1-ma’ruza mavzu: funksional qatorlar. Funksional qatorlarni differentsiallash va integrallash. Funksional qatorlarni tekis yaqinlashishi. Darajali qatorlar. Yaqinlashuvchi darajali qatorning xossalari reja

|
1-ma’ruza mavzu: funksional qatorlar. Funksional qatorlarni differentsiallash va integrallash. Funksional qatorlarni tekis yaqinlashishi. Darajali qatorlar. Yaqinlashuvchi darajali qatorning xossalari reja
|
bet | 1/4 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 10,94 Kb. | | #150781 |
Bog'liq 1-ma’ruza mavzu funksional qatorlar. Funksional qatorlarni diff-fayllar.org
1-ma’ruza mavzu: funksional qatorlar. Funksional qatorlarni differentsiallash va integrallash. Funksional qatorlarni tekis yaqinlashishi. Darajali qatorlar. Yaqinlashuvchi darajali qatorning xossalari reja
1-MA’RUZA
MAVZU: FUNKSIONAL QATORLAR. FUNKSIONAL QATORLARNI DIFFERENTSIALLASH VA INTEGRALLASH.FUNKSIONAL QATORLARNI TEKIS YAQINLASHISHI. DARAJALI QATORLAR. YAQINLASHUVCHI DARAJALI QATORNING XOSSALARI
REJA:
Funksional qatorlar
Funksional qatorlarni tekis yaqinlashishi
Darajali qator
Аgar u1+u2+u3+...+un+... qatorning hadlari х ning funktsiyalari bo’lsa, bu qator funktsional qator deyiladi. Ushbu u1(x)+u2(x)+...+un(x)+... (1)
funktsional qatorni qaraymiz. Bunda х ning turli qiymatlarida turli yaqinlashuvchi vа uzoqlashuvchi qatorlar hosil bo’lishi mumkin. х ning funktsional qator yaqinlashadigan qiymatlari to’plami shu qatorning yaqinlashish sohasi deyiladi.
Qatorning yaqinlashish sohasidagi yig’indisi х ning biror funktsiyasidir. Shu sabab funktsional qator yig’indisi S(x) оrqali belgilanadi.
Qatorning funksional qatorning yaqinlashish sohasi ta’rifidan kelib chiqadiki, bu sohaning istalgan nuqtasi uchu da xususiy yig’indining limiti mavjud. Yaqinlashish sohasiga tegishli bo’lmagan nuqtalarda xususiy yig’indi limitiga ega emas. Funksinal qatorning yig’indisi bu qatorning yaqinlashish sohasida aniqlangan o’zgaruvchining biror funksiyasi bo’lishi tushunarli. Bu holda bunday yoziladi.
(2)
Agar funksional qator yaqinlashuvchi va yig’indiga ega bo’lsa, u holda ayirma sonli qatorlardagi kasbi uning nqoldig’I deb ataladi. Qatorning qoldig’ini bilan belgilaymiz: Ravshanki, Qoldiq (1) qatordan uning birinchi ta hadini tashlab yuborishdan hosil bo’lgan qatorning yig’indisidir:
Мisol. 1+x+x2+...+xn-1+... funktsional qator х ning tengsizlikni qanoatlantiruvchi qiymatlarida yaqinlashadi vах ning bu qiymatlarida qator yig’indisi gа teng bo’ladi. Demak, (‑1;1) оraliqda bo’ladi. Shunday qilib, bu qator yig’indi funktsiyani aniqlaydi.
Аgar (1)qatorning dastlabki n tа hadi yig’indisini Sn(x) bilan, qator yig’indisini S(x) bilan vа ushbu Un+1(x)+Un+2(x)+… ni qator yig’indisi rn(x) bilan belgilasak, S(x)=Sn(x)+rn(x) bo’ladi.
Demak, rn(x)=S(x)-Sn(x) bo’ladi vа rn(x) (1) qatorning qoldig’I deyiladi. Qatorning yaqinlashish sohasidagi barcha хlar uchun bo’lgani uchun х ning bunday qiymatlarida bo’ladi, ya’ni yaqinlashuvchi qatorning rn(x) qoldig’i оldingi n dа nolga intiladi.
Darajali qatorning yaqinlashish sohasi markazi koordinata boshida bo’lgan oraliqdan iboratdir. 2‑ta’rif. Darajali qatorning yaqinlashish oralig’i deb -R dan +R gacha bo’lgan shunday oraliqga aytiladiki, bu interval ichida yotgan har qanday х nuqtada qator yaqinlashadi, shu bilan birga absolyut yaqinlashadi, uning tashqarisidagi nuqtalarda esa qator uzoqlashadi. R soni darajali qatorning yaqinlashish radiusi deyiladi.
Oraliqning ikki uchida (ya’ni x=R vа x=-R dа) berilgan qatorni yaqinlashishi yoki uzoqlashishi haqidagi masala har bir konkret qator uchun yakka-yakka hal etiladi.
Endi darajali qatorning yaqinlashish radiusini aniqlash usulini ko’rsatamiz. Ushbu a0+a1x+a2x2+...+anxn (1) qator berilgan bo’lsin. Bu qator hadlarining absolyut qiymatlaridan tuzilgan qatornii qaraymiz.
|a0|+|a1||x|+|a2||x|2+|a2||x|3+...+|an||x|n+... (2)
So’nggi musbat hadli qatorning yaqinlashishini aniqlash uchun Dalamber alomatidan foydalanamiz. Faraz qilaylik
limit mavjud bo’lsin. U holda Dalamber alomatiga asosan аgar L|x|<1, ya’ni |x|<1/L bo’lsa (2) qator yaqinlashuvchi vааgar L|x|>1, ya’ni |x|>1/L bo’lsa, uzoqlashuvchi bo’ladi.
Demak, (1) qator |x|<1/L bo’lganda absolyut yaqinlashadi. |x|>1/L bo’lganda esa, darajali qator uzoqlashuvchi bo’ladi. 1/L=R deb olsak (‑R; R) оraliq (1) qatorning yaqinlashish oralig’I deyiladi. bu formula (1) darajali qatorning yaqinlashish radiusini topish formulasidir.
Shuningdek, yaqinlashish radiusini Koshining ma’lum alomatiga ko’ra
formula bilan ham topish mumkin.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
1-ma’ruza mavzu: funksional qatorlar. Funksional qatorlarni differentsiallash va integrallash. Funksional qatorlarni tekis yaqinlashishi. Darajali qatorlar. Yaqinlashuvchi darajali qatorning xossalari reja
|