nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Fizika fanidan mustaqil ish - bet 10

|
Fizika fanidan mustaqil ish
|
bet | 10/13 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 485,69 Kb. | | #239547 |
Bog'liq Yuqori chastotali signallarni uzatish usullari«Sayns nau» manbasida keltirilishicha, 1986 yili shveysariyalik fiziklar A.Myuller va G.Bednors materiallarning yangi sinfini o’rganishni boshladi. Jarayonda kislorod, mis va C ounter supports N otch ed sample ( Н а, K, Li) Stacked pi ezo metallarning oksakuprotlar deb nomlanuvchi guruhi tadqiq etildi. Olimlarning kuzatuvlari bu materiallar oddiy o’tkazgichlarga o’xshamasligini ko’rsatdi. Boisi, ularning yuqori haroratdagi o’ta o’tkazuvchanlik xossasi juda ajablanarli edi. A.Myuller va G.Bednors esa tadqiqot olib borib, mazkur moddalarning kritik haroratini birdaniga taxminan 40 K.ga ko’tarishga muvaffaq bo’lishdi. Ushbu muvaffaqi-yat yuqori haroratdagi o’ta o’tkazuvchanlikning kashf etilishiga olib keldi. Ko’p o’tmay, 1987 yili amerikalik fizik olim P.Chu oksokuprotni 100 K. kritik haroratda sintez qildi. 1989 yili esa bu borada rekord o’rnatildi: ko’rsatkich taxminan 125 K.ga yetdi. Yuqorida aytilganidek, qarshilik elektronlar va boshqa zarralarning to’qnashishi hamda tebranma harakati natijasida vujudga keladi. Bu faqat o’ta o’tkazuvchanlik xossasiga ega materialda emas, balki barcha metallarda kuzatiladi.
«Sayns nau» manbasida keltirilishicha, 1986 yili shveysariyalik fiziklar A.Myuller va G.Bednors materiallarning yangi sinfini o’rganishni boshladi. Jarayonda kislorod, mis va C ounter supports N otch ed sample ( Н а, K, Li) Stacked pi ezo metallarning oksakuprotlar deb nomlanuvchi guruhi tadqiq etildi. Olimlarning kuzatuvlari bu materiallar oddiy o’tkazgichlarga o’xshamasligini ko’rsatdi. Boisi, ularning yuqori haroratdagi o’ta o’tkazuvchanlik xossasi juda ajablanarli edi. A.Myuller va G.Bednors esa tadqiqot olib borib, mazkur moddalarning kritik haroratini birdaniga taxminan 40 K.ga ko’tarishga muvaffaq bo’lishdi. Ushbu muvaffaqi-yat yuqori haroratdagi o’ta o’tkazuvchanlikning kashf etilishiga olib keldi. Ko’p o’tmay, 1987 yili amerikalik fizik olim P.Chu oksokuprotni 100 K. kritik haroratda sintez qildi. 1989 yili esa bu borada rekord o’rnatildi: ko’rsatkich taxminan 125 K.ga yetdi. Yuqorida aytilganidek, qarshilik elektronlar va boshqa zarralarning to’qnashishi hamda tebranma harakati natijasida vujudga keladi. Bu faqat o’ta o’tkazuvchanlik xossasiga ega materialda emas, balki barcha metallarda kuzatiladi.
|
| |
ўқиб берадилар» биз билан бирга ўйнайдилар шунинг

V
боб.
МАКТАБГАЧА ТАРБИЯ ЁШИДАГИ
БОЛАЛАРНИНГ РИВОЖЛАНИШИ ВА ТАРБИЯСИ
Реха:
1. Бола шахснинг ривожланиши ҳақида тушунча.
2. Болани ривожланишига таъсир этувчи омиллар.
3. Болани ривожланишида фаолиятлар (ўйин, маш-
ғулот, меҳнат)нинг аҳамияти.
4. Бола психик тараққиётининг ёш босқичлари ва
уларнинг ўзига хос хусусиятлари.
Таянч тушунчалар
Индивид шахе, ривожланиш муҳити, фаолият, био-
гинетик, ёш босқичлари, илк ёшдаги болалар, ясли дав
ри мактабгача даври дунёга келган гўдак маълум даврга-
ча индивид саналади. Индивид-лотинча сўздан келиб
чиққан бўлиб «бўлинмас», «айрим шахе», «ягона»,
маъноларни англатади. Индивид биологик турга кирув
Ampermetr zanjirdagi tok kuchini o’lchashi uchun zanjirga qanday ulanadi

317
-Vakuummetr deb ataladi
-Monovakuummetr deb ataladi
Modda miqdorini o’lchaydigan asboblar ....:
- Hisoblagichlar deb ataladi
+ Sarf o’lchagichlar deb ataladi
- Vazn o’lchagichlar deb ataladi
- Bosim o’lchagichlar deb ataladi
Absolyut xatolikni o‘lchov asbobining chegaraviy qiymatyga nisbati bilan aniqlanadigan
xatolik ... :
- absolyut xatolik deb ataladi.
+ nisbiy xatolik deb ataladi.
- keltirilgan xatolik deb ataladi
- Instrumental xatolik deb ataladi
Magnitoelektrik mexanizmning aylantirish momenti ifodasini aniqlang

316
+ Mayl==1/2Y
2
dl/dl
Kengayish termometrlarining suyuqligi sifatida qanday kimyoviy moddalar ishlatiladi:
+ Simob, toluol, etanol
- Suv, yog’, azot
- Kislorod, ftor, xlor
- Geliy, neon, argon
Elektrolit eritmalarining kontsentratsiyasini ularning elektr o’tkazuvchanligiga ko’ra
o’lchash ...
- Patentsiometrik usul deb aytiladi,
- Optik usul deb ataladi,
+ Konduktometrik usul deb ataladi,
- Avtomatik usul deb ataladi,
Magnitoelektrik mexanizimning aylantirish momenti ifodasini aniqlang:
- Mayl= 1/2Y
2
dl/dα
- Mayl= 1/2U2dc/dα
- Mayl= BswI
+ Mayl =U
1
U
2
Dm
12
/dα
Absolyut xatolik qanday o’lchov birlikda o’lchanadi

315
- ampermetr, voltmetr, ommetr.
- o’lchov, standart, namuna.
- absolyut, nisbiy, keltirilgan.
Xalq xo’jaligining barcha tarmoqlarida amaliy o’lchashlar uchun mo’ljallangan o’lchov
asboblari:
- namunaviy o‘lchov asboblari deb ataladi.
+ ishchi o’lchov asboblari deb ataladi.
- etalon o’lchov asboblari deb ataladi.
- texnik o’lchov asboblari deb ataladi.
O’lchov asboblarining aniqlik klassi nechta qismga bo’linadi:
2 ta qismdan iborat
4 ta qismdan iborat
6 ta qismdan iborat
8 ta qismdan iborat
Nurlanish termometrlari qaysi diapazondagi temperaturani o’lchash uchun mo’ljallangan:
- -200°С dan +600°С gacha
- 0°С dan +500°С gacha
- 50°С dan +6000°С gacha
+ 10°С dan +300°С gacha
-
0°С dan +1100°С gacha.
qanday xatolik metrologik tavsifda meyorlangan bo’ladi:
+ absolyut xatolik
- nisbiy xatolik
- instrumental xatolik
- muntazam xatolik
O’lchov asbobining qanday xatoligi o’lchash chegarasiga bog’liq ravishda o’sadi:
-
absolyut xatolik
+
additiv xatolik
- multiplikativ xatolik
-
instrumental xatolik
«Fizika – matematika» fakul’teti «Fizika» kafedrasi

O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY VA O’RTA MAXSUS
TA’LIM VAZIRLIGI
BUXORO DAVLAT UNIVERSITETI
«Fizika – matematika» fakul’teti
«Fizika» kafedrasi
5140200 - «Fizika» ta’lim yo’nalishi bo’yicha bakalavr darajasini olish uchun
Shokirova Maxliyo Shuhrat qizining
FIZIKA FANINI O’RGANISHDA INFORMATSION TEXNOLOGIYALARNING INTEGRATSIYASI XUSUSIYATLARI
BITIRUV MALAKAVIY ISHI
«Ish ko’rildi va himoya qilishga Ilmiy rahbar ______t.f.n.,dots. E.S.Nazarov
ruxsat berildi» «____» ___________2015 y.
Kafedra mudiri: Taqrizchi: _________ Buxoro MTI
__________ dots. S.A.Boltayev katta o’qituvchisi D.Hayitov
«____» ___________ 2015 y. «______» ___________2015 y.
«Himoya qilishga ruxsat berildi»
Fakul’tet dekani __________ Sh.M.Mirzayev
«_____» ______________ 2015 y.
Buxoro-2015
M U N D A R I J A
|
KIRISH ………………………..………………………….......
|
3
|
I.
|
FIZIKA FANINI O’RGANISHDA INFORMATSION TEXNOLOGIYALARNING AHAMIYATI................
|
8
|
1.1.
| |
|
Elektrolit eritmalarining kontsentratsiyasini ularning pH ko’rsatkichiga ko’ra o’lchash

