nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
-mashq - Bilim sohasi: 100000 – Gumanitar soha Ta’lim sohasi: 110000 – Pedagogika Ta’lim yo`nalishi

237
bo‘lgan qatlamlardan foydalanib animatsiya hosil qilish. Buning uchun Окно
menyusidan Шкала времени bandini tanlaymiz. Шкала времени darchasida
yaratilgan qatlamlar soniga mos holda kadrlar yaratib olamiz. Birinchi kardni
tanlab Слой oynasidan birinchi qatlamni ko‘rsatamiz yani qatlam oldidagi
katakchaga belgi qo‘yamiz.
Ikkinchi kadrni tanlab ikkinchi qatlamni ko‘rsatamiz. Uchinchi kadrga uchinchi
qatlamni… Bu ketma-ketlikni o‘n sakkizinchi kadrgacha davom ettiramiz.
Kadrlani tayyorlab bo‘lgach ularning vaqtini sozlab chiqamiz. Buning uchun kadr
ostidagi kadrni namoyish qilish vaqti bo‘limidan 0,2 sec. ni tanlab chiqamiz.
Takrorlanish sonini sozlash uchun Выбор параметров цикла bo‘limiga
Постаянно ni moslab qo‘yamiz. Natijada animatsiya doimiy namoyish etiladi.
Tayyor bo‘lgan animatsiyani ko‘rish uchun “play” tugmasini bosamiz. To‘xtatish
uchun “stop” tugmasini bosamiz.
Faylni kompyuter xotirasiga saqlaymiz. Ctrl+S tugmalarini bosamiz va faylga
nom berib saqlanish joyini ko‘rsatamiz. Animatsiya holatida saqlash uchun
Alt+Ctrl+Shift+S tugmalarini bosamiz.
Beruniy o‘zining Osor ul-boqiya nomli asarida bug‘ni harakatini qanday izohlagan?

|
Beruniy o‘zining Osor ul-boqiya nomli asarida bug‘ni harakatini qanday izohlagan?
|
bet | 92/225 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 1,36 Mb. | | #125003 |
Bog'liq Barcha fanlardan Testlar to‘plami-fayllar.orgBeruniy o‘zining Osor ul-boqiya nomli asarida bug‘ni harakatini qanday izohlagan?* bug‘va tutunlar yer markaziga qarab intiladi Beruniyning asarlarida, og‘ir va yengil jismlarning yerga tortilishi haqidagi g‘oyalari qaysi qonunni yaratilishiga asos bo‘lgan?* butun olam tortishish qonunini;
Beta-nurlanishlar nima? * tez elektronlar oqimi
Beta-parchalanish bu yadroning o‘z-o‘zidan ... chiqarib yangi yadroga aylanishi * Elektron
Bilim bu-...* o‘quv mazmunining o‘zlashtirganlik darajasi
Bilim bu..........?shaxsning ongida tushunchalar, sxemalar, ma’lum obrazlar kо‘rinishida aks etuvchi borliq haqidagi tizimlashtirilgan ilmiy ma’lumotlar majmui.
Bilim, ko‘nikma va malakalarni egallash jarayonini ma qsadga yo‘naltirilgan tarzda tashkil etish, rejali va tizimli amalga oshirishga yordam beruvchi usullar yig‘indisi bu -* Metodika
Bilim, kо‘nikma, malaka va muayyan ahloqiy sifatlarni о‘zlashtirish yо‘lidagi о‘zaro harakatlarini tashkil etishga asoslanuvchi ta’lim bu........?interfaol ta’lim
Bilim, maolumot, dalillarni qiyosiy taxlil etishga yordam beradigan metodlarni toping* *T-chizmasi, Venn diagrammasi
Bir kimyoviy element izotopining o‘z-o‘zidan elementar zarralar yoki yadrolar chiqarib boshqa bir elementning izotopiga aylanishi ... hodisasi deb ataladi.* radioaktivlik
Bir litr suv necha sm3 ga teng?* 1000
Bir xil ishorada zaryadlangan ikkita sharcha orasidagi masofa 100 mm ga teng. Ular orasidagi masofa 25 mm ga keltirilsa, ta`sir kuchi qanday o`zgaradi.* 16 marta ortadi
Bir xil yoki o‘zgarmas fazalar farqi bilan tarqalayotgan yorug‘lik to‘lqinlaridan tashkil to‘gan to‘lqinlarga….deb aytiladi.* kogerent to‘lqinlar
Birinchi muallim, Ikkinchi muallim, Turkiy guliston yoxud axloq asarlarining muallifi kim?*Abdulla Avloniy
|
| |
Amaliy mutaqil ishlar - Оптималлаштирилган ўқув дастури

|
Оптималлаштирилган ўқув дастури
|
bet | 71/216 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #137371 |
Bog'liq Оптималлаштирилган ў ув дастуриAmaliy mutaqil ishlar: Chorva va parrandalarni parvarishlash. Ozuqalar tayyorlash. Jonivorlarni boqish va parvarish qilish usullari.
Elektrotexnika ishlari (8 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Kavsharlash asosida elektr montaj ishlarini bajarishda ish o`rni. Kavsharlashda simlar, kavshar, flyuslar turlari. Kavsharlash asosida elektr montaj ishlarini bajarishda ish asboblari hamda ish usullari. Asboblarni elektr montaj qilish va ishga tushirishga tayyorlash bilan bog`liq kasb-hunar turlari.
Amaliy mustaqil ishlar: Elektr montaj ish asboblari turlari va ularda ishlash usullarini o`rganish. Elektr bilan ishlovchi sodda uskuna va jihozlar (svetofor, girlyanda va b.) tayyorlash.
Uy-ro`zg`or buyumlarini ta`mirlash (4 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Shahar va qishloq uylarida suv, gaz, elektr energiyasi hamda issiqlik ta`minoti tizimi va undan foydalanish qoidalari. Uy va xonadonlarni ta`mirlash ishlarining asosiy turlari. Ta`mirlashda qo`llaniladigan zamonaviy qurilish materiallari. Uy va xonadonlarni ta`mirlashda qo`llaniladigan asosiy ish asboblari. Qurilish va ta`mirlash bilan bog`liq kasb-hunarlar to`g`risida ma`lumot.
Amaliy mustaqil ishlar: Shahar va qishloq uylarida suv, gaz, elektr energiyasi hamda issiqlik ta`minoti tizimining sxematik tasvirini tayyorlash. Suv ta`minoti tizimi, suv quvurlari, ventil va jumraklarni sozlashda mayda ta`mirlash ishlari.
8-sinf
“Texnologiya va dizayn” yo`nalishi
Xalq hunarmandchiligi texnologiyasi (14 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Hunarmandlarning bozor munosabatlari asosidagi faoliyatlari, uyushmalari va uning istiqbollari. Xalq hunarmandchiligi bo`yicha ko`rgazma va tanlovlarni tashkil qilish va ishtirokchilarni tanlash qoidalari.
Amaliy mashg`ulot: quticha (shkatulka), to`qmoq bolg`a (turlari), kubok, mebel eshigi uchun ushlagich (ruchka), xatkash.
Amaliy mustaqil ishlar: Xalq hunarmandchiligining tanlangan yo`nalishi bo`yicha zamonaviy dizayn talablari bilan uyg`unlashtirilgan mahsulot tayyorlashdagi ish usullarini egallash.
|
| |
Asbob-uskunalar va ulardan foydalanish (10 soat)

