nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Katalizatorlar hám olardıń ammiakti sintezlew processindegi roli

|
Katalizatorlar hám olardıń ammiakti sintezlew processindegi roli
|
bet | 4/11 | Sana | 07.12.2023 | Hajmi | 0,63 Mb. | | #113184 |
Bog'liq Azot kislotası óndirisiniń rawajlanıw tariyxıKatalizatorlar hám olardıń ammiakti sintezlew processindegi roli. Ammiakti elementlerden sintezlewde katalizator sıpatında temir, marganec, osmiy, volfram hám taǵı basqalar sınap kórilgen. Biraq olardıń kópshiligi zavod ámeliyatında jaramsız ekenligi belgili boldı. Qoyılǵan talaplarǵa juwap beretuǵın, aktivligin uzaq ўaqıtdawamında saqlaytuǵın katalizator, kaliy hám alyuminiy menen qaplanǵan metallıq temir ekenligi tabıldı. Temir katalizator tómendegishe tayarlanadı. Balqıtılǵan temir massasın sáykes qosımtalar qosıp kislorod aǵımında okislendiredi. Keyin alınǵan massa maydalanadı, elenedi, diametri 4 – 6 hám 8 – 10 mm bolǵan dánesheler terip alınadı, kontaktlestiriwshi úskenege salınadı hám azotlı-vodorodlı aralaspa menen qálpine keltiriledi. Qálpine keltirilgen katalizator málim dárejede jetilisken betke iye boladı. Onıń sapası dáslepki shiyki zatlardıń tazalıǵına baylanıslı. Katalizatordıń quramına kal'ciy okisid kirgizilse, onıń ıssılıqqa shıdamlılıǵı artadı, bul ammiakti sintezlewde áhmiyetli qásiyet bolıp esaplanadı. Temir katalizatordıń aktivligi 450 0C tan 575 – 6000C lar shegarasında boladı. Júdá joqarı temperaturalarda ol aktivligin tez joǵaltadı. Temir kataliza-tor, gazli aralaspanıń quramındaǵı záhárlerge, belgili dárejede sezgir boladı. Hátteki júdá az muǵdardaǵı záhárdiń ózi, katalizatordı uwlaydı, ammiaktiń shıǵımın keskin kemeytip jiberedi. Katalizatorlardıń záhárlerine, qaytımsız túrde záhárleytuǵın, kúkirtli vodorod hám basqa da kúkirtli birikpeler, sonday-aq qaytımlı túrde záhárleytuǵın, kislorod hám kislorod tutqan birikpeler – uglerod oksidi, suw puwları h.t.b. kiredi. Ásirese tómen temperaturalarda katalizatordıń aktivligin keskin páseytedi.
Gaber hám Nernst ammiakti elementlerden sintezlew reakciyasında teńsalmaqlıq konstantası tek temperaturadan ǵana emes, al basımǵada baylanıslı bolatuǵınlıǵın dálilledi.
1-tablicada basımnıń hám temperaturanıń ammiaktiń shıǵımına tásiri keltirilgen.
1-T a b l i c a
Ammiaktiń shıǵımına basımnıń hám temperaturanıń tásiri
|
| |
-Súwret. Kalciy karbidin alıwshı pech

|
-Súwret. Kalciy karbidin alıwshı pech
|
bet | 3/11 | Sana | 07.12.2023 | Hajmi | 0,63 Mb. | | #113184 |
Bog'liq Azot kislotası óndirisiniń rawajlanıw tariyxı1-Súwret. Kalciy karbidin alıwshı pech
Pechke shixta úzliksiz túrde beriledi. Shixta dep metallurgiyalıq, ximiyalıq hám basqada úskenelerde qayta islewge túsetuǵın materiallardıń, kóbinese janılǵılardıń da aralaspalarına aytıladı. Belgili bir waqıttan soń kal'ciy karbidi pech'ten tútiksheler 5 arqalı arnawlı ıdısqa shıǵarıp alınadı. Suwıtılǵan karbid maydalanadı, iriklenedi hám germetikalıq bekkem etip arnawlı temir ıdısqa jaylastırıladı.
Kalciy cainamidiniń alınıwı. Gaz tárizli azottıń qattı kal'ciy karbidi menen óz-ara tásirlesiwin jaqsılaw ushın, CaC2 mayda poroshok xalına shekem untaladı hám 1050-1100 0C qa shekem qızdırıladı, bunnan keyin process avtotermiyalı túrde ketedi. Reakciya temperaturasın páseytiw hám azottıń maksimal' jutılıwı ushın shixtaǵa katalizator iretinde plavikli shpat – CaF2 qosıladı (2 % - ke shamalas). Kalciy cianamidi periodlı háreket etiwshi elektropech'lerde alınadı.
Reakciya nátiyjesinde shań tárizli kal'ciy karbidi qattı, qara reńli ónim kal'ciy cianamidiniń blokların payda etedi, ol suwıtılǵannan keyin arnawlı digirmanlarda maydalanadı. Cianamidli usılda bir tonna baylanısqan azot óndiriw ushın 10-12 mıń kvt•saat elektr energiyası sarplanadı.
Ammiakti elementlerden sintezlew hám onıń teoriyalıq tiykarları. XIX ásirdiń 40-jıllarına shekem aq, azot hám vodorod gazli aralaspasınan elektr ushqının ótkizgende ammiak payda bolatuǵınlıǵı dálillengen edi.
Biraq bul reakciyanı is júzinde qollanıw bir qansha qıyınshılıq tuwǵızdı.
Ammiaktiń payda bolıwın analizlep qaraǵanımızda, bul ápiwayı reakciya ekenligin kóriwimizge boladı,
yaǵnıy qosımsha ónimler payda bolmaydı, onnan qala berse atmosferalıq basımda teńsalmaqlıq halatında ótedi, ammiaktiń koncentraciyası oǵada az, temperaturanıń artıwı menen jánede tómenleydi hám ekzotermiyalıq reakciya bolıp tabıladı.
Ammiaktiń elementlerge dissociaciyalanıw – qaytımlı reakciyasın úyreniw, kelip shıqqan qıyınshılıqlardı sheshiwge imkaniyat jaratıp berdi. Anıqlap kórilse, 500-700 0C temperaturada hám atmosferalıq basımda, ammiak tolıq tarqalmaydı hám gazli aralaspada onıń azǵana muǵdarı saqlanıp qaladı eken (500 0C ta – 0,129 %, 600 0C ta – 0,049 %, 700 0C ta – 0,0223 %). Ammiakti sintezlewdiń negizgi múmkinshiligi usılayınsha kórsetip berildi. Teńsalmaqlıq jaǵdayı temperaturaǵa baylanıslı ekenligi, dálillendi, atap aytqanda: temperaturanıń páseyiwi tuwra reakciyanıń tezliginasıradı:
Al temperaturanıń kóteriliwi, kerisinshe, qarama-qarsı tárepke baratuǵın reakciya tezligin asıradı; 1000 0C ta ammiak tolıǵı menen elementlerge tarqaladı:
Basımnıń artıwı ammiaktiń shıǵımınıń artıwına imkaniyat jaratadı. Reakciyanı óndirislik processti qanaatlandırıwshı tezlik penen ótkeriw ushın, 400 – 500 0C qa shamalas temperatura hám júzlegen atmosfera menen ólsheniwshi, basım talap etiledi. Ammiaktiń elementlerden payda bolıw reakciyasınıń tezligine katalizatorlarda tásir kórsetedi.
|
| |
Yangi mavzuni tushuntirish

