nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Boshqaruv hamda pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish instituti

|
Boshqaruv hamda pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish instituti
|
bet | 1/7 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 36,67 Kb. | | #255113 |
Bog'liq 1-22 дастур
1-22
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKАSI
OLIY VА O‘RTА MАXSUS TА’LIM VАZIRLIGI
PEDAGOGIK INNOVATSIYALAR, PROFESSIONAL TA’LIM
BOSHQARUV HAMDA PEDAGOG KADRLARNI QAYTA
TAYYORLASH VA ULARNING MALAKASINI
OSHIRISH INSTITUTI
O‘RTA PROFESSIONAL TA’LIMNING
50610401– Kompyuter injiniring
Raqamli texnika fanidan
O‘QUV DASTURI
Kvalifikatsiya(lar) nomi:
|
Kompyuter tizimlari bo‘yicha mutaxassis.
Kompyuter va ofis qurilmalariga xizmat ko‘rsatish bo‘yicha mutaxassis
|
O‘quv rejadagi tartib raqami:
|
2.02
|
Ajratilgan soat:
|
80
|
Toshkent – 2022
O‘quv dasturi Pedagogik innovatsiyalar, professional ta’lim boshqaruv hamda pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish instituti Axborot - Kommunikatsiya Texnologiyalari yo‘nalishlari O‘quv metodik birlashmasining 2022 yil 26-avgustdagi 5-sonli bayoni bilan ma’qullangan.
O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi huzuridagi Oliy va o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi yo‘nalishlari bo‘yicha o‘quv-uslubiy birlashmalar faoliyatini Muvofiqlashtiruvchi kengashning 2022 yil 29-avgustdagi 5-son yig‘ilishida ma’qullangan va Vazirlikning 2022 yil 30-avgustdagi 295-son buyrug‘i bilan TASDIQLANDI VA JORIY ETILDI.
Tuzuvchilar:
|
G.Jo‘raqulova
T.P.Ovchinnikova
|
Pedagogik innavatsiyalar instituti, Raqamli ta’lim texnologiyalari boshqarmasi bosh mutaxassisi
Toshkent axborot texnologiyalari texnikumi o‘qituvchisi
|
|
|
| |
Foydalaniladigan produtsent - 7- laboratoriya ishi entomopatogen bakteriyalarni o‘stirish ozuqa muhiti tayyorlash,...

haroratda o‘stirilgan kulturadan foydalaniladi (texnik loborant
tomonidan ta’minlanadi); Shundan keyin, kultura sig‘imi 750 ml bo‘lgan
kolbalarda 100 ml oziqa muhitiga ekilib, chayqalatgichda (200 tez/min)
48 soat davomida 28-30
ᴏ
C haroratda o‘stiriladi (100 ml oziqa muhitiga
100 mln/hujayra). Ushbu kultura biomassasi oziqa muhitidan
sentrifugalash usulida (5000 tez/min) yoki Zaysev filtrida ajratib olinadi
(ma’qul usul murabbiy tomonidan tavsiya etiladi).
Sterilizatsiyalash sharoiti. Oziq muhiti 105-110
ᴏ
C haroratda 1
atmosfera bosimda 20 minut davomida sterillanadi. Oziq muhitining pH
ko‘rsatkichi: sterilizatsiyagacha 7,0-7,2 va sterilizatsiyadan keyin 6,8-
7,0 ga teng bo‘lishi lozim (zarur bo‘lganda pH ko‘rsatkichi
mo‘tadillashtirilishi kerak, kulturaning mo‘tadil o‘sib rivojlanishi uchun
oziqa muhiti pH ko‘rsatkichini 7,4 da ushlab turish maqsadga
muvofiqdir).
- 
rasm. Bacillus thuringiensis entomopatogen bakteriyasi hosil

