nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
mavzu:Laminator va shredder tiplari va vazifasi

|
mavzu:Laminator va shredder tiplari va vazifasi
|
bet | 2/22 | Sana | 08.06.2024 | Hajmi | 1,44 Mb. | | #261604 |
Bog'liq Malikova D LAMINATOR VA SHREDDER TIPLARI VA VAZIFASImavzu:Laminator va shredder tiplari va vazifasi
KIRISH
ASOSIY QISM
Laminator turlari - Laminatsiya mashinasini sotib olish qiyin emas. Uyda ishlatilishi mumkin bo'lgan modellar mavjud. Birinchi retro laminatorlar GSM korporatsiyasi muhandislari tomonidan ixtiro qilingan 80-yillarda paydo bo'lgan. Modellar taqdim etildi birinchi avlod massiv rulonli laminatorlar ko'rinishida. 6 yildan so'ng GSM sensorli elektron boshqaruvga asoslangan ikkinchi avlod qurilmalarini ishga tushirdi - partiyali laminatorlar. 6
Laminatorning ishlash printsipi va uni qo'llash. 7
Ijobiy va salbiy tomonlari 8
Laminator turlari 10
Laminatorning ishlash printsipi va uni qo'llash 11
Ijobiy va salbiy tomonlari 12
Laminatsiyalovchi plyonka nima 14
Laminatsiya plyonkasini sotib oling 16
Laminatsiyalovchi plyonka nima 17
Laminatsiya plyonkasini sotib oling 20
Laminatsiya plyonkasini qanday tanlash mumkin 22
Plotter printer xususiyatlari 29
Plotter printer 31
Plotterlarning turlari 33
Plotter qismlari 36
Plotter printerlarining tasnifi 38
Qog'oz turi 39
Plotter printeridan foydalanish 39
Plotter printeri qanday boshqariladi? 39
Oddiy printer va plotter printer o'rtasidagi farq 40
Plotterlarning turlari 42
Jet printer? 42
Bosib chiqarish boshini joylashtirish qiyinligi 43
Mavjud echimlar 44
Lazerli bosib chiqarish xususiyatlari 45
Tuklar bilan rasm chizish 46
Kesish chizig'i 47
Nihoyat 49
Mehnat muhofazasi va texnika xavfsizligi 51
KIRISH
Har bir talaba, ya'ni bo'lajak mutaxassis bosma mahsulot ishlab chiqarishning asosiy prinsiplarini bilishi, o'z kasbining umumiy ishlab chiqarishdagi tutgan o'rni to'g'risida aniq tasavvurga ega bo'lishi zarur. Bu darslikning asosiy maqsadi bosma mahsulot ishlab chiqarish asosiy prinsiplari bilan birga bosma qolip tayyorlash jarayonlari, asosiy ishlatiladigan texnikasi va jihozlari bilan tanishtirishdir. Bu prinsipial asoslarni o'zlashtirish talabi asosan zarur bilim doirasini egallash, keyinchalik esa malakaviy bitiruv ishini bajarishda o'zi tanlagan mehnat faoliyati sohasidagi ma'lumotlarini kengaytirishga yordam berishdan iboratdir. Talaba kitoblarni yuqori sifatli bo'lishini, ularning ichki va tashqi bezalishi ma'nosiga mos ta'minlanishini o'rganadi. Matbaa sanoati murakkab ishlab chiqarishdir. U fan-texnikaning eng yangi yutuqlaridan (elektron-hisoblash mashinalari, lazerli qurilmalar va h.k.) foydalangan holda tobora takomillashib va rivojlanib boradi. Bunday uzluksiz takomillashuv matbaachilarning umumiy va maxsus tayyorgarchilik darajasini muttasil oshira borishini, ulardan o'z isWarida ijodiy yondashishni talab qiladi.
|
| |
MA'LUMOT! Hozirgi vaqtda issiq laminatsiyadan foydalanish sovuq laminatsiyadan ustun turadi.
Sovuq laminatsiya usuli

|
MA'LUMOT! Hozirgi vaqtda issiq laminatsiyadan foydalanish sovuq laminatsiyadan ustun turadi.
Sovuq laminatsiya usuli
|
bet | 7/22 | Sana | 08.06.2024 | Hajmi | 1,44 Mb. | | #261604 |
Bog'liq Malikova D LAMINATOR VA SHREDDER TIPLARI VA VAZIFASIMA'LUMOT! Hozirgi vaqtda issiq laminatsiyadan foydalanish sovuq laminatsiyadan ustun turadi.
Sovuq laminatsiya usuli u ikkita elementni isitish materialga zarar etkazishi mumkin bo'lganda ishlatiladi. Usul film va mahsulotni matbuot ostida o'tkazishni o'z ichiga oladi. Ushbu printsip yuqori bosimning yuqori quvvatli yopishqoq asosga ta'siriga asoslangan bo'lib, keyinchalik sirtni yumshatadi va yopishadi.
Partiya laminatsiyasida, bitta qisqa tomondan lehimlangan ikkita plyonkadan tayyor sumka ishlatiladi. Ish uchun qog'oz yopiq sumkaga solinadi va ikkita aylanadigan issiq rulon o'rtasida laminatordan o'tkaziladi. Rollarda bosish va isitish filmni qog'ozning chekkalari bo'ylab bir tekis tekislash va sinterlash imkonini beradi. Natijada germetik muhrlangan qog'oz olinadi.
Ruloli laminatsiya laminatorning o'zi va sarflanadigan material yordamida turli xil kenglik va uzunlikdagi plyonka shaklida amalga oshiriladi. Natijada, film ikki (ikki tomonlama laminatsiya) yoki bitta (bir tomonlama laminatsiya) rulonlardan oziqlanadi. Shuningdek, rulondan material (qog'oz) yoki tekis choyshab blankalari beriladi. Ikkala bosimli rollarda o'tish vaqtida plyonka mahkam yopishtirilgan (x / l) yoki yuqori bosim ostida qog'oz bilan pishirilgan (g / l).
Laminatorlarni qo'llash
Fotosuratlarni yoki hujjatlarni laminatsiyalash ko'plab idoralarda, nusxa ko'chirish markazlarida, bog'larda, muassasalarda, mini-printerlarda, bosmaxonalarda ajralmas jarayonga aylandi. Laminatsiya uzoq vaqt davomida mahsulotning toza ko'rinishini saqlashga imkon beradi. Ruloli laminatorlar asosan yirik mahsulotlarni laminatsiyalash uchun ishlatiladi: tashqi reklama, reklama taxtalari va boshqalar. Partiya laminatorlari ta'lim muassasalari, bog'lar va uy sharoitida foydalanish uchun javob beradi.
Ijobiy va salbiy tomonlari
Sizning ofisingiz yoki uyingiz uchun u yoki bu laminatorni tanlashda siz ularning asosiy afzalliklaridan boshlashingiz kerak.
Ruloli laminatorlar va ularning afzalliklari:
qog'ozni A0 dan A3 gacha laminatlash qobiliyati;
yuqori mahsuldorlik, mahsulotlarning katta aylanishi;
isitish rollari bilan jihozlash eng yuqori sifatli mahsulotlarga erishish imkonini beradi;
8 mikrondan boshlab ultra yupqa plyonkalardan foydalanish imkoniyati;
rulonlarda arzonroq sarf materiallari.
|
| |
Moddalarning fizik xossalari

