent
kuchlar sistemasi deyilali.
n
F
F
F
,...,
,
2
1
n
Q
Q
Q
,...,
,
2
1
.
8. Teng ta’sir etuvchi kuch.Berilgan kuchlar sistemasi biror kuchga
ekvivalent bo’lsa, bunday kuch teng ta’sir etuvchi kuch deb ataladi. Shuni nazarda
tutish kerakki, kuchlar sistemasining jismga bergan ta’sirini yolg’iz bir kuch bera
olsa, bunday kuch mazkur kuchlar sistemasining teng ta’sir etuvchisidir
n
Q
Q
Q
,...,
,
2
1
R
.
9. Muvozanatlashgan kuchlar sistemasi. Erkin jism unga qo’yilgan kuchlar
sistemasi ta’sirida tinch holatda qolsa, bunday kuchlar sistemasi
muvozanatlashgan kuchlar sistemasi yoki nolga ekvivalent sistema deyiladi.
n
Q
Q
Q
,...,
,
2
1
0.
|
| |
-shakl - Ruza. Kirish. Asosiy tushinchalar. Statikaning asosiy aksiomalari

Sterjen og’irliklarini e’tiborga olmay, u sterjenning A va B (C va D)
sharnirlariga qo’yilgan ikki kuch ta’sirida muvozanatda bo’ladi. Binobarin reaksiya
kuchlari sterjenlarning uchlaridagi, sharnirlardan o’tuvchi o’qlar bo’ylab yo’nalgan
bo’ladi (1.12-shakl).
5.
_
Zoldirli sharnir va tagtovon (podpyatnik). Bu holda jism har qanday
harakat qilishi mumkin, faqat sferik sharnirning markazi qo’zg’almas bo’lib qoladi
(1.13- a shakl).
Xuddi shunday bog’lanishni siqib tiralib turgan podshipnik (zoldirli g’ildirak)
vositasida bajarilganligini ko’rish mumkin, odatda bu tagtovon (podpyatnik)
deyiladi (1.13-b shakl). Fotoapparatlarning shtatividagi zoldirli tutqich, inson va
hayvonlarning ko’pgina suyaklarining birlashgan joylari zoldirli sharnirga misol
bo’laoladi. Zoldirli (sferik) sharnir va tagtovon (podpyatnik)larda bog’lanish
reaksiya kuchlarining yo’nalishi fazoda ixtiyoriy yo’nalishni olishi mumkin.
Bog’lanish va bog’lanish reaksiya kuchlari

|
Bog’lanish va bog’lanish reaksiya kuchlariBog'liq 1-ma ruza (1)Bog’lanish va bog’lanish reaksiya kuchlari
Jismning holati va harakatini cheklovchi sabab bog’lanish deb ataladi.
Mexanikada bog’lanishlar qattiq yoki elastik jismlar vositasida bajariladi.
Bog’lanishni jismga bergan ta’sirini ekvivalent kuch bilan almashtirish
mumkin, uni bog’lanish reaksiyasi deb aytiladi.Jismning bog’lanishga ta’siri bosim
deb aytiladi.
6-aksioma. Har qanday bog’lanishdagi jismni erkin jism deb qarash uchun
bog’lanishlarni bog’lanish reaksiya kuchlari bilan almashtirish kerak.Bu aksioma
bog’lanishdan qutulish prinsipi deyiladi. Bu aksiomaga asosan jismga ta’sir
etayotgan kuchlar sistemasi qatoriga bog’lanish reaksiya kuchlarini ham qo’shish
kerak. Odatda ular noma’lum bo’lib, berilgan kuchlar sistemasining muvozanat
shartlaridan topiladi. Bog’lanishdan qutulish uchun bog’lansh reaksiya kuchining
yo’nalishini aniqlash ahamiyatlidir. Bog’lanish reaksiya kuchining yo’nalishini
aniqlashda quyidagidan foydalanishimiz lozim.Bog’lanishdagi jismlarning harakati
qaysi tomonga cheklangan bo’lsa, reaksiya kuchi shu yo’nalishga teskari yo’nalgan
bo’ladi.
Bog’lanishning turlari va bog’lanish reaksiyalari ishqalanish mavjud
bo’lmagan bir necha bog’lanishlarda reaksiyalarning yo’nalishlari qanday
bo’lishini ko’ramiz.
1. Silliq sirt. Bunday sirt jismga silliq sirt bilan tegib turgan nuqtasidan sirtga
o’tkazilgan normal yo’nalishi bo’ylab harakatiga halaqit beradi. Binobarin,
reaksiya kuchi
silliq sirt bilan jismning tegib turgan nuqtasidan sirtga
o’tkazilgan normal bo’ylab yo’nalgan va shu nuqtaga qo’yilgan bo’ladi (1.7-shakl).
Agar tegib turgan sirtlardan birortasi nuqta bo’lsa, u holda reaksiya kuchi
ikkinchi sirtga o’tkazilgan normal bo’ylab yo’nalgan bo’ladi (1.8-shakl).
2. Ip (qayish, zanjir, arqon, tros). Agar bog’lanish cho’zil-maydigan ipdan
iborat bo’lsa, ip jismning osilish nuqtasidan ip bo’ylab harakatlanishiga chek
qo’yadi.Ipning taranglik kuchi ip bo’ylab osilish nuqtasiga tomon yo’naladi (1.9-
shakl).
N
N
1.7-shakl.
|
| |
-aksioma - Ruza. Kirish. Asosiy tushinchalar. Statikaning asosiy aksiomalari

