nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
b) tarbiyaviy - Mavzu: Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishi xaqida umumiy ma’lumot

|
Mavzu: Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishi xaqida umumiy ma’lumot
|
bet | 138/160 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 0,54 Mb. | | #240565 |
Bog'liq Mavzu Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishb) tarbiyaviy:milliy g’oya va mafkurani o’quvchilar ongida shakllantirish: o’quvchilarda insonparvarlik, mehr-shavqat tuyg’ularini shakllantirish.
с) rivojlanuvchi:O’quvchilarni fikrlash qobiliyatini o’stirish; mavzuni o’rganish borasida o’quvchilarni ijodiy yondoshishga yo’llash.
Pedagogik vazifalar:
|
O’quv faoliyati natijalari:
|
1) Kuzovning vazifasi o’rganish o’quvchilarga tushuntiriladi
2) Kuzovning tuzilishi xaqida umumiy ma’lumoto’quvchilarga tushuntiriladi
|
1) Kuzovning vazifasi o’rganish o’quvchilarga tushuntiriladio’quvchilar tushunadilar va amaliyotda qo’llaydilar
2) Kuzovning tuzilishi xaqida umumiy ma’lumoto’quvchilar tushunadilar va BKMga ega bo’ladilar
|
O’qitish usullari:
|
ma’ruza, blits- so‘rov, grafik- organayzer
|
O’quv faoliyatini tashkil etish shakli:
|
Umumjamoa, juftlikda ishlash
|
O’qitish vositalari:
|
Darsliklar, ma’ruza matni, slaydlar, tarqatma materiallar. Kompyuter, proektor, doska, bo‘r, jadvallar, sxema va rasmlar.
|
|
|
| |
Tayanch so’z iboralar - Mavzu: Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishi xaqida umumiy ma’lumot

|
Mavzu: Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishi xaqida umumiy ma’lumot
|
bet | 137/160 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 0,54 Mb. | | #240565 |
Bog'liq Mavzu Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishTayanch so’z iboralar:Ko’zov; kabina; karkas; sedan; kupe; xardtop-sedan; xardtop-kupe; fastbek; kombi; limo’zin; universal; faeton; faeton-universal; kabriolet; kabriolet-xardtop; rodster; brogam; lando; targa; pikap.kanotlar, tashlamadevorlar (bortlar)
Nazorat savollari:
1.Ko’zovni vazifasi va turlari.
2.Yuk avtomobillarning ko’zovini tuzilishi va tavsifi.
3.Avtobus ko’zovini tarkibiy kismlari.
4.Yengil avtomobil ko’zovlarini turlari.
5.Ko’zovni shamollatish turlari va shamollatish jarayoni.
6.Ko’zovni isitish jarayoni.
7. Neksiya avtomobilining ko’zovi kaysi turga kiradi?
28-Mavzu:Kuzov, kabina
O’QUV MASHG’ULOTINING O’QITISH TEXNOLOGIYASI MODELI
Vaqt:80 daqiqa
|
O’quvchilar soni: ________nafar.
|
O’quv mashg’ulotining shakli va turi:
|
Aqliy hujum, ikkiyoqlama tahlil usuli, grafik organayzeridan foydalangan holda.
|
O’quv mashg’ulot rejasi:
|
1. Kuzovning vazifasi o’rganish
2. Kuzovning tuzilishi haqida umumiy ma’lumot.
3. Kuzovning ishlash uslubi
|
O’quv mashg’ulot maqsadi:a) ta’limiy:mavzuga oid nazariy bilimlarni egallash va mustahkalmlash. O’zlashtirgan bilim va ko’nikmalarni amaliy faoliyatda qo’llash.
|
|
| |
O’qitish usullari - Mavzu: Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishi xaqida umumiy ma’lumot

|
Mavzu: Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishi xaqida umumiy ma’lumot
|
bet | 47/160 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 0,54 Mb. | | #240565 |
Bog'liq Mavzu Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishO’qitish usullari:
| | |
ma’ruza, blits- so‘rov, grafik- organayzer
| | |
O’quv faoliyatini tashkil etish shakli:
|
Umumjamoa, juftlikda ishlash
|
O’qitish vositalari:
|
Darsliklar, ma’ruza matni, slaydlar, tarqatma materiallar. Kompyuter, proektor, doska, bo‘r, jadvallar, sxema va rasmlar.
|
O’qitish sharoitlari:
|
Amaliy mashg‘ulotini o‘tish uchun sinf xonasi talabalar soniga mos stol va stullar bilan jixozlangan bo‘lishi shart. Auditoriyada doska, elektr toki bo‘lishi zarur. Didaktik vositalarni qo‘llash uchun barcha sharoitlar yaratilishi kerak, ya’ni sinf xonasini kerakli vaqtda nim qorong‘i bo‘lishini ta’minlash maqsadida sinf xonasining derazalariga qora parda tortish kerak.
|
Qayta aloqaning usul va vositalari:
|
Tezkor-so’rov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan o’quv topshiriqlarni baholash.
|
9-Mavzu: Sovutish tizimi
O’QUV MASHG’ULOTINING TEXNOLOGIK XARITASI
Faoliyat mazmuni:
|
Ish bosqichlari va vaqti
|
O’qituvchi:
|
|
|
| |
O’qitish sharoitlari - Mavzu: Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishi xaqida umumiy ma’lumot

|
Mavzu: Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishi xaqida umumiy ma’lumot
|
bet | 139/160 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 0,54 Mb. | | #240565 |
Bog'liq Mavzu Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishO’qitish sharoitlari:
|
Amaliy mashg‘ulotini o‘tish uchun sinf xonasi talabalar soniga mos stol va stullar bilan jixozlangan bo‘lishi shart. Auditoriyada doska, elektr toki bo‘lishi zarur. Didaktik vositalarni qo‘llash uchun barcha sharoitlar yaratilishi kerak, ya’ni sinf xonasini kerakli vaqtda nim qorong‘i bo‘lishini ta’minlash maqsadida sinf xonasining derazalariga qora parda tortish kerak.
|
| |
Qayta aloqaning usul va vositalari:
|
Tezkor-so’rov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan o’quv topshiriqlarni baholash.
|
O’QUV MASHG’ULOTINING TEXNOLOGIK XARITASI
Faoliyat mazmuni:
|
Ish bosqichlari va vaqti
|
O’qituvchi:
|
O’quvchi:
|
1-bosqich. O’quv mashg’ulotiga kirish
(10 daqiqa)
|
Tashkiliy qism:
1.1. Mavzu, uning maqsadi, o‘quv mashg‘ulotidan kutilayotgan natijalar ma’lum qilinadi.
1.2. Avvalgi mavzuga savollar orqali bog‘lanadi.
|
1.1.Eshitadilar, yozib oladilar.
1.2.E’tibor beradilar. javob beradilar
|
|
|
| |
GAZNING XUSUSIYATLARI - 1-mavzu. Neft xom ashyosi, uning kimyoviy tarkibi va uglevodorod guruhi. Neftdan yoqilg‘i...

