nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Mavzu: Elektronning effektiv massasi. Reja - bet 2

|
Mavzu: Elektronning effektiv massasi. Reja
|
bet | 2/4 | Sana | 31.05.2024 | Hajmi | 1,16 Mb. | | #258281 |
Bog'liq 3-Mavzu Elektron (3) Effektiv massa tushunchasini kiritish bilan biz kristallardagi davriy maydonda elektronni o’rtacha tezlik bilan harakat qiladi deb ko’rishimiz mumikin. Yani kristallarda elektronningenergiyasi kvaziimpulsi bilan (bu yerda electron impulsi klassik mexanikada ko’riladigan elektron impulsidan farq qiladi, shuning uchun uni impulsga o’xshash- kvaziimpuls deb yuritamiz ) quyidagicha bog’langan deb qarasak bo’ladi: = Demak, m ni m* bilan aralshtirmasak,elektronning davriy maydondagi harakatini hisobga olgan bo’lar ekanmiz. Lekin effektiv massa tushunchasi elektronlar uchun energetik zonaning yuqori qismida, teshiklar uchun esa zonaning pastki qismidagina ishlatish mumkin emas. Demak, m ni m* bilan aralshtirmasak,elektronning davriy maydondagi harakatini hisobga olgan bo’lar ekanmiz. Lekin effektiv massa tushunchasi elektronlar uchun energetik zonaning yuqori qismida, teshiklar uchun esa zonaning pastki qismidagina ishlatish mumkin emas. 3.2. Rasm. Vodorodsimon atomlar uchun s- va p-holatlarda joylashgan elektronlarning to‘lqin funksiyalari. To‘lqin funksiyalar bir-birini qoplagan paytda ulardan biri musbat, boshqasi esa manfiy (20,v). Manfiy effektiv massali elektronning harakatini – musbat zaryadli kovakning (dirka) harakati bilan o‘xshatish mumkin, bunda uning zaryadi absolyut qiymati elektronnikiga teng. Elektromagnit maydon ta’sirida bunday kovakning harakat traektoriyasi xuddi shunday elektronniki kabi bo‘ladi. To‘lqin funksiyalar bir-birini qoplagan paytda ulardan biri musbat, boshqasi esa manfiy (20,v). Manfiy effektiv massali elektronning harakatini – musbat zaryadli kovakning (dirka) harakati bilan o‘xshatish mumkin, bunda uning zaryadi absolyut qiymati elektronnikiga teng. Elektromagnit maydon ta’sirida bunday kovakning harakat traektoriyasi xuddi shunday elektronniki kabi bo‘ladi. Shuningdek, elektronning musbat massasi uchun Xoll effekti bir ishoraga (normal Xoll effekti), manfiy effektiv massa uchun esa – boshqacha ishoraga (anomal Xoll effekti) o’zgaradi. Bunda manfiy zaryadlar plastinkaning teskari qirrasida to‘planishadi.
|
| |
Mavzu: Elektronning effektiv massasi. Reja - bet 4

|
Mavzu: Elektronning effektiv massasi. Reja
|
bet | 4/4 | Sana | 31.05.2024 | Hajmi | 1,16 Mb. | | #258281 |
Bog'liq 3-Mavzu Elektron (3) Brillyuen zonasi chegarasining holati – kristallning tuzilishi bilan aniqlanadi. Brillyuenning har bir zonasi uch o‘lchamli fazoda – teskari panjara uchun Vigner-Zeytsning elementar yacheykasi sanaladi. r-fazoda (qandaydir bir kristall tuzilish bilan bog‘liq) qandaydir Brave panjarasidagi Brillyuenning birinchi zonasi haqida gapirilayotganda , albatta shunga mos teskari panjaraning Vigner-Zeyts yacheykasi nazarda tutiladi. K-fazosidagi sirt, to‘ldirilgan energetik satihlarni –to‘ldirilmaganidan ajratib turuvchi, - Fermi sirti deyiladi. U o‘zida doimiy energiyali sirtni nazarda tutadi. KF-radiusli sfera (kF-Fermi to‘lqin vektori) to‘ldirilgan bir elektronli sathlardan iborat bo‘lgan, Fermi sferasi deyiladi. Fermi to‘lqin vektori o‘lchamligi Ǻ-1. Elektronlarning pF=ħkF impulsi, eng yuqori energiyali bir elektronli sathlarda joylashadigan, Fermi impulsi deyiladi. EF= Ushbu energiya va bu tezlik ϑF=Fermi energiyasi va tezligi deyiladi.
|
| |
Mavzu: Elektronning effektiv massasi. Reja - bet 3

|
Mavzu: Elektronning effektiv massasi. Reja
|
bet | 3/4 | Sana | 31.05.2024 | Hajmi | 1,16 Mb. | | #258281 |
Bog'liq 3-Mavzu Elektron (3) SHunday qilib, agar energetik zonaning quyi sathlari to‘ldirilgan bo‘lsa, elektronlar o‘zini klassik kabi tutadi. Agar yuqori sathlar to‘ldirilgan bo‘lsa, u holda kovaklar haqida so‘z boradi. Elektronlar bilan to‘ldirilmagan sathlar esa musbat zaryadlar satxi deb hisoblanadi. SHunday qilib, agar energetik zonaning quyi sathlari to‘ldirilgan bo‘lsa, elektronlar o‘zini klassik kabi tutadi. Agar yuqori sathlar to‘ldirilgan bo‘lsa, u holda kovaklar haqida so‘z boradi. Elektronlar bilan to‘ldirilmagan sathlar esa musbat zaryadlar satxi deb hisoblanadi. Elektronning effektiv massasi –elektron energetik zonaning qaysi joyida turganligiga qarab aniqlanadi. Brillyuen zonalari fizikaviy nuqtai nazardan, k –fazosida to‘ldirilgan birelektronli energiya sathlari zonalari chegarasini ifoda etadi. Bu zonalar chegarasida energiya uzulishlari mavjud bo‘ladi. Brillyuen zonalari –Breggi tekisliklari bilan chegaralangan sohalar bo‘lib, ularning sirtida –kuchsiz davriy potensialning ta’siri ham sezilarli bo‘ladi. Zonalarning chuqurliklarida erkin elektronlar energetik sathlariga tuzatishlar unchalik sezilmaydi. Brillyuen zonasi chegarasining holati – kristallning tuzilishi bilan aniqlanadi. Brillyuenning har bir zonasi uch o‘lchamli fazoda – teskari panjara uchun Vigner-Zeytsning elementar yacheykasi sanaladi. r-fazoda (qandaydir bir kristall tuzilish bilan bog‘liq) qandaydir Brave panjarasidagi Brillyuenning birinchi zonasi haqida gapirilayotganda , albatta shunga mos teskari panjaraning Vigner-Zeyts yacheykasi nazarda tutiladi. K-fazosidagi sirt, to‘ldirilgan energetik satihlarni –to‘ldirilmaganidan ajratib turuvchi, - Fermi sirti deyiladi. U o‘zida doimiy energiyali sirtni nazarda tutadi. KF-radiusli sfera (kF-Fermi to‘lqin vektori) to‘ldirilgan bir elektronli sathlardan iborat bo‘lgan, Fermi sferasi deyiladi. Fermi to‘lqin vektori o‘lchamligi Ǻ-1. Elektronlarning pF=ħkF impulsi, eng yuqori energiyali bir elektronli sathlarda joylashadigan, Fermi impulsi deyiladi. EF= Ushbu energiya va bu tezlik ϑF=Fermi energiyasi va tezligi deyiladi.
|
| |
OILANING TASNIFLANISHI - 1. Xozirgi zamon oilalarining turlari Hozirgi zamon oilasi «Monogam oila»

