“Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini

|
“Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatiniBog'liq ЖДПУ Мактаб менежменти 06 12 22 Анжуман тўплам 258
“Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini
takomillashtirish muammolari” – respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi
JIZZAX DAVLAT PEDAGOGIKA UNIVERSITETI
06.12.2022
Innovatsiyalarning samaradorligi puxta, uzoq muddatli tajriba bilan tasdiqlanadi va ishlashni
baholash bilan ta'limda tajriba tekshiruvi, tashqi ko‘rinishini inkor etmasdan va ta'limda
o‘zgaruvchanlikni rivojlantirish. Ta'lim tizimi, dasturlari va barqarorligi sharoitida darsliklar juda
yuqori sifatli ta'lim va tarbiya bilan ta'minlanishi, ehtimol, samarali muloqot va eng yaxshi
o‘qituvchilar tajribasini tarqatish mumkin58.
Turli xil ta'lim muassasalarining paydo bo‘lishi, ijtimoiy muhitni chuqurlashtirishga yordam
beradi odamlar o‘rtasidagi farqlar va elita tipidagi madaniyatni rivojlantirishga yordam beradi.59
Jamiyatda kuzatilgan ijtimoiy tabaqalanish va ijtimoiy-madaniy tabaqalanish yaqinda, har
bir talaba uchun teng boshlang‘ich imkoniyatlar yaratishni kamaytiradi.
Turli xil yangi yondashuvlar, ta'limning pedagogik modellari turlari ular mavjud bo‘lgan
shaxsga, ya'ni yosh avlod ular bilan bog‘liq ravishda farqlanadi . Izchil amalga oshirilgan
o‘zgaruvchanlik strategiyasi ko‘p jihatdan psixologik to‘siqlarni olib tashlash, iloji boricha
farqlash va o‘quv jarayonini individuallashtirish, uni talabalarning xususiyatlariga
moslashtirishdir60.
Hozirgi vaqtda ta'limning o‘zgaruvchanligi o‘rta maktabdan tashqarida, hamma narsa oliy
ta'limning o‘zgaruvchanligi muammosi yanada faol o‘rganilmoqda, variativ o‘quv dasturlari va
variatsion darsliklar ishlab chiqilmoqda.61
Biroq, ularni umumta'lim va oliy maktabga kiritish yo‘lida jiddiy qiyinchiliklar. Tayyor
bilimlarni uzatish ta'limning asosiy vazifasi jarayoni bo‘lib qoladi, an'anaviy ta'limni tashkil
etishning funktsional ahamiyati va jozibadorligi kamayadi.
Ba'zi olimlar o‘zgaruvchanlik g‘oyasining progressivligini ta'kidlashadi va " mavhum-
akademik fanlarning an'anaviy komponenti orqasida, 70-yillarning to‘plamlari uchun, hech kim:
na yuqori byudjet haqida distribyutorlar, na soliq to‘lovchilar to‘laydi.
O‘zgaruvchan ta'limning rivojlanishi:
▪ maktab va o‘quvchini tanlash;
▪ qo‘shimcha ma'lumot yaratish orqali o‘quvchilarni ta'lim mazmuniga tushirishni, mustaqil
saylanadigan yo‘nalishlar bo‘yicha o‘qish uchun imkoniyatlar yaratishni ta'minlaydi.62
Teng boshlang‘ich imkoniyatlarni yaratish va mavjudlikni oshirish uchun
o‘zgaruvchanlik sharoitida sifatli ta'lim quyidagi vazifalar hal qilishi kerak:
▪ "maktabgacha ta'lim", ya'ni tayyorgarlik sinfining joriy etilishini ta'minlash
(erta) rivojlanish;
▪ ta'lim sifatini baholashning umummilliy tizimini shakllantirish va amalga oshirish
dasturlari;
▪ ta'lim muassasalarining turli tashkiliy-huquqiy shakllarini ko‘paytirish orqali
ta'lim tashkilotlar iqtisodiy mustaqilligini oshirish uchun sharoit yaratish.
So‘nggi o‘n yilliklarda yuz bergan o‘zgarishlar ta'lim muassasasi, jamiyat va jamiyat
o‘rtasidagi munosabatlar yangi ta’lim tizimlarini talab qildi. Ijtimoiy institutga buyurtma, oilaviy
so‘rovlar, va jamiyat ta'lim vazifalarini belgilaydi.
Oila tarkibi tipologiyasi va umumiy ijtimoiy-madaniy xususiyatlarini hisobga olgan holda
mamlakat vaziyatlari bugungi kunda ta'lim muassasalari talabalarning rivojlanishi, tashkiliy va
me'yoriy hujjatlarni tayyorlash, o‘z uslublarini belgilash, bola va ota-onalar bilan munosabatlar
konsepsiyasini, o‘z dasturini tanlaydilar.
Variatsion ta'lim muassasalari turli xil o‘quv dasturlarini yaratish uchun imkoniyatlar ochdi.
Ijtimoiy-pedagogik jarayonlardan ajratilgan maktab yo‘q.
58
Анисимов О.С. Методологическая культура педагогической деятельности и мышления / О.С.Анисимов. -
М., 2001. C 415
59
Белозёрцев Е.П. Высшая педагогическая школа в системе вариативного образования учителя /
Е.П.Белозёрцев. - Л., 2000. C 195
60
Анисимов О.С. Методологическая культура педагогической деятельности и мышления / О.С.Анисимов. -
М., 2001. C 418
61
. Бердяев Н.О. Самосознание. М., Русская книга. 2006г. C 260
62
. Бердяев Н.О. Самосознание. М., Русская книга. 2006г. C 265
|
| |