nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Bolaning rivojlanish jarayonida immun reaksiyalarning shakllanishi

|
Bolaning rivojlanish jarayonida immun reaksiyalarning shakllanishi
|
bet | 141/190 | Sana | 06.01.2024 | Hajmi | 4,48 Mb. | | #130993 |
Bog'liq Yosh fiziologiyasi va gigienasiBolaning rivojlanish jarayonida immun reaksiyalarning shakllanishi. Embrional rivojlanish davrida homilaning organizmida antitanalar ishlab chiqilmaydi. Tug’ilgandan keyingi dastlabki 3 oy mobaynida chaqaloqlarning organizmi deyarlik to’lig’icha infeksion kasalliklar bilan kasallanmaydi. Kasalga chalinmaslikni bu holatini homilaning ona organizmidan olgan immun tanalari mavjudligi bilan tushuntirish mumkin. Kasalga chalinmaslikni yana emadigan bolalarni ona sutidan olgan antitanalar bilan ham tushuntirish mumkin. Gamma-globulin-antitanalarni tashuvchi ona organizmidan homilaga plasenta orqali berilsa, tug’ilganidan keyin dastlabki 3-5 kunlik sut (og’iz suti) tarkibida beriladi. Bundan tashqari yangi tug’ilgan bolalarning turli kasalliklar bilan og’rimasligi, ular organizmining ayniqsa uning asab tizimini to’lig’icha yetilmaganligi, bilan bog’liqdir. Bu yoshda bolalarning qizil iligida va limfa tugunlarida antitanalar ishlab chiqaruvchi hujayralar yo’q va gamma-globulinlar sintezlanmaydi. Katta yoshdagi bolalarga nisbatan kichik yoshdagi bolalarda spesifik bo’lmagan himoya omillari aniq namoyon bo’ladi.
Organizmning yetilish darajasiga qarab uning asab tizimi ham yetila boradi va bolaning organizmida chidamli immunologik xususiyatlar asta-sekin paydo bo’la boshlaydi. 2 yoshda jiddiy darajadagi immun tanalar hosil bo’la boshlaydi. Shuni qayd qilish kerakki jamoalarda tarbiyalangan bolalarda immun reaksiyalar ancha tez shakllanadi. Jamoat joylardagi bolalar yopiq-yashirin immunizasiyaga uchraydi, kasal boladan bola organizmi kichik dozalarda tushgan qo’zg’atuvchilar unda kasallik chaqirmay, qo’zg’atuvchilar tezda halok bo’ladilar, ya’ni organizm unga qarshi antitanalar ishlab chiqarishga ulgurishi bilan yuqoridagi holatni tushuntiramiz. Agar bu holat bir necha marta takrorlansa ushbu kasallikga qarshi immunitet yuzaga keladi.
Organizm 10 yoshga yetganida uning immun xususiyati yaxshi namoyon bo’ladi, keyingi davrlarda ular nisbatan doimiy darajada turadi va 40 yoshdan keyin pasaya boshlaydi.
Organizmning immunli reaksiyalarini shakllanishida profilaktik emlashlar muhim rol o’ynaydi. Asosiy emlashlarning va ularning takrorlanishini kalendar jadvali (revaksinatsiya) quyidagicha ko’rinishga ega.
Silga qarshi – dastlab hayotning 5-7 kunida. Takrorlash 7,12 va 17 yoshda.
Poliomiyelitga qarshi – dastlab 2 oylikda. Takrorlash 1,2 va 3 yoshda, so’ngra 7 va 15-16 yoshda.
Difteriya, ko’k yo’talga qarshi – dastlab 5-6 oylikda. Takrorlash 2-3 yoshda va 6 yoshda (maktabdan oldin).
Chechakka qarshi – dastlab 1 dan 1,5 yoshgacha. Takrorlash 8 va 15 yoshda
Qizamiqqa qarshi –10 oylikda va barcha 8 yoshgacha bo’lgan, emlanmagan va qizamiq bilan og’rigan bolalar bir marta emlanadi.
|
| |
Suyaklarning tuzilishi - Yosh fiziologiyasi va gigienasi

|
Yosh fiziologiyasi va gigienasi
|
bet | 99/190 | Sana | 06.01.2024 | Hajmi | 4,48 Mb. | | #130993 |
Bog'liq Yosh fiziologiyasi va gigienasiSuyaklarning tuzilishi. Har bir suyak-suyak to’qimalari, suyakusti qatlami, suyak moyi (miyasi), qon va limfa tomirlari hamda nervlardan iborat murakkab organdir.
30-rasm. Arralangan son suyagi.
A –umumiy arralash; B –so’ruvchi moddadagi to’sinlarning joylanish chizmasi.
1-ilikli bo’shliq; 2-so’ruvchi modda; 3-qulayli moddalar.
Yuzalarni biriktiruvchi suyaklardan boshqa suyaklarni hammasi suyak usti pardasi bilan qoplangan. Bu yupqa biriktiruvchi to’qimali po’stloq bo’lib nervlar va tomirlarga juda boy, ular bu pardadan o’tib maxsus teshiklar orqali suyakka kiradi. Suyak usti pardasiga bog’lar va muskullar yopishgan bo’ladi. Suyak usti pardasining ichki qatlami o’suvchi va ko’payuvchi hujayralardan tashkil topgan bo’lib, suyakni yo’g’onlikga o’sishini ta’minlaydi, singan paytlarda –esa ulardan suyak, qadoqlari hosil bo’ladi.
Agarda naysimon suyakni uzun o’qi bo’ylab arralasak yuzasida jips yoki kompakt modda joylashgan, uning tagida esa shimuvchi modda (gubkasimon) – chuqurlikda joylashgan. Kalta suyaklarda, masalan, umurtqalarda gubkasimon moddalar kup buladi. Kompakt moddaning qalinligi turlicha va suyakka tushadigan yukni ta’siriga bog’liq bo’ladi. Gubkasimon (shimuvchi) modda ancha ingichka suyakli turdan hosil bo’ladi. Suyakli turlar parallel chiziqli tayanch kuchlanishiga moslashgan bo’lib, suyakni katta yuk ta’siriga chidamli bo’lishiga imkon beradi.
Suyakni zich qatlami plastinkali tuzilishga ega bo’lib, bir-biriga tegizib, qator qilib qo’yilgan tizimni eslatadi. Bunday tuzilish suyakga qattiqlik va yengillik beradi. Suyak to’qimalarini hujayralari suyak moddasining plastinkalari orasida yotadi. Suyak plastinkasi - bu suyak to’qimasining hujayralar aro moddasidir.
Naysimon suyaklar, tana-diafiz va ikki uchidan yoki epifizlardan tashkil topgan. Epifizlarda tog’ay bilan qoplangan va bo’g’unlarni hosil bo’lishida ishtirok etuvchi bo’g’unlar yuzasi joylashgan. Suyaklar yuzasida do’nglar, do’ngchalar, egatlar, kesmalar, teshiklar joylashgan bo’lib, ularga paylar, muskullar tutashadi yoki nervlar va tomirlar o’tadi.
|
| |
Immunitet - Yosh fiziologiyasi va gigienasi

