nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
O‘tkazilgan so‘rovlarga ko‘ra, ayni paytda mamlakatimiz aholisining 50

|
O‘tkazilgan so‘rovlarga ko‘ra, ayni paytda mamlakatimiz aholisining 50Bog'liq institutsional iqtisodiyot 1 1 1O‘tkazilgan so‘rovlarga ko‘ra, ayni paytda mamlakatimiz aholisining 50
foizga yaqini o‘zini o‘rta toifaga mansub deb biladi. Holbuki, 2000-yilda atigi
24 foiz aholi o‘zini shu toifaga mansub deb bilar edi.
Shuni unutmaslik kerakki, o‘rta sinf ulushining yuqoriligi fuqarolik
jamiyatini shakllantirishning zamini va asosi, davlatning barqarorligi va
mustahkamligining, odamlarning o‘z kelajagiga bo‘lgan ishonchining muhim
omili sifatida qabul qilinadi.
O‘zbekistonda amalga oshirilayotgan islohotlar muvaffaqiyati, aholi
turmush darajasi va hayot sifatini oshirish bo‘yicha erishilgan yutuqlar
yetakchi xalqaro tashkilotlar hamda ekspertlar hamjamiyati tomonidan keng
e’tirof etilib, xolisona baholanmoqda.
2012-yilda Buyuk Britaniyaning xalqaro miqyosda tan olingan Legatum
instituti o‘zining Farovonlik va rivojlanish indeksida O‘zbekistonni dunyo
mamlakatlari orasida haqli ravishda 64-o‘ringa kiritgani e’tiborga loyiqdir.
Ijtimoiy farovonlik, jumladan, umr ko‘rish davomiyligi, oilalarning
tinchligi va osoyishtaligi, ishsizlik darajasining pastligi, ijtimoiy
infratuzilmadan foydalanish darajasi bo‘yicha ham O‘zbekiston jahon
hamjamiyatida o‘zgalar havas qiladigan o‘rinni mustahkam egallab turibdi.
130
Hech shubhasiz, xalqimizning tinimsiz mehnati, mardligi va matonati
evaziga qo‘lga kiritgan bunday yutuqlardan va marralardan har qaysimiz
g‘ururlanib, boshimizni baland ko‘tarib yashashga haqlimiz.
Biz 2013-yilni yurtimizda “Obod turmush yili” deb e’lon qildik.
Aholimizning tinch-omon hayotini ta’minlash, uning farovonligini
oshirish, iqtisodiyotimizni izchil rivojlantirish, O‘zbekistonimizning xalqaro
maydondagi obro‘-e’tibori va pozitsiyasini yuksaltirish, mintaqamizda
|
| |
Uy xo`jaligining xillari - O`zbekiston respublikasi davlat soliq qo`mitasi soliq akademiyasi m. I. Kutbitdinova...

128
ravishda qayta ko`rib chiqilishini talab qiladi, ya’ni ular inson ongining ongsiz
sohasidan ongli va doimiy e’tiborni talab etuvchi sohasiga o`tadi. Islohotlar
qanchalik faol amalga oshirilsa, ularning mutaassibliklarga nisbatan yemiruvchi
ta’siri shunchalik kuchli bo`ladi. Bundan o`tish iqtisodiyotida uy xo`jaligining
maqsadi kelib chiqadi: uy xo`jaligining himoya funksiyasini saqlab qolishga
intilish borgan sayin ortib boruvchi sa’y-harakatlarni va imkon qadar ko`p e’tiborni
talab etadi.
Asosiy faoliyatdan olinadigan daromadlar va renta daromadlari (pensiyalar,
ijtimoiy to`lovlar, xodimning obro`si) bilan yuzaga keladigan noaniqliklar uy
xo`jaligini o`z faoliyatini maksimal tarzda diversifikatsiya qilishga majbur etadi,
axir har qanday daromad manbai ham barqaror manba sifatida qaralishi mumkin
emas. A’zolarining inson kapitalini takror ishlab chiqarishga aniq ixtisoslashuviga
tayanadigan bozor xilidagi uy xo`jaligidan farqli o`laroq, o`tish iqtisodiyotidagi uy
xo`jaligi ishchi kuchini mehnat bozorida sotish bilan ham, ijtimoiy transportlarni
iste’mol qilish bilan ham, shuningdek, tomorqa yeri yordamida o`zini o`zi
ta’minlash va ko`plab boshqa faoliyat turlari bilan ham shug`ullanadi.
mamlakatimizdagi barcha investitsiyalarning 20 foizdan ortig‘ini aholi

|
mamlakatimizdagi barcha investitsiyalarning 20 foizdan ortig‘ini aholiBog'liq institutsional iqtisodiyot 1 1 1mamlakatimizdagi barcha investitsiyalarning 20 foizdan ortig‘ini aholi
investitsiyalari tashkil etgani, ayniqsa, e’tiborlidir.
O‘zbekistonda aholining eng ko‘p ta’minlangan 10 foizi va eng kam
ta’minlangan 10 foiz qatlami daromadlari o‘rtasidagi tafovut 2012-yilda atigi
8,0 barobarni tashkil etganini alohida ta’kidlashni istardim. Bu jahondagi eng
past ko‘rsatkichlardan biri bo‘lib, mamlakatimizda jamiyatning keskin
tabaqalanishiga yo‘l qo‘ymaslik borasida olib borilayotgan ijtimoiy
siyosatimizning samarasi, desak, hech qanday xato bo‘lmaydi.
Odamlarning o‘ziga o‘zi baho berishi, o‘zini aholining muayyan
guruhiga mansubligini anglashi ularning turmush darajasi va sifatining
umumiy hamda yakuniy indikatori hisoblanadi.
Bu borada, albatta, aholi jon boshiga to‘g‘ri keladigan daromad bilan bir
qatorda yashash sharoiti va standartlari, aholining obod va zamonaviy uy-
joylar bilan ta’minlangani, odamlar istiqomat qiladigan muhitni rivojlantirish
hamda obodonlashtirish, zarur infratuzilmaning mavjudligi va uning
samarasi, aholini sifatli iste’mol tovarlari, shu jumladan, mamlakatda ishlab
chiqarilgan tovarlar bilan ta’minlash, zamonaviy talablar asosida ta’lim olish
hamda sog‘liqni saqlash tizimidan bahramand bo‘lish kabi hayot darajasini
belgilaydigan muhim ko‘rsatkichlar inobatga olinadi.
O‘zbekistonda yuqorida qayd etilgan aksariyat indeks va ko‘rsatkichlar
bo‘yicha katta o‘zgarish va yutuqlarga erishildi. Bu haqda so‘z yuritganda,
shuni aytish joizki, ayni paytda oilalarning 97 foizi o‘z uyiga ega, aholining 90
foizi uzoq muddat foydalaniladigan barcha asosiy tovarlar bilan
ta’minlangan, har uch oiladan biri shaxsiy yengil avtomobilga ega, aholi
iste’mol mahsulotlari bilan yetarli darajada ta’minlanmoqda.
|
| |
Xulosa
Davlatning ikkita ideal xilini taqqoslashga yakun yasaymiz:
Shartnomaviy

