nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
e-qaror.gov.uz - O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 26-apreldagi pq-135-sonli

|
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 26-apreldagi pq-135-sonli Pdf ko'rish
|
bet | 21/23 | Sana | 05.02.2024 | Hajmi | 266,83 Kb. | | #151574 |
Bog'liq 144-2-0-Q 23e-qaror.gov.uz
144-2-0-Q/23
22
T/r
Chora-tadbirlar nomi
Ijro muddati
Moliyalashtirish
manbalari
Mas’ul ijrochilar
Nazorat uchun
mas’ullar
79.
Buxoro temir yo‘l vokzalining yo‘lovchilar
kirish/chiqish hududlarida turoperator va
mehmonxona biznesi vakillari uchun
belgilangan tartibda joy ajratish.
Xususan, Vokzalda turoperator va
mehmonxona biznesi vakillari uchun
ajratiladigan hududlar ro‘yxatini
shakllantirish va e’lon qilish.
Ro‘yxatga kiritilgan hududlarda tegishli
qurilmalar barpo etish bo‘yicha texnik
topshiriqni ishlab chiqish.
turoperator va mehmonxona biznesi
vakillari uchun barpo etilishi
rejalashtirilayotgan qurilmalarni
loyihalashtirish uchun tender savdolarini
o‘tkazish va g‘olibni aniqlab shartnoma
imzolash.
Loyihani tasdiqlash va quruvchi
kompaniyalarni jalb etish maqsadida tender
savdolarini o‘tkazish, g‘olibni aniqlab
shartnoma imzolash va amalga oshirish.
2023-yil may
2023-yil iyun
2023-yil iyun-iyul
2023-yil iyul
-
Viloyat transport boshqarmasi (F.Rajabov), Ichki ishlar
boshqarmasi (M.Miralimov), “Buxoro mintaqaviy temir
yo‘l uzeli” UK (A.Bozorov), “O‘ztemiryo‘lyo‘lovchi”
AJ Buxoro filiali (R.Ashurov), Turizm va madaniy
meros bosh boshqarmasi (S.Bobokalonov), Kogon
shahar hokimligi (H.Davlatov),
N.Hamdamov
M.Xamrayev
80.
Xorijiy tajriba asosida Buxoro shaharidagi
xalqaro aeroportda sifatli bepul Wi-Fi
xizmatini tashkil qilish.
Mamlakatga kirib kelayotgan sayyohlarga
sharoit yaratish uchun xalqaro aeroportda
sifatli bepul Wi-Fi xizmatini tashkil qilish.
Bunda, tajriba sifatida Turkiyaning Istanbul
xalqaro aeroportida tashkil qilingan Wi-Fi
xizmati faoliyatini o‘rganish va 1 soat
foydalanish uchun bepul hamda pullik
xizmat tashkil qilish, choralarini ko‘rish.
2023-yil iyul
Ijrochilar
mablag‘lari
Buxoro xalqaro aeroporti (J.Raximov), viloyat transport
boshqarmasi (F.Rajabov), Raqamli texnologiyalar
vazirligi Buxoro viloyat sho‘basi (A.Yaxshiyev),
tegishli korxona va tashkilotlar
N.Hamdamov
|
| |
e-qaror.gov.uz - O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 26-apreldagi pq-135-sonli

|
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 26-apreldagi pq-135-sonli Pdf ko'rish
|
bet | 10/23 | Sana | 05.02.2024 | Hajmi | 266,83 Kb. | | #151574 |
Bog'liq 144-2-0-Q 23e-qaror.gov.uz
144-2-0-Q/23
11
T/r
Chora-tadbirlar nomi
Ijro muddati
Moliyalashtirish
manbalari
Mas’ul ijrochilar
Nazorat uchun
mas’ullar
28.
“Qo‘rg‘on” turizm mahallasida “G‘ijduvon
brendi” ramzi tushirilgan yengil
konstruksiyali stellani o‘rnatish.
2023-yil iyul
Mahalliy budjet
mablag‘lari
G‘ijduvon tuman hokimligi (Sh.Ashurov), “Tasviriy
oyina” ijodiy uyushmasi viloyat bo‘limi
(J.Toshpo‘latov), viloyat turizm va madaniy meros bosh
boshqarmasi (S.Bobokalonov), viloyat iqtisodiyot va
moliya bosh boshqarmasi (B.Adilov), tegishli korxona
va tashkilotlar
M.Xamrayev
29.
Viloyatning turistik salohiyati yuqori
bo‘lgan hududlarida, xususan, Buxoro
shahri, G‘ijduvon, Vobkent, Romitan,
Shofirkon, Kogon tumanlarida hududning
o‘ziga xos xususiyatlarini o‘zida jamlagan
“turizm xaritasi”ni tayyorlash hamda
hududlarning diqqatga sazovor nuqtalarida
o‘rnatish.
2023-yil
iyul
Mahalliy budjet
mablag‘lari
Viloyat turizm va madaniy meros bosh boshqarmasi
(S.Bobokalonov), Buxoro shahri (J.Nosirov), G‘ijduvon
(Sh.Ashurov), Vobkent (F.Umarov), Romitan
(U.Barnoyev), Shofirkon (A.Fayzulloyev), Kogon
(M.Esanov), “Tasviriy oyina” ijodiy uyushmasi viloyat
bo‘limi (J.Toshpo‘latov), viloyat iqtisodiyot va moliya
bosh boshqarmasi (B.Adilov), tegishli korxona va
tashkilotlar
M.Xamrayev
30.
Viloyatdagi jami 1055 ta turizm namoyishi
obyektlari (madaniy meros obyektlari,
ziyoratgohlar, turizm zonalari, sihatgoh va
dam olish zonalari, sport-sog‘lomlashtirish
muassasalari, ommaviy namoyish joylari,
madaniyat va istirohat bog‘lari)da
sanitariya-gigiyena shoxobchalarining
mavjudligi va ularga bo‘lgan talabni
o‘rganish.
2023-yil dekabr
-
Viloyat turizm va madaniy meros bosh boshqarmasi
(S.Bobokalonov), viloyat qurilish va uy-joy kommunal
boshqarmasi (S.Djumayev), Sanitariya-epidemiologik
osoyishtalik va jamoat salomatligi markazi viloyat
bo‘limi (A.To‘xtayev), viloyat avtomobil yo‘llari
boshqarmasi (M.Berdiyev), shaharlar va tumanlar
hokimliklari, tegishli korxona va tashkilotlar
N.Hamdamov,
M.Xamrayev
31.
Buxoro shahri G‘ijduvon ko‘chasida
qurilayotgan zamonaviy mehmonxonalarni
kommunikatsiya tarmoqlariga ulash
maqsadida kommunikatsiya tarmoqlarini
mehmonxonalar hududigacha bo‘lgan
masofaga olib kelish va sizot suvlarning
mehmonxona binolariga zarar yetkazishini
oldini olish maqsadida yangi drenaj tizimini
tegishli davlat dasturlari asosida qurish
bo‘yicha Vazirlar Mahkamasiga taklif
kiritish.
2023-yil
dekabr
-
Viloyat iqtisodiyot va moliya boshqarmasi (B.Adilov),
Investitsiyalar, sanoat va savdo boshqarmasi
(F.Xusenov), viloyat qurilish va uy-joy kommunal
boshqarmasi (S.Jumayev), Buxoro shahar hokimligi
(J.Nosirov), “Buxoro hududiy elektr tarmoqlari”
korxonasi (B.Hayotov), “Hududgazta’minot” AJ
Buxoro filiali (O‘.Fayziyev), “Suv ta’minot” AJ viloyat
filiali (Sh.Sa’dullaev), “O‘zgashkliti” MChJ, tegishli
korxona va tashkilotlar
N.Hamdamov
|
| |
e-qaror.gov.uz - O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 26-apreldagi pq-135-sonli

