nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
7-ma’ruza. O’lchovli funksiyalar va ularning xossalari. O’lchovli funksiyalar ketma-ketligi. Tekis yaqinlashish. Egorov teoremasi. O’lchov bo’yicha yaqinlashish. Lebeg va Riss teoremalari.(2 soat) Darsning rejasi 7 O’lchovli funksiyalar va ularning xossalari O’lchovli funksiyalar

|
7-ma’ruza. O’lchovli funksiyalar va ularning xossalari. O’lchovli funksiyalar ketma-ketligi. Tekis yaqinlashish. Egorov teoremasi. O’lchov bo’yicha yaqinlashish. Lebeg va Riss teoremalari.(2 soat) Darsning rejasi
|
bet | 1/8 | Sana | 13.12.2023 | Hajmi | 215,79 Kb. | | #117715 |
Bog'liq 7 O’lchovli funksiyalar va ularning xossalari O’lchovli funksiyalar
7-ma’ruza. O’lchovli funksiyalar va ularning xossalari. O’lchovli funksiyalar ketma-ketligi. Tekis yaqinlashish. Egorov teoremasi. O’lchov bo’yicha yaqinlashish. Lebeg va Riss teoremalari.(2 soat)
Darsning rejasi:
7. O‘lchovli funksiyalar
7. O‘lchovli funksiyalarning xossalari.
7. O’lchovli funksiyalar ketma-ketligi.
4. Tekis yaqinlashish. Egorov teoremasi.
5.O’lchov bo’yicha yaqinlashish.
Adabiyotlar: [1],[2], [3], [6]
Darsning maqsadlari:
Ta’limiy maqsadi: talabalarni o‘lchovli funksiyalar, o‘lchovli funksiyalarning xossalari bilan tanishtirish.
Rivojlantiruvchi maqsadi: talabalarning izlanuvchanlik faoliyatini rag‘batlantirish, muammoli topshiriqlarga mulohazali javoblar berish ko‘nikmalarini hosil qilish hamda ularda natijalarni umumlashtirish mantiqiy va ijodiy qobiliyatini, muloqot madaniyatini
rivojlantirish.
Tarbiyaviy maqsadi: talabalarni mustaqil fikrlash va faol mustaqil ish faoliyatiga jalb etish, ularda o‘zaro hurmat, hamkorlik fazilatlarini shakllantirish hamda fanga bo‘lgan qiziqishni o‘stirish.
Tayanch iboralar: o‘lchovli to‘plam, o‘lchovli funksiya. Darsning jihozlari: auditoriya doskasi, darsliklar, o‘quv va uslubiy qo‘llanmalar, ma’ruzalar kursi, tarixiy ma’lumotlar, izohli lug‘atlar, atamalar, o‘tilgan dars mavzusi bo‘yicha savollar va muammoli toshiriqlar majmuasi, testlar, kartochkalar, shaxsiy
kompyuter, lazerli proyektor.
Dars o‘tish usuli: avval o‘tilgan mavzu qay darajada o‘zlashtirilganligini tekshirish, o‘z-o‘zini tekshirish savollariga javoblar va topshiriqlarni bajarish bo‘yicha munozarali jonli muloqotni amalga oshirish, talabalarni yangi mavzu bo‘yicha asosiy tushuncha va natijalar haqida fikr-mulohazalarni bayon qilishga o‘rgatish, savol javob usulidan foydalanib, o‘zlashtirishga erishish; asosiy iboralarga alohida izoh berish; o‘tilgan mavzuni o‘zlashtirish darajasini tekshirish va mustahkamlash.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
7-ma’ruza. O’lchovli funksiyalar va ularning xossalari. O’lchovli funksiyalar ketma-ketligi. Tekis yaqinlashish. Egorov teoremasi. O’lchov bo’yicha yaqinlashish. Lebeg va Riss teoremalari.(2 soat) Darsning rejasi
|
Bolalarni masalalar yechishga o'rgatish

O’ZBEKISTON RESPUBLIKАSI
OLIY VA O’RTA MAXSUS TA’LIM
VAZIRLIGI
BUXORO DAVLAT UNIVERSITETI
MAKTABGACHA VA BOSHLANG’ICH TA’LIM FАKULTETI
MAKTABGACHA TА’LIM
KАFEDRАSI
BEGIMOVA UMIDA NORQULOVNA
“
ELEMENTAR MATEMATIK TASAVVURLARNI
SHAKLLANTIRISH MASHG`ULOTLARIDA ARIFMETIK
MASALALAR YECHISHNI O`RGATISH
”
5111800– Maktabgacha ta’lim yo’nalishi
bakalavri darajasini
olish uchun yozilgan
bitiruv malakaviy ishi
(2018-2019 - o’quv yili)
Ilmiy rahbar: G.U.Umarova, katta o’qituvchi
Rasmiy оppоnent: L.Ochilova , o`qituvchi
BUХОRО – 2019
2
REJA:
KIRISH
-bitiruv malakaviy ish
mavzusining dolzarbligi;
-bitiruv malakaviy ish mavzusining o’rganilganlik darajasi;
-bitiruv malakaviy ishning maqsadi;
- tadqiqot obyekti;
-tadqiqot predmeti;
-tadqiqot vazifalari;
-tadqiqot metodlari;
-tadqiqot metodologik asoslari;
-bitiruv malakaviy ishning ilmiy yangiligi;
-bitiruv malakaviy ishining ilmiy-amaliy ahamiyati;
-bitiruv malakaviy ishining tuzilishi.
I BOB. TAYYORLOV GURUH BOLALARINI ARIFMETIK MASALALAR
YECHISHGA O’RGATISHNING NAZARIY ASOSLARI
I.1. Maktabgacha yoshdagi bolalarni masalalar yechishga o’rgatish -
pedagogik
muammo sifatida
I.2. Masala- bola tafakkurini o’stiruvchi vosita
I.3. Maktabgacha yoshdagi bolalarda mustaqil fikr yuritish ko’nikmasining
shakllanishida masala yechish mashg’ulotlari o’rni
Ubaydullayev a tekshirdi: Umurzoqov o samarqand 2024 Dirty-Paper kodlari

|
Ubaydullayev a tekshirdi: Umurzoqov o samarqand 2024 Dirty-Paper kodlari
|
bet | 1/4 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 103,24 Kb. | | #232644 |
Bog'liq 2-amaliy st
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI RAQAMLI TEXNALOGIYALAR VAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI SAMARQAND FILIALI
“Steganografiya algoritmlari” fanidan
2-amaliy ishi
Bajardi: Ubaydullayev A
Tekshirdi: Umurzoqov O
SAMARQAND 2024
Dirty-Paper kodlari.
"Dirty-Paper" kodlari (kirli qog'oz kodlari) suv belgilari va steganografiya sohasida qo'llaniladigan bir texnikadir. Ushbu atama, Claude Shannon tomonidan taklif qilingan "kirli qog'oz kanali" kontseptsiyasidan kelib chiqqan bo'lib, bu yerda ma'lumot uzatuvchi signal oldindan ma'lum bo'lgan aralashuvlarga (yoki "kir"ga) qaramasdan ma'lumotni samarali uzatish qobiliyatini ifodalaydi. "Dirty-Paper" kodlari, ayniqsa, suv belgisi qo'yish va steganografiya sohalarida foydali, chunki ular ma'lumotni shunday tarzda yashirish imkonini beradi ki, tashqi aralashuvlar yoki o'zgartirishlar ma'lumotni o'qish qobiliyatiga ta'sir qilmaydi.
"Dirty-Paper" Kodlarining Asosiy Prinsiplari
Qarshilik Ko'rsatish: "Dirty-Paper" kodlari signalning o'zgartirilishiga yoki boshqa shovqinlarga qarshi chidamlilikni ta'minlash uchun mo'ljallangan. Masalan, bir rasmga suv belgisi qo'yilganda, rasmni qayta kodlash yoki o'lchamini o'zgartirish kabi amallar bajarilishi mumkin, ammo yashirin ma'lumotlar baribir saqlanib qoladi.
Samimiyat: Bu kodlar ma'lumotni shunday yashirish imkonini beradi ki, u sezilmay qoladi va asl kontentga sezilarli darajada ta'sir qilmaydi. Bu, ayniqsa, steganografiya uchun muhim, chunki maqsad - ma'lumotni yashirincha uzatish.
Yuk Ko'tarish Qobiliyati: "Dirty-Paper" kodlari nisbatan yuqori darajada ma'lumotni yashirish qobiliyatiga ega, bu esa ularni turli dasturlar uchun juda mos keladi.
Amaliy Qo'llanilishi
Suv Belgilari: Raqamli suv belgilari, mualliflik huquqlarini himoya qilish va multimedia kontentini nazorat qilish uchun "Dirty-Paper" kodlaridan foydalanadi. Bu, kontentning asl egasini aniqlashda yordam beradi, hatto agar kontent o'zgartirilgan bo'lsa ham.
Steganografiya: "Dirty-Paper" kodlari, maxfiy ma'lumotlarni rasmlar, audio yoki video fayllar ichida yashirish uchun ishlatiladi. Bu usul, ma'lumotlarni yashirish va uzatishda yuqori darajada maxfiylikni ta'minlaydi.
|
| |
Dún`yanı filosofiyalıq qabıl etiwdiń ózine tán ózgesheligi, onda