122
tafsirlash va himoya qilish
hamkorlikka faol aralashish
Vositalar
(majbur
qilish
monopoliyasidan
foydalanish)
Ijtimoiy
shartnoma
va
konstitutsiyaviy
doiralar bilan
chegaralangan
Davlatni nazorat qiluvchi guruhning
siyosiy irodasiga bog`liq
«Prinsipal-agent»
muammosini hal etish
mexanizmlari
Prinsipal
–
fuqaro:
demokratik
nazorat
mexanizmlari,
konstitutsiyaviy
doiralarning
mavjudligi,
muqobil variantlarning
mavjudligi.
Prinsipal – davlat: qonunga ixtiyoriy
bo`ysunish me’yorlarini
yoyish
Prinsipal – fuqaro: mavjud emas.
Prinsipal – davlat: majbur qilish va
kuch
ishlatishdan foydalanish, har
tomonlama
nazoratni
amalga
oshirishga urinish
Byudjet cheklovlari
Qat’iy,
byudjetni
tasdiqlashning
demokratik tartiboti bilan cheklangan
Yumshoq
Daromadlarning asosiy
moddalari
Birinchi
navbatda
«bozor»
soliqlaridan tushumlar
Musodara soliqlari va soliqdan tashqari
tushumlar
Xarajatlarning asosiy
bandlari
Adliya, huquqni muhofaza qilish
faoliyati
Mudofaa, davlat boshqaruvi, huquqni
muhofaza
qilish faoliyati
Byudjet
taqchilligini
qoplashning asosiy
usullari
Tashqi bozordagi qarzlar
MBning hukumatga qarzlari, ichki
bozordagi
qarzlar,
musodara
solig`ining turi sifatida
majburiyatlarni
bajarishdan bosh tortish ham mumkin
CTRL+N - Yangi taqdimot faylini yaratish;
 
CTRL+M

|
CTRL+N - Yangi taqdimot faylini yaratish;
CTRL+M
|
bet | 31/133 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 0,66 Mb. | | #134002 |
Bog'liq Ўзбек тили ва адабиети таълимида ахборот технологиялари Word variantiCTRL+N - Yangi taqdimot faylini yaratish;
CTRL+M Taqdimotga yangi bo'sb slayd qo'shish;
CTRL+D - Taqdimotga aktiv slayd nusxasini qo'shish;
CTRL+ENTER Slaydning keyingi elementini tahrirlash;
CTRL+O - llgari yaratilgan taqdimot faylni qayta ochish;
CTRL+W - f.kranda ochiq bo'lgan taqdimot faylni berkitish;
CTRL+P Taqdimotni qog'ozga bosmaga chiqarish;
CTRL+S Taqdimot faylni saqlash;
F5 - Taqdimot namoyishini ishga (ushirish;
ALT+F4 - Microsoft PowerPoint dasturidan chiqib ketish;
CTRE+F Matn qismini qidirish;
CTRL+H Topilgan matnni boshqa matn bilan almashtirish;
CTRL+K - Gipcryo'llanma qo'shish;
F7 - Imlo xatolarni tekshirish;
ESC - Oxirgi o'zgarish yoki tugallanmagan harakatni bekor qilish;
CTRL+Z - Oxirgi harakatni bekor qilish;
CTRL+Y Bekor qilingan harakatni qaytarish;
CTRL+SHIFT+F - Slaydning tanlangan obyekt haiflar shaklini o'zgartirish;
CTRL+SHIFT+P Slaydning tanlangan obyekt harflar kattaligini o'zgartirish;
CTRL+SHIFT+> - Slaydning tanlangan obyekt harflar kattaligini bitta
qadamga kattalishtirish;CTRL+SHIFT-K - Slaydning tanlagan obyekt harflar kitllnligini bitta
qndamga kamaytirish;
CTRL+T - Slaydning tanlagan obyekt harflar tashqi ko'riiiishini (Format
incnytisidagi Shrift buyrug'i) o'zgartirish;
SHIFT+F3 - Harflar registrini o'zgartirish;
CTRL+B - Qalin harflar rejimiga o'tish;
CTRL+U - Tagi chiziqli harflar rejimiga o'tish;
|
| |
Dasturiy ta'minotni himoya qilish mexanizmlari

|
Dasturiy ta'minotni himoya qilish mexanizmlari
|
bet | 68/81 | Sana | 08.02.2024 | Hajmi | 1,77 Mb. | | #153120 |
Bog'liq Uzb tema
Ish stantsiyasini tajovuzkor tomonidan bosqindan himoya qilish tizimlari juda xilma-xil va tasniflanadi:
Bunday tasnif haqida batafsil ma'lumotni 1-rasmda ko'rish mumkin.
1-rasm
Dasturiy ta'minot ma'lumotlarini himoya qilishni amalga oshirish bo'yicha ko'rsatmalar
Axborot xavfsizligini ta'minlash uchun qo'llaniladigan yo'nalishlar:
Har bir yo'nalish uchun siz bozorda mavjud bo'lgan ko'plab yuqori sifatli dasturiy mahsulotlardan foydalanishingiz mumkin. Shuningdek Dasturiy ta'minot Turli xil funktsiyalarga ega bo'lishi mumkin:
Foydalanuvchilar va texnik vositalarning ishlashi va ro'yxatga olinishini nazorat qilish
Mavjud ob'ektlar, foydalanuvchilar va fayllarni aniqlash
Operatsion kompyuter resurslari va foydalanuvchi dasturlarini himoya qilish
Turli xil ma'lumotlarni qayta ishlash rejimlariga xizmat ko'rsatish
Tizim elementlarida ishlatilgandan keyin ma'lumotlarni yo'q qilish
Qoidabuzarlik holatlarida signal berish
Boshqa maqsadlar uchun qo'shimcha dasturlar
Dasturiy ta'minotni himoya qilish sohalari Ma'lumotlarni himoya qilish (yaxlitlikni/maxfiylikni saqlash) va Dasturni himoya qilish (tijorat siri bo'lgan axborotni qayta ishlash sifatini amalga oshirish, tajovuzkor tomonidan eng zaif) ga bo'linadi. Fayllar va apparat vositalarini identifikatsiya qilish dasturiy ta'minotda amalga oshiriladi, algoritm turli tizim komponentlarining ro'yxatga olish raqamlarini tekshirishga asoslangan. Manzilli elementlarni aniqlashning ajoyib usuli so'rov-javob turi algoritmidir. Turli foydalanuvchilarning ma'lumotlarning turli toifalariga bo'lgan so'rovlarini farqlash uchun resurslarni maxfiy saqlashning individual vositalari qo'llaniladi va shaxsiy nazorat foydalanuvchilar tomonidan ularga kirish. Agar, masalan, bir xil fayl turli foydalanuvchilar tomonidan tahrirlanishi mumkin bo'lsa, keyingi tahlil qilish uchun bir nechta variant saqlanadi.
|
| |
6-ma’ruza. Termoelektrik termometrlar va ularning ishlash prinsipi. Turlari. Uzaytiruvchi elektrod simlar. Reja

6-ma’ruza. TERMOELEKTRIK TERMOMETRLAR VA ULARNING
ISHLASH PRINSIPI. TURLARI. UZAYTIRUVCHI ELEKTROD SIMLAR.
Reja.
1. Termoelektr termometrlar.
2. Termoelektr materiallar va termoelektr o‘zgartkichlar.
3.
Uzatuvchi termoelektrod simlari.
Tayanch so‘zlar: termoelektr termometrlar. termoelektr materiallar va
termoelektr o‘zgartkichlar.
Haroratni o‘lchashning termoelektr usuli termoelektr termometr (termopara)
termo EYUK ining uning haroratiga bog‘liqlngiga asoslangan. Bu asbob —200° S
dan +2500° S gacha bo‘lgan haroratlarni o‘lchashda texnikaning
turli sohalari va
ilmiy-tekshirish ishlarida keng qo‘llaniladi.
Termoelektr termometrlar yordamida haroratni o‘lchash 1821
yilda Zeebek
kashf etgan termoelektr hodisasiga asoslangan.
Bu hodisaning haroratlarni
o‘lchashda qo‘llanilishi ikki xil metall simdan
iborat zanjirda ularning
kavsharlangan joyida haroratlar farqi hisobiga hosil bo‘ladigan
EYUK effektiga asoslangan.
Har xil A va V o‘tkazgichlardan
iborat zanjirni ko‘rib chiqamiz (6.3-rasm). Termoparaning
o‘lchanayotgan muhitga tegib turgan joyi kavsharlangan uchi 1
(issiq ulanma), o‘zgarmas
t
0
haroratli
muhitdagi joyi 2 esa erkin
uchi (sovuq ulanma) deyiladi.
A va
B o‘tkazgichlar
termoelektrodlar deyiladi. Bunday kavsharlangan o‘tkazgichlar
esa termopara deb ataladi, ularda hosil bo‘ladigan elektr yurituvchi
kuch termoetektr yurituvchi kuch (TEYUK) deyiladi. TEYUK
hosil bo‘lishining sababi erkin elektronlar zichligiko‘proq
metallning erkin elektronlar zichligi kamroq metallga diffuziyasi
bilan izohlanadi. SHu paytda ikki xil
metallning birikish joyida
paydo bo‘ladigan elektr maydon diffuziyaga qarshilik ko‘rsatadi.
Elektronlarning diffuzion o‘tish tezligi elektr maydon ta’sirida ularning qayta o‘tish
tezligiga teng bo‘lganda harakatli muvozanat holati qaror topadi. Bu muvozanatda
Interaktiv media Gipermedia, giperhavolali media - bet 3

