nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Variant №18 savol №84 - O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi tos

|
O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi tos
|
bet | 3/6 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 1,2 Mb. | | #244905 |
Bog'liq xfxVariant №18 savol №84
Savol. O‘YuCh – diapazoni maydonining tarqalish avzalliklarini ayting.
3-savolga javob
O‘YuCh (O‘ta Yuqori Chastota) diapazoni maydonining tarqalish afzalliklari ko‘plab texnologik va amaliy foydalanishlar uchun muhimdir. O‘YuCh diapazoni (300 MHz dan 3 GHz gacha) radio, televideniya, mobil aloqa, radar tizimlari va boshqa simsiz aloqa vositalarida qo‘llaniladi.
Quyida O‘YuCh diapazonining tarqalish afzalliklarini keltirib o‘tamiz:
Yaxshi o‘tkazuvchanlik va tarqalish: O‘YuCh to‘lqinlari to‘siqlardan, masalan, binolar, daraxtlar va boshqa manilardan nisbatan yaxshi o‘tadi. Bu ularning signal sifati va qamrov hududini oshiradi, ayniqsa shahar muhitida.
Yuqori ma'lumot uzatish tezligi: O‘YuCh diapazonidagi to‘lqinlar yuqori chastotali bo‘lgani uchun katta miqdorda ma'lumotni tez va samarali uzatish imkonini beradi. Bu mobil aloqa, internet va boshqa simsiz xizmatlar uchun juda muhim.
Qamrov va kirish imkoniyati: O‘YuCh to‘lqinlari keng qamrov hududiga ega bo‘lib, katta hududlarni qamrab olishi mumkin. Bu uyali aloqa tarmoqlarining qishloq va shahar hududlarida samarali ishlashini ta'minlaydi.
Spektrning samarali foydalanishi: O‘YuCh diapazoni spektrning keng qismi bo‘lib, bir nechta xizmatlarni bir vaqtda va aralashmasdan qo‘llash imkonini beradi. Bu mobil operatorlar va boshqa simsiz xizmat ko‘rsatuvchi kompaniyalar uchun katta afzallikdir.
Kichik antenna va qabul qiluvchi qurilmalar: O‘YuCh diapazonida ishlaydigan qurilmalar kichikroq antenna va qabul qiluvchilarni talab qiladi, bu ularning dizaynini soddalashtiradi va portativligini oshiradi. Mobil telefonlar, Wi-Fi routerlar va boshqa simsiz qurilmalar uchun bu juda muhim.
Kam kechikish va yuqori ishonchlilik: Yuqori chastotali signal uzatish kechikishlarni kamaytiradi va aloqa sifati yuqori bo‘lishini ta'minlaydi. Bu real vaqtda ishlashni talab qiladigan xizmatlar, masalan, videoqo‘ng‘iroqlar, onlayn o‘yinlar va avtonom transport tizimlari uchun juda muhim.
Tarmoq sig‘imi va kengayish imkoniyatlari: O‘YuCh diapazoni ko‘plab foydalanuvchilarga bir vaqtning o‘zida xizmat ko‘rsatish imkonini beradi. Bu, ayniqsa, zich aholi yashaydigan hududlarda mobil tarmoqlarning samarali ishlashini ta'minlaydi.
O‘YuCh diapazoni bu afzalliklari bilan zamonaviy texnologik rivojlanishlarda muhim o‘rin tutadi va kelajakda yangi innovatsiyalar uchun ham katta imkoniyatlar yaratadi.
|
| |
Tayanch kompitensiyalar: Axborot bilan ishlash kompetensiyasi

|
Tayanch kompitensiyalar: Axborot bilan ishlash kompetensiyasi
|
bet | 157/230 | Sana | 15.06.2021 | Hajmi | 2,52 Mb. | | #15054 |
Tayanch kompitensiyalar: Axborot bilan ishlash kompetensiyasi: turli axborot manbalaridan kerakli ma’lumotlarni mustaqil ravishda izlab topa olishi va ulardan foydalanish, axborot xavfsizligi qoidalarini bilish va rioya qila olish.
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi: o‘zlashtirgan bilimlariga tayangan holda mustaqil ravishda o‘zining fizik bilimlarini rivojlantirish, turli didaktik topshiriqlarni bajara olish, o‘z xattiharakatini muqobil baholay olish.
Matematik savodxonlik, fan va texnika yangiliklaridan xabardor bo‘lish hamda foydalanish kompetensiyasi: aniq hisob-kitoblarga asoslangan holda kundalik rejalarini tuza olish, formulalardan foydalanib, masalalar yecha olish; inson mehnatini yengillashtiradigan asboblardan foydalanish.
DTS talabi: Ichki yonuv dvigatellari. Bug’ turbinasini bilishi.
|
| |
Boshlang’ich berilganlar - O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi tos

|
O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi tos
|
bet | 5/6 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 1,2 Mb. | | #244905 |
Bog'liq xfx2.2. Boshlang’ich berilganlar.
Berilgan
|
Vatiantlar
|
18
|
L (m)
|
13
|
B (m)
|
10
|
H (m)
|
2
|
ФL (lk)
|
2285
|
ЕH (lk)
|
300
|
Кzk (lk)
|
1,2
|
Z
|
1,1
|
Wsq
|
6,4
|
Sn (m2)
|
270
|
n
|
8
|
η
|
45%
|
μ
|
1,8
|
2.4. Mustaqil tayyorlanish uchun savollar:
Yoritilganlik nima?
Yoritilganlik — bu ma'lum bir yuzaga tushadigan yorug'lik oqimining miqdorini ifodalovchi fizik kattalik. Yoritilganlik lyuks (lx) bilan o'lchanadi va 1 kvadrat metr yuzaga tushadigan 1 lumen yorug'lik oqimiga teng.
Yoritilganliknin sifat ko’rsatkichlari sanab bering.
Yoritilganlikning sifat ko'rsatkichlari quyidagilardan iborat:
Yorug'likning bir xilligi: Yuzaning barcha nuqtalarida yoritilish darajasining teng bo'lishi.
Rangni qaytarish indeksi (CRI): Chiroqning ranglarni qayta ko'rsatish qobiliyati, bu ko'rsatkich 0 dan 100 gacha bo'lishi mumkin, va yuqori qiymatlar tabiiy ranglarga yaqinligini bildiradi.
Yoritilish darajasi: Yoritilganlikning umumiy miqdori, ish joyi yoki muhit uchun talab qilinadigan minimal yoritilish darajasi.
Yoritilishning barqarorligi: Yoritish vositalarining uzoq muddat davomida bir xil yoritilish darajasini saqlash qobiliyati.
Yoritishning yo'nalganligi: Yorug'likning tushish yo'nalishi va uning tarqalish xususiyatlari.
Yorug'likning rang temperaturasi: Yorug'lik manbasining "issiq" yoki "sovuq" ekanligini belgilaydi, Kelvin (K) bilan o'lchanadi.
Suniy yoritishni me’yorlashtirishda hisobga olinadigan omillar.
Ish joyi talablari: Turli faoliyatlar uchun zarur bo'lgan yoritilish darajalari.
Atrof-muhitning tabiiy yoritilishi: Kunduzgi yorug'lik bilan kombinatsiyalash.
Xonadagi yuzalar va materiallar: Yorug'likni qaytarish va tarqatish xususiyatlari.
Yorug'lik manbalari turi va ularning joylashuvi: Optimal yoritilish uchun yoritish vositalarini joylashuvi.
Energiya samaradorligi: Yoritish tizimlarining energiya iste'moli.
Xavfsizlik va ergonomika: Ko'zning qamasmasligi va qulaylik.
|
| |
Darsni mustahkamlash - 1-dars Sana: 6-sinf mavzu: fizika nimani o’rganadi? Fizik hodisalar. Fizika taraqqiyoti tarixidan...

