nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Omborlarni 
saqlash - Tairova m. M., Abdulloev a. J. Logistika

96
G'arb iqtisodchilari shuningdek, omborlarni saqlash uchun sarf-
xarajatlarning asosiy moddalarini sarmoyaga qiziqishning yo'qolishi
deb ataydilar, agar ular omborxona qurilishini moliyalashtirish va
tegishli jihozlar bilan ta'minlash uchun bank hisobvarag'idan pul
mablag'larini olish kerak bo'lmaganda olinishi mumkin edi. Sanab
o'tilgan xarajatlar miqdori sezilarli darajada bo'lishi mumkin. Shu
sababli,
moddiy-texnik
ta'minot
tizimi
doimiy
ravishda
optimallashtirilmoqda, ya'ni omborlarga bo'lgan ehtiyojni minimal
darajaga tushiradigan, materiallarni buyurtma qilish va qabul qilish
tartibini soddalashtiradigan va tizimning tezligini oshiradigan
mexanizmlarni qidirish ishlari olib borilmoqda.
Logistika bilan shartnomalar tizimi an'anaviy tizimdan bir qator
afzalliklarga ega. Birinchidan, bu qog'ozlarni pasaytirish va shunga
mos ravishda ma'muriy xarajatlar. Biroq, iste'molchilar uchun asosiy
yutuq - bu o'zlarining ko'pincha atomlashtirilgan ombor tizimidan voz
kechish qobiliyatidir. Shartnomalar tizimi zaxiralarda muzlatilgan
kapitalni bo'shatishga imkon beradi.
Shartnomalar bo'yicha moddiy-texnik ta'minotning muhim jihati
shoshilinch yetkazib berishni tashkil qilish imkoniyatidir. Kerakli
materiallar buyurtmachiga 24 soat ichida omborxonada turli xil
namunalar mavjud bo'lgan savdo tashkiloti orqali yetkazib berilishi
mumkin.
Shartnoma hujjatlariga quyidagilar kiradi: shartnomaning o'zi,
materiallar kataloglari, buyurtmalarni tayyorlash va yetkazib berishni
tashkil etish to'g'risidagi shartnomalar, shuningdek, kontrakt
shartlarining bajarilishini nazorat qilish va qayd qilish bo'yicha
ko'rsatmalar.
Barcha
hujjatlar
shunday
tuzilganki,
logistika
jarayonining uch bosqichida kompyuterlardan foydalanish mumkin.
Xarid qilish logistikasiga savdo va xarid bozorlaridagi vaziyatning
keskin o'zgarishi sharoitida ishlab chiqarish jarayonini tashkil etish
sezilarli ta'sir ko'rsatadi.
Xarid qilish logistikasining ishlash mexanizmi

95
Ko'p sonli shakllarni qayta ishlash va qayta ishlash ko'p vaqt talab
etadi, bu esa materiallarni kutayotgan mijozlarga katta zarar yetkazadi.
Yetkazib berishni tashkil etish siklining davomiyligi buyurtmalarni
bajarishda mumkin bo'lgan xatolarga olib keladi. Ba'zi xatolar,
materiallar allaqachon mo'ljallangan joyga etkazilganida aniqlanadi.
Ushbu ko'p sonli shakllar to'plamini qayta ishlash tegishli
xodimlarning mavjudligini va katta xarajatlarni talab qiladi.
Zaxiralarni an'anaviy xarid qilish tizimida saqlash o'ziga xos
ma'muriy va mehnat xarajatlari bilan omborlar majmuasining
mavjudligini o'z ichiga oladi.
chiqarishda (quymakorlik sanoatida), o g ‘ir yuklarni transportlarga yuklash

|
chiqarishda (quymakorlik sanoatida), o g ‘ir yuklarni transportlarga yuklashBog'liq Hayot faoliyati xavfsizligi. Tojiboyev M. Nigmatov Mchiqarishda (quymakorlik sanoatida), o g ‘ir yuklarni transportlarga yuklash
va tushirish, yer osti ishlarida va boshqa bir qancha sohalarda ayollam ing
ishlashiga y o i qo‘yilm aydi. Shuningdek, qizlar va 8 yoshgacha bolalari
b o ig a n ayollam ing tungi ishlarda (soat 22 dan soat 6 gacha) ishlashlari,
dam olish kunlaridagi ishlarga jalb qiiish va xizm at safariga yuborish
taqiqlanadi.
0 ‘zbekiston
Respublikasining
1993-yildagi
«Mehnatni
m uhofaza qiiish to‘g ‘risida»gi Qonunida ishlovchilam ing mehnatini va
s o g i i g i n i ta ’minlash, ishlab chiqarish tarmoqlarida mehnat m uhofazasini
tashkil etishning yagona tartibini o ‘matishga qaratilgan. Bu qonun 5
ta b o iim va 2 9 moddadan iborat: 1 b o iim . Um um iy qoidalar (7 ta
modda); II b o iim . Mehnatni m uhofaza qilishni ta’minlash (8 ta modda);
III b o iim . Ishlovchilam ing mehnatini m uhofaza qilishga oid huquqlarni
amalga oshirishdagi kafolatlar (6 ta modda); IV b o iim . Ishlovchilam ing
mehnatini m uhofaza qilishga doir qonunlar va boshqa m e’yoriy hujjatiarga
rioya etilishi ustidan davlat va jam oatchilik nazorati (3 ta modda); V
b o iim . Mehnatni m uhofaza qiiish to ‘g ‘risidagi qonunlar va boshqa
m e ’yoriy hujjatlami buzganlik uchun javobgarliklar (5 ta modda)
52
4.2 Mehnat muhofazasiga oid tadbirlarni rejalashtirish
Mehnat m uhofazasiga oid hamma ishlar oldindan tuzilgan reja
asosida amalga oshiriladi. Buning uchun mehnatni m uhofaza qilishning
nomenklatura chora-tadbirlari rejasi tuzilishi kerak. Nomenklatura chora-
ladbirlari rejasi kasaba uyushmasi qo‘mitasi bilan kelishilgan holda korxona
|
| |
Sun’iy sham ollatish - M tojiyev, I. Nigmatov

|
M tojiyev, I. NigmatovBog'liq Hayot faoliyati xavfsizligi. Tojiboyev M. Nigmatov MSun’iy sham ollatish mahalliy v a umum iy
sham ollatish turlariga
b o iin a d i. M ahalliy sham ollatishda ifloslangan havo zararli m ahsulot
ajralib chiqadigan joyning o ‘zidan y o ‘qotilib, m oddalam ing bino ichidagi
taqsim lanishiga yo‘l qo‘yilmaydi. M ahalliy sham ollatishga laboratoriya
shkaflari, havo dushlari, yonlam a suruvchilar va boshqalar ishlatiladi.
Ishlab chiqarish korxonalarida qizdirish jarayonlari b o ‘lm aganda
zaharli m oddalam ing y o ‘l q o ‘yiladigan oxirgi darajasi (YQOD) 100 mg/
mi va undan ortiq b o ig a n d a so ‘rish tezligi 0,3-0,7 m /sek talab etiladi.
Zararli va zaharli m oddalam ing YQOD 100 mg/mi dan kam v a qizdirish
jarayonlari m avjud bo ‘lganda, havoning so ‘rish tezligini 0,7-1,5 m l
sek dan 3 -5 m /sek gacha oshirish mumkin. Havo dushi 15-25°C gacha
qizdirilgan v a issiqlik k o ‘p ajralib chiqadigan joyiarda ishlayotganlarga
2 -4 m /sek tezlik bilan yuboriladigan havo oqimi yuboriladi.
Mahalliy shamollatish yordamida ajralib chiqayotgan zararli moddalar
yo‘qotilgach, normal sanitariya sharoitlariga umumiy shamollatish yo‘Ii
bilan erishiladi. Buning uchun ifloslangan toza havo bilan almashtiriladi
va aralashtiriladi. Sanitariya normalariga asosan issiqlik, bug1, gaz ajralib
chiqmaydigan binolarda har bir ishlovchiga havo almashtirish 20 mi/sek,
deraza va darchalari boim agan binolarda esa 40 mi/sek dan kam bo‘lmasligi
kerak. Almashtirilishi zarur b o ig a n havo miqdori binodagi ajralib chiqayotgan
issiqlikka, namlikka, zararli moddalar miqdoriga b o g iiq boiadi.
3.8. Ishlab chiqarish binonalarini isitish
Ishchi-xizm atchi xodimJar uzoq va doimo bo‘)adigan ishlab chiqarish
binolarini m a iu m haroratda ushlab turish uchun isitish qurilm alaridan
foydalaniladi. Isitish tizimi mahalliy va m arkazlashgan holda b o iish i
mumkin. Yuzasi 500 ml gacha b o ig a n oddiy binolam i isitishda mahalliy
isitish qurilm alaridan foydalaniladi. Yong‘in xavfsizligi jihatidan A,B,D
kategoryalarga mansub ishlab chiqarish korxonalarida mahalliy isitish
qurilmalaridan foydalanishga berilmaydi.
Kimyo
sanoati
korxonalarida
markazlashgan
isitish
tizimidan
foydalaniladi. Isitish esa bug1, suv va havo yordamida amalga oshirilishi
48
|
| |
ta’m inlovchi ish usullarini o ‘rgatish bilan ishchining mehnat xavfsizligini

