nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Rezistorning quvvati - O`zbekiston respublikasi sog`liqni saqlash vazirligi toshkent farmasevtika instituti

|
O`zbekiston respublikasi sog`liqni saqlash vazirligi toshkent farmasevtika institutiBog'liq katta kitob
Rezistorning quvvati
Tokni oqib o‘tishidagi rezistorda ajralib chiqadigan issiqlik energiyasi uni yuzasidan o‘rab
turuvchi bo‘shliqlarga qarab tarqalib ketadi. Biroq, agar rezistor ajratadigan quvvat juda katta
bo‘lsa, unda issiqlik uni yuzasidan ajralib chiqib ketishga ulgurmaydi. Rezistor xaddan ziyod qizib
ketishi va yonib ketishi ham mumkin. SHuning uchun har bir rezistor u tarqatib yuborishi
qobiliyatiga ega bo‘lgan qat’iy belgilab qo‘yilgan maksimal yo‘l qo‘yiladigan qiymatdagi
quvvatiga ega bo‘lishi lozim.
Rezistorlarning quvvati, odatda o‘lchamlari bo‘yicha (rezistorni o‘lchami qancha katta bo‘lsa
quvvati shuncha ko‘p bo‘ladi) yoki korpusidagi belgisi bo‘yicha aniqlash mumkin.
Prinsipialsxemalarda odatda foydalanilayotgan rezistorni quvvati ko‘rsatiladi. Rezistorlar quvvatini
mavjud emasligi, unda salmog‘i yo‘q quvvat ajralishini va ushbu qarshilikdagi istalgan rezistorni
qo‘llash mumkinligini ko‘rsatadi.
106
Ishni bajarish tartibi
Birinchi usul
Sxema bo‘yicha rezistor qarshiligini aniqlash. Agar sizda elektron qurilmaning sxemasi bo‘lsa
va uni siz o‘qiy olsangiz, unda sizga yonida uni nominali kiritilgan, izlangan rezistorni aniqlash
qiyin bo‘lmaydi.
Ikkinchi usul
Elektron qurilmaning sxemasi mavjud bo‘lmaganda rezistor qarshiligini maxsus asbob bilan
o‘lchash mumkin. Buning uchun Ommetr (4.3-rasm) yoki “Multimetr” (4.4-rasm) bo‘lishi kerak.
Sizga shchuplar yordamida ommetr asbobini rezistor uchlariga ulab ularni qiymatini aniqlash
mumkin. Bunda Multimetrni Ommetr rejimiga o‘tkazish lozim. Agar o‘lchash asbobi milli kam
og‘sa, yoki aksincha, shkala diapazonidan oshib ketsa, unda o‘lchash asbobi shkalasida o‘lchash
diapozonini o‘zgartirish kerak.
4.3-rasm.Qarshilikni o‘lchash uchun qurilma - ommetr.
4.4-rasm. Elektrik parametrlarni o‘lchash uchun
universal asbob- multimetr.
Bunday uslubning asosiy kamchiligi shundaki, sxemaga qurilgan rezistorni o‘lchashdan
avval kavsharlash lozim, bo‘lmasa o‘lchash natijasi haqiqiy bo‘lmaydi.
|
| |
Elektromagnit tizimidagi o‘lchash asboblari

100
bo‘lib o‘tadi. Voltmetrlarda qo‘llaniladigan o‘lchash mexanizmining prinsipialsxemasi 2.2-rasmda
ko‘rsatilgan.
2.2-rasm. Elektrostatik tizimdagi o‘lchash mexanizmining qurilmasi
O‘lchagichning harakatlanmaydigan qismi ikkita parallel bo‘lgan metall plastinklardan
A
,
xarakatlanuvchi qismi esa yoysimon plastinkalar sektoridan
B
lardan tuzilgan. O‘lchash
mexanizmlarining qismlaridagi kuchlanishni o‘lchashlarda harakatlanmaydigan va harakatlanuvchi
plastinkalar turli ishorali zaryadlar bilan zaryadlanadi. Plastinkalar orasida elektrik maydon
vujudga keladi, uni ta’siri ostida harakatlanuvchi plastina harakatlanmaydigan plastinalar
oralig‘idagi kengliklarda cho‘ziladi. SHunday qilib, xarakatlanuvchi plastinani burilish burchagi
va, bundan kelib chiqib, asbobning ko‘rsatuvchi mili, o‘lchanayotgan kuchlanishga proporsional.
Elektorstatik tizimdagi o‘lchash asboblarining yutuqlari: ko‘rsatkichlarni tashqi magnit
maydoni va harorat hamda o‘rab turuvchi muxitga bog‘liq emasligi; yuqori darajada aniqligi;
konstruksiyasining oddiyligi; uncha ko‘p bo‘lmagan xususiy elektrenergiyani iste’mol qilinishi.
Kamchiliklari: asbob ko‘rsatkichini tashqi elektr maydonga bog‘liqligi; havo namligini
ta’siri; bunday asboblarni ampermetr sifatida foydalanishni imkoni yo‘qligi.
KasperskyAnti- - O‟quv qo‟llanma

72
11.1-rasm.KasperskyAnti-Virus (AVP) dasturini ishga tushirish.
Dastur ishga tushgandan so‘ng, ekranda uning ishchi oynasi paydo bo‘ladi
(11.2-rasm).
11.2-rasm.
Agar disk xotirasida virus mavjud bo‘lsa,
u holda zararlangan fayllar
ro‘yxati ishchi oynada paydo bo‘ladi (11.2-rasm). Ishchi oynaning
Obekt
bo‘limida zararlangan fayllar nomlari,
Rezultat bo‘limida
esa virus turlari
ko‘rsatiladi.
73
11.3-rasm.
Kompyuter viruslaridan himoya qilish usullari
Kompyuter viruslaridan himoya qilishning uchta chegarasi mavjuddir:
– viruslarning kirib kelishini bartaraf etish;
– agar virus baribir kompyuterga kirgan bo‘lsa, virus hujumini bartaraf etish;
– agar hujum baribir amalga oshgan bo‘lsa, buzuvchi oqibatlarni bartaraf
etish.
Himoya qilishni amalga oshirishning uchta usuli mavjuddir:
– himoya qilishning dasturli usullari;
– himoya qilishning apparatli usullari;
– himoya qilishning tashkiliy usullari.
Muhim ma‘lumotlarni himoya qilish masalasida ko‘pincha maishiy
yondashish ishlatiladi: «kasallikni davolagandan ko‘ra
uning oldini olgan
yaxshiroq». Afsuski, aynan u eng buzuvchi oqibatlarni keltirib chiqaradi.
Kompyuterga viruslarni kirib olish yo‘lida barrikadalarni yaratib olib, ularning
mustahkamligiga ishonib va buzuvchi hujumdan
keyingi harakatlarga tayyor
bo‘lmasdan qolmaslik kerak. Shu bilan birga, virusli hujum,
bu muhim
ma‘lumotlarni yo‘qotishni yagona bo‘lmagan hattoki keng tarqalmagan sababidir.
Shunday dasturli uzilishlar mavjudki, ular operatsion tizimni ishdan chiqarishi
mumkin hamda shunday
apparatli uzilishlar borki, ular qattiq diskni ishlashga
layoqatsiz qilib qo‘yish qobiliyatiga egadirlar. O‘g‘irlash, yong‘in yoki boshqa
favqulodda holatlar natijasida muhim ma‘lumotlar bilan
birgalikda kompyuterni
74
yo‘qotish ehtimoli har doim ham mavjuddir. Shuning uchun xavfsizlik tizimini
yaratishni birinchi navbatda «oxiridan» boshlash kerak – istalgan ta‘sirni, u virus
hujumi, xonada o‘g‘irlik yoki qattiq diskni fizik ishdan chiqishidan qat‘iy nazar,
buzuvchi oqibatlarini bartaraf etishdan boshlash kerak.
Ma‘lumotlar bilan ishonchli va xavfsiz
ishlashga faqat shundagina
erishiladiki, agar istalgan kutilmagan hodisa, shu jumladan kompyuterni to‘liq
fizik ishdan chiqarish ham, salbiy oqibatlarga olib kelmasligi kerak.
-Rasm 
Nod32 antivirus tizimi bazasini yangilash