|
Moddalarning fizik xossalari
|
bet | 21/86 | Sana | 14.01.2024 | Hajmi | 1,98 Mb. | | #137276 |
Moddalarning fizik xossalari.
Geografik qobiqda sodir bo’ladigan jarayonlar uchun moddalarning fizik xossalari (zichligi, oqishi, issiqlik sig’imi, issiqlik o’tkazuvchanligi, nurni qaytarish qobiliyati va x.k.) muxim axamiyatga ega. Geografik qobiqdagi moddaning zichligi yuqoridan pastga qarab ortib boradi. Buning asosiy sababi moddalarning gravitasion tabaqalanishidir. Tog’ jinslarining zichligi 2-3 gg’sm.kub, tirik modda va suvning zichligi 1,0 gg’sm. kub, havoning atmosferaning quyi qatlamlaridagi zichligi 0,0013 gg’sm kub Atmosferada zichlik pastdan yuqoriga qarab kamayib boradi, bu esa adiabatik jarayonlarni keltirib chiqaradi. Bunda havo pastga tushayotganda qiziydi va tepaga chiqayotganda soviydi. CHunki pastga tushayotganda havoning zichligi ortishi munosabati bilan zarralarni bir-biriga urilishi va ishqalanishi kuchayadi, natijada havo qizib ketadi, tepaga chiqayotganda esa zichlik kamayganligi tufayli zarralarni to’qnashishi kamayadi, natijada ishqalanish ham kamayadi va havo soviy boshlaydi.
Okeanlarda suvning siqilmasligi tufayli zichlikni pastga tushgan sari ortishi kuzatilmaydi. Okean suvlarining zichligi harorat va sho’rlikka bog’liq ravishda o’zgaradi. Moddalarning darzlanishi ham pastdan yuqoriga qarab ortib boradi. Yuqorida, Yer yuzasiga yaqin joylarda darzlanish darajasi yuqori, chuqurdagi tog’ jinslarida esa darzlanish darajasi kam.
Geografik qobiqdagi turli xil jarayonlarni hosil bo’lishida moddalarning oquvchanligi muhim ahamiyatiga ega. Havo va suv katta oquvchanlik xususiyatiga ega. SHuning natijasida ular juda katta yemirish ishlarini bajarishadi. Bundan tashqari havo va suv bilan birga mayda zarrachalar, hamda issiqlik ham tashiladi.
Tog’ jinslari ham uzoq davom etgan bosim ta’sirida asta-sekin oqa boshlaydi, natijada turli xil burmalar hosil bo’ladi. Mantiya moddalari ham yopishqoq bo’lganligi tufayli oquvchanlik xususiyatiga ega. Litosfera plitalari mantiya moddalari ustida suzib yuradi.
Muzliklar ham oquvchanlik xususiyatiga ega. Ular o’z og’irlik kuchi ta’sirida asta-sekin yuqoridan pastga oqib tushishadi. Antraktida va Grenlandiya muzlari markazdan asta – sekin chekka tomonlarga oqib boirishadi va qirg’oqqa yetganda sinib tushib ulkan aysberglarni hosil qilishadi.
Geografik qobiqda issiqlikni almashinishida turli xil yuzalarning nurni qaytarish qobiliyati katta ahamiyatiga ega. Turli xil yuzalarni nurni qaytarish qobiliyatiga alьbedo deb ataladi, ya’ni yuzadan qaytgan radiatsiyani yuzaga tushgan radiatsiyaga nisbati. Yangi yoqqan qor yuzaga kelgan 95% Quyosh nurlarini, o’rmonlar 10-25%, donli ekin dalalar 20-30% suv 0,4%ni qaytaradi. Natijada Yer iqlimida katta farqlar vujudga keladi.
|
| |
Plotterlarning turlari - O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim

|
O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim
|
bet | 14/22 | Sana | 08.06.2024 | Hajmi | 1,44 Mb. | | #261604 |
Bog'liq Malikova D LAMINATOR VA SHREDDER TIPLARI VA VAZIFASI Plotterlarning turlari
Bozorda turli xil plotterlar mavjud, ularni bilish uchun biz quyida aytib o'tamiz:
Qalam chizgichlar
Qalam chizgichning bu turida oltidan sakkiztagacha qalam, marker yoki ruchkalarni qabul qiladigan boshlar mavjud bo'lib, ularni qog'ozga yaqinligini sozlash mumkin.
Qog'ozga qalam orqali chop etishni boshlaydigan qalam chizgichlari aniq chiziqlarni chizishi mumkin, ammo tezligi oddiy chizgichli printerdan sekinroq.
Dizaynni to'ldirish haqida gapiradigan bo'lsak, uni bajarish mumkin emas, chunki qalamda bu vazifani bajarish imkoniyati yo'q, lekin siz chizish orqali chizish orqali chizish mumkin.
Qalam X o'qi va Y o'qi, deyarli har doim X o'qi bo'lgan dvigatellar yordamida ishlab chiqilgan harakatlarni bajaradi, u qalamlarni qog'ozning kengligi bo'ylab siljitish funktsiyasiga ega, Y o'qi esa bajarilishi mumkin. quyidagi harakatlar:
Qalamni vertikal ravishda harakatlantiring, uni kichik A4 chizgichlar yordamida qilishingiz mumkin.
Qog'ozni siljiting.
Kesish chizig'i
Ushbu uskunaning asosiy vazifasi - har xil materiallarda, masalan, devor yoki oynada bo'laklarni aniq kesish va to'liq bo'lakni yig'ishni talab qilish, shuning uchun uning ixtisosligi kompyuterlashtirilgan tizimda bo'laklarni kesishdir.
Biroq, bu chizg'ich, shuningdek, qalamni o'tkir pichoq bilan almashtirganda, dizaynni kesadi, bu uskunalarning ko'pchiligi vinil, plakatlar, matolar, shaxsiy xabarnomalar va boshqa ko'plab mahsulotlar kabi to'qimalarni kesish uchun ishlatiladi.
Plotter printerining xususiyatlarida kesish chizgichi bor, ular zarba sifatiga, shuningdek bosma hajmiga ixtisoslashgan, ular me'morchilik mutaxassislari, grafik dizaynerlar va reklama beruvchilar tomonidan qo'llaniladi.
Bu katta jamoalar, shuning uchun ularni joylashtirish joyi keng bo'lishi kerak, ulardan foydalanadiganlar javob berish qobiliyati tufayli ushbu qurilmada katta yordamchi dasturlarni topadilar.
Inkjet chizgichlar
Hozirgi vaqtda bu eng ko'p ishlatiladigan plotter turi, uning uslubi oddiy printerga juda o'xshaydi, lekin uning asosiy o'lchami A1, ya'ni kattaroq.
Bu plotterlar boshqa turlarga qaraganda biroz qimmatroq, ular kichik o'lchamli, nurga chidamli va uzoq umrga ega, ularning bosib chiqarilishi faksdan olinganiga o'xshaydi, shuning uchun ular odatda rangli tonlarda chop etilmaydi.
|
| |
Geografik qobiqning mustaqil rivojlanish xususiyati

