nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Respublikamizning tabiiy resuslarining ko’rsatgichlari

|
Respublikamizning tabiiy resuslarining ko’rsatgichlari
|
bet | 5/6 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 9,45 Mb. | | #241987 |
Bog'liq 4- mavzu TABIIY RESURISLARRespublikamizning tabiiy resuslarining ko’rsatgichlari O’zbekiston yer osti boyliklari bilan faxrlansa arziydi. Sababi Mendeleev davriy sistemasining barcha elementlari topilgan. Hozirga qadar 2,7 mingdan ziyod turli foydali qazilma konlari bo’lgan istiqbolli joylar aniqlangan. U yerda 100 ga yaqin mineral - homashyo turlari mavjud. Shundan 60 dan ortig’i ishlab chiqarishga jalb etilgan. Shu kungacha 900 dan ortiq konlar qidirib topilgan bo’lib, ularning tasdiqlangan zaxiralari 970 milliard AQSh dollarini tashkil etadi. Shu bilan birga, umumiy mineral - xomashyo potentsial 3,3 trillion AQSh dollaridan ortiq baholanayotganini ham aytib o’tish kerak. - O‘zbekiston oltin qazib olish bo‘yicha dunyodagi top-10 mamlakatlar qatoriga kirdi
- O‘zbekistonda 2020 yilda 101,6 tonna oltin qazib olindi. Bu bilan O‘zbekiston oltin qazib olish bo‘yicha dunyoda 8-o‘rinni egalladi. Qayd etilishicha, 2020 yilda O‘zbekistonda birinchi marta 100 tonnadan ziyod (101,6 tonna) oltin qazib olindi. Bu orqali O‘zbekiston butunjahon reytingida 8-o‘rinni egallab turgan Peruning o‘rnini egalladi. 2019 yilda O‘zbekiston 94,6 tonna oltin qazib olgan edi. Forbes nashri O‘zbekistonda dunyodagi eng yirik ochiq oltin koni — «Muruntov» koni haqida ham aytib o‘tdi. Nashr ushbu kon dunyodagi eng yirik oltin zaxirasi bo‘lishi mumkinligini ham qayd etdi. Eslatib o‘tamiz, avvalroq Kitco e’lon qilgan 2020 yildagi oltin qazib olish bo‘yicha dunyodagi eng katta konlar ro‘yxatida Navoiy viloyatida joylashgan «Muruntov» koni birinchi o‘rinni egallagani haqida xabar berilgan.
- Reytingda 1-o‘rinni o‘tgan yili 368,3 tonna oltin qazib olgan Xitoy egalladi. Keyingi o‘rinni Rossiya (331,1 tonna), 3-o‘rinni Avstraliya (327,8 tonna) egalladi.
- Kuchli o‘nlikdan AQSh (190,2 tonna), Kanada (170,6 tonna), Gana (138,7 tonna), Braziliya (107 tonna), Meksika (101,6 tonna) va Indoneziya (100,9 tonna) mamlakatlari joy oldi.
- Avvalroq, O‘zbekistonning oltin-valyuta zaxiralari ilk bor 35 mlrd dollardan oshgani haqida xabar berilgan edi.
- G’oyat muhim strategik manbalar - neft va gaz kondensanti, tabiiy gaz bo’yicha 155 ta istiqbolli kon, qimmatbaho metallar bo’yicha - 40 dan ortiq, rangli, nodir radioaktiv metallar bo’yicha 40 ta kon, konchilik - kimyo xom ashyosi bo’yicha 15 ta kon qidirib topilgan.
- Respublika yoqilg’i balansida neftning salmog’i 10 foizni, tabiiy gaz salmog’i - 85 foizdan ortiqni, ko’mir 5 foizni tashkil etadi. O’zbekistonda 1999 yilda 8,1 mln tonna neft (gaz kondensanti bilan), 51,0 mlrd3 tabiiy gaz va 2,8 mln tonna ko’mir (asosan, qo’ng’ir ko’mir) qazib chiqarildi.
- Mintaqamizda “Neft va gaz mavjud bo’lgan 5 ta asosiy mintaqani ajratib ko’rsatish mumkin, bular: Ustyurt, Buxoro-Xiva, Janubi – g’arbiy Hisor, Surxondaryo, Farg’ona mintaqalaridir.
|
| |
Karkidon shoxi – bir gramm uchun 110 dollar

|
Karkidon shoxi – bir gramm uchun 110 dollar
|
bet | 4/6 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 9,45 Mb. | | #241987 |
Bog'liq 4- mavzu TABIIY RESURISLARKarkidon shoxi – bir gramm uchun 110 dollar - Tibbiy sohada juda yuqori qiymatga ega, shuningdek, pichoqlar uchun sop tayyorlash maqsadida ham foydalaniladi. Karkidonlar brakonerlar tufayli yo‘q bo‘lib ketish xavfi ostida qolgan.
- Metamfetamin – bir gramm uchun 100 dollar
-
- Amfetamindan ishlab chiqilgan, oq kristall bu modda qonun bilan taqiqlangan.
- Oqoltin (platina) – bir gramm uchun 60 dollar
- Kumush-po‘lat rangdagi noyob metall. U xuddi oltin kabi kislotalar, ishqorlar va boshqa birikmalarning ta'siriga chidamli.
- Rodiy – bir gramm uchun 58 dollar
- Oqoltin guruhidagi metall, juda noyob. Yer qatlamining 1 tonnasida atigi 0,001 g rodiy bor.
- Oltin – bir gramm uchun 56 dollar
- Eng mashhur qimmatbaho metall dunyodagi aksariyat ayollarda bor. Qadimdan u “sig‘inish” obekti bo‘lib kelgan. Dunyodagi eng go‘zal barcha narsa aynan u bilan taqqoslanadi.
- Yer, yer osti boyliklari, suv, o‘simlik va hayvonot dunyosi hamda boshqa tabiiy zaxiralar umummilliy boylikdir, ulardan oqilona foydalanish zarur va ular davlat muhofazasidadir.
- (O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi, 68-modda)
- Bugungi kunga kelib o’rmonlarning maydoni 62 mln. km2 dan 40 mln. km2 (1994) gacha qisqargan.
- Sayyoramizning «o‘pkasi» hisoblangan tropik o‘rmonlar minutiga 15-20 gektardan kesilmoqda. Bu jarayonlar biosferadagi barqaror muvozanat holatini izdan chiqarib, ekologik halokat xavfini kuchaytirishi mumkin. Yangi yerlarni o‘zlashtirish, atrof muhitning ifloslanishi oqibatida o‘nlab o‘simlik turlari yo‘qolmoqda.
- Biosfera biomassasining eng katta qismi-98,7 foizi o‘rmonlarda to‘plangan. Bizga ma’alumki o’rmonlarda qimmatli hayvon va o‘simlik turlari jamlangan. Yog‘ochdan inson ehtiyoji uchun zarur bo‘lgan 20 mingga yaqin turli mahsulotlar olinadi.
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | - United Arab Emirates (OPEC)
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| |
Extendible hashing - Introduction

4.2.1 Extendible hashing
Traditional hash methods are burdened with 2 disadvantages:
-
Sequential processing of a file according to the natural order on the keys is not supported.
-
They are not extendible.
Hash table size is pre-determined
Hash table size heavily relies on hash function
Overestimation of the number of records results in wasted space.
Underestimation of the number of records results in rehashing
Extendible hashing method allows hashing to adapt to dynamic files. Hash tables are naturally balanced. By extending the hash address space from the directory address space, hash tables can be made extendible.
|
Shruti: Desktop Version - Introduction

