Iqtisodiy, moliya va bank sohalarida qo`llaniladigan dasturlar

|
Iqtisodiy, moliya va bank sohalarida qo`llaniladigan dasturlar
|
bet | 1/2 | Sana | 22.01.2024 | Hajmi | 7,55 Kb. | | #143292 |
Bog'liq Iqtisodiy, moliya va bank sohalarida qo`llaniladigan dasturlar-fayllar.org
Iqtisodiy, moliya va bank sohalarida qo`llaniladigan dasturlar
Iqtisodiy, moliya va bank sohalarida qo`llaniladigan dasturlar
Reja:
1. Yirik korxonalarda buxgalteriya hisobini avtomatlashtirilgan tizimlari.
2. Buxgalteriya hisobini avtomatlashtirish zamonaviy dasturlari
3. "Internet" global tarmog'ida BHAT sahifalari (saytlari)
1. Yirik korxonalarda buxgalteriya hisobini avtomatlashtirilgan tizimlari.
Yirik korxonalarda buxgalteriya hisobini avtomatlashtirish muammosi hozirgi sharoitlarda muhm vazifalardan biri hisoblanadi. Shuning uchun yirik korxonalardagi BHATi quyidagilarni ta’minlashi zarur:
1. Buxgalteriya hisobii rejalashtirish korxona moliyaviy xo'jalik faoliyatining tahlili, ichki audit vazifalarining butun majmuasini avtomatlashtirilgan holda amalgam oshirish;
2. Korxonadagi bajarilayetgan ishlarning joriy holati haqida tezkor, doimo o'zgarib turuvchi axborotlarni olish.
3. Birlashtirilgan hollarda ham boshkarish, ham umumlashtirilgan moliyaviy hisobotni olish imkoniyatii yaratish.
Ushbu ta’minlash talablariga javob beruvchi yirik korxonalar BHATni markazlashtirilgan boshqaruviga ega hisob tarmoqlarining avtomatlashtirilgan ish joyi majmuasi asosida yaratilishi maqsadga muvofiq. Yirik korxonalarda buxgalteriya hisobi boshqaruvining 2 - darajali, ya’ni tizim boshqaruvi va moliyaviy hisob bo'yicha tashkil qilinadi. Bunda axborotlar faqat foydalanuvchilar uchun mo'ljallangan. Boshqaruv hisobning ob’ektlari smeta, meyornoma, kalkulyatsiya harajatlardir.
Boshqaruv hisobning axborotlari ichki foydalanishga ega. Undan ishlab chiqaruvchi boshqarish xodimlari ma’muriyat tomonidan barcha boshqaruv hisobning axborotlari ko’pincha tijorat siri sifatida hisoblanadi.
Moliyaviy hisob axborotlarni umumlashtirish va yiriklashtirish sintez qilishda foydalaniladi. Ushbu hisob axborotlari muayyan davr bo'yicha korxona faoliyatini tezkor ravishda aniqlash, korxonaning hisobot balansi shaklida aktiv va passivlarni umumlashtirishga, mulkiy va moliyaviy faoliyatini tariflashga imkon beradi. Ushbu hisobotdagi axborotlardan tashqari foydalanuvchilar keng foydalanadi, hamda korxona iqtisodini rejalashtirishda va bashoratlashda axborotning iqtisodiy tahlilni olish uchun foydalaniladi. Moliyaviy va boshqaruv hisobining birlamchi ma’lumotlari yagona axborot to'plamiga asoslangan bo'lib, buxgalteriya hisobi esa mustaqil yuritiladi, ammo ular o'zaro bog'langan tizimlardir. Shuning uchun yirik korxonalarda BHATni yaratishda, ularni birlamchi hisobga asoslangan tizimchalarga ajratish lozim.
BHAT yordamida hisob axborotlarni ishlab chiqish, birlamchi boshqaruv va moliyaviy hisoblari uchta bosqichda olib boriladi. Har bir boskichda hisob axborotlarni yig’ish, ro’yxatga olish, ishlab chiqarishning uslubiyatiga muvofiq iqtisodchi, moliyachi va tahlilchilarning o'zaro bog'langan avtomatlashtirilgan ish joylari yaratiladi.
Avvalgi ish joylarida bajarayotgan vazifa va funksiya bo'yicha uchastkalarida va bo'limlarda tashkil qilingan ulardan har biri yoki birlamchi hisob (materiallar tayyor mahsulotlar), tabel hisobi yoki xujalik operatsiyalari (moddiy boyliklar, asosiy vosita), mehnat va ish haqi hisobi bo'yicha uzluksiz ro’yxatga olish va ishlab chiqarish amalga oshiriladigan buxgalteriya hisobining belgilangan ob’ektlari hamda yig’ma hisob va hisobotlar tuzish, tahlil qilish va ichki audit bilan bog'langan.
AIJlarni uchastkalarga yoki bo'limlarga ajratishda quyidagi talablarni e’tiborga olish zarur:
1. O'zining xo’jalik operatsiyalari va majmuasiga ega bo'lishi;
2. O'zining boshqa uchastkalar bilan aloqadorlik schyotlarining ko'plab rejalariga ega bo'lishi;
3. O'zining faqat o'ziga xos bo'lgan birlamchi xujaliklar va hisob shakllariga ega bo'lishi;
4. Aniq sharoitdagi hisob siyosatining xususiyati.
Har bir avvalgi ish joyida va ularning guruhlari uchun mustaqil model ishlab chiqarishadi. Ushbu dasturiy moddalar bir biri bilan bog'langan holda bitta modelga yig’iladi.
Birlamchi hisobotda birlamchi hisobni olib boruvchi xodimlarning AIJ yordamida korxonaning ishlab chiqarish xo’jalik bo'linmalarida vujudga kelgan axborotlarni yig’ish, ro’yxatga olish, jamlash va qisman ishlab chiqarish bajariladi.
Ikkinchi bosqichda har bir hisobga olingan natija beruvchi ma’lumotlar tarmoqqa axborot asosida kelib tushadi. 2- bosqichda qo'ldagi mehnat talab qiluvchi operatsiyalar yoki hisob nomenklaturaning katta hajmdagi axborotlar bilan ta’riflanadi.
8-chizma. BHATdagi o'zaro aloqalari
Mazkur bosqichda barcha xo’jalik operatsiyalar qiymatli baholarda buxgalteriya yozuvlarining fayllari ko'rinishida aks ettiruvchi natijaviy ma’lumotlar shakillantiriladi. Axborotlarning ma’lumotlari ohirgi yuqori bosqichida 2- bosqichdan moliyaviy hisobga uzatiladi.
Uchinchi bosqichda tahliliy va hisob ma’lumotlari asosida asosiy hisob buxgalteriya balansi moliyaviy natijalar hisoboti va yuoshka xususiy hisob shartnomalari shakllanadi.
|
| |