nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Algoritm g'oyasi - Mustaqil ishi Bajardi: Yusupova Dilorom Qabul: Umurzaqova D. M farg’na 2023 Mavzu

|
Mustaqil ishi Bajardi: Yusupova Dilorom Qabul: Umurzaqova D. M farg’na 2023 Mavzu
|
bet | 5/5 | Sana | 15.11.2023 | Hajmi | 185,42 Kb. | | #99352 |
Bog'liq malumotlar tuzilmasi va algoritmAlgoritm g'oyasi: Ma'lumotlar butun jadval bo'yicha operativ xotirada kichik adresdan boshlab, to katta adressgacha ketma-ket qarab chiqiladi.
BINAR QIDIRUV
Binar qidiruvning asosiy g'oyalaridan biri ketma-ket ikkiga bo'lishga asoslanadi, ya'ni berilgan x ni massivning o'rtadagi elementi bilan solishtiradi, agar katta bo'lsa oxiri va o'rtasi orasidagi massivni oladi, agar kichkina bo'lsa boshi va o'rtasi orasidagi massivni oladi, va har safar shu jarayon takrorlanib boradi toki x element solishtirilayotgan massivning elementga teng bo'lgunicha yoki massivning elementlari qolmaguncha.
CHIZIQLI VA BINAR QIDIRUV USULLARINING FARQLARI
Funksiyaga berilayotgan massiv Binar qidiruv uchun albatta o'sish tartibida bo'lishi talab qilinadi, chiziqli qidiruv uchun esa berilayotgan massiv qay tartibda bo'lishini ahamiyati yo'q.
Chiziqli qidiruvda elementlarni bittalab har birini tekshiriladi, binarda esa algoritmidan kelib chiqib chiziqliga nisbatan ancha kam solishtirish amali bajariladi.
Chiziqli qidiruvning ishlash vaqti ko'pi bilan O(n) va binar qidiruvniki ko'pi bilan O(log n).
Elementni qidirishda solishtirish jarayoni ham ikki xil bo’ladi. Chiziqli qidirish algoritmi faqat tenglikka asoslanadi. Ikkilik qidirish esa tenglik, katta yoki kichiklikka qarab, o’z ishini davom ettiradi.
Chiziqili qidirish algoritmi elementni array boshidan tartib bilan qidiradi. Ikkilik qidirish algoritmida esa bu jarayon array o’rtasidan boshlanib turlicha davom etishi mumkin.
Dasturlashda bu jarayon tasodifiy elementga murojaat (random access) deb ataladi.
XULOSA
Ko'rib turganimizdek, ikkilik qidirish chiziqli qidirishdan ko'ra samaralidir, chunki har safar biz qolgan massivning yarmini qidirishimiz kerak.
Ikkilik qidirish algoritmi ishlashi uchun array saralangan bo’lishi shart. Chiziqli qidirish algoritmida esa bu narsaga hojat yo’q. Aynan shu jihati bilan chiziqli qidirish algoritmi ikkilik qidirishdan ko’ra ustunlik qilishi mumkin. Chunki ba’zi holatlarda ma’lumot saralanmagan bo’lishi va uni saralash ko’proq vaqt olib qo’yishi mumkin.
Vikipediyaga ko'ra, o'rash uchun: kompyuter fanida algoritmlarni kirish vaqti kattalashgan sari ularning ishlash vaqti yoki makon talablariga qarab tasniflash uchun katta O yozuvi ishlatiladi. Bu funktsiyalarni o'sish sur'atlariga ko'ra tavsiflaydi. Shunday qilib, chiziqli qidirish uchun, massivning kattalashishi bilan ishning eng murakkab holati O (n) bo'ladi.
Foydalanilgan adabiyotlar:
https://medium.com/@algorithmuzb/ikkilik-qidirish-binary-search-15070d707b04
https://www.geeksforgeeks.org/binary-search/
Cms.tuit.uz maruza matnlari;
Internet saytlar:
sqlservertutorial.net
jquery-az.com
w3schools.com
metanit.com
Wikipediya.com
Texnoman.uz
http://fayllar.org
|
| |
Disklar - Asosiy xotirannng mantiqiy strukturasi

|
Asosiy xotirannng mantiqiy strukturasi
|
bet | 4/4 | Sana | 15.07.2024 | Hajmi | 25,28 Kb. | | #267653 |
Bog'liq Asosiy xotirannng mantiqiy strukturasiDisklar bevosita murojaat qilinadigan ma’lumotni mashinali tashuvchilarga taalluqlidir. «Bevosita murojaat» tushunchasi
shuni bildiradiki, SHK qidirilaetgan ma’lumot boshlanadigan yoki yangi ma’lumotni yozish lozim bo’lgan yo’lakchaga yozish/o’qish kallagi qaerda joylashishidan qaty nazar bevosita «murojaat qilishi» mumkin.
Disklardagi yig’uvchilar xilma-xilroqdir:
еgiluvchan magnit disklardagi (ЕMDY) yig’uvchilar, boshqachasiga, floppi- disklarda yoki disketalarda;
qattiq magnit disklardagi yig’uvchilar (K,MDI) yoki vinchesterlar;
— almashinadigan qattiq, magnit disklardagi yig’uvchilar, ularda Bernulli
еffekti ishlatiladi;
floptik disklardagi yig’uvchilar, boshqachasiga floptical-yig’uvchilar;
— o’ta yuqori zichlikdagi yozuvli yig’uuvchilor boshqachasiga, VHD- yig’uvchilar;
optik kompakg-disklardagi CD ROM (Compact Disk) yig’uvchilar;
CC WORM tipidagi (Continnous Composite Write Once Read Many, bir marta yozish-ko’p marta o’qish) optik disklardagi yig’uvchilar;
— magnit optik disklardagi yig’uvchilar (MODY);
— raqamli videodisklardagi DVD (Digital Versatile Disk) yig’uvchilar va b. Diskli yig’uvchilarning tavsiflari 22-jadvaddd keltirilgan.
Izoh. Murojaat qilish vaqti o’rtacha vaqt oralig’i bo’lib, bu vaqt davonida yig’uvchi talab qilingan qiymatlarni topadi, o’qish yozish kallagini kerakli yo’lkaga to’g’ri keltirish va kerakli sektorni kutish uchun kerak bo’lgan vaqtlar yig’indisi ko’rinishiga еgadir. Transfer — ketma-ket o’qishdagi qiymatlarni uzatish tezligi. Murojaat qilish turlari: o’qish va yozish (O’/YO), o’qish (O’), o’qish va bir martalik yozish (O’/1YO).
|
| |
guruh talabasi Amonov Akobir kraswordi 1991-yil 18-noyabr kuni qabul qilingan ramz?

1 4-guruh talabasi Amonov Akobir kraswordi
1)1991-yil 18-noyabr kuni qabul qilingan ramz?
2)1992-yil 10-dekabr kuni qabul qilngan ramz?
3)1-Prezidentimiz tugʻilgan viloyat?
4)malibu avtomobili qachondan chiqa boshladi?
5)2023-yil 30-aprel kuni bolgan voqea?
6)Birinchi chiqgan avtomobil?
QO’SHIMCHA MA’LUMOTLAR - Shaxsiy hujjatlar ro’yxati №

QO’SHIMCHA MA’LUMOTLAR
Familiyasi, ismi, Sharifi ______________________________________________
Tug’ilgan yili, oyi, kun va joyi _________________________________________
Ish staji mavjudligi __________________________________________________
(ish muddatim joyi lavozimi)
Harbiy xizmat o’tganligi ______________________________________________ (muddati harbiy qism, yo’llanma mvjudligi, sana va №)
Ota-onasi:
Ota_______________________________________________________________
__________________________________________________________________
(familiyasi, ismi, tug’ilgan yili, ish joyi, telefon raqami)
Ona_______________________________________________________________
__________________________________________________________________
(familiyasi, ismi, tug’ilgan yili, ish joyi, telefon raqami)
Ixtiyoriy beriladigan ma’lumotlar:
6.1. Konkurs va olimpiadalarda ishtiroki____________________________________________________________
__________________________________________________________________
(tanlovlar maqomi, yili, mukofot turi, beriladigan vaqti, hujjat asl nusxasi ilova qilinadi)
6.2. Nogironligi_____________________________________________________
__________________________________________________________________
(nogironlik turi, guruhi, xujjat nusxasi ilova qilinadi)
6.3. Chin etim ______________________________________________________
(ota-ona vafoti haqida FHDYO ma’lumotnomasi № va sanasi, nusxasi ilova qilinadi)
Boquvchisini yo’qongan ______________________________________________
(ota vafoti haqida FHDYO ma’lumotnomasi № va sanasi, nusxasi ilova qilinadi)
Ota ona qarovisiz qolganligi __________________________________________
(bolalar uyi ma’lumotnomasi ilova qilinadi)
___________________ ________________ _____________________
(familiyasi) (imzo) (sana)
|
Nazorat savollari - Amplitudasi chastotasi va fazasi diskret signal bilan modulyatsiya (manipulyatsiya) langan amp,...