|
1. Xozirgi zamon oilalarining turlari Hozirgi zamon oilasi «Monogam oila»
|
bet | 2/2 | Sana | 30.05.2024 | Hajmi | 78,14 Kb. | | #257843 |
Bog'liq 1-savol docxhozirgi-zamon-oilalarning-turlari
Xizmatchilar oilasi
Ijtimoiy kelib chiqishiga ko’ra oila turlari
Dehqonlar oilasi
Ishchilar oilasi
Ziyolilar oilasi
Aralash tipdagi oilalar
Oilaning to’liqligiga ko’raturlari
To’liq turlari
Qayta tuzilgan oila
(ikkinchi nikoh
Nо’liq oilalar
Oilaning bo’ginlar soniga ko’ra turlari
Nuklear oila
Ota-onalar va bolalardan iborat bo’lgan oila
Ikki va undan oqtiq avloddan iborat oila azolari bilan birga yashovchi
Ko’p bo’ginli oila
Oilaning bolalar soniga ko’ra turlari
Farzandsiz oilalar
Birbolali oilalar
Ikki bolali oilalar
3-4 bolali oilalar
5 va undan ortiq bolali oilalar
10 -jadva
Oliy ma’lumotlilar oilasi
O’rta maxsus ma’lumotlilar oilasi
Er-xotin ma’lumoti saviyasiga ko’ra oila turlari
Tugallanmagan o’rta ma’lumotlilar oilasi
O’rta ma’lumotlilar oilasi
Maxsus yordamchi maktab mahlumotiga ega bo’lgan oilalar
Turli saviyadagi ma’lumotga ega bo’lgan oila
.
|
| |
-rasmda: Genetik algoritmning umumiy tartibi

|
-rasmda: Genetik algoritmning umumiy tartibi
|
bet | 3/6 | Sana | 28.05.2024 | Hajmi | 237,7 Kb. | | #256230 |
Bog'liq MO\' 5-mustaqil ish3-rasmda: Genetik algoritmning umumiy tartibi.
O'zgaruvchan uzunlikdagi vakillik ham qo'llaniladi, ammo bu holda krossoverni amalga oshirish murakkabroq. Daraxtga o'xshash tasvirlar genetik dasturlashda va erkin shakldagi tasvirlar HBGAlarda tekshiriladi.
Qobiliyat funktsiyasi genetik vakillik orqali aniqlanadi va taqdim etilgan eritmaning sifatini o'lchaydi. Qobiliyatlarning vazifasi har doim muammoga bog'liq. Misol uchun, agar xalta ichida biz ob'ektlar (ob'ektlar) sonini maksimal darajada oshirishni istasak, uni qandaydir belgilangan quvvatga qo'yishimiz mumkin. Yechim tasviri bitlar massivi shaklida bo'lishi mumkin, bu erda har bir bit boshqa ob'ektni ifodalaydi va bit qiymati (0 yoki 1) ob'ekt xalta ichida yoki yo'qligini tavsiflaydi. Bu kabi har bir vakillik haqiqiy emas, chunki ob'ektning o'lchami ryukzak hajmidan oshishi mumkin. Yechish qobiliyati bu ryukzakdagi barcha ob'ektlar qiymatlarining yig'indisi, agar vakillik haqiqiy bo'lsa yoki 0 bo'lsa. Ba'zi muammolarda qobiliyat belgisini aniqlash qiyin yoki hatto imkonsizdir, shuning uchun bu holda IGA ishlatilgan.
Abstrakt
Sistem denetimi alanında PID (oransal-integral-türevsel) kontrolörler muhim yer tutmoqda. Tizimning zamon yoki chastota zonasidan foydalaniladi; tizim xususiyatlariga muvofiq, muayyan o'lchovlar ostida, bu tur kontrolörlerin dizayni uchun Ziegler-Nichols, Cohen-Coon, Chien Hrones Reswick (CHR), Wang-Juang-Chan kabi o'zgaruvchan usullar mavjud. Kompyuter va yapay zekâ alanındaki rivojlanishlarga parallel ravishda genetik algoritmalar va kontrol tizimlaridagi ilovalar artmoqda. Bu ishda, PID kontrolörlerin dizaynlari hem klasik metodlarla hem de genetik algoritmalarla amalga oshirilarak taqqoslama natijalari tahlil qilindi. Bu to'g'ri, eğitim maqsadida ham foydalanilishi mumkin bo'lgan grafiksel arayuz dasturi ishlab chiqilgan. Dastur bilan uzatish funktsiyalari girilen tizimlar uchun mos P, PI va PID kontrolör katsayıları ham tanlangan klassik uslublar bilan ham genetik algoritmalar bilan hisoblanmakta; sistema ait bir qancha parametre va javob eğrileri hem sayısal hem de grafiksel sifatida taqqoslama taqdim etiladi.
|
| |
-rasmda: Genetic algorithm

1-rasmda: Genetic algorithm
Genetik algoritmlar odatda kompyuter simulyatsiyasi sifatida amalga oshiriladi, unda optimallashtirish muammosiga nomzod yechimlarning (individuallar deb ataladigan) mavhum ko'rinishlari (xromosomalar deb ataladi) populyatsiyasi yaxshiroq echimlarga aylanadi. An'anaga ko'ra, echimlar ikkilik tizimda "0" va "1" qatorlari sifatida taqdim etiladi, ammo turli xil kodlashlar ham mumkin. Evolyutsiya tasodifiy shaxslarning to'liq populyatsiyasidan boshlanadi va avlodlar davomida sodir bo'ladi. Har bir avlodda butun populyatsiyaning qobiliyati baholanadi, so'ngra hozirgi populyatsiyadan bir nechta individlar stoxastik (qobiliyatiga qarab) tanlanadi, so'ngra o'zgartiriladi (mutatsiya yoki rekombinatsiya orqali) yangi populyatsiyani hosil qiladi, bu esa hozirgi populyatsiyaga aylanadi. algoritmdan keyingi iteratsiya.
Umumiy genetik algoritmlar ikkita narsani aniqlashni talab qiladi: yechimning genetik ko'rinishi uni baholash qobiliyati.
Standart tasvir bitlar massividir. Boshqa turdagi va tuzilmalarning massivlari ham xuddi shunday tarzda ishlatilishi mumkin. Ushbu genetik ko'rinishni aniq qiladigan asosiy narsa shundaki, qismlar o'zlarining qattiq o'lchamlari tufayli tartibga solish oson, bu oddiy kesishish operatsiyalarini osonlashtiradi.
2-rasmda: Ma'lumot asosiy GA da ikkilik shaklda saqlanadi. Keyingi jarayonda uzluksiz va diskret qiymatlar bilan ishlaydigan GAlar ham taklif qilindi.
Genetik vakillik va fitnes funktsiyasi aniqlangandan so'ng, GA eritmalar populyatsiyasini boshlashga, so'ngra mutatsion, krossover, inversiya va selektsiya operatorlarini takroriy qo'llash orqali yaxshilashga kirishadi. Boshlash Aholining soni muammoning mohiyatiga bog'liq, ammo odatda bir necha yuz yoki minglab mumkin bo'lgan echimlarni o'z ichiga oladi. Ko'pincha, boshlang'ich populyatsiya tasodifiy ravishda hosil bo'lib, barcha mumkin bo'lgan echimlarni taklif qiladi (qidirish maydoni). Ba'zan, echimlar optimal echimlar topilishi mumkin bo'lgan joylarda "urug '" bo'lishi mumkin. Tanlash Asosiy maqola: Tanlash (genetik algoritm) Har bir keyingi avlod davomida mavjud aholining bir qismi tanlangan yangi avlodni etishtirish. Shaxsiy echimlar a orqali tanlanadi fitnesga asoslangan jarayon, qaerda montajchi echimlar (a bilan o'lchanganidek fitness funktsiyasi) odatda ko'proq tanlanadi. Muayyan tanlov usullari har bir echimning mosligini baholaydi va eng yaxshi echimlarni afzal ko'radi. Boshqa usullar faqat aholining tasodifiy tanloviga baho beradi, chunki avvalgi jarayon juda ko'p vaqt talab qilishi mumkin. Fitnes funktsiyasi genetik vakillik bo'yicha aniqlanadi va o'lchanadi sifat taqdim etilgan echim. Fitness funktsiyasi har doim muammoga bog'liq.
|
Amaliy mashg’ulot uchun o’zini-o’zi tekshirish savollari

