nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Sh. U. Yakubov Oliy ta’limni rivojlantirish tadqiqotlari va ilgʻor texnologiyalarni tatbiq etish markazi direktori Tahrir hayʼati raisi o‘rinbosari: M. X. Esanov

|
Sh. U. Yakubov Oliy ta’limni rivojlantirish tadqiqotlari va ilgʻor texnologiyalarni tatbiq etish markazi direktori Tahrir hayʼati raisi o‘rinbosari: M. X. EsanovBog'liq OAK tasarrufidagi ilmiy jurnal maqolasi uchun
1
ISSN 2181-8274
6-son, 2022-yil
Ta’lim, fan va innovatsiya
Maʼnaviy-maʼrifiy, ilmiy-uslubiy jurnal.
1996-yilda tashkil etilgan.
Tahrir hayʼati raisi:
Sh.U.Yakubov
Oliy ta’limni rivojlantirish tadqiqotlari va ilgʻor
texnologiyalarni tatbiq etish markazi direktori
Tahrir hayʼati raisi o‘rinbosari:
M.X.Esanov
Bosh muharrir:
A.T.Eshmurodov
Bosh muharrir o‘rinbosari:
A.A.Sabriyev
Tahrir hayʼati aʼzolari:
L.R.Zaripov
A.A.Dadasheva
Sh.A.Rasulov
M.M.Inagamova
S.Q.Maxsumova
S.S.Samandarova
S.S.G‘oziyev
O.N.Toshpulatov
Jamoatchilik kengashi aʼzolari:
Q.X.Abduraxmanov
Sh.T.Qudratxo‘ja
G.Sh.Rixsiyeva
Sh.S.Sirojiddinov
R.I.Xolmurodov
A.I.Toshpulatov
N.M.Jabborov
M.A.Raxmatullaev
T.Z.Teshabayev
M.Q.Sultonov
Dizaynerlar:
M.Yo‘ldashev
Sh.B.Sobirov
TA’LIM, FAN VA
INNOVATSIYA
Javdat Po‘latov
“Oliy ta’lim muassasalarida ma’naviy-ma’rifiy ishlarning o‘ziga xos
xususiyatlari” ................................................................................................ 6
Feruza Maxamatova
“Bo‘lajak o‘qituvchilarni intelektual faoliyatga tayyorlashning hozirgi ahvoli
va uni takomillashtirish yo‘llari” .................................................................. 9
Зокир Рахимов
“Олий таълимда талабалар креативлигини оширишга қаратилган фаол-
лаштирувчи усуллардан фойдаланишнинг зарурияти” ......................... 12
Мехринигор Яхшиева
“Научно-педагогические основы повышения двигательной подготов-
ленности студенток средствами аэробики” ............................................. 16
Jasurbek Azamov
“O‘zbekistonda oliy ta’lim muassasalari boshqaruviga akademik va moliyaviy
avtonomiyani joriy etishning samaradorligi” .............................................. 20
Laylo Xusinova
“Talabalarda kompetentlikni rivojlantirishda axborot kommunikatsiyalarning
roli” ............................................................................................................. 23
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Sh. U. Yakubov Oliy ta’limni rivojlantirish tadqiqotlari va ilgʻor texnologiyalarni tatbiq etish markazi direktori Tahrir hayʼati raisi o‘rinbosari: M. X. Esanov
|
O'rta va eng yomon ish - Oliy ta’lim,fan va innovatsiyalar vazirligi toshkеnt axborot tеxnologiyalari univеrsitеti...

|
Oliy ta’lim,fan va innovatsiyalar vazirligi toshkеnt axborot tеxnologiyalari univеrsitеti “Algoritmlarni loyihalash
|
bet | 4/4 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 21,94 Kb. | | #241630 |
Bog'liq Mustaqil ish Mavzu Algoritmlarni eng yomon va o‘rtacha holatlar-fayllar.orgO'rta va eng yomon ish
Algoritmni buyurtma qilishning murakkabligini baholash algoritmlar murakkabligining yuqori chegarasidir. Agar dastur katta murakkablik darajasiga ega bo'lsa, bu algoritm haqiqatan ham uzoq davom etadi degani emas. Ba'zi bir ma'lumot to'plamlarida, algoritmni bajarilishi ularning murakkabligi asosida taxmin qilishdan ancha kam vaqt talab etadi. Masalan, A vektorda berilgan elementni qidiradigan kodni ko'rib chiqing. Agar kerakli element ro'yxatning oxirida bo'lsa, unda dastur N bosqichni bajarishi kerak bo'ladi. Bunday holda, algoritmning murakkabligi O (N) dir. Ushbu eng yomon holatda, algoritmning ishlash vaqti maksimal bo'ladi. Boshqa tomondan, kerakli narsa birinchi holatda ro'yxatda bo'lishi mumkin. Algoritm faqat bitta qadamni bajarishi kerak. Bunday holat eng yaxshi deb nomlanadi va uning murakkabligi O (1) deb baholanishi mumkin.
function Locate(data: integer): integer;
var i:
integer;
fl:
boolean;
begin
fl:=false;
i:=1;
while (not fl) and (i<=N) do
begin
if A[i]=data then
fl:=true else
i:=i+1;
end;
if not fl then
i:=0;
Locate:=I;
end;
Ushbu ikkala holat ham mumkin emas. Bizni kutilgan variant ko'proq qiziqtiradi. Agar ro'yxat elementi dastlab tasodifiy aralashtirilsa, unda kerakli element ro'yxatning istalgan joyida paydo bo'lishi mumkin. O'rtacha, kerakli elementni topish uchun N / 2 taqqoslash talab qilinadi. Shunday qilib, ushbu algoritmning murakkabligi o'rtacha O (N / 2) = O (N).
Bunday holda, o'rtacha va kutilgan murakkablik bir xil, ammo ko'plab algoritmlar uchun eng yomon holat kutilganidan juda farq qiladi. Masalan, eng yomon holatlarda tez tartiblash algoritmi O (N ^ 2) tartibining murakkabligiga ega, kutilayotgan xattiharakatlar esa O (N * log (N)) bahosi bilan tavsiflanadi, bu ancha tezroq.
III.Xulosa
Men bu mustaqil ishni bajarish jarayonida bir nechta maqolalarni ko’rib chiqdim.Ularda keltirilgan malumotlarni o’rganib chiqdim va bu menga masalaga qanday yondashish kerak ekanligini o’rgandim. Asosan masalini yechish uchun ketgan vaqt va uning xotiradagi hajmi va murakkablik darajasini baholash hamda unga qaysi usul bilan yondashish kerak ekanligini ham tushundim. Asosan masalini tushunarliligi hamda soddaligiga etibor qaratish kerak ekanligini unga kiritayotgan qiymatlarimiz xotiradan qancha joy egallashishini ham etibor berish kerak ekan chunki bu dastur o’qish jaroyonida ishga tushurish uchun ancha vaqt talab qilar ekan.
IV.Foydalanilgan adabiyotlar.
Pro-prof.com
Habr.com
Studfile.net
ziyonet
http://fayllar.org
|
| |
Qўшимча адабиётлар - «Келишилди»

