nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Robotlar. Inson harakatlarini avtomatlashtiradigan, yaxshilaydigan va qo‘llab quvvatlaydigan elektromexanika qurilmalari yoki virtual agentlar.
Asosiy

|
Robotlar. Inson harakatlarini avtomatlashtiradigan, yaxshilaydigan va qo‘llab quvvatlaydigan elektromexanika qurilmalari yoki virtual agentlar.
Asosiy
|
bet | 87/150 | Sana | 07.01.2024 | Hajmi | 1,42 Mb. | | #131556 |
Bog'liq Информатикадан изохли лугатRobotlar. Inson harakatlarini avtomatlashtiradigan, yaxshilaydigan va qo‘llab quvvatlaydigan elektromexanika qurilmalari yoki virtual agentlar.
Asosiy qo‘llanish sohalari:
Ishlab chiqarish
Zararli ishlab chiqarish
Mehmon biznesi va turizm
Hizmatlar sohasi
Bashorat operatsiyalarini avtomatlashtirish
Ma’lumotlarni boshqarish
Roumer - Bir tizimda kayd kilingan, lekin vaktincha boshkasida ishlayotgan abonent mobil stansiyasi. Abonent bir tizimning koplash zonasidan boshka tizimnikiga utganida, stansiya ana shu - keyingi tarmokda kayd kilinadi. Kayd etish ma’lumotlari VRLtizimining tashriflar registrida saklanadi
Rouming - Asosan yer usti mobil aloka tarmoklariga xos bulgan maxsus xizmat. Roumingga extiyoj abonent uz urnini uzgartirganda va uzining uy tarmogidan (abonent doimiy kayd etilgan) boshka
141
operatorga karashli uxshash tarmokka utganida yuzaga keladi. Maxalliy, milliy va xalkaro rouminglar bo‘ladi. Kayd etish usuliga kura, kulda va avtomatik tarzda amalga oshiriladigan rouminglar farklanadi
Router - Tarmok trafigini uzatishning bir yoki bir necha marshrutlarini tanlash buyicha karorlar kabul kilishga javobgar tizim yoki kurilma. Mazkur vazifani bajarish uchun tarmok xakidagi axborotni va marshrutlash metrikasi deb nomlangan bir necha mezonlar asosida eng yaxshi marshrutni tanlash algoritmlariga ega marshrutlash protokoli ishlatiladi. Xabarlarni tezkor va eng samarali marshrutlash uchun marshrutizatorlar bir- biri orasida tarmokning ayni paytdagi xolati xakidagi ma’lumotlarni almashish kobiliyatiga ega bulishi lozim. Tarmokda paketlarni marshrutlash, ya’ni paketlarning tarmok buylab uzatilishida eng kiska marshrutni tanlab berish bilan shugullanuvchi tarmok kompyuteri. Ma’lumotlar bloklarini marshrutlash bilan shugullanuvchi kayta uzatish tizimi
Ripple: global taqsimot birjasi sifatida yaratilgan to‘lov tizimi va bir xil nomdagi kriptovalyuta-vositachi, birja ishini qo‘llab-quvvatlash uchun foydalaniladi. Bir qator banklar tomonidan foydalaniladi – buSantander, UBSva boshqalar.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Robotlar. Inson harakatlarini avtomatlashtiradigan, yaxshilaydigan va qo‘llab quvvatlaydigan elektromexanika qurilmalari yoki virtual agentlar.
Asosiy
|
Skriptlar tili - - Informatikaning asosiy atamalari

|
Informatikaning asosiy atamalari
|
bet | 94/150 | Sana | 07.01.2024 | Hajmi | 1,42 Mb. | | #131556 |
Bog'liq Информатикадан изохли лугатSkriptlar tili - xakikiy vakt rejimida boshka dastur tomonidan bo‘laklab talkin kilinadigan yukori pogonadagi dasturlash tili. Skriptlar kompyuter dasturi yoki veb- saytda bajariladigan operatsiyalar ketma- ketligi, ya’ni “ssenariylarni” belgilaydi. Amaliy dasturlarda skriptlar (makros deb xam ataladi) dastur interfeysi yordamida qo‘lda bajariladigan vazifalarni avtomatlashtiradi. Veb-dasturlashda skriptlar veb- saxifalarni shakllantirish uchun xizmat kilib, ular mijoz (saxifalarga funksionallikni kushish uchun) va server (MB bilan ishlash uchun) skriptlariga bo‘linadi. Skriptlar tillariga JavaScript, ASP, JSP, PHP, Perl misol bo‘la oladi.
Skript kiddi - Buzish uchun kullanilayotgan xakerlik vositalarining ish tamoyillarini tushunmaydigan odam. Zaiflikni aniklash yoki eksploitni yozish kulidan kelmasdan, u fakat tayyor narsalardan foydalanadi, eng keng tarkalgan zaifliklar, mavjud bulgan eksploitlardan foydalanadi. Ma’lum xolatlarda skript kiddilar virus konstruktorlaridan foydalanib, dasturlash tillarini bilmasdan, turli xavf darajasiga ega viruslarni yaratadi va ulardan uz maksadlarida foydalanadi
Slot - Chop etilgan zanjir platasini joylash mumkin bulgan kompyuterdagi joy. Slotlar odatda kengaytma slotlar deyiladi,
151
chunki ular kompyuter imkoniyatlarini kengaytiradi. Kengaytma slotlarga solinadigan platalar kengaytma platalar yoki kushimcha platalar deyiladi
Smart-karta - Ichiga mikrosxema urnatilgan plastik karta. Smart-kartalar odatda mikroprotsessor, operatsion tizim va nazorat kurilmasiga ega bo‘lib, ular kriptografik xisoblarni xam bajarishi mumkin
Smartbuk - ARM arxitekturasi asosidagi 3G moduli integratsiya kilingan va uzok vakt mustakil ishlaydigan noutbuk. Boshka so‘z bilan aytganda, bu noutbuk korpusidagi katta displeyli kuchli smartfon
Smartfon - Inglizchadan tarjimasi - “aklli telefon”. Funksionalligi chuntak shaxsiy kompyuternikiga yakin bulgan mobil telefon
Snip pet - Inglizchadan tarjimasi - “parcha”, “bulak”. Kayta ishlanishi mumkin bulgan dastlabki kod yoki matn qismini bildiradigan dasturiy atama. Snippetlar tartibot, funksiya yoki tuzilmaviy dasturlashning shunga uxshash boshka atamalari urnini bosmaydi. Ular odatda funksiyalar kodining ukilishini osonlashtirish yoki kodning bir xil bulgan umumiy qismini takrorlamaslik uchun ishlatiladi
|
| |
while - O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi samarqand davlat universiteti s. Eshtemirov, F. M. Nazarov

46
Masalan: int a=5, b=10, c=43; initsializatsiyalangan holda e`lon qilish;
int a, b, c; initsializatsiyalamasdan e`lon qilish;
Bunda int – tur nomi bo`lib, integer (butun) so`zining qisqartirilgan shakli.
Demak,a,b,c lar faqat butun qiymatlarnigina qabul qilishi mumkin. Boshqa turli
qiymatlarni qabul qila olmaydi. Masalan, haqiqiy qiymat berilsa, haqiqiy sonning
kasr qismi tashlab yuboriladi.
Har xil tur uchun xotirada har xil joy ajratiladi. Hatto bitta tur uchun har xil
razryadli mashinalarda har xil hajmdagi joylar ajratilishi mumkin.
Yuqoridagi misollarda ko`rsatilganidek, bitta turdan foydalanib, bir nechta
o`zgaruvchilarni e`lon qilish mumkin va ular bir-birlaridan (,) belgisi bilan ajratib
yoziladi hamda (;) belgisi bilan yakunlanadi.
Yangi materiallar va zamonaviy texnologiyalar

