nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Django yordamida so‘zlarni qayta ishlash

|
Django yordamida so‘zlarni qayta ishlash
|
bet | 175/182 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 5,69 Mb. | | #244351 |
Bog'liq Python sun\'iy intellekt texnologiyasi Dasrlik 2024Django yordamida so‘zlarni qayta ishlash:
Bu matn ohangini tahlil qilish uchun modelingiz bor va uni Django veb-ilovasiga joylashtirmoqchisiz:
# views.py
from django.shortcuts import render
from .forms import TextForm
from .utils import analyze_sentiment
def analyze_text(request):
result = None
if request.method == 'POST’:
form = TextForm(request.POST)
if form.is_valid():
text = form.cleaned_data['text’]
result = analyze_sentiment(text)
else:
form = TextForm()
return render(request, 'analyze_text.html', {'form': form, 'result’: result})
# utils.py
from textblob import TextBlob
def analyze_sentiment(text):
blob = TextBlob(text)
sentiment_score = blob.sentiment.polarity
if sentiment_score > 0:
return "Ijobiy sharh"
elif sentiment_score < 0:
return "Salbiy sharh"
else:
return "Neytral sharh"
3. Fastape yordamida ma’lumotlarni bashorat qilish:
Facet API-bu veb-API yaratish uchun ishlatilishi mumkin bo‘lgan zamonaviy veb-ramka. Ushbu kirishlar asosida qiymatlarni bashorat qilish uchun modelingiz bor:
from fastapi import FastAPI, HTTPException
from pydantic import BaseModel
from .predictor import make_prediction
app = FastAPI()
class InputData(BaseModel):
feature1: float
feature2: float
feature3: float
@app.post("/predict")
def predict(data: InputData):
try:
result = make_prediction(data.feature1, data.feature2, data.feature3)
return {"prediction": result}
except Exception as e:
raise HTTPException(status_code=500, detail=str(e))
# predictor.py
def make_prediction(feature1, feature2, feature3):
# Bu yerda sizning kodingiz modelni yuklab olish uchun va bashorat qiladi
return predicted_value
Bu shunchaki umumiy misollar va haqiqiy amalga oshirish sizning aniq vazifangizga va ishlatilgan kutubxonalar va ramkalarga bog’liq bo‘ladi.
Neyron tarmoqlarni Python veb-loyihalariga integratsiya qilish tasvirni aniqlashdan tortib ma’lumotlarga asoslangan bashoratlargacha bo‘lgan keng ko‘lamli vazifalarni o‘z ichiga olishi mumkin. Quyida flask kutubxonasidan foydalangan holda veb-loyihalarda neyron tarmoqlardan foydalanish misollari keltirilgan.
|
| |
Sinov va optimallashtirish

|
Sinov va optimallashtirish
|
bet | 178/182 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 5,69 Mb. | | #244351 |
Bog'liq Python sun\'iy intellekt texnologiyasi Dasrlik 20248. Sinov va optimallashtirish:
Modelning to‘g’ri ishlashini tekshirish uchun dasturni sinab ko‘ring.
Fikr-mulohazalar va test natijalari asosida ilova va modelni optimallashtirish.
Veb-loyihalarda neyron tarmoqlardan foydalanish veb-ishlab chiqish, chuqur o‘rganish va ma’lumotlar muhandisligi ko‘nikmalarining kombinatsiyasini talab qiladi. Ushbu yondashuv veb-ilovalarning funksionalligini sezilarli darajada yaxshilashi mumkin, bu ularga ma’lumotlarga asoslangan holda moslashish va o‘rganish imkoniyatini beradi.
Python veb-loyihalarida neyron tarmoqlardan foydalanishga kirish tasvirni aniqlashdan tortib ma’lumotlarga asoslangan bashoratlargacha bo‘lgan turli xil ilovalarni yaratish uchun ajoyib imkoniyatlar dunyosini taqdim etadi. Bu erda umumiy ko‘rinish va qanday qadamlar qo‘yish kerak:
1. Neyron tarmoq asoslari:
Neyronlar va qatlamlar: neyron tarmoqlari qatlamlarga birlashtirilgan neyronlardan iborat. Har bir neyron og’irlik va faollashtirish funktsiyasiga ega.
Faollashtirish funktsiyalari: neyronning faollashuvini aniqlang. Misollar: ReLU, Sigmoid, Tanh.
Trening: neyron tarmoqlari o‘z og’irliklarini ma’lum bir vazifani bajarish uchun moslashtiradigan jarayon.
2. Chuqur o‘qitish ramkasini tanlash:
TensorFlow va Keras: TensorFlow - bu Google-ning mashinali o‘qitish kutubxonasi. Keras-tensorflow ustiga qurilgan yuqori darajadagi API, bu neyron tarmoqlarni yaratishni osonlashtiradi.
PyTorch: moslashuvchan va modellar bilan tajriba o‘tkazish qulayligi bilan ajralib turadi.
3. Veb-ramka integratsiyasi:
Flask yoki Django: Flask engil, kichik loyihalar uchun javob beradi. Django-bu ORM, boshqaruv paneli va boshqalarni o‘z ichiga olgan to‘liq veb-ramka.
FastAPI: avtomatik hujjatlarni qo‘llab-quvvatlaydigan veb-API yaratish uchun tezkor va zamonaviy ramka.
4. Veb-loyihalardan foydalanish misollari:
Tasvirni aniqlash: tasvirni yuklaydigan, uni oldindan o‘qitilgan neyron tarmoq orqali uzatadigan va natijani qaytaradigan dastur yaratish.
Ma’lumotlarga asoslangan bashorat: kirishni qabul qiladigan, uni model orqali uzatadigan va bashorat qilingan natijani ko‘rsatadigan veb-dastur.
|
| |
Tens or Flow va Flask yordamida tasvirni aniqlash

3-qadam: HTML shablonini yaratish
Tens or Flow va Flask yordamida tasvirni aniqlash
Download
5,69 Mb.
bet
181/182
Sana
19.05.2024
Hajmi
5,69 Mb.
#244351
1
...
174
175
176
177
178
179
180
181
182
Bog'liq
Python sun\'iy intellekt texnologiyasi Dasrlik 2024
Bu sahifa navigatsiya:
3-qadam: HTML shablonini yaratish
1. Tens or Flow va Flask yordamida tasvirni aniqlash:
1-qadam: kutubxonalarni o‘rnatish
pip install
Flask tensorflow Pillow
2-qadam: Flash dasturini yaratish:
# app.py
from
flask import Flask
, render_template, request, jsonify
from
PIL import Image
import
numpy as np
import
tensorflow as tf
app = Flask(__name__)
model = tf.keras.applications.MobileNetV2(weights='imagenet’)
def preprocess_image(image_path):
img = Image.open(image_path)
img = img.resize((224, 224))
img_array = np.array(img) / 255.0
img_array = np.expand_dims(img_array, axis=0)
return img_array
def predict_image(image_array):
predictions = model.predict(image_array)
label = tf.keras.applications.mobilenet_v2.decode_predictions(predictions)
return label[0][0][1]
@app.route('/', methods=['GET’, 'POST’])
def index():
if request.method == 'POST’:
file = request.files['file’]
if file:
image_path = "uploads/" + file.filename
file.save(image_path)
image_array = preprocess_image(image_path)
prediction = predict_image(image_array)
return render_template('index.html', prediction=prediction, image_path=image_path)
return render_template('index.html')
if __name__ == '__main__':
app.run(debug=True)
3-qadam: HTML shablonini yaratish:
Image
Recognition
Image Recognition
Upload
and Recognize
{% if prediction %}
Download
5,69 Mb.
1
...
174
175
176
177
178
179
180
181
182
Download
5,69 Mb.
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Tens or Flow va Flask yordamida tasvirni aniqlash
Download
5,69 Mb.
Rasa bilan integratsiya - Image Recognition