|
Geografik qobiqning mustaqil rivojlanish xususiyati
|
bet | 25/86 | Sana | 14.01.2024 | Hajmi | 1,98 Mb. | | #137276 |
Geografik qobiqning mustaqil rivojlanish xususiyati.
Geografik qobiqning eng asosiy xususiyatlaridan biri uning mustaqil rivojlanish xususiyatidir.
Geografik qobiqning mustaqilligi deganda uning tashqi ta’sirga va Yerning ichki qismlari ta’siriga nisbatan barqarorligi, turli xil jarayonlarning ta’siriga (Quyosh faolligi, tektonik hrakatlar) qaramasdan uning o’lchamlarini o’zgarmasdan qolishi tushuniladi.
Geografik qobiqda narsa va hodisalar o’zaro bog’liq bo’lgani uchun ulardan har birining taraqqiyoti tashqi ta’sirlarga duch kelmasdan iloji yo’q, bu taraqqiyot asosan ichki ziddiyatlarni bartaraf qilish tarzida boradi.
Geografik qobiqqa ko’rsatiladigan tashqi ta’sirlar asta-sekinlik bilan sodir bo’ladigan o’zgarishlar va tartibsiz harakatlar tarzida ro’y beradi. Ammo geografik qobiqning tashqi ta’sirga reaksiyasi tartiblidir.
Unda ayrim sekin va kam bo’ladigan o’zgarishlaridan keyin ham oldingi holatiga qaytish qobiliyati bor. Masalan, muzlik bosgandan keyin, ya’ni o’rtacha haroratga, namlikka va boshqa o’lchamlarga qaytishi.
Geografik qobiqning mustaqil rivojlanishi unda mavjud bo’lgan himoya tizimlariga bog’liq. Mazkur himoya tizimlari geografik qobiqni koinotning zararli ta’siridan saqlaydi. SHunday himoya tizimlariga Magnitosfera, ozon qatlami, atmosfera kiradi.
Yerning magnit maydoni geografik qobiqni Quyosh shamoli va kosmik nurlar ta’siridan saqlaydi. Ozon qatlami esa geografik qobiqni qattiq ultrabinafsha nurlardan saqlaydi. Atmosfera esa Yerni meteoritlardan, birdan isib va sovib ketishidan saqlaydi. Yerdan taralayotgan infraqizil nurlarni yutadi va Yerni kosmik sovuqdan saqlab qoladi.
Geografik qobiqni o’zida asosiy tabiiy geografik o’lchamlarni, tashqi ta’sirlarga qaramasdan ma’lum bir me’yorda ushlab turadigan va boshqaraib turadigan tizimlar mavjud.
Geografik qobiqning musaqilligi Yerning butun geologik rivojlanish tarixi davomida ortib borgan. Yerdagi moddalarning og’irligiga qarab tabaqalanishi natijasida atmosfera va gidrosfera Yerni kosmik sovuqdan va meteoritlardan muhofaza qila boshlagan. Yer po’stini rivojlanishi bilan quruqliklar o’sib, platformalar maydoni kengaya bordi, geografik qobiqqa Yerning ichki qismidan issiqlik kelishi kamaydi va Yerdagi jarayonlarni rivojlanishida Quyosh issiqligini ahamiyati keskin ortdi. Mazkur sharoitda geografik qobiqda hayot paydo bo’ldi.
Yer yuzasida suv massasining ko’payishi juda katta ahamiyatga ega bo’ldi. U geografik qobiqning issiqlik me’yoriga juda katta ta’sir ko’rsatdi. Hozirgi paytda geografik qobiqqa sanoat, qishloq xo’jaligi va transport katta ta’sir ko’rsatmoqda. Turli xil yoqilg’ilarning yoqilishi havoda karbonat angidridni miqdorini ortib ketishiga va haroratni ko’tarilib ketishiga olib kelmoqda. O’rmonlarni ayovsiz kesilishi atmosferada kislorod miqdorini kamayishiga olib kelmoqda. Okeanlar neftь mahsulotlari bilan ifloslanmoqda. Bularni hammasi geografik qobiqdagi termodinamik va ekologik muvozanatni buzilishiga olib keladi. Ularni oqibatlari esa hali atroflicha va chuqur o’rganilganicha yo’q.
|
| |
Geografik qobiqdagi moddalar va ularning xususiyatlari

|
Geografik qobiqdagi moddalar va ularning xususiyatlari
|
bet | 20/86 | Sana | 14.01.2024 | Hajmi | 1,98 Mb. | | #137276 |
Geografik qobiqdagi moddalar va ularning xususiyatlari.
Geografik qobiqda yuqorida aytganimizdek, moddalar xilma-xil xossalar va xususiyatlarga ega bo’ladi. Turli moddalar turlicha kimyoviy va fizik xossalarga ega.
Moddalarning kimyoviy tarkibi.
Geografik qobiqning turli qismlarini kimyoviy tarkibi turlicha. Ammo Olamning bizga ma’lum bo’lgan qismining tarkibi deyarli bir xil, bu yerda atomlarning 93%ni vodorod atomi tashkil qiladi. Yerda esa vodorod va geliy nisbatan kam.
Geografik qobiqdagi moddalarning murakkab kimyoviy tarkibining asosiy sababi uning uzoq vaqt davomida rivojlanishidir. Bunda moddalar kimyoviy tarkibining shakllanishida Quyosh tizimi va Yerning vujudga kelish sharoiti, dastlabki mantiya moddasini gravitasion va fizik-ximik tabaqalanishi (bu tabaqalanishda Yerning tashqi qobiqlari hosil bo’lgan), geografik qobiqning uzoq davr moboynida rivojlanishi (bunda Yer yuzasida alohida moddalar va elementlar to’planishi sodir bo’ladi) juda muhim ahamiyati ega bo’ladi. Natijada Yer po’stining hozirgi kimyoviy tarkibi shakllandi.
Yer po’stining hozirgi kimyoviy tarkibi
Troposfera
|
Biosfera
|
Litosfera
|
Gidrosfera
|
azot (75-80%),
|
kislorod (50-60%),
|
kislorod (50%),
|
kislorod (70%),
|
kislorod (20%),
|
karbonat angidrid (20%),
|
karbonat angidrid (5%),
|
karbonat angidrid (0,5%),
|
karbonat angidrid (1-2%);
|
vodorod (10%),
|
vodorod (2,5%),
|
vodorod (>10%),
|
|
azot (10%),
|
azot (10%);
|
azot (0,1-0,2%),
|
|
|
|
kremniy (0,2-03%)
|
Magmatik tog’ jinslari tarkibida kislorod (40-50%), karbonat angidrid (2-3%), vodorod (0,5-1%), azot (2-3%), kremniy (30-35%) mavjud.
|
| |
16-Mavzu: Temperament va Xarakter reja

16-Mavzu: Temperament va Xarakter reja
Download
0,91 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/13
Sana
19.09.2024
Hajmi
0,91 Mb.
#271709
Download
0,91 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
16-Mavzu: Temperament va Xarakter reja
Download
0,91 Mb.
Matnni ko'rish
Xarakter haqida tushuncha

degan ma'noni anglatadi.
Ijtimoiy turmushda hayot va faoliyat ko’rsatayotgan
har qanday shaxs o’zining individual-psixologik xususiyatlari bilan boshqa
insonlardan ajralib turadi va bu farqlar uning xarakter xislatlarida ifodasini topadi.
Shu boisdan insonning barcha individual xususiyatlarini xarakter xislati tarkibiga
kiritib bo’lmaydi. Chunonchi aqlning topqirligi, xotiraning barqarorligi,
ko’rishning o’tkirligi kabi individual psixologik xususiyatlar bunga misoldir.
Xarakter tarkibi
Shaxsning xarakteri tuzilishi turli xususiyatlarning tasodifiy yig’indisidan iborat
emas, balki o’zaro bir-biriga bog’liq, hatto tobe yaxlit tizimdan tarkib topadi.
Xarakter xislatlarining muayyan qismidan xabardor bo’lishlik notanishlarni tashxis
qilish imkoniyatini yaratadi. Misol uchun, shaxsning shuhratparastligi ma'lum
bo’lsa, uning dili (ko’ngli) qoraligi yuzasidan taxmin qilish mumkin, yoki inson
kamtar, mo’min, yuvosh xususiyatli bo’lsa, albatta u ko’ngilchan ekanligi
ko’nglimizga keladi.
Odatda psixik xususiyatlarning o’zaro bog’liq tizimi
simptomokomplekslar
(omillar) deyiladi.
"Simptom" yunonchadan symptoma belgi, mos tushish,
"kompleks" lotincha, aloqa, majmua degan ma'no anglatadi
. Misol uchun,
qarama-qarshi simptomokomplekslar haqida mulohaza yuritilsa, u holda
insonlarda bu tizim o’ziga ishonish o’zidan mag’rurlanish, maqtanchoqlik,
o’zbilarmonlik, urushqoqlik, kek saqlash kabilar birikmasida yuzaga keladi.
Boshqa toifadagi shaxslar o’zlarining kamtarinligi, ko’ngilchanligi, iltifotliligi,
dilkashligi, haqqoniyligi bilan ajralib turadilar. Voqelikka shaxsning bir xil
munosabati xarakter xislatlarining o’zaro bir-biriga bog’liqligini bildiradi.
Hozirgi zamon psixologiyasida shaxsning turli munosabatlari bilan
belgilanadigan
Ye.A.Klimov - 16-Mavzu: Temperament va Xarakter reja