|
ta’m inlovchi ish usullarini o ‘rgatish bilan ishchining mehnat xavfsizliginiBog'liq Hayot faoliyati xavfsizligi. Tojiboyev M. Nigmatov Mta’m inlovchi ish usullarini o ‘rgatish bilan ishchining mehnat xavfsizligini
saqlash chora-tadbirlarini ham o 'z ichiga oladi. Ishlab chiqarishda ishchilar
mehnat x av fsizlig ig a quyidagi y o ‘riqnomalar asosida o‘qitiladir
55
K irish
yo‘riqnomasi.
Bunda ishga kirayotgan yangi ishchilar kirish
y o ‘riqnomasidan o ‘tkaziladi. Bu y o ‘riqnomaning asosiy maqsadi ishga
kirayotgan ishchiga mehnatni m uhofaza qiiish, xavfsizlik texnikasi va sanoat
sanitariyasi to‘g ‘risida m a’lumotlar berish, uni ishlab chiqarish maydoni
va sexlardagi tartib-qoidalarga o ‘rgatishdan iborat. Kirish y o ‘riqnomasi
xavfsizlik texnikasi muhandisi tomonidan jihozlangan mehnatni m uhofaza
qiiish xonasida o ‘tkaziladi.Kirish y o ‘riqnomasini o'rgatishda mehnatni
m uhofaza qiiish asoslari, ishlab chiqarishda o ‘rnatilgan ichki tartib-
qoidalar, ish joy ini tashkil qiiish, uskuna qurilmalardan xavfsiz foydalanish
qoidalari, baxtsiz hodisalam ing oldini olish usullarini tushuntirish,
xavfli moddalar bilan ishlash tartibi, jihoz-uskunalam i to‘xtaish usullari,
zarur vaqtda k o ‘rsatilgan tartibda birinchi yordam k o ‘rsatish va boshqa
masalalar muhokama etiladi. Kirish yo'riqnomasidan o ‘tkazilgan ishchi
bilim i m axsus daftarda qayd qilinadi.
Ish joyidagi yo‘riqnoma.
Bunday yo'riqnoma ishchining bir ish
joyidan ikkinchi ish joyiga o ‘tkazilganda amalga oshiriladi. Ish joyidagi
y o ‘riqnomada ishchiiarga ishchining doim iy ish joyi, xavfli ish jarayonlari,
muhofaza qurilmalari va ularning vazifalari, ishni olib borish qoidalari,
uskuna, m oslam alam ing sozlanganligi va yerga ulanganiigi, shaxsiy
|
| |
Ishlab chiqarish m ikroiqlim ining gigiyenik normalari nimalarga

|
Ishlab chiqarish m ikroiqlim ining gigiyenik normalari nimalargaBog'liq Hayot faoliyati xavfsizligi. Tojiboyev M. Nigmatov M4. Ishlab chiqarish m ikroiqlim ining gigiyenik normalari nimalarga
b o g iiq ?
5. Ishlab chiqarishdagi m o ia d il ob-havo sharoiti qanday yaratiladi?
6. Ishlab chiqarish changlari deganda nimalami tushunasiz?
7. Pnevm okonioz qanday kasallik?
8. Ishlab chiqarish changlariga qarshi qanday tadbirlar q oilan ilad i?
9. Ishlab chiqarishdagi zaharli moddalarning ishchilarga ta’siri qanday?
10. Ish zonasidagi zaharli moddalarga qarshi qanday tadbirlar
q o ila n ila d i0
49
IV BOB
ISHLAB CHIQARISHDA MUQOBIL
MUHITNI TA’MINLASH
4.1. Mehnatni muhofaza qiiish rung huquqiy asoslari
Mehnatni m uhofaza qiiish quyidagi manbalarda k o ‘zda tutilgan:
- 0 ‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi;
- 0 ‘zbekiston Respublikasining «Mehnatni m uhofaza qiiish» Qonuni;
- 0 ‘zbekiston Respublikasining «Mehnat qonunlari kodeksi»;
- Texnika xavfsizligiga oid m e ’yorlar, qoidalar, standartlar va y o ‘riq-
nomalar.
Mehnatni m uhofaza qilishning qator masalalari Konstitutsiyada o ‘z
aksini topgan. Jumladan, 0 ‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining,
IX bobi fuqarolaming iqtisodiy va ijtimoiy huquqlarini him oya qilishga
qaratilgan b o ‘lib, 36-m oddada «Har bir inson qonunda k o ‘rsatilgan
tartibda mehnat qiiish, erkin kasb tanlash, qulay sharoitlarda mehnat qiiish
va ishsizlikdan him oyalanish huquqiga egadir» deb k o ‘rsatib o ‘tilgan.
Ushbu bobning 37-m oddasida «Barcha ishlayotgan fuqarolar dam olish
huquqiga egadir, Ish vaqti va haq to ‘lanadigan mehnat ta ’tilining muddati
qonun bilan belgilanadi». 38-m oddada esa «Har kim qariganda, mehnat
layoqatini y o ‘qotganda, shuningdek, boquvchisini yo'qotganda va boshqa
|
| |
Tabiiy ofat, avariya va katastrofalarda

Triaj vaqtida jabrlanganlarga tibbiy yordam ko‘rsatilmaydi, faqat triajni
qisqa fursatda o'tkazish talab etiladi. Triaj o‘tkazib bo‘lingandan so'ng,
ularga birinchi tibbiy yordam ko‘rsatiladi.
Birinchi tibbiy yordam ko‘rsatish ketma-ketligi:
1-navbatda - nafas
olmayotgan jarohat olganlarga;
2-navbatda - ko !krak sohasi va nafas yo‘llari shikastlanganlarga;
3-navbatda - ko‘p qon yo‘qotganlarga;
4-navbatda — shok holatidagi yoki hushini yotganlarga;
5-navbatda - suyaklari ko‘p singanlarga;
6-navbatda -- yengil jarohat olganlarga.
Mavzuni o‘zlashtirish uchun zarur bo‘lgan
tayanch so‘z va iboralar:
Transport immobilizatsiyasi; antidotlar; venoz qon ketishi; jgut qo‘yish;
burama qo‘yish;
puls nuqtalari; steril bog*lama; aseptika; antiseptika;
shaxsiy aptechka; shaxsiy bog'lovchi paket;
uzoq bosilish sindromi; yopiq
shikastlanish; travmatik shok; shina;
shotisimon shina; kuyish shoki;
intoksikatsiya; qisman sanitar ishlov; qisman dezakativatsiya.
Ta'minlovchilar bilan munosabatlarda bir nechta asosiy