|
Amplitudasi chastotasi va fazasi diskret signal bilan modulyatsiya (manipulyatsiya) langan amp, ChМp, fmp va nfmp (fazasi nisbatan manipulyatsiya) langan signallar vaqt va spektr diagrammalarini tadqiq etish
|
bet | 5/5 | Sana | 31.01.2024 | Hajmi | 1,01 Mb. | | #148966 |
Bog'liq Tilloqobilov O 1-3-amaliy Tizimli signallarNazorat savollari
1. Signallarni vaqt bo‘yicha diskretlash jarayonini tushuntiring?
2. Aloqa texnikasida signallarni diskretlash ahamiyatini tushuntiring.
3. Kotelnikov teoremasini tushuntiring va Kotelnikov qatori ifodasini yozib bering.
4. Kotelnikov qatoridagi sin x funktsiya xususiyatini tushuntiring.
5. Real signallarni diskretlashda xatoliklar nima sababdan hosil bo‘ladi?
6. Spektri cheklanmagan signalni diskretlash davrida, o‘rtacha kvadartik xatoni qanday baholaysiz?
7. Diskretlangan signal qanday tiklanadi?
8. Ideal past chastotali filtr deb nimaga aytiladi?
9. Radiotexnik qurilmalarni impulsli o‘tish tavsifii deb nimaga aytiladi?
10. Ideal PChF ni impuls tavsifi qanday ko‘rinishga ega?
11. Ideal va real PChF larni impuls va chastota tavsiflari ko‘rinishlari nima bilan bir-biridan farq qiladi?
12. Signalni qayta tiklash davrida sodir bo‘ladigan xatoliklar qanday sababdan hosil bo‘ladi?
13. Radiosignal qanday diskretlanadi?
14. Tasodifiy signallarni diskretlashda diskretlash qadami qanday tanlanadi?
15. Spektri f1 va f2 chastotalari oralig‘ida joylashgan uzluksiz signal diskretlanganda diskretlash qadami qanday aniqlanadi?
Xulosa
Men ushbu labaratoriya ishlarini bajarish davomida quyidagi xulosalarga ega bo’ldim. Analog va raqamli signallar haqidagi bilimlarimni oshirdim. Bugungi kunda tezkor rivojlanayotgan axborot kommunikatsiya texnologiyalarini jamiyatning barcha sohalarida qo’llash ayniqsa real vaqt tizimlarida, raqamli televedeniyada, videokonferensiyalarni tashkil etishda (audeo-video signallarni qayta ishlash), video kuzatuvlarni masofaga jo’natishda paydo bo’ladigan implusli pomexlarni filtirlash juda muhim sanaladi. Bunda Raqamli signallarni qayta ishlash, ularga ishlov berishga ehtiyoj seziladi. Ularning arxitekturasi esa qurilma to’g’ri va samarali ishlashida katta ahamiyat kasb etadi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Amplitudasi chastotasi va fazasi diskret signal bilan modulyatsiya (manipulyatsiya) langan amp, ChМp, fmp va nfmp (fazasi nisbatan manipulyatsiya) langan signallar vaqt va spektr diagrammalarini tadqiq etish
|
Boshqarish va himoya apparatlarining energetika sanoatida qo'llanilishi; Mavzu Elektr apparatlari va jihozlari Fan nomi

|
Boshqarish va himoya apparatlarining energetika sanoatida qo'llanilishi; Mavzu Elektr apparatlari va jihozlari Fan nomi
|
Sana | 05.02.2024 | Hajmi | 3,26 Mb. | | #151680 |
Bog'liq Abdixamidov Dilshod
Elektr energetika 205-gruh talabasi
Boshqarish va himoya apparatlarining energetika sanoatida qo'llanilishi;
Mavzu
Elektr apparatlari va jihozlari
Fan nomi
Abdixamidov Dilshod
Reja: 1.Kirish. Umumiy ta’rif. 2.Elektr qurilmalarini ishlash taribi. 3.Elektr apparatlari va elektr qurilmalarni tasnifi. Umumiy ta’rifi. Elektr apparatlari- bu elektr zanjirni uchirish va yoqish ularni nazorat qilish, elektrik va elektrlanmagan ob’ektlarni boshqarish, o’lchash va himoya qilish maqsadida muljallangan elektr qurilmalar hisoblanadi. Elektrotexnik qurilma-bu elektr energiyani ishlab chiqarish, taqsimlash, nazorat qilish, o’zgartirish va foydalanish kabi kompleks topshiriqlarini hal etishda ma'lum funksiyalarni boshqarish uchun muljallangan sanoat maxsuloti xisoblanadi. Elektrotexnik qurilma-bu elektr energiyani ishlab chiqarish, taqsimlash, nazorat qilish, o’zgartirish va foydalanish kabi kompleks topshiriqlarini hal etishda ma'lum funksiyalarni boshqarish uchun muljallangan sanoat maxsuloti xisoblanadi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Boshqarish va himoya apparatlarining energetika sanoatida qo'llanilishi; Mavzu Elektr apparatlari va jihozlari Fan nomi
|
Aakt elektron kataloglardan foydalanish va buyurtma berish Axborot Kutubxona tizimiga kirish - bet 3

Kitobxonning buyurtmasi 15-20 daqiqa oralig‘ida tayyor boladi. Buyurtma tayyor bo`lganligi haqida ma`lumot olish uchun o‘z shaxsiy kabinetingiz yoki kitob berish kafedrasi mutaxassislaridan bilishingiz mumkin. Kitobxon o‘z buyurtmasini biriktirilgan kafedralaridan oladi.
O’zgaruvchan tok. O’zgaruvchan tok zanjirida qarshilik, sig’im va induktivlik

