nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
DDoS tarmoq hujumlari va "Zombi" kompyuterlarni yaratish

|
DDoS tarmoq hujumlari va "Zombi" kompyuterlarni yaratish
|
bet | 7/26 | Sana | 01.02.2024 | Hajmi | 2,07 Mb. | | #150023 |
DDoS tarmoq hujumlari va "Zombi" kompyuterlarni yaratish – bitta serverga barcha zararlangan kompyuterlardan bir vaqtda birdaniga hujum amalga oshiriladi. Sohta so‘rovlar server kompyuteriga yuboriladi, kompyuter ularga javob qaytarishga majbur bo‘ladi, so‘ngra so‘rovlar soni server kompyuter quvvatidan ortib ketganida ishda xatoliklar sodir bo‘ladi va ishlash sekinlashadi. Bunday faoliyatni amalga oshirish uchun “bot” dasturlar yaratiladi. Bunday troyanlar bilan minglab kompyuterlar zararlanadi va virus buyruq olgunicha o‘zini namoyon etmaydi. Bunday zombilar hakerlar tomonidan keng foydalaniladi.
Bunday firibgarlik turi texnoligiyasi quyidagilardan iborat, ya’ni jinoyatchi Internetdagi ko‘rsatilgan xizmatlar, tovarlarga to‘lovlarni SMS orqali olish uchun serverda ro‘yxatdan o‘tadi yoki maxalliy telefon provayderi bilan shartnoma tuzadi. Troyan dasturi sizning kompyuteringizdan pullik SMS yuboradi yoki qo‘ng‘iroqni amalga oshiradi (1.2. va 1.3.-rasmlar). Natijada mablag‘lar jinoyatchi hisobiga o‘tkaziladi.
Elektron to‘lov tizimlaridan pullarni o‘g‘irlash
Bu yerda troyan shpion dasturlari ishlatiladi. Ular ma’lumotlarni, kompyuter tizimida saqlanayotgan kirish kodlarini yig‘adi va fayllarni deshifrlaydi shundan so‘ng ularni jinoyatchiga yuboradi.
Bank kartalaridan ma’lumotlarni o‘g‘irlash
Bu hakerlik faoliyatining keng tarqalgan turi. Troyan shpion dasturlari login va parol, shuningdek karta raqami va kodini olish uchun o‘ljani bank saytiga ulanishini kutadi. To‘lov amalga oshirilgandan so‘ng troyan jinoyatchiga sahifaning manzili, karta raqami, parol va kodni yuboradi.
Jinoyatchilikning ushbu turida kompyuterda virus bo‘lishi shart emas. Xozirgi kunda sizdan qimmatli ma’lumotlarni kiritishni so‘raydigan ko‘plab sohta saytlar mavjud. Buning uchun turli psixologik usullardan foydalaniladi. Masalan, sohta sahifa kiritilgandan so‘ng sizning to‘lov kartangiz kodi va boshqa mal’lumotlarni zudlik bilan jinoyatchiga yuboradi.
|
| |
Xulosa - I kirish ma’lumki, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining «Raqamli O‘zbekiston 2030»

|
I kirish ma’lumki, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining «Raqamli O‘zbekiston 2030»
|
bet | 26/26 | Sana | 01.02.2024 | Hajmi | 2,07 Mb. | | #150023 |
Xulosa
Axborotni himoya qilishning asosiy prinsiplari, masalantizimlashganlikbarcha zaif joylarni, obektlarni va hujum yo‘nalishlarini, buzg‘unchining yuqori malakasini, mavjud va kelajakda amlaga oshirilishi mumkin bo‘lgan tahdid kanallarini xiosbga olish zarurligini belgilaydi.
Kompyuter tizimini buzish yoki hujum qilish - bu harakat tajovuzkor tomonidan o‘z zimmasiga olgan, ya'ni qidirish va ma'lum bir zaiflikdan foydalanish. Boshqacha aytganda, hujum butahdidni amalga oshirish demakdir.
Xavfsizlik tahdidlarining uchta asosiy turi mavjud, bulartahdidlarnioshkor qilish, yaxlitlik va xizmat ko‘rsatishni rad etish. Oshkor qilish tahdidi - bu ma'lumotni bilmasligi kerak bo‘lganlarga oshkorbo‘ladi. Butunlikka tahdid har qanday qasddan qilingan tahdidni o‘z ichiga oladi, saqlangan ma'lumotlarni o‘zgartirish (o‘zgartirish yoki hatto o‘chirish).Xizmatni rad etish tahdidi har doim ba'zi harakatlar natijasida paydo bo‘ladi.
Foydalanilgan adabiyotlar
|
| |
-kompyuter qattiq diskini skanerlash

|
-kompyuter qattiq diskini skanerlash
|
bet | 6/26 | Sana | 01.02.2024 | Hajmi | 2,07 Mb. | | #150023 |
-kompyuter qattiq diskini skanerlash;
-"Chiqindilarni" yig‘ish;
-belgilangan huquqlarni oshirish;
-xizmat ko‘rsatishdan voz kechish.
Foydalanilgan chora-tadbirlarga bog‘liq bo‘lmagan holda OT darajasida KT larni buzish tahdidlarini bartaraf etib bo‘lmaydi. Shuning uchun xavfsizlikni ta’minlash siyosati shunday tashkil etilishi kerakki, OT vositalari yordamida tuzilgan himoya tizimini haker engib o‘tsa ham katta zarar etkaza olmasin.
Tarmoq dasturiy ta’minoti darajasidagi hujum
TDT eng zaif joy hisoblanadi, chunki xabarlar uzatilayotgan aloqa kanallari odatda himoyalanmagan, ushbu kanalga kirish huquqiga ega Har qanday shaxs, xabarlarni ushlab olishi va boshqa xabar yuborishi mumkin. Shuning uchun TDT darajasida quyidagi hakerlik hujumlari bo‘lishi mumkin:
- lokal tarmoq segmentini tinglash;
- marshrutizatordagi xabarlarni ushlab olish;
- yolg‘on marshrutlarni yaratish;
- xizmat ko‘rsatishdan voz kechish.
TDT darajasidagi hakerlik hujumlari ulanish tarmoqlarining ochiqligi bilan bog‘liq va bu hujumlarni bartaraf etish uchun aloqa kanallarini maksimal darajada himoyalash va shuning bilan birga qonuniy bo‘lmagan foydalanuvchilarga tarmoq orqali ma’lumot almashishni qiyinlashtirish zarur. Quyida ana shunday himoyalash usullari ko‘rsatilgan:
- kompyuter tarmog‘ining maksimal sonini chegaralash;
- tarmoqni tashqi tarmoqdan ajratish;
- tarmoq xabarlarini shifrlash;
- tarmoq xabarlari uchun elektron raqamli imzodan foydalanish; - brandmauerlardan foydalanish.
2.4.Kompyuterga hujum usullari
Hakerlarning noqonuniy bir nechta faoliyatini ajratamiz:
Reklamali biznes spamlar – proksi server imkoniyatlariga ega bo‘lgan troyan dasturlari o‘rnatilgan zararlangan kompyuterlardan tarmoq yaratiladi. O‘ljaning manzili va tarqatish shabloni olingandan so‘ng istalgan vaqtda buzg‘unchining barcha buyruqlarini bajaradi. Tarqatishning yuqori tezligiga erishiladi, qora ro‘yxat texnologiyasini aylanib o‘tish imkoniyati bo‘ladi, spamerning manzilini aniqlab bo‘lmaydi (1.1.-rasm).
|
| |
V daraja ikkita quyi darajadan iborat - A va B. A

