nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
SCAMPER
  
Savollar - O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi

|
O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi
|
bet | 5/5 | Sana | 24.11.2023 | Hajmi | 0,49 Mb. | | #105097 |
Bog'liq 2amaliy itSCAMPER
|
Savollar
|
Vazifalar
|
SUBSTITUTE (ALMASHTIRISH)
|
|
|
COMBINE (BIRLASHTIRISH)
|
|
|
ADAPT (MOSLASHTIRISH)
|
|
|
MODIFY/MAGNIFY (MODIFIКATSIYA BOSHQA TURI (HOLATI))
|
|
|
PUT TO OTHER USES (BOSHQA SOHALARDA QO’LLASH)
|
|
|
ELIMINATE (QISҚARTIRISH)
|
|
|
REARRANGE/REVERSE (TARTIBINI O’ZGARTIRISH)
|
|
|
Nazorat savollari
SCAMPER kreativ ta’lim metodidan foydalanish afzalliklarini izohlang.
SCAMPER kreativ ta’lim metodi ijodkorlikni shakllantiruvchdagi o’rni haqida ayting.
XULOSA
SCAMPER kreativ ta'lim metodi, ijodkorlikni shakllantiruvchi testlarni amalga oshirish uchun foydalaniladigan bir usuldir. Ushbu metod orqali, insonlar o'z fikrlarini o'zgartirish va yangi ideyalarni yaratishga imkon beradi. SCAMPER metodining afzalliklari quyidagicha:
1. Stimulyatsiya: SCAMPER metodida fikrni o'zgartirish va yangiliklarni yaratish uchun turli xil stimullardan foydalaniladi. Bu, insonlarning tasavvurlarini o'zgartirish va ijodkorlikni rivojlantirishga yordam beradi.
2. Tarkibiy tahlil: SCAMPER metodida fikrlar tahlil qilinadi va ularning tarkibiy qismlari ajratiladi. Bu, insonlarning fikrlarini tahlil qilish va ularni boshqarishga yordam beradi.
3. Alternativlar: SCAMPER metodida alternativ fikrlar va yechimlar qidirishga imkon beruvchi savollar beriladi. Bu, insonlarning muammolarga yechim topish va ijodkorlikni rivojlantirish uchun turli variantlarni ko'rishga yordam beradi.
4. Modifikatsiya: SCAMPER metodida mavjud fikrlarni o'zgartirish va modifikatsiya qilishga yordam beruvchi usullar ishlatiladi. Bu, insonlarning o'z fikrlarini yangilash va ijodkorlikni shakllantirishga yordam beradi.
5. Parametrlar: SCAMPER metodida fikrni boshqarish va o'zgartirish uchun parametrlar belgilanadi. Bu, insonlarning fikrlarni boshqarish va ijodkorlikni rivojlantirishda yordam beradi.
6. Eliminatsiya: SCAMPER metodida fikrlarni yengillashtirish va o'chirishga imkon beruvchi usullar ishlatiladi. Bu, insonlarning fikrlarini tozalash va ijodkorlikni rivojlantirishga yordam beradi.
7. Rearanzhatsiya: SCAMPER metodida fikrlarni yangi tartibda joylashtirishga imkon beruvchi usullar ishlatiladi. Bu, insonlarning fikrlarni boshqarish va ijodkorlikni shakllantirish uchun turli tartiblarni ko'rishga yordam beradi.
SCAMPER kreativ ta'lim metodi, insonlarning ijodkorlik va tasavvur qobiliyatini rivojlantirishda yordam beradi va ularning fikrlarini o'zgartirishga imkon beradi. Ushbu metoddan foydalanish orqali, insonlar muammolarga yechim topish, yangi ideyalarni yaratish va ijodkorlikni shakllantirishga imkon topadi.
|
| |
NGN texnologiyasini arxitekturasini tushuntirib bering

|
NGN texnologiyasini arxitekturasini tushuntirib bering
|
bet | 20/33 | Sana | 27.07.2024 | Hajmi | 135,55 Kb. | | #268806 |
Bog'liq 1. Kompyuter tarmoqlarining hududiy taqsimlanishi-fayllar.orgNGN texnologiyasini arxitekturasini tushuntirib bering.
NGN texnologiyasining respublikamiz aloqa tarmoqlarida qo`llanilishi, aloqa sifat ko`rsatkichlarini jahon standarti talabiga javob beradigan pog`onaga olib chiqmoqda. NGN texnologiyasi asosida qurilgan tarmoq (ya`ni NGN tarmoq) universal tarmoq hisoblanib, paketli kommutatsiya asosida ixtiyoriy turdagi ma`lumotlarni (tovush, video, rasm, televizion kadr va boshqalar) sifatli, yo`qotishlarsiz va yuqori tezlikda uzatish imkoniyatiga egadir. Nazariy jihatdan o`ylab qaralganda NGN tarmog`i ayni paytda foydalanib kelinayotgan umumfoydalanuvchi telefon tarmog`i (UFTT-PSTN), ma`lumotlar uzatish tarmog`i (MUT), elektr aloqa tarmog`ini (EAT) mukammal yagona tizim sifatida birlashtirgan multiservis tarmog`idir.
NGN tarmog`ini qo`llashning qiyin masalalari uni boshqarish va xavfsizlik masalasidir. NGN tarmog`ining arxitekturasini yaratishda bitta yagona infrastrukturada
UFTT, Mobil aloqa tarmog`i, Internet tarmog`i resurslari, IP-telefoniya tizimini jamlash ko`zda tutiladi. Hozirgi kunda NGN tarmog`ining to`rt sathli arxitekturasi mavjud.Ular:
Xizmatlarni boshqarish sathi
Kommutatsiyalashni boshqarish sathi
Transport sathi
Kirish sathi
Xizmatlarni boshqarish sathi xizmatlarni boshqaruvchi mantiqiy funktsiyalarni jamlaydi.
Kommutatsiyalashni boshqarish sathi signalizatsiya axborotini ishlab chiqish, chaqiriqlarni marshrutlash va ma`lumotlar oqimini boshqarish kabi vazifalarni bajaradi.
NGN tarmog`ining transport sathi ikkita, kirish tarmog`i va bazaviy tarmoqdan tashkil topgan.
Kirish tarmog`i abonent liniyasi, kirish tuguni va uzatish tizimlari (PDH/SDH) dan iborat.
Bazaviy tarmoq kanallarni transportirovka va kommutatsiyalash vazifasini bajaradi. Bazaviy tarmoq quyidagi 3 ta texnologiya sathlardan iborat:
IP, ATM, MPLS (paketlarni kommutatsiyalash);
|
| |
Bulutli va tumanli texnologiyalarga tushuncha bering