|
Yosh fiziologiyasi va gigienasi
|
bet | 138/190 | Sana | 06.01.2024 | Hajmi | 4,48 Mb. | | #130993 |
Bog'liq Yosh fiziologiyasi va gigienasi9.6. Immunitet
Organizmning himoya omillari. Odamlar turli-tuman mikroblar orasida jumladan, kasalliklar chaqiruvchi viruslar va bakteriyalar orasida hayot kechiradilar. Ularning ko’pchiligi kasal hayvonlar va odamlar organizmida bo’ladi va ulardan u yoki bu yo’l bilan sog’larga beriladi. Masalan, kasal hayvonlardan odamlar xom sutni ichib brusellez yoki ovsil (oqsil) kasalliklari bilan kasallanadilar. Stolbnyakni qo’zg’atuvchisi tuproqda bo’lib jarohatlangan to’qimalar orqali organizmga kirishi va og’ir kasallikni chaqirishi mumkin.
Yo’tal, aksa urish, qattiq gapirish va boshqalar bilan ham havo-tomchi yo’li bilan yuqadigan kasalliklar ham mavjudligi yaxshi ma’lum. Xuddi shu yo’l bilan odamlar gripp, sil va boshqa infeksiyalar bilan kasallanadilar. Ammo hayotiy tajribalar shuni ko’rsatmoqdaki, odamlar kasallanishdan ko’ra ko’proq kasallikga chalinadilar, boshqacha qilib aytganda kasallikga chalinish doimo ham kasallikni chaqiravermaydi. Ko’rinib turibdiki organizmda infeksiyani rivojlanishiga qarshilik ko’rsatuvchi omillar va mexanizmlar mavjud.
Organizm infeksiya bilan kurashda himoyaning ikki maxsus bo’lmagan (umumhimoyaviy) va spesifik omillardan foydalanadi.
Spesifik bo’lmagan omillarga organizmni ichki muhitiga begona predmetlarni ushlab qoluvchi va ichkariga o’tib ketishiga qarshilik ko’rsatuvchi teri va shilliq pardalarni kiritish mumkin. Spesifik bo’lmagan omillarga yana kletchatka-yeyuvchilar –fagositlarni ham kiritish mumkin. Fagositlar qonda va boshqa organlarda (limfa tugunlarida, qizil ilikda, taloqda va boshqalar) bo’ladi.
Umumhimoyaviy, ya’ni spesifik omillar infeksiya va uni qo’zg’atuvchilarini aniq tanlab ta’sir ko’rsatish qobiliyatiga ega emas, ular qo’zg’atuvchilarni organizmga kirishiga va unda bo’lishiga qarshilik ko’rsatadi, bu paytda har bir qo’zg’atuvchining alohida xususiyatlari jiddiy ahamiyatga ega emas.
Infeksiyalar bilan kurashda, hal qiluvchi rolni organizmda ishlab chiqiladigan spesifik omillar o’ynaydi. Ular qaysi infeksiyaga qarshi ishlab chiqilgan bo’lsa o’sha kasallikga yoki infeksiyaga organizmni spesifik chalinmasligini ta’minlaydi. Himoyaning bu shakli immunitet deb ataladi. Immunitetning spesifikligi shundan iboratkim, u faqat bitta infeksiyaga qarshi himoyani ta’minlaydi va aynan shu individning boshqa infeksiyalarga chidamlilik darajasiga ta’sir ko’rsatmaydi. Masalan, ko’k yo’tal qo’zg’atuvchisiga qarshi ishlab chiqilgan modda, qizamiq qo’zg’atuvchisiga qarshi hyech qanday ta’sir ko’rsata olmaydi va h.z.
|
| |
Chloral Hydrate - Neonatal Intensive Care Drug Manual

|
Neonatal Intensive Care Drug Manual
|
bet | 107/654 | Sana | 03.01.2022 | Hajmi | 1,5 Mb. | | #14803 |
Chloral Hydrate
Revision Date : 27/04/2021
|
Approved : TC,KOH
|
Alert
|
High alert medication: risk of causing significant patient harm when used in error.
Chloral hydrate should not be given by non-medical personnel in non-medical environment.
Osmolality is 3285 mOsm/kg of water
|
Indication
|
Sedation for painless procedure (e.g. neuroimaging).
Sedative/hypnotic for short-term use.
|
Action
|
Exact mechanism of sedation is not yet known. Trichloroethanol (TCE) is considered to produce the sedative effect associated with this drug.
|
Drug Type
|
Sedative and hypnotic drug with barbiturate-like features.
|
Trade Name
|
Chloral Hydrate Mixture 1 g/10 mL, (100 mg/mL) manufacturer: Perrigo Australia
|
Presentation
|
Chloral Hydrate Mixture 1 g/10 mL (100 mg/mL) oral liquid, 200 mL
|
|
|
| |
Bumerang so‘zining lug‘aviy ma'nosi mazmunan nimani anglatadi?

|
Bumerang so‘zining lug‘aviy ma'nosi mazmunan nimani anglatadi?
|
bet | 310/372 | Sana | 16.12.2023 | Hajmi | 1,97 Mb. | | #120479 |
Bog'liq Barcha fanlardan Testlar to‘plami (1)Bumerang so‘zining lug‘aviy ma'nosi mazmunan nimani anglatadi?* qaytar aloqa
Buyum focus masofasi 10 sm bo`lgan yig`uvchi linzadan 20 sm masofada joylashgan. Uning tasviri linzadan necha santimetr masofada bo`ladi?* 20 sm
Buyumning qavariq linzadan d>2F masofada joylashganda tasvir qanday bo‘ladi?* To‘nkarilgan, kichiklashgan va haqiqiy
Chana qorda sirpanib borayotganda chanaga uni tortib borayotgan itlar qo’shilgan Chana qorda sirpanib borayotganda chanaga uni tortib borayotgan itlar qo‘shilgan arqon 0,5 Kn maksimal kuch bilan ta’sir qiladi. Agar ishqalanish koeffitsiyenti 0,1 ga teng bo‘lsa, shu arqon massasi (kg) qancha keladigan yukli chanani siljita oladi? * 500
Choose the right answer/To’g’ri javobni tanlang/… work in the market.* Sellers
Choose the right answer/To’g’ri javobni tanlang/Выберите правильный ответ… work in the market.* Sellers
CHorak tamom bo‘lganda va o‘quv dasturining tegishli bo‘limi tugallangandan keyin o‘quvchilarning bilimlari, ko‘nikma va malakalarini baholash uchun amalga oshiriladi. U imtihonlar, testlar, sinovlar va malakaga doir ishlar shaklida o‘tkaziladi. Ushbu nazoratda foydalaniladigan materiallar o‘quv fani o‘qituvchisi tomonidan tayyorlanishi -* oraliq nazorat
Cloudy so’zining ma’nosini toping.*bulutli,
comes ….. after Monday *Tuesday
Crocodile Technology 3D dasturi o‘z ichiga kanday modellashtirishni olgan* Crocodile Technology 3D dasturi o‘z ichiga elektron loyihani, PIC (Peripheral Interface Controller) larni dasturlash imkoniyatini, 3D o‘lchamdagi mexanizmlarni (mexanik motor, tishli va tishsiz mexanizmlar va boshqa obektlar) va 3D o‘lchamdagi PCB elementlarini modellashtirishni olgan
dars davomiyligi necha minutni tashkil qiladi? * bir o‘quv yilida 40 o‘quv haftasi va dars davomiyligi 50 minutni tashkil qiladi
|
| |
Dosage/Interval - Neonatal Intensive Care Drug Manual

|
Neonatal Intensive Care Drug Manual
|
bet | 108/654 | Sana | 03.01.2022 | Hajmi | 1,5 Mb. | | #14803 |
Dosage/Interval
|
Sedation for painless procedure:
Term infants: 50 mg/kg/dose (25–75 mg/kg/dose).
Preterm infants: 25 mg/kg/dose (25–75 mg/kg/dose).
Give the dose 45 minutes before procedure. Repeated doses up to maximum of 100 mg/kg may be used with respiratory monitoring.
Short-term sedation:
8 mg/kg/dose q6–8 hourly.
|
Route
|
Oral
Note: Rectal administration is erratically absorbed and therefore not recommended.
|
Maximum Daily Dose
|
100 mg/kg
|
Preparation/Dilution
|
Syrup – 100 mg/mL (osmolality is 3285 mOsm/kg of water)
|
Administration
|
Oral preparation should be diluted 1:3 with water or administered after feeding to reduce gastric irritation.
|
Monitoring
|
Chloral hydrate is well tolerated by most patients with single dose or short-term use. Most common reported adverse effect is mild respiratory depression and bradycardia in former preterm infants.1,2 Observe for respiratory depression, blood pressure and level of sedation.
|
|
|
| |
DARSNING MAQSADI - Mavzu: Kirish. Adabiyot – ma’naviyatni yuksaltirish vositasi darsning maqsadi: a ta’limiy

