nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Murakkab emulsiyalarda fazalarning almashinuvi

|
Murakkab emulsiyalarda fazalarning almashinuvi Pdf ko'rish
|
bet | 179/436 | Sana | 01.02.2024 | Hajmi | 7,28 Mb. | | #149752 |
Bog'liq farmatsevtik texnologiya Murakkab emulsiyalarda fazalarning almashinuvi
Emulsiya turlarining o‘zgarishi, ya‘ni moyning suvdagi, suvning moydagi emulsiya
turlarini bir-biriga almashinishini amaliyotda kuzatish mumkin. Bu holat asosan emulsiya
tarkibiga biron-bir modda qo‘shilishi asosida yoki bu emulsiyalar saqlash sharoitining
o‘zgarishi natijasida ro‘y beradigan holatdir.
Misol: moyning suvdagi emulsiya turlari yog‘ kislotalaridan oleat natriy tuzi bilan
turg‘unlashtirilgan.
Emulgator sifatida olingan oleat natriy suvda yaxshi eriganligi tufayli to‘gri turdagi
emulsiyaning turg‘unligini sa-laydi. Agar shu emulsiyaga biron-bir og‘ir metall tuzlaridan ta‘sir
ettirilsa, faza almashish xodisasi, ya‘ni emulsiya moyni suvdagi turidan suvni moydagi turiga
aylanadi. Bu xodisaning ro‘y berishiga sabab — oleat natriyni og‘ir metal tuzlari bilan hosil
bo‘lgan tuz suvda erimay moyda yaxshi erishi fazaning o‘zgartirilishiga, ya‘ni moyni muxitga
va suvni fazaga aylantiradi. Qarama-qarshi emulgator qo‘shilganda fazalar o‘zgarishi tez
bo‘lmaydi. Oldin emulsiyaning ikki turi hosil bo‘lib, keyin bitta turg‘unrok turini, ya‘ni
emulgator yaxshi eriydigan muxit barkarorlashadi. Emulsiyalar turlarining o‘zgarishiga
olinadigan moddalarning nisbati ham sababchi bo‘ladi. Ko‘pincha murakkab emulsiyada moyni
suvdagi va suvning moydagi aralashmasi turlari yuzaga keladi.
Emulgatorlar
Emulgatorlar emulsiya tayyorlash uchun zarur komponent hisoblanadi. Ularning dispers
faza zarrachalari maydalik darajasini oshirish kobiliyati va shu mayda zarracha atrofida
mustaxkam parda hosil kilish xususiyatlari emulgator kimmatini belgilaydigan ko‘rsatkichlar
hisoblanadi.
Bundan tashkari, emulsiya hosil kilish uchun emulgatordan ketadigan miqdor hamda
uning bor-yo‘qligi, qiymati, biofarmatsevtik xususiyatlari hisobga olinmogi shart.
Emulgatorlar farmakologik jixatdan ta‘sir etmaydigan, ayniqsa, salbiy ta‘sir
ko‘rsatmaydigan modda bo‘lishi kerak. Dorixonada tayyorlanadigan emulsiyalarning
ko‘pchiligi ichish uchun mo‘ljallangan bo‘lib, moyning suvdagi emulsiyasi shaklida bo‘ladi.
Emulgator sifatida yu-ori molekulali moddalar ishlatiladi. Emulgatorlarning ko‘pchiligi tabiiy
moddalardir. Elimlar, shilimshiqlar, oksil modda va boshqalar.
Sintetik va yarim sintetik moddalardan iborat ba‘zi bir emulgatorlar yu-ori molekulali
moddalar bo‘lib, ularga tvinlar, spanlar va ularning hosilalari kiradi. Hamma emulgatorlar
ionlanish xossasiga -arab 3 guruhga bo‘linadi. 1. Ionogen emulgatorlar. 2. Ionogen bo‘lmagan
emulgatorlar. 3. Amfoter xususiyatiga ega emulgatorlar.
|
| |
Sellyuloza va uning hosilasi - Saqlash vazirligi toshkent farmatsevtika instituti dori turlari texnologiyasi kafedrasi

Bu guruh emulgatorlari oksil moddalardan hosil bo‘lgan. SHuning uchun ular pHi muxit
xususiyatiga qarab nordon va ishqoriy turlariga bo‘linadi.
Jelatoza — (Gelatosa) — jelatinani suv bilan 1:2 nisbatda, avtoklavda 2 soat davomida
2 atm. bosimida to‘liqsiz gidroliz natijasida hosil bo‘lgan modda. Jelatinani shu usul bilan
ishlanganda elimlash xususiyati yo‘kolib, emulgirlanish xossasi qoladi. Jelatozaning yaxshi
navi arab elimiga tenglashadi. Jelatoza 1931 yilda M. G. Volpe tomonidan taklif qilingan.
Kazein, kazeinat natriy, quruq sutdan tayyorlangan emulsiya mikroorganizmlar uchun
yaxshi muxit bo‘lgani sababli, ayniqsa yoz kunlarda tez buziladi. quruq sut tarkibidagi
kazeinogen, albumin va globulinlar emulgirlash xususiyati bo‘lgan moddalar hisoblanib, uni
emulgator sifatida ishlatish mumkin. Amfoter emulgatorlar asosan o‘simlik va xayvonlardan
olingan bo‘lib, ular tarkibida fosfatidlar ko‘p. Bu sifat emulgatorlar nafaqat farmatsevtika, balki
oziq-ovqat sanoatida ham keng qo‘llaniladi.
Ikkinchi usul - Saqlash vazirligi toshkent farmatsevtika instituti dori turlari texnologiyasi kafedrasi

usullar bilan emulsiyalarni barcha emulgatorlardan tayyorlasa bo‘ladi (eritma holida
ishlatiladigan salep shilimshig‘i, kraxmal elimidan tashkari). Ularga ikkinchi usulni qo‘llash
mumkin.
Kraxmal bilan emulsiya -uyidagicha tayyorlanadi: 10 g kraxmalni
chinni idishga teng
miqdor dagi sovuq suv solib aralashtiriladi va 80 ml kaynok suvni ustiga qo‘shib aralashtiriladi
va bir oz qaynagunga qadar isitiladi. Hovonchaga o‘tkazilgan yarim sovutilgan, eritmaga 20 g
yog‘ oz-ozdan qo‘shib , hovonchada yaxshilab emulgirlanadi. Birlamchi emulsiyaga oz-ozdan
suv qo‘shib 200,0 gacha suyultiriladi.
Tragakant bilan tayyorlash quyidagicha: 2 g mayda tragakant poroshogidan, 20
marta
ko‘p suv bilan tragakant shilimshig‘ini tayyorlab olinib, unga tomchilab 20 g yog‘ qo‘shiladi.
Hosil bo‘lgan birlamchi emulsiyaga 200 g bo‘lguncha suv qo‘shiladi.
quruq sut bilan emulgirlash quyidagicha: 10 g quruq sut, 10 g yog‘ bilan aralashtirib, 10 g
suv qo‘shiladi va hovonchada birlamchi emulsiya hosil bo‘lguncha eziladi va kerakli miqdor
gacha suv qo‘shiladi. Emulgator T-2 qo‘llanganda
uning kerakli miqdori olinib, suv
hammomida eritiladi va hovonchada 10 marta ko‘p 60-70°S suvni ustiga qo‘shiladi va
soviguncha aralashtiriladi. Hosil bo‘lgan kaymokka o‘xshash bir xil aralashma o‘ziga yog‘ni
oson qabul qiladi. Hosil bo‘lgan birlamchi emulsiya retseptda ko‘rsatilgan miqdorgacha
suyultiriladi.
Rp.: Emulsi ex oleis 200,0
D. S. 1 choy qoshiqdan 3 mahal ichilsin.
Boshqaruv vazifalari - «sanoat ishlab chiqarishini tashkil etish» kafedrasi «tasdiqlayman»

|
«sanoat ishlab chiqarishini tashkil etish» kafedrasi «tasdiqlayman»
|
bet | 11/61 | Sana | 24.06.2021 | Hajmi | 316,69 Kb. | | #15171 |
Boshqaruv vazifalari - bu biror ob’yektga rahbarlik qilish uchun zarur bo’lgan faoliyat turi deb tushuniladi. Boshqaruv vazifalari o’zining tarkibi bilan boshqaruv texnologiyasini bunyod etadi.
Boshqaruv vazifasining ma’nosiga ikkita element kiradi: u avval tizimda nima qilinayotganini belgilasa, so’ngra qanday qilib savoliga javob berishni bildiradi.
Boshqaruv vazifalarini taqsimlash turkumlarida ikkita yondashuv mavjud:
Birinchi yondashuv, boshqaruvni umumiy, universal vazifalarini ajratib ko’rsatadi. Ular har qanday tashkilotda boshqaruv jarayonini mazmunini tashkil etadi va sub’yekt boshqaruvi uni xususiyatiga bog’liq bo’lmaydi. Bu guruh vazifalariga quyidagilar kiradi:
rejalashtirish;
tashkil qilish;
muvofiqlashtirilgan va tartibga solingan;
nazorat;
rag’batlantirish.
Buni quyidagi 1.1.1-chizmada ham ko’rish mumkin:
Boshqaruv kadrlari
Boshqaruv texnikasi
Boshqaruv tarkibi
Axborot va qaror
Boshqaruv usullari
|
| |
Mantiqiy-fikrlovchi sikl (qarorlarni qabul qilish)

