nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Tadqiqot metodologiyasi - Logistikada raqamli texnologiyalarni joriy etish va ulardan foydalanishning dolzarbligi

SCIENTIFIC PROGRESS
VOLUME 3
ǀ
ISSUE 1
ǀ
2022
ISSN: 2181-1601
Uzbekistan
www.scientificprogress.uz
Page 135
boʻlgan axborotni saqlash usuli. Bu tekshirilayotgan usulda bloklar shaklida qayd
etilgan tranzaktsion hisobotlarni qayd etuvchi tarmoq serverlari tomonidan birgalikda
foydalaniladigan umumiy hisob. Ushbu texnologiya "Taqsimlangan ma’lumotlarni
saqlash texnologiyalari" (Distributed Ledger Technology)
texnologiyasining bir turi
hisoblanadi.
Deloitte (konsalting va audit sohasida xizmat koʻrsatuvchi kompaniyalar xalqaro
tarmogʻi) tomonidan oʻtkazilgan tadqiqotga koʻra, barcha respondents 74% ularning
kompaniya blockchain foydalanish "iqtisodiy ishonchli” deb aytdi va ularning
koʻpchiligi allaqachon bu texnologiya foydalanishini takidladi. Respondentlarning yana
bir qismi oʻz tashkilotlari keyingi 12 oy ichida blockchainlarni amalga oshirishini aytdi.
Bundan
tashqari, respondentlarning deyarli 40% kelgusi yilda ularning kompaniyalari
kamida 5 million dollar sarmoya kiritganligini xabar qildi.[3]. Oʻz navbatida,
Gartner(axborot texnologiyalari bozorlarida ixtisoslashgan
tadqiqot va konsalting
kompaniyasi) tahlilchilar 2019 sentyabr oyida qaysi sohalarga ehtiyoj borligi haqida
tavsiyalar berdi bu blockchain boshqalardan iborat [1-15]. Ta’minot zanjirlarining
uzluksizligi yordamida, yuklarning harakatini kuzatish orqali hukumat bojxona ishlarini
takomillashtiradi va mahsulot tarkibidan kelib chiqadigan shaffoflik darajasini oshiradi.
Blockchains bir vaqtning oʻzida bir nechta joylarda
tranzaktsiyalarning raqamli
registrini shakllantirish, saqlash va hisobga olish imkonini beradi. Bu pul operatsiyalari
bilan faqat ishlaydi blokcheyn texnologiyasi, deb ishoniladi, lekin hozir bu texnologiya
axborot bilan bogʻliq bloklari bor har qanday sohada foydalanish mumkin. Yaqinda,
blockchain tobora ta’minot zanjiri boʻylab tovarlar bilan operatsiyalar oshkoraligini
ta’minlash vositasi sifatida logistika foydalanish boshladi, elektron
hujjat aylanishi va
boshqa raqamli texnologiyalar foydalanish uchun xavf kamaytirish, oʻtish. Shu bilan
birga, axborot xavfsizligi va shaxsiy va tijorat ma’lumotlarini himoya qilishning yuqori
darajasi ta’minlanadi [4].
Blockchains texnologiyasining asosiy printsipi-tarqatilgan
tarmoqda saqlangan
axborot bloklaridan foydalanish. Bloklardagi ma’lumotlar qayta ishlanadi, tekshiriladi,
bu ma’lumotlar va tranzaktsiyalarning uzliksizligini ta’minlaydi va oʻzgarishsiz qoladi.
Shunday qilib, ma’lumotlar faqatgina ishtirok etgan barcha ishtirokchilarning roziligi
bilan oʻzgartirilishi mumkin. Shaffoflik jarayonga aloqador boʻlmagan barcha
Kirish - Logistikada raqamli texnologiyalarni joriy etish va ulardan foydalanishning dolzarbligi

SCIENTIFIC PROGRESS
VOLUME 3
ǀ
ISSUE 1
ǀ
2022
ISSN: 2181-1601
Uzbekistan
www.scientificprogress.uz
Page 134
Strategiya Oʻzbekiston Respublikasining raqamli
iqtisodiyot va elektron
hukumatni rivojlantirishning strategik maqsadlari, ustuvor yoʻnalishlari hamda oʻrta va
uzoq muddatli istiqbolli vazifalarini belgilaydi, shuningdek,
BMTning Barqaror
rivojlanish maqsadlari va Elektron hukumatni rivojlantirish reytingida belgilangan
ustuvor vazifalardan kelib chiqib, raqamli texnologiyalarni
yanada keng joriy etish
uchun asos boʻlib xizmat qiladi.
Xususan, elektron hukumat tizimini takomillashtirish, dasturiy mahsulotlar va
axborot texnologiyalarining mahalliy
bozorini yanada rivojlantirish, respublikaning
barcha hududlarida IT-parklarni tashkil etish, shuningdek, sohani malakali kadrlar bilan
ta’minlashni koʻzda tutuvchi 220 dan ortiq ustuvor loyihalarni amalga oshirish
boshlangan.
Bundan
tashqari, 40 dan ortiq axborot tizimlari bilan integratsiyalashgan
geoportalni ishga tushirish, jamoat transporti
va kommunal infratuzilmani
boshqarishning axborot tizimini yaratish, ijtimoiy sohani raqamlashtirish va keyinchalik
ushbu tajribani boshqa hududlarda joriy qilishni nazarda tutuvchi “Raqamli Toshkent”
kompleks dasturi amalga oshirilmoqda.
Mavzuga oid adabiyotlarning tahlili.
Raqamli texnologiyalar ostida turli xil muammolarni qisqa vaqt ichida hal qilish
imkonini beradigan ma’lumotlarni kodlash va tarqatishning maxsus usullaridan
foydalanadigan tizim tushuniladi.
Raqamli iqtisodiyotga oʻtish barcha sohalarni oʻzgartirganligi sababli logistika
ham oʻzgaradi. Yuklarni tashkil qilish vaqtini kamaytirishga
logistika jarayonining
barcha ishtirokchilari: savdo kontragentlari, transport ishtirokchilari, sugʻurta va
bojxona organlari va logistika kompaniyalari axborot integratsiyasi orqali erishiladi.
Ushbu integratsiyani ta’minlash uchun kompaniyalar oʻz
faoliyatiga raqamli
texnologiyalarni joriy etishadi. Bularning barchasi yangi "raqamli logistika"atamasining
paydo boʻlishiga yordam beradi. "Raqamli logistikaning asosiy yoʻnalishlari"
maqolasida mualliflar V.L. Vasilenok, V.V. Negreeva, E.I. Aleksashkina, A.I. Kruglov
va sa S.A. Plastunova raqamli logistikani axborotni qidirish, saqlash va uzatish usuli,
shuningdek, yuklarni etkazib berish jarayonini optimallashtirishga
imkon beruvchi
raqamli texnologiyalar sifatida belgilaydi [2]. Shunday qilib, ushbu mavzuni
oʻrganayotgan mualliflar logistika tashkilotlari faoliyatining
samaradorligini oshirish
uchun raqamli texnologiyalarni joriy etish muhimligini ta’kidladilar.
rutil (TiO2);
ilmenit - Mashinasozlik materiallari