314
Elektrolit eritmalarining kontsentratsiyasini ularning qutblanish tekisligining o’zgarishiga
ko’ra o’lchash ...:
- Patentsiometrik usul deb aytiladi,
+ Optik usul deb ataladi,
- Konduktometrik usul deb ataladi,
- Avtomatik usul deb ataladi,
Elektrolit eritmalarining kontsentratsiyasini ularning nurning sochilishiga ko’ra o’lchash
...:
- Patentsiometrik usul deb aytiladi,
+ Optik usul deb ataladi,
- Konduktometrik usul deb ataladi,
- Avtomatik usul deb ataladi,
Voltmetrning xaqiyqiy qiymati 220 V ulchangan qiymati 215 V, voltmetrning absolyut
xatoligini aniqlang:
- 220V
- 215V
+ 5V
- 435V
SI tizimining birliklari nomlarini o’lchamlari bilan mosligini aniqlab bering:
Tekislikdagi burchak
+ gradus, Gn, F
- radian, Tl, sm
- gradus, Vb, MkF
- radius, Gn,PkF
Voltmetrning xaqiyqiy qiymati 220V o’lchangan qiymati 215 V, voltmetrning absolyut
xatoligini aniqlang:
- 220V
- 215V
- 435V
+ 5V
Absolyut termodinamik temperatura bilan temperaturaning xalqaro shkala bo’yicha ifodasi
orasidagi munosabatni ko’rsatib bering:
-
=
(1+dt)
+ T = t+273
0
C
-
=
(1+At+B
)
-
=
Конец - download

Qidiruv: Конец
В программирование для платформы Android
Idc (I don't care International Data Corporation) за конец 2020 года, доля ос android на рынке смартфонов
2,59 Mb.
12
o'qib
1
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
фарқ қилиши лозим. Ҳар бир одам шахе сифатида тур­

|
фарқ қилиши лозим. Ҳар бир одам шахе сифатида турBog'liq Maktabgacha tarbiya pedagogikasi (Shoira Shodmonova)фарқ қилиши лозим. Ҳар бир одам шахе сифатида тур
лича намоён булади. У ўзининг характери, қизиқиши,
қобилияти, ақлий ривожланганлик даражаси, эҳтиёжи
ва меҳнат фаолиятига нисбатан шахсий муносабати би
лан бошқалардан фарқ қилади. Булар шахснинг ўзига
хос хусусиятлари бўлиб мазкур хусусиятлар ривожланиб
маълум бир босқичга етсагина, у камол топган шахе си
фатида намоён бўлади.
Демак, инсон ижтимоий мавжудот унга ижтимоий-
иқтисодий қаёт шароитлари (муҳит) тарбия муҳим сана
лади. Муҳит ҳамда тарбия такомиллашиб бориши одам
нинг ривожланиб, шахе сифатида намоён бўлишини
таъминлайди.
Бола шахеининг шаклланиши бир қатор омиллар
билан боғлиқ, бу омиллар қуйидаги раемда акс эттирил-
ган.
Физиология ва психология фанлари бўйича олиб бо-
рилган тадқиқот натижаларининг кўрсатишича, инсон
www.ziyouz.com kutubxonasi
боласи тайёр қобилият билан эмас, балки бирор бир
қобилиятнинг рўёбга чиқиши ва ривожланиши учун
манба бўлган лаёқат билан туғилади. Лаёқат гўё «муд-
роқ» ҳолатда бўлиб, унинг уйғотиш ва ривожланиши
учун қулай шароит ҳамда муҳит керак бўлади. Инсон
муайян ижтимоий тузумининг маҳсулидир. Бу тузум
ўзгариши билан инсонда ҳам ўзгаришлар фаолияти со
дир бўладиган ҳаётий муҳит унга ижобий ёки салбий
таъсир кўрсатиши мумкин. Муҳит деганда, бола шахси-
нинг шакллантиришга таъсир этувчи ташқи олам маж-
муи тушунилади. Шахснинг шаклланиши кишилик жа-
мияти томонидан яратилган ижтимоий-тарихий тажри-
бани ўзлаштириш ва тарбия бериш орқали амалга оши
рилади. Таълим-тарбия натижасида бола ўзи яшаб тур
|
| |
Tiykarǵı ádebiyatlar - Tariyx fakulteti

|
Tariyx fakulteti
|
bet | 27/154 | Sana | 25.12.2023 | Hajmi | 111,08 Mb. | | #128134 |
Bog'liq O.A.ARXEOLOGIYASI OMK-2022Tiykarǵı ádebiyatlar:
1. Авдусин Д.А. Основы археологии. М., «Высшая школа» 1989.
2. Археология. Под. ред. BJI. Янина. М., «Изд. МГУ», 2006.
3. Археология Средней Азии. Под. ред. С.Б. Лунина. Т., 1986.
4. Мартынов А.И. Археология. М., «Высшая школа» 2006.
5. Ибрагимов Р.З. Археология ҳәм этнология (нашрда)
6. Кабиров Ж.,Сагдуллаев А. Ўрта Осиё археологияси.Т.,“Ўқитувчи" 1990.
7. Эгамбердиеҳәм Н.А. Археология. Т., 2011.
Qosımsha ádebiyatlar:
1. Мирзиёев Ш.М. Қонун устуворлиги ва инсон манфаатларини таъминлаш юрт тараққиёти ва халк фаровонлигининг гарови. Ташкент.: Ўзбекистон. 2017.
2. Мирзиёев Ш.М.Буюк келажагимизни мард ва олижаноб халқимиз билан бирга қурамиз. Ташкент.: Ўзбекистон. 2017.
3. Мирзиёев Ш.М. Эркин ва фаровон, демократик Ўзбекистон давлатини биргаликда барпо этамиз. Ўзбекистон Республикаси Президенти лавозимига киришиш тантанали маросимига бағишланган Олий Мажлис палаталарининг қушма мажлисидаги нутқ. Т.: «Ўзбекистон» 2016.
4. Асқаров А.А., Ширинов Т.Ш. Ранная городская культура эпохи бронзы юга Узбекистана. Самарканд, 1993.
5. Аванесова Н.А. Эпоха бронзы Средней Азии. 4.1. Учебное пособие. Самарканд. Изд. Сам ГУ. 1988. Pdf
6. Беленицкий А.М., Бентович И.Б, Большаков О.Г. Средневековый город Средней Азии. Л. 1973.
7. Джуракулов М.Д. Аванесова Н.А. Историография эпохи бронзы Средней Азии. Учебное пособие. Самарканд: Изд.СамГУ. 1983. pdf.
8. Древнейшие государства Кавказа и Средняя Азия. Отв. ред. Г.А. Кошеленко. М., “Наука” 1985.
9. Ю.Рындина Н., Дегтярева А. Энеолит и бронзовый век. Учебное пособие. М. 2002. Djvu
10. Средняя Азия и Дальний Восток в эпоху средневековья. Средняя Азия в раннем средневековье. Отв. ред. Г.Л. Брыкина. М., «Наука» 1999.
11. Сагдуллаев А.С. Қадимги Ўзбекистон илк ёзма манбаларда. Ўқув қулланма. Т.: Ўқитувчи, 1996. pdf.
12. Сагдуллаев А.С. Қадимги Ўрта Осиё тарихи. Ўқув қулланма. Т., 2004. pdf.
|
| |
Orta Aziyadaǵı neolit dáwiri ruwxıy mádeniyatı (turmıs tárizi, jámáátlik dúzimi, ideologiyası)