|
Yangi mavzuni tushuntirish
|
bet | 2/5 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 13,59 Kb. | | #117335 |
Bog'liq Ikki akademik soatlik dars ishlanmasi-fayllar.orgYangi mavzuni tushuntirish
Mavzu:
Mexnat unumdorligiga ta’sir etuvchi psixologik omillar
Mehnat unumdorligi va samaradorligi .
Mehnat unumdorligi-bu xodimlar mehnat faoliyatining iqtisodiy samaradorligi
ko’rsatkichidir.
Mehnat unumdorligi - minimal ish haqi xarajatlari bilan eng katta samaraga
erishishda ifodalangan xodimlarning mehnat faoliyati samaradorligi.
Mehnat samaradorligi tushunchasi esa unumdorlik tushunchasidan kengroq bo’lib, u
iqtisodiy jihatlar (aslida mehnat unumdorligi) dan tashqari yana psixofiziologik va
ijtimoiy jihatlarni ham o’z ichiga oladi.
Asosan, shaxsning mehnat unumdorligi uchta narsaga bog'liq:
aqliy energiya ;
ichki motivatsiya ;
tashqi motivatsiya;
Ushbu uchta muhim elementdan birortasining nomutanosibligi yoki etishmasligi
hosildorlikning keskin pasayishiga olib kelishi mumkin.
Mehnat ko`nikmasi-Ish tajribasi.
Hech bir ish beruvchi o'zining kundalik ishi
davomida duch kelgan muammolarini yecha olmaydigan va yechishga harakat ham
qilmaydigan ishchini xohlamaydi. Buning o'rniga ular o'z tashabbuslarini qo'llay
oladigan va o`z muammolariningg yechimlarini izlay oladigan odamni xohlashadi
. Shunga o`xshash kadrlarni zarur sohaga asoslangan institut va universitetlar
tayyorlashadi. Biroz tajribaga ega bo'lsangiz, faol va malakali bo'lish ancha
osonlashadi, ya'ni birinchi kundan boshlab siz doimo tajribali hamkasblaringizning
yelkasiga suyanmaysiz.
Mexnat unumdorligiga ta’sir etuvchi psixologik omillar:
-
Ish muhiti;
- Ish mazmuni;
- Ishning tashkiliy sharoiti;
- Ishchilarning salomatligi;
- Ishchilarning ishdan qoniqishi;
|
| |
Sirdaryo viloyati Boyovut tumani xalq ta’limi bo‘limi tasarrufidagi

|
Sirdaryo viloyati Boyovut tumani xalq ta’limi bo‘limi tasarrufidagi
|
bet | 1/40 | Sana | 01.01.2024 | Hajmi | 15,36 Mb. | | #129281 |
Bog'liq 2-sinf soati
Sirdaryo viloyati
Boyovut tumani xalq ta’limi
bo‘limi tasarrufidagi
32-umumiy o‘rta ta’lim maktabi
2 - sinf rahbari
Karimova Go’zalning
2022-2023 o‘quv yili uchun
Tushuntirish xati
Bolalarimizni birovlarning qo’liga berib qo’ymasdan, ularni o’zimiz tarbiyalashimiz lozim.
Shavkat Mirziyoyev
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Xalq ta’limi tizimiga boshqaruvning yangi tamoyillarini joriy etish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 208-yil 5-sentyabrdagi PQ-3931-son qarori hamda Vazirlar Mahkamasining “Umumiy o‘rta ta’Iim muassasalarida “Tarbiya” fanini bosqichma-bosqich amaliyotga joriy etish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2020-yil 6-iyuldagi 422-son qarorida belgilandi. 2022-2023-o‘quv yilidan boshlab 1-11-sinflarda haftaning juma kunidagi birinchi darsni sinf rahbarlari va tegishli mutahasisslar tomonidan “Sinf soati” sifatida o‘tilishi yo‘lga qo‘yildi. Ma’lumki, sinf rahbari o‘z sinfidagi o‘quvchilarning bevosita ta’lim-tarbiya jarayoni, ya’ni darslar davomida hamda darsdan keyingi faoliyatini nazorat qilishga mas’ul shaxs hisoblanadi.
Umumiy o`rta ta’lim muassasalarida sinf rahbari faoliyati O`zbekiston Respublikasining “Ta’lim to`g`risida”gi Qonuni, “Kadrlar tayyorlash milliy dasturi”, O`zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining ta’lim sohasidagi qarorlari, Xalq ta’limi vazirligi tomonidan ishlab chiqilgan tegishli me’yoriy hujjatlar va Xalq ta’limi vazirligining 41 sonli buyrug`i asosida tashkil etildi.
Mazkur dastur va metodik qo’llanmayuqorida nomlari keltirilgan ta’limga oid huquqiy va me’yoriy hujjatlarga, shuningdek, umumiy o‘rta ta’limning uzluksizligi va izchilligiga, zamonaviy metodologiyalarga asoslangan.
|
| |
Axborotni eng kichik o‘lchov birligi qaysi javobda to‘g‘ri berilgan? - bet 2

|
Axborotni eng kichik o‘lchov birligi qaysi javobda to‘g‘ri berilgan?
|
bet | 2/2 | Sana | 05.10.2024 | Hajmi | 27,77 Kb. | | #273665 |
Bog'liq Argos javoblar
Yashash huquqi har bir insоnning qanday huquqi hisoblanadi?
(Yashash huquqi har bir insonning ajralmas huquqidir va u qonun bilan muhofaza qilinadi. Inson hayotiga suiqasd qilish eng og‘ir jinoyatdir.
O‘zbekiston Respublikasida o‘lim jazosi taqiqlanadi. )
Qanday hоllarda mitinglar, yig‘ilishlar kabi tadbirlarni o‘tkazish hоkimiyat оrganlari to‘хtatishi yoki taqiqlashi huquqiga ega?
(Hokimiyat organlari faqat xavfsizlik nuqtai nazaridangina bunday tadbirlar o‘tkazilishini to‘xtatish yoki taqiqlash huquqiga ega.
Fuqarоlar o‘z ijtimоiy faоlliklarini qanday amalga оshiradilar?
(Fuqarolar o‘z ijtimoiy faolliklarini O‘zbekiston Respublikasi qonunlariga muvofiq mitinglar, yig‘ilishlar va namoyishlar shaklida amalga oshirish huquqiga ega.
O‘zbеkistоn Rеspublikasi fuqarоlarining shaхsiy huquqlari bеrilgan javobni bеlgilang.
Quyidagilarning qaysi biri iqtisоdiy va ijtimоiy huquqlarga taalluqli emas?
Prеzidеnt qachоn va qayеrda qasamyod qiladi?
(O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi yig‘ilishida quyidagi qasamyodni qabul qilgan paytdan boshlab o‘z lavozimiga kirishgan hisoblanadi:
Oila jamiyatning asosiy bo‘g‘inidir hamda u ... muhofazasidadir? Nuqtalar o‘rniga tegishli so‘zlarni qo‘ying.
(Oila jamiyatning asosiy bo‘g‘inidir hamda u jamiyat va davlat muhofazasidadir.
O‘zbеkistоn Rеspublikasining amaldagi Prеzidеnti o‘z vazifalarini bajara оlmaydigan hоlatlarda uning vazifa va vakоlatlari kimning zimmasiga yuklatiladi?
(O‘zbekiston Respublikasining amaldagi Prezidenti o‘z vazifalarini bajara olmaydigan holatlarda uning vazifa va vakolatlari vaqtincha O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Raisining zimmasiga yuklatiladi, bunda uch oy muddat ichida qonunga to‘liq muvofiq holda O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti saylovi o‘tkaziladi.
O‘zbеkistоn Rеspublikasi Kоnstitutsiyasiga ko‘ra, Rеspublikamizda eng оliy qadriyat nima?
(demokratiya, erkinlik va tenglik, ijtimoiy adolat va birdamlik g‘oyalariga sadoqatimizni namoyon qilib,
inson, uning hayoti, erkinligi, sha’ni va qadr-qimmati oliy qadriyat hisoblanadigan insonparvar demokratik davlatni, ochiq va adolatli jamiyatni barpo etish borasida hozirgi va kelajak avlodlar oldidagi yuksak mas’uliyatimizni anglagan holda,
Оta va оnalar o‘z farzandlarini bоqish va tarbiyalash uchun bеlgilangan muddatni aniqlang.
(Ota-onalar va ularning o‘rnini bosuvchi shaxslar o‘z farzandlarini voyaga yetguniga qadar boqishi, ularning tarbiyasi, ta’lim olishi, sog‘lom, to‘laqonli va har tomonlama kamol topishi xususida g‘amxo‘rlik qilishga majburdirlar.
|
| |
- Ishchilarning imkoniyatlari va ehtiyojlari