11-
rasm. Bacillus thuringiensis entomopatogen bakteriyasi hosil
qiladigan spora (s) – kristallari (c) shakllari (N.A. Xoʻjamshukurov,
2002 y).
pH ko‘rsatkichi (suyuq oziq muhiti uchun). pH ko‘rsatkichi
fermentatsiya jarayonigacha 6,8-7,0 bo‘lishi kerak; fermentatsiya
jarayoni oxirida pH ko‘rsatkichi ko‘tarilib ketadi (8,0). Tabiiyki oziq
muhitining ishqoriy holatga o‘tishi kristallarni kichik bo‘laklarga
bo‘linib ketishiga olib keladi va bu keyingi kristall oqsillarni ajratib
olishda qiyinchilik tug‘diradi. Shu boisdan fermentatsiya jarayoni
tugagandan so‘ng, biomassani ajratib olishda kultural suyuqlikning pH
ko‘rsatkichini 6,2-6,4 darajasigacha keltirib olamiz. Bunda maqsadga
muvofiq bo‘lgan barcha kristall oqsillarni sentrifugalash (5000 tez/min.
20 min) orqali ajratib olishga erishiladi. Buning uchun HCl ning kuchsiz
eritmalaridan foydalanish mumkin.
Oʻstirish usullari va oqsilli moddalarni ajratib olish
Ma’lumki, oqsillar tirik organizmdagi morfologik va boshqa
o’zgarishlarning asosini belgilaydi va o’zgargan genotip haqida informatsiya
beruvchi biopolimer modda hisoblanadi. Kristall ko’rinishdagi oqsillarning
funksional va aminokislotalari tarkibini o'rganish ularni toza holda ajratib
olish muammosini tug’diradi. Ushbu bakteriyalarda, kristallarni spora,
vegetativ hujayra va ularning fragmentlaridan ajratish uchun asosan quyidagi
usullardan foydalaniladi: xloroform – suv, tetrabrom etan – suv, to’rtxlorli
uglevodorod 1% li natriy sulfat, polietilenglikol 6000 – dekstransulfat natriy
500, flotatsiya, CsCl zichligi gradiyentida qavatida sentrifugalash va h.k.
Ammo ushbu usullar yordamida Bac. thuringiensis kulturalaridan toza
kristallar ajratib olish katta qiyinchilik tug’diradi. Shu boisdan shtammlardan
kristallarni ajratib olishda biz Pendlton usulidan ma’lum bir o’zgartirish
kiritgan holda quyidagi tartibda ish olib borish tavsiya etamiz. Pendlton
usulida ikki fazali (1% li natriy sulfat–n-ksilol) tozalash usulidan
foydalanilgan bo’lsa, biz birinchi bosqichdagi gomogenizatorda aralashtirish
va tindirishdagi 1% li natriy sulfat o’rniga kulturani o’stirishda foydalanilgan
suyuq oziq muhitidan, oxirgi bosqichda esa suvdan foydalanamiz.
Pendlton usulini bunday modifikatsiya qilish bizga Bac. thuringiensis
var. thuringiensis bakteriyasi shtammlaridan 99% dan ko’proq toza kristall
ajratib olish imkonini beradi.
Shu nuqtayi nazardan tabiiy va mutant shtammalarning umumiy oqsil
spektrlarini qiyosiy o’rganish ular genomidagi molekulyar o’zgarishlarni
farqlashga va keyingi biotexnologik jarayonlarni bajarishga yordam
berishi mumkin. Ushbu oqsillarni toza holda ajratib olish qishloq
xo’jaligi, meditsina va fundamental tadqiqotlarda katta ahamiyatga ega.
Talabalar
ish
davomida
ushbu
kulturalarning
quyidagi
rasmlardagidek manzaralarni ko’rishlari mumkin:
|
Sinov savollari - 7- laboratoriya ishi entomopatogen bakteriyalarni o‘stirish ozuqa muhiti tayyorlash, ularni o‘stirish...

|
7- laboratoriya ishi entomopatogen bakteriyalarni o‘stirish ozuqa muhiti tayyorlash, ularni o‘stirish usullari hamda oqsilli moddalarni ajratib olish Ishdan maqsadBog'liq 7- LABORATORIYA ISHI. Entomopatogen bakteriyalarni o‘stirish ozuqa muhiti tayyorlash, ularni o‘stirish usullari hamda oqsilli moddalarni ajratib olishSinov savollari:
17. Mikrob insektisid biopreparatlardan nima maqsadda foydalaniladi?
18. Bac. thuringiensis entomopatogen bakteriyasi shtammlarini
o’stirish uchun qanday oziq muhitlari tavsiya etiladi?
19. Produtsentni o’stirish va saqlashda nimalarga ahamiyat berish
kerak?
20. Bakteriyalarni o’stirish va saqlashda qanday oziq
muhitlaridan foydalanish mumkin?
21. Kristall
ko’rinishdagi
oqsillarning
funksional
va
aminokislotalari tarkibini o’rganishda qanday muammolar mavjud?
22. Bac. thuringiensis kulturalaridan toza kristallar ajratib olish
qanday usulda amalga oshiriladi?
23. Pendlton usuli nima?
24. Oqsillarni toza holda ajratib olish qaysi sohalarda katta
ahamiyatga ega?
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
7- laboratoriya ishi entomopatogen bakteriyalarni o‘stirish ozuqa muhiti tayyorlash, ularni o‘stirish usullari hamda oqsilli moddalarni ajratib olish Ishdan maqsad
|
Kirish/ chiqish modullari – texnologik maydondan kontroller bo‘yicha