Shruti: Desktop Version
In recent years, it has become critical to bridge the gulf of between the man and the machine. The Internet has become an integral part of today’s life and the greatest knowledge repository on Earth. Technology for accessing the Internet and harnessing the myriad powers of the personal computer is a must if one is not to fall behind. The need of the hour is intelligent human-computer interfacing, enabling a wider community such as the rural neo-literates and pre-literates, the physically challenged (like the visually impaired and the speech impaired) to interact with computer systems in a natural way.
The speech interfaces like Shruti may have manifold uses. They could serve as:
• Computer interfaces for the visually challenged, for whom graphical interfaces are not viable.
• The voice of the speech impaired.
• Computer interfaces for neo-literates and pre-literates.
• Modules in software to help pre-literates learn languages using a computer.
• Interfacing modules in multilingual environments, where, depending on the need, the computer can talk in different languages.
Text to speech has been one of the greatest challenges of modern computational science. While the utterance of flat speech by a computer has been achievable – the greatest challenges in the field are to impose natural intonation and prosody based on the characteristics of the language, dialect, person and context.
The diagram shown below gives a complete idea of the modules of a Text to Speech converter. The diagram is detailed and gives a clear idea of a TTS converter:
Various techniques exist to convert a given text to speech. Initially, a grapheme to phoneme mapper is required to convert the given graphemes (the smallest unit of written language) to a list of phonemes (the smallest unit of spoken language). The next stage is to render the string of phonemes – to synthesize the speech. Speech synthesizers can be broadly classified into two different classes. Some synthesizers are articulatory where speech synthesis is controlled by parameters that represent the speech production system rather than the signal itself, the other being concatenative synthesizers where different signal units from a dictionary are concatenated to produce synthetic speech. However, the prime challenge in all cases is the quality of the sound produced and its naturalness.
The desktop version of Shruti implements the Text-to-Speech converter for regional languages like Hindi and Bengali using concatenative approach. Concatenative approach finds voice units corresponding to a Phoneme and concatenates them to produce the sound file. Smoothening algorithms are also applied on the concatenated speech and the noted improvements are achieved in this process.
After understanding the basic essence of Text-to-Speech software let’s quickly understand how the desktop version of Shruti is implemented.
|
Hardware Requirements - Introduction

|
Introduction
|
bet | 26/62 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 1,09 Mb. | | #917 |
Hardware Requirements
Platform
|
Requirements
|
SQL Server system
|
See the operating system requirements in SQL Server Books Online.
|
IIS system
|
120 MB of available disk space.
|
Development system
|
30 MB of available disk space. The computer will need an additional 30 MB of temporary storage space for the setup files.
|
Windows CE device
|
Between 1 and 3 MB of available storage space, depending on processor type and components installed.
The file sizes for the SQL Server CE components vary by processor type and Windows CE operating system version. Hard disk space requirements also depend on which SQL Server CE components are installed.
|
|
| |
Model 3: Windows CE port using GDBM (With voice.db)

4.3 Model 3: Windows CE port using GDBM (With voice.db)
First take a look at the new dataflow structure of Hindiengine module. The following figure displays the dataflow structure after the GDBM databases are added:
The modifications that are made in Model 2 to obtain Model 3 were already discussed in the last section. Model 3 is the most efficient implementation so let’s take a complete pictorial view of Embedded Shruti in this implementation.
In this implementation tokens database and voice database were added. The basic database operations that were discussed in last section will hold well in this model also.
|
Belgilarni o'chirish - Mavzu: Matn muxarrirlari

|
Mavzu: Matn muxarrirlari
|
bet | 11/19 | Sana | 27.11.2023 | Hajmi | 3,37 Mb. | | #106750 |
Bog'liq MS WORD dasturi va uning imkoniyatlari (1)Belgilarni o'chirish. Buning uchun kursorni o'chiriladigan belgining yoniga o'rnatish kerak. Bu amal kursorni boshqarish tugmalari yordamida bajariladi: , , , . Kursorni sichqoncha yordamida ham o'rnatish mumkin. Buning uchun sichqoncha ko'rsatkichini kerakli joyga olib borib, bosishni bajarish kerak. Kursor kerakli joyga o'rnatilgandan keyin belgini yoki belgilarning guruhini o'chirish mumkin. Buning uchun (BACKSPACE) yoki DELETE tugmalardan foydalaniladi. BACKSPACE tugmasi yordamida kursordan chapda joylashgan belgilar o'chiriladi. DELETE tugmasi esa kursordan o'ngda joylashgan belgilarni o'chiradi.
Yangi belgilarni kiritish. Tayyorlangan matnga yangi belgilarni kiritish o'xshash bajariladi. Boshida kursor kerakli joyga o'rnatiladi va belgilar kiritiladi. Matnni kiritishda ikkita tartibdan foydalanish mumkin: ichiga qo'yib (surib) yozish va almashtirib yozish. Bu tartiblar klaviaturadan INSERT tugmasini bosish yoki holat satridagi ЗАM indikatorida sichqonchada ikkitalik bosish orqali o'rnatiladi. Ichiga qo'yib yozish tartibida yangi belgilar matnni o'nga surib kiritiladi. Almashtirib yozish tartibida esa yangi belgilar matnning belgilarini o'chirib, eskilarining o'rniga kiritiladi.
Matnning qismlari bilan ishlash. Matnli hujjat bilan ishlashda matnning yirik qismlarini o'chirish, nusxa olish va ko'chirish mumkin. Buning uchun matnning qismi belgilanadi. Matnning qismi belgilash uchun SHIFT tugmasidan foydalaniladi. SHIFT tugmasi bilan birga kursorni boshqarish tugmalari bosiladi. Matnni cho'zish usulidan foydalanib ham belgilash mumkin (chap tugmasi bosilgan xolda sichqonchani xarakatlantirish). Belgilangan matnni o'chirish uchun DELETE tugmasidan foydalaniladi. Nusxa olish va ko'chirish uchun ma'lumotlar buferidan foydalaniladi:
Shift + Delete (yoki CTRL + X) – buferga ko'chirish (qirqib olish)
Ctrl + Insert (yoki CTRL + S) – buferga nusxa ko'chirish
Shift + Insert (yoki CTRL + V) – buferdan olib qo'yish
Klaviatura yordamida kursorni boshqarish
|
| |
BARCHA HUJJATLAR UCHUN YAGONA PARAMETRLARNI BELGILASH

