ABŞ-dan Azərbaycana sanksiya anonsu: Konqresə layihə təqdim olunub

ABŞ-dan Azərbaycana sanksiya anonsu: Konqresə layihə təqdim olunub
17.12.2015
ABŞ Konqresinin Respublikaçılar Partiyasından üzvü, Helsinki Komissiyasının sədri Kristofer Smit “Azərbaycanda demokratiya – 2015” qanun layihəsi təqdim edib. Azadliq.org-un məlumatına görə, Konqresə təqdim olunmuş layihə ilə bağlı bəyanatda deyilir ki, təşəbbüs Azərbaycan hökumətinin müstəqil jurnalistləri, müxalif siyasətçiləri və vətəndaş cəmiyyəti qruplarını susdurmağa yönələn sistematik səylərindən doğur. Qanun layihəsi Azərbaycan hökumətinin yüksək vəzifəli rəsmilərinə Birləşmiş Ştatlara səfər vizalarının verilməsindən imtinanı nəzərdə tutur.
Kristofer Smit qeyd edir ki, ABŞ Azərbaycanda baş verən dəhşətli insan haqları pozuntularına bundan sonra da göz yuma bilməz: “Azərbaycanda jurnalistlər və fəallar mütəmadi həbs olunur, müxalif siyasətçilər həbsxanalarda saxlanır, seçkilər azad və ədalətli keçirilmir, insan haqları müdafiəçiləri qısnanır, din azadlığına hücum çəkilir”.
Helsinki Komissiyasının bəyanatında bildirilir ki, Azərbaycan hökumətinin rəhbərlərinə, hakimiyyətin təhlükəsizlik və ədliyyə qollarına daxil olan rəsmilərə maliyyə cərimələrinin tətbiq edilməsi məsələsinə də baxılmalıdır: “Sanksiyalar yalnız Azərbaycan hökuməti siyasi məhbusların azad edilməsində, vətəndaş cəmiyyətinin qısnanmasına son qoyulmasında, habelə azad və ədalətli seçkilərin keçirilməsində əhəmiyyətli tərəqqi etdiyi halda qaldırıla bilər. Təhqiqatçı jurnalist Xədicə İsmayıl, vəkil İntiqam Əliyev, müxalif siyasətçi İlqar Məmmədov və fəal Anar Məmmədli kimi cəsarətli şəxslərin məhbəsə salındığı bir vaxtda Azərbaycan hökumətinin vəzifəli üzvlərinin Birləşmiş Ştatlara sərbəst səfəri qəbuledilməzdir”.
Sənəd layihəsində Azərbaycan hökumətinin ali rəhbərliyinə daxil olan rəsmilərə və onların ailə üzvlərinə, rəhbərlik və onların ailə üzvləri ilə biznes əlaqələrindən əhəmiyyətli mənfəət əldə edən şəxslərə ABŞ vizalarının verilməsindən imtina yer alır. Azərbaycana ABŞ-dan sponsorluq edilən proqramlar vasitəsilə maliyyənin, kredit və sığortanın verilməsinin qadağan edilməsi, Azərbaycan rəhbərlərinin və onların ailə üzvlərinin ABŞ-dakı mülkiyyət və başqa aktivlərinin bloklanması da nəzərdə tutulur. Azərbaycanla eyni beynəlxalq təşkilatlarda təmsil olunan ölkələrin də rəsmi Bakıya qarşı bənzər tədbirlər görməsi tövsiyə edilir.
Dolların bahalaşması Azərbaycana necə təsir edəcək?
17.12.2015
ABŞ-da Mərkəzi Bank funksiyası daşıyan Federal Ehtiyat Sistemi (FES) uçot dərəcəsini 0,25 faizdən 0,5 faizədək artırıb (Amerikada dollar bahalaşdı). “Azadlıq” radiosuna danışan iqtisadçı ekspertlər FES-in qərarının Azərbaycana təsirini şərh ediblər.
Qubad İbadoğlu deyir ki, uçot dərəcəsinin qaldırılması dövriyyədəki pul kütləsinin azalmasını və faiz dərəcələrinin çoxalmasını stimullaşdırır: “Bu qərar dolların mövqeyinin möhkəmlənməsinə də xidmət edir”.
Ekspertin qənaətinə görə, dövlət maliyyəsi resurs gəlirlərindən asılı ölkələrin milli valyutaları dollara nisbətdə ucuzlaşacaq: “Xüsusən neftin ucuzlaşdığı indiki şəraitdə”.