|
Mashinasozlik materiallari
|
bet | 2/11 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 1 Mb. | | #103601 |
Bog'liq Engineering materials - lecture 7rutil (TiO2);
ilmenit (FeOTiO2);
titanit (CaOSiO2TiO2);
perovskit (CaOTiO2).
Rutil tarkibida 60 % titan mavjud bo‘lgan qizil tusli mineral hisoblanib, uning solishtirma og‘irligi 6-6,5 g/sm3 ga teng.
Ilmenit tarkibida 59 % rutil mavjud bo‘lgan qoramtir tusli yaltiroq mineral hisoblanadi, uning solishtirma og‘irligi 4,56-5,24 g/sm3 ni tashkil etadi.
Titanit tarkibida 34-42% rutil mavjud bo‘lgan sarg‘ishdan qora ranggacha o‘zgaradigan rangli mineral bo‘lib, uning solishtirma og‘irligi 3,4-3,6 g/sm3 ga teng.
Perovskit tarkibida 58-59 % rutil mavjud bo‘lgan har xil rangli mineral hisoblanib, uning solishtirma og‘irligi 4 g/sm3 ni tashkil qiladi.
Titan rudalaridan titan konsentrasiyasini olishda ruda flotasion yoki elektromagnit usulida to‘yintiriladi. Keyin pechlarda suyuqlantiriladi. Bu jarayonda konsentrat tarkibidagi temir oksidlari qaytarilib, pech tubiga yig‘iladi. TiO2 shlakka o‘tadi. Shlak tarkibida 65-85 % TiO2, 15-20% SiO2 va 01 % CaO bo‘ladi. Sovitilgan shlak esa kukun qilinadi. Unga uglerodli va bog‘lovchi moddalar qo‘shilib, aralashtiriladi. Hosil qilingan aralashma qoliplarga jipslab joylashtiriladi va qizdirish orqali briketlar olinadi. Titanning bu birikmalariga ikki bosqichda ishlov beriladi. Titan briketlari xlor bilan ishlanib titan tetroxlorid (TiCl4) hosil qilinadi. Undan titan ajratib olinadi. Titan maxsus pechlarda 900- 950°C haroratda vakuumda tozalanadi. Texnik titanning Tr00, Tr0, Tr1, Tr2 markalari mavjud. Titan qotishmalari samolyotsozlik, kemasozlik, mashinasozlik, metallurgiyada va raketasozlikda ishlatiladi.
Azot, uglerod, kislorod va vodorod elementlari titanning mustahkamligini oshiradi, ammo payvand chokning hosil qilish xususiyatlari hamda korroziyaga qarshiligini kamaytiradi. Ayniqsa, vodorodning ta'siri juda yomon, uning ta'sirida gidridlar hosil bo'lib, titan juda mo'rt bo'lib qoladi. Shuning uchun titan tarkibidagi vodorodning miqdori 0,015% dan ko'p bo'lmasligi kerak. Quyidagi 7.1-jadvalda texnik tozalikka ega bo'lgan BTO-00 va BT1-0 titanlarning mexanik xossalari keltirilgan:
|
| |
Logistikada raqamli texnologiyalarni joriy etish va ulardan foydalanishning dolzarbligi - bet 8

SCIENTIFIC PROGRESS
VOLUME 3
ǀ
ISSUE 1
ǀ
2022
ISSN: 2181-1601
Uzbekistan
www.scientificprogress.uz
Page 140
[6]
(2021). MAHSULOT TANNARXI HISOBIGA OLISHDA BOSHQARUV
HISOBINI TAKOMILLASHTIRISH MASALALARI. Scientific progress, 2 (8), 603-
607.
[7]
Pulatovich, I. Y., & Kidirbaevich, A. M. (2020). Features of the hydrogeological
conditions of the development of the sary-cheku field.
ACADEMICIA: AN
INTERNATIONAL MULTIDISCIPLINARY RESEARCH JOURNAL
,
10
(12), 449-454.
[8]
Irgashev, Y. I., Isomatov, Y. P., & Akhmedov, M. K. (2020). Influence of
technogenic impact on changes in engineering-geological and hydrogeological
conditions of the Kashkadarya depress and its assessment.
ACADEMICIA: An
International Multidisciplinary Research Journal
,
10
(10), 409-416.
[9]
Pulatovich, I. Y., & Kidirbaevich, A. M. (2021). ON THE INFLUENCE OF ROCK
MASS FRACTURING ON THE DEVELOPMENT OF MINING AND
GEOLOGICAL PROCESSES IN THE ALMALYK ORE REGION (ON THE
EXAMPLE OF THE KURGASHINKAN, SARY-CHEKU, KALMAKYR AND
YOSHLIK DEPOSITS.
International Engineering Journal For Research &
Development
,
6
(3), 5-5.
[10]
Toirov, O., & Tursunov, N. (2021, June). Development of production technology
of rolling stock cast parts. In
E3S Web of Conferences
(Vol. 264, p. 05013). EDP
Sciences.
[11]
Тен, Э. Б., & Тоиров, О. Т. (2020). Оптимизация литиковой системы для
отливки «Рама боковая» с помощью компьютерного моделирования.
In
Прогрессивные литейные технологии
(pp. 57-63).
[12]
Boburbek Toiro’g’li, T., & Otabek Toiro’g’li, T. (2021). Ob’yektlarni Tanib
Olishda Neyron Tarmoqning O’rni.
Барқарорлик ва Етакчи Тадқиқотлар онлайн
илмий журнали
,
1
(6), 681-684.
[13]
Турсунов, Н. К., & Тоиров, О. Т. (2021). Снижение дефектности рам по
трещинам за счёт применения конструкции литниковой системы.
[14]
Тоиров, О. Т., Турсунов, Н. К., Кучкоров, Л. А., & Рахимов, У. Т. (2021).
ИССЛЕДОВАНИЕ ПРИЧИН ОБРАЗОВАНИЯ
ТРЕЩИНЫ В ОДНОЙ ИЗ
ПОЛОВИН
СТЕКЛОФОРМЫ
ПОСЛЕ
ЕЁ
ОКОНЧАТЕЛЬНОГО
ИЗГОТОВЛЕНИЯ.
Scientific progress
,
2
(2), 1485-1487.
[15]
Турсунов, Н. К., Тоиров, О. Т., Железняков, А. А., & Комиссаров, В. В.
(2021). Снижение дефектности крупных литых
деталей подвижного состава
железнодорожного транспорта за счет выполнения мощных упрочняющих рёбер.
[16]
Тoirov, B. Т., Jumaev, Т. S., & Toirov, O. T. (2021). OBYEKTLARNI TANIB
OLISHDA
PYTHON
DASTURIDAN
FOYDALANISHNING
AFZALLIKLARI.
Scientific progress
,
2
(7), 165-168.
[17]
Тен, Э. Б., & Тоиров, О. Т. (2021). Оптимизация литниковой системы для
отливки.
Литейное производство
, (10), 17-19.
Paykallar tasodifiy joylashtirilganda bolishi mumkin?

|
Paykallar tasodifiy joylashtirilganda bolishi mumkin?
|
bet | 32/42 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 139,12 Kb. | | #110569 |
Bog'liq 1. Dehqonchilik fanining asosiy vazifasi nimadan iborat -fayllar.org381. Paykallar tasodifiy joylashtirilganda bolishi mumkin?
A.*Ikki, tort yarusli va lotin kvadrati
B.Lotin kvadrati
D.Ikki yarusli
E.Tort yarusli
382. Tajribada paykallarining joylashtirish usullari?
A.*Sistematik, tasodifiy, lotin kvadrati
B.Faqat sistematik
D.Faqat tasodifiy
E.Faqat lotin kvadrati
383. Tajriba otkazayotgan vaqtda tadqiqotchi qanday xatolarga duch kelishi mumkin?
A.*Tasodifiy
B.Sistematik
D.Qopol
E.Tasodifiy, sistematik, qopol
384. Dala tajribalarida qanday xujjatlar yuritiladi?
A.*Dala va laboratoriya jurnali, kundalik daftar, ishchi daftar
B.Kundalik daftar
D.Ishchi daftar
E.Xujjat yuritish shart emas
385. Bir yoki bir necha omillarning ozaro tasiri boyicha umumiy ishonch baho qaysi tahlilda aniqlanadi?
A.*Dispersion tahlil
B.Korrelyasion tahlil
D.Kovariasion tahlil
E.Regression tahlil
386. Birliklar ortasidagi tafovutning asosiy manbalarini, ularning tasir kuchi qaysi tahlilda aniqlanadi?
A.*Dispersion tahlil
B.Korrelyasion tahlil
D.Kovariasion tahlil
E.Regression tahlil
387. Regression tahlil yordamida tajribaning qanday korsatkichi aniqlanadi?
A.*Belgilar orasidagi bogliqlikning analitik ifodalanishi
B.Belgilar orasidagi bogliqlikning zichligi
D.Belgilar orasidagi bogliqlikning regrassiya tenglamasi
E.Belgilar orasidagi bogliqlikning teskariligi
388. Bir yoki bir necha omillarning ozaro tasiri boyicha umumiy ishonch baho qaysi tahlilda aniqlanadi?
A.*Dispersion tahlil
B.Korrelyasion tahlil
D.Kovariasion tahlil
E.Regression tahlil
389. Tajriba sxemasi nima?
A.*Tajriba sxemasi bu tajriba va nazorat variantlari yigindisidir
B.Tajribada organilayotgan omil
D.Eng yaxshi korsatgichga erishgan variantlar yigindisi
E.Faqat tajriba variantlari yigindisi
|
| |
Dala tajribasini otkazish uchun yer uchastkasiga qoyiladigan talablar?