|
Orta Aziyadaǵı neolit dáwiri ruwxıy mádeniyatı (turmıs tárizi, jámáátlik dúzimi, ideologiyası)
|
bet | 32/154 | Sana | 25.12.2023 | Hajmi | 111,08 Mb. | | #128134 |
Bog'liq O.A.ARXEOLOGIYASI OMK-20224. Orta Aziyadaǵı neolit dáwiri ruwxıy mádeniyatı (turmıs tárizi, jámáátlik dúzimi, ideologiyası).
Ózbekstannıń shól zonaları menen oǵan jaqın aymaqlardıń neolit dáwiri arxeologiyalıq materiallarınıń kópligine qaramastan, siyrek jaǵdaylarda ǵana xalıqtıń jámáátlik dúzimi menen ideologiyalıq kóz qaras sıpatlamaların qálpine keltiriwge arnalǵan maǵlıwmatlar ushırasadı. Ózara baylanıs sıpatı boyınsha qonıslanıwdıń eki túrin ajıratıwǵa boladı:
1. Qońsı aymaqlar menen tikkeley baylanısta bolatuǵın mádeniyatlar (Tómengi Zarafshan, Lyavlyakan, Aqshadárya);
2. Salıstırmalı túrde ajıratılǵan mádeniyatlar ekologiyalıq aymaqlar (Sazaǵan, Oraylıq Ferǵana).
Ózbekstannıń qublasındaǵı eń belgili - Zarautsaydaǵı tasqa salınǵan súwretler. Onıń kópshilik bólegi neolit dáwiri hám onnın keyingi dáwirlerge tiyisli. Bunda tas betine buǵa, jeyran, eshki, jabayı shoshqanı ańlaw kórinisi ańshı iyetleri menen birgelikte berilgen. Ańshılar oq jay menen, múmkin baltalar menen yamasa bumeranglar menen qurallanǵan. Tek haywanlardıń ǵana súwreti emes, sonıń menen birge oq qajalǵan adamdardıń súwreti de berilgen. Bunda eki qurallanǵan topardıń urıs epizodın da kóriwge boladı. Zarutaydıń eń qızıqtı syujeti - «kamuflyajlı» kiyimde, keń konus tárizli shapanlarda jáne túyequsqa uqsas maskalardaǵı ańshılardıń súwreti de bar (Roginskaya, 1950; Formozov, 1951, 1966; Kabirov, 1976). Haywan yamasa quslardıń maskalarındaǵı antropomorflıq súwretler Orta Aziyanıń basqa aymaqlarında, atap aytqanda Tájikstandaǵı Shaxtı, Ishki Qızılqumnıń Kırbukan awılında gezlesedi (Ranov, 1961; Oskin, 1985).
Zarautsay hám Shaxti súwretleri oxra menen boyalıp, naskalnoy jivopis dep ataladı. Basqaları petroglifler dep ataladı, relefli diywaldıń hár túrli tegisligine sızılıp, oyılıp, sızbaylanıp tau jınısınıń tegis betine islengen.
Ózbekstannıń petroglifleri arasında Nurata tawlarında Sarmishsaydıń geybir kompoziciyaları, Chatkaldıń batıs bólegindegi Xodjakentte, Bukantaudaǵı Arkarda ushırasadı. (Kabirov, 1976; Xujanazarov, 1985; Oskin, 1985).
Jartastaǵı neolitlik súwretler tek ǵana tariyxıy maǵlıwmatlardı ózinde jámlep qoymastan, alǵashqı dáwirdegi jámáátlik dúzimniń ruwxıy mádeniyatı haqqındaǵı bahalı derekler esaplanadı.
|
| |
Samarqand qalası Sazagan awılınan tabılǵan neolit dáwirine tiyisli estelikler

|
Samarqand qalası Sazagan awılınan tabılǵan neolit dáwirine tiyisli estelikler
|
bet | 33/154 | Sana | 25.12.2023 | Hajmi | 111,08 Mb. | | #128134 |
Bog'liq O.A.ARXEOLOGIYASI OMK-20225. Samarqand qalası Sazagan awılınan tabılǵan neolit dáwirine tiyisli estelikler.
Sazagan mádeniyatı Samarqand qalası janındaǵı Sazagan awılınan tabılǵan neolit dáwiri esteligi.1964-jılda M.Jurakulov baslıq arxeologolimler tárepinen tabılǵan.Xázirgi kúnge deyin dawam etip atırǵan izertlewler nátiyjesinde sol makannan tawlı jerlerge mas bolǵan kóplep tas qurallar tawılıp uyrenilgen, olar ilimde Sazagan mádeniyatı dep atala baslaǵan.Usı mádeniyattı uyreniw nátiyjesinde Zarafshan aymaǵı taw aldı aymaqlarında jasaǵan neolit qatlamınıń turmıs tárizi ruwxıy duniyası ,xojalıǵı, baylanısları máseleri bryınsha kóplep maǵlıwmatlar toplanǵan.Tiykarınan Sazagan aymaǵınan tabılǵan jarqutan,pisiskshilikten,qoy eshki suyekleri bolsa sharwashılıqtan derek beredi.Biraq tabılmalardıń ulıuma analizi bull qáwimniń tiykarǵı xojalıǵı ańshılıq hám terimshilik bolǵanın kórsetedi.Sazagan mádeniyatı qatlamı qońsı qáwimler menen keń kólemde mádeniya baylanıslar ornatqanı anıqlanǵan.Mıs,tas sanaatı quramındaǵı miynet quralların jasawda qollanılǵan texnologiya usılları, capal bólekleri tómengi zarafshan aymaǵındaǵı Dalvarzintóbe, oraylıq neolit qáwimleri hámde Tájikistandaǵı Tutaqul-Xisar mádeniyatın esletedi.
Oraylıq Ferǵana aymaǵında mezolit dáwiri mánzilleri kóplep wyrenilgen.Solardan Ashshıqól,Jańakadem,Taypaqkól,Demkól, Bosqum sıyaqlı ashıq mánzildegi Zarafshan aymaǵında mezolit dáwiri mánzilleri wyrenilgen.Sazagan II –mánzil mádeniya qatlamnan 2300den zqyat tas qurallar alınǵan.Tas bólekleri -74% bóleksheler 20,1%.Shorbaqti-Buxara wálayatı Gázli qalası jaqınıda jaylasqan onıń mádeniy qatlamınan alınǵan qurallarǵa uqsaydı.Tashkent qalasınıń batıs tárepindegi Qaraqamıs pástegisligi átirapında Bozsuw II,Qosılıw Mezolit dáwiri jay-mákanleri wyrenilgen.Mádeniy qatlamlardan qırǵıshlar, geometrik qurallar,plastinkalar,tas pqshaq,qoy eshki,ógiz hám sıyırdıń suyekleri tabılǵan,mánziller bunnan 12-13 mıń jıllıqqa baylanıslı.Arqa-Batıs Usturt platosıdaǵı Jayranqudıq hám Aydabol quduqları átirapınan 30 ǵa jaqın mánziller uyrenilgen.Sońǵı jıllarda alıp barılıp atırǵan izertlewler nátiyjesinde Samarqand aymaǵında alǵashqı dáwir mádeniyatı tariyxı úzliksiz rawajlanıwda bolǵanlıǵı kórsetti.
|
| |
Orta Aziyadaǵı neolit dáwiri xojalıǵınıń ózine tán ózgeshelikleri