4-aksioma. Ikki jismning bir-biriga ko’rsatgan ta’sir kuchlari o’zaro teng va
bir to’g’ri chiziq bo’ylab qarama-qarshi tomonga yo’nalgan. Bu aksioma ta’sir aks
ta’sir tenglik aksiomasi deyiladi.Aksioma tabiatda bir tomonlama ta’sir mavjud
emasligini ko’rsatadi.Birinchi jism ikkinchi jismga qanday kuch bilan ta’sir etsa
(ta’sir), ikkinchi jism birinchi jismga shunday kuch bilan ta’sir etadi (aks ta’sir).
Ta’sir va aks ta’sir kuchlarini ikkita jismga alohida-alohida qo’yilganligini osonlik
bilan ko’rish mumkin. Shuning uchun bu ikki kuchni muvozanatlashgan kuchlar
sistemasi deb qarab bo’lmaydi.
Masalan: agar A jism B jismga
F
kuch bilan ta’sir qilsa, u holda bir
vaqtning o’zida B jism ham A jismga shunday kuch bilan ta’sir qiladi:
F ' F
(1.5-shakl).
5-aksioma.Berilgan kuchlar ta’sirida deformatsiyalangan jism muvozanat
holatida absolyut qattiq jismga aylansa, uning muvozanati o’zgarmaydi. Bu
aksiomaga qotish prinsipi deyiladi. Aksiomadan ko’rinadiki, absolyut qattiq
jismning muvozanat sharti zaruriydir, ammo ko’p hollarda deformatsiyalanuvchi
jismning muvozanati uchun yetarli emas, haqiqatan ham, masalan AB sterjenning
ikki
va
kuchlar ta’sirida muvozanatini ko’raylik (1.6-shakl). Bu kuchlar
miqdor jihatidan AB to’g’ri chiziq bo’ylab qarama-qarshi yo’nalgan.
Agar sterjen absolyut qattiq bo’lsa, u holda
va
kuchlarning har qanday
miqdorlarida sterjen muvozanatda bo’ladi. Agar sterjen absolyut qattiq bo’lmasa,
2 1 F F R
F
1
F
F
1
F
1.6
- shakl
5-
shakl.
5-
shakl.
1.4-shakl
2 F 1 F F A
B
'
F 1.5-shakl
kuchlarning miqdori ixtiyoriy bo’lmaydi, chunki sterjenni uzishi mumkin bo’lgan
kuchlarning chegaraviy qiymatlari mavjuddir.
Statikaning asosiy aksiomalari - Ruza. Kirish. Asosiy tushinchalar. Statikaning asosiy aksiomalari