|
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 26-apreldagi pq-135-sonli Pdf ko'rish
|
bet | 18/23 | Sana | 05.02.2024 | Hajmi | 266,83 Kb. | | #151574 |
Bog'liq 144-2-0-Q 23e-qaror.gov.uz
144-2-0-Q/23
19
T/r
Chora-tadbirlar nomi
Ijro muddati
Moliyalashtirish
manbalari
Mas’ul ijrochilar
Nazorat uchun
mas’ullar
62.
G‘ijduvon tumanidagi “Xo‘ja Langar Ato”
ziyoratgohiga olib boruvchi 4K146
“G‘ijduvon q.-Qaraxoni q.-Qayrag‘och q.-
Markush q.-Qarshiyon q.” umumiy
foydalanishdagi avtomobil yo‘lini 2,0 kmni
2,0 mlrd. so‘m mablag‘ hisobiga joriy
ta’mirlash
2023-yil may
Ajratiladigan va
jalb etiladigan
mablag‘lar
Viloyat avtomobil yo‘llari hududiy boshqarmasi
(M.Berdiev), viloyat turizm va madaniy meros bosh
boshqarmasi (S.Bobokalonov), shaharlar va tumanlar
hokimliklari, tegishli korxona va tashkilotlar
N.Hamdamov
63.
Vobkent tumanidagi “Xo‘ja Maxmud Anjir
Fag‘naviy” ziyoratgohiga olib boruvchi
4K149 “Novxar q.-Xonobod q.-Labiro‘t q.-
Jangari q.-Yangirabot q.” umumiy
foydalanishdagi avtomobil yo‘lini 2,0 kmni
1,0 mlrd. so‘m mablag‘ hisobiga joriy
ta’mirlash
2023-yil may
Ajratiladigan va
jalb etiladigan
mablag‘lar
Viloyat avtomobil yo‘llari hududiy boshqarmasi
(M.Berdiyev), viloyat turizm va madaniy meros bosh
boshqarmasi (S.Bobokalonov), shaharlar va tumanlar
hokimliklari, tegishli korxona va tashkilotlar
N.Hamdamov
64.
Vobkent tumanidagi “Shirin” turizm
qishlog‘idagi turistik obyektlarga olib
boruvchi 4N155 “Vobkent sh.-Quyi Kosari
q.-Chorbog‘kent q.-Neogan q.” umumiy
foydalanishdagi avtomobil yo‘lini 2,0 kmni
1,0 mlrd. so‘m mablag‘ hisobiga joriy
ta’mirlash
2023-yil may
Ajratiladigan va
jalb etiladigan
mablag‘lar
Viloyat avtomobil yo‘llari hududiy boshqarmasi
(M.Berdiyev), viloyat turizm va madaniy meros bosh
boshqarmasi (S.Bobokalonov), shaharlar va tumanlar
hokimliklari, tegishli korxona va tashkilotlar
N.Hamdamov
65.
Vobkent tumanidagi “Chashmai Ayyub”
ziyoratgohiga olib boruvchi 4K212
“Romitan sh.-Xargush q.-Xayrobod q.”
umumiy foydalanishdagi avtomobil yo‘lini
4,0 kmni 2,0 mlrd. so‘m mablag‘ hisobiga
joriy ta’mirlash
2023-yil iyun
Ajratiladigan va
jalb etiladigan
mablag‘lar
Viloyat avtomobil yo‘llari hududiy boshqarmasi
(M.Berdiev), viloyat turizm va madaniy meros bosh
boshqarmasi (S.Bobokalonov), shaharlar va tumanlar
hokimliklari, tegishli korxona va tashkilotlar
N.Hamdamov
66.
Peshku tumanidagi “Xo‘ja Maxmud Anjir
Fag‘naviy”, “Xo‘ja Peshku” va “Xo‘ja
Muhammad Orif ar-Revgariy” madaniy
meros va turizm obyektlariga olib boruvchi
4K159 “Yangibozor q.-Qalmiq q.-
Yovuzxo‘r q.-Sho‘robod k.” umumiy
foydalanishdagi avtomobil yo‘lini 2,0 kmni
1,0 mlrd. so‘m mablag‘ hisobiga joriy
ta’mirlash
2023-yil may
Ajratiladigan va
jalb etiladigan
mablag‘lar
Viloyat avtomobil yo‘llari hududiy boshqarmasi
(M.Berdiyev), viloyat turizm va madaniy meros bosh
boshqarmasi (S.Bobokalonov), shaharlar va tumanlar
hokimliklari, tegishli korxona va tashkilotlar
N.Hamdamov
|
| |
Tarmoq ilovalari - 1-ma’ruza. Kirish. Kompyuter tarmoqlarining tarixi. Reja

|
1-ma’ruza. Kirish. Kompyuter tarmoqlarining tarixi. Reja
|
bet | 8/9 | Sana | 26.11.2023 | Hajmi | 30,63 Kb. | | #105637 |
Bog'liq 1-ma’ruza. Kirish. Kompyuter tarmoqlarining tarixi. Reja-hozir.orgTarmoq ilovalari. Tarmoqqa ulangan kompyuterda bir necha turdagi ilovalar ishlashi mumkin: [3, 4]
Mahalliy dastur to'liq ushbu kompyuterda ishlaydi va faqat mahalliy resurslardan foydalanadi. Ushbu ilova hech qanday tarmoq vositalarini talab qilmaydi, uni mustaqil kompyuterda ishlatish mumkin.
Markazlashtirilgan tarmoq ilovasi to'liq shu kompyuterda ishlaydi, lekin o'z ish jarayonida tarmoqdagi boshqa kompyuterlarning resurslariga kiradi. Mijoz kompyuterida ishlovchi dastur fayl serverida saqlangan fayldan ma’lumotlarni qayta ishlaydi va keyin natijalarni chop etish serveriga ulangan printerda chop etadi. Shubhasiz, ushbu turdagi ilovalar tarmoq xizmatlari va xabarlarni tashish vositalarini jalb qilmasdan ishlamaydi.
Taqsimlangan (tarmoq) ilova bir nechta o'zaro ta'sir qiluvchi qismlardan iborat bo'lib, ularning har biri qo'llaniladigan masalani hal qilish uchun qandaydir aniq tugallangan ishlarni bajaradi va har bir qism tarmoqdagi alohida kompyuterda bajarilishi mumkin va qoida tariqasida. Tarqalgan ilovaning qismlari tarmoq xizmatlari va OS vositalaridan foydalangan holda bir-biri bilan o'zaro ta'sir qiladi. Tarqalgan dastur odatda kompyuter tarmog'ining barcha resurslariga kirish huquqiga ega.
Tarqalgan ilovalarning yaqqol ustunligi hisob-kitoblarni parallellashtirish imkoniyati, shuningdek, kompyuterlarning ixtisoslashuvidir. Shunday qilib, iqlim o'zgarishini tahlil qilish uchun mo'ljallangan dasturda parallel ravishda uchta mustaqil qism mavjud. Ilovaning nisbatan kam quvvatli shaxsiy kompyuterda ishlaydigan birinchi qismi ixtisoslashtirilgan grafik foydalanuvchi interfeysini qo‘llab-quvvatlashi mumkin, ikkinchisi yuqori unumdorlikka ega asosiy kompyuterda statistik ma’lumotlarni qayta ishlashni amalga oshirishi, uchinchisi esa serverda hisobotlarni yaratishi mumkin edi. standart DBMS o'rnatilgan. Umuman olganda, taqsimlangan dasturning har bir qismi turli kompyuterlarda ishlaydigan bir nechta nusxalar bilan ifodalanishi mumkin. Masalan, ushbu misolda ixtisoslashtirilgan foydalanuvchi interfeysini qo'llab-quvvatlash uchun mas'ul bo'lgan birinchi qism bir nechta shaxsiy kompyuterlarda ishlashi mumkin, bu esa bir vaqtning o'zida bir nechta foydalanuvchilarga ushbu dastur bilan ishlash imkonini beradi.
Biroq, taqsimlangan ilovalar va'da qilgan barcha afzalliklarga erishish uchun ushbu ilovalarni ishlab chiquvchilari ko'plab muammolarni hal qilishlari kerak, masalan: dastur nechta qismga bo'linishi kerak, har bir qismga qanday funktsiyalar berilishi kerak, qanday tashkil qilish kerak. bu qismlarning o'zaro ta'siri, shunda nosozliklar va nosozliklar yuzaga kelganda, qolgan qismlar to'g'ri yopiladi va hokazo.
|
| |
Biror sitsemada bosim o`zgarishi bilan uning muvozanat holati o`zgaradi. Bu esa, o`z navbatida bug‘ fazasi tarkibining o`zgarishiga olib keladi