|
O’zgaruvchan tok. O’zgaruvchan tok zanjirida qarshilik, sig’im va induktivlik
|
bet | 1/4 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 223,5 Kb. | | #234966 |
O’zgaruvchan tok. O’zgaruvchan tok zanjirida qarshilik, sig’im va induktivlik
Reja:
O’zgaruvchan tokning effektiv qiymatlari
O’zgaruvchan tok zanjirida aktiv qarshilik
O’zgaruvchan tok zanjirida induktivlik
O’zgaruvchan tok zanjirida sig’im
O’zgaruvchan tokning effektiv qiymatlari.
Bizga ma’lumki, u = Umsint . ва…i = Imsint .ifodalar kuchlanish va tokning ayrim paytlarga mos oniy qiymatlarini o’zida aks ettiradi . Shuning uchun o’zgaruvchan tok qiymati xakida fikr yuritilganda, uni shunday ekvivalent o’zgarmas tok qiymatiga tenglashtiriladiki, Bunday tok o’sha o’zgaruvchan tok utayotgan qarshilikdan o’tib, bir xildagi issiqlik ta’siri hosil kiladi, ya’ni bir xil vaqt oraligida bir xil miqdordagi issiqlik ajratadi. O’zgaruvchan tokning bunday qiymati uning ta’sir etuvchi yoki effektiv qiymati deb ataladi.
Tokning effektiv qiymati o’zgaruvchan tokning sinusoidal o’zgarish protsessida uning oniy qiymati erishadigan maksimal qiymatidan kichik bo’ladi. O’zgaruvchan tok ma’lum bir qarshilikni o’tkazgichdan o’tib, unda xar sekundda ma’lum miqdorda issiqlik chikaradi, deylik. Shu o’tkazgichning o’zidan, undan utganda ma’lum miqdorda issiqlik chikaradigan , o’zgarmas tok utkazish ham mumkinligi uz- o’zidan ravshan.
O’zgaruvchan tok o’tkazgichda ma’lum vaqt ichida qanday miqdorda issiqlik chikargan bo’lsashu vaqt ichida o’shancha issiqlik chikargan o’zgarmas tokning ish bajaradigan qiymati ish bajaradigan qiymati uning effektiv qiymati deyiladi. Elektr zanjiridan o’zgarmas tok utganda ajralib chiqqan issiqlik miqdori Lents- Joul qonuniga muvofiq :
Q1 = 0,24 I2RT
O’zgaruvchan tok utganda ajralib chiqqan issiqlik miqdorini
Q = 0,24 R i2dt
integral orqali ifodalash mumkin. Uzgarmas tok bilan o’zgaruvchan tok ta’siri bir- biriga teng bulgani uchun Q1 = Q.. deb yozish mumkin. Shuning uchun
0,24 I2RT = 0,24 R i2dt
Ifodaga sinusoidal tokning oniy qiymatini quyib, integrallab sinusoidal tokning effektiv qiymatini topamiz.
I = Im / 2
Bu qiymat sinusoidal tokning effektiv qiymati deb yuritiladi. E.YU.K. va kuchlanishning effektiv qiymatlarini ham shu tarzda yozish mumkin:
Е = Еm /2 , U = Um / 2
|
| |
Referat ishining maqsadi - Iqtisodiyotning turli sohalarida davlat xususiy sherikchilikning amalga oshirilishi

|
Iqtisodiyotning turli sohalarida davlat xususiy sherikchilikning amalga oshirilishi
|
bet | 2/6 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 31,85 Kb. | | #139469 |
Bog'liq IQTISODIYOTNING TURLI SOHALARIDA DAVLAT XUSUSIY SHERIKCHILIKNING AMALGA OSHIRILISHIReferat ishining maqsadi: Mazkur Kelishuv doirasida Osiy taraqqiyot banki loyihadagi bitimlar bo‘yicha Toshkent shahar hokimligining konsul’tanti sifatida xorijiy kompaniyalardan kelib tushgan takliflarni baholash hamda amaldagi Davlat-xususiy sherikligi to‘g‘risidagi Qonun talablariga ko‘ra, zaruriyat bo‘lganda xorijiy investorlardan kelib tushgan takliflar asosida tender tanlovini o‘tkazib, eng maqbul xorijiy kompaniyani “Toshissiqquvvati” DUK bilan ijara shartnomasini imzolashda ko‘maklashadi.
Referat ishining vazifalari: Davlat-xususiy sherikligi shartlari asosida mazkur loyihani amalga oshirishdan asosiy maqsad Toshkent shahar kommunal xizmat ko‘rsatish sohasiga xorijiy investorlarni keng jalb qilgan holda, issiqlik tarmoqlarini modernizasiyalash va rekonstruksiyalash, tarmoqlardagi bugungi kunda mavjud yo‘qotishlarni butkul bartaraf etish va sohada avtomatlashtirilgan xorijiy informasion texnologiyalarini qo‘llash orqali yuzaga kelayotgan avariya holatlarini oldini olish hamda Toshkent issiqlik ta’minotida zamonaviy menedjment usullari va jarayonlarni qo‘llashdan iborat.
Referat ishining ilmiy va amaliy ahamiyati: Ma’lumot o‘rnida qayd etish kerak, mazkur loyiha Osiyo taraqqiyot bank uchun O‘zbekistonda kommunal xizmat ko‘rsatish sohasida uchunchi loyiha bo‘lib hisoblanadi. Xozirgi kunda Osiyo taraqqiyot bank bilan hamkorlikda Samarqand, Buxoro, Namangan va Qarshi shaharlarida suv ta’minoti hamda kanalizasiya tizimlarini davlat-xususiy sheriklik shartlari asosida boshqaruvga berish ishlari bo‘yicha konsul’tanktlik shartnomalari imzolanib ishlar boshlangan.
Ma’lumki, davlat va xususiy sektorlar resurslarini birlashtirish orqali uy-joy kommunal xizmat ko‘rsatish sohasi, xususan, ichimlik suvi, kanalizasiya va issiqlik ta’minotida mavjud qator dolzarb muammolar samarali hal etiladi.
Ayniqsa, sohaga xususiy investisiyalarni jalb qilish aholiga taqdim etilayotgan kommunal xizmatlar sifatini oshirishga xizmat qiladi.
Referat ishining tuzilishi va hajmi.
Referat ishi 23 betdan iborat bio‘lib, kirish, bitta bob, xulosa va takliflar hamda foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxatidan iborat. Xulosa va takliflar qismida referat ishi bo‘yicha asosiy natijalar umumlashtirib, asoslangan bir qator xulosa va takliflar berilgan.
|
| |
Standart xotira - Asosiy xotirannng mantiqiy strukturasi

|
Asosiy xotirannng mantiqiy strukturasi
|
bet | 2/4 | Sana | 15.07.2024 | Hajmi | 25,28 Kb. | | #267653 |
Bog'liq Asosiy xotirannng mantiqiy strukturasiStandart xotira (SMA — Conrentional Memory Area) deb O dan 640 Kbaytgacha oraliqdagi bevosita adreslanadigan xotiraga aytiladi.
64 K dan 1024 K gacha adreslar diapazonidagi bevosita adreslanadigan xotira yuqori xotira (UMA — Upper Memory Area) deb ataladi. YUqori xotira displei (videoxotira) va doimiy еslab qolish qurilmasi xotirasi uchun rezerv qilib qo’yilgan. Lekin odatda yuqori xotirada bo’sh uchastkalar — xotirani boshqarish dasturlari yordamida (drayverlar) umumiy vazifali tezkor xotira sifatida ishlatilishi mumkin bo’lgan «oynalar» qoladi.
Kengaytirilgan xotira — bu 1024 K va undan yuqori adresli xotiradir. Bu xotiraga murojaat qilishning ikki asosiy usuli mavjud:
XMS specifikaciyasi (u holda bu xotirani XMA — extended Memory Area deb ataladi) bo’yicha;
EMS specifikaciyasi bo’yicha (xotirani EM — Expanded Memory deb ataladi).
XMS (Extended memory Specification) specifikaciyasiga muvofik kengaytirilgan xotiraga murojaat qilish maxsus drayverlarni (masalan, HIMEM.EXE - High Memory Manager) ishlatib, kerak bo’lganda XMA ning alohida maydonlarini yuqori xotiraning (UMA) bo’sh soholariga jo’natish nuli bilan tashkil еtiladi. Bu xotirani ba’zida qo’shimcha xotira deb ataladi.
EMS (Expanded Memory Specification) specifikaciyasi ancha ilgarigi hisoblanadi. Bu specifikaciyaga muvofiq murojaat qilish jo’natish yo’li bilan еmas, balki kerak bo’lganda Expanded Memory ning alohida maydonlarini yuqori xotiraning bo’sh soholarida aks еttirish yo’li bilan amalga oshiriladi. Aks еttirish EMA maydonlari adreslarini UMA ning bo’sh «oynachalariga» dinamik joylashtirish yo’li bilan tashkil еtiladi; bunda UMA oynasida qayta ishlanayotgan axborot еmas, balki shu axborotga murojaat qilishni ta’minlaydigan faqat adreslar saqlanadi.
EMS specifikaciyasi bo’yicha tashkil еtiladigan xotira aks еttiriladigan nomini olgan, shuning uchun Expanded Memory (EM) so’z birikmasini ba’zida aks еttiradigan xotira deb tarjima qilinadi ( garchi Expanded atamasi Extended atamasiga o’xshashdir va aniqroq qilib kengaytirilgan, kattalashtirilgan kabi tarjima qilinadi ). Aks еtgirilgan xotirani tashkil еtish uchun EMM.EXE drayveridan (Expanded Memory Manager) foydalanish lozim. Aks еttiradigan xotira juda ham sekin harakat qiladi va shuning uchun syokin-asta Extended Memory ga o’rnini bo’shatib bermoqda.
Kengaytirilgan xotira asosan qiymatlarni va OT ni ba’zi dasturlarini saqlash uchun ishlatilishi mumkin. Ko’pincha kengaytirilgan xotirani virtual (еlektron) disklarni tashkil еtish uchun ishlatiladi.
Xotiraning 1024 K dan 1087 K gacha adresli uncha katta bo’lmagan 64 kilobaytli soxasi bundan mustasnodir (yuqori xotira deb ataladi, ba’zida uni katta xotira deyiladi; NMA — High Memory Area), masalan, u bevosita drayverni ishlatishda ham adreslanishi mumkin.
NMA istalgan ma’lumotni, shu jumladan foydalanuvchi dasturlarini saqlash uchun ishlatilishi mumkin.
|
| |
TASHQI XOTIRA - Asosiy xotirannng mantiqiy strukturasi