|
BARCHA HUJJATLAR UCHUN YAGONA PARAMETRLARNI BELGILASH
|
bet | 2/3 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 162 Kb. | | #245753 |
Bog'liq kompyuter tizimlarining dasturiy taminoti 28BARCHA HUJJATLAR UCHUN YAGONA PARAMETRLARNI BELGILASH
Jadvalning bir xil maydonini chop etishingiz kerak bo'lganda (turli vaqt oralig'ida ko'p nusxalar yoki tanlangan hujayralardagi ma'lumotlarni o'zgartirish), sozlamalarni qayta-qayta o'zgartirmaslik uchun qattiq chop etish sozlamalarini o'rnatish yaxshiroqdir. Jarayon:
Umumiy jadvaldan kerakli katakchalar diapazonini tanlang (qulay usullardan birortasi yordamida).
Asosiy asboblar panelidagi "Sahifa tartibi" yorlig'iga o'ting.
"Chop etish maydoni" opsiyasini bosing.
Keyingi harakatlar uchun ikkita variant bo'ladi - "So'rash" va "O'chirish". Siz birinchisini tanlashingiz kerak.
Oldindan belgilangan hujayralar diapazonida chop etish uchun maydon qo'shish
Dastur avtomatik ravishda tanlangan maydonni tuzatadi. U har safar foydalanuvchi chop etish bo'limiga o'tganda ko'rsatiladi.
Ma'lumotlarning to'g'riligini tekshirish uchun siz chop etish sozlamalari orqali oldindan ko'rishni amalga oshirishingiz mumkin. O'rnatilgan parametrlarni yuqori chap burchakdagi floppi disk belgisini bosish yoki "Fayl" menyusi orqali saqlashingiz mumkin.
BIR NECHTA CHOP ETISH JOYLARINI SOZLASH
Ba'zan Excelda bir elektron jadvaldan bir nechta qirqishlarni chop etishingiz kerak bo'ladi. Buning uchun siz bitta oraliq bosqichni qo'shib, harakatlar tartibini biroz o'zgartirishingiz kerak:
Sichqoncha tugmalari yoki klaviaturadagi navigatsiya tugmalari yordamida chop etish uchun birinchi maydonni tanlang. Bunday holda, "CTRL" tugmasini ushlab turish muhimdir.
"CTRL" tugmachasini bo'shatmasdan, chop qilmoqchi bo'lgan qolgan joylarni tanlang.
"Sahifa tartibi" yorlig'iga o'ting.
Sahifa sozlamalari guruhidan Chop etish maydoni vositasini tanlang.
Yuqorida aytib o'tilganidek, ilgari belgilangan diapazonlarni qo'shish qoladi.
Muhim! Jadvalning bir nechta joylarini chop etishni boshlashdan oldin, ularning har biri alohida varaqda chop etilishini hisobga olishingiz kerak. Buning sababi shundaki, bitta varaqda birgalikda chop etish uchun diapazonlar yonma-yon bo'lishi kerak.
|
| |
MICROSOFT WORD DA RASMLAR USTIDA ISHLASH

|
“Действия” – Bajariladigan amallarni tanlash.
|
|
“Выбор объектов” – Aktiv oynada boshqa ob’ektni tanlab olish uchun ko’rsatkichni strelka ko’rinishiga keltirish.
|
|
“Свободное вращение” – Tanlangan ob’ektni e’rkin aylantirish.
|
|
Avtofiguralarni tanlash va qo’yish.
|
|
“Линия” – To’g’ri chiziq chizish, sichqoncha chap tugmasini bosgan holda harakatlantirish yo'li bilan.
|
|
“Стрелка” – yo’nalishli chiziq chizish.
|
|
“Прямоугольник” – To’rtburchak chizish.
|
|
“Овал”- oval va Shift tugmasini bosib aylana chizish.
|
|
“Надпись” – Yozuv yozish uchun joy ko’rsatish.
|
|
“WordArt” -WordArt yozuvini qo’yish.
|
|
“Цвет заливки” – tanlangan ob’ekt rangini o’zgartirish.
|
|
“Цвет линии” – Belgilangan ob’ekt chegarasi rangini o’zgartirish.
|
|
“Цвет шрифта” - Matn shrifti rangini o’zgartirish.
|
|
“Тип линии” - Tanlangan chiziq qalinligini o’zgartirish.
|
|
“Тип штриха” – Tanlangan ob’rkt chegara chizig’ini shtrix yoki punktir-shtrix chizig’iga o’zgartirish.
|
|
“Вид стрелки” - Tanlangan to’g’ri chiziq yo’nalishini o’zgartirish.
|
|
"Стили тени” - Tanlangan ob’ekt soyasini o’zgartirish.
|
|
“Стили объема” - Tanlangan ob’ekt hajm e’ffektini ko’rsatish.
|
|
"WordArt"- yangi WordArt ob’ektini qo’yish.
|
|
"Изменить текст” - WordArt matnini o’zgartirish.
|
|
“ Коллекция WordArt” - WordArt kolleksiyasini chaqirish va yozuv ko’rinishini kolleksiya yordamida tanlash.
|
|
“Формат” – tanlangan ob’ekt muloqat oynasini ishga tushiradi.
|
|
“Конверты” – WordArt yozuvini konvertlar asosida o’zgartirish.
|
|
“Свободное вращение”- Ob’ektni aylantirish. Ob’ekt atrofidagi belgilarga ko’rsatkich o’rnatilib, sichqoncha harakatlantiriladi..
|
|
“Выровнять буквы WordArt по высоте” -
WordArt ob’ekti harflari balandligini tekislash.
|
|
“Вертикальный текст WordArt” - WordArt yozuvini vertical ko’rinishga o’tkazish.
|
|
WordArt ob’ektini tekislash.
|
|
WordArt simvollari orasidagi intervalni o’zgartirish.
|
7.Tаблица- jadvallar bilan ishlashga mo'ljallangan buyruqlarni mujassamlashtirgan menyu.
Удалить – Столбцы - Mavzu: Matn muxarrirlari

|
“Нарисовать таблицу” - jadval chizish uchun qo’llaniladigan qalamni tanlaydi.
|
|
“Ластик” – Jadval chegaralarini o'chiradi.
|
|
“Тип линии” – Chegara chizig’i turini tanlash.
|
|
“Толщина границы”- Chegara chizig’i qalinligi o’lchmini tanlash.
|
|
“Цвет границы” - Chegara chizig’i rangini tanlash.
|
|
“Внешние границы” – belgilangan abzats, zcheyka, rasm yoki boshqa ob’ekt atrofiga chegara chizig’i o’rnatish yoki olib tashlash.
|
|
“Объединить ячейки" – belgilangan yacheykalarni birlashtirish.
|
|
“Разбить ячейки” – belgilangan yacheykalarni ko’rsatilgan ustun va satrlarga bo’ladi.
|
|
“Выровнять по верхнему краю” – matnni yacheyka yuqori qismiga taqaydi.
|
|
“Центрировать по вертикали” – matnni vertikaliga markazlashtirish.
|
|
“Выровнять по нижнему краю” – matnni yacheyka pastgi qismiga taqaydi..
|
|
“Выровнять высоту строк” – Belgilangan satrlar balandligini bir xilga keltirish (tekislash).
|
|
“Выровнять ширину столбцов” – belgilangan ustunlar enini bir xilga keltirish (tekislash).
|
|
“Автоформат” – Jadvalni mavjud stillar yordamida formatlash.
|
|
“Изменить направление текста” – matnning aycheykada joylashish yonalishini o’zgartirish.
|
|
“Сортировка по возрастанию” – o’sish tartibida saralash.
|
|
“Сортировка по убыванию” – kamayish tartibida saralash
|
|
“Отображать/Скрыть сетку” – chegarani ko’rsatish yoki yashirish.
|
|
“Автосумма” – satr yoki ustun bo’yicha yig’indini hisoblash.
|
Value
  
