Referat jumisi tema: Kompleks isbilermenlik litsenziyası (franshizing) shártnaması Orınlaǵan: Dawletnazarov. A

|
Referat jumisi tema: Kompleks isbilermenlik litsenziyası (franshizing) shártnaması Orınlaǵan: Dawletnazarov. A
|
bet | 1/5 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 29,99 Kb. | | #125543 | Turi | Referat |
Bog'liq Dawletnazarov A Kompleks isbilermenlik litsenziyası franshizing
ÓZBEKSTAN RESPUBLIKASI JOQARI BILIMLENDIRIW, ILIM HÁM INNOVACIYALAR MINISTRLIGI BERDAQ ATINDAǴI QARAQALPAQ MÁMLEKETLIK UNIVERSITETI YURIDIKA FAKULTETI YURISPRUDENCIYA QANIGELIGI 202-TOPAR STUDENTI
DAWLETNAZAROV AYNAZARDIŃ
"PUQARALÍQ HUQÍQÍ” PÁNINEN
REFERAT
JUMISI
Tema:Kompleks isbilermenlik litsenziyası (franshizing) shártnaması
Orınlaǵan: Dawletnazarov.A
Qabıllaǵan: Ganiev.E
NÓKIS-2023-jıl
Tema:Kompleks isbilermenlik litsenziyası (franshizing) shártnaması
Reje:
Kirisiw
Tiykarǵı bólim
1-§. Kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnamasınıń elementleri.
2-§. Kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnaması mazmunı.
3-§. Kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnamasın shekleytuǵın hám shártnamaǵa kiritiliwi qadaǵan etilgen shártler.
4-§. Kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnamasınıń biykar bolıw tiykarları.
Juwmaq
Paydalanılǵan ádebiyatlar
Kirisiw
Kompleks isbilermenlik litsenziyası (franshizing) shártnaması boyınsha bir tárep (kompleks litsenziar) ekinshi tárepke (kompleks litsenziatga) aqsha ornına litsenziarnıń firma atınan hám de qorǵalanatuǵın kommerciya informaciyasınan, sonıń menen birge shártnamada názerde tutılǵan tolıq huqıqlarǵa kiretuǵın basqa obyektlerden (tavar belgisi, xizmet kórsetiw belgisi hám oylap tabılǵanlar hám de taǵı basqalardan) litsenziattıń isbilermenlik iskerliginde paydalanıw huqıqın óz ishine alatuǵın tolıq huqıqlar kompleksin (litsenziya kompleksi) beriw minnetlemesin aladı (Ózbekstan Respublikasınıń Puqaralıq kodeksiniń 862-statyası 1-bólimi).
Kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnaması jáhán ámeliyatı ushın da jańa institut bolıp, bul shártnama hám ol menen baylanıslı munasábetler XX ásirdiń baslarında payda bolǵan. Usı shártnamanıń atalıwı jóninde de bir qatar pikirler bar. Kópshilik rawajlanǵan mámleketlerde bul shártnama “franshizing” (anglichan franchising - “huqıq”, “jeńillik” mánislerin ańlatadı ) atı menen ataqlı bolsa, Rossiya Federatsiyasida “kommerciya konceciyasi”, dep ataladı.
Ózbekstan Respublikasınıń Puqaralıq kodeksinde bul shártnamanıń “kompleks isbilermenlik litsenziyası (franshizing)” - dep atalıwında ayriqsha mánis bar.
Birinshiden, usı shártnamanıń bul tárizde (kompleks isbilermenlik litsenziyası (franshizing) atalıwı tiyisli huqıqıy munasábettiń mazmun-mánisinen kelip shıǵadı.
Ekinshiden, shártnamanıń atalıwı daǵı “franshizing” termini shártnama atınıń tuwrı qollanıwǵa xızmet etedi.
Úshinshiden, shártnama tiykarında bir tárep (litsenziar) ekinshi tárepke berip atırǵan obyektlerdiń barlıǵın, tek ǵana “kompleks isbilermenlik” sóz dizbegi menen qamtıp alıw múmkin.
Tórtinshiden, shártnama atalıwında “litsenziya” termini qollanılıwı bir shaxsqa tiyisli bolǵan tolıq huqıqlardan ekinshi shaxstıń paydalanıwı menen baylanıslı.
Kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnamasınıń tiykarǵı maqseti (huqıqıy tárepten) tek isbilermenlik iskerliginde paydalanıw ushın tolıq huqıqlar kompleksin waqtınsha paydalanıwǵa beriw esaplanadı. Shártnama tiykarında kompleks litsenziar óziniń firma atı hám qorǵawlanatuǵın basqa kommerciya informaciyası, hám de litsenziardıń tolıq huqıqlarına kiretuǵın obyektler: tavar belgisi, xizmet kórsetiw belgisi, oylap tabılıwı (patent bolǵanı halda) nı kompleks litsenziattiń isbilermenlik iskerliginde paydalanıw ushın beriw minnetlemesin aladı. Kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnamasına muwapıq ekinshi tárep-litsenziatga berilip atırǵan huqıqlar ádetdegi múlkshilik yamasa talap qılıw huqıqı emes, bálki tolıq huqıqlar esaplanadı. Tolıq huqıq bolsa, ádetdegi sıyaqlı iyelep turıw múmkin bolmaǵan, bir waqtıniń ózinde belgisiz sheńberdegi shaxslar paydalanıwı múmkin bolǵan obyektlerge salıstırǵanda huqıq iyesi múlkshilik huqıqların ámelge asırılıwın támiyinleytuǵın zárúrli qural bolıp tabıladı.
Kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnamasınıń ekonomikalıq áhmiyeti sonda, bul shártnama arqalı iri kompaniyalar óz ónimleri ushın bazarlar payda etediler, tovarlar, jumıslar hám xızmetlerdiń mámilede qıyınshılıqsız háreketi támiyinlenedi. Bunnan tısqarı kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnaması arqalı isbilermenlik iskerligin ámelge asırıw, isbilermenlik iskerligin basqa usıllar (mısalı, yuridikalıq shaxs hám qospa kárxana dúziw, bólek qarjı alıp kirisiw hám basqalar) arqalı ámelge asırıwǵa salıstırǵanda talay qolaylı esaplanadı.
Ózbekstan respublikası Puqaralıq Kodeksniń 862-statyası ekinshi bóliminde, kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnamasında litsenziattıń litsenziya kompleksinen, litsenziardıń jumıs tarawındaǵı abırayınan hám kommerciya tarawındaǵı tájiriybesinen arnawlı bir kólemde (atap aytqanda, minimal hám yamasa maksimal kólemde paydalanıwdı belgilep qoyǵan halda) arnawlı bir iskerlik tarawına (litsenziardan alınǵan yamasa litsenziat islep shıǵarǵan tovarlardı satıw, xızmetlerdi kórsetiw, jumıslar orınlaw, sawda iskerligin ámelge asırıw hám taǵı basqa) qollaǵan halda, paydalanıw aymaǵın kórsetip yamasa kórsetpesten paydalanıw názerde tutılıwı múmkin.
Kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnaması konsensual, eki táreplama hám aqsha ornına dúziletuǵın shártnama esaplanadı.
Usı shártnamada puqaralıq huqıqındaǵı bir qansha shártnamalarǵa tán tárepler ańlatpalaganligi ushın, onı talaptan úshinshi shaxs paydasına waz keshiw shártnamasınan, múlk ijarası shártnamasınan, ilimiy-tekseriw, tájiriybe-konstruktorlıq hám texnologiya jumısları kesip alıp islewi shártnamasınan hám litsenziya shártnamasınan ayırmashılıqların kórsetip ótiw zárúr.
Talaptan úshinshi shaxs paydasına waz keshiw shártnamasında kreditordıń talap qılıw huqıqı franshizing shártnamasınan parıq etip, kreditordıń shaxsı menen tıǵız baylanıslı bolmaydi. Bunnan tısqarı kreditordıń óz huqıqların basqa shaxsqa ótkeziwi menen onıń óz huqıqlarına salıstırǵanda kepilligi tawsıladı. Kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnamasında bolsa arnawlı bir múddetten keyin yamasa belgilengen shárt ámelge asırılǵanınan keyin paydalanıwǵa alınǵan tolıq huqıqlar óz iyesine qaytarıladı.
Ádetde, múlk ijarası shártnamasında múlkshilik huqıqlar paydalanıwǵa berilsa, kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnamasında tolıq huqıqlar paydalanıwǵa beriledi. Gerpara jaǵdaylarda ijara shártnamasında da tolıq huqıqlar beriliwi názerde tutılıwı múmkin. Mısalı, kárxananı girewge beriw shártnamasında kárxananı individuallastırıw quralları múlkshilik komplekstiń strukturalıq bólegi retinde paydalanıwǵa beriledi hám bólek ijara ob'ekti retinde qaralmaydi.
Ilimiy-tekseriw jumısları kesip alıp islewi shártnamasında bolsa, orınlanǵan jumıstıń nátiyjesinde intellektuallıq múlk huqıqı ob'ekti jaratılıwı, bul bolsa óz gezeginde tolıq huqıqlardı payda etiwi múmkin. Lekin bunday jaǵday mudamı da júzege kelmeydi. Yaǵnıy ilimiy-tekseriw jumısları kesip alıp islewi shártnamasında hámme waqıt da gózlengen nátiyjege eriwilavermaydi. Qolaversa, bul túrdegi kesip alıp islew shártnamalarında hámme waqıt da intellektuallıq múlk ob'ektin jaratıw talabı qoyılmaydı. Kompleks isbilermenlik litsenziyası shártnamasında bolsa, predmet retinde tek ǵana tolıq huqıqlar tán alıw etiledi.
|
| |