|
Interaktiv media Gipermedia, giperhavolali media
|
bet | 3/5 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 2,71 Mb. | | #242344 |
Bog'liq mediaOdamlar o'rtasida aloqa o'rnatish uchun shaxslararo aloqa vositalaridan yoki shaxsiy manfaatdorlikdan foydalaniladi. Ular doirasida muloqot qilishga imkon beradiganlardir xususiy, ikki yoki undan ortiq kishiga. Shuning uchun, ular majburiy ravishda ikki tomonlama aloqa paradigmasiga javob berishadi. - Odamlar o'rtasida aloqa o'rnatish uchun shaxslararo aloqa vositalaridan yoki shaxsiy manfaatdorlikdan foydalaniladi. Ular doirasida muloqot qilishga imkon beradiganlardir xususiy, ikki yoki undan ortiq kishiga. Shuning uchun, ular majburiy ravishda ikki tomonlama aloqa paradigmasiga javob berishadi.
Ommaviy yoki ijtimoiy ommaviy axborot vositalari deb ham ataladigan jamoatchilikni qiziqtiradigan ommaviy axborot vositalari (ommaviy axborot vositalari (ingliz tilida), xarakterli ma'lumotlarni uzatish uchun mo'ljallangan jamoat ommaga. Odatda ular bir tomonlama aloqa paradigmasi tomonidan boshqariladi, ammo istisnolar mavjud. - Ommaviy yoki ijtimoiy ommaviy axborot vositalari deb ham ataladigan jamoatchilikni qiziqtiradigan ommaviy axborot vositalari (ommaviy axborot vositalari (ingliz tilida), xarakterli ma'lumotlarni uzatish uchun mo'ljallangan jamoat ommaga. Odatda ular bir tomonlama aloqa paradigmasi tomonidan boshqariladi, ammo istisnolar mavjud.
Ijtimoiy aloqa vositalari ommaviy fikrga ta'sir o'tkazish, ularni boshqarish va shakllantirish uchun ulkan kuchga ega. Demak, u shuningdek to'rtinchi kuch. Shu sababli, demokratik bo'lmagan hukumatlarning asosiy maqsadlaridan biri mustaqil ommaviy axborot vositalarini tsenzuradan o'tkazish va ulardan o'z manfaatlari uchun foydalanishdir. - Ijtimoiy aloqa vositalari ommaviy fikrga ta'sir o'tkazish, ularni boshqarish va shakllantirish uchun ulkan kuchga ega. Demak, u shuningdek to'rtinchi kuch. Shu sababli, demokratik bo'lmagan hukumatlarning asosiy maqsadlaridan biri mustaqil ommaviy axborot vositalarini tsenzuradan o'tkazish va ulardan o'z manfaatlari uchun foydalanishdir.
|
| |
Yakuniy bosqich - 1-modul: ta’limda axborot texnologiyaiarining oʻRNl

|
1-modul: ta’limda axborot texnologiyaiarining oʻRNl
|
bet | 28/133 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 0,66 Mb. | | #134002 |
Bog'liq Ўзбек тили ва адабиети таълимида ахборот технологиялари Word variantiYakuniy bosqich.
O'quvchilar o'z ishlarini taqdim qilishadi. Bu bosqichda konlercnsiya, leksiya, munozara va boshqa shakllardan foydalanish mumkin.
Bu shakllar o'quvchilarning kommumkativ madaniyatini rivojlantiradi. O'qituvchi darsni yakunlaydi, xulosalarini aytadi, ibihlarni baholaydi.
Islilarni baholash mezonlari:
aniqlangan savollarga to'g'ri javobiar soni;
muammolar yechimining noan’anaviy, ayni vaqtda ilmiy asoslangan va istiqbolii ko'rinishlari taklif qilinishi;
ycchnnlarning mustaqilligi;
savodli nutq;
ilgari surilgan farazlar amaliy izohi yoki tasdig'ining yuqori saviyasi. Osiyo mamlakatlarida filologik ta’limda AKTdan foydalanish tajribasi
htt;j://www. langmasfer.com saytidagi koreys till o'qitish vositalari bilan tanishishdan ma’lum bo'ldiki, bu materiallar koreys tilini xorijiy til sifatida o'rganish uchun mo'ljallangan. Saytda koreys tilini o'rganish uchun audiokurs va videokurslar taklif qilingan. Reklama sifatida taqdim qilingan ma’lumotga ko'ra, o'rganuvchi har bir jumla uchun diktor ovozini tinglaydi. Mikrofonda takrorlaydi va tez gapirishni o'rgana boshlaydi. Yangi so‘zlami o'rganish uchun rasmlardan foydalanadi, ta’limiy o'yinlarda, viktorinalarda ishtirok etadi. Izlash imkoniyatiga ega bo'lgan koreyscha lug'at o'rganishni osonlashtiradi. Audodasturlar juda katta qulaylikka ega. Chunki materiallarni bosmaga chiqarishning hojati bo'lmaydi Kompyuter talab qilinmaydi. Tinlovchi juda oddiy tarzda mp3 pleerga, telefonlarga yuklab olib, o'ziga qulay joyda tinglashi, til o'rganishi mumkin. Bu materiallaming aksariyati to'lovlidir. Biz til o'rganish jarayoniga autentik mat^iallami tatbiq qilish tnaqsadida sayt materiallarini o'rganib chiqtlik
http://lingust.ru sayti orqaii to'lovlarsiz bir nechta tilni on-layn o'rganish mumkin. Bu sayt muallifi ham infonnatika, ham filologiya mutaxassisi. Shuning uchun ham sayt mctodik va texnik jihatdan juda qulaydir.
“Edmodo” onlayn o'qitish tizimi va boshqalar
Edmodo bu veb-platforma sanaladi. U butun dunyoda o'qituvchi, maktab o'quvchilari va ota-onalaming oddiy va xavfsiz muloqot, hamkorlik vositasi sifatida tanilmoqda Bu veb-platformani VKontakte yoki Facebook kabi ijtimoiy tarmoqlardan biri deb qabul qilish mumkin.
Edmodo bu maktablar va о qituvchilar uchun aloqa, ilovalar va murabbiylik uchun materiallar taklif qiluvchi ta’limiy texnologik kompaniyadir. Edmodo tarmog'i o'qituvcbilarga o'quvchilar bilan ilovalar, savol va topshiriqiar almashish, o'quvchilar, kolledjlar hamda ota-onalar bilan aloqani boshqarish imkoniyatini beradi.Iilmodo platformasi matematika (arifmetika), geometriya, fizika. gcografiya, tabiatshunoslik, musiqa, tasviriy san’at, ingliz till va nilabiyoti, umuman, ta’limning deyarli barcha predmetlari va sohalari ho'yicha materiallar joylashtirilgan ulkan industriyadir. Edmodoning loydalanuvchilan soni 2016-yilning avgust oyida 66900000 dan kn'proq ekanligi ta’kidlab ko‘rsatildi.
|
| |
telefon stantsiyasi - Mavzu: Simli aloqa qurilmalari tuzilishi va ulardan foydalanish. Simli tarmoqlar