|
Mavzu: Kirish. Adabiyot – ma’naviyatni yuksaltirish vositasi darsning maqsadi: a ta’limiy
|
bet | 148/200 | Sana | 01.04.2021 | Hajmi | 325,51 Kb. | | #13866 |
DARSNING MAQSADI:
a) ta’limiy: o‘quvchilarga adabiyot, uning ma’naviyatni yuksaltirish vositasi sifatidagi ahamiyati haqida yangi bilim berish;
b) tarbiyaviy: o‘quvchilarda yurtimizda ro‘y berayotgan o‘zgarishlarga shaxsiy munosabat bildirish malakasini shakllantirish;
d) rivojlantiruvchi: o‘quvchilarni o‘z-o‘zini rivojlantirishga o‘rgatish, mavzu yuzasidan olgan bilimlarini hayotiy vaziyatlarga qo‘llay bilishiga erishish.
Mavzuga oid shakllantiriladigan kompetensiyalar:
a) tayanch kompetensiya(lar): TK1, TK2;
b) fanga oid kompetensiya(lar): FK1.
Dars turi: yangi tushuncha, bilimlarni shakllantiruvchi.
Dars uslubi: an’anaviy.
Dars jihozlari: darslik, adabiyotshunoslik atamalari lug‘ati, mavzuga oid ilmiy adabiyotlar, slaydlar, bukletlar, tarqatma materiallar, ko‘rgazmali qurollar (audio, video, fotolavhalar, jadvallar) jamlanmasi.
|
| |
Bilim bu- - Barcha fanlardan Testlar to‘plami

|
Barcha fanlardan Testlar to‘plami
|
bet | 308/372 | Sana | 16.12.2023 | Hajmi | 1,97 Mb. | | #120479 |
Bog'liq Barcha fanlardan Testlar to‘plami (1)Bilim bu-...* o‘quv mazmunining o‘zlashtirganlik darajasi
Bilim bu..........?shaxsning ongida tushunchalar, sxemalar, ma’lum obrazlar kо‘rinishida aks etuvchi borliq haqidagi tizimlashtirilgan ilmiy ma’lumotlar majmui.
Bilim, ko‘nikma va malakalarni egallash jarayonini ma qsadga yo‘naltirilgan tarzda tashkil etish, rejali va tizimli amalga oshirishga yordam beruvchi usullar yig‘indisi bu -* Metodika
Bilim, kо‘nikma, malaka va muayyan ahloqiy sifatlarni о‘zlashtirish yо‘lidagi о‘zaro harakatlarini tashkil etishga asoslanuvchi ta’lim bu........?interfaol ta’lim
Bilim, maolumot, dalillarni qiyosiy taxlil etishga yordam beradigan metodlarni toping* *T-chizmasi, Venn diagrammasi
Bir kimyoviy element izotopining o‘z-o‘zidan elementar zarralar yoki yadrolar chiqarib boshqa bir elementning izotopiga aylanishi ... hodisasi deb ataladi.* radioaktivlik
Bir litr suv necha sm3 ga teng?* 1000
Bir xil ishorada zaryadlangan ikkita sharcha orasidagi masofa 100 mm ga teng. Ular orasidagi masofa 25 mm ga keltirilsa, ta`sir kuchi qanday o`zgaradi.* 16 marta ortadi
Bir xil yoki o‘zgarmas fazalar farqi bilan tarqalayotgan yorug‘lik to‘lqinlaridan tashkil to‘gan to‘lqinlarga….deb aytiladi.* kogerent to‘lqinlar
Birinchi muallim, Ikkinchi muallim, Turkiy guliston yoxud axloq asarlarining muallifi kim?*Abdulla Avloniy
Biror mavzu bo`yicha ta`lim oluvchilar bilan o`zaro bahs, fikr almashinuv tarzida o`tkaziladigan o`qitish metodi * Baxs- munozara
Biror muammo bo`yicha ta`lim oluvchilar tomonidan bildirilgan erkin fikr va mulohazalarni to`plab, ular orqali ma`lum bir yechimga kelinadigan metoddir.* Akliy xujum.
Blits- so‘rov texnologiyasidan qaysi holatlarda foydalanish mumkin?* Individual, guruh va jamoada
Blits -so‘rov texnologiyasining afzalligi* Savol va javoblarning qisqaligi
Bluetooth — bu … * 100 metrgacha bо‗lgan masofada qurilmalar orasida simsiz ma‘lumotlarni uzatish texnologiyasi
|
| |
Chloramphenicol (Topical)

Ointment:
Apply 3 to 4 times a day in the affected eye and continue for 48 hours after clinical resolution.
Severe infection: May need more often at the discretion of the treating team.
DROPS:
Severe infection: Apply 1 drop every 2 hours in the affected eye for 48 hours and reduce frequency with controlling of infection.
Less severe infection: Apply 3 to 4 times a day in the affected eye
Continue for 48 hours after clinical resolution
Drops and Ointment combination:
Apply drops during the day as above
Apply ointment once at night
Continue for 48 hours after clinical resolution.
|
Adverse Reactions - Neonatal Intensive Care Drug Manual

Mild respiratory depression — ensure adequate monitoring.
Gastric irritation with nausea and vomiting.
In former premature infants , episodes of bradycardia may occur for up to 24 hours after a dose.
Paradoxical excitement may occur.
Prolonged administration or acute overdose can cause neurologic, respiratory and myocardial depression; cardiac arrhythmia and bladder atony.
Serious adverse events including death/permanent neurologic injury have been reported in children in a review of adverse event care reports from the adverse drug reporting system of the Food and Drug Administration, the US Pharmacopoeia, and the results of a survey of paediatric specialists.9
|
Contraindications - Neonatal Intensive Care Drug Manual

Reduce dose in hepatic and renal impairment.
Avoid prolonged use and abrupt withdrawal thereafter.
Administration with other CNS depressants such as opioids, benzodiazepines or barbiturates may produce excessive sedation.
Indirect hyperbilirubinaemia may occur after prolong use because TCE and bilirubin compete for hepatic conjugation.
Use cautiously in preterm infants because of the risk of respiratory depression.
|
-amaliy mashg’ulot mavzusi: Bilish faoliyati psixologiyasi

202
Mashg’ulot uchun zaruriy uslubiy tavsiyalar va o’quv didaktik
tarqatma materiallar
1. Bilish faoliyati va jarayonlari so’zlarini eshitganingizda fikringizga
qanday so’zlar iboralar keladi (Aqliy xujum)
2. Xotirani rivojlantirish imkoniyatlari haqidagi fikrlar munozarasi 3x4
pedagogik texnologiya asosida tashkil etish uchun guruh 4ta kichik guruhlarga
bo’linadi. Xar bir gurux uchun bir varaq qog’oz olinib, uning yuqori qismiga
xotirani rivojlantirish imkoniyatlari haqidagi 3 tadan guruh fikrini yozishini
hamda, bu fikrlar yozilgan qog’ozni (soat strelkasi yo’nalishi bo’yicha) keyingi
guruhlarga uzatish taklif etiladi. Keyingi guruh esa yana bu haqda uchta fikr
bilan to’ldirishi va keyingi guruhga uzatishi lozim. Shu tarzda davom etib, xar
bir qog’ozda 12 tadan fikrlar mujassam bo’lgach, guruxlar bu fikrlarni tahlil
etib, guruxning bir umumlashtirilgan fikrini bildirishlari talab etiladi.
3. Shaxs xotirasi xususiyatlarini piktogramma, ya’ni rasmli assosiasiyalar
metodi orqali o’rganish uchun metodika.
Regional Internet Registries