|
Orta Aziyadaǵı neolit dáwiri xojalıǵınıń ózine tán ózgeshelikleri
|
bet | 31/154 | Sana | 25.12.2023 | Hajmi | 111,08 Mb. | | #128134 |
Bog'liq O.A.ARXEOLOGIYASI OMK-20223. Orta Aziyadaǵı neolit dáwiri xojalıǵınıń ózine tán ózgeshelikleri.
Neolit dáwiriniń Orta Aziyanıń kóplegen jazıqlarındaǵı neolit dáwiriniń xalıq xojalıǵınıń negizgi ekonomikalıq baǵıtı – ańshılıq, balıqshılıq, terіmshilik bolǵan. Ózbekstan aymaǵında xojalıq túrleri birdey bolmadı.
Ózbekstan territoriyasındaǵı neolit, Kelteminar turǵınlarınıń xojalıǵı tolıǵı menen Aqshadárya deltasındaǵı materiallar negizinde, ásirese Tolstov mákan ornındaǵı qazba jumısları nátiyjesi menen izertlengen.
Orta Aziyanıń shól jazıqlarında neolit esteliklerinen tabılǵan jabayı buǵalar menen túyelerdiń súyeklerі úlken qızıǵıwshılıq oyatadı. Eki órkeshli túye Baktriyaǵa tiyisli dep boljanadı. Aqshadárya menen Zarafshan eskі deltasınıń xojalıq turmısındaǵı ańshılıq faunanıń tiplik quramınıń uqsaslıǵın anıqladı. Aqshadárya deltasınıń belgisiz túrlerdiń ishinde tek sahra qoshqarı tabılǵan.
Ózbekstannıń basqa aymaqlarında neolit dáwiriniń sútemiziwshilerdiń qaldıqları Sazaǵan mádeniyatı ornınan tabılǵan. Orta Aziyadaǵı neolit tipleri arasında balıqshılıq Aqshadárya deltası materialları negizinde jaqsı izertlengen.
Tolstov mákan ornına alınǵan balıq súyekleriniń kollekciyası Ózbekstandaǵı usı túrdegi eń iri kollekciyalardıń biri bolıp tabıladı. Olar: shortan (86%), sazan (8,6%), sudak (2%).
Firuza zergerlіk buyımları Ózbekstandaǵı neolit dáwiriniń kóplegen jerlerinde gezlesedi, olardıń kópiligi Qızılqumda Lyavlyakan kóli menen Beshbұlaq oypatındaǵı bar.
Ústirttiń shıǵıs boyında, Qasqa jol degen jerden, neolit dáwirine tiyisli adamnıń qábiri tabıldı. Qábirge 35-40 jaslı adamdı jerlegen. Adam menen birge teńiz baqanshaǵın hám gúlal ıdıs buyımların salıp kómgen.
Zarafshannıń tómengi bóliminde jasaǵan adamlar ańshılıq hám balıqshılıq penen kún kórgen. Usı dáwirde, Orta Aziyanıń taw hám taw aldı eteklerinde Xisir mádeniyatın payda etken qáwimler jasaydı. Bul mádeniyat Tájikstan aymaǵına keń taraladı. Xisir mádeniyatı elede kem úyrenilgen bolsada, usı mádeniyatqa uqsas qáwimler, arqa Tájikstan, Ferǵana, Íssıq kól aymaqlarında ushırasadı. Miynet quralları kremen taslardan islenip, tas balta, oq jay ushı, pıshaq, nayza ushınan ibarat bolǵan. Xisir mádeniyatınıń erte dáwirine Tórt qabul mádeniyatı jatadı. Qoybulaq mádeniyatı orta neolit dáwirge, al Gozuan tepe sońǵı dáwirine tuwra keledi. Ulıwma Tórt qabul mákan b.e.sh. 5150-1400 mıńınshı jıllardı óz ishine aladı. Tórt qabullılar túlki, bóri, buǵa, jabayı eshki, qoy hám basqa haywanlardı uslap awqatlanǵan. Solay etip olar ańshılıq, terimshilik, keyin ala sharwashılıq penen shuǵıllanǵan.
Qazaqstan dalalarında neolit dáwirinde tábiyattıń tayın jemislerin paydalanıw hám óndirip shıǵarıw usılıda dawam etedi. Biraq Qazaqstan aymaǵı jaqsı izertlenbegen.
|
| |
Foydalanilgan adabiyotlar

|
Foydalanilgan adabiyotlar
|
bet | 2/2 | Sana | 22.12.2023 | Hajmi | 358,89 Kb. | | #126391 |
Bog'liq 2-mustaqil ishhFoydalanilgan adabiyotlar
Ершов В.А., Кузнецов Н.А. Мультисервисные телекоммуникационные сети. - М.: Изд.во МГТУ им. Н.E. Баумана. 2003
ГургенидзеА.Т. Кореш В.И. Мультисервисные сети и услуги широк ополосного доступа. -СПб.: Наука и тех- ника, 2001
R.I. Isayev, D.X. Ibatova. Multimediyali aloqa tarmoqlari. (Darslik). – T. «Aloqachi», 2019 y. -304 b.
Джураев Р.Х., Джаббаров Ш.Ю., Умирзаков Б.М. Технологии перед ачи данных. Учебное пособие. 2008
5. Shahram, A., Umida, K., & Zarina, R. (2020). Information technology's rol e in the study of foreign languages.
|
| |
Жисмоний тарбия - киши организмини морфоло­

Жисмоний
?йрби-;
.на:5
И М КО Н И Я7 л я р п н и
У Н И т а М - » ^ фа*..’.;
И .i ii V-V--
ваффақия; Г м; з б;; чнриш:';: •••> : I.
қул пянжа-
ларинииг ҳаракатланиши, нутқри ҳаракагга келтирувчи
марказнинг ривожланишига ижобий тдъсир этади.
Кун тартибидаги гигиеник за чилиқтирувчи муола-
жаларни бажариш орқааи боланинг билим доираси кен-
гаяди, ақлий фаоллиги opw n.. у >::асурлик, ҳалоллик,
батартиблик, қатъийлик. мустақиллик ва шунга ўхшаш
ижобий хулқ меъёрлари Ra қоидаларини ҳам эгшиаб
олади. Жисмоний тарбия машқлг.рн зксарият ҳолларда
бутун гуруҳ билан бажарилади. Жисмоний тарбияга оид
машғулотларда, ҳаракатли ўйинларда болаларда жамоат-
чилик, уюшқоқлик интизомлилик каби хислатлар шакл-
ланади. Жисмоний тарбия эстетик тарбия билан ҳам
чамбарчас боғлиқдир. Жисмоний машқлар орқали бола
лар
енгил,
чиройли,
нфодали
хдракат
қилишгя
ўрганадилар, % сўзсиз.
-;.-пл.а ;;с<еп--к ҳисни тар-
биялайдя.
Боланинг
CiJ >'}'■■■ •
ЖИСЧО-!.:.:-;
; ;
1
,и!МЛИ
бўлиши унинг !!•::: ‘о l
v
,И
ЖйСМОЬ
i
Baqlaw sorawlari - Tariyx fakulteti

Baqlaw sorawlari
Ústirt mezoliti materiallarınıń sıpatlaması?
Ústirt mezolitiniń mádeniy ayrıqshalıǵı?
Ústirt mezolitinde E.B.Bijanov miynetleri?
Ustirt mezolit ma’kan jaylarinin’ tipleri?
Test sorawlari
1. Orta Aziyada mezolit dáwiriniń qansha arxeologiyalıq obektleri ashılıp úyrenildi?
A) 30 ga jaqin
B) 50 den aslam
C) 25 obekt
D) 70 ten aslam
2. Ústirttegi mezolit esteliklerin birinshi ret kim ashtı hám izertledi?
A) E.B.Bijanov
B) B.M.Yagodin
C) V.Vinogradov
D) S.P.Tolstov
3. Aidabol 16, 25 materialları neshinshi jilliqqa tiyisli?
A) b.e.sh. VII-VI mıń jıllıq
B) b.e.sh. VIII-VII mıń jıllıq
C) b.e.sh. IX-VIII mıń jıllıq
D) b.e.sh. X-IX mıń jıllıq
4. Qaysi esteliklerdin materialları simmetriyalı jáne asimmetriyalıq trapeciyalardıń «ushqır múyeshleri» bar, ushı qıysayǵan jáne arqa jaǵı doǵal plitalardıń azlıǵı menen, qırǵıshlar menen parqlanadı?
A) Aqtaylaq 1, Aqtóbe 2
B) Churuk 2, Churuq 7
C) Aydabol 6, 9, 11, 21, 22, Djarınqudıq 1
D) Sulama, Churuq 3
5. Aydabol 6, 9, 11, 21, 22, Djarınqudıq 1 esteliklerinıń jasın qaysi jillar menen belgilenedi?
A) b.e.sh. VI-V mıń jıllıqlar
B) b.e.sh. VIII-VII mıń jıllıqlar
C) b.e.sh. V-IV mıń jıllıqlar
D) b.e.sh. VII-VI mıń jıllıqla
6. Ústirt mezoliti qaysi joqarǵı paleolit estelikleri tiykarında payda boladı?
A) Esen – 3, Shurıq – 12
B) Sulama, Churuq 3
C) Aqtaylaq 1, Aqtóbe 2
D) Churuk 2, Churuq 7
7. Aydabol-16 hám Aydabol -26 mákan jayları rawajlanǵan mezolit dáwirine tiyisli?
A) songi mezolit dáwirine
B) rawajlanǵan mezolit dáwirine
C) erte mezolit dáwirine
D) neolit dáwirine
8. Kimlerdin pikiri boyınsha mezolit orınlarınıń úsh tipi bar dep korsetedi?
A) E.B.Bijanov, B.M.Yagodin
B) V.Vinogradov, S.P.Tolstov
C) K.Flanneri, F.Xoldıń
D) E.B.Bijanovtin
9. Mezolit orınlarınıń úsh tipi qanday korinislerge iye?
A) máwsimlik negizgi lagerler
B) ań awlawǵa arnalǵan lagerler
C) qısqa máwritli aralıq orınlar
D) barliq juwaplar duris
10. Mezolit orınları tipiniń qaysi biri hár túrli óndirislik maqsetler menen sıptalanatuǵın kóplegen miynet quralların beredi?
A) máwsimlik negizgi lagerler
B) ań awlawǵa arnalǵan lagerler
C) qısqa máwritli aralıq orınlar
D) duris juwap joq
|
ÓZBEKISTAN RESPUBLIKASÍ JOQARÍ HÁM ORTA ARNAWLÍ BILIM MINISTRLIGI