|
Image Recognition
|
bet | 16/182 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 5,69 Mb. | | #244351 |
Bog'liq Python sun\'iy intellekt texnologiyasi Dasrlik 2024Rasa bilan integratsiya:
Rasa-bu ochiq manbali chatbotlarni ishlab chiqish kutubxonasi. Rasa - dan foydalanish uchun Rasa-ni o‘rnatishingiz va konfiguratsiya faylini yaratishingiz kerak. Quyidagi misolda sizda Rasa allaqachon o‘rnatilgan deb taxmin qilinadi:
Config konfiguratsiya faylini yarating.yml:
language: en
pipeline:
- name: WhitespaceTokenizer
- name: RegexFeaturizer
- name: LexicalSyntacticFeaturizer
- name: CountVectorsFeaturizer
- name: CountVectorsFeaturizer
analyzer: "char_wb"
min_ngram: 1
max_ngram: 4
- name: DIETClassifier
epochs: 100
- name: EntitySynonymMapper
- name: ResponseSelector
epochs: 100
Data/nlu.md o‘quv faylini yaratish:
## intent:greet
- hey
- hello
- hi
## intent:goodbye
- goodbye
- bye
- see you later
Modelni o‘qitish:
rasa train
Chatbotni ishga tushirish:
rasa run
Dialog oqimi bilan integratsiya:
Dialog flow-bu Google-ning bulutga asoslangan chatbot ishlab chiqish platformasi. Dialog flow-da loyiha yaratishingiz va API uchun kalitlarni olishingiz kerak.
Dialog flow kutubxonasini o‘rnatish:
pip install google-cloud-dialogflow
Dialog oqimiga so‘rov yuborish uchun quyidagi koddan foydalanish:
from google.cloud import dialogflow
def detect_intent_text(project_id, session_id, text, language_code):
session_client = dialogflow.SessionsClient()
session = session_client.session_path(project_id, session_id)
text_input = dialogflow.TextInput(text=text, language_code=language_code)
query_input = dialogflow.QueryInput(text=text_input)
response = session_client.detect_intent(
request={"session": session, "query_input": query_input} )
return response.query_result.fulfillment_text
# Foydalanish misoli
project_id = "your-project-id"
session_id = "your-session-id"
text = "Hello, how are you?"
language_code = "en"
response_text = detect_intent_text(project_id, session_id, text, language_code)
print("Bot response:", response_text)
“Sizning loyihangiz-id” va “sizning sessiyangiz-id” ni loyihangiz va sessiyangiz uchun mos qiymatlar bilan almashtirish.
Ushbu ikkala misol shuni ko‘rsatadiki, siz Rasa va Dialogflow hujjatlariga muvofiq kerakli bog’liqliklar va hisoblarni o‘rnatganda.
|
| |
Toshkentdavlatpedagogikauniversitetihuzuridagiilmiydarajalarberuvchi

Toshkentdavlatpedagogikauniversitetihuzuridagiilmiydarajalarberuvchi
Download
1,38 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/33
Sana
24.01.2024
Hajmi
1,38 Mb.
#144836
Download
1,38 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Toshkentdavlatpedagogikauniversitetihuzuridagiilmiydarajalarberuvchi
Download
1,38 Mb.
Matnni ko'rish
Neyron tarmoq vazifasi va modelini tanlash

|
Neyron tarmoq vazifasi va modelini tanlash
|
bet | 177/182 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 5,69 Mb. | | #244351 |
Bog'liq Python sun\'iy intellekt texnologiyasi Dasrlik 20241. Neyron tarmoq vazifasi va modelini tanlash:
Neyron tarmoqlar yordamida hal qilmoqchi bo‘lgan muammoni aniqlang. Bu, masalan, tasvirni aniqlash, matnni qayta ishlash, vaqt seriyasini bashorat qilish va boshqalar bo‘lishi mumkin.
Vazifangizga eng mos keladigan neyron tarmoq turini tanlang (masalan, tasvirlar uchun konvolyutsion neyron tarmoqlar, ketma-ket ma’lumotlar uchun takroriy neyron tarmoqlar).
2. Ma’lumotlarni tayyorlash:
Modelni o‘qitish va sinovdan o‘tkazish uchun ma’lumotlarni to‘plang va tayyorlang. Bunga tasvirni qayta ishlash, matnni tokenlashtirish, ma’lumotlarni normallashtirish va boshqa transformatsiyalar kiradi.
3. Modelni o‘qitish:
Modelni yaratish va o‘rgatish uchun TensorFlow yoki PyTorch kabi chuqur o‘rganish kutubxonalaridan foydalaning. Ma’lumotlarni yuklab oling, model arxitekturasini aniqlang, yo‘qotish xususiyati va optimallashtiruvchini tanlang va keyin modelni ma’lumotlaringizga o‘rgating.
4. Modelni veb-ilovaga integratsiya qilish:
Flask yoki Django kabi ramkadan foydalanib veb-dastur yarating.
O‘qitilgan modelni veb-ilovaga birlashtiring. Buni modelni fayldan yuklab olish (agar u saqlangan bo‘lsa) yoki model ishlayotgan serverga ulanish orqali amalga oshirish mumkin.
5. So‘rovlarni qayta ishlash:
Foydalanuvchilarning so‘rovlarini qabul qilish uchun veb-ilovani o‘rnating. Vazifaga qarab, bu rasmlarni yuklash, matn kiritish yoki boshqa ma’lumotlar shakllari bo‘lishi mumkin.
6. Bashorat qilish va vizualizatsiya:
So‘rovni qabul qilganda, kirish ma’lumotlarini bashorat qilish uchun o‘qitilgan modeldan foydalaning.
Natijalarni veb-sahifada ko‘rsating, shunda foydalanuvchi modelning chiqishini ko‘rishi mumkin.
7. Xavfsizlik va ishlashni ta’minlash:
Modelning kirish va chiqishini qayta ishlash bilan bog’liq xavfsizlik masalalariga e’tibor berish.
Yuqori ishlash uchun dastur kodi va tuzilishini optimallashtiring, ayniqsa model juda ko‘p hisoblash resurslarini talab qilsa.
|
| |
Tadqiqotning usullari - Toshkentdavlatpedagogikauniversitetihuzuridagiilmiydarajalarberuvchi

|
ToshkentdavlatpedagogikauniversitetihuzuridagiilmiydarajalarberuvchiBog'liq avtoreferat 2Tadqiqotning usullari. Tadqiqot ishida mavzuga oid pedagogik, psixologik,
metodik adabiyotlar, ilmiy manbalar, o‘quv-me’yoriy hujjatlar, o‘quv reja va
dasturlarni qiyosiy o‘rganish va tahlil qilish, kuzatuv, suhbat, test, o‘z-o‘zini baholash
so‘rovi, pedagogik tajriba-sinov, tadqiqot natijalarini matematik-statistik qayta
ishlash metodlaridan foydalanildi.
Tadqiqotning ilmiy yangiligi quyidagilardan iborat:
innovatsion
yondashuv
asosida
o‘quvchilarning
kasbiy
qiziqishlarini
rivojlantirish metodikasini takomillashtirish samaradorligi o‘quvchilarning kasbiy
qiziqishlarini erta aniqlash imkoniyatlarini oshirish, tashqi va ichki qobiliyatlarini
oshib borishga qaratilgan faoliyatli-ijodiy va hissiy-baholash komponentlar
mazmuniga kasbiy ko‘nikmalarini rivojlantirish trayektoriyasini bosqichma-bosqich
moslashtirish asosida takomillashtirilgan;
o‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini rivojlantirish metodikasi innovatsion
yondashuvga ko‘ra transformatsiyalash orqali “STEAM”, “SMART texnolog”,
“Klaster”, interfaol o‘quv-didaktik vositalar, didaktik mazmunini shaxsiy-ijodiy
motivlar va mustaqil ta’lim ehtiyojlari barqarorligi va yaxlitligi tamoyillariga
uzluksiz moslashtirish asosida takomillashtirilgan;
o‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini rivojlantirish modeli tajribalarini
umumlashtirish, jismoniy mehnat faoliyatiga doir komponentlarning gorizontal va
vertikal
ta’sir
ko‘rsatish
trayektoriyasini
ta’lim
maqsadlariga
ko‘ra
differensiallashtirish hamda milliy qadriyatlar mazmuniga adaptiv moslashtirish
asosida takomillashtirilgan;
o‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini rivojlantirish mezonlari ta’limiy ehtiyojlar,
maktab
ishlab
chiqarish
va
oila
hamkorligini
integratsiyalash,
kasbiy
ijtimoyillashuvining texnologik imkoniyatlarini didaktik transformatsiyalash hamda
innovatsion faoliyatni ta’minlaydigan mantiqiy-faoliyatli mashg‘ulotlarni oddiydan-
murakkabga qarab intensivlashtirish asosida takomillashtirilgan.
|
| |
Tadqiqotning respublika fan va texnologiyalari rivojlanishining ustuvor

