nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Texnologilarvazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti

Texnologilarvazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti
Download
1,87 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/15
Sana
15.05.2024
Hajmi
1,87 Mb.
#234048
Download
1,87 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Texnologilarvazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti
Download
1,87 Mb.
Matnni ko'rish
NFC texnologiyasiga kirish - Texnologilarvazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti

22
2.1-rasm. NFC texnalogiyasi dan to‘lovlarni amalga oshirish
NFC bu mobil to‘lovlarni qayta ishlash uchun xavfsiz kontaktsiz to‘lov
tizimlarini taqdim etadi. Ammo bu hammasi emas, chunki bu texnologiya mobil
to‘lovlardan tashqari boshqa sohalarda ham ishlatilishi mumkin. Keling,
ushbu
texnologiya turli sohalarda qanday rivojlanishi mumkinligini ko‘rib chiqaylik.
NFC ikkita rejimda ishlaydi.
Faol rejim:
Ushbu rejimda har ikkala qurilma ham o‘zlarining chastotasi
sohalarini ishlab chiqaradi. Bu ma'lumot almashish uchun ikkita mobil qurilmadan
foydalanilgan holatda bo‘ladi.
Passiv rejimi:
Ushbu rejimda qurilmalardan biri chastotasi maydonini hosil
qiladi va boshqa qurilma o‘zini quvvat va muloqot
qilish uchun maydonni
ishlatadi. Faol qurilma odatda "o‘quvchi" va passiv qurilma "teg" dir.
Faol qurilma yoki o‘quvchi odatda yaqin NFC qurilmalari uchun so‘rov
qiladi. Passiv qurilma yoki teg bir necha santimetr faol NFC qurilmasiga kirganda
tinglashni boshlaydi. Keyinchalik, o‘quvchi foydalanishi mumkin bo‘lgan
signalizatsiya texnologiyalarini aniqlash uchun teg bilan bog‘lanadi. Hozirgi kunda
uchta signalizatsiya texnologiyalari mavjud.
Haydovchilik sanoati 4.0 qanday texnologiyalar?

|
Haydovchilik sanoati 4.0 qanday texnologiyalar?
|
bet | 4/8 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 291,59 Kb. | | #235221 |
Bog'liq elektiron hukumatHaydovchilik sanoati 4.0 qanday texnologiyalar?
Sanoat 4.0 texnologiyasidan foydalanadigan turli xil sanoat turlari mavjud. Bu texnologiyalarga narsalar interneti, bulutli hisoblash, sun’iy intellekt va mashinalarni o‘rganish hamda Edge computing kiradi. Ushbu texnologiyalarga sarmoya kiritish sizning kompaniyangizga zamonaviy bozorda raqobatbardosh bo'lishga yordam beradi. Bu sizning kompaniyangizni yosh ishchilar uchun yanada jozibador qiladi.
Things Internet
Narsalar interneti (IOT) Sanoat 4.0 ni oldinga olib boradigan texnologiya. Ushbu texnologiya mashinalarga inson aralashuvisiz muloqot qilish va o'zaro ta'sir qilish imkonini beradi, biznesning tezkorligi va mijozlar tajribasini oshiradi. Bu, shuningdek, odamlarning ishlab chiqarish sharoitida ishlash uslubini o'zgartiradi. Natijada, ishchilar ish joyida moslashtirilgan ma'lumotlarni oladi va ishlab chiqarish tizimlari tranzaksiyadan ma'lumotlarga asoslangan biznes jarayonlarini bajarishga o'tadi.
Sanoat 4.0 texnologiyasidan foydalanishning afzalliklari ishlab chiqarish jarayonining yaxshilanishi, tashkilot bo'ylab aloqa va yuqori sifatli mahsulotlarni o'z ichiga oladi. IoT texnologiyasi ishlab chiqaruvchilarga o'z aktivlaridan ma'lumotlarni yig'ish va ularni tahlil qilish imkonini beradi. Ushbu ma'lumotlar ishlab chiqaruvchilarga texnik xizmat ko'rsatish talablarini bashorat qilishda yordam beradi va rejadan tashqari ishlamay qolishi mumkin. Shuningdek, u ishlab chiqaruvchilarga yakuniy xizmatlarni taqdim etish va barqaror uzoq muddatli daromadlarni yaratish imkonini beradi. Ushbu texnologiya ularga real vaqt rejimida mijozlarga yangilanishlarni taqdim etish imkonini beradi.
Cloud Computing
Ishlab chiqaruvchilar yangi texnologiyalarni joriy etish va ta'minot zanjirlarini raqamlashtirishga intilayotganda, bulutli hisoblash juda muhim. IoT sensorlarining paydo bo'lishi bilan ushbu texnologiyalar real vaqt rejimida ishlab chiqarish liniyasi faoliyatining boshqaruv panelini taqdim etishi mumkin. Biroq, ushbu yangi texnologiyalar tashkilotning asosiy faoliyatiga to'liq mos kelishini ta'minlash muhimdir.
Bulutli hisoblash texnologiyasidan foydalanish sanoat 4.0 muvaffaqiyatining hal qiluvchi omilidir. Bulutli hisoblashlarsiz ishlab chiqaruvchilar o'zlarining katta hajmdagi ma'lumotlarini saqlay olmaydilar. Bundan tashqari, bulutli hisoblash kompaniya bo'ylab barcha ma'lumotlar uchun yagona haqiqat manbasini olish imkonini beradi. Ishlab chiqaruvchilar ma'lumotlarni boshqarishi va bitta joyda bulutli saqlashdan foydalangan holda mashina operatsion tizimlarini kuzatishi mumkin.
|
| |
Oddiy vazifalarni avtomatlashtirish

|
Oddiy vazifalarni avtomatlashtirish
|
bet | 2/8 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 291,59 Kb. | | #235221 |
Bog'liq elektiron hukumatOddiy vazifalarni avtomatlashtirish: Hukumatlar zimmasiga tez-tez takrorlanuvchi ma'muriy vazifalar yuklanadi, ular ko'p vaqt va resurslarni talab qiladi. Robotik jarayonlarni avtomatlashtirish (RPA) kabi sun'iy intellekt texnologiyalari ushbu odatiy vazifalarni avtomatlashtirishi mumkin, bu esa davlat xizmatchilariga yanada murakkab va strategik mas'uliyatlarga e'tibor qaratish imkonini beradi. Bu nafaqat operatsion samaradorlikni oshiradi, balki ma'lumotlarni qo'lda kiritish bilan bog'liq xatolar ehtimolini ham kamaytiradi.
Fuqarolik xizmatlari va ishtiroki: Sun'iy intellektga asoslangan chatbotlar va virtual yordamchilar fuqarolarga xizmat ko'rsatish va faolligini oshirishda hal qiluvchi rol o'ynaydi. Bu vositalar fuqarolarning so‘rovlariga zudlik bilan javob berishi, ularni turli jarayonlarga yo‘naltirishi va shaxsiy yordamni taklif qilishi mumkin. Bu nafaqat fuqarolar uchun uzluksiz tajribani ta'minlaydi, balki davlat ishonch telefonlari va idoralaridagi ish yukini kamaytiradi.
AI huquqni muhofaza qilish va jamoat xavfsizligi sohasida qimmatli boylik ekanligini isbotlamoqda. Prognozli politsiya algoritmlari huquqni muhofaza qilish organlariga resurslarni yanada samaraliroq taqsimlashga yordam berib, potentsial faol nuqtalarni aniqlash uchun tarixiy jinoyat ma'lumotlarini tahlil qiladi. Bundan tashqari, yuzni tanish va videotahlil texnologiyalari jamoat joylarida shaxslarni aniqlash va kuzatish orqali xavfsizlik choralarini kuchaytiradi.
Firibgarlikni aniqlash va oldini olish: Moliyaviy va tartibga solish sohalarida AI firibgarlikni aniqlash va oldini olish uchun qo'llaniladi. Murakkab tahlillar orqali AI algoritmlari tranzaksiya naqshlarini tahlil qilishi, anomaliyalarni aniqlashi va shubhali faoliyatni belgilashi mumkin. Ushbu faol yondashuv hukumatning korruptsiya, pul yuvish va boshqa moliyaviy jinoyatlarga qarshi kurashish qobiliyatini oshiradi.
Shaxsiylashtirilgan davlat xizmatlari: AI individual imtiyozlar, xatti-harakatlar va tarixiy o'zaro ta'sirlarni tahlil qilish orqali davlat xizmatlarini shaxsiylashtirishga yordam beradi. Bu fuqarolarning o‘ziga xos ehtiyojlarini qondirish uchun xizmatlarni moslashtirish imkonini beradi, elektron boshqaruvga yanada foydalanuvchiga yo‘naltirilgan yondashuvni ta’minlaydi.
|
| |
Ishlab chiqarish bazalarini tashkil qilish