|
Biror sitsemada bosim o`zgarishi bilan uning muvozanat holati o`zgaradi. Bu esa, o`z navbatida bug‘ fazasi tarkibining o`zgarishiga olib keladi
|
bet | 11/18 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 1,42 Mb. | | #146051 |
Bog'liq REKTIFIKATSIYALASH KALONNASI TIZIMIDA BUG\'LATGICH APARATI HISOBIBiror sitsemada bosim o`zgarishi bilan uning muvozanat holati o`zgaradi. Bu esa, o`z navbatida bug‘ fazasi tarkibining o`zgarishiga olib keladi.
Ushbu o`zgarishlar mexanizmini bilish uchun M.S.Vrevskiy tomonidan quyidagi qonunlar yaratilgan:
a) ikki komponentli eritmaning qaynash temperaturasi (yoki bosimi) ortganda, bug‘lar tarkibida bug‘lanishi uchun katta energiya talab etuvchi komponentning nisbiy miqdori oshadi;
b) bug‘ uchuvchanligi maksimumga ega bo`lgan eritmalarning temperaturasi (yoki bosimi) oshirilganda, azeotrop eritmalarda bug‘lanishi uchun katta energiya talab etuvchi komponentning nisbiy qiymati ortadi. Bug‘ning uchuvchanligi minumum bo`lganda, eritmaning qaynash temperaturasi oshirilganda azeotrop eritmada bug‘lanishi uchun kam energiya talab qiluvchi komponentning nisbiy miqdori ko`payadi.
Vrevskiy qonuniga binoan, azeotrop eritmalarni ajratish uchun bosimni o`zgartirib haydash yoki rektifikatsiya qilish jarayonlaridan foydalanish mumkin.
Bir-birida erimaydigan yoki qisman eriydigan suyuqlik aralashmalari. Agar, A va V komponentlar bir-birida to`liq erisa, komponentlar molekulalarining o`zaro tortishish kuchlari nolga teng bo`ladi. Bunda, har bir komponent o`zini mutsaqil tutadi va quyidagi bosimda qaynaydi:
Agar, aralashma komponentlari bir - birida erimasa, itsalgan komponent partsial bosimi, uning o`sha temperaturada to`yingan bug‘ bosimiga teng.
Aralashmaning qaynash temperaturasi tar suyuq aralashmaning tarkibiga bog‘liq emas (5.32-rasm avd chiziq).
Aralashmaning qaynash temperaturasi har doim toza komponentlar qaynash temperaturalaridan pats bo`ladi. Tabiatda bir - birida absolyut erimaydigan moddalar kamdan-kam uchraydi. Agar, qisman eriydigan suyuqlik aralashmalarida qaynash temperaturasi ats yoki dts chizig‘i bo`ylab eritmaning asosiy komponentining qaynash temperaturasigacha o`zgaradi. Bug‘ning kondensatsiyalanish temperaturasi sb va eb chiziqlari bo`ylab o`zgaradi. Diagrammadagi b nuqtada u0 = Ra/R = tsonts tarkibli bug‘ kondensatsiyalanadi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Biror sitsemada bosim o`zgarishi bilan uning muvozanat holati o`zgaradi. Bu esa, o`z navbatida bug‘ fazasi tarkibining o`zgarishiga olib keladi
|
Turbina оrqali оqib o’tadigan bug‘ sarfini hisoblash

|
Turbina оrqali оqib o’tadigan bug‘ sarfini hisoblash
|
bet | 17/18 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 1,42 Mb. | | #146051 |
Bog'liq REKTIFIKATSIYALASH KALONNASI TIZIMIDA BUG\'LATGICH APARATI HISOBITurbina оrqali оqib o’tadigan bug‘ sarfini hisoblash.
Turbina оrqali o’tadigan bug‘ sarfini (6.2) va (6.3) tеngliklarni birgalikda yеchish оrqali tоpiladi:
bundan
bundan bug‘ sarfi:
bunda oi m g – nоma’lum bo’lib, hisobdan оldin mavхum qiymatlar qabul qilinadi.
oi = 0,76 – 0,78 dan 0,83 – 0,86 gacha bo’lishi mumkin;
m – 14 – rasmdan оlinadi;
g – gеnеratоrning quvvatiga, aylanishlar sоniga bоg’liq.
Masalan: gеnеratоr quvvati 50000 kVt dan yuqоri, n = 3000 ayl/min. bo’lsa, g = 0,985 qabul qilinadi.
Bug‘ning sоlishtirma sarfi:
Bug‘ turbinalarini lоyihalash davrida mumkin qadar ularning fоydali ish kоeffisiyеntini оshirish ko‘zda tutiladi. Turbinaning fоydali ish kоeffisiyеnti o‘z – o‘zidan ma’lumki, bеvоsita pog‘onalarning fоydali ish kоeffisiyеntiga bоg‘liq bo’ladi. SHuning uchun pog‘onaning fоydali ish kоeffisiyеnti qanday paramеtrlarga bоg‘liq bo’lishi va uni оshirish yo’llari o’rganiladi. Biz turbina pog‘onalarining fоydali ish kоeffisiyеntini avval aktiv pog‘onada, so’ngra rеaktiv pog‘onada hisoblash tartibini ko’rib chiqamiz.
Aktiv pog‘onada;
Bug‘ qo‘zg’almas sоplо kanallaridan c1 absоlyut tеzlik bilan chiqib qo‘zg’aluvchan ishchi kurak kanallariga kеladi, bunda bug‘ning harakat tеzligi o‘zgarib kuraklarni c2 absоlyut tеzlik bilan tark etadi. Bug‘ning egri chiziqli kanallarda harakatlanishi natijasida pi aylanma zo’riqish kuchini hоsil qiladi. Bu kuch aylanma tеzlik "u" yo’nalishida ishchi kuraklarga ta’sir qiladi. Mехanika kursidan ma’lumki, kuch impulsi harakat miqdоrining o‘zgarishiga tеng bo’ladi:
t – pi – kuchining ta’sir qilish vaqti, sеk.
yoki, kg/sеk – bug‘ning laхzalik sarfi, u hоlda
bo’ladi.
Ma’lumki, bug‘ning harakat yo’nalishi kuraklarning aylanma harakat yo’nalishi bilan mоs kеlmaydi, shuning uchun pi zo’riqishni tоpishda c1 va c2 ning prоеksiyalari c1i va c2i lardan fоydalaniladi, ya’ni:
Kuchning tеzlikka ko`paytmasi quvvatni bеradi. Bunda kurakning bоsh qismidagi quvvat:
Agar barcha enеrgiya isrоfsiz, tеzlikda kinеtik enеrgiyaga aylanadi dеb faraz qilsak, adiabatik tеzlik quyidagiga tеng bo’ladi:
bunda оldingi pog‘onaning kinеtik enеrgiyasi, оraliqdagi pog‘onada 0 = 0,8 – 1,0, birinchi pog‘onada 0 = 0 bo’ladi.
Pog‘onaning nazariy quvvati esa:
Ni ning Nо ga nisbati pog‘onaning kurakdagi nisbiy fоydali ish kоeffisiyеntini bеradi:
dеmak,
i – pog‘onaning kurakdagi nisbiy fоydali ish kоeffisiyеnti asоsan , burchaklar va tеzlik kоeffisiyеntlari ( ) ga bоg‘liq bo’ladi. - nisbat pog‘onaning asоsiy xaraktеristikasi hisoblanadi. Bu nisbat 1 = 12 – 18 va tanlangach, quyidagi fоrmuladan hisoblanadi:
- ning eng qulay qiymati qabul qilinadi.
Pog‘onaning nisbiy ichki fоydali ish kоeffisiyеnti:
bunda
ishqalanish va vеntilyasiya isrоfini hisobga оluvchi kоeffisiyеnt.
|
| |
Bug‘ turbinasining fоydali ish kоeffisiyеnti va quvvati