Description - Introduction

|
Introduction
|
bet | 38/62 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 1,09 Mb. | | #917 |
Value
|
Description
|
0
|
Specifies device query access to the object. An application can query device attributes without accessing the device.
|
GENERIC_READ
|
Specifies read access to the object. Data can be read from the file and the file pointer can be moved. Combine with GENERIC_WRITE for read-write access.
|
GENERIC_WRITE
|
Specifies write access to the object. Data can be written to the file and the file pointer can be moved. Combine with GENERIC_READ for read-write access.
|
dwShareMode
Specifies how the object can be shared. If dwShareMode is 0, the object cannot be shared. Subsequent open operations on the object will fail, until the handle is closed.
To share the object, use a combination of one or more of the following values:
-
|
| |
Operating System Requirements

|
Operating System Requirements
|
bet | 27/62 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 1,09 Mb. | | #917 |
Operating System Requirements
Platform
|
Supported operating systems
|
SQL Server system
|
See the operating system requirements in the SQL Server Books Online.
|
Development system
|
Microsoft Windows 98 Second Edition, Microsoft Windows Millennium (Me), Microsoft Windows NT® 4.0 with Service Pack 5 or later, or Microsoft Windows 2000.
Windows CE desktop emulation requires Windows NT 4.0 or Windows 2000. Emulation is not supported on Windows 98.
Microsoft ActiveSync 3.1 or later.
|
IIS system
|
Windows NT 4.0 with Service Pack 5 or later, or Windows 2000.
|
Windows CE device
|
Windows CE version 2.11 or later.
|
|
| |
SQL Server Requirements - Introduction

|
Introduction
|
bet | 28/62 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 1,09 Mb. | | #917 |
SQL Server Requirements
SQL Server
|
Supported SQL Server CE features
|
SQL Server 2000
|
All features are supported including merge replication and RDA.
|
SQL Server version 6.5 with Service Pack 5 or later and SQL Server 7.0
|
RDA is supported; replication is not supported.
|
Internet Information Services and Internet Explorer Requirements
Component
|
Requirements
|
Microsoft Internet Explorer 5.0
|
Internet Explorer 5.0 or later is required on the development system to access SQL Server CE HTML Help.
Internet Explorer 5.0 or later is required on IIS system.
|
IIS
|
Replication and RDA require IIS 4.0 on Windows NT 4.0 or IIS 5.0 on Windows 2000.
|
|
| |
Buyruq
  
Kursorning harakatlanishi
    
HOME

|
Buyruq
Kursorning harakatlanishi
HOME
|
bet | 12/19 | Sana | 27.11.2023 | Hajmi | 3,37 Mb. | | #106750 |
Bog'liq MS WORD dasturi va uning imkoniyatlari (1)Buyruq
|
Kursorning harakatlanishi
|
HOME
|
Joriy satrning boshiga
|
END
|
Joriy satrning oxiriga
|
CTRL +
|
Keyingi so'zning boshiga
|
CTRL +
|
Oldingi so'zning boshiga
|
CTRL + HOME
|
Hujjatning boshiga
|
CTRL + END
|
Hujjatning oxiriga
|
PAGE UP
|
Bitta ekran sahifa yuqoriga
|
PAGE DOWN
|
Bitta ekran sahifa pastga
|
MATNNI SHAKLLASH (FORMATLASH)
Matnni shakllashga quyidagi elementlar kiradi:
Sahifaning strukturasi
Hujjatning strukturasi
Abzatsning parametrlari
Sarlavxalarning parametrlari
Saxifaning struktarasiga(tuzilishiga) quyidagi elementlari kiradi: qog'ozning formati(o'lchami), varaqning oriyentasiyasi(joylashishi) – «kitob» yoki «albom», hujjatning hoshiyalari – bosma varaqning chetlari va matn orasidagi masofalar, xamda kolontitullar. Kolontitullarda sahifalarning nomerlari (kolonsifralar), qisqa sarlavxalar-sahifadagi matnning mazmunini qisqa ifodalaydigan yozuvlar, hamda bezatilishning ba'zi elementlari- masalan koloncherta. Bu parametrlar Параметры страницы muloqat oynasida o'rnatiladi. Bu oyna ФайлПараметры страницы buyrug'i yordamida ochiladi. (rasmga qarang).
Abzatsning parametrlariga quyidagi elementlar kiradi:
shriftning turi.
shriftning o'lchami.
shriftning yozilishi.
satrlar orasidagi masofa.
tekislanish usuli(chap chegaradan, markazlangan, eni bo'yicha yoki o'ng chegaradan).
so'zlarni bo'lib, yangi satrga o'tkazish usuli.
xat boshi (abzatsning birinchi satrida qoldiriladigan joyning o'lchami).
abzatslar orasidagi masofa.
Bu parametrlar ФорматШрифт va ФорматAбзац buyruqlar yordamida tanlanadi. (rasmga qarang).
|
| |
BELGILANGAN HUDUDGA HUJAYRA QO'SHISH

|
BELGILANGAN HUDUDGA HUJAYRA QO'SHISH
|
bet | 3/3 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 162 Kb. | | #245753 |
Bog'liq kompyuter tizimlarining dasturiy taminoti 28BELGILANGAN HUDUDGA HUJAYRA QO'SHISH
Yana bir mumkin bo'lgan vaziyat - allaqachon tanlangan maydonga qo'shni hujayra qo'shish. Buning uchun sozlamalarni tiklash va ularni yangilariga o'zgartirish kerak emas.. Siz allaqachon o'rnatilgan diapazonni saqlab, yangi hujayra qo'shishingiz mumkin. Ish tartibi:
Mavjud diapazonga qo'shiladigan qo'shni hujayralarni tanlang.
"Sahifa tartibi" yorlig'iga o'ting.
"Sahifa parametrlari" bo'limida "Chop etish maydoni" funksiyasini tanlang.
Standart variantlarga qo'shimcha ravishda, foydalanuvchiga "Bosma maydonga qo'shish" yangi harakati taklif etiladi. Tayyor natijani oldindan ko'rish oynasi orqali tekshirish qoladi.
Mavjud chop etish maydoniga bitta katak qo'shish
O'RNATISH
Kerakli diapazonga ega bo'lgan barcha hujjatlar chop etilganda yoki sozlamalarni o'zgartirishingiz kerak bo'lsa, sozlamalarni tiklashingiz kerak. Buni amalga oshirish uchun "Sahifa tartibi" yorlig'iga o'ting, "Chop etish maydoni" vositasini tanlang, "O'chirish" tugmasini bosing. Shundan so'ng siz yuqorida tavsiflangan ko'rsatmalarga muvofiq yangi diapazonlarni o'rnatishingiz mumkin.
|
| |
Grafik muharrir nima? - Kompyuter dasturlari