|
- Ishchilarning imkoniyatlari va ehtiyojlari
|
bet | 3/5 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 13,59 Kb. | | #117335 |
Bog'liq Ikki akademik soatlik dars ishlanmasi-fayllar.org- Ishchilarning imkoniyatlari va ehtiyojlari;
- Muomila madaniyati;
- Oila va ish o`rtasidagi bog`liqlik;
Ish muhiti - deganda ishchi ishlaydigan xona sharoti , qulay stol va kursi , ishda
zarur bo`ladigan asosiy anjomlari tushiniladi.
Ish mazmuni - bu inson qilayotgan ishining foydasini va maqsadini bilishi,
vazifaning bajarilmasidan oldingi va keying holatidagi farqni anglay olishi.
Ishning tashkiliy sharoiti - bu ishlash uchun barcha faktorlar hisobga olinganmi
yoki yo`q . Masalan xona tempraturasi , xavosi , kerakli asbob-anjomlar .
Ishchilarning salomiatligi - eng asosiy faktorlaridan biri bo`lib , insonda andaydir
kassallikning ozgina asorati yoki belgisi shu insonning ish samaradorligiga ta`sir
qilmay qolmaydi. Chunki ishga sarflanishi zarur bo`lgan energiyaning bir qismi albatta
kasallikning mayda alomatlari bilan kurashish uchun sarf bo`ladi.
Ishchilarning ishdan qoniqishi,Ishchilarning imkoniyatlari va ehtiyojlari
Ishdan qoniqish - albatta bu tushuncha individual tushuncha, o`zi sevgan kasb egasi
o`z ishidan mamnun holati, ya`ni agar insonga o`zi qiladigan ishda qiziqishi bo`lsa, ish
faoliyatida ishdan bezish holatlari kuzatilmasligidir. Albatta buni anialsh uchun yil
oylar ketishi muqarrar.
Xodimning imkoniyatlari – ish faoliyatida ish uchun ajratiladigan energiyaga teng
ish, yani kunlik o`rtacha bajariladigan vazifalar miqdor.
Xodimning imkoniyatlari – ish faoliyatida ish uchun ajratiladigan energiyaga teng
ish, yani kunlik o`rtacha bajariladigan vazifalar miqdor.
Xodimning ehtiyojlari – bu albatta xodimning oladigan maoshi bilan o`zining,
oilasinig oylik xarajatlarini qoplay olishi.
Muomila madaniyati. Muomila madaniyati – mehnat faoliyatida ish
unumdorligining tayanchlaridan biri bo`lib, xodimlarning o`z hamkasblari, ish
faoliyatidagi barcha kollektiv bilan o`rnatgan munosabat va rishtalar yig`indisi.
|
| |
Insonnning ish qobiliyati

1. faollashtirish davri - yoki samaradorlikni oshirish; ushbu davrda ishlash darajasi
boshlang'ichga nisbatan asta-sekin o'sib boradi; ishning tabiati va insonning
individual xususiyatlariga qarab, bu muddat bir necha daqiqadan 1,5 soatgacha,
aqliy ijodiy ish bilan esa 2 ... 2,5 soatgacha davom etadi;
2. yuqori barqarorlik fazasi - bu yuqori mehnat ko'rsatkichlarining nisbiy
barqarorligi yoki hatto fiziologik funktsiyalarning keskinligini pasayishi bilan
birlashtirilishi bilan tavsiflanadi; ushbu bosqichning davomiyligi mehnatning
og'irligi va intensivligiga qarab 2 ... 2,5 soat yoki undan ko'p bo'lishi mumkin;
3. pasayish davri - insonning asosiy ishchi organlarining funktsional
imkoniyatlarining pasayishi bilan tavsiflanadi va charchoq hissi bilan birga keladi
Ish faoliyatini baholash
Ish faoliyatini baholash - tashkilot xodimlarini ish samaradorligini darajasiga
qarab baholangan xodim tomonidan baholash yo'nalishi. Bu quyidagilarni hisobga
oladi:
To'g'ridan-to'g'ri mehnat natijalari ko'rsatkichlari;
Mehnat natijalariga erishish shartlari ko'rsatkichlari;
Kasbiy xulq-atvor ko'rsatkichlari;
Shaxsiy fazilatlarni tavsiflovchi ko'rsatkichlar;
Psixofiziologik nuqtai nazardan, sanoat tayyorgarligi - bu muayyan ishni eng
samarali bajarish uchun moslashuv jarayoni va inson tanasining fiziologik
funktsiyalaridagi tegishli o'zgarishlar. O'qitish (o'rganish) natijasida mushaklarning
kuchi va chidamliligi oshadi, ish harakatlarining aniqligi va tezligi oshadi va fiziologik
funktsiyalar ish tugagandan so'ng tezroq tiklanadi.
Mehnat va mehnat unumdorligi haqida maqol va hikmatli so’zlar tuzish
Dars yakuni.
Dars yakunlanadi va uyga topshiriq beriladi ;
Taklif va mulohazalarni eshitish ;
Uyga topshiriq: Mehnat unumdorligi haqida yangi ma’lumotlar o’rganib
mehnat
unumdorligiga ta’sir qiluvchi psixologik omillarni o’rganib kelish
.
http://fayllar.org
Eurasian journal of mathematical theory and computer sciences

Eurasian journal of mathematical theory and computer sciences
Download
0,67 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/6
Sana
14.01.2024
Hajmi
0,67 Mb.
#137234
Download
0,67 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Eurasian journal of mathematical theory and computer sciences
Download
0,67 Mb.
Matnni ko'rish
Yuqtirish va infektsiya - Yuqumli kasalliklar: keng qamrovli sharh

|
Yuqumli kasalliklar: keng qamrovli sharh
|
bet | 3/5 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 25,73 Mb. | | #155957 |
Bog'liq TEST 1Yuqtirish va infektsiya
1
Suv orqali yuqishi
Yuqtirishning eng keng tarqalgan usullaridan biri ifloslangan suvni yutishdir, ayniqsa sanitariya va gigiena qoidalari etarli bo'lmagan joylarda. Bu ichimlik suvi yoki rekreatsion suv inshootlaridan suvni yutish orqali sodir bo'lishi mumkin.
2
Oziq-ovqat orqali yuqishi
Giardia kistalari bilan ifloslangan oziq-ovqatlarni iste'mol qilish, ko'pincha oziq-ovqat mahsulotlarini noto'g'ri ishlatish yoki yomon gigiena tufayli infektsiyaga olib kelishi mumkin. Xom mahsulotlar, pasterizatsiya qilinmagan sut mahsulotlari va etarli darajada pishirilmagan ovqatlar umumiy ifloslanish manbalari hisoblanadi.
3
Odamdan odamga yuqishi
Infektsiyalangan odam yoki uning shaxsiy buyumlari, masalan, yuvilmagan qo'llar bilan bevosita aloqa qilish Giardia lamblia tarqalishiga olib kelishi mumkin. Ushbu tarqalish usuli, ayniqsa, odamlar gavjum yoki institutsional sharoitlarda tegishli.
Semptomlar va diagnostika
Umumiy simptomlar
Giardia lamblianing tipik belgilari orasida diareya, qorin bo'shlig'i kramplari bo’lishi, qorin dam bo’lishi, ko'ngil aynishi va vazn yo'qotish kiradi. Ba'zi odamlar charchoq, qusish va isitmani boshdan kechirishi mumkin.
Diagnostika
Giardia lamblia infektsiyasini tashxislash parazit yoki uning kistalari mavjudligini aniqlash uchun axlat namunasini tahlil qilishni o'z ichiga oladi. Ba'zi hollarda qondagi parazitga qarshi antikorlarni aniqlash uchun serologik testlar o'tkazilishi mumkin.
Toksin A/B ga kirish
Toksin A
Toksin A - bu bakteriyalarning ma'lum shtammlari tomonidan ishlab chiqarilgan oqsil. Bu ichaklarga jiddiy zarar etkazishi mumkin va psevdomembranoz kolit kabi holatlar bilan bog'liq.
Toksin B
Toksin B - ma'lum bakterial infektsiyalarning patogenezida yana bir asosiy omil hisoblanadi. Bu ichak epiteliya hujayralari to'sig'ining buzilishiga va psevdomembranalarning shakllanishiga yordam beradi.
|
| |
A/B toksinining belgilari va ta'siri