9.5. Ishlab chiqarish bazalarini tashkil qilish
Yo‘llar qurilishi bilan bir qatorda, yo‘l xizmatining bino va inshootlari
majmualari barpo etilmoqda. Ushbu komplekslarga yo‘l ma’muriyatlari binolari,
yo‘llarni
parvarishlash
uchastkalari
va
punktlari,
harakatlanishni
avtomatlashtirilgan boshqarish va tashkil etish komplekslari va boshqalar kiradi.
Qurilish va rekonstruksiya qilish yo‘l xizmatining alohida binolari va inshootlarini
rekonstruksiya qilish va ta’mirlash paytida amalga oshirilishi mumkin. Bunday
392
komplekslarning tarkibi va joylashishi me’yoriy hujjatlar talablariga javob berishi
kerak. Yo‘l xizmatiga yuklatilgan vazifalar va funksiyalarni muvaffaqiyatli
bajarish uchun zaruriy shart - bu ishlab chiqarish va ijtimoiy binolar va binolarning
to‘liq majmuasi: yo‘llarni boshqarish uchun ma’muriy binolar; asosiy va pastki
darajadagi bino va inshootlar, shu jumladan ishlab chiqarish bazalari, bino va
inshootlar, turar-joy binolari, maishiy binolar (maktablar, do‘konlar, klublar, dam
olish joylari va boshqalar); omborlar, bazalar, yuklash va tushirish joylari, garajlar,
to‘xtash mashinalari va mexanizmlari; ta’mirlash ustaxonalari va boshqalar.Yo‘l
xizmatining asosiy bo‘g‘ini yo‘l va avtomobillarni ta’mirlash va texnik xizmat
ko‘rsatish uchun ma’muriy va maishiy va ishlab chiqarish binosiga ega bo‘lishi
kerak,Avtotransportga ish haqi uchun to‘xtash joyi (sovuq va iliq), yo‘l harakatini
tashkil qilish uchun texnik vositalarni ta’mirlash ustaxonasi, muzga qarshi
kimyoviy materiallarni tayyorlash va saqlash asoslari, omborlar.Yo‘l xizmatining
pastki bo‘g‘inida yo‘l-transport va ma’muriy binolarga ega avtoulovlarga texnik
xizmat ko‘rsatish uchun ishlab chiqarish binosi, parkning ish haqi uchun
mashinalar (sovuq va issiq), muzga qarshi kimyoviy materiallar uchun materiallar
va omborlar bo‘lishi kerak.
Yo‘l xizmatining asosiy va quyi bo‘g‘inlari bino va inshootlari majmualari,
qoida tariqasida, aholi punktlari yaqinida, butun majmua uchun odatiy bo‘lgan
yoki yaqin joylashgan, yo‘lning yonida joylashgan bo‘lishi kerak.Ta’mirlash va
yo‘llar xizmat binolar yo‘l yaqin joylashtiriladi (lekin bir yo‘l ipi tashqarida),
asosiy yo‘lda safar murakkablashtiruvchi emas qulay kirish bor.Butun hudud
obodonlashtirilib, obodonlashtirilishi kerak. Yo‘l ishchilari va ularning oilalari
uchun madaniy va jamoat xizmatlari uchun turar-joy va ma’muriy binolarni aholi
punktlariga joylashtirish tavsiya etiladi.Yo‘l uchastkasining binolari majmuasining
joylashishi yo‘l tarmog‘ining konfiguratsiyasiga muvofiq belgilanadi, shunda
uchastka yaqinida materiallar qabul qilish uchun omborxonalar tashkil etilishi
mumkin bo‘lgan temir yo‘l stansiyasi mavjud.Odatda, tipik komplekslar
qo‘llaniladi, bunda ma’muriy, sanoat, turar-joy, kommunal va yordamchi binolar
va yo‘l xizmati tuzilmalarining kombinatsiyasi ta’minlanadi. Bitta saytda va bitta
393
binoda masofadan boshqarish va Drpga ega bo‘lish tavsiya etiladi.Bu alohida
qurilish bilan taqqoslaganda butun majmuaning narxini kamaytirish imkonini
beradi. Qachon yo‘l xizmatining turar-joy binolari zarur bino va uy-joy
uchastkalarini ta’minlashi kerak.
|
K
h.ti - 1 A. X. O‘roqov

36
2.2-jadval
Koeffitsiyent
K
h.ti
Ta’sir qiluvchi omil
K
h.ti
<
KP
n
boʻlganda yoʻl – ta’mirlash
ishlarining turi
K
h.t2
Yoʻl yoqasining kengligi va holati
Yoʻl yoqasini mustahkamlash
K
h.t3
Harakat jadalligi va transport
oqimining tarkibi, yoʻl
qoplamasining mustahkamlangan
qismidan foydalanish kengligi
Qatnov qismini kengaytirish, yoʻl
yoqasini mustahkamlash, koʻpriklarni
va yoʻl oʻtkazgichlarni kengaytirish
K
h.t4
Yoʻlning boʻylama nishabligi va
koʻrinish masofasi
Boʻylama
nishablikni
kamaytirish,
korish masofasini uzaytirish
K
h.t5
Rejada egrilik radiusi
Egridagi
radiuslarni
kengaytirish,
virajlarni barpo qilish, yoʻl boʻlagini
toʻgʻri boʻlakka keltirish
K
h.t6
Yoʻl qoplamasining boʻylama
ravonligi
Regeneratsiya
yoki
termoprofillash
uslublaridan
foydalanib
yoʻl
qoplamasining ustki qoplamasini qayta
tiklash, ustki yuzaga ishlov berish
orqali tekislovchi qatlam yotqizish (
E
f
≥
E
tr
boʻlganda yoʻl qoplamasini
ta’mirlash).
E
f
< E
tr
boʻlganda yoʻl
toʻshamsini ta’mirlash (kuchaytirish)
K
h.t7
Yoʻl qoplamasining tishlashish
koeffitsiyenti
Ustki yuzaga ishlov berish orqali
qoplama g’adir budurligini oshirish,
chaqiqtosh qatlami bilan ishlov berish,
ko‘p chaqiqtoshli asfaltbetondan yuqori
qatlamni qurish
K
h.t9
Yoʻl qoplamasining koʻndalang
ravonligi (gʻildirak izi)
Frezalash, to‘ldirish va izlarni qoplash
orqali ularni bartaraf qilish
K
h.t10
Yoʻl harakati xavfsizligi
Xavfli bo‘laklarda yo‘l harakati
xavfsizligini taminlash bo‘yicha chora
tadbirlar
Izohlar: 1.
K
h.t
Nazorat savollari - 1 A. X. O‘roqov

