Soxtalashtirishni aniqlash usullari

|
Soxtalashtirishni aniqlash usullari
|
bet | 9/13 | Sana | 24.05.2024 | Hajmi | 440,13 Kb. | | #251858 |
Bog'liq Alkogolli mahsulotlar identifikatsiyasi va soxtaligini aniqlash.Soxtalashtirishni aniqlash usullari.
Alkogolli mahsulotlarni soxtaligini aniqlashning quyidagi usullari mavjud:
1. organoleptik;
2. oʻlchash;
3. hisoblash (xarajatlarni soxtalashtirishda);
4. ekspert usullari;
5. sotsiologik;
6. roʻyxatga olish.
Tadqiqot usullari ekspert tadqiqotlari usullarini tanlash ko'p jihatdan ekspertizalarning sifati va isbotlanishini belgilaydi. Tadqiqot usuli-tadqiqot ob'ektining xususiyatlarini sifatli va miqdoriy baholash uchun ishlatiladigan usullar va moddiy vositalarni (asboblar, reagentlar va boshqalar) o'z ichiga olgan operatsiyalarning belgilangan to'plami. Tovar ekspertizasini o'tkazishda tovarshunoslikda qo'llaniladigan deyarli barcha usullar qo'llaniladi.
1. Organoleptik usul insonning sezgi organlari - ko'rish, hid, eshitish, teginish, ta'm yordamida hislar va idroklarni tahlil qilish natijasida olingan ma'lumotlardan foydalanishga asoslangan. Ushbu usul yordamida inson sezgi organlarining ruxsat berish qobiliyatini oshiradigan ba'zi texnik vositalardan (o'lchash va ro'yxatga olishdan tashqari) foydalanish istisno qilinmaydi, masalan, lupa, ovoz balandligi kuchaytirgichli mikrofon va boshqalar. Organoleptik usul oddiy, har doim birinchi bo'lib qo'llaniladi, ko'pincha o'lchash usulini qimmatroq deb hisoblash zarurligini yo'q qiladi, kam vaqt talab etadi. Mavjudligi va soddaligidan tashqari, bu usul hid, ta'm kabi sifat ko'rsatkichlarini baholashda ajralmas hisoblanadi. Organoleptik usulning muhim afzalliklariga qaramay, uning sub'ektivligida ifodalangan kamchilik mavjud. Shubhasiz, ushbu usul bilan aniqlangan sifat ko'rsatkichlari qiymatlarining aniqligi va ishonchliligi mahsulot xususiyatlarining tegishli parametrlarini aniqlaydigan odamlarning qobiliyatlari, malakalari, ko'nikmalari va individual xususiyatlariga bog'liq.
2. Sifat ko'rsatkichlarining raqamli qiymatlarini aniqlashning o'lchov (laboratoriya, instrumental) usuli texnik o'lchov vositalaridan (o'lchash asboblari, reaktivlar va boshqalar) foydalanish paytida olingan ma'lumotlarga asoslanadi. O'lchov usuli sifat ko'rsatkichlarining aksariyatini aniqlaydi. Ushbu usulning kamchiliklari orasida ba'zi o'lchovlarning murakkabligi va davomiyligi, xodimlarni maxsus tayyorlash zarurati, murakkab, ko'pincha qimmat uskunalarni sotib olish va ba'zi hollarda namunalarni yo'q qilish zarurati kiradi.
3. Hisoblash usuli. Hisoblash orqali ma'lumot olishga asoslangan. Sifat ko'rsatkichlari matematik formulalar, boshqa usullar bilan topilgan parametrlar, masalan, o'lchov ko'rsatkichlari bo'yicha hisoblanadi. Hisoblash usuli mahsulotni loyihalash va loyihalashda, u hali instrumental tadqiqotlar ob'ekti bo'la olmaganda qo'llaniladi. Ko'pincha hisoblash usuli optimal (me'yoriy) qiymatlarni bashorat qilish yoki aniqlash uchun ishlatiladi, masalan, ishonchlilik ko'rsatkichlari.
4. Sifat ko'rsatkichlarini aniqlashning ekspert usuli mutaxassis mutaxassislarning fikrlarini hisobga olishga asoslangan. Mutaxassis-bu muayyan muammoni hal qilishga qodir mutaxassis. Ushbu usul ma'lumotlarning etarli emasligi, maxsus texnik vositalarni ishlab chiqish zarurati va boshqalar tufayli sifat ko'rsatkichlarini boshqa usullar bilan aniqlash mumkin bo'lmagan hollarda qo'llaniladi.
Sifatni baholash uchun ekspert usulidan foydalanganda ishchi va ekspert guruhlari tuziladi. Ishchi guruh ekspert so'rovini tashkil qiladi, so'rovnomalarni to'playdi, ekspert baholarini qayta ishlaydi va tahlil qiladi.
5. Sifat ko'rsatkichlarini aniqlashning sotsiologik usuli iste'molchilarning fikrlarini to'plash va tahlil qilishga asoslangan. Iste'molchilarning fikrlarini to'plash turli yo'llar bilan amalga oshiriladi: og'zaki so'rov; so'rovnomalarni tarqatish, savdo ko'rgazmalarini, konferentsiyalarni, kim oshdi savdolarini tashkil etish. Ishonchli natijalarga erishish uchun ilmiy asoslangan so'rov tizimi, shuningdek ma'lumotlarni to'plash va qayta ishlash uchun matematik statistika usullari talab qilinadi. Sotsiologik usul marketing tadqiqotlari bosqichida, talabni o'rganishda, sifat ko'rsatkichlarini aniqlash, sifatni baholash uchun keng qo'llaniladi.
Olingan ma'lumotlarni qayta ishlash uchun siz o'rtacha ball va ushbu namuna uchun gapirgan kelajakdagi xaridorlar sonini hisobga olishingiz kerak. Keyin parametrlarning har birining ballari yig'indisi va ballarning umumiy miqdori aniqlanadi. Keyinchalik, har bir parametrning og'irlik koeffitsientlari baholanadi va natijalar yig'indisi bilan tekshiriladi.
6. Ro'yxatga olish usullari muayyan xususiyat uchun tanlangan ob'ektlar raqamlarni kuzatish va hisoblashga asoslangan.
|
| |