Samir Əliyev düşünür ki, FES-in son addımı manata birbaşa təsir göstərməyəcək: “Amma dünya bazarında dollar bahalaşsa, manata münasibətdə də oxşar vəziyyət baş verəcək. Devalvasiya barədə danışmaq hələ tezdir. Dollar avroya nisbətdə dəyərini artırsa, Mərkəzi Bank dolları cüzi bahalaşdıracaq. Amma gələcəkdə manatın ucuzlaşma ehtimalı yüksəkdir. Dollar bir müddət möhkəmliyini saxlayacaq və manata təzyiq artacaq”.
Natiq Cəfərli qeyd edir ki, ABŞ-da dolların bahalaşması Azərbaycana təsirsiz ötüşməyəcək: “Azərbaycan Mərkəzi Bankının gözləyirdi FES bu addımı atsın, dünyada dollar bahalaşmağa başlasın, ondan sonra manatın yüngül devalvasiyasına getsin. Devalvasiyanı dünyada gedən proseslərlə əsaslandırmağa çalışacaqlar. Çox güman, Mərkəzi Bank və hökumət elə bir arqument axtarır ki, öz məsuliyyətini xaricdə baş verən proseslərin üzərinə atsın. Yəqin ki, ya bu həftə, ya da gələn həftə manatın yumşaq devalvasiyasının şahidi olacağıq”.
Ekspertin fikrincə, budəfəki devalvasiya fevral ayındakı qədər kəskin olmayacaq: “Mərkəzi Bank və hökumət də anlayıb ki, Azərbaycan iqtisadiyyatı buna hazır deyil. Fevral (lot. Februarius - halollanish oyi) - Grigoriy kalendarika, yilning ikkinchi oyi (28 kunga, kabisa yilida esa 29 kunga teng). Nomi kad. rimliklarning har yili 15 fevralda oʻtkazilgan halollanish marosimi bilan bogʻliq. Əslində, iqtisadiyyat hələ də birinci devalvasiyanı həzm edə bilməyib. Bank sektorunda vəziyyət çox ağırdır, pərakəndə satış çöküb, ticarət dövriyyəsi azalıb”.
Natiq Cəfərli deyir ki, hökumət boş yerə üzən məzənnə formulunu ortaya atmayıb: “Onu iqtisadi kateqoriya kimi insanların beyinlərinə yeritməyə çalışırlar. Amma manatın məzənnəsi yenə inzibati qaydada təyin olunacaq, çünki Azərbaycanda üzən məzənnəyə keçmək üçün iqtisadi institutlar, infrastruktur yoxdur. Bu, mümkünsüzdür. Sadəcə, manatın məzənnəsi inzibati qaydada və yumşaq şəkildə dəyişəcək və milli valyutanın mərhələ-mərhələ dəyərdən düşməsinə qərar verəcəklər”.
Bu il fevralın 21-dək 1 ABŞ dolları təxminən 78 qəpik olub. Mərkəzi Bankın 21 fevral qərarı ilə 1 ABŞ dollarının rəsmi məzənnəsi 1,05 manat səviyyəsində müəyyən edilib. Dekabrın 17-də Mərkəzi Bank dollara 1,0499 manat qiymət qoyub.
Erməni ordusu minaatanlardan istifadə edib, Azərbaycan əsgəri şəhid olub
17.12.2015
Müdafiə Nazirliyinin mətbuat xidməti xəbər verir ki, dekabrın 16-sı axşam saatlarında Ermənistan ordusunun bölmələri Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin mövqelərinə minaatanlardan atəş açıb və əsgər Cəfərzadə Rəşad Əlyar oğlu şəhid olub.
Müdafiə Nazirliyinin rəhbərliyi şəhidin yaxınlarına və əzizlərinə dərin hüznlə başsağlığı verir və səbir diləyir, eyni zamanda bildirir ki, Ermənistan kütləvi informasiya vasitələrinin cəbhədə guya iki Azərbaycan snayperinin öldürülməsi barədə yaydığı məlumatların heç bir əsası yoxdur və həqiqətə uyğun deyil: “Cəbhə xəttində əməliyyat şəraiti Silahlı Qüvvələrimizin nəzarəti altındadır, düşmənin hərəkətlərinə qarşı bütün qabaqlayıcı tədbirlər həyata keçirilir”.
Ermənistan 22 ildən çoxdur Azərbaycanın bütün cənub-qərbini (Dağlıq Qarabağ bölgəsini və Laçın, Kəlbəcər, Qubadlı, Zəngilan, Cəbrayıl, Füzuli, Ağdam rayonlarını) işğal altında saxlayır.
|