|
Mavzu: Simli aloqa qurilmalari tuzilishi va ulardan foydalanish. Simli tarmoqlar
|
bet | 65/81 | Sana | 08.02.2024 | Hajmi | 1,77 Mb. | | #153120 |
Bog'liq Uzb tematelefon stantsiyasi, murakkab texnik vositalar, kanallarni almashtirish, telefon liniyasini ulash uchun mo'ljallangan. Telefon stansiyasida bir soatlik telefon suhbatlari uchun va muzokaralar tugagandan so'ng birinchi telefon kanallariga - abonentlarga va oxirgi qator qo'ng'iroqlariga qo'ng'iroqlar amalga oshiriladi; z tsíêyu zdíysnyuêtsya zdíysnyuêtsya deb rozpodíl pokovív telekomnívídomleni zapryamkív zv'yazku. telefon stantsiyasi - har xil turdagi tugun zv'azku. qo'ng'iroq qiling telefon stansiyasi maxsus kelajakda tarqaldi.
Kommutatsiya usuli uchun telefon stantsiyasi qo'lda (RTS) va avtomatik (ATS) ga o'tkaziladi. RTS telefon kalitlari; kanallarni almashtirish telefon operatori tomonidan amalga oshiriladi. Avtomat telefon stansiyalari to'xtab qolgan kommutatsiya binolari paydo bo'lishi sababli qulab tushdi: mashinalar va o'n kunlik kroko - so'raladi shukach elektromexanik, Mashina va elektromagnit drayvlar bilan Vídpovídno; muvofiqlashtirish, ba'zi kommutatsiya qo'shimchalari xizmat qilish uchun bagatorazoví koordinatalari; simli elektromagnit kommutatsiya qurilmalari tomonidan boshqariladigan kvazielektron kommutatsiya qurilmalari, masalan, reed relelari; elektron, masalan, napívprovydnikovih qurilmalari yordami uchun kommutatsiya bilan (bunday avtomatik telefon stantsiyalari tarqatish bosqichida qayta sotib olinadi). Telefon tarmoqlarida ishlaydigan PBX har xil turdagi, ístotno tuzilishi kabi, í koʻra farqlanadi algoritm robot. Tsya vydminníst ona joyi va bir turdagi telefon liniyasi o'rtasida bo'lishi mumkin: masalan, ba'zi telefon liniyalarida tuman almashinuvi, dam olish kunlari va kiruvchi qo'ng'iroqlar (UIS va BC) mavjud. Rivojlanish bosqichida telefon qo'ng'irog'i telefon liniyalarida RTS g'alaba qozondi. 20 st. telefon qo'ng'irog'ini avtomatlashtirish jarayoni rozpochavsya: z'Avtomatik telefon stansiyasi paydo bo'ldi, kommutatsiya texnologiyasi rivojlanishi bilan yakí vdoskonaluvalis. Protsesіv komutatsії avtomatlashtirish berdi priskoriti vstanovlennya z'єdnan, pokraschiti yakіsnі pokazniki obslugovuvannya abonentіv, skorotiti ekspluatatsіynі vitrati, spriyala ratsіonalnіy pobudovі telefoniya to'siq yakoї єmnostі, Zroby ekonomіchno vipravdanimi detsentralіzatsіyu obladnannya (vono chastkovo Mauger roztashovuvatisya yilda okremih budіvlyah, utvoryuyuchi shunday zvanі pіdstantsії deb bo'lsin Hub ) merez va boshqalar)
|
| |
CTRL+1 - Yotiq harflar rejimiga o'tish;
 
CTRL+PROBEL

|
CTRL+1 - Yotiq harflar rejimiga o'tish;
CTRL+PROBEL
|
bet | 32/133 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 0,66 Mb. | | #134002 |
Bog'liq Ўзбек тили ва адабиети таълимида ахборот технологиялари Word variantiCTRL+1 - Yotiq harflar rejimiga o'tish;
CTRL+PROBEL Harflar o'zgartirilgan tashqi ko'rinishini bekor qilish;
CTRL+SHIFT+C - Harflar tashqi ko'rinishini xotiraga 'dish;
CTRL+SH1FT+V - Harflar tashqi ko'rinishini xotiradan iliiqarish;
CTRL+E - Xat boshini о‘rtadan tekislash;
CTRL+J - Xat boshini ikkala tomon bo‘yicha tekislash;
CTRL+L - Xat boshini chap tomon bo'yicha tekislash;
CTRL+R Xat boshini o‘ng tomon bo'yicha tekislash.IV V
Taqdimot yaratish qoidalari
Slaydlarni tayyorlashda shriftlarga, shriftlarning minimal bidniidligiga, ranglaming didaktik iunktsiyasiga va ranglarni ishlalishga, rang ta’siriga, slaydlarni ishlatish usullariga va iluydlarning mantiqiy harakatlarga mosligiga taalluqli eslatmalar o'ziga juda katta diqqat-e’tibor qaratishni talab etadi. Chunki sluydlar ta’lim beriivchi uchun eng yuqori darajadagi taqdimot iinkoniyalini beradi. Zamonaviy o'quv jarayonini bu usulsiz tasavvur qilish inumkin emas. Asosiy qnlayligi shundaki, slaydlarni lunnpyiiterda professional darajada tayyorlash mumkin. Ulardan istalgan vaqtda foydalanish va ish o‘mi o'zgarganda, oson ko'chirish imkoniyati mavjud .
Power Point dasturida taqdimot yaratish va o‘tkazishning asosiy tamoyillari mavjud':
Birinchi sahifada taqdimot nomi, ijrochining familiyasi, guruh haqida ma’lumot joylashtiriladi.
Oxirgi sahifada “E’tiboringiz uchun rahmat!” yozuvi bo'lishi kerak.
Sahifada minimum matn joylashtirilishi kerak. Sahifa 5-6 qatordan ko‘p bo'lmasligi kerak (har bir qatorda 5-7 so'zdan ko‘p bo'Imasin). Agar taqdimot vaqtida katta axborot joylashtirish taqozo qilinsa, ulami bitta sarlavha ostida bir necha sahifaga joylashtirish kerak bo'ladi.
Sahifada axborot va unga aloqador elementlami shunday joylashtirish kerakki, ekran maydonining yuqori qismi foydalanilsin. Chunki uzoq masofada o‘tirganlar uchun taqdimotning pastki qismi ko’rinmasdan qoladi.
Shrift kattaligi — 24 $)t bo'lsa, tinglovchilarning eng orqada o'tirganlari uchun ham ko'rinarli va qulay bo'ladi.
Ranglami tanlashda e’tibor qaratish lozim boTgan holat shundaki, siz taqdimotni oz kompyuteringizda emas, balki elektron doska yoki boshqa ekranda namoyish qilasiz, siz tanlagan rangiar boshqa ekranda o'zgarib ketishi mumkin.
Taqdimot rasmiylashtirilishida bir xillikni ta’minlashga, ya’ni masalan barcha sahifalar sarlavhalarida bir xil shriftdan foydalanishga harakat qiling.
Taqdimot sahifalariga quyidagilar kiritilishi zarur:
- ma’ruzangizdagi miihim qismlar;
— misoliar, sitatalar (tinglovchilar sizdan takrorlashingizni iltimos qilmasdan yozib olishlariga qulay bo‘lishi kerak); ma’ruzangizning tinglovchilar xotirasida yaxshi saqlanib qulishiga yordam beruvchi rasm va boshqa elementlar;
|
| |
AXBOROT TEXNOLOGIYALARI” FAN1 BO‘YICHA
GLOSSARIY