|
Dala tajribasini otkazish uchun yer uchastkasiga qoyiladigan talablar?
|
bet | 33/42 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 139,12 Kb. | | #110569 |
Bog'liq 1. Dehqonchilik fanining asosiy vazifasi nimadan iborat -fayllar.org390. Dala tajribasini otkazish uchun yer uchastkasiga qoyiladigan talablar?
A.*Tipikligi va unumdorligi bir xilligi
B.Faqat tipikligi
D.Faqat tuproq unumdorligini bir xilligi
E.Tuproqning ishonchligi
391. Dala tajribalari nechta turga bolinadi?
A.*Maxsus ajratilagan maydonlarda (stasionar) va ishlab chiqarish sharoitida
B.Agrotexnikaviy tajribalar
D.Nav sinash tajribalari.
E.Yalpi yoki geografik dala tajribalar
392. Dala tajribalari qoyilgan maqsadiga kora nechta turga bolinadi?
A.*Agrotexnikaviy va nav sinash tajribalari
B.Maxsus ajratilagan maydonlarda (stasionar) va ishlab chiqarish sharoitida
D.Yakka tartibli dala tajribalari
E.Yapi yoki geografik dala tajribalar
394. Dala tajribalari otkazish davomiyligiga kora qanday turlarga bolinadi?
A.*Qisqa muddatli, kop yillik va uzoq yillik
B.Bir yillik, ikki yillik, qisqa muddatli
D.Qisqa muddatli, ikki yillik va uzoq yillik
E.Bir yillik, qisqa muddatli va uzoq yillik
394. Dala tajribasining maydoni nimaga bogliq?
A.*Osimlik turi va tajriba xiliga
B.Tajriba xiliga
D.Osimlik soniga
E.Joyning relyefiga
395. Dala tajribadagi ekinlarda qanday kuzatish va hisoblashlar olib boriladi?
A.*Fenologik kuzatish, kochat qilinligi, osimliklarni osishi va rivojlanishi, hosildorlik
B.Osimliklarni osishi va rivojlanishi
D.Quruq moddaning osishi, hosildorlik
E.Hosildorlik
396. Birliklar ortasidagi tafovutning asosiy manbalarini, ularning tasir kuchi qaysi tahlilda aniqlanadi?
A.*Dispersion tahlil
B.Korrelyasion tahlil
D.Kovariasion tahlil
E.Regression tahlil
397. Regression tahlil yordamida tajribaning qanday korsatkichi aniqlanadi?
A.*Belgilar orasidagi bogliqlikning analitik ifodalanishi
B.Belgilar orasidagi bogliqlikning zichligi
D.Belgilar orasidagi bogliqlikning regrassiya tenglamasi
E.Belgilar orasidagi bogliqlikning teskariligi
|
| |
Tuproq haroratini pasaytirish tadbirlarini aniqlang

|
Tuproq haroratini pasaytirish tadbirlarini aniqlang
|
bet | 20/42 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 139,12 Kb. | | #110569 |
Bog'liq 1. Dehqonchilik fanining asosiy vazifasi nimadan iborat -fayllar.org213. Tuproq haroratini pasaytirish tadbirlarini aniqlang.
A.*Tuproqni sugorish bilan
B.Rangini qoraga ozgartirish bilan (gong,komir changlari, mulcha materiallar)
D.Tuproqni sifatli ishlash bilan
E.Tuproq yuzasida pushtalar hosil qilish bilan
214. Nitrifikasiya qanday sharoitda kuchli otadi?
A.*Tuproqning aerasiya prosesi yaxshi bolganda
B.Bostirib sugorilganda
D.Tuproq yuzasi zichlanganda
E.Tuproq reaksiyasi kislotalik bolgan
215. Nitrifikasiya prosesining otishida tuproqda optimal harorat qanday bolishi kerak?
A.*30 - 40
B.1 - 5
D.10 - 20
E.20 - 30
216. Yilning qaysi faslida yogadigan yoginlar tuproqda koproq suv toplaydi?
A.*Qishda
B.Yozda
D.Bahorda
E.Sel kelganda
217. Suv resurslariga nimalar kiradi?
A.*Okeanlar, dengizlar, daryolardagi suvlar, muzliklar, yer osti va tuproq suvlari, atmosferadagi suvlar
B.Doimiy suv zaxirasi, yer osti suvlari, kollar, sizot suvlar, chiqindi suvlar, artezian suvlar, mahalliy suvlar
D.Muzliklar, soylar, jilgalar, dengizlar, atmosferadagi buglar, geyzerlar
E.Tuproq namligi, bosimli va bosimsiz yer osti suvlari, kollektor-zovur suvlari, minerallashgan suvlar
218. Suv resurslari quyidagi turlarga ajratiladi?
A.*Yer usti va yer osti suvlari
B.Chuchuq va minerallashgan suvlar
D.Osimliklar uchun foydali va foydasiz suvlar
E.Yer ustidagi mavjud barcha suv zaxiralari va muzliklar
219. Tuproqning suv rejimi nima?
A.*Tuproqqa suvning kirishi, harakatlanishi va sarflanishi kabi xodisalar majmui
B.Tuproq tarkibidagi bugsimon, kapillyar, gravitasion va sizot suvlar majmui
D.Tuproq ayrim fizikaviy va ximiyaviy xossalarining ozgarishi
E.Tuproq nam sigimlarining yillar davomidagi ozgarishi
220. Havoning meyoriy nisbiy namligini qancha ?
A.*70 %
B.50 %
D.30 %
E.100 %
|
| |
Foydali unumdorlik qanday belgilanadi?

|
Foydali unumdorlik qanday belgilanadi?
|
bet | 19/42 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 139,12 Kb. | | #110569 |
Bog'liq 1. Dehqonchilik fanining asosiy vazifasi nimadan iborat -fayllar.org205. Foydali unumdorlik qanday belgilanadi?
A.*Olingan hosil bilan olchanadi
B.Fan texnikaning rivojlanishi togrisida
D.Dehqonlarning aktiv ishtirokida
E.Dehqonlarning xech qanday tasiri bol maganda
206. Tuproq unumdorligining turlarini korsating.
A.*Tabiiy, suniy va foydali
B.Tuproq oziqa moddalarining miqdori
D.Tabiiy unumdorlik
E.Tuproqning meliorativ holatiga kora unumdor
207. Tuproq strukturasi buzilish sabablarini korsating.
A.*Traktorlar, odamlar, hayvonlar va ishlash qurollarining tasirida
B.Yogin sochin suvlar tasirida
D.Tuproqdagi chirindini azrob sharoitida chirishi natijasida
E.Sugorish natijasida
208. Tuproqning strukturasi qaysi yollar bilan tiklanadi?
A.*Tuproqni chirindi bilan boyitish, almashlab yekishni va organik ogitlar qollash
B.Yerga sifatli ishlov berish
D.Tuproqqa mineral ogitlar solish
E.Yerlarni sifatli yuza ishlash
209. Unumdorlik tushunchasi qaysi javobda togri berilgan?
A.*Osimlikdan yuqori hosil olish uchun zarur sharoitlar bilan taminlanishi
B.Osimlikni oziqa moddalar bilan taminlanishi
D.Osimlikni havo-issiqlik va yoruglik bilan
E.Ilgor agrotexnik tadbirlarning qollanilishi
210. Tuproqning suv otkazish qobiliyati qanday omillarga bogliq?
A.*Tuproqning mexanik tarkibi va donadorligiga
B.Tuproqdagi organik moddalar miqdoriga
D.Tuproqdagi suvning miqdoriga
E.Tuproqdagi mineral moddalarniig miqdoriga
211.Tuproqdagi mikroorganizmlar uchun optimal namlikni korsating.
A.*60-70
B.0-5
D.15-20
E.30-36
212. Tuproqning suv otkazish qobiliyatini qaysi yollar bilan yaxshilanadi?
A.*Donadorlik paydo qilish, chirindi bilan boyitish
B.Tuproq yuzasini yumshatish
D.Tuproqni zichlash
E.Tuproqni shorini yuvish
|
| |
Tajriba otkazayotgan vaqtda tadqiqotchi qanday xatolarga duch kelishi mumkin?