|
V daraja ikkita quyi darajadan iborat - A va B. A
|
bet | 14/26 | Sana | 01.02.2024 | Hajmi | 2,07 Mb. | | #150023 |
V daraja ikkita quyi darajadan iborat - A va B. A daraja- maxsus da’sturiy ta’minotni o‘rnatish, Web server OT va barcha dsturlar bilan o‘zaro aloqani ta’minlaydi. Bunday himoya hakerning bajarilish davrida OT ni to‘liq nazoratga oladigan zaif dasturlarga qilgan hujumlarini bartaraf etishga imkon beradi. B daraja aniq dasturlarga yo‘naltirilgan dasturlarni o‘rnatishni taklif etadi. Ular HTTP protokolga yo‘naltirilgan va buzg‘unchi Web serverlarda o‘rnatilgan dasturlarni ishga tushurgunga qadar bartaraf etishga imkon buradi.
VI daraja – xavfsizlikning yuqori nuqtasi. Bu yerda faqat ishonchli va dasturlar nazorati ostida ishlaytigan OT dan foydalaniladi. Barcha dasturlar va OT moslashtrilgan, yoki korxonaning talablariga asosida maxsus ishlab chiqilgan bo‘lishi kerak. Bu himoyaning eng samarali va qimmat usuli.
Saytlarni buzish turlari
Fayllarni yuklash. Saytlar tashrif buyuruvchilarga sahifalarda keyinchalik ko‘rish uchun o‘z fayllariniyuklashga imkon beradi. Bunda misol uchun JPEG formatidagi rasm bo‘lishi mumkin. Muhimi yuklanadigan fayl turini cheklab qo‘yish zarur, rasm o‘rniga bajariluvchi fayl yuklanmasligi uchun.
Register Globals. PHP da "Register Globals" funksiyasi mavjud – so‘rovda kelgan o‘zgaruvchilarni avtomatik kiritish (GET, POST, COOKIE).
SQL-inyeksii. SQL-inyeksiya hujumlari SQL-so‘rovlarni taqsimlanishidan to‘g‘ri fydalanilmagan saytlarga qarshi qaratilagn.
XSS (Cross Site Scripting, "saytlararo skripting") foydalanuvchilar saytni ochganda bajariladigan skriptni buzg‘unchi hujum qilayotgan saytga joylashtiradi. Bu skript foydaleuvchining baruzerida bajariladi cookie ma’lumotlarga kiradi, saytda foydalnuchi nomidan harakatlarni amlga oshirishi mumkin.
XSS va BB-kodlar. BB-kodlar (Bulletin Board), HTML-ga o‘xshash alternativ teglar. Bu psevdoteglar odatda chegaralangan bo‘ladi. XSS va HTML. Asosan bular rasmiy bloglar va "ijtimoiy tarmoq" hisoblanadi. Foydalanuvchilarni katta qismi kompyuterdan foydalanadi, lekin ularningsaviyasi turli darajada bo‘ladi.
|
| |
Axborotni himoya qilish vositalari

|
Axborotni himoya qilish vositalari
|
bet | 5/26 | Sana | 01.02.2024 | Hajmi | 2,07 Mb. | | #150023 |
Axborotni himoya qilish vositalari
Umumiy holda axborotni himoya qilish vositalarini amalga oshirish usuliga qarab quyidagi guruhlarga ajratish mumkin:
-texnik (apparat) vositalar;
-dasturiy vositalar;
-aralash apparat-dasturiy vositalar;
-tashkiliy vositalar.
2.3. Kompyuter tizimlarinini buzish usullari
Har qanday universal kompyuter tizimining dasturiy ta’minoti uchta asosiy qismdan iborat: operatsion tizim (OT), tarmoq dasturiy ta’minoti (TDT) va ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimlari (MBBT). Shuning uchun kompyuter tizimlarini buzishga urinishlarni uchta guruhga ajratish mumkin:
-ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimi darajasidagi hujum; -operatsion tizim darajasidagi hujum;
-tarmoq dasturiy ta’minoti darajasidagi hujum.
MBBT aniq belgilangan ichki tuzimga ega va to‘rtta asosiy vazifalarni bajaradi— qidiruv, qo‘shish, o‘chirish va almashtirish. Qolgan funksiyalar qo‘shimcha bo‘lib kam hollarda ishlatiladi. Tartiblangan tuzilma va belgilangan operatsiyalarning mavjudligi MBBTni himoyalash vazifasini osonlashtiradi.
Hakerlar kompyuter tizimini operatsion tizim darajasida buzishni va MBBT fayllariga kirish huquqini olish uchun OT vositalari yordamida amalga oshirishni ma’qul ko‘rishadi. Agar yetarlicha ishonchli himoyalash mexanizmlariga ega bo‘lmagan yoki yomon testlangan, xatoliklarga ega MBBT versiyalaridan foydalanilsa, haker tomonidan MBBT darajasida himoyalashni engib o‘tish extimolligi mavjud bo‘ladi.
Operatsion tizim darajasidagi hujum
OT ni himoyalash MBBT ga qaraganda qiyinroq. Zamonaviy OTlarning ichki tuzilmasi murakkab va shuning uchun xavfsizlik siyosatini adekvatligini ta’minlash qiyin vazifa hisoblanadi.
Hakerning maxorati har qanday zo‘r kompyuter tizimini buzishdan iborat emas, aslida aniq bir himoya tizimida zaif joyni topish kerak xolos.
Har qanday OT ga bo‘lishi mumkin bo‘lgan quyidagi hujumlar mavjud: -parollarni o‘g‘irlash;
|
| |
Axborot yig‘ish uchun uskunalar - I kirish ma’lumki, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining «Raqamli O‘zbekiston 2030»

|
I kirish ma’lumki, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining «Raqamli O‘zbekiston 2030»
|
bet | 2/26 | Sana | 01.02.2024 | Hajmi | 2,07 Mb. | | #150023 |
Axborot yig‘ish uchun uskunalar
Haker hisobida axborot yig‘ish uchun uskunalar to‘plamlari quyidagilar: -tarmoqni o‘rganish;
-ijtimoiy injineriya;
-chiqindilar va umumiy ma’lumotlar;
-ko‘rinmas dasturlar (root kits).
Tarmoqni o‘rganish: kompyuterlarnin ma’lum zaifliklarini tez aniqlash uchun foydalaniladi.
Buning uchun quyidagilardan foydalaniladi:
- snifferlar, kompyuter va tarmoqlar o‘rtasida ma’lumot almashilgan vaqtda parol va boshqa ma’lumotlarni ushlab oladi;
- eksploitlar, ma’lum zaifliklardan foydalanadi.
Haker uchun tarmoqni o‘rganish hujumni rejalashtirish uchun zarur bo’lib, uning uchun skanerlash qo‘llaniladi. Foydalanilayotgan ilovalarni va ularni versiyalarini, tarmoqda o‘rnatilgan topologiyani aniqlash, eng muhimi IP-adresslar, tarmoq adresslari, kirish huquqi ro‘yhatlari, kirish nuqtalari, tarmoqlararo ekranlarning sozlanmalari, ilovalar versiyalari va foydalanuvchilar nomlari hisoblanadi.
Ijtimoiy injineriya: axborot olish maqsadida har qanday manipulatsiya vositalaridan foydalanish masalan parollar va foydalanuvchilar qayd yozuvlarini aniqlash. Bu ibora hakerlar tomonidan tanlangan korxona hodimidan axborot olish uchun qilingan harakatlar uchun ishlatiladi. Personalni yolg‘on ma’lumot bilan manipulyasiya qilish, kredit kartalar bilan firibgarlik qilish ijtimoiy injineriyaga misol bo‘la oladi. Inson tabiatiga, ochiqligiga va yordamga muxtojligiga asoslangan.
Chiqindilar va umumiy ma’lumotlar: reklama materialaridan va chiqindilardan axborot olish.
Ko‘rinmas dasturlar(rootkits): kompyuter xavfsizligi buzilganligini berkitish uchun uskuna.
Hakerlik hujumi turlari
Barcha kerakli ma’lumotlarni jamlab bo‘lgandan so‘ng haker hujumga o‘tadi, ular quyidagi shaklda bo‘lishi mumkin:
|
| |
Tizimni buzishdan himoyalash - I kirish ma’lumki, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining «Raqamli O‘zbekiston 2030»