|
Yangi materiallar va zamonaviy texnologiyalarBog'liq 8 sinf texnologiya konspekt [uzsmart.uz]2.Yangi materiallar va zamonaviy texnologiyalar.
Hozirgi texnika uchun
belgilangan xossalarga ega bo`lgan xilma-xil materiallar kerak. Bunday materiallar,
masalan, juda katta yuk yoki issiqlik va sovuqqa chidamli, muayyan fizik-kimyoviy
xossalarga ega bo`lishi (turli muhitga, haddan tashqari yuqori yoki past elektr
o`tkazivuchanlikka dosh bera olish) lozim. Buning zarurligini texnika murakkab
shraoitlarida ishlatilganida yuqori darajada mustahkamligi va ishlash qobiliyatini
saqlash kerakligi bilan izohlash mumkin. Masalan, kosmik kema uchayotganida
bosim va vibratsiyaga, temperaturaning keskin farqlanishiga, quyosh radiasiyasining
ta`siri va hokazolarga duch keladi. Demak. bunday apparatlar uchun o`ta qattiq,
issiqqa chidamli materiallar kerak. Aslida esa bunday materiallar tabiatda yo`q. Turli
kimyoviy elementlarni birlashtirish oldindan belgilangan xossalarga ega bo`lgan
yangi materiallarni hosil qilish mumkin.
Yangi materiallar faqat kosmosdagina zarur emas. Sanoat va qishloq xo`jalik
texnikasini ishlatish sharoiti ko`pincha ana shu texnika tayyorlanadigan material bir
necha xossalarga ega bo`lishini, masalan, ham vibratsiyaga chidamli, ham yuqori
darajada mustahkam va oson ishlov beriladigan bo`lishini taqozo etadi. Lekin yangi
materiallar yaratish zarurligi faqat murkkab ekspluatasiya shroiti bilan bog`liq emas.
Ishlatib kelinayotgan qotishmalarning ayrim tarkibiy materiallari juda qimmat,
ularning tabiiy zapaslari cheklangandir.
Yangi mareriallar yaratishda ularga ishlov berish imkoniyatlari ham hisobga
olinadi. Masalan, juda qattiq qotishmalardan zagotovkalar kesishda ularga nisbatan
qattiqroq materiallardan yasalgan asbob-uskuna va moslamalar bo`lishi shart.
Yangi mareriallar (plastmassalar, sintetik kauchuklar, smolalar, sun`iy olmos va
hokazolar) tufayli yangi texnologiyalar vujudga keladi. Chunonchi mashinasozlikda
sintetik olmoslardan foydalanish detallar prakat qilinganidan so`ng tokarlik ishlarisiz
silliqlash yoki issiqligicha shlifovkalash imkonini beradi. Faqat yangi materiallar
emas, balki energiyaning yangi turlari ham yangi texnologiyalar yaratishgda yordam
beradi. Bu jihatdan lazer, elektron-nur, plazma texnologiyalari alohida e`tiborga
loyiqdir.
Kam chiqindili va chiqindisiz texnologiyalarni keng joriy qilish fan-texnika
taraqqiyotini jadallashtirishning muhim yonalishidir. Sizlar metall qirqish
stanoklarida ishlayotganingizda anchagina metall qirindiga aylanishini ko`rgansiz.
Ko`p hollarda dastlabki materiallarning 70-80 foizini chiqindilar tashkil etadi. Xuddi
shu sababli, xususan, mashinasozlikda metallarni qirqish bilan ishlash o`rniga
chiqindisiz va kam chiqindilib texnologik usullarni qo`llash nihoyatda muhim
ahamiyatga egadir. Bu esa yengil sanoat va tikuvchilikda ham juda muhim omillrdan
hisoblanadi.
Zamonaviy ishlab chiqarishga yangi materiallarni, ilg`or texnologik jarayonlarni
joriy etish, an`anviy texnologik jarayonlarni intensiflashtirish xalq xo`jaligining turli
tarmoqlarida ishlab chiqarish samaradorligini oshirishning asosiy yo`lidir.
|
| |
Italiyada auditorlik faoliyati - Akrom abbasovich karimov, farxod rashidovich islomov, anvar ziyadullaevich avloqulov

75
o’tkaza oladigan kishilarga sodiq bo’lsa, u holda nazoratning mo’’tadil ishlashiga
hech qanday kafolat yo’q”. Mantiqan qaraganda, “mustaqil nazorat” deganda
Massa auditorlikni nazarda tutayapti. 1874 yilda D.Massa Italiyada birinchi
buxgalteriyaga oid jurnalni chop eta boshladi. Bu jurnal keyingi 30 yil davomida
nashr etilib turdi.
Boshqa italiyalik olim Fabio Besa (1845-1923 yillar) fikricha, hisobning
maqsadi – baho berish, uning predmeti - boyliklar, buxgalteriya hisobining o’zi esa
nazorat to’g’risidagi fandir. Xo’jalik jamiyatning bir qismi va u xo’jalikda band
bo’lgan kishilar manfaatlari asosida bo’lib olingan. Har bir xo’jalikda F.Besta uch
turdagi vazifani ajratib ko’rsatadi. “Xo’jalik nazorati korxonada ishlayotgan har bir
ishchini o’z ixtiyoriga qarshi bo’lsa-da, halol bo’lishga majbur qilishi lozim.
Hisobchilik xo’jalik nazorati to’g’risidagi fan bo’lishi lozim”. Buxgalteriya hisobi
va xo’jalik nazoratini o’zaro tenglashtirar ekan, u uch xil nazoratni ajratib
ko’rsatadi: dastlabki, joriy va keyingi.
Garchi italiyalik olimlar asosan buxgalteriya hisobini rivojlantirish bilan
shug’ullangan bo’lsalar-da, ammo ularning mulohazalarida auditni rivojlantirish
bo’yicha ham fikrlar mavjud. Shaharlar, fabrikalarning rivojlanishi, shuningdek,
savdo munosabatlarining kengayishi bilan tavsiflanuvchi 1600-1800 yillardagi
iqtisodiy o’zgarishlar hisobga nisbatan yangi talablarni yuzaga chiqardi. Bu
o’zgarishlar mulkka bo’lgan egalik huquqi va iqtisodiy ma’noda foyda va
zararlarni aniqlashni asosiy masalaga aylantirdi. Audit ham eshitish jarayonidan
yozma hujjatlarning batafsil tahliliga va tasdiq etuvchi guvohnomalar tadqiqotiga
aylanib bordi.
Akrom abbasovich karimov, farxod rashidovich islomov, anvar ziyadullaevich avloqulov - bet 149