|
A/B toksinining belgilari va ta'siri
|
bet | 4/5 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 25,73 Mb. | | #155957 |
Bog'liq TEST 1A/B toksinining belgilari va ta'siri
Oshqozon-ichak traktining yallig'lanishi
A va B toksinlari og'ir yallig'lanish va oshqozon-ichak traktiga olib kelishi mumkin, bu esa qorin og'rig'i, diareya va kolit kabi belgilarga olib keladi.
Psevdomembrana shakllanishi
Toksinlar yo'g'on ichakda psevdomembranalarning shakllanishiga yordam beradi, bu esa toksik megakolon va ichakning teshilishi kabi asoratlarga olib kelishi mumkin.
Tizimli ta'sirlar
Og'ir holatlarda toksinlar qon oqimiga kirib, isitma, sepsis va ko'plab organ etishmovchiligini o'z ichiga olgan tizimli ta'sirga olib kelishi mumkin.
Ichki qon ketish
1
Sabablari
Travma, oshqozon-ichakdan qon ketishi yoki qon tomir anormalliklari natijasida yuzaga kelishi mumkin.
2
Alomatlar
Zaiflik, bosh aylanishi, past qon bosimi va qon yo'qotish belgilari bo'lishi mumkin.
3
Davolash
Qon quyish va jarrohlik aralashuvigacha manbani topish va davolash
Oshqozon-ichak traktining yuqori qismidan oshqozon-ichakdan qon ketishining belgilari:
1) qusishda yorqin qizil qon; 2) qusish, uning tarkibi "kofe maydonchalari" kabi ko'rinadi; 3) qora taburet; 4) axlat bilan aralashtirilgan qora qon.
Pastki oshqozon-ichak traktida qon ketishining belgilari odatda quyidagilar:
1) qora najas; 2) qora qon bilan aralashtirilgan najas; 3) yorqin qizil qon dog'lari bilan najas.
Oshqozon-ichak traktidan qon ketish mustaqil kasallik emas, lekin odatda oshqozon-ichak kasalliklarining bir ko'rinishi yoki alomatidir. Oshqozon-ichak traktidan qon ketishi mumkin bo'lgan juda ko'p sabablar mavjud, ko'pincha bular gemorroy, oshqozon va o'n ikki barmoqli ichakning oshqozon yarasi, shilliq qavatning shikastlanishi, venoz pleksus yoki qizilo'ngachning yallig'lanishi, divertikuloz va divertikulit, va Kron kasalligi, ingichka yoki katta ichakning poliplari, yo'g'on ichak saratoni, oshqozon yoki qizilo'ngach saratoni.
|
| |
Virusli tarqalish - Yuqumli kasalliklar: keng qamrovli sharh

|
Yuqumli kasalliklar: keng qamrovli sharh
|
bet | 2/5 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 25,73 Mb. | | #155957 |
Bog'liq TEST 13
Virusli tarqalish
Rotavirus infektsiyalangan odamning axlatida simptomlar boshlanishidan oldin va alomatlar yo'qolganidan keyin bir necha kun davomida atrqalishi mumkin.
Entamoeba histolytica va Giardia lamblia
1
Entamoeba histolytica
Entamoeba histolytica - oddiy parazit bo'lib, amyoba dizenteriyasini, ichak infektsiyasini keltirib chiqarishi mumkin, bu esa najasda qon va shilimshiq bilan og'ir diareyaga olib keladi.
2
Giardia lamblia
Giardia lamblia - bu diareya kasalligini keltirib chiqaradigan mikroskopik parazit. U tuproqda, oziq-ovqat mahsulotlarida, suvda yoki yuqtirilgan odam yoki hayvonlarning najasi bilan ifloslangan yuzalarda bo'lishi mumkin.
Entamoeba histolytica va Giardia lamblia belgilari
Entamoeba histolytica
Umumiy simptomlar orasida oshqozon og'rig'i, qonli axlat va diareya kuzatilishi mumkin. Og'ir holatlarda u jigar xo'ppozlariga va boshqa jiddiy asoratlarga olib kelishi mumkin.
Giardia lamblia
Alomatlar diareya, gaz, yog'li axlat, oshqozon kramplari, ko'ngil aynishi va suvsizlanishni o'z ichiga olishi mumkin.
Entamoeba Histolytica
1
Infektsiya
Amyobali dizenteriya va amyobali jigar xo'ppozini keltirib chiqaradi.
2
Yuqish
Kontaminatsiyalangan oziq-ovqat, suv va yomon sanitariya sharoitlari yuqishiga yordam beradi.
3
Geografik taqsimot
Sanitariya sharoitlari etarli bo'lmagan rivojlanayotgan mamlakatlarda ko'proq tarqalgan.
Giardia Lamblia nima?
Giardia lamblia - bu diareya kasalligini keltirib chiqaradigan mikroskopik parazit. Bu odamlarda eng keng tarqalgan parazitar infektsiyalardan biri bo'lib, har yili dunyo bo'ylab millionlab odamlarga ta'sir qiladi. Giardia lamblia kasallangan odamlar yoki hayvonlarning najaslari bilan ifloslangan tuproq, oziq-ovqat, suv va yuzalarda uchraydi. Parazit bemor tanasidan tashqarida uzoq vaqt yashashi mumkin va xlorga asoslangan dezinfektsiyalash vositalariga chidamli bo'lib, uni sog'liqni saqlash uchun jiddiy tashvishga soladigan infeksiyalar sirasiga qo’shish mumkin. Giardia lamblia rivojlanayotgan mamlakatlarda ham, rivojlangan mamlakatlarda ham paydo bo'lishi mumkin, epidemiyalar odatda cho'l hududlarida ifloslangan suv manbalari bilan bog'liq.
|
| |
EURASIAN JOURNAL OF MATHEMATICAL

|
EURASIAN JOURNAL OF MATHEMATICALBog'liq EJMTCS0619EURASIAN JOURNAL OF MATHEMATICAL
THEORY AND COMPUTER SCIENCES
Innovative Academy Research Support Center
UIF =
8.3
| SJIF =
5.916
www.in-academy.uz
Volume 3 Issue 6, June 2023 ISSN 2181-2861
Page 88
kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanish nazariyasi, texnologiyasi va amaliyoti bilan
ta’minlashning maqsadga yo‘naltirilgan tashkiliy jarayoni zarurligi ta’kidlab o‘tiladi.
O‘qitish jarayoniga, xususan, ta’lim oluvchilarning o‘zaro tarmoq harakatlarini tashkil
etish uchun tarmoq servislarini joriy qilish metodikasi bilan Ye.K. Gerasimova, N.Y.
Goncharova, S.V. Zenkina, A.A. Kuznesov, O.L. Mnasakanyan, M.M. Nimatulaev, G.M.
Nurmuxamedov Y.D. Patarakin, M.A. Surxaev, M.V. Fedoseeva va boshqa olimlar
shug‘ullanganlar. Biroq, ta’lim jarayonida Bulutli texnologiyalar asosida tarmoq servislaridan
foydalanish, Bulutli servislarni ulardan ta’lim oluvchilar va pedagog-xodimlarning ta’lim
faoliyatiga kelgusida joriy qilinishi uchun tanlab olish hamda Bulutli servislar bilan ishlashda
axborot xavfsizligini ta’minlash bugungi kunlarda hali to‘la yetarlicha holda yoritib
berilmagan.
ASOSIY QISM
Internet orqali onlayn ta’limni tashkillashtirish uchun bugungi kunda bir qator
texnologiyalardan foydalaniladi. Bulutli hisoblash texnologiyasi internet orqali ta’lim tizimini
tashkillashtirishning eng samarali usuli hisoblanadi. Bulutli texnologiya taqsimlangan
ma’lumotlarni saqlash va qayta ishlash tizimlaridan tashkil topib, bir vaqtda juda ko‘plab
o‘quv materiallaridan tashkil topgan onlayn ma’sofaviy ta’lim tizimini tashkillashtirish, butun
ta’lim faoliyatini yagona platformada tashkillashtirish imkonini beradi.
Bulutli ta’lim xizmatlarini tashkillashtirish boshqa usullarga nisbatan quyidagi
ustunliklarga ega:
- Ulanishning qulayligi va amalga oshirilishi soddaliligi;
- Platforma narxining arzonligi va universalligi;
- Xavfsizlikning yuqoriligi;
- Ishonchliligi;
- Tizimning tarmoq platformasiga oson moslashuvchanligi;
Bulutli tizimlarni tashkillashtirishning bir qator kamchiliklari ham mavjud. Ulardan
asosiysi, doimiy tarmoq bilan ulanish turish talab etiladi.
Bulutli hisoblash tizimlarini tashkillashtirishning bir qator ustunliklari mavjud:
- abonent qurilmasida maxsus dasturiy ta’minot talab qilinmaydi, faqat internetga ulanish
talab qilinadi;
- barcha o‘quv ma’lumotlari va ta’lim tizimlari dasturiy ta’minotlari yagona platformada
joylashadi.
- Internet mavjud bo‘lgan dunyoning istalgan joyidan tizimga kirish mumkin;
- Barcha xizmatlar onlayn bo‘lib, yuklab olib foydalanish kabi muammolar yo‘q;
- Butun universitetni elektron universitetga aylantirish va uni internet orqali boshqarish
imkoniyati yaratiladi.
Bugungi kunda bulutli hisoblash texnologiyalari asosida ta’lim tizimini tashkillashtirish
bo‘yicha ko‘plab ishlanmalar ishlab chiqilgan.
Bulutli tarmoq platformasini tashkillashtirish uchun ko‘plab serverlar bugungi kunda
dunyo bo‘ylab tashkil etilgan. Masalan, ommalashgan bulutli tizimlarga Yandeks Disk va Disk
Google kabilar misol bo‘lishi mumkin. Ushbu bulutli serverlar orqali dunyoning istalgan
joyidan serverga ma’lumot joylash, saqlash va boshqarish mumkin.
|
| |
EURASIAN JOURNAL OF MATHEMATICAL