|
1-dars Sana: 6-sinf mavzu: fizika nimani o’rganadi? Fizik hodisalar. Fizika taraqqiyoti tarixidan ma'lumotlar darsning maqsadi
|
bet | 156/230 | Sana | 15.06.2021 | Hajmi | 2,52 Mb. | | #15054 |
4.Darsni mustahkamlash.
1. Qaynayotgan suv temperaturasi butun hajmida bir xil bo’ladimi?
2. Ikkita bir xil hajmli qo’rg’oshindan, misdan va po’latdan tayyorlangan jismlar Yer sirtidan bir xil balandlikdan tashlansa, bir xil temperaturagacha qiziydimi?
3. 100°C li suv va bug’ molekulalari nimasi bilan farq qiladi?
5. O’quvchilarni baholash. O’quvchilar darsdagi ishtirokiga qarab baholanadi.
6. Uyga topshiriqlar. Savollarga javob yozish
45-dars Sana: 6-sinf
MAVZU: ICHKI YONUV DVIGATELLARI. BUG’ TURBINASI
Darsning maqsadi:
Ta’limiy:— issiqlik dvigatelining ishlash prinsipi bilan o’quvchilarni tanishtirish;— issiqlik dvigatellarining turlari to’g’risida ma’lumotlar berish;— ichki yonuv dvigateli va bug’ turbinasidagi jarayonlarni o’rganish.
Tarbiyaviy: Kasbga yo’llash.
Rivojlantiruvchi: Mantiqiy fikrlash qobiliyatini rivojlantirish.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
1-dars Sana: 6-sinf mavzu: fizika nimani o’rganadi? Fizik hodisalar. Fizika taraqqiyoti tarixidan ma'lumotlar darsning maqsadi
|
Variant №18 savol №48 - O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi tos

|
O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi tos
|
bet | 2/6 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 1,2 Mb. | | #244905 |
Bog'liq xfxVariant №18 savol №48
Savol. Insonni elektr toki urish xafviga ta’sir etuvchi asosiy omillar.
2-savolga javob
Insonni elektr toki urish xavfiga ta'sir etuvchi asosiy omillar quyidagilardan iborat:
Tok kuchi (amper): Tokning kuchi (amper) inson tanasiga kiradigan elektr oqimining miqdorini belgilaydi. Juda kichik tok (1 mA dan past) odatda sezilmaydi, ammo 10 mA dan oshgan tok mushaklarni spazmaga keltirishi mumkin. 100 mA va undan katta tok yurakni fibrilatsiya holatiga keltirishi mumkin, bu esa o'limga olib kelishi mumkin.
Tok turi (o'zgaruvchan yoki doimiy): O'zgaruvchan tok (AC) odatda doimiy tokdan (DC) xavfliroq hisoblanadi, chunki AC tok yurak fibrilatsiyasini keltirib chiqarish ehtimoli yuqori. 50-60 Hz chastotadagi AC tok odam uchun ayniqsa xavfli.
Tokning ta'sir qilish vaqti: Elektr toki inson tanasiga qancha uzoq muddat ta'sir etsa, jarohatlanish darajasi shuncha yuqori bo'ladi. Uzoq muddat davomida kichik tok ham jiddiy zarar yetkazishi mumkin.
O'tish yo'li: Tokning tanadan o'tish yo'li ham juda muhim. Masalan, tok qo'llar orqali kirib, yurak orqali o'tib, oyoqlar orqali chiqsa, yurak va boshqa muhim organlar zarar ko'rishi ehtimoli katta.
Tana qarshiligi: Inson tanasining qarshiligi odatda 1000 ohm atrofida, lekin bu qarshilik namlik, terining holati (quruq yoki nam), jarohatlar yoki kesiklar bor-yo'qligiga qarab o'zgarishi mumkin. Nam teri yoki shikastlangan teri orqali tok osonroq o'tadi.
Atrof-muhit sharoiti: Namlik, ho'l yer, metall yuzalar yoki boshqa elektr o'tkazuvchi materiallar insonni elektr toki urish xavfini oshiradi. Nam sharoitlarda tok osonroq tanadan o'tadi.
Izolyatsiya: Izolyatsiya vositalarining (rezina qo'lqoplar, izolyatsiyalangan poyabzal) mavjudligi yoki yo'qligi ham xavfni belgilaydi. Yaxshi izolyatsiyalangan odam kamroq xavfga uchraydi.
Elektr qurilmalari holati: Yaroqsiz yoki noto'g'ri o'rnatilgan elektr uskunalari, ochiq simlar, yerga ulanmagan qurilmalar va noto'g'ri sug'urta tizimlari elektr toki urish xavfini oshiradi.
Insonni elektr toki urishdan himoya qilish uchun yuqoridagi omillarni e'tiborga olib, zarur choralarni ko'rish muhimdir. Bu choralar orasida to'g'ri izolyatsiya vositalarini qo'llash, xavfsiz elektr uskunalarini ishlatish va muntazam texnik xizmat ko'rsatish, atrof-muhit sharoitlarini nazorat qilish va xavfsizlik qoidalariga rioya qilish kiradi.
|
| |
Ko’zni qamashtiruvchi ta’sirni cheklash talabi

|
Ko’zni qamashtiruvchi ta’sirni cheklash talabi
|
bet | 6/6 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 1,2 Mb. | | #244905 |
Bog'liq xfxKo’zni qamashtiruvchi ta’sirni cheklash talabi.
Ko'zni qamashtiruvchi ta'sirni cheklash uchun quyidagi talablar qo'yiladi:
Yorug'lik manbalarining to'g'ri joylashuvi: Yoritish moslamalarini shunday joylashtirish kerakki, to'g'ridan-to'g'ri ko'zga tushadigan yorug'lik minimal bo'lsin.
Tarqatilgan yorug'lik: Tarqatilgan yoki reflektiv yorug'lik manbalaridan foydalanish.
Yorug'lik ekranlari va pardalari: Yorug'lik tarqalishini boshqarish va qamashtirishni kamaytirish uchun.
Yorug'lik intensivligini boshqarish: Dimming (quyuqlashtirish) funksiyasidan foydalanish.
Chiroqning solishtirma quvvati hisoblash usulini tushuntiring.
Chiroqning solishtirma quvvati (lumen/watt) quyidagicha hisoblanadi:
Solishtirma quvvat= Chiroq chiqarayotgan umumiy yorug’lik oqimi (lumen)/ Chiroqning quvvati (watt)
Stroboskopik effekt nima?
Stroboskopik effekt — bu tezkor harakatdagi ob'ektlar yoki aylanuvchi mashinalar qismlarining o'zining haqiqiy holatidan farqli ravishda sekinlashib yoki turg'un holatda ko'rinishiga olib keluvchi vizual hodisadir. Bu odatda nurlanishning qisqa, tez-tez takrorlanadigan yorug'lik impulslari sababli sodir bo'ladi va ishlab chiqarish jarayonlarida xavf tug'dirishi mumkin.
|
| |
Dars turi: Yangi bilim beruvchi.