|
Dún`yanı filosofiyalıq qabıl etiwdiń ózine tán ózgesheligi, onda
|
bet | 10/191 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 2,75 Mb. | | #230680 |
Bog'liq FILOSOFIYADún`yanı filosofiyalıq qabıl etiwdiń ózine tán ózgesheligi, onda dún`yanı biliw, seziw, kóriw hám túsiniwdiń pútkilley jańa tarawı – filosofiyanıń júzege keliwinde kórinis tabadı. Haqıyqatında da filosofiya – bul tek ġana anaw yaki mınaw adamnıń dún`yaġa kóz-qarasınıń forması emes, al bálkim sociallıq sana forması, adamlar bolmısı hám biliwiniń ulıwmalıq principleri, olardıń dún`yaġa múnásibetin sáwlelendiriwshi, tábiyat, jámiyet hám oylawdıń eń ulıwmalıq nızamların ashıwshı hám táriyplewshi iskerlik bolıp tabıladı. Yaġnıy bul dún`yaġa hám insannıń ondaġı ornına bolġan kóz-qaraslardıń ulıwmalıq sisteması bolıp tabıladı.
Bunday kóz-qaraslar negizin sorawlar hám insannıń olarġa juwap tabıw tilegi jatıwshı racional jol menen alınġan bilimler jıyıntıġı quraydı. Biraq biliw sonday bir tábiyatqa iye bolıp, bir sorawġa juwap kóbinese basqa bir talay sorawlardı júzege keltiredi hám bazıda mashqalaġa tek ġana aydınlıq kirgizbesten, al bálkim onı jáne de shiyelenistirip, insannıń qızıġıwshılıġın arttıradı hám jańa izertlewlerge shaqıradı. Qullası, bul jerde dóretiwshilik, tınımsız izleniw, jańalıqqa umtılıw tuwralı sóz júrgiziledi.
Eger mifologiya hám dinde juwapqa itibar berilse, biliwdiń pútkil mazmunı onda jámlense, filosofiyada soraw, másele birinshi orında turadı. Ol durıs hám jaqsı táriyplengen bolsa, mashqalanıń mánisi anıq sáwlelenedi. Soraw, másele insandı dóretiwshilikke xoshametleydi, oġan qanaatlandırarlı juwap alınıp, haqıyqattıń túbine jetkenlikke isenim payda bolmaġansha insandı izleniwge shaqıra beredi. Bunda sorawdıń ózi, mashqalanıń qoyılıwı juwaptan kem áhmiyetke iye emes, bazıda onnan da áhmiyetlirek dep qaraladı.
Sonı da atap ótiw lazım, filosofiya, belgili bir nátiyjelerge, jetik táriyplerge, úzil-kesil juwmaqlarġa umtılsa-da, lekin sonıń ózi menen sheklenbeydi. Filosofiyanı eń dáslep insan mádeniyatı tarawında júz berip atırġan, , túrli qarama-qarsılıqlar hám óz-ara tásirler menen úzliksiz baylanıslı hám áyne payıtta ózge tarawlarġa ótiw hám olarda gewdeleniw qábiletine iye bolġan mánawiy process sıpatında túsiniw lazım.
Bundan juwmaq sol bolıp tabıladı, filosofiyalıq pikir júrgiziw soraw beriw, shubha qılıw, juwaplar izlew hám kúni keshe sheshilgen dep esaplanġan, shák-shubhasız bolıp túyilgen máselelerge qaytıw demek. Filosofiya ushın «baqıy», úzil-kesil anıqlanġan haqıyqatlar, «naqolay», «ilmekli» sorawlar yaki qadaġan etilgen temalar joq. Filosofiya sorawlar beriw, nárseler hám qubılıslar mánisin ańlawġa urınıw arqalı biliw sheńberin keńeytiwge háreket qıladı.
Qullası, filosofiya haqıyqat qanday bolsa, onı sonday ańlatıp kórsetiw, din bolsa – onıń rámziy, tımsalıy sáwleleniwi. Filosofiya tiykar hám mánis bolsa, din tımaol hám forma. Dialektikalıq pikirlew usılı jámiyettiń kem sanlı ayanları ushın kerek. Wáhiy jolındaġı ańlatıw – xalıq massasınıń qabıllawı, tárbiyası hám tálimi ushın kerek
|
| |
Toshkent axborot

TOSHKENT AXBOROT
TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
Kiber-huquq va kiber-etika fanidan
AMALIY ISH
MUHAMMAD AL-XORAZMIY
NOMIDAGI
Mavzu:
Kiberxuquq va kiberetika sohasida xalqaro qonunchilik
Bajardi:
s
afarbayev
G'''''''
Tekshirdi:: Mavlonov OO
Kiberxuquq va kiberetika sohasida xalqaro qonunchilik.
Reja:
1. Raqamli suverenitet davrida kiberxavfsizlik bo'yicha xalqaro huquq
2. Xalqaro huquq va kibermakon boshqaruvidagi mavjud muammolar.
3.
Kibermakon va raqamli suverenitet bo‘yicha xalqaro huquq
4.
Xalqaro huquqning kibermakonga moslashuvi : Tallin qo‘llanmasining
tajribasi va ruscha yondashuvlar.
Zamonaviy dunyoda kibermakonda sodir etilgan jinoyatlar soni sezilarli darajada
oshdi. Noqonuniy maqsadlarga erishish uchun ishlatiladigan zararli dasturlarning yangi
turlari muntazam ravishda ortib bormoqda. Mutaxassislarning fikricha, axborot-
kommunikatsiya texnologiyalari yordamida sodir etilgan jinoyatlardan jahon
iqtisodiyotiga yetkazilgan moddiy zarar trillionlab dollarni tashkil etadi.
Bunday masshtablar kibermakonda rivojlanayotgan munosabatlarni huquqiy
tartibga solishning samarali vositalarini talab qiladi. Kiberxavfsizlik zamonaviy
xalqaro huquqning eng dolzarb mavzularidan biri bo'lib, davlatlarning milliy
xavfsizligini ta'minlash uchun zarurdir.
" Kibermakon " atamasi ilmiy muomalaga nisbatan yaqinda kiritilgan. Aksariyat
mutaxassislar ushbu tushuncha birinchi marta 1981- yilda fantast yozuvchi V. Gibson
tomonidan qo'llanilganligini ta’kidlashadi. Etimologik jihatdan "kibermakon" so'zi
"kibernetika" - mashinalar, tirik organizmlar va jamiyatdagi axborotni boshqarish va
uzatish jarayonlarining umumiy qonuniyatlarini o'rganadigan fan bilan bog'liq.
Axborot va kommunikatsiya texnologiyalari davlat va jamiyatning iqtisodiy,
ijtimoiy, madaniy va siyosiy munosabatlarga salbiy ta'sir ko'rsatishi, harbiy va mudofaa
salohiyatiga ziyon yetkazishi mumkin. Shu munosabat bilan xalqaro hamjamiyat
kiberxavfsizlik sohasida hamkorlik masalalarida ko‘p tomonlama huquqni
rivojlantirish asoslariga jiddiy qiziqish bildirmoqda. Biroq, xalqaro maydonda bu
vazifani hal qilish uchun umumiy yondashuv hali ishlab chiqilmagan, chunki
kibermakonni huquqiy tartibga solishning murakkabligi bu sohadagi munosabatlarning
virtual xususiyatlar ega ekanligiga bog'liq.
|
Filosofiyanıń jańa tarawları - Õzbekstan respublikasi joqari hám orta arnawli biLİmlendiRİw miNİstrliGİ

