Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkentaxborot texnologiyalari universiteti samarqandfiliali

O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI RAQAMLI TEXNOLOGIYALARVAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI TOSHKENTAXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI SAMARQANDFILIALI
‘‘Dasturiy injiniring’’ kafedrasi
№ 1 мustaqil ta’limish hisoboti
Fan “Dasturiy injiniringga kirish”
Mavzu: Moliyaviy Hisobotlar Tizimi: Kichik bizneslar uchun daromad va xarajatlar hisobotlarini yuritishga yordam beruvchi dasturiy tizim ishlab chiqish
Guruh: DI 22-13 Ziyodullayev Dilmurod
Rahbar: Mahkamova D
Samarqand-2024y.
Moliyaviy hisobotlar tizimi kichik bizneslar uchun yaxshi daromad va xarajatlar hisobotlarini yuritishda yordam berishi mumkin. Bu tizim yordamida siz daromad va xarajatlarni to'g'ri hisoblash, moliyaviy hisobotlarni tayyorlash va solishtirish imkoniyatiga ega bo'lasiz. Zarur narsalar quyidagilar bo'lishi mumkin:
1. Ma’lumotlar tuzilishi: Moliyaviy hisobotlar tizimini ishga tushirishdan oldin, kerakli ma'lumotlarni to'plashingiz kerak. Bu ma'lumotlar o'rtacha kundalik daromad va xarajatlar, mijozlar, hisobvarag'lar, xodimlar haqida bo'lishi mumkin.
2. Daromadlar va xarajatlar kategoriyalarini aniqlash: Daromad va xarajatlarni turli kategoriyalarga bo'lishi kerak, masalan, savdo daromadi, xizmat daromadi, transport xarajatlari, ish haqiqati xarajatlari va boshqalar.
3. Dasturiy ta'minot tanlash: Sizning biznesingizning ehtiyojlariga mos dasturiy ta'minotni tanlash juda muhim. Bu, Excel, QuickBooks, Xero yoki boshqa moliyaviy hisobotlar tizimlarini o'z ichiga olgan dastur bo'lishi mumkin.
4. Dastur ishlab chiqish va sozlash: Dasturiy tizimni ishlab chiqishda, xususiy talablarga muvofiq daromad va xarajatlar hisobotlarini yuritish uchun yaxshi interfeys, ma'lumotlarni kiritish, hisob-kitob qilish va hisobotlarni generatsiya qilish funksiyalari kerak.
5. Moliyaviy mutaxassisning maslahati: Agar siz dasturiy tizimni ishlab chiqishda qiyinliklar yashasangiz, moliyaviy mutaxassisdan yordam so'ray olasiz. Ular sizga tizimni qanday ishlatish, ma'lumotlarni qanday to'plash va qanday hisobotlar yaratish haqida maslahat bera oladilar.
6. Testlash va tahrirlash: Dasturiy tizimni ishga tushirishdan oldin uni tekshirib ko'rish va zarur o'zgarishlarni amalga oshirish juda muhimdir. Bu sizga dastur to'g'ri ishlayotganligini va maqsadlaringizni amalga oshirishda yordam beradi.
"Moliyaviy Hisobotlar Tizimi" loyihaning maqsadi kichik bizneslar uchun moliyaviy hisobotlarini osonroq, samaraliroq va aniqlash uchun dasturiy vositalar taqdim etishdir. Bu dasturiy tizim, kichik bizneslar uchun daromad va xarajatlar hisobotlarini yuritishda yordam beradi. Ushbu tizimning maqsadlari quyidagilardir:
1. **Moliyaviy nazoratni osonlashtirish:** Kichik bizneslar uchun hisobotlar tayyorlash va yuritish odatiy ravishda qiyinchiliklarga olib kelishi mumkin. Moliyaviy hisobotlar tizimi bu qiyinchiliklarni osonlashtirib, daromad va xarajatlarni samaraliroq nazorat qilishga imkoniyat yaratadi.