|
«Келишилди»
|
bet | 9/9 | Sana | 07.06.2024 | Hajmi | 236,5 Kb. | | #261334 |
Bog'liq 5A111401-Horijiy til va adabiyoti (ingliz tili)Qўшимча адабиётлар
1. Мирзиёев Ш.М. Эркин ва фаровон демократик Ўзбекистон давлатини биргаликда барпо этамиз. Тошкент, “Ўзбекистон” НМИУ, 2017. – 292. б.
2. Мирзиёев Ш.М. Qонун устуворлиги ва инсон манфаатларини таъминлаш юрт тараqqиёти ва халq фаровонлигининг гарови. “Ўзбекистон” НМИУ, 2017. – 47 б.
3. Мирзиёев Ш.М. Буюк келажагимизни мард ва олижаноб халqимиз билан бирга qурамиз. “Ўзбекистон” НМИУ, 2017. – 485 б.
4. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йил 7 февралдаги “Ўзбекистон Республикасини янада ривожлантириш бўйича hаракатлар стратегияси тўg‘рисида”ги ПФ-4947-сонли Фармони. Ўзбекистон Республикаси qонун hужжатлари тўплами, 2017 й., 6-сон, 70-модда
Интернет сайтлари
1. http://www.britishcouncil.org
2. http://www.bbc
3. http://encyclopedia.farlex.com
4. http://tpot.ru/index.html.http://www.oup.co.uk
5. www.onestopenglish.com.http://youreng.narod.ru/teoper.html
6. Website dedicated to linguistics: www.linguist.org
7. Русский филологический портал: www.philology.ru
8. www.natlib.uz
9. www.dissercat.ru
10. www.nauka.ru
11. www.dissorg.com
12. www.uzscience.uz
13. www.linguist.org
http://www.teachingenglish.org.
http://www.teachermentors.com
http://www.inspiringteachers.com
http://teachnet.org
http: //www.alt-teachercert. org
http: //www.tv5.org/
http: //www.rfi.fr/
http: //lefildubilingue. org/
http://www.cafepedagogique.net
vocabularyprofile.com
www.google.es
www.marco.ele
www.cervantes.es
www.edu.uz
www.uzedu.uz
www.pedagog.uz
http//hubpages.com.profile/Judy+Cullins(en espacol)
http://ezinearticles.com/expert=Judy_Cullins (en espacol)
www.google.es
www.cervantes.es
http:/anayaele.com
www.bonjourdefrance.com
www.duplaisiralire.com
www.jeuxfk.fr
|
| |
Asosiy va qo‘shimcha o‘quv adabiyotlar hamda axborot manbalari

|
Asosiy va qo‘shimcha o‘quv adabiyotlar hamda axborot manbalari
|
bet | 8/9 | Sana | 07.06.2024 | Hajmi | 236,5 Kb. | | #261334 |
Bog'liq 5A111401-Horijiy til va adabiyoti (ingliz tili)Asosiy va qo‘shimcha o‘quv adabiyotlar hamda axborot manbalari
Asosiy adabiyotlar:
1. Abduazizov A.A. English Phonetics. Tashkent, 2007.
2. Антрушина Г.Б. Лексикология английского языка. Москва: “Дрофа”, 2006
3. Ashurova D.U., Galiyeva M.R. Stylistics of Literary text. Tashkent: “Turon- Iqbol”, 2016
4. Blokh M.Y. Theoretical Grammar of the English Language. M.: , 2004
5. Eastwood J. Oxford guide to English grammar. Oxford, OUP, 2002.
6. Galperin I.R. Stylistics. М.: Higher School, 2000.
7. Hogg R. Cambridge History of the English language, Volume I, 2005.
8. Iriskulov M., Kuldashev A. Theoretical Grammar of the English Languge. T.: 2008
9. Muminov O.M. Lexicology of the English language. T.: 2006.
10. Nino Kirkavialidze. Theoretical Course of English Grammar. Tbilisi, 2013
11. Peter Roach “English phonetics and phonology” Cambridge University press, 2000, 2 nd edition
12. Rastorguyeva T. A.“A history of the English language”. M.: Vlados, 2003.
13. Sachkova E.V. “Lectures on English Stylistics”. Москва – 2012.
14. Sokolova M.A. Theoretical Phonetics of Englis. Mосква: “Феникс”, 2010.
15. Qўлдошев А. “Инглиз тили тарихи”. Т.: 2011 (инглиз тилида)
16. A companion to American Literature and Culture. Edited by Paul Lauter. UK: Blackwell Publishing. 2010. 770 p.
17. Bakoeva M. Muratova E., Ochilova M. English Literature. Tashkent 2010
18. English literature from the 19th century through today / edited by J.E. Luebering. p. cm. — (The Britannica guide to world literature) by Britannica Educational Publishing New York. 2011
19. English literature from the Restoration through the romantic period / edited by J.E. Luebering.—1st ed.p. cm.—(The Britannica guide to world literature) by Britannica Educational Publishing New York. 2011
20. Richard Gray. A History Amerıcan Literature. Third Edition. Blackwell Publishers Ltd 2012. UK.
Jalolov J.J., Makhkamova G.T., Ashurov Sh.S. English Language Teaching methodology-T.: 2015
Jalolov J.J. Chet til o’qitish metodikasi.- T.: 2012.
Axmedova L.T., Normuratova V.I. Teaching English practicum / Praktikum po metodike prepodavaniya angliyskogo yazika - T.: 2011.
Xoshimov O’, Yaqubov I. Ingliz tli o’qitish metodikasi – T.: 2003.
Aхмедова Л.Т. Роль и место педагогических технологий в профессиональной подготовке студентов- T.: 2009.
Мильруд Р.П. Методика преподавания английского язqка. English language methodology: Учебное пособие для вузов. 2-изд. - Москва. Дрофа, 2007.
Common European Framework of Reference for languages: Learning, Teaching, Assessment. The Council of Europe - Strasbourg, 2005.
Rogers and Richards. Approaches and methods in Language Teaching. Cambridge University press.
Harmer Jeremy. The practice of English language Teaching. Cambridge, 2007.
Makhkamova G.T. Innovative pedagogical Technologies in the English Language Teaching. Tashkent, 2017.
|
| |
Tema: baslawish klasslarda ta'lim metodi ha'm qurallari joba: KIRISIW I BAP baslawish klasslarda ta'lim metodi ha'm qurallari shólkemlestiriw - bet 8

39
PAYDALANILǴAN ÁDEBIYATLAR
1. Basshı ádebiyatları
1. Sh. M. Mirziyoyev “erkin hám párawan demokratiyalıq Ózbekstan mámleketin
birgelikte júzege keltiremiz” -t.: “Ózbekstan” 2016 -y 56 -b.
2. Sh. M. Mirziyoyev “sın kózqarastan analiz, qatań tártip-ıntızam hám jeke
juwapkerlik - hár bir baslıq iskerliginiń kúndelik qaǵıydası bolıwı kerek”.-t.:
“Ózbekstan” 2017 y.-104-b.
3. Sh. M. Mirziyoyev “nızam ústinligi hám insan máplerin támiyinlew - jurt
rawajlanıwı hám xalıq párawanılıǵın girewi”-t.: “Ózbekstan” 2017 y.-48-b.
4. Sh. M. Mirziyoyev “ullı keleshegimizdi márt hám ullı xalqımız
menen birge
quramız”-t.: “Ózbekstan” 2017 y.-488-b.
5. Sh. m. Mirziyoyev “milliy rawajlanıw jolımızdı buljımay
dawam ettirip, jańa
basqıshqa kóteremiz”.-t.: “Ózbekstan” 2017 y.-592 b.
2. Normativ-huqıqıy hújjetler
1. Ózbekstan Respublikası joqarı tálim sistemasın reformalaw boyınsha normativ
hújjetler i-bólim, t.: 2018 jıl
2. Ózbekstan Respublikası joqarı tálim sistemasın reformalaw boyınsha normativ
hújjetler ii-bólim, t.: 2018 jıl
3. Tiykarǵı ádebiyatlar
1. Jarısonov s., shojalilov a., ǵulomova x., sariyev sh. Dolimov z. " oqıw kitapi":
4-klass ushın sabaqlıq- Tashkent: " jańayo'l poligraf servis" 2013.
2. R. A. Ullı adamlar ismi menen qosıp aytılatuǵın sózlernva, n. X. Rahmonqulova,
" tárbiyalıq jumıslar metodikasi" sabaqlıq Tashkent 2016.
3. R. A. ullı adamlar ismi menen qosıp aytılatuǵın sózlerva m. arabova, g
saloxiddinova, m. shıyrınov “pedagogikalıq texnologiya” lekciya tekst 2009 y.
40
4. Adizov b. R. Baslanqich tálimdi dóretiwshilik shólkemlestiriwdiń teoriyalıq
tiykarları. 13. 00. 01. — pedagogika teoriyası hám tariyxı. — t.:2013 y, 44 b.
5. Tolipov o'., ro'ziyeva d. i. Pedagogikalıq texnologiyalar- Tashkent: me'ros, 2015.
6. J. hasanboyeva. Ruwxıy -etikalıq tárbiya tiykarları. T.: g'ofur, 2010
7. O. Hasanboyeva pedagogika. T.: pán, 2015
8. Farberman b. l. Aldıńǵı pedagogikalıq texnologiyalar - Tashkent: óz. r. fa. Pán.
2020.- 128 b.
9. Jumaboev m. Balalar ádebiyatı. Sabaqlıq -kompleks -t.: oqıtıwshı, 2014 y.- 251
10. Jo'raev a.j. Tárbiyalıq sabaqlardı ótiw. Klass basshıları ushın qóllanba -
oqıtıwshı, 2014 y.-133
11. Ullı adamlar ismi menen qosıp aytılatuǵın sózlerva r. Ózbekstanda baslawish
tálim rawajlanıwı - pán, 2015.-156
12. Saidahmedov n. Pedagogikalıq ámeliyatda jańa pedagogikalıq texnologiyalardı
qóllaw texnologiyaları. Tashkent: 2020 y.- 46 b.
13. Ziyoev X, ǵárezsizlik-ruwxıylıq negizi. T. «ma'naviyat», 2019 y, 190
14. Ziyoev X. Ózbek xalqiniń qáliplesiwi. // gúlistan, № 4. 2020 y.
4. internet saytları
1. www. natlib. uz
internet kitapxana
2. www. zıyanet. uz materialları
3. www. kitap. uz
4. www. tdpu. uz
Kurs jumısınıń maqseti - Tema: baslawish klasslarda ta'lim metodi ha'm qurallari joba: KIRISIW I BAP baslawish klasslarda...