Texnologik jarayonning kirish va chiqish parametrlari haqidagi axborot
o‘lchov asboblarining datchigi va axborotni kiritish-chiqarish
kompleksi orqali
raqamli hisoblash mashinasiga (RHM) boradi. Bu axborotni (yoki uning bir
qismini) operator ham aloqa qurilmasi orqali RHM ga kiritishi mumkin. Bu holda
operator nazorat qurilmasidagi ko‘rsatkichlardan foydalanadi. Boshqaruvchi RHM
oldindan belgilangan algoritmlar
va boshqaruv dasturi, boshqarish maqsadi,
tanlangan optimallash simvoli, cheklashlar asosida ma’lum bir tartib bilan kirgan
axborotni qayta ishlaydi.
Server xonasi
–
avtomatlashtirishning dasturiy vositalari \hamda axborotlar
saqlanadigan joy.
Server
(ing. Server, to serve inglizchadan—
xizmat qilish)
—
axborot
texnologiyalarida hisoblash sistemasining
dasturining komponenti, mijozning
so‘roviga ko‘ra servis (xizmat ko‘rsatish) funksiyalarini bajaradi, mijozga ma’lum
bir resurs yoki xizmat ko‘rsatishdan foydalanishiga yordam ko‘rsatadi.
Server apparatlari
(apparatli ta’minot) odatda ishlatish uchun sodda va
foydalanish uchun ishonchli, kam energiya iste’mol qiladi, ba’zi holatlarda arzon.
SHu bilan bir qatorda uncha moslashuvchan emas.
-rasm. Spora va kristall oqsillarning ko‘rinishi

-rasm. Spora va kristall oqsillarning ko‘rinishi
7- LABORATORIYA ISHI. Entomopatogen bakteriyalarni o‘stirish ozuqa muhiti tayyorlash, ularni o‘stirish usullari hamda oqsilli moddalarni ajratib olish
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa -rasm. Spora va kristall oqsillarning ko‘rinishi
|
Texnik xarakteristikalari

9- rasm. 235D seriyadagi elektr yuritmali GRUNER suv klapanlari.
Bu
klapanlar shamollatish, sovutish va isitish sistemalaridagi
issiqlik almashinish
jarayonlarida issiq yoki sovuq suvning sarfini rostlash uchun mo‘ljallangan.
Ventillar litevoy usulda latundan tayyorlanadi. Kvs diapazoni 2.2 dan 18
gacha, bog‘lanish diametri 1/2" dan 1 1/2" gacha.
Rostlanuvchi klapan elektr
yuritma yordamida harakatga keltiriladi.
Elektr yuritma 33x va 22x pozitsion signallar bilan
boshqariladi va klapan
boshqaruv signaliga mos ravishda siljiydi.
Texnik xarakteristikalari:
-
Issiqlik tashuvchining haroati, 20 …. +110 °С;
-
Maksimal ishchi bosimi, 15 bar;
-
Ishchi burilish burchagi, 90°;
-
Ochildish vaqti 60 sek (1 1/2" 120 sek);
-
Korpusning materiali - latun, qoplamasi – nikel;
-
Sharning materiali - latun, qoplamasi – xrom;
-
Shtokning materiali – latun;
-
Himoya sinfi, 2K;
-
Himoyalanish darajasi, IP 54;
-
Oqimning yo‘nalishi istalgan tomondan bo‘lishi mumkin;
Operator xonasi - Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги

Operator – boshqarish huquqining pastki darajasi, o‘zining
uchastkasidagi
boshqarish tizimini amalga oshirish huquqiga ega (ishga tushirish/ma’lum bir
texnologik siklni to‘xtatish, retsepturaga rioya etish, texnologik jarayonning to‘g‘ri
kechishini nazorat qilish).
Muxandis (muxandis-texnolog) – boshqarish huquqining o‘rta darajasi,
operatorning huquqlari bilan bir qatorda jarayonni optimallashtirish
algoritmini
amalga oshirish huquqiga ega, shuningdek ishlab
chiqarish jarayonining har
qanday uchastkasida operator vazifasini bajarish huquqiga ega, ya’ni
ishlab
chiqarish jarayoniga keng nazar bilan qaraydi.
Menedjer – ham operator, ham muxandis xuquqiga egal bo‘lishi bilan birga
jarayonning mantiqiy dasturiga kirish, dasturga tuzatishlar va o‘zgartirishlar
kiritish huquqiga ega.
Analog-son
qiymatli
(ASQ),
son-analogli
(SA) o‘zgartirgichlar-
o‘zgartiruvchi bloklar bo‘lib, boshqaruchi kompyuter
bilan axborot alamashinish
imkoniyatini beradi.
Boshqarish shitining umumiy ko’rinishi