|
16-Mavzu: Temperament va Xarakter rejaBog'liq 9-mavzu. Temperament va xarakterdoc (1)Ye.A.Klimov
tomonidan olib
borilgan tadqiqotga ko’ra, stanokchi, to’quvchilarning ishini kuzatish natijalari
muhim sanalgan. Ma'lum bo’ldiki, bir necha stanokda ishlashda nerv tizimi
harakatchan tipdagi ham, harakatsiz tipdagi xodimlar ham ishlab chiqarishda
muvaffaqiyatlarga erishadilar. Temperamentni harakatchanligiga ko’ra qarama-
qarshi xususiyatli kishilar bir xil mehnat vaziyatida turlicha harakat taktikasiga
murojaat qilishlari aniqlandi. Harakatchanlari shoshilinch, tezroq bajaradi,
temperamentning sust tipdagi kishilar esa shoshilinch harakatning zarurligini
bildiradigan tayyorlov ishlariga ko’p e'tibor berishi bilan ajralib turadi.
Faollikning individual uslubini
V.S.Merlin, Ye.A.Klimovlar
o’rganib,
uning kishida darrov paydo bo’lmasligi va faqat stixiyali tarzda paydo bo’lishini
ko’rsatishdi. Agar kishi o’z temperamentiga muvofiq yaxshi natijalariga
erishishiga yordam beradigan o’zining yo’llari va usularini faol izlasa, individual
uslub yuzaga keladi.
Odamlarning birgalikdagi faolligi sharoitlarida ular temperamentning
dinamik fazilatlari ular faoliyatining pirovard natijasiga har biri individual
ishlagan holdagiga qaraganda ancha jiddiy ta'sir ko’rsatadi. Bunda mazkur faoliyatni
bajarish uchun ancha qulay va kamroq qulay bo’lgan temperamentning har xil
tiplarini birga qo’shilib ketishi aniq bo’ladi. Chunonchi, xolerik temperamentli
kishining faoliyati sangvinik yoki xolerik temperamentli kishi bilan sherik bo’lib
ishlaganiga qaraganda flegmatik yoki melanxolik bilan birgalikda ishlagan hollarda
ancha samarali bo’ladi. Bunday faktlar shuni ko’rsatadiki, temperamentning u yoki
bu xususiyatlarining ahamiyatini ko’pgina faoliyat turlarini birgalikdagi
xarakterini hisobga olmasdan baholab bo’lmaydi. O’z temperamentining
xususiyatlarini egallash va ularning o’rnini to’ldirish, faoliyatning individual
uslubini shakllantirish bolalik yillaridan boshlanib, ta'lim va tarbiya ta'sirini
negizida yuzaga keladi.
|
| |
temperament xususiyatlari

|
temperament xususiyatlariBog'liq 9-mavzu. Temperament va xarakterdoc (1)temperament xususiyatlari
deganda, alohida bir
shaxsning psixik faoliyati dinamikasini belgilovchi psixikaning barqaror, o’zgarmas
individual-tipologik xususiyatlari majmuasi tushuniladi. Mazkur xususiyatlar turli
shakl va mazmunga ega bo’lgan motivlarda, psixik holatlarda, maqsadlarda,
faoliyatlarda nisbatan o’zgarmas temperament tipini tavsiflovchi tuzilmani tashkil
qiladi.
Psixologiya fanining ijtimoiy tarixiy-taraqqiyoti davrida temperamentga
nisbatan bildirilgan mulohazalar, uning moddiy asosi to’g’risidagi talqinlar xilma-
xil bo’lib, shaxsning psixologik xususiyatlarini o’ziga xos tarzda tushuntirish uchun
xizmat qilib kelgan.
Temperament lotincha "temperamentum" degan so’zdan
olingan bo’lib, buning ma'nosi "aralashma" degan tushunchani anglatadi.
Temperament to’g’risidagi dastlabki ta'limotni yunon olimi Gippokrat (eramizdan
oldingi 460 - 356 yillarda yashagan) yaratgan bo’lib, uning tipologiyasi to hozirgi
davrgacha qo’llanilib kelinmoqda.
Temperamentning fiziologik asoslari
Qadimgi yunon olimi
Gippokrat
ta'limotiga binoan, insonlarning
temperament xususiyatlari jihatidan o’zaro bir-biridan tafovutlanishi, ularning tana
a'zolaridagi suyuqliklarning (xiltlarning) turlicha nisbatda joylashuviga bog’liq
ekanligi tasavvur qilinadi. Gippokrat ta'biricha, inson tanasida to’rt xil suyuqlik
(xilt) mavjud bo’lib, ular o’t yoki safro (yunoncha "chole"), qon (lotincha sanguis
yoki sanguinis), qora o’t (yunoncha melas "qora", chole "o’t"), balg’am (yunoncha
"phlegma") kabilardan iboratdir. Uning mulohazasicha:
1.
O’tning xususiyati
- quruqlikdir, uning vazifasi tana a'zolarida quruqlikni
saqlab turish yoki badanni quruq tutishdir.
2.
Qonning xususiyati -
issiqlikdir, uning vazifasi tanani isitib turishdir.
3.
|
| |
Kuchli 
Kuchsiz - 16-Mavzu: Temperament va Xarakter reja

3.
Faollik.
Bu borada inson qanday faollik darajasi bilan tashqi olamga ta'sir
etishi va maqsadlarni amalga oshirishda ob'ektiv hamda sub'ektiv qarama-
qarshiliklarni faollik bilan yengishga qarab fikr yuritiladi.
4.
Reaktivlik bilan faollikning o’zaro munosabati
. Odamning faoliyati ko’p
jihatdan nimaga bog’liqligiga binoan, chunonchi tasodifiy tarzdagi tashqi va ichki
sharoitlarga (kayfiyatga, favquloddagi hodisalarga) yoki maqsadlarga, ezgu
niyatlarga, xohish-intilishlariga ko’ra fikr bildirish nazarda tutiladi.
5.
Reaksiya tempi
. Turli xususiyatli psixik reaksiyalar va jarayonlarning
kechish tezligiga, nutq sur'atiga, farosatliligiga, aql tezligiga asoslanib xulosa
chiqariladi.
6.
Harakatlarning silliqligi va unga qarama-qarshi sifat rigidlik (qotib
qolganlik
), shaxsning o’zgaruvchan tashqi taassurotlarga qanchalik yengillik va
chaqqonlik bilan muvofiqlashishiga (silliqlik bilan moslashishga), shuningdek,
uning xatti-harakatlari qanchalik sust va zaifligiga (rigidligi qotib qolganligicha)
nisbatan baho berishdan iboratdir.
NERV SISTEMASI TIPLARI - 16-Mavzu: Temperament va Xarakter reja