|
Asbob-uskunalar va ulardan foydalanish (10 soat)
|
bet | 66/216 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #137371 |
Bog'liq Оптималлаштирилган ў ув дастуриAsbob-uskunalar va ulardan foydalanish (10 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Yog`ochga ishlov berishda qo`l asboblaridan (xatkash, go`niya, arra, randa, iskana va b.) foydalanish texnologiyasi.
Amaliy mustaqil ishlar: Yog`ochga qo`lda ishlov berish asboblarini ishga tayyorlash hamda ish joyini tashkil qilish.
Mashina, mexanizm, stanoklar va ulardan foydalanish (10 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Tokarlik, parmalash stanoklarining vazifasi, tuzilishi va ular bilan ishlash qoidalari. Tokarlik, stanogida detallarga ishlov berish texnologiyasi.
Amaliy mustaqil ishlar: Yog`ochga ishlov berishda tokarlik va parmalash stanoklarida jarayonilarni bajarish.
Mahsulot ishlab chiqarish texnologiyasi (12 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Yog`ochga ishlov berish texnologiyasi. Uy-ro`zg`or, turmushda, maktabda qo`llanilayotgan texnika va konstruktsiyalash elementlari. Eskizlar asosida buyumlar tayyorlash. Shakli silindrsimon, konussimon va fasonli, burchakli sathlar birikuvidan hosil qilingan detallar. Chizmalarda texnik talablarni ifodalanish qoidalari. Yog`och va metallga ishlov berishni uyg`unlashtirish xalq hunarmandchiligi turlari bo`yicha ish usullari.
Amaliy mustaqil ishlar: Konussimon va fason burchak sathli detallarni va ularning eskizlarini tuzish hamda chizmalarini tayyorlash. Tayyorlanadigan detallar texnologik xaritalari. Yog`och va metallga ishlov berishni uyg`unlashtiruvchi xalq hunarmandchiligi turlari bo`yicha ish usullari asosida buyumlar tayyorlash.
Elektrotexnika ishlari (8 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Kavsharlash asosida elektr montaj ishlarini bajarishda ish o`rni. Kavsharlashda simlar, kavshar, flyuslar turlari. Kavsharlash asosida elektr montaj ishlarini bajarishda ish asboblari hamda ish usullari. Asboblari elektr montaj qilish va ishga tushirishga tayyorlash bilan bog`liq kasb-hunar turlari.
Amaliy mustaqil ishlar: Elektr montaj ish asbob turlari va ularda ishlash usullarini o`rganish. Elektr bilan ishlovchi sodda uskuna va jihozlar (svetofor, girlyanda va b.) tayyorlash.
|
| |
Стили darchasi - Bilim sohasi: 100000 – Gumanitar soha Ta’lim sohasi: 110000 – Pedagogika Ta’lim yo`nalishi

78
Show Bounding Box (Показать габаритную рамку) asbobiga bayroqchani o‘rnating
Layers (Слои) asbobi orqali kerakli qatlamni belgilang. Ekranda tekst qatlami aks
etadi.
Yakka xolda kiritilgan jumla va so‘zlarni quyidagicha o‘zgartirish mumkin:
La
yers (qatlam) oynasiga jumlani kiriting va
Edit (Правка) menyusidan
Free
Transform
(Произвольная трансформация) buyrug‘ini tanlang;
Sichqoncha bilan tekst oynasini kerakli shaklni olguncha surib boring bu vazifani
boshqa asboblar yordamida ham bajarish mumkin.
Tikuv mashinasi bilan ishlaganda quyidagi sanitariya-gigiyena

151
151
7-amaliy mashg‘ulot
Mustahkamlash uchun savol va topshiriqlar
1. Tikuv mashinasining afzallik taraflarini aytib bering.
2. Tikuv mashinasining qanday turlari bor?
3. Tikuv mashinasida ishlashda qanday sanitariya-gigiyena qoi da lariga
rioya
qi lish kerak?
4. Tikuv mashinasida ishlashda qanday texnika xavfsizligi qoi dalariga rioya
qilish kerak?
5. Tikuv mashinasining tuzilishini gapirib bering.
Q i z i q a r l i m a ’ l u m o t
2014-yil amerikalik ixtirochi Jonatan Zor nou
“Sew bo” nomli robot-tikuvchini ixtiro qildi. U 30 da-
qiqada ko‘ylak tikib beradi.
Buning uchun gazlama
suvda qorishtirilgan termoplast bilan qoplanadi va u
qattiq holatga keladi.
Robot gazlamani oddiy tikuv
mashinasida tikadi. Kiyim tayyor bo‘lgach, uni issiq
suvda chayib olish natijasida plastik yuza yuvilib, gazlama o‘z holiga qaytadi.
Yangi tasvirni yaratish - Bilim sohasi: 100000 – Gumanitar soha Ta’lim sohasi: 110000 – Pedagogika Ta’lim yo`nalishi

75
Bir yoki bir nechta qatlamga ega Photoshop
formatlaridan bittasida, PDF yoki
Advanced TIFF kengaytmali fayllarda saqlanadi. Agarda siz faylni boshqa
quchimchaga eksport qilmoqchi bo‘lsangiz, tasvirni qatlamlarini
biriktirib nusxasini
boshqa formatda saqlash kerak, sababi bir xil qo‘shimchalar tiniq bo‘lgan qatlamlarni
qabul qiladi. (Qatlamlar haqida keyingi 7 va 14 bo‘limlarda kengroq tuxtab o‘tamiz.)
8. ОК tugmasiga chwerting (yoki
Enter tugmasi
). Tasvirlash oynasi chiqariladi
(rasm. 6).
Photoshop daturida tasvirlarni ochish
Adobe Illustrator faylini ochish uchun, quyidagi ko‘rsatmadan foydalaning, « EPS,
PDF formatli fayllarni ochish yoki Illustrator da qanday qilib yangi tasvirni yaratish»
yoki «
fayllarni EPS, PDF formatlariga joylashtirish yoki Photoshop dasturidagi
Illustrator yordamida fayllarni yaratish ».
1.
Menyuning
File > Open (Файл > Открыть),
File >
Browse (Файл >
Просмотр) buyruqlarini tanlang yoki
Ctrl+O tugmalar majmuasidan foydalaning
.
2.
Ochish kerak bo‘lgan faylni tanlang (rasm.7).
Agarda tasvir
kichiklashtirilgan nusxada saqlangan bo‘lsa, tasvirni ko‘rish uchun
Show Preview
(Предварительный просмотр)ga sichqoncha bilan cherting. Agarda
File > Browse
yordamida ochgan bo‘lsangiz hamma tasvirlar kichiklashtirilgan formatda berilgan
bo‘ladi, hoxlaganini sichqoncha yordamida tanlab ko‘rsa bo‘ladi (rasm 8).
Miniaturani yaratish bir bir qancha vaqtni olishi
mumkin agarda katalogda
tasvirlar soni ko‘p bolsa u holda qiyinchilik tugdiradi.
Hamma formatli fayllarni ekranga chiqarish uchun
Files of type (Типы файлов)
uchib chiqadigan menyusidan
All Formats (Все форматы) variantini tanlash kerak.
Tasvir ochilgandan keyin, uni Photoshop dasturidagi
mavjud formatlarda saqlash
mumkin.
Agarda siz ochmoqchi bo‘lgan fayl nomi, fayllar ruyxatidan chiqmasa, bu format
uchun Photoshop dasturida moduli mavjud emas deganni bildiradi. Uni o‘rnatish kerak
bo‘ladi.
3.
Fayl nomini ajrating va
Open (Открыть) tugmasiga
cherting yoki fayl
nomini ikki marta sichqoncha bilan cherting.
Kerakli material va mos lamalar - Texnologiya umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik

152
152
Ishning borish tartibi
T/r
Bajariladigan ishlar
Grаfik ko‘rinishi
1
Pахtа tоlаsidаn
tаy yorlаb
оlin gаn
30х30
cm
li gаzlаmаni
yaхshilаb dаzmоllаb
оlаmiz
2
Gаzlаmаni orqasiga
o‘girib,
buklаb оlаmiz
3
Gаzlаmа
chеtlаri
tеkis o‘lchаb
оlinadi
4
Тikuvchilik bo‘ri
yordаmidа to‘g‘ri,
pаrаllеl, zigzаg shаklidаgi
chiziqlаr chizilаdi
5
Маshinаni
elеktr tоkigа
ulаymiz. Маshinа ignаsini
ko‘tаrаmiz. Мохоvоy
g‘ildirаkni o‘zimizgа
qаrаtib аylаntirаmiz.
Маshinа tеpkisini richаg
оrqаli tеpаgа ko‘tаrаmiz.
Gаzlаmа bo‘lаgini
bostirma tepki to‘g‘risigа
jоylаshtirаmiz
153
153
6
Lаpkаni
tushirib, ignаni
bеlgilаngаn
chiziqqа
tushirаmiz.
Маshinаning
elеktr
tugmаsini
bоsib ishgа tushirаmiz
7
Теpkini оyoqlа ri miz
bilаn аstа bоsаmiz.
Bеlgi-
lаngаn chiziqlаr bo‘yichа
diqqаt bilаn bахyaqаtоr
yurgizаmiz. Теpkini
qаnchа qаttiq bоssаngiz,
bахyaqаtоr tikilishi
shunchа tеzlаshаdi
8
Gаzlаmаdаgi chiziqni tikib bo‘lgаch, оyoqni tеpkidаn оlаmiz,
bostirma
tepki richаgini tеpаgа ko‘tаrаmiz. Gаzlаmаni bоshqа chizilgаn yo‘lаkkа
yo‘nаltirаmiz. Vаzifаni qаytаdаn tаkrоrlаymiz. Shu tаriqа ipsiz tikishni bir
nеchа mаrоtаbа tаkrоrlаymiz. Ishni yakunlаgаch, mаshinаni elеktr tоkidаn
o‘chirаmiz.
Amaliy mashg`ulot - Оптималлаштирилган ўқув дастури

|
Оптималлаштирилган ўқув дастури
|
bet | 73/216 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #137371 |
Bog'liq Оптималлаштирилган ў ув дастуриAmaliy mashg`ulot: To`qishning murakkab usullari. Bolalar panchosini to`qish. Bayram sovg`asi uchun suvenir tayyorlash. Bluzka tikish.
Amaliy mustaqil ishlar: Xalq hunarmandchiligining tanlangan yo`nalishi bo`yicha zamonaviy dizayn talablari bilan uyg`unlashtirilgan mahsulot tayyorlashdagi ish usullarini egallash.
Ishlab chiqarish asoslari (16 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: O`zbekistondagi ishlab chiqarish turlari. O`zbekiston xalq xo`jaligida yengil va oziq-ovqat sanoatining ishlab chiqarish asoslari va uning tarkibi, o`zaro munosabati, bir-biriga bog`liqligi. Texnologik jarayon haqida asosiy tushuncha. Yangi texnika va ilg`or texnologiya, uning ifodalanilishi. Mehnat predmetiga mexanik ta`sir etish (gazlamalarning olinishi, ularni bichish-tikish, pardozlash, mahsulotlarga birinchi va IKKINCHI ishlov berish, yarim fabrikatlar va h.k.) orqali amalga oshiriladigan texnologik jarayonlar. Ishlab chiqarishda amalga oshiriladigan kimyoviy va fizik-texnologik jarayonlar. Fan-texnika taraqqiyotini jadallashtirish omillari va istiqboli. Kadrlarni tayyorlash, malakasini oshirish yo`nalishlari, tartibi va standartlari. Mulkchilik turlari, marketing va menejment faoliyatining rivojlanishi.
Amaliy mustaqil ishlar: yengil va oziq-ovqat sanoatlar miqyosida ko`p seriyali ishlab chiqarish uchun tavsiya etish mumkin bo`lgan mahsulot namunasini (maketi, modeli) tayyorlash, unda qo`llanilgan xomashyo, ijodiy g`oya va dizayn yechimlarini asoslash.
Kasb tanlashga yo`llash (4 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Kasblar tasnifini, kasblarda mehnat turlarining (odam-tabiat, odam-texnika, odam-odam, odam-belgili tizim, odam-badiiy obraz) ta`rifi. Kasb-hunar egallashda inson salomatligiga qo`yilgan talablar. O`zbekistonda uzluksiz ta`lim tizimi. Akademik litseylar va kasb-hunar kollejlarining yo`nalishi, ularning bir-biridan farqi, umumiy tomonlari. O`quvchi yoshlarni kasb-hunarga yo`naltirish tizimi.
Amaliy mustaqil ishlar: Kasblarni tasniflash bo`yicha topshiriqlar bajarish. Tanlangan kasb-hunar turini egallashda inson salomatliga qo`yilgan talablar haqida referat tayyorlash.
|
| |
Amaliy mashg`ulot - Оптималлаштирилган ўқув дастури

|
Оптималлаштирилган ўқув дастури
|
bet | 68/216 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #137371 |
Bog'liq Оптималлаштирилган ў ув дастуриAmaliy mashg`ulot: Sabzavot va mevalarni konservalash.
Taomlar tayyorlash texnologiyasi (8 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Qandolat mahsulotlari tayyorlash uchun jihozlangan ish o`rnini tashkil etish. Qandolatchilik jihozlaridan foydalanib, ”Chak-chak” tayyorlash. Go`shtdan taom tayyorlash texnologiyasi. “Qozon kabob” tayyorlab, dasturxonga tortish. Karam va uzum bargidan do`lma tayyorlash va dasturxonga tortish. O`zbek milliy taomlaridan palov tayyorlash texnologiyasi.
Amaliy mashg`ulot: “Chak-chak” pishirig`ini tayyorlash. Palov tayyorlash va dasturxonga tortish tartibi. “Qozon kabob” tayyorlab, dasturxonga tortish. Karam va uzum bargidan do`lma tayyorlash va dasturxonga tortish.
Gazlamaga ishlov berish texnologiyasi (46 soat)
Umumiy tushunchalar (4 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Xavfsizlik texnikasi qoidalari va sanitariya-gigiyena talablari haqida umumiy ma`lumot. Kimyoviy tolalardan tayyorlangan gazlamalar Sun`iy va sintetik gazlamalarning xossalari va ularga qo`yiladigan talablar.
Amaliy mashg`ulot: Kimyoviy tolalarning xususiyatlarini o`rganish. Tashqi ko`rinishga qarab cho`zilishi, g`ijimlanishi, suv o`tkazish, issiqdan saqlash xossalari, yonishi.
Asbob-uskunalar, moslamalar va ulardan foydalanish (4 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Kiyim haqida umumiy ma`lumot. Kiyimlar assortimenti va o`lchami. Kiyim tikishning asosiy bosqichlari. Qo`lda bajariladigan ishlarning texnik shartlari.
Amaliy mashg`ulot: Qo`lda bajariladigan ishlar uchun asbob va moslamalar. Merejka usulida tikish.
Mashina, mexanizm, stanoklar va ulardan foydalanish (4 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Elektr yuritmali tikuv mashinasining tuzilishi, ishlatilishi. Maxsus ish bajaradigan tikuv mashinalari.
Amaliy mashg`ulot: Tikuv mashinalarini tozalash va moylash. Mashinadagi nuqsonlar, parallel zig-zak qator, mayda va yirik bahya qator tikish. Choklaridan namunalaridan tikish.
|
| |
III. Yangi 
tushunchalar - O‘. O. Tohirov, D. S. Mirahmedova, Z. S. Shamsiyeva texnologiya metodik qo‘llanma umumiy...

metodik qo‘llanma
5-sinf darsligi bo‘yicha
104
III. Yangi mavzu bayoni. (15 daqiqa)
Kо‘rsatmali vositalardan foydalanib, mavzu о‘quvchilarga tushun
tiriladi. Darslikdagi 144–147sahifalardan foydalaning.
Qaviq
uzunligi
qaviq
chok
Qо‘l choklarini tikish qoidalariga rioya qilish eslatiladi.
IV. Amaliy mashg‘ulot. (40 daqiqa)
Amaliy mashg‘ulot uchun kerakli asbobuskunalar va materiallar
tek shirilgach, о‘qituvchi boshchiligida amaliy mashg‘ulot
amalga
oshi riladi.
Qо‘l choklaridan namunalar tayyorlash
V. Yangi mavzuni mustahkamlash va yakunlash. (25 daqiqa)
Salqi
qaviqqator
Ilgakli
qaviqqator
Bir
marta qayirib
vaqtin chalik
qaviqqator
Gazlamalarni
ikki
marta
qayirib
tikish
nazorat ishi о‘tkaziladi. nazorat ishi daftariga javob yozadilar.
Tо‘qimachilik tolalari necha turga bо‘linadi?
Polotno va sarja tо‘qishning farqini ayting.
Gazlamaning kо‘ngdalang va bо‘ylama ipi qanday aniqlanadi?
Vaqtinchalik va doimiy qaviqqatorlarning farqini ayting.
Qaychi bilan ishlashda texnika xavfsizligi qoidalarini ayting.
metodik qo‘llanma - O‘. O. Tohirov, D. S. Mirahmedova, Z. S. Shamsiyeva texnologiya metodik qo‘llanma umumiy o‘rta...