Mantiqiy-fikrlovchi sikl (qarorlarni qabul qilish)
Boshqaruv ob’yekti
Tashkiliy sikl
1.1.3-chizma. Tashkiliy sikl chizmasi.
Uchinchi sikl - tashkiliy sikl. Uning maqsadi boshqaruv masalalari yechilishini boshqarish. Bu kadrlarni tanlash va joy joyiga ko’yish, vazifalarni bajaruvchilarga yetkazish, tavsiya suhbatini o’tkazish, boshqaruv xodimlarining nehnat jarayonlarinn tashkil qilish, muvofiqlashtirish, bajarishni nazorat qilish.
Bu sikl muntazam rahbarlar tomonidan amalga oshiriladi. Shuni aytish zarurki har qanday boshqaruv faoliyati, boshqaruv tizimining saviyasidan qat’iy nazar
siklli tavsifga egadir. Har qanday saviyadagi boshqaruvda har uch protsedura sikllari bajariladi: axborotli, mantiqiy-fikrlovchi va tashkiliy.
Operatsiya va protseduralarini bajarilishidan taffovut barcha saviyadagi mehnatni taqsim qilishda namoyon bo’ladi. Masalan, quyi saviyadagi boshqaruv rahbari har uchchala protsedura siklini bajaradi.
“Yuqori saviyadagi rahbar ishiga ko’proq ish vaqti sarflaydi”, ikkinchi va uchinchi sikllar uchun bu vaqt yetarli bo’ladi. Axborotli protseduralarni ko’proq mutaxassislar va xizmatchilar bajaradilar.
Biz quyidagi 1.1.1-jadvalda uchta boshqaruv sikliga nisbatli raqamlar keltirilgan.
1.1.1-jadval.
|
-jadval
Yalpi mahsulot va unig taqsimlanishini hisoblash usuli Samarqand viloyatidagi barcha

2-jadval Yalpi mahsulot va unig taqsimlanishini hisoblash usuli Samarqand viloyatidagi barcha toifadagi xo’jaliklar hisoboti ma’lumotlari (2014 yil) asosida ko’rsatilgan: Ko’rsatkichlar
Mln.so’m
1.Yalpi mahsulot qiymati
4912988
2.Moddiy xarajatlar
2853679
3.Yalpi daromad
2059309
4.Mehnat haqi xarajatlari
1228247
5.Sof daromad
831062
Yalpi daromad miqdori yalpi mahsulot hajmi bilan to’g’ri bog’langan va moddiy xarajatlar
miqdori bilan teskari bog’langan.
Yalpi mahsulot miqdori qancha ko’p bo’lib, moddiy xarajatlar shuncha oz bo’lsa, yalpi
daromad summasi shuncha ko’p bo’ladi.
Yalpi hamda sof daromad barcha turdagi harajatlar hisobiga tashkil topadi. Yalpi daromadning
tarkibi quyidagi keltirilgan formulada ko’rsatilgan
: m
so'
mln.
2059309
+
m
so'
mln.
2853679
=
SD
+
MX
=
YaD
Moddiy xarajatlar va mehnat haqi fondi mahsulot tannarxini tashkil etishini bilgan holda, sof
daromadni yalpi mahsulot qiymati va tannarx o’rtasidagi farq shaklida ham aniqlash mumkin
: m
so'
mln.
831062
=
4081926
-
4912988
=
T
-
YaMQ
=
SD
Sof daromadni yalpi daromad va mehnat haqi fondi o’rtasidagi farq sifatida ham aniqlash
mumkin
: m
so'
mln.
831062
=
1228247
-
2059309
=
MeH
-
YaD
=
SD
Sof daromad davlatning markazlashgan daromadiga (DMD), noishlab chiqarish sferasi
xarajatlarini qoplashga ketadigan, ijtimoiy iste’mol, fondlariga (IIF) va jamg’arish fondiga (JF)
bo’linadi(bu raqam har bir ishlab chiqaruvchining faoliyatidan va hukumat tomonidan belgilangan
miqdorlar asosida turlicha bo’lishi mumkin)
: JF
+
IIF
+
DMD
=
SD
Jamg’arish fondi qishloq xo’jaligida kengaytirilgan takror ishlab chiqarishning asosiy manbai
va zaruriy rezervlar yaratish manbai hisoblanadi. Kengaytirilgan takror ishlab chiqarish sur’atlari va
imkoniyati jamg’arishning absolyut miqdoriga hamda uning sof daromaddagi hissasiga bog’liq.
274
Jamg’arishning nisbiy miqdorini aniqlash uchun uning normasi (JN) hisoblaniladi. U sof
daromadning jamg’arishga yo’naltirilgan qismining jami sofdaromad summasiga nisbati bilan
aniqlanadi:
Ikkinchi shart - - «sanoat ishlab chiqarishini tashkil etish» kafedrasi «tasdiqlayman»

Ikkinchi shart - mehnatni vazifaviy taqsimlash. U o’z ma’nosi bilan birinchiga yaqinlashadi va har bir xizmatchi o’zining aniq ishini bajaradi.
Masalan, sanoat korxonalarida rahbar umumiy ishlab chiqarish va xizmat ko’rsatishni nazorat qiladi, sex boshlig’i esa korxonadagi ishlab chiqarish bilan bog’liq ishchilarni ishini boshqaradi, sex inspektori o’z ob’yektida nazorat vazifasini bajaradi.
Uchinchi shart - boshqaruv texnologiyasining samaradorligi - boshqaruv mehnatini malaka asosida taqsimlash. Masalan, uch-to’rtta vazifa toifasiga ega
iqtisodchilar oddiy iqtisodchi, birinchi va ikkinchi toifadagi iqtisodchilar (bosh iqtisodchilar), yetakchi iqtisodchi.
Va nihoyat boshqaruv mehnatining to’rtinchi taqsimot turi - texnologiyani operatsiyalari bo’yicha ajratishdir. Bu keng tushunchaga ega bo’lib, boshqaruvchi mehnatni aniq daqiqalar davomida aniq jarayonlarga taqsimlab berishi
lozim. Boshqaruv masalasi deganda bie aniq ish turini tushunamiz. Bu mehnat jarayonini bir qismi bo’lib boshqaruv qarorini qabul qilish bilan bog’liq, bitta yoki
bir necha xizmatchi tomonidan bajariladigan va ma’lum maqsadga erishishga ko’maklashadigan jarayondir.
|
CPUCHECK data checksup error