3-
aksioma. Jismning biror nuqtasiga turli yo’nalishda qo’yilgan ikki
kuchning teng ta’sir etuvchisi shu nuqtaga qo’yilgan bo’lib, ularning geometrik
yig’indisiga teng bo’ladi. Bu aksioma bir nuqtaga qo’yilgan
ikki kuchning yig’indisi, shu nuqtaga qo’yilgan ikki vektorni
qo’shish
qonuniyatiga
asoslanadi
(1.4-shakl).
1
F
va
2
F
kuchlarning teng ta’sir etuvchisini R bilan belgilab, 3-
aksiomaga asosan quyidagini yozishimiz mumkin:
.
Ln – logarifmik almashtirishlar, exp –

Ln – logarifmik almashtirishlar, exp – eksponental almashtirish.
Trigonometrik funksiyalarning darajasini oshirish yoki kamaytirish combine(eq,param)buyrug'I bilan amalga oshiriladi. Bunda eq –ifoda ,param – funksiyaning almashtirilishi kerak bo`lgan parametrlari, trig – trigonometriya uchun, power – daraja uchun
Ifodalarni soddalashtirishda nafaqat kvadrat ildizlar,balki boshqa darajali ildizlar uchun radnormal(eq) buyrug’idan foydalanadi. Masalan:
> sqrt(3+sqrt(3)+(10+6*sqrt(3))^(1/3))=
radnormal(sqrt(3+sqrt(3)+(10+6*sqrt(3))^(1/3)));
convert(exp, param) buyrug'I bilan parametri ko`rsatilgan ifodalarni almashtirish mumkin. Xususiy holda, agar parametrga sinx va cosx berilgan bo`lsa, uni tgx ga almashtirish mumkin, agar parametrga tan berilsa, yoki aksincha tgx va ctgx berilgan bo`lsa uni sinx va сosx ga almashtirishi mumkin.
Umuman bu buyruq Марле da katta ahamiyatga ega. U ifodalarni bir turdan boshqasiga almashtirish imkoniyatlariga ega. Masalan: convert(list, vector) list ro`yxatidagi vektorlarni boshqa element bilan almashtiradi. convert(expr, string) – matematik ifodalarni matnli ifodalar bilan almashtiradi.
Марле ning qandaydir buyruqlari parametrini bilmasangiz yoki unutgan bo`lsangiz, Maple ning ma’lumotlar tizimidan foydalanishingiz mumkin. Biror aniq buyruq haqida ma’lumot olmoqchi bo`lsangiz o`sha buyruq ustiga kursorni keltirib, F1 tugmasini bosish yetarli. Agar buyruq to`g’ri terilsa, u holda buyruq yozuvlari ekranda namoyon bo`ladi va bu buyruq haqida ma’lumot beriladi.( Maplening ko`plab turlarida yordam ingliz tilida berilgan)
|
Maple da funksiyalar. Baholash amallari

|
Maple da funksiyalar. Baholash amallari
|
bet | 45/78 | Sana | 22.07.2021 | Hajmi | 7,05 Mb. | | #15506 |
Maple da funksiyalar. Baholash amallari.
Funksiyaning berilish usullari. O`zgaruvchilarni almashtirish.
Baholash operatsiyalari.
Tenglamalarni yechish.
Tengsizliklarni yechish.
Mapleda funksiyalarni qurishning bir nechta usullari bor:
1-usul. (:=) operatori yordamida funksiyani aniqlash: funksiyaning nomi beriladi, masalan:
> f:=sin(2*x)+cos(x);
Agar o’zgaruvchiga aniq qiymat berilsa, funksiya uchun x qiymat beriladi. Masalan, yuqoridagi misolni davom ettirib, funksiyaga qiymat bersak, u holda quyidagicha yozamiz:
> x:=Pi/4;
Agar х o`zgaruvchiga aniq qiymat berilsa, f funksiyauchun x qiymat beriladi. Masalan, f ni da aniqlash kerak bo`lsa, quyidagicha yozish kerak:
|
| |
Maple tizimida tenglama va tenglamalar sistemasini yechish