Tema: baslawish klasslarda ta'lim metodi ha'm qurallari joba: KIRISIW I BAP baslawish klasslarda ta'lim metodi ha'm qurallari shólkemlestiriw
TEMA BASLAWISH KLASSLARDA TA\'LIM METODI HA\'M QURALLARI
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Tema: baslawish klasslarda ta'lim metodi ha'm qurallari joba: KIRISIW I BAP baslawish klasslarda ta'lim metodi ha'm qurallari shólkemlestiriw
|
Tema: baslawish klasslarda ta'lim metodi ha'm qurallari joba: KIRISIW I BAP baslawish klasslarda ta'lim metodi ha'm qurallari shólkemlestiriw - bet 7

37
JUWMAQLAW
Juwmaq etip aytıw múmkin, baslawish klaslarda tálim usılları hám quralları
jas oqıwshılardıń bilim tájiriybesi hám nátiyjelerin qáliplestiriwde
sheshiwshi rol
oynaydı. Tariyxıy kontekstti, tiykarǵı shaxslardı, tásirdi hám
baslawish klaslarda
tálim usılları hám quralları menen baylanıslı keleshektegi ózgerislerdi úyrenip,
oqıtıwshılar oqıwshılardıń túrli mútajliklerin qandiradigan hám olardı XXI asirde
tabısqa tayarlaytuǵın nátiyjeli oqıtıw strategiyaların islep shıǵıwı múmkin.
Dóretiwshilik, sın pikirlew hám sheriklikti rawajlandırıw arqalı oqıtıwshılar
oqıwshılarǵa ómirlik tálim alıwshılar hám juwapkerli global puqaralar bolıw
múmkinshiligin beredi.
Mashqalalı tálim kontseptsiyasınıń tiykarǵı túsinikleri « mashqalalı jaǵday»,
«mashqala», «mashqalani tabıw» sıyaqlılar esaplanadı. Sizilmadan ańglanadiq,
mashqalalı jaǵday bul metoddıń dáslepki kórinisi esaplanıp, ózinde sub'ekttiń anıq
yamasa bólek túsinip jetilgen mashqalanı ańlatadı, onı saplastırıw jańa
bilimler,
usıllar hám háreket kónlikpelerin ózlestiriwdi talap etedi. Eger oqıwshıda
qıyınshılıqlardı joytıw jolların ızlep tabıw ushın Baslawish maǵlıwmatlar bolmasa,
sebepsiz, mashqalalı jaǵday sheshimin ol qabıl etpeydi, yaǵnıy, mashqalanıń
sheshimi onıń sanasında hákis etpeydi. Pikirlew jaǵdayiniń mánisin túsinip jetiw,
ańlatılıwı, ámeldegi bilim hám kónlikpeler kompleksi hám izertlew tájiriybesi
tiykarında mashqalalı jaǵdaynı qabıllaw baslanadı. Bul halda mashqalalı jaǵday
mashqalaǵa aylanadı. Hár bir mashqala mashqalalı jaǵdaynı ózinde kórinetuǵın
boladi, biraq, barlıq mashqalalı jaǵday mashqalalardi sheshe bermeydi.
Usı metoddan paydalanıw processinde mashqala sheshimin tabıwǵa járdem
beretuǵın jónelisler kórsetilmeydi hám shegaralanbaydi. Bul ózgeshelik mashqalalı
máselege has bolıp tabıladı. Mashqalada sheshimdiń
qanday da parametrleri
kórsetilse, ol mashqalalı másele esaplanadı. Hár qanday mashqalalı tapsırma málim
mashqalanı, sonday eken, mashqalalı jaǵdaydı da óz ishine aladı. Biraq, joqarıda
aytıp ótkeni sıyaqlı, barlıq mashqalalı jaǵday mashqala bola almaydı. Insan mudamı
mashqalalı máselelerdi hal jetedi. Eger onıń aldında
mashqala payda bolsa, onı
38
mashqalalı máselege aylantıradı, yaǵnıy, onıń sheshimi ushın ózindegi
bilimler
sistemasına tayanadi hám málim kórsetiwlerdi belgilep aladı. Áwmetsizlikke dus
kelgen táǵdirde ol basqa kórsetkishlerdi izleydi hám sol mashqala boyınsha jańa
variantlardaǵı máselelerdi joybarlaydı.
Tálim processinde mashqalalı metodtı qóllawda oqıtıwshı hám oqıwshılar
tárepinen tómendegi háreketler ámelge asıriladı :
Oqıtıwshı iskerliginiń strukturası
Oqıwshı iskerliginiń strukturası
II. Mutahassilik fanlaridan sinov imtihonlarining o‘tkazilish tartibi

|
II. Mutahassilik fanlaridan sinov imtihonlarining o‘tkazilish tartibi
|
bet | 7/9 | Sana | 07.06.2024 | Hajmi | 236,5 Kb. | | #261334 |
Bog'liq 5A111401-Horijiy til va adabiyoti (ingliz tili)II. Mutahassilik fanlaridan sinov imtihonlarining o‘tkazilish tartibi
Kirish imtihonlari mahsus veb kameralar bilan jihozlangan xonalarda karantin qoidalarga amal qilingan holda o‘tkaziladi.
Imtihonga talabalarning telefon, kitob, shpargalka kabi taqiqlangan buyumlarni olib kirishlariga yo‘l qo‘yilmaydi.
Talabalar imtihonga kirishidan oldin maxsus detector orqali tekshiruvdan o‘tkaziladi. Tekshiruv vaqtida taqiqlangan buyumlarni topshirishdan bosh tortsa imtihonga qo‘yilmaydi.
Imtihon vaqtida nazoratchilar tomonidan taqiqlangan buyumlar aniqlangan taqdirda imtihondan chetlatiladi.
Imtihon boshlanganidan so‘ng kech qolgan talabalar imtihonga kiritilmaydi.
Yozma ish uchun 3 soat vaqt beriladi. 3 soatdan so‘ng daftarlar yig‘ib olinadi. Boshqa kunga ham ko’chirilmaydi.
Yozma ish yakunlangach o‘sha yerning o‘zida daftarlar shifrlanib, tekshiruvchilarga beriladi. Tekshiruvchilar ishini yakunlagach shu yerning o‘zida baholar qaydnomalarga ko‘chiriladi. Ertasi kuni imtihon natijalari rasmiy saytda e’lon qilinadi.
III. Baholash mezonlari
Baholash mezoni 0 balldan 100 ballgachani tashkil etadi.
Har bir yozma ish fanni qamrab oluvchi barcha bo‘limlarni o‘z ichiga olgan 5 tadan savoldan iborat bo'lib, har bir savol uchun esa maksimal 20 ball belgilangan. Variantdagi har bir savolga yozilgan javoblarning mazmuniga qarab, ularga quyidagicha miqdorda ballar belgilanadi:
Har bir javob uchun qo‘yiladigan
ball
|
Mezon
|
17,2-20
|
Mustaqil mushohada asosida to‘g‘ri va to‘liq javob yozilsa;
Savolning mazmuni, mohiyati izchil yoritilsa;
Shuningdek, ijodiy yondashilsa;
Javobda mantiqiy yaxlitlikka erishilsa;
Mavzuga ko‘ra hulosa yozilsa.
|
14,2-17,1
|
Mustaqil mushohada asosida to‘g‘ri lekin to‘la javob yozilmasa;
Savolning mazmuni, mohiyati qisman yoritilsa;
Shuningdek, ijodiy yondashilsa;
Javobda mantiqiy yaxlitlikka erishilsa;
Mavzuga ko‘ra hulosa yozilsa.
|
11-14,1
|
Mustaqil mushohada asosida to‘g‘ri lekin to‘la javob yozilmasa;
Savolning mazmuni, mohiyati qisman yoritilsa;
Shuningdek, ijodiy yondashilmasa;
Javobda mantiqiy yaxlitlikka erishilmasa;
Mavzuga ko‘ra hulosa yozilmasa.
|
0-10,9
|
Mustaqil mushohada asosida qisman bo’lsada javob yozilmasa;
Savolning mazmuni, mohiyati qisman yoritilmasa;
Shuningdek, ijodiy yondashilmasa;
Javobda mantiqiy yaxlitlikka erishilmasa;
Mavzuga ko‘ra hulosa yozilmasa.
|
|
| |
Programma ta’minotini yaratish