Darsning usuli

Dars turi: Yangi bilim beruvchi.
Darsning usuli: Suhbat, Munozara.
Dars materiallari: 1. Fizika darsligi va multimediya darslik. Kompyuter. CD disk.
2. Iliq, sovuq suv solingan stakanlar. 3. Turli termometrlar.
Darsning borishi:
1.Tashkiliy qism.
O’quvchilarga Forobiy, Ar-Roziy, Beruniy, Ibn-Sino, temperatura, termometr yozilgan kartochkalar tarqatiladi va shu yozuvni topib birlashish taklif etiladi. O’quvchilar yangi mavzu bo’yicha o’z fikrlarini bildiradilar .
2. O’tilgan mavzuni so’rash .
1. Forobiy haqida yana nimalarni bilasiz? 2. Beruniy yana qanday sohalarda ijod qilgan? 3. Ibn Sinoning fizik hodisalarga doir qanday ishlarini eslaysiz?
Yangi mavzu bo’yicha o’quvchilar fikrini olish.
Jarayon quyidagicha usulda olib boriladi.
(Klaster inglizcha so’z bo’lib (kluster) bosh, bir shingil, popuk ma'nosini anglatadi. Klaster - bu ma'lum mavzu bo’yicha erkin va ochiq fikrlashning notekis shaklidir.)
Yangi mavzuning asosiy tushunchasi aylana (elips) shaklidagi chizma ichida yoziladi. "Temperatura" so’zini o’quvchilarga quyidagicha daftarlariga chizish va yozish taklif etiladi.
O’quvchilarga temperatura (harorat) deganda ko’z oldingizga kelgan fikrlarni chiziqchalar yoniga yozish taklif etiladi. (Bunda o’quvchi rasmini chizsa ham ruxsat beriladi).
Taqdimot o’tkaziladi. Bunda o’quvchilar tomonidan yozilgan fikrlar umumlashtirib aytib beriladi. (Guruhdan 1 o’quvchi spiker aytib beradi). Bu fikrlarni doskada bo’r yoki plakatda flomasterlar bilan yozish mumkin.
|
Dars turi: Sinov.

Metod - 1-dars Sana: 6-sinf mavzu: fizika nimani o’rganadi? Fizik hodisalar. Fizika taraqqiyoti...

Dars turi: Sinov.
Metod. Mustaqil ish
Darsning borishi:
1.Tashkiliy qism:
2. Masala ishalsh
I qator
1. Suyuqlik va gazlarning issiqlikdan kengayishini tushuntiring.
2. Oddiy mexanizm yordamida Af=40 J ish bajarildi. Umumiy ish Au=80 J gateng. FIK koeffitsientini toping.
3. Termometr tuzilishi va ishlatilishi.
O’quvchilar o’zlashtirishi lozim bo’lgan BKM elementlari
1. Suyuqlik va gazlarning issiqlikdan kengayishi hodisasini bilish. (B)
2. Oddiy mexanizmning FIK koeffitsiyentini topishga doir masalalar yechish (K)
3.Termometr tuzilishi va amalda ishlatilishni bilish. (M)
II-qator
1. Issiqlik o’tkazuvchanlik va konveksiya hodisasini tushuntiring
2. Richag yordamida Af = 80 J ish bajarildi. Umumiy ish Au=100 J ga teng. FIK koeffitsiyentini toping.
3. Temperatura. Jismning temperaturasini o’lchay olish. (M)
|
Uyga topshiriqlar - 1-dars Sana: 6-sinf mavzu: fizika nimani o’rganadi? Fizik hodisalar. Fizika taraqqiyoti tarixidan...

|
1-dars Sana: 6-sinf mavzu: fizika nimani o’rganadi? Fizik hodisalar. Fizika taraqqiyoti tarixidan ma'lumotlar darsning maqsadi
|
bet | 154/230 | Sana | 15.06.2021 | Hajmi | 2,52 Mb. | | #15054 |
3. Uyga topshiriqlar: Keyingi mavzuni o’qib o’rganish
44-dars Sana: 6-sinf
MAVZU: ICHKI ENERGIYA VA UNI O’ZGARTIRISH USULLARI
Darsning maqsadi:
Ta’limiy.- jismlarning yoki moddalarning ichki energiyasi tushunchasini o’quvchilar ongida shakllantirish;- ichki energiyani o’zgartirish usullari haqida ma’lumotlar berish.
Tarbiyaviy : Kasbga yo’llash.
Rivojlantiruvchi: Mantiqiy fikrlash qobiliyatini rivojlantirish.
Tayanch kompitensiyalar: Axborot bilan ishlash kompetensiyasi: turli axborot manbalaridan kerakli ma’lumotlarni mustaqil ravishda izlab topa olishi va ulardan foydalanish, axborot xavfsizligi qoidalarini bilish va rioya qila olish.
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi: o‘zlashtirgan bilimlariga tayangan holda mustaqil ravishda o‘zining fizik bilimlarini rivojlantirish, turli didaktik topshiriqlarni bajara olish, o‘z xattiharakatini muqobil baholay olish.
DTS talabi: Ichki energiya va uni o’zgartirish usullarini bilishi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
1-dars Sana: 6-sinf mavzu: fizika nimani o’rganadi? Fizik hodisalar. Fizika taraqqiyoti tarixidan ma'lumotlar darsning maqsadi
|
Qarshi davlat universiteti international scientific and practical conference on algorithms and current problems of programming - bet 187

228
7.1 Харорат барқарорлиги (t
n
=80
0
C, t
ox
=15
0
-20
0
C)
7.2 Филтрлаш даври τ=10с
7.3. Ярим тайёр хомашё
8. Тиндириш
9. Стерилизациялаш
10. Ёрлиқлаш
11. Сақлаш
Мақолада Қашқадарё Яккабоғ туманидаги “Дармон фарм” Меваларни қайта
ишлаш заводининг ишлаш жараёни ва шарбатларнинг ишлаб чиқаришда
қўлланилаётган поғонали ишлар ўрганилди. Шарбатлар ва компотлар ишлаб
чиқариш технологияси ўрганилди. Шарбат ишлаб чиқариш технологияси қуйидаги
операциялардан иборат: Хом ашёни қабул қилиш, ювиш, текшириш, шарбат
чиқариш, шарбатни тозалаш, ҳароратни қайта ишлаш, филтрлаш, тўлдириш,
ёпиш,стерилизация, ёрлиқлаш, сақлаш.
Маҳсулотнинг суюқ фазаси кимёвий ва физикавий коллоид хусусиятларга
ажралади. Маҳсулотни яна ҳам ҳуштам, майин қилиш учун физикавий механик
хоссалар билан ишлов бериш лозим. Буларга филтрлаш, чўктириш, марказдан
интилма куч тасирида центрафугалаш, электросепарация ва бентонит гилли
ферментлари билан қайта ишлаш киради, Турли хил ферментлар билан шарбатни
бойитиш бунда фермент аралашмага кириб бойитиш (тиндириш жараёнини)
тезлатиб ўзи махсулотдан чиқиб кетади, бунда маҳсулотга табиий ёки сунъий
равишда киритилган ферментлар таъсири остида шарбатнинг биокимёвий ва
физик-кимёвий ўзгаришлари содир бўлади, Ҳароратни ўзгариши билан маҳсулотга
ишлов бериш ва уни ҳарорат тасирига қандай ўзгарувчан бўлишига қаралади яъни
термал усуллар ( бир зумда иситиш, музлатиш ва эритиш) киради, Шарбатни табиий
моддалар билан кимёвий реагентлар тасиради бойитиш, Шиша. Маҳсулотлар
яхшилаб ювилган идишга қадоқланади. Шу билан бирга, ҳар бири қатъий
белгиланган миқдордаги маҳсулот билан тўлдирилади (меъёрий ўлчов стандарти
2% гача кам бўлишига рухсат этилади...). Ҳажми 3 литр бўлган банкаларга
қуйилганда шарбатнинг ҳарорати 90-95°C ни ташкил қилади. Стандартларга жавоб
бериши керак бўлган тайёр маҳсулотни сақлаш шартлари ва муддатлари берилган.
Маҳсулотни сақлаш шартлари ва муддатлари хом ашё турига ва қадоқлаш
идишларининг турига боғлиқ.
Норавшан мантиқий қоидали ўқув танланмани фаззификация ва