metodik qo‘llanma
5-sinf darsligi bo‘yicha
102
Darslikdagi 141–143sahifalardan foydalanib mavzuni tushun tiring.
ish joyida о‘tirish va texnika xavfsizligi qoidalari ishchi daftarga
yozdiriladi.
iV. yangi о‘quv materialini mustahkamlash va о‘quvchilar bilimini
baholash. (20 daqiqa)
Boshqotirma: Kataklardagi bо‘sh joylarni qо‘l choklarida ishlati
ladigan asbobuskunalar bilan tо‘ldiring.
1guruhga: 2guruhga:
V. Darsni yakunlash. (5 daqiqa)
Guruhlar rag‘batlantiriladi. Faol ishtirokchilar bilimi baholanadi.
Uyga vazifa: Qо‘l choklarini bajarish uchun kerakli asbob va mate
riallarni olib kelish.
Atom yadrosining tuzilishini o‘rganish qachondan yuqori natijalarga erishilib kelinmoqda?

|
Atom yadrosining tuzilishini o‘rganish qachondan yuqori natijalarga erishilib kelinmoqda?
|
bet | 90/225 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 1,36 Mb. | | #125003 |
Bog'liq Barcha fanlardan Testlar to‘plami-fayllar.orgAtom yadrosining tuzilishini o‘rganish qachondan yuqori natijalarga erishilib kelinmoqda? * XX asr (asosan 30-yillar)
Avestoda ikki xil ustozlarga ta’rif beriladi bu qaysilar?*Yaxshi ustozlar hamda Yomon ustozlar
AVP Kasperskiy Laboratoriyasi, NOD 32, Doctor Web, McAfee dasturlari dasturiy vositalarning qaysi turiga kiradi? *Antivirus dasturlari
Avtomatdan bir sekundda 10 ta o‘q otiladi. Har bir o‘qning massasi 4g, boshlang‘ich tezligi 500 m/s. Avtomatning orqaga bergan o‘rtacha kuchini toping.* 20N
Avtomatlashgan, biror bir usul bilan bexato bajarish, ko‘nikmaning takomillashgan darajasi-* malaka
Avtomobil tinch xolatdan 0.6 m/s2 tezlanish bilan xarakatlana boshlab qancha vaqtda *30 m yuradi?
Axbarot ta‘lim tarmog‘i internatdagi sayt nomini ko‘rsating. * ziyonet.uz
Axborot tizimlari yoki axborot resurslarining egalari kim bo’lishi mumkin?*Yuridik yoki jismoniy shaxs
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasining B1 darajasi- * darslik va turli masalalalar kitobidan, kutubxona, resurs markazi manbalaridan o‘ziga kerakli ma’lumotlarni izlab topa olishi va ulardan foydalana olishi hamda fizik birliklarni boshqa ulushli va karrali birliklarga, jadval ko‘rinishidagi ma’lumotlarni grafik ko‘rinishga (va aksinch aylantira olish.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasining B1+ darajasi-* turli manbalardan olgan kerakli ma’lumotlarni saralash va tahlil qilish.
Axborotni aniqlash (распознавание) va kompyuter xotirasiga yozish amallari qaysi uskuna yordamida bajariladi?*Skaner
Axloqiy tarbiya tizimi iqtisodiy ravnaqning g‘oyaviy asosini tashkil etadi. Ushbu tizim qaysi davlatga tegishli?* Yaponiya
Aylana stol atrofida berilgan muammo yoki savollar yuzasidan ta`lim oluvchilar tomonidan o`z fikrb)mulohazalarini bildirish orqali olib boriladigan o`qitish metodi.*Davra suxbati
Ayni vaqtda mamlakatimizda maktab ta’limi qaysi tillarda olib borilmoqda?* o’zbek, qoraqalpoq, rus, qozoq, qirg’iz, turkman va tojik
|
| |
Ishlab chiqarish asoslari (16 soat)

|
Ishlab chiqarish asoslari (16 soat)
|
bet | 72/216 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #137371 |
Bog'liq Оптималлаштирилган ў ув дастуриIshlab chiqarish asoslari (16 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: O`zbekistondagi ishlab chiqarish turlari. O`zbekiston xalq xo`jaligida, sanoat va qurilishda moddiy ishlab chiqarish asoslari va uning tarkibi, o`zaro munosabati, bir-biriga bog`liqligi. Texnologik jarayon haqida asosiy tushuncha. Yangi texnika va ilg`or texnologiya, uning ifodalanilishi. Mehnat predmetiga mexanik ta`sir etish (materiallarni kesish, qirqish, biriktirish, payvandlash va h.k.) orqali amalga oshiriladigan texnologik jarayonlar. Ishlab chiqarishda amalga oshiriladigan kimyoviy va fizik-texnologik jarayonlar. Fan-texnika taraqqiyotini jadallashtirish omillari va istiqboli. Kadrlarni tayyorlash, malakasini oshirish yo`nalishlari, tartibi va standartlari. Mulkchilik turlari, marketing va menejment faoliyatining rivojlanishi.
Amaliy mustaqil ishlar: Sanoat miqyosida ko`p seriyali ishlab chiqarish uchun tavsiya etish mumkin bo`lgan mahsulot namunasini (maketi, modeli) tayyorlash, unda qo`llanilgan xomashyo, ijodiy g`oya va dizayn yechimlarini asoslash.
Kasb tanlashga yo`llash (4 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Kasblar tasnifini, kasblarda mehnat turlarining (odam-tabiat, odam-texnika, odam-odam, odam-belgili tizim, odam-badiiy obraz) ta`rifi. Kasb-hunar egallashda inson salomatligiga qo`yilgan talablar. O`zbekistonda uzluksiz ta`lim tizimi. Akademik litseylar va kasb-hunar kollejlarining yo`nalishi, ularning bir-biridan farqi, umumiy tomonlari. O`quvchi yoshlarni kasb-hunarga yo`naltirish tizimi.
Amaliy mustaqil ishlar: Kasblarni tasniflash bo`yicha topshiriqlar bajarish. Tanlangan kasb-hunar turini egallashda inson salomatliga qo`yilgan talablar haqida referat tayyorlash.
Servis xizmati yo`nalishi
Xalq hunarmandchiligi texnologiyasi (14 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Hunarmandlarning bozor munosabatlari asosidagi faoliyatlari, uyushmalari va uning istiqbollari. Xalq hunarmandchiligi bo`yicha ko`rgazma va tanlovlarda ishtirok etish tartib qoidalari.
|
| |
Adobe Photoshop dasturida uch o‘lchamli tasvirlar yaratish