92
noaniqligi va boshqa ko'pgina narsalar bo'lishi mumkin. Bozorni
o'rganish muammosini hal qilishning eng sodda algoritmi, uni axborot
bilan ta'minlash tuzilmasi, bozor turlarining ro'yxati va uning tuzilishi
va dinamikasiga oid savollar bilan ifodalanishi mumkin.
Xarid qilish bozori, xom ashyo va materiallar bozorida tadqiqotlar
o'tkazish maqsadi bir vaqtning o'zida o'rganilishi kerak bo'lgan
Forsunka parametrlari - Mashinasozlik

Forsunka parametrlari.
Statik ishlab chiqarish: 2,576 g/s
Chulg`amning aktiv qarshiligi: 16±1 Om.
100 Gts chastotada chulg`am induktivligi: 12 ± 2mGts.
Elektr iste`mol kuchlanishi: 6...18 V
Klapanning xarakat yo`li: 0,16mm.
Klapanning ish vaqti: 1,5 ms.
Klapanning qo`yvorish vaqti: 13 ms.
Forsunkani ishlab chiqarish faqat yonilg`i bosimiga bog`liq emas, balki forsinka ozuqlanadigan tashqi kuchlanish balandligigacha ham bog`liq. Tashqi kuchlanish balandligi bo`yicha to`g`rilanish, boshqaruv blokining purkash davomiyligini xisoblovchi dasturida xisobga olinadi.
Forsunkani avtomabilga joylashtirish va mantaj qilish.
Forsinkalar dvigatel tsilndrlar bloki kallagidagi teshik maxsus egarga o`rnatiladi va tepasidan yonulg`i ramasiga qistiriladi.
Forsunkani yonulg`i bilan ta`mirlash uchun ulanayotgan qimslari rezina xalqalar yordamida jipslashtiriladi.
Har bir forsinkani jegut simlariga ulanishi ikki kontaktli maxsus tsilndirik shaklga ega bo`lgan zulfinli razetka yordamida ulanadi.
|
Injektorning ishdan chiqayotgan detallari va ularning sabablari

Injektorning ishdan chiqayotgan detallari va ularning sabablari.
Injektorning asosiy ishdan chiqayotgan detallari klapan va filtrlaridir. Filtr injektorga kirayotgan yonilg`ining yomonligi sababli to`lib qolmoqda, bu esa tsilindrlarga yonuvchi aralashmani yetarli darajada kirmasligiga olib keladi. Klapan esa injektorning uch qismi bilan ishqalanish natijasida yeyilib ketmoqda. Shu sababli injektorda yonilg`i purkash o`rniga yonilg`ini tomchilatib o`tkazmoqda. Bu narsa yonilg`ining sarfiga katta ta’sir ko`rsatadi.
Yonilg`i forsinkasi EV1. 3C 0280150711 (BOSCH)
Forsinka dvigatel tsilindirini kiritish klapini tomoniga yonilg`ini tozalash va changlatish uchun mo`ljallangan. Forsinka tez ta’sir etuvchi elektromagnit ta’sirida xarakatga keluvchi yoqilg`i chiqish teshigiga prislanib turuvchi gidravlik klapinga ega. Forsinkaning konstruktiv sxemasi ignasimon klapin va butun korpus bo`ylab joylashgan elektro magnitdan iborat. g`altak elektro magniti ishlamayotgan holda klapan pruxsinalar bilan itarilib klapin egariga jipslashgan bo`ladi. g`altakning uchlari, korpus bilan elektr bog`lanish bo`lmasligi uchun izolyatsiyalangan holatda tashqariga chiqarilgan yonilg`i, yonilg`i ramasidan kirish shtutseri orqali forsinka korpusi ichiga qo`shimcha to`r filter orqali kirib boradi. forsinkani himoyalovchi qismi changlatuvchi va klapan teshiklari ifloslanishidan saqlaydi. Changlatishning tozalash qismi, eni 0,075mmli xalqasimon teshik ko`rinishida bo`ladi. Forsinkaning elektr iste’moli asosiy rele orqali tashqi tarmoqdan olinadi. Forsinkani ishga tushurish, boshqaruv blokining kuch kanali orqali chulg`amni massaga qisqa tutashuv qilish yo`li bilan amalga oshiriladi. Magistraldagi, doimiy bosim ostidagi yonilg`i va elektro magnit iste’mol qilayotgan kuchlanish va dozalanuvchi yonilg`i xajmi, forsinkani ulanishini boshqarayotgan inpuls davomiyligiga proportsional. Purkash davomiyligi, dvigatel ishga tushushiga 100 milli sekuntdan, salt yurish rexsimida bir necha milli sekuntgacha cho`ziladi. Salt yurish rexsimida boshqaruv bloki forsinkani o`chirib qo`yadi, dvigatelga yonilg`i uzatishning to`xtatadi. Bu esa o`z navbatida qo`shimcha yonilg`i iqtisodini ta`minlaylaydi.
Konstruktsiyaga binoan elektro mexanizm qo`yidagi elementlardan tashkil topgan.
Elektromagnit chulg`ami va proxsini ostidagi ignasimon klapanni o`z ichiga oluvchi, kiritish va chiqarish shtutseri mavjud bo`lgan korpus.
Shtutserlar oxirida zichlashtiruvchi rezinkali xalqalan.
Ulanish uchun ikki kontektiv vilkka korpusga preslangan.
|
Konstruktiv omillar - Mashinasozlik

3.3. Konstruktiv omillar
Avtomobil- murakkab sistema bo`lib, u birgalikda ishlaydigan agregat, mexanizm va detallardan tashkil topgan. Zamonaviy yengil avtomobil o`rtacha 15-18 mingta. detallardan tashkil topgan va ulardan 200-300 tasi ishlatish mobaynida o`zining ish qobiliyatini yo`qotadi. Ularning ishlash muddati avtomobilnikidan kam bo`lib, ular ekspluatatsiyada doimo diqqat markazida bo`ladi va ular ishonchlilik tomonidan “kritik” detallar bo`lib, ular boshqalarga qaraganda tez almashtiriladi va avtomobillarni to`xtab qolishiga sabab bo`ladi. Natijada avtomobillarning ekspluatsion xarajatlari ortib ketadi.
Engil avtomobillarning eksplatatsion xarajatlari ortib ketishiga eng ko`p omillar uning IYoDlir. Uning 3 ta tizimi, ya`ngi ta`minlash, sovutish va moylash tizimlarining ishlash qobiliyati xarajatlarning o`zgarishiga to`g`ridan-to`g`ri ta’sir etadi (2-rasm). Yangi ishlab chiqarilayotgan zamonaviy yengil avtomobillarda bu tizimlardan tashqari Elektron boshqaruv qurilmasi (EBQ) va injektor majudki, ular xarajatlarning o`zgarishiga yanada ko`proq ta’sir o`tkazadi.
3-rasm. Xarjatlarga IYoDning ta’siri
Statistik ma’lumotlarga tayanadigan bo`lsak, agar 2000 yilda dunyodagi ishlab siqarilayotgan yengil avtomobillarning 45 % karbyuratorli ichki yonuv dvigatellari bilan ta`minlangan bo`lsa [22], 2007 yil dekabr oyiga kelib, ko`rsatkich 75% ni tashkil etmoqda. Demak, bugungi kunda ekspluatatsion xarajatlarni kamaytirishimiz uchun EBQga ega bo`lgan avtomobillarning turlari va ularning texnik- iqtisodiy ko`rsatkichlarini hisobga olishimiz kerak bo`ladi.
Bugungi kunda Citroen Xsara 1.6i SX, Fiat Marea 1.8 ELX, Ford Focus 1.6, Honda Civic 1.4 i S, Mazda 323, 1.5 GLX, Merc-Benz A 500, Nissan Almera 1.6 SLX, Opel Astra 1.6i 16 V, Skoda Oktavia 1.6, Suzuki Baleno 1.6i yengil avtomobillari va “GM-Uz” ning “Damas” rusumli avtomobilidan boshqa barcha modellari injektorli yonilg`i purkash sistemalari bilan ta’minlangan[22-26].
Misol tariqasida “Jentra” avtomobilining yonilg`i purkash tizimini ko`rib chiqamiz (4- rasm).
4-rasm. “Jentra” avtomobilining umumiy ko`rinigi
5- rasm. Yonilg`ini purkash sistemasining sxemasi
Ushbu yonilgi purkash sistemasida elektoron blok 1 boshkaruvining markaziy elementi xisoblanadi. U mikrokompyuter asosida yaratilgan bulib, elekromagnitli forsunkalar 2 ga (5- rasm) buyruk beradi, ular esa xar kaysi tsilindrning kiritish kuvurlariga uzlukli ravishda yonilgi purkaydi. Purkash tsiklining davomiyligini belgilovchi buyruk signali xavo sarfi datchigi 4 va aylanish chastotasi datchigi 12 ning signallari asosida, atrof muxit xaroratini (datchik 13), drossel zaslonkaning vaziyatini (datchik 5) va shu kabilarni xisobga olgan xolda xosil kilinadi. Yonilgi forsunkalarga elektr motr 9 li nasos 8 vositasida 200...300 kPa bosim bilan uzatiladi. Bunday bosim rostlagich 11 yordamida rostlab turiladi. Ishga tushirish davri uchun forsunka 3 kuzda tutilgan bulib, u kiritish kollektorining markaziga urnatilgan.
6- rasm. Injektor sxemasi
|
Tadqiqotning ilmiy yangiligi