|
Норавшан мантиқий қоидали ўқув танланмани фаззификация ва Pdf ko'rish
|
bet | 192/551 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 15,84 Mb. | | #234763 |
Bog'liq Asosiy oxirgi 17.05.2023 18.201. Норавшан мантиқий қоидали ўқув танланмани фаззификация ва
дефаззификация амаллари ёрдамида шакллантириш
.
Дастлабки босқичда
норавшан белгилар иштирок этувчи танланмаларни фаззификация ва
дефаззификация амаллари орқали миқдорий кўринишдаги
жадвалига
акслантирилади. Бу жараён қуйидагича амалга оширилади:
Фазиффикациялаш амалини бажариш учун ТФларининг мос кўриниши
танланади. Улардан бири сифатида қўнғироқсимон ТФ танлаб олинди:
(
) ∑
(
)
(1)
бу ерда
ва
параметрлар.
Ҳар бир норавшан
белги учун фаззификация амали унинг ҳар бир
терм-
тўпламга тегишлилик даражаларини мос келувчи
ТФлари аниқланади ва
дефаззификация усули орқали норавшан сон ягона сонга ўтказилади. Кенг
фойдаланилаётган дефаззификация усулларидан бири ўртача марказлаштириш
усулининг кўриниши қуйидагича:
∑
∑
2. Норавшан белгиларни қиёслашда норавшан бўсағавий параметрларни
аниқлаш
.
(1) формула билан берилган ифодадаги
ва
параметрлар берилган. ТФнинг
ушбу бўсағавий параметрларининг мақбул қийматларини аниқлашда эволюцион
алгоритмлардан фойдаланиш мақсадга мувофиқ. Шу боис, (1) кўринишда берилган
ТФ параметрларини аниқлашда генетик алгоритмдан фойдаланиш босқичлари
ишлаб чиқилди [4].
3. Таъянч тўпламлар тизими.
Барча
{
белгилар тўпламидан мавжуд
бўлган барча
̃
қисм тўпламлар аниқланган бўлсин. Барча бундай қисм тўпламлар
жамланмаси
тўплам кўринишида белгиланган бўлсин. Бу босқичда баҳоларни
ҳисоблашнинг
А
алгоритмни аниқлаш
тўпламлар оиласидан
таянч
тўпламлар тизимни аниқлашдан иборат. У овоз берувчи белгилар сони ифодалайди
ва
(
) орқали белгиланади.
таянч тўпламда белгиларнинг танланиши
учун элементлари 0 ёки 1 қийматни қабул қилувчи
̃
вектор
шакллантирилади. Агар
бўлса,
-белгининг танланганлигини, акс ҳолда
танланмаганлигини билдиради.
|
| |
Darsni mustahkamlash - 1-dars Sana: 6-sinf mavzu: fizika nimani o’rganadi? Fizik hodisalar. Fizika taraqqiyoti tarixidan...

4.Darsni mustahkamlash..
1.Agar havoning temperaturasi odatn tanasining temperaturasidan yuqori bo'lsa, tibbiyot termometri vositasida bemor temperaturasini qanday o'l¬chash mumkin?
2.Termometr naychasining diametri kichraytirilsa, termometr ko'rsatishining aniqlik darajasi qanday o'zgaradi?
3.Tibbiyot termometrini qanday suvda vuvish kerak? Sovuq suvdami yoki issiq suvdami?
5.O’quvchilarni baholash. O’quvchilar darsdagi ishtirokiga qarab baholanadi.
6.Uyga topshiriqlar. Savollarga javob yozib kelish
42-dars Sana: 6-sinf
MAVZU: LABORATORIYA ISHI: TERMOMETR YORDAMIDA
HAVO VA SUYUQLIK TEMPERATURASINI O’LCHASH
Darsning maqsadi:
Ta’limiy:- o’quvchilarda modda temperaturasini aniqlash ko’nikmasini hosil qilish
Tarbiyaviy: Olgan bilimini amaliyotga qo’llashga o’rgatish.
Rivojlantiruvchi: O’quvchilarni aqliy rivojlantirish.
|
НОРАВШАН ТЎПЛАМЛАР НАЗАРИЯСИ ЭЛЕМЕНТЛАРИ ҚЎЛЛАНИЛГАН

235
ҳисоблаш алгоритмлари (БҲА) [1] босқичлари сонини ўзгартирмайди. БҲАнинг
дастлабки босқичда ҳам қисмий прецедентлик тамойилидан фойдаланиш давом
эттирилади.
Норавшан белгилар иштирок этадиган ихтиёрий жадвал кўринишидаги қоидалар
базаси жадвалини стандарт ўқув танланма жадвали [2] кўринишига келтириш
мумкин. Қоидалар базаси кўринишда шакллантирилган жадвал маълумотлари
асосида таснифлаш масаласини ечиш учун БҲА босқичлари қуйидагича ишлаб
чиқилди.
Key words: 
Cinema, Key, Action script, XML, Macromedia Flash, Delphi, Planimetry, 
Stereometry, SWF, button, clip

230
A color is an object that allows you to change the clip palette
in the scenario without
matching.
A sound is an object that represents a sound symbol to which a button or clip is
connected in a scenario.
The stage is an object designed to control some parameters of the working table.
Text Fixed (mydoni's text) is a dynamic ActionScript that
operates in the scenario
between objects of the Button and MovieClip classes. The partition relationship between
them is very complicated as they can be transferred from one movie to another and even
change when moving from one scene to another. Cori class objects are designed to work
with movie objects and play an auxiliary role. If the movie objects fail to achieve standard
methods of handling (such as feature modification), they can be handled using Cori objects.
Specifically, the Cori object includes the following objects:
Text (mathematics) is an object used to work with numerical magnitudes in a scenario.
The ActionScripting language can be applied to a Text object differently from other classes
using the appropriate method to obtain the cosine value directly using the Text method.
Number (number) is an object with a numerical value designed
to perform specific
operations. For example, it can be used to identify more numb
The string (String) is an object used to work with strings in a scenario.
The date (Date) is an object used to work with calendar dates and times in a scenario.
Client/server class objects are designed to work with documents written in XML. While
some of these objects ensure that the loading of XML documents is processed and sent,
others serve to connect through sockets. Thus, ActionScript implements the application of
server processing of XML documents that hold Flash movies.
O’quvchilar o’zlashtirishi lozim bo’lgan BKM elementlari