|
EURASIAN JOURNAL OF MATHEMATICALBog'liq EJMTCS0619EURASIAN JOURNAL OF MATHEMATICAL
THEORY AND COMPUTER SCIENCES
Innovative Academy Research Support Center
UIF =
8.3
| SJIF =
5.916
www.in-academy.uz
Volume 3 Issue 6, June 2023 ISSN 2181-2861
Page 89
Bulutli xizmatlarni tashkillashtirish uchun bugungi kunda ko‘plab internet tizimlari
mavjud. Ushbu tizimlarning eng ko‘p qo‘llaniladiganlari quyidagilardan iborat:
- Box.net;
- Dropbox.com;
- Diigo.com;
- Smartsheet.com;
- Microsoft Office 365.
Dropbox bulutli server xizmati asosida ta’lim tizimini tashkillashtirish ketma-ketligini
ko‘rib chiqamiz. Dropbox bulutli xizmat tizimi https://www.dropbox.com sayti asosida
tashkillashtiriladi. Ushbu saytda tizimni tashkillashtirish va unga ma’lumotlarni joylash
quyidagi ketma-ketlikda amalga oshiriladi.
Veb interfeys orqali foydalanuvchi tizimga kirish uchun registratsiyani amalga oshiradi.
Registratsiya amalga oshirilgandan so‘ng, veb-saytda paydo bo‘lgan oyna orqali
quyidagilarni amalga oshirish mumkin:
- Yangi papkalar yaratish;
- Yangi fayllarni yuklash;
- Yangi kataloglar yaratish yoki qo‘shish;
- Umumiy ulanishni tashkillashtirish;
- Fayllarni tahrirlash va o‘chirish.
Shunday qilib, yuqorida keltirib o‘tilgan tizimlar bulutli texnologiyalar asosida nafaqat
ta’lim, balki turli tizimlarni tashkillashtirish imkonini beradi.
Biz olib borayotgan tadqiqot davomida yaratilgan bulutli texnologiyalarga asoslangan
bulutli -ta’lim muhitining yuqorida qayd etilgan imkoniyatlarini hisobga olgan holda, tadqiqot
doirasida global tarmoqning bio-cloud.uz elektron manzilida biologiyani o’qitish metodikasi
fanidan talabalarning mustaqil o‘quv faoliyatini samarali tashkil etish maqsadida bulutli-
ta’lim muhiti yaratildi. Uning bulutli-ta’lim muhitining bosh oynasi quyidagi rasmda
keltirilgan.
|
| |
Oila va ish o`rtasidagi munosabat. Oila va ish o`rtasidagi munosabat

mufaqqiyatga erisha oladi va shunchaki hayotda charcahb qolmaydi.
Mehnat unumdorligi
Mehnat unumdorligi - minimal ish haqi xarajatlari bilan eng katta samaraga
erishishda ifodalangan xodimlarning mehnat faoliyati samaradorligi. Natijada ishlab
chiqarilgan barcha mehnat xarajatlariga nisbati bilan o'lchanadigan ishlab
chiqarishning iqtisodiy samaradorligidan farqli o'laroq, iqtisodiy e.t., olingan
natijaning inson faoliyatining barcha sohalarida tirik mehnat xarajatlariga nisbati bilan
belgilanadi; moddiy ishlab chiqarish sohasida, noishlab chiqarish tarmoqlarida,
shaxsiy yordamchi va maishiy sohalarda.
Ishlab chiqarish jarayonida kishilar
mehnatining foydaliligi, samaradorligi va mahsuldorligi; Mehnat unumdorligi
ishlovchining maʼlum vaqt birligi (soat, smena, oy, yil) ichida tayyorlagan mahsulot
hajmi bilan oʻlchanadi. Mehnat unumdorligi tarmoqlari va korxonalarda mehnat
unumdorligi yalpi yoki sof mahsulot asosida hisoblanadi. Yillik mahsulot hajmini
oʻrtacha ishlovchilar soniga boʻlish orqali bir ishlovchi hisobiga yaratilgan mahsulot
aniqlanadi.
Mehnat unumdorligining oʻsishi mahsulot birligini ishlab chiqarishda mehnat
sarfining kamayishi demakdir. Mehnat unumdorligi yuqori boʻlsa, jami-yat har bir
xodim hisobiga koʻproq mahsulot tayyorlash, binobarin, oʻzining oʻsib borayotgan
ehtiyojlarini toʻlaroq qondirish imkoniyatiga ega boʻladi. Mehnatning asosiy kapital
bilan taʼminlanishini yaxshilash, fantexnika taraqqiyoti yutuqlari va yangi
texnologiyani joriy etish, ishlab chiqarish jarayonlarini avtomatlashtirish,
xodimlarning malakasini va texnik tayyorgarlik darajasini, madaniyatini, maʼlumotini
oshirish Mehnat unumdorligi oʻsishining eng muhim omillaridandir.
BACKDOORS (ORQA ESHIK) - Kompyuter viruslari va ulardan himoyalanish muammolari

