Fizika-texnika fakulteti - bet 4

|
Fizika-texnika fakulteti
|
bet | 4/10 | Sana | 31.05.2024 | Hajmi | 2,63 Mb. | | #258353 |
Bog'liq kurs ishi (3) Mikroskop linzalari xromatik aberatsiyalarni bartaraf etish uchun mo'ljallangan. Ikkita (masalan, koʻk va sariq) nurlar oʻchoqlarini birlashtirgan linzalar sistemasi akromatik sistema, uchta nur oʻchoqlari birlashganda esa apoxromatik sistema deyiladi. CAni tuzatishda asosiy qoida butun tizim uchun jami CA ni tuzatishdir. Har bir elementning xromatikligini tuzatishga hojat yo'q. Tizim elementlarining umumiy ijobiy va salbiy dispersiyasi nolga teng bo'lishi muhimdir.
Mikroskop linzalarini tanlash mezonlari. Har xil optik aberatsiyalarning asosiy turlarini ko'rib chiqib, biz laboratoriya mikroskoplari uchun linzalarni tanlashda asosiy mezonlarni tavsiflashimiz mumkin, chunki bu mikroskopning o'lchamlarini, buzilishlarini, aniq o'lchovlarni amalga oshirish qobiliyatini aniqlaydigan linzalarning xususiyatlari va qisman maydonlarni tikish orqali yuqori kattalashtirishda yuqori sifatli katta tasvir maydonlarini olish qobiliyati.
Ko'pgina hollarda, linzalarni tanlashda, qoida shundaki, ob'ektiv qanchalik sifatli va qimmatroq bo'lsa, u har qanday muammoni hal qilish uchun yaxshiroqdir. Lekin aslida, birinchidan, bu har doim ham mutlaqo ishonchli emas, ikkinchidan, bu qoida masalaning iqtisodiy tarkibiy qismiga ta'sir qilmaydi. Ammo ba'zida ma'lum bir sinf uskunasini tanlashda aynan shu narsa hal qiluvchi rol o'ynaydi.
Mikroskop linzalari monoxromatik va xromatik aberatsiyalarni tuzatishga qarab turli sinflarga bo'linadi. Har bir ishlab chiqaruvchining o'z tasnifi va har bir sinf uchun o'ziga xos nomlari mavjud, bu esa u yoki bu qatorni shaffof tanlashni juda qiyinlashtirad.i
Barcha ishlab chiqaruvchilar linzalarning uchta katta sinfini ajratib ko'rsatishadi: Achromats, Semi-Apochromatlar (yoki Fluotarlar) va Apochromatlar. Ob'ektivni ma'lum bir sinfga kiritish mezoni uchta asosiy rang uchun fokus tekisliklarining yaqinlashishi bo'ladi: qizil, yashil va ko'k.
Leica Microsystems quyidagi mezonlarni baholashni taklif qiladi (u boshqa ishlab chiqaruvchilarning baholashidan biroz farq qilishi mumkin - Zeiss, Olympus, Nikon va boshqalar). Ushbu baholash ob'ektiv sinfiga qarab CA tuzatishning eng shaffof ifodasini beradi.
Har bir linzalar sinfi qo'llanilishiga qarab bir necha guruhlarga bo'linadi. Asosan, biz monoxromatik aberratsiyalarni tuzatish haqida gapiramiz, masalan, Plan Achromat va oddiygina Achromat sferani tuzatish, maydon egriligi va Plan Achromat linzalarining buzilishi bilan farqlanadi.
Bundan tashqari, ba'zi linzalar dizayndagi farqlarga ega, masalan, LD (uzoq masofali) linzalari - biologiyada Petri idishlari bilan ishlash uchun ish masofasi yuqori bo'lgan linzalar yoki materialshunoslikda murakkab topografiyaga ega ob'ektlarni kuzatish. PH - o'rnatilgan fazali halqa bilan faza kontrasti uchun linzalar (yorqin maydonda ham foydalanish mumkin, ammo bunday linzalarning yorug'lik o'tkazuvchanligi past). Immersion moydan foydalanadigan OIL linzalari va boshqalar.
2.Sferik aberratsiya
Aberratsiya (lotincha: aberratio — ogʻish) — 1) umumiy maʼnoda — meʼyordan ogʻish, meʼyordagi qiymatlardan farqlanish; 2) optik tizimlarda — optik tizimning risoladagidek emasligi tufayli tasvirning buzilishi; tasvir aniq chiqmaydi, asliga toʻliq mos kelmaydi yoki chaplashib koʻrinadi. Aberratsiyaning geometrik, xromatik va difraksion turlari mavjud.
|
| |