-rasm. Boshqarish shitining umumiy ko’rinishi
-rasm. Boshqarish shitining avtomatik boshqaruv elementlari
o’rnatilgandagi ko’rinishi
Sxema elementlarining shartli grafik va harfiy ifodalanishi bir
guruh Davlat
Standartlari va ko`rsatma materiallar asosida belgilangan. Bu shartli belgilanishlar
asosida avtomatlashtirishning har qanday murakkab printsipial sxemasini bajarish
mumkin. 7-jadvalda ba`zi-bir ko`p uchraydigan elektr elementlarning shartli grafik
va harfiy belgilanishlari keltirilgan (to`laligicha va ularning o`lchamlarini tavsiya
etilgan adabiyotlardan olish mumkin).
Barcha belgilanishlarni proportsional tarzda
kichraytirishga ruxsat
beriladi; ammo
bunda ikki yondosh chiziqlar orasidagi masofa 1mm dan kam
bo`lmasligi kerak. SHartli belgilanishlarda elementlarga
aniqlik kiritish
belgilarini ifodalaganda o`lchamlarini kattalashtirishga ham ruxsat berilgan.
elementlarni sxemada standartlarda keltirilgan holatda ko`rsatiladi; lozim
bo`lganda 900 yoki 450ga burilgan tarzda ko`rsatishga ham yo`l
qo`yiladi; mabodo bunday ifodalanishda sxema o`qilishi yoki ma`nosi
o`zgarsa standartlardagi holati saqlanishi kerak.
Aloqa yo`llari va elementlar sxema o`lchamiga qarab 0.2 dan to 1 mm
qalinlikda chizilib, agarda shartli grafik belgilanishda qalin chiziqlar bo`lsa,
u aloqa chizig’iga nisbatan 2 marta keng holatda tasvirlanadi.
Sxema o`lchami 24 va undan undan kichik bo`lganda aloqa chiziqlari 0.3
dan 0.4mm qalinlikda chizish tavsiya etiladi. Agar bir sxemada
turli vazifali
zanjirlar tasvirlangan bo`lsa
(masalan, kuch va boshqarish zanjirlari), bu holda ularni turli qalinlikda
ko`rsatiladi. Bir
sxemada uchtagacha chiziqlar qalinligi qo`llanilishi mumkin.
SHartli harf-raqamli belgilash element haqidagi ma`lumotlarni qisqa holda
ifodalash
imkoniyatini beradi. Umumiy holda belgilash uch qismdan iboratdir:
element ko`rinishi,
tartib raqami (agar bir xil elementlar bir nechta bo`lsa) va
funktsional taalluqliligi.
SHulardan
Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги - bet 15

2.4.Sezgirelement va ishbajaruvchi qurilmani tanlash.
O‘lchovchi qurilma va datchik.
TC2 (542470) seriyali harorat datchigi.
7-rasm
.
TC2 (542470)
seriyali harorat datchigi.
ТС2 seriyali yuklamali termostatlar boylerlar, nasoslar va uzluksiz ishlovchi
qurilmali sistemalardagi haroratni avtomatik ravishda rostlashda qo‘llash uchun
mo‘ljallangan. Termostat suyuqlikli tipdagi ustki qismi rezba bilan
maxkamlanuvchi gilza bilan qoplangan sezgir elementdan tashkil topgan.
Ajralibg‘qo‘shiluvchi yoki tutashmali kontaktlar va haroratni cheklovchi rostlagich
bilan ta’minlangan. Korpusi yuqori sifatli plastik materialdan yasalgan. Bu
termostatni namligi o‘ta yuqori bo‘lgan va agressiv muxitlarga o‘rnatish mumkin
emas.
O‘lchanayotgan haroratning o‘rnatilgan qiymatdan oshishi yoki kamayishida
termostatning ajralib-qo‘shiluvchi kontaktlari ishga tushadi va rostlagichga signal
uzatadi.
3-Mavzu. Tarbiyaning umumiy metodlari. (2-soat). Reja

3-Mavzu.Tarbiyaning umumiy metodlari. (2-soat).
Reja.
1.
Tаrbiya mеtоdlаri tushunchasi va ularning tarbiya jarayonidagi o’rni.
2.Sharq allomalarining tarbiya metodlari haqidagi fikrlari.
3.Ishontirish metodlari va uning shakllari.
4.Tarbiya usullari va vositalarini tanlash asoslari.
Adabiyotlar.
1. Xodjayev B.X. Umumiy pedagogika nazariyasi va amaliyoti. Darslik – T.:
SANO-STANDART, 2017.
2. Xodjayev B.X., Choriyev A., Saliyeva Z.T. Pedagogik tadqiqotlar
metodologiyasi. Darslik. – T- IQTISODIYOT DUNYOSI, 2018.
3. Ro’ziyeva D.I., Tolipov O’.Q. Pedagogik texnologiyalar va pedagogik
mahorat. – T.: INNOVATSIYA-ZIYO, 2019.
4. Mutalipova M.J., Xodjayev B.X. Qiyosiy pedagogika. Darslik. – T.: TDPU,
2015.
5. Юзликаева Э., Мадьярова С., Янбарисова Э., Морхова И. Теория и
практика общей педагогики. Учебник. – T.: ТГПУ, 2014.
4-Mavzu.Tarbiyaning turlari. (2-soat).
Reja.
1.Tarbiya turlari va mazmuni.
2.Ma’naviy axloqiy tarbiyaning mohiyati, asosiy tushunchalari.
3.Sharq mutafakkirlarining tarbiya turlari haqida.
4.Oilada tarbiya va ularning o’zaro bog’liqligi.
Adabiyotlar.
1. Xodjayev B.X. Umumiy pedagogika nazariyasi va amaliyoti. Darslik – T.:
SANO-STANDART, 2017.
2. Xodjayev B.X., Choriyev A., Saliyeva Z.T. Pedagogik tadqiqotlar
metodologiyasi. Darslik. – T- IQTISODIYOT DUNYOSI, 2018.
3. Ro’ziyeva D.I., Tolipov O’.Q. Pedagogik texnologiyalar va pedagogik
mahorat. – T.: INNOVATSIYA-ZIYO, 2019.
4. Mutalipova M.J., Xodjayev B.X. Qiyosiy pedagogika. Darslik. – T.: TDPU,
2015.
5. Юзликаева Э., Мадьярова С., Янбарисова Э., Морхова И. Теория и
практика общей педагогики. Учебник. – T.: ТГПУ, 2014.
Oliy matematika kafedrasi majlisi - bet 25

