Xojalıq turmısta iyis gazinen paydalanıw hám qorǵaniw

|
Xojalıq turmısta iyis gazinen paydalanıw hám qorǵaniw
|
bet | 3/4 | Sana | 15.12.2023 | Hajmi | 32,51 Kb. | | #119311 |
Bog'liq Ayjamal Ómir qáwipsizligi 3. Xojalıq turmısta iyis gazinen paydalanıw hám qorǵaniw.
Keyingi waqıtlarda xalıq arasında tábiyiy gazden nadurıs paydalanıw menen baylanıslı baxtsız hádiyseler qolaysız aqıbetlerge alıp kelip atır. Tarawdıń qánigeleri tárepinen bul hádiyselerdiń kelip shıǵıw sebepleri úyrenilinip shıǵılǵanda, xojalıqlardıń qizdırıw sistemalarına tábiyiy gazdıń jalǵanıwında norma talapları hám ıqtıyat ilajları kórilmegenligi, tábiyiy gaz aǵımınıń tosattan úzilip qalıwı, avtomashinalarǵa gaz sıyımlılıqlarınıń norma talapları tiykarında ornatilmaǵanliǵi, xalıqtı gaz ásbaplarınan paydalanıw qaǵıydalarına ámel etpegenligi, buǵan baylanıslı jetkilikli ilmiy tájriybege iye emesligi nátiyjesinde, xalıqtıń, ásirese jas balalardıń tábiyiy hám iyis gazınen záhárleniwi hádiyseleri júz berip atırǵanlıǵı gúzetilip atır.
Adam úzliksiz hawa menen dem alǵanda (CO) nıń yarım shıǵarılıw múddeti shama menen 300 minutti quraydı. Eger siz kislorodqa bay hawadan yamasa hawanı filtrleytuǵın nıqap arqalı dem alsańız, yarım shıǵarılıw dáwiri shama menen 90 minutti quraydı.
Xojalıq turmısta paydalanıw ushın eki túrdegi gaz aralaspasi isletiledi - ballonlarǵa jaylanǵan propan-butan hám truba arqalı jetkizip beriletuǵın metan.
Metan hawa salmaǵınıń yarımın shólkemleskenligi sebepli, ol sizip shıqqanda xananiń joqarı bóliminde toplanadı. Propan-Butan aralaspasi, kerisinshe, tómenge túsedi. Bul ayrıqsha jaǵdaylarda itibarǵa alınıwı kerek.
Jalınnıń qızıl reńge kiriwi hawadaǵı gazdıń joqarı koncentraciyasınan derek beredi. Órttıń kók reńine qaray gazdıń sapası bahalanadı. Sap gaz kók reńde janadı. Jalın reńiniń áhmiyeti: sarı “til”lerdiń bar ekenligi gazde hár túrlı aralaspalardıń bar ekenliginen derek beredi; toq sarı reń kislorod shań hám qurım aralasqanliǵinan derek beredi; qızıl reń bolsa hawada iyis gazı muǵdarınıń kóbeygenin kórsetedi.
Eger hawada gaz muǵdarı shegaradan assa záhárleniwge alıp keledi. Qáwipli koncentraciyadaǵı gaz ushqın sebepli jarılıwdı keltirip shıǵaradı, bul órtke hám úydiń strukturaların joyılıwına alıp keledi.
Metan yamasa propan-Butan puwinan dem alıw adamda bas awrıwı, buwiliw, awızdıń qurıwına sebep boladı. Sol sebepli eger siz kútpegende ózińizdi jaman sezim qılsańız, úydegi barlıq gaz úskenelerin tekseriwińiz kerek.
Taza tábiyiy gaz reńsiz hám iyissiz bolıp tabıladı. Gaz sizip shıǵıwın anıqlaw múmkinshiligin jeńillestiriw ushın oǵan az muǵdarda jaǵimsiz iyiske iye bolǵan odorantlar qosıladı.
Gaz aǵımınıń kútpegende (avarıyalıq) úzilisi hám qayta jalǵanıwı nátiyjesinde, bólme ishinde gaz toplanıwı, janıp turǵan gaz inventarların qarawsız qaldırıw, qizdırıw ásbap úskenelerine gazdı jalǵawda qáwipsizlik qaǵıydalarına ámel etpeslik, gaz trubalarına óz basımshalıq penen jalǵanıw áqibetinde hawa - gaz aralaspasi jarılıwı hám de órt júz beriwi múmkin. Sonıń menen birge, xalıq tárepinen qawipsizlik talaplarına juwap bermeytuǵın qolbala, standart bolmaǵan gaz úskenelerinen paydalanıw, gaz tarmaqlarına rezina shlang arqalı jalǵanıw, buzılǵan jaǵdaydaǵı morılardan hám de shańaraq ishinde ashıq órtten qizdırıw maqsetinde paydalanıw jaǵdaylarınıń ushırasıp turıwı puqaralarina iyis gazınen záhárleniwine hám de hawa - gaz aralaspasi shaqnawi nátiyjesinde jábirleniwi, hátte qaytıs bolıwına alıp keledi.
Bir qansha profilaktikalıq ilajlar ótkeriliwine qaramastan xalıq ortasında tábiyiy gaz sizib shıǵıwı, hawa gaz aralaspasınıń shaqnawi hám iyis gazınen záhárleniw jaǵdayları kún sayın kóbeymekte. Onıń aldın alıwdıń bir qansha usılları bar bolıp, nátiyjeli hám qawipsiz usıllarınan biri bul xojalıqlarda tábiyiy gaz sizip shıǵıwı hám iyis gazın payda bolıwın monıtorıń etiwshi hám xabar beretuǵın qurılmalar (gazoanalizatorlar, detektorlar) esaplanadi. Házirgi kúnde kóplegen sanaat, xojalıq xizmet kórsetiw ımaratları hám de xalıq jasaw xojalıqlarında hár qıylı zamanagóy gazoanalizatorlar menen buyımlanǵan bolıwına qaramastan jıldan jılǵa tábiyiy gaz hám hawa aralaspasi shaqnawi hám iyis gazınen záhárleniw jaǵdayları kóbeyip baratırǵanın statistikalıq maǵlıwmatlar kórsetip turipti. Kewilsiz hádiyseniń aldın alıwǵa mólsherlengen qurılmalardı tabıs hám paydalı táreplerin kórip shıǵatin bolsaq: Bul gazoanalizatorlardi qollaǵan halda bir shańaraq yamasa bir bólme qawipsizligin támiyinlew múmkin biraq bul analizatorlardi bir qatar kemshilikleri bar. qóllaw sheńberi:
bul gazoanalizatorlar bir shańaraq yamasa bir xojalıq bólme ushın qollawǵa mólsherlengen;
tán baha qımbatlıǵı;
barlıq sawda shaxabshalarinan tabıw múmkinshiligi joq ekenligi;
xalıqtıń barlıq qatlamlarına jetkiziwdegi máseleler;
bul qurılmalar turaqlı elektr támiynatı yamasa dregine jalǵanǵan tárzde isleydi
elektr támiynatı menen baylanıslı máseleler.
|
| |