|
I kirish ma’lumki, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining «Raqamli O‘zbekiston 2030»
|
bet | 8/26 | Sana | 01.02.2024 | Hajmi | 2,07 Mb. | | #150023 |
Tizimni buzishdan himoyalash
Xavf xatarlarni minimalga holatga tushurish uchun quyidagi umumiy qoidalarga rioya qilish zarur.
1. Hakerlardan ortda qolmaslik: kompyuter xavfsizligi sohasidan so’ngi ishlanmalar haqida xabardor bo‘lish. Kompyuter tizimlarini buzishdan himoyalash haqida xabardor qiluvchi bir nechta maxsus jurnallarga obunani rasmiylashtiring.
2. Yetarlilik prinsipiga rioya qiling: mukammal ishonchli tizimni yaratishga urinmang. Himoya qanchalik kuchli bo‘lsa, u shunchalik ko‘p kompyuter tizimining resurslarini talab etadi va undan foydalanish qiyinlashadi.
3. Kompyuter tizimini himoyalash mexanizmini ishlash prinsiplari haqidagi axborotni sir saqlash. Hakerga ushbu prinsiplar haqida qancha kam ma’lum bo‘lsa, u uchun samarali hujumni tashkil etishi murakkablashadi.
4. Himoya qilinayotgan kompyuter tizimi sonini maksimal darajada chegaralash va zarurat paydo bo‘lmaguncha uni internet tarmog‘iga ulanishiga yo‘l qo‘ymaslik.
5. Yangi dasturiy ta’minotga mablag‘ ajratishdan oldin, internetdagi haker serverlarida dastur haqida axborot qidirib ko‘rish.
6. Serverlarni himoya qilinayotgan binolarda joylashtirish. Ularga klaviatura va monitorni ulamaslik, ularga murojaat faqat tarmoq orqali amalga oshirilishi zarur.
7. Agar himoya qilinayotgan kompyuter tarmog‘ida himoya qilinmaydigan tarmoqga ulanish mavjud bo‘lsa, undu ushbu tarmoqga uzatilayotgan va qabul qilinayotgan xabarlar brandmaur orqali o‘tishi kerak, shuningdek shifrlanishi va elektron raqamli imzo bilan ta’minlanishi kerak.
8. Audit imkoniyatlaridan unumli foydalanish. Audit jurnallarini ko‘rish seanslari orasidagi interval bir sutkadan oshmasligi zarur.
1. Dasturlar uchun tuzatishlarni tezkor o‘rnatish (Patching). Korxonalar dasturlardagi xatoliklar oqibatidagi ko‘ngilsizliklarni oldini olish uchun tuzatishlarni ishlab chiqaradi. Agar dasturga tuzatishlarni o‘rnatilmasa, uning oqibatida hujumchi ushbu xatoliklardan foydalanishi va kompyuterga kirishi mumkin.
2. Viruslar va troyan otlarini aniqlash. Yaxshi antivirus dasturlari har qanday tarmoqlarni xavfsizligi oshirishda muhim vosita. Ular kompyuterlarni ish jarayonini kuzatadi va zararkunanda dasturlarni aniqlaydi. Maksimal samaradorlik uchun ular tarmoqdagi barcha kompyuterlarga o‘rnatilishi zarur.
3. Tarmoqlararo ekran. Tamoqlararo ekranlar (firewalls) - tashkilot tarmog‘ini himoyalashda juda muhim vosita. Ular tarmoqdagi barcha kiruvchi va chiquvchi trafikni nazorat qiladi.
4. Parollarni ochuvchilar (Password Crackers). Hakerlar odatda shifrlangan parollar saqlanadigan fayllarni o‘g‘irlash uchun ma’lum bo‘lmagan zaif joylardan foydalanadilar. Parollarni ochish uchun ushbu shifrlangan fayllardagi zaif parollarni aniqlovchi maxsus dasturlardan foydalanadilar.
|
| |
Mustaqil ishlash uchun topshiriq - O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy...

18
Noshaxsiy kommunikatsiya modeli
2-cnizma Kommunikatsiya modeliari
Mavzu bo‘yicha asosiy tushunchalar
Shaxsiy sotuv- bu «ulchalik» kommunikatsiya yakka ikki
tomonlama bo‘lib (dialog) maqsadi mizojni to‘xtovsiz tarzda harakatga
keltirishga undash. Bir vaqtning o‘zida firma uchun axborot manbai
hamdir.
Savdoni avj oldirish-shaxsiy reklama vashaxsiy savdoni to‘ldiruvchi
hamma tovarni sotishni tezlashtirish va ma’lum kengaytirishga qaratilgan
vaqtincha choralarni o‘z ichiga oladi.
Bevosita savdo - xarid jarayonining ma’lum bir bosqichlarida,
ayniqsa xaridorning o‘zi sotayotgan tovarni afzal ko‘rishiga erishish va uni
sotib olishga undash kerak bo‘lganda eng samarali kommunikatsiya
vositasidir.
Marketolog uchun eslatma
Buyurtmalarni qabul qiluvchilar iste’molchilarning o‘z ehtiyojlarini
aniq anglaganliklari, ularga har qanday ta’sir etishni salbiy qabul qilishlari
va kamtar hamda vijdonli savdo vakillarini xohlashlaridan kelib
chiqishadi. Shaxsiy sotish xaridor bilan bir martalik bitim tuzish uchun
yo‘naltirilgan lekin kompaniyaxaridorlar bilan uzoq muddatli hamkorlikni
o‘rnatishdan manfaatdordir.
Mamlakat aholisi - Yevropaning eng qadimgi davlatlaridan hisoblanadi italiya iqtisodiyoti va uning rivojlanishi

|
Yevropaning eng qadimgi davlatlaridan hisoblanadi italiya iqtisodiyoti va uning rivojlanishi
|
bet | 2/5 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 2,84 Mb. | | #237362 |
Bog'liq Italiya Respublikasi iqtisodiyotiMamlakat aholisi - Faqat Italiyaliklarga hos jihatlar
Serdjo Mattarella - Serdjo Mattarella
- Italiya prezidenti
- Aeroportlar soni: 134
- Vertodrom : 3
- Avtomobil yo’llari uzunligi: 479,688 кm.
- Eksportda tayyor mahsulotlar (mashinalar, asbob-uskunalar, gazlamalar) va mevalar (apelsin, limon) asosiy rol o'ynaydi. Eng katta savdo aylanmasi umumiy bozor mamlakatlari, Shveytsariya va AQSH bilan amalga oshiriladi. Italiya tashqi savdo balansi taqchilligi qisman xorijda ishlayotgan italiyaliklarning pul o‘tkazmalari va turizmdan olingan daromadlar hisobidan qoplanadi, buning rivojlanishida mamlakat uzoq vaqt davomida dunyoda birinchi o‘rinlardan birini egallab kelgan. Har yili Italiyaga 30 milliondan ortiq xorijiy sayyohlar tashrif buyurishadi. Sayyohlarga xizmat ko‘rsatish iqtisodiyotning muhim tarmoqlaridan biriga aylandi. Italiyada baliqchilik kam rivojlangan. Uni o'rab turgan dengizlar baliqlarga unchalik boy emas, chunki kontinental shelf maydoni kichik, sayozliklar kam. Umumiy ovning yarmi (sardalya, skumbriya, hamsi, orkinos, shuningdek, mollyuskalar va qisqichbaqasimonlar) Adriatik suvlarida ovlanadi. Yana bir muhim baliq ovlash hududi - Tirren dengizi, ayniqsa Toskana arxipelagining hududida va Sitsiliya qirg'oqlari yaqinida. Italiyaning jahon iqtisodiyotidagi o'rni Bugungi kunda Italiyada takror ishlab chiqarish jarayonining butun jarayoni xalqaro mehnat va mehnat taqsimoti tizimiga to'qilgan. sanoat kooperatsiyasi. Butun mamlakatlar guruhlari o‘zaro kelishuvlar asosida mintaqaviy davlatlararo komplekslarga birlashib, ijtimoiy-siyosiy va iqtisodiy hayotning turli sohalarida birgalikda mintaqaviy siyosat olib boradilar. Evropadagi ko'plab integratsiya guruhlari orasida Evropa Ittifoqini ajratib ko'rsatish mumkin, ular 1993 yil 1 noyabrgacha Evropa hamjamiyatlari deb nomlangan, chunki u 1967 yilda ilgari mustaqil bo'lgan uchta mintaqaviy tashkilotning organlari birlashganidan keyin paydo bo'lgan: Evropa ko'mir va po'lat hamjamiyati - ECSC; Yevropa iqtisodiy hamjamiyati – EEC; Atom energiyasi bo'yicha Evropa hamjamiyati - Evratom. Maastrixt kelishuvlari kuchga kirgandan so'ng, ushbu guruhning rasmiy nomi Evropa Ittifoqidir. Italiya Yevropa Ittifoqining a'zosi.
|
| |
Rim     Florensiya - Yevropaning eng qadimgi davlatlaridan hisoblanadi italiya iqtisodiyoti va uning rivojlanishi