|
Õzbekstan respublikasi joqari hám orta arnawli biLİmlendiRİw miNİstrliGİ
|
bet | 13/191 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 2,75 Mb. | | #230680 |
Bog'liq FILOSOFIYAFilosofiyanıń jańa tarawları. Filosofiyalıq bilimniń dúzilisi ózgermes, úzil-kesil qáliplesken emes. Filosofiyanıń rawajlanıwı hám ol sheship atırġan mashqalalar sheńberiniń keńeyiwine qarap filosofiyalıq bilim dúzilisinde de ózgerisler júz beredi. İlimiy teoriyalar yaki filosofiyalıq ideyalar kriziske ushıraġan yaki óziniń tiykarsızlıġın kórsetken jaġdayda, olardıń bilim sistemasındaġı ornı hám rolin qayta bahalaw ámelge asıralıd, bul bolsa bazıda olardıń teoriyalıq hám ámeliy áhmiyetin joġaltıwına alıp keledi. Máselen, flogiston teoriyası, «filosofiya tasın» izlew, empiriokriticizm filosofiyası hám óz áhmiyetini joġaltıp, tariyx múlkine aynalġan basqa kóp ġana ideyalar menen sonday bolġan. Búgingi kúnde filosofiya menen de usıġan uqsas qubılıs júz berip atır, degen pikir orın alġan. Hátteki, filosofiya ólip atır dep esaplaytuġınlar da joq emes.
Haqıyqatında da, ózin aqlamaġan ideyalar, baġdarlar hám koncepciyalar oġada kóp, olardıń basım kópshiligi házir kútá awır awhalda, ayırımları bolsa kúshli krizis jaġdayın basınan keshirmekte. Biraq filosofiya óziniń birinshi mánisinde – «danalıqtı súyiw» sıpatında, haqıyqattıń túbine jetiw usılı sıpatında, jan halatı sıpatında hám eń aqırında, dún`yaġa kóz-qarastıń ayrıqsha forması sıpatında insaniyat turgansha orın aladı.
Bunı filosofiyalıq bilimniń ayırım salıstırmalı jańa tarawları da tastıyıqlaydı (bazıda olar óz aldına filosofiyalıq ilimler statusına dawagerlik qıladı). Olardıń filosofiya jantasıwları hám metodları jámiyet turmısınıń ayırım tarawları, quramalı ob`ektlar, belgili bir ilimler hám usı kibilerdi úyreniwge qatınaslı qollanılıwı nátiyjesinde júzege keldi. Olardıń basım kópshiligi filosofiyanıń eń jańa tariyxı menen baylanıslı bolıp, tiykarınan XX ásirge tiyisli. Bul jerde eń dáslep tábiyat filosofiyası, huqıq, ilim, tariyx, siyasat, iskusstvo, din, texnika filosofiyası, tanatologiya, gerontologiya hám basqalar kózde tutılmaqta. Ótken ásirdiń sońġı on jıllıqlarında izertlewdiń jáne bir jańa hám kútá áhmiyetli tarawı – globallasıw hám ol júzege keltirip atırġan global mashqalalar filosofiyası payda boldı, onı úyreniw de paydadan tısqarı emes.
|
| |
Ii. Tiykarĝi bólim Strategiya hám strategiyalıq menejmenttiń mazmunı

|
Ii. Tiykarĝi bólim Strategiya hám strategiyalıq menejmenttiń mazmunı
|
bet | 1/5 | Sana | 29.11.2023 | Hajmi | 29,96 Kb. | | #107908 |
Bog'liq Стратегик менежмент
Joba:
I.Kirisiw
II.Tiykarĝi bólim
Strategiya hám strategiyalıq menejmenttiń mazmunı.
Kompaniya strategiyasınıń qáliplesiwine tasir etiwshi faktorlar
3.Kompaniyada qatlamlasiw strategiyasin qollawdiñ ahmiyeti
III.Juwmaqlaw.
IV Paydalanilĝan adebiyatlar
I.Kirisiw
Rawajlanǵan biznes ortalıǵın strategiyalıq qararlarsız oyda sawlelendiriw etip bolmaydi.Strategiyalıq qararlar hár qanday kárxana hám shólkemdiń ámeldegi hám kelesindegi tiykarǵı iskerligi mazmunın belgilep berip, bunıń nátiyjesinde biznes subektlari sırtqı ortalıq faktorlarına qarsı o’zleriniñ nátiyjeli xızmetlerin ámelge asırıw múmkinshiliklerine iye boladi. Haqıyqattan da, hár qanday biznestiń nátiyjeli dúziliwi hám rawajlanıwın onıń sırtqı ortalıǵındaǵı ozgarishlarniñ oz waqtında esapqa alınıwı hám soǵan muwapıq strategiyalardıń islep shıǵilıwı belgilep beredi. Búgingi kúnde strategiyalar koplab forma hám túrlerge iye bolip, studentler olar haqqinda anıq hám maqsetli yonalgan bilimge iye bolishlari kerek. Strategiyalardıń hár qanday biznes iskerliginde zárúrli áhmiyetke iye bolganligi olardı ilimiy hám teoriyalıq tiykarların puqta iyelewdi talap etedi. Sebebi, bolajaq qánigeler bunday tiykarlardı jetkilikli dárejede iyelemey turıp, strategiyalardı islep shıǵıw hám ámelde qollaw boyinsha zárúrli qararlardı qabıllawda arnawlı bir qıyınshılıqlarǵa dus keliwedi.
Strategiyalıq menejment - kárxana hám shólkemlerde strategiyalıq processti qáliplestiriw, basqarıw hám analiz qılıw, kárxanalardıń sırtqı hám ishki ortalıqların analiz qılıw hám basqarıw, kárxanalar daǵı resursların basqarıw, kárxana hám shólkemlerde basqarıw qararların qabıllawda strategiyalıq noqatı -názerlerden kelip shıqqan halda jantasıw, korporativ hám biznes strategiyalardı islep shıǵıw hám
rawajlandırıw, kárxana hám shólkemlerdiń strategiyaların joybarlaw hám atqarılıwın taminlew, kárxana hám shólkemlerde strategiyalıq ozgerislerdi basqarıw, strategiyalıq pozitsiyalaniwdi rawajlandırıw hám de strategiyalıq restrukturizatsiyalaw máselelerin
uyreniwdi oz aldına maqset etip qoygan.
Báseki ústinligine derlik mudamı tabıslı hújimkor strategiyalıq háreketler esabına erisiledi. Ústinlikke erisiwdi tamiyew ushın tabıslı hújimkor strategiyaǵa qancha waqıt talap etiliwi tarmaqtaǵı báseki xarakteristikasına baylanisli.
|
| |
Máseleler sheshiw