Maple tizimida tenglama va tenglamalar sistemasini yechish
Tenglama tushunchasi Maple tizimida mustaqil equation(tenglama) turi sifatidagi ma’lumot bo`lib, =< ifoda2> ko`rinishida hosil qilinadi. Tenglama ma’lumot sifatida talqin qilinganligi tufayli, uning ustida turli xil amallar bajarish mumkin. Masalan, chap va o`ng qismlarini ajratib olib, ular ustida oddiy ifodalar uchun qo`llanilgan barcha komandalarni bajarish mumkin.
Tenglama va tengsizliklar yoki ularning sistemalarini analitik yechish uchun:
a) solve(, );
b) solve({, < tenglama2>,...}, {, < o`zgaruvchi2>,...);
komandalari qo`llaniladi. a) ko`rinishdagi komanda bitta tenglamani, b) ko`rinishdagi komanda esa tenglamalar sistemasini yechadi. Bitta tenglamani yechish komandasining natijasi yechim yoki yechimlar ketma-ketligi bo`ladi. Tenglamalar sistemasini yechadigan komandaning natijasi yechimlar to`plami ketma-ketligi bo`ladi. Agarda komandada o`zgaruvchi(o`zgaruvchilar) ko`rsatilmasa, u holda komanda tenglamada qatnashgan barcha noma’lumlarga nisbatan yechimlarni beradi. Agarda o`rniga berilsa, u holda =0 ko`rinishdagi tenglama deb qabul qilinadi.
|
Nazorat savollari - Ruza. Kirish. Asosiy tushinchalar. Statikaning asosiy aksiomalari

Nazorat savollari
1. Moddiy nuqtani ta’riflang:
2. Kuchlar sistemasining teng ta’sir etuvchisi qaysi qoidaga binoan
aniqlanadi?
3. Qo’zg’alunuvchi sharnirli bog’lanishda
reaktsiya kuchi qanday
yo’nalgan?
4. Bog’lanishdagi jismning erkin jism ko’rinishiga qanday keltiriladi?
5. Ta’sir va aks ta’sir nima?
R
Z
Y
X
O
1.13-b shakl
0
Z
0
Y
0
X
Z
Y
X
O
1.13-a shakl
Tayanch so’z va iboralar.
1.
Moddiy nuqta
2. Absolyut qattiq jism
3.
Kuchlar sistemasi
4. Ekvivalent sistema
5.
Kuchlar parollelogrami
6. Muvozanat
7. Bog’lanish
8. Bog’lanish reaktsiya kuchi
9.
Erkin jism
10. Tayanchlar
11. Sharnir (qo’zg’aluvchi qo’zg’almas sferik)
Ifodalarning belgilangan qismi - Navoiy davlat pedagogika instituti informatika va axborot texnologiyalar kafedrasi...

Ifodalarning belgilangan qismi
Matemaitk formula ayniy almashtirishda quyidagicha yoziladi:
bu yerda eq – ifodaning nomi, exp1 –formula chap qismini ifodalaydigan shart, exp2 – formula o`ng qismini ifodalaydigan shart.
Ifodaning o`ng qismini belgilash buyrug’i rhs(eq), chap qismi esa- lhs(eq) buyrug’i bilan aniqlanadi.Masalan:
> eq:=a^2-b^2+5/11=y;
> lhs(eq);
> rhs(eq);
agar a/b ko`rinishidagi kasr berilgan bo`lsa, uning surat va maxrajini numer va denom buyruqlari orqali aniqlanadi. Masalan:
> f:=(x^2+z)/(2*x-z);
> numer(f);
> denom(f);
Ifodalarni ayniy almashtirishlar
Ifodalarni qavsdan chiqarish amali expand(eq) funksiyasi orqali amalga oshiriladi.Masalan:
> eq:=(x-1)*(x^2-x+1);
expand(eq);
Ko`paytuvchilarga ajratish amali factor(eq) buyrug’i orqali amalga oshiriladi.Masalan:
> p:=x^5-x^4-7*x^3+x^2+6*x;
> factor(p);
Expand buyrug’I qavsdagi ifodalarni o`zgarishsiz ochish uchun qo`shimcha parametrlar ham qabul qiladi. Masalan: yig’indi ifodalarni ko`paytirish:
> expand((a+b)*(X*ln(x)+Y*exp(x)-Z*y^2), (a+b));
Kasrni normal(eq) buyrug'I bilan normadagi ko`rinishga keltirish mumkin.
|
Nazorat savollari - Kafedrasi kompyuter arxitekturasi moduli bo‘yicha