|
Bulutli va tumanli texnologiyalarga tushuncha bering
|
bet | 19/33 | Sana | 27.07.2024 | Hajmi | 135,55 Kb. | | #268806 |
Bog'liq 1. Kompyuter tarmoqlarining hududiy taqsimlanishi-fayllar.orgBulutli va tumanli texnologiyalarga tushuncha bering.
Bulutli dasturlar - bu turli xil Internet xizmatlarini bajarish.
Bunday vazifalarga misol qilib, ma'lumotlarni saqlash, serverlar, ma'lumotlar bazalari, dasturlar va ijtimoiy tarmoqlar kiradi. Bulut texnologiyasi bu ommabop texnologiya bo'lib, unda foydalanuvchilar Internet-platformada IT-resurslarda ma'lumot kiritish yoki olish uchun ishlatadilar. Bu texnologiya ma'lumotlar va resurslarni onlayn-serverda saqlaydigan va foydalanuvchi to'g'ridan-to'g'ri kompyuterning qattiq diskida saqlash o'rniga xavfsiz foydalanish uchun ishlatiladi. Bulutli texnologiyalarining yana bir yaxshi tarafi bu online serverlardan dunyonining xohlagan nuqtasida turib ma'lumotlarni kiritish yoki qabul qilish mumkin. Bulutli texnologiyalarning turli xil xizmatlari mavjud bo'lib, ular juda mashhur va bugungi kunda dunyoda keng qo'llanilayotgan katta hajmdagi saqlash va uni zaxiralash, dasturlarni sinash va texnik xizmat ko'rsatish, ma'lumotlarni tahlil qilish va kerakli dasturlarni yetkazib berish mumkin. Bulutli dasturlar texnologiyasi - bu Internetga asoslangan platforma, bu resurslar serverdan mijozga tarmoqlar kanallari orqali ma'lumot yetkazadi. Shu sababli, texnologiya yorug'lik tezligida yangilanayotgan hozirgi dunyoda qaysi texnologiyaga o'tish kerakligini va texnologiyadan to'g'ri foydalanishni bilish juda muhimdir. Shunday qilib, bulutli texnologiyalarning mashhurligi va Internetning salbiy ta'siriga qaramay, u eng tezkor texnologiya bo'lib qoladi va u bugungi bozorning so'nggi tendentsiyasiga aylandi. Demak, undan foydalanishning maqsadi butun dunyo bo'ylab xaridorlarni bir-biriga bog'lash orqali resurslarni diversifikatsiya qilish va o'z vaqtida kerakli resurslardan foydalangan holda ushbu sohadagi mijozlarini saqlab qolish orqali biznes foydalanuvchilariga o'z bozorlarini kengaytirishga imkon berishdir.
Tumanli va bulutli texnologiyalarning farqi
-Tumanli kichik bulutli katta
Ushbu texnologiya foydalanuvchijoylashgan o’rniga yaqin joyda bo’lib, tezkor javob qaytarish, ma’lumotlarni ishonchliligi ta’minlash, axborotlarni
himoyalash va maxfiylikni nazorat qilish imkoniyatini beradi, shuningdek tumanli texnologiya–bulutli texnologiyaga ma’lumotlarni uzatish, ishlov berish, tahlil qilish va saqlash uchun ketadigan vaqt va xarajatlar miqdorini samarali tejashni taqdim etadi. O’tkazuvchaligi eng uzun.
|
| |
Bluetooth Wireless Technology faq 2012 July 24, 2012 Abstract

|
Bluetooth Wireless Technology faq 2012 July 24, 2012 Abstract
|
bet | 1/5 | Sana | 22.03.2020 | Hajmi | 343,67 Kb. | | #8493 |
Bluetooth Wireless Technology FAQ - 2012
July 24, 2012
Abstract
This FAQ provides information about Bluetooth wireless technology support for the Windows family of operating systems. It is intended primarily for independent hardware vendors (IHVs) who are new to the Bluetooth ecosystem on Windows and addresses topics of interest to both hardware and software developers.
This information applies to the following operating systems:
Windows 8
Windows 7
Windows Vista
Windows XP
References and resources discussed here are listed at the end of this paper.
The current version of this paper is maintained on the Web at:
Bluetooth Wireless Technology FAQ - 2012
Disclaimer: This document is provided “as-is”. Information and views expressed in this document, including URL and other Internet website references, may change without notice. Some information relates to pre-released product which may be substantially modified before it’s commercially released. Microsoft makes no warranties, express or implied, with respect to the information provided here. You bear the risk of using it.
Some examples depicted herein are provided for illustration only and are fictitious. No real association or connection is intended or should be inferred.
This document does not provide you with any legal rights to any intellectual property in any Microsoft product. You may copy and use this document for your internal, reference purposes.
© 2012 Microsoft. All rights reserved.
Document History
Date
|
Change
|
|
|
|
July 24, 2012
|
Updated information about Windows 8
|
January 15, 2010
|
Updated for 2010
|
August 27, 2008
|
Updated for 2008
|
September 17, 2007
|
First publication
|
Contents
Introduction 3
General Operating System Support 4
Bluetooth Host Radio Support 11
User Interface 17
Windows Hardware Certification Program 20
Resources 21
Appendix A: How to Install an In-Box Bluetooth Driver on New Hardware in Windows Vista 23
Appendix B: An Example of a Vendor-Provided INF File for Use in Windows Vista 27
|
| |
SCAMPER strategiyasini qo’llash asosida kreativ fikrlash ko’nikmasini rivojlantirish

CAMTASIA STUDIO – SCAMPER tahlilida
|
SUBSTITUTE (ALMASHTIRISH)
|
Fast Stone bilan almashtirish mumkin
|
COMBINE (BIRLASHTIRISH)
|
Istalgan o`lchamda video olish mumkin
|
ADAPT (MOSLASHTIRISH)
|
Dastur interfeysining osonligi talabalarning mustaqil o`rganish uchun zamin yaratadi
|
MODIFY/MAGNIFY (MODIFIКATSIYA BOSHQA TURI (HOLATI))
|
Adobe Flashdan foydalangan holda ish unumdorligini va ta’lim sifatini oshirish
|
PUT TO OTHER USES (BOSHQA SOHALARDA QO’LLASH)
|
Ta’lim sohasidan tashqari ixtiyoriy video montajlar hamda studia mutaxassislari rasm va video montajlarda Camtasia Studio ishlatishlari mumkin
|
ELIMINATE (QANDAY HOLATLARDA QO`LLASH MUMKIN?)
|
Videolarni tasvirga olishda ham ularni tahrirlashda
|
REARRANGE/REVERSE (TARTIBINI O’ZGARTIRISH)
|
Videolarni .camrec formatidan afzalroq dastur mavjud bo`lmagan vaqtda ham videoni ko`rish uchun .avi formatda saqlash
|
-Modul: Ijro etuvchi qurilma – umumiy tushunchalar

|
-Modul: Ijro etuvchi qurilma – umumiy tushunchalar
|
bet | 30/60 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 6,28 Mb. | | #125272 |
Bog'liq ATV dan Ma\'ruzalar matni MAJMUAGA 20194-Modul: Ijro etuvchi qurilma – umumiy tushunchalar.
4.7-Mavzu: Pnеvmatik silfonli ijro mеxanizmlarini hisoblash va tanlash.
Reja:
1. Pnеvmatik silfonli ijro mеxanizmlari
2. Pnеvmatik silfonli ijro mеxanizmlarini hisoblash va tanlash.
Silfonli silindrlar chiqish qismining kichik qiymatdagi chiziqli siljishlariga ega bo`lish uchun qo`llaniladi. Silfon turli bosimlarga ega ikkita muhitga ajratuvchi elastik qat-qat burmali silindrik qobiqdan iborat (1-rasm). Silfonlar uchun qo`llaniladigan materiallar: polutompak (tompak – jez (misning rux bilan aralashmasi)), fosforli bronza, korroziyaga chidamli po`lat, berilli elementi mavjud bronza, monelmetall va elastomerlar. Silfonlar 5 dan 250 mm gacha tashqi diametrga ega. Ishchi bosim silfon devorlari materialining qatlamlar soni bilan aniqlanadi. Bir qatlamli silonlar 0.2 dan 3 MPa bosimga hisob kitob qilinadi, katta diametrlarga kichik bosimlar mos keladi.
1-rasm. Silfon sxemasi
Ko`p qatlamli silfonlar 15 MPa gacha bosimlarda qo`llaniladi (ishchi muhit - suyuqlik). Metalli silfonning maksimal siljishi uning erkin holatdagi uzunligining 25% idan oshmaydi, chunki 15% siqilishga va 10% cho`zilishga ketadi. Silfonlarga tashqi berilgan bosim ichki bosimdan 25…30 % ga ko`p bo`lishi qoniqarli.
Silfonning effektiv yuzasi uchun odatda silfonning o`rtacha diametri olinadi. Agar kichik siljishlarda silfon bikirligi e’tiborga olinmasa, kuchaytiruvchi kuch quyidagi formula bo`yicha hisoblanishi mumkin:
Bu yerda do`rt – silfonning o`rtacha diametri.
d1, d2 – mos ravishda silfonning tashqi va ichki diametri.
|
| |
Bajardi: Ortiqov Nomoz