|
Amaliy mashg’ulot uchun o’zini-o’zi tekshirish savollari
|
bet | 6/6 | Sana | 28.05.2024 | Hajmi | 237,7 Kb. | | #256230 |
Bog'liq MO\' 5-mustaqil ishAmaliy mashg’ulot uchun o’zini-o’zi tekshirish savollari:
Korrelyatsion taxlilning asosiy tushunchalari?
Chiziqli regressiya nima?
Chiziqsiz regressiya nima?
Natijaviy parametr qanday aniqlanadi?
Eng kichik kvadratlar usulini ta’riflang.
Determinatsiya koeffitsiyenti qanday aniqlanadi?
Statistik munosabat deganda nimani tushunasiz?
Statistik munosabatning turlarini sanab o’ting.
Korrelyatsiya koeffitsenti nimani ifodalaydi?
Regressiya tenglamasining ma’nosini tushuntirib bering?
|
| |
SHu qiymatli nuqtalar soni

|
SHu qiymatli nuqtalar soni
|
bet | 5/25 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 6,2 Mb. | | #241708 |
Bog'liq Lokal binar obrazlar
Bu jadval tasvir elementlari yorug‘lik qiymatlari gistogrammasini beradi. Ki qiymatlarni N×M ko‘paytmaga bo‘lib, yorug‘lik taqsimoti ehtimolligi Pi ni olish mumkin. Ushbu gistogramma asosida ko‘psonli gistogramma belgilari (statistik belgilar) olinadi, ulardan eng keng tarqalganlari quyida keltirilgan (6+11).
6. Tasvir energiyasi: .
7. Tasvir yorug‘ligi o‘rta qiymati – fo‘r; bu erda N, M –tasvir o‘lchami.
8. Tasvir yorug‘lik dispersiyasi - bu erda L -maksimal yorug‘lik darajasi, Pi – o‘rtacha tasvirning yorug‘lik taqsimoti gistogrammasi kiymati, - matematik kutilma.
9. YOrug‘lik qiymatlari gistogrammasi asimmetriyasi:
.
10. YOrug‘lik qiymatlari gistogrammasi ekssessi:
.
11. Tasvir entropiyasi:
12. Ma’lum qiymatli nuqtalar juftliklari soni. Ularni xisoblash bir vaqtda paydo bo‘lish matritsasini (BVPBM) hosil qiladi, bu matritsa asosida juftliklar taqsimotining ikki o‘lchamli gistogrammasi tuziladi. Bu gistogramma qator belgilarini hisoblash imkonini beradi. Quyida ularni bazilari (13+21) keltirilgan.
13. BVPBM energiyasi: .
14. BVPBM avtokorrelyasiya koefitsenti: , bu erda - VPBM elementlari.
15. BVPBM kovariatsiya koefitsenti: , bu erda - matematik qutilma (BVPBM o‘rtacha qiymati).
16. Gistogramma inersiya momenti: .
17. O‘rtacha absolyut ayirma: .
18. Teskari ayirma: .
19. BVPB entropiyasi: .
20. Tasvirning Fure spektri:
bu erda - tasvir elementlari.
21. Tasvirning Uolsh spektri:
Uolsh almashtirish matritsasi ko‘rinishga ega. Bu erda - funksiya nomerining aksiltartibli Grey kod raqamlari, – nuqta nomeri ikkilik kod raqamlari.
22. Tasvirning Adamar spektri:
bunda ,
- Grey kodining (to‘g‘ri tartibli)raqamlari.
23. Uolsh - Adamar spektri (UA) - . Turli tipdagi spektrlarni hisoblashning boshqa algoritmlari ham mavjud.
24. Qo‘shni elementlar qiymatlari ayirmasi – f = f1 - f2. Bu ayirmani hisoblash manba tasvir belgilar: maksimal, minimal, o‘rtacha yorug‘liklar,gistogramma belgilari, spektrlar va hokazolarni aniqlash imkonini beruvchi tasvir hosil qiladi.
25. Ma’lum uzunlikli va yo‘nalishli bir hil qiymatlardan tashkil topgan chiziqlar soni, ya’ni takrorlanishlar ketma-ketligi. Bu belgidan chiziqlar uzunliklari gistogrammasi tuzish va chiziqlarning statistik hususiyatlarini aniqlash mumkin.
Turli masalalarni echish uchun zarur bo‘lgan belgilarni aniqlovchi yana ko‘plab usullar mavjud. SHuni aytib o‘tish kerakki, belgilarni ko‘pchiligi butun tasvirni emas, balki satr, ustun yoki biror bo‘lak tahlili asosida aniqlanadi.
|
| |
Geometrik almashtirishlar asosida raqamli tasvirlarning identifikasion belgilarini aniqlash va tanib olish algoritmlarining tahlili. Masalaning qo'yilishi

Geometrik almashtirishlar asosida raqamli tasvirlarning identifikasion belgilarini aniqlash va tanib olish algoritmlarining tahlili. Masalaning qo'yilishi
Masalaning dolzarbligi va uning ilmiy uslubiy axamiyati
Masalaning o'rganilganlik darajasi, mavjud usullar tahlili
Masalaning qo'yilishi
Ishning maqsadi va vazifalari
Tasvirlarning identifikatsion belgilarini ajratishda geometrik
almashtirishlaridan foydalanish
Xaf almashtirishlarining asosiy g'oyasi va undan foydalanish
1. Manba tasvir belgilari
Manba (dastlabki) tasvir deb kompyuter xotirasiga kiritilgan va asosan biror ko‘rinishdagi ishlov berilmagan kulrang tasvirga tushuniladi.
Ko‘pincha tasvirlarni tanish tahlil qilinganda manba tasvirdan turli tartibli asos va hosila belgilar ajratish imkonini beradigan boshlang‘ich belgilar bilan cheklanadi. Ulardan ko‘proq ishlatiladigani quyidagilar:
1. Alohida nuqta yorug‘lik darajasi - fi,j. Bu belgi asosiy hisoblanadi va deyarli barcha qolgan belgilar uning asosida aniqlanadi;
2. Tasvirdagi maksimal yorug‘lik darajasi - fmax.
3. Minimal yorug‘lik darajasi - fmin . Bunda fmin va fmax larning qiymatlari tasvir qiymatlari o‘zgarish oralig‘ini aniqlash imkonini beradi;
4. Tasvirning o‘rtacha yorug‘lik darajasi: bu erda N×M tasvir o‘lchamlaridir.
5. Ma’lum bir qiymatli nuqtalar soni - Kf. Odatda quyidagi ko‘rinishda jadval tuziladi:
Nuqtaning yorug‘lik qiymati
|
X0
|
X1
|
X2
|
……………..
|
Xz
|
|
|
YOpiq chiziqli ob’ektlarning belgilari

|
YOpiq chiziqli ob’ektlarning belgilari
|
bet | 7/25 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 6,2 Mb. | | #241708 |
Bog'liq Lokal binar obrazlar4. YOpiq chiziqli ob’ektlarning belgilari
Bu erda ham uzuq chiziqli ob’ektlarga aytilgan gaplar o‘rinli. Farqi - chiziqlarning uchlari tutashganligidan va qo‘shimcha belgilarning mavjudligidandir. SHuning uchun faqat qo‘shimcha belgilarni muhokama qilamiz.
Ob’ektlarning ichma-ich tartibi – V.
Ob’ektlarning markaz koordinatalari: .
Ob’ekt markazlari orasidagi masofa:
Tashqi chizilgan to‘rtburchak o‘lchamlari:
.
Ob’ekt markazi va koordinata boshi orasidagi masofa: .
Ob’ektlarni xo‘qiga nisbatan inersiya momenti:
Ob’ektlarni yo‘qiga nisbatan inersiya momenti:
O’bektlarning aralash inersiya momenti:
Ob’ektlarning asosiy inersiya momenti:
.
Ob’ektlarni katta o‘qi uzunligi (Martin diametri): , bu erda – Fere diametri.
Ob’ektning kichik o‘qi uzunligi (Martini eni):
Ob’ekt ekssentrisiteti: .
Bu erda ● belgisi - koordinatali vektorlarning skalyar ko‘paytmasi belgisi, – ob’ektning og‘ish burchagi.
Ob’ekt yumaloqligi: , bu erda P- perimetr, S- ob’ekt yuzasi.
Fere diametri: , bu erda -ob’ektga tashqi chizilgan eng kichik qavariq chiziqning perimetri;
Ob’ekt chizig‘ining bo‘laklanganlik darajasi: , bu erda n- tasvirdagi chiziqlar soni.
Ob’ektning kvadratga moslik koefitsenti: , bu erda P-perimetr, H-ob’ektningMartin eni.
Ob’ekt chiziqlarining spirallik darajasi: bu erda -ob’ektning Martin diametri.
|
| |
Radon almashtirishi - Lokal binar obrazlar