12.15-Rasm Nod32 antivirus tizimi bazasini yangilash Albatta Nod32 antivirus bazasini yangilash uchun kompyuter internet
tizimiga ulangan bo‘lishi zarur. Buning uchun Pusk - Programmы - Eset- Sentr upravleniya Nod32 ni ishga tushirib, Obnovleniye faollashtiriladi.
12.16-Rasm Ushbu oynada:
85
Sostoyaniye- bazani yangilanayotganligi haqidagi ma‘lumotni ko‘rish;
Sever- antivirus bazasini ko‘chirish joyi;
Posledneye obnovleniye- oxirgi marta antivirus bazasi yangilanganligi
haqida ma‘lumot;
Versiya virusnoy bazы- virus bazasining versiyasi va yangilangan kuni
haqida ma‘lumotlarni bildiradi.
Internet tarmog‘iga ulangan holda Obnovit seychas tugmasini bosish
yordamida virus bazasi yangilanadi.
Nod32 antivirus dasturini boshqarish markazi (Sentr upravleniya Nod32) menyulari Boshqarish markazi menyusi bir necha bo‘limlardan iborat bo‘lib ular
Rezidentыye moduli i filtrы, Obnovleniye, Logi va Slujebnыye programmы Nod32dan iborat.
Rezidentыye moduli i filtrы menyusi o‘zining qism bo‘limlaridan iborat.
12.17-Rasm AMON(Antivirusnыy MONITOR)-viruslardan himoyalanishning asosiy
qismlaridan biri bo‘lib, kompyuter ishga tushirilganda fayllarni tekshirib turish
uchun xizmat qiladi. Shuning uchun u doimo ishchi holatda bo‘lishi talab qilinadi.
Bu qism ishlamayotgan bo‘lsa, uning rangi qizil rangga kiradi va Rezidentnыy
86
modul (AMON) vklyuchen qismida bayroqcha belgisi ko‘rinmay qoladi. Uni
ishga tushirish uchun Pusk tugmasini ishga tushirish zarur bo‘ladi.
-Rasm 
DMON - - O‟quv qo‟llanma

88
Bu holatda virus aniqlanganda (
esli obnarujen virus) qismida tozalashni
(
Ochistit), Davolanmaydigan viruslar qismida (
Neochiщayemыye virusы)
uning o‘chirib yuborishni (
Udalit) ni taklif qilamiz.
EMON (Monitor elektronnoy pochtы) Microsoft Outlook i Microsoft
Exchange Extension elektron pochta kliyentlariga tushayotgan va ulardan
chiqayotgan xujjatlarni tekshirish uchun xizmat qiladi.
Илк ёшдаги болаларни тарбиялаш тизими ёш авлод-

ни тарбиялашнинг лжралмас қисмвдир. Физиолог, пси
холог, педагог оликлдар дунёдаги болаларнинг ижтимоий
тарбиясша ҳисса қўшадилар. Боғча е-Шига келганда бо
ла оргаиизмини етилиши давом эгади.
Уч
ёш гача болаларда ўсиш бир
оз секшшашади, 5—8
ёштача эса ў скш я н а тезлашади.
Боғча
ёшидаги
болалар
билан ш ғ б бориладиган
ж исм оний тарбия асосий
ўри кн к ЗГ.МЛНЙЗП.
Болацу г\
:
хясо<>га олган
ҳолда оклада
ва боғчлдл
;ча-.^рлар -;а<;гсм&си белгиланади:
к
у
f
,,>,я
овқц
н ш ; t.
гимнастик м аш қлар ва
ҳаракатлг* ўйпнхар ҳашга чини^типиш тартиблари боғча
ёгии даари'Л?
муайян мақсад билан гўғри тар
бия
бериб борилса, уд
яр?
нш г эш итиш ,
ицрок этиш сез-
гилари улардаги кўргазмади,
образли тафаккур ирода-
вий, қиссий ва касб ж зряёнлзрк ривож ланиб боради.
Боғча ёшидаги болалар узнга қўйилган талаблар мо-
ҲИЯТИ
1
Ш тушуна
?ьлайди. Нотўғри хулқи ва ёмон
шли
учун катгалар танбеҳидан ташқари ўзи ҳам мустақил ва
тўғри хулосалар чиқаришга ҳдракат қилади.
Демак, тарбиянинг вазифаси боладаги иқгидор ва
қрбилиятня ўз вақтида аниқлаб уларни яиада ривожла-
нишкга ёрдам бгришдир. Тягышм-тарбия бериш жараё
н и д а
>;ар 3»тр болани ўзпга хос хусусиятларини эътибор
га
oa?'v:
ч- ,:;-л тарбля мақсадлнрига зришиш мумкин.
t i x m m r
с ^ о л л а р и
) г
ч
••
бошқаларнинг ҳаракатига мувофиқ амалга ошириш ка­

|
бошқаларнинг ҳаракатига мувофиқ амалга ошириш ка Pdf ko'rish
|
bet | 139/160 | Sana | 15.06.2024 | Hajmi | 3,66 Mb. | | #264017 |
Bog'liq Maktabgacha tarbiya pedagogikasi (Shoira Shodmonova)бошқаларнинг ҳаракатига мувофиқ амалга ошириш ка
би
сифатларни
тарбиялашда
самарали
восита
ҳисобланади. Саҳналаштириш болаларни қайта сўзлашга
ўргатиш
усулларидан биридир. Айрим болаларда қайта
сўзлаб беришга хоҳиш ҳам қизиқиш ҳам бўлмайди, ле
кин унга ўйин усули киритилиши билан бола асардаги
ролга кириб, ўша асар мазмунини жуда яхши айтиб бе
ришга ҳаракат қилади. Бундай ўйинда бола ўзини ўша
асардаги қаҳрамон ўрнида ҳис этиб, унинг сезги ке-
чинмалари дунёсига чуқурроқ кириб боради. Бадиий
асарларни қаҳрамонлар тилида сўзлаб бериш болаларда-
ги хаёлни ривожлантиришга ёрдам беради ва асар
қаҳрамонида мавжуд бўлган жасурлик, ўз-ўзига ишонч,
мустақиллик каби характер каби сифатларини эгал-
лашга интилади.
Саҳналаштирилган ўйинларда тарбиячи раҳбарлик
қилади. Эртак ёки ҳикоядаги мазмун болаларга яқин,
уларнинг ёши ва қизиқишига мос, тушунарли бўлиб
бола унга киришиб кета олсагина, асардаги образ ва
ҳаракатлар тўғри акс эттирилади. Саҳналаштирилган
ўйинга тайёрланиш учун маълум вақт ажратилади ва ҳар
бир машғулотда аниқ бир масалалар ҳал этиб борила
ди.
Дидактик ўйинлар болалар боғчасида таълим-тарбия
воситаси сифатида кенг қўлланилади. Дидактик ўйинлар
бевосита таълим билан боғлиқ бўлиб, унга ёрдам бера
ди. Дидактик ўйин — бу боғча ёшидаги болаларнинг ёш
ва имкониятларига мос келадиган таълим бериш мето-
дидир. Тарбиячи ўз тажрибасига таяниб, бу ўйиндан
пассив болаларни жамоага аралаштириш, ҳар хил режа-
лар, вазифаларни қўрқмасдан бажаришлари учун фойда-
ланади. Дидактик ўйинлар болаларнинг биргаликда
|
| |
Қурилиш — ясаш ўйинларининг болаларни ҳар

|
Қурилиш — ясаш ўйинларининг болаларни ҳар Pdf ko'rish
|
bet | 137/160 | Sana | 15.06.2024 | Hajmi | 3,66 Mb. | | #264017 |
Bog'liq Maktabgacha tarbiya pedagogikasi (Shoira Shodmonova)1. Қурилиш — ясаш ўйинларининг болаларни ҳар
томонлама ривожлантиришдаги аҳамияти.
2. Саҳналаштирилган
ўйинлар аҳамияти ва ўзига
хос хусусияти.
3. Болаларни ахлоқий ривожлантирищца дидактик
ўйинларнинг аҳамияти.
Қуриш материаллари билан ўтказиладиган ўйин ва
машғулотлар тарбия воситаси бўлиб хизмат қилади. Бо
лаларнинг қурилиш, буюм ясаш ўйинлари ролларга
бўлиниб ўйналадиган ўйиннинг таркибий қисмидир.
Бирор нарсани қуриш болаларни ўз фикрларини рўёбга
чиқариш усули ҳисобланади.
Қурилиш ўйинининг бошловчиси тарбиячи бўлиши
мумкин. Катта ёшдагиларнинг иштироки
қурилиш
ўйинларига ўз-ўзидан қизиқишни жалб қилиши мум
кин. Бунда болаларнинг асосий диққатлари бирор нар
сани
қуриш
жараёнига
қаратилади.
Болалар
ўз
мақсадлари учун маиший турмушдаги нарсалардан:
ғўзалардан, яшиклардан, шохчалардан табиий материал-
лардан эса қум, лой, сув қордан ҳам фойдаланадилар.
Болалар улғайгани сари ўзлари қилган қурилиш ишла-
ридан
кўнгиллари тўлмайди. Улар ўз ишларининг
ҳақиқий қурилишига кўпроқ ўхшаш бўлишини истай-
дилар. Бунинг учун болаларга махсус қурилиш матери
аллари зарур бўлади.
www.ziyouz.com kutubxonasi
Қурилиш материаллари турли хил геометрик шакл-
дан иборат бўлиши мумкин. Қурилиш ўйинлари бола
ларнинг меҳнат фаолиятига яқин бўлиб, уларни
меҳнатга тайёрлайди. Қурилиш материаллари билан
ўйналадиган ўйинлар болалар тафаккурини ривожлан-
тиради, уларни қурилиш ишларининг ўзига хос хусуси
ятларини ажратиш, таҳлил ва синтез қилиш, солишти-
|
| |
Olingan natijalarga ishlov berish