|
Tadqiqotning ilmiy yangiligi
|
bet | 21/35 | Sana | 15.06.2021 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #15047 |
Tadqiqotning ilmiy yangiligi. Mazkur diplom loyixasining ilmiy yangiligi shundan iborat bo`ladiki, “GM-O`zbekiston” va boshqa firmalarning ikki yonilg`ili yonilg`ini elektron purkash tizimli avtomobillari forsunkalarining qismlarini ishdan chiqish sabablari nazariy va amaliy tahlil qilinadi. Forsunkalardagi asosiy detallarning ish resurslarini uzaytirish bo`yicha omillar tasniflanadi.
Ishning amaliy ahamiyati. “GM-O`zbekiston” va boshqa firmalarning ikki yonilg`ili yonilg`ini elektron purkash tizimli avtomobillarining forsunkalari hozirgidek 1 marta ishlatilib qolmay, balki ularga zamonaviy TXKdan so`ng bir necha marta ishlatish imkoniyati yaratiladi. Ularga TXKning yangi uslubi va uni amalga oshirish vositalari yaratiladi. Mazkur ish avtoservislarga tadbiq etilsa, unda forsunkalar kamroq ishdan chiqadi, ularga TXKning davriyligi kamida 50-60 % ortadi.
|
| |
xotira 
(X) va 
kiritish-chiqarish tizimi

=-56-=
taqdim etilish usullari va ularning formatlarini; tuzilishning dasturiy jihatdan
foydalanuvchi uchun tushunarli bо‘lgan barcha elementlariga murojaat qilish
usullarini (registrlarga, doimiy va tezkor xotiralar uyalariga, tashqi qurilmalarga
ma’lum manzil bо‘yicha murojaat qilish); mikroprotsessor tomonidan bajariladigan
operatsiyalar tо‘plamini; mikroprotsessor tomonidan shakllantiriladigan va uning
ichiga tashqaridan kirib keladigan boshqaruvchi sо‘zlar va signallar tavsifini; tashqi
signallarga bildiriladigan munosabatlarni (uzilishlarga ishlov berish tizimi va shu
kabilar).
Mikroprotsessor tizimining xotira bо‘shlig‘ini shakllantirish usuliga kо‘ra MP
arxitekturalari ikkita asosiy turga bо‘linadi.
Dasturlar va ma’lumotlarni saqlash uchun bitta xotira bо‘shlig‘i qо‘llanilgan
tuzilish
Mikroprocessning interfeysli qismi

Mikroprocessning interfeysli qismi
MP ning interfeysli qismi MP ning SHK tizimli shinasi bilan aloqasi va
moslashishi, shuningdek bajarilayotgan dasturning buyruqlarini qabul qilish, oldindan
tahlil qilish hamda operandlar va buyruqlarni to’liq adreslarini shakllantirish uchun
mo’ljallangan.
Interfeysli qims o’zining tarkibiga MPX ning adresli registrlari, adresni
shakllantirish uzeli, MP da buyruqlar buferi hisoblangan buyruqlar registrlari bloki,
MP ning ichki interfeysli shinasi va kiritish-chiqarish shinasini va portlarini
boshqarish sxemasini oladi. (Aytilgan qurilmalarning ba’zilari, go’yoki: adresni
=-54-=
shakllantirish uzeli va MP bevosita bajaradigan buyruqlar registri funkcional jihatdan
boshqarish qurilmasi tarkibiga kiradi — 35-rasm. )
Kiritish-chiqarish portlari —
bu SHK tizimli interfeysining bandlari bo’lib,
ular orqali MP boshqa qurilmalar bilan ma’lumot almashadi. MP da hamma portlar
soni 655361 ta bo’lishi mumkin (so’z formata soni bilan tasvirlanishi mumkin
bo’lgan turli adreslar miqdoriga teng). Har bir port adresga — port nomeriga ega;
moxiyati bo’yicha, bu xotira yacheykasining adresi bo’lib, u shu portni ishlatuvchi
kiritish-chiqarish qurilmasining bir qismidir, lekin u kompyuter asosiy xotirasining
bir qismi emas.
Qurilma porti biriktirish texnikaviyurasini va ikkita xotira registrini qiymatlarni
almashish va boshqaruvchi ma’lumot almashishni o’z ichiga oladi. Ba’zi tashqi
qurilmalar almashinishi kerak bo’lgan katta hajmdagi ma’lumotlarni saqlash uchun
asosiy xotirani ham ishlatadi. Ko’pchilik standart qurilmalar (MDY, EMDY,
klaviatura, printer, soprocessor va b. ) ularga doimiy biriktirilgan kiritish-chiqarish
portlariga ega.
Shinani va portlarni boshqarish sxemasi quyidagi vazifalarni bajaradi:
• port adresini va uning uchun boshqaruvchi malumotni shakllantirish (portni qabul
qilishga yoki uzatishga qayta ulash va b. );
• portdan boshqarish ma’lumotini, portning tayyorligi va uning holati to’g’risida
ma’lumotlarini qabul qilish;
• kiritish-chiqarish qurilmasi porti vd MP o’rtdsida qiymatlarni uzatish uchun tizimli
interfeysda tuppa-to’g’ri kanalni tashkil etish.
Shinani va portlarni boshqarish sxemasi portlar bilan aloqa uchun ko’rsatmalar,
adreslar va ma’lumotlarning kodli shinalarini ishlatadi: portga murojaat qilishda MP
KXSH bo’yicha signal yuboradi, bu signal barcha kiritish-chiqarish qurilmalariga
AQSH dagi adres port adresi ekanligi to’g’risida xabar beradi, keyin esa port
adresining o’zini yuboradi. Port adresi mos kelgan qurilma tayyorlik to’g’risida javob
beradi. Bundan keyin KKSH bo’yicha ma’lumotlarni almashish amalga oshadi.
=-55-=
Tizimni boshqarish vazifasi
|
-MAVZU. MIKROPROSESSORNING TUZILISHI