|
Lokal binar obrazlar
|
bet | 14/25 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 6,2 Mb. | | #241708 |
Bog'liq Lokal binar obrazlar7. Radon almashtirishi.
Raqamli tasvirlarni qayta ishlash va tanib olish bilan bog‘liq ilmiy-amaliy masalalarni hal etishda tasvirlarning identifikatsion belgilarini ajratib olish (aniqlash) masalasi muhim hisoblanadi. Belgilarni aniqlash usullari ko‘p, lekin tasvirning sifatiga va turli halaqitlarga nisbatan turg‘un bo‘lgan ishonchli usulni topish zarur. Hozirgi kunda shunday xususiyatlarga ega bo‘lgan Radon va unga o‘xshash almashtirishlardan dunyo olimlari keng foydalanmoqdalar .
7.1. Masalaning qo‘yilishi
Ta’kidlanadiki, Radon almashtirishi yordamida ishonchli belgilar fazosini qurish mumkin. Olimlar tomonidan olib borilgan tadqiqotlarda shu narsa ma’lum bo‘lganki, biror ob’ektni odam tanib olishi uchun shu ob’ekt tasviri ko‘z yordamida skanerlanadi (skaner – ko‘z yugurtirish, nusxa olish ma’nosini beradi). Skanerlash jarayoni tasvirdagi axborotlarni ma’lum bir qadam bilan biror to‘g‘ri chiziq bo‘ylab o‘qish orqali amalga oshiriladi. To‘g‘ri chiziqlarni turli burchaklarda ( ) qurish orqali ko‘plab skanerlash natijalarini olish mumkin. Demak, turli burchaklarda va ma’lum bir qadam (odatda 1 qadam olinadi) bilan to‘g‘ri chiziqlarni qurish va shu to‘g‘ri chiziqlarga mos kelgan tasvir piksel ranglari yig‘indisini hisoblash orqali tasvirning Radon matritsasini shakllantirish algoritmini ishlab chiqish masalasi paydo bo‘ladi.
Tasavvurga ega bo‘lishimiz uchun, berilgan kulrang tasvir (odam yuzi) uchun 45○ da 10 qadam bilan qurilgan chiziqlar hamda ularga mos tushgan piksel ranglari summasi (yoki integral proeksiya qiymati) quyidagi rasmda (5.7-rasm) keltirilgan. Ta’kidlash kerakki, qiymatlar umumiy summaning piksellar soniga nisbati, ya’ni o‘rtacha qiymati bilan berilgan.
5.7-rasm. 45○ da 10 qadam bilan qurilgan
chiziqlarga mos integral proeksiyalar.
7.2. Radon almashtirishning umumiy formulasi
Berilgan tasvirda to‘g‘ri chiziq bo‘ylab proeksiyani hisoblash formulasi quyidagicha bo‘ladi:
. (1)
Bu erda l to‘g‘ri chiziqning barcha nuqtalari quyidagi formulani qanoatlantirishi kerak:
, (2)
bu erda s – perpendikulyar masofa.
U holda (1) formulani quyidagicha yozish mumkin:
, (3)
bu erda δ(•) - delta (yoki Dirak) funksiya.
(3) formulaning diskret ko‘rinishi quyidagicha bo‘ladi:
, (4)
bu erda W – tasvirning eni (ustunlar), H – tasvirning bo‘yi (qatorlar).
|
| |
YUzali ob’ektlarning belgilari

|
YUzali ob’ektlarning belgilari
|
bet | 8/25 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 6,2 Mb. | | #241708 |
Bog'liq Lokal binar obrazlar5. YUzali ob’ektlarning belgilari
Elementlari soni to‘qqizdan oshiq bo‘lgan va mustaqil qismlarga ajratish mumkin bo‘lgan ob’ektlarga yuzali ob’ektlar deyiladi. Ularning belgilarini aniqlash uchun manba tasvir belgilarini aniqlash algoritmlaridan foydalanish mumkin, chunki har bir ob’ektga tasvir yoki uning fragmenti deb qarash mumkin. Demak, quyida manba tasvirnikidan farqli belgilarni muhokama qilamiz.
Ob’ekt yuzasi – s, uning elementlar soniga teng.
Ob’ektdagri teshiklar soni – d;
Ob’ektdagi teshik yuzasi . Teshik yuzasidagi nuqtalar soniga teng.
Ob’ektning umumiy maydoni: .
Tasvirdagi ob’ektlar soni –n.
Barcha ob’ektlarning yig‘indi yuzasi: S=
Ob’ekt ilma teshikligi: .
Tasvirning ob’ektlarga to‘yinganligi: .
Ob’ekt og‘irlik markazi koordinatalari:
.
Absissa o‘qiga nisbatan inersiya momenti: .
Ordinata o‘qiga nisbatan inersiya momenti: .
Aralash inersiya momenti .
Inersiya bosh momentlari: .
YUzali ob’ektlar uchun aytib o‘tilganlardan tashqari Eyler soni, ob’ektlarning ichma-ichligi, ob’ektlar orasidagi masofa, ob’ekt qobig‘i parametri va yuzasi kabi ko‘plab belgilarni aniqlash mumkin. Agar yuzali ob’ektlarning konturi olinsa, yopiq chiziqli ob’ektlarga ega bo‘lamiz, natijada yuqoridagi muxokamalar ham yuzali ob’ektlar uchun o‘rinli bo‘ladi.
6. Momentlar
Tasvir belgilarini aniqlash va ularni taqqoslashda momentlardan keng foydalaniladi. Moment quyidagicha hisoblanadi.
.
Bu erda - tasvirning - koordinatasidagi piksel qiymati. n – tasvir o‘lchami (eni va bo‘yi).
Ko‘pincha p va q lar 0 dan 3 darajagacha bo‘ladi. Ba’zi momentlarning o‘z ma’nosi bor. Masalan:
Agar p,q=0 bo‘lsa - energiya yoki nolinchi darajali moment deb ataladi va bu holda bo‘yicha summa aniqlanadi.
Agar p=1,q=0 yoki p=0,q=1 bo‘lsa, birinchi darajali momentlar deb ataladi. Birinchi darajali momentlar orqali og‘irlik markazini aniqlash mumkin, ya’ni:
,
yoki bu quyidagi bilan teng kuchli
.
Agar p=2,q=0 yoki p=0,q=2 bo‘lsa – inersiya momenti yoki ikkinchi darajali moment deb ataladi. U asosiy inersiya o‘qini aniqlaydi. O‘z navbatida ushbu momentlardan foydalanib, asosiy o‘qning og‘ish burchagini quyidagicha aniqlash mumkin:
.
Tasvirdagi ob’ektning siljishiga nisbatan invariantlilikni saqlash maqsadida markaziy momentdan foydalaniladi va u quyidagicha hisoblanadi:
.
U holda tasvirning burilishiga, siljishiga va oyna (zerkalnoy) ko‘rinishiga invariant momentlarni quyidagicha hisoblash mumkin:
Affin almashtirishlarga, xususan masshtablashga nisbatan invariant momentlarni esa, quyidagicha aniqlash mumkin:
, bu erda .
Bu formula darajalar bo‘lgan holat uchun o‘rinlidir.
U holda, tasvirning joylashuvi, masshtabi va orientatsiyasiga nisbatan invariant momentlar quyidagicha hisoblanadi:
|
| |
print("Mashina hali ishlayapti emas.")