Bajardi: Ortiqov Nomoz
Download
484,17 Kb.
Matnni ko'rish
bet
1/10
Sana
05.01.2024
Hajmi
484,17 Kb.
#130615
Download
484,17 Kb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Bajardi: Ortiqov Nomoz
Download
484,17 Kb.
Matnni ko'rish
Dasturda uzilishlar, xatoliklar va istisnolarga sharhlar

|
Dasturda uzilishlar, xatoliklar va istisnolarga sharhlar
|
bet | 2/4 | Sana | 24.05.2024 | Hajmi | 1,67 Mb. | | #253068 |
Bog'liq 8- ma\'ruza uzilishlarDasturda uzilishlar, xatoliklar va istisnolarga sharhlar - Dasturiy ta’minot murakkab ish bo‘lib hisoblanadi. Shuning uchun eng mukammal dasturlovchilarda ham har xil “muammolar” bo‘lib turadi. Ayrim hollarda bu muammolarning sababi, “yomon yozilgan kod” bo‘lsa, (masalan, massiv chegarasidan oshib ketishiga yo‘l qo‘yish bo‘lsa) boshqa holda foydalanuvchi ma’lumotlarni xato kiritishi (aytaylik, telefon raqamlari uchun joy, “Chucky” ma’nosidagi ma’lumotlar). Muammoga nima sabab bo‘lishidan qat’iy nazar oxir-oqibatda ilovalar ko‘p hollarda ishlamaydi. Istisnolarni qayta ko‘rib chiqishdan oldin, 3 ta keng tarqalgan terminlarni ko‘rib chiqamiz:
- Dasturiy xatoliklar.
- Foydalanuvchilar xatolari.
- Istisnolar.
Dasturda uzilishlar, xatoliklar va istisnolarga sharhlar - Dasturiy xatoliklar. Dasturlovchi yo‘l qo‘ygan xatolarni shunday ataydilar. Masalan, ilova boshqarib bo‘lmaydigan C++ tilida yaratilgan bo‘lsa. Agar dinamik xotira tozalanmagan bo‘lib, xotira yo‘qolishiga asos bo‘lsa, dasturiy xato kelib chiqadi.
- Foydalanuvchilar xatolari. Boshqa tomondan, foydalanuvchi xatolari ilova kirituvchilar tomonidan ya’ni ilovalarni tuzgan kishilar tomonidan emas. Masalan, oxirgi foydalanuvchi, kiritishlar va kodlarda korrekt kiritishlarni qayta ishlash ko‘zda tutilmagan bo‘lishi mumkin.
- Istisnolar. Istisnolar deb, dasturlash davomida nafaqat qiyin ba’zida dasturlash ilovalarida umuman ko‘zda tutib bo‘lmaydi. Istisnoga misol qilib, quyidagilarni aytish mumkin:
Uzilishlar
|
Dasturda uzilishlar, xatoliklar va istisnolarga sharhlar
|
Apparatli uzilishlar
|
Periferik qurilma o’zining xizmat ko’rsatishga ehtiyoji mavjudligi haqida signal berish uchun aniq apparat kanaliga bit joylashtirishi mumkin. Bu triggerning natijasida protsessor o’z joriy holatini saqlaydi va initsializatsiya vaqtidagi apparat uzilishiga bog’langan o’zining xotira muhitidagi adressiga sakraydi
|
|
|
| |
Embedded system
attachInterrupt()ning sintaksisi

|
Embedded system
attachInterrupt()ning sintaksisi
|
bet | 4/4 | Sana | 24.05.2024 | Hajmi | 1,67 Mb. | | #253068 |
Bog'liq 8- ma\'ruza uzilishlar
Embedded system
attachInterrupt()ning sintaksisi - attachInterrupt(interrupt, function, mode), attachInterrupt(pin, function, mode)
- interrupt: uzilish raqami (int- interrupt).
- PIN: PIN raqami (faqat Arduino Dueda foydalaniladi).
- function: uzilish sodir bo'lganda chaqiriladigan funksiya; bu funksiya parametrlarsiz bo'lishi va hech qanday qiymatlarni qaytarmasligi kerak. Bunday funksiya ba’zan uzilish ishlovchisi deb ataladi.
- mode: uzilishni ishga tushirish shartini belgilaydi. Oldindan belgilangan to‘rtta qiymatdan birini qabul qilishi mumkin:
- LOW – pinda uzilish signallar past bo'lganda ishga tushadi.
- CHANGE - pindagi uzilish holati o'zgarganda ishga tushadi.
- RISING - pin pastdan yuqoriga o'zgarganda uzilish ishga tushadi.
- FALLING - PIN yuqoridan pastga o'zgarganda uzilish ishga tushadi.
- Arduino Due-da yana bitta qiymat mavjud:
- YUQORI - uzilish pin baland bo'lganda ishga tushadi (faqat Arduino Due).
Embedded system
Dastur volatile byte count; void setup() { Serial.begin(9600); pinMode(3, INPUT_PULLUP); attachInterrupt(1, myInterrupt, FALLING); } void loop() { Serial.println(count); delay(500); } void myInterrupt(){ count++; } Dastur kodi - const byte button = 2; // №2 Arduino Nano uchun tugmaga chiqish
- const byte led = 4; // №4 Arduino Nano,uni svetodiodga ulash
- volatile boolean state = false; // svetodiod holati, false - ВЫКЛ, true - ВКЛ
- /*------------------------------------------------*/
- void setup() {
- pinMode(button, INPUT); // kirish sifatida tugma uchun port yo'nalishini o'rnatish
- pinMode(led, OUTPUT); // chiqish sifatida LED uchun portning ishlash yo'nalishini belgilash
- attachInterrupt (0, button_press, RISING); // signalni past darajadan (0 V) yuqori darajaga (5 V) o'zgartirish uchun uzilish ,
- No 0 (raqamli pin 2) o'rnatish, ya'ni. tugmachadan signalning oldingi chetida.
- // portda yuqori daraja (5 V) paydo bo'lganda, uzilish ishga tushiriladi va uzilishni qayta ishlovchi ishga tushadi - funksiya
- button_press }
- void loop() { digitalWrite (led, state); // LEDni yoqing / o'chiring}
- void button_press () {
- static unsigned long millis_prev;
- if (millis() - 100 > millis_prev) state = !state; // LED holatini o'zgartiring (noto'g'ri - OFF, rost - ON) + kontaktning sakrashidan himoya
- millis_prev = millis(); }
Embedded system
|
| |
Dasturiy uzlishlar (yoki sinxron uzilish

|
Dasturiy uzlishlar (yoki sinxron uzilish
|
bet | 3/4 | Sana | 24.05.2024 | Hajmi | 1,67 Mb. | | #253068 |
Bog'liq 8- ma\'ruza uzilishlarDasturiy uzlishlar (yoki sinxron uzilish
|
Dasturiy uzilishning natijasi ham protsessorni ishga tushirish hisoblanganligi uchun u oldindan aniqlangan adresga o’tadi. Dasturiy uzilishga paydo bo’ladigan hollarga misol sifatida nolga bo’linish, xotira segmentstsiyasi xatoligi va h.k.larni keltirish mumkin. Shu usulda bunday uzilishlar apparat hodisasi bilan emas, balki aniq mashina tili amali kodi bilan chaqiriladi. Dasturiy uzuilish ko’p hollarda qopqon deb ataladi
|
Edge-triggered va level-triggered uzilishlar.
|
Periferik qurilmalar o’z signallarini ikki har xil usul bilan uzatishlari mumkin. Edge-triggered uzilishlar apparat yoki dasturiy uzilishlarning yo’qotilishi xavfi bor bu ularni samarali yechimi hisoblanmaydi. Determinizm muhim faktor hisoblangan lebel-trigged uzilishlar real vaqt operatsion tizimlari va o’rnatilgan operatsion tizimlarida afzal ko’riladi.
| Dasturda uzilishlar, xatoliklar va istisnolarga sharhlar Tajribaning formadan tashqidagiligi - Tajribaning formadan tashqidagiligi
- Muxim vositalar kriteriyasi, tizimli modullarni boshqarishda muammolar, tizimni keng turda ximoya qilish va qo`llab quvvatlash va uni boshqarish muxim vazifalardan hisoblanadi.
6.4. Uzilishlar Arduinoda
Embedded system
- Arduinoda attachInterrupt funksiyasi orqali uzilish jarayonni boshqaradi.
- Arduino-da uzilishlar qanday amalga oshiriladi. Uzilish signali qabul qilinganda, loop() siklidagi jarayon to‘xtatiladi. Uzilishda bajarilishi e'lon qilingan funksiyaning ishlash jarayoni boshlanadi.
- Uzilish asosiy dastur kodiga ta'sir qilmaydi. Arduino-da uzilishlar bilan ishlash uchun standart attachInterrupt () funksiyasidan foydalaniladi.
attachInterrupt()ning tavsifi - Tashqi uzilish sodir bo'lganda chaqiriladigan funksiyani belgilaydi. Agar ilgari uzilish bilan bog'langan bo‘lsa, oldingi funksiyani almashtiradi. Ko‘pgina Arduino platalarida ikkita tashqi uzilish mavjud: 0 raqami (raqamli pin 2) va 1 (raqamli pin 3). Ba’zi Arduino platalarida mavjud bo'lgan tashqi uzilishlar uchun pin raqamlari quyidagi jadvalda ko'rsatilgan:
- Plata int.0 int.1 int.2 int.3 int.4 int.5
- Uno, Ethernet 2 3
- Mega2560 2 3 21 20 19 18
- Leonardo 3 2 0 1 7
- Muddati (ixtiyoriy)
|
| |
Elektromagnitli ijro mexanizmlari