|
ÓZBEKISTAN RESPUBLIKASÍ JOQARÍ HÁM ORTA ARNAWLÍ BILIM MINISTRLIGI
|
bet | 139/154 | Sana | 25.12.2023 | Hajmi | 111,08 Mb. | | #128134 |
Bog'liq O.A.ARXEOLOGIYASI OMK-2022ÓZBEKISTAN RESPUBLIKASÍ JOQARÍ HÁM ORTA ARNAWLÍ BILIM MINISTRLIGI
BERDAQ ATÍNDAǴÍ
QARAQALPAQ MÁMLEKETLIK UNIVERSITETI
TARIYX FAKULTETI
«ORTA AZIYА ARXEOLOGIYАSÍ»
PÁNINEN
SEMINAR SHINIǴIWLARI
SEMINAR SHINIǴIWLARI BOYINSHA KÓRSETPE HÁM USINISLAR
Seminar shınıǵıwlarında studentler Orta Aziya arxeologiyası páninen lekciya sabaqlarında alǵan teoriyalıq bilimlerin bekkemlew menen birge, seminar temaları boyınsha tayarlıq kóriw processinde qosımsha ádebiyatlar hám tariyxıy derekler menen tanısıw arqalı qosımsha bilim aladı. Nátiyjede olardıń bilim sheńberleri ilimiy tárepten tiykarlanǵan halda keńeyip baradı.
“Orta Aziya arxeologiyası” páni boyınsha 2-3-kurs 3-4-5- semestrlar ushın
seminar sabaqlarına ajıratılǵan saatlardıń bólistiriliwi
№
|
Seminar temaları
|
saatlar
|
|
3-semestr
|
|
S 1
|
Kirisiw. Orta Aziya arxeologiyasi pániniń predmeti, maqset hám waziypasi
|
2
|
S 2
|
Orta Aziya arxeologiyasi mektebiniń qáliplesiwi
|
2
|
S 3
|
Аntropogonez - adamniń payda boliwi hám rawajlaniwi
|
2
|
|
|
| |
O’quv rejasiga mos bo’lgan o’zaro bog’liq fan nomi

|
O’quv rejasiga mos bo’lgan o’zaro bog’liq fan nomi
|
bet | 64/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslariO’quv rejasiga mos bo’lgan o’zaro bog’liq fan nomi
|
Elektromontaj ishlari o’quv amaliyoti fani; Elektroradio'lchashlar fani, fizika, elektr zanjirlar nazariyasi, raqamli texnika, elektronika va elektrotexnika asoslari, signallarni uzatish nazariyasi fanlari bilan uzviy bog’langan bo’lib ushbu fanlar ketma-ketligida olib boriladi.
|
Tashkil qilingan o’qitish uslubi
|
Н – nazariy mashg’ulot;
А – amaliy mashg’ulot;
НA – nazariy va amaliy mashg’ulotlarni birgalikda utish;
MX – maxsus o’quv ustaxonalarida utish.
|
Dasturga talab
|
Majburiy ta’lim
|
O’qitish tili
|
Belgilangan guruhlarda, asosiy o'qitish tili.
|
Baholash usuli
|
Joriy baholash tartibi.
|
Bilim va ko’nikmani baholash
|
Yozma, og’zaki, savol - javob, bahs - munozara, test asosida, amaliy bajarish
|
2. O’quv rejasining mazmuni
№
|
Mavzular nomi
|
Mavzuning qisqacha mazmuni
|
Jami
|
O’qitish uslubi
|
Mustaqil ish
|
1
|
Kirish. Texnika xavfsizligi. Dielektrik va o’tkazgichlar. Sim va kabellar. Rezistorlar.
Kandensatorlar. Yarim o’tkazgichli diodlar va
tranzistorlar.
|
Elektromontaj ustaxonasidagi texnika va yong`in xavifsizlik qoidalari: Ish vaqtida o`quvchilar quyidagi texnika va yong`in xavifsizlik tartib qoidalarga rioya qilishlari shart. Dielektrik va o’tkazgichlar
|
|
| |
1. O’quv fani o’qitilishi bo’yicha uslubiy ko’rsatmalar

1. O’quv fani o’qitilishi bo’yicha uslubiy ko’rsatmalar
Fanni o`qitishdan maqsad - talabalarga barcha biokimyoviy jarayonlar, oqsillar, yog`lar, uglevodlar, fermentlar, vitaminlar, nuklein kislotalar, moddalar almashinish jarayonlarini organizmda kechishi, barcha organik moddaparni sintez bulishi jarayonlari, biokimyoviy jarayonlarning oziq-ovqat sanoatidagi axamiyati bilan tanishish, yunalish profiliga mos bilim, kunikma shakllantirishdir.
Fanning vazifasi - talabalarda O`simlik organizmlarining asosiy kimyoviy moddalari ularning biologik funksiyalarini, oksil moddalar, turlari, oqsillarning ajratish tozalash va aniklash asoslari, oqsillar tarkibiga kiruvchi aminokislotalar, moddalar almashinish jarayonlari asosida ishlab chikarishni tashkil etish malakasini shakllantirishdan iboratdir.
Fanni o`zlashtirish natijasida talaba:
O`simlik va xayvon organizmlarining asosiy kimyoviy moddalari, ularning tuzilishi va biologik funksiyalarini biladi; biokimyoviy jarayonlarning oziq-ovqat sanoatidagi axamiyatini, oksid moddalari, tuzilishi, sinflanishi, aminkislotalar tarkibini urganadi; polipeptiddar, oqsillar biosintezi, ribosomalar, polisomalar, kodon va antikodon tushunchalari, oqsillarni xujayradagi biosintezi, uglevodlar, ularning turlari, biosintezi, sinflanishi, fermentlar, ferment substrat kompleksi, ularni turlari, kofermentlar, aktivatorlar va ingibitorlari; vitaminlar, sinflanishi, suvda va yog`da eruvchi vitaminlar, aerob va anaerob achish va bijgish jarayonlari, moddalar almashinish jarayonlari, lipidlar, yog`lar va yog` kislotalar, tuyingan va tuyinmagan yog` kislotalari, O`simliklarda organik moddalarni xosil bulishi, fotosintez va xemosintez jarayonlarini taxlil kilish, xayot faoliyatining molekulyar asoslarini urganadi; oddiy va murakkab oqsillarni maxsulotlardan ajratib olish, oqsillarga xos rangli sifat reaksiyalar qilish va izoelektrik nuktasini aniqlash, kaytaruvchi kandlarni aniqlash usuli, kraxmal mikdorini aniqlash, fermentlarni aniqlash, lipaza va amilaza fermenti va boshqa fermentlar aktivligini aniqlash, moylarga xos sifat raeksiyalar kilish, ozuqa maxsulotlari tarkibidagi vitaminlar miqdorini va sifatini aniqlash buyicha kunikmalarga ega bo`ladi; oqsillar, kaytaruvchi kantlar, vitaminlarni ajratib, aniqlab bera oladi; oqsillar, yog`lar, uglevodlar, fermentlar, vitaminlar, nuklein kislotalar, moddalar almashinish jarayonlarini organizmda kechishi, tashkil etish xaqida tasavvur va bilimga ega bulishi;
|
Dielektrik 5 turga bo`linadi