366
O’zbekiston Respublikasi auditorlik faoliyatining milliy standartlarining
umumiy tavsifi
№
Standartning № va nomi
O’z. R. MV
tasdiqla gan sana
va №
O’z. R AV da
ro’yxatga olingan
sana va №
Kuchga
kirgan
sanasi
1.
№3- AFMS «Auditni rejalashtirish»
14. 10. 1999
№54
10. 11. 1999
№837
01. 01. 2000
2.
№4- AFMS «Auditorlik tashkilotlarining ichki
standartlariga qo’yiladigan talablar»
21. 09. 2006
№76
25. 09. 2006
№1624
05. 10. 2006
3.
№5- AFMS «Auditor ishining sifatini nazorat qilish»
04. 08. 1999
№62
03. 09. 1999
№811
01. 01. 2000
4.
№6- AFMS «Auditni hujjatlashtirish»
04. 08. 1999
№61
03. 09 1999
№812
01. 01. 2000
5.
№9- AFMS «Muhimlik va auditorlik riski»
04. 08. 1999
№63
03. 09. 1999
№813
01. 01. 2000
6.
№10- AFMS «Moliyaviy hisobot tarkibidagi boshqa
axborotlar»
09. 09. 1999
№75
23. 09. 1999
№822
01. 01. 2000
7.
№11- AFMS «Ma’lumotlarni kompyuterda ishlash (MKI)
sharoitida audit o’tkazish»
09. 09. 1999
№76
23. 09. 1999
№823
01. 01. 2000
8.
№12- AFMS «Auditorlik tekshiruvlari jarayonida
buxgalteriya hisobi va ichki nazorat tizimini baholash»
29. 12. 2006
№108
12. 04. 2007
№1673
22. 04. 2007
9.
№13- AFMS «Tahliliy amallar»
04. 08. 1999
№64
03. 09. 1999
№814
01. 01. 2000
10.
№14- AFMS «Auditorlik tanlash»
27. 07. 1999
№59
03. 09. 1999
№815
01. 01. 2000
11.
№16- AFMS «Ekspert ishidan foydalanish»
27. 07. 1999
№60
03. 09. 1999
№816
01. 01. 2000
12.
№24- AFMS «Moliyaviy hisobotning buzib ko’rsatilganligi
aniqlanganida auditorlik tashkilotining ish tutishi»
31. 05. 2001
№49
30. 06. 2001
№1045
10. 07. 2001
13.
№25-AFMS-«Auditorlik tekshiruvi o’tkazilishda normativ
huquqiy hujjatlarga rioya etilishini tekshirish»
27.01.2003 №14
28.02.2003
№1223
10.03.2003
14.
№31- AFMS «Xo’jalik yurituvchi sub’ekt faoliyati (biznesi)
bilan tanishish»
30. 05. 2001
№48
21. 06. 2001 №
1043
01. 07. 2001
15.
№50- «Auditorlik dalillar»
03. 04. 2002
№ 48
18. 04. 2002
№ 1128
29. 04. 2002
16.
№55 AFMS – «O’zaro bog’liq shaxslar o’rtasidagi bitimlar
bo’yicha auditorlik dalillarini olish bosqichlari»
27.01.2003. №15
3.03.2003.
№1224
10.03.2003
17.
№56 AFMS–«Moliyaviy hisobot tuzilganidan keyingi
hodisalar»
9.04.2003. №54 23.04.2003. №12
23.04.2003.
18.
№60 AFMS-«Boshqa auditor ishi natijalaridan foydalanish»
27.01.2003. №16
20.02.2003.
№1221
2.03.2003
19.
№70- AFMS» Auditorlik hisoboti va moliyaviy hisobot
haqidagi auditorlik xulosasi»
14. 02. 2001
№20
10. 03. 2001y
№1016
20. 03. 2001
20.
№80 AFMS –«Maxsus masalani tekshirish natijalari
bo’yicha auditor hisoboti»
27.01.2003. №13
19.02.2003.
№1220
1.03.2003
21.
№90- AFMS «Auditorlik tashkilotlarining professional
xizmatlari»
14 fevral 2001
№19
10. 03. 2001
№1017
21. 03. 2001
Mehnat ta’limi fanidan 8 – sinflar uchun dars ishlanmalar to’plami - bet 56

3. Fan-texnika taraqqiyoti jamiyatimizni, uning har bir a`zosi
hayotini
takomillashtirishga qanday ta`sir ko`rsatadi?
2. Uyga vazifa berish.
O`quvchilarga mavzu asosida qo`shimcha materiallarni to`plash va refarat
tayyorlashni tashkil etadi.
27-28 dars.
“Texnologiya va dizayn” hamda “Servis xizmati” yo`nalishlari uchun.
Mavzu:
Kadrlar tayyorlash, malakasini oshirish yo’nalishlari, tartibi
Darsning maqsadi:
a)
ta`limiy
- o`quvchilarga kadrlarni tayyorlash, malakasini oshirish
yo`nalishlari va tarkibi haqida
tushuncha berish, ularga O`zbekiston
Respublikasining “Ta`lim to`g`risida” va “Kadrlar tayyorlash milliy tasturi
to`g`risida”gi Qonunlarining mazmuni, mohiyatini tushuntirish;
b)
tarbiyaviy
- o`quvchilarda ta`lim olishga, kasb-hunarga bo`lgan qiziqishini
rivojlantirish;
v)
rivojlantiruvchi
- o`quvchilarning ta`lim olish va hunar o`rganish imkoniyatlari
haqidagi bilimlarini kengaytirish.
Kasbga yo`naltiruvchi maqsad:
o`quvchilarga kasb-hunar o`rgatish sohasidagi
imkoniyatlari, burchlari va huquqlarini tushuntirish
orqali ularni shu kasblarga
bo`lgan qiziqishlarini mustahkamlash, biror kasbni tanlashlariga ko`maklashish.
Darsning vazifasi:
-
O`zbekiston respublikasining “Ta`lim to`g`risida” va “Kadrlar tayyorlash
milliy dasturi to`g`risidagi Qonunlari haqida ma`lumot berish,
har bir fuqoraning
ta`lim olishi ta`minlanganligini tushintirish;
C++ dasturlash tilidagi dasturning umumiy ko„rinishi quyidagicha

42
8-satrdagi return 0;yozuvi main( ) funksiyasi o‗z ishini tugatganligini
bildiruvchi (return – qaytish) operatordir. Odatda dastur o‗z ishini muvaffaqiyatli
yakunlasa, funksiyaga nol qiymati qaytariladi.
Dev C++ variantida esa return 0; buyrug‗idan oldin System (―pause‖);
buyrug‗i qo‗shilmasa, dastur natijasini ko‗rib ulgurmasdan o‗chib ketadi. Ushbu
kutish buyrug‗i Esc tugmasi bosilguncha natijani ekranda ushlab turadi. C++
dasturlash tilida tuzilgan dastur yangi fayl sifatida saqlab qo‗yiladi va bu faylning
kengaytmasi
.cpp bo‗ladi.
Shuni qayd etish kerakki, C++ dasturida albatta main() funksiyasi bo‗lishi
shart va dastur shu funksiyani bajarish bilan o‗z ishini boshlaydi. Dastur tanasidagi
barcha amal va bo‗yruqlar
{ } bloklar orasiga olinib yoziladi. Dastur ―}‖ belgisi
bilan yakunlanishi shart. Agar dasturda qism dasturlardan foydalanilayotgan
bo‗lsa, ularning nomlari va haqiqiqiy parametrlari keltiriladi. So‗ngra dasturning
asosiy buyruqlari yoziladi. Agar buyruqlar murakkab bo‗lsa, ular alohida ―{ }‖
belgilari orasiga olingan bo‗lishi kerak. С++ tilida dasturning asosi bo‗lmish
buyruqlar kichik harflar bilan yoziladi.
Buyruqlar nuqta-vergul bilan (;) yakunlanadi. Buyruqlar bir qator qilib
yozilishi ham mumkin. C++ dasturlash tilida dastur funksiya va funksiyalardan
tashkil topadi. Agar dastur bir nechta funksiyalardan tashkil topgan bo‗lsa, bir
funksiyaning nomi main deb nomlanishi shart. Dastur aynan main funksiyasining
birinchi operatoridan boshlab bajariladi.
C++ tilining leksemmasi - O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi samarqand davlat universiteti...

39
C++ tilining leksemmasi
C++ tiliga boshqa dasturlash tillariga nisbatan ko‗pgina yangiliklar kiritilgan
bo‗lib, tilning imkoniyati yanada kengaytirilgan. C++
dasturlash tili ham boshqa
dasturlash tillari kabi o‗z alfavitiga va belgilariga ega.
Tilning mavjud alfavit va belgilariga quyidagilar kiradi:
1. Katta va kichik lotin alfaviti harflari;
2. Raqamlar - 0,1,2,3,4,5,6,7,8,9;
3. Maxsus belgilar: " {} | [] () + - / % \ ; ' : ? <=>_ ! & ~ # ^ . *
Tilning alfavit belgilaridan tilning leksemalari shakllantiriladi:
1.Identifikatorlar;
2.Kalit (xizmatchi yoki zahiralangan) so‗zlar;
3.O‗zgarmaslar;
4.Amallar;
5.Ajratuvchilar.
C++ dasturlash tilida tuzilgan dasturlarda izohlar istalgan joyda berilishi
mumkin. Izohlar ikki turda bo‗ladi ular
satriy va
blokli ko‗rinishlarda bo‗ladi.
Satriy izohlar uchun ―//‖ belgi ishlatiladi, blokli izohlar uchun ―/*‖, ―*/‖ belgilari
ishlatiladi.
Dastur- dasturlash tilida ma‘lum bir masala yoki muommoni hal etish uchun
yozilgan chekli sondagi bo‗yruqlar ketma- ketligi.
Identifikator- dastur tarkibidagi o‗zgaruvchi, o‗zgarmas,
funksiya,
prosedura va ob‘yektlarni belgilashda ishlatiladigan nomlardir.
Kalit so„zlar- dastur tarkibidagi malum bir vazifani bajaruvchi so‗zlarga
aytiladi.
O„zgarmas- dastur bajarilish vaqtida o‘z qiymatini o‗zgartirmaydigan
identifikatorlarga aytiladi.
Amal- dastur tarkibida yoziladigan matematik yoki mantiqiy amallarga
aytiladi.
Ajratuvchi- dastur tarkibidagi buyruq va ifodalarni
bir biridan ajratilishiga
aytiladi.
C++dasturlash tilida ishlatiladigan belgili o‗zgarmaslar jadvali quyidagicha.
Belgining yozilishi
Belgining nomlanishi va unga mos amal
\\
Teskari yon chiziqni
chop etish
\‘
Apostrofni chop etish
\‖
Qo‗shtirnoqni chop etish
\?
So‗roq belgisi
\a
Tovush
signalini berish
\b
Kursorni 1 belgi o‗rniga orqaga qaytarish
40
\f
Sahifani o‗tkazish
\n
Qatorni o‗tkazish
\r
Kursorni ayni
qatorning boshiga qaytarish
\t
Kursorni navbatdagi tabulyatsiya joyiga o‗tkazish
\v
Vertikal tabulyatsiya (pastga)
C++ tilida yaratilgan dasturni komplyatsiya qilgandan so‗ng .cpp kengaytmali
bajaruvchi fayl yaratiladi, agar ob‘yektli fayl qo‗shilsa, u holda .obj kengaymali
fayl yaratiladi.
Auditorlik tekshiruvi hajmining cheklanganligi deb nimaga aytiladi?