|
Kafedrasi kompyuter arxitekturasi moduli bo‘yicha
|
bet | 37/80 | Sana | 06.07.2024 | Hajmi | 13,43 Mb. | | #266748 |
Bog'liq Kafedrasi kompyuter arxitekturasi moduli bo‘yichaNazorat savollari
Hisoblash tizimlari
Hisoblash tizimlarining turlanishi
Hisoblash tizimlarini avlodlari
14-Ma’ruza. Flinn klassifikatsiyasi
Reja:
1. SISD arxitekturasi
2. SIMD arxitekturasi
3. MISD arxitekturasi
4. MIMD arxitekturasi
Tayanch iboralar: SISD, SIMD, MISD, MIMD arxitekturasi.
1966-yilda M. Flinn tomonidan asosida protsessorda ishlov beriluvchi oqim yoki elementlar ketma-ketligi (buyruqlar va ma'lumotlar) tushunchasi bo' lgan EHM va hisoblash tizimlari arxitekturalarining klassifikatsiyalari taklif qilingan. Ma'lumotlar va buyruqlar oqimi soniga asoslangan ushbu klassifikatsiyalar tizimi to'rtta asosiy turga ajratiladi (14.1 –jadval).
Har bir turdagi arxitekturaning xususiyatlarini qisqacha ko'rib chiqamiz.
SISD (Single Instruction stream/ Single Data stream) arxitekturasi.
Tizimlarining barchasi bir proLsessorli va bir mashinali variantlami qamrab oladi. Barcha klassik strukturadagi EHM ushbu turga tegishli bo'ladi. Bu turda hisoblashni parallellashtirish ijrochi qurilmalar o'rtasida mikrobuyruqlar oqimini konveyerlashtirish va parallellashtirish yo'li bilan ta'minlanadi. Bu turga fon-neyman arxitekturalari kiradi, ularda faqat bitta ma'lumotlar oqimi bo’lib, buyruqlarga ketma-ket ishlov beriladi va har bir buyruq bitta ma lumot oqimi bilan bitta amalni bajaradi.
14.1-rasm. SISD arxitekturasi
SIMD (Single Instruction stream/Multiple Data stream) arxitekturasi vektorli va matritsali ishlov berish strukturalarini yaratish uchun mo’ijaflangan. Ushbu arxitekturadagi mashinalar vektor elementlari orqali bitta amalni bir vaqtning o'zida bir nechta ma lumotlar ustida bajaradi. Bunday turdagi tizimlar odatda bir xil elementlar asosida quriladi, ya'ni tizimga kiruvchi protsessor elementlari bir xil bo'ladi va ulaming barchasi bir xil ketma-ketlikdagi buyruqlar bilan boshqariladi. Bunda faqat har bir protsessor o'zining ma' lumotlar oqimiga ishlov beradi. Bunday chiziqli bo'lmagan, algebraik va defferensial tenglamalami yechish, maydon nazariyasi va boshqa ko’plab masalalar kiradi.
14.2-rasm. SIMD arxitekturasi
|
| |
Nazorat savollari - Kafedrasi kompyuter arxitekturasi moduli bo‘yicha