|
Asosiy xotirannng mantiqiy strukturasi
|
bet | 3/4 | Sana | 15.07.2024 | Hajmi | 25,28 Kb. | | #267653 |
Bog'liq Asosiy xotirannng mantiqiy strukturasiTASHQI XOTIRA
Tashqi xotira SHK ning tashqi qurilmasi bo’lib, bu qachondir masalani echish uchun kerak bo’lishi mumkin bo’lgan ma’lumotni uzoq vaqt saqlash uchun ishlatiladi. Xususan, tashqi xotirada kompyuterning butun dasturiy ta’minoti saqlanadi. Tashqi xotira turli xil еslab qolish qurilmalarini o’z ichiga oladi, lekin ulardan еng ko’p tarqalgani, deyarli istalgan kompyuterda mavjud bo’lgan va strukturali sxemada ko’rsatilgan qattiq (QMDY) va еgiluvchan (ЕMDY) magnit disklardagi yig’uvchilardir.
Bu yig’uvchilarning vazifasi: katga hajmdagi axborotni saqlash, so’rov bo’yicha tezda еslab qoluvchi qurilmaga saqlanayotgan axborotni yozish va uzatish. QMDY va ЕMDI faqat konstruktiv (tuzulish) jihatdan, saqlanadigan axborot sig’imi va axborotni qidirish, yozish va o’qish vaqti bilan farqlanadi.
Tashqi xotira qurilmalari sifatida ko’pincha yana optik diskdagi yig’uvchilar (CD-ROM — Compact Disk Read Only Memory) va kamroq xollarda kassetali magnit lentadagi еslab qoluvchi qurilmalar (strimmerlar) ishlatiladi.
Ta’minot manbai — SHK ning avtonom va tarmoqdi еnergota’minoti tizimini o’z ichiga olgan blok.
Taymer — mashina ichidagi haqiqiy vaqt еlektron soati, u kerak bo’lganda, joriy vaqt paytini avtomatik olishni ta’minlaydi (yil, oy, soatlar, minutlar, sekunddar va sekund ulushlari). Taymer avtonom ta’minot manbaiga — akkumulyatorga ulanadi va mashina tarmoqdan uzilganda ham ishlayveradi.
MA`LUMOTLARNI SAQLASH QURILMALARI (DISKLAR).
Tashqi xotira qurilmasi yoki boshqachasiga aytganda, tashqi еslab qilish qurilmasi (TeЕQQ) judaa xilma-xildir. Ularni bir qator belgilar bo’yicha tasniflash mumkin: tashuvchi ko’rinishi bo’yicha, konstrukciya tipi bo’yicha, ma’lumotlarni yozish va o’qish tamoyili bo’yicha, murojaat qilish usuli bo’yicha va h.k.
Tashuvchi — ma’lumotlarni saqlash qobiliyatiga еga bo’lgan moddiy ob’ektdir. TaЕQQ ni tasniflashning mumkin bo’lgan variantlaridan bittasi 42-rasmda keltirilgan.
Tashuvchining tipiga bog’liq ravishda barcha TaЕQQ larni magnit lentadagi
yig’uvchilar va diskli yig’uvchilarga ajratish mumkin.
Magnit lentadagi yig’uvchilar o’z navbatida, ikki turli bo’ladi: bobinali lentadagi yig’uvchilar va kassetali lentadagi yig’uvchilar (strimerlar). SHK da faqat strimerlar ishlatiladi.
|
| |
Gaz holati tenglamalari - 3-ma’ruza Gaz va gazkondensat konlarining asosiy parametrlari Reja

|
3-ma’ruza Gaz va gazkondensat konlarining asosiy parametrlari Reja
|
bet | 3/6 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 0,83 Mb. | | #137919 |
Bog'liq 3-ma'ruza (1)3.3. Gaz holati tenglamalari.
Gaz va gaz kondensat konlarini ishlash va ishlatishda gazlarning fizik xususiyatlarini o’rganish muhim ahamiyatga ega. Gaz holatini belgilovchi ko’rcatkichlarga bocim, harorat, hajm, macca kabi ko’rsatkichlar kiradi. Tajribalar shuni ko’rsatadiki, bu ko’rcatkichlar baravariga o’zgarca, u holda gaz holatini xarakterlovchi qoununiyatlarni keltirib chiqarish qiyin bo’ldi. SHuning uchun ham bu ko’rcatkichlarning birortacini o’zgartirmay, qolganlarini o’zgartirib gaz holatini xarakterlovchi tenglamalar keltirib chiqarilgan.
Boyl - Mariott qonuni. Ingliz olimi Boyl (1662 y.) va undan bexabar holda fransuz olimi Mariott (1676 y.) berilgan gaz massasi uchun doimiy haroratda uning hajmi bosimga nisbatan teskari proporsional ravishda o’zgarishini aniqlaganlar (3.2-rasm).
Gaz
Gaz
|
3.2-rasm. Doimiy haroratda gaz bosimining uning hajmiga bog’liqligi.
|
Agar p1 bosimda gaz hajmi V1 va p2 bosimda V2 ga teng bo’lsa, quyidagi proporsiyani yozish mumkin:
(3.15)
Boyl-Mariot qonunining boshqa ko’rinishi: doimiy haroratda berilgan gaz massasi uchun bosim va hajmning ko’paytmasi doimiy qiymatga ega (pV = const).
Grafik tarzda doimiy haroratda gaz bosimining hajmiga nisbatan bog’liqligi izoterma deb ataladigan chiziqlar bilan ifodalanadi.
Gaz zichligi
, (3.16)
p1 va p2 bosim va ρ1 va ρ2 zichligi uchun
(3.17)
V1 va V2 qiymatlaridan foydalanib, quyidagi holatni izohlab berish mumkin:
(3.18)
Bu tenglik izotermik jarayonda gazning zichligi uning bosimiga to’g’ri proporsional ekanligini ko’rsatadi.
Quyidagi holatlarda real gazlarga Boyl-Mariott qonunini tegishli o’zgartirishsiz qo’llash sezilarli xatoliklarga olib keladi:
1) qatlam bosimi bir necha atmosfera bo’lgandagi gaz zahirasini aniqlash;
2) yuqori bosimdagi kompressorlar mahsuldorligini hisoblash;
3) yuqori bosimdagi gaz quvurlarini hisoblashlarda yuqori bosimlar sharoitida.
|
| |
Gazlarning o’ta siqiluvchanlik koeffitsiyenti va uni aniqlash usullari