|
Kompyuter dasturlari
|
bet | 16/25 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 223,12 Kb. | | #101790 |
Bog'liq 2. Tizimli va amaliy dasturiy ta’minotning rivojlanish tendentsiyalari6.14. Grafik muharrir nima?
Grafik muharrir - displey ekranida grafik tasvirlarni yaratish jarayonlarini avtomatlashtirish uchun mo'ljallangan dastur. Chiziqlarni, egri chiziqlarni, ekranning rangli joylarini chizish, turli shriftlarda yozuvlar yaratish va hokazolarni ta'minlaydi.
|
Corel yordamida chizilgan rasm Chizing !
Tasvirni kattalashtirish
skanerlar yordamida olingan tasvirlarni qayta ishlashga imkon beradi , shuningdek, rasmlarni matn muharriri yordamida tayyorlangan hujjatga kiritilishi mumkin bo'lgan tarzda ko'rsatishga imkon beradi.
Ba'zi muharrirlar sizga uch o'lchamli ob'ektlar, ularning bo'limlari, burilishlari, simli ramka modellari va boshqalarning tasvirlarini olishga imkon beradi.
Corel DRAW mashhur ! — grafiklarni tahrirlash va uch oʻlchamli modellashtirish vositalari bilan jihozlangan nashrlar yaratish funksiyalariga ega kuchli grafik muharrir.
6.15. Biznes va ilmiy grafik tizimlarining imkoniyatlari qanday?
Pirog va chiziqli diagrammalar
Biznes grafik tizimlari har xil turdagi grafik va diagrammalarni ko'rsatish imkonini beradi: >gistogrammalar; pirog va dumaloq diagrammalar va boshqalar.
Ushbu tizimlar ekranda turli ma'lumotlar va bog'liqliklarni vizual tarzda taqdim etish imkonini beradi.
Ilmiy va muhandislik grafik tizimlari ekranda quyidagi ob'ektlarni rangli va berilgan masshtabda ko'rsatishga imkon beradi:
Kontur chiziqlari bilan chizish
jadval yoki analitik shaklda ko'rsatilgan ikki o'lchovli va uch o'lchovli funktsiyalarning grafiklari;
izolyatsion tizimlar, shu jumladan ob'ekt yuzasiga qo'llaniladigan tizimlar;
bo'limlar, proyeksiyalar, xaritalar va boshqalar.
Uch o'lchamli ob'ektlarning osongina idrok qilinadigan real tasvirlarini yaratish uchun muhandislik grafik tizimlari kuzatuvchiga ko'rinmaydigan chiziqlarni olib tashlashga imkon beradi.
Eng oddiy ko'p o'lchovli ob'ektlarni - nuqtalar to'plamini tasavvur qilishning ajoyib usullari mavjud . Ulardan biri "Chernovning yuzlari" deb ataladi (Chernov - zamonaviy amerikalik matematik).
"Chernovning yuzlari"
Bu usul 10-20 o'lchovli to'plamlarni ko'rsatishi mumkin. Usulning mohiyati shundan iboratki: o'lchovlarning har biri sxematik tasvirlangan inson yuzining parametrlaridan biri bilan bog'liq, masalan, birinchi o'lchov yuz balandligining kengligiga nisbatini beradi, ikkinchisi - o'lcham. burunning, uchinchisi - ko'zlar orasidagi masofa va boshqalar .
Shunday qilib, asl to'plamdagi har bir nuqta yuz bilan bog'lanadi. Ushbu yuzlarni hisobga olgan holda, siz bir-biriga o'xshashlarni tanlashingiz yoki mutlaqo o'xshash bo'lmaganlarni tanlashingiz va shu bilan asl to'plamning qandaydir tasnifini qilishingiz mumkin.
|
| |
Matn muharriri nima? - Kompyuter dasturlari

|
Kompyuter dasturlari
|
bet | 15/25 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 223,12 Kb. | | #101790 |
Bog'liq 2. Tizimli va amaliy dasturiy ta’minotning rivojlanish tendentsiyalari6.13. Matn muharriri nima?
Matn muharriri - bu matn ma'lumotlarini kiritish va tahrirlash uchun maxsus foydalaniladigan dastur.
|
Ushbu ma'lumotlar dastur yoki hujjat yoki kitob bo'lishi mumkin. Tahrirlangan matn ekranda ko'rsatiladi va foydalanuvchi dialog rejimida unga o'zgartirishlar kiritishi mumkin.
Matn muharrirlari turli funktsiyalarni taqdim etishi mumkin, xususan:
matn satrlarini tahrirlash;
turli belgilar shriftlaridan foydalanish qobiliyati;
matnning bir qismini bir joydan ikkinchi joyga yoki bir hujjatdan ikkinchisiga ko'chirish va o'tkazish;
matn qismlarini kontekstli qidirish va almashtirish;
ixtiyoriy qator oralig'ini o'rnatish;
so'zlarni avtomatik o'rash;
sahifalarni avtomatik raqamlash;
izohlarni qayta ishlash va raqamlash;
paragraf qirralarini tekislang;
jadvallar va diagrammalar yaratish;
so'zlarning imlosini tekshirish va sinonimlarni tanlash;
mundarija va mavzu indekslarini tuzish;
tayyorlangan matnni printerda kerakli nusxada chop etish va h.k.
Matn muharrirlarining imkoniyatlari xilma-xildir - oddiy tuzilishdagi kichik hujjatlarni tayyorlash uchun mo'ljallangan dasturlardan tortib, kitob va jurnallarni (nashriyot tizimlari) terish, loyihalash va chop etishga to'liq tayyorlash dasturlarigacha.
Microsoft muharriri oynasi So'z
Eng mashhur matn muharriri Microsoft So'z .
To'liq xususiyatli nashriyot tizimlari - Microsoft Nashriyot , Corel Ventura va Adobe PageMaker . Nashriyot tizimlari kompyuterning joylashuvi va grafikasi uchun ajralmas hisoblanadi. Ular ko'p sahifali hujjatlar bilan ishlashni sezilarli darajada osonlashtiradi, ular matnni sahifalarga avtomatik ravishda ajratish, sahifa raqamlarini tartibga solish, sarlavhalar yaratish va h.k. Har qanday nashr uchun maketlarni yaratish - flayerlardan tortib ko'p sahifali kitoblar va jurnallargacha - hatto yangi boshlanuvchilar uchun ham juda oddiy bo'ladi.
|
| |
Resurslarni boshqarish - Kompyuter dasturlari

|
Kompyuter dasturlari
|
bet | 22/25 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 223,12 Kb. | | #101790 |
Bog'liq 2. Tizimli va amaliy dasturiy ta’minotning rivojlanish tendentsiyalariResurslarni boshqarish tarmoq orqali mavjud resurslar uchun so'rovlarga xizmat ko'rsatishni o'z ichiga oladi.
Aloqa funktsiyalari manzillash, buferlash, keng tarmoqda ma'lumotlar harakati uchun yo'nalish tanlash (marshrutlash), ma'lumotlar oqimini boshqarish va boshqalarni ta'minlaydi.
Buzg'unchilikdan himoyalanish ma'lumotlarning yaxlitligi va maxfiyligini saqlashga yordam beradigan muhim xususiyatdir. Xavfsizlik boshqaruvi ma'lum ma'lumotlarga faqat ma'lum terminallardan, ma'lum bir vaqtda, ma'lum bir necha marta va hokazolardan kirishga ruxsat berishi mumkin. Korporativ tarmoqdagi har bir foydalanuvchi mavjud kataloglar to'plamiga yoki mumkin bo'lgan harakatlar ro'yxatiga cheklovlar bilan o'z kirish huquqlariga ega bo'lishi mumkin, masalan, ba'zi fayllar tarkibini o'zgartirish taqiqlanishi mumkin.
Nosozlikka chidamlilik beqarorlashtiruvchi omillar ta'sirida tizimning funksionalligini saqlab qolish bilan tavsiflanadi. Xatolarga chidamlilik serverlar uchun avtonom quvvat manbalaridan foydalanish, disk drayvlarida ma'lumotlarni ko'rsatish yoki ko'paytirish orqali ta'minlanadi. Xaritalash deganda biz odatda tizimda turli xil disklarda joylashgan, lekin bir xil boshqaruvchiga ulangan ma'lumotlarning ikki nusxasi mavjudligini tushunamiz. Ko'paytirish nusxa ko'chirish disklarining har biri uchun turli kontrollerlar ishlatilishi bilan farq qiladi. Shubhasiz, takrorlash yanada ishonchli. Xatolarga chidamlilikning yanada oshishi serverlarning takrorlanishi bilan bog'liq, ammo bu uskunani sotib olish uchun qo'shimcha xarajatlarni talab qiladi.
Tarmoqni boshqarish tegishli boshqaruv protokollarini qo'llashni o'z ichiga oladi. Tarmoqni boshqarish dasturi odatda menejerlar va agentlardan iborat. Menejer - bu tarmoq buyruqlarini ishlab chiqaruvchi dastur. Agentlar turli tarmoq tugunlarida joylashgan dasturlardir. Ular menejerlarning buyruqlarini bajaradilar, tugunlarning holatini kuzatib boradilar, ularning ishlash parametrlari haqida ma'lumot to'playdilar, davom etayotgan hodisalar haqida signal beradilar, anomaliyalarni qayd etadilar, trafikni kuzatadilar va viruslardan himoya qiladilar. Etarli darajadagi razvedkaga ega bo'lgan agentlar nosozliklardan keyin ma'lumotni tiklashda, boshqaruv parametrlarini sozlashda va hokazolarda qatnashishi mumkin.
|
| |
Microsoft -dan QuickBasic 4.5