399
- avtomobil yo‘llarini joriy ta’mirlash va saqlash ishlarini rejalashtirish
tartibi.
Mazkur Qoida rejali va hisobiy ko‘rsatkichlarning tarkibini, ularni hisoblash
tartibini, rejali hujjatlar shakllarini va tuman yo‘l-ekspluatastiya korxonasida
(TYEK) avtomobil yo‘llarini joriy ta’mirlash va saqlash rejalarini ishlab chiqish
muddatlari o‘z ichiga oladi.
TYEK va uning bo‘linmalari uchun avtomobil yo‘llarini joriy ta’mirlash va
saqlash bo‘yicha ish rejasini ishlab chiqish amaldagi me’yoriy va uslubiy hujjatlar
doirasida
amalga
oshiriladi.
Joriy ta’mirlash va saqlashning ishlab chiqilgan rejalari, yo‘l tashkiloti va
uning bo‘linmalarini quvvatidan maksimal foydalanishni, ishlab chiqarishni tashkil
qilish va texnologiyalarining ilg’or uslublarini tadbiq etish hisobiga ishlab
chiqarish jarayonlarini jadallashtirish, ishlarni mehnat va material-texnik resurslar
bilan o‘z vaqtida va kompleks ta’minlashni nazarda tutishi lozim.
-jadval. ABZ-da ishlab chiqarishni boshqarish

391
ikkinchisi bo‘linmada saqlanadi (ustaxona, yo‘l masofasi) Ushbu yo‘lga
(uchastkaga) xizmat ko‘rsatadigan temir yo‘l, DRP va boshqalar.
O‘tov yo‘li tashkiloti rahbarlari, tartibga solish organlari va yuqori
tashkilotlar vakillari so‘rovlar oralig‘idagi davrda topilgan tekshiruv
kartochkasidagi nuqsonlarni qayd etish huquqiga egadirlar. Barcha nuqsonlar
kartadagi nuqsonlarni bartaraf etish bo‘yicha ko‘rsatmalar bevaqt yoki sifatsiz
bajarilgan taqdirda belgilangan muddatda majburiy bartaraf etilishi lozim
bo‘lgan takroran kiritmalar hosil qiladi, muddati o‘tgan muddatga taxmin
qilingan smeta esa 1 ballga qisqartiriladi.
Tekshirish kartasini saqlaydigan bo‘linma boshlig‘i uning saqlanishi uchun
javobgardir va uni komissiya, nazorat qiluvchi organlar va xizmat
ko‘rsatiladigan yo‘llarda tekshiruv kartalarining jamlangan dublikatini qo‘shib
olish huquqiga ega bo‘lgan yuqori tashkilotning birinchi so‘roviga topshirishga
majburdir.
Quyidagilar baholanmaydi (agar ular tegishli yo‘l belgilari bilan
ko‘rsatilgan bo‘lsa): ularning oqibatlarini bartaraf etish uchun zarur bo‘lgan
davrda tabiiy ofatlarga duchor bo‘lgan joylar; Tartibga solish vaqti bo‘yicha
tartibga solish vaqtida, baholash vaqtida o‘rtacha yoki kapital ta’mirlash talab
etiladi, ammo transport vositalarining ular orqali xavfsiz o‘tishlari shart (agar
ko‘rsatilgan shartlar ta’minlanmasa, sayt qoniqarsiz deb baholanadi) ); zo‘rlash
mavsumida asfaltlangan yo‘llar; uning oqibatlarini bartaraf etish uchun zarur
bo‘lgan davrda avtohalokatga uchragan yo‘lning qismlari yoki elementlari.
va 
K
h.t - 1 A. X. O‘roqov

38
Va nihoyat, yoʻlning koʻrib chiqilayotgan uchastkalari uchun haqiqiy
integratsiyalangan transport va ekspluatatsion koʻrsatkichning maksimal qiymati
bilan variantni tanlang. Yoʻl harakati xavfi yuqori boʻlgan, ammo transport va
ekspluatatsiya holati talablariga javob beradigan yoʻl uchastkalarida zarur
choralarni aniqlash uchun qoʻshimcha tahlil oʻtkaziladi.
2.4. Jadval
Ta’mirlash
ishlarini ketma
ketligi
Yo‘l harakati xavfsizligi sharoiti bo‘yicha uchastka
holati
Ketma ketlik
ko‘rsatgichi va
uchastka holati
Birinchi
Juda xavfli yoki xavfli va tishlashish koeffistienti
qoniqarsiz
0
Ikkinchi
Juda xavfli yoki xavfli va qoplama ravonligi qoniqarsiz,
yoki viraj yo‘q holat, yoki mustahkamlanmagan yo‘l
yoqasi
1
Uchinchi
Kam xavfli va xavfsiz va tishlashish koeffistienti
qoniqarsiz
2
To‘rtinchi
Kam xavfli va xavfsiz va qoplama ravonligi qoniqarsiz,
yoki viraj yo‘q holat, yoki mustahkamlanmagan yo‘l
yoqasi
3
Beshinchi
Ta’mirga muxtoj qolgan uchastkalar
4
1 A. X. O‘roqov - bet 18

35
tishlashish koeffistienti, qiymati silliq shinalar uchun kamida 0,3 va tirgakli
shinalar uchun 0,4 bo‘lishi kerak.
2.1. Jadvalda yoʻlning kengligi 6 ... 7 m boʻlgan yoʻlning to‘shamasi va
qoplamalari ishlash qobiliyati haqida oʻrtacha maʻlumotlar keltirilgan.
2.1. jadval
Yoʻl boʻylab qatnov qismining kengligi 6 ... 7 m boʻlgan yoʻlning toʻshamasi va
qoplamasi toʻgʻrisida oʻrtacha maʻlumotlar.
Yoʻl toʻshamasi va qoplamasi
R
o
, mln brutto-t
R
p
, mln brutto-t
Tsementbeton
80
20
Tsementbeton
va
chaqiqtosh
asosli
asfaltbeton toʻshama va qoplama
40
10
Organik
bogʻlovchilar
bilan
ishlov
berilgan chaqiqtoshli toʻshama va qoplama
7,5
2,5
Organik
bogʻlovchilar
bilan
ishlov
berilgan shagʻalli toʻshama va qoplama
5
2
Shagʻalli ishlov berilmagan qoplama
0,8-1,2
0,4-0,6
Harakat hisobiy tezligi xavfsizlik operastion koeffistienti-bitta yo‘lovchi
avtomobil haqiqiy maksimal tezligi nisbati if.Mach, yo‘l harakati xavfsizligi yoki
har bir bo‘limda yo‘l bilan avtomobil o‘zaro ta’siri sharoitida yo‘lda tomonidan
taqdim, yo‘l va er irassh bu kategoriya uchun taxmin tezligiga.
,
max
.
.
his
x
e
t
h
v
v
К
Hisoblangan harakat tezligining xavfsizligi koeffitsienti ffmax asosiy
harakat tezligiga nisbati, 120 km / soat tezligi asosiy taxmin qilingan tezlik sifatida
olinadi. Amaliy hisob-kitoblarda harakatning taxmin qilingan tezligi xavfsizligi
koeffitsientidan foydalanish tavsiya etiladi.
Belgilangan harakat tezligi uchun xavfsizlikning koeffitsientlari talablarga
qisman javob bermaydigan joylarda (
Diagnostika natijalari asosida yo‘l-ta’mirlash ishlari hajmini aniqlash

46
ekspluatatsion koʻrsatkichni taʻminlab, taʻmirlashga boʻlgan ehtiyojni aniqlashga
ruxsat beriladi: KPtr (0.5 ... 1) CIT.
Agar koʻrib chiqilayotgan qismlarda tezlikni hisoblab chiqilishining shaxsiy
koeffitsientlari talablarga javob bermasa (Kpci
binoan tegishli taʻmirlash-texnik ishlarning turlari amalga oshiriladi (2.7-jadval).
Kr.sz
alohida eʻtibor qaratish lozim.
K
rs3
koʻproq iqtisodiy ishlarni bajarish tufayli standart qiymatlarga.
Birinchidan, ular kuchaytirilgan sirt kengligi harakati uchun ishlatiladigan
ifloslanishdan tozalash orqali K
rs3
ni oshirish imkoniyatini tekshiradilar. Ushbu
tekshiruv faqat yoʻl boʻyini organik va noorganik biriktiruvchi moddalardan
foydalangan holda material bilan mustahkamlash uchun amalga oshirilmaydi. Agar
natijada Kpc3 koeffitsienti meʻyoriy koʻrsatkichlarga yetsa, koʻrib chiqilayotgan
qismda ular faqat yoʻl tarkibi bilan cheklanadi.
1 A. X. O‘roqov - bet 24