|
1-mavzu. Neft xom ashyosi, uning kimyoviy tarkibi va uglevodorod guruhi. Neftdan yoqilg‘i va moylar olish texnologiyalari
|
bet | 36/48 | Sana | 29.01.2024 | Hajmi | 388,07 Kb. | | #148167 |
Bog'liq 1 mavzu Neft xom ashyosi, uning kimyoviy tarkibi va uglevodorodGAZNING XUSUSIYATLARI: Tabiiy yonuvchi gazlar yer qa’rida alohida uyumlar shaklida uchrab, gaz konlarini tashkil etadi yoki neft uyumlari bilan birga uchraydi. Gazning bu turi yo’lakay gaz bo’lib, neft bilan birga olinadi.
Neft gazi CnH2n+2 tarkibli to’yingan uglevodorodlar aralashmasi hisoblanadi. Bularga metan, etan, propan, butan mansub. To’yingan uglevodoroddagi metan miqdori 98% ni tashkil etadi. Goho gaz tarkibida og’irroq uglevodorodlar - pentan, geksan va geptanning bug’lari ham uchraydi. Kamroq to’yingan uglevodorodlar tarkibida shuningdek, karbonat angidrid gazi (SO2), azot (N2), ozroq miqdorda noyob gazlar (geliy, argon, neon), vodorod sulfidi (H2S) va shu kabi gazlar bo’ladi.
Tovar sifati bo’yicha neft gazlari shartli ravishda quruq, yog’i kam va yog’li gazlarga bo’linadi. Tarkibi 90% metan, 3-6% og’ir uglevodorodlar, 1,5-3,0 % karbonat kislotasidan iborat, zichligi havoga nisbatan 0,75 g/sm3.
Yog’i kam gaz tarkibi 73% gacha metan, 22% gacha yuqori uglevodorodlar, 5% gacha karbonat kislotasidan iborat. Zichligi havoga nisbatan 0,9-1,0 g/sm3.
Yog’li gaz tarkibi 32-55 % metan, 28-68 % yuqori uglevodorodlardan iborat. Zichligi havoga nisbatan 1,15-1,4 g/sm3.
Sof gaz konlari Gazli (bo’r yotqiziqlarida), Gajak (yura davri ohaktoshlarida), Saltanattepa (quyi bo’r davri terrigen yotqiziqlarida), Rossiya Federatsiyasining Shebelinka (quyi perm yotqiziqlarida) va boshqa konlarda ochilgan. Bu konlarning gazi asosan metandan (93-94,8%) iborat.
Uglevodorod gazlari kuchli portlash xususiyatiga ega. Portlash paytidagi yopish reaktsiyasi juda tez o’tadi. Uglevodorod gazlarining juda oz miqdori ham havoda portlashi mumkin (havo bilan gaz shovqinli aralashma hosil qiladi). Portlashning eng past va eng yuqori chegaralari tegishlicha (% da) havo tarkibida metan uchun 5 va 15, propan uchun 2,4 va 9,5; og’irroq uglevodorodlar bug’lari uchun bunday miqdor yanada kam. Neft gazlari kimyo sanoatida va maishiy ehtiyojlar uchun juda qimmatli xom ashyo hisoblanadi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
1-mavzu. Neft xom ashyosi, uning kimyoviy tarkibi va uglevodorod guruhi. Neftdan yoqilg‘i va moylar olish texnologiyalari
|
O’quvchi: 
    

1-bosqich. O’quv mashg’ulotiga kirish

|
O’quvchi:
1-bosqich. O’quv mashg’ulotiga kirish
|
bet | 48/160 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 0,54 Mb. | | #240565 |
Bog'liq Mavzu Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishO’quvchi:
1-bosqich. O’quv mashg’ulotiga kirish
(10 daqiqa)
|
Tashkiliy qism:
1.1. Mavzu, uning maqsadi, o‘quv mashg‘ulotidan kutilayotgan natijalar ma’lum qilinadi.
1.2. Avvalgi mavzuga savollar orqali bog‘lanadi.
|
1.1.Eshitadilar, yozib oladilar.
1.2.E’tibor beradilar. javob beradilar
|
| |
2-bosqich Asosiy
(60 daqiqa)
|
Tayanch bilimlarni faollashtirish;
1. Uyga berilgan vazifani nazorat qiladi, hamda o’tilgan mavzu bo’yicha o’quvchilarga savollar beradi, ularni baholaydi. Maqsad va vazifani belgilanishi;
2. Mashg’ulotning nomi, rejasi, maqsad va kutilayotgan natijalar bilan tanishtiradi va yozib olishlarini aytadi.
3. Mustaqil ish uchun adabiyotlar bilan tanishtiradi.
4. O’quv mashg’ulotida o’quv ishlarini baholash mezoni va ko’rsatgichlari bilan tanishtiradi
O’quvchilar bilimini faollashtirish;
5. Tezkor-so’rov, savol-javob, va boshqalar orqali bilimini faollashtiradi.
Yangi o’quv materiali bayoni;
6. Amaliy mashg’ulotning rejasi va tuzilishiga muvofiq o’qitish jarayoni tashkil etish bo’yicha harakatlar tartibini bayon etadi. Asosiy xolatlarni yozdiradi
7. Slaydlar namoyishi va sharxlash
Yangi o’quv materialini mustaxkamlash;
8. Mustaxkamlash uchun savollar
9. Kichik guruhlarga bo’ladi, kichik guruhga ishlash qoidasi bilan tanishtiradi.
Har bir guruhga topshiriq beradi va baholash mezoni bilan tanishtiradi. Ishni bajarish yo’riqnomasini beradi.
10. Guruhlarda ishlaydi, bajarish jarayoni kuzatiladi, maslaxatlar beradi.
11. Ish vaqti tugagach, guruhlar taqdimotini tashkil etadi. Guruhlar bir-biri bilan savol-javob beradi, o’zaro bir-birlarini baholashlarini eslatadi.
12. Guruhlar ishi o’zaro baholashni o’tkazadi.
13. Mavzuning har bir qismi bo’yicha xulosalar qiladi, eng asosiylariga e’tibor qaratadi, berilayotgan ma’lumotlarni daftarga qayd etilishini eslatadi. Mavzuning kasbiy faoliyatlaridagi ahamiyati bilan bog’lanadi.
|
Uyga vazifani taqdim etadilar
Savollarga javob beradilar
Mavzu nomi va rejasini yozib oladilar. Diqqat qiladilar
Savollarga javob beradilar.
Yozib oladilar.
Diqqat qiladilar
Savollarga javob beradilar.
Topshiriqlarni bajaradilar
Kichik guruhda ishlash qoidasi bilan tanishadilar.
Har bir guruh o’z topshiriq varaqlari bo’yicha faoliyatini boshlaydi
Har bir guruh sardorlari chiqib o’z ishlarini taqdim qilishlarini aytadi. Berilgan qo’shimcha savollarga javob beradilar. Guruh ish natijalarini o’zaro baholaydilar
| |
|
| |
Gaz taqsimlash mexanizmining fazalari

|
Gaz taqsimlash mexanizmining fazalari
|
bet | 45/160 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 0,54 Mb. | | #240565 |
Bog'liq Mavzu Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishGaz taqsimlash mexanizmining fazalari
|
Odatda, klapanlarning ochilish va yopilish xolati tirsakli valning aylanish burchagi bo’yicha qaralib, porshenning cheka nuqtalariga nisbatan graduslarda ifodalanadi. Shunday qilib kiritish va chiqarish klapanlarining porshen cheka nuqtalariga nisbatan ochiq turish davrini tirsakli valning aylanish burchaklari orqali ifodalanishi gaz taqsimlash fazalari deb ataladi. Ko’pincha gaz taqsimlash fazalari doiraviy tasviriy chiziq shaklida ifodalanadi va u gaz taqsimlash diagrammasi deb ataladi. Misol tariqasida YAMZ-238E dvigatelning gaz taqsimlashning tasviriy chizig’i 41 rasmda keltirilgan.
|
Gaz taqsimlash mexanizmining detallari
Klapanlar silindrning kiritish yoki chiqarish teshiklarini ochib-yopib turadi
|
Klapan kallak 1 va o’zak 2 dan iborat. Klapanning kallak qismi konussimon faska 4 li bo’lib, u klapan o’rindig’iga jips o’tqaziladi. Klapan o’zagi silindrik shaklda yasalib, ketingi uchida klapan prujinasini maxkamlaydigan detallar uchun mo’njallangan halqasimon ariiqcha 3 yo’nalgan. Klapan kallagining shakli tekis-tarelkasimon (42 rasm, a), lolasimon (42 rasm, b) va qavariq (42 rasm, v) bo’lishi mumkin.
|
Kiritishklapani xromli po’latdan, chiqarish klapanlari esa issiqbardosh po’lat sin xromdan tayyorlanadi. Ba’zan issiq bardosh po’lat sinxrom faqat chiqarish klapanlari kallagini tayyorlash uchun ishlatiladi, o’zaklari esa xromli po’latdan tayyorlanib, so’ngra bu qismlar payvandlanadi. og’ir ish sharoitida ishlaydigan chiqarish klapanlarining xizmat muddatini oshrishi uchun ularning ishlaydigan qiya sirtiga o’tga o’tachidamli EP-332 belgili po’latdan eritilib quyiladi va shuklapan sterjenning ichikovak qilib ishlanib, unga issiqlikni yaxshi tarqatish imkonini beradigan natriy to’ldiriladi.
|
| |
O’qitish vositalari - Mavzu: Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishi xaqida umumiy ma’lumot