|
Gazlarning o’ta siqiluvchanlik koeffitsiyenti va uni aniqlash usullari
|
bet | 5/6 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 0,83 Mb. | | #137919 |
Bog'liq 3-ma'ruza (1)3.4. Gazlarning o’ta siqiluvchanlik koeffitsiyenti va uni aniqlash usullari.
Uglevodorod gazlarining harakati Klapeyron tenglamasiga butunlay bo’ysunmaydi (3.4-rasm). Shu boisdan gazning siqiluvchanlik koeffisiyenti z tushunchasi kiritiladi. Siqiluvchanlik koeffisiyenti deb bir xil sharoit (bir xil bosim va temperatura) dagi real va ideal gazlar hajmlari nisbatiga aytiladi. Bu koeffisient kiritilganda gazlar holatining tenglamasi (Klapeyron tenglamasi) mol (modda miqdorining o’lchov birligi) shaklda quyidagi ko’rinishga ega bo’ladi:
pV=z∙N∙R∙T, (3.26)
bu yerda p gaz bosimi; V gaz hajmi; z gazning siqiluvchanlik koeffisiyenti; N gazning kilogrammmol soni, (bunda G gaz massasi, M gazning mol massasi); R gazning universal doimiyligi; T mutlaq temperatura. Agar standart sharoitlarda real gazning hajmini V0, deb belgilasak, u holda bosim r va temperatura t da gazning hajmi Vr (qatlam gazining hajmiy koeffisiyenti) bo’ladi.
, (3.27)
bunda tST standart sharoitdagi temperatura; z siqiluvchanlik koeffisiyenti bo’ladi.
Siqiluvchanlik koeffisiyentining raqamli ifodasi turli sharoitlar uchun laboratoriyada aniqlanadi, ammo ularning taqribiy sonli ifodasi tajriba egri chizig’i orqali topilishi ham mumkin (3.6-rasm). Egri chiziqlar bo’yicha siqiluvchanlik koeffisiyenti z psevdokritik bosim rR va temperatura TR ga qarab aniqlanadi.
|
3.4-rasm. Tabiiy gaz qovushqoqligini bosim va temperaturaga nisbatan o’zgarishi
|
|
3.5- rasm. Neft gazlarining va azotning ideal gazlar qonunlaridan og’ish egri shiziqlari: a – t=54°C da:
1 – metan, 2 – 90% metan+10% propan, 3 – 80 % metan+ 20% propan, 4 – 70% metan+30% propan; b – t=37,8°C bo’lganda:
1 – azot, 2 – metan, 3 etan
|
Kritik temperatura shundayki, bundan yuqori temperaturada qancha bosim berilsa ham gaz suyuqlikka aylanmaydi. Bunday kritik nuqtaga mos kelgan bosim kritik bosim deyiladi. Turli kritik bosimli va temperaturali uglevodorod gazlari aralashmasidan tarkib topgan neft gazlarining siqiluvchanlik koeffisiyentini aniqlash uchun dastavval o’rtacha psevdokritik temperatura va o’rtacha psevdokritik bosimni aniqlash zarur:
, (3.28)
, (3.29)
bunda pr va Tr ayrim uglevodorodlarning kritik bosim va temperaturaga mos keladigan o’rtacha qiymatlari yig’indisi; bular tegishlicha psevdokritik bosim va psevdokritik temperatura deb ataladi; y komponentning aralashmadagi miqdori (hajmiy yoki molekulyar); %; pk, Tk gazning tarkibidagi ayrim komponentlarning tegishlicha kritik bosim va temperaturasi.
Gazlar aralashmasi bosimining psevdokritik bosimga nisbati keltirilgan psevdokritik bosim (ppk) deb nomlangan. Gazlar aralashmasi temperaturasining psevdokritik temperaturaga nisbati keltirilgan psevdokritik temperatura (Tpk) deb ataladi.
, (3.30)
bunda
, (3.31)
. (3.32)
|
| |
CHECK THIS OUT - Mustaqil ishi Bajardi: Yusupova Dilorom Qabul: Umurzaqova D. M farg’na 2023 Mavzu

|
Mustaqil ishi Bajardi: Yusupova Dilorom Qabul: Umurzaqova D. M farg’na 2023 Mavzu
|
bet | 4/5 | Sana | 15.11.2023 | Hajmi | 185,42 Kb. | | #99352 |
Bog'liq malumotlar tuzilmasi va algoritmCHECK THIS OUT
Raid: Shadow Legends
Realistic Game For Men Over 40
Daily-Chronicles
Сварите чеснок в молоке и выпейте отвар. Полезно и вкусно!
1. Ma'lumotlarni qidirish
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
Malumotlar tuzilmasi va algoritmlar fanidan 711-19 guruh talabasi No'monjonov Samandarning “Chiziqli va binar qidirish usullarini tadqiq qilish”mavzusi bo`yicha tayyorlagan taqdimoti
Reja:
1. Ma'lumotlarni qidirish.
2.Chiziqli qidiruv.
3.Binar qidiruv.
4.Chiziqli va binar qidiruv usullarining farqlari va afzalliklari.
5.Xulosa.
6.Foydalanilgan adabiyotlar.
MA'LUMOTLARNI QIDIRISH
Kompyuterda ma'lumotlarni qayta ishlashda qidiruv asosiy amallardan biri hisoblanadi. Uning vazifasi berilgan argument bo'yicha massiv ma'lumotlari ichidan mazkur argumentga mos ma'lumotlarni topish yoki bunday ma'lumot yo'qligini aniqlashdan iborat.
Ta'rif: Agar kalitlar malumotlar jadvalidan ajratib olinib alohida fayl sifatida saqlansa, u holda bunday kalitlar tashqi kalitlar deyiladi. Aks holda, ya'ni yozuvning bir maydoni sifatida jadvalda saqlansa ichki kalit deyiladi.
Ma’lumotlarni qidirish algoritmlari bu – to’plam ma’lumotlar orasidan ma’lum bir kalit so’zga mos keluvchi elementlarni qidirshga aytiladi. Hozirgi davrda qidiruv algoritmlarisiz ishaydigan IT tizimlar deyarli mavjud emas.
Ma’lumotlarni qidirish algoritimlari odatda ikki toifaga bo’linadi bular quyidagilar:
Tarkibiy qidiruv: Bunda ro'yxat yoki qator ketma-ket o'tkaziladi va har bir element tekshiriladi. Masalan, Chiziqli qidiruv.
Intervalli qidirish: Ushbu algoritmlar maxsus ajratilgan ma'lumotlar tuzilmalarida qidirish uchun mo'ljallangan. Ushbu turdagi qidiruv algoritmlari Linear Search-ga qaraganda ancha samaralidir, chunki ular qayta-qayta qidiruv tuzilmasi markaziga yo’naladi va qidiruv maydonini ikkiga bo’ladi. Masalan, Binar qidiruv.
CHIZIQLI QIDIRUV
Chiziqli qidiruv tarkibiy qidiruvga misol bo'ladi.
Aytaylik bizga massiv berilgan:
A={1,2,3,4,5,6,7,8,9,10} Bizga ushbu massivda biron bir element bor yoki yo'qligini tekshira oladigan algoritm tuzish sharti qo'yilgan.Ushbu masalani yechishda eng birinchi hayolga keladigan usul - bu massivni ketma-ket har bir elementini solishtirib chiqish va bu usul: Chiziqli qidiruv - Linear Search deb ataladi.
|
| |
O’zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalari - bet 3