|
CPUCHECK data checksup error
|
bet | 204/387 | Sana | 30.05.2021 | Hajmi | 1,26 Mb. | | #14667 |
3.10.11 CPUCHECK data checksup error
DNF99663
Diese Fehlermeldung beim Start eines aktuell gepatchten NW 4.11 oder NW 5 Servers tritt beim Laden von CPUCHECK.NLM bei einigen Systemen auf. Da dieses Modul aber nicht essentiell für die Funktionalität des Servers ist, kann man die Meldung einfach ignorieren.
3.10.12 Network Status Error
DNF99739
In 100 MBit Netzen gibt es den Fehler "NETWORK STATUS ERROR ...... Client versucht reconnect !" häufiger als bei 10 MBit Netzen, weil die eingestellten Packet Receive Buffers des Servers oft nicht ausreichen.
Es gibt die zwei Parameter "minimum packet receive buffer" und "maximum packet receive buffer" mit den Standardwerten 50/100. Das bedeutet, daß der Server Platz für 50 (und bei Bedarf ausbaubar auf 100) Pakete hat, die ihrer weiteren Bearbeitung harren. Das reicht für ein 10 MBit aus, für ein 100 MBit-Netz eben nicht. Da braucht man zwischen 100 und 500 solcher Puffer, wieviele genau hängt von der Anzahl der Stationen, deren Netzwerkkarten und der Art des Datenverkehrs ab.
Setzen Sie das Minimum auf 100 und das Maximum auf 500, dann sind sie normalerweise auf der sicheren Seite. Wenn die 100 nicht ausreichen, wird es unmittelbar nach dem Serverstart an den Arbeitsplätzen ein paar kurzfristige (aber wirklich nur Sekunden) Pausen geben, während sich der Server im erlaubten Umfang die notwendigen Puffer reserviert. Wieviele es dann tatsächlich sind, können sie auf der ersten Seite des monitor.nlm nachlesen und im SERVMAN oder manuell in der AUTOEXEC.NCF anpassen. Wenn die Puffer nicht ausreichen, gehen u.U. massiv Datenpakete verloren und das führt zu den oben beschriebenen Effekten.
|
| |
Xizmat koʻrsatish - 9-sinf Informatika va axborot texnologiyalari

|
9-sinf Informatika va axborot texnologiyalari Pdf ko'rish
|
bet | 164/382 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 132,8 Mb. | | #103163 |
Bog'liq IAT 9-sinf Talabalar-uchun-darslikXizmat koʻrsatish
Tizimdagi oʻzgarishlarning ushbu uzluksiz jarayoni
xizmat
koʻrsatish deb ataladi va tizimning butun xizmat koʻrsatish
davri davomida amalga oshiriladi. Xizmat koʻrsatishning uchta
shakli bor:
• Xatolarni tuzatish (rejali xizmat koʻrsatish): har
qanday murakkab dasturiy taʼminot ishlashida baʼzan
xatolar kuzatiladi. Dasturiy taʼminotdagi xatolar “baglar”
deb ataladi. Tizimni qoʻllab-quvvatlovchi xodimlar bu
xatolarni topishi va ularni tuzatishi kerak.
• Qoʻshimcha funksional imkoniyatlar (moslashuvchan
xizmat koʻrsatish): har qanday tashkilotda oʻzgarishlar
sodir boʻladi. Original muammo, uni tuzatish uchun
yaratilgan tizim ishlay boshlagandan keyin oʻzgargan
boʻlishi mumkin. Tizimdan boshqa qoʻshimcha vazifalar
ham talab qilinishi mumkin. Masalan, avvalroq shu bobda
keltirilgan misoldagi imtihon kengashi oʻz faoliyatini
kengaytirib, boshqa mamlakatda ham ish boshladi,
deylik. Ushbu mamlakat rasmiylari natijalarning nomzod
boʻlgan markazlarga muvofiq emas, balki berilgan baholar
tartibida taqdim etilishini istashi mumkin.
• Samaradorlikni yaxshilash (mukammal xizmat
koʻrsatish): tashkilotlar odatda jarayonlarni tezlashtirishni
yoki ularning samaradorligini oshirishni istaydi. Yoki tizim,
masalan, foydalanuvchilar bazasining kengayishi yoki
qayta ishlanayotgan mahsulotlar soni koʻpayishi bilan
shunchaki oʻzining dastlabki imkoniyatlaridan tashqariga
chiqib ketgan boʻlishi mumkin. Tizim tahlilchisi ushbu
muammolarni hal qilish usullari haqida oʻylashi kerak.
Bu usullar uskunalarni oʻzgartirish (masalan, yuqori
samaradorlikka ega serverlar; 7.05-rasmga qarang) yoki
dasturiy taʼminotdagi oʻzgarishlar, masalan, tekis fayllar
oʻrniga relyatsion maʼlumotlar bazasidan foydalanishdan,
iborat boʻlishi mumkin.
Ushbu moduldagi uchta dastur misollari ajratib
koʻrsatilgan 1-savolga qarang. Keyin sinfingiz bilan ushbu
dasturlarning har birida qanday auditoriya boʻlishi,
foydalanuvchi va texnik yoʻriqnomalarning har birida
qanday kontent boʻlishi kerakligini muhokama qiling.
|
| |
Tushuntirish matni - Toshkent farmatsevtika instituti dori turlari texnologiyasi kafedrasi maxsus dori turlari texnologiyasi

Tushuntirish matni
1. Gomеopatiya farmakopеyasi tuzilishini o’rganish va asosiy tarkibiy qismlarini daftarda yoritish
2. Alohida o’simlik, hayvonot olamidan va minеral moddalardan olinadigan gomеopatiya dorilariga tеgishli xususiy farmakopеya maqolalarini tuzilishi bilan tanishish va daftarda tasvirlash
3. Gomеopatiyada ishlatiladigan rеtsеptlarni tuzilishini o’rganish va tasvirlash
4. Mavzu bo’yicha bеrilgan topshiriqlarni muhokama qilish
Talabalarini o‘zlashtirishini tekshirish:
Test nazorat savollari
1. Ganеman g’oyalariga tayangan gomеopatiya farmakopеyasi kim tomonidan yozilgan?
a. Ganеman
v. V. Shvabе
s. Kеllеr
d. Popova
е. Sharrеt
2. Gomеopatiya farmakopеyasi nеcha qismdan iborat?
a. 1
v. 2
s. 3
d. 4
е. 5
3. Gomеopatiya farmakopеyasining birinchi qismi nеchta banddan tashkil topgan?
a. 2
v. 4
s. 7
d. 9
е. 3
4. Dorivor moddalarni ta'rifi gomеopatik farmakopеyada qay tarzda kеltirilgan?
a. alifbo tartibida
v. farmakologik xususiyatiga ko’ra
s. o’simliklar oilasiga ko’ra
d. tayyorlanadigan dori shakliga ko’ra
е. guruhlarga bo’lib
5. Gomеopatiya farmakopеyasida qanday moddalarga xususiy maqolalar tuzilgan?
a. kimyoviy moddalar va o’simliklarga
v. dorivor o’simliklar va jonivorlardan olinganlarga
s. dorivor o’simlik, jonivorlardan olingan dorilar va kimyoviy birikmalarga
d. minеral moddalar, dorivor o’simliklar va suv o’tlaridan olingan dorilarga
е. maqolalar dorivor o’simliklarga bag’ishlangan
6. Gomеopatik rеtsеptlarni oddiy rеtsеptlardan farqi?
a. avval kam suyultirilgan, so’ng ko’p suyultirilgan dorilar
yoziladi
v. dorining nomi lotincha bosh kеlishikda yoziladi
s. bir rеtsеptda 3-4tadan ortiq dori yozilmaydi
d. yuqoridagilarni barchasi to’g’ri
е. oddiy rеtsеptdan farq qilmaydi
7. Sulfur moddasi gomеopatiyada nima uchun ishlatiladi?
a. gomеopatiyada antidot sifatida ishlatiladi
v. dеzinfеktsiyalovchi vosita sifatida
s. dorini ta'sirini tasvirlash uchun
d. chayqash uchun vosita
е. to’g’ri javob yo’q
8. Kamfora moddasi gomеopatiyada nima uchun ishlatiladi?
a. shamollashni davolash uchun
v. univеrsal antidot sifatida
s. allopatiyaga o’xshash ishlatiladi
d. toza xolda ishlatilmaydi
е. to’g’ri javob yo’q
|
Foydalanilgan adabiyotlar - Toshkent farmatsevtika instituti dori turlari texnologiyasi kafedrasi maxsus dori turlari texnologiyasi