235
Материал_конуса bandida konusning ustki qismi rangini va Материал_снизу
bandida esa konusning asosi rangini o‘zgartirish mumkin. Rang sifatida palitradan
ixtiyoriy rangni tanlash yoki tayyor teksturalardan foydalanish mumkin. Masalan,
Konusni x, y, z o‘qlari bo‘yicha burish mumkin. Bu imkoniyatdan foydalanib
aylanib turuvchi konus tasvirini yaratamiz.
Buning uchun F7 tugmani bosamiz. Natijada qatlam oynasi faollashadi.
Qatlam
oynasida Слой 1 nomli qatlam joylashgan. Ushbu qatlamni nusxalaymiz. Buning
uchun Слой 1 qatlami ustida sichqonchaning o‘ng tugmasini bosamiz va Создать
дубликат слоя… buyrug‘ini bajaramiz. Natijada bizda ikkita bir xil qatlam paydo
bo‘ladi. Ikkinchi qatlamni sichqoncha bilan tanlab konusni y o‘qi bo‘ylab biroz
aylantiramiz. Ikkinchi qatlamni yana nushalaymiz. Hosil bo‘lgan uchinchi
qatlamni tanlab yana konusni y o‘qi bo‘ylab biroz aylantiramiz. Uchinchi qatlamni
yana nisxalaymiz. Hosil bo‘lgan to‘rtinchi qatlamni tanlab yana konusni y o‘qi
bo‘ylab biroz aylantiramiz. Bu ketma-ketlikni konus to‘liq
bir marta aylanib
chiqqunga qadar takrorlaymiz. Ushbu misolda y o‘qi bo‘yicha har safar 40
gradusdan buramiz. Natijada 9 ta qatlam hosil bo‘ladi. Keyingi bosqich tayyor
bo‘lgan qatlamlardan foydalanib animatsiya hosil qilamiz. Buning uchun Окно
menyusidan Шкала времени bandini tanlaymiz.
Шкала времени darchasida
yaratilgan qatlamlar soniga mos holda kadrlar yaratib olamiz. Birinchi kardni
tanlab Слой oynasidan birinchi qatlamni ko‘rsatamiz yani qatlam oldidagi
katakchaga belgi qo‘yamiz.
Ikkinchi kadrni tanlab ikkinchi qatlamni ko‘rsatamiz.
Uchinchi kadrga uchinchi
qatlamni… Bu ketma-ketlikni to‘qqizinchi kadrgacha davom ettiramiz. Kadrlani
tayyorlab bo‘lgach ularning vaqtini sozlab chiqamiz. Buning uchun kadr ostidagi
kadrni namoyish qilish vaqti bo‘limidan 0,2 sec. ni tanlab chiqamiz. Takrorlanish
sonini sozlash uchun Выбор параметров цикла bo‘limiga Постаянно ni moslab
qo‘yamiz. Natijada animatsiya doimiy namoyish etiladi. Tayyor bo‘lgan
animatsiyani ko‘rish uchun “play” tugmasini bosamiz. To‘xtatish uchun “stop”
tugmasini bosamiz.
236
Faylni kompyuter xotirasiga saqlaymiz. Ctrl+S tugmalarini bosamiz va faylga
nom berib saqlanish joyini ko‘rsatamiz. Animatsiya
holatida saqlash uchun
Alt+Ctrl+Shift+S tugmalarini bosamiz.
Demonstratsion eksperiment yordamida yechiladigan masalalar…… deyiladi

|
Demonstratsion eksperiment yordamida yechiladigan masalalar…… deyiladi
|
bet | 97/225 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 1,36 Mb. | | #125003 |
Bog'liq Barcha fanlardan Testlar to‘plami-fayllar.orgDemonstratsion eksperiment yordamida yechiladigan masalalar…… deyiladi.* Eksperimental masalalar
Didaktik materiallar –* mustaqil va nazorat ishlari matnlari, testlar va ularni amalga oshirish bo‘yicha tavsiyalar hamda javoblarni beradi.
Didaktik o’yinli texnologiyalar nimaga nimaga xizmat qiladi?* O’quvchilarni faollashtirishga xizmat qiladi
Didaktik qobiliyat deganda nimani tushunasiz?* O’quv materialini aniq va ravshan tushuntirib, oson qilib yetkazib berish, bolalarda fanga qiziqish uyg’otish, o’quvchilarning mustaqil fikrni uyg’otish qobiliyati
Didaktik tahlil nima? * Ta’lim turlari samaradorligi va uni belgilovchi qonun va qoidalarning darsda qanchalik to’g’ri hamda mukammal bajarilganligini tahlil qilish
Didaktika so’zi dastlab kim tomonidan fanga kiritilgan?*1613 yilda nemis pedagogi Volfgang Ratke
Dinamikada qanday tushunchalar asosiy hisoblanadi?* F, m, a
Dinamometrga yuk osilganda uning ko`rsatishi 24,5 N ga teng bo`ldi. Unga qanday massali yuk osilgan?* 2,5 kg
Diqqat necha turga bo’linadi?* 3 ta
Diskda o’z nomiga ega bo’lgan va turli fayllarni o’z ichiga olgan obyekt qanday nomlanadi? *Papka
Do’stonalik, foydalanuvchiga moslashish, ekran shakllarini tashkil etish pedagogik dasturiy vositalar didaktik talablarining qaysi turiga kiradi?*Ergonomik talablari
Dunyoda ilmdan boshqa najot yo’q va bo’lmag’ay ushbu fikr muallifi kim?*Al-Buxoriy
Edraw Max dasturida tayyorlangan materiallarni Microsoft Word, Excel, PowerPoint va Publisher amaliy dasturlariga nusxasini ko'chirib o'tkazish hamda qayta ishlash mumkinmi? Mumkin
Edraw Max dasturining asosiy vazifasi bu...? *Flaer va tarqatma materiallarni tayyorlash
Egallangan bilimlarning aniq xatti-harakatdagi ifodasi, o‘zlashtirilgan bilimlarni amaliyotga qo‘llash usullarini egallash;* ko‘nikma
|
| |
Darsmaqsadi necha xilbo’ladi?

|
Darsmaqsadi necha xilbo’ladi?
|
bet | 96/225 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 1,36 Mb. | | #125003 |
Bog'liq Barcha fanlardan Testlar to‘plami-fayllar.orgDarsmaqsadi necha xilbo’ladi?* 3
Darsni tahlil qilish bosqichlarini ko’rsating. * darsni kuzatishga tayyorgarlik, darsning borishini kuzatish, o’z-o’zini tahlil qilishni ta’minlash, dars tahlili va takliflar berish
Darsning quyidagi turlari kimga tegishli? yangi o‘quv materialni o‘rganish;b) yakuniy fizik praktikum;v) fizik masalalarni echish;g) o‘quvchilarni ekskursiyaga tayyorlash, ekskursiyani yakunlash;d) o‘tilgan materialni takrorlash va umumlashtirish;e) o‘quvchilarning bilim va ko‘nikmalarini hisobga olish.* B.A. Znamenskiy
Darsning texnologik xaritasida nimalar aks ettirilgan bo`lishi lozim?* Yuqoridagi larning barchasi to`g`ri.
Davlat ta’lim standartining maqsadi nima?* O‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi tizimini mamlakatda amalga oshirilayotgan ijtimoiy-iqtisodiy islohotlar, rivojlangan xorijiy mamlakatlarning ilg‘or tajribalari hamda ilm-fan va zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalariga asoslangan holda tashkil etish, belgilangan talablarga javob beruvchi, ma’naviy barkamol, kasb mahoratiga ega bo‘lgan, mehnat va ta’lim xizmatlari bozorida raqobatbardosh kadrlar tayyorlashdan iborat.
Davlat ta'lim standarti nima?* Ta'limning sifat va mazmuniga qo‘yilgan talab.
Davlatimiz rahbarining 2018 yil 5 sentyabarda qabul qilgan Farmon va Qarorida:* Pedagog xodimlarning qadr-qimmati va nufuzini oshirish, ularning moddiy-ma’naviy va ijtimoiy himoyasini kuchaytirish vazifasi belgilandi
Davra suhbati metodi necha bosqichda amalga oshiriladi? * 8
Davra suhbati metodi – * – aylana stol atrofida berilgan muammo ѐki savollar yuzasidan ta’lim oluvchilar tomonidan o‘z fikr-mulohazalarini bildirish orqali olib boriladigan o‘qitish metodidir
Davriy ravishda o‘zgaradigan elektromagnit maydonning fazoda tarqalish jarayoniga … to‘lqin deyiladi.* elektromagnit
De Broyl to‘lqin uzunligi nima bilan aniqlanadi?* Zarracha impulsiga teksari proporsional
|
| |
–18-dars. QО‘L ChOKLARi. QО‘L ChOKLARiDAn