Programma ta’minotini yaratish
Kompyuterdagi yaratilgan programma ta’minotini ko’rib chiqamiz.
Trase Mode 5.12. da yangi loyixa xosil qilinib, “Kanallar bazasi” qismida qurilmalardan keluvchi signallar uchun kannalar xosil qilinib olinadi. Xar bir qurilma uchun uziga tyogishli bo’lgan kannallar xosil qilinadi. Kannallar qurilmaning adresi bo’yicha tartiblanadi
3..1. rasm “Kanallar bazasi” qismida kanal xosil qilish [5]
Real yuklama qiymatini olishimi uchun, qabul qilingan signallarni FBD programma qismi orqali, mantiqiy bloklar yordamida elektr yuritmani yuklama qiymatini xisoblash formulasini tuzamiz.
Ushbu xosil qilingan kanalarni “Namoish oynasi” qismiga bag’lanadi va elektr yuklamani sozlash oynasi tuziladi.
3.2. Mikroprotsesssorli elektron qurilmalarni dasturiy ta’minoti va dasturlash
PLK 150 Kontrollerini programma ta’minoti Codesys paketi yordamida amalga oshiriladi.
Lekin Texnalogik jarayonni real vaqtda viziualizatsiya qilish ixtiyoriy paket yordamida amalga oshirish mumkin.
3.2. rasm PLK 63 kontrolleri va uning imkoniyatlari [5]
3.3-rasm Galvanik ajratish (kirish:4-20 mA, chiqish: 0-1 V) [6]
3.4-rasm Galvanik ajratish (kirish:0-5 mA, chiqish: 0-1 V) [6]
Texnologik jarayonda ishtirok etuvchi asinxron elektrodvigatellar chastotali o’zgartirgichlar bilan ta’inlashishlari kengaytirildi. Ularni elektr tizimida qo’llanilishi elektr energiyasini 15-20 % tejash imkoniyatini beradi;
Texnologik jarayonda ishtirok etuvchi asinxron elektrodvigatellar chastotali o’zgartirgichlar bilan ta’inlashishlari kengaytirildi. Ularni elektr tizimida qo’llanilishi elektr energiyasini 15-20 % tejash imkoniyatini beradi;
CHastotali o’zgartirgichlarni qo’llanishi texnologik uskinalarni buzilish extimolligini kamaytiradi. CHunki elektrodvigatelni asts syokin aylanishni ortirishi va tuxtashni keskinligini kamaytirishi mexaniq detallarni tez silkinishlaridan saqlaydi;
CHastotali o’zgartirgichlarni qo’llanishi elektrodvigatellarni ishdan chiqish extimolligini keskin kamytiradi. CHunki bu qurilmalarda quydagi ximoyalar tashkil etilgan:
... zanjirdagi tokni keskin ortishidan ximoya;
... biror fazani yo’qolib qolishida ximoya;
... rotorni aylanmay qolishidan ximoya.
CHastotali o’zgartirgichlarni qo’llanishi texnologik qurilma uchun mos elektrodvigatel tanlash imkoniyatini kengaytiradi. Ko’pchilik xolatlarda ishlab chio’arishda zaruriy quvvatdagi elektrodvigatelni o’z vaqtida topish imkoniyati bo’lmay qoladi. Bu vaqitlarda chastotali o’zgartirgichlar elektrodvigatellarni quvvati bo’yicha 30-40 % protsent farqida qo’llash imkoniyatini beradi.
Korxona yoritish tizimiga fotodatchik va xarakat datchiklarini qo’yilishi yoritish uchun sarflanayotgan elektr energiyasini 20-25 % ga teeash imkoniyatini beradi. Bu tejash korxona ko’lamida katta mablag’ni iqtisod etish imkoniyatini beradi.
|
SUPERVISOR - NetLinkLight ga kushimcha ravishda texnologik jarayonni operativ boshqarish imkonini beradi.
Global ryogistrator –

|
SUPERVISOR - NetLinkLight ga kushimcha ravishda texnologik jarayonni operativ boshqarish imkonini beradi.
Global ryogistrator –
|
bet | 15/18 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 2,08 Mb. | | #239919 |
Bog'liq kurs ishiSUPERVISOR - NetLinkLight ga kushimcha ravishda texnologik jarayonni operativ boshqarish imkonini beradi.
Global ryogistrator – avtomatlashtirilgan boshqarish sistemasini barcha kanallaridan kelgan va kanallarga yuborilgan ma’lumotlarni tarmoq bo’yicha arxivda saqlashni tashkil etadi. Arxiv ma’lumotlarniSUPERVISOR yordamida bir necha ishchi stansiyalarda olish imkoniyatini beradi.
Server dokumentirovanie – programma moduli texnologik jarayonni borishidagi informasiyalarni xujatlashtirish, ma’lum formalarda xisobotlar olish va ma’lumotlarni Internet orqali uzatish kabi operasiyalarni amalga oshirish uchun qullaniladi.
Mikro MRV, Mikro MRV Modem, va Mikro MRV GSM+ modullari texnologik jarayonlarni boshqarishni avtomatlashtirilgan sistemalarida kuyi satx boshqarish sistemalarida mikrokontrollerlar, kontrollerlar qullanilganida loixani iga tushirishda foydalaniladi.
Bu yerda aloxida takidlab o’tish kerakki, “TRACEMODE” programma paketi avtomatlashtirilgan sistemalarni loixalashda loixalovchidan maxsus programmalashtirish tili bo’yicha tayyorgarlik talab qilmaydi. Programma paketi injener xodimlarga mo’ljallangan. Texnologik jarayonni algoritmik to’la tasavvur qila oladigan xar qanday injener xodim paketdan foydalanib avtomatlashtirilgan boshqarish sitemasini loixalashi mumkin
Optimal ish uchun konfiguratsiyalar
Texnologik jarayonni boshqaruvchi kompyuter ASU TP “AT-1” ning ajralmas qismi hisoblanadi va o’lchov ma’lumotlarini qayta ishlash, o’lchash natijalarini aks ettirish va opetator bilan aloqa uchun zarur. Loyixa ikki qismdan iborat: texnik qismi va programma taminoti.
Dasturiy boshqaruv Trase Mode 5.12 muhtida amalga oshirilgan va sanoat kompyuteri, Windows operatsion tizimi boshqaruvida ishlash uchun mo’ljallangan. EVMga apparat talablari operattsion tizimlar bilan muvofiq, Lekin optimal ish uchun quyidagilardan past bo’lmagan konfiguratsiyalar tavsiya etiladi
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
SUPERVISOR - NetLinkLight ga kushimcha ravishda texnologik jarayonni operativ boshqarish imkonini beradi.
Global ryogistrator –
|
Adabiyotlar - Farg’ona politexnika instituti energetika fakulteti