NERV SISTEMASI TIPLARI MUVOZANATLASHGAN MUVOZANATLASHMAGAN SUST KUCHSIZ SANGVINIK XOLERIK FLEGMATIK MELANXOLIK TEMPERAMENT
fiziologik jarayonlarning nozik qirralarini o’rganishga maxsus moslamalar yordami
bilan o’zgarishlarni qayd qilish hamda olingan natijalarni (omillarni) matematik
statistika metodlari orqali hisoblashni tatbiq etdilar. Shuningdek, B.M. Teplov ilmiy
maktabining namoyondalari tomonidan ijobiy va tormozlovchi shartli reflekslarning
hosil bo’lish tezligini tavsiflovchi individual xususiyatlar turkumi ham ta'riflab
berilgandir. Ushbu individual xususiyatlar mohiyatida ifodalanuvchi nerv
sistemasining notanish xususiyati dinamiklik deb ham tavsiflangan. Bundan
tashqari, ular shartli reflektor faoliyatining bir guruh individual xususiyatlari
qo’zg’alish jarayoni to’xtalishining tezligi mahsuli sifatida taxmin qilingan
xususiyatni (yangi xislatni) labillik deb atay boshlaganlar. Shuning bilan birga nerv
sistemasining boshqa xususiyatlari mavjudligi to’g’risida ilmiy taxminlar ilgari
surilgan, chunonchi: senzitivlik, reaktivlik va hokazo.
natijasida topilgandir.
Nerv sistemasi tiplarining kelib chiqishi. Nerv sistemasining umumiy tiplari kelib chiqishi
yuzasidan mulohaza yuritilganda, albatta I.P.Pavlovning
ta'limotini eslash maqsadga muvofiqdir, chunonchi
irsiyat yo’li bilan shartlangan tip - bu genotip demakdir.
Hozirgi davrda nerv sistemasining umumiy tipi (genotip)
irsiyatga bog’liq ekanligi haqidagi ma'lumotlar, juda
ko’p bo’lib, ular qiyosiy jihatdan hayvonlarni o’rganish
Temperamentning tipologiyasi mobodo insonlar temperamentlari bo’yicha
qiyoslansa, u holda uning xususiyatlari jihatidan o’zaro o’xshash shaxslarning
guruhi mavjudligi namoyon bo’ladi. Bu asnoda eramizdan oldingi davrda ham
temperament tiplari to’g’risida materiallar to’plangan.
I.P. Pavlov ta'limoti bo’yicha nerv sistemasi tiplarining va Gippokrat ta'limoti
bo’yicha temperamentning o’zaro munosabatlari
Temperament
Tiplari
Нерв системасининг
кучи
Nerv
tizimining
muvozanati
Nerv
tizimining
ildamligi
Xolerik
Kuchli jo'shqin
Muvozanatsiz qizg'in
Serharakat
Sangvinik
Kuchli serharakat
Muvozanatli
Serharakat
Flegmatik
Kuchli vazmin
Muvozanatli
Inert (sust)
Melanxolik
Kuchsiz
Muvozanatsiz tormozli
Serharakat yoki inert
Ularda temperament tipi deyilganda, insonlarning muayyan guruhlarini
tavsiflovchi psixik xususiyatlarning yig’indisi (majmuasi) tushuniladi. Hozirgi
davrda temperament tipi deganda, ma'lum insonlar guruhi uchun umumiy bo’lgan
xususiyatlarning sodda majmuasi emas, balki mazkur xususiyatlarning qonuniy,
zaruriy o’zaro bog’liqligi
tushuniladi. Temperament
tipini tavsiflovchi
xususiyatlarning qonuniy tarzda o’zaro bog’liqligi quyidagicha aks etishi mumkin.
Nerv sistemasi va temperamentning bog'liqligi
Nerv tizimining turlari
Simmetriya va disimmetriyalar

|
Simmetriya va disimmetriyalar
|
bet | 24/86 | Sana | 14.01.2024 | Hajmi | 1,98 Mb. | | #137276 |
Simmetriya va disimmetriyalar.
Geografik qobiqda ob’ektlarning joylanishida simmetriya va disimmetriya namoyon bo’ladi. Simmetriya grekcha so’z bo’lib, fazodagi nuqtalarni joylanishidagi bir xillikni bildiradi.
Geografik qobiq sharsimon simmetriyaga ega. SHarsimon simmetriklik sayyoramizning og’irlik kuchi maydonida shakllanadi. Yerning sutkalik harakat natijasida Yer o’qqa va ekvatorga ega. Geografik qobiqning juda ko’p qismlari ekvatorga nisbatan simmetrik joylashgan. Masalan, yoritish mintaqalarining, havo va suv oqimlarining joylanishi, bosimning, haroratning, namlikning taqsimlanishi va x.k. Ammo yirik umumsayyoraviy rel’ef shakllarini joylanishida bunday xususiyat kuzatilmaydi.
Simmetriklikning buzilishi disimmetriya deb ataladi. Masalan, shimoliy qutubdagi suvlikka janubiy qutbdagi quruqlikni to’g’ri kelishi.
Geografik qobiqdagi eng keng tarqalgan umumiy simmetriya shakli bilaterial, ya’ni juft simmeriyadir. Juft simmetriya daraxtlarning bargi uchun xos (barglarnig ikki tomoni va ikki qirrasi). Okeanlar ham juft simmeriyatga ega (ikki qirg’oq, tubi va suv yuzasi). Materiklar shaklida ham simmetriya namoyon bo’ladi: Janubiy Amerikaning turtib chiqqan joyi Afrikadagi Gvineya qo’ltig’iga to’g’ri keladi, Afrikaning sharqiy qirg’oђini Madagaskar orolining g’arbiy qirg’og’iga mos kelishi, Katta Avstraliya qo’ltig’iga Antraktidaning turtib chiqqan qismining to’g’ri kelishi (Uilks yeri).
Materik qiyofalarining ana shunday bilaterial tuzilishini tahlili asosida nemis olimi A.Vegener materiklarni siljishi haqidagi nazariyani ishlab chiqdi.
Mintaqaviy (regional) darajada geografik qobiqda bilaterial (juft) va konussimon (konik) simmetriyalar namoyon bo’ladi. Juftsimmetrik tuzilish daryo vodiylari (ikki qirg’og’i, o’zani va suv yuzasi), tog’ tizmalari uchun xos. Konik simmetriya esa vulkanlar, alohida tog’lar, karst va tektonik botiqlar uchun xos.
Simmetrik tahlil geografik qobiqni tuzilishini muhim qonuniyatlarini ochib berishga imkon beradi va ularni rivojlanish tarixini o’rganishga asos bo’lib xizmat qiladi.
|
| |
Qora o’tning xususiyati - 16-Mavzu: Temperament va Xarakter reja

Gippokrat ta'limotiga muvofiq har bir insonda shu 4
xil suyuqlik mavjud
bo’lib, uning bittasi ustuvorlik kasb etadi. Mazkur aralashma (lotincha
temperamentum)lardan qaysi biri salmoqliroq bo’lsa, shunga qarab insonlar
temperament jihatdan farqlanadilar, chunonchi xolerikda sariq o’t, sangvinikda qon,
flegmatikda balg’am, melanxolikda qora o’t ustun bo’lishi ta'kidlanadi.
Gippokratning 4 xil moddalar (suyuqliklar)
aralashmasi, ya'ni temperament
tushunchasi va uning tipologiyasi (sangvinik, xolerik, flegmatik, melanxolik) ramziy
ma'noda hozirgi zamon psixologiyasida ham qo’llanilib kelinmoqda.
Temperamentning fiziologik asoslariga ulkan o’z hissasini qo’shgan
olimlardan
biri rus fiziologi
I.P.Pavlov
(1849-1936) hisoblanadi. I.P.Pavlov
temperament ham shartli reflektor faoliyatining individual xususiyatlarini keltirib
chiqaruvchi omillar bilan bog’liq bo’lishi mumkin, degan xulosa chiqaradi.
I.P.Pavlov ta'limoti bo’yicha, shartli reflekslar paydo bo’lishining
individual
xususiyatlari ro’yobga chiqishining sabablari nerv sistemasi xususiyatlari
mohiyatidandir. Unga ko’ra quyidagi 3 ta xususiyatni ajratib ko’rsatadi:
1)
qo’zg’alish va tormozlanish jarayonlarining kuchi;
2)
qo’zg’alish kuchi bilan tormozlanish kuchi o’rtasidagi muvozanatlilik darajasi;
3)qo’zg’alishning tormozlanish bilan almashinish tezligi yoki nerv jarayonlarining
harakatchanligi.
I.P.Pavlov shartli reflektor faoliyatining individual
xususiyatlari bilan
temperamentga aloqador nerv sistemasi xususiyatlarining o’zaro qo’shiluvini nerv
sistemasining tipi deb nomlaydi va uni to’rtta tipga ajratadi. Ular quyidagilardan
iborat.
1.
Kuchli, muvozanatli, epchil;
2.
Kuchli, muvozanatsiz, epchil;
3.
Kuchli, muvozanatli, sust;
4.
Kuchli, muvozanatsiz sust.
Yirik rus psixologlaridan biri
B.M.Teplov
(1896 - 1965) va uning shogirdlari,
maslakdoshlari I.P.Pavlovning
tadqiqotlarini davom ettirib, inson nerv jarayonlari
xususiyatlarining o’ziga xos tomonlarini ochishga muvaffaq bo’ldilar.
Ular nerv-
16-Mavzu: Temperament va Xarakter reja - bet 6