|
Bug‘ turbinasining fоydali ish kоeffisiyеnti va quvvati
|
bet | 16/18 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 1,42 Mb. | | #146051 |
Bog'liq REKTIFIKATSIYALASH KALONNASI TIZIMIDA BUG\'LATGICH APARATI HISOBI 2.1 Bug‘ turbinasining fоydali ish kоeffisiyеnti va quvvati.
Bug‘ turbinasining fоydali ish kоeffisiyеnti va quvvati.Ishchi jismning paramеtrlari: turbina оldidagi bоshlang’ich bоsimi p0 (bar) va harоrati t0 (C); turbina ishchi kuragi (pog‘onasi) dan kеyingi bug‘ bоsimi pk (bar) bo’lgan issiqlik jarayonining is – diagrammada quyidagicha tasvirlash mumkin:
Issiqlik jarayonida quyidagi kattaliklar ma’lum:
i0 - turbinagacha bo’lgan bug‘ning entalpiyasi;
ikt - bug‘ning izоentrоpik kеngayishidan kеyingi entalpiyasi;
ik - ishlatilgan bug‘ning entalpiyasi;
H0 = i0 – ikt – turbinada sоdir bo’ladigan issiqlikning tushishi (kamayishi);
H'0 = i0 – i'kt - turbinaning оqim qismida issiqlikning tushishi (kamayishi);
H = H0 – H't – drоssеllash klapanlarida va chiqish quvuridagi issiqlik isrоfi;
H = Hk + Hp
Hk – klapandagi issiqlik isrоfi;
Hp – chiqish quvuridagi (patrubkadagi) issiqlik isrоfi;
Hi = i0 – ik – turbinada ishlatilgan fоydali issiqlik tushishi, ya’ni bug‘ning kеngayishi uchun sarflanayotgan fоydali issiqlik.
16 – rasm. Turbinada bug‘ning kеngayishining issiqlik jarayonini is – diagrammada tasvirlanishi.
Turbinaning ichki nisbiy fik i (oi) quyidagi nisbat оrqali aniqlanadi:
yoki
bunda - turbina pog‘onalarida ishlatilgan fоydali issiqlik tushishi; z – pog‘onalar sоni.
Turbinaning nazariy quvvati quyidagiga tеng:
bu yеrda G – turbinada bug‘ sarfi, kg/s.
Turbinaning ichki quvvati:
Turbinanning effеktiv quvvati (muftadagi quvvat):
m – pоdshipniklardagi mехanik qarshiliklarni yеngishga, mоy nasоsini ishlatishga sarf bo’lgan quvvat, kVt.
Mехanik fik turbinaning effеktiv quvvatini ichki quvvatiga nisbatiga tеng bo’ladi:
bundan
Effеktiv quvvatning nazariy quvvatga nisbati nisbiy effеktiv fik dеb ataladi:
Elеktr gеnеratоri klеmmalari (qisqichlari) da hоsil bo’ladigan elеktrik quvvatning effеktiv quvvatga nisbati elеktr gеnеratоrining fik i dеb ataladi, ya’ni:
bundan
Nisbiy elеktr fik:
Yuqоrida aniqlangan nisbiy fоydali ish kоeffisiyеntlari mashinada enеrgiyaning o‘zgartirilish miqdоrini xaraktеrlaydi va оlingan fоydali quvvatning nazariy quvvatga nisbatini ifоdalaydi.
Ma’lumki, issiqlik jarayonining tеrmik fоydali ish kоeffisiyеnti tsiklning tеrmоdinamik mukammalligini bеlgilaydi. Bug‘ turbinasining tеrmik fоydali ish kоeffisiyеnti t – turbinada оlingan enеrgiyani (N0) qozondagi ishchi jismga bеrilgan q0 issiqlikka nisbatiga tеng bo’ladi, ya’ni:
yoki
Tеrmik f.i.k. i t ning nisbiy f.i.k. ga ko`paytmasi absоlyut f.i.k. dеb ataladi. SHuning uchun quyidagilarni yozish mumkin:
1) absоlyut ichki fоydali ish kоeffisiyеnti:
2) absоlyut effеktiv fоydali ish kоeffisiyеnti:
3) absоlyut elеktr fоydali ish kоeffisiyеnti:
|
| |
O’zbekiston respublikasi oliy ta’lim fan va innovatsiyalar vazirligi termiz muhandislik-texnologiyalar instituti - bet 10

|
O’zbekiston respublikasi oliy ta’lim fan va innovatsiyalar vazirligi termiz muhandislik-texnologiyalar instituti
|
bet | 10/18 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 1,42 Mb. | | #146051 |
Bog'liq REKTIFIKATSIYALASH KALONNASI TIZIMIDA BUG\'LATGICH APARATI HISOBIum = f(x) funktsiya quyidagi tenglamaga mos keladi
Hamda, suyuq va bug‘ fazalar muvozanat tarkiblari orasidagi bog‘liqlikni ifodalaydi. Komponentlar nisbiy uchuvchanligi: ma’lum bo`lsa, ideal aralashmalar muvozanat chizig‘ini hisoblash va qurish mumkin.
Faqat engil uchuvchan komponentlardan tarkib topgan suyuqlik bilan shu komponentdan tarkib topgan bug‘ muvozanat holatida bo`ladi. Muvozanat chizig‘ining eng chetki nuqtalari kvadratning qarama - qarshi burchaklarida joylashgan. Kvadrat diagonali va muvozanat egri chizig‘i suyuq va bug‘ fazalarning mavjud bo`lish soHalarini chegaralaydi.
Haqiqiy suyuqlik aralashmalari. Bunday aralashmalardan komponentlar ajratib olinganda issiqlik ajrab chiqadi, hajmi o`zgaradi va ko`pchilik hollarda Raul qonuniga bo`ysunmaydi.
Undan tashqari, bu aralashmalar bug‘ fazasining molekulalari o`zaro tortishish kuchlarini, ularning hajmlarini va boshqalarni hisobga olish zarur.
Raul qonuniga nisbatan og‘ish manfiy yoki musbat bo`lishi mumkin. Agar, og‘ish musbat bo`lsa, eritma utsida umumiy bosim Raul qonuni bo`yicha ideal eritma uchun hisoblangandan katta, manfiy og‘ishida esa - kichik bo`ladi.
Musbat og‘ishda umumiy bosim chizig‘i ideal eritmanikidan yuqori, manfiy og‘ishda - patsroqdan o`tadi. Partsial bosimlarning kontsentratsiyaga bog‘liqligi botiq yoki bo`rtiq chiziqlar orqali tasvirlanadi (5.31-rasm);
Haqiqiy eritmalar uchun fazaviy muvozanat diagrammalari tajribaviy ma’lumotlar asosida quriladi.
Muvozanat chizig‘idan og‘ishning son qiymatlari Raul qonunidan juda katta farq qilishi va bir qator eritmalar uchun ma’lum bir kontsentratsiyada qaynash temperaturasi o`zgarmas kattalikka ega bo`lishi mumkin.
Konovalovning ikkinchi qonuniga binoan, suyuq eritma utsidagi muvozanat holatidagi bug‘ning tarkibi suyuq eritma tarkibiga tengdir, ya’ni um = x (5.31-rasmdagi M nuqta). Bunday aralashmalar azeotrop eritmalar deb nomlanadi. Azeotrop eritmalar maksimal va minimal qaynash temperaturali bo`lishi mumkin.
Azeotrop eritmalar tarkibi bosim (temperatura) ga bog‘liq bo`ladi.
|
| |
Payvandlash