|
Yevropaning eng qadimgi davlatlaridan hisoblanadi italiya iqtisodiyoti va uning rivojlanishi
|
bet | 5/5 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 2,84 Mb. | | #237362 |
Bog'liq Italiya Respublikasi iqtisodiyotiRim - Shunday qilib, aholi jon boshiga energiya iste'molining nisbatan past darajasiga qaramay, Italiya ichki yoqilg'iga bo'lgan ehtiyojni qoplashda importning roli bo'yicha Evropa Ittifoqida birinchi o'rinda turadi. Muddati tashqi manbalar Respublikada birlamchi energiya iste’molining 83 foizi, jumladan, neft – 95 foizi, qattiq yoqilg‘i – 93 foizi, tabiiy gaz – 69 foizi, elektr energiyasi – 42 foizi qanoatlantirilmoqda. Hamjamiyatning boshqa a'zolaridan farqli o'laroq, suyuq yoqilg'i Italiyaning energiya balansida juda muhim rol o'ynaydi, 1973 yildan keyin narxining keskin oshishi mamlakatni qiyin ahvolga solib qo'ydi. Umuman olganda, Italiyada birlamchi yoqilg'ining iste'moli, uning alohida turlarining ulushi: neft - 56%, tabiiy gaz - 25%, qattiq yoqilg'i - 8%, elektr energiyasi - 11%. Qalay va nikel rudalari isteʼmolining 100%, mis va temirning deyarli 100%, qoʻrgʻoshin rudasi va boksitning 90%, rux rudasining 60%, metallolomning 80% importga toʻgʻri keladi. Italiya qishloq xo'jaligi xom ashyosi, oziq-ovqat va yog'och importiga juda bog'liq. Xususan, import hisobiga paxtaga boʻlgan talabning 100 foizi, junga boʻlgan talabning 89 foizi, yogʻochga boʻlgan talabning qariyb 45 foizi qoplanadi. O'ziga xoslik Qishloq xo'jaligi Italiya o'simlikchilik mahsulotlarini, asosan, "O'rta er dengizi" deb ataladigan mahsulotlarni ishlab chiqarishga yo'naltirilganligi va chorvachilik mahsulotlarining ko'p turlarini ishlab chiqarishning nisbatan sekin o'sishidan iborat.
- Katolik cherkovining markazi, davlat ichidagi davlat.
- Evropa Italiyasi O'rta er dengizi Italiyasiga, o'z urug'lari va biznes bilan birlashishiga qarshi turadi. davlat apparati uyushgan jinoyatchilik - mashhur Sitsiliya va Neapolitan mafiyasi. Italiya iqtisodiyotida YaIM ishlab chiqarish tarkibi: qishloq xo'jaligi: YaIMning 2%; sanoat: YaIMning 24,4%; xizmat ko'rsatish sohasi: YaIMning 73,5%. Bunday tuzilishdan unchalik ko'rinmaydi. yuqori samaradorlik Ko'p sonli kichik va o'rta firmalarga ega bo'lgan Italiya qishloq xo'jaligi boshqa etakchi mamlakatlarga qaraganda ancha ko'p mehnat resurslaridan foydalanadi. Italiyada qishloq xo'jaligi asosan janubda rivojlangan bo'lib, u erda bug'doy, kartoshka, qand lavlagi, arpa, an'anaviy O'rta er dengizi sabzavotlari va mevalari etishtiriladi. Italiya asosan o'simlikchilikka ixtisoslashgan. Italiya qishloq xo'jaligi uchun umumiy Evropa qishloq xo'jaligi siyosati salbiy oqibatlarga olib keladi, chunki mamlakatning samarasiz milliy qishloq xo'jaligi ishlab chiqarishi boshqa Evropa ishlab chiqaruvchilari bilan teng darajada raqobatlasha olmaydi. Sanoatda ishlab chiqarish tarmoqlari eng katta ahamiyatga ega. Italiya quyidagi mahsulotlarni ishlab chiqarishga ixtisoslashgan:
E'tiboringiz uchun rahmat!
|
| |
Kamsituvchi shartlar - O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy nomidagi...

O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy nomidagi toshkеnt davlat tеxnika univеrsitеti
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy nomidagi toshkеnt davlat tеxnika univеrsitеti
|
Mustaqil ishlash uchun topshiriq - O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy...

25
tasavvurni hosil qilish
2. Yangi tovarlarni kiritish bosqichi
3. Tovarlarni ommaviy sotish bosqichi
4. Talabning o‘zgarishi bosqichi
5-
jadval
Axborot vositalari asosiy turlari harakteristikasi
Tarqatuvchi
Afzaliklar
Cheklovlar
Gazeta
Mahaliy bozorni
qamrashni yuqori darajasi,
ishonch, o‘z vaqtida
habardor etish
qisqa muddat,
ikkilamchi auditoriya
Televideniye
yuqori qiymat, qisqa
muddat
Radio
Oilaviylik, past qiymat
Jurnal
Reklama maydoni doimiy
emasligi, o‘z vaqtida
chiqmaslik
Internet
Interaktiv kontakt,nisbatan
arzon narh
Bulardan tashhari qanday axborot vositalari mavjud ?
Mavzu bo‘yicha asosiy tushunchalar

26
Marketolog uchun eslatma
To‘g‘ridan-to‘g‘ri marketing odatda iste’molchining reklama e’lonlari,
kataloglar va pochta jo‘natishi kabi axborot vositalariga bo‘lgan
To‘g‘ridan-to‘g‘ri reaksiyasiga asoslanib,pochta manzilari ro‘yxati yoki
ma’lumotlar bazasi yordamida aniq maqsadli bozor segmentlarini tanlash
imkoniyatini beradi.
Nazorat va muhokama uchun savollar
1. Nima sababdan tashkilot va korhonlarda to‘g‘ridan-to‘g‘ri
marketingni rivojlantirish zarur?
2. To‘g‘ridan-to‘g‘ri marketing va elektron savdoni tez rivojlanishi
sabablari nimada?
3. To‘g‘ridan-to‘g‘ri marketingning afzalliklarini aytib bering.
4. Ma’lumotlar bazasi vato‘g‘ridan-to‘g‘ri marketingni tavsiflab
bering
5. Telemarketing nima?
6. Televideniye vato‘g‘ridan-to‘g‘ri sotuvlarning boshqa vositalarini
tavsiflab bering
7. Marketingda kompyuter tarmoqlaridan foydalanish qanday
ahamiyatga ega?
8.O‘zbekistonda tarmoqlangan marketingni rivojlanish istiqbollari
qanday?
9. Onlayn marketingining asosiy afzalliklarini aytib bering
10. Onlayn marketing kanallarini izohlab bering
11.Integratsiyalashganto‘g‘ridan-to‘g‘ri marketingni rivojlanishini
izohlab bering.
Nazorat va muhokama uchun savollar