|
Dielektrik 5 turga bo`linadi
|
bet | 65/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslariDielektrik 5 turga bo`linadi
Organik dielektrik.
Polikondensatsion dielektrik.
Suyuq dielektrik.
Mumli dielektrik.
Plastmassa turlari.
Sim va kabellar.
Har bir sim yoki kabel markirovka tolasi, ko`ndalang kesm yuzasi va harakteristikasi bilan bir-biridan farq qiladi.
Rezistorlar.
Simsiz rezistor. O`zgaruvchan rezistor. Sozlovchi rezistor. O`zgarmas rezistor
Kandensatorlar
Doimiy kondensatorlar
Doimiy elektrolitli kondensatorlar
Sozlovchi kondensatorlar
Filtrli kondensatorlar
Rezonansli kondensatorlar
Yarim o’tkazgichli diodlar va
Tranzistorlarning ish prinsiplari
|
6
|
MX
|
3
|
2
|
O’lchov asboblari bilan ishlash. TESTER.
Elektron sximaning shartli belgilari.
Payalnik bilan ishlash.
|
Elektromontaj ishlari
O`zgaruvchan, o`zgarmas signal satxini va tranzistorning kuchlanish birligini o`lchash mumkin. Qurilmada o`zgaruvchan va o`zgarmas tok kuchini 0 … 1500 A ampewrgacha, 0 … 1000 V voltgacha, 0 … 10 W wattgacha va tranzistorning kuchlanish bilrligini 0 … 200 martagacha o`lchab olish uchun mo`ljallangan. Bu qurulmada o`zgaruvchan va o`zgarmas tok kuchini ham 5 … 1000 voltgacha o`lchash. Elektron sximaning shartli belgilari. Nomlanishi. Elektron sxemalarda belgilanishi. Xarfli belgilanishi. Payalnikdan foydalanishdan oldin, payalnik qanday qurilma ekanligini bilish, uni qanday ishlatish kerakligini bilib olishimiz kerak bo`ladi. Payalnik — sxemalardagi sim va radioelamentlarni bir biriga payvand qilish uchun mo`ljallangan qurilma bo`lib,u har xil kuchlanishlarda ishlaydi. 220 volt kuchlanish ostida ishlaydigan quvvattlari: 12 wt, 25 wt, 40 wt, 65 wt, 80 wt, 100 wattli va 40 volt kuchlanish ostida ishlaydigan quvvattlari: 12 wt, 25 wt, 40 wattlarda ishlaydi
|
18
|
MX
|
9
|
3
|
Tok to’g’irlagich. Qisqa tutashuvni oldini oluvchi to’g’rilagich.
|
|
|
| |
Ishlab chiqildilar - Elektrotexnika va elektronika asoslari

|
Elektrotexnika va elektronika asoslari
|
bet | 50/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslariIshlab chiqildilar:
|
|
|
|
Kislitsina M. Toshkent axborot texnologiyalar texnikumining "Telekommunikatsiya" kafedrasi o’qituvchisi
Giyasova N. Toshkent axborot texnologiyalar texnikumining "Telekommunikatsiya" kafedrasi o’qituvchisi
|
|
|
|
|
|
Taqrizchi:
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1. O’quv dasturiga qo’yilgan umumiy talablar
O’quv dasturining nomi
|
Тransport tarmoqlari
|
Ajratilgan soat
|
100
|
Auditoriyada o’qituvchi tomonidan yoritiladigan mavzular soni
|
15
|
Fanning maqsad va vazifalari
|
Teekommunikatsiya tizimlrida milliy va global transport tarmoqlari texnologiyalarini o’rganish,transport tarmoqlarida axborotni uzatish prinsipari, telekommunikatsion transport tarmog’ini ishlashi uchun kerak bo’adigan jixozlar.
|
O’zlashtirish natijasi
|
- signallarni uzatish yullarini,sinxronlashtirish tizimini,strukturaviy va montaj chizmalarini o’qiy bilishi,aloqa kanallarini ishlash holatini indikator yordamida aniqlahni,kompyuter vositasida buyruqlarni amalga oshirishni ;
- telekommunikatsiya transport tarmoqarini tuzlishi,kanal va traktlarda hosil bu’luvchi shovqinlar,signallarni regeneratsiyalash,raqamli uzatish tizimlarida signalizatsiya va sinxronizatsiya.
|
Bilim
|
-SDH ning bazaviy elementlari va topologiyalari;
-SDH da tarmoq jixozlarining klassifikatsiyasi;
-ATM texnologiyasining qullanishdagi avzallikari;
-WDM multipleksori tugunlari vazifalari;
-OTN optik transport tarmog’ini texnik jihatlari;
-NGN tarmog’ini arxiteturasi va tuzilish prinsipi;
-telekommunikatsiya tarmoqlarida TMN asosiy vazifalari;
-tarmoq boshqarishining bosqichlari
|
Ko’nikma
|
-raqamli traktlarda aloqa kanalarning struktura sxemasni tuzish;
-PDH va SDH texnologiyalarida multipleksorlash jarayonini hosil qilish;
-STM 1 struktura siklni tasvirlash va STM 1 transport modulida axborotlar yuklamasini komponovka qilish usullarini aniqlash;
-SDH texnologiyasida topologiya turlarini kurinishlarini tasvirlash ;
-uzatish tizimlarini o’zaro bir biri bilan taqqoslash va farqi;
- SDH, PDH, ATM ierarhiyalarining o’zaro tafovutlarini analiz qilish
- SDH tarmog’ini tuzilshini bajarish;
- optik kirish tarmog’ini loyihalashtirish
|
|
|
| |
Tok to’g’rilagich - Elektrotexnika va elektronika asoslari

|
Elektrotexnika va elektronika asoslari
|
bet | 66/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslariTok to’g’rilagich.
Qisqa tutashuvni oldini oluvchi to`g`rilagichni yasash uchun sarflanadigan sim va radioelementlarni sxemaga qarab aniq va simlarga ishlov berilgan holda ulanishi kerak
1. Rezistor 3 dona (R1- 11K, R2-1,1K, R4- 6,2K).
2. O`zgaruvchan rezistor 1 dona (R3- 6,8K).
3. Tranzistor 2 dona (V1- MP-26B, V2- MP-26B).
4. Tranzistor 1 dona (V3- P-214G).
5. Diod 6 dona (D1- D-104, D2- D-104,).
6. Diod ko`prigi uchun diod 4 dona (D3- D-4-7, D4- D-4-7, D5- D-4-7, D6- D-4-7).
7. Stablitron 1 dona (D7- D- 814G).
8. Kondensator 2 dona (C1 va C2 100 x 50B).
9. Eruvchan saqlagich 1 dona (F1-0,02 mm).
10. Tronsformator 1 dona (LT1-12 volt)
|
12
|
MX
|
6
|
4
|
Integral sxemalar. Integral sxemalarni montaj qilishni o’rganish. Operatsion kuchaytirgichni mantaj qilish.
|
Integral sxemalar.
Integral so`zi — lotincha so`z bo`lib, mayda qismlar majmuasi, yoki to`plami degan ma’noni bildiradi. Mikrosxema esa ikki so`zdan: mikro – kichik va sxema so`zlaridan tashkil topgan. Shunday qilib, integral mikrosxema deganda bir yoki bir necha tugallangan sxemalarni o`z ichiga oligan, ixcham, kichik o`lchamli qurilma tushuniladi. Operatsion kuchaytirgichni mantaj sxemasini tuzish uchun sarflanadigan sim va radioelementlarni sxemaga qarab aniq va simlarga ishlov berilgan holda ulanishi kerak.
|
6
|
MX
|
3
|
5
|
Tranzistorli multivibrator sxemalari
mantaj sxemasini tuzish va yig’ish.
|
|
|
| |
Ishlab chiqildi - Elektrotexnika va elektronika asoslari