|
Elektromagnitli ijro mexanizmlari
|
bet | 21/60 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 6,28 Mb. | | #125272 |
Bog'liq ATV dan Ma\'ruzalar matni MAJMUAGA 2019 Elektromagnitli ijro mexanizmlari
Avtomatik rostlash va pozitsion ishlash prinsipini boshqarish tizimlarida elektr toki energiyasini ishchi organning ilgarilanma-qaytma harakatiga o`zgartirib beruvchi elektromagnitli uzatmalarga ega ijro mexanizmlari sifatida ancha keng tarqalgan elektromagnitli ijro mexanizm(EMIM)lari mavjud.
EMIM boshqarish ob’yektining rostlash organiga ta’sir ko`rsatish maqsadida elektr tokini mexanik siljishga o`zgartirish uchun hizmat qiladi. Bu ijro mexanizmlari elektr signalni mexanik siljishga o`zgartirib beruvchi eng keng tarqalgan o`zgartirgichlar hisoblanadi. EMIM mexanizmlar, elektr apparatlar va relelar qatori uzatmali va boshqarish qurilmasi sifatida qo`llaniladi. Masalan, yuk ko`taruvchi va tormozli elektromagnitlarda, kommutatsion apparatlarni ulash va uzish uzatmalarida, elektromagnit kontaktorlarda, avtomatik rostlagichlarda, mexanik, pnevmatik va gidravlik zanjirlarni ulash va uzish, aylanuvchi vallarni qo`shish va ajratish, klapanlar, ventillar, zaslonkalar, zolotniklarni bir necha nyuton kuch kuch bilan bir necha millimetrli uncha katta bo`lmagan masofalarga ochish va yopish uchun mo`ljallangan uzatmalarida qo`llaniladi.
EMIM vazifasiga ko`ra quyidagicha farqlanadi:
ferromagnit jismlar holatini qayd etish uchun mo`ljallangan tutib qoluvchivchi elektromagnit. Masalan, ferromagnit materiallardan predmedlarni ko`taradigan elektromagnitlar. Ular ish bajarmaydilar, ulardan faqat hisob kitob qilingan ma’lum kuch talab etiladi.
ijro qurilmalarni siljitishga hizmat qiluvchi uzatmalar, masalan, klapanlar, zolotniklar va zaslonkalar. Shuningdek, ular kontaktorlarda, elektromagnit muftalarda va boshqalarda ishlatiladi. Bu elektromagnitlar ma’lum belgilangan ishni bajaradi, shuning uchun ular aniq bir kuchda siljishga hisob kitob qilingan bo`ladi.
Yuk ko`taruvchi elektromagnit
|
|
Tormozli elektromagnit
|
|
Elektromagnit kontaktorlar
|
|
Elektromagnit klapan
|
|
|
| |
-modul. Avtomatik rostlagichlar - 1-Modul: Avtomatlashtirish texnik vositalari faniga kirish. 1-Mavzu

|
1-Modul: Avtomatlashtirish texnik vositalari faniga kirish. 1-Mavzu
|
bet | 49/60 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 6,28 Mb. | | #125272 |
Bog'liq ATV dan Ma\'ruzalar matni MAJMUAGA 20196-modul. Avtomatik rostlagichlar.
6.2-mavzu: Yuqori va quyi daraja analog kirish tochkalari. Jarayon o`zgaruvchisining aproksimatsiyasi.
Reja:
1. Kiritish/chiqarish funksiyalari. Boshqarish funksiyalari.
2. Yuqori va quyi daraja analog kirish tochkalari.
Kiritish-chiqarishni tashkil etish Kiritish-chiqarishning barcha muhim qurilmalari standart tutashuv orqali yoki bevosita prosessorga interfeys kartalar orqali, yoxud tizim tarkibiga kiruvchi va prosessorga ko‘p sondagi tashqi qurilmalarni ulash imkonini ta’minlash uchun mo‘ljallangan kiritish-chiqarish kengaytirgichiga, shuning, xotiraga bevosita kiritish kanaliga yoki maxsus tutashuv kengaytirgichiga ulanishi mumkin.
M-6000 ning standart tutashuvi sifatida 2K tutashuv tanlangan bo‘lib, u quyidagilarni ko‘zda tutadi:
mashina so‘zining barcha 16 xonasini (razryadini) paralel uzatish;
kiritish-chiqarish operasiyalarini bajarishning boshida va oxirida tashqi qurilmalar bilan axborot almashishning reglamentlanmagan tartibi va nazorat funksiyalarini ixtiyoriy bajarish tashqi qurilmalarga yuklatiladi.
Shuni ta’kidlab o‘tish kerakki, kiritish-chiqarishni tashkil etishning taxminan shunday tartibi EHM YAS (yagona seriyasi) vositalari kompleksi uchun ham qabul qilingan. U kiritish-chiqarish ishlarining bir qismini bajarishni prosessorga yuklab, almashtirish ishini bir xillashtirishga imkon beradi. U bu holda turli xildagi tashqi qurilmalarning ish xususiyatidan ancha kamroq darajada bog‘liq bo‘ladi. Bu tizimning chetki qismining nomenklaturasini oshirish va o‘zgartirishimkoniyatlarini jiddiy ravishda kengaytiradi.
Fizik jihatdan 2K tutashuv - ikkita shtepsel rozetkasi bo‘lib, ulardan biri prosessor javonida, ikkinchisi - kiritish-chiqarish kengaytirgichi va tutashuv tarmoqlagichi tuzilishlarida yoki xotiraga bevosita kirish kanalida joylashtirilgan. Bu shtepsel rozetkalariga aniq tashqi qurilmani boshqarish sxemasiga butunicha yoki sxemaning bir qismiga ega bo‘lgan interfeys karta (o‘lchami 235x140 mm bo‘lgan plata) o‘rnatiladi (quyiladi). Prosessor 2K tutashuvga 8 ta chiqishga ega, ya’ni kengaitirgichlARTiz jami 8 ta tashqi qurilmani ulash mumkin. Prosessorga bitta, ikkita yoki uchta kengaytirgichni ulab, tutashuvga chiqishlar sonini mos ravishda 22, 38 yoki 54 tagacha oshirish mumkin.
M-6000 prosessori faqat o‘zining tashqi qurilmalariga ulanmasdan, balki ASVT-D (diskret komponentlardagi) vositalar kompleksiga kiruvchi boshqa istalgan qurilmaga ulanishi mumkin. Bundan tashqari, M-6000 ga EHM YAS i vositalari kompleksidan istagan tashqi qurilmani ulash mumkin. M-6000 prosessori asosidagi tizimning o‘zi EHM YAS i hisoblash kompleksiga boshqa tashqi qurilmalar bilan bo‘yso‘ngan qism tizim xuquqida boshqaruvchi kiritish-chiqarishning quvvatli qurilmasi sifatida ulanishi mumkin.
Bu imkoniyatlarning hammasini ta’minlash uchun tizim tarkibida tutashmalarni moslashtirishning maxsus modeli mavjud.
|
| |
-jadval - Bajardi: Ortiqov Nomoz