O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY TA’LIM, FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
PEDAGOGIK INNOVATSIYALAR, PROFESSIONAL TA’LIM BOSHQARUV HAMDA PEDAGOG KADRLARNI QAYTA TAYYORLASH VA ULARNING MALAKASINI OSHIRISH INSTITUTI
GAZ PAYVANDLASH ISHLARI
oʻquv amaliyoti
O‘QITISH MATERIALLARI TO‘PLAMI
Toshkent – 2023
OLIY TA'LIM,FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGINING SAMARQAND VILOYATI HUDUDIY BOSHQARMASI
O‘qitish materiallari to‘plami “Maxsus fanlar” kafedrasining 2023-yil “___” avgustdagi 1-sonli yig‘ilishida muhokama etildi va ma’qullandi.
Oddiy haydash - O’zbekiston respublikasi oliy ta’lim fan va innovatsiyalar vazirligi termiz muhandislik-texnologiyalar instituti

|
O’zbekiston respublikasi oliy ta’lim fan va innovatsiyalar vazirligi termiz muhandislik-texnologiyalar instituti
|
bet | 12/18 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 1,42 Mb. | | #146051 |
Bog'liq REKTIFIKATSIYALASH KALONNASI TIZIMIDA BUG\'LATGICH APARATI HISOBIOddiy haydash Suyuqlik aralashmalarini bir marotaba qisman bug‘latish yo`li bilan ajratish jarayoni oddiy haydash deb nomlanadi. Oddiy haydash jarayonini eritma komponentlari uchuvchanligi orasidagi farq katta bo`lgan hollardagina qo`llash maqsadga muvofiq va yuqori samara beradi.
Oddiy haydash quyidagi usullarda amalga oshiriladi: fraktsiyali haydash; deflegmatsiya bilan haydash; suv bug‘i bilan haydash; molekulyar haydash.
Fraksiyali haydash Bu usul haydash kubidagi eritmani atsa-sekin bug‘latish yo`li bilan olib boriladigan ajratish jarayonidir (5.33-rasm).
Jarayon davomida hosil bulayotgan bug‘ kondensator 2 ga uzatiladi va u erda kondensatsiyalanib, ditsillyat holatida yig‘gich 3 ga yuboriladi. Jarayon tugagandan so`ng, kub 1 dagi kub qoldig‘i chiqarib tashlanadi. Kub 1 to`yingan suv bug‘i yoki tutun gazlari bilan qizdiriladi.
Eritmani haydash jarayonida kub qoldig‘ida engil uchuvchan komponent miqdori va ditsillyat tarkibidagi miqdori maksimal qiymatdan minimalgacha kamayadi. Shuning uchun, har xil tarkibli ditsillyat fraktsiyalari turli yig‘gichlarga ajratib olinadi. har xil tarkibli maHsulot olishga mo`ljallangan eritmalarni ajratib olish usuli fraksiyali haydash deb nomlanadi.
Oddiy haydash davrida hosil bulayotgan bug‘ kubdan chiqarib olinadi va har bir onda kubda qolgan eritma bilan muvozanatda bo`ladi.
Bu usulda haydash atmosfera yoki vakuum otsida olib boriladi. Vakuum otsida haydash usuli issiqlikka chidamsiz eritmalarni ajratish imkoniyatini yaratadi, chunki bu usulda qaynash temperaturasi pasayadi. Shuning uchun ham bu usulda haydash davrida pats temperaturali suv bug‘laridan foydalaniladi.
bu erda F - boshlang‘ich eritma miqdori; xf - boshlang‘ich eritma kontsentratsiyasi; W - kub qoldig‘i miqdori; xw - kub qoldig‘i kontsentratsiyasi.
Deflegmatsiya bilan haydash.
Bu usul eritmalarni ajratish darajasini ko`tarish uchun qo`llaniladi (5.34-rasm).
Bu usulda, kub 1 da hosil bo`lgan bug‘lar deflegmator 2 ga uzatiladi va u erda qisman kondensatsiyalanadi. Qisman kondensatsiyalanish davrida qiyin uchuvchan komponent miqdori ko`p bo`lgan flegma hosil bo`ladi va qaytadan kubga tushiriladi. Kub 1 ga tushish vaqtida ko`tarilayotgan bug‘lar bilan o`zaro ta’sirida buladi.
Yengil uchuvchan komponent miqdori yuqori bo`lgan bug‘lar kondensatorga yo`naltiriladi. Kondensatsiyalanish natijasida hosil bo`lgan ditsillyat yig‘gich 4 ga tushadi. Kub qoldig‘ining kontsentratsiyasi o`rnatilgan x qiymatiga etganda so`ng, kubdan chiqarib yuboriladi.
|
| |
Rektifikatsiya jarayonining moddiy va issiqlik balanslari

|
Rektifikatsiya jarayonining moddiy va issiqlik balanslari
|
bet | 15/18 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 1,42 Mb. | | #146051 |
Bog'liq REKTIFIKATSIYALASH KALONNASI TIZIMIDA BUG\'LATGICH APARATI HISOBIRektifikatsiya jarayonining moddiy va issiqlik balanslari
Jarayonning printsipial sxemasi asosida rektifikatsiyaning moddiy va issiqlik balanslari tuziladi (5.39-rasm). Rektifikatsion kolonnaga uzatilgan boshlang‘ich eritma ditsillyat va kub qoldig‘iga ajratiladi.
Kollonnadan chiqayotgan bug‘lar deflegmator 4 da kondensatsiyalanadi va ajratuvchi idish 3 ga tushadi. Bu erda suyuqlik ikki qismga, ya’ni flegma F va ditsillyatga ajratiladi. Flegma kolonnada purkatilish uchun yo`naltiriladi.
Jarayon moddiy balansi ushbu ko`rinishga ega:
Engil uchuvchan komponent bo`yicha esa:
Bu erda Gf, Gd, Gw - boshlang‘ich eritma , ditsillyat va kub qoldig‘i massalari, kmol; xf, xd, xw - boshlang‘ich eritma, ditsillyat va kub qoldiqlaridagi engil uchuvchan komponentning kontsentratsiyalari, mol ulushlar.
(5.123) va (5.124) tenglamalardan ditsillyat va kub qoldig‘ining massalari aniqlanadi:
Boshlang‘ich eritma, kub qoldig‘i va flegmalarning 1 kmol ditsillyatga nisbatlarini quyidagicha belgilab olamiz:
Flegma miqdorining ditsillyat miqdoriga nisbati flegma soni deb nomlanadi.
Rektifikatsion kolonnaning ta’minlash tarelkasi uni 2 ga ajratadi: yuqori va pastki qismlarga. Umumiy tenglama asosida kolonnaning yuqori va patski qismlari uchun moddiy balans tenglamalarini tuzamiz: bu erda L = RGd - kolonna yuqori qismida oqib tushayotgan suyuqlik miqdori. Kolonna bo`ylab yuqoriga ko`tarilayotgan bug‘ miqdori: Kolonnaning yuqori qismi uchun:
Patski qismi uchun: Kontsentratsiyalari x, u bo`lgan kolonna yuqori qismining itsalgan ko`ndalang kesimi va kontsentratsiyalari xd, ud bo`lgan kolonnaning yuqori qismi uchun (5.129) tenglamani yozamiz: (xd = ud deb qabul qilingan holda)
|
| |
Udk 11. Mamirov U. X. Namangan viloyat transport boshqarmasi