|
O’zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalari
|
bet | 3/5 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 0,86 Mb. | | #145521 |
Bog'liq Dasturlash 1 4-topshiriq8. Berilgan ketma-ketlikni dastlabki n ta xadi yig’indisini toping Kiruvchi ma’lumotlar: ikkitabutunsonnvax (0<=n,x<=9); Chiquvchi ma’lumotlar: S – ketma-ketliknidastlabkintaxadiyig’indisi javob 10-3 aniqlikdachiqarilsin. - 8. Berilgan ketma-ketlikni dastlabki n ta xadi yig’indisini toping Kiruvchi ma’lumotlar: ikkitabutunsonnvax (0<=n,x<=9); Chiquvchi ma’lumotlar: S – ketma-ketliknidastlabkintaxadiyig’indisi javob 10-3 aniqlikdachiqarilsin.
9. Berilgan ketma-ketlikni dastlabki n ta xadi yig’indisini topingKiruvchi ma’lumotlar: ikkitabutunsonnvax (0<=n,x<=9); Chiquvchi ma’lumotlar: S – ketma-ketliknidastlabkintaxadiyig’indisi javob 10-3 aniqlikdachiqarilsin. - 9. Berilgan ketma-ketlikni dastlabki n ta xadi yig’indisini topingKiruvchi ma’lumotlar: ikkitabutunsonnvax (0<=n,x<=9); Chiquvchi ma’lumotlar: S – ketma-ketliknidastlabkintaxadiyig’indisi javob 10-3 aniqlikdachiqarilsin.
10. Berilgan ketma-ketlikni dastlabki n ta xadi yig’indisini topingKiruvchi ma’lumotlar: ikkitabutunsonnvax (0<=n,x<=9); Chiquvchi ma’lumotlar: S – ketma-ketliknidastlabkintaxadiyig’indisi javob 10-3 aniqlikdachiqarilsin. - 10. Berilgan ketma-ketlikni dastlabki n ta xadi yig’indisini topingKiruvchi ma’lumotlar: ikkitabutunsonnvax (0<=n,x<=9); Chiquvchi ma’lumotlar: S – ketma-ketliknidastlabkintaxadiyig’indisi javob 10-3 aniqlikdachiqarilsin.
11. Berilgan ketma-ketlikni dastlabki n ta xadi yig’indisini topingKiruvchi ma’lumotlar: ikkitabutunsonnvax (0<=n,x<=9); Chiquvchi ma’lumotlar: S – ketma-ketliknidastlabkintaxadiyig’indisi javob 10-3 aniqlikdachiqarilsin. - 11. Berilgan ketma-ketlikni dastlabki n ta xadi yig’indisini topingKiruvchi ma’lumotlar: ikkitabutunsonnvax (0<=n,x<=9); Chiquvchi ma’lumotlar: S – ketma-ketliknidastlabkintaxadiyig’indisi javob 10-3 aniqlikdachiqarilsin.
12. Berilgan ketma-ketlikni dastlabki n ta xadi yig’indisini topingKiruvchi ma’lumotlar: ikkitabutunsonnvax (0<=n,x<=9); Chiquvchi ma’lumotlar: S – ketma-ketliknidastlabkintaxadiyig’indisi javob 10-3 aniqlikdachiqarilsin. - 12. Berilgan ketma-ketlikni dastlabki n ta xadi yig’indisini topingKiruvchi ma’lumotlar: ikkitabutunsonnvax (0<=n,x<=9); Chiquvchi ma’lumotlar: S – ketma-ketliknidastlabkintaxadiyig’indisi javob 10-3 aniqlikdachiqarilsin.
|
| |
Integral injeksion mantiq (iim) haqida tushuncha

|
Integral injeksion mantiq (iim) haqida tushuncha
|
bet | 1/2 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 65 Kb. | | #235403 |
15 – ma’ruza
INTEGRAL INJEKSION MANTIQ.
Reja: Integral injeksion mantiq (IIM) haqida tushuncha.
IIM MEning ishlash prinsipi
Integral injeksion mantiq (IIM) haqida tushuncha.Mikroelektron apparatlar rivoji KIS va O‘KIS larni keng qo‘llashga asoslangan. Bu bilan apparatlarning texnik-iqtisodiy ko‘rsatkichlari ortmoqda: ishonchlilik, xalaqitbardoshlik ortmoqda, massasi, o‘lchamlari, narhi kamaymoqda va x.z.
KIS MElari tezkorligining kichikligiga qaramasdan MDYA – texnologiyada bajarilar edi. ME tezkorligini oshirish muammosi Philips va IBM firmalari tomonidan BT asosida integral –injeksion mantiq (I2M) negiz elementi yaratilishiga sabab bo‘ldi.
I2M negiz elementi sxemasi 11.1, a – rasmda keltirilgan. Element VT1 (p1-n-p2) va VT2 (n-p2-n+) komplementar BTlardan tashkil topgan. VT1 tranzistor, kirish signalini inverslovchi VT2 tranzistor uchun baza toki generatori (injektori) vazifasini bajaradi. VT2 tranzistor odatda bir nechta kollektorga ega bo’lib, element mantiqiy chiqishlarini tashkil etadi. I2M turdagi elementlarda hosil qilingan mantiqiy sxemalarda, VT1 tranzistor emitteri hisoblangan injektor (I), kuchlanish manbai bilan R rezistor orqali ulanadi va uning qarshiligi talab etilgan tokni ta’minlaydi. Bunday tok bilan ta’minlovchi qurilma injektor toki qiymatini, keng diapazonda o‘zgartirib uning tezkorligini o‘zgartirishga imkon beradi. Amalda injektor toki 1 nA ÷ 1 mAgacha o‘zarishi mumkin, ya’ni VT1 tranzistor EO‘idagi kuchlanishni ozgina orttirib (har 60 mVda tok 10 marta ortadi) tok qiymatini 6 tartibga o‘zgartirish mumkin.
I2M IS kremniyli n+- asosda tayyorlanadi (11.1, b – rasm), u o‘z navbatida barcha invertor emitterlarini bilashtiruvchi umumiy elektrod hisoblanadi (rasmda bitta invertor ko‘rsatilgan). n-p-n turli tranzistor bazasi bir vaqtning o‘zida p-n-p turli tranzistorni kollektori bo‘lib hisoblanadi. Elementlarning bunday tayyorlanishi funksional integratsiya deyiladi. Bu vaqtda turli elementlarga tegishli sohalarni izolyasiya qilishga (TTM va EBM elementlaridagi kabi) ehtiyoj qolmaydi. I2M elementi rezistorlardan holi ekanligini inobatga olsak, yaxlit element kristallda TTMdagi standart KET egallagan hajmni egallaydi.
a) b)
v)
11.1 – rasm. I2M negiz elementning prinsipial sxemasi (a),
topologiya qirqimi (b) va shartli belgilanishi (v).
|
| |
Apparat, tizimli dasturiy ta'minot va ularda ishlaydigan dasturlar reja

|
Apparat, tizimli dasturiy ta'minot va ularda ishlaydigan dasturlar reja
|
bet | 1/3 | Sana | 19.02.2024 | Hajmi | 453,41 Kb. | | #158605 |
Bog'liq APPARAT
APPARAT, TIZIMLI DASTURIY TA'MINOT VA ULARDA ISHLAYDIGAN DASTURLAR
Reja:
1. Apparat dasturiy ta’minoti.
2. Kompyuter dasturlari.
1. Apparat dasturiy ta’minoti
Texnik vositalar– kompyuterning qurilmalaridir. Ingliz tilida bu qism Hardware debataladi va "qattiq mahsulotlar" deb tarjima qilinadi.
Bu qismga, masalan, protsessor, vinchester,monitor, klaviatura diskyurituvchi, printerlarni misol qilish mumkin.
Dasturiy vositalar– kompyuter tomonidan ishlatiladigan barcha dasturlar to‘plamidir. Ingliz tilida bu qism Software deb ataladi va "yumshoq mahsulotlar" deb tarjima qilinadi.
Bu so‘z dasturiy ta’minot bilan kompyuterlarning mutanosibligini, dasturlarning takomillashishi, rivojlanishi va moslashuvchanligini ifodalaydi. Bundan tashqari informatikada yana bir yo‘nalish Brainware (brain inlizchadan tarjimasi– intellekt, ong) – algoritmik yo‘nalish ajratiladi.
Bu yo‘nalish algoritmlarni ishlab chiqish, ularni tuzish usul va uslublarini o'rganish bilan bog‘liqdir. Kompyuterlarda ishlatilayotgan dasturlarni shartli ravishda quyidagi uch turga ajratishmumkin:
Bu ajratishning shartli ravishda deyilishiga sabab shuki, dasturiy ta’minotning keskinrivojlanishi va kompyuterlarni qo‘llanish sohasining kengayib borishi ba’zi dasturlarning birturdan boshqa turga o'tib qolishiga sabab bo‘lmoqda.
Masalan, ba’zi amaliy dasturlarningqo'llanish sohasi chuqurlashib borganligidan va alohida zaruriyatga egaligidan uskunaviydasturga aylanib bormoqda. Ikkinchi tomondan, foydalanuvchiga e’tiboriga shunday dasturlartavsiya etilmoqdaki (masalan, "elektron suhbatdosh"), ularni yuqoridagi hususiyatlar bo‘yichaajratish mushkul.
Zamonaviy komp’yuter texnologiyalarining dasturiy ta’minoti, asosan tizimli dasturlardan, utilitlardan yoki boshqacha qilib aytganda servis dasturlardan,amaliy dasturlardan hamda translyatorlardan tashkil topadi.
2. Kompyuter dasturlari.
|
| |
Afzalliklari[tahrir | manbasini tahrirlash]

