konsern va 
boshqalarning

434
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
O‘zdonmahsulot
2018,7
«O‘zneftgaz»
697,2
«Quvasoysement»
1237,9
DSM
587,7
Boshqa avanslar
197,4
4.
Boshqa debitor va
kreditorlar:
404486,5 28626,2
«O‘zavtoyo‘l»
98763,1
Energiya vazirligi
10697,8
Kommunl xizmat
vazirligi
17928,4
Aloqa vazirligi
4567,4
O‘zneftgaz
90267,3
Yo‘lovchitransser-
vis
25679,4
Boshqalar
185209,3
5.
Budjet bilan
hisoblashish
16518,6 36808,7
6.
Mehnat haqi
bo‘yicha hisob-
kitoblar
-
90638,5
7.
Ijtimoiy ta’minot
bilan hisob-
kitoblar
-
65850,6
2-topshiriq.
Korxonaning muddati o‘tgan debitorlik va kreditorlik qarzlari tar-
kibini o‘rganing, tahlil eting va muddati o‘tganlik
sabablarini aniqlang
hamda qarzdorlikni kamaytirish bo‘yicha tegishli takliflaringizni bering.
Test savollari:
1. Debitorlik qarzlarining aylanish koeffitsiyenti qanday
aniqlanadi?
a) mahsulot (ish, xizmat)larni sotishdan olingan sof tushum /
majburiyatlar;
b) mahsulot (ish, xizmat)larni sotishdan olingan sof tushum / jami
debitorlik qarzlari;
d) mahsulot (ish, xizmat)larning ishlab chiqarish tannarxi /
majburiyatlar;
435
e) mahsulot (ish, xizmat)larning ishlab chiqarish tannarxi / jami
debitorlik ¢arzlari.
2. Kreditorlik qarzlarining aylanish koeffitsiyenti qanday
aniqlanadi?
a) mahsulot (ish, xizmat)larni sotishdan olingan sof tushum /
kreditorlik majburiyatlari;
b) mahsulot (ish, xizmat)larning ishlab chiqarish tannarxi / jami
kreditorlik majburiyatlari;
d) mahsulot (ish, xizmat)larni sotishdan olingan sof tushum / jami
debitorlik qarzlari;
e) mahsulot (ish, xizmat)larning ishlab chiqarish tannarxi / jami
debitorlik qarzlari.
3. Debitorlik va kreditorlik qarzlari tahlilining axborot
manbasi
a) buxgalteriya balansi;
b) debitorlik va kreditorlik qarzlari to‘g‘risida ma’lumotnoma;
d) pul oqimlari to‘g‘risida hisobot;
e) debitorlik va kreditorlik qarzlari bo‘yicha boshlang‘ich hisob
ma’lumotlari.
4. Debitorlik va kreditorlik majburiyatlarini hisobdan chiqa-
rish muddati
a) 3 oy; b) 3 yil; d) 2 oy; e) 1 yil.
5. Hisobdan chiqarish muddati davomida to‘lanmagan yoki
undirib olinmagan majburiyatlar . . .
a) korxona foydasiga hisobdan chiqariladi;
b) korxona zarariga hisobdan chiqariladi;
c) korxona foyda va zararlariga olib boriladi;
d) rezerv kapitalidan qoplanadi .
6. Debitorlik va kreditorlik qarzlarining asosiy maqsadi - . . .
a) korxonaning debitorlik va kreditorlik
qarzlari holatiga baho
berishdan iborat;
b) debitorlik va kreditorlik majburiyatlari aylanish davrini tezlash-
tirish asosida korxonaning moliyaviy holatini yaxshilash borasida chora-
tadbirlar belgilashdan iborat;
436
d) debitorlik qarzlarining tarkibiy tuzilishi va dinamik o‘zgarish-
lariga baho berishdan iborat;
e) debitorlik va kreditorlik qarzlarining yuzaga chiqish sabablarini
o‘rganishdan iborat.
7. Debitorlik qarzlarining shartli aylanish kuni qanday
aniqlanadi?
a) hisobot davridagi sotishdan sof tushum summasi hisobot
davridagi debitorlik qarzlari summasiga bo‘linadi;
b) hisobot davridagi debitorlik qarzlari summasi hisobot davridagi
sotishdan sof tushum summasiga bo‘linib,
hisobot davri kuniga
ko‘paytiriladi;
d) hsobot davridagi sotishdan sof tushum summasi o‘tgan yilgi
debitorlik qarzlari summasiga bo‘linadi;
e) o‘tgan yilgi debitorlik qarzlari summasini hisobot davridagi so-
tishdan sof tushum summasiga bo‘linib, hisobot davri kuniga
ko‘paytiriladi
8. Kreditorlik qarzlarining muddati o‘tishi korxona moliyaviy
holatiga qanday ta’sir ko‘rsatadi?
a) korxona to‘lov qobiliyati pasayadi ;
b) unumsiz xarajatlar ko‘payadi;
d) krxonada qarz mablag‘larini jalb etish imkoniyati pasayadi;
e) barchasi to‘g‘ri.
9. Debitorlik qarzlarining o‘rtacha aylanish kuni qanday
aniqlanadi?
a) mahsulot sotishdan sof tushum summasi debitor qarzlarning
o‘rtacha qiymatiga bo‘linadi;
b) debitor qarzlarning o‘rtacha qiymati hisobot davri kuniga
ko‘paytirilib, mahsulot sotishdan sof tushum summasiga bo‘linadi;
d) joriy aktivlar summasi debitor qarzlarning o‘rtacha
qiymatiga
bo‘linadi;
e) debitor qarzlarning o‘rtacha qiymati joriy aktivlar summasiga
bo‘linib, yuzga ko‘paytiriladi.