|
AXBOROT TEXNOLOGIYALARI” FAN1 BO‘YICHA
GLOSSARIY
|
bet | 119/133 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 0,66 Mb. | | #134002 |
Bog'liq Ўзбек тили ва адабиети таълимида ахборот технологиялари Word variantiAXBOROT TEXNOLOGIYALARI” FAN1 BO‘YICHA
GLOSSARIY
Animatsiya (Анимация, Animation) - Bir necha tasvir yoki kadrlarni ko'rsatish orqali yaratiladigan harakat taqlidi.
Axborot texnologiyalari (информационные технологии, information technology) - axborotni o'zgartirish, qayta ishlash usul va vositalaii yig'indisidan iborat.
Elektron darslik (электронный учебник, e-manual) — kompyuter texnologiyalariga asoslangan o'qitish rnetodlaridan foydalanishga mo'ljallangan o'qitish vositasi bo’lib, undan mustaqil ta’lim olishda va o'quv materiallarini har tomonlama samarali o'z.lashtirishda foydalanish miimkin.
Elektron darsliklarning nazorat qiluvchi qismi (контролирующая част электронного учебника, controlling part of e-manual) - testlar orqali nazorat qiluvchi tizim asosida shakllanadi.
Elektron darslikning mashq qildiruvchi qismi (упражняющая часть электронного учебника, chapter of e- munual that makes exercises) - xatolami ko'rsatib beruvchi va to'g'ri xulosaga olib keluvchi qism.
Elektron darslikning o‘rgatuvchi qismi (обучающая част электронного учебника, educational part of e-manual) - gipertckstga asoslangan va statik, dinamik rasmlardan iborat.
Elektron ensiklopediya - elektron o'quv qo'llanmaning ombor ko'iinishidir. Tuzilish sathida entsiklopediya atamasi ma’lumot, elektron o'quv qo'ilanmada markazlashtirilishi tushunchasini beradi.
Elektron kitob (электронная книга, e-book) - gipertekstli yoki gipermedia sistema, serverda yoki kompakt-diskda joylashgan bo'ladi.
Elektron kutubxona (электронная биолиотека, E-library) - elektron kitoblar yig'ilgan server.
Elektron matn (электронный текст, Electronic text) Axborot tizimining xotirasiga yozilgan matn (hujjatlar, kitoblar, oynomalar, ma’iumotnomalar va h.k.). Elektron matniar tizimlarda joylashgani sababli, o'quvchilar (foydalanuvchilar) oldida yangi imkoniyatlar ochiladi. Matnning ixtiyoriy tahlilim bajarish, kerak bo'lgan qatorlar, xatboshi, bo'lim va h.k.lami topish mumkin.
Elektron nashr -bu grafik, mam, raqamli, musiqali, video, foto va boshqa axborotiami va yana foydaianuvchilar uchun bosma hujjatlar yig'indisi. Elektron nashrdan elektron tashuvchilar - magnitli (magnit tasma, magnit disk), optik (CD-ROM, DVD, CD-R) va yana kompyuter tarmoqlarida foydanish mumkin.
|
| |
Interaktiv media Gipermedia, giperhavolali media - bet 2

|
Interaktiv media Gipermedia, giperhavolali media
|
bet | 2/5 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 2,71 Mb. | | #242344 |
Bog'liq media Bu borada auditoriyaga tezkorlik, xolislik, aniqlik kabi tamoyillar birlamchi ahamiyatga ega. Hozirgi kunda axborot olish va axborot tarqatish maydoni sifatida internetning hayotimizning ajralmas qismiga aylanib ulgurdi. Global tarmoq, globallashuv axborot va ommaviy axborot vositalari tushunchasini ham tubdan o‘zgartirib yubordi. - Bu borada auditoriyaga tezkorlik, xolislik, aniqlik kabi tamoyillar birlamchi ahamiyatga ega. Hozirgi kunda axborot olish va axborot tarqatish maydoni sifatida internetning hayotimizning ajralmas qismiga aylanib ulgurdi. Global tarmoq, globallashuv axborot va ommaviy axborot vositalari tushunchasini ham tubdan o‘zgartirib yubordi.
Ijtimoiy ommaviy axborot vositasi bugungi kunda Facebook , Twitter , Instagram , Snapchat va boshqalar kabi saytlarda va ilovalarda nimalarni yozganimiz haqida ko'p gapirishga harakat qiladigan iboradir. - Ijtimoiy ommaviy axborot vositasi bugungi kunda Facebook , Twitter , Instagram , Snapchat va boshqalar kabi saytlarda va ilovalarda nimalarni yozganimiz haqida ko'p gapirishga harakat qiladigan iboradir.
Agar Facebook kabi saytni, shuningdek, Digg kabi saytni, shuningdek, Vikipediya kabi saytni va hatto Cheezburger kabi saytni ta'riflash uchun atamani ishlatsak , u shunchaki boshqatdan boshlanadi. Agar Facebook kabi saytni, shuningdek, Digg kabi saytni, shuningdek, Vikipediya kabi saytni va hatto Cheezburger kabi saytni ta'riflash uchun atamani ishlatsak , u shunchaki boshqatdan boshlanadi. Ommaviy axborot vositalari odatda turli yo'llar bilan tasniflanadi, ammo uni amalga oshirishning eng keng tarqalgan usuli ular uzatadigan ma'lumot turiga javob beradi: jamoat manfaati yoki xususiy manfaat. Shu ma'noda, shaxslararo ommaviy axborot vositalari va ijtimoiy tarmoqlar o'rtasida asosiy farqlash mumkin. - Ommaviy axborot vositalari odatda turli yo'llar bilan tasniflanadi, ammo uni amalga oshirishning eng keng tarqalgan usuli ular uzatadigan ma'lumot turiga javob beradi: jamoat manfaati yoki xususiy manfaat. Shu ma'noda, shaxslararo ommaviy axborot vositalari va ijtimoiy tarmoqlar o'rtasida asosiy farqlash mumkin.
|
| |
Bosma ommaviy axborot vositasi sifatida barcha bosma nashrlar, masalan, gazeta, jurnal, risola va boshqalar, deyiladi, ular ma'lumot uzatishda moddiy vosita sifatida ishlatiladi. Bu eng qadimgi aloqa

|
Bosma ommaviy axborot vositasi sifatida barcha bosma nashrlar, masalan, gazeta, jurnal, risola va boshqalar, deyiladi, ular ma'lumot uzatishda moddiy vosita sifatida ishlatiladi. Bu eng qadimgi aloqa
|
bet | 4/5 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 2,71 Mb. | | #242344 |
Bog'liq mediaBosma ommaviy axborot vositasi sifatida barcha bosma nashrlar, masalan, gazeta, jurnal, risola va boshqalar, deyiladi, ular ma'lumot uzatishda moddiy vosita sifatida ishlatiladi. Bu eng qadimgi aloqa vositasidir. - Bosma ommaviy axborot vositasi sifatida barcha bosma nashrlar, masalan, gazeta, jurnal, risola va boshqalar, deyiladi, ular ma'lumot uzatishda moddiy vosita sifatida ishlatiladi. Bu eng qadimgi aloqa vositasidir.
Uning oltin davri 19-asrdan 20-asrning birinchi yarmigacha davom etadi. Hozirgi vaqtda u obro'li vosita bo'lib qolmoqda, ammo keng jamoatchilikning unga bo'lgan qiziqishi asta-sekin radio, televizion va raqamli platformalar kabi boshqa ommaviy axborot vositalariga ko'chib o'tishdan bosh tortdi. - Uning oltin davri 19-asrdan 20-asrning birinchi yarmigacha davom etadi. Hozirgi vaqtda u obro'li vosita bo'lib qolmoqda, ammo keng jamoatchilikning unga bo'lgan qiziqishi asta-sekin radio, televizion va raqamli platformalar kabi boshqa ommaviy axborot vositalariga ko'chib o'tishdan bosh tortdi.
Radioaloqa vositalari - bu tovush signallarini yuborish uchun radio to'lqinlaridan foydalanishga asoslangan vositalar. Shu ma'noda, radio yozuvlari yozma matbuotdan kattaroqdir. Sizning uzatishingizni tinglash uchun radio to'lqinlarni qabul qilish moslamasi bo'lishi kifoya. Radioning ba'zi afzalliklari uning tezkorligi, samaradorligi va ishlab chiqarish xarajatlarining pastligidir. Bu o'n to'qqizinchi asr ixtirosi bo'lib, u hali ham amal qiladi va analog va raqamli axborot vositalaridan foydalanadi. - Radioaloqa vositalari - bu tovush signallarini yuborish uchun radio to'lqinlaridan foydalanishga asoslangan vositalar. Shu ma'noda, radio yozuvlari yozma matbuotdan kattaroqdir. Sizning uzatishingizni tinglash uchun radio to'lqinlarni qabul qilish moslamasi bo'lishi kifoya. Radioning ba'zi afzalliklari uning tezkorligi, samaradorligi va ishlab chiqarish xarajatlarining pastligidir. Bu o'n to'qqizinchi asr ixtirosi bo'lib, u hali ham amal qiladi va analog va raqamli axborot vositalaridan foydalanadi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Bosma ommaviy axborot vositasi sifatida barcha bosma nashrlar, masalan, gazeta, jurnal, risola va boshqalar, deyiladi, ular ma'lumot uzatishda moddiy vosita sifatida ishlatiladi. Bu eng qadimgi aloqa
|
Elektron o‘quv nashr - - 1-modul: ta’limda axborot texnologiyaiarining oʻRNl