2. **Ma'lumotlarni aniqlash va tahlil qilish:** Tizim, kichik bizneslar uchun kerakli ma'lumotlarni to'plash, saqlash va tahlil qilishni osonlashtiradi. Bu, biznes rivojlanishining muhim qismlarini aniqlash va moliyaviy rivojlanish strategiyalarini belgilashda juda muhimdir.
3. **Moliyaviy hisobotlar tayyorlash:** Tizim, kichik bizneslar uchun daromad, xarajatlar, foydali kushimcha ma'lumotlar va boshqa moliyaviy hisobotlarni tayyorlash imkoniyatiga ega bo'ladi. Bu hisobotlar, biznes egasi yoki moliyaviy mutaxassis uchun foydali analitik ma'lumotlar taqdim etadi.
4. **Xodimlar va moliyaviy jarayonlarni boshqarishni osonlashtirish:** Moliyaviy hisobotlar tizimi, xodimlar va moliyaviy jarayonlarni boshqarishda osonlik va samarali maslahatlar beradi. Bu, kadrlar boshqaruvini, daromad va xarajatlarni optimallashtirishni va qo'shimcha moliyaviy strategiyalarni belgilashni osonlashtiradi.
5. **Biznes rivojlanishining ko'rsatkichlarini oshirish:** Moliyaviy hisobotlar tizimi, biznes egasiga o'z biznesining rivojlanishining ko'rsatkichlarini aniqlash, nazorat qilish va yangi imkoniyatlar aniqlashda yordam beradi. Bu esa biznesning yanada rivojlanishiga imkoniyat yaratadi.
Jumladan, Moliyaviy Hisobotlar Tizimi, kichik bizneslar uchun daromad va xarajatlar hisobotlarini yuritish va moliyaviy nazoratni osonlashtirish maqsadida ishlab chiqilgan dasturiy tizimdir.
Moliyaviy Hisobotlar Tizimi loyihasi kichik bizneslar uchun daromad va xarajatlar hisobotlarini osonroq va samaraliroq yuritishga yordam beruvchi dasturiy tizimni ishlab chiqish uchun quyidagi ehtiyojlar muhimdir:
1. **Analiz va Talablar Tahlili:** Birinchi navbatda, kichik bizneslar uchun moliyaviy hisobotlar tizimi loyihasini yaratishda tashkil etilgan talablar va biznesning maqsadlarini aniqlash kerak. Bu, kerakli moliyaviy hisobotlar turlarini, ma'lumotlar qanday ko'rsatilishi kerakligini va dasturiy tizimning qanday funktsiyalarga ega bo'lishi kerakligini aniqlab chiqishni o'z ichiga oladi.
2. **Ma'lumotlar Tizimini To'plash:** Moliyaviy hisobotlar tizimini ishlab chiqishda, kerakli ma'lumotlar turlarini aniqlab chiqish va ularni to'plash uchun kerakli qo'llab-quvvatlash va infrastrukturani tuzish kerak. Bu ma'lumotlar savdo operatsiyalari, xarajatlar, daromadlar, xodimlar haqida ma'lumotlar va boshqa moliyaviy ma'lumotlar bo'lishi mumkin.
3. **Foydali Qo'llab-quvvatlashni Tanlash:** Dasturiy tizimni ishlab chiqishda, foydali qo'llab-quvvatlashni tanlash juda muhimdir. Bu, biznes ehtiyojlari va imkoniyatlari boyicha qaror qilishni o'z ichiga oladi. Masalan, Excel, QuickBooks, Xero yoki boshqa moliyaviy hisobotlar tizimlari o'rtasidan tanlovni qilish kerak.
4. **Dasturiy Tizimni Ishlab Chiqish:** Moliyaviy hisobotlar tizimini ishlab chiqishda, kerakli funksiyalarga ega bo'lgan dasturiy tizimni yaratish lozim. Bu tizim, ma'lumotlarni kiritish, to'plash, hisob-kitob qilish, hisobotlar tayyorlash va ko'rsatish funktsiyalariga ega bo'lishi kerak.