|
Kafedrasi kompyuter arxitekturasi moduli bo‘yicha
|
bet | 39/80 | Sana | 06.07.2024 | Hajmi | 13,43 Mb. | | #266748 |
Bog'liq Kafedrasi kompyuter arxitekturasi moduli bo‘yichaNazorat savollari
1. SISD arxitekturasi
2. SIMD arxitekturasi
3. MISD arxitekturasi
4. MIMD arxitekturasi
15-Ma’ruza. Parallel hisoblash tizimlari konverli hisoblash superskalyar hisoblashlar Hyper threading texnologiyasi
Reja:
Parallel hisoblash tizimlari
Konverli hisoblash
Superskalyar hisoblashlar
Hyper threading texnologiyasi
Tayanch iboralar: konveyer, super konveyer, markaziy protsessor, arifmetik-mantiqiy qurilma.
Parallel hisoblash ning bir turi hisoblash bu erda ko'plab hisob-kitoblar yoki bajarilish jarayonlar bir vaqtning o'zida amalga oshiriladi. Katta muammolarni ko'pincha kichikroq muammolarga bo'lish mumkin, keyinchalik ularni bir vaqtning o'zida hal qilish mumkin. Parallel hisoblashning bir necha xil shakllari mavjud: bit darajali, ko'rsatma darajasi, ma'lumotlarva vazifa parallelligi. Parallelizm uzoq vaqtdan beri ishlatilgan yuqori samarali hisoblash, ammo jismoniy cheklovlarning oldini olish tufayli keng qiziqish uyg'otdi chastota miqyosi. So'nggi yillarda kompyuterlar tomonidan elektr energiyasini iste'mol qilish (va natijada issiqlik ishlab chiqarish) tashvishga solmoqda. parallel hisoblash inverktiv paradigma bo'ldi kompyuter arxitekturasishaklida, asosan ko'p yadroli protsessorlar. Parallel hisoblash bilan chambarchas bog'liq bir vaqtda hisoblash- ular tez-tez birgalikda ishlatiladi va ko'pincha bir-biriga qarama-qarshi bo'lib turadi, garchi ikkalasi bir-biridan farq qiladi: bir-biriga o'xshashliksiz parallellik bo'lishi mumkin (masalan, bit darajasidagi parallellik) va parallelliksiz bir vaqtda (masalan, tomonidan ko'p vazifalarni bajarish kabi) vaqtni taqsimlash bitta yadroli protsessorda). Parallel hisoblashda hisoblash vazifasi odatda mustaqil ravishda qayta ishlanishi mumkin bo'lgan va natijalari tugagandan so'ng birlashtiriladigan bir nechta, ko'pincha juda o'xshash kichik vazifalarga bo'linadi. Aksincha, bir vaqtda hisoblashda turli jarayonlar ko'pincha tegishli vazifalarni hal qilmaydi; ular qilganda, odatdagidek tarqatilgan hisoblash, alohida vazifalar har xil xarakterga ega bo'lishi mumkin va ko'pincha ba'zi birlarini talab qiladi jarayonlararo aloqa ijro paytida.
|
| |
> assign(S); simplify(x) - Navoiy davlat pedagogika instituti informatika va axborot texnologiyalar kafedrasi zamonaviy...

|
Navoiy davlat pedagogika instituti informatika va axborot texnologiyalar kafedrasi zamonaviy matematik paketlar
|
bet | 54/78 | Sana | 22.07.2021 | Hajmi | 7,05 Mb. | | #15506 |
> assign(S); simplify(x);
Javob:
Tenglamalarning sonli yechimi
Tenglamani sonli yechishda, berilgan transcendent tenglama analitik yechim bermasa, maxsus fsolve(eq,x) buyrug’idan foydalaniladi. Parametr xuddi solve dagi kabi ko`rsatiladi. Masalan:
> x:=fsolve(cos(x)=x,x);
x:=.7390851332
Agar komanda berilgan tenglama(tenglamalar sistemasi)ning yechimini aniqlay olmasa, bo`sh yechim belgisi NULL ni beradi. Umuman, to`rtinchi darajadan yuqori bo`lgan tenglamalarning analitik yechimini topish qiyin bo`lganligi tufayli, Maple tizimi maxsus RootOf() funksiyasi yordamida tenglamaning ixtiyoriy yechimini belgilaydi.
|
| |
Oddiy tenglamalarni yechish - Navoiy davlat pedagogika instituti informatika va axborot texnologiyalar kafedrasi...

|
Navoiy davlat pedagogika instituti informatika va axborot texnologiyalar kafedrasi zamonaviy matematik paketlar
|
bet | 49/78 | Sana | 22.07.2021 | Hajmi | 7,05 Mb. | | #15506 |
Oddiy tenglamalarni yechish
Maple da tenglamalarni yechishning universal buyrug’i solve(eq,x)bo`lib, bu yerda eq – tenglama, x – o`zgaruvchi, qaysiki tenglamani yechimini bera oladigan. Bu buyruq to`la samarali bo`lishi uchun kiritish satrida ifoda to`la yoritilishi kerak. Masalan:
> solve(a*x+b=c,x);
Misol 1. ni toping. 420 : ( 160 – 1000:)=12
> solve(420/(160-1000/x)=12,x);
Misol 2. Tenglamani yeching. 6,9 : 4,6 = : 5,4
> solve((6.9/4.6=x/5.4),x);
Misol 3. tenglamani yeching.
> solve((x/3+x/15+x/35+x/63+x/99+x/143)=12,x);
Misol 4. tenglamani yeching.
> solve(((3*x-2)/4+(2*x+3)/2-2.5*x+2)=0,x);
Agar tenglama bir necha yechimga ega bo`lsa, name buyrug’i orqali boshqa hisoblash amallarini bajarishda yechimlarni tanlab olamiz. Berilgan tenglamaning k- yechimini aniqlash uchun kvadrat qavslar ichida yechim tartibini ko`rsatish lozim: name[k]. Masalan:
|
| |
f:=(a^4-b^4)/((a^2+b^2)*a*b) - Navoiy davlat pedagogika instituti informatika va axborot texnologiyalar kafedrasi...