Sust senzitivlikka ega. Sezgirlik chegarasi yuksak. Juda kuchsiz tovushlarni
va yorug’lik qo’zg’ovchilarni payqamaydi. Aktivligi yuksak, juda q’ayratli va
ishchan, darslarda tez-tez qo’l ko’tarib turadi, toliqmasdan
uzoq vaqt ishlashi
mumkin, yangi ishlarga g’ayrat bilan kirishadi. Faolligi va reaktivligi muvozanatli.
Uni intizomga chaqirish oson. U o’z hissiyotlarining namoyon bo’lishini va o’zining
ixtiyorsiz harakatlarini tez ushlab qola oladi. Harakatlari shiddatli, nutqi tez, yangi
ishga tezlik bilan kirishadi, diqqatini tez to’playdi.
Aqli tez ishlaydi, topqir.
Harakatlari nihoyat darajada silliqlik xususiyatiga ega. Hissiyotlari, kayfiyatlari,
qiziqishlari va intilishlari juda o’zgaruvchan. U yangi
kishilar bilan tez kirishib
ketadi. Yangi talablar, yangi sharoitga osonlik bilan o’rganadi. Bir ishdan ikkinchi
ishga tez ko’cha oladi. Malakalarni tez o’zlashtiradi va tez qayta o’zgartiradi. Aqli
ixcham. Ekstrovertlik xususiyatiga ega. o’tgan va kelajak hayot haqida
tasavvurlariga qaraganda quyiroq tashqi taassurotlarga javob beradi.
3 mavzu. Bilimlarni taqdim etish modellari. Mantiqiy modellar. To’rli modellar

3 mavzu. Bilimlarni taqdim etish modellari. Mantiqiy modellar. To’rli modellar
Download
222,38 Kb.
Matnni ko'rish
bet
1/3
Sana
05.02.2024
Hajmi
222,38 Kb.
#151775
Download
222,38 Kb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
3 mavzu. Bilimlarni taqdim etish modellari. Mantiqiy modellar. To’rli modellar
Download
222,38 Kb.
Matnni ko'rish
Xolerik - 16-Mavzu: Temperament va Xarakter reja

Temperament xususiyatlarining o’ziga xos yig’indisi inson faoliyati
munosabatlari va bilish jarayonlarida faolligining individual
uslubi jarayonida
namoyon bo’ladi.
Faoliyatning individual uslubi faqat temperamentga emas, balki boshqa
sabablarga, shaxsiy tajriba jarayonida hosil bo’lgan ko’nikma va malakalarga ham
bog’liqdir. Faoliyatning individual uslubini inson organizmini tug’ma
xususiyatlari va asab tizimi tiplarining faoliyat sharoitlariga moslanishi deb qarash
mumkin. Faoliyatning individual uslubi asosini asab tizimi xususiyatlari yig’indisi
tashkil qiladi. Faoliyatning individual uslubiga kiruvchi
ikki xil xususiyatlar
mavjud.
1.
Asab tizimi individual xususiyatlari nuqsonlarining o’rnini to’ldiruvchi tajriba
jarayonida shakllangan xususiyatlar.
2.
Insonda mavjud layoqat va qobiliyatlardan maksimal darajada foydalanish
imkonini beruvchi xususiyatlar.
Temperamentning xususiyati faollikning samaradorligida emas,
balki
usullarning o’ziga xosligidadir. Shu ma'noda
Tasvirni qirqish va o‘lchamini o‘zgartirish

12 Tasvirni qirqish va o‘lchamini o‘zgartirish Tasvirning ma’lum bir qismidangina foydalanish va keraksiz qismni qirqib olib tashlash
uchun
Crop buyrugʻi qoʻl keladi.
Shuningdek, tasvir
o‘lchamini kerakli ravishda moslash uchun Resize buyrugʻi bor.
Ushbu jarayonni tasvir tomonlarining
nisbatini oʻzgartirmagan holda toʻgʻri amalga
oshirishga e’tibor qilish kerak.
Qirqib olish amalini bajarish uchun avvalo tasvir tanlanadi. Tasmada paydo boʻlgan
Format menyusidan Crop buyrugʻi topiladi va tanlanadi. Shunda tasvirning
burchaklari va yonlarida qalin qora chiziqlar paydo boʻladi.
Sichqoncha kursori ushbu chetki hoshiya chiziqlaridan biriga keltiriladi va sichqoncha
tugmasini bosib, ushlagan holda tasvirning kerakli qismi tomonga yurgiziladi.
Tasvirning qirqilayotgan keraksiz qismi toʻq rang bilan belgilanib qoladi.
Resize amalini bajarish uchun avval tasvir tanlanadi. Uning burchak va yon tomonlarida
nuqtalar paydo boʻladi. Sichqoncha kursori nuqtalardan biriga joylashtiriladi va
sichqoncha tugmasini bosgan holda kursor tasvir markaziga yaqinlashtiriladi (tasvir
kichrayadi) yoki uzoqlashtiriladi (tasvir kattalashadi).
Tasvir tomonlarining nisbatini saqlab qolish uchun
Resize jarayonida tasvir
burchaklaridagi nuqtalardan foydalaniladi. Agar tasvirning nisbatlari saqlanmasa, uning
sifati pasayadi va notabiiy koʻrinadi.
Crop: tasvirning bir
qismini qirqib olib
tashlash.
Resize: tasvir
oʻlchamini
oʻzgartirish.
Aspect ratio: tasvirning eni va
boʻyi oʻrtasidagi
nisbat.
Kalit so‘zlar 3-amaliy ko‘nikma @edurtm_uz
Oddiy matnli header qo‘shish

Matnli hujjatlardan maqsadli foydalanish
21
Footer maydoniga matn kiritish
1.
Insert
menyusi ochiladi.
2.
Footer
buyrugʻi tanlanadi.
3.
Xuddi Header kabi variantlar roʻyxati ochiladi.
4.
Blank varianti tanlanadi.
Sahifaning quyi qismida nuqtali chiziq bilan ajratilgan va ustiga Footer deb yozilgan
maydon hosil boʻladi.
Axborotlarni bevosita Footer maydoniga yozish yoki maxsus axborot variantlaridan
tanlash mumkin.
Hujjatning sahifa raqamini kiritish
5-variant. Topshiriq. Test savollariga javob bering 27766 15-variant

|
5-variant. Topshiriq. Test savollariga javob bering
|
bet | 1/6 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 22,4 Kb. | | #124959 |
Bog'liq 27766 15-variant
15-VARIANT.
1 – TOPSHIRIQ.
Test savollariga javob bering.
Pedagoglardan V.A.Kan-Kalik muloqot tuzilishini nechta bosqichga bo‘ladi?
3 bosqich;
2 bosqich;
5 bosqich;
4 bosqich.
Sinfda yuzaga kelgan pedagogik vaziyatini asl sababini kimdan axtarish kerak?
o‘quvchidan;
o‘qituvchidan;
maktab direktoridan;
Pedagogik Kengashdan.
Tarbiyachi pozitsiyasiga nimalar kiradi?
Buyruqli, hamkorlik, beparvolik
Tashkilotchi, buyruqli
Muomala, ijodkorlik
Jamoaning shaxsga ta’sirini ta’minlay bilish
Ta’lim va tarbiya jarayonida pedagogik ta’sir ko‘rsatishning asosiy usullari?
Talab; istiqbol; rag‘batlantirish va jazolash; jamoatchilik fikri
Diqqat; hotira; fikrlashni va bilish qobiliyatlarini rivojlantirish
O‘quvchining muayyan hislatlari; xarakter hususiyatlarini bilish; ishontirish
Texnik fikrlash; mimika va pantomimika
Ta’lim va tarbiya qaysi javob yordamida amalga oshadi?
xususiyatlarini inobatga olib;
davlat standarti, o‘quv reja, dastur;
nutq yordamida;
o‘quvchini ijodiy yondoshishi, didaktik malaka, tashkilotchilik, konstruktiv texnikalari orqali.
Ta’lim jarayonida o‘qituvchining pedagogik mahoratini namoyon etuvchi asosiy vositalar?
Ta’lim beruvchi va ta’lim oluvchining o‘zaro faoliyati
Standart va nostandart mashg‘ulotlarni o‘tqazish
O‘quvchining nazariy hamda amaliy faoliyatida erishadigan yutuqlar va ijobiy natijalar.
O‘quv materialini nazariy va amaliy o‘zlashtirishi.
|
| |
Elektron biznes va mobil tijorat texnalogiyalari Elektron tijoratning asosiy tushunchalari