O’quvchilar o’zlashtirishi lozim bo’lgan BKM elementlari
1. Issiqlik o’tkazuvchanlik va konveksiyadan amalda foydalanishni bilish. (K)
2. Oddiy mexanizmning FIK koeffitsientini topishga doir masalalar yechish (K)
3. Jismning temperaturasini o’lchashni bilish. (K)
1) Suv bilan o’tkazilgan tajribalar shuni ko’rsatadiki, sovitish jarayonida dastlab uning hajmi kamayib boradi. Temperatura -40C ga borganda kamayish to’xtaydi. Sovitish davom ettirilsa, uning hajmi, aksincha orta boradi.
2)
Berilgan:
Af=40J
Au=80J
|
Formula:
|
Yechilishi:
|
|
3) Shisha naycha, uning uchiga simob solingan, naycha shamollangan bemorni temperaturasini o’lchash uchun uni qo’ltig’i ostiga qo’yiladi. Issiqlikdan simob yuqoriga ko’tariladi.
II qator
1) Pechka yonidagi havo qiziganda u kengayadi va zichligi kamayadi. Arximed kuchi ta’sirida u yuqoriga ko’tariladi. Uning o’rniga zichligi katta, sovuq havo oqib keladi. Natijada isitilganligi turlicha bo’lgan havo qatlamlari orasidagi oqim vujudga keladi. Bu hodisaga konveksiya (lotincha-olib kelish) deyiladi.
Qattiq jismlarda zarrachalar bir joydan ikkinchisiga ko’chmaydi. Ular faqat turgan joylarida tebranib turadi. Qattiq jismlarda atomlar bir-biriga yaqin joylashganligidan issiqlikni shu tebranishlar orqali bir-biriga uzatadi. Bunday usulda issiqlikni uzatishga issiqlik uzatuvchanlik deyiladi.
2)
Berilgan:
|
Formula:
|
Yechilishi:
|
|
3) Moddalarning yoki jismlarning isitilganlik darajasini xarakterlovchi kattalik. Moddani tashkil etgan zarrachalarning kinetik energiyasi bilan belgilanadi.
Suyuqlikni temperaturasini o’lchash uchun termometr suyuqlik ichida bir oz muddat saqlab turiladi. Bemor temperaturasini o’lchash uchun qo’ltiq ostiga termometr qo’yiladi.
|
Яқинлик - Qarshi davlat universiteti international scientific and practical conference on algorithms and current...

236
Бу ерда асосий эътибор
–
элементар мантиқий классификаторга
қаратилади.
Унинг қиймати қуйидаги кўринишда ифодаланган.
а) Агар
-норавшан белги
норавшан лингвистик тўпламлар билан
ифодаланса, яъни
{
ва
{
бўлса
функция:
(
) {
б) Агар
-норавшан белги қиймати сон билан ифодаланган бўлса, унда
функция:
(
) {
(
)
(
)
(
)
(
)
5. Фиксирланган таянч тўпламнинг қаторлари бўйича баҳоларни ҳисоблаш.
Учинчи босқичда баҳо деб юритиладиган сонли хусусиятлар билан бериладиган А
алгоритмни топишдан иборат. Баҳо
̃
,
̃
(
) қаторлар бўйича яқинлик
функцияларининг қийматлари бўйича
̃
баҳо аниқланади. Баҳони ҳисоблашда
қаторлар учун ўрнатилган “ташқи параметрлар”дан ҳам фойдаланиш мумкин.
Масалан, бундай ташқи параметрлар “муҳимлик даражаси” ёки
қаторларнинг
ишончлилигини оширишни ифодалаши мумкин:
̃
(
)
(
̃
̃
)
,
–
объект учун ташқи параметрлар. Баъзан бу параметрларнинг
қийматларини аниқлаш мумкин бўлмаса, улардан фойдаланмаслик ҳам мумкин.
Ташқи параметрлар мавжуд бўлмаса, унда
̃
(
) (
̃
̃
)
6. Фиксирланган таянч тўплам бўйича синф учун баҳоларини ҳисоблаш.
̃
-
қисми бўйича
синфга берилган баҳони ҳисоблаш учун қуйидаги формуладан
фойдаланилади:
̃
(
̃ (
)
̃ (
)
̃ (
))
,
̅̅̅̅
,
(
̅̅̅̅
) синфдаги объектлар сони
Масалан
синф объектлари учун баҳоларни ҳисоблаш қуйидаги кўринишда
бўлади:
̃
∑
̃ (
)
Ключевые слова - Qarshi davlat universiteti international scientific and practical conference on algorithms and...

|
Qarshi davlat universiteti international scientific and practical conference on algorithms and current problems of programming Pdf ko'rish
|
bet | 198/551 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 15,84 Mb. | | #234763 |
Bog'liq Asosiy oxirgi 17.05.2023 18.20Ключевые слова:
дистанционное обучение, система Moodle, система Hemis,
система E-Minbar.
Key words
: distance learning, Moodle system, Hemis system, E-Minbar system
.
Bizga ma’lumki, Respublikamizda raqamli texnologiyalarni xalq xo‘jaligining turli
sohalarda qo‘llanilishi ushbu sohalarda faoliyat ko‘rsatayotgan rahbarlar va xodimlar
uchun bajariladigan ishlar samaradorligini anchagina oshirib yubordi. Bu borada
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Axborot texnologiyalari sohasida ta’lim tizimini
yanada takomillashtirish, ilmiy tadqiqotlarni rivojlantirish va ularni IT-industriya bilan
integratsiya qilish chora-tadbirlari to‘g‘risida”, “Sun’iy intellekt texnologiyalarini qo‘llash
bo‘yicha maxsus rejimni joriy qilish chora-tadbirlari to‘g‘risida”, “Raqamli O‘zbekiston –
2030” strategiyasini tasdiqlash va uni samarali amalga oshirish chora-tadbirlari
to‘g‘risida”, "Raqamli iqtisodyiot va elektron hukumatni keng joriy etish chora-tadbirlari
to‘g‘risida", “Oʻzbekiston Respublikasi davlat boshqaruviga raqamli iqtisodiyot, elektron
hukumat hamda axborot tizimlarini joriy etish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar
toʻgʻrisida”, “Raqamli iqtisodiyotni rivojlantirish maqsadida raqamli infratuzilmani yanada
modernizatsiya qilish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaror va farmonlari mamlakatimizda
ko‘pgina sohalarda raqamlashtirish uchun huquqiy asos yaratilganligidan dalolatdir.
Qarshi davlat universitetida 2019 yildan boshlab masofaviy ta’lim tizimi to‘liq yo‘lga
qo‘yish uchun dastlabki harkatlar boshlab yuborildi. LMS kontentdagi ma’lumotlar,
shuningdek ma’ruzalar, amaliy va laboratoriya mashg‘ulotlari, videomateriallar,
glossariylar, testlar va ularning har xil shakllari va adabiyotlar o‘rganildi. Butun dunyoda
COVID -19 pandemiyasi masofaviy ta’limni rivojlanish uchun to‘liq asos bo‘ldi, deyishimiz
mumkin. Masofaviy ta’lim platformasi https://moodle.qarshidu.uz manzilida faoliyat yurita
boshladi. 2020 yil 1 may holatida universitetda 1830 ta kurslar yaratildi. Hozirgi paytda
cirtqi ta’lim shakli uchun https://sirtqi.qarshidu.uz manzilida faoliyat yuritmoqda.
Platformada ma’ruza, topshiriq, test, semenar, glossariy, forum, chat, ma’lumotlar bazasi,
kitob, gipermurojaat, papka, fayl, sahifa kabi elementlar shakllantirib borilmoqda[3,4].
Quyidagi 1-jadvalda masofaviy ta’lim kurslarning fakultetlar kesimida taqdim
etiladi[3,4]:
1-jadval
Fakultetlar
Jami
kurslar
Kunduzgi ta’lim
Sirtqi ta’lim
Fizika-matematika
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Qarshi davlat universiteti international scientific and practical conference on algorithms and current problems of programming
|
O„zbekiston respublikаsi oliy vа o„rtа mаxsus tа‟lim vаzirligi buxoro davlat universiteti tahirov Behzod Nasriddinovich axborot xavfsizligi asoslari