=-53-=
Registrlar
turli uzunlikdagi tez harakat qiluvchi xotira yacheykalaridir: Registr
1 (Rg 1) ikkilangan so’z razryadliligiga, Registr 2 (Rg 2) esa so’z
razryadliligiga egadir.
Amallarni bajarishda Rg1 ga amalda qatnashuvchi birinchi son, amal
tugagandan keyin esa natija joylashtiriladi; Rg2 ga — amalda qatnashuvchi ikkinchi
son joylashtiriladi (amal tugagandan keyin undagi ma’lumot o’zgarmaydi). Registr 1
ma’lumotlarni kodli shinalaridan qabul qilishi va unga ma’lumotlarni berishi
mumkin; registr 2 bu shinalarddn ma’lumotlarni faqat olishi mumkin.
Boshqarish sxemasi
ko’rsatmalarning kodli shinasi bo’yicha boshqarish
signallarini boshqarish qurilmasidan qabul qiladi va ularni registrlarning va AMQ
qo’shuvchisining ishlashini boshqarish uchun signallarga o’zgartiradi.
AMQQ: arifmetik amallarini faqat oxirgi razryaddan keyin qayd qilingan
vergulli ikkilik ma’lumot ustida, ya’ni faqat butun ikkilik sonlar bilan bajaradi.
Ko’chib yuradigan vergulli ikkilik sonlar va ikkilik-kodlangan o’nlik sonlar ustida
amallarni bajarish yo matematik soprocessorni jalb etib, yoki maxsus tuzilgan
dasturlar bo’yicha amalga oshiriladi.
Mikroprotsessorli xotira
Mikroprotsessorli xotira (MPX) — uncha katta bo’lmagan sig’imli, lekin o’ta
yuqori tezkor xotira — SHK ning eslab qoluvchi qurilmalari bobida qisqacha ko’rib
chiqilgan
Zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muxammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universteti

|
Zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muxammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universteti
|
bet | 1/5 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 132,76 Kb. | | #250254 |
Bog'liq referat
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR VAZIRLIGI
MUXAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSTETI
Web dasturlashga kirish mustaqil ishi
Guruh: 0173-22 SAXo’
Bajardi: Karimova Sarvinoz
Toshkent-2024
Mavzu: VUE JS haqida tushuncha, imkoniyatlari, amaliy ko’rsatmalar.
Reja:
Kirish
Arxitektura yutuqlari
Composition api
Tez ishlashi
Typescript ni qo’llab quvvatlash
JavaScript ekotizimiga ta’siri
Vuejs web dizayn qurish
Xulosa
Kirish
Vue.js, ochiq manbali model-view-viewmodel (MVVM) JavaScript ramkasi, Evan You tomonidan 2014-yilda yaratilganidan beri mashhurlik darajasi doimiy ravishda oshib bormoqda. Vue 3-ning 2020-yil sentabr oyida chiqarilishi muhim bosqich boʻlib, bir qator yangi dasturlar toʻplamini olib keldi. ish faoliyatini, barqarorligini va ishlab chiquvchi tajribasini yaxshilash uchun mo’ljallangan yaxshilanishlar va yangi xususiyatlar. Ushbu insho Vue 3 ning asosiy jihatlarini, jumladan, uning arxitektura yutuqlari, Composition API, yaxshilangan ishlash, TypeScript-ni qo’llab-quvvatlash va uning JavaScript ekotizimiga ta’sirini o’rganadi.
Vue.js - bu foydalanuvchi interfeyslari va bir sahifali ilovalarni (SPA) yaratish uchun ishlatiladigan mashhur ochiq manbali JavaScript tizimi. U Evan You tomonidan yaratilgan va birinchi marta 2014-yilda chiqarilgan. Vue.js koʻpincha React va Angular kabi boshqa front-end ramkalar bilan taqqoslanadi, lekin u oʻzining soddaligi, moslashuvchanligi va integratsiya qulayligi bilan ajralib turadi.
Vue.js-ning asosiy xususiyatlaridan biri uning reaktiv ma’lumotlarni bog’lash tizimi bo’lib, u ishlab chiquvchilarga ma’lumotlarni DOM (Hujjat ob’ekt modeli) ga deklarativ ravishda bog’lash imkonini beradi. Bu dinamik va interaktiv veb-interfeyslarni yaratishni osonlashtiradi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muxammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universteti
|
Samara davlat arxitektura va qurilish universiteti отчет по практике 1 (1)

|
Samara davlat arxitektura va qurilish universiteti
|
bet | 1/6 | Sana | 26.05.2024 | Hajmi | 2,97 Mb. | | #254345 |
Bog'liq отчет по практике 1 (1)
Federal ta'lim agentligi
Davlat ta'lim muassasasi
Oliy kasbiy ta'lim
"Samara davlat arxitektura va qurilish universiteti"
Avtomobil yo'llari va qurilish inshootlari boshqarmasi
HISOBOT
birinchi sanoat amaliyoti uchun
To‘ldiruvchi: Astafurova I.A.
FTGS gr.A -02
Tekshirgan: Kuleshova E.N.
Samara 2013 yil
Tarkib:
Kirish…………………………………………………….………3 bet.
Yo'l-qurilish tashkilotining tuzilishi……………………4 p.
Texnik loyihalash va qurilishni tashkil etish loyihasi…………..5 bet.
Amaldagi tuproqlarning fizik-mexanik xossalari va foydalanilgan materiallar…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
Qurilishni ishchilar, elektr energiyasi, aloqa, yo‘l qurilish materiallari, suv, transport va yo‘l mashinalari bilan ta’minlash………………………………………………….16 b.
Mehnatni muhofaza qilish choralari …………………………………..17 b.
Fotoreportaj…………………………………………………….18 b.
Xulosa………………………………………………………23 b.
Kirish
Ishlab chiqarish amaliyoti yuqori malakali mutaxassis tayyorlashning muhim qismidir, u etakchi loyihalash, qurilish, ekspluatatsiya va tadqiqot yo'l tashkilotlarida amalga oshiriladi; Bo'lajak mutaxassis ishlab chiqarish jarayonida va jamoaning ijtimoiy hayotida bevosita ishtirok etib, sinflarda, laboratoriyalarda va o'quv amaliyoti davomida olgan bilimlarini to'ldiradi va kengaytiradi, qurilishni tashkil etish va muayyan ishchilar jamoasini boshqarish ko'nikmalariga ega bo'ladi.
uchinchi kurs oxirida o'tkaziladi .
Men 2013 yil 26 iyundan 26 iyulgacha " Volgospetsstroy " OAJda amaliy mashg'ulotlarni yakunladim . Amaliyot boshlig'i muhandislik laboratoriyasining boshlig'i N.S.Maloivan . Laboratoriyada men qurilish laboratoriyasi muhandisi lavozimini egalladim va namlik, zichlik, hosildorlik va prokat chegaralarini o'rganish va aniqlash bilan bog'liq turli xil ishlarni bajardim. , don tarkibi, shuningdek, saytlarga bordi.
|
| |
O‘zbekiston Respublikasida ta’lim muassasalarida ijro intizomi BMning nechanchi sonli qarori asosida tashkil etiladi

|
O‘zbekiston Respublikasida ta’lim muassasalarida ijro intizomi BMning nechanchi sonli qarori asosida tashkil etiladi
|
bet | 18/144 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 438,29 Kb. | | #116243 |
Bog'liq 3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating-www.hozir.org1. O‘zbekiston Respublikasida ta’lim muassasalarida ijro intizomi BMning nechanchi sonli qarori asosida tashkil etiladi.
*a) 12
b) 17
c) 104
d) 140
2. O‘zbekistonda maktab boshqaruv tizimining nechta darajasi bor?
*a) 4
b) 7
c) 6
d) 8
3. Ta’lim tizimida ta’lim muassasalarini boshqarish sohasidagi ijrosi xodimlar nechta guruhga bo‘linadi.
*a) 2
b) 4
c) 6
d) 3
4. Me’yoriy-huquqiy hujjatlar deganda nima tushiniladi.
*a) Qonunga muvofiq qabul qilingan, umummajburiy davlat ko’rsatmalari sifatida huquqiy normalarni belgilashga, o’zgartirishga yoki bekor qilishga qaratilgan rasmiy hujjatga aytiladi.
b) Mahalliy davlat hokimiyati organlarining qarorlari.
c) O’zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlari
d) O’zbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari
5. O’zbekiston Respublikasining 2011 yil 12 dekabrda qabul qilingan qonuni bilan O’zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining...
*a) 90- moddasi ikkinchi qismiga tuzatish kiritilgan.
b) 80- moddasi ikkinchi qismiga tuzatish kiritilgan.
c) 93- moddasi ikkinchi qismiga tuzatish kiritilgan.
d) 70- moddasi ikkinchi qismiga tuzatish kiritilgan.
6. O’zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasiga oxirgi marotaba o’zgartish qachon kiritilgan.
*a) 2018 yil 15 oktyabr kuni Konstitutsiyaning 105-moddasining birinchi qismiga o’zgartirish kiritilgan.
b) 2017 yil 27 may kuni Konstitutsiyaning 80, 93, 108 va 109-moddalariga o’zgartirishlar kiritilgan.
c) 2017 yil 27 may kuni Konstitutsiyaning 80, 93, 108 va 111-moddalariga o’zgartirishlar kiritilgan.
d) 2017 yil 27 may kuni Konstitutsiyaning 80, 93, 108 va 110-moddalariga o’zgartirishlar kiritilgan.
7. Birinchi bor O’zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining nechanchi moddasiga o’zgartirishi va qo’shimcha kiritilgan.
*a)1993 yil 28 dekabrda birinchi bor O’zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 77-modda 1-qismiga o’zgartirish va qo’shimcha kiritilgan.
b) 1993 yil 25 dekabrda birinchi bor O’zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 77-modda 1-qismiga o’zgartirish va qo’shimcha kiritilgan.
c) 1993 yil 20 dekabrda birinchi bor O’zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 77-modda 1-qismiga o’zgartirish va qo’shimcha kiritilgan.
d) 1993 yil 26 dekabrda birinchi bor O’zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 77-modda 1-qismiga o’zgartirish va qo’shimcha kiritilgan.
|
| |
Attestatsiya komissiyasi a’zolari necha nafar a’zodan iborat qilib belgilandi