19
4. Savdo xodimning asosiy vazifasi nimalardan iborat?
5. Shaxsiy kommunikatsiya modeli mohiyatini tushintiring.
5-mavzu. Pablik rileyshnz chora-tadbirlari
Public Relatoins - tashkilotlar va maqsadli bozor
o‘rtasidagi kommunikatsiyalarni yaratishdir.
Jamoatchilik bilan aloxalar bo‘yicha
mutaxassislar shaxsyoki
muassasa va jamoatchilik orasidagi to‘g‘ri o‘zaro munosabatlarni yo‘lga
qo‘yishadi. Korporativ PRning asosiy maqsadi maqsadli bozorlarda
kompaniyaning ijobiy imijini shakllantirish va joriy axborot
ko‘magini ta’minlashdir. Korporativ PR
turli xil maqsadli guruhlar
bilan (biznes doiralari vakillari, ommaviy axborot vositalari
mutaxassislari,
reklama beruvchilar, mijozlar guruhlari uz mutahassislari
va boshkalar) jamoatchilik aloqalarini yo‘lga qo‘yish va qo‘llab-
quvvatlashdan iboratdir
PR bo‘yicha ishlar ikki yo‘nalishda olib boriladi:
ichki va
tashqi PR.
Ichki PR kompaniya xodimlarida «Korparativ ruh»ni
shakllantirishga yo‘naltirilgan bo‘ladi,imij va simvolikani ishlab
chiqishni ko‘zda tutadi,firma xodimlari ichki ommaviy axborot
vositalari amal qilishini ko‘zda tutadi, korporativ
va ijtimoiy
madaniy hayotdagi muhim voqealarga bag‘ishlangan chora -
tadbirlarni o‘tkazishni ko‘zda tutadi.
Tashki PR da kompaniyaning ijobiy obrazini mamlakat reklama
bozorida shakllantirish hamda kompaniyani
dinamik tarzda xalqaro
imijini yaratish hisoblanadi.
PR
chora-tadbirlarining
vazifasi
firmaning
raqobatbardoshligini oshirish maqsadida tovarlar yoki xizmatlar firmani
uzini, Shaxsiy, madaniy, ideologiyani va boshkalarni
boshkariladigan imijini (obrazini obro‘-e’tiborini) shakllantirishdir.
PR ning 5 ta asosiy maqsadi mavjuddir:
1. PR obyektini pozitsiyalashtirish.
2. Imijini yuksaltirish (yoki obro‘-e’tiborini boshqarish).
3. Antireklama (yoki imijini kamaytirishga).
4.Raqobatchilardanqayta qurish.
5.Kontr reklama (tasodifan kamaytirilgan imijini tiklash).
Jamoatchilik bilan aloqa reklama va sotishni rag‘batantirish
bilan bir qatorda marketingning muhim quroli hisoblanadi.
20
Kompaniya
faqat mijozlar, ta’minotchilar va dilerlar bilangina
emas, balki jamoatchilikning keng qatlamlari bilan ham konstruktiv
munosabatlarni amalga oshirishi lozim.
Pablik rileyshnz - PR (jamoatchilik bilan aloxalar)
kompaniya
yoki ayrim buyumlarni obrazini (imijini, nufuzini) himoya qilish yoki
siljitish maqsadi bo‘lgan dasturlar spektridan iboratdir.
PR bo‘limlariquyidagi besh funksiyani bajarishadi:
1.Matbuot bilan aloqalar.
2.Mahsulot reklamasi.
3.Korporativ aloxalar.
4.Qonunchiqarishga ta’sir ko‘rsatish.
5.Tavsiyanomalar.
Ko‘pchilik firmalar jamoatchilik bilan aloqa qiluvchi marketing
xizmatlari (MPR) ni tashkil etadilar. MPR iste’molchilar ko‘zlari oldida
firma obrazini yaratadi va bir vaqtning o‘zida sotishga ko‘maklashadi.
O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy nomidagi toshkеnt davlat tеxnika univеrsitеti - bet 17

27
Аsоsiy tushunchalar
Moliyaviy xizmatlar – banklar, kredit tashkilotlari, sug‘urta
tashkilotlari va boshqa moliya tashkilotlari tomonidan ko‘rsatiladigan har
qanday moliyaviy xususiyatdagi xizmatlar, shuningdek qimmatli qog‘ozlar
bozorlarida professional ishtirokchilar tomonidan ko‘rsatiladigan xizmatlar
va shartnoma bo‘yicha ko‘rsatiladigan lizing xizmatlar;
Bir-birining o‘rnini bosadigan tovarlar – o‘zining funksional
vazifasi, qo‘llanilishi, sifati va texnik tavsiflari,
narxi va boshqa jixatlari
bo‘yicha taqqoslanishi mumkin bo‘lgan tovarlar bo‘lib, bunday tovarlarni
sotib oluvchi iste’mol qilishda (shu jumladan ishlab chiqarish
maqsadlarida iste’mol qilishda) birini boshqasiga
haqiqatda almashtiradi
yoki almashtirishga tayyor;
Tegishli bozor – O‘zbekiston Respublikasi hududidagi yoki uning
bir
qismidagi,
chegaralaridagi
iqtisodiy,
texnik
yoki
boshqa
imkoniyatlardan yoxud sotib oluvchi tovarni sotib olishi maqsadga
muvofiqligidan va bunday imkoniyat yoki
maqsadga muvofiqlik undan
tashqarida mavjud emasligidan kelib chiqib uning bir qismida boshqa
tovar bilan almashtirilishi mumkin bo‘lmagan tovarning (shu jumladan
xorijda ishlab chiqarilgan tovarning) yoki bir-birining o‘rnini
bosadigan
tovarlarning muomala doirasi. Tovarning muomala doirasi ma’muriy-
hududiy bo‘linishga mos kelishi va mos kelmasligi mumkin;
Xo‘jalik yurituvchi subyekt – tovarlar ishlab chiqarish,
sotib olish
va sotish bilan shug‘ullanuvchi yuridik shaxs, shu jumladan chet el yuridik
shaxsi, xo‘jalik boshqaruvi organi hamda yakka tartibdagi tadbirkor;
Raqobat – xo‘jalik yurituvchi subyektlarning musobaqalashishi,
bunda ularning mustaqil xatti-harakatlari bilan ulardan har birining tegishli
bozorda
tovarlar
muomalasining
umumiy
shart-sharoitlariga
bir
tomonlama tartibda ta’sir ko‘rsatishi imkoniyati istisno etiladi yoki
cheklanadi;
Mustaqil ishlash uchun topshiriq - O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy...

21
PR chora-tadbirlarining vazifasi firmaning
raqobatbardoshligini
oshirish maqsadida imijini (obrazini obru-e’tiborini) shakllantirishdir
Jamoatchilik bilan bo‘ladigan aloqalarning asosiy yo‘nalishlarini
davom ettiring.
Pablik rileyshnz
Brifinglar, press-konferensiyalar tashkil qilish
Ayrim shaxs va tashkilotlarning foydasini ko‘zlab mexr va muruvvat
tadbirlarini o‘tkazish
Raqobatchi korxonalar bilan tanishish
Mavzu bo‘yicha asosiy tushunchalar
Public Relatoins - tashkilotlar
va maqsadli bozor
urtasidagi kommunikatsiyalarni yaratishdir.
Jamoatchilik bilan aloqa-aniq maqsadga
qaratilgan xarajatlar
yaramida tashkilot va uning turli auditoriyalari orasida, o‘zaro
bir-birini
tushinish va ishonchli ruhiy holat yaratishga xizmat qiladi.
Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati

|
Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati
|
bet | 5/5 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 50,52 Kb. | | #99871 |
Bog'liq Marketingda kommunikatsion siyosatFoydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati
1. Yo‘ldoshev N.Q., Umarjonov A.M. Iqtisodiyot va menejment. - T.: TDIU, 2005
2. Sh.N.Zaynutdinov, N.R.Qodirxodjaeva. “Menejment” fani bo‘yicha o‘quv-uslubiy majmua. “Iqtisodiy ta’limdagi o‘qitish texnologiyasi” seriyasidan. T.: TDIU, 2006, 156 b
3. Sh.N.Zaynutdinov, N.R.Qodirxodjaeva. “ Menejment” fani bo‘yicha o‘quv uslubiy ta’lim texnologiyasi. Uslubiy qo‘llanma. “Iqtisodiy ta’limdagi o‘qitish texnologiyasi” seriyasidan. T.: TDIU, 2006, 185 b
4. Yo‘ldoshev N.Q., Qozoqov O.S. Menejment. Darslik. - T.: Fan, 2004.
5. Gerchikova V.I. Menedjment. Uchebnik. – M.; 2003
6. Galkovich R.S., Nabokov A.M. Menedjment. Uchebnik. – Perm, 2000
7. Vixanskiy O.S., Naumov A.I. Menejment. Uchebnik. – M.: Ekonomika, 2003 (61-125).
8. Dyatlov A. N. Obщiy menedjment: Konsepsii i kommentarii: Uchebnik. - M.: Alpina Biznes Buks, 2007. - 400 b.
9. Zagorodnikov S.V. Kratkiy kurs po menedjmentu: ucheb. posob. –M.: “Okey – kniga”, 2007.-160 b.
10. Ivankov A.Ye., Ivankova M.A. Menedjment: uchebnыy minimum. –M.: “Yurisprudensiya”, 2008. -32 b.
11. Ivashkovskiy S. II. Ekonomika dlya menedjerov: Mikro i makrouroven: Ucheb. posob. -M.: Delo, 2007. - 440 b.
12. Ilin Ye.P. Motivatsiya i motivы. – SPb. Piter, 2008.-512b.
13. www. morozov. ru – Rossiya Menejment va bozor akademiyasining rasmiy sayti.
14. www.edu.ru
15. www.som.pu.ru
16. www.cfin.ru – Korporativnыy menedjment.
17. www.salesmanagment.ru – Upravlenie prodajami.
|
| |
Nazorat va muxokama uchun savollar

22
6-mavzu: Reklama siyosatini boshharish
Marketing nafaqat faol bo‘lmagan masalalar, ya’ni asosiy
iste’molchilar talablarini batafsil va to‘la o‘rganishni emas,
balki faol
masalalar - sotishning o‘sishni, ularning samaradorligi va tadbirkorlik
faoliyatida umumiy foydaliligini oshirish maqsadida talabni shakllantirish
va rag‘batlantirishni hal qilishni ko‘zda tutadi.
Huddi shu maqsadga, birinchi navbatda, kommunikatsion siyosat deb
nomlangan tizim javob beradi, reklama uning tarkibiga bozorga ta’sir
qiluvchi kompleks choralar sifatida kiradi. Horijiy marketologlarning
firkricha, bozorda talabni shakllantiruvchi va rag‘batlantiruvchi
tadbirlar
tizimining asosiy elementlari quyidagilardir:
1.Reklama.
2.Rag‘batlantirish vositalari.
3.Pablisiti (targ‘ibot).
Ushbu tadbirlar ichida reklama muhim elementlaridan biri
bo‘ladi. Reklama sotishni rag‘batlantirish vositalari, servis siyosati,
to‘g‘ridan to‘g‘ri
va shaxsiy sotishlar, ko‘gazmalar va yarmarkalarda
ishtirok etish, tovar belgisi, o‘rash-joylash, ishlab chiqaruvchilar va
iste’molchilar o‘rtasida shaxsiy
munosabatlarning shakllanishi, ommaviy
axborot vositalari bilan ishlash va boshqalarni o‘z ichiga oladi.
Reklamaning reklama beruvchi va xaridor uchun qanday
ahamiyatga.Jumladan:
-reklama beruvchi uchun reklamadan maqsad - axborotlarni
iste’molchilarga yetkazish va tovarga bo‘lgan
talabni kengaytirish
maqsadida ularning moyilligiga erishishdir;
-reklama iste’molchining tovarning alohidaxususiyatlarini aniqlashga
ketadigan vaqti va mablag‘larini tejaydi.
Reklama rivojlangan sari, uning xilma-xil ko‘rinishlardagi shakllari
ko‘payib bormoqda, shu sababli reklama
beruvchilar birgina axborot
kanalidan foydalansa ham, ularning ihtiyorida reklama uslublarining keng
assortimenti mavjuddir.
Imij reklamasi tovarga yo‘naltirilgan bo‘lib, uning maqsadi
xaridorning ushbu markaga bo‘lgan munosabatini shakllantirishdan
iboratdir. Bu holda “reklama beruvchilarning ijodiy xatti-harakatlari
nafaqat xaridorning
darqol reaksiyasiga, balki keyinchalik xaridga olib
keluvchi ijobiy munosabatni ishlab chiqishga qaratilgan bo‘ladi”.
Bunday reklamaning samaradorligini faqat uzoq kelajakdagina
baholash mumkin.Bu erda munosabat tushunchasi hal qiluvchi rol
Практические - download

Qidiruv: Практические
«Использование инновационно-креативных технологий в обучении, практические основы применения нейролингвистического програмирования»
Ta’limda innovativ-kreativ texnologiyalarning qo’llanilishi, neyrolingvistik dasturlashning
6,55 Mb.
539
o'qib
1
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Xo‘jalik yurituvchi subyekt - O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy...

O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy nomidagi toshkеnt davlat tеxnika univеrsitеti
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy nomidagi toshkеnt davlat tеxnika univеrsitеti
|
Tijorat siri rejimi – - O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy nomidagi...

30
Bir-birining o‘rnini bosadigan tovarlar - o‘zining funksional
vazifasi, qo‘llanilishi, sifati va tehnik tavsiflari, narhi va boshqa jihatlari
bo‘yicha taqqoslanishi mumkin bo‘lgan tovarlar bo‘lib, bunday tovarlarni
sotib oluvchi iste’mol qilishda (shu jumladan ishlab chiharish
maqsadlarida iste’mol qilishda) birini boshqasiga haqiqatda almashtiradi
yoki almashtirishga tayyor;
Tegishli bozor - O‘zbekiston Respublikasi hududidagi yoki uning bir
qismidagi, chegaralaridagi iqtisodiy, tehnik yoki boshqa imkoniyatlardan
yohud sotib oluvchi tovarni sotib olishi maqsadga muvofiqligidan va
bunday imkoniyat yoki maqsadga muvofiqlik undan tashxarida mavjud
emasligidan kelib chiqib uning bir qismida boshqa tovar bilan
almashtirilishi mumkin bo‘lmagan tovarning (shu jumladan horijda ishlab
chiharilgan tovarning) yoki bir-birining o‘rnini bosadigan tovarlarning
muomala doirasi. Tovarning muomala doirasi ma’muriy-qududiy
bo‘linishga mos kelishi va mos kelmasligi mumkin;
Insofsiz raqobat - O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy nomidagi toshkеnt...

28
yoki putur yetkazishi mumkin bo‘lgan ustunlikka ega bo‘lishga
yo‘naltirilgan har qanday xatti-harakatlari;
Raqobatga qarshi xatti-harakatlar – xo‘jalik yurituvchi subyektlar
vadavlat organlari, shuningdek ularning mansabdor
shaxslarining raqobat
to‘g‘risidagi qonun xujjatlarida taqiqlangan, raqobatni cheklashga
yo‘naltirilgan xatti-harakatlari yoki harakatsizligi;
Iqtisodiy faoliyatni muvofiqlashtirish – xo‘jalik yurituvchi
subyektlarning, bunday xo‘jalik yurituvchi subyektlar bilan shaxslar
guruhiga kirmaydigan yuridik va jismoniy shaxslar bilan kelishilgan xatti-
harakatlari;
Kelishilgan xatti-harakatlar – ikkita yoki undan ko‘p xo‘jalik
yurituvchi subyektlarning tovar va moliya bozorlaridagi ko‘rsatib o‘tilgan
har bir bozor qatnashchilarining manfaatlarini qoniqtiradigan va ularning
har biriga oldindan ma’lum bo‘lgan xatti-harakatlari;
Kamsituvchi shartlar –
bozorga kirish, tovarni ishlab chiqarish,
ayriboshlash, sotish, sotib olish, berib yuborish, iste’mol qilish, shartlari -
boshqa teng shart-sharoitlarda bir yoki bir necha xo‘jalik yurituvchi
subyektlarni boshqa xo‘jalik yurituvchi subyektlar
bilan taqqoslaganda
teng bo‘lmagan holatga tushirib qo‘yadigan shartlar;
Noto‘g‘ri taqqoslash – alohida xo‘jalik yurituvchi subyektga bozor
ustunliklari yaratadigan yoxud raqobatchilar va boshqa shaxslar tomonidan
amalga oshiriladigan raqobatchini yoki raqobatchi ishlab chiqargan tovarni
badnom qiladigan yolg‘on, noaniq yoki buzilgan taqqoslash;
Iqtisodiy jamlanish - O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy nomidagi...