|
1-modul: ta’limda axborot texnologiyaiarining oʻRNl
|
bet | 120/133 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 0,66 Mb. | | #134002 |
Bog'liq Ўзбек тили ва адабиети таълимида ахборот технологиялари Word variantiElektron o‘quv nashr - ilmiy malakaviy bilimlar maydonida tizimlashtirilgan materiallarda tashkil topgan bo‘lib, bu maydonda o'quvchi, talabalaming bilimlarini faol ravishda o'stirib borish ta’minlanadi.
Elektron pochta (электронная почта, electronic mail) - kompyuter va tarmoq yordamida ma’lumotlami uzatish vositasi.; tarmoqning eng ommaviy xizmat turi bo'lib, foydaianuvchilar o‘rtasida elektron xabarlar almashish imkoniyatini beradi
Elektron pochta manzili (адрес электронной почты, electronic mail address) - elektron pochtaning har bir abonenti ega bo'lgan shaxsiy manzil. Tttjimdagi foydalanuvchi noini, @ belgisi va pochta serveri ishga tushirilgan kompyuter nomidan tarkib topgan ketma-ketlik bilan belgilanadi.
Elektron pochta qutisi (ящик электронной почты, electronic mail box) - Internet tarmog‘i bo'ylab xabarlar jo'natish va qabul qilish uchun noyob tartib raqamidan (elektron pochta manzili) dan foydalanadigan dasturiy-texnika vositalari majmuasi.
Elektron test -Tashqaridan qaraganda u oddiy elektron o'quv qo'llanmaga o'xshaydi. Asosiy qiyinchilikni savollarni yig'ish va shakllantirish, savollarga javoblarni moslashtirish tashkil etadi.
Gipermatn bu matn elektron shaklda va belgilangan tizimlar aloqasining ko'rinishi. U daraxt ko'rinishida bo'ladi.
Global tarmoq (глобалная сет, global set) — turli qit’alardagi, mamlakatlardagi kompyuterlar birlashib, bog'langan tarmoq.
Informatika (информатика, informatics) ilmiy yo'nalish, u EHM yordamida ma’lumotlami qayta ishlash, saqlash, qayta uzatish qonunlari va metodlan o'rganiiadi.
Informatsion jarayonlar (информационные процессы, information prosecccs) - ma’lumotlami qayta ishlash, saqlash, qayta uzatish, izlash jarayonlari. Informatsion texnologiya (информационная технология, information technology) - predmet sohasida ma’lumotlami qayta ishlash, saqlash, qayta uzatishning metodlari va vositalarini o'rganuvchi ilmiy va injener bilimlar sistemasi.
|
| |
Asosiy tushunehalar - 1-modul: ta’limda axborot texnologiyaiarining oʻRNl

|
1-modul: ta’limda axborot texnologiyaiarining oʻRNl
|
bet | 118/133 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 0,66 Mb. | | #134002 |
Bog'liq Ўзбек тили ва адабиети таълимида ахборот технологиялари Word variantiAsosiy tushunehalar:
Portfolio (ingl. - portfel, zarur ishlar va hujjatlar uchun papka. trans. - bayon qilmoq, ifoda etmoq, tashimoq. itaL hujjatlar solingan papka) - bu hujjatlar, ish namunalari, fotosuratlar, taqdim etilayotgan imkoniyatlami tasavvur eta olish imkoniyatini beruvchi materiallar, mutaxassis xizmatlari to‘plamidan iborat.
Portfolioning taqdhnot shakli ma’lumotlami ko’rgazmali tarzda namoyish etishni amalga oshiradi.
Sayt-portfolio shakli - ko’proq ma’lumot olish va izlash imkoniyatini beradi.
Pedagogning eiektron portfolios! - uning kasbiy ko‘rsatkichlari bilan bir qatorda, pedagogik faoliyatni tashki’ etish bilan bog'liq rcsurslar, talabalaming fan bo‘yicha ma’lumotlami olishlari, nazorat (opshiiiqlari hamda talabalar bilimini o’zlashtirish monitoringi nalijalarini qayd etish imkoniyatini beruvchi tizim.
Shaxsiy kompyuter - atrof-muhit sharoitlariga nisbatan maxsus lalablar qo'yiltnagan tarzda muxtor ishlatiladigan komyuter.
Klaviatura - (nem. klaviatur, lat. clavis - kalit), muayyan lartibda joylashtirilgan klavishlar to’plami bo‘lib, kompyuter ichiga sonii, inatnli axborotni va boshqarish axborotini kiritish uchun ino'ljallangan.
Ta’lim-tarbiya jarayoniarini modernizatsiyalashtirish ijodiy fikrlovchi, ta’limning zamonaviy metod va texnologiyalarini, pcdagogik-pstxologik diagnostika usullarini, aniq amaliy faoliyat usosida pedagogik jarayonni mustaqil loyihalash usullarini qo’llay oladigan pedagoglar tarkibini shakllantirish.
Adabiyotlar:
Aldjanova. O‘quv portfolios! - bo’lajak o'qituvchilarda kasbiy kompitentlikni shakliantirish vositasi sifatida. Pedagogik ta’limjumali. 2012- yil. 4-son. 46-bet.
S.Musayeva. Portfolioning maqsad va mohiyati .[| Pedagogik ta’limjumali. 2013 yil. l-son. 20-bet.
www.pcirtfolio.bimm.uz- elektron portfolio tizimi.
Peter Wallet. Information and communication technology in education in Asia. -Montreal: UNESCO UIS. 2014. - 35 p.”O‘ZBEK TILI VA ADABIYOTI TA’LIMIDA ZAMONAVIY
|
| |
Imloni alohida tekshiring!

