Pivot jadvalining misoli - 1. Maʼlumotlarni qidirish vazifalari

|
1. Maʼlumotlarni qidirish vazifalari
|
bet | 5/6 | Sana | 12.06.2024 | Hajmi | 25,49 Kb. | | #262870 |
Bog'liq 5-varPivot jadvalining misoli
4,NoSQL maʼlumotlar bazasi va uning asosiy printsiplari
NoSql(Not Only SQL yoki No Sql) tushunchasi 2009-yildan boshlab mashhur bo'la boshladi. Aynan o'sha davrda web texnologiyalar va ijtimoiy xizmatlar ma'lumotlarni saqlash va ular ustida amallar bajarish usullari rivoji uchun yangi turtki berdi.
Bunday loyiha yaratuvchilari odatiy ma'lumotlarni saqlash tizimlari mos kelmaydigan yoki juda ham qimmatlik qiladigan masalalarini hal qilishlariga to'g'ri keldi. Bundan tashqari, bunday ma'lumotlar omborini boshqa yangi turdagi ma'lumotlar omboriga almashtirishga startapchilar va "Big Data"lar bilan ishlovchilar sababchi bo'lishdi.
NoSQL - aloqador bo'lmagan DMS bo'lib, u qat'iy sxemani talab qilmaydi, qo'shilishdan qochadi va o'lchovni osonlashtiradi. NoSQL ma'lumotlar bazasi ma'lumotlar saqlash uchun juda katta ehtiyojga ega bo'lgan taqsimlangan ma'lumotlar omborlari uchun ishlatiladi. NoSQL Big ma'lumotlar va real vaqtda veb-ilovalar uchun ishlatiladi. Masalan, Twitter, Facebook, Google kabi kompaniyalar har kuni terabayt ma'lumotlarini to'playdi.
Dastlab SQL bo'lmagan yoki aloqador bo'lmagan NoSQL bu ma'lumotni saqlash va olish mexanizmini ta'minlaydigan ma'lumotlar bazasi. Ushbu ma'lumotlar relyatsion ma'lumotlar bazalarida foydalaniladigan jadval munosabatlaridan tashqari boshqa vositalarda modellashtirilgan. Bunday ma'lumotlar bazalari 1960 yillarning oxirida paydo bo'lgan, ammo XX asrning boshlarida mashhurlik oshguncha NoSQL ko'rsatuvchisini olmagan. Karl Strozz 1998 yilda NoSQL kontseptsiyasini taklif qildi.
SQL kabi so'rov tillarini qo'llab-quvvatlashlari mumkinligini ta'kidlash uchun, NoSQL tizimlari ba'zan nafaqat SQL deb ataladi.
NoSQL ma'lumotlar bazasi dizaynning soddaligini, mashinalar klasterlariga gorizontal miqyosni soddalashtirishni va mavjudlik ustidan nozik nazoratni o'z ichiga oladi. NoSQL ma'lumotlar bazalarida foydalaniladigan ma'lumotlar tuzilmalari, relatsion ma'lumotlar bazalarida sukut bo'yicha ishlatilganlardan farq qiladi, bu esa ba'zi operatsiyalarni NoSQL-da tezlashtiradi. Berilgan NoSQL ma'lumotlar bazasining yaroqliligi uni hal qilishi kerak bo'lgan muammoga bog'liq. NoSQL ma'lumotlar bazalari tomonidan foydalaniladigan ma'lumotlar tuzilmalari, ba'zan relyatsion ma'lumotlar jadvallariga qaraganda ancha moslashuvchan bo'lib ko'rinadi.
Ko'pgina NoSQL do'konlar mavjudlik, tezlik va qismlarga chidamlilik tarafdori bo'lgan kelishmovchilikni buzadilar. NoSQL do'konlarining kengroq qabul qilinishidagi to'siqlar orasida past darajadagi so'rovlar tillaridan foydalanish, standart interfeyslarning yo'qligi va mavjud relyatsion ma'lumotlar bazasiga oldingi katta investitsiyalar kiradi. Aksariyat NoSQL do'konlarida haqiqiy ACID (Atomiklik, Uyg'unlik, Izolyatsiya, Mustahkamlik) tranzaktsiyalari mavjud emas, ammo MarkLogic, Aerospike, FairCom c-daraxtACE, Google Spanner (texnik jihatdan NewSQL bazasi bo'lsa h+am), Symas LMDB va OrientDB kabi bir nechta ma'lumotlar bazasi ularni yaratdi. ularning dizaynida mar+kaziy.