|
Tajriba otkazayotgan vaqtda tadqiqotchi qanday xatolarga duch kelishi mumkin?
|
bet | 31/42 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 139,12 Kb. | | #110569 |
Bog'liq 1. Dehqonchilik fanining asosiy vazifasi nimadan iborat -fayllar.org372.Tajriba otkazayotgan vaqtda tadqiqotchi qanday xatolarga duch kelishi mumkin?
A.*Tasodifiy
B.Sistematik
D.Qopol
E.Tasodifiy, sistematik, qopol
373. Dala tajribalari nechta turga bolinadi?
A.*Maxsus ajratilagan maydonlarda (stasionar) va ishlab chiqarish sharoitida
B.Agrotexnikaviy tajribalar
D.Nav sinash tajribalari.
E.Yalpi yoki geografik dala tajribalar
374.Tajribalarda takroriylik nechta bolishi kerak?
A.*3-8 ta
B.1-2 ta
D.9-10 ta
E.12 ta
375. Dala tajribalari omillar soniga kora nechta turga bolinadi?
A.*Bir omilli va kop omilli
B.Omillar inobatga olinmaydi
D.Qisqa va kop omilli
E.Yakka tartibli dala tajribalari
376.Dala tajribalari amalga oshirilish kolamiga kora nechta turga bolinadi?176.
A.*Yakka tartibli dala tajribalari va geografik dala tajribalar
B.Xususiy tajribalar
D.Maxsus ajratilagan maydonlarda (stasionar) va ishlab chiqarish sharoitida
E.Tajribalarda kolam hisobga olinmaydi
377. Dala tajribasini otkazish uchun yer uchastkasiga qoyiladigan talablar?
A.*Tipikligi va unumdorligi bir xilligi
B.Faqat tipikligi
D.Faqat tuproq unumdorligini bir xilligi
E.Tuproqning ishonchligi
378. Dala tajribalarida qaytariqlar nima?
A.*Bir xil variantlarni qaytarilishi
B.Bir xil paykallarni joylashishi
D.Yarusli joylanishi
E.Ikki va tort yarusli joylanishi
379. Dala tajribalarida qanday xujjatlar yuritiladi?
A.*Dala va laboratoriya jurnali, kundalik daftar, ishchi daftar
B.Kundalik daftar
D.Ishchi daftar
E.Xujjat yuritish shart emas
380. Dala tajribalari nechta turga bolinadi?
A.*Maxsus ajratilagan maydonlarda (stasionar) va ishlab chiqarish sharoitida
B.Agrotexnikaviy tajribalar
D.Nav sinash tajribalari.
E.Yalpi yoki geografik dala tajribalar
|
| |
Ilmiy izlanish faninig asosiy vazifasini korsating?

|
Ilmiy izlanish faninig asosiy vazifasini korsating?
|
bet | 30/42 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 139,12 Kb. | | #110569 |
Bog'liq 1. Dehqonchilik fanining asosiy vazifasi nimadan iborat -fayllar.org367. Ilmiy izlanish faninig asosiy vazifasini korsating?
A.*Dala tajribalarini otkazish uslublari bilan tanishish, osimliklardan yuqori va sifatli hosil etishtirish uchun barcha agrotexnik sharoitlarni yaratishga qaratiulgan maxsus tajribalarni o\tkazish, tajriba natijalarini statistic tahlil qilish, tajribaga baho berish.
B.Joylarda ilmiy-tekshirish ishlarini tashkil etish natijasida yangi navlarni sinash, ekinlarning hosildorligini oshirish va sifatini yaxshilashda muhim agritexnik tadbirlarni ishlab sinash, organish va ishlab chiqarishga joriy etish
D.Respublikamizda paxtachilik, don va boshqa ekinlar seleksiyasi va urugchilik tizimini rivojlantirish, mahalliy tuproq-iqlim sharoitiga mos navlarni tanlash va ularni joylashrirish.
E.Lalmikor va sug\oriladigan tuproqlar sharoitida tdala tajribalarni olib boorish tizimini ishlab chiqish va ularni ishlab chiqarishga keng joriy etish.
368. Ilmiy izlanishlar yoki tadqiqotlar nima?
A.*Obyektiv borliqni, qonuniyatlar va real dunyo voqyeliklarni orasidagi bogliqlikni anglab yetish-bilish jarayonidir
B.Organilayotgan obyekt asosiy xossalarini ifodalovchi va u hafidagi koplab informasiyalarni qulay shaklda tasvirlovchi suniy tizim
D.Yangi ilmiy bilimlarni olishga, ozlashtirishga, qayta ishlashga va sistemaga tushirishga yonaltirilgan ijodiy faoliyat
E.Ilmiy muammo yechimining togriligini tekshirib korish bolib, uning natijasini tasdiqlash yoki inkor etish mumkin
369. Tadqiqot turlarini ayting?
A.*Nazariy, amaliy, innovasion
B.Xususiy, umumiy, kompleks
D.Tajribaviy, iqtisodiy, zamonaviy
E.Fikriy, aqliy, kopleks
370. Tajriba dalasi va yol orasidagi masofa necha metrdan kam bolmasligi kerak?
A.*10-20 metrdan
B.20-40 metrdan
D.20-25 metrdan
E.20-30 metrdan
371. Tajribada paykallarining joylashtirish usullari?
A.*Sistematik, tasodifiy, lotin kvadrati
B.Faqat sistematik
D.Faqat tasodifiy
E.Faqat lotin kvadrati
|
| |
Bir yoki bir necha omillarning ozaro tasiri boyicha umumiy ishonch baho qaysi tahlilda aniqlanadi?

|
Bir yoki bir necha omillarning ozaro tasiri boyicha umumiy ishonch baho qaysi tahlilda aniqlanadi?
|
bet | 18/42 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 139,12 Kb. | | #110569 |
Bog'liq 1. Dehqonchilik fanining asosiy vazifasi nimadan iborat -fayllar.org198. Bir yoki bir necha omillarning ozaro tasiri boyicha umumiy ishonch baho qaysi tahlilda aniqlanadi?
A.*Dispersion tahlil
B.Korrelyasion tahlil
D.Kovariasion tahlil
E.Regression tahlil
199. Dala tajribalari nechta turga bolinadi?
A.*Maxsus ajratilagan maydonlarda (stasionar) va ishlab chiqarish sharoitida
B.Agrotexnikaviy tajribalar
D.Nav sinash tajribalari.
E.Yalpi yoki geografik dala tajribalar
200. Belgilar orasidagi bogliqliklar yonalishlarining ozgarishiga qarab qanday turlarga bolinadi?
A.*Togri va teskari
B.Funksional va korrelyasion
D.Togri chiziqli va egri chiziqli
E.Parabola va giperbola
201.Dehqonchilik fanining asosiy vazifasi nimadan iborat?
A.*Tuproq unumdorligini va ekinlarni hosildorligini oshirish
B.Begona otlarni yoqotish
D.Tuproq unumdorligini mineral ogitlar qollash bilan oshirish
E.Tuproqni meliorativ xolatini yaxshilash
202. Dexkonchilikda moddalarni qaytarib berish konunini korsating.
A.*Osimlik ozlashtirgan moddalarni qaytarib berish
B.Sharoitlarni minimum, optimum, maksimum tasir etish
D.Bir sharoitning ikkichisi bilan almashtirib bolmasligi
E.Ekinlarni orin almashtirib bolmasligi
203. Dexqonchilikda bir omilni ikkinchisi bilan almashtirib bolmaslik qonuni qaysi javobda aniq yoritilgan
A.*Bir omilni ikkinchisi bilan almashtirib bolmasligi
B.Sharoitlarning minimum, optimum va maksimum tasiri
D.Osimlik ozlashtirgan moddalarni qaytarib berishi
E.Ekinlarni orin almashtirib ekilishi
204. Dexqonchilikda ekinlarning orin almashtirib ekish qonuni qaysi javobda togri berilgan.
A.*Ekinlarni ekin maydonlarida orin almashtirib ekish
B.Bir sharoitni ikkinchisi bilan almashtirib bolmasligi
D.Sharoitlarni minimum, maksimum, optimum tasir etishi
E.Sharoitlarni bir vaqtda kompleks tasir etishi
|
| |
Suv osimlik hayotida qanday jarayonlarda ishtirok etadi?