57. Attestatsiya komissiyasi a’zolari necha nafar a’zodan iborat qilib belgilandi
*a) 9
b) 10
c) 6
d) 7
58. Attestatsiya komissiyasining necha nfar a’zosi ishtirok etsa, komissiya majlisining o‘tkazilishi vakolatli hisoblanadi.
*a) 6
b) 9
c) 10
d) 5
59. Ta’lim muassasasi attaestatsiya komissiyasi qaysi toifali pedagog kadrlarni attestatsiyadan o‘tkazadi.
*a) 2 va mutaxassis
b) 1
c) 2
d) 3
60. Pedagog kadrlarni attestatsiyasi necha bosqichda o‘tkaziladi.
*a) 2
b) 3
c) 4
d)bosqichsiz
61. Pedagog kadrlarni attestatsiyasi ikki bosqichda o‘tkaziladi. Birinchi va ikkinchi bosqich orasidagi davr qancha muddatdan oshib ketishi mumkin emas.
*a) 10 yil
b) 2 oy
c) 45 kun
d) 15 kun
62. Qayta attestatsiyadan o‘tolmagan pedagog Mehnat kodeksining nechanchi moddasiga binoan bekor qilinadi.
*a) 100
b) 102
c) 71
d) 17
63. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan yuborilgan topshiriqlari, hujjatlari jo‘natilgan kundan boshlab boshqa muddat belgilanmagan bo‘lsa necha kalendar kuni mobaynida bajarilishi kerak.
*a) 10
b) 7
c) 3
d) 15
64. 2017-2018 o‘quv yilida nechanchi sinf darsliklari takomillashtirilgan DTS va o‘quv dasturlari asosida qayta ishlandi.
*a) 1,4,6,7
b) 2,4,6,8
c) 3,6,8,9
d) 8,9,10,11
65. XTVning 2017 yil 3 iyunida “Umumiy o‘rta ta’limning DTSlari asosida takomillashtirilgan o‘quv dasturlarini tasdiqlash va amaliyotga joriy qilish to‘g‘risida”gi nechanchi sonli qarori qabul qilindi.
*a) 190
b) 187
c) 140
d) 4947
66. Menejer...
*a) puxta egallagan malakali mutaxassis
b) Boshqarishning sir-asrorlari va qonun-qoidalari
c) boshqarishni bilish layoqati
d) boshqarish bo‘yicha alohida mohirlik
|
Vazirlar Mahkamasining 390-sonli qaroriga asosan 1999 yil 16 avgustda nima joriy qilingan edi

|
Vazirlar Mahkamasining 390-sonli qaroriga asosan 1999 yil 16 avgustda nima joriy qilingan edi
|
bet | 23/144 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 438,29 Kb. | | #116243 |
Bog'liq 3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating-www.hozir.org48. Vazirlar Mahkamasining 390-sonli qaroriga asosan 1999 yil 16 avgustda nima joriy qilingan edi.
*a) DTS
b) Davlat talablari
c) DTM
d) Kompetentsiya
49. DTS nechta tarkibiy qismdan iborat.
*a) 4
b) 6
c) 8
d) 2
50. Attestatsiya qilinuvchi xodim komissiya a’zosi bo‘lsa u ovoz berishda ishtirok etadimi?
*a) yo‘q
xa
c) mumkin
d) komissiya xulosasiga asosan
51. Attastatsiya qilinuvchi kadr atestatsiya komissiyasi majlisiga uzrsiz sababga ko‘ra kelmasa u .... hisoblanadi.
*a) attestatsiyadan o‘tmagan hisoblanadi
b) uning attestatsiyasi boshqa muddatga ko‘chiriladi
c) tushuntirish xati talab qilinadi.
d) maktab direktori ma’lumotnoma taqdim qiladi.
52. Attestatsiya komissiyasining hulosasi attestatsiya komissiyasi raisi, o‘rinbosari, kotib imzolagan nechta nusxada bayonnoma bilan rasmiylashtiriladi
*a) 2
b) 3
c) 4
d) 5
53. Pedagog kadrlar attestatsiyasi uchun zarur mablag‘lar qaysi organ tomonidan amalga oshiriladi.
*a) tegishli ta’limning boshqaruv organi
b) moliya vazirligi
c) DTM
d) Attestatsiya komissiyasi
54. Ta’lim muassasasi attestatsiya komissiyasi a’zolari miqdori qanday me’zonga asoslanadi.
*a) Pedagogik jamoa a’zolari miqdoriga
b) Nizomga ko‘ra
c) Ta’lim to‘g‘risidagi qonun bilan bog‘liq
d) DTM hoxishiga ko‘ra
55. O‘zbekiston Respublikasi BM huzuridagi DTM faoliyatini takomillashtirish to‘g‘risidagi 293- sonli qarori qachon qabul qilindi.
*a) 2004 yil 24 iyunda
b) 2005 yil 24 iyunda
c) 2017 yil 24 iyulda
d) 1992 yil 24 iyulda
56. Rahbar va pedagog kadrlarning attestatsiyasini tashkil qilish, o‘tkazish qaysi davlat organi tasdiqlagan jadval asosida amalga oshiriladi.
*a) Vazirlar Mahkamasi
b) Prezident devoni
c) Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi, XTB
d) DTM
|
| |
Davlat ta'lim standarti talablariga rioya qilish ustidan nazorat qaysi tashkilot tomonidan amalga oshiriladi?