|
Máseleler sheshiw
|
Sana | 13.01.2024 | Hajmi | 35,7 Kb. | | #136595 |
Bog'liq Nyuton nizamlari. máseleler sheshiw
Nyuton nizamlari
Máseleler sheshiw
Tómendegi kúshlerdi N larǵa ótiń.
5kN; 2) 14kN; 3) 0,75kN 4) 500mN 5) 20mN 6) 2000mN
Tómendegilerdi kN da jazıń.
2450 N 2) 500 N 3) 4900 4) 20 N 5) 3 N
Tómendegilerdi mN da jazıń.
0,05 N 2) 0,7 N 3) 0,00556 N 4) 0,008 N 5) 4,056 N
Massası 3 kg bolǵan denege 5 tezleniw bere alatuǵın kúshtiń mánisin tabıń (N).
Massası 60 kg bolǵan denege 4 tezleniw bere alatuǵın kúshtiń mánisin tabıń (N).
Massası 90 g bolǵan denege 40 tezleniw bere alatuǵın kúshtiń mánisin tabıń (N).
Massası 3 t bolǵan denege tásir etip atırǵan 60 kN kúsh qanday tezleniw beredi ?
Massası 700 kg bolǵan denege tásir etip atırǵan 2800 N kúsh qanday tezleniw beredi ?
Avtomobil 4000 N kúsh tásirinde 5 tezleniw aldı. Avtomobildiń massasın tabıń ?
Arba 0,75 kN kúsh tásirinde 15 tezleniw aldı. Arbanıń massasın tabıń ?
1 kN = 1000 N yamasa 1 kN = N k-kilo, kN - kilonyuton
1 MN = 1000000 N yamasa 1MN = N M- mega, MN-meganyuton
1mN = 0,001 N yamasa 1mN = N m-milli, mN- millinyuton
Berilgeni: Formulası: Sheshiliwi:
m=5 kg F=m•a F=5•3=15 N
a=3
F-?
|
| |
Materiallari təDQİqat müASİr metodlari

s/s
|
Mövzuların adları
|
Cəm
|
Müh
|
Lab.
|
1
|
Çiriş, elektron texnikası materialları haqqında əsas məlumat: keçirici materiallar, yarımkeçiricilər, dielektriklər və elektrik, optik, akustik, istilik, maqnit və mexaniki xassələri
|
2
|
2
|
-
|
2
|
Keçirici materiallar haqda ümumi məlumat. Metalların elektrik xassələri. İfratkeçirici materiallar. Rezistor və qızdırıcı cihazlar üçün yüksək müqavimətli materiallar.Termocüt ərintiləri və kontakt materialları
|
4
|
2
|
2
|
3
|
Yarımkeçiricilərdə optik udulma. Fotokeçiricilik, Lüminessensiya, Termoelektrik hadisələri.
|
2
|
2
|
-
|
4
|
Yarımkeçirici materialların təsnifat: Germanium, Silisium, Karbidlər, AIIIBv və, AIVBvI birləşmələri tipli yarımkeçiricilər və onların tətbiq sahələri
|
4
|
2
|
2
|
5
|
Dielektrik materialar. Dielektriklərin elektrik keçiriciliyinin əsas növləri.Dielektrik materialların təsnifatı. Aktiv və passiv dielektriklər və onarın tətbiq sahələri
|
4
|
2
|
2
|
6
|
Maqnit materialları. Maddələrin maqnit xassələrinə görə təsnifatı
|
2
|
2
| |
7
|
Nanomateriallar. Nanomaterialların təsnifatı və xassələri. Nanoborucuqlar, onalrın tətbiq sahələri
|
2
|
2
|
-
|
8
|
Bərk cismi xarakterizə edən əsas parametrlər. Bərk cisimlərin tədqiqat üsulları: Neytronoqrafiya, Optiki mikroskopiya, İnfraqırmızı spektroskopiya, Ultrabənövşəyi spektroskopiya üsulu
|
4
|
2
|
2
|
9
|
Rentgenoqrafiya üsulu. Rentgen quruluşun analizi, Difraksiya hadisəsi. Rentgen analizi vasitəsilə toz halında olan maddələrin tədqiqi
|
4
|
2
|
2
|
10
|
Elektron sıxlığının paylanması, atomun ölçüsü və kimyəvi rabitə. Elektronoqrafiya üsulu.
|
2
|
2
|
-
|
11
|
Mikroskopiya üsulu. Səth keyfiyyətin araşdırılmasında electron mikroskopiya üsulunun tətbiqi
|
4
|
2
|
2
|
12
|
Metallarda qüsurların aşkar edilməsində ultrasəsli defektoskopiya üsulu
|
4
|
2
|
2
|
13
|
Maddələrin və elementlərin tədqiqində OJE-elektron spektroskopiyası üsulu
|
3
|
2
|
1
|
14
|
Skanedici zond mikroskopiyası. Nanotexnologiyanın zond üsulları.
|
2
|
2
|
-
|
15
|
Atom qüvvə mikroskopu vastəsilə nanomaterialların tədqiq, Maqnit qüvvə mikroskopu
|
2
|
2
|
-
|
Cəmi saatlar:
| |
45
|
30
|
15
|
Nazorat savollari - 1 Laboratoriya mashg‘uloti. Radiochastotalarning tasniflanishi o‘rganish Ishdan maqsad: Radio...

|
1 Laboratoriya mashg‘uloti. Radiochastotalarning tasniflanishi o‘rganish Ishdan maqsad: Radio to‘lqinlarni diapazonlarga ajiralishini o‘rganish. Nazariy qism
|
bet | 11/11 | Sana | 21.01.2024 | Hajmi | 497,7 Kb. | | #142562 |
Bog'liq 1-6 simsizNazorat savollari:
Satandartning xususiyatlarini aytib bering
3G tarmoqlari qanday ma'lumotlar uzatish tezligini qo'llab-quvvatlashi kerak?
3G tarmoqlarining asosiy tendentsiyalarini sanab bering?
3G tarmoqlarining buzilishdan himoyalash choralarini aytib bering
Javoblar
Standartlashtirish (Standardization) – mavjud yoki bo’lajak masalalarga nisbatan umumiy va ko’p marta foydalaniladigan qoidalarni bеlgilash orqali ma'lum sohada eng maqbul darajada tartiblashtirishga yo’naltirilgan faoliyat.
3G - bu odatda ko‘rish mumkin bo‘lgan eng sekin tezlik. 3G'ning real tezligi 3 Mbit/s va nazariy maksimal yuklab olish tezligi 7.2 Mbit/s ga teng. Agar siz videoni YouTube'dan 3G orqali yuklamoqchi bo‘lsangiz, masalan, uni yuklash uchun o‘n soniya kutishingizga to‘g‘ri keladi. 500 MB hajmdagi faylni yuklab olish 22 daqiqaga yaqin vaqtni oladi, kattaroq dasturlar, filmlar va albomlarni ko‘chirib olish esa bundan-da uzoq davom etadi.
XX asrning boshlarida to oxirigi qadar har bir telekommunikatsiya xizmati uchun alohida tarmoq infratuzilmasi loyihalandi va qurildi. Foydalanuvchilarga xizmatlar top’lami alohida qurilgan tarmoq infratuzilmalari orqali taqdim etildi, masalan radio, telefon, sputnik, telegraf va boshqalari. 1980 yildan boshlab radio va telefon aloqa tarmoqlari orqali tarqim etilgan xizmatlaridan tashqari kompyuter tarmoqlari va telefon tarmoqlari infratuzilmalariga asoslangan xizmatlar (ISDN) alohida alohida bo’lib rivojlantirildi. Keyinchalik paketli (IP) texnologiyalarni keng joriy yetish yo’lga qo’yilganidan keyin, har bir xizmatni bitta tarmoq orqali foydalanuvchilarga uzatish imkoniyati ishlab chiqildi hamda foydalanuvchining oxirgi terminallarida ham o’z navbatida ushbu xizmatlarni qo’llab quvvatlash imkoniyati ishlab chiqildi. Bugungi kunda smartfonlar orqali ovozli, matnli, video, radio, mobil TV, online o’yin, videokonferensiya, faks, telegraf va ko’plab xizmatlarni qo’llab quvvatladi.
Hisobot mazmuni
Talabalar yuqorida keltirilgan nazariy ma’lumotlarni o‘qib o‘rganib qisqacha xullosa va nazorat savollariga yozma ravishda javoblar yozib hisobot tayorlaydilar.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
1 Laboratoriya mashg‘uloti. Radiochastotalarning tasniflanishi o‘rganish Ishdan maqsad: Radio to‘lqinlarni diapazonlarga ajiralishini o‘rganish. Nazariy qism
|
11-tema. Elektron húkimet basqarıw sisteması. Mámleketlik ınteraktiv xızmetler