|
Mavzu: Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishi xaqida umumiy ma’lumot
|
bet | 54/160 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 0,54 Mb. | | #240565 |
Bog'liq Mavzu Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishO’qitish vositalari:
|
Darsliklar, ma’ruza matni, slaydlar, tarqatma materiallar. Kompyuter, proektor, doska, bo‘r, jadvallar, sxema va rasmlar.
|
O’qitish sharoitlari:
|
Amaliy mashg‘ulotini o‘tish uchun sinf xonasi talabalar soniga mos stol va stullar bilan jixozlangan bo‘lishi shart. Auditoriyada doska, elektr toki bo‘lishi zarur. Didaktik vositalarni qo‘llash uchun barcha sharoitlar yaratilishi kerak, ya’ni sinf xonasini kerakli vaqtda nim qorong‘i bo‘lishini ta’minlash maqsadida sinf xonasining derazalariga qora parda tortish kerak.
|
Qayta aloqaning usul va vositalari:
|
Tezkor-so’rov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan o’quv topshiriqlarni baholash.
|
O’QUV MASHG’ULOTINING TEXNOLOGIK XARITASI
Faoliyat mazmuni:
|
Ish bosqichlari va vaqti
|
O’qituvchi:
|
|
O’quvchi:
1-bosqich. O’quv mashg’ulotiga kirish
(10 daqiqa)
|
Tashkiliy qism:
1.1. Mavzu, uning maqsadi, o‘quv mashg‘ulotidan kutilayotgan natijalar ma’lum qilinadi.
1.2. Avvalgi mavzuga savollar orqali bog‘lanadi.
|
1.1.Eshitadilar, yozib oladilar.
1.2.E’tibor beradilar. javob beradilar
|
|
|
| |
Kompyuter grafikasi turlari. Kompyuter grafikasi uch turga bulinadi: rastrli grafika, vektorli grafika va frontal grafika

|
Kompyuter grafikasi turlari. Kompyuter grafikasi uch turga bulinadi: rastrli grafika, vektorli grafika va frontal grafika
|
bet | 1/2 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 27,52 Kb. | | #133767 |
Bog'liq k g 7-mavzu
Kompyuter grafikasi turlari.
Kompyuter grafikasi uch turga bulinadi: rastrli grafika, vektorli grafika va frontal grafika. Ular
bir-biridan monitor ekranida tasvirlanishi va qog’ozda bosib chiqarilishi bilan farqlanadi.
Rastrli grafika. Rastrli grafika nuqtalar va piksellar yordamida (nuqtalar ekranda shunday deb ataladi) hosil qilinadi. Tabiiyki, nuqtalar soni qancha ko’p bo’lsa (ular zich qilib joylashtirilsa) unga asoslangan rasm, shakl, grafik va xokazolar shuncha aniq ko’rinib turadi. Bu munosabat bilan ekranning xal qilish qobiliyati kiritilgan bo’lib, unda gorizontal va vertikal yo’nalishlardagi nuqtalar soni muxim ro’l o’ynaydi va u ekranning xal qilish imkoniyati deyiladi.
Odatda bunday ko’rsatkich 640x480, 800x600, 1024x768 yoki bulardan yuqori piksellarda bajariladi. Tasvir o’lchovi hal qilish qobiliyati bilan bog’likdir. 15 dyuymli (1 dyuym'-2,54 sm) monitorda ekranda tasvir o’lchovi 28x21 sm ni tashkil qiladi. Buni xisobga olsak 800x600 pikselli monitorda ekranni tasvirlash qobiliyati 72 d ga teng bo’ladi. Buni hisobga olsak, xotirasida rangli tasvir ko’p joy olishini tushunish qiyin emas.
Misol uchun 10x15 sm. li rasm taxminan 1000x1500 piksellardan iborat bo’ladi. Agar xar bir rangli nuqtani tasvirlash uchun 3 bayt ketsa, bitta rasmning o’zi xotirada taxminan 4 mld bayt joyni egallaydi. Shuning uchun ham hozirda yaxshi multimedia programmalarini, videorolikni yaratish uchun 128 Mbaytdan kam bo’lmagan va mos ravishda tezligi katta bo’lganlardan foydalanish lozim. Demak,
rastrli grafika bilan ishlash uchun yuqori unumli talab qilinadi.
Rastrli grafikaning kamchiligi sifatida shuni aytish mumkinki, tasvirni masshtablashtirish
(kattalashtirish, kichiklashtirish) jarayoni natijasida nuqtalar o’lchovi kattalashishi bilan tasvir
aniqligi yomonlashishi mumkin va xatto tasvir tanib bo’lmaydigan darajaga borishi mumkin.
Rastrli grafika elektron (multimedia) va poligrafik nashrlarda keng qo’llaniladi. Nashrlardan turli
skaner orqali olingan raqamli foto yoki videokamera (xozirda bunday fotoapparat va videokameralar keng tarqalmoqda, ammo ularning baxolari hozircha ancha qimmat) yoki rassom, loyixachi tomonidan tayyorlangan tasvirlardan foydalaniladi. Shuning uchun xam rastrli grafikada taxrirlovchi programma vositalaridan keng foydalaniladi. Bu programmalar, odatda tasvirlarning aniqroq ko’rinishda bo’lishini ta'minlaydi. Ma'lumki, Internet rastrli grafika keng tarqalgan bo’lib, u bilan ishlash uchun esa ko’pincha Adobe PhotoShop programmasidan foydalaniladi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Kompyuter grafikasi turlari. Kompyuter grafikasi uch turga bulinadi: rastrli grafika, vektorli grafika va frontal grafika
|
О‘quv tanishuv amaliyotining zarurati

|
О‘quv tanishuv amaliyotining zarurati
|
bet | 10/66 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 200,13 Kb. | | #114466 |
Bog'liq 1-Mavzu Pedagoglik kasbining jamiyat taraqqiyotida tutgan o‘rniО‘quv tanishuv amaliyotining zarurati
О‘quv tanishuv amaliyoti davomida amaliyotchi-talabalar umumiy о‘rta ta’lim muassasasining ijtimoiy muhiti, ta’lim muhiti, muassasa subyektlari о‘rtasidagi munosabatlar, ota-onalar va ularning о‘rnini bosuvchilar bilan ishlash prinsiplari, mediasavodxonlik va boshqalar tо‘g‘risida amaliy kо‘nikmalar xosil qilishlari lozim.
Talabalar muassasa rahbariyatining ish yuritish jarayonlari, boshqaruvchilik faoliyati, fan о‘qituvchilarining dars davomida о‘quvchilar bilan hamda sinf rahbarining tarbiyaviy faoliyat yuzasidan о‘quvchilarga munosabatlari, me’yoriy hujjatlari bilan tanishishlari kerak.
Amaliyotning maqsadi – bо‘lajak boshlang’ich ta’lim о‘qituvchilarining amaliy-kasbiy kо‘nikalarini shakllantirish va pedagogik amaliyotga tayyorlash.
Amaliyotning vazifasi – talabalarni ta’lim muhitiga moslashtirish, kо‘nikmalarini shakllantirish, nazariy olingan bilimlarni mustaxkamlash, rivojlantirish; о‘quv jarayonini yо‘lga qо‘yish bо‘yicha о‘quv meyoriy hujjatlar bilan tanishtirish; ta’lim muassasalaridagi ta’lim-tarbiya jarayonining hususiyatlari tо‘g‘risida tasavvurni shakllantirish; talabalarda mediasavodxonlikni rivojlantirish; talabalarda kommunikativ qobiliyatlarni rivojlantirish va boshqalar.
Amaliyot yakunida natijadorlik:
- umumiy о‘rta ta’lim muassasasi tо‘g‘risida tasavvurga;
- muassasa rahbariyatining jamoa bilan ishlashi tо‘g‘risida tushunchaga;
- pedagogik jamoa о‘rtasidagi munosabatlar tо‘g‘risida;
- о‘quvchilarning о‘zaro va pedagoglar bilan munosabatlari, о‘quvchilarning yosh xususiyatlari tо‘g‘risida;
- ota-onalar murojaatlari va ular bilan maktab jamoasining munosabati;
- darsda va sinfdan tashqarida о‘quvchilar bilan ishlash mexanizmlari;
- о‘quv-meyoriy hujjatlarning yuritilishi;
- sinf xonalariga qо‘yilgan gigiyenik talablar tо‘g‘risida;
- ma’naviy-ma’rifiy tadbirlar о‘tkazilishi va ularning meyoriy hujjatlarini rasmiylashtirilishi va boshqalar tо‘g‘risida kо‘nikmalarga ega bо‘lishadi.
|
| |
uchinchi ustuvor yo’nalish

