To‘rtinchi sanoat inqilobi yoki Industry 4.0

|
To‘rtinchi sanoat inqilobi yoki Industry 4.0
|
bet | 2/77 | Sana | 31.05.2024 | Hajmi | 6,73 Mb. | | #258613 |
Bog'liq Kitob. 1To‘rtinchi sanoat inqilobi yoki Industry 4.0. So‘nggi bir necha o‘n yilliklar ichida, Industry 4.0 deb nomlanuvchi to‘rtinchi Industry inqilobi paydo bo‘ldi. Industry 4.0 so‘nggi o‘n yilliklar davomida raqamli texnologiyalar va Internet of Things (IoT) orqali o‘zaro bog‘lanish, real vaqtda ma’lumotlarga kirish va kiber-fizikani joriy etish yo‘li bilan butunlay yangi darajaga qaratdi. Industry 4.0 ishlab chiqarishga nisbatan to‘liq, o‘zaro bog‘liq va yaxlit yondashuvni taklif etadi. Jismoniy raqamli aloqa bilan bog‘laydi va bo‘limlar, hamkorlar, yetkazib beruvchilar, mahsulot va insonlar bilan o‘zaro aloqalarni yaxshilashga imkon beradi. Industry 4.0 biznes egalariga o‘zlarining ishlarining har bir jihatini yaxshiroq nazorat qilish va tushunish imkonini beradi va samaradorlikni oshirish, jarayonlarni yaxshilash va o‘sishini oshirish uchun ularni tezkor ma’lumotlardan foydalanishiga imkon beradi.
1.1.2-rasm. Industry 4.0 xususiyatlari
IIoT yoki Industry 4.0 bilan bog‘liq yuzlab konsepsiyalar va atamalar mavjud:
· Korxona Resurslarini rejalashtirish (ERP) - tashkilotda axborotni boshqarish uchun ishlatilishi mumkin bo‘lgan biznes jarayonlarini boshqarish vositalari;
· IoT (Internet of Things) - narsalarning Interneti, sensor yoki mashinalar va Internet kabi jismoniy obyektlar o‘rtasidagi aloqalar bilan bog‘liq;
· IIoT - ishlab chiqarishga aloqador bo‘lgan narsalar uchun sanoatlashgan Internetni anglatadi, bu insonlar, ma’lumotlar va mashinalar o‘rtasidagi aloqalarni nazarda tutadi;
· Katta ma’lumot - katta ma’lumot tuzilishi, saqlanishi, tashkil etilishi, tendensiyalar, uyushmalarning imkoniyatlarini aniqlash uchun tuzilgan ma’lumotlarning katta majmuini bildiradi;
· Sun’iy aql - kompyuterning topshiriqlarni bajarish qobiliyatiga va tarixiy ravishda inson ongining ma’lum darajasiga ega bo‘lgan qarorlarni qabul qilishga qaratilgan tushunchadir;
· M2M - mashinadan mashinaga o‘tadi va simsiz yoki simli tarmoqlar orqali ikkita alohida mashina o‘rtasidagi aloqani anglatadi;
· Raqamlashtirish - axborotning turli xil turlarini raqamli formatga yig‘ish va konvertatsiya qilish jarayoniga tegishlidir.
· Aqlli fabrika - aqlli zavod, Industry 4.0 texnologiyalar, yechimlar va yondashuvlarni ishlab chiqishga mablag‘ talab qiladi;
· Mashinali o‘qitish - kompyuterlarning sun’iy aql bilan yaxshilashi kerakligini anglatadi;
· Bulutli hisoblash - Cloud Computing - axborotni saqlash, boshqarish va qayta ishlash uchun Internetda joylashgan o‘zaro bog‘liq bo‘lgan uzoq serverlardan foydalanish amaliyotiga ishora qiladi;
· Ma’lumotlarni qayta ishlash rejimi - real vaqtda, haqiqiy vaqtda ma’lumotlarni qayta ishlash, avtomatlashtirilgan ma’lumotlarni uzatish uchun kompyuter tizimlari va mashinalarining imkoniyatlarini anglatadi va natijalar real vaqt tizimiga yetkazish imkonini beradi;
· Ekosistema - ishlab chiqarish nuqtayi nazaridan ekotizim, barcha faoliyatlarning potensial ulanishini anglatadi - inventarizatsiya va rejalashtirish, moliyaviy hisobot, mijoz munosabatlari, ta’minot zanjiri boshqaruvi va ishlab chiqarish ko‘rsatkichlarini o‘z ichiga oladi;.
· Jismoniy tizimlar (SPS) - shuningdek, ba’zan kiber ishlab chiqarish deb ataladigan kiber-fizikaviy tizimlar ishlab chiqarish jarayonining barcha jihatlarida real vaqtda ma’lumotlarni to‘plash, tahlil qilish va oshkoralikni ta’minlaydigan texnologiya Industry 4.0 ni qo‘llab-quvvatlovchi sanoat muhitini nazarda tutadi.
1.1.3-rasm. Industry 4.0 texnologiyalari.
Ishlab chiqarishda Industry 4.0 ning ma’nosini chuqurroq tushunishga yordam beradigan uchta usul mavjud:
|
| |