|
Tadqiqotning respublika fan va texnologiyalari rivojlanishining ustuvorBog'liq avtoreferat 2Tadqiqotning respublika fan va texnologiyalari rivojlanishining ustuvor
yo‘nalishlariga mosligi. Mazkur tadqiqot O‘zbekiston Respublikasi fan va
texnologiyalar rivojlanishining I. “Axborotlashgan jamiyat va demokratik davlatning
ijtimoiy, huquqiy, iqtisodiy, madaniy, ma’naviy-ma’rifiy rivojlantirishda, innovatsion
g‘oyalar tizimini shakllantirish va ularni amalga oshirish yo‘llari” ustuvor
yo‘nalishiga muvofiq bajarilgan.
Muammoning o‘rganilganlik darajasi. Umumiy o‘rta va oliy ta’lim tizimida
o‘quvchilarni kasbga yo‘naltirish, qiziqishlarini takomillashtirish A.I.Avazboev,
G.M.Anarqulova, S.Axmadaliev, A.I.Vorobyov, K.Davletov, G.N.Ibragimova,
R.G.Isyanov, Ya.U.Ismadiyarov, H.Sh.Kadirov, O.Magdiev, P.T.Magzumov,
R.G.Mullaxmetov,
B.Muxamedsaidov,
N.A.Muslimov,
U.Nishonaliev,
Z.T.Radjapova,
O‘.Q.Tolipov,
M.Usmonboeva,
Z.T.Raximov,
S.Umarov,
A.R.Xodjaboev, P.Q.Holmatov, Sh.S.Sharipovlar; shaxsning kasbiy sifatlarga egalik
darajasini tashxislash, kasblarga yo‘naltirish metodikasini takomillashtirish
A.A.Alimov, R.H.Jo‘raev, Z.K.Ismailova, M.Qodirov, O.A.Qo‘ysinov, D.Mamatov,
J.E.Pardaboev,
М.B.Urazova, D.O.Ximmataliev, R.Q.Chorievlarning ilmiy
tadqiqotlarida yoritilgan.
MDH davlatlarida bo‘lajak o‘qituvchilarni iqtidorli bolalar bilan ishlashga
tayyorlashning konseptual asoslari V.Andreev, I.Podlasoy, L.Redko, V.Slastenin;
o‘quv-bilish faoliyatini rivojlantirish orqali o‘quvchilarni ijtimoiylashtirish J.Bryuno,
A.Kulemzina, A.Mudrik, Ye.Heblanovalar tadqiq etishgan.
Xorijiy
mamlakatlar
olimlari
B.Blum,
G.Kulanthaivel,
H.Miyakawa,
R.Mohanlar C.R.Berger, W.Grabe, Dj.Renzulli, J.Harmerlar ta’limda ijodkorlik,
pedagoglarning kasbiy salohiyatini rivojlantirishni tadqiq etishgan.
Dissertatsiya
tadqiqotining
|
| |
dissertatsiya - Toshkentdavlatpedagogikauniversitetihuzuridagiilmiydarajalarberuvchi

dissertatsiya bajarilgan oliy ta’lim muassasasining ilmiy-tadqiqot ishlari rejalari bilan bog‘liqligi. Dissertatsiya
tadqiqoti Toshkent davlat pedagogika universiteti ilmiy tadqiqot rejasining PZ-
20170923121-raqamli “Ta’lim muassasalarida hamkorlik asosida pedagogik
faoliyatni rivojlantirish” nomli amaliy loyiha doirasida bajarilgan (2017-2020 yy.).
Tadqiqotning maqsadi innovatsion yondashuv asosida o‘quvchilarning kasbiy
qiziqishlarini rivojlantirish metodikasini takomillashtirish bo‘yicha tavsiyalar ishlab
chiqishdan iborat.
Tadqiqotning vazifalari: innovatsion
yondashuv
asosida
o‘quvchilarning
kasbiy
qiziqishlarini
rivojlantirish mezonlarini takomillashtirish;
innovatsion
yondashuv
asosida
o‘quvchilarning
kasbiy
qiziqishlarini
rivojlantirish metodikasini takomillashtirish;
innovatsion
yondashuv
asosida
o‘quvchilarning
kasbiy
qiziqishlarini
rivojlantirish modelini takomillashtirish;
innovatsion
yondashuv
asosida
o‘quvchilarning
kasbiy
qiziqishlarini
rivojlantirish samaradorligini takomillashtirish.
Tadqiqotning obyektisifatida innovatsion yondashuv asosida o‘quvchilarning
kasbiy qiziqishlarini rivojlantirish metodikasini takomillashtirish jarayoni bo‘lib,
tajriba-sinov ishlarida Toshkent shahri Uchtepa tumani 62, 129-umumiy o‘rta ta’lim
maktablari, Farg‘ona viloyati Qo‘shtepa tumani 47, 50-umumiy o‘rta ta’lim
7
maktablari, Qashqadaryo viloyati Qamashi tumani 41, 53-umumiy o‘rta ta’lim
maktablarining 793 nafar o‘quvchilari ishtirok etgan.
Tadqiqotning predmetiniinnovatsion yondashuv asosida o‘quvchilarning
kasbiy qiziqishlarini rivojlantirish metodikasini takomillashtirishning shakl, metod va
vositalari tashkil etadi.
II bo‘lim (II часть; II part) - Toshkentdavlatpedagogikauniversitetihuzuridagiilmiydarajalarberuvchi

II bo‘lim (II часть; II part)
9. Tулкинова X.T. Технология развития профессионального интереса у
учеников во время проведения кружков // Вестник науки и образования. – М.,
2019. – № 24 (78). – Ч. 3. – С. 63-65.
45
10. To‘lqinova X.T., Umarova F.A. O‘quvchilarni darsdan bo‘sh vaqtlarida
to‘garaklarga jalb etish orqali kasb-hunarga yo‘naltirish: O‘rta maxsus, kasb-hunar
ta’limi tizimi kadrlarining malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash instituti
хalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari. – Т., 2016. – B. 320-323.
11. To‘lqinova X.T., Sultonmurodova Sh. Texnologiya fanini o‘qitishning
uzluksizligi va uzviyligini ta’minlashning ayrim muammolari // Texnologiya fanini
o‘qitishda uzviylik va uzluksizlikni ta’minlash muammolari: Respublika ilmiy-amaliy
konferensiya materiallari to‘plami. 2021 yil 31 may. – T., 2021. – B. 39-43.
12. Тулкинова Х.T., Ражабова Д.А. Методы, формы и принципы
профессиональной деятельности в интересах учащихся на уроках технологии //
Цифровые технологии в инновационном образовании: проблемы и решения:
Материалы международной научно-практической конференции. – Т.: ТДПУ,
2022. – С. 234-237.
13. Тулкинова Х.T., Тошбухарова Д.Х. Формирование интереса учащихся
школьников к урокам технологии в профориентации // Цифровые технологии в
инновационном
образовании:
проблемы
и
решения:
Материалы
международной научно-практической конференции. – Т.: ТДПУ, 2022. – С. 396-
399.
14. To‘lqinova X.T. Innovatsion yondashuv asosida o‘quvchilarning kasbiy
qiziqishlarini rivojlantirishning pedagogik-psixologik asoslari // Global dunyoda ilm-
fan va ta’limdagi innovatsion rivojlanishning zamonaviy trendlari: Universitet
an’anaviy xalqaro konferensiyasi to‘plami. – IV. – Т.: STARS International
University, 2022. – В. 90-93.
Avtoreferat TDPU “Ilmiy axborotlari” jurnali tahriryati
tomonidan 2023 yil 4-mayda tahrirdan o‘tkazildi.
Bosishga ruxsat etildi: 5.05.2023 yil
Bichimi 60x84
1
/
16
, «Times New Roman»
garniturada raqamli bosma usulida bosildi.
Nashriyot bosma tabog‘i 3.0. Adadi: 100. Buyurtma: № 60
Bahosi kelishuv asosida
Nizomiy nomidagi Toshkent davlat pedagogika
universiteti bosmaxonasida chop etildi.
Manzil: Toshkent shahar, Chilonzor tumani,
Bunyodkor ko‘chasi 27-uy.
|
TOSHKENT DAVLAT PEDAGOGIKA UNIVERSITETI HUZURIDAGI

Falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi mavzusi O‘zbekiston Respublikasi Oliy attestatsiya
komissiyasida V2021.4.PhD/Ped1619-raqam bilan ro‘yxatga olingan.
Dissertatsiya Toshkent davlat pedagogika universitetida bajarilgan.
Dissertatsiya avtoreferati uch tilda (o‘zbek, rus, ingliz (rezume)) veb-sahifaning www.tdpu.uz
hamda “ZiyoNet” axborot-ta’lim portalida www.ziyonet.uz manzillariga joylashtirilgan.
Ilmiy rahbar
:
Kadirov Xayot Sharipovich
pedagogika fanlari doktori (DSс), dotsent
Rasmiy opponentlar:
Xakimova Muhabbat Fayzievna
pedagogika fanlari doktori, professor
Mamatov Dilmurod Normurodovich
pedagogika fanlari doktori (DSс), dotsent
Yetakchi tashkilot:
Qo‘qon davlat pedagogika instituti
Dissertatsiya himoyasi Toshkent davlat pedagogika universiteti huzuridagi ilmiy darajalar
beruvchi DSs.03/30.01.2020.Ped.26.01-raqamli Ilmiy kengashning 2023 yil “___” ______soat
_____dagi majlisida bo‘lib o‘tadi (Manzil: 100011, Toshkent shahri, Chilonzor tumani, Bunyodkor
ko‘chasi, 27-uy. Tel.: (99871) 276-79-11; faks: (99871) 276-80-86; e-mail: tdpu_kengash@edu.uz).
Dissertatsiya bilan Toshkent davlat pedagogika universitetining Axborot-resurs markazida
tanishish mumkin (_______-raqami bilan ro‘yxatga olingan). Manzil: 100011, Toshkent shahri,
Chilonzor tumani, Bunyodkor ko‘chasi, 27-uy. Tel.: (99871) 276-79-11; faks: (99871) 276-80-86.
Dissertatsiya avtoreferati 2023 yil “___”________kuni tarqatildi.
(2023 yil “___” _________ da _____-raqamli reestr bayonnomasi).
interaktiv faoliyat bu - Мустақиллик – муқаддас неъмат

» ular nafaqat sinf soatining mavzusini, balki o'zlari bosib o'tgan o'quv jarayonini, emotsional tuyg'ularidagi
o'zgarishlarni ham tahlil qiladilar va qanday o'rganganligi haqida xulosa chiqaradilar;
» barcha/ba'zi o'quvchilar ushbu mavzu ustida ishlashni davom ettirishni xohlashadi va o'zlariga o'z
kompetentsiyalarini rivojlantirishda davom etishlari mumkin bo'lgan, ular uchun mazmunli bo'lgan real (taqlid
qilingan emas) faoliyatni o'z ichiga olgan yangi vazifalarni qo'yadilar.
Мустақиллик – муқаддас неъмат

Мустақиллик – муқаддас неъмат
Download
1,4 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/14
Sana
03.09.2024
Hajmi
1,4 Mb.
#270162
Download
1,4 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Мустақиллик – муқаддас неъмат
Download
1,4 Mb.
Matnni ko'rish
To`rt narsa o`lik dilni tiriltiradi: ustod, yaxshi do`st, muvofiq

-Sen ustozingni onangdan ko’ra yaxshiroq
hurmat qilar emishsan, shu rostmi?-deb so’radilar.
-Ha,-deb javob berdi Iskandar,-onam meni yo’qlik osmonidan olib tushdi, ustozim esa yerdan ko’kka
ko’tardi.
Kimki ustodiga ixlos ila izzat qilsa,Haq
aning manzilini
jannati rizvon ayladi.
Mashg`ulot davomida, O`quvchilarning ustozlariga bag`ishlangan tabriklari,tilaklari, she’ru,
qo`shiqlari va raqslari.
Izoh:(Har yili 1 oktabr – O`qituvchi va murabbiylar kuni munosabati bilan o`qituvchi o`z
maktabining faollar zalida ustozlarni madh etuvchi tadbirlar o`tkazishi mumkin)O`qituvchi jarayonni
kuzatishda samimiylikka, o`quvchilarning o`zlarini odob-axloq me’yorlariga e’tiborli bo`lishlikka,
faollikka, jonkuyarlikka va talabchanlikka undab boradi.
Uyga vazifa: mavzuni o’rganish.
MMIBDO‘:
______________________
Qanday interaktiv usullardan foydalanish mumkin?

|
Qanday interaktiv usullardan foydalanish mumkin?Bog'liq 5 sinf Sinf soati Tarbiyaviy soat 2024 2025 eng so`ngiQanday interaktiv usullardan foydalanish mumkin?
°
Master-klasslar-
amaliy tajribani o‘qituvchidan o'quvchilarga o'tkazish.
°
Interaktiv veb-seminarlar
-
muhokama, tahlil, slaydlar yoki filmlar namoyishi bilan birga an'anaviy
ma'ruza.
°
Cases
-
aniq vaziyatni hal qilish.
°
Ovoz berish, so'rovnomalar
-
munozara davomida o'quvchilar haqiqatni izlashda faol ishtirok etadilar, o'z
fikrlarini ochiq almashadilar va o'z nuqtai nazari bilan bahslashishga o'rganadilar.
° Aqliy hujum
-
g'oyalami birgalikda ishlab chiqish va nostandart ijodiy yechimlami izlash.
° Loyihalar
-
berilgan topshiriq yuzasidan mustaqil izlanish.
° Treninglar
-
muammoning yechimini birgalikda izlash, keyin muhokama qilish.
° “Mikrofon”
-
bir o'quvchining qo'yilgan muammo bo'yicha bayonoti, qolganlariizohbermaydi.
°
“Braun harakati”
-
yechim izlashda sinfda tartibli harakat.
°
Debatlar
-
ikki tomonning asosli bayonotlari.
°
Ishbilarmonlik o'yinlari
-
vaziyatlarni o'ynash.
°
“Akvarium”
-
bu jarayonda ishtirok etmagan ishtirokchilar sodir bo'layotgan voqealar haqida fikr
bildiradigan biznes o'yin turi.
°
Aylanma uchlik
-
uch kishidan iborat guruhda ishlash, unda har bir keyingi topshiriq bilan vakillar о ‘
zgaradi.
° Juftlik va kichik guruhlar -
ikki yoki undan ortiq kishi bilan ishlash.
°
“Qaror daraxti”
-
vatman qog'ozi bilan ishlash: guruhlar vaziyatning yechimini yozadilar, so'ngra
qo'shnilarining vatman qog'oziga o'z fikrlarini qo'shib, vatman qog'ozini almashadilar.
(Izoh: Taqdim etilayotgan Sinf soatlar dasturiga Umumta’lim maktablarining sinf rahbarlari
|
| |
Sinf soatlarini o'tkazish