|
11-tema. Elektron húkimet basqarıw sisteması. Mámleketlik ınteraktiv xızmetler
|
bet | 1/6 | Sana | 18.11.2023 | Hajmi | 415,18 Kb. | | #100894 |
Bog'liq 11-lekciya
11-tema. Elektron húkimet basqarıw sisteması. Mámleketlik ınteraktiv xızmetler.
Elektron húkimet túsinigi hám wazıypaları ;
Elektron húkimetti engiziw jáhán tájiriybesi;
Elektron húkimettiń arxitekturası.
Usı waqıtta mámleketimizde cifrlı ekonomika principlerı tiykarında informacion-kommunikaciya texnologiyaların jáne de rawajlandırıwǵa úlken itibar qaratılıp atır. Bul ilajlar sheńberinde “Elektron húkimet hám mámleket xızmetleri” informaciya sisteması (EPIGU) islep shıǵıldı hám engizildi.
Informaciya texnologiyalarınıń adamlardıń baylanıslılıǵına, húkimet natiyjeliligin asırıwǵa hám puqaralardıń múmkinshiliklerin keńeytiwge tásiri bul texnologiyalardı hámme ushın ashıq bolıwınıń zárúrligi haqqındaǵı shubhalardı joq etedi. Tuwrı jantasıw menen elektron húkimet jámiyeti rawajlandırıw ushın lokomotivga aylanıp, húkimetti jáne de nátiyjeli, esapdor hám áshkara etiwi múmkin. Bul transformaciya tekǵana xalıqqa xizmet kórsetiw salasınıń “sırtqı” bóleginde, bálki mámleket sektorında keńseleraro hám keńseleraro biznes processlerin integraciyalashuvi hám reinjiniringida ózgerislerdi talap etedi. Elektron húkimet - bul mámleket shólkemleriniń fizikalıq hám yuridikalıq shaxslarǵa mámleket xızmetlerin kórsetiwde informacion-kommunikaciya texnologiyalarınan (AKT) paydalanıw, sonıń menen birge keńseleraro elektron óz-ara baylanıslar - ni támiyinlew boyınsha iskerligin támiyinlewge qaratılǵan shólkemlestirilgen- huqıqıy ilajlar sisteması102. Dástúriy húkimettiń alter- nativasi yamasa analogi emes, tek onı toldıradı, cifrlı texnologiyalar járdeminde natiyjeliligin asırıwdıń jańa usılları hám quralların usınıs etedi.
Bul mexanizmde informacion-kommunikaciya texnologiyaları aktiv túrde qollanıladı : veb-saytlar, informaciya sistemaları, maǵlıwmatlar bazaları, bir-biri menen birlestirilgen. Ápiwayı etip aytqanda, elektron húkimet mámleket keńseleri menen baylanıstı ańsatlashtiradi, gezeklerdi kemeytiwge, sertifikatlar, litsenziyalar hám basqa hújjetlerdi alıw procesin ápiwayılastıradı, barlıq táreplerge: mámleket keńselerine, isbilermenlerge hám ápiwayı puqaralarǵa jáne de nátiyjeli islewge járdem beredi. Elektron húkimetti engiziwdiń tiykarǵı maqsetleri:
• Mámleket xızmetlerin sapası hám bar ekenligin asırıw ;
•ma'muriy tosqınlıqlardı saplastırıw ushın biznes ǵárejetlerin kemeytiw;
•ijro hákimiyat hám keńseleraro muwapıqlastırıw natiyjeliligin asırıw.
Elektron húkimettiń óz-ara tásiri túrleri:
• Mámleket hám puqaralar ortasında (G2C, Húkimetten Puqaraǵa );
•hukumat hám biznes ortasında (G2B, húkimetten bizneske);
•hokimiyatning túrli tarmaqları ortasında (G2G, Government-to- Government);
•Shtat hám húkimet hámeldarları (G2E, Government-to-Employe) ortasında.
Elektron húkimettiń óz-ara baylanısları túrler.
|
| |
Python: Yozishga va o'qishga oson bo'lgan til bo'lib, o'nlab dasturlash paradigmalari bilan ishlay oladi.
 
Java

|
Python: Yozishga va o'qishga oson bo'lgan til bo'lib, o'nlab dasturlash paradigmalari bilan ishlay oladi.
Java
|
bet | 4/5 | Sana | 24.09.2024 | Hajmi | 31,66 Kb. | | #272243 |
Bog'liq Dasturlash ochiq darsPython: Yozishga va o'qishga oson bo'lgan til bo'lib, o'nlab dasturlash paradigmalari bilan ishlay oladi.
Java: Bu til, mahsus kompyuter tuzilishidan bag'iq bo'lmagan va har qanday platforma uchun mos dasturlarni yozishga imkoniyat beradi.
C#: Bu til Microsoft tomonidan ishlab chiqilgan va .NET platformasi uchun yaratilgan til hisoblanadi.
Proseduraga mo’ljallangan tillar yuqori darajada tushuntirish, boshqarish va ishlatishga imkoniyat beradi. Bu tillar, dasturlarni o'qish va yozishni osonlashtiradigan, ishlab chiqish va taqdimot jarayonlarini qulaylashtiradigan, barcha kompyuter tuzilishlariga mos tushadi.
Начало формыYuqori darjali dasturlash tillari.
Yuqori darajadagi dasturlash tillari o'rganish uchun quyidagi til variantlari keng ko'lamda o'rganiladi:
Java:
Umumiy maqola: Yuqori darajali, og'ir dasturlash tilidan biri Java tilidir. Bu, keng ko'lamli, obyektorientatsiya, platforma-mustaqil (platform-neutral) va turli sohalarda ishlatiladi.
Python:
Umumiy maqola: Python oson syntax va yorliq ma'lumot tahlili uchun mashhur bo'lgan til. Bu, obyektorientatsiya, funksional dasturlash va ko'p platforma to'rtlab yuritiladigan til sifatida mashhur.
JavaScript:
Umumiy maqola: JavaScript brauzerlar orqali qo'llaniladigan bo'lib, iste'molchilar interfeysini yaratishda va brauzerlar orqali interaktivlik qo'shishda juda keng tarqalgan. Node.js orqali server tomonda ham ishlatiladi.
C++:
Umumiy maqola: C++ tilda yozilgan dasturlar odatda qo'llanilgan dasturlarni yozish, sistem programmalash, grafika va tanlovli hisoblash uchun ishlatiladi.
C#:
Umumiy maqola: C# Microsoft tomonidan ishlab chiqilgan va Windows ilovalarini yaratish uchun mo'ljallangan. Unity o'yin dasturlash platformasini ham ishlatadi.
Ruby:
Umumiy maqola: Ruby, tizim administratorlari va veb dasturchilar orasida sevimli bo'lgan oson va qulay tildir. Rails framework-i yordamida veb ilovalarni yaratish uchun ham mashhur.
Go (Golang):
Umumiy maqola: Go, Google tomonidan yaratilgan va kuchli tarmoq ilovalari, serverlar uchun mo'ljallangan bo'lib, oddiy, tezkor va ishni samarali bajarishi uchun mashhur.
Swift:
Umumiy maqola: Swift, Apple tomonidan ishlab chiqilgan va iOS va macOS ilovalarini yaratish uchun mo'ljallangan til.
Kotlin:
Umumiy maqola: Kotlin, Java orqali ishlaydigan va Android ilovalarini yaratish uchun mo'ljallangan, joriyda mashhur bo'lgan yangi dasturlash tili.
Har bir dasturlash tili o'ziga xos xususiyatlarga ega va umumiy maqsadlari uchun eng muqobil tilni tanlash, o'rganish va ishlatishga qaror qilish juda muhimdir.
Начало формы
|
| |
Mashinaga mo’ljallangan va proseduraga mo’ljallangan dasturlash tillari