365
XIII BOB. O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI AUDIT TIZIMINI XALQARO
MIQYOSDA INTEGRATSIYALASH MASALALARI
13.1. Auditorlik faoliyati milliy standartlarining turlari
O’zbekiston Respublikasi iqtisodiyotining jahon iqtisodiy in-tegratsiyasiga
asta-sekin qo’shila borishi barcha sohada bo’lgani kabi auditorlik faoliyatida ham
tub o’zgarishlarni amalga oshirishni taqozo etmoqda. Shu boisdan, auditni xalqaro
talablarga muvofiq o’zgartirish keyingi vaqtlarda O’zbekiston uchun tobora
dolzarb
ishga
aylanmoqda.
Bozor
munosabatlarini
jadallashtirishda
respublikamizning jahon bozoriga yanada chuqurroq kirib borishi iqtisodiy
islohotlarni rivojlantirishni, iqtisodiy munosabatlarni yanada kengroq amalga
oshirish uchun auditorlik faoliyatini xalqaro standatlarga moslashtirishni taqozo
qilmoqda. Bu borada auditorlik faoliyatining milliy standartlari ishlab
chiqilmoqda.
O’zbekiston Respublikasi auditorlik faoliyatining 3, 4, 5, 6, 9, 10, 11, 13, 14,
16-son milliy standartlari «Auditorlik faoliyati to’g’risida»gi O’zbekiston
Respublikasi Qonuni, O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1999 yil
10 iyundagi «Oliy Majlisning XIV sessiyasida O’zbekiston Republikasi
Prezidentining ma’ruzasida keltirilgan asosiy qoidalarni amalga oshirilishi chora-
tadbirlari to’g’risida»gi 296-son qarori asosida ishlab chiqilgan va ular
O’zbekiston Respublikasida auditorlik faoliyatini me’yoriy jihatdan tartibga solish
unsuri bo’lib hisoblanadi.
O’zbekiston Respublikasi auditorlik faoliyatining 25, 31, 50, 55, 56, 60, 70,
80, 90-son milliy standartlari «Auditorlik faoliyati to’g’risida»gi O’zbekiston
Respublikasi qonuni, O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2000 yil
22
sentyabrdagi
«Auditorlik faoliyatini takomillashtirish va auditorlik
tekshiruvlari rolini oshirish to’g’risida» 365-son qaroriga asosan ishlab chiqilgan
va ular O’zbekiston Respublikasida auditorlik faoliyatini me’yoriy tartibga solish
elementi hisoblanadi.
Hozirgi kunga kelib quyidagi auditning milliy standartlari tasdiqlangan:
Identifikatorlar va kalit so„zlar

45
Masalan:tenglama_yechimi yozuvi identifikatordir. C++
dasturlash tilining
kalit so`zlari deyilganda buyruqlarni tashkil qilishda foydalaniladigan ingliz tilida
yozilgan operatorlar (yordamchi so`zlar) tushuniladi.
Masalan,
if,else, return, while, ….. kabi so`zlar kalit so`zlardir.
C++ dasturlash tilining operatorlaridan identifikator
sifatida foydalanib
bo`lmaydi.
x, a1, b819, doira, maktab, ptk_meb, Rels89 larning har biri identifikator
bo`la oladi. Lekin,
Лобар
3ka
dars bo`ldi
qovun, tarvuz
O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi samarqand davlat universiteti s. Eshtemirov, F. M. Nazarov - bet 149

241
struktura
massividan foydalanish kerak, chunki bitta talaba uchun bir nechta
parametr ishlatiladi va ma‘lumotlar bazasida n ta talaba haqida ma‘lumot
saqlanadi.
Misol: N ta talaba haqida ismi, familyasi, tug‘ilgan yili haqida ma‘lumot
berilgan 20 yoshda katta bo‗lgan talabalarning ismi va familyasini ekranga
chiqaruvchi dastur tuzing.
#include
using namespace std;
struct talaba
{
string fam;
string ism;
int tyili;
};
int main(int argc, char* argv[])
{ talaba A[50]; int n=3;
for(int i=0;i{
cin>>A[i].fam;
cin>>A[i].ism;
cin>>A[i].tyili;
}
for(int i=0;iif((2017-A[i].tyili)>20)
{cout<return 0;
}
Kiritishga ma‘lumot
Allayorov Jasur 1995
Abduvaliv Umar 1998
Saydiyev Sardor 1996
Dastur natijasi
Allayorov Jasur
Saydiyev Sardor
Misol: o„qituvchilarning ismi, familyasi, ilmiy darajasi haqida ma‘lumot
berilgan siz professorlar, dotsentlar, assistentlar sonini aniqlovchi dastur tuzing.
#include
using namespace std;
struct uqituvchi
242
{
string fam;
string ism;
string idaraja;
};
int main(int argc, char* argv[])
{ uqituvchi A[50]; int n=3;
for(int i=0;i
{
cin>>A[i].fam;
cin>>A[i].ism;
cin>>A[i].idaraja;
}
int p=0,d=0,s=0;
for(int i=0;i
if(A[i].idaraja=="professor") p++;
if(A[i].idaraja=="dotsent") d++;
if(A[i].idaraja=="assistent") s++;
}
cout<<"professorlar soni "<
cout<<"dotsentlar soni "<
cout<<"assistentlar soni "<
return 0;
}
Kiritishga ma‘lumot
Nazarov
Fayzullo assistent
Urunbayev Erkin dotsent
Israilov Ismail
professor
Dastur natijasi
professorlar soni 1
dotsentlar soni 1
assistentlar soni 1
C++ dasturlash tilida ma‘lumotlar bazasini ma‘lum bir qismlarini yaratish va
ularni qayta ishlash imkoniyatini strukturalar yordamida amalga oshirish
mumkin.C++ dasturash tili tarkibida strukturalar va ulardan foydalanish yuqoridagi
holatlar bo‗yicha amalga oshiriladi.
O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi samarqand davlat universiteti s. Eshtemirov, F. M. Nazarov - bet 148