|
uchinchi ustuvor yo’nalish
|
bet | 15/66 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 200,13 Kb. | | #114466 |
Bog'liq 1-Mavzu Pedagoglik kasbining jamiyat taraqqiyotida tutgan o‘rniuchinchi ustuvor yo’nalish – milliy iqtisodiyotni rivojlantirish, uning o’sish sur’atlarini zamon talablari darajasida ta’minlash;
to’rtinchi ustuvor yo’nalish – adolatli ijtimoiy siyosat yuritish, inson kapitalini rivojlantirish;
beshinchi ustuvor yo’nalish – ma’naviy taraqqiyotni ta’minlash, ushbu sohani tubdan isloh etish va yangi bosqichga olib chiqish;
oltinchi ustuvor yo’nalish – umumbashariy muammolarga milliy manfaatlardan kelib chiqqan holda yechim topish;
yettinchi ustuvor yo’nalish – mamlakatimiz xavfsizligi va mudofaa salohiyatini kuchaytirish, ochiq va pragmatik, faol tashqi siyosat olib borish.
Eng asosiysi, Yangi O’zbekiston taraqqiyot strategiyasidagi 7 ustuvor yo’nalishning bosh g’oyasi – inson qadrini ta’minlashdir. Chunki, Prezidentimizning saylovoldi dasturidagi asosiy g’oya ham “Inson qadri uchun” tamoyili edi.
Muxtasar aytganda, Yangi O’zbekiston taraqqiyot strategiyasi loyihasi negizida bir qancha yangi dasturlar, yangi konsepsiyalar, yangi qonun hujjatlari qabul qilinishi nazarda tutilmoqda. Bu bilan mamlakatimizning siyosiy, iqtisodiy, ijtimoiy, madaniy va ekologik rivojlanishining keyingi bosqichida amalga oshiriladigan islohotlar keng qamrab olinmoqda.
Shunday ekan, Taraqqiyot strategiyasining tasdiqlanishi va muvaffaqiyatli amalga oshirilishi O’zbekistonda demokratik huquqiy davlat barpo etish hamda erkin fuqarolik jamiyatini rivojlantirish orqali inson qadrini ulug’lashga qaratilgan ulkan maqsad va vazifalarimizga erishish imkonini beradi.
Insoniyat mavjud ekan, har doim taraqqiyot sari intiladi va yangidan-yangi fan yutuqlarini qo’lga kiritib boradi. Ta’lim tizimi esa ana shu fan yangiliklarini kelajak avlodga yetkazib berishni ta’minlaydi. Shu bois ta’lim tizimining dunyoviy xarakterda bo’lishi talab etiladi. Shuningdek, ta’lim oluvchilarning ushbu yutuqlardan oqilona foydalangan holda ulardan to’g’ri xulosalar chiqarib, kelajakda o’zlarining munosib o’rinlarini topishga zamin yaratadi.
|
| |
O`zbekiston respublikasi davlat soliq qo`mitasi soliq akademiyasi m. I. Kutbitdinova «institutsional iqtisodiyot» - bet 84

108
Xulosa
1. «Prinsipal-agent» muammosi har qanday tashkilot faoliyat ko`rsatishini
murakkablashtiradi. «Agent»dan «prinsipal»ning foydaliligini oshiruvchi
harakatlarni kutishadi, lekin «agent» hamma vaqt o`zi bilan «prinsipal» o`rtasida
mavjud bo`lgan axborot asimmetriyasidan o`z foydasi yo`lida va «prinsipal»
manfaatlariga zid ravishda foydalanishga harakat qiladi. Muammoni hal etish
yo`llari bir nechta: yuqori harajatlar bilan bog`liq bevosita nazoratni kuchaytirish;
«prinsipal» tomonidan «agentlar» musobaqasining tashkil etilishi; «agentlar»ning
tashkilot faoliyatining daromadlarida ishtirok etishi va «agentlar»ning o`zlari
tomonidan «prinsipal» funksiyalarining bajarilishi. «Prinsipal-agent» muammosini
hal etishning ushbu variantlari firma ichki tuzilmasi uchta xilining tabiatini
izohlaydi: unitar, xolding va multidivizional.
2. Firmaning ichki tuzilishi tarkibini shartlab beruvchi omillarning har bir
o`ziga xos kombinatsiyasi tashkiliy madaniyat asosida o`zini o`zi takror ishlab
chiqarish tendensiyasiga ega. Gap tashkilotning trayektoriya bo`yicha rivojlanishi
haqida borayapti. «Rivojlanishning tarixiy shartlanganlik samarasi»ning mavjud
bo`lishi korxonalarning to`rtta ideal xili haqida gapirish imkonini beradi:
buyruqbozlik iqtisodiyotida harakat qiluvchi korxona,
A
firma,
J
firma va o`tish
xilidagi korxona. Korxonalarning bunday xillari buyruqbozlik iqtisodiyotida
(sho`rolar xilidagi iqtisodiyotda), mutlaq raqobat iqtisodiyotida (Amerika xilidagi
iqtisodiyotda), iqtisodiyotning korporativ modelida (yapon xilidagi iqtisodiyotda)
va o`tish iqtisodiyotida yuzaga kelgan omillarning o`ziga xos kombinatsiyalarini
aks ettiradi.
O`zbekiston respublikasi davlat soliq qo`mitasi soliq akademiyasi m. I. Kutbitdinova «institutsional iqtisodiyot» - bet 83

105
Yaponiya korporatsiyasi agentlar ittifoqi tomonidan nazorat qilinadi, bu
firmaning maqsadli funksiyasini o`zgartiradi: foydani ko`paytirish uning
maqsadlari iyerarxiyasida endi daslabki o`rinni egallamaydi. Firma tomonidan
nazorat qilinadigan bozor ulushining uzluksiz o`sishini ta’minlash birinchi o`rinda
turadi, chunki bunday o`sish tashkiliy ekspansiya, tuzilmani kengaytirish va
rivojlantirish uchun zamin yaratadi.O`sish uni ta’minlaganlarni mukofotlaydi, -
tamoyili aynan yapon firmalariga nisbatan to`g`ri, ularda tashkiliy ekspansiya
darajalar sonini oshiradi va, demak, uning xodimlarining mansabdagi o`sishini
yaxshilaydi. Boshqacha aytganda, aksiyadorlarni ham, xodimlarni ham nazorat
qilish ishlab chiqarish va sotuv hajmini oshirish orqali firmani tashkiliy
kvazirentani oshirishga yo`naltiradi: faqat ana shunday maqsad turli
mulkdorlarning manfaatlarini tenglashtiradi.
J
firmaning uning asosiy kontragentlari – o`zaro bog`liq korxonalar va
davlat bilan o`zaro munosabatlariga to`xtaladigan bo`lsak, har bir firma
kvazidoimiy o`zaro bog`liq korxonalar – «keyretsu» doirasiga ega. Bunda
«Toyota» xilidagi yirik korporatsiyalarda o`zaro bog`liq korxonalar bosh firma
atrofida uchta eshelonga guruhlanadi. Birinchisi – eng barqaror firmalar
(neoklassik shartnoma asosida ishlovchi bundan o`zaro bog`liq korxonalarning
soni «Toyota»da 122 ta), ikkinchisi – bozordagi vaziyat tubdan o`zgargan holatda
ular bilan munosabatlar uzilishi mumkin bo`lgan (5437 ta) firmalar, uchinchisi -
qisqa muddatli shartnomalar asosida ishlovchi yetkazib beruvchilardan (41703 ta
firma) tarkib topadi. «Keyretsu»ni tuzishda o`zaro bog`liq korxonalarning nufuzi
asosida transaksiya xarajatlarini tejash omiliga xatarni bo`lish omili qo`shimcha
qilinadi: bozor kon’yunkturasining asosiy ta’sirini ikkinchi va ayniqsa uchinchi
eshelon tarkibidagi o`zaro bog`liq korxonalar o`zlarida his etishadi.
Davlat bilan munosabatlarga kelsak,
ijtimoiy ish (faoliyatning turli sohalari bo’yicha) taʼlim yoʻnalishining fanlar katalogi - bet 12