|
Toshkent farmatsevtika instituti dori turlari texnologiyasi kafedrasi maxsus dori turlari texnologiyasi
|
bet | 196/517 | Sana | 01.07.2021 | Hajmi | 6,71 Mb. | | #15312 |
Foydalanilgan adabiyotlar.
Asosiy adabiyotlar:
Nazarova Z.A., Tureeva G.M. Maxsus dori turlari texnologiyasi.- Toshkent, 2009.- 163 b.
Nazirov Z.N. Gomeopatiya.-Toshkent, 2001.- 312 b.
Miralimov M.M. Farmatsevtik texnologiya asoslari. Toshkent: “Fan” nashriyoti, 2007. -343 b.
Технология лекарственных форм. Кондратьева Т.С. taxriri ostida.- Moskva.- 1991.- 434 b.
Yunusxo‘jaev A.N. O‘zbekiston Respublikasida farmatsevtika faoliyati.- 1 (287 b.), 2 (334 b.), 3 (433 b.) tomlar.- Toshkent.- 2001, 2001, 2003.
Назарова З.А., Туреева Г.М. Технология лекарств нового покаления. –Ташкент, 2000. T-Тексты лекций.
Тизонов А.И., Тихонова С.А. Основы гомеопатической фармации.- NFAU.-2002.-574 с.
Синев Д. Н., Марченко Л.Г., Синева Д.Т. Справочное пособие по аптечной технологи лекарств – Санкт-Петербург. - 2001. – 315 с.
Государственная фармакопея Х изд.. – Москва. – Изд. «Медицина».- 1968.-1079 с.
Государственная фармакопея ХI изд. – Москва. – Изд. «Медицина».- 1987 (333 с.), 1989 (397 с.).
|
| |
Boshqaruv faoliyati - «sanoat ishlab chiqarishini tashkil etish» kafedrasi «tasdiqlayman»

|
«sanoat ishlab chiqarishini tashkil etish» kafedrasi «tasdiqlayman»
|
bet | 15/61 | Sana | 24.06.2021 | Hajmi | 316,69 Kb. | | #15171 |
Boshqaruv faoliyati o’zining texnologiyasiga ko’ra uchta asosiy siklga bo’linadi, ular doirasida turli operatsiyalar, masalalar va protseduralar bajariladi.
Birinchi sikl - boshqaruv tizimida - axborotli. Bu ilmiy-texnik, iqtisodiy, hisob-kitob va boshqa axborotlarni jamlash, uzatish, ishlov berish va topshirib yuborishdir. Bu siklni amalga oshirilishi bilan texnik bajaruvchilar, va mutaxassislar shug’ullanadilar.
Ikkinchi sikl - mantiqiy-fikrlovchi. Bu bosqichda boshqaruv qarorlarini ishlab chiqish va amalga oshirish bajariladi. Bularga quyidagi boshqaruv operatsiyalari va
protseduralari kiradi: izlanishlar, tahlil qilish texnik-iqtisodiy hisoblar, ilmiy-texnik ishlanishlar va prognoz qilish kiradi. Bu siklni mutaxassis va rahbar xodimlar amalga oshiradilar.
Axborot sikli
|
| |
Talab etilgan parametrlarga muvofiqlikni

|
Talab etilgan parametrlarga muvofiqlikni Pdf ko'rish
|
bet | 163/382 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 132,8 Mb. | | #103163 |
Bog'liq IAT 9-sinf Talabalar-uchun-darslikTalab etilgan parametrlarga muvofiqlikni
baholash
Yechim ishlab chiqilishidan oldin tizim tahlilchisi va
buyurtmachi tashkilot tayyor yechim bajarishi kerak boʻlgan
qator vazifalarni kelishib olgan. Bu vazifalar talab etilgan
parametr, tizim muvaffaqiyatli ishlashi uchun bajarilishi
kerak boʻlgan talablar roʻyxati edi. Agar tizim bu talablarga
javob bermasa, muammo hal etilmagan boʻlishi mumkin.
Yechim barcha talablar bajarilganidagina muvaffaqiyatli
deb hisoblanadi. Sinov rejasi talablar bajarilgani va dasturiy
taʼminot undan talab qilingan barcha narsani bajarayotganini
tasdiqlovchi dalillarni taqdim etish uchun tuzilgan. Bundan
tashqari, foydalanuvchilardan tizimni amalga oshirish jarayoni
qanday oʻtgani va u qanchalik yaxshi ishlayotgani haqidagi
fikrlarini soʻrash kerak. Chunki odatda foydalanuvchilar
kompyuter savodxonligiga ega sinovchilar oʻylamagan
muammolarni topadi.
Cheklovlar va takomillashtirish
Baholash natijasida zaruriy oʻzgarishlar roʻyxati tuzilishi
mumkin.
Ayrim oʻzgarishlar talablar xususiyati va taqdim etilgan
mahsulotlar oʻrtasidagi nomuvofiqliklarni – cheklovlarni
bartaraf etish uchun zarur. Sinovning bu turi funksional
sinov sifatida mashhur. Funksional sinov yechimning
mukammalligini yoki u eng yaxshi usulda amalga
oshirilayotganini isbotlamasa-da, oʻziga qoʻyilgan barcha
talablarga muvofiq ekanidan dalolat beradi.
Boshqa oʻzgarishlar tizimdan foydalanish vaqtida aniqlangan
takomillashtirishlarni, ehtimol, mijozning oʻzgaruvchan
ehtiyojlariga javoban yoki tashqi muhitdagi oʻzgarishlarga
moslashishiga taalluqli boʻladi.
Doimiy baholash orqali tizimni takomillashtirib borish
mumkin. Muammolarni hal qilish yoki takomillashtirishni
amalga oshirish uchun istalgan avvalgi bosqichga qaytishingiz
mumkinligini koʻrsatuvchi zinapoya modeliga qayting (7.01-
rasm). Oʻzgarishlarni kiritishda texnik hujjatlarga havola berish
juda muhim. Shuningdek, kiritilgan barcha oʻzgarishlarni qayd
etish uchun hujjatlarni yangilab borish zarur.
|
| |
Uslubiy ta’minot va mashg‘ulot jihozlanishi

Uslubiy ta’minot va mashg‘ulot jihozlanishi: mavzuga taalluqli asosiy adabiyotlar, Shvabе farmakopеyasi, tarqatma matеrial, slaydlar.
Asosiy matn
Gomеopatiya farmakopеyasining tuzilishi
Farmakopеya 3 qismdan iborat:
- kirish qismi
- umumiy qism
- maxsus qism
Kirish qismida gomеopatiya haqida, farmakopеyaga kiritilgan ma'lumotlar to’g’risida qisqacha tushuncha bеrilgan.
Umumiy qism 9 ta banddan tashkil topgan bo’lib, unda barcha gomеopatik dorilar tеxnologiyasi kеltirilgan.
1,2,3-bandlarda yangi yiqib olingan o’simliklardan essеntsiya va tinkturalar tayyorlash qoidalari kеltirilgan.
4-bandda quritilgan o’simlik, yangi jonsizlantirilgan hayvon to’qimalari va hasharotlardan gomеopatik tinktura tayyorlash tеxnologiyasi kеltirilgan.
5,6-bandlarda minеral tuzlar va kimyoviy birikmalardan suvli va suvli-spirtli eritmalar tayyorlash qoidalari bеrilgan.
7,8,9-bandlarda suyuq va quruq moddalardan trituratsiyalar tayyorlash tеxnologiyasi kеltirilgan.
Ushbu qism yakunida gomеopatik dorilar tayyorlashda ishlatiladigan asbob va uskunalar, yordamchi moddalar va tayyorlangan dorilarning sifatini baholash usullari kеltirilgan.
Maxsus qismda gomеopatiyada qo’llaniladigan asosiy va qo’shimcha dorivor moddalar ta'rifi kеltirilgan bo’lib, unda 374ta xususiy maqola bor.
Dorivor moddalar ta'rifi lotincha nomi bo’yicha alifbo tartibida bеrilgan. Ulardan 78-80 foizi dorivor o’simliklar, 14 foizi kimyoviy moddalar va 6 foiz atrofida jonivorlardan olingan dorilarga to’g’ri kеladi.
Maxsus qism ohirida kam ishlatiladigan gomеopatik dori moddalari ro’yxati alifbo tartibida bеrilgan.
Gomеopatik rеtsеptlarni yozish qoidalari :
-dorining nomi lotincha bosh kеlishikda yoziladi;
-avval past suyultirilgan, so’ng yuqori suyultirilgan dorilar kеl-
tiriladi;
-rеtsеptda "Recipe" so’zi yozilmaydi;.
-bir rеtsеptda bеrilgan turli dorilarga qabul qilish bo’yicha tartib
raqami bеriladi;
-bir rеtsеptda 3-4 dan ortiq dorilarni bеrilishi tavsiya etilmaydi;
-bir botanik guruhga mansub o’simliklardan olingan dorilar ham bir vaqtda bеrilishi tavsiya etilmaydi.
|
MPR for ISDN mit NW 4 oder NW 5