240
};
int main()
{ ichimlik A;
cin>>A.nomi;
cin>>A.narx;
cin>>A.muddat;
if(A.muddat<2015) cout<<"muddat utgan";
else cout<
return 0;
}
Kiritishga ma‘lumot
Pepsi 4500 2014
Fanta 5000 2016
Dastur natijasi
muddat utgan
5000 sum
C++ dasturlash tilida strukturalar yaratib ularga murojat qilish oddiy
o‗zgaruvchilar kabi bajariladi faqat struktura o‗zgaruvchisi nuqta bilan maydon
nomi yoziladi. Biror bir tashkilot yoki mussasa ma‘lumotlar bazasi yaratish uchun
struktura o‗zgaruvchisini ko‗p qiymatidan foydalanishga to‗g‘ri keladi. Struktura
o‗zgaruvchisini ikki va undan ortiq qiymatlariga murojat qilish uchun struktura
o‗zgaruvchisini massiv sifatida qarash mumkin.
Struktura massivi
Dasturlash tarkibida strukturalardan yakka tartibda foydalanish maqsadga
muvofiq bo‗lmaydi. Strukturalar biror bir tashkilot ma‘lumotlar bazasi berilganda
ularning qayta ishlash uchun qulay vosita hisoblanadi. Agar strukturalar bir nechta
qiymatlar uchun ishlatilsa, struktura o‗zgaruvchisini struktura massivi sifatida
qarash kerak.
Ta‘rif: struktura o‗zgaruvchisi bir nechta qiymatlar uchun ishlatilsa,
struktura o‗zgaruvchisi struktura massivi deb ataladi.
Struktura massivini e‘lon qilish, xuddi oddiy massiv kabi e‘lon qilinadi,
faqatgina massiv turiga struktura nomi ko‗rsatiladi. C++ dasturlash tilida struktura
massivlarini e‘lon qilishning umimiy ko‗rinishi quyidagicha bo‗ladi:
C++ dasturlash tilida izohlardan foydalanish

43
{
int a, b, c; // a, b, c lar butun turli o‗zgaruvchilar
cout<<‖ a va b larning qiymatlarini kiriting‖;
cin>>a>>b; // a va b larning qiymatlari kiritilishi shart
c=a+b; // c o‗zgaruvchiga a va b larning yig‗indisining qiymati beriladi
cout << "c=" << c ; // c ning qiymati chop etiladi
// a ning va b ning qiymatlarini kiritishni unutmadingizmi?
/* cout <<" a ning va b ning qiymatlari chop etilmaydi";
cout << "\n Chunki bunga hojat yo‗q";*/
return 0; }
Bunda to‗rt marta satrli izohlardan, bir marta umumiy izohdan foydalanildi,
ikki marta chop etish operatoridan foydalanib, tushuntirish matnlari berildi.
Izohlar C++ dasturlash
tili tomonidan ijro etilmaydi, unda xohlagancha
tushuntirish matnlarini yozish mumkin. Ular faqat dastur
tarkibida dasturchiga
ko‗rinib turadi. Izohlarning ekrandagi ko‗rinishi ham dasturlarning asosiy
qismidan rangsizligi bilan ajralib turadi. Ammo chop etish operatoridan foydalanib
tushuntirish matnlari berilsa chop etish operatori(cout) ijro etiladi.
Faqat izohlar
ijro etilmaydi.
Izohlardan nafaqat tushuntirish matnlari sifatida, balki dasturning ma‘lum
sondagi buyruq yoki satrlarini ijro etmaslik maqsadida ham ko‗p foydalaniladi.
inkrement amali deyiladi va uning umumiy ko‗rinishi: 
++

54
- konyunksiya;
- dizyunksiya;
1) inkor – A mulohazani inkori deganda A rost bo‗lganda yolg‗on yoki
yolg‗on bo‗lganda rost qiymat qabul qiluvchi mulohazaga aytiladi. C++ tilida
inkor – ‗!‘ belgisi bilan beriladi. Masalan, A mulohaza inkori «!A» ko‗rinishida
yoziladi;
2) konyunksiya- ikkita A va B mulohazalar konyunksiyasi yoki mantiqiy
ko‗paytmasi «A && B» ko‗rinishga ega. Bu mulohaza faqat A va B mulohazalar
rost bo‗lgandagina rost bo‗ladi, aks holda yolg‗on bo‗ladi (odatda «&&» amali
«va» deb o‗qiladi).
3) dizyunksiya – ikkita A va B mulohazalar dizyunksiyasi yoki mantiqiy
yig‗indisi «A || B» ko‗rinishda yoziladi. Bu mulohaza rost bo‗lishi uchun A yoki B
mulohazalardan biri rost bo‗lishi yetarli. Odatda «||» amali «yoki» deb o‗qiladi.
Mantiqiy amallarni bajarilish jadvali quyidagicha.
A
B
!A
!B
A&&B
A||B
0
0
1
1
0
0
0
1
1
0
0
1
1
0
0
1
0
1
1
1
0
0
1
1
O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi samarqand davlat universiteti s. Eshtemirov, F. M. Nazarov - bet 151

245
VI-BOB. C++ DASTURLASH TILINING GRAFIK IMKONIYATLARI
C++ dasturlash tili tarkibida boshqa dasturlash tillari kabi grafik
imkoniyatlari mavjud. Dasturlashda
grafik rejim bilan ishlashda, albatta, grafik
rejimga o‗tish komandalari berilishi shart. Dasturlashning
grafik rejimida
geometriya fanining ba‘zi bir elementlari nuqtalar, to‗g‘ri chiziqlar, aylana, ellips
va yarim aylana kabi elementlarni tasvirlash imkoniyatlari mavjud. C++ dasturlash
tilida yuqorida ta‘kidlangan elementlardan tashqari ma‘lum bir sohalar,
shakllar,
shakllar atrofiga izohli ma‘lumotlar hamda rangli soha va rangli shakllar hosil
qilish imkoniyatlari mavjud.
6.1 C++ DASTURLASH TILI TARKIBIDA GRAFIK MUHITNI
YARATISH VA UNDAN FOYDALANISH
Reja:
1. Grafik muhitini yaratish;
2. Tekislikda chizma va shakllar chizish;
3. Tozalash va kutib turish funksiyalari;
4. Grafik rejimning maksimal koordinatalari va izohli ma‘lumotlar hosil
qilish funksiyalari;
5. Chiziq shaklini o‗zgartirish funksiyasi;
6. Tekslikda ichi bo‗yalgan to‗rtburchaklar hosil qilish funksiyasi.
C++ dasturlash tilida ma‘lum bir shakllar va chizmalarni hosil
qilish uchun
avval, albatta, grafik rejimni hosil qilish kerak. Dastur tarkibida kerakli shakl va
chizmalarni yaratish buyrug‘i berilgandan so‗ng grafik rejimni yopib qo‘yish
kerak bo‗ladi. C++ dasturlash tilida grafik rejimi hosil qilingandan so‗ng
uning
tarkibiga kerakli chizma va shakllarni hosil qilish buyruqlarini yozish mumkin.
Barcha dasturlash tillarida bo‗lgani singari C++ dasturlash tili ham juda boy grafik
imkoniyatlarga ega. Odatda qo‗shimcha buyruqlar berilmasa,
kompyuter ekrani
matn muhitida bo‗ladi. Grafik muhitni joriy qilish uchun dasturga
BoshQaruv jarayoni – bu boshQaruv