|
Elektron biznes va mobil tijorat texnalogiyalari Elektron tijoratning asosiy tushunchalari
|
bet | 1/3 | Sana | 19.12.2023 | Hajmi | 46,5 Kb. | | #123238 |
Bog'liq Elektron biznes va mobil tijorat texnalogiyalari Bajardi-genderi Elektron biznes va mobil tijorat texnalogiyalari Elektron tijoratning asosiy tushunchalari
Elektron tijorat turli darajada olib borilishi mumkin. Ishlab chiqaruvchi, sotib oluvchi, iste’molchilarning vakillari, bir qator korxona va tashkilotlarning internet tarmoqlarida hamkorlik munosabatlarini o‘rnatishi tizimini – elektron tijorat faoliyati deb ataladi.
Elektron tijorat odatda global harakatga ega. Ichki milliy elektron tijoratdan farqli ravishda mintaqalar, millatlar, davlatlararo darajada elektron tijorat bir qator omillar asosida murakkablashib boradi. Masalan, turli shaklda soliq to‘lash, sug‘urta badallari, bojxona yig‘imlari, bank faoliyati qoidalari.
O‘zaro iqtisodiy va tijoriy munosabatlarda ishtirok etuvchilarga qarab elektron tijorat o‘zaro faoliyat yurituvchi tijorat sektorlariga bo‘linadi:
V2V-Yuridik shaxs, tashkilot;
V2S-Yuridik va jismoniy shaxc;
V2G-Yuridik shaxc va davlat gashkiloti; S2S-Jismoniy shaxs va jismoniy shaxc; G2C-Davlat tashkiloti va jismoniy shaxs.
Elektron tijoratning biznes-mazmuni.
Jahon miqyosidagi global axborotlashuv jarayonining tahlilida iqtisodiy ko‘rsatkichlarning o‘zgarish dinamikasi bir nechta darajalarga bo‘linadi.
Malaka darajasi. Iqtisodiy axborotlashtirish shaxsning yuqori malakali bo‘lishligiga talabni kuchaytiradi, o‘z navbatida bilim olishni rivojlanishiga, mehnat samaradorligini va hayot darajasini o‘sishiga olib keladi.
Iqtisodiyotni globallashuv darajasi.Sanoatlashtirish iqtisodiyotiga nisbatan yangi iqtisodiyot global harakterga ega. Bu milliy iqtisodiy va savdo to‘siqlarini yengib o‘tib, jahon miqyosida global bozorni yaratadi.
Raqobat va iqtisodiyot dinamikasi.Tez sur’atlarda rivojlanib borayotgan iqtisodiyot davrida yangicha texnologiyani hayotga tadbiq etish, yangi turdagi mahsulot va xizmat yaratishga e’tibor qaratish muhim omil sanaladi. Mazkur omilning korxona va tashkilotning har bir ishchisi sharoitiga to‘g‘ri kelishi holati bilan uzviy bog‘liqligi mavjud.
|
| |
To’rli modellar - 3 mavzu. Bilimlarni taqdim etish modellari. Mantiqiy modellar. To’rli modellar

Bir qancha ta’riflarni kiritamiz. Mohiyat deganda ixtiyoriy tabiatga ega
bo’lgan ob’ektni tushunamiz. Bu ob’ekt real olamda mavjud bo’lishi mumkin. Bu
holda u P-mohiyat deb ataladi. Bilimlar bazasida unga qandaydir tavsif mos keladi.
Bu tavsifning to’liqligi P-mohiyat haqida intellektual tizim ega bo’lgan axborot
bilan aniqlanadi. Bunday tasvirlash bilimlar bazasida M-mohiyat deyiladi. SHuni
ta’kidlash joizki, shunday M-mohiyat mavjud bo’lishi mumkinki, unga mos P-
mohiyat mavjud bo’lmasligi mumkin. Bunday M-mohiyatlar bilimlar bazasi ichida
umumlashtirish amallariga o’xshash amallar yordamida hosil qilingan abstrakt
ob’ektlarni o’zida ifodalaydi.
Mohiyatlarni ikki qismga ajratish birinchi marta semioptik modellarda
shakllangan va ularga asoslangan vaziyatli boshqarish g’oyalarini to’rli modellarda
qo’llashga imkon beradi. Muammoli sohaning semioptik modeli deganda bilimlar
bazasida P-mohiyatlar va ular orasidagi bog’lanishlarni tosvirlash imkonini
beradigan protseduralar kompleksi tushuniladi. O’zaro bog’langan P-mohiyatlarni
interpretatsiya qilish usuli denotativ semantika, o’zaro bog’langan M-mohiyatlarni
interpretatsiya qilish usuli konnotativ semantika deyiladi. P-mohiyat bilimlar
bazasidagi unga mos M-mohiyatga nisbatan M-mohiyatning denotati yoki referenti
deyiladi, M-mohiyat esa P-mohiyatga nisbatan uning degistanti, nomi, nishoni,
identifikatori va sh.k. deyiladi. Degistant to’rli modeldagi oddiyroq element. U to’rli
modeldagi terminal ob’ektlar sinfiga kiradi. Terminal ob’ekt deb oddiyroq
mohiyatlarga ajratib bo’lmaydigan M-mohiyatga aytiladi. Qolgan M-mohiyatlar
xosilaviy ob’ektlar yoki xosilaviy M-mohiyatlar deyiladi. Sinf yoki turlarni tashkil
etadigan terminal ob’ektlar ro’yxati intellektual tizimlarni tashkil etishda beriladi.
Ular butun, haqiqiy sonlar, identifikatorlar, satrlar, ro’yxatlar va h.k. bo’lishi
mumkin. Terminal ob’ektlarning semantikasi ular bilan ishlatiladigan mumkin
bo’lgan protseduralar to’plami bilan aniqlanadi. Masalan: sonlar ustida arifmetik
amallar bajarish, satrlar yoki identifikatorlarni o’zaro taqqoslash, kiritish-chiqarish
amallari va h.k.
Elektron biznes va mobil tijorat texnalogiyalari Elektron tijoratning asosiy tushunchalari - bet 2