Oliy matematika kafedrasi
majlisi
30.05.2024 y. Bayonnoma №28
Oliy matematika kafedrasi majlisi
30.05.2024 y. Bayonnoma №28
Variant 89.
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
2023/2024o‘quv yili, barcha yo‘nalishlar uchun
YAKUNIY NAZORAT SAVOLLARI
TASDIQLAYMAN
Kafedra mudiri, dots.
Qalandarov O‘.N.
___________
1.
Berilgan funksiyalarni
uzluksizlikka tekshiring, uzluksizlik oraliqlarini
va
uzilish
nuqtalarining
turini
aniqlang.
2.
Quyidagi funksiyalarning
tartibli hosilasini toping.
3.
4.
Berilgan qatorlarning yigʻindisini hisoblang
5.
Quyidagi tеnglаmаlar оrqаli bеrilgаn chiziqning yoyi uzunligini hisоblаng
YAKUNIY NAZORAT savollarini tuzuvchi: ___________Fayzullayev.Sh.M
Variant 90.
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
2023/2024o‘quv yili, barcha yo‘nalishlar uchun
YAKUNIY NAZORAT SAVOLLARI
TASDIQLAYMAN
Kafedra mudiri, dots.
Qalandarov O‘.N.
___________
1.
𝑧 = 4√3 − 12 ⋅ 𝑖
;
𝑧
5
−? √𝑧
3
-?
2.
Berilgan funksiya hosilasini toping:
𝑦
′
−?
3.
x= -1, 0, 2 qiymatlarda mos ravishda y=0.2; 1; 25 qiymatlarni qabul qiladi. Lagranj interpolyatsion
koʻphadini tuzing va x=1 nuqtada y ni qiymatini aniqlang.
4.
5.
Berilgan qatorlarning yaqinlashish sohasini toping
YAKUNIY NAZORAT savollarini tuzuvchi: ___________Fayzullayev.Sh.M
.
4
1
1
)
,
2
,
3
8
,
2
1
,
2
,
1
,
1
2
)
(
)
2
tgx
x
f
b
x
x
x
x
x
x
x
f
a
n
1
5
15
4
x
x
y
.
2
1
ln
3
sin
2
2
x
x
tg
y
Oliy matematika kafedrasi majlisi
30.05.2024 y. Bayonnoma №28
Oliy matematika kafedrasi majlisi
30.05.2024 y. Bayonnoma №28
Variant 91.
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
2023/2024o‘quv yili, barcha yo‘nalishlar uchun
YAKUNIY NAZORAT SAVOLLARI
TASDIQLAYMAN
Kafedra mudiri, dots.
Qalandarov O‘.N.
___________
1.
𝑧 = √15 + √5 ⋅ 𝑖
;
𝑧
4
−? √𝑧
2
-?
2.
Quyidagi funksiyalarning
tartibli hosilasini toping.
3.
Differensial yordamida
taqriban hisoblab, yo‘l qo‘yilgan xatolik aniqlansin.
4.
Quyida berilgan limitlarni Lopital qoidasi yordamida hisoblang
5.
Funksiyalarning berilgan oraliqdagi eng katta va eng
kichik qiymatlarini toping
YAKUNIY NAZORAT savollarini tuzuvchi: ___________Fayzullayev.Sh.M
Variant 92.
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
2023/2024o‘quv yili, barcha yo‘nalishlar uchun
YAKUNIY NAZORAT SAVOLLARI
TASDIQLAYMAN
Kafedra mudiri, dots.
Qalandarov O‘.N.
___________
1.
Berilgan limitlarni limit hisoblash qoidalariga ko‘ra hisoblang (ajoyib va limit va Lopital
qoidasini ishlatish mumkin emas:
2.
Berilgan parametrik funksiyalarning birinchi va ikkinchi tartibli
hosilalarini
toping(
Gil hom ashyosini ximiyaviy tarkibi