(ICANN). ICANN, in turn, provides some of these assignments to the RIRs, which
are responsible for different regions in the world. The following are the RIRs that
exist in the world today:
•
African Network Information Center
(AfriNIC) is responsible for Africa.
•
American Registry for Internet Numbers
(ARIN) is responsible for North Amer‐
ica, Antarctica, and parts of the Caribbean.
•
Asia Pacific Network Information Centre
(APNIC) is responsible for Asia, Aus‐
tralia, New Zealand, and other neighboring countries.
•
Latin America and Caribbean Network Information Centre
(LACNIC) is responsi‐
ble for Central and South America as well as parts of the Caribbean.
•
Réseaux IP Européens Network Coordination Centre
(RIPE NCC) is responsible
for Europe, Russian, the Middle East, and central Asia.
The RIRs manage IP addresses for these regions as well as AS numbers. The AS num‐
bers are needed by companies for their routing. Each AS number is assigned to a net‐
work large enough to be sharing routing information with internet service providers
and other organizations. AS numbers are used by the Border Gateway Protocol
(BGP), which is the routing protocol used across the internet. Within organizations,
other routing protocols including Open Shortest Path First (OSPF) are typically used,
but BGP is the protocol used to share routing tables from one AS to another.
Using whois
To get information from any of the RIRs, we can use the
whois
utility. This command-
line program comes with any distribution of Linux. Using
whois
, we can identify
owners of network blocks.
Example 3-13
shows a
whois
query looking for the owner
of the network 8.9.10.0. The response shows us who was provided the entire block.
What you see in this example is a large address block. Blocks this large either belong
to companies that have had them since the first addresses were handed out or may
belong to service providers.
Example 3-13. whois query of a network block
root@rosebud:~# whois 8.9.10.0
#
# ARIN WHOIS data and services are subject to the Terms of Use
# available at: https://www.arin.net/whois_tou.html
#
# If you see inaccuracies in the results, please report at
# https://www.arin.net/public/whoisinaccuracy/index.xhtml
#
I. Tayyorlash bosqichi - "psixologiya"

79
III.
Pirovard (so’nggi) bosqich
- mahsulot sotish;
- moliyaviy faoliyat.
Bozorning menejerlarga bo’lgan talabi
Bozor iqtisodiyotiga kirib borishning strategik kursi yangi yondoshuvchilarni
talab qiladi. Bu talablar asosan iqtisodiyotda, boshqaruvda va ijtimoiy
muammolar yechimida namoyon bo’ladi. Insoniyat bo’lmagan yoki
qatnashmaydigan yuqori texnologiya va mexanizmlar keraklicha ta’sirchan
bo’la olmaydi. Menejment tizimida xo’jalik mexanizmining islohati asosiy omil
bo’ladi, bundan tashqari faoliyatchanlik va ta’sirchanlik islohatlari boshqaruv
kadrlari, ya’ni menejerlar tomonidan aniqlanadi.
Bozor iqtisodiga o’tgan, ishlab chiqarishda strukturali siljish, ilmiy-texnik
yutuqlarni amalda qo’llash, xo’jalikning ijtimoiy ahamiyatining o’sishi,
jamiyatning demokratizatsiyalashtiriluvchi, bularning hammasi menejer ishlarini
qiyinlashtiradi va bir qator islohatlar talab qiladi.
Xo’jalik mexanizmining har qanday islohati ongimizdagi eskicha
fikrlashning inkor etilishidan boshlanadi: yangi vazifalarning aniq tushunilishini
talab qiladi. Maqsad va vazifalar belgilanganidan so’ng, bularning amaliyotda
qo’llanilishi ko’p tomonlama boshqaruv apparatiga bog’liq.
Kadrlar tanlanishi shunaqa jarayonki, mansabning talablariga javob
beradigan kishilarni qidirish. Ayni paytda bu tanlov orqali ularni ratsional
joylashtirish muammosi ham hal qilinadi. Kadrlar joylashtiriluvi, eng yuksak
ishlab chiqaruvni ta’minlash maqsadida, ularni (kadrlarni) maqsadga muvofiq
shaklda boshqaruv apparatida joylashtiriluviga bog’liq.
Kadrlar tanlovi, bozor sharoitida ishlay oladigan kishilar va ularda jamoa
yuzaga keltirish bilan bog’liq. Bozor iqtisodiyoti munosabati menejerlardan,
tadbirkorlik va tez qaror qabul qilishni talab qiladi. Muhim bo’lgani nafaqatgina
islohat tamoyillarini umumiy tushunish, balki ularni kadrlarni har kungi
hayotida ishlata olish, ishning tarzini va uslubini o’zgartira olish. Bularni
inobatga olgan holda mas’uliyatli faoliyat ko’rsatish, yangi huquqlardan
foydalanish va sezilarli darajada intizomni mustahkamlash kerak.
Menejerlar yaxshi taktikkina bo’lib qolmay, strateg ham bo’lishlari kerak.
Ular bozor ehtiyojlarini inobatga olishlari, bozorning shakllanishida ta’sir etish,
talabdagi o’zgarishga egiluvchan shaklda javob berish, u maqsadni aniq tasavvur
qila olish, ertangi kun muammolarini yechish uchun bugundan taraddud ko’ra
olish, texnik yutuq va iqtisodiy ijtimoiy rivojdan orqada qolmaslik uchun
samarali xo’jalik yuritishi kerak. Bozor sharoitlarida yaxshi natijalarga erishish
uchun boshqaruv apparatining zarur doimiyligini saqlash.
"psixologiya" - bet 150

201
Insonlarga yoqimli narsalarni, ularni kayfiyatini ko’tarish uchun gapira
olasizmi?
Sizga yomon hazillar yoqadimi?
Siz o’zingizni yomon narsalarni eslab qoluvchi deb hisoblaysizmi?
Sizga qiziq bo’lmagan narsani tinglay olasizmi?
O’z qobiliyatingizni amalda qo’llay olasizmi?
Agar yutqazishni boshlasangiz o’yindan voz kechasizmi?
Haqligingizga ishonib turib boshqalarni fikrini eshita olasizmi?
Agar sizning do’stingiz o’yinda yutqazadigan bo’lsa, uni xursand qilish uchun
yutqazib bera olasizmi?
Boshqalarni xursand qilish uchun biron-bir kishiga qo’pol hazil qila
olardingizmi?
Baholanishi.
, 2, 3, 4, 7, 11 savollarda “ha” javobi uchun bir balldan, 2, 5, 6, 8,
9, 10 va 12 savollarda “yo’q” javobi uchun bir balldan qo’ying. Ballaringizni
jamlang.
Natijaning baholanishi.
8 balldan yuqori. Siz boshqalarga yoqasiz. Har xil xarakter va darajaga
ega bo’lgan insonlar bilan muomala qila olasiz. Siz suyanchiq bo’la oladigan
juda ko’p do’stlaringiz bor. Ammo Hech qachon hammaga birdek yoqishga
harakat qilmang. Bu sizning individual xususiyatingizni yo’qotishi mumkin.
4-8 ballgacha. Sizning o’zingizni to’tishingiz vaziyatga bog’liq.
Kimlardir uchun e’tiborli, mehribon, chiroyli bo’lsangiz, kimlardir uchun
aksincha. Ularga ko’proq e’tibor qarating.
4 balldan pasroq. Siz bilan muomala qilish juda ham qiyin. Bu sizni
hurmat qiladigan insonlarni sizdan uzoqlashtiradi. Sizning yomon xarakteringiz
tufayli insonlar kamdan-kam sizga yordam beradi. Siz buni ustida yanada
ko’proq o’ylashingiz kerak, o’zingizni o’zgartirishga harakat qiling.
Port Scanning with Nmap - Learning Kali Linux