1
O„ZBEKISTON RESPUBLIKАSI
OLIY VА O„RTА MАXSUS TА‟LIM VАZIRLIGI
BUXORO DAVLAT UNIVERSITETI
Tahirov Behzod Nasriddinovich
AXBOROT XAVFSIZLIGI
ASOSLARI
60610200-Axborot tizimlari va texnologiyalari tа‟lim yo‟nаlishi tаlаbаlаri
uchun o‟quv qo‟llаnmа
"FAN VA TA`LIM"
nashriyoti
Buxoro-2022
2
UO'K 004.056(075.8)
32.811.4ya73
T 32
Tahirov, Behzod Nasriddinovich.
Axborot xavfsizligi asoslari [Matn] : o'quv qo'llanma / B.N. Tahirov .-
Buxoro: Fan va ta`lim, 2022.-156 b.
KBK 32.811.4ya73
Taqrizchilar:
Sh.S.Yo‘ldoshev - Buxoro muhandislik texnologiya instituti ―Axborot
kommunikatsion texnologiyalari‖ dotsenti, f-m, f.n.
I.I.Baqoyev— BuxDU Axborot texnologiyalar fakulteti dotsenti.
Mazkur o‘quv qo‘lanma O‘zbekiston Respublikasi Oliy va
o‘rta maxsus ta’lim vazirligining 2022-yil 9-sentyabrdagi
302-sonli buyrug‘i asosida nashrga tavsiya etilgan.
Ro`yxatga olish raqami 302-0064
ISBN 978-9943-8863-2-2
3
ANNOTATSIYA
Mаzkur o‘quv qo‘llanma 60610200-Axborot tizimlari va texnologiyalari tа‘lim
yo‘nаlishi talabalari uchun O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta‘lim
vazirligi tomonidan tasdiqlangan ―Axborot xavfsizligi asoslari‖ namunaviy fan
dasturiga muvofiq tuzilgan.
O‘quv qo‘llаnmаda ―Axborot tizimlari xavfsizligi‖ fanining mazmuni,
axborot xavfsizligining predmeti, audit moxiyati, uning maqsadi va vazifalari,
axborot xavfsizligini ta‘minlashning asosiy tushunchalari, taxdidlar, himoya
usullari, axborot xavfsizligini ta‘minlashning asosiy dasturiy va texnik vositari
haqiqa yozilgan.
АННОТАЦИЯ
Настоящее учебное пособие создано в соответствии с типовой научной
программой «Основы информационной безопасности», утвержденной
Министерством высшего и среднего специального образования Республики
Узбекистан для студентов специальности 60610200-Информационные
системы и технологии.
Содержание науки «Безопасность информационных систем», предмет
информационной безопасности, сущность аудита, его цель и задачи,
основные понятия информационной безопасности, угрозы, методы защиты,
основные программно-технические средства обеспечения информационной
безопасности. представлены в учебном пособии.
ANNOTATION
This textbook was created in accordance with the standard scientific program
"Fundamentals of Information Security", approved by the Ministry of Higher and
Secondary Specialized Education of the Republic of Uzbekistan for students of the
specialty 60610200-Information Systems and Technologies.
The content of the science "Information systems security", the subject of
information security, the essence of the audit, its purpose and objectives, the basic
concepts of information security, threats, protection methods, the main software
and hardware tools for ensuring information security. presented in the tutorial.
4
|
Фойдаланилган адабиётлар рўйхати - Qarshi davlat universiteti international scientific and practical conference...

229
Ulashev A.N., Tojiyev A.H. Methods for preparing geometric objects using flash software
METHODS FOR PREPARING GEOMETRIC OBJECTS USING FLASH SOFTWARE
Ulashev Asrorjon Nasriddinovich
Oʻzbekiston Milliy universiteti Jizzax filiali o‘qituvchisi
ulashevasror8@gmail.com
Tojiyev Alisher Hasan oʻgʻli
O‘zbekiston Milliy universiteti Jizzax filiali o‘qituvchisi
a_tojiyev@jbnuu.uz
Abstract:
To use Flash windows and menus, one needs to have information about their
functionalities.
For instance, in a time diagram, one
needs to know about frame
representation formats, properties inspector, user interface settings, keypad settings, and
menus. With the Flash program, users can conveniently
and quickly implement the
components and commands they need using a keyboard, which allows them to save time.
The Flash (SWF) format is one of the most powerful formats available,
making it a
convenient solution for creators who want to combine mechanisms for graphics
capabilities, graphics
processing tools, and adding the final result to web pages.
) Cirə meyvəsində hansı əsas təsiredici maddə var?

671) Cirə meyvəsində hansı əsas təsiredici maddə var?
A) Efir yağı
B) Aşı maddələri
C) Vitaminlər
D) Saponinlər
E) Ürək qlikozidləri
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.249-252.
672) Dərman məqsədilə razyananın hansı hissəsindən istifadə olunur?
A) Çiçəklərindən
B) Yarpaqlarından
C) Kökündən
D) Meyvələrindən
E) Toxumundan
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.252.
673) Təbabətdə kəklikotundan nə məqsədlə istifadə olunur?
A) Ödqovucu kimi
B) Qankəsici kimi
C) Öskürək əleyhinə
D) Sakitləşdirici kimi
E) Sidikqovucu kimi
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.254.
674) Qaraqınıq otundan nə məqsədlə istifadə olunmur?
A) Sakitləşdirici kimi
B) Bəlğəmgətirici kimi
C) Qıcolma əleyhinə
D) Tərlədici kimi
E) Qurdqovucu kimi
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.256.
675) Bitkilərdən hansı körpə uşaqlarda bağırsaq sıxılmaları zamanı istifadə olunur?
A) Tozağacının tumurcuqları
B) Üskükotu yarpağı
C) Qızılçətir
D) Xoruzgülü otu
E) Razyana meyvəsi
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.252.
|
) Adaçayı yarpağının dəmləməsi hansı xətəliklərdə istifadə edilmir?

665) Adaçayı yarpağının dəmləməsi hansı xətəliklərdə istifadə edilmir?
A) Ağız boşluqlarının xəstəliklərində
B) Boğaz ağrılarında
C) Ürək-damar sisteminin xəstəliklərində
D) Diş xəstəliklərində
E) Yuxarı tənəffüs yolunun iltihabında
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.203-205.
666) Evkalipt yarpağının tərkibində hansı əsas təsiredici maddə var?
A) Saponinlər
B) Aşı maddələri
C) Efir yağı
D) Qlikozidlər
E) Vitaminlər
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.206-208.
667) Öküzotu (arnika) çiçəyi təbabətdə hansı məqsədlə istifadə edilmir?
A) Yarasağaldıcı kimi
B) Qurdqovucu kimi
C) Sakitləşdirici kimi
D) Ödqovucu kimi
E) Qankəsici kimi
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.230-232.
|
) “İmmunal”preparatının tərkibində hansı bitkinin şirəsi vardır?