print("Mashina hali ishlayapti emas.")
Bu Python misolida, Car nomli klass yaratilgan va uning ichida "model", "color", "year" xususiyatlar va "start_engine()", "stop_engine()" metodlar mavjud. Bu klassdan obyektlar yaratilganda har bir obyektning xususiyatlari unikalligi saqlanadi.
Klasslar va Nasl Tuzish:
Klass: Klass, bir nechta o'xshash obyektlarni tuzish uchun mo'ljallangan qo'llanma yoki templatedir. Klass, obyektlarning asoslarini o'z ichiga oladi va obyektlar bu asoslar bo'yicha yaratiladi.
# Python misoli
class Person:
def __init__(self, name, age):
self.name = name
self.age = age
def greet(self):
print(f"Salom, mening ismim {self.name} va men {self.age} yoshdaman.")
Bu misolda Person nomli klass yaratilgan va uning ichida "name", "age" xususiyatlar va "greet()" metod mavjud. Klassdan obyektlar yaratilganda har bir obyektning xususiyatlari unikalligi saqlanadi.
Klasslar tuzilishi o'zgaruvchilar, metodlar va boshqa klasslar bilan muloqot qilishni ta'minlaydi. Ushbu muloqot, dasturlashda kodni tuzish va boshqarishning oson va samarali usullaridan birini ta'minlaydi.
Funksional Dasturlash
Funksiya: Dasturlashda, funksiya, amal bajarish uchun ma'lumotlarni qabul qiluvchi va/ya qaytaruvchi, ko'rsatilgan amallarni bajaradigan moduldir.
# Python misoli
def add_numbers(x, y):
return x + y
result = add_numbers(3, 5)
print(result) # 8
Bu misolda add_numbers nomli funksiya yaratilgan va uning orqali ikki sonni qo'shish amali bajarilgan.
Lambdalar:
Lambda: Lambda ifodasi, odatda kichik, nomi yo'q funksiyalarni ifodalash uchun ishlatiladi. Lambda funksiyalari o'z ichiga olishi katta vaqt talab etmagan ifodadir.
# Python misoli
square = lambda x: x2
result = square(4)
|
Asosiy Xususiyatlari - Kod generatsiyasi usullari: kodni ichki tasvirlash usullari, teskari polyak yozuvi Reja

|
Kod generatsiyasi usullari: kodni ichki tasvirlash usullari, teskari polyak yozuvi Reja
|
bet | 7/10 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 36,41 Kb. | | #117183 |
Bog'liq Mustaqil ish 1Asosiy Xususiyatlari:
1. Ma'lumotlar tarzi: Deklarativ dasturlashning asosiy xususiyati, natijalarni aniqlash uchun bo'lgan ma'lumotlarni tariflashdir. Dasturchi natijani olish jarayonidan ko'nglini olishmaydi.
2. Shartlar va shakllar: Dasturchi bajarish kerak bo'lgan amallarni aniqlab, shartlarni belgilab qo'yadi, lekin shu amallarni qanday bajarishini aytmasdan.
3. Ma'lumotlar olish vaqti: Deklarativ dasturlashda dasturchi o'zgarishsiz ma'lumotlar olishda ishlatiladigan buyruqlarni bilmaydi. U aniqlangan ma'lumotlarni so'ramoqda.
4. SQL (Structured Query Language): SQL, boshqa bir deklarativ dasturlash tilidir. Siz ma'lumotlar bazasidan ma'lumotlar olish va qo'shish, o'chirish va yangilash uchun so'rovlar yozishingiz mumkin.
-- SQL misoli
SELECT name, age
FROM users
WHERE age > 25;
Bu SQL so'rovi deklarativ dasturlashning misoliga o'xshaydi. Bu so'rov "users" jadvalidan ismlar va 25 dan katta bo'lgan yoshlarni aniqlab olish uchun yozilgan. Qanday qilib SQL u buni amalga oshiradi, dasturchi uchun xususiy bo'lmaydi. Deklarativ dasturlashda, "nima"ni olish kerak ekanligi, "qanday"ni aniqlashdan yana, "qanday"ni bajarganligi ham kritik ahamiyatga ega.
Deklarativ dasturlash, kodni qisqa va to'g'riroq yozishga imkon beradi va yuzaga chiqqan natijalarga muvaffaqiyatli yetishishga erishishga yordam beradi.
Teskari Polyak Yozuvi
Teskari polyak yozuvi, dasturlashda ma'lumotlarni ishlab chiqish uchun ishlatiladigan, odatda matnlar yoki tushunchalar yozish usullaridan biridir. Bu usulda dasturchi "nima"ni olish, "qanday"ni bajarish, lekin bu narsalarni o'z hissiyoti orqali, ko'nglini to'g'ri tarzda ifodalaydi. Teskari polyak yozuvi kreativ va ajoyib tarzda, o'zining jumladan, til o'rniga o'zining ishonchini ifodalaydi.
Bu usul, ma'lumotlarni to'g'ri va so'nggi samarali ko'rsatishda ishlatiladi. U, odatda bitta bir maqsad uchun yozilgan va boshqa dasturchilar yoki ish faoliyatining yetkazib berishida yordam berish uchun ham ishlatiladi.
Misollar:
|
| |
Protsedura (Procedure - Kod generatsiyasi usullari: kodni ichki tasvirlash usullari, teskari polyak yozuvi Reja

|
Kod generatsiyasi usullari: kodni ichki tasvirlash usullari, teskari polyak yozuvi Reja
|
bet | 6/10 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 36,41 Kb. | | #117183 |
Bog'liq Mustaqil ish 1Protsedura (Procedure): Protsedura, amalga oshirilgan amallarni tuzish uchun ishlatiladigan, odatda qaytaruvchi qiymat qaytarmaydigan va xususiyatlar orqali ma'lumot almagan funksiya turi. Protsedural dasturlashning asosiy konsepti.
Tizimli Dasturlash (Structured Programming): Bu dasturlash paradigmasi, dastur tuzilishini osonroq, aniqroq va solishtirishga yo'l qo'yadigan prinsiplar asosida tuzishga qaratilgan. Bu prinsiplar quyidagilarni o'z ichiga oladi:
Amallar va Funksiyalar: Dastur bir qator qo'shma funksiyalardan iborat bo'lishi, va bu funksiyalar o'z vazifalarini bajarish uchun bo'lgan har bir qismni boshqarish uchun ishlatiladi.
Ife (Shart Operatorlari): Dastur ichida shartlar yozilishi, shu bilan birga if-else operatorlarining ishlatilishi. Shartlar yordamida dastur boshqa yo'nalishga o'tishi mumkin.
Sikllar (Loops): Sikllar yordamida bitta yoki bir nechta amallarni qaytaruvchi qilish mumkin. Sikllar, kodni ko'rsatishda va umumiy algoritmlar yaratishda juda foydalaniladi.
Bloklar (Blocks): Dastur ichidagi kod qatorlarini birlashtirish uchun bloklar ishlatiladi. Bloklar, qo'shma funksiyalar, shartlar, sikllar va boshqa dasturlash konstruksiyalarini birlashtirishda foydalaniladi.
Modulyarlik: Dastur tuzilishini modullarga bo'lib boshlash. Har bir modul biror maqsadga mo'ljallangan va o'zining vazifasini bajarish uchun muvaffaqiyatli bo'lishi kerak.
O'zgaruvchilar va Konstantalar: O'zgaruvchilarni aniq nomlar bilan ishlatish, uning turi (int, float, str) va o'zgaruvchi nomining to'g'ri tanlanganini ta'minlash.
Tizimli dasturlash, dasturlashning qo'shma, oson, aniq va solishtirilgan bo'lishini ta'minlaydi va kodni o'rganishni, yangilashni va tuzishni osonlashtiradi.
Deklarativ Dasturlash
Deklarativ Dasturlash: Bu, dasturlash paradigmasi turi hisoblanadi, aksincha, imperativ dasturlashga nisbatan nima qilishni, qanday natijaga yetishishni aniqlashga va bildirishga muvaffaqiyatli bo'lgan yakuniy maqsadga erishishni o'rgatadi. Deklarativ dasturlashda dastur boshqa operatsiyalarni qanday bajarishini aytadi, lekin qanday qilib bajargani haqida tafsilotlar ko'rsatilmaydi.
|
| |
print(result) - Kod generatsiyasi usullari: kodni ichki tasvirlash usullari, teskari polyak yozuvi Reja