|
Kompyuter viruslari va ulardan himoyalanish muammolari
|
bet | 2/5 | Sana | 14.12.2023 | Hajmi | 1,05 Mb. | | #118549 |
Bog'liq KIBERXAVFSIZLIK 2 MIBACKDOORS (ORQA ESHIK) - Backdoor (tuynuk) bu oddiy xavfsizlik tekshiruvidan o‘ta oladigan har qanday mexanizmdir.
- Dasturchilar ba’zida orqa eshikni (tuynuk) qonuniy asoslarga ko‘ra hosil qilishadi.
- Mantiqiy bombalar kabi orqa eshik (tuynuk) dasturlari ham dastur kodida yoki avtonom dasturlarda bo‘lishi mumkin. Orqa eshik (tuynuk) namunasi quyidagi kodda ko‘rsatilgan bo‘lib, u tizimga kirishda autentifikatsiya jarayonini aylanib o‘tadi:
KOMPYUTER VIRUSI TURLARI - RESURSLARDAN FOYDALANISH USULIGA KO’RA
- ZARARLANGAN OBYEKTLAR TURIGA KO’RA
- FAOLLASHISH PRINSIPIGA KO’RA
- DASTUR KODINI TASHKIL QILISH YONDASHUVIGA KO’RA
- VIRUS-CHERVLARNING TASNIFIGA KO’RA
TURLARGA BO’LINADI RESURSLARDAN FOYDALANISH USULIGA KO’RA - Virus-parazitlar (yoki shunчaki virus) va virus-чervlar (yoki shunчaki чervlar) ga ajratish mumkin.
- Resurslardan foydalanib ko‘payishning birinchisi bu – boshqa dasturga mansub bo‘lishdir.
- Ikkinchisi odatda faqat hisoblash tizimi resursidan (tezkor va doimiy xotira, dasturiy bo‘lmagan fayllar) foydalanib, tarmoq orqali o‘z nusxalarini tarqatadi, axborot eltuvchilari, xotira buferi va begona arxivlar yordamida barchaga taqsimlanadi. Chervlar avtonom bo‘lib, ular boshqa dasturlarga biriktirilmaydi.
ZARARLANGAN OBYEKTLAR TURIGA KO’RA - Ushbu tasnifga ko‘ra viruslarni dasturiy, yuklanuvchi, makroviruslar va ko‘p platformali viruslarga ajratish mumkin.
- Dasturiy viruslar boshqa dasturlarning fayllarini zararlaydi. Masalan, Win9X.CIH virusi Windows 95/98/ME OT dasturlari uchun parazit hisoblanadi.
- Yuklanuvchi viruslar yuklangan qattiq diskdagi, disketa yoki fleshka sektorlarida joylashgan kichik programmalarni zararlaydi yoki uni almashtiradi. Bunga misol sifatida BIOS sathida ishlovchi Michelangelo virusini keltirish mumkin.
- Makroviruslar uchun sharoit yaratuvchi vosita sifatida ma’lum dasturlash tilida yozilgan va turli ofis ilovalari – MS Word hujjati, MS Excel elektron jadvali, Corel Draw tasviri, fayllarida joylashgan “makroslar” yoki “skriptlar” xizmat qiladi. Bunga misol qilib, MS Word hujjatlarini zararlovchi Concept virusi, Excel jadvallarini zararlovchi Laroux viruslarini keltirish mumkin.
|
| |
VIRUS TARIXI - Kompyuter viruslari va ulardan himoyalanish muammolari

|
Kompyuter viruslari va ulardan himoyalanish muammolari
|
bet | 4/5 | Sana | 14.12.2023 | Hajmi | 1,05 Mb. | | #118549 |
Bog'liq KIBERXAVFSIZLIK 2 MIVIRUS TARIXI - Ilk bora 1983-yil 11-noyabr kuni Janubiy Kaliforniya universiteti talabasi, amerikalik Fred Koen 5 daqiqadan 1 soatgacha bo’lgan tezlikda ko’payadigan kompyuter virusi taqdimotini o’tkazadi.
- Oradan 1 yil o’tib, Koen kompyuter tarmoqlari bo’ylab viruslarning tarqalish xavfi va antivirus dasturlarini yaratish haqida kitob yozadi.
- Birinchi yaratilgan virus (1986 yilda yaratilgan) “Brain” deb nomlangan bo‘lib, u faqat kompyuter disketlari orqali tarqalgan. Birinchi antivirus dasturi esa 1988-yilda ishlab chiqilgan.
BARCHA DAVRLARNING ENG KUCHLI 4 VIRUSI - IloveYou
- Code Red
- Melissa
- Sasser
ILOVEYOU VIRUSI - Virus ikki filipinlik dasturchi Reonel Ramones va Onel de Guzman tomonidan yaratilgan.
- Bu virus sotsial injineriyadan foydalanib, odamlarni “qo‘shimcha havolani” bosishga majbur qildi. Bu holda sevgini tan olish so‘rovi bo‘lgan.
CODE RED VIRUSI - Code Red birinchi marta 2001 yilda paydo bo‘lgan va eEye Digital Security tashkilotining ikki xodimi tomonidan topilgan.
- Bu kashfiyot paytida juftliklar Code Red Mountain Dew nomli ichimlikni ichganligi sababli Code Red deb nomlangan.
- Tizimda bufer toshib ketish muammosidan foydalanib, Microsoft IIS veb-serveri o‘rnatilgan kompyuterlarni nishon qilib olgan. U qattiq xotirada juda oz iz qoldiradi. Chunki u to‘liq xotirada ishlay oladi, hajmi 3569 baytga teng.
MELISSA VIRUSI - Florida shtatidagi yekzotik raqqos nomi bilan 1999 yilda Devid L. Smit tomonidan yaratilgan.
- Bu virus bilan zararlangan Word hujjati, alt.sex nomi bilan markazlashmagan tarmoq guruhiga joylashtirilgan va pornografik saytlar uchun parollar ro‘yxati deb da’vo qilingan. Bu narsa odamlarni qiziqtirdi va yuklab olib ochganda ishga tushadi.
- Virus o‘zini elektron pochta manzillar kitobidagi 50 ta odamga yuboradi va bu elektron pochta trafikining ko‘payishiga olib keladi.
|
| |
Aksiologik yondashuv - O‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi qo‘qon davlat pedagogika

|
O‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi qo‘qon davlat pedagogika
|
bet | 2/2 | Sana | 18.01.2024 | Hajmi | 241,91 Kb. | | #140348 |
Bog'liq ERGASHEVA ZULXUMOR3. Aksiologik yondashuv.
4.Ijtimoylashtirishga doir yondashuv
5.Germenevik yondashuv
6. Sinergentik yondashuv
7.Antropologik yondashuv
2. Tarbiya jarayonini tashkil etishga doir zamonaviy yondashuvlar va ularning o’ziga xosliklari.
Tarbiya jarayoni- tarbiyaviy ishlar, tadbirlarning doimiy harakatidagi zanjiridan iborat.Tarbiyaviy tadbirlar –turli xil moddiy va ma’naviy ehtiyojlarga javob beruvchi, tarbiyaviy maqsadlarning yagona majmuasiga bo’yinsundirilgan, bir –biri bilan o’zaro hamkorlik qiluvchi, o’zida bir butun ta’limni kuzda tutgan tarbiyaviy ta’sit majmuidir.Ta’lim jarayoni alohida mashg’ullotlardantashkil topgan kabi tarbiyaviy tadbirlardan tarbiya jarayoni vujudga keladi.Tadbirlar, tarbiyaviy ishlar tarbiya jarayonining bir bo’lagi.
XULOSA
Xulosa qilib aytganda, Tarbiyaning maqsad-mohiyati davrlar o'tishi bilan o'zgarmaydi, barcha millat uchun ham bir darajada ahamiyatli. Milliy va umuminsoniy qadriyatlar, an'analar tarbiya mazmun-mohiyatini belgilaydi. Bugun nemis, rus yoki ingliz maktabida ham, o'zbek maktabida ham ta'lim muassasasining tarbiyaviy vazifalarini kuchaytirish, ta'limning “tarbiyalovchi” faoliyatidan qoniqmaslik holatlari olimlar tomonidan e'tirof etilmoqda. Tarbiyaga asoslangan maktablar, o'quvchini hayotga tayyorlashni, ijtimoiylashuvini asosiy maqsad bilayotgan ta'lim muassasalari tajribalarini o'rganishga ehtiyoj tug'ilayotganini ta'kidlash joiz.Ta'lim berish yuksak darajada tashkil qilingan yapon yoki koreys maktablari bitiruvchilari o'z xalqining milliy qadriyatlari asosida tarbiya topganini bir qarashda, ularning oddiygina salomidan sezamiz. Demak, ta'lim sohasida dunyo mamlakatlarining ilm-fan yutuqlarini o'qib o'rganish mumkin, ammo tarbiyada milliy qadriyatlar, urf-odatlardan chekinish yoki ularni ikkinchi darajaga tushirib qo'yish mumkin emas
Foydalanilgan adabiyotlaR ro’xati.
- Sh.M. Mirziyoyev “Buyuk davlatimizni mard va oliy janob xalqimiz bilan birga quramiz”. Toshkent 2017 y.
- Karimov I.A. O’zbеkiston buyuk kеlajak sari. T., «O’zbеkiston». 1998.
- Karimov I.A. O’zbеkiston XXI asrga intilmoqda. T., «O’zbеkiston». 1999.
- A.Sher “Axloqshunoslik” darslik
- www.ziyonet.uz
- www.google.uz
E’tiboringiz uchun rahmat!
|
| |
FAOLLASHISH PRINSIPIGA KO’RA