103
bunda, I
max
— o‘lchash asbobini maksimal o‘lchash chegarasi.
Eksperimental ma’lumotlarni taxlil qilish asosida o‘lchash asbobini foydalanishga yaroqliligi
keltirib chiqariladi. Agar ampermetrni hisoblab chiqilgandagi keltirilgan xatoligining maksimal
qiymati belgilangan aniqlik sinfidan kamroq bo‘lsa, unda o‘lchash asbobini ko‘rsatkichlari to‘g‘ri
deb topiladi va u keyingi foydalanishlar uchun yaroqli hisoblanadi. Keltirilgan xatolikni qiymati
ko‘rsatilgan aniqlik sinfidan kattaroq bo‘lsa, unda bunday asbob foydalanish uchun yaroqsiz deb
hisoblanadi.
5. Ampermetr uchun tuzatma:
I = I
x
-I
0
.
6. Ampermetrning qarshiligi:
R
UX
=
Xavfsizlik chora-tadbirlarini ko‘rsatmasi

114
2.Tarmoqda qurilma yoqilgan holatda stend va ta’minlovchi blok qopqog‘ini echish
ta’qiqlanadi.
3. Qurilmada ishlashda stendni elektr tokiga va quyi platformani stend bilan bog‘lovchi kabel
birikish joylarida qattiq maxkamlanishi shart.
4. Qurilmani albatta erga ulanishi lozim (zazemlenie).
Ishni bajarish tartibi
1. Laboratoriya stendi kuchlanishi 220V bo‘lgan o‘zgaruvchan tokda ishlaydi. Ishni
xavfsizligi uchun va texnika xavfsizligiga muvofiq stendni erga tutashtirish (zazemlenie) qilish
lozim.
2. Bajariladigan ishlarga dastavval nazariy tayyorgarlik ko‘rish kerak, tadqiq qilinadigan
sxemani chizish va o‘rganish lozim, mohiyatni tushunish, o‘rganilayotgan yarimo‘tkazgich elementi
haqida umumiy tushunchaga ega bo‘lish shart.
3. Termostat haroratini xona xaroratidan past darajada, taxminan 20-25 gradusda o‘rnatish
lozim, bundan maqsad qurilmani ulashda qizdirish elementini ishga tushib ketishini oldini olishdan
iborat.
4.Qurilma ta’minotini «Vkl» tumbleri yordamida yoqish kerak.
5. Asbobni dastlabki ko‘rsatkichini 5.1-jadvalga yozing.
5.1-jadval
Laboratoriya ishidagi o‘lchashlarni natijalari
Xarorat,
T
o
S
Solishtirma
qarshilik,
ρ, om*m
6. Termostat haroratini xona xaroratidan boshlab maksimal xaroratgacha oshirib borishdagi
solishtirma qarshilik qiymatlarini kursatishlarini yozib oling va haroratni pasayib borishida
solishtirma qarshilik qiymatlarini yozib oling.
7. Asbobni barcha ma’lumotlarini yozing va yarimo‘tkazgich qarshiligining element
haroratiga bog‘liqligi grafigini chizing.
8. O‘lchash natijalarini «T» va «R»regulyatorlar yordamida registratorga kiriting.
9. «T» regulyatorlar yordamida termometr ko‘rsatkichlari haqidagi ma’lumotlar o‘rnatiladi,
«R» yordamida esa ommetr ko‘rsatkichining qiymatlari belgilanadi.
10. Ma’lumotlar kiritilgandan keyin, registratordagi tugma bosiladi va ma’lumotlar kompyuter
bazasiga kiritiladi.
Ishni bajarish tartibi - O`zbekiston respublikasi sog`liqni saqlash vazirligi toshkent farmasevtika instituti

102
2.4-rasm.Ampermetrni qiyoslash laboratoriya
ishining umumiy ko‘rinishi.
10. Olingan ma’lumotlar bo‘yicha qiyoslanayotgan asbob ko‘rsatkichlariga bog‘liq xolda
tuzatmani tok kuchiga bog‘liqlik grafigini chizish kerak.
2.2-jadval
№
P
t.r.
O‘lchangan natijalar
Hisoblab chiqilgan natijalar
Namunaviy
ampermetr-
ning
ko‘rsatkich-
lari,
Vnom
Oshib
borishda
gi qiymat
Vo‘zg
Kamayib
borishda
gi qiymat
Vo‘zg
O‘rtach
a
qiyma-
ti
Absol-
yut
xatolik,
ΔVabs.
Nisbiy
xatolik
E, %
Keltir.
xatolik
γ , %
Tu
zat
ma
1.
2.
3.
жиҳозлар, 
кийим-бош - Педагогикаси (Ўқув-методик қўлланма)

|
Педагогикаси (Ўқув-методик қўлланма)Bog'liq Maktabgacha tarbiya pedagogikasi (Shoira Shodmonova)жиҳозлар,
кийим-бош,
пойабзал)
яратиш,
болалар
ҳаётининг илмий асосланган режимини (булар оқилона
овқатланиш, ҳаракатларни ривожлантириш ва орга-
низмни чиниқгиришни ўз ичига олади) албатга, бажа-
риш зарур. Шу билан бирга тиббиёт ходимларининг
доимий назорати, зарурий профилактик ва
даволаш
ишларини олиб бориш талаб этилади.
Боғчада ҳар бир гуруҳлар учун хоналар ажратилади.
Гуруҳ хоналари болаларнинг эркин ҳаракат қила олиши
ва соф ҳаводан нафас олиши имконини берадиган да
ражада катта, ёруғ, қуруқ ва иссиқ, деразалари жануби -
шарққа қараган бўлиши керак.
Гуруҳ хонасининг баландлиги 3—3,5 м бўлиб, ҳар
бир болага бино сатҳидан 0,5 м2 жой, тахминан 3 м3
ҳаво тўғри келиши хона безаги гигиенага хос, тез тоза
бўладиган,
ёқимли,
юмшоқ рангда бўлиши керак.
Гуруҳда тартиб бўлишига риоя қилиш керак. Хона
ёруғлигини тўсадиган оғир ва қалин пардалар, гиламлар,
юмшоқ мебел, умуман, ортиқча нарсалар бўлмаслиги
керак. Ҳамма жиҳозлар таълим-тарбия талабига, бола
ларнинг бўйларига ва гавда тузилишига мос бўлиши ва
Халқ таълими вазирлиги томонидан қўйилган махсус
меъёрга жавоб бериши лозим.
Болачарнинг стол, стуллари анча мустаҳкам
ва ен
гил, тузилиши содда ҳамда
осон ювиладиган булиши
керак. Столлар ёруғлик чап томондан тушадиган қилиб,
жойлаштирилиши
лозим.
Юмшоқ
ва
кўргазмали
қуроллар ҳам гигиеник талабларга жавоб берадиган,
пишиқ, зарарсиз рангда ташқи кўриниши силлиқ
бўлиши керак. Тарбиячи ўз гуруҳининг гигиеник ша-
роити учун жавобгардир. Хонани болалар сайрга, му-
|
| |
ҳаракат қилишни билиб оладилар. Шу орқали болалар-