|
Suv osimlik hayotida qanday jarayonlarda ishtirok etadi?
|
bet | 21/42 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 139,12 Kb. | | #110569 |
Bog'liq 1. Dehqonchilik fanining asosiy vazifasi nimadan iborat -fayllar.org221. Suv osimlik hayotida qanday jarayonlarda ishtirok etadi?
A.*Fiziologik, kimyoviy va biokimyoviy
B.Moddalar almashi-nuvida, mexanik vosita sifatida, transpirasiyada
D.Fotosintezda, mikrobiologik jarayonlarda
E.Fiziologik, kimyoviy va organik moddaning toplanish jarayonlarida
222. Tuproqning suv otkazishi qobiliyati qanday omillarga bogliq?
A.*Tuproqning mexanik tarkibi va donadorligiga
B.Tuproqdagi organik moddalar miqdoriga
D.Tuproqdagi suvning miqdoriga
E.Tuproqdagi mineral moddalarniig miqdoriga
223. Tuproqdan osimliklar ozlashtira olmaydigan suv shaklini korsating
A.*Gigroskopik suv
B.Kapillyar-gravitasion suvlar
D.Kapillyar suv
E.Sizot suv
224. Tuproqqa suvning kirishi va tuplanishiga sabab boladigan omillarni korsating?
A.*Sugorishlar, atmosfera yoginlari
B.Tuproqdan suvning buglanishi
D.Drenaj tarmoqlaridagi suv oqimlari
E.Suvni osimliklar tomonidan transperasiyalanishi
225. Asosiy suv manbalarini korsating?
A.*Daryo suvlari, yer osti suvlari, suv omborining suvlari
B.Kolektor zovur suvlari dengiz suvlari, kul suvlari
D.Tuyrok tarkibidagi suvlar
E.Minerallar tarkibidagi suvlar
226.Ekinlarni sugorish rejimi nima?
A.*Ekinlarni sugorish muddati, soni va meyorini sharoitga mos qilib belgilash
B.Ekinlarni sugorishda egatlar sayoz-chuqurligini va suv sarfini sharoitga moslash
D.Ekinlarning rivojlanish fazalari buyicha sugorishni muvafiklashtirish
E.Ekinlarni tabaqalashtirilgan holda muayyan muddatlarda sugorish
227. Tuproqdan osimliklar ozlashtira olmaydigan suv shaklini korsating
A.*Gigroskopik suv
B.Kapillyar-gravitasion suvlar
D.Kapillyar suv
E.Sizot suv
228. Ekinlarni sugorish rejimi nima?
A.*Ekinlarni sugorish muddati, soni va meyorini sharoitga mos qilib belgilash
B.Ekinlarni sugorishda egatlar sayoz-chuqurligini va suv sarfini sharoitga mosligi
D.Ekinlarning rivojlanish fazalari buyicha sugorishni muvaffiqlashtiris
E.Ekinlarni tabaqalashtirilgan holda, muayyan muddatlarda sugorish Ekinlarni tabaqalashtirilgan holda, muayyan muddatlarda sugorish
|
| |
Tuproqning dala nam sigimi nima?

|
Tuproqning dala nam sigimi nima?
|
bet | 23/42 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 139,12 Kb. | | #110569 |
Bog'liq 1. Dehqonchilik fanining asosiy vazifasi nimadan iborat -fayllar.org236. Tuproqning dala nam sigimi nima?
A.*Tabiiy sharoitda tuproqning eng kop namni ozida saqlab tura olish qobiliyati
B.Turli mexanik tarkibli tuproqlarning suvni pastdan yuqoriga kotarib berish qobiliyati
D.Turli mexanik tarkibli tuproqlarning suvni ozidan otkazib yuborish qobiliyati
E.Tabiy sharoitda tuproqning eng kam namni oz qatlamlarida saqlab turish kobiliyati
237. Yaxob beriladigan va tuprogi shorlangan yerlarda ekish oldi qancha m3 meyorda sugorish ishlari otkaziladi?
A.*1000-1500
B.2000-2500
D.2500-3000
E.3000-3500
238. Hozirgi davrda gozani sugorishning eng maqbul usuli qaysi?
A.*tomchilab sugorish
B.polosalarga suv quyib sugorish
D.tuproq ostidan sugorish
E.egatlab sugorish
239. Gozani sugorish usulllari.
A.*Ananaviy, egatlab, yomgirlatib, tomchilatib
B.Juyak olib va suniy
D.Juyak olib, yomgirlatib va tomchilatib
E.Faqat juyak olib
240. Tuproqdagi mikroorganizmlar uchun optimal issiqlikni korsating.
A.*30-36
B.0-5
D.5-15
E.36-45
241. Asosiy ekinlar uchun eng foydali tuproq nam sigimini korsating
A.*Dala nam sigimi
B.Tulik nam sigimi
D.Kapillyar nam sigimi
E.Maksimal molekulyar nam sigimi
242. Tuproq havosini yangilanishi qanday amalga oshiriladi?
A.*Tuproqni boronalash bilan
B.Tuproqni zichlash bilan
D.Urug ekish bilan
E.Sugorish bilan
243. Tuproq havosini tarkibini ozgarish yollarini korsating.
A.*Tuproqdagi mikrobiologik jarayonlarni kuchaytirish yoli bilan
B.Tuproqni tekislash
D.Tuproqni yuza ishlash
E.Tuproqni zichlash
244. Qanday xolatda irrigasiya eroziyasi sodir boladi
A.*Yerlar juda nishab bolib, suv oqimi katta bolsa
B.Ekin qator oralari juda keng bolib,suv okiii katta bolsa
D.Ekin qator oralari tor bolib, suv oqimi kichik bolsa
E.Yerlar juda nishab bolib, suv oqimi kichik bolsa
|
| |
Qanday tuproqlar shamol erroziyasiga oson duchor boladi?

|
Qanday tuproqlar shamol erroziyasiga oson duchor boladi?
|
bet | 24/42 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 139,12 Kb. | | #110569 |
Bog'liq 1. Dehqonchilik fanining asosiy vazifasi nimadan iborat -fayllar.org245. Qanday tuproqlar shamol erroziyasiga oson duchor boladi?
A.*Strukturasi yemirilgan tuproqlar
B.Mustaxkam strukturali tuproqlar
D.Madaniylashgan tuproqlar
E.Ser chirindili tuproqlar
246. Irrigasiya eroziyasi qaysi holatda kuchayadi?
A.*Yer boylama nishabligining ortishi bilan
B.Yer boylama nishabligining kamayishi bilan
D.Yer kondalang nishabligini ortishi bilan
E.Yer kondalang nishabligining kamayishi bilan
247. Shorlangan yerlarni tekislashda boylama nishablik qancha bolishiga erishish kerak?
A.*0,002 - 0,003
B.0,010 - 0,012
D.0,008 - 0,010
E.0,006 - 0,008
248. Tuproqning suv rejimiga nimalar tasir etadi?
A.*Sugorish suvlari, shor yuvish suvlari, yoginlar va filtrasiya suvlari
B.Tuproq tarkibidagi bugsimon, kapillyar, gigroskopik suvlar
D.Tuproq ayrim fizikaviy va ximiyaviy xossalari
E.Tuproq nam sigimlarining yillar davomidagi ozgarishi
249. Madaniylashgan tuproq deb nimaga aytiladi?
Madaniylashgan tuproq deb nimaga aytiladi?
A.*Agrokimyoviy va agrofizikaviy xossalari yaxshi bolgan, ekinlarning normal osishi va rivojlanishi uchun qulay sharoit yaratilgan tuproq
B.Osimlikdan yuqori hosil olish uchun zarur sharoitlar bilan taminlanishi
D.Osimlikni havo-issiqlik va yoruglik bilan yetarli taminlanishi
E.Osimlikni oziqa moddalar bilan tamin lanishi
250. Tuproqning havo rejimini yaxshilash tadbirlarini korsating.
A.*Tuproqni sifatli chuqur haydash haydov qatlamini chuqurlashtirish
B.Tuproqni joriy tekislash
D.Tuproqni yuza qatlamini zichlash (molalash qatorlar bilan bostirish)
E.Mineral ogitlar qollash
251. Tuproqda biologik jarayonlarning otishi uchun optimal haroratni korsating
A.*300 -360
B.800 -900
D.600 -700
E.400 -500
|
| |
PAYDALANILǴAN ÁDEBIYATLAR - Tema: TÁlim prinsipi mazmuní kirisiw i-bap. TÁLim tárbiya haqqinda shiǵis oyshillariniń miynetleri