ilmiy analiz qilish, aholini ish bilan ta'minlash, mehnat
bozori, mehnat resurslarining shakllanishi va ulardan
foydalanish, mehnat unumdorligini tahlil qilish kabi
masalalar to'g'risida talabalar atroflichabilim va
ko'nikmalarga egabo'ladi.
Tanlov fanlar
2.01
EEPI1002
Ekologiya
va atrof muhit
muhofazasi
tabiiy
fanlarning
o‘zaro
fundamental
birligi;
zamonaviy tabiiy hodisalarni tadqiq etish konsepsiyasi;
tabiatdan oqilona foydalanish va inson faoliyatining
ekologik tamoyillari; tabiatga
putur etkazmaydigan
texnologiyalar yaratish istiqbollari haqidagi ilmiy
tasavvurlarni shakllantirish
4 - ijtimoiy ish (faoliyatning turli sohalari bo’yicha) taʼlim yoʻnalishining fanlar katalogi

1.26
SPPM3008
Davlat pensiya ta’minoti
Amaldagi
ijtimoiy
himoya
tizimining
samaradorligini
oshirishga
yo‘naltirilgan
qonun
hujjatlari va normativ-huquqiy hujjatlar; O‘zbekiston
Moliya Vazirligi huzuridagi Byudjetdan tashqari
pensiya jamg‘armasi to‘g‘risida Nizom;
byudjetdan
tashqari pensiya jamg‘armasining asosiy vazifalari va
funksiyalari; pensiya jamg‘armalari daromadlarini
shakllantirish
manbalari va tartibi; “Fuqarolarning
davlat pensiya ta’minoti to‘g‘risida”gi Qonun; aholini
ijtimoiy muhofaza qilishda pensiya tizimining o‘rni;
xorijiy mamlakatlarda pensiya tizimi; nodavlat pensiya
jamg‘armalari; davlat tomonidan aholining ijtimoiy
himoyaga muhtoj qatlamlarini aniq yo‘naltirilgan
tarzda qo‘llab-quvvatlash; davlat pensiya turlari:
yoshga
doir pensiya, nogironlik va boquvchisini
yo‘qotganlik bo‘yicha pensiya, harbiy xizmatchilarning
pensiya ta’minoti; etim bolalarni va ota-ona qarovisiz
qolgan to‘liq davlat ta’minotidagi
bolalarni ijtimoiy
himoya qilish.
ijtimoiy ish (faoliyatning turli sohalari bo’yicha) taʼlim yoʻnalishining fanlar katalogi - bet 11

bilan bandlik; maqbul ish bilan bandlik; aholi ish bilan
bandligiga mehnat bozorining ta’siri; aholi bandligini
ta’minlash
mezonlari; ishsizlik va uning darajasi;
ishsizlikni kamaytirish yo‘llari va iqtisodiy tadbirlar;
ish bilan bandlikni o‘sishini rag‘batlantirish yo‘llari;
mehnat shartnomasining ahamiyati va turlari; malakali
mehnat bozorida ishchi
kuchi va uning tarkibiy
qismlari; mehnat potensiyali va uning ijtimoiy-
iqtisodiy
mazmuni;
bandlikka
ko‘maklashuvchi
markazlar va ularning vazifalari; O‘zbekistonda
bandlik siyosati xususiyatlari.
1.29
SWTM3004
Ijtimoiy ish texnologiyalari
O'quv fanining maqsadi: Bugungi kunda ijtimoiy ish -
o'z hayotiy muammolarini
mustaqil hal etishga, ko'p
holatlarda yashashga qiynalgan insonlarga yordam
ko'rsatishga yo'naltirilgan faoliyatning o'ziga hos
turidir. Jahon tajribasida ahohning zaif qatlamlari-
qariyalar, imkoniyati cheklangan insonlar,
muammoli
oilalar.qiyin hayotiq muammolarga duch kelgan
insonlar,shu jumladan bolalarga yordamni malakali
mutaxasislar - ijtimoiy ishchilar tashkil etadilar va
amalga oshiradilar.
3 - ijtimoiy ish (faoliyatning turli sohalari bo’yicha) taʼlim yoʻnalishining fanlar katalogi

|
ijtimoiy ish (faoliyatning turli sohalari bo’yicha) taʼlim yoʻnalishining fanlar katalogi Pdf ko'rish
|
bet | 13/16 | Sana | 10.06.2024 | Hajmi | 467,07 Kb. | | #262357 |
Bog'liq 60920100-Ijtimoiy ish (faoliyat turlari sohalari bo\'yicha) Fan katalogi
2
3
Dots. T.Majidova
2.02
SMI4007
Boshqaruv sotsiologiyasi
Turli
ijtimoiy-madaniy
xususiyatda
kechayotgan
hodisalarni holis qiyosiy taqqoslash, zamonaviy
jamiyatdagi
mavjud
ijtimoiy
muammolardan
ustuvorlarini aniqlash va ularni ob'ektiv tahlil qilish,
muayyan hodisa va voqealarga kishilarning shaxsiy
munosabatlar in i o'rganishga qaratilgan empirik
tadqiqotlarda ishtirok etish, ijtimory-iqtisodiy, siyosiy
va ma'naviy sohalarda o'tkazilgan amaliy sotsiobgik
tadqiqotlar
natijalaridan
foydalana
olish
ko
'nikmalariga ega bo 'lishi ker
7
2
Dots. M.B.Sherov
SWPWMNT4007
Yordamga
muhtoj oilalar
bilan ijtimoiy ish amaliyoti
Ijtimoiy ish - o'z hayotiy muammolarini mustaqil hal
etishga, ko'p holatlarda yashashga qiynalgan insonlarga
yordam ko'rsatishga yo'naltirilgan faoliyatning o'ziga
hos turidir. Jahon tajribasida ahohning zaif qatlamlari-
qariyalar, imkoniyati cheklangan insonlar, muammoli
oilalar.qiyin hayotiq muammolarga duch kelgan
insonlar,shu jumladan bolalarga yordamni malakali
mutaxasislar - ijtimoiy ishchilar tashkil etadilar va
amalga oshiradilar.
Dots. M.Normamatova
2.03
IET4005
Inkluziv ta’lim
Inklyuziv ta’limning mohiyati; inklyuziv
ta’limning ahamiyati; inklyuziv ta’lim yo‘nalishi;
inklyuziv
ta’limda
bolalarning
imkoniyatlari;
individual-psixologik, jismoniy nuqson va o‘zlashtirish
xususiyatlarini hisobga olgan holda tashkil etiladigan
maxsus ta’lim jarayoni; inklyuziv ta’lim olish
jarayonida ijtimoiy-pedagogik faoliyat; nogiron bolalar
bilan
korreksion
ta’limiy-tarbiviy-rivojlantiruvchi
6
|
| |
7 - ijtimoiy ish (faoliyatning turli sohalari bo’yicha) taʼlim yoʻnalishining fanlar katalogi