5. **Xush kelibsizlik Interfeysi:** Dasturiy tizimni ishlab chiqishda, foydalanuvchilarga oson foydalanish imkoniyatlarini taqdim etish juda muhimdir. Xush kelibsizlik interfeysi yordamida foydalanuvchilar hisob-kitob qilish, ma'lumotlarga kirish va chiqishni osonroq amalga oshirishi mumkin bo'lishi kerak.
6. **Test va To'g'riqlash:** Tizimni ishga tushirishdan oldin, uning to'g'ri ishlashini ta'minlash uchun kafolatlangan test va to'g'riqlash jarayonlaridan o'tish juda muhimdir. Bu, dasturda topshiriqlar va xatoliklar bo'lishini engellashga yordam beradi.
Moliyaviy Hisobotlar Tizimi loyihasini ishlab chiqish uchun, yuqorida keltirilgan ehtiyojlar asosida kerakli ma'lumotlarni to'plab olish, dasturiy tizimni ishlab chiqish va test qilish lozim. Bu jarayon davomida, kichik bizneslar moliyaviy hisobotlarini samaraliroq va osonroq yuritishga yordam beruvchi tizimdan foydalanishi mumkin bo'ladi.
Moliyaviy Hisobotlar Tizimi loyihaning funksional talablari quyidagilardan iborat bo'lishi mumkin:
1. **Ma'lumotlar Kiritish va Saqlash:** Dasturda ma'lumotlar kiritish va saqlash funktsiyalari bo'lishi kerak. Bu funktsiyalar tizimga daromad va xarajatlar, mijozlar, xodimlar va boshqa moliyaviy ma'lumotlar kiritish imkoniyatini beradi.
2. **Daromad va Xarajatlar Hisobotlarini Tayyorlash:** Moliyaviy hisobotlar tizimi kichik bizneslar uchun daromad va xarajatlar hisobotlarini tayyorlash imkoniyatiga ega bo'lishi kerak. Bu hisobotlar, daromad va xarajatlar haqida tafsilotli ma'lumotlar, grafiklar, grafiklar va boshqa statistik ma'lumotlarni taqdim etishi kerak.
3. **Analitik Qo'llab-quvvat:** Dastur ma'lumotlarni tahlil qilish va analiz qilishga yordam berishi kerak. Bu funktsiyalar tizim foydalanuvchilariga daromad va xarajatlar tendensiyalarini, moliyaviy ko'rsatkichlarni, xarajatlarini o'tkazishlarini, foydalanuvchilarining o'rtacha buyurtmalarini va boshqa ma'lumotlarni tahlil qilish imkoniyatini beradi.
4. **Hisobotlar Generatsiyasi va Tarqatish:** Tizim ma'lumotlarni asosida avtomatik ravishda hisobotlar tayyorlash va ulardan foydalanuvchilarga tarqatish imkoniyatiga ega bo'lishi kerak. Bu funktsiyalar foydalanuvchilarga daromad va xarajatlar haqida qiziqarli ma'lumotlar olishda yordam beradi.
5. **Xodimlar va Xizmat Haqiqatlari Boshqarish:** Tizim xodimlar ma'lumotlarini qayta ishlash, ish haqiqatlarini kuzatish, xodimlar uchun maoshlar va ish grafiklarini boshqarish va boshqa xodimlar bilan bog'lanishni ta'minlash imkoniyatiga ega bo'lishi kerak.
6. **Ko'rsatish va Qo'llash:** Tizim foydalanuvchilarga yaxshi ko'rsatish va qo'llash imkoniyatini taqdim etishi kerak. Bu, oson interfeys, ma'lumotlarni qidirish va filtratsiya imkoniyatlari, hisobotlar generatsiyasi va tarqatish va boshqa funktsiyalar orqali amalga oshirilishi mumkin.
7. **Xavfsizlik va Maxfiylik:** Dasturni ma'lumotlarni to'g'ri saqlash, xavfsizlikni ta'minlash va foydalanuvchilar ma'lumotlarini maxfiy saqlash kerak. Bu, ma'lumotlar bazasini xavfsiz va maxfiy qilish, foydalanuvchilar uchun xavfsizlik sozlamalari va boshqa xavfsizlik protokollari orqali amalga oshirilishi mumkin.