|
Gil hom ashyosini ximiyaviy tarkibi
|
bet | 7/21 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 424,4 Kb. | | #255083 |
Bog'liq Beton told kurs loyihaGil hom ashyosini ximiyaviy tarkibi
Hom ashyo
guruhi
|
Miqdori, %
|
SiO2
|
Al2O3
|
FeO+Fe2O3
|
CaO
|
MgO
|
R2O
|
Organik moddalar
|
Izoh: faqat kurs loyihasi topshirig’ida berilgan guruxdagi xom ashyoning ximiyaviy tarkibi ko’rsatiladi.
5 -jadval
Gil hom ashyosining ko’pchish darajasi xarakteristikasi.
Hom ashyo
guruhi
|
|
Dona zichligi, g/sm3
|
Uyma zichligi, kg/m3
|
Ko’pchish koeffitsenti
|
laboratoriya
|
amalda
|
Izoh: faqat kurs loyihasi topshirig’ida berilgan gil xom ashyosining ko’pchish koeffitsenti ko’rsatiladi
Gil jinslarining ko’pchiligi kimyoviy tarkibi bo’yicha talablarga javob bermaydi, bunday holda, uning tarkibi va xususiyatlarini tuzatish uchun xom ashyoga organik va mineral qo’shimchalarni kiritishga ruxsat beriladi.
Har qanday qo’shimchalarning turini tanlashda arzonligi va tanqis bo’lmagan
mahalliy resurslarga e’tibor berilishi kerak.
Massa tarkibini tuzatishda undagi temir aralashmalari miqdorini (Fe2O3 ga hisoblanganda) 8 – 12% ga va organik moddalarni esa 1- 2% ga yetkazishga erishish kerak.
Keramzit shag’ali ishlab chiqarish uchun ishlatiladigan qo’shimchalarning xususiyatlari shaklida keltiriladi.
6 - jadval
|
| |
Keramzit shag’ali ishlab chiqarish uchun ishlatiladigan

|
Keramzit shag’ali ishlab chiqarish uchun ishlatiladigan
|
bet | 8/21 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 424,4 Kb. | | #255083 |
Bog'liq Beton told kurs loyihaKeramzit shag’ali ishlab chiqarish uchun ishlatiladigan
qo’shimchalarning xususiyatlari
T.r.
|
Qo’shim-cha turi
|
Qo’shimchani nomi
|
Taxminiy sarfi, massa bo’yicha %
|
Fizik xolati
|
Tarkibi yoki kimyoviy formulasi
|
Qo’shimchani
vazifasi
|
Izoh: faqat keramzit ishlab chiqarida foydalaniladigan qo’shimchalar keltiriladi.
Texnologik qism.
Qabul qilingan ishlab chiqarish texnologiyasini asoslash: Texnologik loyihalashning asosiy tamoyillaridan biri korxona qurilishi joyini to’ldiruvchiga bo’lgan ehtiyoji va xom ashyo va tayyor mahsulotlarni tashishni optimal transport vositalari va masofalar hisoblanadi.
Korxona va tsexlarni texnologik loyihalash ma’yorlarida to’ldiruvchilar ishlab chiqarishda foydalanish uchun serial yoki davlat sinovdan o’tgan uskunalari qo’llanilishi ko’zda tutilgan.
Korxonaning ishlab chiqarish quvvati o’rnatilgan qurilmalarning turi va sonini belgilaydi.
Texnologik jarayon va jihozlarni tanlash ishlab chiqarish jarayonlarini maksimal mexanizatsiyalash va avtomatlashtirish imkoniyatini hisobga olgan holda, fan va texnikaning yeng yangi yutuqlariga, shuningdek inson salomatliga ta’sir qiluvchi zararli komponentlarni minimal miqdorini hisobga olishga.asoslanadi
Ushbu bo’limda mavjud ishlab chiqarish usullarni tahlil qilish, ularni afzallik-lari va kamchiliklarini ko’rsatish va texnik-iqtisodiy tahlil asosida u yoki bu usulni mahsulot ishlab chiqarishdagi afzalligin isbot qilish taqozo etiladi.
Ishlab chiqarish texnologiyasining asosiy yechimini tanlash ko’p jixatdan hom ashyoni fizik-mexanik xossasiga bog’liq. Xom ashyoni xossasidan tashqari ishlab chiqarish usulini tanlashda tayyor mahsulot sifatiga qo’yiladigan talabni ham hisobga olinadi.
O’xshash mahsulot ishlab chiqaradigan usullarni texnik-iqtisodiy tomondan tahlil qilishda ishlayotgan korxona ko’rsatgichlarini o’zaro taqqoslash orqali amalga oshirish mumkin. Bunda, xom ashyo va yoqilg’i-energetik resurslarining solishtirma xarajatlari, sanoat chiqindilaridan foydalanish mumkinligi, hom ashyoni tanqis emasligi mahsuldorlik, mehnat samaradorligi, nisbiy investitsiya, ishlab chiqarish qiymati, sanitariya-gigiena mehnat sharoitlarini hisobga olish zarur.
Texnologik jarayonni muallif tanlagan usul bo’yicha tashkil yetish turli texnologik texnika va uskunalardan foydalanish bilan xarakterlanadigan. bir necha variantlarga ega bo’lishi mumkin. SHuning uchun keyingi vazifa korxonaning texnologik sxemasini tanlashdir.
|
| |
Kurs loyihasi rejasini tuzish - Қурилиш материаллари, буюмлари ва конструкцияларини ишлаб чиқариш