5-jadval BGP Eng yaxshi yo'lni tanlash algoritmi
Xususiyatlari
•
Yo'l vektor marshrutlash protokoli
•
Tashqi shlyuz protokoli (EGP)
•
Ma'muriy masofa: eBGP 20, iBGP 200
•
Faqat IP marshrutlash
•
IPv6 qo'llab-quvvatlash (MP-BGP)
•
Ochiq standart
•
Ilova qatlami (TCP port 179)
•
Metrik = yo'l atributlari
•
Eng yaxshi yo'l tanlash algoritmi
•
Sinfsiz marshrutlash
•
Avtonom tizimli tekis topologiya
•
Faqat qo'shni topologiya ko'rinishi
•
To'liq marshrutlash har 30 soniyada yangilanadi (eBGP), 5 soniyada
(iBGP)
•
Taymerni ushlab turish = 60 soniya, taymerni ushlab turish = 180 soniya
•
Loopning oldini olish: AS-path atributi (eBGP), ajratilgan ufq (iBGP)
•
Standart pastki tarmoq maskalari
•
Xabar autentifikatsiyasi: yo'q / matnli parol / MD5
•
Marshrutni avtomatik sarhisob qilish: o'chirilgan (standart)
•
Global korporativ va internet domenlari uchun kengaytirilishi mumkin
•
Yukni muvozanatlash: yo'q
Foydalanilgan adabiyotlar ro’xati
1. W. Stallings. Foundations of Modern Networking: SDN, NFV, QoE, IoT,
and Cloud. Copyright © 2016 by Pearson Education, Inc.
2. W. Stallings Data and computer communications. Pearson Education, Inc.
Pearson Prentice Hall, 2007.
3. O’zbekiston Respublikasini yanada rivojlantirish bo’yicha harakatlar
strategiyasi to’g’risida. O’zbekiston Respublikasi Prezidentining PF-4947-
son farmoni. Toshkent, 2017 yil 7 fevral.
4. Semenov Yu.A. Аlgoritmi telekommunikatsionnix setey. Chast 1. Moskva
2014
5. Аlgoritmi telekommunikatsionnix setey: uchebnoe posobie 1-2 ch. / Yu.A.
Semenov, —М.: Internet-Universitet Informatsionnix Texnologiy; BINOM.
Laboratoriya znaniy, 2014.
|
Statik marshrutizatsiya nima?

marshrutlashda marshrutlash jadvallarini boshqarish ma'mur tomonidan ham bajarilishi
kerak. Statik marshrutlashning afzalligi shundaki, unchalik ko'p ishlov berilmaydi.
Yagona harakat, marshrutlash stolida ma'lum bir maqsad uchun qidirishni amalga
oshirish va shuning uchun marshrutlash apparati ularni arzonlashtiradigan har qanday
murakkab protsessorlarga muhtoj bo'lmasligi kerak.
Dinamik marshrutlash nima?
Dinamik marshrutlashda marshrutlash yozuvlari marshrutlash algoritmlari
yordamida avtomatik ravishda yaratiladi. Demak, ma'mur qo'lda tahrirlashni amalga
oshirishi shart emas. Marshrutlash algoritmlari bu murakkab matematik algoritmlar
bo'lib, unda marshrutizatorlar o'zlarining ulanishlari haqida reklama qiladilar va ushbu
ma'lumotlardan foydalanib, eng ideal marshrutlar hisoblanadi. Reklama va hisob-
kitoblar qanday sodir bo'lishiga qarab turli xil usullar mavjud. Aloqa holati algoritmlari
va masofa vektori algoritmlari ana shunday mashhur ikkita usuldir. OSPF (Open
Shortest Path First) - bu bog'lanish holati algoritmidan keyingi algoritm va RIP
(Routing Information Protocol) masofa vektori algoritmidan foydalanadigan
algoritmdir. Ish paytida juda ko'p o'zgarishlarni o'z ichiga oladigan zamonaviy yirik
tarmoqlar uchun dinamik marshrutlash juda mos keladi.
Dinamik marshrutlashda marshrutlash jadvallari vaqti-vaqti bilan yangilanadi va
shuning uchun biron bir o'zgarish yuz bergan bo'lsa, yangi marshrutlash jadvallari
ularga ko'ra shakllantiriladi. Yana bir afzalligi shundaki, dinamik marshrutlashda, tiqilib
ketishiga qarab, marshrutizatsiya moslashtiriladi. Ya'ni, agar biron bir yo'l juda ko'p
bo'lsa, marshrutlash protokollari ularni aniqlaydi va kelajakdagi marshrutlash
jadvallarida bu yo'llardan qochish mumkin. Dinamik marshrutlashning kamchiliklari
shundaki, hisoblash juda katta hajmdagi ishlov berishni talab qiladigan murakkabdir.
Shuning uchun, bunday marshrutlash uskunasining narxi qimmatga tushishi mumkin.
-jadval - Bajardi: Ortiqov Nomoz

Marshrut jadvaliga marshrutlarni o'rnatish uchun marshrutizator turli xil prefiks
uzunliklarini turli maqsadlar sifatida ko'rib chiqadi. Shuning uchun marshrutlash
jadvalida bir xil va/yoki turli marshrutlash protokollaridan bir nechta marshrutlar
o'rnatiladi. Tie to'xtatuvchi - eng uzun mos keladigan qoida bo'lib, u marshrutlash
jadvalidagi marshrutlar orasidan eng uzun pastki tarmoq niqobi (prefiks) bilan
marshrutni tanlaydi.
1. Marshrutni o'rnatish =
eng past ma'muriy masofa –> bir nechta marshrut
manbalari
2. Marshrutni o'rnatish =
eng past ko'rsatkich –> faqat bir xil marshrutlash protokoli
3. Marshrutni tanlang =
eng uzun moslik qoidasi –> bir nechta marshrut va marshrut
manbalari
4. Yo'q
bo'lganda
standart
marshrutni tanlang.
boshqa
marshrut
mavjud
5. Standart marshrut mavjud bo'lmaganda
paketni o'chirib qo'ying -> ICMP bilan
bog'liq bo'lmagan xabar - Bajardi: Ortiqov Nomoz

uchun olis va filiallarda stub zonalari qo'llaniladi. OSPF unchalik qiyin bo'lmagan
hudud (NSSA) qayta taqsimlangan marshrutlarni EIGRP kabi tashqi marshrutlash
domenidan yo'naltiradi.
OSPF router turlari funksiyasi va joylashuviga qarab tasniflanadi. Magistral
marshrutizatorlar, oddiy marshrutizatorlar, hududiy chegara marshrutizatorlari (ABR)
va avtonom tizim chegara marshrutizatorlari (ASBR) mavjud. OSPF ABR routerlari bir
nechta sohalarda sozlangan interfeyslarga ega. Ular hududlar orasidagi reklama
marshrutlari uchun mas'uldirlar. OSPF ASBR - OSPF va EIGRP yoki BGP kabi tashqi
marshrutlash domeni o'rtasidagi qayta taqsimlash nuqtasi.
OSPF LSA marshrut turlari marshrut topologiyasi ma'lumotlarini va u kelib
chiqqan joyni bildiradi. 1-toifa bitta marshrutizatorni aniqlaydi va Intra-Area (O) deb
ataladi. 2-toifa tarmoq LSA hisoblanadi, chunki u tarmoq segmenti (DR/BDR) bilan
bog'langan va ichki hudud (O) sifatida ham belgilangan. 3-toifa - bu faqat ABR
tomonidan ishlab chiqarilgan va Inter-Area (IA) deb ataladigan umumiy LSA. 4-toifa
LSA - bu faqat ABRdan e'lon qilingan, ASBRga marshrutni e'lon qiladigan ASBR
xulosasi. 7-toifa NSSA LSA bo'lib, ASBR dan kelib chiqadi va ABRda 5-toifa LSAga
aylanadi. Ular OSPF marshrutizatorlari uchun tashqi marshrutlash domenlariga
marshrutlarni taqdim etadi.
Jadval 1 - Bajardi: Ortiqov Nomoz