|
ҳаракат қилишни билиб оладилар. Шу орқали болалар-Bog'liq Maktabgacha tarbiya pedagogikasi (Shoira Shodmonova)ҳаракат қилишни билиб оладилар. Шу орқали болалар-
да теварак-атроф ҳақидаги тасаввурлари кенгайиб бора
ди. Демак, болани тарбиялашда ва унинг ривожланиши
да фаолият етакчи роль ўйнайди. Шунинг учун таълим-
тарбия муассасаларида ва оилада боланинг ҳаётини
турли-туман фаолиятлар билан шуғуллана оладиган
қилиб, ташкил этиш муҳим саналади.
Инсон ҳаётида мактабгача ёш, мактаб ёши даври
ҳамда ижтимоий етуклик ва катга ёш даври бўлади. Бу
даврларнинг ҳар бири ичида қисқароқ ёш босқичлари
бўлиб, улар инсон камол топишида муайян ўзига хос
жщатлари билан ажралиб туради. Масалан, илк ёшдаги
болалар билан олиб бориладиган таълим-тарбия иши-
нинг вазифаси, мазмуни восита ва методлари бу ёщцаги
болаларнинг нозиклиги, ёрдамга муҳтожлиги, ҳаётга мос-
лашганлигини эътиборга олган ҳолда ишлаб чиқилади.
Бошқа ёшга келганда болаларда мустақиллик ҳаётга мос-
лашувчанлик анча ўсган бўлади. Шунга кўра, бу ёшдаги
болалар билан олиб бориладиган таълим-тарбия ишини
амалга ошириш усуллари ўзгаради. Боғча ёшининг охи-
рига келганда болаларнинг ривожланиш даражалари улар
билан олиб бориладиган таълим, тарбия ишларини бир-
мунча мураккаблаштиришни тақозо этади.
Таълим-тарбия ишининг вазифаси мазмуни ва мето-
дини белгилаш киши ёш босқичларига асосланади. Илк
ёшдаги болалар ўзининг тез қаракатланиши, ночорлиги,
касалликка тез чалиниши, ёрдамга муҳтожлиги билан
ажралиб туради.
Уч ёшгача бўлган болаларнинг нутқини ривожланти
риш шу даврга хос бўлган белгилардан биридир. Уч ёшга
тўлган болалар она тилининг ҳамма томонларини эгаллаб
оладилар ҳамда ўз тенгдошлари катгалар билан бўладиган
мулоқотда ундан восита сифатида фойдаланадилар.
|
| |
риш, ўхшаш ва фарқли томонларини аниқлашга мажбур

|
риш, ўхшаш ва фарқли томонларини аниқлашга мажбур Pdf ko'rish
|
bet | 138/160 | Sana | 15.06.2024 | Hajmi | 3,66 Mb. | | #264017 |
Bog'liq Maktabgacha tarbiya pedagogikasi (Shoira Shodmonova)риш, ўхшаш ва фарқли томонларини аниқлашга мажбур
этади. Вазифаларни тўғри ҳал қилишга ўргатади.
Қурилиш материаллари билан ўйналадиган ўйинлар
геометрик жисмларнинг хусусиятлари, улар билан иш-
лашда фазовий нисбатларни (узоқ-яқин, баланд-паст,
ўнг-чап, узун-қисқа, кенг-тор) амалда билиб олишга ёр
дам беради.
Болалар қуриш - ясаш фаолияти жараёнида бир
жамоа бўлиб бирлашадилар, натижада, уларнинг нутқи
ривожланади. Қурилиш материаллари билан ўйнаш бо
лаларнинг маънавий дунёсига ҳам таъсир этади: тарбия
чи болалар билан бирон иншоотни кузата туриб давла-
тимизнинг халқ фаровонлиги
тўғрисида ғамхўрлик
кўрсатаётганлигини тушунтиради. Тарбиячи болаларни
қуриш - ясашга ўргатиш
учун тарбиячи турли хил
усулларни қўллайди:
— тарбиячи болаларга қуриш - ясашдан олдин ту-
шунтирган ҳолда қуриб кўрсатади:
— тарбиячи кўриб кўрсатган ишни ҳар бир қисмини
таҳдил қилиб беради.
— тарбиячи тайёр қурилишни намуна сифатида
кўрсатади ва уни тушунтириб беради.
— тарбиячи ўзи битказилмаган қурилишни болаларга
қуриб битказишни таклиф қилади.
— болаларга хоқлаган мавзуда ихтиёрий қурилишни
таклиф қилади.
Саҳналаштирилган ўйинларнинг ўзига хослиги шун
даки, болалар бирор бир эртак ёки ҳикоя сюжети асо
сида маълум бир ролни бажарадилар.
Саҳналаштирилган
ўйин болаларнинг
эшитган
www.ziyouz.com kutubxonasi
асарлар ёки эртакдан олган тасаввурларини мустақил
ифодалаш ёки
машқ қилиш имконини беради. Бу
ўйинлар болаларда ирода, интизом, ўз ҳаракатларини.
|
| |
шакллантириш. жисмоний сифатлар (чаққонлик кучли-

|
шакллантириш. жисмоний сифатлар (чаққонлик кучли-Bog'liq Maktabgacha tarbiya pedagogikasi (Shoira Shodmonova)шакллантириш. жисмоний сифатлар (чаққонлик кучли-
лик, мувозанат, кўз билан чамалаш кўникмалар)ни тар
биялаш.
жисмоний
тарбия
ҳақидаги
билимларни
ў.! ц.-игшриш. Бол и.;; и ҳаракат кўникмалари: юриш,
югуриш, велосипед учиш
ва
\
к. нисбатан енгил шакл-
ланади ва улар боланинг муқит билан алоқасини осон-
лашгиради.
Тарбиявий вазифаяао.
Мактабгача ёшдаги болаларда
>
?
: е:;-.-рт машғулотларга муҳаббат, улар-
нии-
■
„иц-и: а.
спорлч'-и.фвинг
ютуқларига
ки":':?ч'лшни т а о и ;;:
Жисмоний машқларни
хусусиятлари
(уюшқоқлик, кам-
IV,р.
. s.- ;)* >:.!-ч<:-нлик ва ҳ.к.) ва ақлий вазиятлар
(халоллик. ч.ак.конийлик, ўртоқяик ҳисси, ўзаро ёрдам),
жамоада м^уллнкиш малакаси, физкультура асбоблари-
ни эҳтиёг қилиш, тонишриқни масьулият билан бажа-
ришларинл таронял пи, шунингдек, иродавий фазилат-
лар
(ботнрлик.
қагьийлик,
ўз
кучига
ишонч,
қийинчиликларии енгишла саботлилик, дадиллик ва
бошқалар)ни намойиш қилиш учун жуда қулай шароит
яратилади.
Биз^иш жамиятнмизда жисмоний тарбия давлат-
нн«г она ва бола тўғрисидаги ғамхўрлигига, меҳнат-
кашлар яшаш шароитларининг доимо яхшиланиб бо
риши, моддий фаровонлигининг ўсишига асосланади.
Гигиеник шароитлар.
Болаларнинг жисмоний тўғри
ривожланиши учун гигиеник шароит (бино, майдонча,
www.ziyouz.com kutubxonasi
|
| |
\'Яў4Н% тушунча беринг - Педагогикаси (Ўқув-методик қўлланма)

VI боб.
МАКТАБГАЧА ЁШДАГИ БОЛАЛАРНИ
ЖИСМОНИЙ ТАРБИЯЛАШ МУАММОЛАРИ
Режа:
1. Жисмоний тарбия нинг мазмуни ва моҳияти.
2. Жисмоний тарбиянинг мақсади ва вазифалари.
1. Жисмоний тарбиянинг болалар тарбиясидаги
аҳамшгги.
2. Жисмоний тарбиянинг воситалари.
;
Кичик ёшдаги болаларнинг жисмоний тарбияси
мактабгача таълим педагогикасининг муҳим бир бўлими
саналиб, мактабгача тарбия ёшидаги болаларни уйғун
ривожлантириш, уларни ҳар томонлама жисмоний тар-
биялашни назарда тутади. Жисмоний тарбиянинг вази
фаси, бола соғлиғини сақпаш, жисмоний сифатларини
ўстириш, ёш авлодни ақлий ва жисмоний меҳнатга ва
Ватан ҳимоясига тайёрлащцир. Бу ғоя азал-азалдан ота-
боболаримиз маънавиятида акс этиб келмоқца. Жумла-
дан, халқ ижодида «Алпомиш», «Гўрўғли» каби дос-
тонларда ҳам ўз ифодасини топган. «Алпомиш» досто-
нида Ҳакимбекнинг (Алпомишнинг) жисмоний машқ
қилиш, табиат қўйнида вояга етгани, унинг алплиги
қуйидагича тасвирланади.
«Алпинбийнинг бобосидан қолган ўн тўрт ботмон
парли ёйи бор эди. Ана шунда етти яшар бола
Ҳакимбек шу ўн тўрт ботмон ёйни қўлида кўтариб, уни
тортиб қўйиб юборди. Ёйнинг учи яшиндай бўлиб кет
ди. Аскар тоғининг катта чўққисини юлиб келди. Ово-
-rasm. Rezistorlarni markirovkalash