|
Farg’ona politexnika instituti energetika fakulteti
|
bet | 11/18 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 2,08 Mb. | | #239919 |
Bog'liq kurs ishi Adabiyotlar
1. P. Ilxamdjanov va boshqalar ”Yog-moy sanoati korxonalari qurilma uskunalari”, Toshkent, ”SHark” nashr, 2007;
2 B. N. CHubinidze i dr. ”Oborudovanie predpriyatiy maslo-jыrovoy promыshlennosti”, M. Agromizdat, 1985;
3. Yu. A. Kaloshin ”Texnologiya i oborudovanie maslojirovыx predpriyatiy”, M. Akademiya, 2002.- 363 s;
4.D.A.Miroxmedov. Avtomatik boshqarish nazariyasi. Toshkent. O’zbyokiston. 1993.
5. M.S.Yunusov, S.I.Vlasov. Elektron asboblar. Toshkent. 2003.
6. V.I.Nefedov. Osnovы radioelektrotexniki. M: Vыsshaya shkola.2000.
7. Abduraxmonov S.M., Xolkin V.I., Xen V.P. Jurnal Priborы i sistemы. Upravlenie, Kontrol, Diagnostika 2003 g. (Rossiya) «Sistema upravleniya dozatorami na baze TRACEMODE»
8. Allayarov O.N., Surguchev A.V., CHebotarev S.M., Xen V.P. Jurnal Priborы i sistemы. Upravlenie, Kontrol, Diagnostika, 2003 g. (Rossiya) «Avtomatizirovannaya sistema upravleniya texnologicheskim protsessom vыpuska stekloposudы na baze TRACEMODE»
9. Allayarov O.N., Surguchev A.V., Abduraxmonov S.M., Xen V.P. Jurnal Promыshlennыe kontrollerы ASU, №3, 2003 g. (Rossiya) «Primenenie TRACE MODE dlya sozdaniya avtomatizirovannoy sistemы kontrolya rabotы promыshlennыx kompressorov»
10. Abduraxmonov S.M., Ergashev S.F. Sbornike nauchno-texnicheskoy konferentsii(s mejdunarodnыm uchastiem) «Perepektivы razvitiya texniki i texnologii i dostijeniya gorno-metallurgicheskoy otrasli za godы nezavisimosti Respubliei Uzbyokistan» Navoi, 2011g «Primenenie sistemы kompyuternoy avtomatizatsii v promыshlennыx predpriyatiyax Uzbyokistana»
11. www.tatneft.ru/wps/wcm/
12. www.ru.wikipedia.org/.../Neftepererabatыvayuщaya_promыshlennost
II BOB.
|
Retfikasiyon kalonani boshqarish usullari algaritimlari va kantrollelar.
|
2.1
|
|
|
| |
Kanallar bazasi redaktori

|
Kanallar bazasi redaktori
|
bet | 13/18 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 2,08 Mb. | | #239919 |
Bog'liq kurs ishiKanallar bazasi redaktori orqali quydagilar amalga oshiriladi:
avtomatlashtirilgan boshqarish sistemasini matematik asosi tashkil etilish;
sitema tarkibiga kiruvchi ishchi stansiyalar,kontrollerlar va texnologik oboekt bilan bog’lanish qurilmalari konfigurasiyasi belgilash;
qurilmalar o’rtasida informasiyalar oqimlarini yo’nalishlarini ko’rsatish;
kirish va chiqish signallari ifodalash, ularni ma’lumotlarni tuplash va boshqarish qurilmalari o’rtasidagi alokani belgilash;
ishchi stansiya bilan qurilmalar o’rtasidagi informasiya almashinuv davrini belgilash;
olinayotgan va yuborilayotgan informasiya(signal)larni birlamchi kayta ishlash, texnologik chyogaralarni o’rnatish, kayta ishlash va boshqarish logikasini kursatish;
texnologik parametrlarni arxivlash, tarmoq bo’yicha informasiya almashinuvini tashkil etish va boshqalar.
Ma’lumotlarni ifodalash redaktori loyixani ishchi stansiyasi i monittori ekranida grafika ko’rinishida ifodalash uchun xizmat qiladi.U yordamida quydagilar amalga oshiriladi:
loyixaniboshqarish sistemasini grafik qismi yaratish;
texnologik jarayonlarni ifodalashdagi statistik qurilmalarni ifodalash;
xarakatdagi mexanizmlarni real xarakatini taominlash;
ishchi stansiya monitorida bir nechta ekran tashkil etish va ularda bir biriga o’tish mexanizmini yaratish;
rasmdagi va grafiktdagi texnologik jarayon xar bir detalni ma’lum kanalga boglash va boshqalar.
Redaktorni instrumental sitemadagi mos ikon yoki «picman.exe» fayliga start berish bilan ishga tushiriladi.Xosil bo’lgan fayl ishchi katalogda «.dbg»kengaytma bilan xosil bo’ladi.
SHablonlar redaktori loixada xiisobot formalarini tashkil etish uchun xizmat qiladi. Redaktor yordamida paket yordamida olingan informasiyalarni Windows sistema programmalari Word, Excel, Acsses larga informasiyalarni eksport qilish amalga oshirilishi mumkin. Redaktorni instrumental sitemadagi mos ikon yoki «htmpied.exe» fayliga start berish bilan ishga tushiriladi.
Paketni bajaruvchi moduli uz ichiga instrumental sistema yordamida yaratilgan loixani bajarilishini taominlovchi va boshqaruvchi programmalarni tuplamini oladi Tuplamga quydagi lisenzion programmalar kiradi:
MPB:
NetLink MPB:
Adaptive Control MPB:
MPB Modem +:
Double Force MPB:
Double Force NetLink MPB:
NetLink Light:
SUPERVISOR:
Global ryogistrator;
Server dokumentirovanie;
Konsol trevog;
Mikro MRV;
Mikro MRV Modem;
Mikro MRV GSM+:
GSM – aktivator;
Web – aktivator.
Keltirilganlardan yuqoridagi un ikkitasi avtomatlashtirilgan sistemalarni yuqori satxdan ishga tushirish va boshqarish uchun muljallangan. Mikro MRV, Mikro MRV Modem, Mikro MRV GSM+ programmalari kontrollerlar asosida tashkil etilgan kuyi satx avtomatlashtirilgan sistemalarni ishga tushirish uchun xizmat qiladi.
|
| |
Rektifikatsion kalonani boshqarish usullari va algaritimlari