OSPF va IS-IS ulanish holati protokollari hisoblanadi. RIP haqiqatda qolgan yagona sof
masofali vektor protokoli bo'lib, RIPv2 yaxshilanishlari bilan yangilangan. EIGRP
masofa vektori va havola holati protokollarining xususiyatlariga ega rivojlangan
masofali vektor protokoli sifatida tasniflanadi. EIGRP to'liq
tarmoq topologiyasi
ma'lumotlar bazasi o'rniga faqat qo'shni topologiya jadvaliga ega. Bog'lanish holati
protokollariga o'xshab, EIGRP qo'shni qo'shnilarni hosil qiladi va davriy to'liq
marshrutlash jadvali yangilanishlari o'rniga voqea tufayli yangilanishlarni yuboradi.
BGP - bu har bir marshrut bilan bir nechta avtonom tizim raqamlaridan (ASN)
iborat bo'lgan yo'lni reklama qiluvchi yo'l vektor protokoli. Har bir marshrutda e'lon
qilingan boshqa yo'l atributlari ham mavjud. BGP qo'shnilaridan e'lon
qilingan
marshrutlar AS yo'l atributiga ega har bir yo'naltirish yo'li uchun vektor (yo'nalish)
ma'lumotlarini o'z ichiga oladi.
Marshrutni tanlash algoritmi
Turli marshrutlash protokollari o'rtasida va bir xil marshrutlash protokoli
doirasida marshrut tanlash qoidalari mavjud. Router avval marshrutlarni o'rnatadi,
so'ngra marshrut tanlash algoritmi asosida eng yaxshi yo'l
yoki marshrutni
tanlaydi. Marshrut manbalariga dinamik protokollar (OSPF, EIGRP, IS-IS, BGP),
statik, standart va ulangan marshrutlar kiradi.
Shakl 2 IP-marshrutlash jadvali
Ba'zan bir nechta marshrut manbalaridan bir xil manzilga e'lon qilingan bir nechta
marshrutlar mavjud. Har bir dinamik marshrutlash protokoli
eng yaxshi marshrutlar
bilan alohida marshrutlash jadvalini saqlaydi. Eng past ma'muriy masofaga ega
marshrut global marshrutlash jadvaliga bir xil manzilga bir nechta marshrutlar mavjud
bo'lganda o'rnatiladi. Masalan, EIGRP ma'muriy
masofasi OSPF yoki IS-ISga
qaraganda pastroq. Aksincha, barcha dinamik marshrutlarga nisbatan statik marshrutlar
afzalroqdir.
-jadval - Bajardi: Ortiqov Nomoz

(ASN) bilan ierarxik emas. eBGP qo'shni tengdoshlari turli avtonom tizimlarga, iBGP
tengdoshlari esa bir xil ASNga tayinlangan.
BGP avtonom tizim raqamlari (ASN) shaxsiy yoki ommaviydir. Internetga
ulanish uchun xizmat ko'rsatuvchi provayderdan umumiy ASN diapazoni tayinlanishi
talab qilinadi. Belgilangan umumiy diapazon 1 dan 64511 gacha bo'lgan BGP internet
yo'naltiruvchi ulanishlari uchun. 64512 dan 65535 gacha bo'lgan shaxsiy AS raqami
diapazoni iBGP va/yoki eBGP tarmog'idan foydalanish uchun mo'ljallangan. iBGP
va/yoki eBGP avtonom tizimlarini amalga oshiradigan ba'zi yirik korporativ tarmoq
domenlari mavjud.
Yo'l atributlari
Yo'l atributi siyosati asosida eng yaxshi marshrutni tanlaydigan yo'l tanlash
algoritmi mavjud. Har bir yoʻl atributining standart sozlamasi ham mavjud boʻlib, u
hech qanday siyosat sozlanmaganda foydalaniladi. BGP qo'shni jadvalga ega bo'lib, u
BGP qo'shnilari bilan qo'shnilik hosil bo'lganda yaratiladi. Qo'shnilardan e'lon qilingan
barcha BGP marshrutlarini saqlaydigan topologiya jadvali ham mavjud. Nihoyat,
marshrutizator BGP marshrutlash jadvalini faqat topologiya jadvalidan o'rnatilgan eng
yaxshi yo'l marshrutlari bilan quradi. Masalan, manzilga bir nechta yo'llar mavjud
bo'lsa, birinchi navbatda eng katta vaznga ega yo'l tanlanadi. Og'irlik atributlari teng
bo'lsa, eng yuqori mahalliy afzalliklarga ega marshrut tanlanadi.
Mashinali o‘qitish(MO’)ning turlari mo’ning uchta turini ko'rib chiqamiz [30,43]: O’qituvchili o‘qitish

|
Mashinali o‘qitish(MO’)ning turlari mo’ning uchta turini ko'rib chiqamiz [30,43]: O’qituvchili o‘qitish
|
bet | 1/6 | Sana | 31.05.2024 | Hajmi | 1,32 Mb. | | #258217 |
Bog'liq Amaliy mashg‘ulot-2
Mashinali o‘qitish(MO’)ning turlari
Mashinali o‘qitish sinflashtirish, haqiqiy javobni berish (regressiya), bashoratlsh, tartiblash, filtrlash, muhim ko’rsatkichlarni toppish, ko’rsatmalar berish va boshqa masalalarni echishda qo’llaniladi.
Mashinali o‘qitish(MO’)ning turlari
MO’ning uchta turini ko'rib chiqamiz [30,43]:
O’qituvchili o‘qitish (boshqariladigan),
O’qituvchisiz o‘qitish (nazoratsiz yoki o'z-o'zidan)
Chuqur o‘qitish.
Biz ular orasidagi tub farqlarni bilib olamiz va kontseptual misollarga asoslanib, ular amaliy qo'llanilislhini aniqlaydigan intuitiv tushunchalarni rivojlantiramiz (2.7-rasm).
Mashinali o’qitishni tashkil qilishning modeli 2.8-rasmda keltirilgan.
O’qituvchili o’qitish (Supervised learning)
O’qituvchili o’qitish (Supervised learning) - bu modelni xususiyatlari aniq bo’lgan ma’lumotlar bilan o’qitish. Oʻqituvchili MO’Tlarda obyektlar to’plami (OT) va ularning belgilari hamda bu belgilarning qanday sinfga qarashli ekanligi, ya’ni sinflarning nomi berilgan boʻladi. Bunday turdagi o’qitish usullariga regressiya (2.10-rasm) va sinflashtirish (2.8-rasm) masalalarini misol keltirish mumkin. Bunda xususiyatlari aniq deganda kiruvchi va chiquvchi parametrlar mavjud bo’lishi nazarda tutiladi.
Modelni o’qitishda foydalaniladigan ma’lumotlar odatda ikkita qismga ajratiladi va ular 80:20 nisbatda olinadi. Ya’ni ma’lumotlarning 80% o’qitiluvchi ma’lumot va qolgan 20% esa modelni testlovchi ma’lumot bo’lib xizmat qiladi.
O’qitish jarayonida model kiruvchi va chiquvchi ma’lumotlarning 80% dan foydalanadi , va modelni o’qitish faqat ushbu ma’lumot orqali amalga oshiriladi 2.13-rasm. O’qituvchili o’qitish masalalari.
O’qituvchili o’qitish algoritmlariga misollar: • Chiziqli regressiya (Linear Regression) • Eng yaqin qo'shni (Nearest Neighbor);
• Gauss soddaligi Bayesiyalik (Gaussian Naive Bayes);
• Qaror daraxtlari (Decision Trees);
• Qektorli mashinani qo'llab-quvvatlash (Support Vector Machine (SVM));
• Tasodifiy o'rmon (Random Forest).
2.14-rasm. O’qituvchili o’qitish (Supervised learning) sxemasi.
|
| |
Патент hужжатлари - S. M. Otajonov -fardu "Hayotiy faoliyat xavfsizligi" kafedrasi professori, f m. f d