Yo'naltiruvchi
-
o'quvchilarda tevarak-atrofdagi voqelik ob'ektlariga nisbatan
muayyan munosabatni
shakllantirishdan, ularda moddiy va ma'naviy qadriyatlarning ma'lum bir iyerarxiyasini rivojlantirishdan
iborat.
Sinf soatlarining maqsadi
o'qituvchining tarbiya ishlari tizimida intiladigan yakuniy natijasidir.
Sinf soatlarining vazifasi
O'qituvchi hozirda va keyinchalik egallashi rejalashtirgan natijadir.
Vazifasi -
maqsad sari
umumiy harakatdagi qadamdir.
Siz sinf soatini darsga tayyorgarlik ko'rgandan kam bo'lmagan mas'uliyat bilan tayyorlashingiz kerak: tarkibni
o'ylab ko'ring, aniq tuzilmani belgilab oling, muhit yarating va yordamchi materialni oldindan tayyorlang.
Sinf soatlari ta'sir qilish maqsadini amalga oshirish uchun tematik tizimni
qurish ham bir xil darajada
muhimdir.
Sinf soati tuzilishi uch qismdan iboratdir.
Kirish (diqqatnisafarbar) qilish, Asosiy (о ‘quv vazifasi bilan belgilanadi), Yakuniy.
Albatta, ayniqsa, yosh sinf rahbarining yolg'iz harakat qilishi qiyin. Tajribali sinf rahbarlari yangi ish
boshlovchilarga ish rejalarini tuzishda hamda tadbirlarni o'tkazishda yordam berishi mumkin. Har hafta sinf
rahbarlari tomonidan olib boriladigan sinf soatlari yurt fuqarosini tarbiyalashda muhim element hisoblanadi.
Shu
bilan birga, ularning mavzusi ham, o'quvchilar bilan ishlashda qo’llaniladigan
usullar ham katta
ahamiyatga ega. O'quvchilar ham, maktab ma'muriyati ham, ota-onalar ham sinf rahbaridan ijodkorlikni
kutishadi. O'quvchilar tashabbus ko'rsatadigan va o'zlari uchun qiziqarli tajribaga ega bo'ladigan
vaziyatlaryaratadi. Natijalar bog'liq bo'lgan ushbu strategik yo'nalishni muvaffaqiyatli
hal qilishning
boshlanishi o'quvchining qiziqishini uyg’otishdir. O'quvchilarning qiziqishi yuqori bo'lgan o'quv faoliyatini
tashkil etish va o'tkazishning muvaffaqiyatli tajribasini tahlil qilish shuni ko'rsatadiki,
Bir bo‘lsak – yagona xalqmiz, birlashsak – Vatanmiz!”

|
Bir bo‘lsak – yagona xalqmiz, birlashsak – Vatanmiz!”Bog'liq 5 sinf Sinf soati Tarbiyaviy soat 2024 2025 eng so`ngiBir bo‘lsak – yagona xalqmiz, birlashsak – Vatanmiz!”
deganda nimani tushunasiz?
O`quvchilarning javoblarini o`qituvchi umumlashtiradi va ushbu savolga quyidagicha xulosa qiladi.
Biz mehr va muhabbatni, sadoqat va fidoiylikni munis onalarimizdan, bebaho Vatanimizdan olamiz.
Bir bo‘lsak – yagona xalqmiz, birlashsak – Vatanmiz!”
Uning baxtu saodati, yorug` istiqboli, farovon kelajagi uchun yashash, kurashish, kerak bo`lsa, jonini fido qilish shu
muqaddas zaminda yashayotgan har bir inson uchun baxtdir.
3-savol. Nima uchun "Tinchlik uchun kurashmoq kerak" deyiladi? Hech o`ylab ko`rganmisiz?
O`quvchilarning javoblarini o`qituvchi umumlashtiradi va ushbu savolga quyidagicha xulosa qiladi.
Biz uchun, yurtimiz uchun tinchlik va osoyishtalik hamma narsadan qadrli, tinchlik uchun kurashish, bu hayotni o`zimiz
himoya qilishimiz kerak. Himoya degani - avvalo, ogoh bo`lish degani. Hushyorlik ogoh bo`lib yashash - bu kundalik
yoki bir oylik mavsumiy masala emas, balki, kundalik ish, kundalik harakat bo`lishi lozim.
Tinchlik, barqarorlik, hamkorlik - O`zbekiston davlatining uchta ustunidir.
4-savol. Bugungi kunda mamlakatimizda amalga oshirilayotgan islohotlar kim uchun qilinayapti?
O`quvchilarning javoblarini o`qituvchi umumlashtiradi va ushbu savolga quyidagicha xulosa qiladi.
Jamiyatning haqiqiy boyligi - bu inson, inson avlodidir. Jamiyatda har qanday yangilanish, har qanday o`zgarish avvalo
inson uchun, uning qayotini farovon etish uchun amalga oshirilmoqda.
Inson manfaatlari ustuvorligini ta'minlash - barcha islohot va o`zgarishlarning bosh maqsadidir.
Islohot islohot uchun emas, eng avvalo inson manfatlarini ta'minlash uchundir. Davlat manfaati emas, avvalo,
inson, uning hayoti, huquq va erkinligi eng yuksak qadriyat va boylikdir.
5-savol: Davlatimiz tomonidan yoshlar uchun qanday imkoniyatlar yaratilmoqda? Siz yashayotgan manzilda
yoshlarning o`z iqtidorlarini namoyon qilishlari uchun qanday sharoitlar mavjud? Siz undan qanday foydalanmoqdasiz?
O`qituvchi o`quvchilarning javoblarini birma-bir umumlashtirib boradi.
6-savol. Biz kimmiz, qanday buyuk zotlarning avlodimiz?
O`quvchilarning javoblarini o`qituvchi umumlashtiradi va ushbu savolga quyidagicha xulosa qiladi. Har qaysi inson
o`zicha takrorlanmas bir dunyodir. Inson hayoti abadiy emas, lekin xotira mangu, xotira boqiy.
Ne-ne bahodirlarning yelkasini yerga tekkizgan afsonaviy Alpomish, zabardast Farhod haqidagi rivoyatu
dostonlar shunchaki afsona emas, xalq ruhining, xalq mardligining timsolidir.
Bizning qonimizda ming yillik Sharq tafakkurining bedor ruhi gupurlab turibdi.
Biz Beruniylarga, Amir Temur, Mirzo Uluqbek, Mirzo Boburlarga vorismiz.
Inson o`z taqdirini asragan taqdirdagina tabiatni, qayot davomiyligin asragan bo`ladi.
7- savol. "Vatanimiz taqdiri, ertangi kuni yoshlarimizga bog`liq" deganda nima nazarda tutiladi
O`quvchilarning javoblarini o`qituvchi umumlashtiradi va ushbu savolga quyidagicha xulosa qiladi.
Yoshlarning ma'naviy uyg`oqligi millatni g`aflatdan asraydigan asosiy omillardan biridir.
|
| |
qilingan kun munosabati bilan)

|
qilingan kun munosabati bilan)Bog'liq 5 sinf Sinf soati Tarbiyaviy soat 2024 2025 eng so`ngiqilingan kun munosabati bilan).
1
7
Transport vositalarining harakati (Yo‘l harakati qoidalari).
1
8
Jamoa bo‘lish zavqi (Team building- jamoaviylikni shakllantirish)
1
9
Yo‘l chiziqlari va ularning vazifalari.(Yo‘l harakati qoidalari)
1
10
Bizning kuchli va zaif tomonlarimiz
1
11
Bayrog‘imiz – faxrimiz, g‘ururimiz (18-noyabr–Davlat bayrog‘I qabul
qilingan kun munosabati bilan).
1
12
Yo‘l harakati qoidalaridagi asosiy tushuncha va atamalar (Yo‘l
harakati qoidalari).
1
13
Huquqiy madaniyat – komil inson belgisi (8-dekabr – Konstitutsiya
qabul qilingan kun munosabati bilan).
1
14
Madhiyam faxrim mening (10-dekabr – O‘zbekiston Respublikasining
Davlat madhiyasi qabul qilingan kun munosabati bilan).
1
15
Tartibga soluvchining ishoralari (Yo‘l harakati qoidalari).
1
16
Hamma kasblar kerak, hamma kasblar muhim
1
17
Tinchlik va osoyishtaligimiz garovi.
(14-yanvar – Vatan himoyachilari kuni munosabati bilan)
1
18
Mening hissiyotlarim
1
19
Yo‘l harakati qoidalari nima uchun kerak?(Yo‘l harakati qoidalari).
|
| |
metod kengashi qaroriga ko‘ra 15 % gacha o‘zgartirish kiritilishi mumkin.)