|
MPR for ISDN mit NW 4 oder NW 5
|
bet | 286/387 | Sana | 30.05.2021 | Hajmi | 1,26 Mb. | | #14667 |
3.17.3 MPR for ISDN mit NW 4 oder NW 5
DNF99820
Netware ab 4.11 (Intranetware) arbeitet ohne jede Zusatzsoftware uneingeschränkt mit AVM B1 (und diversen anderen ISDN Karten) zusammen, die Treiber für die B1 sind sogar bereits mitgeliefert und auch bei AVM auf der Webseite erhältlich.
Einzig die vielfältigen Spoofing Mechanismen des MPR for ISDN sind hier nicht komplett vorhanden.
Auch Netware Connect for ISDN, das früher zusätzlich zu erwerben war, ist als NIAS (mit unterschiedlichem Funktionsumfang) bei den einzelnen Netware Versionen enthalten. Einzig die Netzwerk-CAPI-Funktion der Netware Connect ist im NIAS nicht enthalten.
|
| |
Rejalashtirish - «sanoat ishlab chiqarishini tashkil etish» kafedrasi «tasdiqlayman»

Rejalashtirish vazifalari quyidagi uchta savolga javob berishi kerak.
1) Hozirgi vaqtda bizning ahvolimiz qanday?
Tashkilotni shunday muhim sohalarda - moliya, ishlab chiqarish, marketing kabilarni kuchli va zaif tomonlari tahlil qilinadi. Bu tahlil korxonaning real imkoniyatlarnni aniqlash uchun kerak bo’ladi.
2) Biz qaysi yo’ldan yurmoqchimiz?
Qo’shimcha ravishda boshqa ichki muhit omillar tahlil qilinadi: iqtisodiy sharoitlar, texnologiya saviyasi, tashkilotdagi ijtimoiy va madaniy o’zgarishlar.
Tashqi muhitning ijobiy yoki salbiy ta’sir ko’rsatishiga baho beradilar: raqobat sharti, qonuklar, siyosiy ahvol va boshqalar. Natijada rahbariyat qandaymaqsadni ko’zlashni va unga erishishga nimalar halaqit berishini aniqlaydi.
|
Talabalarini o‘zlashtirishini tekshirish

|
Talabalarini o‘zlashtirishini tekshirish
|
bet | 420/517 | Sana | 01.07.2021 | Hajmi | 6,71 Mb. | | #15312 |
Talabalarini o‘zlashtirishini tekshirish:
Test nazorat savollari
Veterinariya amaliyotida ishlatiladigan zaharli va kuchli ta’sir ko‘rsatuvchi dori moddalarning bir martalik yuqori dozasi to‘g‘risida qaerdan ma’lumot olish mumkin?
XI DF 1-nashridan
XI DF 2-nashridan
X DF dan
veterinar ko‘rsatmasi bo‘yicha
IX DF dan
Ot va qoramollarga beriladigan dori vositalarga qanday korrigentlar q’oshish mumkin?
qand
efir moyi
osh tuzi
nordon ta’mli moddalarni
achchiq moddalarni
Qo‘y va echkilarga beriladigan dori vositalarga qanday korrigentlar q’oshish mumkin?
Shirin
Sho‘r
achchiq
nordon
ta’m sezuvchi retseptorlarning sezgirligini pasaytiruvchi moddalarni (mentol, anestezin)
Cho‘chqa va itlarga beriladigan dori vositalarga qanday korrigentlar q’oshish mumkin?
shirin
sho‘r
Achchiq
Nordon
ta’m sezuvchi retseptorlarning sezgirligini pasaytiruvchi moddalarni (mentol, anestezin)
Mushuklar qanday hidni yaxshi ko‘rishadi?
Mentol
Kseroform
Valeriana
Vanilin
Atirgul moyini
Faqat veterinariya amaliyotida qo‘llaniladigan dori turlarni keltiring?
Bo‘tqa va bolyuslar
Bolyus, eritma va granulalar
Essensiya va opodeldoklar
Bolyus va opodeldoklar
Essensiya va bolyuslar
Bolyuslar qanday dori turi?
qattiq, dozalarga ajratilgan, drajega o‘xshash, massasi 0,5 g dan 50,0 g gacha bo‘lgan dori turi
suyuq dori turi
dozalarga ajratilgan, qattiq hapdoriga o‘xshash, massasi 0,5 g dan 50,0 g gacha bo‘lgan, sharsimon, tuxumsimon yoki uzunchoq bo‘lak shaklidagi dori turi
qattiq, dozalarga ajratilgan, massasi 0,5 g dan 50,0 g gacha bo‘lgan va ichishdan oldin eritish uchun mo‘ljallangan dori turi
massasi 0,5 g dan 50,0 g gacha bo‘lgan, ichish uchun mo‘ljallangan yumshoq dori turi
Bolyuslar qanday tayyorlanadi?
presslash usulida
juvalash va quyish usulida
Hab dorilarga o‘xshab juvalash usulida
granullalash usulida
gomogenizatsiyalash yo‘li bilan.
Otlar uchun beriladigan bolyuslarning massasini keltiring
2,0 g dan 50 g gacha
0,1-0,5 g
0,1-0,3 g
0,05-0,1 g
0,5-50,0 g
Itlar uchun beriladigan bolyuslarning massasini keltiring
2,0 g dan 50 g gacha
0,1-0,5 g
0,1-0,3 g
0,05-0,1 g
0,5-50,0 g
|
| |
• Tizimdan qanday foydalaniladi

Nosozliklarni bartaraf etish qoʻllanmasi foydalanuvchiga
aynan qanday xatolar yuz berganini aniqlash va ularni
qanday hal etish kerakligi haqida maʼlumot beradi.
• Tez-tez beriladigan savollar (FAQ): tajribadan maʼlum
boʻlishicha, koʻpgina foydalanuvchilarda muammolar yoki
savollar kabi ayrim qiyinchiliklar yuzaga kelishi mumkin.
Bu muammolar ular bilan birga keladigan javoblar qatorida
koʻrsatiladi.
7.06 Baholash
Yangi axborot tizimi oddiy biznes-dastur sifatida ishlay
boshlaganidan keyin bir oz vaqt oʻtgach, loyihani koʻrib chiqish
vaqti keldi.
• Vahimaga tushmang.
• - 9-sinf Informatika va axborot texnologiyalari

KALIT SOʻZLAR
Elektr energiyasi tarmogʻining haddan ortiq yuklanishi:
elektr zanjirining haddan ortiq zoʻriqishi - bitta rozetkaga juda
koʻp elektr jihozlari ulangani sababli elektr sim yoki elektr
zanjiri orqali u koʻtara oladiganidan koʻproq tok oʻtishi tufayli
sodir boʻladi.
Vilkalar yoki rozetkalarning qizib ketishi yoki saqlagichlarning
kutilmaganda kuyishi, rozetkalar yoki vilkalarda uchqunlar yoki
kuyish alomatlarining kuzatilishi xavfli belgilar hisoblanadi.
Shunday holat yuz bersa, mahkamlanmagan simlar
yoʻqligini, devordagi har bir rozetka uchun bitta uzaytirgich
ishatilayotgani va bir uzaytirish kabeli boshqasiga ulab
qoʻyilmaganini tekshiringiz kerak.
Quvvat hajmini kuchlanishga boʻlib, tok kuchini hisoblashingiz
mumkin. Misol uchun, agar sizda 1000 vatt quvvatga ega
elektr jihozi boʻlsa va u 120 voltda ishlasa, ularni boʻlish orqali
20 amperlik zanjirning qariyb yarmi allaqachon band ekanini
koʻrasiz. Bunday maʼlumotni odatda qurilmaning orqa, tag
tarafi yoki uning simiga yopishtirilgan yorliqdan topsa boʻladi.
1000 vatt
_________
120 volt = 8.33 amper
Yodda tuting, uzaytiruvchi kabel rozetkasiga bir nechta
qurilma ulangan boʻlsa, bu qurilmalarning tok kuchini qoʻshib
hisoblashingiz kerak (8.02-rasm).
8.02-rasm. Elekt energiyasi tarmogʻining haddan ortiq yuklanishi
haqida oʻylab koʻring!
Qo‘shimcha adabiyotlar - Toshkent farmatsevtika instituti dori turlari texnologiyasi kafedrasi maxsus dori turlari texnologiyasi