|
Қурилиш материаллари, буюмлари ва конструкцияларини ишлаб чиқариш
|
bet | 4/21 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 424,4 Kb. | | #255083 |
Bog'liq Beton told kurs loyihaKurs loyihasi rejasini tuzish.
Kurs loyihasi tanlangan mavzuning dolzarbligi asoslangan kirish qismidan, tuzilgan rejani tula, nazariy va amaliy masalalar yoritilgan asosiy bo’limdan, shuningdek, xulosa va takliflar yozilgan xotimadan iborat ishdir.
Rejadagi ko’zda tutilgan masalalar tarkibiy mavzuning moxiyatidan kelib chiqishi, aniq bo’lishi va o’rganilayotgan muammoni xar taraflama aks ettirishi muximdir.
Rejadagi xar bir masala o’zaro bog’langan bo’lishi lozim, ularni yoritishda esa korxona, firma, tashkilot va muassasalarning amaliy ish faoliyatiga bog’langan bo’lishi xam e’tibordan chetda qolmasligi kerak.
Kuyidagi “Keramzit ishlab chiqarish texnologiyasi” mavzusi uchun reja tuzish tartibi misol tariqasida keltirilmoqda.
Reja:
Kirish.
1. Umumiy bo’lim
1.1 Korxona tarkibi
1.2 Mahsulot turlari va xususiyatlari
2.3 Ishlatiladigan xom ashyo xususiyatlari
3. Texnologik qism
3.1 Qabul qilingan ishlab chiqarish texnologiyasini asoslash
3.2 Texnologiyaning tavsifi
3.3 Texnologik rejimlar va ish hisob-kitoblari
3.5 Ishlab chiqarish nazorati
4. Energoresurlarga talabgorlik.
5. Havfsizlik texnikasi va atrof-muhit muhofazasi
5.Ma’lumotlarni to’plash va qayta ishlash.
Ushbu bosqichda talaba adabiyotlar, internet ma’lumotlari va boshqa manbalar asosida mavzuni xar tomonlama yoritish maqsadida ma’lumotlar to’playdi va ular bo’yicha xisob – kitoblarni amalga oshiradi. Ushbu bosqichda iqtisodiy taxlil usullaridan foydalanib, tegishli xulosalar chiqariladi.
Kurs loyihasi nazariy jixatdan turli manbalardagi statistik ma’lumotlar taxliliga asoslangan bo’lib, mavzuga mos muammolar, takliflar, sxema, grafik, jadval va diagrammalarda mujassamlashtirilgan bo’lishi lozim.
Kurs loyihasi matnini yozish.
Kurs loyihasini bajarishda uni yozish va rasmiylashtirish muxim va ma’suliyatli bosqich xisoblanadi.
Kirish qismida talaba tanlagan mavzuning dolzarbligi, maqsadi, vazifalari, axamiyati, uni o’rganish darajasi va kurs loyihasi bo’yicha o’z oldiga qo’ygan masalalar mazmunining qisqa (2-3 bet) bayon etadi.
|
| |
Umumiy bo’lim - Қурилиш материаллари, буюмлари ва конструкцияларини ишлаб чиқариш

|
Қурилиш материаллари, буюмлари ва конструкцияларини ишлаб чиқариш
|
bet | 5/21 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 424,4 Kb. | | #255083 |
Bog'liq Beton told kurs loyihaUmumiy bo’lim loyihalanayotgan korxona bo’limlarinining tuzilish strukturasi va ularni vazifalari bayon etiladi.
Mahsulot turlari va xususiyatlari bo’limida ishlab chiqariladigan to’ldiruvchining rejalatirilgan fraktsiyalari, uyma zichligi, mustahkamligi, g’ovakdordigi, suv shimuvchanligi va x.k. xossalar bayon qilinadi. Bu ma’lumotlar xom ashyoning laboratoriya va sanoat sinovlari natijalari, mavjud korxonalar tajribasi bilan aniqlanadi. Tajriba va ishlab chiqarish ma’lumotlar yo’qligida ular davlat standartlarida berilgan ma’lumotlardan foydalaniladi.
Mahsulotlar xossalarini tavsiflovchi ma’lumotlar 1-jadvalga kiritiladi.
Bu bo’limda tayyor mahsulot xarakteristikalari va unga GOST 9757 – 90 tomonidan qo’yiladigan talablar beriladi.
1-tablitsa
Ishlab chiqariladigan to’ldiruvchini nomenklaturasi
To’ldiruvchilarning fraktsiyalari
|
Fraktsiyalar tarkibi, hajm bo’yicha %
|
Uyma zichlik bo’yicha markasi, kg/m3
|
0 - 5
|
|
|
5 -10
|
|
|
10 - 20
|
|
|
20 - 40
|
|
|
To’ldiruvchining har bir fraktsiyaning donadorlik tarkibiga qo’yiladigan talablar 2-jadvalga kiritiladi.
2-jadval
|
| |
Ishlab chiqarish texnologik sxemasini tanlash va asoslash