|
Mashinaga mo’ljallangan va proseduraga mo’ljallangan dasturlash tillari
|
bet | 3/5 | Sana | 24.09.2024 | Hajmi | 31,66 Kb. | | #272243 |
Bog'liq Dasturlash ochiq darsMashinaga mo’ljallangan va proseduraga mo’ljallangan dasturlash tillari.
Mashinaga mo’ljallangan dasturlash tillari, direkt ravishda kompyuter arxitekturasi bilan bog'liq bo'lgan va kompyuter operatsion tizimining mahsuloti sifatida amal qiladigan tillardir. Ular barcha ishlar va amaliyotlar bilan bog'liq, ammo insonlar uchun tushuntirish va yozish qiyin bo'lgan tilalardir. Bu turdagi dasturlash tillar quyidagi xususiyatlar bilan ajratiladi:
Assembly Til (Assembly Language): Bu dasturlash tili, kompyuterda amaliyotlar yaratish uchun tezroq ishlovchi bo'lgan quyidagi sabablarga ko'ra, kompyuter tuzilishiga yaqinroqdir:
Kompyuterda har bir instruksiya uchun bitta kompyuter tiliga mos keladi.
Bu tilning kodlari, kompyuter tuzilishi tomonidan to'g'ri tan'langan va o'qilgan binokor (binary) yoki hexadecimal koddan iborat bo'ladi.
Mashina Tili (Machine Language): Bu, eng past darajadagi dasturlash tili hisoblanadi. Ushbu tilning kodlari har bir instruksiya va ma'lumot uchun belgilangan va o'qilgan binokor (binary) yoki hexadecimal koddan iborat.
Insonlar uchun bu tilda kod yozish va unga tushuntirish qiyin bo'lganligi sababli, uni ishlatish juda kam bo'lgan holatlarda, masalan, kompyuter tuzilishi test qilish uchun.
Proseduraga Mo’ljallangan Dasturlash Tillari:
Proseduraga mo’ljallangan dasturlash tillari, insonlar uchun tushuntirish va yozishga qulay bo'lgan tillardir. Ular yuqori darajadagi tillar hisoblanadi va quyidagi xususiyatlarga ega:
C, C++, Java, Python, Ruby, C#: Bu tillar yuqori darajada tushuntirishga qulay bo'lgan, obyektorientirovanny va proseduraga mo’ljallangan dasturlash tillaridir.
Obyektorientirovanny Programming Languages: Bu tillar obyektlar (klasslar) va ularning metodlariga e'tibor qiladigan obyektorientirovanny dasturlash tillaridir.
Proseduraga Mo’ljallangan Programming Languages: Bu tillar dasturlarni bir qator nazorat qilish va uchta amaliyotni bajarish uchun yozishga asoslangan.
|
| |
Mavzu: mexanik energiyaning saqlanish qonuni tatbiqlari Bajardi: Raximov Shaxriyor

|
Mavzu: mexanik energiyaning saqlanish qonuni tatbiqlari Bajardi: Raximov Shaxriyor
|
bet | 1/5 | Sana | 14.12.2023 | Hajmi | 178,2 Kb. | | #118699 |
Bog'liq slayd 6 Bajardi:Raximov Shaxriyor Tekshirdi:Tursunov Shokir @shaxriyor_raximov_official mehanikaning saqlanish va aylanish qonuni — tabiatning eng muhim asosiy qonuniyatlaridan biri; unga koʻra, har qanday berk tizimda energiya yoʻqdan bor boʻlmaydi va yoʻqolib ketmaydi, faqat bir turdan ikkinchi turga aylanib turadi. Berk tizimda faqat konservativ (oʻzgarmas) kuchlar mavjud boʻlsa, tizimning toʻliq mexanik energiyasi oʻzgarmas qiymatga ega boʻlib qoladi, yaʼni kinetik energiya potensial energiyaga aylanib turadi va aksincha. Agar berk tizimda konservativ kuchlardan tashqari nokonservativ (oʻzgaruvchan) kuchlar (mas, ishqalanish kuchlari) ham boʻlsa, tizimning toʻliq mexanik energiyasi vaqt oʻtishi bilan kamayib boradi. Natijada nomexanik energiyalar: issiqlik yoki kimyoviy, elektromagnit maydon energiyalari va boshqalar vaqt oʻtishi bilan ortib boradi. Ammo energiyaning barcha turlari yigʻindisi vaqt oʻtishi bilan oʻzgarmaydi. Tizimda sodir boʻlayotgan jarayonlarning tabiatiga qarab, Energiyaning saqlanish va aylanish qonuni va a. q. turlicha ifodalanadi va matematik shaklda yoziladi. Klassik fizikada moddaning saqlanish qonuni tinch holatdagi massaning saqlanishini ifodalaydi. Holbuki, tinch holatdagi massa saqlanmasligi mumkin, chunonchi, shunday holda annigilyatsiya hodisasida roʻy beradi. (4) formuladan tinch holatda turgan jismga turli usullar bilan berilgan LE energiya jism massasining At ga ortishiga sabab boʻlishini koʻrsatadi. - mehanikaning saqlanish va aylanish qonuni — tabiatning eng muhim asosiy qonuniyatlaridan biri; unga koʻra, har qanday berk tizimda energiya yoʻqdan bor boʻlmaydi va yoʻqolib ketmaydi, faqat bir turdan ikkinchi turga aylanib turadi. Berk tizimda faqat konservativ (oʻzgarmas) kuchlar mavjud boʻlsa, tizimning toʻliq mexanik energiyasi oʻzgarmas qiymatga ega boʻlib qoladi, yaʼni kinetik energiya potensial energiyaga aylanib turadi va aksincha. Agar berk tizimda konservativ kuchlardan tashqari nokonservativ (oʻzgaruvchan) kuchlar (mas, ishqalanish kuchlari) ham boʻlsa, tizimning toʻliq mexanik energiyasi vaqt oʻtishi bilan kamayib boradi. Natijada nomexanik energiyalar: issiqlik yoki kimyoviy, elektromagnit maydon energiyalari va boshqalar vaqt oʻtishi bilan ortib boradi. Ammo energiyaning barcha turlari yigʻindisi vaqt oʻtishi bilan oʻzgarmaydi. Tizimda sodir boʻlayotgan jarayonlarning tabiatiga qarab, Energiyaning saqlanish va aylanish qonuni va a. q. turlicha ifodalanadi va matematik shaklda yoziladi. Klassik fizikada moddaning saqlanish qonuni tinch holatdagi massaning saqlanishini ifodalaydi. Holbuki, tinch holatdagi massa saqlanmasligi mumkin, chunonchi, shunday holda annigilyatsiya hodisasida roʻy beradi. (4) formuladan tinch holatda turgan jismga turli usullar bilan berilgan LE energiya jism massasining At ga ortishiga sabab boʻlishini koʻrsatadi.
|
| |
Basqa bet yaki kitapqa múrájat