In a
full-connect scan
,
nmap
completes the three-way
handshake before closing the
connection. One advantage to this type of scan is that applications aren’t getting half-
open connections across the server. There is a slim chance that this may be less suspi‐
cious to a monitoring system or team than the half-open connections. There would
be no differences in the results between a full-connect and a half-open scan. It comes
down to which is more polite and potentially less likely to be noticed. In
Example 3-16
, you can see partial results from a full-connect scan. In this example,
I’m using
nmap
to scan the entire network. The
/24
designation tells
nmap
to
scan all
hosts from 192.168.86.0-255. This is one way of denoting that. You can also provide
ranges or lists of addresses if that’s what you need to do.
Example 3-16. Full connect nmap scan
root@rosebud:~# nmap -sT -T
5
192.168.86.0/24
Nmap
scan report
for
testwifi.here
(
192.168.86.1
)
Host is up
(
0.00092s latency
)
.
Not shown:
995
closed ports
PORT
STATE SERVICE
53/tcp open domain
80/tcp open http
5000/tcp open upnp
8080/tcp open http-proxy
8081/tcp open blackice-icecap
MAC Address: 18:D6:C7:7D:F4:8A
(
Tp-link Technologies
)
Nmap scan report
for
myq-d9f.lan
(
192.168.86.20
)
Host is up
(
0.0064s latency
)
.
Not shown:
999
closed ports
PORT STATE SERVICE
80/tcp open http
MAC Address: 64:52:99:54:7F:C5
(
The Chamberlain Group
)
In the output,
nmap
provides not only the port number but also the service. This ser‐
vice name comes from a list
of service identifiers that
nmap
knows and has nothing
to do with what may be running on that port.
nmap
can determine which service is
running on the port by getting application responses.
nmap
also helpfully provides a
lookup of the vendor ID from the MAC address. This vendor ID can help you iden‐
tify the device you are looking at. The first one, for instance, is from Tp-Link Tech‐
nologies. Tp-Link makes network hardware like wireless access point/router devices.
You may have noticed that I didn’t specify ports I wanted to scan. By default,
nmap
will scan the 1,000 most commonly used ports. This makes the scan faster than scan‐
ning all 65,536 ports, since you won’t see the vast majority of those ports in use. If you
want
to specify ports, you can use ranges or lists. If you want to scan all the ports, you
can use the command-line switch
-p-
. This tells
nmap
to scan everything;
nmap
also
has a default speed at which it scans. This is the delay between messages that are sent.
Mustaqil tarzda amaliy mashq uchun topshiriqlar va testlar

197
b) meni befarq qoldiradi.
Yoqtirmagan odamingiz bilan samimiy gaplasha olasizmi?
a) ha, ko’pincha bu mening qo’limdan keladi
b) yo’q,
men bunday qilolmasdim
Ko’pincha Sizga nisbatan adolatsizlik qilishayotganday bo’ladimi?
a) ha
b) yo’q
Notanish odamlar bilan tanishishni yoqtirasizmi?
a) ha
b) yo’q
Sizningcha, o’zgalar ichki dunyosiga qiziqish odobsizlikmi?
a) bu fikrga mutloq qo’shilaman
b) yo’q, bunday emas
Biror tashvish ustida turgan bo’lsangiz, uxlay olasizmi?
a) ha, menda shunday muammo bor
b) nima bo’lsa ham yaxshi uxlay olaman
Quyidagi holatlarda o’zingizni yaxshi ko’rsata olasizmi?
a) odamlar bilan til topish kerak bo’lganda
b) o’zni qo’lga olib, bosiqlik qilish kerak bo’lganda
Sizni maqtab, xushomad qilishayotganda, uyalasizmi?
a) ha, bunday vaziyatlarni yomon ko’raman
b)
yaxshiyamki, meni ham xaqli baholashdi, deyman
O’z yutuqlaringizni boshqalarniki bilan qiyoslaysizmi?
a) mening o’z hayotiy mo’ljallarim bor
b) bu meni ilxomlantiradi
Har doim ham sizning boshqa odam haqidagi birinchi
intuitiv taasurotingiz
to’g’ri bo’lib chiqadimi?
a) ha, odatda shunday
b) yo’q, ko’pincha adashaman
Yaqinlaringiz, tanishlaringiz Sizni hissiyotga beriluvchan deb hisoblashadimi?
a) ha, ko’pincha shunday deb o’ylashadi
b) yo’q
Odam xato qilishi mumkin, deb hisoblaysizmi?
a) ha, hammamiz adashishimiz mumkin
b) yo’q, doimo hushyor bo’lishimiz
kerak
Yaqin qo’shnilaringizning tarjimai hollarini bilasizmi?
a) ha, kim yoningda yashayotganligini bilish kerak
b) buning menga qizig’i yo’q
Siz o’z qobiliyatlaringizni o’zingiz uchun ishlata olasizmi?
a) afsuski, yo’q
b) boshqacha bo’lishi mumkin emas
Boshqalar bilan muomaladan Siz doimo xafa bo’lasizmi?
a) yo’q
b) ha
Mushkul ishni boshlashdan avval Sizni kutayotgan qiyinchiliklar to’g’risida
o’ylaysizmi?
a) yo’q, har doim mushkul ishga kirishaveraman
b) ha, har doim o’z imkoniyatlarimni sarhisob qilaman
198
Tez-tez Sizni ko’chada to’xtatib, savol bilan murojaat qilishadimi?
a) ha, tez-tez
b) yo’q, bundaylarni eslolmayman
Qanday filmlarni sevasiz?
a) o’ylashga
majbur qiladiganlarini
b) harakatlar ko’p, dinamik syujetli
Siz o’z umidlaringiz, xavotirlaringiz va tashvishlaringiz haqida ochiq ayta
olasizmi?
a) ha,
buning zararli, uyatli joyi yo’q
b) yo’q, bu mening shaxsiy ishim, yashirish kerak
Siz o’zingizni baxtli xis qilgan paytlaringizda, hayotda kimlargadir og’irroq
bo’lishi mumkinligi haqida ham o’ylaysizmi?
a) menda bunday holat doimo bo’ladi
b) “har kim ekkanini o’radi”
Sizni hafi qilishsa, uzoq vaqt qayg’urasizmi?
a) odatda,
tez esdan chiqaraman
b) anchagacha o’zimni yomon xis qilaman
Siz odatda o’z manfaatingiz yo’lida yaxshi inson bilan urishib qolishingizni
sezsangiz:
a) anchagina yon beraman
b) o’z manfaatimni ximoya qilaveraman
Qayta ishlash yo’li:
Har bir,
a)
javob uchun
-muomala - Microsoft Word 03 Kishlok xujaligida buxalteriya xisobi va solikka tortish \