|
-rasm. Rezistorlarni markirovkalashBog'liq katta kitob
4.5-rasm. Rezistorlarni markirovkalash.
Uchinchi usul
Rezistorni qarshiligi uni markirovkasi bo‘yicha juda oddiy aniqlanadi (4.5-rasm). Bu usul
uchun yaxshi lupa kerak bo‘ladi. Har bir rezistorda uni parametrlarining zavodga xos markirovkasi
bo‘ladi.
Eski namunadagi rezistorlarda ular harfli-raqamli bo‘lgan. Bu juda qulay edi, chunki
ko‘pincha rezistorlar markirovkalash sxemasiga pastdan kavsharlanardi va bunda ularni
nominallarni hisoblashni imkoni bo‘lmasdi. Bundan tashqari kichik quvvatlardagi rezistorlarda
markirovka shunday mayda ediki, lupasiz uni bajarishni iloji bo‘lmasdi. Zamonaviy rezistorlarda
markirovka turli rangdagi xalqalar ko‘rinishida kiritiladi. Har bir halqaga raqam yoki ko‘paytirgich
mos keladi. Turli ishlab chiqaruvchilar turli vaqtlarda xar xil bo‘lgan kodlash tizimidan ( to‘rt va
besh belgili) foydalanganligi tufayli, faqat shuni aytish mumkinki, raqamli qiymatdagi halqalar
kombinatsiyasining o‘tkazish jadvalini maxsus adabiyotlardan topsa bo‘ladi. Agar siz doimo
elektron apparaturada ishlasangiz, ularni nusxa olgan xolda qo‘l ostida saqlashingiz maqsadga
muvofiq.
SHunday qilib, istalgan vaziyatda rezistor qarshiligini aniqlash imkoniga ega bo‘lish uchun
kuyidagilar bo‘lishi zarur:
- qarshilikni o‘lchash uchun asbob— Ommetr (Multimetr)
- kavsharlagich
- lupa
- rezistorlarni halqaviy markirovkalash uchun jadvallar.
Mustaqil tayyorlanish uchun savollar
1.
Rezistor nima?
2.
Qarshilikni o‘lchash usullari.
3.
Rezistorlarni qo‘llanishi.
4.
Rezistorlarni turlari.
5.
O‘zgaruvchan qarshilik doimiydan nimasi bilan farqlanadi?
108
4- LABORATORIYA ISHI
YARIMO‘TKAZGICH QARSHILIGINING
|
| |
Оглавление - Buxoro davlat universiteti

Оглавление 2
Kirish 4
I BOB. Kasb-hunar kollejlari uchun “Shaxsiy kompyuterlar va ofis texnik xizmat ko'rsatish” fanidan LMS Moodleda elektron kurs yaratish texnologiyasi 11
1.1. Shaxsiy kompyuterlar va ofis jihozlariga texnik xizmat ko'rsatish fani mavzulari tasnifi. 11
1.2. Shaxsiy kompyuterning asosiy va qo‘shimcha qurilmalari, ularning vazifasi. 22
1.3. Masofaviy o`qitish tizimi haqida tushunchalar. 32
Ko`rinib turibdiki yuqorida ko`rib chiqilgan LMS tizimlarining imkoniyatlari bir-biridan qolishmaydi. Biroq, ular yordamida masofaviy ta’lim tizimlarini tashkil etish administratorning qobiliyatiga hamda tizimlarning imkoniyatlari yaratilayotgan masofaviy ta’lim tizimiga qay darajada mos kelishiga bog`liq bo`ladi. Masofaviy ta’lim tizimlarini yaratishda minimal holatda darsning nazariy qismlarini yaratish, turli shakldagi testlar tuzish, forum, izohli lug`at, talabalarning reyting tizimini nazorat qilish bo`limlarining bo`lishliligi talab etiladi. Ko`rib chiqilgan LMS tizimlarining deyarli barchasi SCORM va IMS standartlarini qo`llab-quvvatlaydi. Bunday standartlar taqdimotlarni namoyish qilish, elektron manbalarni ko`rib chiqish hamda sodda va murakkab ko`rinishdagi testlarni tuzish imkonini yaratadi. SCORM va IMS standartli fayllarni bir tizimda yoki bir bo`limda emas, balki turli tizimlarning turli bo`limlarida qayta-qayta foydalanish imkoni mavjud bo`ladi. 38
II BOB. MOODLE VIRTUAL TA’LIM TIZIMI TARMOQLI TEXNOLOGIYANING STANDART OMILI SIFATIDA 39
2.1. LMS tizimlari va ularning tavsifi. 39
2.2. LMS Moodleda elektron kurs yaratish bosqichlari. 51
2.3. LMS Moodleda elektron kursga taqdimot va testlarni qo’llash usullari. 54
Xotima 64
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI 65
Mavzuning dolzarbligi - Buxoro davlat universiteti

|
Buxoro davlat universiteti
|
bet | 5/58 | Sana | 24.06.2021 | Hajmi | 1,58 Mb. | | #15172 |
Mavzuning dolzarbligi: Shaxsiy kompyuterlar va ofis jihozlariga texnik xizmat ko'rsatish fanidan LMS MOODLEda elektron kurs yaratish hozirgi kunda dolzarb hisoblanadi. Internetdan foydalanish, masofaviy ta`lim, internetning qo’shimcha imkoniyatlari, interaktiv shaklining ahamiyati beqiyos hisoblanadi.
Bitiruv malakaviy ishimizning maqsadi: KHK lari uchun Shaxsiy kompyuterlar va ofis jihozlariga texnik xizmat ko'rsatish fanidan LMS MOODLEda elektron kurs yaratish.
Bitiruv malakaviy ishimizning vazifalari: Malakaviy ish maqsadidan kelib chiqqan holda quyidagi vazifalar belgilandi. LMS MOODLE imkoniyatlarini o’rganish, internetdan foydalanishda samaradorlikni oshirish, vaqtni tejash uchun ko’rsatmalari berilgan elektron kurs yaratish.
|
| |
I BOB. Kasb-hunar kollejlari uchun “Shaxsiy kompyuterlar va ofis texnik xizmat ko'rsatish” fanidan LMS Moodleda elektron kurs yaratish texnologiyasi

I BOB. Kasb-hunar kollejlari uchun “Shaxsiy kompyuterlar va ofis texnik xizmat ko'rsatish” fanidan LMS Moodleda elektron kurs yaratish texnologiyasi 1.1. Shaxsiy kompyuterlar va ofis jihozlariga texnik xizmat ko'rsatish fani mavzulari tasnifi.
“SHAXSIY KOMPYUTER VA OFIS QURILMALARIGA TEXNIK XIZMAT KO’RSATISH” FANI UCHUN
ISHCHI O’QUV DASTURI
“Shaxsiy kompyuter va ofis qurilmalariga texnik xizmat ko’rsatish” fani ishchi dasturi 2013 yil 20 dekabrdagi oliy va o`rta maxsus ta`lim vazirligining 484-sonli buyrug`i bilan tasdiqlangan, 3521903-raqam bilan ro`yxatga olingan namunaviy o`quv dasturi asosida ishlab chiqildi.
Tayorlov yo`nalishi: 3521900-Axborot tizimlari va texnologiyalari
Kasbi: 3521903-Kompyuter va kompyuter tizimlarini sozlash va ta’mirlash texnigi
” Shaxsiy kompyuter va ofis qurilmalariga texnik xizmat ko’rsatish” fanining maqsad va vazifalari, o’zlashtirish natijasi
Ushbu fan o’zida shaxsiy kompyuter va ofis qurilmariga xizmat ko’rsatish, SH.K. qismlarini almashtirish va ta’mirlashning kasbiy bilimlarini mujassam etganligi bilan muhim va aktualdir. Bunda shaxsiy kompyuter va ofis qurilmari vazifasining asosiy prinsiplari alohida yoritilgan. Qurilmalarni modernizatsiya yoki almashtirishda nafaqat ularga xizmat ko’rsatish, balki yangi qurilmalarnio’rnatish prinsipi ham tushuntiriladi. O’quvchilar uchun ushbu fanning o’qitilishini yakuni sifatida shaxsiy kompyuter qismlarini yig’ish, modernizatsiya qilish, qismlarni almashtirish ko’nikmalari, shu bilan birga turli ofis qurilmalarini o’rnatish va sozlash ko’nikmalarini egallash hisoblanadi.
Fanning maqsadi: Shaxsiy kompyuter va ofis qurilmalarini ta’mirlash va texnik xizmat ko’rsatish- Ushbu fan kompyuterning tashkil etuvchilarini va ularga umumiy texnik ko’rsatishni, SHK qo’llanilishiga qarab uning komponentlarini tanlashni o’rganadi. SHK dan tashqari ushbu fan turli xildagi ofis qurilmalarini, ularni o’rnatishni, sozlashni hamda ularga texnik xizmat ko’rsatishni o’rganadi. Ushbu fanda SHK vazifasi va SHK tashkil etuvchilarini asosiy prinsiplari bayon etilgan, shuningdek, eski qurilmalarni almashtirish yoki shikastlanganlarini qayta tiklash usullari ko’rsatib o’tilgan. Turli xildagi ofis jihozlari, printer, KFQ, laminatorlar, shrederlar, plotterlar, shuningdek xavfsizlik sistemasi elementlari ko’rib chiqilgan. SHK ni yig’ish asoslari, eski va zamonaviy kompyuterlarni modernizatsiya qilish, turli printer va KFQ larning ulanishi ko’rsatib o’tilgan. Buyurtma-tahlil, narx/sifat/unumdorlik prinsiplari bo’yicha SHK tashkil etuvchilarining tanlash prinsiplari tushuntirilgan. Oxirgi bir necha yillar kompyuter bozorida paydo bo’lgan yangi texnologiyalar , ularning vazifa prinsiplari , o’rnatish va nosozliklarning asosiy muammolari, shuningdek ushbu qurilmalarning ta’mirlanishi ko’zda tutilgan. Texnik xizmat ko’rsatish dasturiy xizmat ko’rsatish majmuasi bilan beriladi.
|
O’quvchilarning fan bo’yicha bilim va ko’nikmalarga bo’lgan talablari