|
S. M. Otajonov -fardu "Hayotiy faoliyat xavfsizligi" kafedrasi professori, f m. f d
|
bet | 5/44 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 1,3 Mb. | | #116387 |
Bog'liq ижодкорлик фаолияти технологияси мажмуаПатент hужжатлари - бу шундай hужжатлар йиg‘индисики, унда илмий-техник тажрибалар ва лойиhа конструкторлик ишланмаларнинг мазмуни кашф qилинганлиги, фойдали модели hамда кашфиётчининг hуqуqини hимоя qилувчи маълумотлар бўлиши керак.
Метод - муайян маqсадга эришиш, конкрет вазифани бажариш усули, борлиqни амалий ёки назарий ўзлаштириш (билиш) усуллари ёки жараёнлар мажмуи.
Шахс хусусиятлари - турли хил шароитларда такрорланувчи, маълум даражадаги турg‘унликка эга бўлган индивид фаолиятининг кўриниши.
Ижодкорлик - инсон фаолиятининг шундай турики, унинг натижасида янги моддий ёки маънавий бойликлар яратилади.
Иш ўрни - устахона майдонининг ўqув ишлаб чиqариш ва конструкторлик-технологик ишларни бажариши учун зарур ускуналар (верстак, станок), асбоблари ва мосламалар маqсадга энг мувофиq hолда жойлаштиришган qисми тушунилади.
Лойиhа - кўзда тутилган объектни яратиш учун бажариладиган hисоб-китоблар ва график ишларни qамраб олувчи вазифалар мажмуи.
Лойиhалаш - кўзда тутилган ёки мавжудлиги мумкин бўлган объект, hолатнинг тимсоли - лойиhасини яратиш жараёни.
Ижодкорлик - инсон фаолиятининг шундай турики, унинг натижасида янги моддий ёки маънавий бойликлар яратилади.
Моделлаштириш - муайян hодиса, жараён ёки объектлар системасини уларнинг моделларини ясаб ўрганиш йўли билан текшириш; янги яратилаётган объектлар характеристикаларини аниqлаш ва уларни qуриш.
Лойиhалашнинг самарали методлари - буюмларни конструкциялаш, манипулятив конструкциялаш, маълумотлари qисqартирилган техник hужжатларни qўллаш, ижодий масалаларни hал qилиш, ижодий топшириqларни бажариш, илгари тайёрланган конструкцияларни ўзлаштириб, ишларни qайта бажариш, хаёлий эксперимент.
Эвристик метод - бу янги техник ечимни яратиш маqсадида прототипни qандай qилиб ўзгартиришга оид йўриqларнинг qисqача тавсифи.
Модел – hаqиqатдан объектнинг шартли акс эттирилиши.
Макет– объектнинг констуркциясини яqqолроq тасаввур этиш имконини берадиган умумий hажмли тасвиридир.
|
| |
Мавзуни мустаhкамлаш учун саволлар

|
Мавзуни мустаhкамлаш учун саволлар
|
bet | 3/44 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 1,3 Mb. | | #116387 |
Bog'liq ижодкорлик фаолияти технологияси мажмуаМавзуни мустаhкамлаш учун саволлар
Интеллект hамда интеллектуал мулк тушунчаларини тавсифлаб беринг.
Фуqароларнинг аqлий мулкини hимоя qилиш шакллари.
Мактаб курсида техник ижодкорлик билан шуg‘улланишнинг qандай шакллари мавжуд?
Ижодкорлик нима? Ўqувчининг дарслардаги фаолиятида ижодкорлик мисолларини келтиринг.
Hар бир мавзу бўйича билиш жараёни qандай амалга оширилиши керак? Нима учун?
Hар бир мавзуни ўрганиш борасида ўqувчиларни ижодкорлик ва тадqиqотчилик фаолиятини ташкил этиш учун нима qилиш зарур?
Ижодкорлик билан ТРИЗ ўзаро qандай алоqага эга?
Дейлик, сиз ижодкорлик qобилиятларини ўрганувчи тадqиqотчисиз, ўзингизнинг иш режангизни тузинг. Сиз qандай кузатишлар ва синовлар ўтказишингиз лозим?
Ижодий фикрлаш нима?
Ижодкорлик масалаларини ечиш учун ижодкорлик фаолиятининг qандай методларини qўллайсиз? Бу методларнинг афзалликлари ва камчиликлари нималардан иборат?
Qандай hал qилинмаган муаммолар сизга маълум? Бундай муаммолардан бирини ечиш учун режа тузинг.
«Ижодкорлик масалаларини ечиш методлари» мавзусида реферат ёзинг ёки шу мавзу бўйича шаhрингиздаги илмий кутубхонада бор бўлган адабиётлар рўйhатини тузинг.
Нима деб ўйлайсиз, техника ва санъат, биология ва тарих бўйича ижодкорлик масалаларини ечиш учун умумий методлар бўлиши мумкинми? Нима учун?
Ижодкорлик – янги моддий ва маънавий бойликларни яратишга йўналтирилган фаолият тури.
Интеллект – шахс аqлий qобилиятларининг нисбатан турg‘ун тузилмаси.
Ижодий топшириq – объект ўлчамларини орттириш ёки камайтириш, буюмнинг деталлари, узели ёки таркибий qисмини пухтароg‘и билан алмаштириш орqали буюмни ўзгартиришни кўзда тутади.
Интуиция – бу субъект томонидан ўзига фикран qўйиладиган савол ва муаммоларга англанмаган hолатда юзага келувчи жавоблар бўлиб, у тўпланган тажриба ва билимлар асосида топилади.
|
| |
Интуитив фикрлаш - S. M. Otajonov -fardu "Hayotiy faoliyat xavfsizligi" kafedrasi professori, f m. f d

|
S. M. Otajonov -fardu "Hayotiy faoliyat xavfsizligi" kafedrasi professori, f m. f d
|
bet | 4/44 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 1,3 Mb. | | #116387 |
Bog'liq ижодкорлик фаолияти технологияси мажмуаИнтуитив фикрлаш жараёнлари амалга ошувининг тезлиги, бос- qичларнинг аниq фарqланмаслиги, минимал даражадаги англанганлик билан тавсифланади.
Ижодий фикрлаш янги буюмлар яратилиши билан характерланиб, уни hосил qилиш учун билиш фаолиятининг ўзида янги мотивация ва маqсадларни юзага келтиради.
Патент тадqиqотлари техника объектларининг ривожланиши, техник даражаси ва тараqqиёт истиqболларини аниqлаш маqсадида олиб бориладиган илмий тадqиqотлар бўлиб, бунда уларнинг патент софлиги белгиланади.
Патент изланишлари турли давлатларнинг Ихтиролар халqаро таснифи бўйича таснифланган hимоя hужжатларини излаш ва таhлил qилиш.
Билимлар банки компютерларда саqланувчи ахборотлар жамламаси бўлиб, унда ахборотларнинг концетпуал бирлигини hосил qилувчи маълумотлар белгиланган тартибда жамлаб борилади.
Ижод сифат жиhатидан янги ва беqиёс, оригиналлиги ва ижтимоий-тарихий жиhатдан нодирлиги билан ўзгача нарса яратиш фаолияти.
Кашфиёт – моддий дунёнинг илгари маълум бўлмаган объектив мавжуд qонуниятлар, хоссалари ва hодисаларни аниqланиши билан тавсифланиб, у инсониятнинг билиш даражасини тубдан ўзгартирувчи таъсирга эга бўлади.
Кашфиётнинг ишончлилиги - объектив мавжуд бўлган qонуният, хусусият ёки hодисанинг кашфиёт сифатида тан олиниши учун у назарий ёки тажриба-синов ишлари воситасида исботлаб берилмоg‘и лозим.
Кашфиёт учун аризанинг таркиби - кашфиёт учун тузиладиган ариза qуйидаги hужжатлардан иборат бўлиши лозим: кашфиёт учун диплом берилишини сўраб ёзилган ариза, тахмин qилинаётган кашфиёт тафсилоти, кашфиёт устиворлигини тасдиqловчи hужжатлар, кашфиёт ишончлилиги ва аhамияти тўg‘рисидаги хулоса hамда ёрдамчи материаллар.
Ихтиро - халq хўжалиги, ижтимоий-маданий qурилиш ёки мудофаа соhасида масалани ижобий самара берадиган qилиб, янгичасига ва ўзига хос техник hал этиш.
Ихтирочилик hуqуqи - кашфиётлар билан, ихтиролар ва рационализаторлик таклифлар qилиш ва улардан фойдаланиш билан боg‘лиq бўлган муносабатларни тартибга солувчи меъёрлар мажмуи.
|
| |
IoT qurilmalarini hujumdan himoya qilishning eng yaxshi usullari qanday?