|
BoshQaruv jarayoni – bu boshQaruv
|
bet | 82/151 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 0,78 Mb. | | #125044 |
Bog'liq Adobe Dreamweaver yordamida xml ma\'lumotlarini ko\'rsatish-hozir.orgBoshQaruv jarayoni – bu boshQaruv xodimlari tomonidan ijtimoiy – iQtisodiy tizimning maQsadlariga erishish yo’lida boshQarish printsiplari, usul va vositalarini Qo’llash asosida maxsus texnologiya bo’yicha menejment funksiyalarini amalga oshirishning o’zaro boG’liQ bo’lgan xatti – harakatlarning uzluksiz ketma – ketligidir. Menejment funksiyalarini tadQiQ Qilishga jarayonli yondoshish mohiyati shundan iborat. Mahmuriy boshQaruv nazariyasini ishlab chiQQan Anri Fayol XX asrning boshida mahmuriy jarayonning besh boshlanG’ich funksiyalari yoki elementlarini turkumlagan.
Elektromexanik tizimlarning analog elementlari tranzistorli o‘zgarmas tok kuchaytirgichi, boshqaruvchi va vazifalovchi qurilmalar, funksional o‘zgartgichlar, boshqariluvchi koordinatalarning o‘lchov o‘zgartkichlari va ta’minot bloklaridan tashkil topgan bo‘ladi. Tizimda umumlashgan quyidagi V, mA ko‘rsatkichli signallardan foydalanish, umummaqsadlar uchun ishlatiladigan tranzistorlarni keng qo‘llash imkonini beradi. Bu rostlash tizimlarida mikrosxemalarning qo‘llanilishi, boshqarish sxemalarining texnik tavsiflarini yaxshilashga va ularning funksional imkoniyatlarini kengaytirishga olib keldi.
Boshqaruv tarkibidagi quyidagi elementlar aloxida ajratib ko`rsatiladi: zvenolar (buginlar), saviyalar (boshqaruv darajasi) va aloqalar - gorizontal va vertikal. Menejmentning nomlari tilga olingan tashkiliy tarkib elementlari bir-biri bilan o`zaro boғlangandir. Kiskacha ularning anik tushunchasini aloxida ko`rib chiqamiz: Zveno yoki boshqaruv bo`limi - bu tashkilotning aloxida yoki erkin boshqaruv idorasidir. ... Xalq xo`jaligini boshqarishning ijroiya tashkilotlariga umumiy, tarmoq va maxsus vakolatga ega tashkilotlar kiradi. Umumiy vakolatga ega ijroiya tashkilotlariga O`zbekiston Respublikasi Vazirlar Maҳkamasi, Qoraqalpoғiston Respublikasi Vazirlar maҳkamasi va xokimiyatlar kiradi. Maxsus vakolatli tashkilotlar tarmoqlararo xususiyatga ega vazifalarni bajaradilar
“TASDIQLAYMAN”
O’quv va tarbiyaviy ishlari
bo’yicha direktor o’rinbosari ________________M.Allamova
“___”______2021 yil
NAZARIY O’QUV MASHG’ULOTNING O’QITISH TEXNOLOGIYASI №29
Guruhlar
|
|
|
|
Dars o’tiladigan sana
|
|
|
|
Mavzu(nomi): Maxsus boshqaruv elementlarini yaratish
|
| |
Ishlab chiqarish jarayoni strukturasi

|
Ishlab chiqarish jarayoni strukturasiBog'liq 8 sinf texnologiya konspekt [uzsmart.uz]Ishlab chiqarish jarayoni strukturasi.
Ishlab chiqarishning qator tarmoqlarida
texnologik operatsiyalar o`tishlarga ajratiladi. O`tish operatsiyaning qismlarga
bo`linmaydigan va asbobni (moslamani) almashtirmay bitta yoki bir nechta ishchi
tomonidan ish rejasini o`zgartirmay bajariladigan tugal qismidir. Masalan,
mashinasozlik korxonasining yig`uv sexida ishchi buyumni yig`ish jarayonida
gaykovert, toresli klyuch, o`lchov asboblaridan foydalanadi. Uning barcha ishlari
birgalikda slesarlik-yig`uv texnologik operatsiyaning mazmunini tashkil etadi, ammo
gaykovert bilan ishlash- bir o`tish, toresli klyuch bilan ishlash boshqa bir o`tish,
shtangensirkul bilan nazorat o`lchash uchunchi o`tish hisoblanadi.
Konstruktorlik tayyorgarligi berilgan topshiriqni texnik-iqtisodiy asoslash va
buyumga qo`yiladigan texnik talablar ifodalangan dastlabki hujjatni ishlab
chiqarishdan boshlanadi. Oxirgi natija ishchi hujjat, ya`na ishchi chizmalar bo`lib,
ularda buyumlarni tayyorlash va nozorat qilish uchun zarur: yig`ish chizmalari,
detallarning chizmalari, ularning tafsilotlari va hakozolar ifodalanadi.Ana shu
hujjatlar asosida korxonaning texnologik tayyorgarligi amalga oshadi. Bu
tayyorgarlik mahsulot tayyorlashning texnologik jarayonini ishlab chiqarishdan
iborat bo`lib, u texnologik hujjatlarda-marshrut, operasiya kartalari va hakozalarda
o`z aksini topadi. Korxonaning texnologik tayyorgarligi yagona tizimiga, ya`na xalq
xo`jaligining istalgan tarmog`iga mansub har bir korxona rioya etadigan
standartlarga muvofiq amalda oshiriladi.
Texnologik jarayonlarni loyihalashda bir tomondan buyumga qo`yiladigan texnik
talablar, ikkinchi tomondan ishlab chiqarishning imkoniyatlari, uning zarur
stanoklar, asboblar va kadrlar bilan ta`minlanganligi hisobga olinadi.
Korxonaning
tashkiliy-ishlab
chiqarish
tayyorgarligi
uning
texnologik
tayyorgarligiga chambarchas bog`liqdir. U sexlar va uchastkalarning aniq tashkil
etishidan, ta`minot, jihozlarni joylashtirish, buyumning tajriba namunalari tayyorlash
masalalarini aniqlashdan iboratdir. Ko`pincha mahsulotni sanoat ko`lamida
o`zlashtirishni tezlashtirish uchun ishlash chiqarishning ba`zi tayyorgarlik
bosqichlari birlashtiriladi.
|
| |
Butun son turlari - O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi samarqand davlat universiteti...

|
O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi samarqand davlat universiteti s. Eshtemirov, F. M. NazarovBog'liq ALGORITMLASH VA DASTURLASH ASOSLARIButun son turlari. Butun son qiymatlarni qabul qiladigan o‗zgaruvchilar.
Butun tur int, shorint, longint, long kalit so‗zlari bilan aniqlanadi.
Belgi turi. Belgi turidagi o‗zgaruvchilar char kalit so‗zi bilan beriladi va ular
o‗zida belgining ASCII kodini saqlaydi. Belgi turidagi qiymatlar nisbatan
murakkab bo‗lgan tuzilmalar – satrlar, belgilar massivlari va hokazolarni hosil
qilishda ishlatiladi.
Haqiqiy son turi. Haqiqiy son qiymatlarni qabul qiladigan o‗zgaruvchilar.
Bu turdagi o‗zgaruvchi uchun xotiradan 4 bayt joy ajratiladi va ular float, double
so‗zlari bilan aniqlanadi.
Mantiqiy tur. Bu turdagi o‗zgaruvchi bool kalit so‗zi bilan e‘lon qilinib,
xotiradan 1 bayt joy egallaydi va 0 (false, yolg‗on) yoki (true, rost) qiymat qabul
qiladi. Mantiqiy tur o‗zgaruvchilar qiymatlar o‗rtasidagi munosabatlarni
ifodalaydigan mulohazalarni rost (true) yoki yolg‗on (false) ekanligi tavsifida
qo‗llaniladi va ular qabul qiladigan qiymatlar matematik mantiq qonuniyatlariga
asoslanadi. Mantiqiy mulohazalar ustida uchta amal aniqlangan:
C++ dasturlash tilida o‗zgaruvchi turlari va qiymatlari jadvali quyidagicha:
Tur nomi
Baytlardagi o„lchami
Qiymat chegarasi
Butun tur
Bool
1
Unsigned short int
2
0..65535
Short int
2
-32768..32767
Unsigned long int
4
0..42949667295
Long int
4
-2147483648..2147483647
int(16 razryadli)
2
-32768.. 32767
47
Int (32 razryadli)
4
-2147483648..2147483647
Unsigned int (16
razryadli)
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi samarqand davlat universiteti s. Eshtemirov, F. M. Nazarov
|
Yaponiyada majburiy audit sohalari