|
O’quvchilarning fan bo’yicha bilim va ko’nikmalarga bo’lgan talablari
|
bet | 8/58 | Sana | 24.06.2021 | Hajmi | 1,58 Mb. | | #15172 |
O’quvchilarning fan bo’yicha bilim va ko’nikmalarga bo’lgan talablari
O’quvchilar ushbu fanni o’rganish bo’yicha quyidagi bilimlarni egallashlari lozim:
SHKni yig’ish asoslari. SHK tashkil etuvchilarini tanlash.
Kompyuter texnikasi uchun qurilmalarni tanlash.
Tizimli plata qurilmasini tanlash va sozlash.
Qattiq diskning texnik xarakteristikasi.
Videoadapterning interfeyslari: PCI Express shinasi.
Televizor tyunerlari. Monitorlar.
Videoproyektor turlari, ornatish va sozlash.
Printer va skanerlarning turlari
Nostandart sovitish tizimlari
Klaviaturadagi muhim klavishlarning qo’llanilishi.
Kompyuterning tashqi portlari
SHK ni profilaktika qilish haqida. Profilaktika uchun zarur uskunalar
Sistemali blok komponentlari va kullerlarni profilaktika qilish haqida
ShKning nosozligi haqidagi asoslar, nosozlikni bartaraf etish haqida
SHK qismlarini ta’mirlash haqida
SHK modernizatsiyasi asoslari
Texnikaviy va dasturiy modernizatsiya haqida
BIOSni sozlash haqida
SHKni ishga tayyorligi haqida
Operatsion tizim optimizatsiyasi haqida
Windows reestre va uni sozlash
Protsessornin tezlanish asoslari, OЗУ va videokartalar
Noutbuklarning turlari
Axborotlarni kiritish-chiqarish qurilmariga xizmat ko’rsatish haqida
Plotterlar haqida
SCSI tizimining texnik ishlanmalari va asoslari. Kontrollerni o’rnatish va SCSI komponentlarini ulash.
Fibre Channel interfeysining ishlash jarayoni va bayoni. Ishlashi va Sozlanishining o’ziga xosligi.
Flesh qurilmalari va qattiq disklarning asosiy xususiyatlari.
Ularning xususiyatlari, ishlash prinsiplari, tartibdan chiqish sabablari.
Videokuzatuv tizimlari haqida.
|
| |
HARORATGA BOG‘LIQLIGI - O`zbekiston respublikasi sog`liqni saqlash vazirligi toshkent farmasevtika instituti

HARORATGA BOG‘LIQLIGI Ishdan maqsad: Talabalarni yarimo‘tkazgichli termometr bilan ishlash bo‘yicha malaka va
ko‘nikmalarini oshirish.
Vazifa: Yarim o‘tkazgich qarshiligining haroratga bog‘liqligini o‘rganish
Asbob va uskunalar: turli xildagi yarimo‘tkazgichlar, yarimo‘tkazgichlar qarshiligining
haroratga bog‘liqligi o‘rganish bo‘yicha qurilma.
YArimo‘tkazgich qarshiligining haroratga bog‘liqligini o‘rganish uchun maxsus o‘lchash
asbobi.
Nazariy qism YArimo‘tkazgich – o‘zini o‘tkazuvchanlik xususiyatiga ko‘ra o‘tkazgichlar va elektr tokini
o‘tkazmaydigan moddalar – dielektriklar orasidagi oraliq o‘rinni egallaydigan moddalardir (5.1-
rasm). YArimo‘tkazgichlarning asosiy xossalaridan biri haroratni oshib borishi bilan elektr
o‘tkazuvchanligining ortib borishi hisoblanadi.
5.1-rasm. YArimo‘tkazgich asboblarni umumiy ko‘rinishi.
Nima uchun aynan yarimo‘tkazgichli diod, tranzistor yoki tiristorlar bunday xossani o‘zida
namoyon qiladi? SHuning uchunki, ushbu radioelektronika elementlarining negizini
yarimo‘tkazgichlar – ham elektr tokini o‘tkazishga va ham uni o‘tishiga to‘siqlik qiluvchi moddalar
tashkil etadi. Radiotexnikada qo‘llaniladigan bunday yarimo‘tkazgichli elementlar juda ko‘p
bo‘lishiga qaramasdan (germaniy, kremniy, selen, mis oksidi va boshqalar), biroq yarimo‘tkazgichli
asboblarni tayyorlash uchun asosan kremniy (Si) va germaniy(Ge)elementlaridan keng miqyosda
foydalaniladi.
YArimo‘tkazgichlarning xossalari O‘tkazgichlarning elektr o‘tkazuvchanligi uni o‘rab turgan atrof-muhitning haroratga bog‘liq
bo‘ladi. Mutlaq nolga yaqin bo‘lgan (-273°S) juda past haroratda yarimo‘tkazgichlar elektr tokini
o‘tkazmaydi, haroratni ko‘tarilishi bilan esa ularni tokga qarshiliklari kamayadi. Agar
yarimo‘tkazgichlarga
yorug‘lik
yo‘naltirilsa,
unda
elektr
o‘tkazuvchanlik
ortadi.
109
YArimo‘tkazgichlarni ushbu xossalaridan foydalangan holda fotoelektrik asboblar yaratilgan.
SHuningdek yarim o‘tkazgichlar yorug‘lik nurini elektr tokiga aylantirib berish xususiyatiga ega,
misol tariqasida quyosh batareyalarini keltirish mumkin. Sof yarimo‘tkazgichlarga ma’lum bir
miqdorda aralashma qo‘shilsa ularni elektr o‘tkazuvchanligi keskin ortadi.
ҳодисалар 
ва уларнинг ҳаракатлари хурсандчилик

ҳодисалар ва уларнинг ҳаракатлари хурсандчилик ҳиссини пайдо қилади, шунинг учун болани қизиқгириб, унда яхши кайфият уйғотади, бола орга- низмдаги фаолиятни яхшилайди. Ўйин боланинг ақлий ривожланишида ҳам муҳим www.ziyouz.com kutubxonasi
1
ҳамият касб этади. Болалар ўйнашлари учун маълум воситалар ҳам керак. Масалан: болаларнинг ўз <аракатлари, ўйинчоқ ва бошқа материаллар. Болалар нинг кўп ҳаракатлари қуриш - ясаш билан боғлиқ оўлади. Улар соатлаб паровоз, пароход, электравоз қурадилар, уларни аслига ўхшатишга уринадилар. Тар бия воситаларига ўйинчоқ ҳам киради. Ўйинчоқ бола қаракатини тўлдиради, ўйлаган образи ва фикрини амалга оширишга ёрдам беради. Масалан: қўлига қўғирчоқни кўтариб олган қизалоқ ўзини онадек сезади ва ҳақиқий оналар бажарадиган ишни бажаради, уни овқатлантиради, кийинтиради, ухлатади ва ҳ.к. Болалар ўйин жараёнида баъзи бир нарсаларни хоҳлаган нарсаларининг номи билан атаб, худди ўша нарсаларини фараз қилиб жуда яхши ўйнайдилар. Ма салан, қумни, «шакар», ўриндиқни «машина» деб аташи мумкин. Шундай қилиб, ўйин ижтимоий фаолият сифатида жамиятда муайян вазифаларни баджаради. Бола шахси ни ривожланишига катта ҳисса қўшади. НАЗОРАТ САВОЛЛАРИ 1. Ўйиннинг мактабгача ёшдаги бола ҳаётидаги ўрни ва аҳамияти нимада? 2. Ўйинлар қайси жиҳатларига кўра гуруҳланади? Ҳар бир гуруҳ ўйинларига таъриф беринг. www.ziyouz.com kutubxonasi
XXIII боб. МАКТАБГАЧА ТАРБИЯ ЁШИДАГИ
БОЛАЛАР БИЛАН ҚУРИЛИШ,
САҲНАЛАШТИРИЛГАН ВА ДИДАКТИК ЎЙИН
МАШҒУЛОТЛАРИНИ ОЛИБ БОРИШ
Реха:
MUNDARIJA