ishning o‘rni. O‘zbekiston yoshlari o‘rtasida ijtimoiy
ish tizimining xuquqiy me’yoriy asoslari. O‘zbekiston
yoshlarining konstitutsion huquqlari.
2.05
PESWT4006
Ijtimoiy
ishning psixologik
asoslari
yosh avlodni ijtimoiy himoyalashga yo‘naltirilgan
pedagogik
faoliyat;
maxsus
ehtiyojli
bolalarga
umumta’lim muassasalarida ta’lim tarbiya berishning
ahamiyati; inklyuziv ta’limda bolalarning hayotiy
qiziqishlarini
inobatga
olish;
bolalarni
ijtimoiy
himoyalashga yo‘naltirilgan faoliyatda ishtirok etuvchi
sub’ektlar; bolalarga nisbatan do‘stona
munosabat;
“Ta’lim
hamma
uchun”
Umumjahon
Deklaratsiyasining
ahamiyati;
“Dakar
harakat
Dasturi”ning mohiyati; inklyuziv ta’lim usullari.
9
8
o’qit. M.Tangirova
SWPWCTWPCT4006
Ota-ona qarovisiz qolgan
bolalar bilan ijtimoiy ish
amaliyoti
etim va ota-ona qaramog‘isiz qolgan bolalarni
himoyalash bo‘yicha
hujjatlar; qonunchilik hujjatlari
va ularning ijtimoiy hayotni yaxshilash yo‘lidagi
ahamiyati; ijtimoiy ishning insoniyat va jamiyat
hayotidagi roli hamda qonunchilik
hujjatlari bilan
bog‘liq jihatlari; fanning xuquqshunoslik, iqtisod,
konfliktilogiya, sotsiologiya
va boshqa fanlar bilan
bog‘liqligi.
Dots. M.Normamatova
2.06
ITFCT4006
Oilalar va bolalarga nisbatan
nomunosib munosabat
Inson huquqlari kontekstida ayollar huquqi;
ayollar
huquqi to‘g‘risida xalqaro konvensiya; ayollarga
nisbatan har-xil turdagi kamsitish iboralarini qo‘llash
to‘g‘risidagi konvensiya (CEDAW). Ayollarga ijtimoiy
xizmat
ko‘rsatish.
Ayollar
bilan
ishlaydigan
tashkilotlarning shakllari. O‘zbekiston
Respublikasida
bandlik siyosati va ishsizlar bilan ijtimoiy ish olib
borish; turli ijtimoiy guruhlar va qatlamlarning
tarbiyaviy
va
psixologik
tamoyillari;
oilani
rejalashtirish; oilaning
ijtimoiy himoya tamoyillari;
bolalar, ayollar, qariyalar, nogironlar,
ishsizlar va
deviant xulqlilar o‘rtasida ijtimoiy ishning o‘rni;
ijtimoiy ishning alohida ijtimoiy
guruhlar
va
qatlamlarga nisbatan qo‘llanilishida soha sifatidagi
zamonaviy yutuqlari.
Mavzuni mustahkamlash uchun savollar

|
Mavzuni mustahkamlash uchun savollar
|
bet | 57/133 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 0,66 Mb. | | #134002 |
Bog'liq Ўзбек тили ва адабиети таълимида ахборот технологиялари Word variantiMavzuni mustahkamlash uchun savollar:
I Masofaviy ta’limning afzalliklari yoki kamchiliklari haqida uiuiiosubat bildiring.
’ O'z.bek tili va adabiyoti fani bo'yicha masofaviy ta’limni mu|hintirish bo'yicha takliflaringizni bildiring.
Mustaqil ish tepshiriqlari. Moodie tizimi uchun elektron io|i ;hitiqlar yaratishga harakat qiling va loyihangizda foydalaning.
Asosiy tushunchalar:
Miisufadan o'qitish (дистанционные обучение, Distance Irurning) - o'quv jarayoni zamonaviy axborot va iili'koininunikatsion texnologiyalarlar yordamida tashkil etilib, o'qituvchi va o'quvchi orasidagi masofa va munosabat e tiborga olinmaydigan o'qitish.
Masofadan o'qitish kurslari (дистанционные курсы обучение, Distance education course) - tartiblangan o'quv dasturi, ko'zlangan maqsad, egallaniiishi kerak bo'lgan bilim, malaka, ko'nikmalar aniq belgilab qo'yilgan o'quv kursi.
Masofadan o'qitishning pedagogik texnologiyalari (педагогические технологии дистанционного обучения, Pedagogical technologies of distance learning) - o'qitishning usul va uslublari majmuasi bo'lib, o'quv-tarbiyaviy jarayonni amalga oshirish masofadan tashkil etiladi.
Masofadan o'qitishning tashkiliv ta’niinoli (организационное обеспечение дистанционного обучения, Organizational maintenance of distance learning) o'qitish davrida o'quvchi va o'qituvchi orasida tashkil qilinadigan bevosita munosabat.
Ma’lumolar bazasi (база данных, database) - aniq qoidalar bo'yicha tashkil qilingartj ma’lutotlarning yagona sistemasi, ular ma’lumotlami tavsiflash, saqlash va qayta ishlash prinstplarini nazarda tutadi.
Ma’lumotlar (данные, data) — ma’lumotlami formallashgan shaklda bcrish usuli, bunda ularni qayta ishlash, saqlash, qayta uzatish uchun imkoniyat yaratilgan bo'ladi.
Ma’lumotlar (данные, data) - Rasmiylashtirilgan, ya’m uzatish, izohlash va qayta ishlash uchun mos shaklda taqdim ctilgan axborot. Ma’lumotlar autentifikatsiyasi (аутентификация данных, data authentication) ma’lumotlar butunligini tekshirish uchun foydalaniladigan jarayon.
|
| |
Firmalarning asosiy xillari - O`zbekiston respublikasi davlat soliq qo`mitasi soliq akademiyasi m. I. Kutbitdinova...

101
-
xatarga moyillik darajasi (mamlakat aholisining umumiy sonida xatarga
nisbatan betaraf bo`lgan insonlar ulushi);
-
ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishning umumiy darajasiga bog`liq bo`lgan
bitimlarning murakkablik darajasi;
-
qonundan foydalanish narxi va xufyonalik narxining nisbati.
Tashkiliy rivojlanish milliy trayektoriyasining farqlari nafaqat tuzilmalarga –
unitar, xolding yoki multidivizional, – balki ularning maqsadli funksiyasiga,
korxonaning yetkazib beruvchilar, iste’molchilar va yollanma xodimlar bilan
munosabatlardagi xatti-harakatiga, shuningdek korxona faoliyat ko`rsatishining
ko`plab boshqa parametrlariga taalluqli. Endi korxonalarning bir necha ideal
xillarini yoritishga harakat qilamiz: buyruqbozlik iqtisodiyotida harakat qiluvchi
korxona (
B
korxona); Amerika firmasi (
A
firma); Yaponiya firmasi (
J
firma) va
o`tish xilidagi korxona (
O`
korxona).
1. Buyruqbozlik iqtisodiyotida harakat qiluvchi korxona.
Korxonaning
ushbu xiliga nisbatan qiziqish asosan shu bilan bog`liqki, Rossiya va Sharqiy
Yevropa korxonalari katta qismining ildizi buyruqbozlik iqtisodiyotiga borib
taqaladi. Buyruqbozlik iqtisodiyotida harakat qiluvchi korxona foydani
ko`paytirishga emas, balki normal yuklamali rejani bajarishga yo`naltirilgan.
«Prinsipal» (reja organi)ning farmoyishi mutlaq xususiyatga ega emas, balki
muhokama yoki
rejali savdo
ning predmeti hisoblanadi.
Bu yerda «prinsipal» siymosi alohida tahlilni talab qiladi. Kommunistik
mafkuraga muvofiq sotsializmda o`z manfaatlarining vakili – reja organi orqali
B
korxona
faoliyati ustidan o`zining nazorat qilish huquqini amalga oshiruvchi
barcha mehnatkashlar «prinsipal» bo`lib hisoblanardi.
Lekin nazorat qilishning samarali mexanizmlari faqat reja organi bilan
korxona direksiyasi o`rtasida hamda korxona direksiyasi bilan uning xodimlari
o`rtasidagi munosabatlarda yuzaga kelar edi. Ishlab chiqarish topshiriqlarini
bajarishdagi qat’iy intizomiga nazorat qilishning uchta mexanizmi – partiya
(partiya tashkilotlari orqali), xo`jalik (vazirliklar va idoralar orqali) va kengash
(Xalq deputatlari kengashining ijroiya organlari orqali) mexanizmlari orqali
erishildi. Reja organlarining mehnatkashlar tomonidan nazorat qilinishi
mexanizmlari esa mavjud emas edi, buning oqibatida mehnatkashlar «prinsipal»
sifatida o`z manfaatlarini amalga oshira olmas edi. Shuning uchun reja organi
amalda «agent»dan yagona «prinsipal»ga aylandi: nazoratsiz byurokratik apparat
o`z manfaatlarini umuman jamiyat manfaatlari bilan moslashtirish imkoniyatiga
ega bo`ldi. Keltirilgan dalillarga asoslangan holda
B korxona
ni unitar tashkilot,
ya’ni vazirlik yoki idoraning bo`linmasi sifatida ta’riflash mumkin.
Ushbu savdoda korxonaning ovozi ruxsatning yuqori
chegarasi, normadan tepaga chiqish haqida ogohlantiradi, yuqori
turuvchi organning ovozi esa ruxsatning quyi chegarasi, normadan
quyiga og`ish haqida eslatadi».
Ta’lim sohasidagi davlat siyosatining asosiy tamoyillari