f:=(a^4-b^4)/((a^2+b^2)*a*b);
normal(f);
Ifodalarni soddalashtirish simplify(eq) buyrug'I bilan amalga oshiriladi.
Масалан:
eq:=(cos(x)-sin(x))*(cos(x)+sin(x));
simplify(eq);
O`xshashhadlarni ixchamlashda ifodalar collect(exp,var) buyrug'I bilan beriladi. Bunda exp – ifoda , var – o`xshash hadlarni ixchamlash buyrug’i.
Parametrlarni qo`llaganda simplify buyrug'i ning effekti oshadi.
Simplify(eq,trig) buyrug'I bilan katta trigonometrik sonlarni soddalashtirishda foydalanish mumkin. Standart parametrlar nomlanishlari: power –darajalarni almashtirish. Radical yoki sqrt – ildizlarni almashtirish
|
unapply(expr,x1,x2,…) - Navoiy davlat pedagogika instituti informatika va axborot texnologiyalar kafedrasi zamonaviy...

|
Navoiy davlat pedagogika instituti informatika va axborot texnologiyalar kafedrasi zamonaviy matematik paketlar
|
bet | 47/78 | Sana | 22.07.2021 | Hajmi | 7,05 Mb. | | #15506 |
3. unapply(expr,x1,x2,…) buyrug'I yordamida (bunda expr – ifoda, x1,x2... – expr ifodasi bilan) funksional qayta ishlanadigan o`zgaruvchilar to`plami.
Масалан:
> > f:=unapply(x*y+x^2,x,y);
> f(1,5);
Марlе da elementar bo`lmagan funksiyalarni ham ko`rish mumkin.
> piecewise(cond_1,f1, cond_2, f2, …)
Masalan:
> y:=piecewise(x<0, 0, 0<=x and x<1, x, x>=1, sin(x)*cos(x));
ko`rinishda kiritiladi.
Baholash amallari
Haqiqiy ifodalarni baholash
frac(expr) – expr ifodaning kasr qismini hisoblaydi.
trunc(expr) – expr ifodaning butun qismini hisoblaydi.
round(expr) – expr ifodalarni yaxlitlash
Kompleks sonlarni baholash
Kompleks sonli ifodalarning z=x+iy haqiqiy va mavhum qismi Re(z) ва Im(z) buyruqlari bilan topiladi.
Masalan:
> z:=1+I*5;
> Re(z);Im(z);
Agar z=x+iy va w=z*=x–iy qo`shma kompleks sonlar berilgan bo`lsa, conjugate(z) buyrug'I bilan topiladi:
> w:=conjugate(z);
z ifodaning modul va argumenti polar(z) buyrug'I bilan topiladi. Bunda standart kutubxonadan readlib buyrug'i ni chaqirib ishga tushirish kerak.
> readlib(polar): polar(I);
i modul son aniq birlik va argument tenglik bilan xulosalar qatoriga qavs ichiga vergul bilan ko`rsatiladi.
Agar kompleks son murakkab yoki parametrlar bilan berilgan bo`lsa, Re(z) va Im(z) buyruqlar qiyinchiliksiz natijani bera oladi. Kompleks ifodalarni almashtiruvchi evalc(z) buyrug’I bilan kompleks ifodaning haqiqiy va mavhum qismini topish mumkin
9-Ma’ruza. Maple tizimida tenglama va tengsizliklarni, tenglama va tengsizliklar sistemasini yechish.
REJA:
Maple tizimida tenglamalarni yechish.
Maple tizimida tenglamalar sistemasini yechish.
Tengsizliklar va tengsizliklar sistemasini yechish.
Trigonometrik va transendent tenglamalarni yechish usullari.
|
| |