|
Toshkent farmatsevtika instituti dori turlari texnologiyasi kafedrasi maxsus dori turlari texnologiyasi
|
bet | 197/517 | Sana | 01.07.2021 | Hajmi | 6,71 Mb. | | #15312 |
Qo‘shimcha adabiyotlar:
Тизонов А.И., Ярных Т.Г. Технология лекарств.- Харьков, 2002.-704 с.
Чуешов В.И. Промышленная технология лекарств.* Харьков, 2002.- 761 с.
Швабе В. Гомеопатические декарственные средства. Руководство по описанию и изготовлению гомеопатических лекарств.- M.,1991.-370 с.
Краснюк, Г.В. Михайлова Фармацевтическая гомеопатия.-М.,2005.-125 с.
Кеин С. Гомеопатическая фармация. Введения и руководство.-М., 2002.- 312 с. с-252.
Loyd V.Allen, Howard C. Ansels pharmaceutical dosage forms and delivery systems.-USA, 2014
Loyd V. Allen, Jr.,Nicholas G. Popovich, Howard C. Ansel.Ansel’s Pharmaceutical Dosage Forms and Drug Delivery Systems.- New York: Lippincott Williams &Wilkins, 2011.- P.722
Steven B. Kayne Homeopathic Pharmacy: Theory and Practice, (2nd Edition).- New York, 2006.-366 pages.
Saxton J., Gregory P.Textbook of Veterinary Homeopathy.- New York, 2005.-320 pages.
Steven B. Kayne, Michael H. Jepson Veterinary Pharmacy.- New York Pharmaceutical Pr., 2004.-676 pages.
Jones David. Pharmaceutics Dosage Form and Design.- Pharmaceutical Press.- London.-2008.-286 p.
|
| |
Boshqaruv operatsiya va protseduralarining solishtirma og’irligi

|
Boshqaruv operatsiya va protseduralarining solishtirma og’irligi
|
bet | 17/61 | Sana | 24.06.2021 | Hajmi | 316,69 Kb. | | #15171 |
Boshqaruv operatsiya va protseduralarining solishtirma og’irligi
Operatsiya va protsedura turlari
|
Ish hajmi sarfi % da umumiy xarajat hisobidan
|
|
Rahbar
|
Mutaxassis
|
Texnik bajaruvchi
|
Axborotli
|
30
|
60
|
80
|
Boshqaruvqarorlarinitayyorlashvaqabulqilish (qarorlarniqabulqilishdavainjuringqilishda)
|
30
|
25
|
20
|
Tashkiliy ish
|
40
|
15
|
-
|
Jami:
|
100
|
100
|
100
|
Manba: G’ulomov S.S. “Menejment asoslari ” kitobi asosida tayyorlandi.
Ob’yektiv dunyo jonsiz va jonli tabiatdan tashkil topgan. Har ikkisi ham doimo rivojlanishda va harakatda bo’ladi. Shu sababli ular boshqarishga muhtojdir. Shunga binoan boshqaruv ham ikki asosiy turga bo’linadi:
jonsiz tabiatni boshqarish;
jonli tabiatni boshqarish.
Boshqarishning bu turlaridan har biri, o’z navbatida, bir necha xillarga bo’linadi. Masalan, jonli tabiatni boshqarish:
jamiyatni boshqarish;
jamoat tashkilotlarini boshqarish;
ishlab chiqarishni boshqarish;
xodimlarni boshqarish kabilarga bo’linadi.
Boshqaruv ijtimoiy rivojlanish mahsuli va ijtimoiy mehnat jarayonining ob’yektiv zaruriy unsuridir. Binobarin, har qanday nisbatan katta miqyosda amalga oshiriladigan bevosita ijtimoiy yoki birgalikda qilinadigan mehnat idora qiluvchiga ma’lum darajada muhtojdir. Bu idora qiluvchi yakka ishlar o’rtasida uyg’unlik o’rnatadi va ishlab chiqarish organizmining mustaqil organlari harakatidan farq qilib, butun ishlab chiqarish organizmining harakatidan kelib chiqadigan funksiyalarni bajaradi.
|
| |
yertoialar haroratiga ijobiy ta’sir etishdan foydalashiga qaratilgan. Ko‘p holatlarda

|
yertoialar haroratiga ijobiy ta’sir etishdan foydalashiga qaratilgan. Ko‘p holatlarda Pdf ko'rish
|
bet | 214/359 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 9,85 Mb. | | #262679 |
Bog'liq BCGm2RZm9DtsVemNp5dfHgZZxBC4fpkg3E6YxTbeyertoialar haroratiga ijobiy ta’sir etishdan foydalashiga qaratilgan. Ko‘p holatlarda
yertoia ustiga vinoni qayta ishlash binolar joylashtiriladi. Bu esa yertoiani tashqi
harorat ta’siridan himoya qiladi, vinoni bir joydan ikkinchi joyga ko'chirishda
qulaylik yaratadi. B ijgib boigan vinolar o ‘z oqimi bilan yertoiaga oqib tushadi.
Ko‘p qavatli binolar tagida joylashgan yertoialar harorati vino saqlash va
yetiltirish uchun ham qulaydir.
Yerga kam chuqurlikda joylashtirilgan yertoialar ustiga ikkinchi yer ustki
qavat qurish tavsiya etiladi. Unda odatda suzish, pardoz berish, idishlarga solish
sexlari va idora xonalari joylashtiriladi. Yerto‘lalaming haroratiga yer yuzasida
o ‘stirilgan o‘simliklar-daraxt, buta, uzumlar ijobiy ta’sir qiladi. Yertoialar shifti
ko‘p holatda gumbazsimon shaklida quriladi. Shift tosh, g‘isht va temir betondan
quriladi. Ulaming mustahkamligi shiftning shakli va qalinligiga bogiiq. Shakl
jihatdan inshootlar turli xilda (64-rasm) ya’ni uchli yoki nayzasimon (a),
sandiqsimon (b), silindrsimon (v).
Shuningdek, yertoialaming shifti odatdagi tekis shaklida ham b oiish i mumkin.
Yerga yarimi ko‘milgan yertoialami yaxshiroq izolyatsiya qilish maqsadida tom
ustiga tuproq solishadi. Tuproqning qalinligiga qarab yertoia tomi tegishli bosim
kuchi ostida boiadi. Eng mustahkam tom nayzasimon shaklida boiib , chiroylilik
168
ham unga xosdir. Lekin u yerto‘la idishlarini ishlatislida noqulaydir.
Yertoia devorlari yuqoriga qarab torayib borishi bochkalami bir necha ustma-
ust qator qilib qo'yishga imkon bermavdi. Tomning o'tkirlashgan qismi bandsiz
b oiib qoladi. Sandiqsimon yertoialar ancha qulaydir, lekin uning tomi nayzasimon
|
| |
TUSHUNCHA TAHLILI - Saqlash vazirligi toshkent farmatsevtika instituti dori turlari texnologiyasi kafedrasi