|
Davlat ta'lim standarti talablariga rioya qilish ustidan nazorat qaysi tashkilot tomonidan amalga oshiriladi?
|
bet | 134/144 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 438,29 Kb. | | #116243 |
Bog'liq 3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating-www.hozir.org59. Davlat ta'lim standarti talablariga rioya qilish ustidan nazorat qaysi tashkilot tomonidan amalga oshiriladi?
a) O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan;
b) Respublika ta'lim markazi tomonidan;
c) * O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta'limi vazirligi tomonidan;
d) O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta'limi vazirligi; Respublika ta'lim markazi tomonidan;
60. Umumiy o‘rta ta'lim sifatini nazorat qilishning qanday turlari qo‘llaniladi?
a) ichki nazorat, tashqi nazorat, davlat nazorati, milliy va xalqaro darajada baholash
b) *ichki nazorat, tashqi nazorat, davlat-jamoatchilik nazorati, milliy va xalqaro darajada baholash
с) ichki nazorat, tashqi nazorat, davlat-jamoatchilik nazorati, milliy darajada baholash
d) ichki nazorat, tashqi nazorat, jamoatchilik nazorati, xalqaro darajada baholash
61. Ichki nazorat kim tomonidan amalga oshiriladi?
a) UO‘T muassasasining monitoring guruhi tomonidan amalga oshiriladi;
b) * O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta'limi vazirligi tomonidan tasdiqlangan tartib asosida UO‘T muassasasining monitoring guruhi tomonidan amalga oshiriladi
с) Respublika ta'lim markazi tomonidn tasdiqlangan tartib asosida UO‘T muassasasining monitoring guruhi tomonidan amalga oshiriladi
d) Tashqi monitoring guruhi rahbarligida UO‘T muassasasining monitoring guruhi tomonidan amalga oshiriladi
62. Davlat ta'lim standarti talablarining bajarilmaganligi uchun javobgarlik qonun hujjatlariga muvofiq kimga yuklanadi?
a) UO‘T muassasasi O‘quv tarbiya ishlari bo‘yicha direktor o‘rinbosariga yuklanadi.
b) UO‘T direktoriga yuklanadi.
с) *UO‘T muassasasi rahbariyatiga yuklanadi.
d) UO‘T muassasasi fan o‘qituvchisiga yuklanadi.
63. Tayanch kompetensiyalar nechta?
a) 3 ta
b) 8 ta
c) *6 ta
d) 5 ta
64. Kompetensiyalar qanday turlarga bo‘linadi?
a) Tayanch va umumiy kompetensiyalar
b) Tayanch va xususiy kompetensiyalar
c) Boshlang‘ich va umumiy kompetensiyalar
d) * Tayanch va fanga oid umumiy kompetensiyalar
65. Bilim nima?
a) mavzuga oid nazariy ma'lumotlar, atama va tushunchalar;
*b) o‘rganilgan ma'lumotlarni eslab qolish va qayta tushuntirib berish;
с) mavzuga oid DTS talablari;
d) o‘quv fani bo‘yicha materiallarni utushntirib berish
|
| |
Ko‘nikma nima? - 3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating

|
3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating
|
bet | 135/144 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 438,29 Kb. | | #116243 |
Bog'liq 3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating-www.hozir.org66. Ko‘nikma nima?
a) *o‘rganilgan bilimlarni tanish vaziyatlarda qo‘llay olish;
b) o‘rganilgan bilimlarni amalda qo‘llay olish;
с) nazariy bilimlarni amalda qo‘llay olish;
d) nazariy ma'lumotlarni amalda qo‘llay olish
67. Malaka nima?
a) nazariy bilimlarni amalad qo‘llash;
b) o‘rganilgan bilim va shakllangan amalad qo‘llash;
c) * o‘rganilgan bilim va shakllangan ko‘nikmalarni notanish vaziyatlarda qo‘llay olish va yangi bilimlar hosil qilish;
d) nazariy va amaliy bilim, ko‘nikmalarni amalda qo‘llash va yangi bilimlar hosil qilish;
68. Kompetensiyaviy yondashuvga asoslangan ta'lim deganda nimani tushunasiz?
a) * O‘quvchilarda egallangan bilim, ko‘nikma va malakalarini o‘z shaxsiy, kasbiy va ijtimoiy faoliyatlarida amaliy qo‘llay olishi.
b) O‘quvchilarda bilim va ko‘nikmani shakllantirish;
с) O‘quvchilarda ko‘nikma va malakani shakllantirish;
d) O‘quvchilarda bilim, ko‘nikma va malakani shakllantirish;
69. Tajribalarni o‘tkazish uchun zarur jihozlar bilan ishlay olishni shakllantirish qaysi kompetensiyaviy yondashuvga mos keladi.
a) *Fanga oid kompetensiyalar
b) Tayanch kompetensiyalar
с) O‘quvchilarning olgan bilimlarini kundalik faoliyatida qo‘llay olish
d) Shaxs sifatida o‘z-o‘zini rivojlantirish kompetensiyasi
70.O‘qitish shakllarini toping. 1.dars 2. darsdan tashqari ishlar 3. sinfdan tashqari ishlar 4. ommaviy kechalar 5.o‘quvchilar bilan individual individual ishlash 6.o‘kuvchilar guruxi bilan ishlash 7. ekskursiya
a) *1,2,3,7
b) 1,2,4,5
с) 4,5,6
d) hammasi
71.O‘qitishda sinfdan tashqari ishlarning turlarini toping.
1.dars 2. darsdan tashqari ishlar 3. sinfdan tashqari ishlar 4. ommaviy kechalar 5.o‘quvchilar bilan individual individual ishlash 6.o‘kuvchilar guruxi bilan ishlash 7. ekskursiya
a) 1,2,3,7
b) 1,2,4,5
с) *4,5,6
d) hammasi
|
| |
O’zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoev ―Korruptsiyaga qarshi kurashish to’g’risidagi qonunni qachon imzoladi

|
O’zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoev ―Korruptsiyaga qarshi kurashish to’g’risidagi qonunni qachon imzoladi
|
bet | 19/144 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 438,29 Kb. | | #116243 |
Bog'liq 3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating-www.hozir.org8. O’zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoev ―Korruptsiyaga qarshi kurashish to’g’risidagi qonunni qachon imzoladi.
*a) 2017 yilning 3 yanvar kuni
b) 2017 yilning 14 yanvar kuni
c) 2017 yilning 19 yanvar kuni
d) 2017 yilning 22 yanvar kuni
9. Oliy Majlis deputatlarining vakolat muddati?
*a) 5 yil
b) 2 yil
c) 2.5 yil
d) 3 yil
10. Birinchi toifali pedagog kadrlar va shu toifaga da’vogarlarning malaka sinovlari qaysi organ tomonidan belgilangan tartiblar asosida o‘tkaziladi?
*a) DTM va XTB
b) DTM
c) XTB
d) Prezident devoni va DTM
11. Muvofiqlashtiruvchi attestatsiya komissiyasi tasdiqlangan hisobotlarni qancha muddatda DTMga topshirishlari shart.
*a) 15 kun
b) 1 kun
c) 3 kun
d) 7 kun
12. Attestatsiya sinovlaridan o‘tolmagan pedagog .... qayta attestatsiyadan o‘tishi lozim.
* a) malaka oshirish va bir yildan so‘ng
b) 3 yil ichida malaka oshirishi
c) 5 yil ichida malaka oshirishi
d) malaka oshirishi va 3 yil ichida yoki 5 yil ichida
13. Xalq ta’limi boshqaruv organi, ta’lim muassasasi rahbari komissiya qarori asosida qancha muddatda pedagogga tegishli malaka toifasini berish to‘g‘risida buyruq chiqaradi.
*a) 1 oy
b) 15 kun
c) 7 kun
d) 45 kun
14. DTSning tartibga soluvchi barcha tarkibiy qismlari “Ta’lim to‘g‘risidagi qonunning qaysi moddalarida mustahkamlangan.
*a) 25-29
b) 12-19
c) 25-34
d) 35-31
15. O‘zbekiston Respublikasi BMning 2017 yil 6 aprelda “Umumiy o‘rta va o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limining DTS”ni tasdiqlash to‘g‘risidagi nechanchi sonli qarori qabul qilindi?
*a) 187
b) 140
c) 3289
d) 3307
16. Vazirlar Mahkamasining 187-sonli qarori qachon qabul qilindi?
*a) 2017 yil 6 aprel
b) 2016 yil 6 aprel
c) 2018 yil 6 aprel
d) 2018 yil 30 sentyabr
|
| |
O‘quv dasturi qaysi tashkilot tomonidan ishlab chiqiladi va tasdiqlanadi?