|
Microsoft Word 03 Kishlok xujaligida buxalteriya xisobi va solikka tortish \Bog'liq Buxgalteriya1-muomala. Mol yetkazib beruvchilarga shartnomaga muvofiq 15% bo‘nak o‘tkazildi.
Dt 4310-«TMQlar uchun mol yetkazib beruvchilar
va pudratchilarga berilgan bo‘naklar» schoti9180
Kt 5110-«Hisob-kitob schoti» schoti
9180
2-muomala. Mol yetkazib beruvchilardan quyidagi Materiallar korxonaga keltirilgan, so‘m
hisobida:
«A» Material – 20000 so‘m (1000 kg x 20 so‘m)
«B» Material – 40000 so‘m (1000 kg x 40 so‘m).
Jami 60000 so‘m
Materiallarni temir yo‘l orqali tashib keltirish qiymati korxona hisobiga mol yetkazib
beruvchilar tomonidan to‘langan.1200 so‘m
H a m m a s i: 61200 so‘m
Materiallarning shartnoma narxlari bo‘yicha sotib olinishi dastavval 1510-«Materiallarni
tayyorlash va xarid qilish» schotining debetiga yoziladi. Materiallarni temir yo‘l orqali tashib keltirish
uchun transport-tayyorlov xarajatlarining summasi ham ushbu schotga olib boriladi. Lekin ushbu
summalar alohida kolonkalarda aks ettiriladi (1510-schot). Ushbu muomala bo‘yicha 6010-«Mol
yetkazib beruvchilar va pudratchilarga to‘lanadigan schotlar» schoti kreditlanadi. Chunki, bu schot
passiv bo‘lib, sotib olingan Materiallar uchun mol yetkazib beruvchilarga to‘lanadigan qarzlarning
ko‘payishi uning kreditida aks ettiriladi. Shunday qilib, mol yetkazib beruvchilarga to‘lanadigan
qarzlarning umumiy summasi 61200 so‘mni tashkil etadi.
Dt 1510«Materiallarni tayyorlash va xarid qilish» schoti
61200 so‘m.
Kt 6010-«Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga to‘lanadigan schotlar»
schoti
61200 so‘m.
Ushbu muomalani rasmiylashtirishda 1510-«Materiallarni tayyorlash va xarid qilish» schotida
sotib olingan Materiallarning shartnoma narxlari bo‘yicha qiymati – 60000 so‘m va transport-
tayyorlov xarajatlari – 1200 so‘m alohida aks ettiriladi.
3-muomala. Materiallarni temir yo‘l stansiyasidan korxona omboriga tashib keltirganligi
uchun transport tashkilotiga 3000 so‘m hisoblandi. Ushbu summa transport-tayyorlov xarajatlarini
aks ettiradi va olingan Materiallarning haqiqiy tannarxiga qo‘shilishi lozim. Ushbu xarajatlarning
ko‘payishi 1510-«Materiallarni tayyorlash va xarid qilish» schotining debetida ham yozilish mumkin.
Ushbu summaga 6010-«Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga to‘lanadigan schotlar» schoti
kreditlanadi, chunki uning kreditida transport tashkilotiga bo‘lgan qarzning ko‘payishi aks ettiriladi.
Dt 1510-«Materiallarni tayyorlash va xarid qilish» schoti 3000 so‘m
Kt 6010-«Mol yetkazib beruvchilar
va pudratchilargi to‘lanadigan schotlar» schoti… … … 3000 so‘m
|
| |
Sintetik schyotlar - Microsoft Word 03 Kishlok xujaligida buxalteriya xisobi va solikka tortish \

|
Microsoft Word 03 Kishlok xujaligida buxalteriya xisobi va solikka tortish \Bog'liq BuxgalteriyaSintetik schyotlar deb xo‘jalik mablag‘lari, mablag‘larning manbalari va
xo‘jalik muomalalari to‘g‘risidagi umumlashgan ma’lumotlarni faqat pul
o‘lchovida hisobga oladigan schyotlarga aytiladi.
3.5-rasm.Balans, schotlar va ikki yoqlama yozuv o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik
Balans, schotlar va ikki yoqlama yozuv o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik 2.5-rasmda ko‘rsatilgan.
3.7. Sintetik va analitik schotlar, ularning o‘zaro bog‘liqligi
Buxgalteriya hisobida schotlar yordamida korxonalar mablag‘larining holati, shu mablag‘lar
manbalari, shuningdek, mablag‘larning xo‘jalik jarayonlaridagi harakatlari tezkor ravishda
umumlashtirilib hisobga olib boriladi. Masalan, «Xom-ashyo va Materiallar» schotida xo‘jalikdagi
jami xom-ashyo va Materiallarning harakati, «Asosiy ishlab chiqarish» schotida hamma turdagi
xarajatlar va mahsulotlarning harakati, shuningdek, «Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga
to‘lanadigan schotlar» schotida barcha mol yetkazib beruvchi va pudratchilar bilan olib boriladigan
hisoblashuvlar va hokazolar umumlashtirilib aks ettiriladi. Lekin korxonalar mablag‘larni but holida
saqlashni ta'minlash va samarali foydalanish ustidan nazorat o‘rnatish uchun, ularning har bir turi
bo‘yicha batafsil ma’lumotlar ham bo‘lishi zarur. Chunki «Asosiy ishlab chiqarish» schotida umuman
qilingan xarajatlar va olingan mahsulotlar to‘g‘risidagi ma’lumotlar bilan birga ma'lum vaqtga
xarajatlarning har bir turi (masalan, ish haqi, urug‘lik, amortizatsiya va hokazolar), shu bilan birga
ishlab chiqarilayotgan mahsulotlarning har bir turi bo‘yicha (paxta, don, sut, tuxum va hokazolar)
xarajatlar summasi va turlari bo‘yicha tafsiloti bilan aniqlangan ko‘rsatkichlar ham bo‘lishi zarur.
«Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga to‘lanadigan schotlar» schotida korxonaning ma'lum bir
davrga mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga bo‘lgan qarz summasi ko‘rinib turishi bilan birga
har bir mol yetkazib beruvchi va pudratchi bilan hisoblashuvlar to‘g‘risida ma’lumotlar ham bo‘lishi
kyerak.
Shunday qilib, deyarli hamma schotlarda ham umumiy ko‘rsatkichlar bilan birga tafsiloti
aniqlangan ko‘rsatkichlar ham bo‘lishi zarur ekan. Shuning uchun ham buxgalteriya hisobida hisob
obektlarini umumlashtirib hisobga oladigan (sintetik) schotlar bilan birga ularni turlari bo‘yicha
alohida hisobga oladigan (analitik) schotlardan foydalanishga zarurat tug‘iladi.
|
| |
(privratnik) ta’sir ko‘rsatuvchi yog‘ medosti bezida

|
(privratnik) ta’sir ko‘rsatuvchi yog‘ medosti bezida Pdf ko'rish
|
bet | 122/318 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 14,15 Mb. | | #251148 |
Bog'liq G‘ofurov A.T., Fayzullayev S.S. Genetika va evolyutsion ta’limot(privratnik) ta’sir ko‘rsatuvchi yog‘ medosti bezida
fermentlami hosil bo‘lshini va uning shirasini ajralishini chaqiradi.
184
M e’daosti bezining teri ostiga ko'chirib o'tkazish va uning chiqisn
yoilarini teri uzasiga tikish y o ‘li bilan nervli bog‘lanishni umuman
y o ‘qotgandan keyin, ya’ni bezning tomirlari organizmning boshqa qon
tomirlari bilan ulanganidan keyin, ovqat hazmi paytida m e’daosti bezidan
shira ajralishi kuzatiladi. Demak, m e’daosti bezining shirasini ajralishi qon
orqali nerv-gumoral y o ‘1 bilan chaqiriladi.
M o‘’tadil sharoitlarda m e’daosti bezining kimyoviy qo‘z g ‘atuvchilari
unga birgina qon orqali ta’sir ko‘rsatmay balki m e’da va ichaklaming
xemoresentorlariga ham ta’sir ko‘rsatadi, natijada m e’daosti bezi
shirasining ajralishiga adashgan nervlar orqali reflektor y o i bilan ta’sir
etadi.
M e’daosti bezi faoliyatiga nerv-gumoral ta’sir ko‘rsatish simpatik
nervlami qo‘zg ‘atilishi bilan b o giiq ligi aniqlangan. M e’daosti bezi shirasi
ajralishining asosiy qo‘z g ‘atuvchiIari bo‘lib: 1) xlorid kislota, 2) yog1 va
uning parchalanish mahsulotlari (yog‘ kislotalari va sovun), 3) suv va 4)
alkogol hisoblanadi. Lekin, ishqorli tuzlarning eritmalari m e’daosti bezi
sekresiyasini to‘xtatadi.
Nerv-gumoral fazada ajraladigan m e’daosti bezining shirasi reflektor
fazada ajralgan shiraga nisbatan organik moddalarga va fermentlarga
taqchilroq b o isa , ishqorli moddalarga ancha boy boiadi.
M e’daosti bezi sekresiyasiga yo g ‘ning ta’sirida ikki faza farqlanadi:
1) oshqozon massasining reaksiyasi neytral yoki ishqoriy b oig an paytda
m e’daosti bezi sekresiyasini qo‘zg ‘atadi va 2) oshqozondagi muhit
|
| |
Qo’l va oyoqlar skeleti - Yosh fiziologiyasi va gigienasi