TUSHUNCHA TAHLILI AMALIY KO‘NIKMA Yig’ma - ta’siri bir-biriga o’xshash dorivor o’simliklar aralashmasi. Ba’zan
Suvli ajratma olish 3 bosqichdan iborat: unga boshqa quruq dori
moddalari, efir moylari va b. qo’shiladi. Ta’sir
1-bosqich. O‘simlik xom ashyosi suv bilan namlanadi va
etishiga qarab damlama
va qaynatma holida ichiladi yoki tamaki kabi
erituvchi uni ichiga kiradi. Kapillyar kuchlar ta‗si-rida
chekiladi
o‘simlik suvni o‘ziga shimadi. Suv xujayralararo bo‘shlikni
to‘ldiradi, xujayra devorlari va devor yon-laridan xujayra
Suyuq dori turlari - agregat holatiga ko‘ra suyuq holda bo‘lgan dori turlari
ichiga kiradi. Bu xodisani endoosmos deymiz.
Damlama va qaynatmalar – bu o‗simlik xom ashyosidan ajratib olingan
2-bosqich. ―Birlamchi sharbatning‖ hosil bo‘lishi. Xujayra
ichidagi moddalar bilan erituvchi to‘qnashib chin eritma,
yoki ekstraktlarni suvdagi eritmasidan tashkil topgan suyuq dori turi
YUMB, kolloid eritmalar, ya‗ni modda-larni konsentrlangan
eritmasi hosil bo‘ladi.
3-bosqich. Moddalarni o‘simlik xom ashyosidan suyuq
muxitga o‘tishi massa almashinuvi deyiladi. Natijada
birlamchi sharbatni yuqori konsentratsiyalari xujayra ichida
osmotik bosim hosil qiladi, bu esa xujayradagi bor narsalar
bilan osmotik bosimi kam bo‘lgan moddalarni o‘rab olgan
suyuqlik o‘rtasida diffuzion almashinuvi bo‘ladi. Birinchi
galda harakatchan molekulalar ajraladi, sekinrok YUMB
diffundirlanadi.
Uslubiy ta‘minot va mashg‗ulot jihozlanishi: DF X; XI; dori moddalari, o‘simlik hom
ashyolari, tarozi, tarozi toshlari, o‘lchov kolbalari, har xil o‘lchamdagi shish idishlar, infundir
apparati, ma‘ruza, darslik, prezentatsiyalar, ma‘lumotnomalar, adabiyotlar, tarqatma materiallar.
Asosiy matn Damlama va Qaynatmalar deb, maxsus usul bilan dorivor o‘simliklardan yoki ularning
konsentratlangan tayyorlangan suvli ajratmalarga aytiladi.
Damlama va Qaynatmalar ichish va sirtga ishlatish uchun mo‘ljallangan. Ularning
tarkibiga turli , har xil xususiyatga ega bo‘lgan dorivor moddalar ham kirishi mumkin .
Suvli ajratmalarning dori shakli sifatida afzalliklari:
o‘simlik xom ashyosi tarkibiga kiruvchi biologik faol va boshqa moddalarning kompleks
ta‘siri natijasida maksimal terapevtik aktivligi:
ko‘pgina kiyoviy moddalarga qaraganda noxush ta‘siridan xoli ekanligi:
o‘simlik xom ashyosida saqlanadigan ba‘zi bir moddalar uchun ularni toza xolda ajratib
olish metodikalari ishlab chiqilmaganligi va kiyoviy tuzilishi. Aniqlanmaganligi sababli, ularni
sintez qilish yoki boshqa yo‘llari bilan olish mumkin emas:
texnologik jarayonni soddalagi.
saqlash jarayonida ularning turg‘un emasligi (mikroblarga sezgirligi, kimyoviy turg‘un
emasligi sababli saqlash muddati qisqa):
ajratmalarning sifatiga ko‘pgina omillar ta‘sir etishi tufayli, ularning nostandartligi:
texnologik jarayon anchagina vaqt talab qiladi.
Damlama va Qaynatmalar tayyorlash ha-idagi ko‘rsatmalar XI (147 bet) davlat
farmakopeyasi «Damlama va qaynatma» ma-olasida berilgan.
Ajratmalarga ta‘sir etuvchi moddalarning to‘liq va tez ajralib chiqishiga ta‘sir qiladigan
omillar:
“Ta’limda innovativ-kreativ texnologiyalarning qo’llanilishi, neyrolingvistik dasturlashning

|
“Ta’limda innovativ-kreativ texnologiyalarning qo’llanilishi, neyrolingvistik dasturlashning Pdf ko'rish
|
bet | 187/539 | Sana | 27.06.2024 | Hajmi | 6,55 Mb. | | #265996 |
Bog'liq Maqola 3 (207-211-bet)“Ta’limda innovativ-kreativ texnologiyalarning qo’llanilishi, neyrolingvistik dasturlashning
amaliy asoslari” mavzusidagi xalqaro konferentsiya 2021-yil, 27-dekabr
206
masala inson amaliy faoliyati, turmush jarayoni bilan bog‘liqligi to‘g‘risida
tushuncha paydo bo‘ladi.
2) O‘quvchilar 1 ta masalani yechish bilan;
1-bosqichda ko‘radi, tasavvur hosil qiladi.
2-bosqichda yozadi, amaliy ishlaydi.
3-bosqichda esa fikrlaydi, mustaqil o‘ylab topadi.
3) O‘quvchilar texnologiya darsida mustaqil yasagan buyumlaridan
ko‘rgazma sifatida masala yechishning 1-bosqichida foydalanadi. Bu orqali
o‘qituvchi fanlararo integratsiyani amalga oshiradi. O‘quvchilarda esa yanada
yangicha buyumlar yasashga bo‘lgan qiziqish ortadi.
4) Amaliy masalalarni ko‘rsatilgan usulda yechish orqali bolalarda
innovatsion fikrlash jarayonini yuzaga keltirish mumkin.
5) Dars davomida diqqatning susayishi, aqliy zo‘riqish kabi muammolarning
oldi olinishiga erishiladi. Chunki masala yechish bosqichlari bir xillikdan holi va
turli bilim saviyasiga ega bolalar uchun birdek tushunarli.
Xulosa o‘rnida aytish mumkinki, boshlang‘ich ta’lim matematika darslarida
amaliy xarakterdagi masalalarni turli chizmalar, rasm va tayanch-sxemalardan
foydalanib yechish orqali:
1. O‘quvchilarda masalada nimani topish kerakligi haqidagi aniq tasavvur
uyg‘otiladi;
2. Masalani tezlik bilan oson yechilishiga erishiladi;
3. Har bir chizma va rasmdagi shakllar ma’lum elementar geometrik figuralar
bilan tanishishuvni ta’minlaydi.
Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati:
1. Asimov A. ―Masala yechishda tayanch sxemadan foydalanish»,
Respublika ilmiy-amaliy anjumani, Farg‘ona 2010
2. Asimov A. Jo‘rayev Sh. ―Masala yechish usullari», Farg‘ona ziyosi,
2011yil 1-son;
3. Azizxo‘jayeva R ―Pedagogik texnologiya va pedagogik mahorat»
Toshkent 2003 yil.
|
| |
maqsadida uni qayta ishlash, u vinoni shishalarga quyishdan oldin o'tkaziladi

|
maqsadida uni qayta ishlash, u vinoni shishalarga quyishdan oldin o'tkaziladi Pdf ko'rish
|
bet | 204/359 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 9,85 Mb. | | #262679 |
Bog'liq BCGm2RZm9DtsVemNp5dfHgZZxBC4fpkg3E6YxTbemaqsadida uni qayta ishlash, u vinoni shishalarga quyishdan oldin o'tkaziladi.
Vinolami loyqalanishidan uzum vinolari turlari bo‘yicha kafolatlangan
muddati: oddiy oshxona vinolari uchun 3 oy, markali uchun 4 oy, spirtli oddiy 4 va
markali uchun 5 oy belgilangan.
Vinolaming loyqalanishi quyidagi guruhlarga boiinadi: biologik, biokimyoviy
va kimyoviy-fizik.
Biologik loyqalanish vinoda vino drojjilari mog‘or yoki bakteriyalaming
rivojlanishidan boiadi. Biokimyoviy loyqalanish fermentativ tabiatga ega boiib ,
vinoning
oksidaza kassagacha oksidlanish bilan bogiiq.
Kimyoviy-fizik
loyqalanishning sabablari, ular bilan kurashish usullari kabi, har xildir (16-jadval)
Vinoning loyqalanishi bilan kurashda ogohlantiruvchi chora-tadbirlari ko‘proq
to‘g‘ri keladi, chunki jadal turdagi texnologik qayta ishlashlaming ko‘pligi, boshqa
preparat va kimyoviy moddalaming kiritilishi vino sifatiga salbiy ta’sir ko‘rsatadi.
Vino mahsulotlarim qayta ishlash va tayyorlashning texnologik sxemalarini
umumiy davomiyligi 2 kundan 35 kungacha boigan ulami qayta ishlashning
162
majmui operatsiyalarini nazarda tutadi.
Ikkilamchi vino ishlab chiqarishda
vinolam i
ishlov berib
qadoqlashgacha katta
ahamiyat beriladi turli navlar, shuningdek
har xil yil
va tumanlarda
olingan vino
mahsulotlarini aralashtirish alohida to'plamlaming kamchiliklanni bartaraf
qilish
va yuqori sifatli standart vinolami olishga imkon beradi.
Vino mahsulotlarini qayta ishlash jarayonida ulami tindirish uchun:
-vino moddalari bilan o‘zaro aloqaga kirishmaydigan materiallar (sellyuloza,
bektolit, kizelur, diatolit va h.k)
|
| |
yonmasa tozaligi m aium boiadi - H ch. Bo'riev, R. J. Jo'raev, J. N. Fayziev, I. R. Nuritov, K. E. Usmonov