|
Imloni alohida tekshiring!
|
bet | 33/133 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 0,66 Mb. | | #134002 |
Bog'liq Ўзбек тили ва адабиети таълимида ахборот технологиялари Word variantiImloni alohida tekshiring!
Г A Г resurslarini yaratishda keng ishlatilib kelinayotgan dasturiy in'minothirdan biri iSpring dastun hisoblanadi1. U PowerPoint dilslurida layyorlangan taqdimotdan flash-rolik shakllanlirish iiiikoniyatini beradi. Mustaqil ekspertlarning fikriga ko‘ra, bugungi kundii mazkur mahsulot tezligi, bir formatdan boshqa formatga konverlatsiyalash sifati va optsiyalar soniga ko‘ra eng mukammali insoblaiiadi iSpring nafaqat flash-taqdimotlarm yaratishga, balki i.i’lim jurayonida qollanilishi mumkin bo‘lgan roliklar tayyorlashda, xusiistin, ularga turli shakldagi so‘rovlar, elektron testlami ham knilgan holda o'zaro interaktiv bog’lanish imkoniyatini ham beradi.
i,Spring Suite bu PowerPoint dasturida elektron O"quv kurslarini yimituvchi professional vosita hisoblanadi. iSpring dasturi yordamida loydidiuuivchi bir nechta bosqichdagi o‘quv kurslarini yaratishi va iui.hr qildirishi mumkin:
ii) Power Point - taqdimotlar bazasida o‘quv kurslarini yaratish;
I») audio va video fayllami birlashtirish;
e) interaktiv tcstlar yaratish;
d) interaktiv bloklar yaratish;
c) niusofaviy ta'lim tizimi uchun ma’lumotlar tayyorlash.
iSpring Suite dasturi o'zida iSpring Pro, iSpring QuizMaker va iSpnnp Kinetics dasturlarim jamlagan. iSpring dasturining n I iinnhii i I'owcrPiont dasturining menyular satriga sozlanadi.
l.\/vim;iung o'rnatilishi muvafaqqiyatii bajarilgandan so‘ng, /‘i'Hi i I'oiitl gti iSring instrumental qatori qo‘shiladi. iSpnngning liiiil. .1 \iiliiiidiin (ayyorlangan fayli Flash formatga o‘ziga xos pl.r. bin к (boshqarilishjni yuzaga keltiradi. Audio va videolar bilan 1 In did,। lay yofhiiigaii fayl yaxshiroq bo'ladi. Eslatma, aytish kerakki iSpiin/j I'lngii <|o‘sliiladigan har bir ma’lumot Windows uchun o‘ziga mi'i nhiiiniyiitp.i epa,
Puhlish - lugmasini bir marta bosish orqali yuqori diiiii|iidiip.i I'hish movie o'rnatiladi. iSpring Quick Publislmmg o‘ziga
|
| |
“Pedagog” - 1-modul: ta’limda axborot texnologiyaiarining oʻRNl

|
1-modul: ta’limda axborot texnologiyaiarining oʻRNl
|
bet | 117/133 | Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 0,66 Mb. | | #134002 |
Bog'liq Ўзбек тили ва адабиети таълимида ахборот технологиялари Word varianti2. “Pedagog” menyusining “Fanlarim” qismida professor- o’qituvchilar o'zlari dars berayotgan fanlari haqidagi ma’lumotlar, fan sillabusi va turli elektron mabalarni kiritishlari mumkin. Bulling uchun dastlab “Fan qo‘shish” tugmasini bosish orqali yangi fan haqidagi ma’lumotlami kiritish fonnasiga o'tiladi. Ushbu formada “OTM", “Kafedra”, “Yo'nalish”, “Fan o‘qitiladigan til”, “Fanning nomlanishi” va “Fanning sillabusi’ni kiritilib “Saqlash” tugmasi bosiladi.
Fan haqidagi ma’lumotlar kiritilgandan so‘ng, fanlar ro’xatidan yangi kiritilgan fanni tanlanadi. Bunda ikkita “Sillabus” va “Manbalar” nomli qismlardan iborat oyna ochiladi. Bu oynaning “Manbalar” qismiga o‘tib “Manba qo'shish” tugmasi bosiladi va fanga elektron formatdagi manbalar (fanning o'quv va ishchi dasturlari. nazorat savollari, taqdimotlar, ma’ruza matnlari va h.) kiritiladi. ’
“Pedagog” menyusining “Yozishmalar” qismida professor- o’qituvchilar o’zlarining talabalari tomonidan berilgan savollarga javob berishlari yoki fikr almashishlari mumkin,
Shunday qilib, taklif etilayotgan elektron portfolio pedagoglarning kasbiy faoliyatlari monitoringini olib borish, ilg’or pedagogik tajribalarni onrmaiashtirish, pedagoglar va talabalarning virtual muloqotini tashkillashtirish, ta’lim resurslaridan samarali foydalanish imkoniyatlarini yaratilishi bilan alohida ahamiyat kasb etadi. Bundan tashqari pedagoglarda ahamiyatli kasbiy natijalarni namoyish etish va tahlil qilish imkoniyatlari yaratiladi hamda portfolioda to’plangan ma’lumotlar pedagogning kasbiy guvohnomasi sifatida shakllanadi.
Mavzuni mustahkamlash uchun savollar:
Portfolio so'zining ma’nosi nima?
Portfolio atamasidan dastlab qayerda va qaysi sohalarda qo’llanilgan?
Portfolioning qanday turlari mavjud? www,portfolio.bimm.uz portfolio tizimi qanday qismlardan lashkil topgan?
Portfolioga qanday ma’lumotlar joylashtiriladi?
Pedagog portfolios!™ o’rganib chiqing?
O‘z shaxsiy portfoliongizni yaratishga harakat qiling?
|
| |
Respublikasi axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot - bet 50

102
qurilmalarni almashtirilmaganligi va zaif kabellar fizik qurilmalarga jiddiy zarar
yetkazishi mumkin.
O’g’irlash.
Xavfsizlik tizimidagi zaifliklar jixozlarning o’g’irlanishiga sabab
bo’ladi.
Terrorizm.
Tashkilot yaqinidagi yoki uning ichidagi terrorchilik harakatlari,
masalan, mashinaga qo’yilgan, shaxslarda mavjud bo’lgan yoki masofadan turib
boshqariluvchi bomba portlashi natijasida tashkilot fizik xavfsizligiga turlicha zarar
etkazilishi mumkin.
Ijtimoiy injineriya.
Sosial injineriya shaxsiy axborotni boshqa shaxslar
tomonidan noqonuniy qo’lga kiritish maqsadida qilgan harakatlari sifatida qaraladi.
Buzg’unchi tashkilot xodimlaridan sosial injineriya orqali ruxsatsiz fizik
nazoratlashdan daromad ko’radi.
Tizimlarni ruxsatsiz nazoratlash.
Har ikkala, ichki va tashki foydalanuvchilar
ham tashkilot haqidagi axborot yoki tizimni ruxsatsiz boshqarishga harakati.
Download
Respublikasi axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot - bet 55

113
Ish joyining xavfsizligi: qabulxona.
Tashkilotning qabulxonasi har doim
mehmon va tashkilotlar o’rtasida o’zaro aloqa o’rnitishda muhim soha hisoblanadi.
Qabulxona mehmonlar uchun qulay foydalanishni ta’minlagani bois, fizik xavfsizlik
nuqtai nazardan zaif bo’lishi mumkin. Tashkilot qabulxonasida deyarli har kuni turli
mehmonlar, hamkorlar, xodimlar va boshqalar bo’lishadi. Shu sababli,
qabulxonadagilar ularning har birini tanib olishga harakat qilishi va qayd etishi
lozim.
Ish joyining xavfsizligi: Server/ zaxira nusxalash qurilmalarining xavfsizligi.
Har bir tashkilot o’z serverini va zaxira nusxalash vositalarining fizik xavfsizligini
ta’minlashga e’tibor berishi lozim. Ushbu vositalarga nisbatan fizik ruxsatlarni
cheklangan bo’lishi va undan faqat, ruxsat etilgan shaxslar foydalana olishi mumkin
bo’ladi. Server va zaxira nusxalash qurilmalarining fizik xavfsizligini ta’minlash
uchun quyidagilar amalga oshiriladi:
-
server va zaxira nusxalash qurilmalarini alohida xonada saqlash. Bu chora
ushbu qurilmalarni noma’lum va shaxslar yoki xodimlar tomonidan ruxsatsiz
boshqarilishini cheklaydi;
-
server va zaxira nusxalash vositalari joylashgan xonaga yoki muhitga kuzatuv
kameralarini va smart karta yoki biometrik parametrlarga asoslangan
autentifikasiyani joriy etish;
-
serverlarni o’g’irlinishidan va zararlanishidan himoyalash uchun maxsus
tagliklarga o’rnatish;
-
turli quvvat o’zgarishidan himoyalash uchun serverlarni zaxira UPS
vositasiga ulash;
-
qurilmalarni qulflanuvchi xona yoki kabinetlarda saqlash;
-
xodimlar tomonidan ixtiyoriy zaxira nusxalash va server vositalarini olib
chiqib ketilmasligini ta’minlash.
Download
Informatikadan test savolari