|
Yosh fiziologiyasi va gigienasi
|
bet | 104/190 | Sana | 06.01.2024 | Hajmi | 4,48 Mb. | | #130993 |
Bog'liq Yosh fiziologiyasi va gigienasiQo’l va oyoqlar skeleti. Yelkaning yuqorigi qismida ikkita yalpoq, uchburchak shaklidagi suyaklar-kuraklar joylashgan: ular umurtqa pog’onasi ustuni va qobirg’alar bilan muskullar yordamida bog’langan. Har bir ko’rak umrov suyagi bilan tutashgan, umrov suyagi esa o’z navbatida tush suyagi va qobirg’alar bilan tutashgan bo’ladi. Kuraklar va umrov suyaklari yuqorigi qo’llar poyasini tashkil etadi.
Yuqorigi qo’l va oyoqlarni erkin skeleti bilan tutashgan bilak va tirsak suyaklaridan iborat bo’lib, o’z navbatida yelka va panja suyaklari bilan tutashgan bo’ladi. Panja suyaklari tarkibiga mayda bilaguzuk suyaklari, beshta kaftning uzun suyaklari va barmoqlar panjalarining suyaklari kiradi.
Bilaguzukning suyaklari o’zining qiyshiqligi bilan hovuch hosil bo’luvchi gumbaz hosil qiladi. Yangi tug’ilgan bolalarda ularning bilinar-bilinmas mo’ljallari bo’lgan bo’lsa, sekin-asta rivojlanib faqat yetti yoshga kelib aniq ko’rinadigan bo’ladi, va ularning suyaklanish jarayoni yanada keyinroq muddatlarda tamom bo’ladi (10-13 yoshlarda). Bu paytlarda barmoqlar suyaklarining suyaklanishi tamom bo’ladi. Shu sababli kichik sinflarning bolalari tez yozish imkoniga ega emas.
O’zining xizmat funksiyasiga qarab odamlarning 1-barmog’i muhim ahamiyatga ega. U juda harakatlanish xususiyatiga ega bo’lib, boshqa barcha barmoqlardan ustun turadi.
Doimiy ravishdagi fiziologik yuklamalar yoki juda yoshlikdan muzika asboblarda o’ynash, barmoqlar suyaklarini suyaklanish jarayonini biroz to’xtatib turadi, bu esa ularning uzayishiga olib keladi (musiqachilar barmoqlari).
Pastki yoki oyoqlarning kamari dumg’aza va unga harakatsiz holda birikkan ikkita chanoq suyaklaridan iborat bo’ladi. Yangi tug’ilgan bolalarda har bir chanoq suyagi uchta suyakdan iborat bo’ladi, ularning birikishi 5-6 yoshdan boshlanadi va 17-18 yoshlarga kelib, ular bir-biri bilan to’liq birikib ketadi. O’smirlik yoshida dumg’aza umurtqalarining sekin-asta birikishi natijasida dumg’aza suyagi hosil bo’ladi. Baland tavonli tufli kiygan qizlar katta balandlikdan keskin sakrasa hali yaxshi birikmagan chanoq suyaklari noto’g’ri birikishiga olib keladi, bu esa oqibatda kichik tos suyaklari orqali tug’ish paytida bolaning chiqishini qiyinlashtiradi.
To’qqiz yoshdan keyin tos suyagining qiz va o’g’il bolalardagi shaklining o’zgarishi yuz beradi, o’g’il bolalarda tos ancha baland va qizlarnikiga nisbatan tor bo’ladi.
Tos suyaklari aylana chanoq suyaklarida ega bo’lib oyoqning son suyagining boshi unga kirib turadi.
Orqa oyoqlarning erkin skeleti son suyagidan, ikkita boldir –katta va kichik boldir suyaklaridan hamda kaft suyagidan iboratdir. Oyoq kafti tovon oldi, tovon va kaft barmoqlari suyaklaridan tashkil topgan.
|
| |
Alohida varaqlar - Microsoft Word 03 Kishlok xujaligida buxalteriya xisobi va solikka tortish \

qo‘llanilishi, analitik schotlar bo‘yicha oborot qaydnomalari tuzish yo‘li
bilan hisob yozuvlarini
umumlashtirish va tekshirish bo‘yicha texnik ishlarning ko‘payishiga olib keladi. Shuning uchun
so‘ngi yillarda sintetik va analitik hisobni o‘zida
birlashtiruvchi hisob registrlari keng
qo‘llanilmoqda. Bunday registrlarning qo‘llanilishi hisob yozuvlarini qisqartiradi, alohida obektlar
hisobni analitik yo‘nalishda yuritish va bir vaqtning o‘zida sintetik
hisobning umumlashgan
ko‘rsatkichlarini olish imkonini beradi. Shunday qilib, analitik va sintetik hisob ko‘rsatkichlari bitta
amalni bajarish natijasida olinadi va sintetik yozuvlar jamini tekshirishga zarurat qolmaydi. Bunday
hisob registrlariga «Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilar bilan hisob-kitoblar» schoti bo‘yicha 6-
jurnal-order va «Hisobdor shaxslar bilan hisob-kitoblar» schoti bo‘yicha 7-jurnal-order misol bo‘ladi.
Ularda nafaqat bir mol yetkazib beruvchi, hisobdor shaxs bilan hisob-kitoblar to‘g‘risidagi
ma’lumotlar dastlabki hujjatlarga asosan aks ettiriladi. Analitik va sintetik hisob yozuvlarini bitta
hisob registrida bunday birlashtirilishi natijasida alohida analitik hisob
kartochkalarini yuritishga
ehtiyoj qolmaydi. Barcha analitik schotlar bo‘yicha yozuvlar jami bir vaqtning o‘zida sintetik schot
bo‘yicha aks ettirilgan summa bilan ifodalanadi. Sintetik va analitik hisobni bitta registrda
birlashtirish buxgalteriya hisobini takomillashtirishning muhim yo‘nalishi hisoblanadi.
Microsoft Word 03 Kishlok xujaligida buxalteriya xisobi va solikka tortish \ - bet 92

Yuqoridagi misollardan ko‘rinib turibdiki, sintetik va analitik schotlar o‘zaro uzviy bog‘liq.
Har bir sodir bo‘lgan xo‘jalik muomalasi bir vaqtning o‘zida umumiy summasi bilan sintetik schotda
va qisman summalari bilan shu sintetik schotga ochilgan analitik schotlarda aks etirilgan. Shuning
uchun mazkur sintetik schotga ochilgan analitik schotlarning qoldiq
va oborotlari shu sintetik
schotlarning qoldiq va oborotlariga teng bo‘lishi kyerak.
-bosqich. 
Yakuniy - Microsoft Word 03 Kishlok xujaligida buxalteriya xisobi va solikka tortish \