|
Tema: TÁlim prinsipi mazmuní kirisiw i-bap. TÁLim tárbiya haqqinda shiǵis oyshillariniń miynetleri
|
bet | 7/7 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 170,5 Kb. | | #237377 |
Bog'liq Kursavoy Qundiz PAYDALANILǴAN ÁDEBIYATLAR
Mirziyoev Sh.M. Buyuk kelajagimizni mard va olijanob xalqimiz bilan birga quramiz. Toshkent, O’zbekiston, 2017 yil, 488 bet.
Mirziyoev Sh.M. Buyuk kelajagimizni mard va olijanob xalqimiz bilan birga quramiz. Toshkent, O‘zbekiston, 2017- yil.
Ibragimova G. N. Interaktiv oqıtıw metodları hám texnologiyaları studentlerdiń kreativlik qábiletlapini rawajlandırıw. I Monografiya.- T.: «Pán hám texnologiyalar», 2016.-77-b.
Indiaminov N. va b. Ta'lim samaradorligini oshirishda shaxsga yo'naltirilgan ta'lim. Ta'lim texnologiyalari. 2014(8).
Kasimovna K. G. Pedagogical Research Methods of Training in Higher Education al Establishments: A Comparative Analysis //European journal of innovation in nonformal education. – 2022. Τ. 2 № 2.-C. 250-255.
Egamberdieva N. Ijtimoiy pedagogika. Toshkent: A.Navoiy nomidagi O‘zbekiston Milliy kutubxonasi nashriyoti, 2009.
Abdurahmonov A. Saodatga eltuvchi bilim. «Ma’rifat gulshani» gazetasi, 6 (11) – 2007 yil.
Ochilov M. Universitetlar tizimida pedagog xodimlar tayyorlash muammolari. „Taʼlim va tarbiya“ jurnali. 1997. 5-6 son.
Pedagogika. (Maʼruzalar matni. Prof. N.Gaybullayev taxriri ostida). T.„Universitet“. 1999.
Oʻzbek pedagogikasi tarixi. (Koʻllanma. professor A.Zunnunov taxriri ostida). T. „Oʻkituvchi“. 1997.
Ҳусайн Воиз Кошифий. Футувватномаи султоний. Ахлоқий Муҳсиний.Тошкент, 2011. –Б.16.
Абдуҳалимов Б. Ахлоқий меросимиз ва китобат санъатининг ноѐб намунаси/ Ҳусайн Воиз Кошифий. Футувватномаи султоний.
Ахлоқи Муҳсиний.-Т.: «Ўзбекистон миллий энциклопедияси» Давлат илмий нашриѐти, 2011. Б-122.
Маҳмудов Р. Ҳусайн Воиз Кошифий // Маънавият юлдузлари. -Т., 2001.
Abu Nasr Farobi. Fozil odamlar shahri. – Toshkent: “Yangi asr avlodi”nashriyoti, 2013. – S.260.
Imom Ahmad ibn Qudoma Maqdisiy. Minhojulqosidiyn (saodat
To’raqulov X.A. Kamolot sari. Jizzax, 2007, 181-182 betlar.
To’raqulov X.A. Pedagogik tadqiqotlarda axborot tizimlari va texnologiyalari. Toshkent: Fan, 2006, 250 bet.
O’zbekiston Milliy ensiklopediyasi. 8-jild, 270 bet.
Quronov M. Otalar kitobi.
Hasanboyev J. va boshq. Pedagogika. Toshkent: Fan, 2006, 284 bet.
Hasanboyev J. va boshq. Pedagogika: Oliy o’quv yurtlari uchun darslik. – Toshkent: Fan, 2009. - 480 b.
Pedagogika. (Koʻllanma. A Munavvarov taxriri ostida) T. „Oʻkituvchi“. 1996.
Pedagogika. (Koʻllanma. professor A.Ilina taxriri ostida). M. 1984.
Ochilov M. Universitetlar tizimida pedagog xodimlar tayyorlash muammolari. „Taʼlim va tarbiya“ jurnali. 1997. 5-6 son.
Pedagogika. (Maʼruzalar matni. Prof. N.Gaybullayev taxriri ostida). T. „Universitet“. 1999.
Oʻzbek pedagogikasi tarixi. (Koʻllanma. professor A.Zunnunov taxriri ostida). T. „Oʻkituvchi“. 1997.
OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
Uzedu.uz Taʼlim qonuni, 1997 y, 3-modda, 1-jumla (Wayback Machine saytida 2013-07-23 sanasida arxivlangan
|
| |
C.1.1.3 Välisseadmete omadused ja sooritusvõime

|
C.1.1.3 Välisseadmete omadused ja sooritusvõime
|
bet | 11/38 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 1,16 Mb. | | #537 |
C.1.1.3 Välisseadmete omadused ja sooritusvõime Monitorid
Monitori tüüpilisteks karakteristikuteks on mõõtmed, resolutsioon ja värskendussagedus. Monitori mõõtmeid iseloomustab selle diagonaal tollides. Resolutsioon näitab kujutist moodustavate pikslite arvu ning see väljendatakse horisontaalreas olevate pikslite arv korda vertikaalreas asuvate pikslite arv. Mida suurem resolutsioon, seda detailsemat kujutist ekraanil näidatakse. Mõiste värskendussagedus all peetakse silmas kujutise uuendamiskordade arvu sekundis ja selle ühikuks on herts (Hz). Kui seadistada madal värskendussagedus, siis võib inimsilm hakata märkama kujutise vilkumist.
|
| |
Pnevmokoniozlar rentgen tasnifi - Javoblar Kasb kasalliklarining etiologik omillari, tasnifi, diagnostik prinsiplar...