|
Afzalliklari[tahrir | manbasini tahrirlash]
|
bet | 4/5 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 490,06 Kb. | | #236570 |
Bog'liq Optik aloqa mustaqil ish-2 Afzalliklari[tahrir | manbasini tahrirlash]
Optik tolali liniyalar simli (mis) va radioreleli aloqa tizimlariga nisbatan bir qator afzalliklarga ega:
Signalning past susayishi (uchinchi shaffoflik oynasida 0,15 dB/km) axborot kuchaytirgichlardan foydalanmasdan katta masofaga uzatish imkonini beradi. OTULdagi kuchaytirgichlar terminal uskunalar sinfiga qarab 40, 80 va 120 kilometrdan keyin oʻrnatilishi mumkin.
Optik tolaning yuqori tarmoqli kengligi boshqa aloqa tizimlari uchun erishib boʻlmaydigan yuqori tezlikda ma’lumotlarni uzatish imkonini beradi.
Optik muhitning yuqori ishonchliligi shundaki, unda optik tolalar oksidlanmaydi, namlanmaydi, zaif elektromagnit ta’sirga duchor boʻlmaydi.
Axborot xavfsizligi - axborot optik tola orqali “nuqtadan nuqtaga” uzatiladi va uni faqat tinglash yoki uzatish liniyasidagi jismoniy shovqin bilan oʻzgartirish mumkin
Interfiber ta’sirlardan yuqori himoya - radiatsiyadan himoyalanish darajasi 100 dB dan ortiq. Bir toladagi radiatsiya qoʻshni toladagi signalga mutlaqo ta’sir qilmaydi.
Jismoniy va kimyoviy parametrlarni oʻzgartirishda yongʻin va portlash xavfsizligi
Kichik oʻlcham va ogʻirlik
Tashqi koʻrinishdagi mis simlar bilan solishtirganda metall kollektorlar uchun yoqimsiz, chaqmoqqa mukammal qarshilik.
Kamchiliklari[tahrir | manbasini tahrirlash]
Optik tolaning nisbiy moʻrtligi. Agar kabel kuchli egilgan boʻlsa, mikro yoriqlar paydo boʻlishi sababli tolalar sinishi yoki yoriqlar paydo boʻlishi mumkin. Shu bois kabelni yotqizishda optik kabel ishlab chiqaruvchisining tavsiyalari (xususan, radius normallashtirilganda minimal ruxsat etilgan egilish)ga amal qilish lozim.
Uzilish holatida ulanishning murakkabligi.
Tola va OTUL komponentlarining murakkab ishlab chiqarish texnologiyasi.
Signalni konvertatsiya qilishning murakkabligi (interfeys uskunasida).
Soʻngi optik uskunaning nisbatan yuqori narxdaligi. Bunday asbob-uskunalar mutlaqo qimmatligi bilan ajralib turadi. OTUL uchun sarf-xarajat nisbati boshqa tizimlarga qaraganda qulayroqdir.
Radiatsiya ta’sirida tolaning toʻqlashishi (biroq radiatsiyaga chidamliligi yuqori boʻlgan doplangan tolalar ham mavjud[3]).
|
| |
Qoʻllanilishi[tahrir | manbasini tahrirlash]

|
Qoʻllanilishi[tahrir | manbasini tahrirlash]
|
bet | 5/5 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 490,06 Kb. | | #236570 |
Bog'liq Optik aloqa mustaqil ish-2 Qoʻllanilishi[tahrir | manbasini tahrirlash]
Optik tolali liniyalarning afzalliklari ularning turli darajadagi telekommunikatsiya tarmoqlari – qit’alararo magistrallardan korporativ va uy kompyuterlari tarmoqlarida keng qoʻllanilishiga olib keldi.
Muftalar va dastaklarni oʻrnatish[tahrir | manbasini tahrirlash]
Optik kabellarni ulash uchun optik muftalar qo'llaniladi, ular plastik idishlar bo'lib, ularning ichida optik tolalarni biriktiruvchi plastina mavjud.
Optik kabellarni ulash uchun optik muftalar ishlatiladi. Ular plastik idishlar boʻlib, uning ichida optik tolalarni ushlab turadigan biriktiruvchi plastinka mavjud. Optik dastak - bu kabelning optik tolalari standart ulagichlarga ulanadigan qurilma. Dastak (odatda) metall quti shaklida ishlab chiqariladi, uning tashqi panelida optik konnektorlar mavjud boʻlib, ichida birlashma plitasi joylashtirilgan. Oʻzaro bogʻlovchi konnektorlar simi tolalarga ulagichlar bilan optik tolali qisqa boʻlakli pigteyl (ulama sim)lar yordamida ulanadi. Dastakning ichki qismidagi pigteyl konnektori dastakning tashqi ulagichiga ulanadi. Ikkinchi uchi esa optik kabelning tolasiga payvandlanadi.
Optik tarqatish qutilari standart 19 dyuymli rafga oʻrnatish, devorga oʻrnatish va boshqa versiyalar uchun moʻljallangan holda ishlab chiqarilishi mumkin. Dastaklar demontaj qilinmasdan ochilishi yoki bunday funksiyasi boʻlmasligi mumkin.
Optik tolalarni payvandlash maxsus payvandlash mashinalari tomonidan yarim avtomatik rejimda amalga oshiriladi.
Начало формы
3.Xulosa
Men bu mustaqil ishni bajarish davomida Ochiq kanallar haqida ko’p malumotlar oldim va olayapman.Ochiq kanal bloklari va ularning turlari haqida ma’lumotlar oldim. Va bu olgan bilimlarnimni amaliyotda sinab korishga harakat qilaman.
4.Foydalanilgan adabiyotlar
1.www.google.com | Qidiruv tizimi
www.yandex.ru | Qidiruv tizimi
3.www.ziyonet.uz
4.wikipedia.com
|
| |
Billing tizimini ishlash texnologiyasi va iqtisodiyotda qo’llash salmog’i smmt-64/23 guruh talabasi

|
Billing tizimini ishlash texnologiyasi va iqtisodiyotda qo’llash salmog’i smmt-64/23 guruh talabasi
|
bet | 1/10 | Sana | 19.01.2024 | Hajmi | 80,25 Kb. | | #140688 |
Bog'liq Billing tizimi Billing tizimini ishlash texnologiyasi va iqtisodiyotda qo’llash salmog’i B.Y. KUCHABEKOV TEKSHIRDI: X.RASHIDOV Reja: 1 . Billing tizimi nima ? 2 . Bankda billing tizimi 3 . Billing tizimlarini joriy etishning iqtisodiy samaradorligini baholash 4 . Billing tizimlari tushunchasi va xususiyatlari Billing nima? Billing nima ekanligini bilmoqchimisiz? Arman tilidagi tarjimada hisob-kitob qilish hisob-kitoblarni anglatadi va shunga o'xshash hisob-kitoblar tizimi uzoq vaqt davomida bizning hayotimizda mustahkamlanganligini anglatadi. Men pulni uyali telefondan qanday olib chiqib ketganligini hech o'ylamagan edim. Ma'lumki, bu mijozning ma'lumotlari, uning tariflari, qo'ng'iroqlar yo'nalishini saqlaydigan billing tizimi tomonidan nazorat qilinadi. Nima yuz berayotgani haqida to'liq ma'lumot. Qo'ng'iroqdan so'ng darhol telefon hisobini tekshirishingiz mumkin va ular allaqachon sizni hisoblab chiqdi va balansdan yozildi. Billing - mobil terminallar, telekommunikatsiya provay-derlari, mobil aloqa operatorlari, Internet-banking, hosting provayderlari va boshqalar tomonidan qo'llaniladi. Axborot texnologiyalari bilan shug'ullanuvchi va elektron to'lov orqali to'lovlarni amalga oshiruvchi barcha kompaniyalar va xususiy tadbirkorlar billing texnologiyasidan foydalanadilar Billing nima ekanligini bilmoqchimisiz? Arman tilidagi tarjimada hisob-kitob qilish hisob-kitoblarni anglatadi va shunga o'xshash hisob-kitoblar tizimi uzoq vaqt davomida bizning hayotimizda mustahkamlanganligini anglatadi. Men pulni uyali telefondan qanday olib chiqib ketganligini hech o'ylamagan edim. Ma'lumki, bu mijozning ma'lumotlari, uning tariflari, qo'ng'iroqlar yo'nalishini saqlaydigan billing tizimi tomonidan nazorat qilinadi. Nima yuz berayotgani haqida to'liq ma'lumot. Qo'ng'iroqdan so'ng darhol telefon hisobini tekshirishingiz mumkin va ular allaqachon sizni hisoblab chiqdi va balansdan yozildi. Billing - mobil terminallar, telekommunikatsiya provay-derlari, mobil aloqa operatorlari, Internet-banking, hosting provayderlari va boshqalar tomonidan qo'llaniladi. Axborot texnologiyalari bilan shug'ullanuvchi va elektron to'lov orqali to'lovlarni amalga oshiruvchi barcha kompaniyalar va xususiy tadbirkorlar billing texnologiyasidan foydalanadilar
|
| |
Hisobot tarkibi - Amplitudasi chastotasi va fazasi diskret signal bilan modulyatsiya (manipulyatsiya) langan amp,...