|
Microsoft -dan QuickBasic 4.5
|
bet | 13/25 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 223,12 Kb. | | #101790 |
Bog'liq 2. Tizimli va amaliy dasturiy ta’minotning rivojlanish tendentsiyalariMicrosoft -dan QuickBasic 4.5 juda sodda, ammo ayni paytda samarali til bo'lib, u o'zining barcha afzalliklarini dastlabki BASIC-dan meros qilib olgan, lekin uning barcha kamchiliklaridan xalos bo'lgan va 90-yillarning boshidagi bir qator ilg'or g'oyalarni o'ziga singdirgan. QuickBasic dasturlash muhiti uchun ham juda jozibali . Muvaffaqiyatlardan biri - noyob ish rejimidan foydalanish. Muhitda tezkor ishlash uchun tarjimon rejimidan foydalaniladi va disk raskadrovka qilingan dasturlarni mashina tiliga yakuniy tarjima qilish uchun kompilyatordan foydalaniladi. Kompilyator QBasic'dan chiqarib tashlangan . QBasic kompyuter dasturining minimal paketiga kiritilgan. BASIC juda mashhur dasturlash tilidir.
|
Dastur yoqilgan ASOSIY
KIRISH “N =”; N : DIM A(N)
UCHUN I = 1 TO N PRINT "A("; I; ") ="; KIRISH A(I)KEYINGI IS = 0FOR I = 1 TO N S = S + A(I)KEYINGI IP RINT " Miqdor = "; S
END
Tez dasturlash muhiti oynasi Asosiy
|
|
Dastur yoqilgan Paskaly
Dastur summasi; Tip Mas = Realning [1 .. 100] massivi; Var A : Mas;
i, n: butun son; S : Real;BEGIN Write('n = '); ReadLn(n); i uchun: = 1 to n do begin Write('A[', i, '] = '); ReadLn(A[i]); oxiri;
S := 0;
i uchun: = 1 dan n gacha
S : = S + A[i]; WriteLn('S = ', S:8:2);END.
|
Paskal tili 1970 yilda Niklas Wirth tomonidan talabalarga dasturlashni o'rgatish uchun til sifatida ishlab chiqilgan . Paskal murakkab dasturlarni ishlab chiqishni osonlashtiradigan yaxshi, qat'iy dasturlash uslubini saqlash ko'nikmalarini rivojlantiradi.
Paskal tilining asosiy jozibador xususiyatlari uning mantiqiyligi, strukturaviy va protsessual dasturlash tushunchalarini qo'llab-quvvatlashi, dinamik xotira bilan ishlash va o'z ma'lumotlar turlarini yaratish qobiliyatidir. Paskalda dasturchi har doim qanday aniq o'zgaruvchilar bilan ishlashni xohlayotganini va bu o'zgaruvchilarning turlarini aniq ko'rsatishi kerak. Qattiq ma'lumotlarni kiritish dasturda ehtiyotsizlik yoki matn terish xatolari tufayli paydo bo'ladigan xatolar sonini keskin kamaytirish imkonini beradi.
O'zining asl shaklida Paskal juda cheklangan imkoniyatlarga ega edi, ammo bu tilning kengaytirilgan versiyasi Turbo Paskal juda kuchli dasturlash tili. O'rnatilgan Turbo qobig'i Borland (hozirgi Inprise ) tomonidan ishlab chiqilgan Paskal , o'z ichiga muharrir, kompilyator, bog'lovchi va tuzatuvchini, shuningdek, onlayn yordam tizimi bilan Paskal dasturlarini ishlab chiqishni oson va yoqimli qildi.
|
|
|
| |
Tarjimon, kompilyator, tarjimon nima?

|
Tarjimon, kompilyator, tarjimon nima?
|
bet | 11/25 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 223,12 Kb. | | #101790 |
Bog'liq 2. Tizimli va amaliy dasturiy ta’minotning rivojlanish tendentsiyalari6.10. Tarjimon, kompilyator, tarjimon nima?
Tarjimon (inglizcha: translator ) — tarjimon dasturi. U yuqori darajadagi tillardan birida yozilgan dasturni mashina ko'rsatmalaridan iborat dasturga aylantiradi.
|
Tarjimonlar kompilyator yoki tarjimon sifatida amalga oshiriladi. Ishni bajarish nuqtai nazaridan kompilyator va tarjimon sezilarli darajada farq qiladi.
Kompilyator (inglizcha kompilyator - kompilyator, kollektor) butun dasturni o'qiydi , uni tarjima qiladi va dasturning to'liq versiyasini mashina tilida yaratadi, keyin esa bajariladi.
Tarjimon (inglizcha tarjimon - tarjimon, tarjimon) dasturni satr bo'yicha tarjima qiladi va bajaradi .
Dastur kompilyatsiya qilingandan so'ng, endi na manba dastur, na kompilyator kerak bo'ladi . Shu bilan birga, tarjimon tomonidan ishlov berilgan dastur har safar ishga tushirilganda mashina tiliga qayta tarjima qilinishi kerak.
Kompilyatsiya qilingan dasturlar tezroq ishlaydi, ammo sharhlanganlarni tuzatish va o'zgartirish osonroq.
|
Har bir o'ziga xos til o'zining yaratilgan maqsadiga qarab kompilyatsiya yoki talqin qilishga yo'naltirilgan. Masalan, Paskal odatda dastur tezligi muhim bo'lgan ancha murakkab masalalarni hal qilish uchun ishlatiladi. Shuning uchun bu til odatda kompilyator yordamida amalga oshiriladi .
Boshqa tomondan, BASIC yangi boshlanuvchi dasturchilar uchun til sifatida yaratilgan bo'lib, ular uchun dasturni bosqichma-bosqich bajarish inkor etilmaydigan afzalliklarga ega.
bir xil til uchun kompilyator ham , tarjimon ham mavjud . Bunday holda, siz dasturni ishlab chiqish va sinab ko'rish uchun tarjimondan foydalanishingiz mumkin, so'ngra uning bajarilish tezligini yaxshilash uchun tuzatilgan dasturni kompilyatsiya qilishingiz mumkin.
|
|
| |
Jadval protsessori nima? - Kompyuter dasturlari