|
Rektifikatsion kalonani boshqarish usullari va algaritimlari
|
bet | 12/18 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 2,08 Mb. | | #239919 |
Bog'liq kurs ishiRektifikatsion kalonani boshqarish usullari va algaritimlari.
|
Texnologik jarayonlarni avtomatlashtirishda qo’llanilgan instrumental programma paket xisoblangan Rossiyada faoliyat ko’rsatayotgan “AdAstra” guruxi tomonidan yaratilgan «TRACE MODE» programma paketini maksad va imkoniyatlari tug’risida to’xtalmoqchimiz. CHunki biz loyixalagan va xozirda mamlakatimizni bir necha korxonalarida qo’llanilayotgan avtomatlashtirilgan boshqarish sistemalari shu paket yordamida amalga oshirilgan.
«TRACE MODE» programma paketini xozirgacha bir necha versiyalari mavjud. «4.10» versiyagacha bo’lgan paketlar DOS muxitida, keyingi «5.0» versiyadan boshlab esa Window muxitida ishlaydi.
«TRACE MODE»programma paketi kompleks programma bo’lib u, texnologik jarayonlarni boshqarish sistemalarini yaratish, sozlash va real vaqtda ishga tushirshni taominlaydi. «TRACEMODE» paketi tarkibiga kiruvchi programmalar ikki gruxga bulinadi:
Texnologik jarayonlarni avtomatik boshqarish sistemalari (TJ ABS) ni loixalash instrumental sistemasi;
TJ ABS ni bajarish moduli(runtime).
Instrumental sistema o’z ichiga uchta redaktorni oladi.
Ular quydagilar:
Bu programmalar yordamida texnologik jarayonlarni borishini kompyuter ekranida ifodalash(vizualizasiya), real ma’lumotlar bazasini tashkil etish, texnologik jarayonlarni boshqarish, olingan ma’lumotlarni boshqarish, texjarayonni vaqt bo’yicha arxivini tashkil etish va zaruriy ko’rinishlarda xisobot formalarini tayyorlash kabi operasiyalar amalga oshiriladi.
Instrumental sistemalar bir biridan kayta ishlay oladigan informatsiya olish va chiqarish umumiy nuktalari soni bilan farqlanadi. Litsenzion programmalar bitta prektda(avtomatlashtirilgan sistemada) informasiya kirish-chiqish kanallar soni 128, 1024talik bo’ladi.
Bu yerda kirish signallari(nuktalari) deyilganda avtomatlashtirilgan sistemani texnologik jarayondagi qurilmalarda foydalanilayotgan datchiklaridan olinadigan signallar tushiniladi. CHiqish signallari deyilganda texnologik jarayonda qo’llanilayotgan bajaruvchi mexanizimlarga va o’lchov asboblariga yuborilayotgan signallar tushuniladi. Datchiklarga temperaturani sezuvchi qurilmalar: termopara, termoqarshilik; bosimni, bosimlar farqini, vakumni sezuvchi qurilmalar – sapfir va metranlar; biror qurilmani ishlayotgan yoki ishlamayotganligi to’g’risida signal beruvchi rele qurilmalari kiradi
|
| |
Modul mavzusi nomi - O'zbekiston respublikasi kambag'allikni qisqartirish va bandlik vazirligi

|
O'zbekiston respublikasi kambag'allikni qisqartirish va bandlik vazirligi
|
bet | 13/21 | Sana | 24.01.2024 | Hajmi | 390 Kb. | | #144807 |
Bog'liq Santexnik 5Modul mavzusi nomi
|
Mavzuning qisqacha mazmuni
|
Mavzuga ajratilgan jami soat
|
Shu jumladan:
|
nazariy
|
amaliy
|
1
|
Masshtablar va yozuvlar
|
Standart talablar asosida chiziq turlarini chizish, asosiy yozuvlarni shriftlarda bajarish,chizmalarga о‘lchamlar qо‘yish
|
2
|
N
|
|
2
|
Geometrik yasashlar.
|
Muntazam kо‘pburchaklarni yasash. Aylanaga urinmalar yasash. Tutashmalar yasash. Ikki tо‘g‘ri chiziqni tutashtirish. Ikki aylanani ichki va tashqi tutashtirish.
|
2
|
N
|
|
3
|
Tо‘g‘ri chiziq va aylanani tutashtirish
|
Sirkul va lekalo egri chiziqlarini yasash.
|
2
|
N
|
|
4
|
Qurilish chizmalarini grafik bajarishning asosiy qoidalari
|
Masshtablar. Chiziq turlari. Kо‘rinishlar. Qirqimlar. Kesimlar. О‘lchamlar. Sath belgilari. Asosiy yozuvlar. Matn qismi. Chetga chiqarish chiziqlari va bog‘lamlarni belgilaydigan havolalar.
|
2
|
N
|
|
5
|
Binoning asosiy konstruktiv elementlari
|
Asosiy konstruktiv elementlar: zamin, poydevor, devor, karkas, ustun, orayopma, tom, tomyopmasi, parapet, stropila, mauerlat.
|
2
|
N
|
|
6
|
Binoning arxitekturaviy elementlari
|
Asosiy arxitekturaviy elementlar: deraza о‘rni, deraza bloki, eshik о‘rni, eshikbloki, zina katagi, zina marshi, zina maydonchasi, lift, kosourlar, otmostka, sokol, pilyastr, pandus, rampa.
|
2
|
N
|
|
7
|
G‘isht-tosh konstruksiyalar chizmalari
|
G‘isht-tosh konstruksiyalarning markalash sxemalari. Konstruksiya elementlarining chizmalari. G‘isht-tosh terish sxemasi. Turar joy binosi tashqi va ichki devorlar sxemasi.
|
2
|
N
|
|
8
|
Temir-beton konstruksiyalari chizmalari
|
Yig‘ma konstruksiyalarning markalash sxemalari. Konstruksiya elementlarining yig‘ish chizmalari.
|
2
|
N
|
|
9
|
Chizma turlari va shartli belgilar
|
Montaj chizmalari va konstruksiyalarning ish chizmalari.
|
2
|
N
|
|
|
|
|
| |
TINGLOVCHILARNING DASTURNI O'ZLASHTIRILISH DARAJASINI BAHOLASH

|
TINGLOVCHILARNING DASTURNI O'ZLASHTIRILISH DARAJASINI BAHOLASH
|
bet | 20/21 | Sana | 24.01.2024 | Hajmi | 390 Kb. | | #144807 |
Bog'liq Santexnik 5TINGLOVCHILARNING DASTURNI O'ZLASHTIRILISH DARAJASINI BAHOLASH
Dasturni o‘zlashtirilishining oraliq nazorati amaliy mashg'ulotlar davomida kuzatish va talabalarning amaliy ishlarni bajarishini ekspert baholash orqali amalga oshiriladi.
Oraliq va yakuniy attestatsiyani o'tkazish shakllari va tartibi o'quv jarayoni boshlangan kundan boshlab dastlabki uch kun ichida tinglovchilar e'tiboriga yetkaziladi.
Kasbiy tayyorgarlik malakaviy imtihon shaklida yakuniy attestatsiya bilan yakunlanadi. Yakuniy attestatsiyaga kirishning zaruriy sharti tinglovchilarning o‘quv rejasining barcha bosqichlarini o‘zlashtirishi, oraliq nazoratdan muvaffaqiyatli o‘tishi, amaliy mashg‘ulotlar davomida berilgan topshiriq bo‘yicha ishlarni bajarishi hisoblanadi.
Yakuniy attestatsiya bitiruvchining kurs davomida olgan bilim, malaka va ko'nikmalarning kasbiy ta'lim dasturiga muvofiqligini aniqlash uchun malaka komissiyasi tomonidan malaka imtihoni ko‘rinishida o'tkaziladi. Komissiya tarkibiga ish beruvchilarning vakillari, ishlab chiqarish ta’limi ustalari va pedagog-xodimlar kiritiladi.
Attestatsiya komissiyasi tarkibiga kiritilgan shaxslarning malakasiga qo'yiladigan talablar:
oliy yoki professional (o'rta maxsus, kasb-hunar ta’limi) ma'lumotga va kamida 3 yil mazkur yo‘nalishda amaliy ish tajribasiga ega bo'lishi.
Malakaviy imtihon amaliy malakaviy ishni bajarish va suhbat shaklida nazariy bilimlarni tekshirish imtihonini o'z ichiga oladi.
Nazariy bilimlarini tekshirish uchun o‘tkazilgan nazoratlardan muvaffaqiyatli o‘tgan tinglovchilarga amaliy malakaviy ishlarni bajarishga ruxsat etiladi. Amaliy malakaviy ishlar ish turlari bo'yicha amalga oshiriladi. Nazariy bilimlarni tekshirish savollari ro‘yxati, amaliy malakaviy ishlarni vazifalari va ularni baholash mezonlari ish beruvchilar va mazkur dastur talablaridan kelib chiqib ishlab chiqiladi, attestatsiya komissyasi qarori bilan tasdiqlanadi.
NAZORAT VA BAHOLASH VOSITALARI.
|
| |
Jami:
  