|
Ta’lim sohasidagi davlat siyosatining asosiy tamoyillari
|
bet | 17/66 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 200,13 Kb. | | #114466 |
Bog'liq 1-Mavzu Pedagoglik kasbining jamiyat taraqqiyotida tutgan o‘rniTa’lim sohasidagi davlat siyosatining asosiy tamoyillari O’zbekiston Respublikasining «Ta’lim to’g’risida»gi Qonunining 3-moddasida ta’lim sohasidagi davlat siyosatining asosiy tamoyillari ko’rsatib o’tilgan. Ular quyidagilardan iborat:
ta’lim-tarbiyaning insonparvar va demokratik xarakterda bo’lishi,
ta’lim tizimining uzluksizligi va izchilligi;
umumiy o’rta, shuningdek, o’rta maxsus kasb-hunar ta’limining yo’nalishlarini tanlashning ixtiyorligi;
ta’lim tizimining dunyoviy xarakterda ekanligi; davlat ta’lim standarti doirasida ta’lim olishning hamma uchun ochiqligi;
ta’lim dasturini tanlashga yagona va tabaqalashtirilgan yondoshuv;
bilimli bo’lishni rag’batlantirish;
ta’lim tizimida davlat va jamiyat boshqaruvini uyg’unlashtirish.
O’zbekiston Respublikasining «Ta’lim to’g’risida»gi Qonunining 3-moddasida ta’lim sohasida davlat siyosatining asosiy tamoyillaridan biri ta’lim va tarbiyaning insonparvar va demokratik xarakterda bo’lishi ko’rsatilgan. Ta’lim va tarbiyaning insonparvarlashuvi insonni intellektual va ma’naviy-axloqiy jihatdan tarbiyalash bilan uzviy bog’liq bo’lgan uzluksiz ta’lim tizimi orqali har tomonlama barkamol shaxsni shakllantirishni nazarda tutadi. Ta’limni insonparvarlashtirish shaxsning ijodiy qobiliyatlarini ro’yobga chiqarishga imkon yaratadi. Bir so’z bilan aytganda, ta’lim-tarbiya jarayoni shaxsni har tomonlama kamol topishini ta’minlashga yo’naltiriladi, uning shaxsiga nisbatan hurmat bilan yondashiladi. Shuningdek, davlat ta’lim standartlari talablariga muvofiq faoliyat olib borayotgan uzluksiz ta’lim tizimi mazmuniga ko’ra bir tipdagi o’quv yurtlarining biridan ikkinchisiga o’tib o’qish imkoniyati mavjud. Chunonchi, ta’lim oluvchilar bir maktabdan ikkinchi maktabga, bir akademik litseydan ikkinchi akademik litseyga bir shaharda faoliyat yuritayotgan oliy o’quv yurtidan ikkinchi shaharda joylashgan oliy o’quv yurtiga o’tib ta’limni davom ettirish huquqiga egalar. Ta’lim tizimining dunyoviy xarakterda ekanligi mamlakatda ta’lim taraqqiyotining rivoji ilmiy asoslarga ega bo’lib, u fan-texnika, madaniyatning yuksala borishi bilan chambarchas holda rivojlanib borishini nazarda tutadi.
|
| |
Protokollar[tahrir | manbasini tahrirlash]

|
Protokollar[tahrir | manbasini tahrirlash]
|
bet | 51/81 | Sana | 08.02.2024 | Hajmi | 1,77 Mb. | | #153120 |
Bog'liq Uzb tema Protokollar[tahrir | manbasini tahrirlash]
Masofaviy ish stoli protokollari quyidagilarni oʻz ichiga oladi:
Apple Remote Desktop Protocol (ARD) – MacOS qurilmalaridagi Apple Remote Desktop uchun original protokol.
Appliance Link Protocol (ALP) – Sun Microsystems - audio (ijro va yozib olish), masofadan bosib chiqarish, masofaviy USB, tezlashtirilgan videoni o'z ichiga olgan maxsus protokol
HP masofaviy grafik dasturlari (RGS) – Hewlett-Packard tomonidan yuqori darajadagi ish stantsiyalarini masofadan boshqarish va hamkorlik qilish uchun maxsus ishlab chiqilgan xususiy protokol.
Mustaqil hisoblash arxitekturasi (ICA) – Citrix Systems tomonidan ishlab chiqilgan xususiy protokol
NX texnologiyasi (NX) NoMachine tomonidan ishlab chiqilgan xususiy protokol bo'lib, boshqa vilkalar loyihalarida mavjud bo'lgan ochiq manba lotinlari bilan.
Kompyuter orqali IP (PCoIP) – VMware tomonidan foydalaniladigan xususiy protokol (Teradici litsenziyasi)[4]
Masofaviy ish stoli protokoli (RDP) – audio va masofadan bosib chiqarishni o'z ichiga olgan Windows -ga xos protokol
Remote Frame Bufer Protocol (RFB) – VNC asoslangan ramka bufer darajasidagi o'zaro faoliyat platforma protokoli.
SPICE (Mustaqil hisoblash muhitlari uchun oddiy protokol) - Qumranet tomonidan virtual muhitlar uchun qurilgan masofaviy displey tizimi, hozir Red Hat
Splashtop – Splashtop tomonidan ishlab chiqilgan, Intel / AMD chipsetlari, NVIDIA / ATI GPU & APU, Qualcomm Snapdragon va NVIDIA Tegra kabi qurilmalar (H.264) uchun to'liq optimallashtirilgan yuqori unumdorlikdagi masofaviy ish stoli protokoli. Media kodeklarining turli profillarini optimallashtirish orqali Splashtop past kechikish va kam quvvat sarfi bilan yuqori kadr tezligini taqdim etishi mumkin.
Xpra – dastlab X11 ilovasini audio, video, masofadan bosib chiqarish va h.k.lar bilan muammosiz yo'naltirish uchun ishlab chiqilgan protokol - Windows va macOS serverlarini qo'llab-quvvatlash uchun kengaytirilgan
X oyna tizimi (X11) – asosan mahalliy ilovalarni ko'rsatish uchun ishlatiladigan yaxshi tashkil etilgan o'zaro faoliyat platforma protokoli; X11 tarmoq uchun shaffofdir
LANda uyg'onish – kam quvvat rejimida bo'lgan kompyuterlarni masofadan turib uyg'otish uchun standart protokol (o'chirilgan, lekin hali ham quvvat manbaiga kirish imkoniga ega).
|
| |
Didaktika - pedagogik ta’lim nazariyasi. O’qitish jarayoni yaxlit tizim sifatida. O’rta maxsus va kasb-hunar ta’limi mazmuni. Davlat ta’lim standarti