|
Informatikadan test savolari
|
bet | 1/22 | Sana | 26.12.2023 | Hajmi | 0,88 Mb. | | #128478 |
Bog'liq Informatikadan test savolari. Ta\'lim-tarbiya jarayonida axborot
INFORMATIKADAN TEST SAVOLARI.
1.Ta'lim-tarbiya jarayonida axborot texnologiyalaridan qanday shakllarda foydalanish mumkin?
a) muayyan predmetlarni o'qitishda kompyuter darslari;
b) kompyuter darslari ko'rgazmali material sifatida;
c) talabalarning ilmiy izlanishlarini tashkillashtirishda;
d) talabalarning bo'sh vaqtlarini to'g'ri tashkil qilishda;
e) barcha javoblar to'g'ri.
2. Axborot texnologiyasi - bu
a) Obyekt jarayon yoki hodisaning holati haqida sifat axboroti olish uchun ma'lumotlar yig'ish, qayta ishlash va uzatish vosita va uslublari jamlanmasidan foydalanadigan jarayon;
b) yangi bilimlarni ishlab chiqish uchun texnologiyalar, uslublar, texnik vositalarni ishlab chiqish bilan bog'liq axborot sanoati;
c) telekommunikatsiyalarning barcha turli, axborot sanoatini eng muhim tarkibiy qismi;
d) kompyuter tarmoqlari va zamonaviy texnik aloqa vositalari negizida ma'lumotlarni masofadan uzatishdir;
e) istalgan turar joyning turli elektron uskunalar va kompyuterlashgan moslamalar bilan jihozlanishi.
3. Jamiyatni axborotlashtirish jarayonining asosiy yo'nalishlari to'g'ri ko'rsatilgan qatorni ko'rsating.
a) mehnat, texnologik va ishlab chiqarish jarayoni vositalarini kompleks avtomatlashtirish;
b) ilmiy tadqiqotlar, loyihalash va ishlab chiqarish jarayonlarini axborotlashtirish;
c) tashkiliy-iqtisodiy boshqarishni avtomatlashtirish;
d) ta'lim va kadrlar tayyorlash jarayoni hamda alohida xizmat ko'rsatish sohasini axborotlashtirish;
e) barchajavoblar to'g'ri.
4. Bugunki kunda axborot texnologiyasini shartli ravishda qanday turlarga ajratish mumkin?
a) tezkor, asosiy, saqlovchi;
b) saqlovchi, tezkor, ratsionallashtiruvchi;
c) ratsionallashtituvchi, asosiy, saqlovchi;
d) yaratuvchi, saqlovchi, tezkor;
e) saqlovchi, ratsionallashtiruvchi, yaratuvchi.
5. Axborot texnologiyalari industriyasi majmuini nimalar tashkil qiladi?
a) kompyuter, aloqa tizimi, televedenie, radio bilan bog'liq faoliyat sohalari;
b) kompyuter, aloqa tizimi, ma'lumotlar ombori, bilimlar ombori va u bilan bog'liq faoliyat sohalari;
c) telekommunikatsiya, axborot, dasturiy ta'minot bilan bog'liq faoliyat sohalari;
d) alohida xizmat ko'rsatish sohasini axborotlashtirish sohalari;
e) b vac javoblar to'g'ri.
|
| |
Ma’lumotlardan foydalanishni mantiqiy boshqarish

3.4. Ma’lumotlardan foydalanishni mantiqiy boshqarish 3.4.1. Foydalanishni boshqarish Avtorizasiya foydalanishlarni nazoratlashning autentifikasiyadan o’tgan
foydalanuvchilar harakatlarini cheklash qismi bo’lib, aksariyat hollarda
foydalanishni boshqarish modellari yordamida amalga oshiriladi. Ushbu bo’limda
ma’lumotlarga nisbatan foydalanishni mantiqiy boshqarish tartibi bilan tanishib
chiqiladi.
Foydalanishni boshqarish subyektni obyektga ishlash imkoniyatini
aniqlashdir. Umumiy holda foydalanishni boshqarish quyidagi diagramma bilan
tavsiflanadi (44-rasm):
117
Subyekt
Obyekt
Ruxsat
Natija
44-rasm. Foydalanishni boshqarish Hozirda tizimlarda obyektlardan foydalanishlarni boshqarishning turlicha
usullar mavjud bo’lib, ularga quyidigalarni misol keltirish mumkin:
-
diskresion foydalanishni boshqarish usuli (Discretionary access control,
DAC);
-
mandatli foydalanishni boshqarish usuli (Mandatory access control, MAC);
-
rollarga asoslangan foydalanishni boshqarish usuli (Role-based access control,
RBAC);
-
atributlarga asoslangan foydalanishni boshqarish usuli (Attribute-based
access control, ABAC).
Tizimda ushbu foydalanish usullari bir-biridan alohida-alohida foydalanilishi
talab etmaydi va ularning kombinasiyasidan ham foydalanish mumkin (45-rasm).
Mandatli
Rolga
asoslangan
Diskretsion
Foydalanishni nazoratlash tizimi 45-rasm. Foydalanishni boshqarish tizimlari 3.4.2. Foydalanishni boshqarishning DAC usuli Foydalanishni boshqarishning mazkur usuli tizimdagi shaxsiy aktivlarni
himoyalash uchun qo’llaniladi. Bunga ko’ra obyekt egasining o’zi undan
foydalanish huquqi va foydalanish turini belgilaydi.
118
DAC da subyektlar tomonidan obyektlarni boshqarish subyektlarning
identifikasiya axborotiga asoslanadi. Masalan, UNIX operasion tizimida fayllarni
himoyalashda, fayl egasi qolganlarga
o’qish (read, r), yozish (write, w) va
bajarish (execute, x) amallaridan bir yoki bir nechtasini berishi mumkin. Umumiy holda DAC
usuli aksariyat operasion tizimlarda foydalanishlarni boshqarish uchun foydalaniladi.
Masalan, quyidagi 46-rasmda DAC usulini Windows NT/2k/XP OTlarida
foydalanish holati keltirilgan.
46-rasm. Windows XP da DACdan foydalanish Biroq, DACning jiddiy xavfsizlik muammosi bu - ma’lumotlardan
foydalanish huquqiga ega bo’lmagan subyektlar tomonidan foydalanilmasligi to’liq
kafolatlanmaganidir. Bu holat ma’lumotdan foydalanish huquqiga ega bo’lgan biror
bir foydalanuvchini ma’lumot egasining ruxsatisiz foydalanish huquqiga ega
bo’lmagan foydalanuvchilarga yuborish imkoniyati mavjudligida namayon bo’ladi.
Bundan tashqari, DACga tegishli yana bir kamchilik sifatida tizimdagi barcha
obyektlar ulardan foydalanishni belgilaydigan suyektlarga tegishli. Amalda esa,
tizimdagi barcha ma’lumotlar shaxslarga tegishli bo’lmay, balki butun tizimga
tegishli bo’ladi. Bularga yaqqol misol sifatida axborot tizimini keltirish mumkin.
119
DACning klassik tizimi dastlab obyekt hyech kimga biriktirilmagan holatda
“yopiq” deb ataladi. Agar obyekt foydalanuvchiga biriktirilsa va ulardan foydalanish
bo’yicha cheklovlar o’rnatilgan bo’lsa, unda “ochiq” obyekt deb ataladi.