24 - O'zbekiston respublikasi kambag'allikni qisqartirish va bandlik vazirligi

|
O'zbekiston respublikasi kambag'allikni qisqartirish va bandlik vazirligi
|
bet | 12/21 | Sana | 24.01.2024 | Hajmi | 390 Kb. | | #144807 |
Bog'liq Santexnik 5
2.Tinglovchilarning bilim va ko‘nikmalarini baholash
Modul bo‘yicha tinglovchilar tomonidan o‘zlashtirilgan bilim va ko‘nikmalar modul yakunida ichki nazorat bo‘yicha o‘quv rejada keltirilgan tarzda amaldagi tartib asosida baholanadi.
Baholash usullari yozma, og‘zaki, savol-javob, test, amaliy topshiriqlardan iborat bo‘lib, ular o‘quv elementini o‘zlashtirish natijalarini aniqlashga imkon beradi. Nazorat natijalari bo‘yicha tinglovchi T(topshirdi/topshirmadi) tarzida baholanadi.
3.Tavsiya etiladigan adabiyotlar ro‘yxati:
Hikmatullayev S. va boshqalar. “Geologik xavfli hodisalar” Uslubiy ishlanma. T.,2008.-14 b.
Ayubov E.N. “Действия в экстремальных ситуациях (самозащита)”, научно-популярное издание – M., 2017.
Ayubov E.N. “Природные угрозы”, научно-популярное издание – M., 2017.
Ayubov E.N. “Пожары и взрывы”, научно-популярное издание – M., 2017.
Ayubov E.N. “Первая помощь”, научно-популярное издание – M., 2017.
Abidova F.A., “Favqulodda vaziyatlarda aholining harakatlari bo‘yicha tavsiyalar” – T., 2017.
Gafurov N.N., “Радиация и лучевая болезнь” Методическая разработка – T., 2017.
Abidova F.A., Abidov A.B., “Kuchli ta’sir etuvchi zaharli moddalarning xususiyatlari” Uslubiy qo‘llanma – T., 2018.
Haydarov R. va boshqalar. “Fuqarolar uchun zilzila vaqtida tegishli harakat va tadbirlarni amalga oshirish” Uslubiy qo‘llanma. Т.,2021.-14 б.
Internet manbalari
1. www.fvv.uz
2. www.mehnat.uz
3. www.ziyonet
4. www.fvvfmi.uz
5. www.edu.uz.
5. www.edu.profedu.uz
1.2. Qurilish chizmachiligi
1.Modul mazmuni
|
| |
Jami
  
  
360 - O'zbekiston respublikasi kambag'allikni qisqartirish va bandlik vazirligi

O'zbekiston respublikasi kambag'allikni qisqartirish va bandlik vazirligi
Santexnik 5
3. Tinglovchilarning bilim va ko‘nikmalarini baholash Modul bo‘yicha tinglovchilar tomonidan o‘zlashtirilgan bilim va ko‘nikmalar modul yakunida davlat attestatsiyasi davrida amaliy ish ko‘rinishida bajjariladi va komissiya a’zolari tomonidan amaldagi tartib asosida baholanadi. 4. Tavsiya etiladigan adabiyotlar ro‘yxati: “Binolar va inshootlar konstruksiyasi”, M.Voxidov, 2017, Niso poligraf. “Binolarning santexnika qurilmalari va jixozlari” Y.Bo‘riyev, 2017, Noshir. “Qurilish konstruksiyasi hisobi asoslari” Sh. Nizomov va boshqalar, 2013, Noshir. “Binolar tipologiyasi” A. Uralov va boshqalar, 2013, Noshir. “Attraksion uskuna va jixozlardan foydalanish, texnik xizmat ko‘rsatish” M. Aliyeva va boshqalar, 2013, Noshir. “Binolarni qayta tiklash va ta’mirlash”, A.Nuriddinov va b., 2010. “Qurilish materiallari buyumlari va materiallar texnologiyasi”, S.Buzrukov, 2005. 5. Internet manbalari: 1.http://stroyka.ru 2. http://bibliotekar.ru 3.https://b.eruditor.link/file/1736986/ PEDAGOG-XODIMLARGA QO‘YILADIGAN TALABLAR. Mashg'ulotlarni kasbiy ta'lim sohasida oliy ma'lumotli professor-o'qituvchilar tomonidan olib boriladi, ularning yo'nalishi o'qitiladigan o'quv kursiga mos kelishi shart. Kurslarda mashg‘ulotlar olib borishda qonunchilikda pedagogik faoliyat bilan shug‘ullanishda belgilangan cheklovlar mavjud bo‘lmagan, soha bo‘yicha bilim, malaka, ko‘nikma va amaliy ish tajribasiga ega professor-o'qituvchilarga ruhsat etiladi. Pedagog xodimlar qonunchilikda belgilangan tartibda egallab turgan lavozimiga muvofiqligi bo‘yicha o‘rnatilgan tartibda davriy attestatsiyadan o'tadi. Ishlab chiqarish ta'limi ustasi o'quv dasturi kurs tinglovchilaridan kamida bir daraja yuqori darajaga va amaliy ish tajribasiga ega bo‘lishi tavsiya qilinadi. Download 390 Kb.
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa O'zbekiston respublikasi kambag'allikni qisqartirish va bandlik vazirligi
|
O‘zbek tili va adabiyoti kafedrasi o`zbek adabiyoti

|
O‘zbek tili va adabiyoti kafedrasi o`zbek adabiyoti
|
bet | 1/155 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 1,2 Mb. | | #133618 |
Bog'liq portal.guldu.uz-O`zbek adabiyoti
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY VA O’RTA MAXSUS TA’LIM VAZIRLIGI
GULISTON DAVLAT UNIVERSITETI
O‘ZBEK TILI VA ADABIYOTI KAFEDRASI
O`ZBEK ADABIYOTI
fanidan tayyorlangan
O’QUV-USLUBIY MAJMUA
Bilim sohasi: 100000 – Gumanitar soha
Ta’lim sohasi: 120000 – Gumanitar fanlar
Ta’lim yo’nalishi: 5120100 – Filologiya va tillarni o’qitish
(o’zbek tili)
Guliston – 2021
Nasimxon Rahmonov. Nodirbek Jo’raqo’ziyev. O`zbek adabiyoti tarixi fanidan o’quv-uslubiy majmua. - Guliston, 2021.
Mazkur o’quv o’quv-uslubiy majmua 5120100 – Filologiya va tillarni o’qitish (o’zbek tili) ta’lim yo’nalishi talabalari uchun tayyorlangan bo’lib, u O’zbekiston Respublikasi Oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligining 2017 yil 1martdagi 107-sonli “Yangi o’quv-uslubiy majmualarni tayyorlash bo’yicha uslubiy ko’rsatmani tavsiya etish to’g’risida”gi buyrug’i asosida “Oliy va o’rta maxsus, kasb-hunar ta’limi yo’nalishlari bo’yicha o’quv-uslubiy birlashmalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi kengashining BD 5120100-308-raqamli 2018 yil 26.05 da tasdiqlangan namunaviy dastur asosida shakllantirilgan.
Majmuada XIX asrning ikkinchi yarmidan XX asrning 20-yillarigacha bo’lgan o’zbek adabiyoti taraqqiyotiga doir ma’lumotlar keltirilgan. Har bir mavzu oxirida talabalar tomonidan bajarilishi zarur bo’lgan topshiriqlar va nazorat savollari keltirilgan.
Shuningdek, undan ishchi dastur, reyting ishlanmasi, auditoriyada o’tiladigan o’quv mashg’ulotlari (ma’ruza, seminar va amaliy mashg’ulotlar), mustaqil ravishda o’rganishga tavsiya qilingan mavzular, ulardagi ko’rib chiqilishi lozim bo’lgan savollar va bajarish yuzasidan metodik tavsiyalar o’rin olgan bo’lib, tegishli adabiyotlar ro’yxatlari ham mavjud.
O’quv-uslubiy majmua Guliston davlat universiteti O’quv uslubiy kengashi tomonidan (1- сонли bayonnoma ____2020 yil) ko’rib chiqilgan va o’quv jarayonida qo’llashga tavsiya etilgan.
|
| |
-bo‘lim. Favqulodda vaziyatlarni oldini olish, to‘g‘ri harakatlanish va yong‘in xavfsizligini ta’minlash