"Экономика и социум" №5(108)-2 2023 www.iupr.ru
193
UDK 711.7
Mamirov U.X.
Namangan viloyat transport boshqarmasi
tenderlarni o‘tkazish bo‘lim boshlig‘i
Saidyusupov M.B.
Zokirov I.O.
Talaba
NamMQI
CHORRAHA O‘TKAZUVCHANLIGINI OSHIRISH
METADALOGIYASI (NAMANGAN SHAHRI MISOLIDA)
Annatatsiya. Namangan shahrida tirband chorrahadagi svetafor
o‘tkazuvchanligini aniqlash. Yo‘l harakati xavfsizligi, qulayligi, ishonchliligi va
boshqa ko‘rsatkichlar bo‘yicha transporti ishining sifat ko‘rsatkichlarini
hisoblash amalga oshirildi. Mahalliy o‘zini o‘zi boshqarish organlari tomonidan
shahar yo‘lovchi transporti xizmatlari sifatini oshirish bo‘yicha ba’zi tavsiyalar
berildi.
Kalit so‘zlar: yo‘nalish, transport, segment, transport hajmi, sig‘imi,
harakat intervali, shahar, svetafor, sikl, model, tezlik, harakat muntazamligi.
Mamirov U.Kh.
Head of tendering department
Namangan regional transport department
Saidyusupov M.B.
Zakirov I.O.
student
NamMQI
TECHNIQUE FOR ENHANCED TALK AT THE CROSSROADS
(IN CASE OF NAMANGAN CITY)
Abstract. Determination of traffic lights at a busy intersection in
Namangan. The calculation of indicators of the quality of transport operation in
terms of traffic safety, convenience, reliability and other indicators was carried
out. Separate recommendations for improving the quality of urban passenger
transport services are given by local governments.
Key words: direction, traffic, segment, traffic intensity, throughput, traffic
interval, city, traffic light, cycle, model, speed, traffic regularity.
Kirish.
Shaharlarni rivojlanishida shahar transport infratuzilmasining o‘rni
juda muhim. Shahar avtomobil yo‘llarining ravon va qulay bo‘lishi
shahar
infratuzilmasining asosini tashkil etadi. O‘z o‘zidan ayonki,
transport
Yong‘in nаzоrаti - Paket texnologiyasidan foydalangan holda axborotni uzatish usullarini tadqiq qilish

Paket texnologiyasidan foydalangan holda axborotni uzatish usullarini tadqiq qilish
Paket texnologiyasidan foydalangan holda axborotni uzatish usullarini
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Paket texnologiyasidan foydalangan holda axborotni uzatish usullarini tadqiq qilish
|
UMUMIY XULOSA - Paket texnologiyasidan foydalangan holda axborotni uzatish usullarini tadqiq qilish

59
Paketli texnologiyalarning davom etayotgan evolyutsiyasi axborot uzatish
kelajagi uchun katta va’dalar beradi. Tarmoq virtualizatsiyasi, dasturiy ta’minot
bilan aniqlangan tarmoqlar va Internet of Things (IoT) kabi sohalardagi yutuqlar
bilan biz aloqa tizimlarimizda yanada yuqori samaradorlik,
kengayish darajasini
kutishimiz mumkin. Ushbu ishlanmalar nafaqat mavjud ilovalar uchun xizmat
ko‘rsatish sifatini oshiradi, balki avtonom transport vositalari, aqlli shaharlar va
immersiv virtual tajribalar kabi rivojlanayotgan
paradigmalar uchun yangi
imkoniyatlarni ochadi.
Xulosa qilib aytganda, virtual kanal oʻrnatish orqali uzatish va datagrammali
uzatish o‘rtasidagi nomutanosiblik paketli kommutatsiyada qo‘llaniladigan turli
strategiyalarni ta’kidlaydi, ularning har biri alohida aloqa ehtiyojlari va tarmoq
arxitekturalariga moslashtirilgan.
Oldindan o‘rnatilgan ajratilgan yo‘llar va marshrutlash bilan ajralib turadigan
virtual kanal oʻrnatish orqali uzatish ishonchliligi va ketma-ket yetkazib berishni
birinchi o‘ringa qo‘yadi, bu uni qat'iy xizmat sifati va deterministik ishlashni talab
qiladigan ilovalar uchun ideal qiladi.
Boshqa tomondan, datagram kommutatsiyasi
yanada moslashuvchan va dinamik yondashuvni o‘z ichiga oladi, har bir paketni
mustaqil ob'ekt sifatida ko‘rib chiqadi va joriy tarmoq sharoitlari asosida
moslashtirilgan marshrutlash imkonini beradi. Datagram kommutatsiyasi ko‘proq
resurs samaradorligi va miqyoslanishini taklif qilsada, u virtual kanal oʻrnatish
orqali uzatish qaraganda ma’lum darajada ishonchlilik
va determinizmni qurbon
qiladi.
Ushbu yondashuvlar orasidagi tanlov dasturning o‘ziga xos talablariga,
ishonchlilik, samaradorlik va qo‘shimcha xarajatlar kabi muvozanatlash omillariga
bog‘liq. Oldindan belgilangan marshrutlarga qat'iy rioya qilish va kafolatlangan
yetkazib berish muhim bo‘lgan senariylarda virtual kanal oʻrnatish orqali uzatish
afzalroq bo‘lishi mumkin. Aksincha,
moslashuvchanlik, miqyoslilik va resurslarni
optimallashtirishni birinchi o‘ringa qo‘yadiganlar datagrammali kommutatsiya
moslashuvchanligidan foydalanishi mumkin [16].
Kombinasion turdagi raqamli sxemalar

Kombinasion turdagi raqamli sxemalar
Download
0,59 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/6
Sana
14.12.2023
Hajmi
0,59 Mb.
#118445
Download
0,59 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Kombinasion turdagi raqamli sxemalar
Download
0,59 Mb.
Matnni ko'rish
– jadval - Kombinasion turdagi raqamli sxemalar

|
Kombinasion turdagi raqamli sxemalarBog'liq 5-Laboratoriya ishi3 – jadval.
1.
24×5 shifrator shartli belgilanishi, haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
2.
25×5 shifrator shartli belgilanishi, haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
3.
26×5 shifrator shartli belgilanishi, haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
4.
27×5 shifrator shartli belgilanishi, haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
5.
28×5 shifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
6.
18×5 shifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
7.
19×5 shifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
8.
16×4 shifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
9.
20×5 shifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
10.
21×5 shifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
11.
14×4 shifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
12.
15×4 shifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
13.
13×4 shifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
|
| |
Соответствие исследования приоритетным направлениям развития