|
metod kengashi qaroriga ko‘ra 15 % gacha o‘zgartirish kiritilishi mumkin.)Bog'liq 5 sinf Sinf soati Tarbiyaviy soat 2024 2025 eng so`ngimetod kengashi qaroriga ko‘ra 15 % gacha o‘zgartirish kiritilishi mumkin.)
“KELISHILDI“ “TASDIQLAYMAN”
M.M.I.B.D.O’
maktab direktori:
__________ ___________________ ________ __________________
«___» ________________2024-yil “____”______________ 2024-yil
“Sinf soati” mashg‘ulotlarining 2024-2025-o‘quv yili-mavzu rejasi
5-SINF
№
“Sinf soati” mashg’ulotlarining o’quv-mavzu rejasi
5 - “ __ “ sinf
Soat
Sana
Uyga vazifa
1
Taraqqiyot odimlari
1
2
Ona tabiatni asraylik. (Butun jahon yovvoyi tabiat jamg‘armasi tashkil
topgan kun munosabati bilan)
1
3
Beshinchi sinf o‘quvchisi bo‘lish osonmi?
1
4
Jahonda bo’lmasa muallim agar, hayot ham bo’lmasdi go’zal bu qadar
(1-oktyabr - O‘qituvchilar va murabbiylar kuni munosabati bilan)
1
5
Sog’lom turmush tarzi va zararli odatlarni oldini olish
1
6
Ona tilim – jonu dilim (“Davlat tili to‘g‘risida”gi Qonuni qabul
|
| |
Buyuruvchi belgilar (Yo‘l harakati qoidalari)

Sana:________________
1-Mavzu: Taraqqiyot odimlari
Kun shiori:
Bir bo‘lsak – yagona xalqmiz, birlashsak – Vatanmiz!”
I.Kirish:
Sinf saoti mashg`ulotning maqsadi:
O’quvchilar qalbi va ongiga odob-axloq qoidalariga qat’iy rioya etish tuyg’ularini
singdirish, ularni zo‘ravonlik, hayosizlik va shafqatsizlikni tashviq qilishga qaratilgan har qanday xatti-harakatlardan
himoya qilish, o’quvchilarda
ichkilikbozlik, giyohvandlik va «ommaviy madaniyat» kabi bizga yot illatlarga qarshi
immunitetni shakllantirish.
Tayanch kompetensiya elementlari:
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
televizor, radiyo, telefon orqali berilgan xabarlarni gapirib bera olish.
O’z-o’zini rivojlantirish kompetensiyasi:
kattalarni hurmat qilish, ularning
nasihatiga amal qilish, jamoat joylarga
o’zini tuta bilish.
Milliy va umummadaniy kompetensiyasi:
milliy bayramlarni,
milliy qadriyatlarni, o’zi yashab turgan tarixiy
obidalarni bilish va bir-biridan farqlash.
Mashg’ulot ning usuli:
Suhbat va
savol javob
Texnik jihoz:
mavzuga oid rasmlar, tarqatma
materiallar, videoroliklar va o‘quv qo’llanmalari
1.Tashkiliy qism:
A) salomlashish B) davomat C) sinf tozaligi va tartib-intizom D) o`quvchilarni faollashtirish uchun
qisqa savollar.
Asosiy qism:
1-savol. Ushbu rasmlardan foydalanib, mustaqillik so`ziga izoh berishga
harakat qiling
(1-rasm, O`zbekistonda ishlab chiqilgan mahsulotlar, maktab va o`quvchilari,
ekin maydonlari, tarixiy obidalar,
bayram tantanalarining rasmi)
O`quvchilarning javoblarini o`qituvchi umumlashtiradi va ushbu savolga quyidagicha xulosa qiladi.
Mustaqillik - bizga nafaqat iqtisodiy imkoniyatlar, balki ma'naviy tiklanish imkoniyatini ham berdi. Biz mustaqil davlat
sifatida o`zimizning ichki va tashqi siyosatimizni belgilab oldik. Mustaqillik tufayli unutilayotgan
qadriyatlarimiz
tiklandi, sayqal topdi.
Mustaqillik bu eng avvalo huquqdir. Ya'ni ushbu so`zning zamirida katta va ulug` huquqga ega bo`lish degan tushuncha
mujassam.
2-savol.
Мустақиллик – муқаддас неъмат - bet 7

|
Мустақиллик – муқаддас неъматBog'liq 5 sinf Sinf soati Tarbiyaviy soat 2024 2025 eng so`ngi1
20
Inson qalbining quvonch-u qayg‘usi kuychisi (G‘azal mulkining sultoni
Alisher Navoiy tavallud topgan kun munosabati bilan).
1
21
Vatan sog‘inchi ila yashagan siymo (Shoh va shoir Bobur tavallud
topgan kun munosabati bilan)
1
22
O’z xarakterimiz xususida suhbatlashamiz
1
23
Tejamkorlik – farovonlik manbai.
1
24
Har doim sog‘ bo‘lsin onam!
(8-mart – Xotin-qizlar kuni munosabati bilan).
1
25
O’quvchi va mobil telefon
1
26
Navro‘z – mehr-oqibatni ulug‘lovchi qadriyat
(21-mart – Navro‘z bayrami munosabati bilan).
1
27
Amir Temur – komillik namunasi
(Sohibqiron Amir Temur tavallud topgan kun munosabati bilan).
1
28
Pozitiv fikrlash
1
29
Maxsus avtomobil va mototsikllar haqida suhbat
(Yo‘l harakati qoidalari).
1
30
“Qahramonlik, burch va fidoiylik”
(Xotira va qadrlash kuni oldidan).
1
31
Birinchi tibbiy yordam ko‘rsatish (Yo‘l harakati qoidalari).
1
32
Kitobdan yaxshi do‘st bo‘lmas.
1
33
|
| |
Tadqiqotning amaliy natijalari - Toshkentdavlatpedagogikauniversitetihuzuridagiilmiydarajalarberuvchi

8
sinov
ishlari
samaradorligining
matematik-statistika
metodlari
tahliliga
asoslanganligi, xulosa, taklif va tavsiyalarning
amaliyotda joriy etilganligi, olingan
natijalarning vakolatli tashkilotlar tomonidan tasdiqlanganligi bilan belgilangan.
Tadqiqot natijalarining ilmiy va amaliy ahamiyati. Tadqiqot natijalarining
ilmiy ahamiyati o‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini rivojlantirish
texnologiyalari
modelidan ta’lim sifati va samaradorligini oshirish, ta’limni innovatsion yondashuv
asosida
tashkil etish, dasturlar va taqvim ma’zuli rejani takomillashtirishda
foydalanish imkoniyatlari bilan izohlangan.
Tadqiqot natijalarining amaliy ahamiyati shundan iboratki,
ulardan maktabdan
tashqari ta’lim tizimini yanada takomillashtirish bo‘yicha me’yoriy-huquqiy hujjatlar
va chora-tadbirlar dasturlarini tayyorlashda, umumiy o‘rta ta’lim mazmuni hamda
sifatiga qo‘yiladigan davlat
talablarini ishlab chiqishda, noan’anaviy usulda
mashg‘ulotlarni tashkil etishda, o‘quv-uslubiy qo‘llanmalar
yaratishda hamda
o‘quvchilarning maktabdan tashqari ta’limdan keyingi faoliyati samaradorligini
oshirishga xizmat qilishi bilan belgilangan.
-jadval 
Innovatsion yondashuv asosida o‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini

19
Ishonchlilikni baholash Styudent usullari asosida amalga oshirildi va matematik-
statistik tahlil qilindi. Olingan natijalar tahlili innovatsion
yondashuv asosida
o‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini rivojlantirish asosida ta’lim samaradorligi
haqida gapirish imkonini berdi.
0
50
100
150
200
250
1
2
3
117
170
113
43
133
217
o'quvchilar
soni
past
o'rta
yuqori
nazorat sinfi
tajriba sinfi
3-rasm. Tajriba so‘ngida tajriba va nazorat sinflaridagi
umumiy ko‘rsatkichlar diagrammasi
Tajriba-sinov
natijalari
innovatsion
yondashuv
asosida
o‘qitishning
samaradorligi oshganligini ko‘rsatdi. Tajriba-sinov guruhlarida o‘quv materialini
o‘rtacha o‘zlashtirish ko‘rsatkichlari taqqoslanganda, tajriba guruhlari o‘rtacha
o‘zlashtirish ko‘rsatkichlarini ishonchliligi koeffitsiyenti 1,13 barobarga ortgan.
XULOSA
Innovatsion
yondashuv
asosida
o‘quvchilarning
kasbiy
qiziqishlarini
rivojlantirish borasida amalga oshirilgan tadqiqotlar
va tajriba-sinov natijalari
quyidagi xulosalarni chiqarishga imkon berdi:
1. Innovatsion yondashuv asosida o‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini
rivojlantirishning mavjud holatini tahlil etish asosida o‘quvchilar kasbiy qiziqish va
kasb tanlashning psixologik-pedagogik asoslari o‘rganildi
va innovatsion faoliyatni
tashkil etish, qobiliyat va ko‘nikmalarni qiziqishlar rezonansi asosida shakllanishning
20
muhim ahamiyati integrativ tushunchalari pedagogikaning zamonaviy konseptual
tendensiyalariga asoslanib, muallif tomonidan ta’riflangan.
2. Innovatsion yondashuv o‘z mazmun-mohiyati
bilan shaxsda kasbiy bilim,
kasbga e’tiqod, kasbni sevish, xulq-odob, did, nafosat, aql-zakovatni o‘zida
mujassamlashtirgan jarayon bo‘lib, uning rivojlanishi va takomillashishi mumkinligi
ilmiy-nazariy va amaliy jihatdan asoslangan.
3. O‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini rivojlantirishning
nazariy-amaliy
asoslari hamda pedagogik va metodik tizimi aniqlangan.
4. O‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini rivojlantirishga qaratilgan jarayonni
amalga oshirish uchun muayyan prinsiplarga tayanishi lozimligi aniqlandi. Tadqiqot
jarayonida ushbu
prinsiplar ishlab chiqilib, ularga asoslangan holda innovatsion
faoliyat kafolatli natijani berishi aniqlangan.
5. O‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini innovatsion yondashuv asosida
rivojlantirishda o‘quv-tarbiya jarayonining imkoniyati kattaligi inobatga olinib, ushbu
ishlar mazmunidan o‘quvchilarga
kasbga oid bilim, ko‘nikma va malakalarni
shakllantirish bilan birgalikda ma’naviy-axloqiy, estetik, iqtisodiy,
ekologik, aqliy,
huquqiy kompetensiyalarni ham rivojlantirish samarali natijalarga olib kelishi
isbotlangan.
6. O‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini rivojlantirish jarayonida yuqori
malakali kasb egasi, yangilik yaratuvchi, tadbirkor, ishbilarmon, ijtimoiy-siyosiy faol
shaxs qilib tarbiyalash, ularda ilmiy-tarixiy dunyoqarash, ma’naviy-axloqiy salohiyat,
jismoniy barkamollikni singdirish ta’lim muassasalarining
ustuvor vazifasi ekanligi
aniqlangan.
Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi

9
Natijada, innovatsion yondashuv asosida o‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini
rivojlantirish modelini takomillashtirish samaradorligi oshirish imkoni yaratilgan;
o‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini rivojlantirish mezonlari ta’limiy ehtiyojlar,
maktab
ishlab
chiqarish
va
oila
hamkorligini
integratsiyalash,
kasbiy
ijtimoyilashuvining texnologik imkoniyatlarini didaktik transformatsiyalash hamda
innovatsion faoliyatni ta’minlaydigan mantiqiy-faoliyatli mashg‘ulotlarni
oddiydan-
murakkabga qarab intensivlashtirish asosida takomillashtirishga oid tavsiyalar
“Texnologik ta’limi praktikumi” nomli darslik mazmuniga singdirilgan (Oliy va o‘rta
maxsus ta’lim vazirligining 2018 yil 14 iyundagi 531-son buyrug‘i asosida berilgan
531-170-raqamli nashr ruxsatnomasi). Natijada, innovatsion yondashuv asosida
o‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini rivojlantirish mezonlarini takomillashtirish
imkoni kengaytirilgan.
Mas hg‘ - Oʻzbekiston respublikasi oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi

|
Oʻzbekiston respublikasi oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi
|
bet | 2/4 | Sana | 31.01.2024 | Hajmi | 174,7 Kb. | | #149262 |
Bog'liq raqamli OPs, Is 4-semMas hg‘ ul otl ar shakl i: Amali y mas hg‘ ul ot ( A)
1- modul
|
A1
|
Axbor ot o‘l chov birlikl ari va ul ar usti da amall ar. Sanoq sist e mal ari da arif meti k a mall ar. Kopuyut erl ar ni ng texni k ta’ mi noti. Wi ndo ws
operatsi on tizi mni boshqaruv paneli.
|
A2
|
Wi ndo ws operatsi on tizi mni boshqar uv paneli. Dr ayverl ar. Utilit
dast url ar.
|
A3
|
Fayl va papkal ar ni arxi vl ash. Ar xi vat or dast url ari. Ko mpyut er ni
vir usl ar dan xi moyal ash.
|
2- modul
|
A4
|
Ko mpyut er ni virusl ardan xi moyal ash. Gatjetl ar: Smartf onl ar,
pl anshetl ar, nout bukl ar dast uri y t a’ mi noti. MS Offi ce il oval ari ni sohal ar da qoll ash. Mat n muxarrirl ari.
|
A5
|
Mut axassi sli kga doir ma’l u motl ar dan foydal ani b taqdi motl ar
tayyorl ash. El ektr on jadval yor da mi da jadvall ar bil an ishl ash va masal al ar yechi sh.
|
A6
|
Ma’l u motl ar ni filtirl ash va t arti bl ash. Di agra mmal ar o’r natish.
|
|
|
| |
Diagnostika aparatlarini

|
Diagnostika aparatlarini
|
bet | 32/48 | Sana | 29.09.2024 | Hajmi | 2,64 Mb. | | #272894 |
Bog'liq Avtomobillarni tamirlash tayyor Malaka nalabi3.4.4
|
Diagnostika aparatlarini tuzilishi va ishlash prinsiplari.
|
texnik diagnostika va o‘lchash asboblari qurilmasi va ishlash prinsipi;
avtotransport vositalarini texnik ko‘rikdan o‘tkazish texnologiyasi;
texnik diagnostika vositalaridan va transport vositalarining agregatlari, agregatlari va tizimlarining ish jarayonlari parametrlarini o‘lchash usullaridan foydalanish qoidalari;
texnik diagnostika asboblari, shu jumladan
o‘lchash asboblari uchun foydalanish qo‘llanmalariga qo‘yiladigan talablar.
|
texnik diagnostika vositalarini, shu jumladan o‘lchash asboblarini ishlashga tayyorlash;
avtotransport vositalarining texnik holatini tekshirish usullarini amalga oshirish uchun ish joylarini tayyorlash;
avtotransport vositalarining texnik holatini tekshirish usullarini amalga oshirish;
avtotransport vositalarining texnik holatini tekshirish usullarini amalga oshirish uchun zarur bo‘lgan qo‘shimcha texnologik uskunalardan foydalanish.
|
KK-4.7,
KK-4.8,
KK-4.9,
KK-4.10.
|
3.4.5
|
O‘quvamaliyoti: Avtomobil elektr va elektron jihozlari tuzilishi, ularga
texnik xizmat ko‘rsatish va ta’mirlash ishlari
|
avtomobil elektr jihozlariga servis xizmat ko‘rsatishning ketma ketligi;
xizmat ko‘rsatish turlari va usullari hamda davri;
elektr jihozlarini texnik holatiga talablar hujjatlari va ularni to‘ldirish tartibi;
avtomobil elektr jihozlarini tashxislash
|
avtomobil elektr jihozlariga servis xizmat ko‘rsatishning ketma ketligi, xizmat ko‘rsatish turlari va usullari hamda davrini aniqlash;
elektr jihozlarini texnik holatiga talablar hujjatlari va ularni to‘ldirishni bilish;
avtomobilni o‘t oldirish tizimi tashxislash;
|
KK-4.1,
KK-4.2,
KK-4.3,
KK-4.4,
KK-4.5,
KK-4.6.
|
Malaka talabi
30711601- Avtomobillarni taʼmirlash va ularga xizmat koʻrsatish
32
|
|
texnologiyasi;
avtomobil elektr jihozlarini qismlarga ajratish, ta’mirlash va yig`ish tartiblari;
avtomobil elektr jihozlarini sinash ketma- ketligi.
|
avtomobilni yoritish tizimi tashxislash;
avtomobilni elektr jihozlarini tashxislash;
elektr jihozlarini qismlarga ajratish, detallarni saralash, qayta tiklash, almashtirish, yig‘ish, rostlash va
kamchiliklarni bartaraf etish.
|
|
|
|
| |
Ishlab - So‘z boshi