|
Kod generatsiyasi usullari: kodni ichki tasvirlash usullari, teskari polyak yozuvi Reja
|
bet | 5/10 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 36,41 Kb. | | #117183 |
Bog'liq Mustaqil ish 1print(result) # 16
Bu misolda lambda ifodasi yordamida kvadrat hisoblangan.
Qo'shimcha Funktsiyalar:
Qo'shimcha Funksiyalar (Higher-order functions): Bu funksiyalar, boshqa funksiyalarni o'z ichiga oluvchi yoki boshqa funksiyalarni qaytaruvchi funksiyalardir.
# Python misoli
def multiply_by(factor):
def multiply(x):
return x * factor
return multiply
double = multiply_by(2)
result = double(5)
print(result) # 10
Bu misolda multiply_by nomli funksiya yaratilgan va uning orqali double nomli boshqa funksiya yaratilgan. double funksiyasi orqali sonlarni ikki martalik oshirish amali bajariladi.
Immutability va Side Effectlardan Yiriklashtirish:
Immutability: Bu muhim dasturlash printsipi, obyektlarning (o'zgarmas) xususiyatlarini o'zgartirib bo'lmaydigan xususiyatini anglatadi. O'zgarmas obyektlar, o'zgarishsiz ma'lumotlarni saqlashda va kodni mustaqil, solishtirib yozishda yordam beradi.
# Python misoli
immutable_list = (1, 2, 3)
# Quyidagi qator xato beradi, chunki o'zgarmas (immutable) tuple
# immutable_list[0] = 10
Side Effectlar: Funksiya yoki amallar bajarilganda o'zgaruvchilarni o'zgartirish, fayllarga yozish yoki boshqa tizim operatsiyalarni amalga oshirish side effect deb ataladi. Immutability, kodni o'qishni va solishtirishni osonlashtiradi va uning to'g'ri ishlashini aniq va tushunarli qiladi.
Immutability va side effectlardan yiriklashtirish, kodning aniq, to'g'ri va qo'llanishi oson bo'lishini, debugging qilishni osonlashtirishini va dastur tuzilishini soddalashtirishini ta'minlaydi.
Protsedural Dasturlash
Amal (Procedure): Amal, amalni amalga oshiradigan kodni birlashtirgan qatorlardan iborat blokdir. Bu, amaliyotni bajarish, ma'lumotlarni o'zgartirish va boshqa dasturlash operatsiyalarini o'rganish uchun ishlatiladi.
Bu misolda calculate_average nomli amal yaratilgan va u orqali sonlar to'plamining o'rta arifmetik (o'rtacha) qiymati hisoblangan.
|
| |
Amaliy ishni bajarish tartibi

|
Amaliy ishni bajarish tartibi
|
bet | 59/74 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 6,59 Mb. | | #263152 |
Bog'liq Informatika fanidan amaliy ishlar uchun o’quv uslubiy qo’llanma ( Amaliy ishni bajarish tartibi:
1. Komyuterni ishga tushirish uchun o’qituvchidan ruxsat oling.
2. Kompyuterni ishga tushiring va windows operatsion tizimini yuklang.
3.Excel dasturini ishga tushiring va books.xls ishchi kitobini oching.Ishlatilmayotgan ishchi varaqni tanlab oling yoki yangisini yarating.
4. Ushbu varaqqa nom bering. A ustuniga Al yacheykadan boshlab erkin o’zgaruvchining qiymatlarini kiriting.
5.B ustunga Bl yacheykadan boshlab funksiyaning qiymatlarini kiriting. A va B ustunlardagi to’ldirilgan yacheykalarni ajrating.
6.Standart ustunlar panelidagi «Мастер диаграмма» tugmachasini bosing. «Тип» ro’yxatidan «Точечная» bandini tanlang.
7.«Вид» palitrasida birinchi ustunda o’rta bandini tanlang . «Далее» tugmachasini bosing.Yacheykalar diapazoni oldindan ajratilgani uchun “Diagrammalar ustasi” ma’lumotlar qatorining nosozligini avtomatik ravishda aniqlaydi.
8.Diagrammada berilganlarni to’g’ri tanlanganligiga ishonch hosil qiling. «Ряд» oynachasi va «Имя» maydonida «Резултаты измерения» ni ko’rsating,so’ngra «Далее» tugmasini bosing . «Заголовки» zakladkasini tanlang.
9.Berilgan qatorning nomi diagrammaning sarvlavhasi sifatida avtomatik ravishda ishlatilganligiga ishonch hosil qiling.
10. «Название диаграммы» maydoniga yangi nom kiritib , diagramma sarvlavhasini o’rnating va «Далее» tugmachasini bosing. «Отдельном» o’tkazgichni o’rnating.
11.Ixtiyoriy ravishda qo’shilayotgan ishchi varag’iga nom bering va «Готова» tugmachasini bosing. Diagramma qurilib ,yangi ishchi varaqda hosil bo’lganligiga ishonch hosil qiling va «Построение» bo’limini bosing.
12. «Формат-Выделение ряд» buyrug’ini bajaring va «Вид» menyusini oching. «Линии» panelida «Цвет» palitrasini oching va qizil rangini tanlang , «Тип линии» ro’yxatida «Пунктир»ni belgilang. «Маркер» panelida «Тип маркера» ro’yxatidan uchburchakli markerni tanlang .
13.«Цвет» va «Фон» palitrasida yashil rangni tanlang. OK tugmasini bosing. Berilganlar qatoridan ajratishni bekor qiling va grafikning qanday o’zgarganligini ko’ring.
14.Ishchi kitobni saqlab qo’ying. Oxirgi hosil bo’lgan grafikning ko’rinishi quyidagicha bo’ladi.
15. Dastur ishini yakunlang. Kompyuterni o’chiring.
|
| |
Yuboruvchi yoki jo'natuvchi: Xabarni uzatmoqchi bo'lgan odam yuboruvchi deb ataladi. Yuboruvchi xabarni boshlaydi va qabul qiluvchining xatti -harakatini o'zgartiradi

|
Yuboruvchi yoki jo'natuvchi: Xabarni uzatmoqchi bo'lgan odam yuboruvchi deb ataladi. Yuboruvchi xabarni boshlaydi va qabul qiluvchining xatti -harakatini o'zgartiradi
|
bet | 6/6 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 11,99 Kb. | | #247428 |
Bog'liq Biznes Kommunikatsiya-genderi.orgYuboruvchi yoki jo'natuvchi: Xabarni uzatmoqchi bo'lgan odam yuboruvchi deb ataladi. Yuboruvchi xabarni boshlaydi va qabul qiluvchining xatti -harakatini o'zgartiradi Xabar: Bu har qanday muloqot mavzusi. Bu har qanday ma`lumot, fakt, fikr bo'lishi mumkin. Aloqa amalga oshishi uchun u jo'natuvchining ongida bo'lishi kerak. Kommunikatsiya jarayoni
Aloqa kanali: Jo`natuvchi ma`lumot jo`natish uchun kanal tanlashi kerak. Aloqa kanali bu habarlar o`tadigan muhit hissoblanadi. Bu junatuvchi va qabul qiluvchini bog`laydiagan vosita.
Kommuniaktsiya jarayoni
Qabul qiluvchi: Habarni qabul qiluvchi shahs habar qabul qiluvchi deb ataladi. Aloqa jarayoni xabarni qabul qiluvchining ishtirokisiz to'liq bo'lmaydi. Qabul qiluvchi xabarni tushunishga harakat qiladi.
Kommunikatsiya jarayoni
Dekodlash: Dekodlash - bu kodlangan xabarni talqin qilish, aniq ma'no chiqarish jarayoni. Dekodlash qabul qiluvchiga xabarning ma'nosini tushunishga yordam beradi.
Kommunikatsiya jarayoni quyidagilarni o`z ichiga oladi
Qayta aloqa: Aloqa - bu almashinuv jarayoni. Ayirboshlashni yakunlash uchun qabul qiluvchining reaktsiyasi ma'lumot boshlangan nuqtaga (yuboruvchiga) qaytishi kerak. Qabul qiluvchining reaktsiyasi yoki javobiga teskari aloqa deyiladi.
http://genderi.org
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Yuboruvchi yoki jo'natuvchi: Xabarni uzatmoqchi bo'lgan odam yuboruvchi deb ataladi. Yuboruvchi xabarni boshlaydi va qabul qiluvchining xatti -harakatini o'zgartiradi
|
Har qanday biznesda muvofaqiyatga erishish samarali biznes kommunikatsiyaga bog`liq