29
Moliya-sanoat guruhi – ishlab chiqarishning raqobatbardoshligi va
samaradorligini
oshirish, maqbul texnologiya va kooperatsiya aloqalarini
tashkil
etish,
eksport
salohiyatini
ko‘paytirish,
ilmiy-texnikaviy
taraqqiyotni jadallashtirish hamda investitsiyalarni
jalb qilish maqsadida
moddiy va nomoddiy aktivlarni to‘liq yoki qisman birlashtirish yo‘li bilan
(qatnashish tizimi) tashkil etiladigan xo‘jalik yurituvchi subyektlar, kredit-
moliya muassasalari birlashmasi.
Tijorat siri – uchinchi shaxslarga noma’lumligi sababli fan-texnika,
texnologiya, ishlab chiqarish, moliya-iqtisodiyot sohalarida hamda boshqa
sohalarda tijorat qimmatiga ega bo‘lgan,
qonuniy asosda erkin
foydalanmaydigan axborot bo‘lib, ushbu axbarot mulkdori uning
maxfiyligini muhofaza qilish bo‘yicha chora-tadbirlarni ko‘radi;
Tijorat sirining mahfiyligi – tijorat
sirining tarqalib ketishi, oshkor
etilishi va undan ruhsatsiz foydalanishi hafsizligi ta’minlaydigan holati;
Tijorat sirining mulkdori – tijorat
siriga egalik qilish, undan
foydalanish hamda uni tasarruf etishni amalga oshiruvchi va unga nisbatan
tijorat siri rejimini o‘rnatgan yuridik yoki jismoniy shaxs;
Konfident – tijorat sirini uning miqdori
bilan tuzilgan shartnoma
asosida egalik qilishga va foydalanishga olgan yuridik yoki jismoniy
shaxs;
Solid Works dasturi interfeysi bilan tanishish
  


6

|
Solid Works dasturi interfeysi bilan tanishish
6
|
bet | 7/67 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 8,78 Mb. | | #150568 |
Bog'liq Kompyuter grafikasi va dizayn o\'quv amaliyotidan 42-guruh21
|
Solid Works dasturi interfeysi bilan tanishish
|
6
|
Solid Works dasturi interfeysi bilan tanishish bo‘yicha ko‘nikma va malakaga ega bo‘ladilar
|
22
|
Solid Works dastur interfeysini sozlash
|
6
|
Solid Works dastur interfeysini sozlash bo‘yicha ko‘nikma va malakaga ega bo‘ladilar
|
23
|
Solid Works dasturi obyektlari bilan ishlash
|
6
|
Solid Works dasturi obyektlari bilan ishlash bo‘yicha ko‘nikma va malakaga ega bo‘ladilar
|
24
|
Solid Works dasturida mahsulotni chop etish
|
6
|
Solid Works dasturida mahsulotni chop etish bo‘yicha ko‘nikma va malakaga ega bo‘ladilar
|
25
|
Corel Draw dasturi, interfeysi o‘rganish va oddiy chizmalar chizish
|
6
|
Corel Draw dasturi, interfeysi o‘rganish va oddiy chizmalar chizish bo‘yicha ko‘nikma va malakaga ega bo‘ladilar
|
26
|
Corel Drawda obyektlarni to‘ldirish, konturlar atributlari
|
6
|
Corel Drawda obyektlarni to‘ldirish, konturlar atributlari bo‘yicha ko‘nikma va malakaga
ega bo‘ladilar
|
|
|
| |
-rasm. Sinxron motorning ish tavsifi

31
5-laboratoriya ishi
Mustaqil qo‘zg‘atishli o‘zgarmas tok generatorini yakor aylanish
tezligi n=n
n
=const bo‘lgan sharoit uchun tekshirish
1. Ishni bajarishdan maqsad
1. Mustaqil qo‘zg‘atishli о’zgarmas tok generatorining tuzilishi va
asosiy xossalari bilan tanishish.
2. Mustaqil qo‘zg‘atishli о’zgarmas tok generatori
tavsiflarini tajribada
tekshirish va ularning grafik tasvirini nisbiy birlik (n.b.) lar sistemasida
chizishni o‘rganish.
2. Ishni bajarish yuzasidan topshiriqlar
1. Salt ishlash
tavsifini ifodalovchi U
0
=f (i
q
) bog‘liqlikni yakor
chulg‘ami iste’molchiga ulanmagan (I
a
=0) holda olish. Bu tavsifdan
mashina magnit zanjirining to‘yinish darajasini aniqlash.
2. Qisqa tutashuv
tavsifini ifodalovchi I
qt
=f (i
q
) bog‘liqlikni yakor
chulg‘amini
qisqa tutashtirib, ya’ni yakor kuchlanishi U
ya
=0 bo‘lganda
olish.
3. Ish bajarish tartibi va hisobot tayyorlash bo‘yicha ko‘rsatmalar
1. 5.1-rasmda ko‘rsatilgan tajriba o‘tkazish elеktr sxеmasi yig‘iladi.
2. Dasturda ko‘rsatilgan gеnеrator tavsiflarini
tеkshirishda gеnеrator
yakorini birlamchi motor bilan n=n
n
=const tеzlikda aylantirib tajriba
o‘tkaziladi.
3. Salt ishlash tavsifi. U
0
=f(i
q
) quyidagicha olinadi. Tajriba o‘tkazish
vaqtida yakor chulg‘ami istеmolchiga ulanmagan. Gеnеratorning
qo‘zg‘atish
tokini i
q
=0 dan boshlab kuchlanish U
0
=1,15 U
n
ga yеtguncha
bir tеkisda oshirib boriladi. Qo‘zg‘atish tokining bir nеcha (kamida 8 ta)
oraliq qiymatlariga to‘g‘ri kеlgan kuchlanish o‘lchanadi va 5.1-jadvalga
yoziladi.
Olingan
ma'lumotlarni
ularning
nominal
kattaliklariga
bo‘lib
hisoblangan nisbiy birliklardagi qiymatlari asosida
salt ishlash tavsifi
quriladi 5.2-rasm.
3DS Max da grafik muharrirlarida murakkab tasvirlar yaratish
  


6

14
|
3DS Max da grafik muharrirlarida murakkab tasvirlar yaratish
|
6
|
3DS Max da grafik muharrirlarida murakkab tasvirlar yaratish bo‘yicha ko‘nikma va malakaga ega bo‘ladilar
|
15
|
3 DS Max dasturida uskunalar majmuasi bilan ishlash
|
6
|
3 DS Max dasturida uskunalar majmuasi bilan ishlash bo‘yicha ko‘nikma va malakaga ega bo‘ladilar
|
16
|
3 DS Max dasturida injenerlik grafikasi- chizmachilik, proektlash
|
6
|
3 DS Max dasturida injenerlik grafikasi-chizmachilik, proektlash bo‘yicha ko‘nikma va malakaga ega bo‘ladilar
|
17
|
3 DS Max dasturida konstruktorlik ishlarini avtomatlashtirish
|
6
|
3 DS Max dasturida konstruktorlik ishlarini avtomatlashtirish bo‘yicha ko‘nikma va malakaga ega
bo‘ladilar
|
18
|
3 DS Max da uch o‘lchamli grafika dasturida oddiy animatsiyalar yaratish
|
6
|
3 DS Max da uch o‘lchamli grafika dasturida oddiy animatsiyalar yaratish bo‘yicha ko‘nikma va malakaga ega bo‘ladilar
|
19
|
Rastrli tasvirlar bilan ishlash vositalari skaner qurilmasining texnik xarakteristkasi va ishlash
|
6
|
Rastrli tasvirlar bilan ishlash vositalari skaner qurilmasining texnik xarakteristkasi va ishlash bo‘yicha ko‘nikma va malakaga ega bo‘ladilar
|
20
|
Rastrli tasvirlar bilan ishlash vositalari raqamli videokamera qurilmalarining texnik xarakteristkasi va ishlash
|
6
|
Rastrli tasvirlar bilan ishlash vositalari raqamli videokamera qurilmalarining texnik xarakteristkasi va ishlash bo‘yicha
ko‘nikma va malakaga ega bo‘ladilar
|
|
Toshkent – 2022 - Innovatsiyalar