|
Didaktika - pedagogik ta’lim nazariyasi. O’qitish jarayoni yaxlit tizim sifatida. O’rta maxsus va kasb-hunar ta’limi mazmuni. Davlat ta’lim standarti
|
bet | 22/66 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 200,13 Kb. | | #114466 |
Bog'liq 1-Mavzu Pedagoglik kasbining jamiyat taraqqiyotida tutgan o‘rniDidaktika - pedagogik ta’lim nazariyasi. O’qitish jarayoni yaxlit tizim sifatida. O’rta maxsus va kasb-hunar ta’limi mazmuni. Davlat ta’lim standarti.
Reja:
Didaktika tushunchasi, mazmuni va uning mohiyati.
O‘qitish jarayoni. Didaktikaning asosiy kategoriyalari.
Zamonaviy ta’lim paradigmalari.
O‘qitish jarayoni bosqichlari va uning vazifalari.
Ta’lim qonuniyatlari va tamoyillari.
Didaktikaning tashkil topishi va rivojlanishi. Insonning faoliyatida o'qitish har doim juda muhim ahamiyatga ega bo'lgan. Ta'lim tasodifiy, intuitiv xususiyatga ega bo’lganda ham va asosan tasodifan axborotlarni berish hamda taqlid qilishdan iborat bo'lganda ham shunday bo'lgan; keyinchalik ham, ta'lim maqsadga muvofiq muntazam va rejalashtirilgan jarayonga aylanganda, maktab paydo bo'lganida ham shunday bo'lgan. Biroq uzoq vaqt davomida ta'limni nazariy tahlil qilish va o'rganish ishlari olib borilmadi, shuning uchun o'z nazariyasiga ega bo'lmadi. Faqatgina XVII asr bu sohada muhim o'zgarishlar olib keldi: aynan o'sha paytda ta'lim alohida nom oldi va tarixda birinchi didaktik faoliyatning ilmiy asoslangan tizimiga asos solindi.
Didaktika (ta'lim nazariyasi: yunoncha «didaktikos» «o'rgatuvchi», «didasko» esa - «o'rganuvchi» ma'nosini bildiradi) ta'limning nazariy jihatlari (ta'lim jarayonining mohiyati, tamoyillari, qonuniyatlari, o'qituvchi va o'quvchi faoliyati mazmuni, ta'lim maqsadi, shakl, metod, vositalari, natijasi, ta'lim jarayonini takomillashtirish yo'llari va hokazo muammolar)ni o'rganuvchi fan.
Bu tushunchani buyuk chex pedagogi Yan Amos Komenskiy (1592— 1670-yillar) «Buyuk didaktika» (1657-yil) nomli mashhur asarida tilga oladi. Lekin Komenskiy «didaktika bu faqat ta'limgina emas, balki tarbiyalash ham», deb ta'kidlaydi. Mazkur asarda olim ta'lim nazariyasining muhim masalalari: ta'lim mazmuni, ta'limning ko'rgazmaliligi, ketma-ketligi kabi tamoyillari, sinf-dars tizimi borasida so'z yuritadi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Didaktika - pedagogik ta’lim nazariyasi. O’qitish jarayoni yaxlit tizim sifatida. O’rta maxsus va kasb-hunar ta’limi mazmuni. Davlat ta’lim standarti
|
Respublikasi axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot - bet 77

169
Bundan tashqari, uzatilayotgan har bir fayllarni parol asosida himoyasini ta’minlash
zarur (faylni qulflash).
Simsiz tarmoq nuqtasida foydalanilgan dasturiy vositalarni doimiy yangilab
borish.
Ishlab chiqaruvchilar tomonidan qurilmalar uchun doimiy ravishda yangi
versiyalar ishlab chiqiladi va ular mavjud versiyadagi xavfsizlik muammolarini
oldini olishga qaratilgan bo’ladi. Shu sababi, simsiz tarmoq qurilmalarini dasturiy
tomondan yangilab borish tavsiya etiladi.
Internet provayderi yoki simsiz tarmoq qurilmasini ishlab chiquvchilar
tavsiyalariga quloq solish.
Odatda simsiz tarmoq qurilmalarini ishlab chiqaruvchilar
tomonidan o’ziga tegishli veb sahifalarda xavfsiz foydalanish uchun turli tavsiyalar
beriladi. Ushbu tavsiyalarga amal qilish aksariyat hollarda bo’lishi mumkin bo’lgan
xavfsizlik muammosini oldini olishga katta yordam beradi.
Download
Mavzuni mustahkamlash rich tin savollar

Mavzuni mustahkamlash rich tin savollar:
Virtual imkoniyatlardan til ta’limida foydalanishning o'ziga xos xususiyatlari nimalardan iborat?
Adabiyotdan virtual laboratoriya yaratilisbi bo'yicha qanday takliflaringiz bor?
Qanday o‘ylaysiz, til ta’limi uchun virtual laboratoriya yaratishga zarurat bormi?
MustaqH ish topshiriqlari. Ona tilidan virtual laboratoriyani tashkil qilish bo‘yicha takliflaringizni bildiring.
Asosiy tushunchalar:
Pcdagogik dasturiy vositalar (педагогические ■■pin раммпые средства, pedagogical programming means)- l.ompyntcr texnologiyalari yordamida o‘quv jarayonini qisman yoki to'liq avtomatlashtrrish uchun mo‘ljallangan didaktik vosita Inuohhnadi.
Pcdagogik dasturiy vositalarga qo‘yiladigan metodik talablar (i ребопания, предяьвляемые к педагогическо программным среде там, methodical requirements that insisted on pedagogical programming means) - pedagogik dasturiy vositalar - к qiiv materialini
taqdim etishning tushunchali, obrazli va harakatli kunipimentlarining o'zaro bogTiqligiga tayangan holds qurilishi.
Pedagogik dasturiy vositalarning gipermatn hujjatlarini Ishlah chiqish dasturlari - Microsoft Front-Page (HTMLyper Text Mm kup Language), AlliareHomeSite (HTML),
Microsoft PowerPoint, MicrosoftWord
Adabiyotlar:
1. Gnlmanova Q. Ona till taTimi uchun audiodasturlar yaratish vii loydalanish texnologiyalari//O‘zbek filologiyastiung ilmiy- ntizariy masalalari va o‘qitish texnologiyalari(respublika iltniy- iiiiziuiy anjuman matcriallari). - Nukus:
Nukus DPI, 20)7. - B. 78- H0 '
1 G'ulomov A., Qodirov M. Ona tili o'qitish metodikasi. - I ushkcnt: O'qituvchi, 2012.
1 Qambarova S. Adabiyot fanini o‘qitishda virtual laboratoriya Imihkil etish masalalari // O‘zbek tdshunosligining dolzarb masalalari (Krspublika ilmiy -nazariy anjuman matcriallari). -Toshkent: l.wliDO'TAU, 2016. -B.147-152.
Internet saytlari:
I. l)ltp://www.moluch.ru
http://diclist.rU/slovar/istorichcskiy/v/virtualnyj .html
1. http://diclist.rU/slovar/filosofskiy/v/virtualnyj .html
4. h I tp: //cyber 1 enmka.ru/ article/n/aktualnaya-metodika- iiiiiinklivnogo-obucheniya-russkomu-yazyku
Himoyalangan vipual tapmoq (VPN) himoya mexanizmi

162
o
masofadan foydalaniluvchi VPN;
o
koppopativlapapo VPN.
-
VPN ning texnik amalga oshipilishiga ko’pa:
o
mapshputizatop ko’pinishida;
o
tapmoqlapapo ekpan ko’pinishida;
o
dastupiy ko’pinishda;
o
maxsus shifplash pposessopiga ega appapat vosita;
VPN tapmoqlapni axbopot tizimlapida axbopot xavfsizligini ta’minlashda
foydalanishning afzalliklapi quyidagilap:
-
bapcha koppopativ tapmoqni himoyalash imkoniyati - yipik lokal tapmoq
ofislapidan toptib alohida ishchi joylapigacha;
-
masshtablashgan himoya tizimi, ya’ni, alohida foydalanuvchi uchun
dastupiy ko’pinishda, lokal tapmoq uchun sepvep ko’pinishda va
koppopativ tapmoq uchun shlyuz ko’pinishda amalga oshipish imkoniyati;
-
ochiq tapmoq yordamida himoyalangan tapmoqni qupish imkoniyati;
-
tapmoq ishini nazopat ostida olish va bapcha axbopot manbalapini
identifikasiyalash.
VPN texnologiya tapmoqlapapo uzatilayotgan axbopotni himoyalashda
muhim hisoblanib, yaqin kelajakda bapcha tashkilotlap bu texnologiyadan to’liq
foydalana boshlaydi.
Download