|
Basqa bet yaki kitapqa múrájat
|
Sana | 07.12.2023 | Hajmi | 0,86 Mb. | | #113315 |
Bog'liq 10-b. 9-tema
Berdaq atındaǵı Qaraqalpaq Mámleketlik
Universiteti Matematika fakultetiniń Ámeliy
matematika tálim baǵdarı 4-d kurs studenti
Jumabekov Aybektiń 14-sentyabr 10-v klasında
“Informatika hám informaciyalıq texnologiyalar”
páninen “Basqa bet yaki kitapqa múrájat” temasında ótken sabaǵınıń is jobası
Tema: Basqa bet yaki kitapqa múrájat
Sabaq maqseti: Oqıwshılar Excel programmasındaǵı tekstli funkciyalar menen tanısadı hám olar haqqında tereńnen túsinikke iye boladı.
Bilim beriw maqseti: Oqıwshılarǵa taza tema haqqında maǵlıwmat beriw.
Tárbiyalıq maqseti: Oqıwshılardı ádep-ikramlıqqa hám tereń bilim iyelewge tárbiyalaw.
Rawajlandırıwshı maqseti: Oqıwshılardıń óz erkin pikirlewin hám logikalıq oylawın rawajlandırıw.
Sabaq barısında qáliplesetuǵın koncepciyalar(kompetenciyalar) emespe?: Kommunikativ, xabar menen islesiw, ózin-ózi rawajlandırıw koncepciyaları qáliplesedi.
Kórgizbe qurallar: Sabaqlıq, tarqatpa materiallar,kompyuter, elektron doska
Sabaq túri: Jańa bilim beriw.
Sabaqta paydalanatuǵın metod: baqlaw, soraw-juwap, lekciya, sáwbetlesiw.
Sabaq barısın rejelestiriw:
Basqısh
|
Orınlanatuǵın jumıslar
|
Metodlar
|
Qáliplestiriletuǵın koncepciyalar
|
Waqıt
|
1
|
Shólkemlestiriw
|
Baqlaw, soraw-juwap
|
Kommunikativ
|
3(min)
|
2
|
Úyge tapsırmanı tekseriw
|
Soraw-juwap
|
Kommunikativ, xabar menen islesiw, ózin-ózi rawajlandırıw
|
7(min)
|
3
|
Taza temanı túsindiriw
|
Lekciya
|
Kommunikativ, xabar menen islesiw, ózin-ózi rawajlandırıw
|
10(min)
|
4
|
Hár bir oqıwshıǵa tarqatpa materialda berilgen tapsırmanı shıǵaradı
|
Jeke tártipte islesiw
|
Kommunikativ, xabar menen islesiw, ózin-ózi rawajlandırıw
|
10(min)
|
5
|
Oqıwshılardıń bilimin bekkemlew
|
Soraw-juwap, sáwbetlesiw
|
Kommunikativ, xabar menen islesiw, ózin-ózi rawajlandırıw
|
10(min)
|
6
|
Oqıwshılardıń bilimin bahalaw
|
Kartochkalardan paydalanıw
|
Kommunikativ, xabar menen islesiw, ózin-ózi rawajlandırıw
|
3(min)
|
7
|
Úyge tapsırmanı beriw
|
Sáwbetlesiw
|
Kommunikativ
|
2(min)
|
1.Shólkemlestiriw. Oqıwshılar menen sálemlesip, oqıwshılar hám klastıń tazalıǵına itibar beremen. Oqıwshılar qatnasın tekserip, sabaqtı baslayman.
2.Úyge tapsırma soraw. Úyge berilgen tapsırmanı oqıwshılardan sorap, bergen juwaplarına qarap bahalayman. Sabaqqa puqta tayarlanıp kelgen oqıwshılardı xoshametleymen.
3.Taza temanı túsindiriw.
4. Soraw hám tapsırmalar.
5.Oqıwshılar bilimin bahalaw. Sabaqqa belsendi qatnasıp otırǵan oqıwshılardı xoshametlew.
6.Úyge tapsırmasın beriw.
Shınıǵıwlar:
Pán muǵallimi: ______________________ ______________
Sáne: “___“___________ 2023-jıl.
|
| |
Binar yoki oraliqni teng ikkiga bo’lish orqali qidiruv (Binary search)

|
Binar yoki oraliqni teng ikkiga bo’lish orqali qidiruv (Binary search)
|
bet | 4/4 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 7,99 Kb. | | #133694 |
Bog'liq Ma’lumotlarni qidirish usullari, algoritmlari va ularning samara-fayllar.orgBinar yoki oraliqni teng ikkiga bo’lish orqali qidiruv (Binary search) Izoh: algoritmdan faqatgina maʼlumotlar jadvali tartiblangan boʼlsagina foydalanish mumkin. ALGORITM G’OYASI: Berilgan massiv oʼrta elementi tanlanadi, va qidirilayotgan kalit bilan taqqoslanadi. Аgar tanlangan element qiymati qidirilayotgan kalit qiymatiga teng boʼlsa, u holda qidiruv yakunlanadi; agar tanlangan elementi qiymati qidirilayotgan kalit qiymatidan kichik boʼlsa, u holda chap tomonda elementlar kelgusi qidiruvdan chiqarib yuboriladi va algoritm qayta ishga tushadi. Xuddi shuningdek, agar tanlangan elementi qiymati qidirilayotgan kalit qiymatidan katta boʼlsa u holda o’ng tomonda elementlar kelgusi qidiruvdan chiqarib yuboriladi va algoritm qayta ishga tushadi. Agar ikkita chegara orasida elementlar qolmasa u xolatda ma’lumot topilmaganligini anglatadi va jarayon to’xtatiladi.
http://fayllar.org
http://fayllar.org
|
| |
Chiziqli yoki ketma-ket qidiruv (Linear search)

|
Chiziqli yoki ketma-ket qidiruv (Linear search)
|
bet | 3/4 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 7,99 Kb. | | #133694 |
Bog'liq Ma’lumotlarni qidirish usullari, algoritmlari va ularning samara-fayllar.orgChiziqli yoki ketma-ket qidiruv (Linear search) Izoh: algoritmdan ixtiyoriy tartibda joylashgan maʼlumotlar jadvalida foydalanish mumkin. ALGORITM G’OYASI: Ma’lumotlarning birinchi elementidan oxirgi ementiga qadar ketma-ket qarab chiqiladi va har qadamda element qidirilayotgan kalit bilan taqqoslanadi. Agar element kalitga mos bo’lsa jarayon to’xtatiladi. Agar oxirgi element ko’rib chiqilganda jarayon to’xtatilmagan bo’lsa u xolatda ma’lumot topilmaganligini anglatadi. Binar yoki oraliqni teng ikkiga bo’lish orqali qidiruv (Binary search) Binar yoki oraliqni teng ikkiga bo’lish orqali qidiruv (Binary search)
int search(int arr[], int N, int key)
{
int L=0, R=N-1, mid=(L+R)/2;
while (L<=R)
{
if (arr[mid] == key) return mid;
if (arr[mid] < key) L=mid+1;
else R = mid-1;
mid=(L+R)/2;
}
return -1;
}
// dasturda funktsiyadan
// foydalanish misoli
int main ()
{
int A[5] = {10,20,30,40,50};
cout << search (A,5,25);
return 0;
}
O’tish yoki o’tqazishlar orqali qidiruv (Jump search) Izoh: algoritmdan faqatgina maʼlumotlar jadvali tartiblangan boʼlsagina foydalanish mumkin. ALGORITM G’OYASI: Belgilangan bosqichlarda sakrash, ya'ni elementlarning ba'zi bloklarini o'tkazib yuborish orqali (chiziqli qidiruvdan ko'ra) kamroq elementlarni tekshirishdir. Bloklarni o’tqazish uchun qadami ildiz osti N-ga teng. N – ma’lumotlarning umumiy soni.
|
| |
C++, Java, Python, C# - Reja: Dasturlash tillari va ularning klassifikasiyasi

|
Reja: Dasturlash tillari va ularning klassifikasiyasi
|
bet | 2/5 | Sana | 24.09.2024 | Hajmi | 31,66 Kb. | | #272243 |
Bog'liq Dasturlash ochiq darsC++, Java, Python, C#: Obyektorientirovanny dasturlash tillari.
JavaScript, Ruby, PHP: Dasturlarni web ilovalari uchun yozishda ishlatiladi.
SQL: Ma'lumotlar bazalari bilan ishlash uchun.
2. Klassifikasiyasi:
Dasturlash tillari klassifikasiyasi quyidagi xususiyatlarga asoslangan:
a. Generation of Programming Languages (Dasturlash Tillari Turiga Ko'ra):
Dasturlash tillari, 1st dan 5th gacha bo'lgan turli avlodlarga bo'linadi:
1st Generation (Machine Code): Birinchi avlod dasturlash tillari (1960-yillar boshlari).
2nd Generation (Assembly Languages): Ikkinchi avlod dasturlash tillari (1960-yillardan 1970-yillar ortiga).
3rd Generation (High-level Procedural Languages): Uchinchi avlod dasturlash tillari (1970-yillardan 2000-yillar boshlariga).
4th Generation (Domain-specific Languages): To'rtinchi avlod dasturlash tillari (2000-yillar boshidan).
5th Generation (AI Languages): Beshinchi avlod dasturlash tillari (hazrda).
b. Paradigmalar Bo'yicha:
Dasturlash tillari, amaliyotni yaratishda ishlatiladigan dasturlash paradigmalari bo'yicha ham klassifikatsiyalanadi:
Imperative (Procedural) Programming Languages: Dastur bajarish tartibi bo'yicha.
Obyektorientirovanny Programming Languages: Obyektlar (klasslar) va ularning metodlariga e'tibor qaratiladi.
Funksional Programming Languages: Funksiyalar, funksional operatorlar va funksional yaxlitlashni o'z ichiga olgan.
Bu klassifikatsiya dasturlash tillari haqida umumiy tasavvur beradi va dasturlash sohasidagi tuzilishlar va o'zgarishlar bilan birga rivojlanib kelmoqda.
Yuqori Darajali Dasturlash Tillari:
Interpretatorlar va Kompilyatorlar: Dastur kodini kompyuter tomonidan o'qib chiqish uchun ikkita asosiy usul mavjud. Interpretatorlar, dastur kodini joylashgan tillarga o'girib, har bir qadamni bajaradi. Kompilyatorlar esa, dastur kodini bir bor qayta o'qib, uni bajaruvchi engil tanilgan (machine code) kodga aylantiradi. Interpretatorlar dasturni qadamlar bo'yicha bajaradi, kompilyatorlar esa barcha qadamlarni bitta marta o'tkazadi.
|
| |
Ma'lumot jamg’armasi (database) - Reja qidirish tushunchasi va uning vazifasi. Malumotlarni qidirish usuli