9
|
Texnogen xususiyatli favqulodda vaziyatlar. Ularni oldini olish chora tadbirlari.
Ish joyida favqulodda vaziyatlarni bartaraf etish va jabrlanganlarga birinchi yordam ko‘rsatish.
|
Ishlab chiqarish jarayonida, shuningdek inson omili natijasida yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan favqulodda vaziyatlar. Avariya, halokat va boshqa nosozliklar natijasida ishchi va xizmatchilarning jabrlanish ehtimoli. Texnogen xususiyatli favqulodda vaziyatlarni oldini olish chora-tadbirlari.
Qutqaruv va fuqaro muhofazasi tuzilmalari. Tuzilmalar tarkibiga kiritiladigan ishchi, xodimlarga qo‘yilgan talablar. Tuzilmalarning favqulodda vaziyatlar oqibatlarini bartaraf etishdagi ishtiroki.
Jabrlanganlarga birinchi yordam ko‘rsatish tartibi. Hayot uchun zarur bo‘lgan omillar (qon ketish, hushdan ketish, yurak faoliyatini buzilishi, shok holatlari va h.k.) ularni tiklash tartibi.
|
4
|
N
|
|
|
-bo‘lim. Texnika xavfsizligi - O'zbekiston respublikasi kambag'allikni qisqartirish va bandlik vazirligi

3-bo‘lim. Texnika xavfsizligi
|
|
4
|
Texnika xavfsizligining maqsadi, vazifasi va ahamiyati
|
Ishlab chiqarishda texnika xavfsizligi, uning maqsadi, vazifasi va ahamiyati. Texnika xavfsizligini ta’minlashning asosiy bosqichlari. Ishlab chiqarishda yuzaga keladigan xavfli omillar, ularning guruhlanishi. Mashina va mexanizmlarning xavfli joylari (zonalari). Mashina, mexanizm, jihozlar va kichik mexanizatsiya vositalarining texnik holatiga bo‘lgan umumiy va maxsus xavfsizlik talablari. Mashina va mexanizmlarni yuqori xavfli va zararli sharoitlarda ishlatishdagi xavfsizlik talablari.
|
2
|
N
|
|
|
5
|
Mehnat jarayonida jarohatlanish va kasb kasalligi sabablarini tahlil qilish. Xavfsiz mehnat sharoitini yaratish
|
Mehnat jarayonida jarohatlanish va kasb kasalligi sabablarini tahlil qilish. Xavfsiz mehnat sharoitini yaratish. O‘zbekiston Respublikasining baxtsiz hodisalar to‘g‘risidagi nizomi. Baxtsiz xodisa turlari. Baxtsiz xodisalarning oldini olish tadbirlari. Jaroxatlanish sabablarini taxlil etish va mehnat muhofazasi masalalarini iqtisodiy baholash.
|
2
|
N
|
|
|
6
|
Ishlab chiqarishda elektr xavfsizligini ta’minlash
|
Elektr tokining inson organizmiga ta’sir qilishining o‘ziga xos xususiyatlari. Elektr tokining inson organizmiga ta’siri oqibatini belgilovchi omillar. Tegish kuchlanishiga va qadam kuchlanishiga tushish holatlari.
Elektr uskunalarining va elektr qurilmalari joylashgan xonalarning elektr xavfsizligi bo‘yicha klassifikatsiyasi. Kuchlanish ostidagi tok o‘tkazuvchi qismlarga tegib ketishdan himoyalanish usullari va vositalari.
|
2
|
N
|
|
|
7
|
Katta energiya va bosim bilan ishlovchi uskuna va qurilmalarni ishlatishdagi xavfsizlik talablari
|
Katta energiya va bosim bilan ishlovchi uskuna, qurilmalarning va idishlarning turlari va guruhlanishi. Uskunalarning xavfsizligini nazorat qilish asboblariga qo‘yiladigan umumiy xavfsizlik talablari. Bug‘ va suv qozonlarini ishlatganda xavfsizlik talablari.
Suyultirilgan, eritilgan va siqilgan gazlar saqlanadigan idishlarni ishlatganda xavfsizlik talablari. Kompressor qurilmalarini ishlatganda xavfsizlik talablari.
|
4
|
N
|
|
|
8
|
Yuk tashish va yuklash-tushirish ishlarida xavfsizlik talablari
|
Ishlab chiqarishdagi yuklarning xavfsizlik bo‘yicha guruhlanishi. Odamlarni transport vositalarida tashishda xavfsizlik talablari. Xizmat ko‘rsatuvchi xodimlarga qo‘yiladigan talablar.
Yuklash-tushirish mashina va vositalarining texnik holatiga qo‘yiladigan xavfsizlik talablari. Yuklash-tushirish maydonchasiga va materiallarni saqlashga, joylashtirishga bo‘lgan xavfsizlik talablari.
|
2
|
N
|
|
|
|
-rasm. To’rt holatli agregat dastgohi

4-rasm. To’rt holatli agregat dastgohi.
1-holat — tanavorni o'rnatish va tushirish; 2-holat — parmalash; 3-holat — zenkerlash; 4-holat - razvyortkalash.
Harakat — o'tuv yoki uning qismini bajarishda, bir maqsadga birlashtirilgan ishchi harakatlarining tugallangan majmuyi. Shunday tanavorni moslamaga o'rnatib, yordamchi o'tishni bajarishda ketma-ket quyidagi harakatlami bajarish kerak bo'ladi: yashikdan tanavor olinsin, moslamaga o'rnatilsm va mahkamlansin. Stanok 10 to'xtatilsin, tanavor moslamadan bo‘shatilsin va boshqa yashikka solib qo'yilsin va hokazo.
Operatsiyalar bog'lanish koeffitsiyenti va ishlab chiqarish turlari
Turli texnologik operatsiyalar soni — O ning, bir oyga teng rejalashtirilgan davr ichida bajargan yoki bajariluvchi ishchi joylar soni R-ga nisbati operatsiyalar bog'lanish koeffitsiyenti deb ataladi.
.
Operatsiyalar bog'lanish koeffitsiyenti ishlab chiqarish ti pining asosiy tavsiflaridan biridir (G O ST 3.1121—84).
Ommaviy (ko'plab) va yirik seriyalab ishlab chiqarish uchun operatsiyalar bog'lanish koeffitsiyenti 1 = K bk< 10, o'rta seriyalab ishlab chiqarish uchun , mayda seriyalab ishlab chiqarish uchun uchun . yakka ishlab chiqarish uchun belgilanmagan.
Yuqoridan aniq bo'ldiki, ishlab chiqarish turigabesh tipdagi ishlab chiqarish kirar ekan yakka, mayda seriyalab, seriyalab, yirik seriyalab va ommaviy.
Yakka ishlab chiqarish va uning tavsifi
Yakka ishlab chiqarish qayta tayyorlash ko‘zda tutilmagan kichik hajmdagi bir xildagi mahsulotlar chiqarishni tavsiflaydi. Ishni tashkil qilish shakli oqimsiz bo'lib, tanavorlarga ishlov berish nomlari bir xilda bo'lgan universallardan tashkil qilingan uchastkalarda bajariladi.
Bu uchastkalarga: tokarlik stanoklar uchastkasi; frezerlik stanoklari uchastkasi va boshqa tipdagi dastgohli uchastkalar kiradi. Ishlab chiqariluvchi buyumlaming soni bitta-beshtadan ko'p bo'lmaganligi sababli, detal xomaki tanavorlari chiviq po'lat prokatlardan, bolg'alash bilan tayyorlashdan, qolipsiz yerga quyilgan chushkalardan olinadi.
Bunday tanavorlarga ishlov berib, detal shakliga keltiiguncha juda ko'p miqdorda qirindi olib tashlanadi va material ishlatish koeffitsiyenti yuqori bo'ladi. Qo'llaniluvchi moslamalar, o'lchagich asboblar ko'pincha universal bo'ladi va standart keskich asboblar ishlatiladi. Ishchilaming malakasi esa yuqori bo'ladi.
|