|
Javoblar Kasb kasalliklarining etiologik omillari, tasnifi, diagnostik prinsiplar va oldini olish chora-tadbirlari
|
bet | 3/10 | Sana | 29.11.2023 | Hajmi | 54,12 Kb. | | #107808 |
Bog'liq KKI 3. Pnevmokoniozlar rentgen tasnifi
І bosqich. Jismoniy zo‘riqishda hansirash, doimiy bo‘lmagan ko‘krak qafasidagi og‘riqlar, quruq yo‘tal. O‘pka rentgenografiyasida o‘pka suratining simmetrik kuchayishi va deformatsiyasi, o‘pkaning o‘rta qismlarida diametri 1-3 mm bo‘lgan tarqalgan tugunchalar. O‘pka ildizlari qalinlashgan, limfa tugunlari kattalashgan.
ІІ bosqich. Bir oz jismoniy zo‘riqishda hansirash kuchayishi, ko‘krak qafasidagi og‘riqlar kuchayishi, quruq yoki shilliq balg‘amli yo‘tal. Tugunli turida «Qor bo‘ron surati» fibroz fonida tarqalgan, diametri 5sm gacha bo‘lgan tarqalgan tugunlar. Interstitseal turida tugunlar kuzatilmaydi.
ІІІ bosqich. Klinikada o‘pka-yurak yetishmovchiligi bilan namoyon bo‘ladi. Bemorda hansirash tinch holatda ham kuzatiladi. Ko‘krak qafasidagi og‘riqlar «toshbaqa toshkosasi»ni eslatadi va doimiy bo‘ladi. Balg‘amli yo‘tal va ba’zida bo‘g‘ilish xurujlari kuzatiladi.
O‘pka rentgenografiyasi: massiv gomogen soyalar, «O‘smasimon turi» -o‘pkaning markaziy rakiga o‘xshash kartina bo‘ladi.
4.Pnevmokoniozlar patogenezi – nazariyalar.
Pnevmokonioz - kasbiy kasallik bo'lib, ishlab chiqarish changining uzoq muddatli ta’siri natijasida rivojlanadi va o'pkada diffuz tarqalgan surunkali aseptik yallig'lanish va pnevmofibroz rivojlanishi bilan ifodalanadi.
Pnevmokoniozlarning rivojlanish jarayoni (kechishi) 4 xil bo'ladi:
sekin va uzoq kechadigan (10-15 yil):
tez kechadigan (3-5 yil);
kech rivojlanadigan (changli muhitdagi ishdan keyin bir necha yil o'tgach);
regressiv pnevmokonioz.
Pnevmokoniozning I bosqichiga uchraydgan Diffuz o`choqli
Pnevmokoniozning II bosqichiga uchraydgan Qor Bo`ron surati .
Pnevmokoniozning III bosqichiga uchraydgan O’smasimon turi.
5. Silikoz
Silikoz - tarkibida ozod kremniy dioksidi bo’lgan chang ta’siridan rivojlangan pnevmokoniozlardir. Silikoz eng ko'p tarqalgan va og'ir kechadigan pnevmokoniozlarning bir turi hisoblanadi.
Tog'-kon, mashinasozlik va chinni buyumlar ishlab chiqarish sanoatining rivojlanishi hamda u yerda ishlab chiqarish mobaynida ozod kremniy dioksidi hosil boiishi tufayli ko'p tarqalgan edi. Silikoz ko'proq ishlab chiqarish korxonalarning quyidagi ishlovchi guruhlarida rivojlanishi mumkin:
Kasallikning rivojlanish davri boshlangan vaqtdan boshlab kasallik rivojlanguncha b oigan davr 15-20-yilni tashkil etadi, lekin noqulay mehnat sharoitlarida bu muddat 5-8 yilgacha qisqarishi mumkin. K asallikning rivojlanish muddatlari quyidagi muhim omillarga, ya’ni changning tarkibi va miqdoriga, uning dispersligiga, yuqori nafas y o ila rin in g holatiga va organizm ning reaktivligiga bogiiqdir.
|
| |
Javoblar Kasb kasalliklarining etiologik omillari, tasnifi, diagnostik prinsiplar va oldini olish chora-tadbirlari - bet 2

|
Javoblar Kasb kasalliklarining etiologik omillari, tasnifi, diagnostik prinsiplar va oldini olish chora-tadbirlari
|
bet | 2/10 | Sana | 29.11.2023 | Hajmi | 54,12 Kb. | | #107808 |
Bog'liq KKI 5. Ish faoliyatida o'tkaziladigan tibbiy davriy ko'riklar xulosalarini o ‘rganish, uni hisobga olish, patologik jarayonni o'rganish katta ahamiyatga ega.
6. Ma ‘lum bir kasbdagi ishchilar orasidagi bir xil o ‘tkir yoki surunkali kasb kasalligi bor-yo'qligini aniqlash va h.k.
Kasb kasalliklari 2 ta guruhga bo ‘linadi:
1. Spetsifik kasbiy kasalliklar. Bunda kasallikni keltirib chiqargan omillar asosiy o ‘rinni egallaydi. Bu kasalliklar faqat ishlab chiqarish sharoitlarida rivojlanadi va o'ziga xos spetsifik klinik belgilar bilan ifodalanadi. Masalan, pnevmokonioz kasalligi, vibratsion kasalligi, qo'rg'oshin, simob, benzol, pestitsidlar ta ’siridan rivojlangan kasbiy zaharlanishlar va boshqalar.
2. Nospetsifik kasb kasalliklari. Ma ‘lum bir zararli omilga ega bo'lgan, ishlab chiqarish sharoitlarida vujudga kelgan umumiy kasalliklar shular jumlasidandir (masalan, surunkali bronxit, bronxial astma, sil kasalligi, o'pka emfizemasi va boshqalar).
Elektropayvandchilarning pnevmokoniozi va nevmokoniozlarning boshqa turlari.
1.Silikoz –tarkibida kremniy qo‘shoksidi bo‘lgan chang bilan nafas olish.
2.Silikatoz – tarkibida kremniy qo‘shoksidi va boshqa elementlar: magniy, alyuminiy, temir, kalsiy (azbestoz, talkoz, kaolinoz, sementli pnevmokonioz) bo‘lgan chang bilan nafas olish.
3.Metalokonioz – tarkibida metall: temir, alyuminiy, bariy, marganes (sideroz, alyuminoz, baritoz) bo‘lgan chang bilan nafas olish.
4.Karbokonioz – tarkibida ko‘mir changi: koks, grafit, qurum (antrakoz, grafitoz) bo‘lgan havo bilan nafas olish..
5.Aralash changdan (antrakosilikoz, siderosilikoz) kelib chiqqan pnevmokoniozlar.
6.Organik changdan (paxta-bisinoz, probka-suberoz, trostinoviy-bagasoz, tabak-tabakoz, bug‘doy-fermer o‘pkasi va boshqalar) kelib chiqqan pnevmokoniozlar.
|
| |
Võrguadapterid - Politecnico di torino

|
Politecnico di torino
|
bet | 12/38 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 1,16 Mb. | | #537 |
Võrguadapterid
Kasutaja seisukohast on oluline teada kiirust, mida võime võrguühendusel saavutada. Ethernet LAN-i puhul on see kiirus praeguseks 10 miljonit bitti sekundis (Mbps). Viimase põlvkonna süsteemid on aga juba varustatud 100 Mbps kiire Ethernet ühenduse võimalustega. Hoolimata erinevast kiirusest võivad kaks ühendusviisi paista kasutaja jaoks identsetena, sest mõlemad kasutavad RJ45 pistikuid.
Modemid
Modemeid liigitatakse sisemisteks (personaalarvuti sisse paigaldatava kaardi kujul) ja välisteks (ühendatakse personaalarvutiga järjestikkaabli abil) ja neil on erinevad ülekandekiirused (tavaliselt 56,6 Kbps). Nüüdseks digitaalühenduste (ISDN ja ADSL) kasutuselevõtuga ei vajata enam analoog- ja digitaalsignaalide teisendamist. Tulemuseks on see, et ADSL-modemid on muutunud kontseptuaalselt väga sarnasteks võrguadapteritega.
|
| |
C.1.2 Protsessorid  C.1.2.1 Protsessori arhitektuur CISC ja RISC protsessori disain

|
C.1.2 Protsessorid C.1.2.1 Protsessori arhitektuur CISC ja RISC protsessori disain
|
bet | 16/38 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 1,16 Mb. | | #537 |
Protsessori põhiarhitektuur
Protsessor koosneb järgmistest põhikomponentidest:
-
Töötlemisplokk, mis teostab operatsioone andmetega (tavaliselt loogilised ja elementaaroperatsioonid). Teostatavate operatsioonide kohta käiv informatsioon ja töötlemisele kuuluvad andmed saadakse juhtplokist
-
Registrifail, mis kujutab endast teatud liiki sisemälu protsessori sees
-
Juhtplokk, mis otsustab selle üle, milliseid operatsioone peab töötlemisplokk teostama ja milliseid väärtusi peab registrifail salvestama.
Protsessori põhimõtteline arhitektuur
|
| |
CISC ja RISC lähenemine protsessori ülesehituses