|
Kompyuter dasturlari
|
bet | 17/25 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 223,12 Kb. | | #101790 |
Bog'liq 2. Tizimli va amaliy dasturiy ta’minotning rivojlanish tendentsiyalari6.16. Jadval protsessori nima?
Elektron jadval protsessori - bu elektron jadvallarni qayta ishlash uchun mo'ljallangan o'zaro bog'langan dasturlar to'plami.
Elektron jadval - bu oddiy jadvalning kompyuter ekvivalenti bo'lib, qatorlar va ustunlardan iborat bo'lib, ularning kesishmasida raqamli ma'lumotlar, formulalar yoki matnni o'z ichiga olgan katakchalar joylashgan.
|
Jadvalning raqamli katakchasidagi qiymat yozilishi yoki tegishli formuladan foydalanib hisoblanishi mumkin; formula boshqa kataklarga murojaatlarni o'z ichiga olishi mumkin.
Microsoft elektron jadvali Excel
Har safar jadval katakchasidagi qiymat unga klaviaturadan yangi qiymat yozish natijasida o'zgaradi Berilgan hujayraga bog'liq bo'lgan qiymatlarni o'z ichiga olgan barcha hujayralardagi qiymatlar ham qayta hisoblab chiqiladi .
Ustunlar va satrlarga nom berish mumkin. Monitor ekrani oyna sifatida qaraladi, u orqali jadvalni to'liq yoki qismlarga bo'lib ko'rishingiz mumkin.
Elektron jadval protsessorlari buxgalteriya va statistik hisob-kitoblarni amalga oshirish uchun qulay vositadir. Har bir paketda yuzlab o'rnatilgan matematik funktsiyalar va statistik ma'lumotlarni qayta ishlash algoritmlari mavjud. Bundan tashqari, jadvallarni bir-biri bilan bog'lash, elektron ma'lumotlar bazalarini yaratish va tahrirlash uchun kuchli vositalar mavjud.
Maxsus vositalar sizga o'nlab turdagi jadvallar, grafiklar, diagrammalar yordamida shaxsiy hisobotlarni avtomatik ravishda qabul qilish va chop etish imkonini beradi va ularni sharhlar va grafik rasmlar bilan ta'minlaydi.
Elektron jadval protsessorlari foydalanuvchiga ma'lum menyu buyruqlari va boshqa ma'lumotnoma ma'lumotlari haqida ma'lumot beradigan o'rnatilgan yordam tizimiga ega. Ko'p o'lchovli jadvallar ma'lumotlar bazasida istalgan mezon bo'yicha tezda tanlash imkonini beradi.
Eng mashhur elektron jadval protsessorlari - Microsoft Excel ( Excel ) va Lotus 1-2-3 .
|
| |
MATNLARNI DISKKA SAQLASH VA CHOP ETISH

|
MATNLARNI DISKKA SAQLASH VA CHOP ETISH
|
bet | 13/19 | Sana | 27.11.2023 | Hajmi | 3,37 Mb. | | #106750 |
Bog'liq MS WORD dasturi va uning imkoniyatlari (1)MATNLARNI DISKKA SAQLASH VA CHOP ETISH.
Yaratilgan va tahrirlangan matn ma'lumotlar hisoblanadi. Ma'lumotlar zarur bo'lgani uchun saqlanishi kerak. Ma'lumotlar fayl ko'rinishida saqlanadi. Fayl o'z nomiga, adresiga va kengaytirgichiga ega bo'lishi kerak. Foydalanuvchi faylga nom va adres (qaysi joyda joylashganligini)ni beradi. Fayl kengaytirgichini esa Windows OS avtomatik ravishda o'zi qo'yadi.
Matnni diskka birinchi marta saqlash uchun Файл – Сохранить buyrug'i beriladi va Сохранение файла muloqat oynasida hujjatni qaysi nom bilan, qaysi papkaga, qaysi tipda saqlash ko'rsatiladi, so'ng Сохранить tugmasi bosiladi. Agar hujjat ilgari saqlangan bo'lsa, Файл – Сохранить buyrug'i beriladi va bu holda hujjat ilgarigi saqlangan joyga o'sha nom bilan saqlanadi. Agar hujjatni nusxasini yangi nom bilan saqlash kerak bo'lsa, Файл – Сохранить как buyrug'i beriladi va hujjat boshqa nom bilan saqlanadi. Hujjat saqlangandan so'ng uni A: diskka yozmoqchi bo'lsak, Проводник programmasi ishga tushiriladi, hamda saqlangan hujjat (ya'ni fayl) belgilanadi. Fayl belgisi ustida o'ng tugma bosiladi. Ochilgan kontekst menyudan отправить punkti tanlanib, bu punktdan disk A: punkti tanlanadi va sichqonchaning chap tugmasi bosiladi.
Matnni qog'ozga chop etish uchun printerdan foydalaniladi. Printer oldindan parallel (LTP) yoki USB portlar orqali kompyuterga ulangan bo'lishi shart. Ko'pincha parallel port orqali ulanadi, chunki bu ulanishda axborotlar uzatilishi tez ro'y beradi.
Matnni chop etishga yuborishdan avval hujjat ko'rinishini ekranda ko'rish mumkin. Bu quyidagi buyruq orqali amalga oshiriladi: Файл- Предварительный просмотр yoki uskunalar panelidan Предварительный просмотр tugmasini orqali bajariladi. Bu holatda hujjatni tahrirlab bo'lmaydi va uskunalar panelidagi boshqaruv tugmalari faqat hujjat ko'rinishini o'zgartiradi.
|
| |
Dasturlash tizimlari nima?

|
Dasturlash tizimlari nima?
|
bet | 12/25 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 223,12 Kb. | | #101790 |
Bog'liq 2. Tizimli va amaliy dasturiy ta’minotning rivojlanish tendentsiyalari6.11. Dasturlash tizimlari nima?
Dasturlash tizimi - bu ma'lum bir dasturlash tilida yangi dasturlarni ishlab chiqish tizimi.
|
Zamonaviy dasturlash tizimlari odatda foydalanuvchilarga kuchli va qulay dastur ishlab chiqish vositalarini taqdim etadi. Bularga quyidagilar kiradi:
kompilyator yoki tarjimon ;
integratsiyalashgan rivojlanish muhiti;
dastur matnlarini yaratish va tahrirlash vositalari;
standart dasturlar va funktsiyalarning keng kutubxonalari ;
disk raskadrovka dasturlari , ya'ni. dasturdagi xatolarni topish va tuzatishga yordam beruvchi dasturlar;
foydalanuvchilarga qulay muloqot muhiti;
ko'p oynali ish rejimi;
kuchli grafik kutubxonalar; kutubxonalar bilan ishlash uchun yordamchi dasturlar
o'rnatilgan assembler ;
o'rnatilgan yordam stoli;
boshqa o'ziga xos xususiyatlar.
Mashhur dasturlash tizimlari - Turbo Asosiy , tez Asosiy , Turbo Paskal , Turbo C. _
Windows ilovalarini yaratishga qaratilgan dasturlash tizimlari keng tarqaldi :
Borland Delphi 3.0
Borland to'plami Delphi ( Delphi ) - Borland kompilyatorlar oilasining yorqin davomchisi Paskal , bu yuqori sifatli va juda qulay vizual rivojlanish vositalarini taqdim etadi. Uning juda tez kompilyatori amaliy dasturlashning deyarli har qanday muammosini samarali va tez hal qilish imkonini beradi.
Microsoft paketi Vizual Basic - vizual vositalar yordamida Windows dasturlarini yaratish uchun qulay va mashhur vosita . Diagrammalar va taqdimotlar yaratish uchun vositalarni o'z ichiga oladi .
Borland C++ paketi DOS va Windows dasturlarini ishlab chiqish uchun eng keng tarqalgan vositalardan biridir .
Quyida tasvirlash uchun BASIC, Paskal va C tillarida bir xil oddiy masalani yechish dasturlari berilgan - bir o'lchovli massivning S elementlari yig'indisini hisoblash A = (a 1 , a 2 , ... , a n ).
BASIC tili - Yangi boshlanuvchilar Barcha maqsadli Ramziy Ko'rsatma Code - boshlanuvchilar uchun universal ramziy kod) 1965 yilda J. Kemeny va T. Kurts tomonidan oddiy dasturlarni yozishni osonlashtiradigan til sifatida yaratilgan . Hozirgi kunda ular ko'proq BASIC o'rniga Basic yozishadi , bu nomga boshqacha talqin berishadi: Basic - asosiy, asosiy.
BASIC-ning juda ko'p turli xil versiyalari mavjud - juda oddiydan tortib to kengaytirilgangacha, ko'plab qo'shimcha til konstruksiyalarini o'z ichiga oladi. Eng ko'p ishlatiladigan versiyalar: DOS va Visual uchun QuickBasic ( QBasic ) 4.5. Windows uchun asosiy 3.0-6.0 .
|
|
| |
Zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalari vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti Ozodbek mikro 6-7-amaliyishlar.