|
IoT qurilmalarini hujumdan himoya qilishning eng yaxshi usullari qanday?
|
bet | 4/6 | Sana | 23.12.2023 | Hajmi | 2,53 Mb. | | #127610 |
Bog'liq 2Iot xavfsizligiIoT qurilmalarini hujumdan himoya qilishning eng yaxshi usullari qanday?
Internet of Things qurilmalari bugungi kunda eng qiziqarli va foydali iste'molchi texnologiyalaridan biridir. Bugungi kunda aql bovar qilmaydigan turli xil aqlli qurilmalar mavjud, ammo IoT qurilmalarini xavfsizlik tahdidlaridan himoya qilish juda muhimdir.
IoT qurilmalarini qanday himoya qilish kerak ?
Kiberhujumlar ko'pincha tarmoq xavfsizligidagi eng zaif havoladan foydalanadi. Fishing hujumini qanday aniqlashni bilmagan xodimlar kiberxavfsizlik buzilishining keng tarqalgan sabablari hisoblanadi. Yomon himoyalangan qurilmalar jiddiy xavf tug'dirishi mumkin, masalan, ishlab chiqaruvchining standart parolida qolganlar.
Yaxshiyamki, IoT qurilmalaringizni himoya qilish uchun sizga keng qamrovli xavfsizlik bilimlari kerak emas. Bir nechta oddiy eng yaxshi amaliyotlar uzoq yo'lni bosib o'tishi mumkin.
Standart parollar va sozlamalarni o'zgartiring.
Yangi IoT qurilmasini o'rnatishda sizga kerak bo'lmagan kirish va ulanish xususiyatlarini o'chirib qo'yganingiz ma'qul. Ba'zi hollarda foydali bo'lishi mumkin bo'lgan, ammo boshqalarida xavf tug'diradigan turli xil ulanish xususiyatlari mavjud. Bundan tashqari, qurilmalar odatda minimal xavfsizlik xususiyatlari va zaif standart parollar bilan jo'natiladi. O'zingizga tegishli IoT qurilmalarini himoya qilish uchun ushbu xavflarni bartaraf etishingiz kerak. Ko'p faktorli autentifikatsiyadan foydalaning.
Ko'p faktorli autentifikatsiya (MFA) bugungi kunda mavjud bo'lgan kirish texnologiyasidagi raqamdir. Foydalanish oson, lekin juda xavfsiz, bu uni qulay va xavfsiz qiladi.
TIV kirishga urinishlarni identifikatorni tasdiqlash orqali tekshirish orqali ishlaydi. Masalan, TIVga kirish sizdan tasdiqlangan telefon raqamingiz yoki elektron pochta manzilingizga yuborilgan xavfsiz bir martalik kod yordamida shaxsingizni tasdiqlashingizni soʻrashi mumkin. Ushbu kodlar tasodifiy, taxmin qilish deyarli mumkin emas va ma'lum vaqtdan keyin tugaydi.
|
| |
Qaysi IoT qurilmalari xavfsizlik muammolarining eng yuqori ulushiga ega?

|
Qaysi IoT qurilmalari xavfsizlik muammolarining eng yuqori ulushiga ega?
|
bet | 3/6 | Sana | 23.12.2023 | Hajmi | 2,53 Mb. | | #127610 |
Bog'liq 2Iot xavfsizligiQaysi IoT qurilmalari xavfsizlik muammolarining eng yuqori ulushiga ega?
IoT qurilmalariga tez-tez uchraydigan hujumlardan ba'zilari tarmoqni skanerlash, masofaviy kodni bajarish, buyruqlar kiritish va boshqalar kabi usullardan foydalangan holda amalga oshiriladigan ekspluatatsiyalardir. Hujumlarning 41 foizi qurilma zaifliklaridan foydalanadi, chunki IT orqali hujumlar ma’lum zaif tomonlardan foydalanish maqsadida tarmoqqa ulangan qurilmalar orqali skanerlanadi. Birinchi qurilmani buzgandan so'ng, boshqa zaif qurilmalarga kirish va ularni birma-bir buzish uchun lateral harakat ochiladi.
IoT xavfsizligiga qanday tahdidlar bor?
Vaqti-vaqti bilan sinovdan o'tgan zamonaviy IT-ga asoslangan zararli dasturlarning oldini olish uchun eskirgan deb hisoblangan ushbu hujum taktikalaridan ba'zilarini qo'llashdan tashqari, tengdoshlar orasidagi buyruq-nazorat (C2) aloqasi va o'zo'zidan tarqaladigan IoT zararli dasturlari qurtlari IoT-da paydo bo'ladigan ikkita yangi hujum taktikasidir. xavfsizlik gorizonti. IoT qurtlari, aslida, IoT botnetlariga qaraganda keng tarqalgan. Ikkala taktika ham korxonadagi muhim biznes operatsiyalarini buzish uchun o'nlab yillar davomida saqlanib qolgan OT protokollariga qaratilgan.
IoT xavfsizligi uchun eng yaxshi amaliyotlar qanday?
Strategik fikrlaydigan CISCO va tarmoq xavfsizligi yechimlaridan tashqariga chiqmoqdalar va IoT hayotiy sikliga to'liq yondoshmoqdalar, IoT innovatsiyalarini ishonchli tarzda ta'minlaydigan va tarmoqni mavjud va noma'lum tahdidlardan himoya qiladigan IoT xavfsizligi holatini yaratmoqdalar. Hayotiy sikl yondashuvi IoT xavfsizligining beshta muhim bosqichini o'z ichiga oladi.
Tarmoq xavfsizligi va operatsion guruhlari IoT xavfsizligini standart amaliyot, jarayon va protseduraga boshqariladigan va boshqarilmaydigan qurilmalarning IoT xavfsizligi hayoti davomida bir xil ko'rinish va nazorat darajasiga tushishini ta'minlashi kerak:
Boshqariladigan va boshqarilmaydigan barcha qurilmalarni kontekst bilan aniqlang.
Barcha qurilmalar bilan bog'liq zaifliklar va xavflarni to'g'ri baholang va aniqlang.
Zero Trust siyosatlarini avtomatlashtirish va bu siyosatlarni amalga oshirish.
Ma'lum tahdidlarning oldini olish bo'yicha tezkor choralar ko'ring.
Noma'lum tahdidlarni tezda aniqlang va ularga javob bering.
IoT xavfsizligining samarali strategiyasi qurilmalar va ular ulangan tarmoqlarni IoT xavfsizligi xavflarining tobora kengayib borayotgan spektridan himoya qilishi kerak. IoT xavfsizligi bo'yicha eng yaxshi amaliyotlar haqida ko'proq ma'lumot olish uchun IoT xavfsizligi bo'yicha Enterprise Buyer qo'llanmasini o'qing.
|
| |