CISC ja RISC lähenemine protsessori ülesehituses
Protsessori arhitektuuri paradigmad on tavaliselt jagatud kaheks: CISC ja RISC (vastavalt komplekskäsustikuga (täisprotsessoriga) ja kärbitud käsustikuga arvuti). Põhimõtteliselt erinevad need käsustiku iseloomult, mida nende keskprotsessor tõlgendab.
CISC protsessorite peamiseks iseloomustavaks jooneks on nende kalduvus vähendada käskude arvu programmis, pakkudes suurt hulka käske, mis hõlmavad suurt valikut erinevaid ülesandeid. Käsud tõlgitakse sageli keskprotsessori poolt reaks mikrokäskudeks, mis teostavad keerulisemaid CISC käsu poolt nõutud operatsioone. Teostatavate ülesannete eripalgelisuse tõttu vajavad CISC käsud muutuval arvul bittide kodeerimist ja rohkem kui üht hankimise ja rakendamise tsüklit.
RISC -süsteemidel on aga kalduvus lühendada aega, mis kulub elementaaroperatsioonidele (takt), lihtsustades protsessori poolt toetavaid käske. Sellisel juhul selliseid käske ei tõlgita mikrokäskudeks vaid need rakendatakse otse riistvara skeemide poolt. Varjuküljeks on selle lähenemise juures tavaliselt see, et mingi programmi teostamiseks vajatakse rohkem käske võrreldes CISC-protsessoritega ning tõlkimine programmide ja masinkäskude vahel on tavaliselt keerulisem. Teisalt sobivad RISC-süsteemid paremini protsessi käskude töötlemiseks paralleelselt konveierrakendustes. Sellisel juhul keskprotsessor töötab korraga rohkem kui ühe käsuga, osaliselt kattuvate järjestikuste käskude teostamisega, mis suurendab tunduvalt läbilaskevõimet. Sellel põhjusel on RISC-süsteemide puhul usutud, et need on kiiremad kui CISC -süsteemid.
Motorola 680x0 perekonna protsessorid on näiteks CISC -tüüpi lahendusest. RISC -protsessorite näiteks võiks esitada ka PowerPC, SPARC, MIPS ja Alpha. Protsessorid Intel x86 (IA-32) perekonnast on sageli liigitatud CISC-protsessorite hulka. Oma sisemistes rakendustes kalduvad need ühendama mõlemat lähenemisviisi.
|
savol kasbiy koxlear nevrit - Javoblar Kasb kasalliklarining etiologik omillari, tasnifi, diagnostik prinsiplar...

|
Javoblar Kasb kasalliklarining etiologik omillari, tasnifi, diagnostik prinsiplar va oldini olish chora-tadbirlari
|
bet | 7/10 | Sana | 29.11.2023 | Hajmi | 54,12 Kb. | | #107808 |
Bog'liq KKI 14 savol kasbiy koxlear nevrit
Kasbiy koxlear nevrit boshiang'ich bosqichlarida insonning hayot tarzi o'zgarishiga va mehnat layoqatining pasayishiga olib kelmaydi.Lekin kasbiy zararli omillar ta’sirida ishlovchi shaxslarda eshitishning pasayishi birinchi belgilari aniqlanishi bilan, ularga davolash choratadbirlarini qoilash kerak boiadi. Kasbiy koxlear nevritni davolash etiologik omilning ta’siri yo'qotilganidagina samarali boiadi. Buning uchun profilaktik chora-tadbirlar tizimi ishlab chiqilgan. Kasbiy koxlear nevritlarni patogenetik davolash:
- hujayra va to'qimalarning metabolizmini yaxshilash;
- umumiy, regionar gemodinamika va mikrotsirkulatsiyani yaxshilash;
- eshitish analizatorlaridan bosh miya yarim sharlari po'stlog'idagi
eshitish zonasigacha o'tkazuvchi yo'llardan nerv im pulslarining
o'tkazuvchanligini yaxshilash;
- miyaning po'stloq va po'stloq osti strukturalarida asosiy nerv
jarayonlarining mutanosibligini boshqarishga qaratilgan vositalarning
majmuini buyurishdan iborat Asab to'qimasida regenerativ va moddalar almashinuvi jarayonlarini yaxshilovchi dori vositalari sifatida B vitaminlar kompleksi (В^ B,, B6. Bp), A va E vitaminlari, kokarboksilaza, adenozinfosfor kislotasi, biogen stimulatorlar (aloe ekstrakti, fibs, gumizol, apilak), anabolik steroidlar (retabolil, nerobolil, nerabol) qoilaniladi.Qon tomirlar sistemasiga ta’sir qilish uchun ko'rsatmalar bo'yicha
qon tomirlami kengaytiruvchilar (nikotin kislotasi, papaverin, dibazol),bosh miyada qon aylanishini va mikrotsirkulatsiyani yaxshilovchi dorilar (stugeron, kavinton, trental, tanakan, preduktal) qo'llaniladi. Ichki quloqda qon aylanishini yaxshilash uchun so'rg'ichsimon o'simta sohasiga balchiqli applikatsiyalar, yoqa sohasiga yod, novokain bilan elektroforez, um urtqa pog'onasining bo'yin qism ini uqalash, balneoterapiya - radonli, oltingugurt vodorodli vannalar qoilaniladi.
15 tayanch harakat apparatining kasbiy kasalliklari (yelka periartriti yelka epikondiliti )
|
| |
Raadioseadmed - Politecnico di torino

|
Politecnico di torino
|
bet | 10/38 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 1,16 Mb. | | #537 |
Raadioseadmed
Välisseadmete ühendamiseks arvutisüsteemiga vajame selleks sobivat meediumi. Üha enam kasutatakse selleks juhtmevabu sidevõimalusi.
Traadita seadmete ühendamiseks on saadaval mitmesuguseid erinevaid tehnoloogiaid. IrDA (ehk infrapuna) ühendust kasutati algselt personaalarvutite ühendamiseks mobiiltelefonide ja pihuarvutitega. Tänaseks on kasutusele võetud siiski üha rohkem muid raadioühenduse tehnoloogiaid, nagu näiteks WiFi ja Bluetooth, mis tagavad parema töökindluse ja sooritusvõime.
IrDA konnektor
USB-seadmed
USB-pordid on muutunud kõige enamlevinumaks viisiks välisseadmete ühendamisel personaalarvutiga.
USB-porti ühendatud seadmed saavad toidet selle pordi enda kaudu ning ei vaja välist toiteallikat. USB-protokoll toetab käigultvahetust, st. seadmeid saab ühendada ja lahutada ilma arvuti taaskäivituseta.
USB konnektor
|
| |
C.1.3.3 Mälu hierarhia - Politecnico di torino

C.1.3.3 Mälu hierarhia
Eespool toodud kaalutluste põhjal peaks olema selge, et arvutisüsteemis on tavaliselt mitut tüüpi mälusid, mis moodustavad omamoodi mälude hierarhia.
Seda võiks ette kujutada püramiidina. Kõrgema taseme mälud on enamasti kiiremad, väiksemad ja üldiselt ka hävimälud. Alamate tasemete mälud on sagedamini aeglasemad, suuremad ja üldiselt säilmälud.
Alama taseme mäludeks on suure mahuga mälud, mida kasutatakse andmekogumite püsivaks salvestamiseks.
Mälu hierarhia
Puhvermälud
Tüüpiline kaasaegne arvuti on varustatud kahe (või enama) taseme puhvritega, millel on erinevad kiirused ja mahud: esimese taseme mälu on paigutatud samale kiibile protsessoriga, teise taseme mälu, suurem ja aeglasem, on tavaliselt väljaspool protsessorit, tavaliselt emaplaadil.
Puhvermälud on koondatud ridadesse (või plokkidesse). Mälu poole pöördumiseks on vaja kogu andmeplokk laadida vahemälusse. Lokaalsuse põhimõte tagab selle, et järgnevad pöördumised tõenäoliselt vajavad neid andmeid, mis on juba puhvermälusse laetud ja seega teostatakse see tõhusamalt.
Kasutatakse väljendust puhvermälu tabamus, kui me viitame puhvermälus juba leiduvale informatsioonile. Vastupidisel juhul nimetatakse seda puhvermälu möödalask. Puhvermälu möödalasu puhul on vaja laadida puhvrisse uus plokk, mis sisaldaks nõutud andmeid. Kui puhvermälu rida uue ploki jaoks on juba kasutusel, siis on sellel real olev plokk vaja asendada.
Kuna andmeid võidakse protsessori poolt muuta, siis sellest tuleneb probleem, kuidas tagada andmete säilimine koherentsena põhimälus säilitatavate andmete suhtes. Selle koherentsuse tagamiseks on kasutusel mitmesuguseid arhitektuurilisi lahendusi. Enamkasutatavateks lahendusteks on kirjuta tagasi ja kirjuta üle. Esimese puhul on vaja andmete muutmist vaid puhvris ja kui plokk vabaneb, siis see kopeeritakse põhimällu ainult juhul, kui seda on muudetud. Ülekirjutamise puhul aga kirjutamise operatsioonid teostatakse protsessori poolt nii puhver- kui põhimälus.
|