103
metodik qo‘llanma
5-sinf darsligi bo‘yicha
Darsning texnologik xaritasi
I. Tashkiliy qism
(3 daqiqa)
О‘quvchilar bilan salomlashing. Davomatni
aniqlang. Guruhlarga bо‘lib oling. Amaliy
mashg‘ulot uchun kerakli asbobuskuna va
materiallarni kо‘zdan kechiring
Darsning
shakli
Amaliy mashg‘ulot, kichik guruhlarda ishlash
O‘qitishning usul
va texnologiyalari
Kо‘rsatmalilik, aqliy hujum
metodlari
O‘qitish shakllari
individual, frontal
AKT va interfaol
vositalar
o
kompyuter
o elektron doska
o smart doska
o
proyektor
o televizor
o kolonkalar
Ko‘rgazmali
qurollar va o‘qitish
vositalari
o
darslik
o taqdimot
o video
o rasmlar
o
plakatlar
o tarqatma
kartochkavazifalar
o amaliy vazifalar
o
test varaqalari
o so‘rovnoma
II. Motivatsiya
Puxta berilgan bilimni kelgusi darslarda, tо‘ga
rak mashg‘ulotlarida bemalol davom ettira
oladi. О‘quvchilarni malakalarini oshirishga
erishadi
iV. yangi о‘quv materialini “yelpig‘ich” texnologiyasi orqali mus-

metodik qo‘llanma
5-sinf darsligi bo‘yicha
108
Afzallik — Qо‘l yuritmali tikuv mashinasi
bilan elektr yuritmali
tikuv mashinasini afzallik tomonlarini qiyoslash.
Fazilat — Zamonaviy tikuv mashinasining ijobiy sifatlari.
Nuqson — Qо‘l yuritmali tikuv mashinasi bilan elektr yuritmali
tikuv mashinasini nuqsonlarini qiyoslash.
Xulosa — muayyan bir fikrga, mantiqiy qoidalar bо‘yicha dalildan
natijaga kelish.
Guruhlar xulosalaridan sо‘ng olingan
bilimlar tartibga solinadi,
mashg‘ulot yakunlanadi.
V. Darsni yakunlash. (5 daqiqa)
Dars jarayonida faol ishtirok etgan о‘quvchilar bilimi baholanadi.
Darslikda keltirilgan savollarga javob yozib keladilar.
Quyidagi jadvalni ham tо‘ldirib kelish.
Tikuv mashinasi va ularning tuzilishi haqida fikringiz.
Bilar edim
Bilib oldim
Bilishni
xohlayman
Keyingi darsga amaliy mashg‘ulot uchun kerakli bо‘lgan mate
riallarni olib kelish topshirig‘i beriladi.
21–22-dars. 7-amaliy mashg‘ulot.
TIKUV MASHINASINI ISHGA TAYYORLASH VA IPSIZ
TIKISH. (2 soat)
Darsning maqsadi:
Ta’limiy: Tikuv mashinasini ishga tayyorlash va ipsiz tikishni о‘r
gatish.
Tarbiyaviy: Gazlamani ipsiz tikishga tayyorlashda, estetik, iqtisidoy
va gigiyenik talablarga rioya qilishni о‘rgatish.
Rivojlantiruvchi: Tikuv mashinasida о‘tirish
va tikish jarayonida
moslashuvni shakllantirish.
Kasbga yо‘naltiruvchi maqsad - O‘. O. Tohirov, D. S. Mirahmedova, Z. S. Shamsiyeva texnologiya metodik qo‘llanma...

109
metodik qo‘llanma
5-sinf darsligi bo‘yicha
Darsning shakli
Amaliy mashg‘ulot, kichik guruhlarda ishlash
O‘qitishning usul
va texnologiyalari
“Aqliy hujum” texnologiyasi
O‘qitish shakllari
individual, frontal
AKT va interfaol
vositalar
o kompyuter
o elektron doska
o smart doska
o proyektor
o televizor
o kolonkalar
Ko‘rgazmali
qurollar va o‘qitish
vositalari
o darslik
o taqdimot
o video
o rasmlar
o plakatlar
o tarqatma
kartochkavazifalar
o amaliy vazifalar
o test varaqalari
o so‘rovnoma
II. Motivatsiya
Mavzuni qisqa vaqt ichida og‘zaki bayon etadi,
kо‘proq vaqtni amaliy mashg‘ulotga sarflaydi.
Dars jarayonida о‘quvchilarni mustaqil
fikrlashga, mustaqil ishlashga о‘rgatadi. Barcha
о‘quvchilarni baholashga erishadi
III. Yangi
tushunchalar
Mashinada ipsiz tikishni mashq qiladi. BKM
hosil bо‘ladi
Qо‘llaniladigan resurslar
Tarqatma
vazifalar
Taqdimot
Videodars
Internet-
resurs
21–22mavzu. pptx 21–22mavzu. avi http: //www.dr.rtm.uz
ii. О‘tilgan mavzuni sо‘rash va mustahkamlash. (12 daqiqa)
Quyidagi chizmani guruhlarga tarqating.
Mahsulot ishlab chiqarish texnologiyasi (34 soat)

|
Mahsulot ishlab chiqarish texnologiyasi (34 soat)
|
bet | 69/216 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #137371 |
Bog'liq Оптималлаштирилган ў ув дастуриMahsulot ishlab chiqarish texnologiyasi (34 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Milliy liboslarda ko`ylak va uning turlari haqida ma`lumot. Gavdadan o`lchov olish va yozish. Hisoblash formulasi. Ko`ylak asos chizmasini chizish. Ko`ylakni va bo`yin o`mizini modellashtirish hamda andoza tayyorlash. Andozani gazlamaga joylashtirish va bichish. Bichiq bo`laklariga ishlov berish. Birinchi kiydirib ko`rish. Bo`yin va yeng o`miziga ishlov berish. Ko`ylak etagini tikish. Ko`ylakka oxirgi ishlov berish. Xalq hunarmandchiligi “Quroqchilik” haqida umumiy ma`lumot. Uning tarixi, usullari, kerakli ish qurollari. Tikiladigan “Quroq” buyumiga eskiz chizish va shablonlar tayyorlash. Gazlamalarni ajratish, sifatini aniqlash va shablonlarni qirqib tayyorlash. Tanlangan shakllarni shablon asosida tikish. Quroqning “Yo`l-yo`l” usulidan foydalanib, ushlagich; “Paxta” yoki “Parket” usulidan foydalanib, yelpig`ich; “Uycha” (olma yoki qovoq guli) shaklida choynak yopg`ichini tikish. Tayyorlangan mahsulotga astar tikish. Qaviq ishlari. Tayyorlangan mahsulotga oxirgi ishlov berish. Dizayner-modelyer kasbi to`g`risida tushuncha berish. Bolalar sport, bayram kiyimlari uchun yangi modellar eskizini yaratish. Kiyim turlari asosida yangi modellar yaratish. Xonani bezashda pardalarning roli. Parda tikish uchun gazlama va kerakli xomashyo, jihoz va moslamalar tanlash. Parda modeliga qarab gazlamani hisoblash. Oddiy va murakkab usullarda pardalar tikish texnologiyasi. Kichik hajmda parda tikish.
Amaliy mashg`ulot: Milliy liboslardan ko`ylakni tikish. Tikiladigan “Quroq” buyumiga eskiz chizish va shablonlar tayyorlash. Quroqning “Yo`l-yo`l”, “Paxta”, “Parket” usullarini o`rgatish. Quroq usullaridan foydalanib, buyumlar tikish. Tayyorlangan mahsulotga astar tikish va qavish. Bolalar sport, bayram kiyimlari uchun yangi modellar yaratish. Bayram kechalari uchun liboslar ansamblini yaratish. Kichik hajmda pardalar tikish.
Buyumlarni ta`mirlash texnologiyasi (4 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Iste`moldan chiqqan buyum o`lchamiga qarab, bolalar kiyimining andozasini tayyorlash va tikish.
|
| |
Tasviriy san’at fanidan - Оптималлаштирилган ўқув дастури