KIRISH - Buxoro davlat universiteti

|
Buxoro davlat universiteti
|
bet | 3/58 | Sana | 24.06.2021 | Hajmi | 1,58 Mb. | | #15172 |
MUNDARIJA
KIRISH.
I BOB. Kasb-hunar kollejlari uchun “Shaxsiy kompyuterlar va ofis texnik xizmat ko'rsatish” fanidan LMS Moodleda elektron kurs yaratish texnologiyasi
1.1. Shaxsiy kompyuterlar va ofis jihozlariga texnik xizmat ko'rsatish fani mavzulari tasnifi.
1.2. Shaxsiy kompyuterning asosiy va qo‘shimcha qurilmalari, ularning vazifasi.
1.3. Masofaviy o`qitish tizimi haqida tushunchalar.
II BOB. MOODLE VIRTUAL TA’LIM TIZIMI TARMOQLI TEXNOLOGIYANING STANDART OMILI SIFATIDA
2.1. LMS tizimlari va ularning tavsifi.
2.2. LMS Moodleda elektron kurs yaratish bosqichlari.
2.3. LMS Moodleda elektron kursga taqdimot va testlarni qo’llash usullari.
XOTIMA.
Foydalanilgan adabiyotlar rо‘yxati.
|
| |
Bitiruv malakaviy ishimizning o`rganilganlik darajasi

|
Bitiruv malakaviy ishimizning o`rganilganlik darajasi
|
bet | 6/58 | Sana | 24.06.2021 | Hajmi | 1,58 Mb. | | #15172 |
Bitiruv malakaviy ishimizning o`rganilganlik darajasi: Bitiruv malakaviy ishimni qilish jarayonida juda ko’p ma’lumotlarni o’rganib oldim, ya’ni elektron kurs yaratish davomida MOODLE tizimini, web dasturlash tillari haqida bilimga ega bo`ldim.
Bitiruv malakaviy ishimizning predmeti: LMS MOODLE tizimi, internet saytlari, elektron kurs yaratish texnologiyasi.
Bitiruv malakaviy ishimizning obyekti: O’quv jarayoni, ta`lim jarayonida tayyorlanadigan elektron kurs.
Bitiruv malakaviy ishimizning ilmiy farazi: Shaxsiy kompyuterlar va ofis jihozlariga texnik xizmat ko'rsatish fanini o’rgatishda elektron kursdan foydalanish.
Bitiruv malakaviy ishimizning yangiligi: Shaxsiy kompyuterlar va ofis jihozlariga texnik xizmat ko'rsatish fanidan talabalarning bilimi oshirish, Moodle tizimida elektron kurs yaratish.
Bitiruv malakaviy ishimizning amaliy ahamiyati: O`quvchilarni Shaxsiy kompyuterlar va ofis jihozlariga texnik xizmat ko'rsatish fanini o’rganishda, internetdan foydalanishda dasturiy qo`llab quvvatlash, osonlashtirish, effektivligi va qulayligini oshirish.
Bitiruv malakaviy ishimizning metodologik asoslari: Shaxsiy kompyuterlar arxitektura va LMS Moodle tizimi.
Bitiruv malakaviy ishimizning metodlari: Shaxsiy kompyuterlar va ofis jihozlariga texnik xizmat ko'rsatish fanindan elektron kurs yaratishda Moodle tizimidan faydalanildi.
Bitiruv malakaviy ishimizning tarkibi va hajmi: Ushbu bitiruv malakaviy ishi _ betdan iborat bo’lib, kirish, 2 ta bob, xotima, foydalanilgan adabiyotlar ro’yxatidan iborat.
|
| |
заси оламга ёйилди. Шунда барча халойиқлар йиғилиб

|
заси оламга ёйилди. Шунда барча халойиқлар йиғилибBog'liq Maktabgacha tarbiya pedagogikasi (Shoira Shodmonova)заси оламга ёйилди. Шунда барча халойиқлар йиғилиб
айтди: Дунёда бир кам тўқсон алп эди, алпларнинг
www.ziyouz.com kutubxonasi
бошлиғи Рустам достон, охири бу Алпомиш алп
бўлсин». Юқоридаги фикрлардан кўриниб турибдики,
шахснинг жисмоний камолоти кишилар
тарихий та-
раққиётининг
барча
жабҳаларида
улуғланган
ва
қадрланган.
Жисмоний тарбия тўғрисидаги таълимот педагоги-
канинг таркибий қисмидир. Педагогика фанининг бу
соҳасига тааллуқли баъзи бир ҳодисаларни таърифлашда
«жисмоний маданият», «жисмоний ривожланиш» синга-
ри асосий тушунчалардан ҳам фойдаланилади.
«Жисмоний маданият» тушунчасига халқ мадания-
тининг бир қисми сифатида қаралади. Жисмоний мада
ният кишилик жамияти томонидан тўпланган моддий ва
маънавий бойликлар йигиндиси, ундан
кишиларнинг
жисмоний камолоти учун фойдаланилади.
Жисмоний маданият тушунчасига қуйидагилар ки
ради:
— меҳнат ва турмушдаги озодалик;
— кийим, бино ва хоналарнинг тозалиги;
— шахсий гигиена ва кун тартибига одатланиш, кун
давомида тўғри фаолият
ва дам
олиш, уйқу, овқатланиш
шунга ўхшашлар;
— табиий шароитда организмни чиниқгириш: ҳаво,
Қуёш ва сув ёрдамида;
— жисмоний машқлар.
Жисмоний ривожланиш — одам организмидаги
шакл ва вазифаларнинг ўзгариши, мускулларнинг ор
тиши, бўйнинг ўсишини
ифодалайдиган биологик жа-
раёндир.
Жисмоний ривожланиш ҳаёт
қонунлари муҳит ва
организмнинг бирлиги асосида амалга ошади.
|
| |
Bitiruv malakaviy ishining yangiligi –

|
Bitiruv malakaviy ishining yangiligi –
|
bet | 7/18 | Sana | 11.04.2021 | Hajmi | 0,52 Mb. | | #14205 |
Bitiruv malakaviy ishining yangiligi – akademik litsey va kasb-hunar ta’limi tizimidagi fizika fani bo’yicha integratsiyalash texnologiyalarni ilmiy jihatdan tahlil qilib chiqish. Mazkur texnologiyalar uchun asosiy jihatlarni tanlash, o’qituvchilar o’rganishi uchun qulay bo’lgan dasturiy uslublarni aniqlash.
Bitiruv malakaviy ishining amaliy ahamiyati – akademik litsey va kasb-hunar kollejida fizika fanini o’qitish jarayonida integratsiyalash texnologiyalardan foydalanganda o’quvchilarning bilimlarni olish darajasi yanada oshadi, shuningdek, bu texologiyalar yordamida o’quvchi hamda o’qituvchi o’zi mustaqil ravishda kerakli yo’nalish bo’yicha mustaqil tayyorlanishiga imkoniyat yaratiladi. Bunda o’qituvchi va o’quvchining o’zidagi ijobiy yoki salbiy o’zgarishlarni kuzatish va shunga qarab navbatdagi rejalarini tuzishi ko’zda tutiladi. Ular o’zini mashqlar, testlar asosida sinab ko’radi va fizika fani to’g’risida animatsiyalar, mul’timedialar yordamida yaqqol tasavvurlar hosil bo’ladi.
|
| |
Bitiruv malakaviy ishi mavzusining dolzarbligi

