Rastrli grafika - Mavzu: Kompyuter grafikasi va uning turlari Reja

|
Mavzu: Kompyuter grafikasi va uning turlari Reja
|
bet | 2/6 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 164 Kb. | | #115790 |
Bog'liq Kompyuter grafikasi va uning turlariRastrli grafika. Rastr tasvirlar to’g’ri burchakli matritsa shaklida namoyon bo’lib, har bir yacheykasi rangli nuqtadan iborat.
Rastr grafikasining asosi piksel’ (nuqta) hisoblanib, u rang bilan ifodalanadi.
Tasvir nuqtalar to’plami sifatida akslanib ular qanchalik ko’p bo’lsa ko’rinish shunchalik tiniq va sifatli, fayl esa ko’p joy egallaydi. Ya’ni, aynan bitta tasvirning o’zi yuqori yoki past sifatli bo’lishi, o’lchov birligiga qarab nuqtalar ko’p yoki kam (odatda bir dyuymga nisbatan nuqtalar soni - dpi yoki piksellar soni - ppi bilan belgilanadi) bo’lishi mumkin.
Rastr - bu nuqtalarning tartibli joylashuvidir.
To’g’ri to’rtburchakli rastr.
Rasm 1
Rasm 1 da elementlari to’g’ri to’rtburchakdan iborat bo’lgan rastr tasvirlangan. Bunday rastrlar to’g’ri burchakli rastrlar deyiladi. Asosan shu turdagi rastrlar ko’p uchraydi.
Shuningdek, boshqa geometrik shakllardagi rastrlar ham qo’llanilishi mumkin. Masalan: uchburchak, oltiburchak (rasm 2).
n
n ^
a) Uchburchakli rastr b) Geksagonal rastr
Rasm 2
Faqat ular quydagi talablarga javob berishi lozim:
- hamma geometrik shakllar bir xil bo’lishi kerak;
- geometrik shakllar tekislik yuzasini ochiq joy qoldirmasdan va birbirini
to’smasdan to’liq qoplashi lozim.
Rastrli tasvirlar har bir katagi ranglangan katakli qog’ozni eslatadi. Piksel (inglizcha pixel – picture element) – rastrli tavirlarning asosiy elementi hisoblanib, tasvir aynan shu elementlardan tashkil topadi.
Rastrli grafikani tahrirlaganda biz piksellarni tahrirlaymiz, ya’ni ularning rangini o’zgartiramiz. Rastrli grafika asosan sifat sig’imi (razreshenie)ga bog’liq, chunki tasvirni ifodalovchi ma’lumot ma’lum bir o’lchamdagi to’rga bog’langan bo’ladi. Rastrli tasvir tahrirlanganda uning sifati o’zgarishi (odatda pasayishi), ya’ni tasvirni o’zini mas, balki u joylashgan to’rning o’lchamlari o’zgartirilib tasvirning aniqlik, tiniqlik darajasi o’zgartiriladi va fayl egallagan hajmi kamaytiriladi. Rastrli grafikani tasvirning sifat sig’imiga nisbatan past bo’lgan qurilma (printer)da chop ettirish rasm sifatini pasaytishiga olib keladi. Demak rastrli grafikani chop etish qurilmasining sifat sig’imi tasvir sifat sig’imiga nisbatan yuqori bo’lishi tavsiya etiladi.
Rastrli grafikaning keng tarqalgan formatlari: *.tif, *.gif, *.jpg, *png, *.bmp, *.pcx va b. Afzalligi:
Rastr grafikasi real obrazlarni effektiv namoyish eta oladi. Sifatli rastr tasvirlari foto surat darajasidagi yuqori aniqlikda real va haqqoniy aks ettirilishi mumkin.
Rastr tasvirlar chiqarish qurilmalari - asosan lazer printerlarida juda yaxshi chop etiladi. Ya’ni rastr grafikasining sifati chop etishda o’zgarmaydi.
Kamchiliklari:
Rastr tasvirlari saqlash qurilmalari (qattiq disk, CD-DVD, fleshka va h.) da ko’p joy egallaydi;
Rastr tasvirlarni tahrirlashda kompyuterning xotira resurslari - xususan tezkor xotirada ko’proq joy talab etiladi;
Rastr tasvirlarni tahrirlash mehnat talab va mashaqqatli;
Rastr tasvir masshtablashtirilganda tasvir sifati o’zgaradi.
|
| |