Avtomatik va boshqariladigan jarayonlar Automatic and controlled processes Avtomatik va boshqariladigan jarayonlar acp

|
Avtomatik va boshqariladigan jarayonlar Automatic and controlled processes Avtomatik va boshqariladigan jarayonlar acp
|
bet | 1/5 | Sana | 29.11.2023 | Hajmi | 28,66 Kb. | | #107869 |
Bog'liq Avtomatik jarayonlar
Avtomatik va boshqariladigan jarayonlar - Automatic and controlled processes
Avtomatik va boshqariladigan jarayonlar (ACP) kognitiv ishlov berishning ikki toifasi. Barcha kognitiv jarayonlar ushbu ikki toifaning biriga yoki ikkalasiga bo'linadi. "Qayta ishlash quvvati" miqdori, diqqat Va jarayon talab qilinadigan kuch - bu boshqariladigan yoki avtomatik jarayon ekanligini aniqlash uchun ishlatiladigan asosiy omil. Avtomatik jarayon e'tiborni talab qilmasdan va jarayonning boshlanishi yoki ishlashi to'g'risida xabardor bo'lmasdan va umumiy qayta ishlash resurslaridan foydalanmasdan yoki boshqa bir vaqtda o'ylanadigan jarayonlarga aralashmasdan sodir bo'lishi mumkin.[1] Oddiy qilib aytganda, avtomatik jarayon beixtiyor, beixtiyor, kuch sarflamaydi (cheklangan ishlov berish qobiliyatiga ega emas) va tashqaridan xabardor bo'ladi. Boshqariladigan jarayonlar deganda shaxsning egiluvchan, qasddan nazorati ostida bo'lgan, u ongli ravishda xabardor bo'lgan va ayni paytda mavjud bo'lgan diqqat resurslari miqdori bilan mashaqqatli va cheklangan jarayon tushuniladi.[1]
Mundarija
1 Xususiyatlari
2 Shuningdek qarang
3 Adabiyotlar
Avtomatik jarayonlar
Ijtimoiy psixologiyada "avtomatik" yorlig'ini o'rganayotganda, biz ba'zi jarayonlar mo'ljallanganligini, boshqalari esa tegishli ma'lumotlarni yaqinda ongli va qasddan qayta ishlashni talab qilishini aniqlaymiz. Avtomatik jarayonlar odamlar o'ylagandan ko'ra murakkabroq.[2] Avtomatik jarayonlarning ayrim misollari orasida motorli ko'nikmalar, noaniq tarafkashlik, protsessual vazifalar va primer mavjud.[3] Ro'yxatda keltirilgan vazifalar ongli e'tibor talab qilmasdan amalga oshirilishi mumkin. Yashirin tarafkashlik - bu odamlar o'zlari qilganlaridan bexabar holda amalga oshiradigan tezkor hukmlar. Yashirin tarafkashlikning misoli - kimdir kechasi ko'chada ketayotganda va u odamning qora soyasini ko'radi. Shaxs avtomatik ravishda ko'chadan o'tishi yoki u kishidan qo'rqishi mumkin. Bularning barchasi bir soniya ichida amalga oshiriladi, hatto odam o'zi haqida qanday qaror chiqarayotganini bilmaydi. Priming - bu atrofdan kelib chiqadigan stimulyatsiya birovning boshqa stimulga bo'lgan munosabatini o'zgartirganda. Bunga misol, kimdir tez ovqatlanish belgisini ko'rsa va ochligini tushunsa. Bu ularni to'xtatish va ovqatlanish uchun biror narsa olishlariga olib keladi.
Aytishicha, avtomatik effektlar uchta sinfga bo'linadi: ongli ravishda xabardor bo'lishdan oldin paydo bo'lganlar (ongli ravishda); ongli ravishda qayta ishlashning biron bir shaklini talab qiladigan, ammo kutilmagan natijani beradiganlar (ong osti); va ma'lum bir qasddan maqsadga yo'naltirilgan ishlov berishni talab qiladiganlar (maqsadga bog'liq).