47
ta’mirlash).
E
h
< E
te
boʻlganda yoʻl
toʻshamsini ta’mirlash (kuchaytirish)
K
ht
7
Qoplamaning
tishlashish
koeffistienti
Ustki yuzaga ishlov berish orqali qoplama
g’adir
budurligini
oshirish,
chaqiqtosh
qatlami bilan ishlov berish, ko‘p chaqiqtoshli
asfaltbetondan yuqori qatlamni qurish
K
ht
8
Yo‘l
qoplamasining
ko‘ndalang
ravonligi
(izlar)
Frezalash, to‘ldirish va izlarni qoplash orqali
ularni bartaraf qilish
K
Elektron hukumat tizimida bulutli hisoblash (Cloud computing) texnologiyasi

|
Elektron hukumat tizimida bulutli hisoblash (Cloud computing) texnologiyasi
|
bet | 6/8 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 291,59 Kb. | | #235221 |
Bog'liq elektiron hukumatElektron hukumat tizimida bulutli hisoblash (Cloud computing) texnologiyasi
O'tgan yillar davomida ko'plab korxonalar, hukumatlarnt va shaxslar st bo'lganqabul qilishga qaratilgan internet va internetga asoslangan texnologiyao'z asarlarida b olishxarajatlarni kamaytirishning afzalliklari ava yaxshiroq mavjud resursdan foydalanishbizning. Bulutli hisoblashcomning yangi usuliqaysi maqsadni qo'yish uchun yaxshiroq muloqot qilish imkonini beradition uslubi va saqlash resoxavfsiz muhitdant internet orqali platforma. E - butun dunyo bo'ylab hukumatlar fdavom etayotgan byudjet muammolarini hal qilish va ularning com hajmini oshirishtaxminiy ma'lumotlar, shuning uchun ular fi kerakva ularni yetkazib berish usullariviqtisod sifatida fuqarolarga xizmat ko'rsatishcom holda iloji borichade ga erishishni va'da qilmoqdaotaxon natijalar. Elektron hukumatni hisobga oladigan bo'lsak, o'z manfaatlarini ko'zlagan tarmoqlardan biriorqali xizmatlar ko'rsatish Internet, shuning uchun bulutli hisoblash mumkin imple uchun mos model bo'lishizikr E - hukumat arch i- hukumatni takomillashtirish tecture efaniqlik va foydalanuvchi qoniqishi. t ichida uning qog'oz, qabul qilinishi bulutli hisoblash strategiyasiE - hukumatni amalga oshirishdaxizmatlari o‘rganilgand e'tiborni qaratish orqali orasidagi munosabatE - ro'yxatga olish orqali hukumat va bulutli hisoblashyaratilishning afzalliklari Bulutga asoslangan elektron hukumat chisoblash. Nihoyat, bu papkadaha , chatalablarga duch kelgan E - hukumat uchun bulutli hisoblash haqida eslatma disk hisoblanadid batafsil ma'lumotdan foydalaning . Natijada from unde r- ning ahamiyatiga egabulutli hisoblash yangi , yashil va arzonp texnologiyasi hissa qo'shadi mavjud muammolarni bartaraf etish va minimallashtirish E llenges - hukumat shunday rivojlangan Rivojlanayotgan mamlakatlar esa bunga muhtojieve E - cl asosidagi hukumatud hisoblash
Virtual reallik (Virtual Real) va uning o‘ziga xos xususiyatlari.
|
| |
-rasm. To`g’ri yubkaningtashqi ko`rinishi

|
-rasm. To`g’ri yubkaningtashqi ko`rinishi
|
bet | 2/3 | Sana | 14.12.2023 | Hajmi | 0,98 Mb. | | #118640 |
Bog'liq Qiz bolalar uchun “klinli” yubka chizmasini chizish2-rasm. To`g’ri yubkaningtashqi ko`rinishi.
upqa va mayin gazlamalardan etagi kengaytirilgan yubkalar, cho’ziluvchan gazlamadan torroq yubka tikish ma’qulroqdir. «Klesh», «gode» bichimli yubkalarni kengaytrish darajasi (kattaligi) qomat tuzilishiga qarab aniqlanadi.
To’g’ri yubkaga silueti to’g’ri to’rtburchak shaklini beruvchi barcha yubkalar kiradi. Ular tor va kengaytirilgan, bir va bir necha chokli, shlitsali, taxlamali va burmali bo’lishi mumkin.
Yubka vitochkalarining o’rni, soni va kattaligini aniqlash har bir figuraning xususiyatlariga bog’liq. To’g’ri yubkada ort bo’lakda 2 ta, old bo’lakda 2 ta vitochka loyihalanadi. Agar vitochka kattaligi 4 sm dan oshsa, u ikkiga bo’linadi, ya’ni 2 ta vitochka o’rniga 4 ta loyihalanadi. Klassik to’g’ri yubka ort bo’lagi o’rta chokli yoki yaxlit bo’ladi. Taqilma chap yon chokda yoki ort o’rta chokda tikiladi. To’g’ri yubka belbog’li va belbog’siz qilib tikilishi mumkin. (2-rasm).
Klassik to’g’ri yubkaning chiziqlar bilan bo’linishi 3-rasmda ko’rsatilgan.
. 3-rasm To’g’ri yubkaning konstruktiv chiziqlari va asosiy bo’laklari.
TO’G’RI YUBKA CHIZMASINI CHIZISH VA MODELLASH
To’g’ri yubka chizmasini o’quvchilar nazariy darslarda o’zlashtiradilar.
Misol tariqasida 164-96-100 o’lchamli figura uchun yubka bazis to’r va asos konstruktsiyasi chizmasi berilgan.
Yubkani qurish uchun dastlabki ma’lumotlar: R=164, OgII – 96; Ob = 100 sm
1-jadval
O’lchov belgisi belgilanishi
|
O’lchov belgisi nomi:
|
Kattaligi, sm.
|
Sbel
|
Bel aylanasi
|
37
|
Sbo’k
|
Bo’ksa aylanasi
|
50
|
Dort.bel
|
Orqaning belgacha uzunligi
|
40,4
|
Vbel.chiz
|
Bel chizig’i balandligi
|
103,0
|
Vtizza
|
Tizza balandligi
|
45,4
|
D yon.bel.
|
Beldan polgacha, yon tomondan bo’lgan masofa.
|
105,8
|
Dbel.old.
|
Old tomondan beldan polgacha bo’lgan masofa
|
103,9
|
Dbel.tizza = Vbel.chiz - Vtizza
|
Beldan tizzigacha bo’lgan masofa.
|
103-45,4=57,6
|
|
| |
Xizmat sifatida saqlash qanday ishlaydi?