|
FAOLLASHISH PRINSIPIGA KO’RA
|
bet | 3/5 | Sana | 14.12.2023 | Hajmi | 1,05 Mb. | | #118549 |
Bog'liq KIBERXAVFSIZLIK 2 MIFAOLLASHISH PRINSIPIGA KO’RA - Viruslarni ushbu xususiyatiga ko‘ra rezident va norezident turlarga ajratish tavsiya etiladi.
- Rezident viruslar doimo kompyuter xotirasida aktiv holatda joylashadi, jabrlanuvchiga boshqa dastur yoki operatsion tizim orqali murojaatlarni kuzatib boradi va shundan so‘ng unga yuqadi. Masalan, bajariluvchi dasturlar yuklanish vaqtida, ishni tugatish vaqtida yoki ularning fayllarini ko‘chirish vaqtida zararlanadi. Bularga misol qilib, OneHalf.3544 (MS-DOS muhitida) va Win9X.CIH (Windows 95/98/ME muhitida) viruslarini mumkin.
- Ko‘p vazifali operatsion tizimlarda “yarim rezidentli” viruslar mavjud bo‘lib, ular xuddi norezident viruslar kabi yuklanadi.
DASTUR KODINI TASHKIL QILISH YONDASHUVIGA KO’RA - Mazkur taksanomik belgilar viruslarni shifrlangan, shifrlanmagan va polimorflarga ajratishga imkon beradi.
- Shifrlanmagan viruslar o‘zini oddiy dasturlar kabi ko‘rsatadi va bunda dastur kodida hech qanday qo‘shimcha ishlashlar mavjud bo‘lmaydi. Bunday viruslarni (masalan, Vienna.648) dasturlarda osonlik bilan aniqlash hamda dizassamberlar va dekompilyatorlar orqali tadqiq qilish va o‘chirib tashlash mumkin.
- Shifrlangan viruslar kodida bir qancha o‘zgarishlar mavjud bo‘ladi. Shifrlangan virus hisoblash qurilmasining xotirasida dastlab deshifrlanadi va shundan so‘ng zararlashni boshlaydi. Shuning uchun mazkur viruslarni aniqlash, o‘rganish va o‘chirish murakkab bo‘lib, bu murakkablik kamida undagi qaytarish amali – kodni deshifrlash bilan xarakterlanadi. Odatda virusni shifrlash koddagi maxsus antidebaggerlash usulidan foydalanish orqali amalga oshiriladi. Bunday viruslar sirasiga Sayha.Diehard virusini kiritish mumkin.
VIRUS-CHERVLARNING TASNIFI - Virus-chervlarni klassifikatsiyalashda ularni tarqalish yo‘llariga asoslaniladi. Masalan, pochta chervlari (masalan, E- Worm.Win32.Aliz) elektron pochta orqali tarqalsa, tarmoq chervlari (odatda ular Internet chervlari deb ham yuritiladi) tarmoq protokollari yordamida tarqaladi va ma’lumot paketlari ichida yashiringan holda uzatiladi (masalan, Net-Worm.Win32.Lovesan). “Telefon” yoki “mobil” chervlar (masalan, Cabir) esa turli “tarmoq”lar orqali tarqaladi. Masalan, simsiz axborot uzatish tarmog‘i hisoblangan BlueTooth orqali. Bundan tashqari 1980 yillarda tarqalgan fayl chervlari deb nomlangan turi (masalan, Mkworm.715) esa, o‘zi mustaqil ravishda tarqalmaydi. Balki, o‘zini turli tashib yuruvchilar va kataloglarda, hattoki, ZIP, RAR fayllarda nusxalaydi hamda shu tartibda tarqaladi.
|
| |
Diagnostikadagi qiyinchiliklar

|
Diagnostikadagi qiyinchiliklar
|
bet | 5/5 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 25,73 Mb. | | #155957 |
Bog'liq TEST 1Diagnostikadagi qiyinchiliklar
Turli xil simptomlar
Turli bakterial va parazitar infektsiyalar o'rtasidagi alomatlarning bir-biriga mos kelishi tashxisni murakkablashtiradi.
Diagnostika usullari
Turli patogenlar o'z vaqtida tashxis qo'yishga ta'sir qiluvchi maxsus diagnostika yondashuvlarini talab qiladi.
Resurs cheklovlari
Muayyan hududlarda ilg'or diagnostika vositalari va o'qitilgan xodimlarga kirish cheklangan bo'lishi mumkin.
Xulosa
Yuqumli kasalliklarning xususiyatlarini, alomatlarini va ta'sirini va tibbiy sharoitlarni tushunish samarali oldini olish, tashxis qo'yish va davolash uchun juda muhimdir. Xabardorlikni oshirish va aholining sog'lig'ini saqlash bo'yicha tegishli chora-tadbirlarni amalga oshirish orqali ushbu shartlarning ta'sirini kamaytirish, umumiy salomatlik va farovonlikni yaxshilash mumkin.
|
| |
Loyiha turi - Texnologiyalari va kommunikatsiyalarni rivojlantirish

8 of 8
5) Xulosa
Men 1-topshiriqni bajarish davomida COCOMO metodini
ishlab chiqilishi va
takomillashish tarixi haqida, COCOMO kod satrlariga qarab dastur qiymatini belgilash
bo’ycha ma’lumotlarga ega bo’ldim.
COCOMO asosan 3ta ierarxiyasidan iborat.
1. Organik rejim - yaxshi tajribaga ega va qat'iy rivojlanish talablari bo'lmagan
kichik jamoalar uchun.
2. O’rta Yoki Yarim ajratilgan rejim - aralash rivojlanish
tajribasi va aralash
talablarga ega bo'lgan o'rta o'lchamli jamoalar uchun.
3. O'rnatilgan ko'rinish - ko'plab qat'iy cheklovlarni (apparat, dasturiy ta'minot,
operatsion dasturiy ta'minot va boshqalar) hisobga olgan holda ishlab chiqilgan.
COCOMO asosiy qulay tarifi loyiha qiymatini tez baholash uchun qulay. Lekin
u dasturchilarning bilim ko’nikma,
tajribalari,
dasturiy vositalari, qo’llaydigan
texnologiyalari, bugungi kundagi ishlab chiqish texnikalari
va vositalaridan
foydalanishni va boshqa omillarni hisobga olmaydi.
Texnologiyalari va kommunikatsiyalarni rivojlantirish

Texnologiyalari va kommunikatsiyalarni rivojlantirish
Download
334,47 Kb.
Matnni ko'rish
bet
1/3
Sana
23.11.2023
Hajmi
334,47 Kb.
#103823
Download
334,47 Kb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Texnologiyalari va kommunikatsiyalarni rivojlantirish
Download
334,47 Kb.
Matnni ko'rish
Arizani yuboring - 10-ma’ruza Mavzu: Ammiakni sintez kilish jarayonini avtomatlashtirish. (2 soat)