|
Оптималлаштирилган ўқув дастури
|
bet | 78/216 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #137371 |
Bog'liq Оптималлаштирилган ў ув дастуриTasviriy san’at fanidan Davlat ta’lim standarti
O’quvchilar tasviriy san’at faniga oid quyidagi bilim, ko’nikma va malakalarni egallashlari shart:
- tasviriy san’atning kishilar hayotidagi ahamiyatini tasavvur qilish;
- tasviriy, amaliy-bezak san’ati, me’morlik san’atida ishlatiladigan asosiy atama va tushunchalarni hamda ularning ma’nosini bilish;
- miniatyura san’ati haqida umumiy ma’lumotga ega bo’lish;
- tasviriy san’atning nazariy asoslarini bilish va ularga amaliy tasviriy faoliyatda rioya qila olish;
- tasviriy san’at asarlarining ifodalilik vositalari (chiziq, siluet, rang, ritm, simmetriya, assimetriya, kompozitsiya)ni bilish va ularni amalda qo’llay olish;
- tasviriy san’atning asosiy tur va janrlarini bilish;
- o’zbek xalq amaliy bezak san’atining turlari va uning mashhur ustalari va ularning asarlarini bilish;
- tasviriy san’atda ijod qiluvchi eng mashhur o’zbek va chet el rassomlarining hayoti va ijodini, ularning ayrim asarlarini bilish;
- O’zbekiston va chet el mamlakatlarining eng mashhur me’morchilik obidalarini bilish;
- 15-20 rang nomlarini bilish va ularni amaliy faoliyatda to’g’ri qo’llay olish;
- tasviriy va amaliy san’at asarlarini badiiy idrok eta olish;
- badiiy bezak ishlarini erkin bajara olish;
- qush, hayvon, odamni asliga qarab rasmi va haykalini tasvirlay olish;
- tasviriy faoliyatda turli material va uslublardan foydalana olish;
- afsonaviy mavzularda rasm va haykallar ishlaganda ularni fantaziya asosida tasvirlay olish;
- tasvirlar ishlaganda o’zbek san’atining milliy badiiy an’analarida maqsadga muvofiq foydalana olish;
- tasviriy faoliyat jarayonida texnika xavfsizligi va gigiyena qoidalariga rioya qila olish.
I. Davlat ta’lim standartiga sharh
Tasviriy san’at ta’limining maqsad va vazifalari:
Tasviriy san’at o’quv fanining maqsadi o’quvchilarda ma’naviy madaniyatning ajralmas qismi hisoblangan badiiy-estetik madaniyatni, tasviriy savodxonlikni shakllantirishdan iborat.
Tasviriy san’at o’quv fani o’quvchilarda badiiy va axloqiy madaniyatni shakllantirishga xizmat qiladi. U mazmunan tasviriy, dekorativ-amaliy, me’morlik kabi san’at turlarini o’z ichiga oladi:
- borliqdagi va san’atdagi go’zalliklarni ko’ra bilish, idrok etish va qadrlashga o’rgatish;
- badiiy - ijodiy qobiliyatni o’stirish;
- tasviriy san’atning qonun-qoidalarining oddiy nazariy asoslarini o’rgatish;
- tasviriy malaka (rasm ishlash, haykal yasash v.b.)larni rivojlantirish;
- estetik va badiiy didni o’stirish;
- o’quvchilarning badiiy fikr doirasini kengaytirish;
- tasviriy, amaliy va me’morlik san’ati yuzasidan asosiy tushunchalar berish (san’atning turlari, janrlari, oqimlar, atama va iboralar v. b.).
- san’atga qiziqishni o’stirish va unga nisbatan muhabbatni tarbiyalash;
- tasviriy, amaliy san’at asarlarini badiiy idrok etishni va estetik zavqlanish hissini tarbiyalash;
- badiiy kasb-hunarlar haqida tasavvurlarni shakllantirish.
|
| |
metodik qo‘llanma - O‘. O. Tohirov, D. S. Mirahmedova, Z. S. Shamsiyeva texnologiya metodik qo‘llanma umumiy o‘rta...

|
O‘. O. Tohirov, D. S. Mirahmedova, Z. S. Shamsiyeva texnologiya metodik qo‘llanma umumiy o‘rta ta’lim maktablariningBog'liq 5-sinf Texnologiya METODIKA metodik qo‘llanma
5-sinf darsligi bo‘yicha
Savollarga javob bergan о‘quvchilar hamda amaliy mashg‘ulotda
faol ishtirok etgan о‘quvchilar rag‘batlantiriladi.
Uyga vazifa: Qо‘l choklaridan namunalar tikib kelish.
2.3. Mashinashunoslik
19–20-dars. TIKUV MASHINA TURLARI VA ULARNING
TUZILISHI. (2 soat)
Darsning maqsadi:
Ta’limiy: Tikuv mashina turlari va ularning tuzilishi haqida tu
shuncha berish.
Tarbiyaviy: Tikuv mashinasidan foydalanishda texnika xavfsizligi,
sanitariyagigiyena qoidalarini о‘rgatish orqali estetik, gigiyenik ham
da iqtisodiy tarbiya berish.
Rivojlantiruvchi: Tikuv mashinasida bajariladigan ketmaketlik ja
ra yonini kо‘rsatib berish orqali bilim, kо‘nikma, malakalarni shakllan
tirishga erishish.
Kasbga yо‘naltiruvchi maqsad: Zamonaviy tikuv mashina lari bilan
tanishtirish orqali tikuvchilik kasbiga havas uyg‘otish.
Darsning texnologik xaritasi
I. Tashkiliy qism
(3 daqiqa)
О‘quvchilar bilan salomlashing. Davomatni
aniqlang. Guruhlarga bо‘lib oling
Darsning shakli
Amaliy mashg‘ulot, kichik guruhlarda ishlash
O‘qitishning usul
va texnologiyalari
“Yelpig‘ich”, “BBB” texnologiyasi
O‘qitish shakllari
individual, frontal
AKT va interfaol
vositalar
o kompyuter
o elektron doska
o smart doska
o proyektor
o televizor
o kolonkalar
Ko‘rgazmali
qurollar va o‘qitish
vositalari
o darslik
o taqdimot
o video
o rasmlar
o plakatlar
o tarqatma
kartochkavazifalar
o amaliy vazifalar
o test varaqalari
o so‘rovnoma
II. Motivatsiya
О‘tilgan mavzuda birorta ham bо‘shliq paydo
bо‘lmasligiga erishish, keyingi mavzular bilan
uzviylikni hosil qilishga muvaffaq bо‘lish
|
| |
Uyga beriladigan topshiriqlar

|
Uyga beriladigan topshiriqlar
|
bet | 181/216 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #137371 |
Bog'liq Оптималлаштирилган ў ув дастуриUyga beriladigan topshiriqlar:
1. Arg`amchida to`xtamasdan 30 marta sakrash.
2. Sakrab turib, tizzalarni ko`tarib ko`krakka yetkazish (2 marta takrorlash).
3. Qo`llar bilan devorga 45° tayanib ularni bukib yozish:
12 marta- 10 marta -8 marta - o`g`il bolalar uchun;
10 marta - 8 marta - 6 marta - qiz bolalar uchun.
VOLEYBOL
Nazariy ma`lumotlar:
1. Maktabda o`tkaziladigan voleybol haqida tushuncha va uning ahamiyati.
2. Voleybol o`yinida turish holatini, o`yin qoidasini, o`rin o`zgartirish qoidalarini o`rganish. Jismoniy mashqlarni a`zolarga ijobiy yoki salbiy ta`siri haqida tushuncha berish. O`yinchilarning asosiy burchi va huquqlari.
O`quvchilarga qo`yiladigan talablar:
Ikki qo`l bilan yuqoridan kelgan to`pni bir-biriga uzatishni bajarish. O`yinchilarning asosiy burchi va huquqlarini, o`ynash qoidalarini bilish.
To`pni pastdan uzatishni bajarish.
O`quv mezonlari:
1. Devor oldida to`rt devorga otib, devordan qaytgan to`pni ikki qo`lda qoidasiga rioya qilgan holda qaytarish; to`pni devorga urishda to`xtamasdan ikki qo`lda qaytarishni baholash: 10 martagacha - «5», 8 martagacha - «4», 5 martagacha tushirmasdan qaytarganga - «3» ball qo`yiladi,
2. O`quvchi to`pni turgan joyida, yuqoriga otib, ikki qo`lida, «qo`l uchida» qoidasiga rioya qilgan holda o`ynashi va bir-biriga to`pni uzatishlar baholanadi.
Uyga beriladigan topshiriqlar:
1. Ertalabki gigienik gimnastika mashqlaridan 8-10 tasini bajarish.
2. Umumrivojlantiruvchi mashqlardan, asosan, ko`proq yelka, qo`l mashqlarini bajarish.
3. Arg`amchi (gardish), gimnastika tayoqchasi, kichik gantellar bilan mashqlarni mustaqil bajarish.
4. Jismoniy kuchli mashqlarni bajarish.
5. Ko`proq balandlikka sakrash mashqlarini bajarish.
6. 1 daqiqa arg`amchida sakrash.
7. Polga tayanib yotgan holda, qo`llarni 20 martagacha bukish va yozish.
QO`L TO`PI
|
| |
Uyga beriladigan topshiriqlar