|
Innovatsiyalar
|
bet | 2/67 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 8,78 Mb. | | #150568 |
Bog'liq Kompyuter grafikasi va dizayn o\'quv amaliyotidan 42-guruh Toshkent – 2022
OSHIRISH INSTITUTI
BOSHLANG‘ICH PROFESSIONAL TA’LIMNING
30610102 - Kompyuter grafikasi va dizayn operatori kasbibo‘yicha “Kompyuter grafikasi va dizayn” o‘quv amaliyot fanidan
O‘QUV DASTURI
operatori O‘quv rejadagi tartib raqami: 3.06
Ajratilgan soat: 180
Toshkent – 2022
O‘quv dasturi Pedagogik innovatsiyalar, professional ta’limi boshqaruv hamda pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish instituti Axborot - Kommunikatsiya Texnologiyalari yo‘nalishlari bo‘yicha O‘quv metodik birlashmasining 2022 yil 26- avgustdagi 5sonli majlis bayoni bilan ma’qullangan.
O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi huzuridagi Oliy va o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi yo‘nalishlari bo‘yicha o‘quv-uslubiy birlashmalar faoliyatini Muvofiqlashtiruvchi kengashning 2022 yil 29-avgustdagi 5-son yig‘ilishida ma’qullangan va Vazirlikning 2022 yil 30-avgustdagi 295-son buyrug‘i bilan TASDIQLANDI VA JORIY ETILDI.
Tuzuvchilar:
|
M.S.Xudayberganova
G.Jo‘raqulova
|
Urganch shahar 1-son kasb-hunar maktabi maxsus fan o‘qituvchisi
Pedagogik innavatsiyalar, professional ta’limi boshqaruv hamda pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularni malakasini oshirish instituti Raqamli ta’lim texnologiyalari boshqarmasi bosh mutaxassisi
|
|
|
| |
Ishni bajarishga oid qisqacha nazariy tushunchalar

28
larning motor validagi foydali quvvatga bog‘liq holda o‘zgarishi, ya’ni
M
2
, P
1
, I
1
, , sos
f (P
2
) bog‘liqlikka
sinxron motorning ish
xarakteristikalari deyiladi. Bu xarakteristikalar valdagi yuk P
2
ni
noldan
nominalgacha o‘zgartirib tekshiriladi (4.1-rasm). Motorning aylanish
chastotasi
n stator chulg‘amidagi tok chastotasi o‘zgarmas bo‘lganda
n
n
1
= 60f
1
/p = const bo‘lgani uchun
n
f (P
2
) bog‘liqlik lar o‘qiga
parallel
4.2-rasm. Sinxron motorni ishlatish pirinsipial sxеmasi
4.1-rasm. Sinxron motorning ish xaraktеristikalari
29
bo‘lgan to‘g‘ri chiziqli ko‘rinishga ega bo‘ladi. P
1
f (P
2
) bog‘lanish
yuqoriga bir oz egilgan ko‘rinishda bo‘ladi, chunki P
1
quvvat
yakor
tokining kvadrati (
2
1
I
) ga mutanosib bo‘ladi. I
1
f (P
2
) bog‘lanish P
1
ning
oshishi bilan o‘sadi, chunki I
1
P
1
(mU
1
cos).
FIK ning yuklamaga
nisbatan o‘zgarishi
f(P
2
) hamma elektr mashinalari uchun umumiy
xarakterga ega, ya’ni sinxron motorning o‘zgaruvchan va o‘zgarmas
isroflari teng bo‘lganda FIK maksimal qiymatga erishadi.
Bu qiymatdan
chap tomonida magnit isroflari elektr isroflardan katta bo‘lib, o‘ng
tomonida esa stator chulg‘amidagi elektr isroflar magnit isroflardan ko‘p
bo‘ladi.
Tavsiya etilgan - Innovatsiyalar

|
Innovatsiyalar
|
bet | 9/67 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 8,78 Mb. | | #150568 |
Bog'liq Kompyuter grafikasi va dizayn o\'quv amaliyotidan 42-guruhTavsiya etilgan adabiyotlar ro‘yxati
Shavkat Mirziyoev “Milliy taraqqiyot yo‘limizni qat’iyat bilan davom ettirib,yangi bosqichga ko‘taramiz” Toshkent – “O‘zbekiston”-2018.Shavkat Mirziyoev “Xalqimizning roziligi bizning faoliyatimizga berilgan eng oliy baxodir” Toshkent – “O‘zbekiston”-2018.
Shavkat Mirziyoev “Erkin va farovon, demokratik O‘zbekiston davlatini birgalikda barpo etamiz” Toshkent – “O‘zbekiston”-2016.
Информация о файле Windows Server 2008. Пошаговие руководства. Автор: Роланд
Винклер. 2008
Знакомство с WindowsServer 2008.Автор: Митч Таллоч. 2008
Учебний курс Миcрософт. Развертивание и настройка WindowsServer 2008. Автор:
Дж. К. Макин, АнилДесаи. 2008
Сети ЭВМ и телекоммуникации. Автор: Алиев T.I. 2011
Sh.A. Nazirov, F.M.Nuraliev, B.Sh.Aytmuratov. Rastr va vector grafika. O‘zR oily va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi. O‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi markazi. – T.: G‘afur G‘ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2007.
Sh.I.Razzoqov, Sh.S.Yo‘ldoshev, U.M.Ibragimov. Kompyuter grafikasi. O‘zR oily va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi. O‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi markazi. – T.: Talqin, 2006
Ш.А.Назиров, Ф.М.Нуралиев, Б.Ш.Айтмуратов. Векторная и растровая графика. Министерство висшего и среднего спесиалного образования РУз. сентр среднего спесиалного профессионалного образования. – Т.: Издателскополиграфический творческий дом имени Чулпана, 2007
Эстетика и дизайн. Учебное пособие. – Т.: Изд-во “Фан ва технология”, 2005
Н.В. Комолова, Ф.М. Тайс, А.А.Тайс. Самоучител CorelDraw Х3.
– СПб.: БХВПетербург, 2006.
Стивен Шварс и Филлипс Девис. Corel Draw для Windows. - Изд- во ПеачПит Пресс, 2003 г.; перев.с анг.- изд-во ДМК Пресс, Москва.
Тучкевич Е. И. Самоучител AdobePhotoshopCS2. — SPb.: BXV- Peterburg, 2006.
Роуз Карла. Освой самостоятелно AdobePhotoshopCS за 24 часа. : Пер. с англ. -М.: Издателский дом “Виляме”, 2004 г.
Кириленко А. П. Photoshop CС2 — стан профессионалом! Самоучител. — СПб.: Питер; Киев: Издателская группа БҲВ, 2006 г.
Петров М. Н. Эффективная работа: Photoshop CС (+CД). —СПб.: Питер, 2004
Internet manbalari:
Ziyonet.uz ta’lim portali
O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi: www.edu.uz.
Toshkent axborot texnologiyalari universiteti: www.tuit.uz, www.etuit.uz 4.
Websoft.ru
Courselab.ru
http://5ballov.com.ru/ myref.ru
https://www.uzedu.uz/uz/novost
https://mitc.uz/ru/pages/information_technologies
|
| |