|
Elektrotexnika va elektronika asoslari
|
bet | 53/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslariIshlab chiqildi:
|
|
|
|
Ibragimova X. X Toshkent axborot texnologiyalar texnikumining "Telekommunikatsiya" kafedrasi ustasi
|
|
|
|
|
|
Taqrizchi:
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1. O’quv dasturiga qo’yilgan umumiy talablar
O’quv dasturining nomi
|
Kommutatsiya uskunalariga texnik xizmat ko’rsatish
|
Ajratilgan soatlar
|
80
|
Auditoriyada o’qituvchi tomonidan yoritiladigan mavzular soni
|
26
|
Fanning maqsad va vazifalari
|
«Kommutatsiya uskunalariga texnik xizmat ko’rsatish» fanning maqsadi aloqa kasb-hunar kolleji o’quvchilariga aloqa tarmoqlarida elektron tizimlaridagi ulanishlarga xizmat ko’rsatishni tashkil qilish asosiy qonunlarini o’rganishga mo’ljallangan.
|
O’zlashtirish natijasi
|
O'quvchilarga raqamli tizimdagi ulanishlarning turlarini, elementlarini va ularning vazifalarini, raqamli kommutatsiya qurilmalari haqida tushincha berish, bilim va ko'nikmalarini egallashishiga erishish.Raqamli kommutatsiya stantsiyalarini vazifasini, umumiy tuzilishini. struktura va funktsional sxemalari haqida tasavvurga ega bo’lishi;
elektron avtomatik telefon stantsiyalarida texnik xizmat ko’rsatish va boshqarish;
texnik ta’minlashda ishlatiladigan CHILL, ACCEMBLER, MAKROASSEMBLER PASKAL, PL/1 dasturlar;
“odam mashina” muloqot tilida MML, SDL, SDL-82, SDL-85, SI++ buyruqlari;
texnik chizmalar va buyurtmalardan foydalanish;
lokal va markazlashgan rejimlar;
avariya signalizatsiya tizimi;
stativ, qator va atrof-muxitning avariya signalizatsiyasi;
avariya signallarini sinflashni bilishi
|
Bilim
|
-elektron ATS larda texnik xizmat ko’rsatishni tashkil qilish.
-texnik xizmat ko’rsatishni tashkil qilish.
-texnik xizmat xolatlari.
-texnik xizmat ko’rsatishni va texnik ta’minlashni tashkil qilishda ishlatiladigan uskunalar.
-texnik xizmat ko’rsatishni va ta’minlashni tashkil qilishda texnik chizmalar hamda buyurtmalardan foydalanish
|
Ko’nikma
|
-elektron ATS larda jixozlarga texnik ko’rsatishdagi qonun-qoidalar;
-abonetlarga texnik xizmat ko’rsatishni bilish;
-yo’nalishlar bo’yicha xizmat ko’rsatishni bilish;
-nosozliklarni aniqlash va tekshirish;
- -avariya xolatida jixozlarga xizmat ko’rsatishni bilish
|
|
|
| |
Multivibrator sxemalari - Elektrotexnika va elektronika asoslari

|
Elektrotexnika va elektronika asoslari
|
bet | 67/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslariMultivibrator sxemalari
Multivibratorni prinspial sxemasidan mantaj sxemasini tuzish kerak. Multivibratorni yasash uchun sarflanadigan sim va radioelementlarni sxemaga qarab aniq va simlarga ishlov berilgan holda ulanishi kerak.
|
6
|
MX
|
3
|
6
|
Kuchlanish transformatorlari va avtomatik sxemalar
|
Kuchlanish transformatorlari va avtomatik sxemalar. Berilgan prinspial sxemaga asoslanib ikki o`tkazgichli mantaj sxemasini tuzish.
Kerakli jixoz va radioelementlar:
Ulash uchun simlar.
Tarqatuvchi quti.
Patron va lampa.
Rozetka.
Kalit (viklyuchatel).
Qisqichlar.
|
6
|
MX
|
3
|
7
|
Bir va uch fazali elektr dvigatelini urganish.
Kunduzgi yoritgich, DRL lampasini montaj sxemasini yig’ish.
|
Kerakli jixoz va radioelementlar:
Ulash uchun simlar.
Elektr hisoblagish.
Tashlama kalit.
Transformatorli cho`lg`am 2 ta.
Cho`lg`nuvchi lanpa.
Stator.
Bir va uch fazali elektr dvigatelini urganish. Tarqatuvchi karobkadan lampa, rozetka va uchirib yoqishish qurilmasiga boruvchi sxemani montaj qilish. Kunduzgi yoritgich, DRL lampasini montaj sxemasini urganish va yig’ish
|
4
|
MX
|
2
|
10
|
Yakuniy nazorat
|
Vazifasini bajarish
|
2
|
MX
|
1
|
JAMI
|
60
|
|
30
|
3. Tavsiya etilgan adabiyotlar
1. Burda. A. G. “Obucheniye v elektromontajnyx masterskix”
2. Lisachenko L. A “Elektromaterialy”
3. Abdullaev. A.M. Alimov. N. B. “Eletroradiomateriallar”
Internet saytlari
1.http://www.metrolog.ru
2.http://www.metrology.light.com
3. http://www.telekomsistem. ru
4. http://spb.ru/abroad.hun
5. http://uzinfocom.uz/about.tech
6.http://library.minsk.university.org
7.http://org.harvard.books
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY VA O’RTA MAXSUS TA’LIM VAZIRLIGI
“RAQAMLI KOMMUTATSIYA TIZIMLARI”
O’QUV AMALIYOTIDAN NAMUNAVIY O’QUV DASTURI
Kasb kodi va nomi (mutaxassislik):
|
|
5.55.01.01 – Telekommunikatsiya texnologiyalari
|
Malaka nomi:
|
|
Mutaxassis
|
O’quv dasturi nomi:
|
|
Raqamli kommutatsiya tizimlari o’quv amaliyoti
|
O’quv rejasidagi tartib raqami:
|
|
3.13
|
Soatlar soni:
|
|
90
|
Toshkent – 2020
Ushbu o'quv dasturi _ _ _ _ _ sonli Majlis bayonnomasi bilan tasdiqlangan"___" _____ 2020 pedagogik innovatsiyalar instituti, kasb-hunar ta'limi boshqarmasi va pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish o'quv-uslubiy birlashmasi,Institutning uslubiy kengashi _ _ _ _ _ sonli Majlis bayonnomasi bilan ma'qullandi "___" _____ 2020 yil.
O'zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta maxsus, kasb-hunar ta'limi sohalaridagi o'quv-uslubiy birlashmalar faoliyati bo'yicha Muvofiqlashtiruvchi kengashning 2020 yil "___" ____-sonli "___" ____-sonli buyrug'i va "___" ____-sonli ___-sonli majlis bayoni bilan tasdiqlangan.
|
| |
21-Tema atı: Solid Works dástúri obektleri menen islew ham ónimdi uzatıwdı ámelge asırıw Oqıw shınıǵıwınıń oqıtıw texnologiyası modeli 2-semestr

|
21-Tema atı: Solid Works dástúri obektleri menen islew ham ónimdi uzatıwdı ámelge asırıw Oqıw shınıǵıwınıń oqıtıw texnologiyası modeli
|
bet | 1/24 | Sana | 04.10.2024 | Hajmi | 0,93 Mb. | | #273436 |
Bog'liq 2-semestr
Oqıw ámeliyat shınıǵıwınıń oqıtıw texnologiyası
21-Tema atı: Solid Works dástúri obektleri menen islew ham ónimdi uzatıwdı ámelge asırıw
Oqıw shınıǵıwınıń oqıtıw texnologiyası modeli
Waqıt: 240 minut
|
Oqıwshılar sanı: 26-30
|
Oqıw sabaǵınıń forması hám túri
|
Ámeliy: oqıw ámeliyatı
|
Oqıw sabaǵınıń jobası
|
1.Solid Works dastúri haqqinda túsinik.
2.Solid Works dastúri aynası menen tanısıw
3.Solid Works dastúri obektlerin menen islew
|
Oqıw sabaǵınıń maqseti: Úsh ólshemli grafika haqqinda túsinik beriw,3ds max dastúri haqqinda,Solid Works dastúri haqqinda,Olardıń túrleri ham isletiw tarawları boyınsha
ulıwma túsiniklerin qáliplestiriw, tereńlestiriw
|
Oqıtıw natiyjesi
|
Úsh ólshemli grafika haqqinda ,
grafika programmaları klassifikaciyası natiyjesinde oqıwshıda qaliplesetugın bilim, kónlikpe yaki kompetenciya payda etedi
|
Pedogogikalıq wazıypalar:
1.Solid Works dastúri haqqinda túsinik beriw.
2.Solid Works dastúri aynasi,obektleri menen islew
2.Olardıń isletiw tarawları haqqinda aytıw
|
oqitiw háreketiniń nátiyjeleri:
1.Solid Works dastúri haqqinda túsinikke iye boladı .
2.Solid Works dastúriniń obektlerin uyrenedi
3.Solid Works dastúri interfeysi,aynasi menen tanisadı
|
Oqıtıw usılları
|
Túsindiriw, kórsetpe beriw, soraw –juwap
|
|
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
21-Tema atı: Solid Works dástúri obektleri menen islew ham ónimdi uzatıwdı ámelge asırıw Oqıw shınıǵıwınıń oqıtıw texnologiyası modeli
|
Ishlab chiqildi - Elektrotexnika va elektronika asoslari