|
Har qanday biznesda muvofaqiyatga erishish samarali biznes kommunikatsiyaga bog`liq
|
bet | 2/6 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 11,99 Kb. | | #247428 |
Bog'liq Biznes Kommunikatsiya-genderi.orgHar qanday biznesda muvofaqiyatga erishish samarali biznes kommunikatsiyaga bog`liq.
Har qanday biznesda muvofaqiyatga erishish samarali biznes kommunikatsiyaga bog`liq.
Har qanday aloqani boshlashdan oldin, quyidagi asosiy savollarga javob berish kerak: - nima uchun bizga muloqot (maqsad va vazifalar) kerak? - Maqsadga erishish uchun kim bilan muloqot qilishimiz kerak? - qanday qilib (qanday vositalar, resurslar va texnologiyalar yordamida) muloqot qilamiz?
Biznes kommunikatsiya ahamiyati
Biznes kommunikatsiya xo'jalik yurituvchi subyektlar o'rtasida, bozorda va bozorlarda, tashkilotlar ichida va o'rtasida turli guruh xodimlari, mulkdorlar va xodimlar, xaridor va sotuvchilar, xizmat ko'rsatuvchi provayderlar va mijozlar, sotuvchilar va istiqbolli shaxslar, shuningdek tashkilot ichidagi odamlar va matbuot o'rtasida sodir bo`ladi.
Biznes muloqot aloqalari
- Biznes tashkilotlari
- Bozorda
- Tashkilotlar va ishchilarning turli xil guruhlari
- Biznes egalari va ishchilari
- Xaridorlar va sotuvchilar
- Xizmat ta’minotchilari va mijozlar
- Savdo va tashkilot xodimlari
- Matbuot xodimlari
Biznes kommunikatsiya ahamiyati
To`g`ri qo`llanilgan biznes kommunikatsiya hamisha biznes manfaatlari uchun hizmat qiladi.
Aks holda biznes uchun salbiy tasir ko`rsatadi.
Bu rasm orqali siz nimani ko`ryapsiz? Biznes asosan quyidagi boshqaruv funktisyalrga tayanadi:
Biznes asosan quyidagi boshqaruv funktisyalrga tayanadi:
sotish
rejalashtirish
logistika
hisob -kitob
biznesni rivojlantirish
bozorlar va boshqalar.
Bu vazifalarning barchasi menejerlardan ekspertlar bilan muloqot qilishni talab qiladi. Buning uchun aloqa jarayonining boshqariladigan va to'g'ri oqimini, shuningdek detallarini o'rnatish zarur.
|
| |
Biznes kommunikatsiya mohiyati

|
Biznes kommunikatsiya mohiyati
|
bet | 4/6 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 11,99 Kb. | | #247428 |
Bog'liq Biznes Kommunikatsiya-genderi.org
Tashkilot hodimlari, tashkilotdan tashqaridagi odamlar bilan muloqoti tashqi kommunikatsiya hissoblanadi.
Biznes kommunikatsiya mohiyati Tashqi aloqaga quyidagilar misol bo`la oladi Biznes kommunikatsiya mohiyati
Kommunikatsiya ikki yoki undan ko`p bo`lgan odamlar o`rtasida bo`ladigan fikrlar va ma`lumotlar almashnuv jarayoni hissoblanadi, bu jarayon o`zaro tushunish va umumiy maqsadlarga erishish uchun hizmat qiladi. Bu ma`lumot almashnuvi so`z yoki belgilar yordamida amalga oshiriladi.
2 dars Kommunikatsiya maqsadlari
Ko`rsatma uchun: Ko`rstama berish muloqoti, yuqori lavozimdagi shahsdan quyidagi lavozim egasiga berilgan buyruq harakteriga ega bo`lgan ko`rsatma hissoblanadi. Ko`rsatma kommunikatsiyasidan aniq belgilangan topshiriqni amalga oshirish uchun foydalaniladi.
Kommunikatsiya maqsadlari
Ma`lumot uchun: Tashkilotda muloqotning maqsadi va vazifasi - ma'lum bir vazifalar yoki kompaniyaning siyosati va ichki tartibi va qoidalari haqida shaxsni yoki guruhni xabardor qilish.
Kommunikatsiya maqsadlari
Baholash uchun: Muloqot yordamida bajarilayotgan ishlarga baho berish. Kommunikatsiya bu shahs yoki jamoani tashkilot ravnaqiga qo`shayotgan hissasini baholash instrumentidir.
Kommunikatsiya maqsadlari
Yo`nalish berish uchun: Kommunikatsiya yuqori rahbariyat tomonidan quyi menejerlarga beriladigan ko`rsatamalr uchun. Hodim rahbariyat tomonidan berilgan ko`rsatmalar yordamida muvofaqiyatga erishadi.
Kommunikatsiya maqsadlari
Trening uchun: Ish jarayonida eng katta talab bu ishchilarning havfsizligi, kommunikatsiya jarayonida ishchilardan havfsizlik qoidalariga amal qilish talab etiladi. Ushbu kommunikatsiya bahtsiz hodisa va havf hatarlarni oldini olishga yordam beradi.
|
| |
Bu vazifalarning barchasi menejerlardan ekspertlar bilan muloqot qilishni talab qiladi. Buning uchun aloqa jarayonining boshqariladigan va to'g'ri oqimini, shuningdek detallarini o'rnatish zarur

|
Bu vazifalarning barchasi menejerlardan ekspertlar bilan muloqot qilishni talab qiladi. Buning uchun aloqa jarayonining boshqariladigan va to'g'ri oqimini, shuningdek detallarini o'rnatish zarur
|
bet | 3/6 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 11,99 Kb. | | #247428 |
Bog'liq Biznes Kommunikatsiya-genderi.orgBu vazifalarning barchasi menejerlardan ekspertlar bilan muloqot qilishni talab qiladi. Buning uchun aloqa jarayonining boshqariladigan va to'g'ri oqimini, shuningdek detallarini o'rnatish zarur.
Bu vazifalarning barchasi menejerlardan ekspertlar bilan muloqot qilishni talab qiladi. Buning uchun aloqa jarayonining boshqariladigan va to'g'ri oqimini, shuningdek detallarini o'rnatish zarur.
Aloqa - bu biznesning qon tomiridir. Samarali aloqa tizimisiz hech qanday biznes rivojlana olmaydi .
Aloqa - bu tashkilotning hajmi va faoliyat turidan qat`iy nazar uni tutib turadigan kuchdir.
Tashkilot ichida hodimlar aro muloqot - ichki aloqa.
Tashkilot hodimlari tashkilot tashqarisidagi shahslar bilan muloqoti – tashqi aloqa
Jamoa bilan ishlash, bo`ysinuvchilarni boshqara olish ,boshliqlar, mijozlar va hamkasablar bilan yahshi munosabatda bo`lish kommunikativ qobilyatga bog`liq
Kommunikatsiya bu har qanday tashkilotni yurutuvchi omillaridan biri bo`lib, o`zgarishlarni amalga oshirishga va maqsadga etishishga hizmat qiladi
Tashkilotlarda asosiy muammo samarali biznes kommunikatsiyani yo`lga qo`yish, samarali biznes kommunikatsiyaga ega bo`lmagan tashkilot boshqaruvda qiyinchiliklarga yuz tutadi.
Biznes kommunikatsiya mohiyati
Tashkilotdagi odamlar bir -biri bilan muloqot qilishlari, bu ichki muloqotdir. Ular buni bir jamoa bo'lib ishlash va umumiy maqsadlarni amalga oshirish uchun qilishadi. Bu rasmiy yoki norasmiy bo'lishi mumkin.
Biznes kommunikatsiya mohiyati Ichki muloqot namunalri:
yuzma yuz
eslatmalar
hisobotlar
faks
videokonferensiya aloqalar
uchrashuv va boshqalar
Muloqot rasmiy yoki norasmiy boʻlishi mumkin.
Ichki muloqot yuzma-yuz
va yozma muloqotni oʻz ichiga oladi. Xabar, hisobot, ofis buyruqlari, aylanma
farmoyish, faks, videokonferensiya, yigʻilish va shu kabilar ichki muloqot
namunalaridir.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Bu vazifalarning barchasi menejerlardan ekspertlar bilan muloqot qilishni talab qiladi. Buning uchun aloqa jarayonining boshqariladigan va to'g'ri oqimini, shuningdek detallarini o'rnatish zarur
|
Soyibjon tillaboyev, akbar zamonov