|
10-ma’ruza Mavzu: Ammiakni sintez kilish jarayonini avtomatlashtirish. (2 soat)
|
bet | 2/8 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 0,53 Mb. | | #148910 |
Bog'liq 10-ma’ruza Mavzu Ammiakni sintez kilish jarayonini avtomatlashtArizani yuboring konsultatsiya olish imkoniyati haqida bilish uchun hozir mavzuni ko'rsating.
1) 4FeS 2 + 11O 2 → 2Fe 2 O 3 + 8SO 2
2) 2SO 2 + O 2 V 2 O 5 → 2SO 3
3) nSO 3 + H 2 SO 4 → H 2 SO 4 nSO 3 (oleum)
Maydalangan tozalangan ho'l pirit (oltingugurt piriti) yuqoridan pishirish uchun pechga quyiladi. suyuq to'shak". Pastdan (qarshi oqim printsipi) kislorod bilan boyitilgan havo o'tadi.
O'choqdan o'choq gazi chiqadi, uning tarkibi: SO 2, O 2, suv bug'lari (pirit nam edi) va shlakning eng kichik zarralari (temir oksidi). Gaz qattiq zarrachalar (siklon va elektrostatik cho'ktirgichda) va suv bug'idan (quritish minorasida) aralashmalardan tozalanadi.
Aloqa apparatida oltingugurt dioksidi reaksiya tezligini oshirish uchun V 2 O 5 katalizatori (vanadiy pentoksid) yordamida oksidlanadi. Bir oksidning boshqa oksidga oksidlanish jarayoni teskari. Shuning uchun to'g'ridan-to'g'ri reaksiya oqimi uchun optimal sharoitlar tanlanadi - ortib borayotgan bosim (chunki to'g'ridan-to'g'ri reaktsiya umumiy hajmning pasayishi bilan davom etadi) va 500 C dan yuqori bo'lmagan harorat (chunki reaksiya ekzotermik).
Absorbsion minorada oltingugurt oksidi (VI) konsentrlangan sulfat kislota tomonidan so'riladi.
Suvni singdirish ishlatilmaydi, chunki oltingugurt oksidi ko'p miqdorda issiqlik chiqishi bilan suvda eriydi, shuning uchun hosil bo'lgan sulfat kislota qaynaydi va bug'ga aylanadi. Sulfat kislota bug'ining paydo bo'lishiga yo'l qo'ymaslik uchun 98% konsentrlangan sulfat kislotadan foydalaning. Oltingugurt oksidi bunday kislotada juda yaxshi eriydi va oleum hosil qiladi: H 2 SO 4 nSO 3
Ammiakning sanoat ishlab chiqarishi
Dastlab, azot-vodorod aralashmasi olinadi. Vodorod metanni (tabiiy gazdan) aylantirish orqali olinadi:
CH 4 + H 2 O (g) → CO + ZH 2 - Q
2CH 4 + O 2 → 2CO + 4H 2 + Q
CO + H 2 O (g) → CO 2 + H 2 + Q
Azot suyuq havodan olinadi.
Turbokompressorda aralashma kerakli bosim 25·10 6 Pa gacha siqiladi. Sintez ustunida gazlar katalizator (Al 2 O 3 va K 2 O aralashmalari bilan gözenekli temir) ishtirokida 450-500°Cda reaksiyaga kirishadi:
N 2 + 3H 2 ↔ 2NH 3 + 92 kJ (chiqishi 10-20% ammiak)
Hosil boʻlgan ammiak muzlatgichda suyultirilgan holda reaksiyaga kirishmagan azot va vodoroddan ajratilib, reaksiyaga kirishmagan nitrat-vodorod aralashmasi sintez ustuniga qaytariladi.
Jarayon uzluksiz, aylanma.
Ilova: azotli o'g'itlar, portlovchi moddalar, plastmassalar va boshqalarni ishlab chiqarish.
|
| |
Sanoat oqova suvlarini og'ir metallardan tozalash usullari xolboyeva Muyassar Boboyorovna, Abduvaliyeva Muqaddam Jumanazarovna

|
Sanoat oqova suvlarini og'ir metallardan tozalash usullari xolboyeva Muyassar Boboyorovna, Abduvaliyeva Muqaddam JumanazarovnaBog'liq Xolboyeva Muyassar 128-132 JUSR
128
SANOAT OQOVA SUVLARINI OG'IR METALLARDAN
TOZALASH USULLARI
Xolboyeva Muyassar Boboyorovna,
Abduvaliyeva Muqaddam Jumanazarovna,
Xaitmurodova Ozoda Panji qizi
Termiz muhandislik texnologiya instituti
Annotatsiya
Sanoat oqova suvlarini tozalashning usullari xilma-xil va odatda texnologiyaga
asoslangan tozalash standartlariga javob berish uchun suvdagi zaharli komponentlarni
kamaytirish texnologiyalarini o'z ichiga oladi. Ushbu maqolada sanoat oqova suvlarini
og'ir metallardan tozalash uchun turli xil tozalash usullarining so'nggi ishlanmalari va
texnik qo'llanilishi so’nggi yillardagi ilmiy adabiyotlar asosida tahlil qilib chiqiladi.
Oqova suvlarni fizik-kimyoviy usullar bilan tozalash jarayonlariga alohida e'tibor
beriladi, masalan; yangi adsorbentlarda adsorbsiya, membranali filtrlash, elektrodializ
va fotokataliz. Qo'llashda ularning afzalliklari va cheklovlari baholanadi. Tahlillar
natijasida yangi adsorbentlar va membranali filtrlash eng tez rivojlanayotganligi va
metall bilan ifloslangan oqova suvlarni tozalash uchun keng qo'llanilishi tasdiqlandi.
Kalit so’zlar.
Oqova suv, tozalash, adsorbent, sorbtsiya, membrana, filtr, dializ,
elektroforez, suvning sifati.
Kirish.
O’zbekiston Respublikasi yirik metallurgiya va kimyo sanoati
korxonalariga ega davlat hisoblanadi. Bu korxonalarda tog’-kon rudalarini qayta
ishlash jarayonida ko’plab metallar tuproq va usul tufayli tabiiy va oqova suvlarni
ifloslantirmoqda. Og’ir metallar bilan ifloslangan oqova suvlar tarkibida Cd, Cr, Cu,
Ni, As, Pb, Zn kabi og'ir metallar belgilangan me’yyordan ortib ketsa, salbiy
oqibatlarga olib kelishi mumkin. Suv muhitida yuqori eruvchanligi tufayli og'ir metallar
tirik organizmlar tomonidan so'riliadi va oziq zanjiri orqali insonlar organizmiga tushib,
turli kassaliklar keltirib chiqarishi mumkin. Shuning uchun atrof-muhitga oqizishdan
oldin metall bilan ifloslangan oqova suvlarni tozalash muhim ekologik masala
hisoblanadi. Noorganik oqova suvlarin og'ir metallardan tozalashga kimyoviy va
elektrokimyoviy tozalash kabi an'anaviy tozalash jarayonlari qo’llanilmoqda. Ushbu
tozalash jarayonlarning sezilarli kamchiligi to'liq tozalamaslik, yuqori energiya
talablari va zaharli loy hosil bo’lishidir [1].
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Sanoat oqova suvlarini og'ir metallardan tozalash usullari xolboyeva Muyassar Boboyorovna, Abduvaliyeva Muqaddam Jumanazarovna
|
«Vid» bo’limi - Mutaxassislikka ixtisоslashgan tizimlar va dasturlar. Power point dasturi

|
Mutaxassislikka ixtisоslashgan tizimlar va dasturlar. Power point dasturi
|
bet | 4/4 | Sana | 23.11.2023 | Hajmi | 9,24 Kb. | | #104341 |
Bog'liq Mutaxassislikka ixtisоslashgan tizimlar-hozir.org«Vid» bo’limi
«Vid» bo’limida slaydlarni tartiblash, ko’rish, uskunalar majmuasi bilan ishlash mumkin va hоkazо .
«Vstavka» bo’limi
Menyuning «Vstavka» bo’limida bajarilgan оperasiyani rad etish va qayta takrоrlash, belgilangan jоyni qirqib оlish va kerakli jоyga qo’yish, tanlangan jоyni o’chirish, xujjatni barcha jоyini tanlash, matndan kerakli so’zni izlab tоpish va uni almashtirish kabi ishlarni amalga оshirish mumkin
«Fоrmat» bo’limi
«Fоrmat» bo’limida slaydlarning o’lchamlarini kiritish, turli xil shriftlarni o’rnatish va bekоr qilish, chapdan, o’ngdan, yuqоridan va quyidan kerakli tarzda to’g’rilash, bezashda shablоn kiritish kabi ishlarni amalga оshirish mumkin .
«Servis» bo’limi
«Servis» bo’limida xujjatlarning to’g’ri yozilganligini nazоrat qilish, to’g’rilash kabi ishlarni amalga оshirish mumkin .
«Pоkaz slaydоv» bo’limi
«Pоkaz slaydоv» bo’limi tashkil etilgan prezentasiya va slaydlarni namоyish qilish, ko’rish, оvоz yozish, animasiyalarni ko’rish kabi ishlarni amalga оshirish imkоnini beradi .
«Оknо» bo’limi
«Оknо» bo’limi yordamida Yangi оyna оchish, оynalarni tartiblash va оynalarga bo’lish kabi ishlarni bajarish mumkin.
«Spravka» bo’limi
«Spravka» bo’limi yordamida dasturda ishlash haqida ma`lumоt оlish, Microsoft Web va bоshqa dasturlar haqida ma`lumоt оlish mumkin.
http://hozir.org
|
| |