25
отражены в работах учёных как Н. Тайлаков, Р. Хамдамов, У. Бегимкулов,
Ж.А. Хамидов; методологические вопросы использования компьютерных
технологий в образовании рассмотрены С.С. Косимовым, М.М. Ариповым,
М.Х. Лутфиллаевым; исследования по внедрению педагогических и
информационных технологий в образование проведены учёными как
Ф.М. Закирова, М.М. Нафасов, Н.А. Каюмова, Б.Б. Муминов, Д.Н. Маматов,
А.К. Рахимов; проблемы применения методов компьютерного имитирования в
образовательном процессе изучены М.Х. Лутфиллаевым, А.А. Абдукодировым.
В проведен ряд научных работ по созданию современных электронных
учебников. В частности, А.А. Абдукодиров, Н. Тайлоков, У.Ш. Бегимкулов,
М.М. Арипов, М.Х. Лутфиллаев, К.Т. Олимов, С.С. Косимов, М.Э.
Мамараджабов и др. в своих исследовательских работах сосредоточились на
вопросах создания электронных учебных пособий на основе информационных
технологий, их использования в системе образования и перспективах развития.
Проблемы
совершенствования
механизмов
использования
мультимедийных обучающих систем исследовали ученые стран СНГ как
Андреев А.А., О.В.Насс, Н.А.Бородина, С.В.Подгорская, О.С.Анисимова,
Загвязинский В.И., Голубев Н.К., Битинас Б.П., Ю.Ю.Гавронская, В.В.Оксенчук,
Т.В.Атяскина, Золотарёв Р.И.; вопросы подготовки к использованию
информационно-коммуникационных
технологий
в
профессиональной
педагогической деятельности исследовали следующие ученые: Д.Ш.Матрос
,
Бабанский Ю.К., Дадян Э.Г., М.П.Лапчик, Е.О.Козловский, Г.М.Кравцов,
Г.Б.Поднебесова, В.А.Красильникова, Т.В.Чернякова, Неупокоева Е.Е., Чапаев
Н.К.; задачи подготовки к использованию мультимедийных обучающих
систем изучены в работах учёных как .В.Трухин, Акопов А.С., Лычкина Н.Н.,
Наренова С.М., Сатенова Г., Никулина Т.В., Стариченко Е.Б., Чон Сон Хан, Ли
Кён Сун, Л.Н.Царахова, С.В.Кабанов; проблемы профессиональной
подготовки учителей информационных технологий исследованы учёными как
Н.В.Онегова,
Г.А.Кручинина,
В.М.Монахов,
М.М.Абдуразаков,
Н.Б.Паршукова, Ю.Н.Павловский, Н.В.Белотелов, Ю.И.Бродский, И.А.Гурина,
О.А.Медведева, О.В.Шпак.
Среди ученых зарубежных стран, В.Р.Майер, Charles E. Cunningham, Ken
Deal, Alan Neville, Heather Rimas, Jozef V. Kon, Devid J. Kombs, Antonio
Anglero, Brayan R. Jonson, Devid Rozovski, Stiven Eggan, Brennan Koks, Kirsten
Karlson, Meredit Kerroll и Elizabet O‘Nil, Simin Ghavifekr, Wan Athirah Wan
Rosdy провели исследования по значимости использования информационных
технологий в образовании и основах их использования.
Проанализированные выше исследования показывают, что создание
виртуальных лабораторий и их внедрение в образовательный процесс в
общеобразовательных школах частично изучены в отдельных случаях в
некоторых исследованиях. Поэтому в данной диссертации на основе учебника
«Зоология для 7 класса» исследованы вопросы создания виртуальных
лабораторий лабораторных занятий и внедрения их в учебный процесс.
Kombinasion turdagi raqamli sxemalar - bet 6

16.
5×23 deshifrator
shartli belgilanishi,
Haqiqiylik jadvali,
mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
17.
4×14 deshifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
18.
4×13 deshifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
19.
4×12 deshifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
20.
5×20 deshifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
21.
5×21 deshifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
22.
3×7 deshifrator shartli belgilanishi, Haqiqiylik jadvali, mantiqiy
funksiyasi va ME asosidagi tuzilma sxemasini loyihalashtiring.
Hisobot tarkibi
1. Laboratoriya ishining nomi va uni bajarishdan maqsad.
2. Prinsipial sxemalari.
3. Har bir bajarilgan ish va natijalar (jadval, grafik va boshqalar).
4. Xulosa.
Nazorat savollari
1.Shifratorni asosiy qo„llanish sohasi.
2.Qanday shifrator to„liqshifrator deyiladi.
3. Qanday shifrator to„liq emas shifrator deyiladi.
Связь исследования с планами научно-исследовательских работ вуза

26
работа выполнена в соответствии с планом научно-исследовательских работ
Каршинского инженерно-экономического института в рамках международных
проектов «Повышение потенциала в высшем образовании», «MechaUZ
Project» и «ITEM Project» программы Erasmus+.
Целью научного исследования является создание виртуальных
лабораторий по тематике учебника «Зоология для 7 класса» и
совершенствование методики их внедрения в образовательный процесс в
общеобразовательных школах.
Задачи исследования:
определение технологий создания виртуальных лабораторий на основе
учебника «Зоология для 7 класса» и их внедрения в учебный процесс в
общеобразовательных школах;
разработка тем лабораторных занятий, соответствующих компьютерным
имитационным моделям для создания виртуальных лабораторий на основе
учебника «Зоология для 7 класса» и совершенствование методики их
использования в общеобразовательных школах;
создание виртуальных лабораторий с использованием компьютерных
имитационных моделей по темам учебника «Зоология для 7 класса» и их
внедрение в учебный процесс в общеобразовательных школах;
проведение экспериментов с использованием виртуальных лабораторий в
общеобразовательных школах, разработанных на основе учебника «Зоология
для 7 класса».
Объект исследования: создание виртуальных лабораторий на основе
КИМ для учащихся общеобразовательных школ на основе учебника «Зоология
для 7 класса» и их внедрение в учебный процесс. В ходе эксперимента в
качестве респондентов были опрошены 640 учащихся 7-х классов
общеобразовательных школ Самаркандской, Джизакской и Кашкадарьинской
областей.
ASOS VA QO'SHIMCHALAR IMLOSI

|
ASOS VA QO'SHIMCHALAR IMLOSI
|
bet | 6/12 | Sana | 25.11.2023 | Hajmi | 249,32 Kb. | | #105262 |
Bog'liq 5-6-7-8ASOS VA QO'SHIMCHALAR IMLOSI 1. a unlisi bilan tugagan fe'llarga -v, -q, -/qo'shimchalari qo'shilganda a unlisi o aytiladi va shunday yoziladi: sayla — saylov, qayna — qaynoq, sayra — sayroqi. Shuningdek, o 'qi — o 'quvchi, sovi — sovuq, to 'qi — to 'quvchi so'zlarida / unlisi u ga aylanishi mumkin. - Kk harfi bilan tugagan so'zlarga egalik qo'shimchasi qo'shilsa, ular g va g' ga aylanadi: yurak — yuragi, bilak — bilagim, tilak — tilagim; buloq — bulog'im, quloq— qulog'ing, qishloq — qishlog'i kabi. Erki, ishtiroki, huquqi, ravnaqi singari so'zlarda bunday holat kuzatilmaydi.
- Singil, o'rin, ko'ngil, og'il, shahar kabi sozlarga egalik qo'shimchasi, qayir, ayir, so'zlariga nisbat yasovchi qo'shimcha, ikki, olti, yetti so'zlariga jamlovchi son hosil qiluvchi qo'shimcha qo'shilsa, asosda tovush tushishi hodi-sasi ro'y beradi.
- U, shu, o'sha kabi olmoshlarga -da, -dan, -day, -dagi, -dosh, -cha qo'shimchalari qo'shilsa, bitta n ort-tiriladi, aksincha men, sen olmoshlariga -ni va -ning qo'shimchalari qo'shilsa, bitta n tushirib qoldiriladi: bunda, shundan, o 'shancha, meni, sening kabi.
- Parvo, obro', mavqe so'zlariga egalik qo'shimchalari (I va II shaxsda) qo'shilsa, bitta y tovushi orttiriladi va shunday yoziladi: parvoyi, obro'yim, mavqeyim kabi.
6.-boz, -bon qo'shimchalari -vos, -von kabi aytilsa-da, doimo asl shakli bo'yicha yoziladi: dorvoz, bog'bon kabi. 7.-dir nisbat yasovchi qo'shimchasi jarangli undosh bilan tugagan bir bo'g'inli so'zlarga qo'shiladi: yondir, bordir, quvdir kabi (kel so'zi bundan mustasno), qolgan o'rinlarda -//>shaklida aytiladi va shunday yoziladi: ektir, uyultir, kes-tir kabi. 8. -ga, -gacha, -gach, -guncha, -gani, -gudek, -gan, -gin, -gina qo'shimchalari uch xil aytiladi va yoziladi ertaga, ertagacha, borgach, borguncha, borgudek, borgan; eshik-ka, eshikkacha, chiqqach, chiqquncha, chiqqani kabi.
|
| |
«O`ZBEK TILINING MA’NODOSH SO`ZLAR O`QUV LUG`ATI»