N+oSQL-ning afzalliklari:
Mo+ngoDB va Cassandra kabi NoSQL ma'lumotlar bazalari bilan ishlashning ko'plab afzalliklari mavjud. Asosiy afzalliklari yuqori miqyoslilik va yuqori imkoniyatlardir.
1. Yuqori miqyosi
NoSQL ma'lumotlar bazasi gorizontal kattalashtirish uchun shardingdan foydalanadi. Ma'lumotni qismlarga ajratish va uni bir nechta mashinalarga joylashtirish, ma'lumotlarning tartibi saqlanib qolishi uchun. Vertikal masshtablash mavjud mashinaga ko'proq resurslarni qo'shishni anglatadi, gorizontal masshtablash esa ma'lumotlarga ishlov berish uchun qo'shimcha mashinalarni qo'shishni anglatadi. Vertikal o'lchovni amalga oshirish oson emas, lekin gorizontal masshtabni amalga oshirish oson. Gorizontal masshtabli ma'lumotlar bazalariga misollar MongoDB, Cassandra va hokazo. NoSQL ko'lamning kengayishi sababli juda katta miqdordagi ma'lumotlarni boshqarishi mumkin, chunki NoSQL shkalasi o'sib borishi bilan ushbu ma'lumotlarni samarali ishlashi mumkin.
Yuqori imkoniyat
NoSQL ma'lumotlar bazalarida avtomatik replikatsiya xususiyati uni yuqori darajada taqdim etadi, chunki biron bir nosozlik yuz bergan taqdirda ma'lumotlar avvalgi izchil holatiga qaytariladi.
NoSQLning kamchiliklari:
NoSQL quyidagi kamchiliklarga ega.
1. Tor fokus
NoSQL ma'lumotlar bazasi juda tor markazga ega, chunki u asosan saqlash uchun mo'ljallangan, ammo u juda kam funksionallikni ta'minlaydi. Nisbiy ma'lumotlar bazalari NoSQL-ga qaraganda Tranzaktsiyalarni boshqarish sohasida afzalroq tanlovdir.
2. Ochiq manba
NoSQL ochiq manbali ma'lumotlar bazasi. Hozircha NoSQL uchun ishonchli standart mavjud emas. Boshqacha aytganda, ikkita ma'lumotlar bazasi tizimi teng bo'lmasligi mumkin.
3. Boshqaruv muammosi
Katta ma'lumotlar vositalarining maqsadi katta hajmdagi ma'lumotlarni boshqarishni iloji boricha sodda qilishdir. Ammo bu unchalik oson emas. NoSQL-da ma'lumotlarni boshqarish juda ko'p
relyatsion ma'lumotlar bazasiga qaraganda ancha murakkab. Xususan, NoSQL-ni o'rnatish qiyin kechgani va har kuni boshqarishni qiyinlashtirishi bilan tanilgan.
4. GUI mavjud emas
Ma'lumotlar bazasiga kirish uchun GUI rejimi vositalari bozorda moslashuvchan emas.
5. Zaxira
Zaxira nusxasi ba'zi NoSQL ma'lumotlar bazalari uchun MongoDB kabi juda zaif nuqtadir. MongoDB-da ma'lumotlarning zaxira nusxasini doimiy ravishda zaxira qilish uchun hech qanday yondashuv yo'q.
6. Hujjatning katta hajmi
MongoDB va CouchDB kabi ba'zi ma'lumotlar bazalari ma'lumotlarini JSON formatida saqlaydi. Bu shuni anglatadiki, hujjatlar juda katta (BigData, tarmoqning o'tkazish qobiliyati, tezligi) va tavsiflovchi kalit nomlarga ega bo'lish aslida zarar qiladi, chunki ular hujjatlar hajmini oshiradilar.
SQL va NoSQL o'rtasidagi farqlar
- SQL ma'lumotlar bazasi - bu Relational Database va tuzilgan ma'lumotlar bazasi, NoSQL - tuzilishga qaraganda ko'proq hujjatlashtirilgan va taqsimlangan ma'lumotlar bazasi.
|
| |