|
O‘quv dasturi qaysi tashkilot tomonidan ishlab chiqiladi va tasdiqlanadi?
|
bet | 133/144 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 438,29 Kb. | | #116243 |
Bog'liq 3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating-www.hozir.org55. O‘quv dasturi qaysi tashkilot tomonidan ishlab chiqiladi va tasdiqlanadi?
a) *O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta'limi vazirligi tomonidan ishlab chiqiladi va tasdiqlanadi.
b) O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta'limi vazirligi tomonidan ishlab chiqiladi va Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadi.
с) Respublika ta'limi vazirligi tomonidan ishlab chiqiladi va tasdiqlanadi.
d) Ijodiy guruh tomonidan tomonidan ishlab chiqiladi va RTM tomonidan tasdiqlanadi.
56. Umumiy o‘rta ta'limning malaka talablari qanday tarkibiy qismlardan iborat?
a) *bilim, ko‘nikma, malaka, kompetensiya;
b) nazariy bilim, ko‘nikma, malaka, kompetensiya;
с) bilim, ko‘nikma, amaliy malaka, kompetensiya;
d) bilim, amaliy ko‘nikma, malaka, tayanch va xususiy kompetensiya
57. Baholash tizimi bu;
a) Davlat ta'lim standarti bo‘yicha UO‘Tning malaka talablarini o‘quvchilar tomonidan o‘zlashtirilishi darajasini aniqlaydigan mezonlar majmuidir.
b) Davlat ta'lim standarti bo‘yicha UO‘T muassasasining faoliyati samaradorligini aniqlaydigan mezonlar majmuidir.
с) Davlat ta'lim standarti bo‘yicha UO‘Tning malaka talablarini o‘quvchilar tomonidan o‘zlashtirilishi darajasini hamda UO‘T muassasasining faoliyatini aniqlaydigan mezonlar majmuidir.
d) *Davlat ta'lim standarti bo‘yicha UO‘Tning malaka talablarini o‘quvchilar tomonidan o‘zlashtirilishi darajasini hamda UO‘T muassasasining faoliyati samaradorligini aniqlaydigan mezonlar majmuidir.
58. Davlat ta'lim standartiga o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritish qaysi tashkilot tomonidan amalga oshiriladi?
a) *Davlat ta'lim standartiga o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritish belgilangan tartibda O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan amalga oshiriladi.
b) Davlat ta'lim standartiga o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritish belgilangan tartibda O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi va Xalq ta'limi vazirligi tomonidan amalga oshiriladi.
с) Davlat ta'lim standartiga o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritish belgilangan tartibda Xalq ta'limi vaziriligi va Respublika ta'lim markazi tomonidan amalga oshiriladi.
d) Davlat ta'lim standartiga o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritish belgilangan tartibda Respublika ta'lim markazi va ijodiy guruh tomonidan amalga oshiriladi.
|
| |
Мулоқот мавзуи ва йўналишига кўра qanday turlarga bo’linadi?

|
Мулоқот мавзуи ва йўналишига кўра qanday turlarga bo’linadi?
|
bet | 30/144 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 438,29 Kb. | | #116243 |
Bog'liq 3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating-www.hozir.org3. Мулоқот мавзуи ва йўналишига кўра qanday turlarga bo’linadi?
*a) Iжтимоий йўналтирилган, гуруҳдаги предметга йўналтирилган, шахсий мулоқот turlari
b) гуруҳдаги предметга йўналтирилган tur
s) Iжтимоий йўналтирилган tur
d) шахсий мулоқот turi
4. Г.М. Андреева talqiniga ko’ra мулоқотнинг психологик тузилиши qaysi qatorda to’g’ri ko’rsatilgan?
*a) Barcha javob to’g’ri
b) Мулоқотнинг коммуникатив томони (яъни мулоқотга киришувчилар ўртасидаги маълумотлар алмашинуви жараѐни)
s) Мулоқотнинг интерактив томони (яъни мулоқотга киришувчи томонларнинг хулқ-атворларига таъсир жараѐни)
d) Мулоқотнинг перцептив томони (яъни мулоқотга киришувчи томонларнинг бир-бирларини идрок этишлари ва тушунишлари билан боғлик бўлган мураккаб психологик жараѐн)
5. Nутқнинг атрофидаги нутқни безовчи, уни кучайтирувчи ѐки сусайтирувчи омиллар. Бунга нутқнинг баланд ѐки паст товушда ифодаланаѐтганлиги, артикуляция, товушлар, тўхташлар, дудуқланиш, йўтал, тил билан амалга ошириладиган ҳаракатлар, нидолар kommunikativ muloqotning qanday turi hisoblanadi?
*a) Паралингвистик таъсир
b) Verbal ta’sir
s) Noverbal tasir
d) Bevosita ta’sir
6. Kishilarning muloqt jarayonida so’zlardan foydalangan holda munosabatga kirishishi kommunikativ muloqotning qanday turi hisoblanadi?
*a) Verbal ta’sir
b) Паралингвистик таъсир
s) Noverbal tasir
d) Bevosita ta’sir
7. Kishilarning muloqt jarayonida imo-ishora, mimika va pontomimik harakatlardan foydalangan holda munosabatga kirishishi kommunikativ muloqotning qanday turi hisoblanadi?
*a) Noverbal tasir
b) Паралингвистик таъсир
s) Verbal ta’sir
d) Bevosita ta’sir
8. Perseptiv muloqtning o’заро бир-бирини идрок қилиш механизмлари qaysi qatorda to’g’ri ko’rsatilgan?
*a) идентификация, рефлексия, стереотипизация
b) adabtasiya, refleksiya, mutatsiya
s) interpritatsiya, giperbalizatsiya
d) illyuziya, стереотипизация
|
| |
3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating - bet 132

|
3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating
|
bet | 132/144 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 438,29 Kb. | | #116243 |
Bog'liq 3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating-www.hozir.org51. O`zbekiston Respublikasi Perezidentining qabul qilgan umumta`lim maktablari pedagogik kadrlarni ustama va rag`batlantirirshni bekgilash me`zonlari qaysi qarorda ko`rsatilgan?
*2018 yil 5 sentyabrdagi PK 3913 sonli qarori
b.2017 yil 20 apreldagi PK 2909 sonli qarori
2017 yil 16 avgustdagi PK 3218 sonli qarori
2017 yil 10 avgustdagi PK 3197 sonli qarori
52.O`zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017 26 sentyabrdagi PK 3289 sonli qarorining nomlanishi qaysi qatorda to`g`ri korsatilgan?
*Pedagog kadrlarni tayyorlash xalq ta`limi xodimlarini qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish tizimini yanada takomillashtirish chora tadbirlari to`g`risida
Nodavlat ta`lim xizmatlari ko`rsatish faoliyatini yanada rivojlantirish chora tadbirlari to`g`risida
Ma`naviy-ma`rifiy ishlarni samaradorligini oshirish va soxoni rivojlantirishni yangi bosqichga kotarish to`g`risida
Oliy ma`lumotli mutaxassislar tayyotlash sifatini oshirishda iqtisodiyot soxalari va tarmoqlarining ishtirokini yanada kengaytirish chora tadbirlari to`g`risida.
53.Davlat ta'lim standarti qanday tarkibiy qismlardan iborat?
a) *tayanch o‘quv rejasi, o‘quv dasturi, malaka talablari va baholash tizimi
b) umumiy o‘rta ta'limning tayanch o‘quv rejasi, malaka talablari; ichki va tashqi nazorat turlari, baholash tizimi
с) tayanch o‘quv rejasi, o‘quv dasturi; ichki va tashqi monitoring, baholash tizimi
d) tayanch o‘quv rejasi, ichki va tashqi monitoring, o‘quv dasturi, malaka talablari
54. Umumiy o‘rta ta'limning (UO‘T) tayanch o‘quv rejasi qanday hujjat hisoblanadi?
a) o‘quv fanlari nomi, o‘quv yuklamasining hajmi hamda ularning sinflar bo‘yicha taqsimoti belgilangan hujjat hisoblanadi.
b) o‘quv fanlarining sinflar bo‘yicha taqsimoti belgilangan hujjat hisoblanadi.
с) *o‘quv fanlari nomi, o‘quv yuklamasining minimal hajmi hamda ularning sinflar bo‘yicha taqsimoti belgilangan hujjat hisoblanadi.
d) o‘quv fanlari nomi, o‘quv yuklamasining maksimal hajmi hamda ularning sinflar bo‘yicha taqsimoti belgilangan hujjat hisoblanadi.
|
| |