Olinadigan natija - Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkеnt axborot tеxnologiyalari univеrsitеti kiberxavfsizlik fakultеti

|
Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkеnt axborot tеxnologiyalari univеrsitеti kiberxavfsizlik fakultеti
|
bet | 10/35 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 0,57 Mb. | | #238854 |
Bog'liq AXXBK metodichka-15-01 (1)Olinadigan natija
Rad etish daraxti tahlilining natijasi quyidagicha:
- bir vaqtning о‘zida ikki yoki undan ortiq hodisa sodir bо‘lishi mumkin bо‘lgan vaziyatda oxirgi hodisa va о‘zaro ta’sir qiluvchi yо‘llarni vizual tasvirlash;
- minimal kesishmalar tо‘plami(tizimning rad etish yо‘llarini paydo bо‘lishi) va har bir qism uchun tizimni rad etish ehtimolligini baholash;
- oxirgi hodisa ehtimolligini baholash.
Topshiriq
Ushbu ishda talaba bо‘lishi mumkin bо‘lgan ixtiyoriy xavfli hodisani rad etish daraxtini quradi va hodisalar ehtimolliklarini aniqlaydi hamda berilgan nazorat savollariga javob yozadilar.
Nazorat savollari
1. Rad etish daraxtining taxlili tushunchasiga ta’rif bering.
2. Rad etish daraxtida kо‘rsatilgan omillarini tushuntiring.
3. FTA usulida qanday mantiqiy elementlardan foydalaniladi?
4. Usulning afzallik va kamchiliklarini tushuntirib bering?
5- amaliy ish
Mavzu: Riskni “Vaziyatlar - daraxti” usuli yordamida tahlili.
Ishdan maqsad: Vaziyatlar - daraxti usulidan foydalangan holda axborot xavfsizligidagi risklarni baholashni o’rganishdan iborat.
Qisqacha nazariy ma’lumot
Voqealar daraxti tahlili - asosiy hodisadan (ETA-Event tree analysis) kelib chiqadigan hodisalar ketma -ketligini tuzish algoritmi. Favqulodda vaziyatning rivojlanishini tahlil qilish uchun ishlatiladi. Har bir favqulodda vaziyat senariysi chastotasi asosiy hodisaning chastotasini yakuniy voqea ehtimolligiga ko'paytirish yo'li bilan hisoblanadi.
Shaklda butunlay mustaqil, hodisa daraxti misoli oddiy hisoblar asosida ko'rsatilgan. Daraxt ko'rinishida joylashtirish orqali ETA qo'shimcha tizimlar, funktsiyalar yoki to'siqlarni hisobga olgan holda, boshlanadigan hodisaga mos keladigan yomonlashuvchi yoki yaxshilanadigan hodisalarni ko'rsatishga imkon beradi.
Qo’llanilishi
ETA boshlangan hodisadan keyin turli xil salbiy senariylarni modellashtirish, hisoblash va saralash (xavf nuqtai nazaridan) uchun ishlatilishi mumkin. ETA mahsulot yoki jarayon hayot siklining istalgan bosqichida qo'llanilishi mumkin. Voqealar potentsial senariylari va ketma -ketligini ishlab chiqishga yordam beradigan va istalmagan natijalarni kamaytirish uchun turli xil qayta ishlash choralari, to'siqlar yoki boshqaruvlar natijalarga qanday ta'sir qilishi haqida fikr yuritish uchun sifatli darajada qo'llanilishi mumkin.
Miqdoriy tahlillar boshqaruvning mosligini hisobga olish uchun eng maqbuldir. Ko'pincha u turli xil xavfsizlik choralari va vositalari qo'llanilgan hollarda nosozliklarni simulyatsiya qilish uchun ishlatiladi.
ETA zarar yoki foyda keltirishi mumkin bo'lgan voqealarni modellashtirish uchun ishlatilishi mumkin. Biroq, imtiyozlar nuqtai nazaridan eng maqbul bo'lgan yo'llarni izlash, odatda, qarorlar daraxti yordamida modellashtiriladi.
Kirish ma'lumotlari
Kirish ma'lumotlari quyidagilarni o'z ichiga oladi:
mumkin bo'lgan voqealar ro'yxati;
davolash choralari, to'siqlar va nazoratlar va ularning muvaffaqiyatsizlik ehtimoli haqidagi ma'lumotlar (miqdoriy tahlil uchun);
dastlabki muvaffaqiyatsizlik rivojlanadigan jarayonlar haqida tushuncha.
|
| |