SOYIBJON TILLABOYEV, AKBAR ZAMONOV
0 ‘Z B E K IST0N
TARIXI
(XIX ASRNING IKKINCHIYARMI -
XX ASR BOSHLARI)
U m u m iy o ‘rta t a ’lim
m ak tab larin in g
9-sinfi u ch u n darslik
Qayta ishlangan va to ‘Idirilgan ikkinchi nashr
O ‘zbekiston Respublikasi Xalq ta limi
vazirligi tasdiqlagan
«SHARQ» NASHRIYOT-MATBAA
AKSIYADORLIK KOMPANIYAS1
BOSH TAHRIRIYATI
TOSIIKENT — 2014
U O ‘K 94(575.1)(075)
KBK 63.3(50‘)ya721
T 49
Tarixiy adabiyotlarni nashrga tayyorlash va chop etish bo‘yicha
ekspert guruhining xulosasiga binoan Respublika ta’lim markazining
tarix fani Ilmiy-metodik kengashi tomonidan nashrga tavsiya etilgan.
Q. K. Rajabov
T. 0 ‘. Salim ov
D. M. Kenjayev
K. A. T o ‘xtabekov
N. K. Ismatova
F. Sh. Xam rayev
N. M. Qurbonova
U. F. Haydarov
M a s ’ u l m u h a r r i r :
t.f.d., professor
D. A. Alim ova
T a q r i z ch i 1 a r:
— 0 ‘zR FA Tarix instituti b o ‘lim boshlig‘i, t.f.d.,
— 0 ‘zM U Tarix fakulteti dotsenti, t.f.n.,
— TSHPKQTM OI rektori, t.f.n.,
- 0 ‘zR V azirlar M ahkamasi huzuridagi OAK
bosh inspektori, t.f.n.,
— Respublika ta ’lim markazi Ijtimoiy fanlar boTimi boshlig‘i,
— Respublika ta ’lim markazining tarix fani
ilmiy-metodik
kengashi eksperti,
falsafa fanlari nomzodi,
— Toshkent shahar H am za tumani 255-maktab o ‘qituvchisi,
— Buxoro viloyati Buxoro tumani 13-ixtisoslashtirilgan davlat
um um ta’lim maktabi o ‘qituvchisi.
«Master diagramm» (Diagrammalar ustasi) bilan ishlash

|
«Master diagramm» (Diagrammalar ustasi) bilan ishlash
|
bet | 58/74 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 6,59 Mb. | | #263152 |
Bog'liq Informatika fanidan amaliy ishlar uchun o’quv uslubiy qo’llanma ( «Master diagramm» (Diagrammalar ustasi) bilan ishlash
“Master diagramm» (Diagrammalar ustasi) yordamisiz diagrammalarni hosil qilishda EXCEL qo’shimcha ko’rsatmasiz, qabul qilingan turini quradi. Agar" «Master diagramm» (Diagrammalar ustasi) qo’llanilsa, unda EXCEL bir nechta turini tanlab olish imkoniyatini beradi.
«Master diagramm» (Diagrammalar ustasi) ning muloqot darchasining umumiy ko’rinishi quyidagicha «Master diagramm» yordamida joriy qilingan diagrammalar qurish uchun quyidagi usullardan foydalaniladi:
• Diafamma uchun kerakli ma’lumotlar ajratib olinadi va «Vstavka» (Qo’yish)—«Diagramma» buyruqlari tanlanadi.
• Diagramma uchun kerakli ma’lumotlar ajratib olinib, sichqoncha ko’rsatkichi «Master diagramm» (Diagrammalar ustasi) piktogrammasiga olib kelinadi va bosiladi.
Ma’lumotlarni ajratib olishda diapazonga qator va ustun sarlavhasi kabi elementlarni ham kiritish tavsiya etiladi.
Ma’lumotlar ajratib ko’rsatilgandan so’ng «Master diagramm» (Diagrammalar ustasi) ishga tushiriladi.
1. Agar «Master diagramm» (Diagrammalar ustasi)ni ishga tushirish oldidan yacheykalar diapazoni belgilangan bo’lsa, unda diapazon manzili Diapazon maydonchasida hosil bo’ladi. Aks holda diagramma uchun ma’lumotlarni o’z ichiga olgan yacheykalar diapazoni ko’rsatilishi zarur. Dia-pazonni ko’rsatish qo’lda yoki to’g’ridan-tug’ri varaqda ko’rsatilgan holda amalga oshirilishi mumkin.
2. Ikkinchi bosqichda tuzilayotgan diagrammaning asosiy ko’rinishini aniqlash kerak. Diagrammalarning asosiy ko’rinishlari 15 ta bo’lib, ular shartli belgilar, piktogrammalar ko’rinishida keltirilgan.
3. Bu bosqichda tanlab olingan diagrammalarning turli ko’rinishlari ko’rsatiladi.
4. Тo’rtinchi bosqichda ma’lumotlar guruhini tanlab olish (satrda, tugmachada) va qanday ma’lumotlarni sarlavha sifatidaolish kerakligi ko’rsatiladi. Namuna darchasida siz diagrammalar ko’rinishlarini nazorat qilib borishingiz mumkin.
5. Beshinchi bosqichda nomlar mazmuni va koordinata o’qlarining mazmuni aniqlashtiriladi.
Alohida varaqsa yangi diagramma yaratish uchun ma’lu-motlar ajratib olynib, Ғ11 tugmasi bosiladi. Natijada yangi diagramma varag’i hosil bo’ladi va alohida ko’rsatma-siz yaratiladigan diagramma ko’rinishi hosil bo’ladi. Diagramma asosiy belgilangan diapazon ma’lumotlaridan tuziladi va bunda «Master diagramm» (Diagrammalar ustasi) ishtirok etmaydi.
|
| |
Obyektga Yo'naltirilish va Obyekt Metodlari

|
Obyektga Yo'naltirilish va Obyekt Metodlari
|
bet | 2/10 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 36,41 Kb. | | #117183 |
Bog'liq Mustaqil ish 11. Obyektga Yo'naltirilish va Obyekt Metodlari:
#include
// Obyekt tuzish
class Car {
public:
// Obyekt xususiyati (atribut)
std::string brand;
// Obyektga yo'naltirilgan metod
void startEngine() {
std::cout << "Engine started for " << brand << " car." << std::endl;
}
};
int main() {
// Obyekt yaratish
Car myCar;
// Obyektni boshqarish
myCar.brand = "Toyota";
myCar.startEngine();
return 0;
}
Bu misolda Car nomli klass yaratilgan va startEngine metodiga obyekt orqali murojaat qilinmoqda.
2. Shartlar va Sikllar:
#include
int main() {
// Shart operatorlari
int a = 5;
if (a > 0) {
std::cout << "a musbat son." << std::endl;
} else {
std::cout << "a manfiy son yoki 0." << std::endl;
}
// Sikl operatorlari
for (int i = 0; i < 5; ++i) {
std::cout << i << " ";
}
std::cout << std::endl;
return 0;
}
Bu misolda if va for operatorlari ishlatilgan. Shart operatorlari yordamida shartlarni tekshirish, sikl operatorlari orqali qayta-qayta amallar bajarish mumkin.
Bu misollar asosida buyruqni yozishda foydalaniladigan texnikalar ko'rsatilgan, lekin har bir dasturlash tili va tillarning o'z xususiyatlari mavjud bo'ladi. Bu misollar C++ dasturlash tili orqali ko'rsatilgan, lekin imperativ tillar boshqa tillarga ham o'xshash sintaksis va texnikalarga ega bo'ladi.
|
| |