|
Elektron biznes va mobil tijorat texnalogiyalari Elektron tijoratning asosiy tushunchalari
|
bet | 2/3 | Sana | 19.12.2023 | Hajmi | 46,5 Kb. | | #123238 |
Bog'liq Elektron biznes va mobil tijorat texnalogiyalari Bajardi-genderiRaqobat va iqtisodiyot dinamikasi.Tez sur’atlarda rivojlanib borayotgan iqtisodiyot davrida yangicha texnologiyani hayotga tadbiq etish, yangi turdagi mahsulot va xizmat yaratishga e’tibor qaratish muhim omil sanaladi. Mazkur omilning korxona va tashkilotning har bir ishchisi sharoitiga to‘g‘ri kelishi holati bilan uzviy bog‘liqligi mavjud.
Boshlang‘ich iqtisodiy o‘sish, yuqori texnikaviy yangilikka intilish xaridorning katta ehtiyoji bilan bevosita bog‘liq. Elektron tijoratni yuzaga kelishi va boshlang‘ich talab va ehtiyojni qondirilishi bilan bir vaqtda ilk noxush holatlar yuzaga kela boshladi. Bunga asosiy sababi, xizmat ko‘rsatish sifatining mos kelmasligi hamda infrastruktura tizimining past darajadaligi bilan bog‘liq.
O‘zaro hisob–kitob va mahsulotni yetkazib berish infrastrukturasi hanuz yetarli darajada taraqqiy etmagan. Savdo ishtirokchilari samarali to‘lov tizimini yaratishga e’tibor qaratib, mahsulot yetkazib beruvchiga rivojlangan omborxona va transport tizimini taklif etdi. Yaratilayotgan har qanday imkoniyat va sharoit savdo ishtirokchilari bo‘lmish mahsulot ishlab chiqrauvchi va xaridor o‘rtasida munosabatlar o‘rnatilishi, mahsulot ishlab chiqaruvchi tadbirkorlik subyektlari o‘rtasida raqobatni yuzaga keltiradi.
Elektron tijorat bozorining boshlang‘ich bosqichlarida jadal rivojlanishi birinchi navbatda to‘lov tizimi, bank, provayder xizmati internetga kirish imkoniyatining o‘sishi, mobil aloqa, dasturiy ta’minot va apparat (qurilma) vositalarini yaratuvchilar, hamda o‘z mahsulot va xizmatlarini bozorga chiqarishga talabgorlarning oshib borishi bilan bog‘liq.
Elektron tijorat bozorining boshlang‘ich bosqichlarida jadal rivojlanishi birinchi navbatda to‘lov tizimi, bank, provayder xizmati internetga kirish imkoniyatining o‘sishi, mobil aloqa, dasturiy ta’minot va apparat (qurilma) vositalarini yaratuvchilar, hamda o‘z mahsulot va xizmatlarini bozorga chiqarishga talabgorlarning oshib borishi bilan bog‘liq.
Elektron tijoratning o‘ziga xos hususiyati, ushbu tizimda foydalanayotgan ma’lumog almashinuv tizimi protokoli boshqa tizimdagiga o‘xshash protokollarga mos kelmaydi.
|
| |
Umumiqtisodiy omillar - Elektron biznes va mobil tijorat texnalogiyalari Elektron tijoratning asosiy tushunchalari

|
Elektron biznes va mobil tijorat texnalogiyalari Elektron tijoratning asosiy tushunchalari
|
bet | 3/3 | Sana | 19.12.2023 | Hajmi | 46,5 Kb. | | #123238 |
Bog'liq Elektron biznes va mobil tijorat texnalogiyalari Bajardi-genderiUmumiqtisodiy omillar:
iqtisodiy holatning mo‘tadilligi;
iqtisodiy sektorning salmog‘i;
milliy iqtisodiy kompleks o‘lchami;
milliy ishlab chiqarish va xaridning dinamik ko‘rsatkichlari;
iqtisodning monopollashuv darajasi;
soliq muhiti;
sarmoya muhiti;
iqtisodni modernizatsiyalash darajasi;
bir turdagi mahsulot bahosining diferensiallik darajasi;
elektron to‘lovlarni amalga oshirish vositalarini rivojlanish darajasi;
xaridorga mahxsulotlarni qulay va arzon usulda yetkazib berishning mavjudligi;
Elektron tijorat tizimining afzallik va istiqbollari
Elektron tijorat tizimida mavjud imkoniyatlar turlicha bo‘lishiga qaramay, ular bir-biri bilan o‘zaro bog‘liq. Raqobatning oshishi va xizmat sifatining ortishi, xizmatning ommaviy ravishdan yakka tartibda olib borilishiga o‘tishi, qisqa vaqt va masofalarda xaridorga yetkazib berish sarf harajatlarni kamaytiradi, bu o‘z navbatida, mahsulot tannarxining pasayishiga olib keladi.
Elektron tijoratda real mahsulot bilan elektron mahsulot ma’lumoti materiali o‘rtasida farq bor. Elektron material savdosida (dasturiy ta’minot, tijorat ma’lumotlari, axborot xizmati, video, ovozli mahsulotlar, grafiklar, o‘yinlar, multimedia ilovalari va boshqalar) to‘g‘ridan-to‘g‘ri to‘liq tijorat kelishuvi bosqichi amalga oshirilishi mumkin.
Korxona-iste’molchi munosabatlari andozasining xususiyatlari.
Katalog zamonaviy axborot tizimini katta quvvatli qidiruv imkoniyatlarini solishtirish va mahsulotni bir varakayiga bir necha parametrlar bo‘yicha tanlashni, narxni, keltirib berish muddati, kafolati, xizmat ko‘rsatish bo‘yicha ma’lumotlar va boshqalarni hisobga olgan holda ishlatishni tashkil qilib beradi. Bu model nisbatan uncha katta bo‘lmagan tmahsulotlar bilan teztez oldi-sotdi qiladigan kuchli sotuvchi va xaridor fragmentatsiyalashini tavsiflovchi tarmoqlar uchun afzaldir.
Agar ko‘pgina oldi-sotdilar mashhur buyurtmachilar tomonidan ma’lum bir qoidalar asosida amalga oshirilsa va xaridorga sotuvchini tanlash uchun ko‘p mayda buyurtmachilar takliflari bilan o‘rganib chiqish zarurati bo‘lganida katalogli model qo‘l keladi va nihoyat, bu modelni talab yetarlicha bo‘lgan va narxlar kamdan - kam o‘zgarganida qo‘llash yaxshi samara beradi.
|
| |
Edit Wrap Points - Maktabgacha va

Matnli hujjatlardan maqsadli
foydalanish
11
2.1-mashg‘ulot
Flowers.docx hujjatini oching va oʻqituvchingiz bergan
dafodil.jpg tasvirini kiriting.
Square sozlamasidan foydalanib matnni tasvir atrofiga joylashtiring. Tasvirni
nargis guli haqidagi matnning chap tomoniga joylashtiring. Matn tasvir atrofida
tekis joylashganini qayta tekshiring.
2.2-mashg‘ulot
Matn kursorini “Lola” soʻzi yoniga oʻtkazing. Endi
Tulip.jpg tasvirini joylashtiring.
Matnni
Tight sozlamasi yordamida joylang. Tasvirni sahifa boʻylab siljiting va
lolalar haqidagi matnning oʻng tomoniga qoʻying. Matn tasvirning konturi atrofiga
joylashganiga ishonch hosil qiling.
2.3-mashg‘ulot
Hujjatga
Daisy.jpg tasvirini joylashtiring. Through sozlamasi yordamida matn
joylang. Tasvirni moychechaklar haqidagi matnning oʻng tomoniga qoʻying.
Matn moychechaklar orasidagi boʻsh joy atrofida joylashganiga ishonch hosil
qilish uchun joylash nuqtalarini tahrirlang.
Hujjatni
My_Flowers.docx nomi bilan saqlang.
• Endi tasvir atrofida kichik qora kvadratchalar bilan tutashgan qizil chiziq paydo
boʻladi va bu joylash nuqtalarini bildiradi. Agar biror qora kvadratcha siljitilsa, tasvir
shakli matn joylanishi uchun oʻzgaradi va shunga koʻra matn joylanadi. Bundan
tashqari, qizil chiziqni bosish va siljitish orqali qoʻshimcha joylash nuqtalari hosil
qilinadi va qora kvadratcha paydo boʻladi.
Wrap Text sozlamasini qoʻllab boʻlgach, tasvirni qayerga joylashtirishni hal qilish kerak.
Istalsa, tasvir shunchaki yangi joyga suriladi. Buning uchun tasvir tanlanadi va
sichqoncha kursori uning ustiga qoʻyiladi. Keyin sichqoncha tugmasini bosib, ushlagan
holda tasvir sahifadagi yangi joyiga oʻtkaziladi.
@edurtm_uz