|
Amplitudasi chastotasi va fazasi diskret signal bilan modulyatsiya (manipulyatsiya) langan amp, ChМp, fmp va nfmp (fazasi nisbatan manipulyatsiya) langan signallar vaqt va spektr diagrammalarini tadqiq etish
|
bet | 3/5 | Sana | 31.01.2024 | Hajmi | 1,01 Mb. | | #148966 |
Bog'liq Tilloqobilov O 1-3-amaliy Tizimli signallarHisobot tarkibi
Ishning nomi va bajarishdan maqsad.
Tadqiqotning strukturaviy sxеmasi.
Turli signallardan ossillogrammalar.
Bajarilgan ish bo‘yicha natija va xulosalar.
Nazorat savollari
Davriy signallar haqida ma'lumotlar bеring.
Davriy signallar modеlini aniq tasvirlab bеruvchi bir nеchta fizik jarayonlarni sanab bеring.
Impuls signallarning davomiyligi qanday aniqlanadi?
Impulsning kеngligi va uning spеktr kеngligi bir biriga qanday bog‘ liq?
Signallarni diffirensiallash va intеgrallash jarayoni chastota sohasida qanday ifodalanadi?
Vidеoimpuls va radioimpulslarning spеktral zichliklari bir biri bilan qanday bog‘ liq?
Davriy va nodavriy signallarning farqini tushuntiring.
Davriy signallar uchun Furе qatorini kеltiring.
Komplеks chastotani tushuntirib bеring
Furе tеz almashtirishini kеltiring.
3-AMALIY ISH
NOREKURSIV FILTRLASH ALGORITMINI O‘RGANISH
Ishdan maqsad: Ishda uzluksiz signallarni tajriba asosida diskretlash va qayta tiklash jarayonlarini o‘rganish maqsad qilib olingan.
Amaliy ishni bajarish uchun vazifasi
1. Impulsli uzatish tavsif yordamida 1PChF va 2 PChF larni signallar o‘tkazish polosasini aniqlash.
2. Murakkab signalni diskretlash va uni diskretlash intervalini aniqlash.
3. Oniy qiymatlar yordamida signalni qayta tiklash.
3 .1- rasm. Amaliy qurilmasining tuzilish sxemasi
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Amplitudasi chastotasi va fazasi diskret signal bilan modulyatsiya (manipulyatsiya) langan amp, ChМp, fmp va nfmp (fazasi nisbatan manipulyatsiya) langan signallar vaqt va spektr diagrammalarini tadqiq etish
|
Gey-Lyussak qonuni - 3-ma’ruza Gaz va gazkondensat konlarining asosiy parametrlari Reja

|
3-ma’ruza Gaz va gazkondensat konlarining asosiy parametrlari Reja
|
bet | 4/6 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 0,83 Mb. | | #137919 |
Bog'liq 3-ma'ruza (1)Gey-Lyussak qonuni. Gey-Lyussak qonuni doimiy bosim sharoitida gaz hajmining haroratga bog’liqligini belgilab beradi.
Gazni isitilganda, u atmosfera bosimida bo’lishiga qaramasdan uning hajmining oshishini ko’rish mumkin. Bunday tajribalar natijasida shunday xulosaga kelinganki, hoxlagan gaz doimiy bosim sharoitida uni isitish natijasida kengayadi, ya’ni isitilganda gaz molekulalarining tezligi oshadi, ularning idish devoriga urilishi tez-tez va qattiqroq bo’ladi va natijada gaz bosimi oshadi.
Bosim o’zgarmaganda haroratning o’zgarishi bilan hajm o’zgarishi – izobarik jarayon deb ataladi («izos» - keng, «baryus» - og’ir). Bu jarayonni dilatometr asbobi bilan o’rganish mumkin (3.3-rasm).
Bu qonun bo’yicha gaz bosimi o’zgarmas bo’lgan holdagi (izobarik) jarayonlar ko’riladi. Umumiy holda Gey - Lyussak qonuni qu’yidagicha ko’rinishdadir:
(3.19)
Bu yerda: V0 - harorat t0 bo’lganidagi gaz hajmi; V - harorat t ga ko’tarilgandagi gaz hajmi; dt - hajm kengayishining harorat koeffitsienti.
(3.19) tenglama V ga nisbatan yechilsa, quyidagi ko’rinishga keladi:
(3.20)
Gey - Lyussak qonuniga muvofiq gazni bir holatdan ikkinchi bir holatga o’tishini quyidagicha yozish mumkin:
(3.21)
SHarl qonuni. Bu qonun bo’yicha gaz hajmi o’zgarmas bo’lgan holda bosim bilan harorat orasidagi bog’liqlik ko’rib chiqilgan.
Agar yopiq idishda joylashgan gaz 0 dan t °S gacha isitilsa uning hajmi doimiy qolib (idishning kengayishi hisobga olinmasa), bosim ortib boradi.
Doimiy hajmda isitilgan gaz bosimining o’zgarishi izoxorik jarayon (lotincha «izos» - teng, «xorema» - sig’dirilish) deb ataladi.
Gazning isitilish harorati t, boshlang’ich bosimi p0 va o’zgarmas hajmdagi isitilgan gaz bosimi pt ma’lum bo’lsa, bosimning termik koeffitsientini hisoblash mumkin.
Umumiy holda Sharl qonuni qu’yidagicha ko’rinishga ega:
(3.22)
Gaz qonunlari (Boyl-Mariott, Gey-Lyussak, SHarl) gazni berilgan massasi, bosimi va hajmi orasidagi munosabatni aniqlaydi.
Gaz holati tenglamasini pV = RT birinchi bo’lib Peterburg muhandislar institutida Klapeyron tomonidan aniqlangan.
Mendeleyev - Klayperon tenglamasi ideal gazlar uchun keltirib chiqarilgan bo’lib, umumiy ko’rinishda quyidagicha yoziladi:
(3.23)
Bu yerda: R - gaz doimiysi; - gaz massasi.
1873 yilda D.I. Mendeleev 1 mol gaz uchun gaz holati tenglamasini keltirib chiqardi, shundan barcha gazlar uchun universal gaz doimiysini aniqladi:
(3.24)
Istalgan gaz uchun individual kattalikni keltirib chiqarish uchun universal gaz doimiysini gazni molekulyar massasiga bo’linadi. Masalan, metan uchun
bu yerda 16 – metan molekulalar massasi.
Gaz doimiysi aralash gazlar uchun quyidagi formulalar orqali aniqlanadi:
(3.25)
bu yerda x1, x2, x3 – aralashmadagi alohida komponentlar konsentratsiyasi, birlik ulushlarda; M1, M2, M3 – komponentlarning molekulyar massasi; R – 1 mol gazni harorat 1°C ga oshganda kengayishi. SHunga ko’ra R kg gazni haroratni 1 °C ga oshirgandagi kengayish ishi (kgs·m/kg·grad).
|
| |