|
Reja qidirish tushunchasi va uning vazifasi. Malumotlarni qidirish usuli
|
bet | 2/4 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 7,99 Kb. | | #133694 |
Bog'liq Ma’lumotlarni qidirish usullari, algoritmlari va ularning samara-fayllar.orgMa'lumot jamg’armasi (database) – qidiruv tizimi to’plagan va qayta ishlagan barcha ma'lumotlar saqlanadigan ombori.
Qidiruvni amalga oshirayotganda 3ta xususiyat (atribut) ajratish mumkin: 1) Ma’lumotlar majmuasi - bu fayl yoki jadval ko’rinishidagi berilgan ma’lumotlar jamlanmasi (to’plami). 2) Kalit - ixtiyoriy maʼlumot (yoki tuzilma elementi) boshqa maʼlumotdan biror bir farqlash belgisi. 3) Qidiruv mezoni – bu qidirilayotgan kalit belgisi ma’lumotlar yozuvlarida moslik sharti. (teng, yaqin, o’xshash va b.) Kalit ikki hil boʼlishi mumkin: * Birlamchi (takrorlanmaydi, noyob); * Ikkilamchi (takrorlanadi). Kalitlar saqlanishiga nisbattan ichki va tashqi deyiladi. Agar kalitlar maʼlumotlar jadvalidan ajratib olinib alohida fayl sifatida saqlansa, u holda bunday kalitlar tashqi kalitlar deyiladi. Аks holda, yaʼni yozuvning bir maydoni sifatida jadvalda saqlansa ichki kalit deyiladi.
Ma’lumki, axborot texnologiyalari jadal suratlar bilan EXMda ma’lumotlarni qayta ishlashda qidiruv asosiy amallardan biri bo’lib hisoblanadi. Uning vazifasi berilgan argument bo’yicha massiv ma’lumotlari ichidan mazkur argumentga mos ma’lumotlarni topishdan iborat. Ixtiyoriy ma’lumotlar majmuasi jadval yoki fayl deb ataladi. Ixtiyoriy ma’lumot (yoki tuzilma elementi) boshqa ma’lumotdan biror bir belgisi orqali farq qiladi. Mazkur belgi kalit deb ataladi. Kalit noyob bo’lishi, ya’ni mazkur kalitga ega ma’lumot jadvalda yagona bo’lishi mumkin. Bunday noyob kalitga boshlang’ich (birinchi) kalit deyiladi. Ikkinchi kalit bir jadvalda takrorlansada u orqali xam qidiruvni amalga oshirish mumkin. Ma’lumotlar kalitini bir joyga yig’ish (boshqa jadvalga) yoki yozuv sifatida ifodalab bitta maydonga kalitlarni yozish mumkin. Agar kalitlar ma’lumotlar jadvalidan ajratib olinib alohida fayl sifatida saqlansa, u holda bunday kalitlar tashqi kalitlar deyiladi. Aks holda, ya’ni yozuvning bir maydoni sifatida jadvalda saqlansa ichki kalit deyiladi.
Kalitni berilgan argument bilan mosligini aniqlovchi algoritmga berilgan argument bo’yicha qidiruv deb ataladi. Qidiruv algoritmi vazifasi kerakli ma’lumotni jadvalda topish yoki yo’qligi aniqlashdan iboratdir. Agar kerakli ma’lumot yo’q bo’lsa, u holda ikkita ishni amalga oshirish mumkin:
|
| |
Interpretatorlar va kompilyatorlar

|
Interpretatorlar va kompilyatorlar
|
bet | 5/5 | Sana | 24.09.2024 | Hajmi | 31,66 Kb. | | #272243 |
Bog'liq Dasturlash ochiq darsInterpretatorlar va kompilyatorlar.
Interpretatorlar: kodni yozganingizda, u holda qat'iyni ko'rish uchun tartiblab ishlovchi dastur.
Kompilyatorlar: barcha kodni bir marta ko'rish, uni tanlangan masofadagi masin kodi (machine code)ga o'girish uchun ishlovchi dastur.
Dasturlar kod sifatida yoziladi va bajarilishi uchun interpreterlar va kompilyatorlar qo'llaniladi. Interpretatorlar, dastur kodini kompyuter tili ko'pilatoriga o'tkazib, kodni to'g'ri ishga tushuradi va natijani bermaydigan kodlar ustidan yurishni tuzatadi. Kompilyatorlar esa, dastur kodini avtomatik ravishda kompyuter boshqa tildagi kodga o'tkazadi va keyinchalik uni bajarib chiqaradi.
Dasturlarni translyasiyalash.
Translyasiya: Dastur kodini bir tilda yoki boshqa dasturlash tiliga o'tkazish. Bu amalga oshiriladigan turlar: kompilyatsiya va interpretatsiya. Kompilyatsiya, dastur kodini boshqa tilga o'girib, uni o'girilgan tilga moslangan kodga aylantirishni anglatadi. Interpretatsiya esa, asl dastur kodini o'girilgan tilga o'qib, barcha qadamlarni bajargan holda, har bitta qadamni to'g'ri yozishni ifodalaydi.
Ushbu mazkur mavzular, dasturlash sohasiga kirish qilib, dasturlash tillarini va ularning mukammal tuzilishini tushuntiradi. Bu tillar, dastur tuzish va boshqarish jarayonlarini osonlashtirish, tajribani oshirish, va kompyuterda ishlov beruvchi dasturlarni yaratishda juda muhimdir.
Dasturlarni translyasiyalash: dasturlarni bir til kodidan boshqa til kodi olish jarayoni.
Dastur turlari: yorliq (source code), obyekt (object code), bajarilgan (executable) dastur.
Bu tushunchalar dasturlash sohasida bilim olishda asosiydir. Bu tushunchalar bilan tanishish, dasturlash tillarini va ularning qanday ishlayotganligini tushu "Dasturlarni translyasiyalash" ifodasi juda umumiy. Bu so'zlar boshqa tilda ham o'zgarishmaydi, chunki har bir dasturlash tili o'z o'ziga xos syntax, qo'llanish va tuzilmaga ega.
Agar sizning maqsadingiz dasturlash tillarini o'rganish yoki dastur kodlarini boshqa tilga o'girish bo'lsa, ularni "translate" qilish orqali emas, balki "port" qilish yoki "rewriting" qilish talab etiladi. Bu, dastur kodlarini boshqa dasturlash tiliga o'tkazish, o'zgartirish yoki keyingi versiyaga o'zgartirishni tushuntiradi.
Shunday qilib, "Dasturlarni translyasiyalash" ifodasi keng tushunchali bo'lmaydi. Agar sizning savolingizni yoritib bering, men sizga yordam bera olishim mumkin. "Dasturlarni qanday boshqa dasturlash tillariga o'girish mumkin?" yoki boshqa so'zlar orqali savolaringizni batafsil bayon eting.
ntiradi.
Umumiy ravishda, bu tushunchalar dasturlash sohasidagi muhim konseptlarni tushuntiradi va dasturlash tilining farkli xususiyatlarini belgilaydi. Ushbu mazmun bilan o'qish, dasturlash sohasida o'rganishni boshlash uchun yaxshi boshlang'ich nuqtelardan biridir.
Ushbu mavzular, dasturlash sohasida tushunchalarini oshirishni, yangi dasturlash tillarini o'rganishni va dasturlarni amaliyotda bajarish jarayonini tushunishga yordam beradi
|
| |