332
V) Aktivda ko‘payish va aktivda kamayish; passivda ko‘payish va passivda kamayish; aktiv va passiv
bir xil summaga ko‘payadi; aktiv va passiv bir xil summaga kamayadi
S) Passivda kamayish va aktivda ko‘payish; aktivda ko‘payish va aktivda kamayish; passivda
ko‘payish va passivda kamayish
D) Aktiv va passiv bir xil summaga ko‘payadi; aktiv va passiv bir xil summaga kamayadi; aktivda
ko‘payish va passivda kamayish; passivda ko‘payish va aktivda kamayish
2. Passiv schyotlar deb nimaga aytiladi?
A) xo‘jalik mablag‘larining manbalarini hisobga oladigan schyotlar
V) xo‘jalik mablag‘lari va jarayonlarini hisobga oladigan schyotlar
S) Uzoq muddatli aktivlarni hisobga oladigan schyotlar
D) Joriy aktivlarni hisobga oladigan schyotlar
3. Analitik schyotlar deb nimaga aytiladi?
A) xo‘jalik mablag‘lari, mablag‘larning manbalari va xo‘jalik muomalalari to‘g‘risidagi
ma’lumotlarni faqat pul o‘lchovida hisobga oladigan schyotlar
V) xo‘jalik mablag‘lari va mablag‘larning manbalari to‘g‘risida to‘la tavsif beradigan va ularni pul,
natura va mehnat o‘lchovida hisobga oladigan schyotlar
S) xo‘jalik mablag‘lari, manbalar va xo‘jalik muomalalari to‘g‘risidagi ma’lumotlarni faqat natura
o‘lchovida hisobga oladigan schyotlar
D) xo‘jalik mablag‘lari, mablag‘larning manbalari to‘g‘risidagi ma’lumotlarni hech qanday
o‘lchovlarsiz hisobga oladigan schyotlar
3-ilova
Amaliy mashg‘ulotning texnologik xaritasi (2-amaliy mashg‘ulot)

|
Amaliy mashg‘ulotning texnologik xaritasi (2-amaliy mashg‘ulot) Pdf ko'rish
|
bet | 324/371 | Sana | 21.11.2023 | Hajmi | 4,92 Mb. | | #102937 |
Bog'liq BuxgalteriyaAmaliy mashg‘ulotning texnologik xaritasi (2-amaliy mashg‘ulot)
Jarayonlar va
vaqti
Faoliyatning mazmuni
O‘qituvchi
Talabalar
1.1. Mavzu bo‘yicha amaliy mashg‘ulotda
ko‘riladigan masalalar bilan tanishtiradi, ularning
uzviyligi haqida qisqacha ma’lumot beradi.
1.2. Mavzuni o‘zlashtirishda foydalanish uchun zarur
bo‘lgan adabiyotlar ro‘yxati bilan tanishtiradi.
1.3. Ikkinchi amaliy mashg‘ulot mavzusi bilan
tanishtiradi va uning maqsadi, o‘quv faoliyati
natijalarini bayon qiladi.
1.1. Tinglashadi va
o‘zlarida qayd qilib
borishadi.
1.2. Tinglashadi va
o‘zlarida qayd qilib
borishadi.
1.3. O‘UMga
qaraydilar.
1.4. O‘UMga
qaraydilar va yozib
oladilar.
2- bosqich.
Bilimlar-ni
faol-lashtirish
(10 minut)
2.1. Mavzuga oid bilimlarni esga solish maqsadida
tinglovchilar bilan “Blits-so‘rov” usulida savol-javob
o‘tkaziladi (1-ilova).
2.1. Savollarga javob
berishadi.
3.1. Mashg‘ulotda ko‘rib o‘tiladigan reja savollarini
e’lon qiladi:
1. Buxgalteriya balansi haqida tushuncha
2. Balansda yuz beradigan o‘zgarishlar
3. Buxgalteriya schyotlari haqida tushuncha, ularning
turlari va tasniflanishi
4. Ikki yoqlama yozuv va uning ahamiyati
3.2. Mashg‘ulotda ko‘riladigan reja savollari
to‘g‘risida qisqa amaliy ma’lumot beradi.
3.3. Talabalar 3 ta kichik sindikat guruhlarga
bo‘linadi va ularga mavzu yuzasidan test savollari
beriladi. (2-ilova).
3.4. Talabalar 3 ta kichik sindikat guruhlarga
bo‘linadi va ularga mavzu yuzasidan mashqlar
beriladi (3-ilova).
3.4. Guruh faollari o‘z sindikat guruhlarining
chiqargan xulosalari bilan qolganlarni tanishtiradi.
3.1.
Berilgan
ma’lumotlarni
o‘zlarida qayd qilib
borishadi.
3.2.
Berilgan
ma’lumotlarni
o‘zlarida qayd qilib
borishadi.
3.3.
Sindikat
guruhlarda berilgan
holatni
muhokama
qilishadi.
3.4. Guruh faolllari
bilan
chiqarilgan
xulosalar
bilan
tanishtiradi.
|
| |
-mashq. 20__ yil 1 aprel holatiga “Turon” agrofirmasida buxgalteriya hisobi

333
6990
Turli kreditorlar bilan hisob-
kitoblar
2470
4400
4150
2830
8300
Ustav kapitalini hisobga oladigan
schyotlar
141500 186300
185190 180410
8700
Taqsimlanmagan foyda
15800 15800
13580 11540
1. Sintetik schyotlar sxemasini chizing va hisobot davri boshiga boshlang‘ich
qoldiq
summalarini yozing. Schyotlarni ochishda schyotlar shifri bilan birga ularning nomlarini ham to‘liq
yozing. Schyotlarni ularning raqamlari o‘sish tartibida joylashtiring.
Aktiv va passiv schyotlarni ochish tartibi:
Aktiv schyotlar uchun
Passiv schyotlar uchun
№_______ (schyot shifri)
№_______ (schyot shifri)
D-t (schyotlar nomi) K-t
D-t (schyotlar nomi) K-t
S-do:
S-do:
Aprel oyida “Turon” agrofirmasida quyidagi xo‘jalik muomalalari ro‘y bergan:
№
p/p
Xo‘jalik muomalalari
Summa, so‘m
Variantlar
0
1
2
3
1 Mol yetkazib beruvchilardan olingan materiallar
kirim qilindi
25000 51200 50100
2000
2 Sotib olingan materiallar
uchun hisob-kitob
schyotidan o‘tkazildi.
12300 12350
1450 13650
3 Asosiy vositalarga eskirish hisoblandi.
1350
1250
1350
1450
4 Asosiy ishlab chiqarishdagi
ishchilarga ish haqi
hisoblandi
14500 14520 14500 13560
5 Hisoblangan ish haqidan daromad solig‘i
ushlandi
1150
1160
1100
1150
6 Hisoblangan ish haqiga nisbatan yagona ijtimoiy
to‘lov hisoblandi
1020
1050
1000
1050
7 Ish haqidan
hisoblangan soliq summalari
o‘tkazildi
10000 11200 10600 10500
8 Hisob-kitob schyotidan
ish haqi uchun kassaga
naqd pul olindi
16000 14500 16300 15000
9
Kassadan ish haqi berildi
15200 14000 15600 14600
10
Hisob-kitob
schyotidan
mol
yetkazib
beruvchilarga to‘landi
39800 52000 25600 39700
Talab qilinadi:
334
1. Belgilangan shaklda xo‘jalik muomalalarini ro‘yxatga olish jurnalini tuzing va unga topshiriqlarni
to‘lig‘icha yozing. Schyotlar korrespondensiyasini schyotlar rejasiga
muvofiq shifrlar yordamida
belgilang.
2. Sintetik schyotlar bo‘yicha oborot vedomostini tuzishda unda schyotlarni raqamlarining o‘sib
borish tartibida joylashtiring.
Xo‘jalik muomalalarini ro‘yxatga olish daftari
№
p/p
Xo‘jalik muomalalari
Summa,
so‘m
Schyotlar aloqasi
D-t
K-t