O’zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti samarqand filiali kompyuter injiniringi fakulteti signallar va tizimlar

O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR VAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
SAMARQAND FILIALI
KOMPYUTER INJINIRINGI
FAKULTETI
Signallar va tizimlar.
MUSTAQIL ISH -2
Mavzu: Analog va raqamli filtrlar, chekli va cheksiz impuls xarakteristikali filtrlar.
Bajardi: Hojimqulov Erkinbek
Qabul qildi: Bolbekova M
SAMARQAND – 2024
Mavzu: Analog va raqamli filtrlar, chekli va cheksiz impuls xarakteristikali filtrlar.
1. Analog va raqamli filtrlar chekli va cheksiz impuls xarakteristikalari
2. Analog va raqamli filtrlarning chekli va cheksiz impuls xarakteristikalarini o'rganish uchun qanday ma'lumotlar va grafiklar foydalaniladi?
Analog va raqamli filtrlar chekli va cheksiz impuls xarakteristikalariga ega bo'lishi mumkin. Quyidagi qismlarda har bir filtr turi haqida batafsil ma'lumotlar berilgan:
1. Analog filtrlar:
Analog filtrlar, analog signalni o'zgartirish va filtratsiya qilish uchun ishlatiladi. Ular elektronik komponentlardan (rezistorlar, kondensatorlar, induktorlar, op-amp'lar va boshqalar) iborat bo'lishi mumkin. Analog filtrlar chekli va cheksiz impuls xarakteristikalariga ega bo'lishi mumkin.
- Chekli impuls xarakteristikalar: Chekli impuls xarakteristikalarida, filtrlarning amplitud va fazaning frekansga bog'liq o'zgarishini ko'rsatuvchi grafiklar ishlatiladi. Bunday xarakteristikalar filtrlarning band chetlarini, o'tishli chetni, o'tishli darajani, cheksizlikni va boshqalarini belgilayadi.
- Cheksiz impuls xarakteristikalar: Cheksiz impuls xarakteristikalarida, filtrlarning amplitud va fazaning frekansga bog'liq o'zgarishi to'g'risidagi kontinual grafiklar ishlatiladi. Ular filtrlarning amplitud va fazaning frekansni qanday o'zgartirishini tasvirlaydi.
2. Raqamli filtrlar:
Raqamli filtrlar, raqamli signalni o'zgartirish va filtratsiya qilish uchun ishlatiladi. Ular raqamli signalni diskret qilish uchun ishlatiladigan algoritmlardan iborat bo'lishi mumkin. Raqamli filtrlar ham chekli va cheksiz impuls xarakteristikalariga ega bo'lishi mumkin.
- Chekli impuls xarakteristikalar: Raqamli filtrlarning chekli impuls xarakteristikalarida, amplitud va fazaning frekansga bog'liq o'zgarishi cheklanadi va grafiklar orqali tasvirlanadi. Ular chekli impuls javobini belgilaydigan grafiklar bilan ham tasvirlanishi mumkin.
- Cheksiz impuls xarakteristikalar: Raqamli filtrlarining cheksiz impuls xarakteristikalarida, amplitud va fazaning frekansga bog'liq o'zgarishi to'g'risidagi cheksiz grafiklar ishlatiladi. Ular filtrlarning amplitud va fazaning frekansni qanday o'zgartirishini tasvirlayadi.
Analog va raqamli filtrlar chekli va cheksiz impuls xarakteristikalarini o'rganish, filtratsiya jarayonida amalga oshirilayotgan o'zgarishlarni tushuntirish va moslashtirishda muhimdir. Bu xarakteristikalar, filtrlarning amaliyotning maksimal va minimal xususiyatlarini aniqlashda va moslashtirilgan filtratsiya jarayonlarini tuzishda foydalaniladi.
Analog va raqamli filtrlarning chekli va cheksiz impuls xarakteristikalarini o'rganish uchun quyidagi ma'lumotlar va grafiklar foydalaniladi:
1. Chekli impuls xarakteristikalar:
- Amplitude Frequency Response (AFR) grafiklari: Bu grafiklar filtrlarning amplitudining frekansga bog'liq o'zgarishini ko'rsatadi. AFR grafiklarida filtrlarning cheklangan amplitud chetlari (band chetlari), o'tishli chetlar, o'tishli darajalar va cheksizliklar tasvirlanadi.
- Phase Frequency Response (PFR) grafiklari: Bu grafiklar filtrlarning fazaning frekansga bog'liq o'zgarishini ko'rsatadi. PFR grafiklari filtrlarning cheklangan fazaning frekans chetlari, o'tishli chetlar va o'tishli darajalarini tasvirlayadi.
- Group Delay Response (GDR) grafiklari: Bu grafiklarda filtrlarning guruh kechikishining frekansga bog'liq o'zgarishi tasvirlanadi. Ular filtrlarning o'zgarishsiz va cheklangan guruh kechikishini ko'rsatadi.
2. Cheksiz impuls xarakteristikalar:
- Frequency Response (FR) grafiklari: Bu grafiklar filtrlarning amplitud va fazaning frekansga bog'liq o'zgarishini to'g'risidagi cheksiz grafiklar ishlatiladi. Ular filtrlarning amplitudining va fazaning frekansga bog'liq to'g'ri o'zgarishini ko'rsatadi.
- Impulse Response (IR) grafiklari: Bu grafiklar filtrlarning cheksiz impuls javobini tasvirlayadi. Ular filtrlarning input impulsga berilgan javobini ko'rsatadi va filtrning o'zgarishsiz reaktsiyasini ifodalaydi.
- Step Response (SR) grafiklari: Bu grafiklar filtrlarning cheksiz qadam javobini tasvirlayadi. Ular filtrlarning input qadam signalga berilgan javobini ko'rsatadi va filtrning o'zgarishsiz reaktsiyasini ifodalaydi.
Bu grafiklar va ma'lumotlar, filtrlarning amplitudining, fazaning frekansga bog'liq o'zgarishi, guruh kechikishi, impuls va qadam javoblari bilan bog'liq xususiyatlarni tushuntirishda va filtratsiya jarayonlarini tuzishda foydalaniladi. Bu ma'lumotlar o'zgarishlarni tasvirlash va filtrlarni moslashtirishda yordam beradi.
Xulosa
Analog va raqamli filtrlarning chekli va cheksiz impuls xarakteristikalarini o'rganish uchun chekli impuls xarakteristikalarida Amplitude Frequency Response (AFR), Phase Frequency Response (PFR) va Group Delay Response (GDR) grafiklari foydalaniladi. Bu grafiklar filtrlarning amplitud va fazaning frekansga bog'liq o'zgarishini, cheklangan chetlarni, o'tishli chetlarni, o'tishli darajalarni va guruh kechikishini tasvirlayadi.
Cheksiz impuls xarakteristikalarida esa Frequency Response (FR), Impulse Response (IR) va Step Response (SR) grafiklari ishlatiladi. FR grafiklari filtrlarning amplitud va fazaning frekansga bog'liq o'zgarishini to'g'risidagi cheksiz grafiklar, IR grafiklari filtrlarning cheksiz impuls javobini, SR grafiklari esa cheksiz qadam javobini tasvirlayadi.
Bu ma'lumotlar va grafiklar filtrlarning xususiyatlari, o'zgarishlari va filtratsiya jarayonlarini tushuntirishda muhimdir. Ular filtrning amal qilishini va moslashtirishini tushunishga yordam beradi.
Foydalanilgan adabiyotlar
1. poe.com
2. Anolog va raqamli signallar kitobidan
3. Wikipediya
|