Reja:
1.Mahalliy moliyaning mohiyati va tarkibi. Mahalliy byudjet

|
Reja:
1.Mahalliy moliyaning mohiyati va tarkibi. Mahalliy byudjet
|
bet | 64/94 | Sana | 30.05.2024 | Hajmi | 376,92 Kb. | | #257286 |
Bog'liq 1 mavzu Moliyaning mohiyati va funksiyalari reja Moliyaning moReja:
1.Mahalliy moliyaning mohiyati va tarkibi. Mahalliy byudjet.
2.Hududlarni rivojlantirishda mahalliy byudjetning moliyaviy imkoniyatlari.
3.Mahalliy byudjetdan tashqari fondlar.
Kalit so’zlar: mahalliy boshqaruv organlari, moliyaviy resurslar, mahalliy byudjet.
Mashg’ulotning maqsadi: Mahalliy moliyaning mohiyati va tarkibi, O’zbekiston Respublikasida mahalliy moliyaning o’rni va ahamiyati, byudjetdan tashqari mahalliy fondlarni yoritib berish.
O’qitish vositalari: yozuv doskasi, turli plakatlar, taqdimot materiallari, tarqatma materiallar, videoproyektor. Ilmiy adabiyotlar: darslik, o’quv qo’llanma, statistik ma’lumotlar, uslubiy qo’llanma va shu kabilar
O’qitish usullari: Talabalarni ma’ruza materiallari bilan tanishtirish, suhbat, mavzuni nazariy yoritish, savollarga javob berish. O’qitishning zamonaviy pedagogik texnologiyalarini qo’llash: aqliy hujum, taqdimot, dialog, Internet yordamida mavzuni qo’shimcha yoritish.
1. Mahalliy moliyaning mohiyati va tarkibi.
Mahalliy byudjet
Mahalliy byudjetlar O’zbekiston Respublikasi davlat byudjetida muhim tarkibiy qismni tashkil etadi va mahalliy hokimiyatlarning faoliyat ko’rsatishlarida moliyaviy manba bo’lib hisoblanadi. O’zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining 2000 yil 14 dekabrdagi “Byudjet tizimi to’g’risida”gi Qonunida “Mahalliy byudjet – Davlat byudjetining tegishli viloyat, tuman, shahar pul mablag’lari jamg’armasini tashkil etuvchi bir qismi bo’lib, unda daromadlar manbalari va ulardan tushumlar miqdori, shuningdek, moliya yili mobaynida aniq maqsadlar uchun ajratiladigan mablag’lar sarfi yo’nalishlari va miqdori ko’zda tutilishi ko’rsatilgan.
Mahalliy byudjetlar tizimi mahalliy talab-ehtiyojlarni to’laroq qondirishni hamda davlatning markazlashgan tartibda amalga oshiradigan tadbirlarning bajarilishi bilan chambarchas bog’langan holda ijro etishga imkon yaratib beradi.
Mahalliy byudjetlar daromadlari asosan mahalliy soliqlar va umumdavlat soliqlaridan ajratmalar hisobiga shakllanadi. Respublika va mahalliy byudjetlari o’rtasidagi munosabatlarni, bog’liqlikni yanada takomillashtirish, shubhasiz regionlarni iqtisodiy rivojlantirish ular o’rtasidagi iqtisodiy nomutanosiblikka mumkin qadar barham berishdan iborat. Bundan tashqari, mahalliy byudjetlarga tushumlarning yangi manbalarini qidirib topish, soliq undirishning progressiv tizimini joriy qilish va mavjud soliq tushumlari asosini takomillashtirish sohasida bir qancha ishlar amalga oshirilgan bo’lsada bu ishlarning haqiqiy holati hali to’liq o’rganilmagan. Shu sababli mahalliy byudjet faoliyatini hamda mahalliy byudjet daromadlari bazasini o’rganib chiqish va tahlil qilish zarurdir. Mahalliy byudjetlar daromadlari bazasini mustahkamlashga oid muammolarni hal qilishda va ularning hozirgi holatini tahlil qilishda rivojlangan davlatlar tajribasiga tayanib, bu tajribalarni Respublikamizning mahalliy sharoitidan kelib chiqqan holda tadbiq qilish bo’yicha tavsiyalar ishlab chiqish muhimdir. Ushbu kurs ishi loyihasida mahalliy byudjetlar daromadlarning amaldagi bo’linish tamoyillarini o’rganish va mahalliy byudjetlarni tartibga solish amaliyoti yuzasidan tegishli takliflar kiritish, amaliyotda qo’llanilayotgan soliqlar, mahalliy byudjetga tushadigan soliqlar turini kamaytirish asosida yangi soliq bazalarini yaratish yo’llarni aniqlash va boshqa masalalar ko’rib chiqildi. Byudjet daromadlarini shakllantirishda mahalliy soliqlar rolini oshirishning asosiy yo’nalishlaridan biri sifatida ularning shu jarayondagi salmog’ini oshirish e’tirof etilgan va unga, bir tomondan, soliqqa tortish bazasini kengaytirish va ikkinchi tomondan, tegishli mahalliy soliqlarning stavkalarini o’zgartirish orqali erishish ko’zda tutilgan ekan, to’g’risini aytganda, unga osonlikcha o’z-o’zidan erishib bo’lmaydi. Bu ancha murakkab bo’lgan yo’nalish hisoblanib, uning muvaffaqiyatli amalga oshirilishi, ko’p jihatdan, byudjet va soliq to’lovchilar manfaatlarining mushtarakligiga bog’liq. Ana shunday mushtaraklilikka erishilmas ekan, byudjet daromadlarini shakllantirishda mahalliy soliqlar rolini oshirishning birinchi yo’nalishi o’z samarasini ko’zlanganidek bera olmaydi. Bunday sharoitda, albatta, ushbu maqsadga erishishning boshqa yo’nalishini qidirib topishga ehtiyoj tug’iladi. Bizning fikrimizcha, ana shunday yo’nalishlardan biri mahalliy soliqlarning undirish mexanizmini takomillashtirish orqali ularning byudjet daromadlarini shakllantirishdagi rolini oshirish hisoblanishi kerak.
|
| |