|
«O`ZBEK TILINING MA’NODOSH SO`ZLAR O`QUV LUG`ATI»
|
bet | 9/12 | Sana | 25.11.2023 | Hajmi | 249,32 Kb. | | #105262 |
Bog'liq 5-6-7-8«O`ZBEK TILINING MA’NODOSH SO`ZLAR O`QUV LUG`ATI» «O`zbek tilining ma’nodosh so`zlar o`quv lug`ati» – maktab o`quvchilari uchun mo`ljallangan. Lug`at O.Shukurov va B.Boymatovalar tomonidan tuzilib, 2007-yilda “Yangi asr avlodi” nashriyotida chop etilgan, unda sinonimik qatordagi bosh so`z hamda o`zlashma so`zlar aniqlangan. Lug`atda bosh so`z qoraytirib berilgan, lekin ular sinonimik qatorning turli o`rinlaridan joy olgan. «O`ZBEK TILINING ORFOEPIK LUG`ATI» O`zbek tilshunosligida hozirga qadar M.Sodiqova, U.Usmonovalarning «O`zbek tilining orfoepik lug`ati» 1977- yilda va O`zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi Til va adabiyot instituti tomonidan «O`zbek adabiy talaffuz lug`ati» 1984- yilda nashr qilingan. Birinchi lug`atda o`zbek tilida faol qo`llanadigan 8000 ga yaqin so`z, ikkinchisida esa 20 000 dan ortiq so`z va so`z shaklining adabiy-me’yoriy talaffuzi belgilab berilgan, ba’zi so`z va grammatik shaklning talaffuzidagi noto`g`ri ko`rinishi inkor qilinib, uning to`g`ri aytilishi ko`rsatilgan. «O`ZBEK TILINING SO`ZLAR DARAJALANISHI O`QUV LUG`ATI» «O`zbek tilining so`zlar darajalanishi o`quv lug`ati» – maktab o`quvchilari uchun mo`ljallangan. Lug`at Sh.Bobojonov va I.Islomov tomonidan tuzilib, 2007- yilda “Yangi asr avlodi” nashriyotida chop etilgan, so`zning darajalanish qatori tuzilib, ma’nolari izohlangan. Misol: Jamol-chehra-yuz-bet-aft-turq-bashara (ijobiy bo`yoqning kamayib, salbiy bo`yoqning ortib borishiga ko`ra). Darcha-eshik-darvoza (atalmish hajmining oshib borishiga ko`ra). «O`ZBEK TILINING ZID MA’NOLI SO`ZLAR O`QUV IZOHLI LUG`ATI» «O`zbek tilining zid ma’noli so`zlar o`quv izohli lug`ati» maktab o`quvchilari uchun mo`ljallangan. Lug`at U.To`rayeva va D.Shodmonova tomonidan tuzilib, 2007- yilda “Yangi asr avlodi” nashriyotida chop etilgan, 1300 ga yaqin antonimik juftlikni qamrab oladi. Tuzuvchilar zid ma’noli so`zlarni strukturasiga ko`ra quyidagicha tasniflashgan: har xil o`zakli zid ma’nolilar: katta-kichik, kirmoq-chiqmoq, muhabbat-nafrat;
|
| |
Предмет исследования - Asosidagi bir martalik kengash qarshi muhandislik-iqtisodiyot instituti ishkobilov farrux xayrilloyevich

27
виртуальных лабораторий, созданных с целью раскрытия их внутренних и
внешних особенностей;
усовершенствована методика преподавания виртуальных лабораторий с
использованием
программы веб-приложения, созданных по учебнику
«Зоология для 7 класса» в общеобразовательных школах, на основе
приоритетности
мотивационных
(рефлексия,
углубленное
обучение,
антиэгалитаризм, дальтонизм) технологий в интегративной среде;
усовершенствована
профессионально-ориентированная
методика
организации лабораторных занятий с
использованием виртуальных
лабораторий, созданных по учебнику «Зоология для 7 класса» в
общеобразовательных школах на основе дифференцированного использования
заданий с визуальным содержанием, развивающих у учащихся умения
понимать опыт и сравнивать информацию в процессе адаптивного обучения;
усовершенствовано дидактическое обеспечение
формирования знаний и
умений учащихся в общеобразовательных школах на базе виртуальных
лабораторий на основе включения контрольных задач, разработанных по
предметам учебника «Зоология для 7 класса», в
дидактический процесс с
индивидуальным воздействием на основе интеграции предметов.
Практические результаты исследования

28
учебные материалы, созданные с помощью виртуальных лабораторий,
могут быть использованы в качестве образцов предметов в других областях
при осуществлении экспериментальной работы.
Внедрение результатов исследования. По результатам внедрения в
учебный процесс виртуальных лабораторий,
разработанных по предмету
«Зоология для 7 класса»:
предложения
по
приданию
приоритетности
теоретическим
и
практическим аспектам виртуальных лабораторий в рефлексивной установке
студентов в их самостоятельной деятельности, созданных в целях раскрытия
внутренних и внешних особенностей содержания лабораторных занятий по
учебнику «Зоология для 7 класса» общеобразовательной школы были
использованы при реализации практических задач проекта «ОТ – Atex-2018-
519» «Создание веб-прикладного программного
обеспечения виртуальных
ресурсов на основе компьютерных имитационных моделей», выполненного в
Самаркандском государственном институте иностранных языков (справка
Самаркандского
государственного
института
иностранных
языков
№175/30.02.01 от 30 января 2022 года). В результате определены
теоретические и практические аспекты использования виртуальных
лабораторий, созданных по предмету Зоологии, повысилось качество и
эффективность применения разработанных виртуальных лабораторий на
практических и лабораторных занятиях;
научные рекомендации по приданию приоритетности мотивационных
(рефлексия, углубленное обучение, антиэгалитаризм, дальтонизм) технологий
в интегративной среде в преподавании виртуальных лабораторий с
использованием
программы веб-приложения, созданных по учебнику
«Зоология для 7 класса» в общеобразовательных школах были использованы
при реализации практических задач проекта «ОТ – Atex-2018-519» «Создание
веб-прикладного программного обеспечения виртуальных ресурсов на основе
компьютерных имитационных моделей», выполненного в Самаркандском
государственном институте иностранных языков (справка Самаркандского
государственного института иностранных языков №175/30.02.01 от 30 января
2022 года). В результате были разработаны рекомендации по созданию
виртуальных лабораторий по всем предметам
общеобразовательных
учреждений и расширению их использования на практических и лабораторных
занятиях;
рекомендации по дифференцированному использованию заданий с
визуальным содержанием, развивающих у учащихся умения понимать опыт и
сравнивать информацию в процессе адаптивного обучения в содержании
профессионально-ориентированной методики организации лабораторных
занятий с использованием виртуальных лабораторий, созданных по учебнику
«Зоология для 7 класса» в общеобразовательных школах, были использованы
при реализации задач прикладного проекта «И-2016-4-15» «Создание и
внедрение программного обеспечения использования библиотечных ресурсов
на основе мобильной связи (на примере высших учебных заведений)»,
выполненном в Самаркандском государственном институте иностранных
29
языков (справка Самаркандского государственного института иностранных
языков №175/30.02.01 от 30 января 2022 года). В результате расширены
возможности применения виртуальных лабораторий в
учебном процессе и
развит мотивационный интерес учащихся.