8. **Adaptiv Interfeys:** Tizim foydalanuvchilarga har qanday qurilmada vaqtinchalik qatnashishga imkoniyat berishi kerak. Bu, veb-brauzerlar, mobil ilovalar va boshqa qurilmalar uchun adaptiv interfeys taqdim etishni talab qiladi.
Bu funktsionalliklar Moliyaviy Hisobotlar Tizimi loyihasi uchun kerakli talablarni o'z ichiga oladi va kichik bizneslar uchun daromad va xarajatlar hisobotlarini yuritishga yordam beruvchi dasturiy tizimni amalga oshirishga yordam beradi.
Moliyaviy Hisobotlar Tizimi loyihaning tizim talablari quyidagilardan iborat bo'lishi mumkin:
1. **Ma'lumotlar Kiritish va Saqlash:** Tizim ma'lumotlarni kiritish va saqlash imkoniyatiga ega bo'lishi kerak. Bu, biznesning daromad va xarajatlari, mijozlar, xodimlar, tovarlar va boshqa ma'lumotlarini qabul qilish, saqlash va qayta ishlash imkoniyatini ta'minlashni talab qiladi.
2. **Hisobotlar Tayyorlash:** Dastur biznesning kerakli moliyaviy hisobotlarini tayyorlash imkoniyatiga ega bo'lishi kerak. Bu, daromad va xarajatlar hisobotlari, xodimlar maoshlari hisobotlari, mijozlar to'g'risida hisobotlar va boshqa moliyaviy hisobotlar tayyorlashga yordam berishi talab qilinadi.
3. **Analitik Qo'llab-quvvat:** Tizim ma'lumotlarni tahlil qilish va analiz qilishga imkon berishi kerak. Bu, grafiklar, ko'rsatuvlar, diagrammalar va boshqa statistik ma'lumotlar orqali daromad va xarajatlarni tahlil qilish, tendensiyalar va ko'rsatkichlarni aniqlash imkoniyatini ta'minlashni talab qiladi.
4. **Foydalanuvchi Dost Interfeys:** Tizimga oson kirish, ma'lumotlarni o'zgartirish, hisobotlar tayyorlash va ko'rish imkoniyatlarini taqdim etish kerak. Foydalanuvchilar uchun yashirin ma'lumotlar, ko'rsatuvlar va diagrammalar orqali moliyaviy ma'lumotlarga oson kirish imkoniyatini ta'minlash talab qilinadi.
5. **Avto Hisobot Generatsiyasi:** Tizim avtomatik ravishda daromad va xarajatlar hisobotlarini generatsiya qilish imkoniyatiga ega bo'lishi kerak. Bu, foydalanuvchilarga moliyaviy ma'lumotlarni tezkor va aniq hisobotlarda ko'rsatishda yordam beradi.
6. **Xavfsizlik va Maxfiylik:** Dastur ma'lumotlarni xavfsiz va maxfiy saqlash, shifrlash va foydalanuvchilarning maxfiylikni ta'minlashga qiziqarli bo'lishi kerak.
7. **Platforma Yo'qligi:** Dastur veb-brauzerlar, mobil qurilmalar (Android va iOS) va boshqa tizimlarda osonroq ishlay oladigan bo'lishi kerak.
8. **Qo'llab-quvvat va Ta'minot:** Tizimni ta'minlash, xizmat qilish va muammolarni yechishga qiziqarli bo'lishi kerak.
9. **Skalabilik:** Dastur kichik bizneslar uchun boshlanishi mumkin, lekin uning o'sishga va kengayishga tayyor bo'lishi talab qilinadi.
10. **Yorliq va Dokumentatsiya:** Tizimning foydalanish va boshqarilishi uchun yorliqlar va to'liq dokumentatsiya taqdim etilishi talab qilinadi.
Moliyaviy Hisobotlar Tizimi loyihasi uchun tizim talablari bu omillarga ega bo'lishi kerak, shuningdek, biznes ehtiyojlariga va maqsadlarga mos kelishi kerak.
|