Ip gazlama to’qimalarini to’qishni texnologik jaryoni

Ip gazlama to’qimalarini to’qishni texnologik jaryoni
Suniy va sintetik to’qimalarni to’qish uchun iplarni to’quvchilikga tayyorlash
Shoyi to’qimalarni to’qish jarayoni
Yigiruv, pillakashlik, ip pishitish va kimyo zavodilarda ishlab chiqarilgan
iplar to`quvchilik korxonalariga turli o`ramalarda keltiriladi. Yigirilgan iplar qog`oz
naychalarda yoki bobinalarda, tabiiy ipak yigirilganda, pishitilgan iplar bobina yoki
gardishli g`altaklarda, kimyoviy iplar bobinalarda keltiriladi.
Iplarini qayta o`rashdan asosiy maqsad to`qimachilik matolarni ishlab
chiqarishni iqtisodiy samaradorligini oshirish va mahsulot sifatini yaxshilashdan
iborat. Qayta o`rash jarayonida ip nazoratdan o`tib nuqsonlari (yo`g`on va ingichka
joylari) bartaraf etiladi va turli xas cho`plardan tozalanadi. Qayta o`rash natijasida
ip sifati yaxshilanib, ulardan sifatli trikotaj va to`qima matolar ishlab chiqariladi.
To`qimachilik matolar ishlab chiqarishni yuqori unumli usul va dastgohlarini
yaratilishi qayta o`rash jarayoni ahamiyatini yanada oshiradi.
-rasmda qayta o`rash jarayonlarining umumiy texnologik sxemasi ko`rsatilgan.
4-rasm. Qayta o`rash jarayonlarining umumiy texnologik chizmasi
Yigiruv mashinasidan keltirilgan naycha 1, qo`zg`almas naycha tutgichga
o`rnatilgan. Naychadan chuvalanib chiqayotgan ip yo`naltiruvchi chiviq 2 ni egib
o`tib, taranglovchi asbob 3, tozalovchi - nazoratchi asbob 6, o`zi to`xtatguvchi
mexanizm chivig`i 7 ni egib o`tadi. So`ngra ip yurgizgich orqali o`tib, aylanma
harakatdagi patron 9 ga o`raladi.
Agar ip, yigirilgandan qayta o`ralishi kerak bo`lsa, yigirilgan maxsus charxga
o`rnatiladi va qayta o`rash jarayonida u bilan aylanadi. Yigirilgandan chuvalanib
chiqayotgan ip yo`naltiruvchi chiviqdan o`tib, tozalovchi-nazoratchi asbob,
to`xtatuvchi chiviq, ip yurgizgich orqali bobinaga o`raladi.
Yigirilgandan chuvalib chiqayotgan ipga kerakli miqdorda taranglik berish uchun
charx cho`piga kiydirilgan qayish yoki ip pilta yordamida yuk osiladi.
O’rama shaklilari .
Parallel o’rama uchun:
1 - tsilindrik
2 - bochkasimon
3 - trapetsiyasimon
a)
Krestsimon o’rama uchun:
1 - tsilindrik.
2 - konussimon.
b)
Qayta o`rashga qo`yilgan texnologik talablar.
Ipni qayta o`rash jarayoni quyidagi texnologik talablarga javob berishi zarur:
- Ipning fizik- mexanik xususiyatlari yomonlashmasligi (pishiqligi va elastikligi
saqlanib qolishi);
- O`ramadagi o`ramlar tuzilishi ipni keyingi jarayonlar (tandalash va to`quvchilik)da
yengil chuvalab chiqib, bu jarayonlarni katta tezlikda bajarilishini ta`minlash;
- Bobinalardagi ipning uzunligi iloji boricha katta bo`lib, xamma guruhlar
(partiyalar)dagi barcha bobinalarda bir xil bo`lishi;
- Iplarning tarangligi doimo o`zgarmasdan va xamma bobinalarda bir xil bo`lishi
kerak;
- Iplarning uchlari pishiq ulangan bo`lib, ulangan joy yo`g`onlashmasligi va
keyinchalik to`qimani sirtqi ko`rinishiga salbiy ta`sir etmasligi kerak;
- Qayta o`rashda chiqindilar iloji boricha kam bo`lishi kerak;
Jarayon serunumli va kam mehnat talab etilishi maqsadga muvofiq.
Muhokama uchun savollar:
1. Qayta o`rash jarayoniga qanday texnologik talablar qo`yilgan?
2. Qayta o`rashda ipning xossalariga qanday o`zgarishlar kuzatiladi?
3. Nima uchun bobinalarga qayta o`ralayotgan iplar partiyasining tarangligi bir
xilda saqlanishi maqsadga muvofiq hisoblanadi?
|