Mavzu: Arab yozuvidagi (arab, fors, turkiy tillardagi manbalar). Sharq qo’lyozmalari xazinalari

|
Mavzu: Arab yozuvidagi (arab, fors, turkiy tillardagi manbalar). Sharq qo’lyozmalari xazinalari
|
bet | 28/113 | Sana | 29.05.2024 | Hajmi | 0,99 Mb. | | #256811 | Turi | Referat |
Bog'liq Tarix” kafedrasi “manbashunoslik va tarixshunoslik”4 Mavzu: Arab yozuvidagi (arab, fors, turkiy tillardagi manbalar). Sharq qo’lyozmalari xazinalari
Ma’ruza mashg’ulotining ta’lim texnologiyasining modeli
O`quv vaqti: 80 minut
|
Talaba soni
|
O`quv mashg`ulotining tuzilishi
Ma’ruza rejasi
|
Arab yozuvidagi dastlabki manbalar tarixidan. Arab tilidagi yozma manbalar: Qur’oni Karim va uning tafsirlari; Hadislar; Muhammad payg’ambar va xilifalar hayotiga oid asarlar. Fihhga oid manbalar. Arab tilida yozilgan turli fan sohalariga oid manbalar (filologiya, lug’atlar, filosofiya, meditsina, geografiya va b.). Arab tilidagi tarixiy asrlar (al-Madoiniy, Tabariy, al-Balazuriy, al-Ya’qubiy, Beruniy va b.). Fanlar tasnifiga oid asarlar (Ibn an-Nadim, Abu Abdulloh al-Xorazmiy va b.). IX-XIII asrlar davomida arab tilidagi manbalarning ko’payishi. Forsiy tilda arab yozuvida yozilgan dastlabki manbalar. Arab yozuviga o’tish bosqichlari. Forsiy matnlardagi xat turlari. Xattotlik-kasb. Forsiy yozma merosning ko’payib borishi. Eng qadimgi forsiy qo’lyozmalar (islomga oid manbalar; turli fan sohalariga oid asarlar). Bizgacha yetib kelgan forsiy yozma meros haqida (Tarjimayi «Tarixi Tabari», hudud-ul-olam, Jahonnoma, «Zayn-ul-axbor» Gardiziy asari; Firdavsiy «Shohnoma» va b.). Arab yozuvidagi turkiy yozma meros. Turkiy yozma merosning ko’lami. Turkiy tillardagi yozma merosning shakl jihatdan tarkibi; nazmda yozilgan asarlar, islomga oid asarlar, tarjima asarlar (arab va forsiy tillardan), sharqlar. Arab yozuvidagi turkiy qo’lyozma asarlarning miqdoriy ko’rsatkichlari (jahon qo’lyozma xazinalaridagi salmohi). Turkiy qo’lyozmalarning mazmuniy tarkibi: tarix, xronologiya, yozishmalar, biografiya, shajara, geografiya, bibliografiya, astronomiya, entsiklopediya, meditsina, falsafa, etika, matematika va h.k. Arab yozuvidagi turkiy qo’lyozmalarning tashqi belgilariga qarab bo’linishi. Turkiy qo’lyozmalarni o’rganish: Qutadqu bilik, Tarixi muluki ajam, Qur’on tafsiri, hissasi Rabg’uziy, Shayboniynoma, Tavorixi guzida va b.
Qo’lyozma asarlar tarixidan va ularning hududiy qamrovi. Arab tilidagi yozma meros va uning tarqalishi. qo’lyozmalarning jahon bo’ylab tarqalish sabablari. Sharq qo’lyozmalarining Yevropaga tarqalishi. Sharq qo’lyozmalarining turli mamlakatlardagi miqdoriy ko’rsatkichi. qo’lyozmalar xazinalari: Misr, Eron, Buyuk Britaniya, Germaniya, Turkiya, Rossiya, O’zbekiston. Sharq qo’lyozmalarini tavsiflash va kataloglar chop etilishi tarixidan. O’zbekiston Fanlar Akademiyasi Sharqshunoslik instituti Sharq qo’lyozmalari xazinasi.
|
O`quv mashg`ulotining maqsadi : Talabalarda turli tillardagi manbalar va ularning ilmiy ahamiyati haqida tushuncha hosil qilish.
|
Pedagogik vazifalar:
Yangi mavzu bilan tanishtirish, mavzuga oid ilmiy atamalarni ochib berish, asosiy masalalar bo`yicha tushunchalarni shakllantirish.
|
O`quv faoliyatining natijalari:
Talabalar turk, arab va so’g’d tilidagi manbalar, xitoy sulolalari tarixi va ularning manbashunoslikdagi ahamiyati haqida tasavvurga ega bo`ladilar, asosiy ma’lumotlarni kospektlashtiradilar.
|
Ta’lim usullari:
|
“Klaster”, Venn diagrammasi, ma’ruza
|
O`quv faoliyatini tashkil qilish shakli
|
Ommaviy
|
Ta’lim vositalari
|
Slaydlar, marker, flipchart, jadval
|
Qayta aloqa usullari va vositalari
|
Savol javob
|
|
| |