|
Xizmat sifatida saqlash qanday ishlaydi?
|
bet | 2/7 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 1,03 Mb. | | #250035 |
Bog'liq 216.20 Aliqulov Suhrob Cloud computing mustaqil ish Xizmat sifatida saqlash qanday ishlaydi?
Xizmat sifatida saqlash (STaaS) foydalanuvchilarni Internet orqali talab bo'yicha saqlash resurslari bilan ta'minlash uchun bulutli hisoblash texnologiyalaridan foydalanish orqali ishlaydi. Bu obunaga asoslangan modelga amal qiladi, bunda foydalanuvchilar bulutga asoslangan boshqa xizmatlarga o'xshab, o'zlari iste'mol qilgan saqlash hajmi uchun to'laydilar. Bulutli xizmat ko'rsatuvchi provayderlar apparat ta'minoti, ma'lumotlarni zaxiralash va xavfsizlik protokollari bilan shug'ullanadi, bu esa korxonalarga mahalliy infratuzilmaga ehtiyoj sezmasdan kengaytiriladigan, tejamkor va xavfsiz saqlash yechimlaridan foydalanish imkonini beradi. Ba'zi STaaS takliflari miqdori bo'yicha ijaraga olinishi mumkin, boshqalari xizmat ko'rsatish darajasi shartnomasi (SLA) asosida ijaraga olinadi. SLA'lar ish vaqti va o'qish/yozish tezligi kabi ma'lumotlarni saqlashdan foydalanish shartlarini o'rnatish va mustahkamlashga yordam beradi. Siz tanlagan xotira odatda ma'lumotlarga qanchalik tez-tez kirishni xohlayotganingizga bog'liq bo'ladi. Sovuq ma'lumotlarni saqlash - bu siz yolg'iz qoldiradigan yoki kamdan-kam kiradigan ma'lumotlar, issiq yoki issiq ma'lumotlarga muntazam va qayta-qayta kirish mumkin. Miqdori bo'yicha narxlash tejamkorroq bo'ladi, lekin kundalik biznes unumdorligiga tez va tez-tez kirishni qo'llab-quvvatlash uchun mo'ljallanmagan. Issiq yoki issiq ma'lumotlar uchun SLA joriy loyihalar yoki davom etayotgan jarayonlarni qo'llab-quvvatlash uchun ma'lumotlarni saqlashdan foydalanish uchun juda muhim bo'ladi.
Ko'pgina CSP'lar o'zlarining STaaS infratuzilmasiga ma'lumotlarni yuklashni osonlashtiradi va hech qanday xarajat qilmaydi. Biroq, yashirin to'lovlar bo'lishi mumkin va ma'lumotlaringizni boshqa bulutli platformaga ko'chirish yoki o'tkazish juda qimmatga tushishi mumkin.
Xizmat sifatida saqlash (STaaS) ning asosiy jihatlariga quyidagilar kiradi:
Bulutli saqlash: STaaS foydalanuvchilarga saqlash resurslarini taklif qilish uchun bulutli hisoblash infratuzilmasidan foydalanadi. Ma'lumotlar xizmat ko'rsatuvchi provayder tomonidan boshqariladigan masofaviy serverlarda saqlanadi va foydalanuvchilar o'z ma'lumotlariga internet orqali kirishadi. Bu jismoniy xotira qurilmalariga bo'lgan ehtiyojni yo'q qiladi va internetga ulangan istalgan joydan qulay foydalanish imkonini beradi.
|
| |
Ma'lumotlarni zahiralash va tiklash

|
Ma'lumotlarni zahiralash va tiklash
|
bet | 4/7 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 1,03 Mb. | | #250035 |
Bog'liq 216.20 Aliqulov Suhrob Cloud computing mustaqil ishMa'lumotlarni zahiralash va tiklash: STaaS ko'pincha ma'lumotlarni avtomatik zahiralash va tiklash mexanizmlarini o'z ichiga oladi. Xizmat ko'rsatuvchi provayderlar ma'lumotlarning ortiqcha bo'lishini va ma'lumotlar yo'qolishi yoki buzilishidan himoya qilishni ta'minlab, muntazam zahira nusxalarini amalga oshiradilar. Tasodifiy o'chirib tashlangan, apparatdagi nosozliklar yoki boshqa hodisalar bo'lsa, foydalanuvchilar o'z ma'lumotlarini xizmat ko'rsatuvchi provayder tomonidan saqlanadigan zaxira nusxalaridan tiklashlari mumkin.
Xizmat sifatida saqlash (STaaS) maʼlumotlaringizni saqlash uchun ommaviy bulutli saqlash resurslaridan foydalanish amaliyotidir. STaaS-dan foydalanish xususiy saqlash infratuzilmasini qurishdan ko'ra ancha tejamkor, ayniqsa ma'lumotlar turlarini bulutli saqlash takliflariga moslashtirganda.
Ma'lumotlar turlarini tushunish
"Xizmat sifatida saqlash" taklifi turli xil saqlash xizmatlarini taqdim etishi mumkin, masalan, tuzilgan va tuzilmagan ma'lumotlarni saqlash, fayllarni saqlash, ob'ektni saqlash va uzoq muddatli arxiv saqlash.
Narxga ta'sir qiluvchi yana bir omil - ishlatiladigan ma'lumotlarni saqlash turi. Bulutli saqlashning uchta asosiy turi mavjud: blokli saqlash, fayllarni saqlash va ob'ektga asoslangan saqlash.
Bloklangan saqlash ma'lumotlarni segmentlarga ajratadi va ularni platforma uchun eng samarali bo'lgan joyda saqlash muhitiga tarqatadi. Bu standart qattiq disk yoki qattiq diskga ma'lumotlarni yozish bilan bir xil funktsiyani simulyatsiya qiladi. Tez kirish uchun ma'lumotlar mavjud bo'lib qoladi, lekin uni saqlash qimmat va issiq yoki issiq ma'lumotlarni saqlash uchun eng yaxshi ishlaydi.
Fayl saqlash navigatsiya ierarxiyasidagi ma'lumotlar ro'yxatini, odatda fayl katalogini ko'rsatadi. Bu kompyuterda yoki Microsoft OneDrive kabi bulutli saqlash ilovalarida topiladigan fayllarni saqlash tizimiga o'xshaydi. U odamlar navigatsiya qilish uchun mo'ljallanganligi sababli, fayllarni saqlash boshqa odamlar yoki biznes bilan loyihada hamkorlik qilish kerak bo'lganda idealdir. Ma'lumotlar issiq yoki sovuqmi, unchalik muhim emas. Biroq, fayllarni saqlash hajmi yaxshi emas. Qanchalik ko'p fayl qo'shsangiz, tizim shunchalik murakkablashadi va navigatsiya qilish shunchalik qiyin bo'ladi.
|
| |
STaaS dan foydalanish holatlari - Zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi...

|
Zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti
|
bet | 7/7 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 1,03 Mb. | | #250035 |
Bog'liq 216.20 Aliqulov Suhrob Cloud computing mustaqil ish STaaS dan foydalanish holatlari
Ma'lumotlarni zaxiralash va tiklash
STaaS odatda avtomatlashtirilgan zaxiralash va tiklash xizmatlari uchun ishlatiladi, bu esa korxonalarga ma'lumotlarni himoya qilish va falokatlarni tiklash imkoniyatlarini taqdim etadi.
Fayl almashish va hamkorlik
STaaS jamoa a'zolari o'rtasida uzluksiz fayl almashish va hamkorlikni ta'minlaydi, bu ularga bir vaqtning o'zida fayllarga kirish va ular ustida ishlash imkonini beradi.
Ma'lumotlarni arxivlash va saqlash
Tashkilotlar STaaS-dan ma'lumotlarni uzoq muddatli arxivlash, muvofiqlik yoki tartibga solish maqsadlarida tarixiy ma'lumotlarni saqlash uchun foydalanadilar.
Katta ma'lumotlar va tahlillar
STaaS katta ma'lumotlar va analitik ilovalar tomonidan yaratilgan katta hajmdagi ma'lumotlarni saqlash va tahlil qilishni osonlashtiradi.
Ilovalarni ishlab chiqish va sinovdan o'tkazish
STaaS dasturchilarga ilovalarni ishlab chiqish, sinovdan o‘tkazish va staging muhitlari uchun moslashuvchan va kengaytiriladigan saqlash yechimini taqdim etadi.
Xizmat sifatida mashhur saqlash (STaaS) provayderlari
Amazon Web Services (AWS) - Amazon S3 (Oddiy saqlash xizmati)
Microsoft Azure - Azure Blob Storage
Google Cloud Platform (GCP) - Google Cloud Storage
IBM Cloud - IBM Cloud Object Storage
Mavzu yuzasidan test savollari
Savol 1:
STaaS nimani anglatadi?
A) Software as a Service
B) Storage as a Service
C) Security as a Service
D) Scalability as a Service
2-savol:
Quyidagilardan qaysi biri STaaS ning asosiy xususiyati hisoblanadi?
A) Cheklangan masshtablilik
B) Oldindan yuqori kapital xarajatlar
C) Ma'lumotlardan faqat korxona ichida foydalanish imkoniyati
D) Foydalanish uchun to‘lov bahosi modeli
3-savol:
Qaysi bulutli xizmat provayderi Amazon Simple Storage Service (S3) ni taklif qiladi?
A) Microsoft Azure
B) Google bulutli platformasi
C) Amazon veb-xizmatlari (AWS)
D) IBM Cloud
4-savol:
STaaS ning asosiy afzalliklaridan biri nima?
A) Saqlash imkoniyatlari cheklangan
B) Ruxsat etilgan saqlash hajmi
C) Oldindan yuqori xarajatlar
D) masshtablilik
5-savol:
Quyidagilardan qaysi biri STaaS uchun keng tarqalgan?
A) Tarmoqni optimallashtirish
B) Ijtimoiy tarmoqlarni boshqarish
C) Ma'lumotlarni zaxiralash va tiklash
D) Ilovalarni ishlab chiqish
Javoblar:
B) Storage as a Service
D) Foydalanish uchun to‘lov bahosi modeli
C) Amazon veb-xizmatlari (AWS)
D) masshtablilik
C) Ma'lumotlarni zaxiralash va tiklash
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti
|
Маъруза o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi - bet 42