682) “İmmunal”preparatının tərkibində hansı bitkinin şirəsi vardır?
A) Erkək ayıdöşəyinin
B) Termopsis otunun
C) Kəklikotunun
D) Çobanyastığının
E) Qırmızı exinaseyanın
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.471-474.
683) Boymadərənotu hansı məqsədlə istifadə olunur?
A) Sakitləşdirici kimi
B) Sidikqovucu kimi
C) Qurdqovucu kimi
D) Qankəsici kimi
E) Ödqovucu kimi
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.245-247.
684) Gəcəvər (iyir) bitkisinin hansı hissəsi dərman məqsədilə istifadə olunur?
A) Meyvəsi
B) Kökümsovu
C) Yarpağı
D) Çiçəyi
E) Toxumu
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.228-229.
685) “Vikalin”, “Vikair” preparatlarının tərkibinə hansı bitkinin poroşoku daxildir?
A) Acıçiçək kökünün
B) Psoraleya kökünün
C) Qurd pəncəsinin kökümsovunun
D) Palıd qabığının
E) Gəcəvər ( İyir ) kökümsovunun
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.228-229.
|
) “Digitoksin” hansı bitkinin preparatıdır?

686) “Digitoksin” hansı bitkinin preparatıdır?
A) Strofant toxumunun
B) İnciçiçəyi otunun
C) Oleandr yarpağının
D) Üskükotunun
E) Xoruzgülü otunun
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.268-275.
687) Güyəmə qabığının preparatları hansı xəstəliklərdə istifadə edilir?
A) Sinir sisteminin xəstəliklərində
B) Ağciyərin iltihabında
C) Mədə -bağırsaq xəstəliklərində
D) Ürək xəstəliklərində
E) Qaraciyər xəstəliklərində
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.288-290.
688) Hansı bitkidən hazırlanan preparatlar ürək xəstəliklərində istifadə olunur?
A) Çaytikanı meyvəsindən
B) Su bibərindən
C) Xoruzgülü otundan
D) Yaponsaforasının çiçəyindən
E) Novruzçiçəyi yarpağından
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.279-281
|
) Quşəppəyi otunun dəmləməsi tibbidə hansı xəstəliklərdə istifadə edilir?

663) Quşəppəyi otunun dəmləməsi tibbidə hansı xəstəliklərdə istifadə edilir?
A) Mədə xorasında
B) Ürək-damar sisteminin xəstəliklərində
C) Uşaqlıq qanaxmaları və uşaqlığın atoniyasında
D) Sinir sisiteminin pozğunluqlarında
E) Yuxarı tənəffüs yollarının iltihabında
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.167.
664) Başinağacı qabığından hazırlanmış ekstrakt necə təsir göstərir ?
A) Öd qovucu
B) Ağrıkəsici
C) Sidikqovucu
D) Yuxugətirici
E) Sakitləşdirici
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.167-171.
|
) “Qlisiram” preparatı hansı bitkidən hazırlanır?

668) “Qlisiram” preparatı hansı bitkidən hazırlanır?
A) Kəklikotundan
B) Oleandr yarpağından
C) Öküzotu çiçəklərindən
D) Qaraqınıq otundan
E) Biyan kökündən
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.316-319.
669) Tozağacının tumurcuq və yarpaqlarından təbabətdə nə məqsədlə istifadə olunur?
A) Ödqovucu kimi
B) Ağrıkəsici kimi
C) Bəlğəmgətirici kimi
D) Qurdqovucu kimi
E) Yuxugətirici kimi
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.234-236.
670) Bataqlıq ladan kolu otunun dəmləməsi hansı xəstəliklərdə istifadə olunur?
A) Bronxit
B) Atereskleroz
C) Nevroz
D) Osteoxondroz
E) Mədəaltı vəzin iltihabı
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.232-234.
|
) Hansı bitki sedativ təsir göstərir?

732) Hansı bitki sedativ təsir göstərir?
A) Sitvar yovşanının çiçəkləri
B) Şirquyruğu otu
C) Tozağacının tumurcuqları
D) Kəklikotu
E) Acıqovuq kökü
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh. 575-577.
733) Şirquyruğu otu hansı xəstəliklərdə istifadə edilir?
A) Ürək nevrozu
B) Mədə xorası
C) Qaraciyər xəstəliklərində
D) Stomatit
E) Öd kisəsinin iltihabı
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.575-577.
734) Moruq meyvəsinin dəmləməsi xalq təbabətində nə üçün istifadə edilir?
A) Sidikqovucu kimi
B) Tərlədici kimi
C) Ödqovucu kimi
D) Yuxugətirici kimi
E) Qurdqovucu kimi
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh. 99-100.
735) Dəvədabanı bitkisinin hansı hissəsindən xammal kimi istifadə olunur?
A) Meyvələrindən
B) Kökündən
C) Yarpaqlarından
D) Toxumundan
E) Çiçəklərindən
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh. 87-88.
|
) Dazı otu preparatları hansı xüsusiyyətə malik deyil?

729) Dazı otu preparatları hansı xüsusiyyətə malik deyil?
A) İşlədici
B) Revmatizm əleyhinə
C) Antiseptik
D) Sakitləşdirici
E) Büzüşdürücü
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.543-545.
730) Qaragilə yarpaqlarında olan flavonoidlər hansı təsirə malikdir?
A) Qanda şəkəri azaldıcı
B) Sidikqovucu
C) Qurdqovucu
D) Ödqovucu
E) Yuxugətirici
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh. 626-628.
731) Yemişan çiçəkləri və meyvəsindən hansı xəstəliklərdə istifadə edilir?
A) Qaraciyər xəstəliklərində
B) Mədə altı vəzin xəstəliklərində
C) Ürək-damar xəstəliklərində
D) Tənəffüs yollarının xəstəliklərində
E) Qan-damar xəstəliklərində
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh. 567-569.
|
) Batbat bitkisinin hansı hissəsi tibbidə dərman bitki xammalı hesab olunur?

725) Batbat bitkisinin hansı hissəsi tibbidə dərman bitki xammalı hesab olunur?
A) Çiçəyi
B) Yarpağı
C) Meyvəsi
D) Toxumu
E) Kökü
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh. 389-391.
726) Qaraqınıq otunun dəmləməsi hansı xəstəlikdə istifadə edilir?
A) Kolit
B) Hiperasid qastrit
C) Bronxit
D) Ateroskleroz
E) Zob
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh. 256.
727) Herba Hiperici hansı bitkinin latınca adıdır?
A) Üçbarmaq otu
B) Quşəppəyi otu
C) Acı yovşanotu
D) Boymadərənotu
E) Dazı otu
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh.543-545.
728) “Novoimanin” adlı preparat hansı bitkidən hazırlanır?
A) Ayıqulağı yarpağı
B) Mərcangilə yarpağı
C) Dazı otu
D) Jenşen kökü
E) Murdarça qabığı
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh. 543-545.
|
Taqqoslash - O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta'lim