Ongli ravishda avtomatiklik faqat tetiklashni talab qiladi proksimal rag'batlantiruvchi hodisa va ushbu voqea haqida ongli ravishda xabardor bo'lishdan oldin yoki yo'q bo'lganda sodir bo'ladi.[1] Ular bizning ongli xabardorligimizsiz yuzaga kelganligi sababli ular sezilmas, boshqarib bo'lmaydigan va deyarli kuchsizdirlar. Ko'pgina oldingi tadqiqotlar shuni ko'rsatadiki, odamlarning idrokida passiv ravishda yuzaga keladigan boshqalarning jismoniy xatti-harakatlarini, shuningdek mavhum kategoriyalarni (irq, jins, rol bilan bog'liq) shunchaki o'z-o'zini tutish tendentsiyasining kuchayishiga olib keladi.[4] Demak, asosan, shaxs, ob'ekt yoki harakatlar bo'lishi mumkin bo'lgan ogohlantiruvchi ongsiz ravishda uning javobiga yoki xulq-atvoriga ta'sir qilishi mumkin. Tadqiqotda ular subliminal ravishda og'zaki o'yinda qatnashishdan oldin ishtirokchilardan birini afroamerikalik yoki Kavkaz yuzi bilan fosh qilishdi.[5] Tadqiqot natijalariga ko'ra, ishtirokchilar afroamerikaliklarning yuzlariga subliminal ta'sir ko'rsatganda, ular og'zaki o'yinda Kavkaz yuziga ta'sir qilganlarga qaraganda ancha tajovuzkor bo'lishgan.[5] Shu bilan bog'liq bo'lgan tadqiqotda ishtirokchilar qurolli qurol bilan odamni otish to'g'risida qaror qabul qilish bilan bog'liq bo'lgan haqiqiy hayotiy vaziyatni tasvirlaydigan video o'yin o'ynashlari kerak edi. Ishtirokchilarga qo'lida qurol yoki boshqa narsalar bo'lgan yoki bo'lmagan Kavkaz va afroamerikalik erkaklarning rasmlari namoyish etildi. Ishtirokchilar millisekundalar ichida "Shoot" yoki "Shoot emas" deb javob berishlari kerak edi. Natijada, afroamerikaliklar kavkazliklarga qarshi qurolga ega bo'lganida, ishtirokchilar tezroq o'q otishga qaror qilishdi.[6]
Postconscional avtomatizatsiya uning paydo bo'lishi uchun so'nggi ongli tajribaga bog'liq.[1] Ushbu qayta ishlashga ong osti ta'sirini ongli fikrlashning ongsiz oqibatlari sifatida aniqlash mumkin.[1] Ongli tajriba qasddan yoki bilmasdan bo'lishi mumkin, eng muhimi, materialning xabardor bo'lishi.[1] Biz bilgan narsalarning aksariyati atrof-muhit tomonidan boshqariladi va odam bu toshqinni niyat qilmaydi yoki nazorat qilmaydi sezgir tajribalar, ammo ular hali ham ong osti ta'siriga olib keladi. Boshqacha qilib aytganda, biz ongli ravishda biron bir narsa bilan shug'ullanishimiz va tajribamizga bog'liq holda biz ongsiz ravishda o'ylaymiz yoki o'zimizni tutamiz. Klassikada Bobo qo'g'irchoqlari tajribasi bola kattalar Bobo qo'g'irchog'iga tajovuzkorona munosabatda bo'lishini video tomosha qiladi. Keyinchalik bolani xuddi shu qo'g'irchoq bilan xonaga qo'yishganda, bola videoni tomosha qilmagan bolalarga nisbatan ham ushbu harakat bilan shug'ullanishi mumkin edi. Tadqiqotda ishtirokchilar qatnashdilar astarlangan professorlarni stereotipi bilan 5 minut davomida odatdagi professorni tasavvur qilish va ushbu odatdagi professorning xatti-harakatlari, turmush tarzi va tashqi ko'rinish xususiyatlarini sanab o'ting (ongli harakat).[7] Ular tayyorlangandan so'ng, ular umumiy bilim vazifasini bajarishlari kerak edi. Natijada professor ishtirokchilari nazorat sharoitida bo'lganlardan (umuman astarlanmagan) ustun bo'lishdi.[7]
Maqsadga bog'liq bo'lgan avtomatizatsiya mahoratga va fikrlash jarayonlariga tegishli bo'lib, ular bilan shug'ullanish maqsadini talab qiladi. Ushbu jarayon ongli ongni boshlashni talab qilishi bilan ongni anglashga juda o'xshaydi, ammo bundan keyin uni ongdan tashqarida boshqarishi mumkin ongsiz ong. Yaxshi misol, mashinani haydash bo'lishi mumkin: mashinani boshqarish uchun ongli ravishda biron bir joyda harakatlanish maqsadi bo'lishi kerak. Haydash bilan shug'ullanayotganda (faqat etarli amaliyotga ega bo'lgan holda) mashinani deyarli butunlay ongli ravishda tushunmasdan boshqarish mumkin.[4] Shu bilan birga, notanish shahar bo'ylab harakatlanish kabi yangi (ma'lumotnoma) holatlar bilan tanishganda, diqqat bilan nazorat qilish va qaror qabul qilish zarur. Jarayon etarli darajada o'rganilishi kerak, chunki u avtomatik bo'lishi mumkin va buni qanday qilish haqida ozgina ongli fikr talab etiladi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Avtomatik va boshqariladigan jarayonlar Automatic and controlled processes Avtomatik va boshqariladigan jarayonlar acp
|