|
Маъруза o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi
|
bet | 42/69 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 1,78 Mb. | | #251021 |
Bog'liq Маъруза o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vaz (1)N2 Q O2 q 2NO reaktsiyasida, gazlar aralashmasining bosimi 3 marta oshirilsa, bu reaktsiyaning tezligi necha marta ortadi?
3;
6;
9;
18;
Xaroratni 600S ga oshirilsa va rektsiyaning tezligining xarorat koeffitsienti 2 ga teng bo’lsa, reaktsiya tezligi necha marta ortadi?
16;
32;
64;
128.
Xaroratni 100S ga ko’tarilsa reaktsiya tezligi 4 marta oshadi. 200Sda u 0,6 molG’l sek ga teng. 500S xaroratdagi reaktsiya tezligini aniqlang.
19,2 molG’l sek;
38,4 molG’l sek;
76,8 molG’l sek;
153,6 molG’l sek;
Agar bosim oshirilsa, 2NO2 q N2O4 sistema muvozanati qaysi tarafga siljiydi?
Chapga;
O’nga;
O’zgarmaydi;
Chap va o’nga bir xil siljiydi.
264 g KON suyuqlanmasi elektroliz qilinganda necha gramm kaliy xosil bo’ladi?
36,78;
73,56;
183,9;
267,8.
Tarkibida 68 g tuzi bo’lgan ko’mush nitrat eritmasi elektroliz qilinganda, anodda 2 l O2 (n.sh.) ajralib chiqdi. Bunda tuzning necha foizi parchalangan bo’ladi?
8,93;
17,86;
35,72;
89,3.
40,95 natriy xlorid suyuqlanmasi elektroliz qilinganda 15,2 g natriy xosil bo’ladi. Maxsulot unumini protsentda xisoblang.
9,38;
18,72;
72,45;
93,8.
121,8 g kaliy sulfat suyuqlanmasi elektroliz qilinganda katodda necha gramm kaliy xosil bo’ladi?
10,92;
21,84;
54,6;
70,2.
Solishtirma elektr o’tkazuvchanlik qaysi tenglamadan kelib chiqqan?
q s 1000 G’ s ;
s q e s G’ 1000 ;
s q 1G’;
R q 1G’S;
|
| |
A s daminov, B. S. Salimov - bet 42

62
TIP: BO‘G‘IM OYOQLILAR – ARTHROPODA
Bo‘g‘imoyoqlilar hayvonot dunyosida barcha umurtqasiz hayvonlar orasiga
eng yuqori darajada taraqqiy etgan va keng tarqalgan juda yirik tip bo‘lib
hisoblanadi. Ular er yuzida mavjud bo‘lgan hayvonlarning 2\3 qismidan
ko‘prog‘ini tashkil qiladi. Bu tip vakillari dengiz va okeanlarda chuchuk suvlarda,
er ostida, quruqlikda va havoda yashashga moslashgan. Bo‘g‘im oyoqlilar uchun
xarakterli belgilar tanasini xitinli kutikula bilan qoplanganligi hamda tana
qismlarini bo‘g‘imlarga bo‘linganligidadir. Bo‘g‘imoyoqlilarning tanasi 3 qism-
bosh, ko‘krak va qorin qismlarga bo‘lingan. Ba’zi sistematik guruhlarida bosh
qism ko‘krak qismi bilan birlashib ketgan. Talaygina turlarida tana yaxlit tuzilgan.
Bo‘g‘imoyoqlilarda nafas olish organlari yaxshi rivojlangan bo‘lib suvda
yashaydigan vakillari jabralar, quruqlikda yashaydiganlari esa o‘pka va traxeya
naychalari yordamida nafas oladi. Qon aylanish sistemasi ochiq. Nerv sistemasi va
sezgi organlari kuchli rivojlangan. Deyarli barcha bo‘g‘imoyoqlilar ayrim jinsli.
Bo‘g‘imoyoqlilarni o‘rganish nazariy va amaliy jihatdan katta ahamiyatga
ega: ular orasida qishloq xo‘jalik zararkunandalari, odam va hayvonlarning
parazitlari, infeksion va invazion kasalliklarni tarqatuvchilari, zaharli turlari,
foydali
vakillari
(o‘simliklarni
changlatuvchilar,
go‘ng
qo‘g‘izlar,
xonakilashtirilgan hasharotlar asalari va tut ipak qurti) zararkunandalarning
kushandalari mavjud.
Qishloq
ho‘jalik yo‘nalishidagi oliy o‘quv yurtlarida, odatda,
bo‘g‘imoyoqlilarning faqat 3 ta kenja tipi o‘rganiladi:
Jabra bilan nafas oluvchilar- Bronchiata
Xelitseralilar –Chelicerata
Traxeyalilar - Tracheata
Ajratish sistemasi - A s daminov, B. S. Salimov

71
pedipalpa joylashgan. Pedipalpaning oxirgi bo‘g‘im qisqichga aylangan. Yurish
oyoqlarining soni 4 juft. Qorin qismining bo‘g‘imlari geteranom bo‘lib, oldingi 7
ta bo‘g‘imi enlik, keyingi bo‘g‘imlari ensiz. Qorin qismi pufakchasimon telson
bilan tugaydi. Uni ichida tirnoqsimon o‘simtasi bo‘lib, unga zahar bezlarining yo‘li
ochiladi.
37-rasm. Chayonning umumiy ko’rinishi.
Oldingi qorinning keyingi to‘rt bo‘g‘imining pastki tomonida har bir
bo‘g‘imda 2 tadan stigma (nafas yo‘llarining teshigi ) bor.1-2 chi bo‘g‘imlarda esa
jinsiy teshik va uning ketida 2 ta taroqsimon o‘simta joylashgan. Taroqsimon
o‘simtalar tuyg‘u organi vazifasini bajaradi.
Chayonlar 14 - 16 tagacha tirik bola tug‘ib ko‘payadilar.
Masshtablilik va moslashuvchanlik