|
Uyga beriladigan topshiriqlar
|
bet | 183/216 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #137371 |
Bog'liq Оптималлаштирилган ў ув дастуриUyga beriladigan topshiriqlar:
1. Ertalabki gigienik gimnastika (8-10 mashq).
2. Arg`amchida 50 marta sakrash.
3. Yonlama va chalishtirma qadamlar bilan yugurish.
4. Bolalarga tanish bo`lgan harakatli o`yinlarda qatnashish.
5. 7-8 daqiqa davomida asta-sekin yugurish.
6. O`rindiqda tayanib yotgan holda qo`llarni bukish va yozish (10 marta).
HARAKATLI O`YINLAR
Nazariy ma`lumotlar:
Harakatli o`yinlarning insonning har tomonlama rivojlanishidagi ahamiyati, o`yinlar jarayonida ta`lim-tarbiya, axloq-odob, do`stlarga qanday munosabatda bo`lish belgilarini aniq misollar bilan yetkazish, harakat paytida o`zining qobiliyatini o`zi aniqlay bilish, uzoq-yaqinni, tevarak-atrofda qilinayotgan harakatlarni ko`ra bilish.
O`quvchilarga qo`yiladigan talablar:
Tanish harakatli o`yinlarni tashkil etishda o`qituvchiga, ona boshiga ko`maklashish, o`yinlar qoidasini, mazmunini tashkiliy tomonlarini bilish; tartib-intizom qoidalariga rioya qilish hamda harakat belgilari-sakrash, uloqtirish, tortilish, yugurish me`yorlarini bajarish.
HARAKATLI O`YINLAR VA ESTAFETALAR
"Oq terakmi, ko`k terak?", "Raqam bilan chaqirish", "Qirq tosh", "Kim chaqqon?", "Olib qochar", "To`pni tushirib yuborma", "To`rt tomondan to`p uzat", "To`pni savatga tashla", "Quloq cho`zma", "Tungi soqchi", "Otishma", "Bo`ron", "Qubba", "Doiraga tort", "Sakrab va o`rmalab o`tish estafetasi", "To`pni uzatib yugurish estafetasi", "Balandlikka sakrash estafetasi", "Yo`laklar bo`ylab sakrash", "Halqachani kiygizish", "Ilon izi bo`lib yurish", "Kalxat hujumi", "To`xtamasdan qidir", "Eng sezgir o`yinchi", "Kim ko`p qo`ziqorin teradi", "Bo`sh o`rin", "Otib qochar", "Estafetali yugurish", "Chizmadan shakl yasash", "Sehrli kataklar", "Man etilgan mashq" va boshqa o`yinlar bilan o`quvchilarni har tomonlama rivojlantirish.
RAQS ELEMENTLARI
Milliy raqs elementlarini uyg`unlashtirish: Juftlik raqs «Askariy», «Lazgi», «Doloncha», 16 ta raqs tushish elementlari. Ritmik gimnastika va badiiy gimnastika elementlari. 3-sinfda o`rgatiladigan milliy raqs elementlarini takrorlash.
SUZISH
3-sinfda o`tilgan mashqlarni takrorlash.
Erkin suzish usulida suzish. 50 metrdan 100 metrgacha bo`lgan masofada erkin suzish. Suvdagi o`yinlar: «Koptok uchun kurash», «G`ovvos», «Torpedo».
II QISM
Umumta`lim maktablari kun tartibida jismoniy sog`lomlashtirish tadbirlari, tashkiliy-metodik ko`rsatmalarning mazmuni, vazifasi va maqsadi dasturning ushbu qismida ifodalangan. Ularga quyidagilar kiradi:
- ertalabki badan tarbiya, darsgacha gimnastika mashqlari, jismoniy tarbiya daqiqasi, tanaffuslar vaqtida o`yinlar, sport soati, kuni uzaytirilgan guruhlar sayrlari;
- ertalabki badan tarbiya har kuni uy sharoitida o`quvchi tomonidan mustaqil bajariladi. Jismoniy tarbiya darslarida o`qituvchining rahbarligi ostida mashqlar majmuasi o`rgatiladi.
|
| |
Nazariy ma`lumotlar - Оптималлаштирилган ўқув дастури

|
Оптималлаштирилган ўқув дастури
|
bet | 182/216 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #137371 |
Bog'liq Оптималлаштирилган ў ув дастуриNazariy ma`lumotlar:
1. O`zbekistonda qo`l to`pi (qisqacha ma`lumot).
2. O`quvchilarning shaxsiy gigienasi.
3. Jismoniy tarbiyaning chiniqishdagi ahamiyati.
O`quvchilarga qo`yiladigan talablar:
O`yinchining tik turgan holatida turishni bilish; to`pni uloqtirish va ushlab olishni bilish, to`pni yerga urib (asta-sekin) darvozaga otishni o`rganish.
O`quv mezonlari:
1. To`pni yerga urib olib yurish, 10-15 metrga yugurish texnikasini to`g`ri bajarish.
2. To`pni uloqtirish va qabul qilish.
Uyga beriladigan topshiriqlar:
1. O`g`il bolalar: polga (yerga) tayanib yotgan holda qo`llarini 10-12 marta bukib-yozish (har kuni).
Qiz bolalar: polga tayanib yotgan holda qo`llarni 4-5 marta bukib-yozish (har kuni).
2. To`pni yerga urib ushlab olish.
3. To`pni yerga urib olib yurish.
FUTBOL
Nazariy ma`lumotlar:
O`quvchilarning salomatligini mustahqamlashda jismoniy tarbiyaning o`rni. Jismoniy mashq bilan shug`ullanishning gigienik qoidalari.
- Futbolchilarning o`yinda o`zini tutishi va xavfsizlik qoidalariga rioya qilishi.
- Yosh futbolchilarning sport formasi va kiyimlari.
Nafas olish a`zolarining tuzilishi va vazifasi. Shu a`zolarni futbol bilan muntazam shug`ullanish orqali chiniqtirish. Futbolchilarning o`yin mashqlari va o`yin paytida xavfsizligining asosiy qoidalari. Futbolchilarning kiyim va poyafzallariga qo`yiladigan talablar.
O`quvchilarga qo`yiladigan talablar:
Futbolchilarning o`yin va mashqlarni bajarish paytida xavfsizlik qoidalarini bilishi, ertalabki gigienik gimnastika mashqlari majmuasini bajarish. Futbol bo`yicha o`yin mashqlari va mezon talablarini bajarish. To`pni olib yurishni va sherigiga uzatishni o`rganish. To`pni o`yinga kiritishni bajarish.
O`quv mezonlari:
1. 30 metrga yugurish: 5,3-5,8-6,2 soniya.
2. Turgan joydan uzunlikka sakrash: 160-140-120 sm.
3. Baland turnikda tortilish: 4-3-2 marta.
4. To`pni janglyor qilish: 5-4-3 marta.
5. 4 x 10 metrga mokisimon yugurish: 11,0-11,5-12,0 soniya.
|
| |