|
So‘z boshi
|
bet | 26/48 | Sana | 29.09.2024 | Hajmi | 2,64 Mb. | | #272894 |
Bog'liq Avtomobillarni tamirlash tayyor Malaka nalabi3.2.5
|
Ishlab chiqarish amaliyoti
|
|
|
KK-2.1, KK-2.2,
KK-2.3, KK-2.4,
KK-2.5, KK-2.6,
KK-2.7, KK-2.8.
|
3.2.6
|
Diplom oldi amaliyoti
|
|
|
KK-2.1, KK-2.2,
KK-2.3, KK-2.4,
KK-2.5, KK-2.6,
KK-2.7, KK-2.8.
|
3.2.7
|
Davlat attestatsiyasi
|
|
|
|
3.3 Avtomobil kuzovini taʼmirlash chilangari kvalifikatsiyasi bo‘yicha
|
3.3.1
|
Konstruksion va lak bo‘yoq materiallari
|
qora va rangli metallar metallurgiyasi;
metallshunoslik asoslari, plastmassalar;
quymakorlik, bosim bilan ishlash; usullari;
payvandlash, kesish va kavsharlash usullari;
|
- metallar va qotishmalarning tuzilishi va xossalarini bilgan holda ulardan yengil, yuqori sifatli, arzon mahsulotlar (detallar) tayyorlash texnologiyasini foydalanish;
|
KK-3.1,
KK-3.2,
KK-3.3,
KK-3.4.
|
Malaka talabi
30711601- Avtomobillarni taʼmirlash va ularga xizmat koʻrsatish
26
|
|
metallarni kesib ishlash va dastgohlarning umumiy tuzilishi, turlari va ishlatilishi;
lak-bo‘yoq qoplamalari va ularning vazifalari;
lak-bo‘yoq materiallari va qoplamlarini sifatini belgilovchi ko‘rsatkichlar;
lak-bo‘yoq va boshqa metallmas materiallarning foydalanish xususiyatlari,
sifat ko‘rsatkichlari, asosiy xossalari;
bo‘yash jarayonida lak-bo‘yoq materiallarini sarfini kamaytirishni usullarini bilish.
|
payvandlash jarayonida, unumli yuqori samaradorligi va sifatli payvand chok hosil qiluvchi payvandlash usullaridan foydalanish;
metallarni bosim bilan ishlov berishda ularning xossalaridan kelib chiqib issiq va sovuq holda ishlov berish;
metallarni kesib ishlov berishda kesish elementlari va usullaridan unumli foydalanish;
bo‘yaladigan yuzalarni tayyorlash uchun materiallar to‘g‘ri tanlash;
lak-bo‘yoq qoplamalarini parvarishlash;
kuzovlarni bo‘yashga tayyorlash;
lak-bo‘yoq materiallarini bo‘yash va quritish;
lak-bo‘yoq materiallarini ishlatishda texnika xavfsizligi qoidalariga rioya qilish.
|
|
|
|
| |
Maxsus fan: Avtomobil elektr va

|
Maxsus fan: Avtomobil elektr va
|
bet | 31/48 | Sana | 29.09.2024 | Hajmi | 2,64 Mb. | | #272894 |
Bog'liq Avtomobillarni tamirlash tayyor Malaka nalabi3.4.3
|
Maxsus fan: Avtomobil elektr va elektron jihozlari tuzilishi, ularga
texnik xizmat ko‘rsatish va ta’mirlash
|
elektr ta’minot tizimining asosiy vazifasi;
akkumulyator batareyasining tuzilishi va ishlash prinsipi;
generatorlar va rele-regulyatorlarni tuzilishi va ishlash prinsipi;
o‘t oldirish sistemasi vazifasi, tuzilishi va ishlash prinsipi;
avtomobil dvigatellarini ishga tushirish
|
avtomobil elektr jihozlariga texnik xizmat ko‘rsatish va tashxislash vaqtida xavfsizlik texnikasi qoidalariga rioya qilish;
akkumulyator batareyasini tekshirish va unga texnik xizmat ko‘rsatish;
generatorlar va rele-regulyatorlarni aniqlash va ularni bartaraf etish;
o‘t oldirish sistemasining nosozliklarini
|
KK-4.1,
KK-4.2,
KK-4.3,
KK-4.4,
KK-4.5,
KK-4.6.
|
Malaka talabi
30711601- Avtomobillarni taʼmirlash va ularga xizmat koʻrsatish
31
|
|
sistemasining vazifasi, tuzilishi va ishlash prinsipi;
startyorlar vazifasi va ularga qo‘yilgan talablar, ishlash prinsipi;
nazorat o‘lchov asboblari va yoritish sistemasi;
elektr tarmoqlari va kommutatsion apparatlarning vazifalari va ularga qo‘yilgan talablar;
qo‘shimcha asbob-uskunalar va kommutatsion apparatlar;
davlat standarti bo‘yicha elektr jihozlari, priborlari va simlarni shartli belgilari.
|
aniqlash va ularni bartaraf etishni ko‘rsatish;
avtomobil dvigatellarini ishga tushirish sistemasining nosozliklarini aniqlash va ularni bartaraf etish;
nazorat o‘lchov asboblari va yoritish sistemasi nosozliklarini aniqlay olish;
qo‘shimcha asbob-uskunalar va kommutatsion apparatlarni farqlay olish.
|
|
|
|
| |
Maxsus fan: Avtomobil

|
Maxsus fan: Avtomobil
|
bet | 27/48 | Sana | 29.09.2024 | Hajmi | 2,64 Mb. | | #272894 |
Bog'liq Avtomobillarni tamirlash tayyor Malaka nalabi3.3.2
|
Maxsus fan: Avtomobil kuzovini ta’mirlash
|
kuzovni ta’mirlash sohasi bilan bog‘liq zamonaviy xavfsizlik qoidalari;
avtomobil kuzovlarining umumiy tuzilishi;
kuzovlarning konstruksion va texnologik xususiyatlari;
kuzovlar uchun ishlatiladigan po‘lat tunukalarga qo‘yiladigan talablar va qo‘yimlar;
kuzovning yupqa tunukali ichki va tashqi panellari, kuzovning karkasi;
shikastlangan avtomobil kuzovlarini o‘rnatish va chiqarish bilan bog‘liq tavsiyalar;
ishlab chiqaruvchilarning avtomobil
|
kuzov tayyorlashning texnologik jarayonini mustaqil ravishda bajarish;
barcha turdagi avtomobillarni tavsifnomalarini maxsus ma’lumotnoma asosida tuzib chiqish;
kuzov qismlarini to‘g‘rilash;
tortish moslamalari (jihozlar)ning ishlash;
kuzovning yupqa tunukali ichki va tashqi panellari, kuzovning karkasi materiallarini tanlash;
shikastlangan avtomobil kuzovlarini o‘rnatish.
|
KK-3.1,
KK-3.2,
KK-3.3,
KK-3.4,
KK-3.5.
|
Malaka talabi
30711601- Avtomobillarni taʼmirlash va ularga xizmat koʻrsatish
27
|
|
kuzoviga taalluqli bo‘lgan ma’lumotlar;
avtomobil kuzovlari, jumladan, yengil avtomobillar, yengil tijorat avtomobillari va tijorat transport vositalarini loyihalash tamoyillari;
kuzov tuzilishining mustahkamligi va xavfsizlik tizimi bilan bog‘liq xususiyatlari.
|
|
|
|
|
| |