|
Masshtablilik va moslashuvchanlik
|
bet | 3/7 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 1,03 Mb. | | #250035 |
Bog'liq 216.20 Aliqulov Suhrob Cloud computing mustaqil ishMasshtablilik va moslashuvchanlik: STaaS miqyoslashning afzalliklarini ta'minlaydi, bu foydalanuvchilarga o'zgaruvchan ehtiyojlaridan kelib chiqqan holda saqlash resurslarini kattalashtirish yoki kamaytirish imkonini beradi. Foydalanuvchilar qo'shimcha qurilmalarni xarid qilish va boshqarish bilan bog'liq muammosiz o'zlarining saqlash hajmini osongina oshirishlari yoki kamaytirishlari mumkin. Bu moslashuvchanlik resurslarni samarali taqsimlash va xarajatlarni optimallashtirish imkonini beradi.
“Boshlagancha toʻlash” modeli: STaaS odatda foydalanuvchilar foydalanadigan saqlash hajmi va saqlash muddati uchun toʻlovlarni amalga oshirganingizcha toʻlash narxlari modeliga amal qiladi. Ushbu yondashuv xarajat afzalliklarini taqdim etadi, chunki foydalanuvchilar faqat iste'mol qilingan haqiqiy saqlash uchun to'laydilar, bu esa apparat yoki uzoq muddatli shartnomalarga katta investitsiyalarga bo'lgan ehtiyojni yo'q qiladi. Shuningdek, u korxonalar uchun xarajatlarni bashorat qilish va xarajatlarni optimallashtirish imkonini beradi.
Ma'lumotlar xavfsizligi va ishonchliligi: STaaS-ni taklif qiluvchi xizmat ko'rsatuvchi provayderlar odatda saqlangan ma'lumotlarni himoya qilish uchun mustahkam xavfsizlik choralarini qo'llaydilar. Ular ma'lumotlar xavfsizligi va yaxlitligini ta'minlash uchun shifrlash, kirishni boshqarish, ma'lumotlarni takrorlash va falokatlarni tiklash mexanizmlaridan foydalanadilar. Xizmat ko'rsatuvchi provayderning tajribasi va infratuzilmasidan foydalanish orqali foydalanuvchilar yuqori darajadagi ma'lumotlar ishonchliligi va mavjudligidan foydalanishlari mumkin.
Markazlashtirilgan boshqaruv va foydalanish imkoniyati: STaaS foydalanuvchilarga qulay interfeys yoki API orqali saqlash resurslarini markazlashtirilgan boshqarishni ta'minlaydi. Foydalanuvchilar o'z ma'lumotlarini osongina boshqarishlari, fayl tuzilmalarini tartibga solishlari va kirish ruxsatlarini boshqarishlari mumkin. STaaS-da saqlangan ma'lumotlarga turli xil qurilmalar va platformalardan kirish mumkin, bu foydalanuvchilar va tashkilotlar o'rtasida uzluksiz hamkorlik va ma'lumotlar almashish imkonini beradi.
|
| |
O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi toshkent arxitektura qurilish instituti qodirova Surayyo Adilovna - bet 3

6
I BOB. JAMOAT BINOLARINING GURUHLARI. JAMOAT
BINOLARINING TIPOLOGIK YECHIMLARI VA
SHAKLLANTIRUVCHI ASOSIY OMILLAR
1.1. Jamoat bino va inshootlarining klassifikatsiyasi
Jamoat vazifalari uchun mo„ljallangan bino va xonalar quyidagi guruhlarga
ajratiladi.
1. Ta‟lim-tarbiya vazifalari uchun mo„ljallangan bino va xonalar.
1.1. Ta‟lim va kadrlarni tayyorlashga ixtisoslashgan muassasalar:
- maktabgacha ta‟lim muassasalari;
- umumta‟lim muassasalari: maktab, gimnaziya, litsey, kollejlar;
- kasb-hunar (boshlang„ich, o„rta, oliy va diplom oldi) ta‟lim muassasalari.
1.2. Maktabdan tashqari ta‟lim muassasalari (maktab o„quvchilari va yoshlar
uchun).
1.3. Ixtisoslashtirilgan muassasalar (aeroklub, avtomaktab, mudofaa ta‟lim
muassasalari va sh.k.).
2. Sog„liqni saqlash va aholiga ijtimoiy xizmat ko„rsatish binolari va
xonalari.
2.1. Sog„liqni saqlash muassasalari:
- statsionar bo„linmali davolash muassasalari, tibbiy markazlar va sh.k.
- ambulatoriya-poliklinika va tibbiy-sog„lomlashtirish muassasalari;
- dorixonalar, sut oshxonalari, qon quyish stansiyalari va boshqalar;
- tibbiy-reabilitatsiya va korreksiya muassasalari (shu jumladan bolalar
uchun ham).
2.2. Aholiga ijtimoiy xizmat ko„rsatish muassasalari:
- statsionari bo„lmagan muassasalar;
- statsionari
bor muassasalar, shu jumladan bolalar uchun vasiylik
muassasalari.
3. Aholiga servis xizmatlarini ko„rsatish binolari va xonalari.
3.1. Chakana va mayda ulgurji savdo korxonalari.
3.2. Umumiy ovqatlanish korxonalari.
3.3. Aholiga maishiy va kommunal xizmat ko„rsatuvchi
noishlab chiqarish
korxonalari:
- aholiga bevosita xizmat ko„rsatish uchun mo„ljallangan kommunal xo„jalik
muassasalari;
- fuqarolik marosimlari muassasalari.
3.4. Aholiga bevosita xizmat ko„rsatish uchun mo„ljallangan aloqa
muassasalari va korxonalari.
7
3.5. Aholiga bevosita xizmat ko„rsatish uchun mo„ljallangan
transport
muassasalari:
- transportning barcha turlari uchun vokzallari;
- yo„lovchilarga (shu jumladan turistlarga ham) xizmat ko„rsatish
muassasalari.
3.6. Sanitariya-maishiy vazifalar uchun mo„ljallangan inshoot,
bino va
xonalar.
3.7. Veterinariya muassasalari.
O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi toshkent arxitektura qurilish instituti qodirova Surayyo Adilovna

O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi toshkent arxitektura qurilish instituti qodirova Surayyo Adilovna
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi toshkent arxitektura qurilish instituti qodirova Surayyo Adilovna
|
Aholining madaniy-hordiq chiqarish faoliyati va diniy marosimlar

4. Aholining madaniy-hordiq chiqarish faoliyati va diniy marosimlar o„tkazish uchun mo„ljallangan inshootlar, binolar va xonalar. 4.1. Jismoniy tarbiya, sport va jismoniy tarbiya-hordiq chiqarish
muassasalari.
4.2. Madaniy-ma‟rifiy muassasalar va diniy tashkilotlar:
- kutubxonalar va o„qish zallari;
- muzey va ko„rgazmalar;
- diniy tashkilotlar va aholi uchun diniy muassasalar.
4.3. Tomosha va hordiq chiqarish-ko„ngil ochar muassasalar:
- tomosha muassasalari;
- klublar va hordiq chiqarish-ko„ngil ochar muassasalar;
- delfinariy, akvapark, attraksionlar komplekslari va shu kabilar.
5. Vaqtinchalik istiqomat qilish binolari va xonalari. 5.1. Mehmonxonalar, motellar va boshqalar.
5.2. Sanatoriy, pansionat, dam olish uylari, turizm muassasalari, bolalar va
yoshlar uchun yil bo„yi ishlaydigan lagerlar va shu kabilar.
5.3. O„quv muassasalarining yotoqxonlar va internatlarning yotoqxona
korpuslari.
Ushbu ro„yxatga jamoat binolarining quyidagi guruhlarini kiritish lozim.
6. Ilmiy-tadqiqot muassasalari, loyiha tashkilotlari va boshqarmalari. 6.1. ITI va loyiha tashkilotlarining binolari.
6.2. Arxivlar va axborot markazlarining binolari.
6.3. Boshqaruv muassalarining binolari:
- vazirliklar, idoralar, elchixonalar va konsulxonalarning binolari;
- viloyat, shahar, tuman va posyolka ma‟muriyatlarining binolari;
- ishlab chiqarish korxonalari ma‟muriyatining binolari.
6.4. Ishbilarmonlik markazlarining binolari:
- byuro va ofislar;
- notarial idoralar va yuridik maslahatxonalar;
- ijodiy ustaxonalar va atele binolari.
8 7. Kredit-moliya muassasalarining binolari. 7.1. Bank binolari va komplekslari:
- markaziy (emissiya) banklar;
- tijorat banklari;
- omonat kassalari.
7.2. Hisob-kitob-kassa markazlari.
7.3. G„aznachilik binolari.
7.4. Birjalarning binolari.
Umumshahar - O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi toshkent arxitektura qurilish instituti...