95
hujjatlari
kompaniyalar;
- tegishli qonun bilan belgilangan o’zaro sug’urta
kompaniyalari, kredit banklari (shinyo kinko), kredit
kooperativlari (shinko kuminko), mehnat banklari (rodo
kinko).
Qimmatli qog’ozlar va
fond
birjalari
to’g’risidagi qonunlar
- fond birjasi ro’yxatiga kiritilgan kompaniyalar;
- Yapon qimmatli qog’ozlar dilerlari uyushmasida qayd
etilgan kompaniyalar;
- kamida 500 nafar aktsionerga ega bo’lgan kompaniyalar.
Majburiy
auditning
boshqa turlari
- davlatdan yoki mahalliy boshqaruv organlaridan
subsidiyalar oluvchi xususiy maktablar;
- kasaba uyushmalari;
- siyosiy partiyalarga yordam berish to’g’risidagi Qonunga
muvofiq siyosiy partiyalarga taqdim etilgan subsidiyalar
haqidagi hisobotlar;
- mahalliy boshqaruv organlari.
Majburiy
bo’lmagan
(qonunda
ko’zda
tutilmagan) audit
- kichik, o’rta investitsiya va maslahat (konsultativ)
firmalarining
mablag’lari
investitsiya
qilingan
kompaniyalar;
- diniy va notijorat tashkilotlar, iste’mol kooperativlari va
sog’liqni saqlash tashkilotlari;
-
kompaniyalarning
qo’shilishi,
biznesni
boshqa
kompaniyaga o’tkazish yoki sotib olish holatidagi audit;
- yuqorida keltirilgan holatlardan tashqari holatlardagi
audit.
Xalqaro audit
- boshqa mamlakatlarning birjalari ro’yxatida turgan yapon
kompaniyalari;
-
Yaponiyada
operatsiyalarni
amalga
oshirayotgan
kompaniyalar.
Maxsus tillar kutubxonalari va interfeyslarining takomillashuvi

|
Maxsus tillar kutubxonalari va interfeyslarining takomillashuvi
|
bet | 3/8 | Sana | 21.12.2023 | Hajmi | 1 Mb. | | #125643 |
Bog'liq Parallel kompyuterlarning dasturiy taminoti Maxsus tillar kutubx Maxsus tillar kutubxonalari va interfeyslarining takomillashuvi
Parallel dasturlashning kommunikatsion kutubxonalar va interfeyslar (API):
ACE- C ++ tilida tarqatilgan tarmoqli ilovalarini taqsimlash uchun ob’ektga yo’naltirilgan muhit. Bepul tarqatiladi. Bunda Win32 platforma, UNIX, MVS, turli realtime-tizimlar qo'llab-quvvatlanadi. Java-versiyasi mavjud.
ARCH – parallel komputerlarni dasturlash uchun ob'ektga yo'naltirilgan kutubxona. C ++ da joylashgan MPI dan foydalanadi. Asinxron jarayonlarni kommunikastiyalash uchun kostrukstiyalar taklif qiladi va umumiy hotiradan foydalanishni yumshatadi.
BIP (Basic Interface for Parallelism) - kichik API, Myrinet tarmog'i uchun mo'ljallangan. Uning maqsadi – taqdim qilingan uskuna bilan dastur foydalanuvchilar samaradorlikni yuqori darajaga chiqarish bilan ta'minlash. Ga Linux / ustida Klaster uchun amalga oshirilayotgan chips LANAI4.1 bilan Myrinet orqali ulangan, x86 asoslangan. Version 0.94, shuningdek, Linux / Alfa ishlaydi. Signal da ham (signal asoslangan MPICH bajarilishini,) MPI-signal va IP-signal (signal yordamida IP protokoli) yetkazib berdi.
Signallarga raqamli ishlov berish Raqamli filtrlar va ularning turlari
Fitlr – bu signalning formasini (amplitude - chastota yoki faza – chastota) o`zgartiruvchi tizim yoki tarmoqdir. Filtrlashdan asosiy maqsad signalning sifatini yaxshilash(xalaqitlarni kamaytirish yoki yo`qotish), signalning ichidan malumotlani chiqarib olish yoki oldindan birlashtirilgan bir nechta signallarni ajratish hisoblanadi. Raqamli filtrlar asosan raqamlarga ayantirilgan analog signallar yoki kompyuter xotirasida saqlanadigan raqamli signallar uchun ishlatiladi.
2.1 rasm. Real vaqtda analog kirish chiqishli signal bilan ishlovchi raqamli filtr blok sxemasi
Real vaqtda analog kirish chiqishli signal bilan ishlovchi raqamli filtr blok sxemasi 2.1 rasmda keltirilgan. Qisqa polasali davriy signal raqamlar to`plamiga aylantiriladi, x(n), n = 0, 1, … . Raqamli protsessori signalni filtrlaydi. Raqamli analog o`zgartirgich sonlar to`plamini qaytadan analog signalga aylantiradi.
Signallarga raqamli ishlov berishda raqamli filtrlar asosiy hisoblanadi. Analog filtrlar bilan solishtirganda raqamli filtrlar ko`pgina soxalarda(misol uchun, malumotlarni siqish, biomeditsinada signallarni qayta ishlash, nutqni qayta ishlash, tasvirni qayta ishlash, malumot uzatish) yaxshiroq hisoblanadi. Chunki raqamli filtrlar chastota – amplitude xarakteristikasini analog filtrlarga nisbatan ancha aniqlik bilan hisoblash mumkin.
|
| |
Raqamli filtrlarni qurish - Parallel kompyuterlarning dasturiy taminoti Maxsus tillar kutubxonalari va interfeyslarining...

|
Parallel kompyuterlarning dasturiy taminoti Maxsus tillar kutubxonalari va interfeyslarining takomillashuvi Mos keluvchi strukturali filtrni tasvirlash
|
bet | 5/8 | Sana | 21.12.2023 | Hajmi | 1 Mb. | | #125643 |
Bog'liq Parallel kompyuterlarning dasturiy taminoti Maxsus tillar kutubx Raqamli filtrlarni qurish
Standart KIX filtri quyidagi tenglama bilan xarakterlanadi.
(2. 2, a)
(2. 2, b)
bu yerda h(k), k = 0, 1, …, N – 1 - impulsli xarakterining koeffitsientlari, H(z) – filtrni xarakterlovchi funksiya, N – filtr uzunligi, ya`ni filtr koeffitsientlari soni. (2. 1, a) formula KIX filtrining formulasi bo`lib, amplituda - vaqt xarakteristikasi bo`yicha yoziladi va norekursiv KIX filtrini ifodalab keladi. Chiquvchi qiymat y(n) – bu kiruvchi x(n) ning joriy va oldingi qiymatlari funksiyasidir. KIX filtrini (2. 1, a) formula asosida qurish uning turg`unligini taminlaydi. Chunki KIX filtrida chiquvchi qiymatlar BIX filtridagidan faqrli ravishda faqatgina kiruvchi qiymatlargagina bog`liq. (2.2, b) formulada filtrni tahlil qiluvchi funksiyasi berilgan, ya`ni filtrni analiz qiluvchi, misol uchun chastota xarakteristikasini hisoblash. KIX filtrini qurish nisbatan ancha oson, chunki barcha signallarga raqamli ishlov beruvchi protsessorlarning arxitekturalari chekli impuls xarakteristikali (конечной импульсной характеристикой) filtrlashga mos tushadi.
Filtrlarni qurish 5 ta asosiy bosqichdan iboratdir:
Filtrga bo`lgan talabni spetsifikatsiyalash.
Filtrga mos keluvchi koeffitsiyetlarni xisoblash.
Mos keluvchi strukturali filtrni tasvirlash.
Chekli razryadlikning filtr maxsuldorligiga tasirini analiz qilish.
Filtrni dasturiy yoki apparat pog`onolarida qurish.
Ko`rsatib o`tilgan 5 ta bosqich xar doim mustaqil emas, bundan tashqari ular xar doim ko`rsatilgan tartibda joylashmaydi. Lekin shunday usullar xam borki, ular o`zida 2 – bosqich bilan 3,4 bosqichlarning bir nechta taraflarini birlashtiradi.
Filtrga bo`lgan talabni spetsifikatsiyalash.
1) Spetsifikatsiya talablari quyidagilarni o`z ichiga oladi:
Signal xarakteristikalari
Filtr xarakteristikalari
Qo`llanish prinsipi
Strukturaga bo`lgan boshqa talablar
Ishlab chiqaruvchi filtrni boshlang`ich etapdan aniqlash uchun yetarlicha ma`lumotga ega bo`lmasligi mumkin,lekin ishlab chiqarishni osonlashtirish uchun maksimal darajada talablarga rioya qilish talab etiladi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Parallel kompyuterlarning dasturiy taminoti Maxsus tillar kutubxonalari va interfeyslarining takomillashuvi Mos keluvchi strukturali filtrni tasvirlash
|
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR

|
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
|
bet | 6/6 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 83,97 Kb. | | #124408 |
Bog'liq Akbarova Shoxsanam(KURS ISHI)3FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
1. G’oziyev. E. “Umumiy psixologiya”. -T.;O’zbekiston faylasuflari milliy jamiyati.
2010. 584-bet
2. Davlatshin. M.G “Yosh va pedagogik psixologiya”. -T.; 20043. Nishanova. Z.T va boshqalar. “Rivojlanish psixologiyasi. Pedagogik psixologiya”.
-T.;O’zbekiston faylasuflari milliy jamiyati. 2018. 254-bet
4. Malikaxon Qodirova, MAKTABGACHA YOSHDAGI BOLALARNING BILISH QOBILIYATLARINI RIVOJLANTIRISH , Журнал Педагогики и психологии в
5."YUQORISINFO‘QUVCHILARIDAKREATIVQOBILIYATINIRIVOJLANTIRISHYO‘LLARI–тема научной статьи по наукам об образовании читайте бесплатно текст научно-исследовательской работы в электронной библиотеке КиберЛенинка"
Internet saytlar
https://cyberleninka.ru/article/n/o-smirlik-davrining-fiziologik-psixologik-va-jismoniy-jihatdan-o-ziga-xos-xususiyatlari
https://nauchniyimpuls.ru/index.php/noiv/article/download/7346/4790
https://ppmedu.jdpu.uz/index.php/ppmedu/article/download/9149/6456/22016
|
| |
Xo’jalik yurituvchi sub’ekt faoliyatining umumiy tavsifi auditorlik