O’quv dasturining nomi
|
Abonentlarga kirish tarmoqlari
|
Ajratilgan soatlar
|
80
|
Auditoriyada o’qituvchi tomonidan yoritiladigan mavzular soni
|
19
|
Dasturning maqasadi
|
“Abonent kirish tarmoqlari” fani o’quvchilarda o’z mutaxassislik kasblarini nazariy va amaliy tomondan egallashda muxim axamiyatga ega. Aloqa korxonalarida shu fandan olgan bilimlarini tadbiq etishda foydalanadilar.
|
O’zlashtirish natijasi
|
Fanni o’zlashtirish natijasida o’quvchi quyidagilarni:
xDSL, WiFi va WiMAX texnologiyalari vazifasini, umumiy tuzilishini. struktura va funktsional sxemalari haqida tasavvurga ega bo’lishi;
|
Bilim
|
-FTTx bog’lanmasigacha bo’lgan optik tolali abonent kirish texnologiyasi.
- PON passiv abonent kirish texnologiyasi.
-ADSL asinxron raqamli abonent kirish texnologiyasi.
-XDSL kirish uskunasining liniya interfeyslari xususiyatlari,
- MSAN multiservisli kirish tuguni;
- FTTB kirish tarmoqlari uchun liniya kabel inshootlarini qurish;
-abonentlarga kirish tarmog'ida muammolarni aniqlash va bartaraf etish
|
Ko’nikma:
|
-XDSL kirish tarmog'ining tuzilishi. Abonent liniyalari tarmog'ini yaratish.
-foydalanuvchi tomonidan ADSL o'lchovlarining umumiy muammolari. Kabel parametrlarini o'lchash.
-SHDSL texnologiyasidan foydalangan holda aloqani tashkil etish;
-abonentlarga kirish tarmog'i texnologiyalarining qiyosiy tahlili
-abonentlarga kirish tarmoqlarini sinash va ularga xizmat ko'rsatish
|
O’quv rejasiga mos bo’lgan o’zaro bog’liq fan nomi
|
“Abonent kirish tarmoqlari” fani “Raqamli aloqa” va “Telekommunikatsiya asoslari” “Transport tarmoqlari” fanlari bilan uzviy bog’liq.
Bu fan uchun o’quvchilarga “Raqamli aloqa” fani asos bo’lib xizmat qiladi va o’quvchilarni kelajakdagi ishga va ishlab chiqarish amaliyotiga tayyorgarlik vazifasini bajaradi.
|
|
Tavsiya etilgan adabiyotlar

|
Tavsiya etilgan adabiyotlar
|
bet | 52/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslari3. Tavsiya etilgan adabiyotlar
1. Fokin V.G. “Opticheskiye sistemy peredachi i transportnye seti” Moskva 2008/ - 271 s
2.Gulturayev N.X., Normurodov A. “Seti i sistemy elektrosvyazi” Uchebnik Тashkent 2011 -144 s
3.Isayev R.I. Radjapova R. “Texnicheskaya ekspluatatsiya sistem peredachi” , Uchebnik Tashkent 2012 - 128 s.
4.Bunas V.Yu. Tarchenco N.V. “Texnologyi transportnyx setey telekommunikatsyi” Minsk 2013 – 63 s.
Qo’shimcha adabiyotlar
1. Vasilev V.N. “Transpotnye seti Respubliki Uzbekistan” – Spravochnoye posobie - Tashkent, 2001. 207 s.
2. Seppo Martilla “FTTX – Printsipi postroeniya, texnologyi i resheniya dlya montaja”. – http://nestorcables.fi, 2010 – 156 s
3. Goldshteyn B.C. Sokolov N.A.Yanovskyi G.G. “ Seti svyazi” 2010
Internet saytlari:
1.http://www.ziyonet.uz
2.http://ru.wikipedia.org/wiki/FOMA
3.www.nnz-telekom.ru
4.www.telekomsistem.ru
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY VA O’RTA MAXSUS TA’LIM VAZIRLIGI
“KOMMUTATSIYA USKUNALARIGA TEXNIK XIZMAT KO’RSATISH”
FANIDAN NAMUNAVIY O’QUV DASTURI
Kasb kodi va nomi (mutaxassislik):
|
|
5.55.01.01 – Telekommunikatsiya texnologiyalari
|
Malaka nomi:
|
|
Mutaxassis
|
O’quv dasturi nomi:
|
|
Kommutatsiya uskunalariga texnik xizmat ko’rsatish
|
O’quv rejasidagi tartib raqami:
|
|
3.09
|
Soatlar soni:
|
|
80
|
Toshkent – 2020
Ushbu o'quv dasturi _ _ _ _ _ sonli Majlis bayonnomasi bilan tasdiqlangan"___" _____ 2020 pedagogik innovatsiyalar instituti, kasb-hunar ta'limi boshqarmasi va pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish o'quv-uslubiy birlashmasi,Institutning uslubiy kengashi _ _ _ _ _ sonli Majlis bayonnomasi bilan ma'qullandi "___" _____ 2020 yil.
O'zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta maxsus, kasb-hunar ta'limi sohalaridagi o'quv-uslubiy birlashmalar faoliyati bo'yicha Muvofiqlashtiruvchi kengashning 2020 yil "___" ____-sonli "___" ____-sonli buyrug'i va "___" ____-sonli ___-sonli majlis bayoni bilan tasdiqlangan.
|
| |
Tavsiya etilgan adabiyotlar

|
Tavsiya etilgan adabiyotlar
|
bet | 55/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslari3. Tavsiya etilgan adabiyotlar
N. X. Gulto’raev, A. D. Normurodov “Kommutatsiya tizimlari va ularga xizmat ko’satish”.-Toshkent 2010 yil.
ALCATEL 1000 S–12, EWSD (Siemens–Germaniya), C&C08 (HUAWEI), ISKRATEL ning texnik xujjatlari.
Rejada takidlab o’tilgan ulanish qurilmalarining: ALCATEL 1000 S–12, EWSD (Siemens–Germaniya), C&C08 (HUAWEI), ISKRATEL ning texnik chizmasi va bayonnomalari.
Kommutatsion qurilmalariga hizmat ko’rsatishni tashkil etish fanidan tayyorlangan kanspektlari.
Qo’shimcha adabiyotlar
С&C08 (HUAWEI) tizimining texnik xujjatlari.
1000 S–12 (ALCATEL) tizimining texnik xujjatlari.
R. A. Avakov, I. O. Ignatьev, A. G. Popova «Upravlyayushie sistemy elektrosvyazi i ix programmnoe obespechenie». Moskva 1991 god. “Radio i svyaz”.
Internet saytlar
1. http://www.ziyonet.uz
2. http://www.ftthcouncil.org
3. http://huawei.com
4. http://dlink.com
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY VA O’RTA MAXSUS TA’LIM VAZIRLIGI
“ABONENTLARGA KIRISH TARMOQLARI” FANIDAN NAMUNAVIY O’QUV DASTURI
Kasb kodi va nomi (mutaxassislik):
|
|
5.55.01.01 – Telekommunikatsiya texnologiyalari
|
Malaka nomi:
|
|
Mutaxassis
|
O’quv dasturi nomi:
|
|
Abonentlarga kirish tarmoqlari
|
O’quv rejasidagi tartib raqami:
|
|
3.10
|
Soatlar soni:
|
|
80
|
Toshkent – 2020
Ushbu o'quv dasturi _ _ _ _ _ sonli Majlis bayonnomasi bilan tasdiqlangan"___" _____ 2020 pedagogik innovatsiyalar instituti, kasb-hunar ta'limi boshqarmasi va pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish o'quv-uslubiy birlashmasi,Institutning uslubiy kengashi _ _ _ _ _ sonli Majlis bayonnomasi bilan ma'qullandi "___" _____ 2020 yil.
O'zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta maxsus, kasb-hunar ta'limi sohalaridagi o'quv-uslubiy birlashmalar faoliyati bo'yicha Muvofiqlashtiruvchi kengashning 2020 yil "___" ____-sonli "___" ____-sonli buyrug'i va "___" ____-sonli ___-sonli majlis bayoni bilan tasdiqlangan.
|
| |