|
Zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalari vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti
|
bet | 1/2 | Sana | 27.12.2023 | Hajmi | 265,26 Kb. | | #128604 |
Bog'liq Ozodbek mikro 6-7-amaliyishlar.
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI RAQAMLI TEXNOLOGIYALARI VAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
“Radio va mobil aloqa tizimlari “ fakulteti
“Mikroprotsessor va assembler tili ” fani bo’yicha
6-7-AMALIY ISH
Guruh: MAL003-1
Bajardi:Usmonov Ozodbek.
Tekshirdi: Utegenov Axmet.
Toshkent 2023
7-Amaliy ish
Mavzu: Kiritish va chiqarish komandalarini shakllashtirish.
Ishning maqsadi: Emulator tashqi qurilmalari bilan ishlash. Kiritish va chiqarish kamandalarini o’rganish.
Nazariy qism:
Emulyator barcha tashqi qurilmalarga (IN va OUT komandalarini ishlatib) ma'lumot yuborish yoki unga ma'lumot olish imkonini beradi.
Matnda aynan shunday o'rnatilgan:
1. **Monitor bilan ishlash:** KR580 monitori grafik yoki matn ma'lumotlarni chiqarish uchun xizmat qiladi. Bu komandalarni PORT 00h ga jo'natish orqali bajariladi. Komandalarning uzunligi 2 yoki 3 bayt bo'ladi va 1-baytlik komandalarda ma'lumotlarni chiqarish turini va rangini, 2-baytlik komandalarda esa ma'lumotlarni chiqarish turini, X va Y koordinatalarini belgilaydi.
2. **Diskovod bilan ishlash:** PORT 01h ga ma'lumot yuborish yoki olish orqali diskovod bilan ishlash mumkin. Bu komandalar fayllarni yuklash va saqlash imkoniyatini beradi.
3. **Yorliq disk bilan ishlash (PORT 02h):** Diskovoddan farqli ravishda, yorliq disk orqali ishlashda PORT 02h komandalari ishlatiladi.
4. **Tarmoq adapteri bilan ishlash:** Yuborilgan ma'lumotlar PORT 03h ga jo'natiladi va u shu yerda belgilangan IP manziliga TCP/IP protokoli orqali yuboriladi.
5. **Printer bilan ishlash:** Yuborilgan ma'lumotlar PORT 04h ga jo'natiladi va ular printerda saqlanib qoladi. Ma'lumotlar printerda chaplash uchun xodim tomonidan o'zgartirilib yuboriladi. Matnda emulyator bilan ishlashda ma'lumotlarni saqlash va ko'rish, tarmoq orqali ma'lumotlarni jo'natish, va boshqa qulayliklarni amalga oshirish uchun qanday foydalanish mumkinligi haqida ma'lumot berilgan.
Amaliy qism.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalari vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti
|
Advantages - Introduction

4.2.4 Advantages
Model 2 avoids linear scan of epoch file and the intonation file. Therefore this implementation is much faster and efficient compared to Model 1. A performance comparison will be given in next chapter where both the implementations are checked on some given input. For this application where pairs are to be retrieved efficiently, Extendible Hashing is the best data structure and GDBMCE uses extendible hashing.
4.2.5 Drawbacks
There are two drawbacks in this model:
-
The Tokens.txt file generated after hindianalyser phase is scanned linearly by the hindiengine dynamic link library to retrieve the token name and the token type. Refer to the implementation of fscanf using ReadFile in Model 1 section of this chapter. So in the next model to avoid this linear scan token name and token type are also saved in a GDBMCE database using an index value as key which starts from 0 and increases till there are more tokens.
-
The second drawback of this model is that the sound library is still a directory which contains the wav files. In the next model the sound files are also kept in a GDBM database as the wav files also have the token name as the key and the value is the sound file. A directory with a number of wav files are replaced by this one file called voice.db. It facilitate the transfer of this single file to the Windows CE device. Also this single file can be provided on flash ram accompanying the application. Also making the voice database will also avoid linear scanning of voice files during the generation of the speech. Since now the voice file is saved on the database as a character array, efficient array operations like memcpy can be used to avoid the linear scan of the sound files that was done in the present model.
These drawbacks resulted into the development of a third model in which the voice database is added, along with the epoch database and the intonation database that were already there. The tokens are also saved in a database and no normal file operations are used in this version. That makes the third model as the most robust model out of the other two models. Let’s now take a look at the changes done in third model.
|
"ФОРМАТИРОВАНИЕ" USKUNALAR PANELI

|
“Стиль” – abzatsga stil tanlash. (formatini o’zgartirish)
|
|
“Шрифт” - belgilangan matn shriftini o’zgartirish.
|
|
“Размер шрифта” – belgilangan matn shrift o’lchamini o’zgartirish..
|
|
“Полужирный” - belgilangan matn shriftini qalin ko’rinishga o’tkazish yoki qalin bo’lsa bu formatni bekor qilish.
|
|
“Курсив” - belgilangan matn shriftini kursiv ko’rinishga o’tkazish yoki kursiv bo’lsa bu formatni bekor qilish.
|
|
“Подчеркнутый” – belgilangan matn tagiga chizish. Agar matn tagiga chizilgan bo’lsa, chiziqni olib tashlaydi.
|
|
“По левому краю” – abzatsni chapga tekislash. Bu holda abzatsning o’ng qismi notekis bo’ladi.
|
|
“По центру” – abzatsni markazlashtirish.
|
|
“По правому краю” - abzatsni o'nga tekislash. Bu holda abzatsning chap qismi notekis bo’ladi.
|
|
“По ширине” – abzatsni eniga tekislash.
|
|
“Нумерация” – abzatslarga nomer qo’yish yoki olib tashlash.
|
|
“Маркеры” - abzatslarga marker qo’yish yoki olib tashlash.
|
|
“Уменшить отступ” – abzats chap qismidagi joyni kamaytirish.
|
|
“Увеличить отступ” - abzats chap qismidagi joyni ko’paytirish..
|
|
“Внешние границы” – belgilangan matn, abzats, yacheyka, rasm yoki boshqa ob’ekt atrofiga chegara (chiziq) chizish yoki chegara (chiziq)ni olib tashlash.
|
|
“Выделение цветом” – matn foni rangini o’zgartirish.
|
|
“Цвет шрифта” – belgilangan matn harflari rangini o’zgartirish.
|