|
Bitiruv malakaviy ishi mavzusining dolzarbligi
|
bet | 3/18 | Sana | 11.04.2021 | Hajmi | 0,52 Mb. | | #14205 |
Bitiruv malakaviy ishi mavzusining dolzarbligi. Fizika fanini o’rganishda informatsion texnologiyalarning integratsiyasini, ta’limning fan va ishlab chiqarish bilan integratsiyasi mexanizmlarini rivojlantirish, uni amaliyotga joriy etish, o’qishni, mustaqil bilim olishni individuallashtirish hamda masofaviy ta’lim tizimi texnologiyasini, uning vositalarini ishlab chiqish, o’zlashtirish, yangi pedagogik va innovatsion texnologiyalari asosida talabalarni o’qitishni jadallashtirish ana shunday dolzarb vazifalar sirasiga kiradi. Ushbu vazifalarni bajarish mavjud pedagogik jarayonlarni takomillashtirishni, uni hozirgi zamon talablariga mos rivojlantirishni, xususan pedagogik ta’lim paradigmasini zamonaviy pedagogik va innovatsion texnologiyalarini o’zlashtirishga, o’rta maxsus, kasb-hunar ta’limi muassasalarida kasbiy tayyorgarligi yuqori bo’lgan pedagog kadrlarni tayyorlashga yo’naltirishni taqozo etadi [3].
Ilm-fan taraqqiy etayotgan zamonaviy jamiyatda rivojlangan axborot-kommunikatsiya tizimlari vositasida turli fan sohalarida erishilgan yutuqlarning tez yangilanib borishi fizika fanini o’qitishda pedagogik va innovatsion texnologiyalaridan foydalanish, o’quv jarayoniga komp’yuterli o’qitish va nazorat qilish texnologiyalarini ishlab chiqish va qo’llash vazifasini qo’yadi.
Mamlakatimiz akademik litsey va kasb-hunar kollejlariga kirib kelayotgan zamonaviy komp’yuterlardan foydalanish, elektron darsliklar yaratish, fizika darsi jarayonini virtuallashtirish, o’qitishda virtual va mul’timedia vositalaridan foydalanish, ta’limning virtual bazasini yaratish kabi vazifalarni qo’ymoqda. Pedagogik va innovatsion texnologiyalarning ta’lim-tarbiya sohasidagi ahamiyati beqiyosdir. Fizika darslarida komp’yuter vositalari: mul’timediyalar, virtual laboratoriyalar va virtual ko’rgazmalarning qo’llanilishi dars samaradorligini oshirishning yana bir omili bo’lib xizmat qiladi [5, 6].
|
| |
Bitiruv malakaviy ishining ob’yekti –

|
Bitiruv malakaviy ishining ob’yekti –
|
bet | 6/18 | Sana | 11.04.2021 | Hajmi | 0,52 Mb. | | #14205 |
Bitiruv malakaviy ishining ob’yekti – bitiruv malakaviy ishining ob’yekti bo’lib, akademik litsey va kasb-hunar kollejlarida ta’lim jarayoni hisoblanadi.
Bitiruv malakaviy ishining ilmiy farazi – amaldagi o’rta maxsus, kasb-hunar ta’limi negizida litsey va kollejlarning tashkil etilayotgani ta’lim tizimida integratsiya sari qo’yilgan dadil qadam bo’lib, Milliy dastur nazarda tutgan ta’lim, fan va ishlab chiqarishni integratsiyalash vazifalariga munosib javobdir. Jamiyat, fan-texnika, ishlab chiqarish, ta’lim, sog’liqni saqlash, umuman hamma sohadagi integrativ jarayonlarning har xil ko’rinishdagi shakllari ta’lim, fan va ishlab chiqarish integratsiyasini ta’minlash zarur.
|
| |
Suyuq’likli termometrlar qaysi diapazondagi haroratni o’lchash uchun mo’ljallangan

|
Suyuq’likli termometrlar qaysi diapazondagi haroratni o’lchash uchun mo’ljallangan Pdf ko'rish
|
bet | 252/286 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 5,37 Mb. | | #236914 |
Bog'liq katta kitobSuyuq’likli termometrlar qaysi diapazondagi haroratni o’lchash uchun mo’ljallangan:
+ - 200
0
C dan 600
0
C gacha
- 0
0
C dan 500
0
C gacha
- 0
0
C dan 1000
0
C gacha
- 10
0
C dan 300
0
C gacha.
Suyuqlik
yoki qattiq jismlar hajmi yoki chiziqli o’lchamlarning o’zgarishiga asoslangan
termometrlar:
- Monometrik termometrlar
+ Kengayish termometrlar
- Termoelektr termometrlar
- Qarshilik termometrlar
Elektr qarshilikning o’zgarishiga asoslangan termometlar:
+ Qarshilik termometlari
- Nurlanish termometlari
- Termoelektr termometlari
- Kengayish termometrlari
- Monometrik termometlar.
Monometrik termometrlar qaysi diapozondagi temperaturani o’lchash uchun mo’ljallangan:
- - 200 S dan 600 S gacha
+ - 0 S dan 500 S gacha
- - 50 S dan 1000 S gacha
- - 260 S dan 1100 S gacha
Absolyut xatolik qanday o’lchov birlikda o’lchanadi:
- kilogramm o’lchov birligi
- protsent o’lchov birligi
+ aniq’lanayotgan parametr qaysi o’lchov birlikda o’lchansa shu o’lchov birlikda
o’lchanadi
- Volt o’lchov birlikda
O’lchov vositalari asosan qanday o’lchov asboblariga bo’linadi:
+ ishchi, namunaviy, etalon.
- ampermetr, voltmetr, ommetr.
- o’lchov, standart, namuna.
- absolyut, nisbiy, keltirilgan.
Xalq’ xo’jaligining barcha tarmoqlarida amaliy o’lchashlar uchun mo’ljallangan o’lchov
asboblari...:
- namunaviy o’lchov asboblari deb ataladi.
+ ishchi o’lchov asboblari deb ataladi.
- etalon o’lchov asboblari deb ataladi.
- texnik o’lchov asboblari deb ataladi.
O’lchov asboblarining aniq’lik klassi nechta qismga bo’linadi:
- 2 ta qismdan iborat
- 4 ta qismdan iborat
- 6 ta qismdan iborat
+ 8 ta qismdan iborat
|
| |
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI

|
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI
|
bet | 58/58 | Sana | 24.06.2021 | Hajmi | 1,58 Mb. | | #15172 |
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI
1. Белозубов А.В. Система дистанционного обучения Moodle: Учебно методическое пособие СПб.: СПбГУ ИТМО, 2007. – 108 с.
2. Галузо И.В. Методика реализации обучающей функции тестов в среде MOODLE / И.В. Галузо, В.В. Небышинец, П.А. Сташулeнок // Современное образование Витебщины, 2013. – № 1. – С. 76-80.
3. Гильмутдинов А.Х. Электронное образование на платформе MOODLE.- Казань, КГУ, 2008. –169 с.
Yuldashev U.Y., Boqiyev R.R., Zokirova F.M. Informatika. –T.: G‘.G‘ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2002. - 237 b.
Abduqodirov A.A., Hayitov A.G'., Shodiyev R.R. Axborot texnologiyalari //Akademik litsey va kasb-hunar kollejlari uchun darslik. -T.:O’qituvchi, 2003. –152 b.
Axmedov A.B., Tayloqov N.I. Informatika. Akademik litsey va kasb hunar kollejlari uchun darslik.-T.:O`zbekiston, 2001. 2 – nashri. – 272 b.
Foydalanilgan internet manbalar
http://buxdu.uz Kompyuter dasturlari va kompyuterda dasturlashga oid forum, xabar va yangiliklar
http:// moodle.org Google qidiruv tizimi
http://www.edu.uz O`zbekiston Respublikasi Oliy va O`rta maxsus ta`lim vazirligi
http://www.intuit.ru Интернет-Университет Информационных Технологий
http://ziyonet.uz Oliy va O`rta maxsus ta`lim vazirligi huzuridagi axborot ta`lim portali.
|
| |
Bitiruv malakaviy ishining o’rganilganlik darajasi –

|
Bitiruv malakaviy ishining o’rganilganlik darajasi –
|
bet | 5/18 | Sana | 11.04.2021 | Hajmi | 0,52 Mb. | | #14205 |
Bitiruv malakaviy ishining o’rganilganlik darajasi – bugungi kunda bitta o’quv predmeti mazmunidagi integratsiya u yoki bu o’quv predmetining mazmunini mantiqiy ravishda izchillashtirishga yo’naltirilgan blokli yoki tarmoqli muvofiqlashtirilgan didaktik tizimligi bilan ajralib turadi. BMI da bu holdagi fizika faniga informatsion texnologiyalarning integratsiyasi tushunchalari tizimi ilmiy tadqiqotlar xulosalari tartibga keltirilgan.
Bitiruv malakaviy ishining predmeti – akademik litsey va kasb-hunar ta’limi tizimida fizika fanining innovatsion texnologiyalari, fizikani o’qitishda informatsion texnologiyalarning integratsiyasi, ushbu fandan yaratilgan turli elektron qo’llanmalar, mul’timedialar, elektron test topshiriqlari va bundan oldin shu ish bilan shug’ullangan olimlarning tajribalari bitiruv malakaviy ishi predmeti bo’lib hisoblanadi.
|
| |