3. Xo’jalik yurituvchi sub’ekt faoliyatining umumiy tavsifi auditorlik hisobotining qaysi qismida ko’rsatiladi? А. Kirish
B. Adresat
С. Tahlil
D. Yakuniy
4. Auditorlik hisobotiga qaysi javobda to’laroq ta’rif berilgan? А. Auditorlik tekshiruvining borishi, buxgalteriya hisobini yuritishning
belgilangan tartibidan aniqlangan chetga chiqishlar, moliyaviy hisobotdagi
qoidabuzarliklar to’g’risidagi mufassal ma’lumotlardan, shuningdek auditorlik
tekshiruvi o’tkazish natijasida olingan boshqa axborotdan iborat bo’lgan va
xo’jalik
yurituvchi
sub’ekt
rahbariga,
mulkdorga,
katnashchilari
(aktsiyadorlari)ning umumiy yig’ilishiga yo’llangan hujjat
B. Auditorlik tekshiruvining borishi, buxgalteriya hisobini yuritishning belgilangan
tartibidan aniqlangan chetga chiqishlar, moliyaviy hisobotdagi qoidabuzarliklar
to’g’risidagi mufassal ma’lumotlardan, shuningdek auditorlik tekshiruvi o’tkazish
natijasida olingan boshqa axborotdan iborat bo’lgan va xo’jalik yurituvchi sub’ekt
rahbariga, mulkdorga, katnashchilari (aktsiyadorlari)ning umumiy yig’ilishiga
yo’llangan shartnoma
С. Auditorlik tekshiruvining borishi, buxgalteriya hisobini yuritishning belgilangan
tartibidan aniqlangan chetga chiqishlar, moliyaviy hisobotdagi qoidabuzarliklar
to’g’risidagi mufassal ma’lumotlardan, shuningdek auditorlik tekshiruvi o’tkazish
natijasida olingan boshqa axborotdan iborat bo’lgan va xo’jalik yurituvchi sub’ekt
rahbariga, mulkdorga, qatnashchilari (aktsiyadorlari)ning umumiy yig’ilishiga
yo’llangan moliyaviy hisobot
362
D. Auditorlik tekshiruvining borishi, buxgalteriya hisobini yuritishning
belgilangan tartibidan aniqlangan chetga chiqishlar, moliyaviy hisobotdagi
qoidabuzarliklar to’g’risidagi mufassal ma’lumotlardan, shuningdek auditorlik
tekshiruvi o’tkazish natijasida olingan boshqa axborotdan iborat bo’lgan va
xo’jalik yurituvchi sub’ekt rahbariga taqdim etilgan hisobot
Mehnat ta’limi fanidan 8 – sinflar uchun dars ishlanmalar to’plami - bet 47

IV. Yangi o`tilgan mavzuni mustahkamlash va baholash: 1.
Mashinalniar ishlab chiqarishda va turmushda qo`llaniladigan texnika va
vositalardan nima bilan farqlanadi?
2.
Mashinalar vazifasiga ko`ra qanday tasniflanadi?
3.
Hozirgi zamon ishlab chiqarish texnologiyasi qanday yo`nalishlar bo`yicha
takomillashmoqda.
4.
Chiqindisiz va kam chiqindili texnologiya nima?
5.
Maktab ustaxonasida metall va yog`och chiqindilarini qanday qilib
kamaytirish mumkin?
V. Darsni yakunlash ( xulosalash) va uyga topshiriq berish. 21-22-dars. “Texnologiya va dizayn” hamda “Servis xizmati” yo`nalishlari uchun
Mavzu: Mehnat predmetiga mexanik ta`sir etish orqali amalga oshiriladigan texnologik jarayonlar Darsning maqsadi: a) talimiy – o`quvchilarning turli xomashyolarga mexanik ishlov berish
haqida bilimlarini kengaytirish;
b) tarbiyaviy – o`quvchilarda ishlab chiqarish sohalaridagi kasblarga
nisbatan qiziqish uyg`otish, ularda yangilikga intilish hissini tarbiyalash;
v) rivojlantiruvchi – o`quvchilarning yangi texnika va ilg`or texnologiya
haqidagi bilimlarini rivojlantirish;
Kasbga yo`naltiruvchi maqsad: o`quvchilarning ishlab chiqarish
sohalaridagi yangiliklarni qo`llashga oid bilimlarini kengaytirish orqali ularni shu
kasblarga bo`lgan qiziqishlarini mustahkamlash, biror kasbni tanlashlariga
ko`maklashish.
Darsning vazifalari: - turli materiallar haqida tushuncha berish;
- ilg`or texnika va texnologiyalar haqida ma`lumot berish;
Ukrainada auditorlik faoliyati - Akrom abbasovich karimov, farxod rashidovich islomov, anvar ziyadullaevich avloqulov

111
Auditorlar MHXSni joriy qilishda katta rol o’ynaydi. Ukraina auditorlar
palatasi bu davr mobaynida MHXSni rivojlantirishga amaliy yordam qilib kelgan.
MHXS bo’yicha har yillik sifatni oshirish bo’yicha auditorlar majburiy ta’limini
olib borgan va olib bormoqda. Milliy sifatda Xalqaro audit standartlarini qabul
qilish shubhasiz palataning tarixiy qarori bo’ldi. XAS ni ukrain tiliga tarjima qilish
bo’yicha katta ishlar olib borildi. Shuningdek, Ukraina auditorlar palatasi
standartlarni joriy qilish bo’yicha metodik takliflar, auditorlik xizmati sifatining
nazoratini amalga oshirish, ish hujjatlarini joriy qilish va boshqalarni ko’rib
chiqadi.
2006 yil oktyabrda “Auditorlik faoliyati to’g’risida”gi Ukraina qonuniga
o’zgartirish kiritildi. Bu Ukrainada mustaqil auditning rivojlanishi va auditorlik
faoliyati ustidan jamoaviy nazorat va boshqaruvni shakllantirishda muhim davr
bo’ldi.
Bug’alteriya hisobi va audit islohoti faqatgina adabiyotlar tarjimasini
yaratishda turtki bo’lib qolmasdan, buxgalteriya hisobi va audit bo’yicha
soddalashtirilgan milliy adabiyotlarni etarlicha miqdorda shakllantirdi.
Auditorlik xulosasi nechta qismdan iborat?

363
B. Kirish
С. Adresat
D. Yakuniy
8. Mijoz korxona rahbari tijorat siri hisoblab auditorga ba’zi ko’rsatkichlarni
tekshirishga ruxsat bermadi. Bu holat auditorlik xulosasida qanday aks etadi?
А. Auditorlik xulosasi berishdan bosh tortadi.
B. Ko’rsatkichlar moddiyligiga bog’liq ravishda yoki ijobiy xulosa berish mumkin
yoki xulosa berishdan bosh tortishi mumkin.
С. Salbiy auditorlik xulosasi berishi mumkin.
D. Auditorlik firma direktoriga yozma xat bilan rasmiylashtirib berilganligi uchun
auditor ijobiy xulosa berishi mumkin.