|
O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta'lim
|
bet | 189/314 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 3,55 Mb. | | #138209 |
Bog'liq O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta\'limTaqqoslash - shunday bir tafakkur operasiyasidirki, bu operasiya vositasi bilan ob'ektiv dunyodagi narsa va hodisalarning bir-biriga o’xshashligi va bir- biridan farqi aniqlanadi.
XIX-XX asrlarda yashagan olim K.D.Ushinskiy taqqoslash jarayoni borasida quyidagilarni ta'kidlagan: "Agar siz tabiatni bir narsasini ravshan tushunib olishni istasangiz, uning o’ziga juda o’xshash bo’lgan narsalardan tafovutini topingiz va uning o’zida juda uzoq bo’lgan narsalar bilan o’xshashligini topingiz. Ana shunda siz shu narsaning eng muhim belgilarini payqab olasiz, demak shu narsani tushunib olasiz".
Narsa va hodisalar o’rtasidagi o’xshashlik yoki farqni, teng yoki tengsizliklarni, ayniyat yoki ziddiyatlarni aniqlashdan iborat bo’lgan fikr yuritish operasiyasi, bilishning dastlabki va zarur vositasi bo’lib hisoblanadi. Ajdodlarimiz taqqoslashning ta'limdagi roli to’g’risida shunday fikrlarni bildirgan edi. Taqqoslash har qanday tushunishning va har qanday tafakkurning asosidir. Olamdagi narsalarning hammasini taqqoslab ko’rish yo’li bilan bila olmasak, boshqa yo’l bilan bila olmaymiz, agar biz hech narsa bilan solishtirishimiz va farqini bilib olishimiz mumkin bo’lmagan biron bir narsaga duch kelganimizda edi, u holda biz shu narsa to’g’risida hech qanday fikr qila olmagan bo’lar edik.
Taqqoslash operasiyasi ikki xil yo’l bilan amalga oshishi mumkin: amaliy aniq narsalarni bevosita solishtirish va nazariy tasavvur qilinayotgan obrazlarni va narsalarni ongda fikran taqqoslash. Agar odam ikki boylam yukni qo’l bilan ko’tarib, bir necha xil taom mazasini qiyoslasa yoki ikki paykal paxtazor qosildorligini taqqoslasa, bu amaliy taqqoslash bo’ladi. Shuningdek, o’quvchilar ikki qalam yoki ikki sterjenning uchini yog’ochga yoki qog’ozga solishtirsalar, u analogik holatga misol bo’la oladi. Bundan tashqari metr bilan masofani, tarozi bilan og’irlikni, termometr bilan haroratni, teleskop bilan osmon jismlarini o’lchash paytida ham taqqoslash jarayoni vujudga keladi.
Inson tevarak-atrofdagi narsa va hodisalarning barchasini bevosita aks ettirish, qo’l bilan paypaslash imkoniyatiga ega emas. Shu boisdan to’planadigan bilimlarning aksariyati qo’l bilan ushlash, ko’z bilan kuzatish evaziga emas, balki fikr yuritish orqali, mantiq yordamida anglaniladi. Ular o’rtasida o’xshash va farqli alomat hamda belgilar nazariy taqqoslash asosida ajratiladi. Demak, inson olayotgan keng ko’lamdagi axborotlar farqini fikran taqqoslash yordamida anglab yetadi. Jumladan, o’quvchilar dilda o’ylayotgan narsalarni fikran solishtirib ko’radilar. Ba'zan turli yoshdagi kishilar o’z tengdoshlari xarakterida, qiziqishida, yurish turishida, muomalasida va boshqa xususiyatida o’xshashlik va tafovut borligini topadilar.
|
| |
“Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini

|
“Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatiniBog'liq ЖДПУ Мактаб менежменти 06 12 22 Анжуман тўплам 171
“Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini
takomillashtirish muammolari” – respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi
JIZZAX DAVLAT PEDAGOGIKA UNIVERSITETI
06.12.2022
- устранение разрыва между моментом определения первичного отклонения в
развитии ребенка и началом целенаправленной коррекции, обучения и реабилитации;
- расширение временных границ специального образования и реабилитации, начиная
с момента рождения и на протяжении всей жизни;
- непрерывность процесса диагностики, обучения и реабилитации и их выход за рамки
школьного возраста;
- выделение комплекса специальных диагностических, коррекционно-развивающих
задач (не имеющих места в процессе жизнедеятельности нормально развивающегося
ребенка того же возраста);
- включение родителей в процесс выявления, коррекцию и реабилитацию детей, а
также организацию их целенаправленной подготовки силами специалистов;
- подготовку специалистов для работы с детьми, имеющими ограниченные
возможности здоровья, их родителями.
Все вышеуказанное подразумевает создание на основе междисциплинарного подхода
системы раннего выявления детей с ограниченными возможностями здоровья,
обеспечивающей
дифференциацию
оказания
комплекса
абилитационных
и
реабилитационных мероприятий, разработки индивидуального маршрута сопровождения
процесса развития детей с проблемами в развитии и их семей, содействие в улучшении
качества жизни ребенка, имеющего ограниченные возможности.
ИСПОЛЬЗОВАННАЯ ЛИТЕРАТУРА
1.
Чичерина Я.Е., Исаева Д., Бондарева Е. Ранняя диагностика и вмешательство:
Пособие для специалистов и родителей, РЦСАД, Т.,2010.
2.
Муминова Л.Р.,Чичерина Я.Е., Нуркелдиева Д.А., Назарова Э.Н.,
Хисамутдинова В.И., Сахиева Л.Э. Диагностика психофизического развития детей первых
трёх лет жизни. Методическое пособие.- РЦСАД, Т., 2007.
|
| |
Tayanch iboralar - O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta'lim

|
O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta'lim
|
bet | 219/314 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 3,55 Mb. | | #138209 |
Bog'liq O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta\'lim Tayanch iboralar
Agglyutinasiya (lot. Agglutinate - yopishtirmoq yelimlamoq) - mavjud obraz va tasavvur qismlarini bir - biriga "yopishtirib" ho’shish asosida yangi obrazlarni yaratishdan iborat xayol faoliyati. Mas., suv parisi obrazi.
Aksentlash (yunon. Accentys – urg’u) - narsalarning ayrim qismlarini boshqa qismlariga nisbatan haddan tashqari kichraytirish yoki kattalashtirish asosida yangi obrazlarni yaratishdan iborat xayol faoliyati.
Giperbolizasiya (yunon. Hyperbole - kattalashtirmoq) - kattalashtirish bilan bog’liq xayol faoliyatining bir usuli.
Orzu - shaxsning o’zi uchun yoqimli bo’lgan istiqbol obrazlarni ongida yaratishdan iborat xayol turi. Orzu shaxsning ehtiyojlari, istak va intilishlari bilan bevosita bog’liq.
Tasavvur - sezgi a'zolariga qachonlardir ta'sir etgan narsa va xodisalarning yaqqol hissiy obrazi.
Xayol - mavjud tasavvurlar asosida yangi obrazlarni yaratishdan iborat psixik aks ettirish jarayonlaridan biri. U ixtiyorsiz va ixtiyoriy, ijodiy xayol turlariga ajratiladi.
Mustaqil ishlash uchun tavsiya etilayotgan mavzular
Xayol haqida tushuncha.
Xayol jarayonlari.
Xayol turlari.
Xayol sifatlari.
Fantaziya.
Xayolning xususiyatlari.
Xayolning analitik - sintetik xususiyati.
Xayol shakllari to’g’risida tushuncha
Xayolning inson faoliyatidagi o’rni
Test topshiriqlari
Qaysi qatorda xayol turlari to’g’ri ko’rsatilgan?
mexanik, ixtiyoriy, ixtiyorsiz, tasavvurB) tasavvur, ijodiy, ixtiyoriy, ixtiyorsiz
V) tasavvur, ijodiy, frenologik, emosionalG) ixtiyoriy, ixtiyorsiz, ijodiy, emosional
D) kasbiy, frenologik, emosional
|
| |