|
H ch. Bo'riev, R. J. Jo'raev, J. N. Fayziev, I. R. Nuritov, K. E. Usmonov Pdf ko'rish
|
bet | 209/359 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 9,85 Mb. | | #262679 |
Bog'liq BCGm2RZm9DtsVemNp5dfHgZZxBC4fpkg3E6YxTbeyonmasa tozaligi m aium boiadi.
Vinolar turli sistemadagi filtr-suzgiehlar orqali filtratsiya qilinadi va bu ochiq,
havo kiradigan va yopiq, havo kam kiradigan xarakteijda boiadi. Yangi, yosh
vinolar ochiq, sotilishiga chiqariladigan eski va hushbo'y vinolar yopiq filtratsiya
qilinadi.
Vinoga termik ishlov berish-vmoning stabil tiniqlanishini tezlashtirish uni
ilitish yoki sovutishdan iborat.
Vino termik usulda ishlanganda quyidagi jarayonlar yuz beradi:
l.Mikroorganizmlaming faoliyati to'xtaydi va ular cho'kadi.
2
.
1
ssiqlik va sovuqlik ta’siri ostida oqstl va pektin moddalari o‘ralib (quyulib)
cho‘kadi.
3.Vino sovugan vaqtda, vino kislota tuzlari cho‘kadi.
4.Vinoning yetilishi tezlashadi.
5.Vino idishdan-idishga quyganda kam nobud boiadi, chunki cho'kindi quruq
va zich holatga kirgan boiadi.
Termik usulda ishlov faqat yosh vinolarga beriladi.
Vinoga issiqlik bilan ishlov berganda uni 10-20 daqiqa davomida 50-60
darajaga iliq tutiladi.
Vinoga sovuqlik bilan ishlov berganda oddiy suxoy vinoldar 2-3 darajadan past
165
boimagan sovuqlikda, shirin vinolar esa
6
darajadan past boimagan sovuqlikda
besh sutkadan turishi lozim.
13.3.Vino yetilishi va saqlash joylari -
(vino yerto‘lalari va vino saqlash binolar)
Vino yertoialari va vino saqlash binolar vinoni saqlash va yetiltirish uchun
maxsus jihozlangan joylar deb hisoblanadi. Birinchi yoki ikkinchi qayta suzishdan
keyin yosh vino bijg'ish xonadan yerto'laga yoki vino saqlash binolarga
o'tkaziladi. Faqat to ia bijg'ib bo'lgan vinolami yetiltirish va saqlash joylarga
|
| |
Ishlab chiqarish - «sanoat ishlab chiqarishini tashkil etish» kafedrasi «tasdiqlayman»

Ishlab chiqarish
Boshqaruv
Boshqaruv vazifasi
Boshqaruv qoidalari
Boshqaruv qonunlari
Boshqaruv munosabati
1.1.1-chizma.Boshqaruvvazifalari.
Bu boshqaruv vazifalarini amalga oshirish tarkibini quyidagi 1.1.2-chizmada ko’rish mumkin.
1.1.2-chizma. Boshqaruv vazifalarini amalga oshirish sxemasi.
Boshqaruv jarayoni deganda biz turli tuman takrorlanib turuvchi sikllarni birlashishini va o’zaro harakatda bo’lishini tushunamiz. Bularga boshqaruv apparati xizmatchilari tomonidan bajariladigan kasbi vazifasi va malakasi, operatsiya texnologiya asosidan taqsimlangan masala, operatsiya, protsedura (muolaja) va elementlar kiradi. Bu holatda biz – boshqaruv texnologiyasi bilan tanishamiz.
Yuqorida keltirilgan boshqaruv texnologiyasi tushunchasi bilan to’laroq tanishib chiqamiz. Ushbu tushunchani birinchi qismida boshqaruv texnologiyasini tarkibiy elementlari haqida so’z ketgan edi.
Hozir esa boshqaruv texnologiyasi jarayoni ikkinchi qismiga tushuncha beramiz. Biz yuqorida keltirilgan kasb, vazifa, malaka va operatsiyalar mehnat taqsimoti asosida bajariladi deb ta’kidlab o’tdik. Bu yerda boshqaruvni samarali jarayoni haqida so’z yuritdik. Uning bir necha shartlari mavjud bo’lib ular quyidagichadir:
Birinchi shart - mehnatni kasb bo’yicha taqsimlash. Bu mehnatiing kasb bo’yicha taqsimi: buxgalter (muxosib), iqtisodchi, inspektor, moliyachi va boshqalar.
|
Benzoy kislotasining chinligini aniqlash

|
Benzoy kislotasining chinligini aniqlash
|
bet | 220/316 | Sana | 16.01.2024 | Hajmi | 6,71 Mb. | | #138330 |
Bog'liq Toshkent farmatsevtika instituti dori turlari texnologiyasi kafeBenzoy kislotasining chinligini aniqlash. a) xinozolni aniqlashdan keyin qolgan filtratdan 1,5 ml olib, ustiga 10 ml 0,1 M natriy gidroksid va 10 ml tozalangan suv qo‘shiladi va 15 daqiqadan so‘ng eritma filtrlanadi. Eritmaga 2-3 tomchi temir xlorid (III) eritmasi qo‘shilganida hosil bo‘lgan sarig‘ish qo‘ng‘ir rangli cho‘kma benzoy kislotasi borligini isbotlaydi.
b) 2,0 g kremga 10 ml tozalangan suv va 2 g parafin qo‘shib qaynatiladi, so‘ng cho‘kma sovitiladi va hosil bo‘lgan parafinli bo‘lakcha ajratib tashlanadi. Suvli eritma 0,5-1 ml hajmi qolgunicha bug‘latib, konsentrlanadi va filtrlanadi. Filtratga 1 ml konsentrlangan nisbiy og‘irligi 1,84 ga teng bo‘lgan sulfat kislotasi qo‘shiladi. Eritma benzoy kislotasini saqlaganda sariq rangga o‘tadi.
Rezorsinning chinligini aniqlash. Rezorsinni aniqlash uchun kosmetik vositaning quruq qoldig‘i suvda eritiladi, bunda eritma neytral muhitga ega bo‘lishi loztim. Eritmaga temir xlorid (III) qo‘shilganida to‘q binafsha rang hosil bo‘lishi kerak.
Rezorsinning erish harorati 111-1120 S. Rezorsin ammiakli kumush eritmasi bilayn birga qaynatilganida qaytaruvchi vazifasini bajaradi hamda ftal kislotasi bilan qo‘shib qizdirilganida fluoressein bo‘yog‘i hosil bo‘ladi. Xlorli suv rezorsin eritmalarini oldin binafsha, keyin sariq va ohirida qizil rang, bromli suv va ammiak eritmasi esa yashil rang hosil qiladi. Rezonsinga kaliy gidroksid qo‘shib qizdirilganidan keyin eritmaga bir nechta tomchi xloroform qo‘shilsa, eritma qizil rangga o‘tadi. Rezorsin miqdoriga ikki marta ko‘p vino kislotasi va bir nechta tomchi konsentrlangan sulfat kislotasi qo‘shilsa, eritma to‘q-qizil rangga o‘tadi.
Rezorsinni salitsilat kislotasidan ajratish uchun quruq qoldiqning bir qismini ishqori eritmasida eritish, karbonat angidridi bilan to‘yintirish va efir bilan chayqatish lozim. Ushbu sharoitda rezorsin efir qatlamiga o‘tadi, natriy salitsilat esa suvli qatlamda qoladi, suvli qatlamni ajratib olib, unga xlorid kislotasi qo‘shilsa, salitsilat kislotasi cho‘kmaga tushadi.
|
| |