13
ko„rsatish radiuslari, odatda, quyidagi jadvalda ko„rsatilgan ko„rsatkichlardan
ko„p bo„lmasliklari kerak:
Xizmat ko„rsatish muassasalari va korxonalari
Xizmat ko„rsatish radiusi, m
Maktabgacha ta‟lim muassalari:
shaharlarda
qishloq aholi punktlari va kichik shaharlarda
300
500
Umumta‟lim
maktablari
750
Jismoni tarbiya-sog„lomlashtirish mashg„ulotlar uchun xonalar
500
Turar-joy tumanlarining jismoniy tarbiya-sport markazlari
1500
Poliklinikalar va ularning shaharlardagi filiallari
1000
Sut oshxonasining tarqatish punktlari
500
Shaharlardagi
dorixonalar
500
Mahalliy ahamiyatga ega savdo, umumiy ovqatlanish va
maishiy xizmat ko„rsatish korxonalari
shaharlarda
qishloq aholi punktlarida
500-800
2000
Aloqa bo„linmalari va omonat bankining filiallari
500
Ushbu qisqacha tahlildan quyidagi xulosani chiqarish mumkin:
turar-joy
imoratlari shaharning asosiy “to„qimasini” tashkil qilib, fon vazifasini bajaradilar,
jamoat binolari esa mikrotuman, turar-joy tumani, shaharning jamoat markazini
shakllantirib, o„ziga xos “karkas” vazifasini o„tab, shaharsozlik dominantalarini
tashkil qiladilar. Shuning uchun ham, ularning chuqur-fazoviy, hajmiy va frontal
kompozitsiyasiga
qo„yiladigan estetik talablar ancha yuqori bo„ladi.
Rekonstruktiv choralar ijtimoiy ahamiyatga ega
kundalik va davriy xizmat
ko„rsatish ob‟yektlarining mikrotuman va turar-joy hududlarida tashkil etilgan
tarmoqlarini saqlab qolish va to„ldirishga qaratilishi lozim. Kundalik ehtiyojlar
bo„yicha eng asosiy korxonlar sifatida quyidagilar qayd etilgan: narxlari
mo„‟tadil bo„lgan universam turidagi universal oziq-ovqat do„koni, umumiy
ovqatlanish korxonalari – kafe, yemakxonalar, oshxona,
dietik oshxonalar,
kulinariya do„konlari; maishiy xizmat ko„rsatish korxonalar – kir yuvish va
kimyoviy tozalash korxonalarining qabul punktlari, o„ziga o„zi xizmat ko„rsatish
kir yuvish korxonalar, poyafzal, metall buyumlar,
charm-galantereya va shu
kabilarni ta‟mirlash bo„yicha kichik ustaxonalar, kiyim-kechak, bosh kiyim va
trikotaj mahsulotlarini tikish va ta‟mirlash atelesi, sartaroshxona, fotoatele,
xizmat ko„rsatish byurosi va h.k.
Jamoat binolarini joylashtirishga bo„lgan sanitariya talablari

14
Sanitariya-himoya zonasi (SHZ) – sanoat maydonchalari chegaralari va
turar-joy imoratlari, landshaft-rekreatsiya zonasi, dam
olish va kurort zonalari
o„rtasidagi hudud.
Sanitariya qoidalari korxonalar, inshootlar va boshqa ob‟yektlarning
sanitariya klassifikatsiyasiga bog„liq ravishda sanitariya-himoya zonalarining
o„lchamlariga, ularni tashkil qilish va obodonlashtirilishiga, ushbu o„lchamlarni
qayta ko„rib chiqishga bo„lgan talablarni belgilab beradilar.
Sport inshootlari,
parklar, ta‟lim muassasalari, umumiy foydalanishdagi davolash-sog„lomlashtirish
muassasalarini SHZ hududida joylashtirishga yo„l qo„yilmaydi. SHZ lar ichida
yong„in depolari, hammomlar,
kir yuvish korxonalari, garajlar, avtomobil va
mototsikllarni yakka tartibda saqlash uchun turargohlar, konstruktorlik byurolari,
o„quv muassasalari,
poliklinikalar, boshqaruv binolari, yoqilg„i quyish
stansiyalari, poliklinika, do„konlar, ushbu korxonalarga xizmat ko„rsatish
bilan
bog„liq ilmiy-tadqiqot laboratoriyalar, korxona xodimlari uchun sport-
sog„lomlashtirish inshootlarini joylashtirish mumkin. SHZ imkon qadar
ko„kalamzorlashtirilishi lozim. Turar-joy imoratlari
joylashgan hududlar va
quyida sanab o„tilgan sanitariya-texnik inshootlar, transport infratuzilmasi
inshootlari, kommunal soha ob‟yektlari, sport inshootlari va sado korxonalari
o„rtasida eni 50 metrdan kam bo„lmagan sanitariya-himoya
zonasi tashkil
qilingan bo„lishi zarur:
- sport o„yinlarining o„tkazishga mo„ljallangan va 100 tagacha o„rinli
tribunalari bo„lgan ochiq turdagi jismoniya tarbiya-sog„lomlashtirish inshootlari;
- savdo komplekslari, mayda ulgurji bozorlar, oziq-ovqat mahsulotlari va
sanoat mollari bozorlari;
- kamida ikki postga ega avtomobil yuvish joylari (avtomobillarga
qo„shimcha xizmat ko„rsatishsiz);
- bir smenada 500 kg gacha kir yuvish quvvatiga
ega kir yuvish korxonalari;
- maishiy texnika, soat, poyafzal ta‟mirlash ustaxonalari (alohida
joylashtirilgan);
- “Tez yordam” xizmati kichik stansiyalari;
- avtomatik telefon stansiyalari;
- savdo va umumiy ovqatlanish korxonalari (statsionar va vaqtincha);
- kichik kimyoviy tozalash va kir yuvish korxonalari;
- alohida
joylashtirilgan
yopiq
jismoniy-tarbiya-sog„lomlashtirish
komplekslari, sport klublar, ochiq sport maydonchalari.
O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi toshkent arxitektura qurilish instituti qodirova Surayyo Adilovna - bet 70

131
ILLYUSTRATSIYALAR
Maktabgacha ta‟lim muassasasi loyihasi. Diplomnik Ubaydullayeva G.
Rahbar Qodirova S.A.
132
Toshkent shahridagi bolalar uyi loyihasi. Diplomnik: Silantev A.P.
Rahbar: Zokirova N.A.
133
Toshkent shahri uchun 600 o„rinli mehmonxona loyihasi. Diplomnik:Shukurov X.Z.
Rahbar: Abduraxmonov Y.I.
134
Gonkongdagi shahridagi bank binosi.
Bank binosi. Avtor Xasanov A.O.
135
Andijon shahridagi futbol stadioni. Diplomnik. Sidiqov E.
Rahbar. Qodirova S.A.
136
Toshkent shahridagi Tabiat muzeyi loyihasi. Diplomnik Larina V.
Rahbar Maxmudov V.M.
|
Shaharsozlik omillari - O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi toshkent arxitektura qurilish...

11
Umumshahar markazida, uning o„lchamlari va rejalashtirilishiga bog„liq
ravishda, umumshahar yadrosini tashkil etuvchi o„zaro bog„langan jamoat
hududlar (bosh ko„chalar, maydonlar, piyoda zonalari) tizimlarini tashkil etish
lozim. Tarixiy shaharlarda umumshahar markazi yadrosini tarixiy imoratlar
qurilgan hududda to„liq yoki qisman shakllantirishga qaror topgan tarixiy muhitni
saqlab qolishni ta‟minlash shartiga rioya qilinganida yo„l qo„yiladi. Turar-joy
imoratlarini qurish va aholiga madaniy-maishiy tizimini shakllantirishning
shaharsozlik konsepsiyasi ishlab chiqilgan bo„lib, unga muvofiq har bir
shaharsozlik tuzilmasi uchun muayyan xizmat ko„rsatish bosqichi mos kelishi
kerak: shaharga – epizodik xizmat ko„rsatish, turar-joy tumaniga – davriy xizmat
ko„rsatish, mikrotumanga – kundalik xizmat ko„rsatish.