|
Ishlab chiqarish texnologik sxemasini tanlash va asoslash
|
bet | 9/21 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 424,4 Kb. | | #255083 |
Bog'liq Beton told kurs loyihaIshlab chiqarish texnologik sxemasini tanlash va asoslash: Texnologik jarayon sxemasini asoslash ishlab chiqarishni tashkil etishni ikkita yoki uchta variantining qabul qilingan usul bilan taqqoslash tahlili orqali ifodalanishi kerak. Texnologik sxemalarning ko’rib chiqilgan variantlari mamlakat korxonalari, shu jumladan mahalliy zavodlar, shuningdek, adabiy manbalardan olingan standart yoki individual loyihalardan olinishi mumkin..
Variantlarni taqqoslashda mahsulot sifatini yaxshilashga, ishlab chiqarish oqimi jarayonini mexanizatsiyalash va avtomatlashtirlishini ta’minlash, texnologiyani sodda-lashtirish, mehnat unumdorligini oshirish, ishlab chiqarish maydonini va binolar hajmini qisqartirish, mahsulot tannarxini, xom ashyo, yoqilg’i va elektr energiyasining sarfini pasaytirish, tashlamalarni atrof-muhitga zararini kamaytirish va boshqalarga. e’tibor berish kerak. Texnologik sxemalar variantlarini taqqoslash asosiy operatsiyalar bo’yicha o’tkazish maqsadga muvofiqdir.
Texnologik rejimlar va ish hisob-kitoblari”: Korxonaning ish tartibi ONTP –II –81 “ To’ldiruvchilar ishlab chiqaruvchi korxonalar va tsexlarini texnologik loyiha-lash me’yorlari” muvofiq belgilanadi. U material balansni va asosiy texnologik jihozlarni hisoblash uchun asos hisoblanadi.
Korxonalarning ishlash tartibi yil bo’yi davomiyligi 8 soat bo’lgan uch smena olib boriladi.
Loyihalangan rejimlarning yakuniy ma’lumotlari jadval sifatida yillik ish kunlari soni, sutkasi, smena va jihozlarning ish vaqtining yillik fondini ko’rsatuvchi 7 – jadval shaklida keltiriladi.
7 – jadval
Texnologik o’zgarishlar bo’yicha ishlash tartibi
T.R.
|
TSexlar va bo’limlarning nomi
|
Yildagi ish kun-lari soni
|
Kunlik smenalar soni
|
Smena davo-miyigi, soat
|
Ekspluatatsiya vaqtning yillik
ish fondi, soat
|
Ekspluatatsiya vaqtidan foydalanish koeffitsienti
|
Ish vaq-tining yillik fondi
|
Korxonaning ishlab chiqarish dasturida yilga, sutkasiga, smenasiga, soatiga jami (fraktsiyalar bo’yicha va jami) ishlab chiqariladigan to’ldiruvchi miqdori ko’rsatiladi.
Ishlab chiqarish dasturi hajm birliklarida (mahsulotga nisbatan)korxonaning yillik quvvati va jihozlarning yillik ish vaqti fondi bo’yicha hisoblanadi. Mahsuldorlikni hajm birliklaridan massa birliklariga aylantirish uchun, to’ldiruvchining donadorlik tarkibini va har bir fraktsiyaning uyma zichligini bilish kerak. Korxonaning ishlab chiqarish dasturini aniqlash natijalari 8-jadval ko’rinishida keltiriladi.
8-jadval
|
| |
Kurs loyihasini maqsadi va vazifalari

|
Kurs loyihasini maqsadi va vazifalari
|
bet | 2/21 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 424,4 Kb. | | #255083 |
Bog'liq Beton told kurs loyihaKurs loyihasini maqsadi va vazifalari.
Kurs loyihasining maqsadi - talabani nazariy va amaliy tayyorgarligini aniqlash, uning fikrlash qobiliyatini va olingan bilimlarining chuqurligini va sifatini belgilash xisoblanadi.
Kurs loyihasining maqsadidan kelib chiqadigan asosiy vazifalar quyidagilardan iborat:
- O’zbekiston Respublikasida beton to’ldiruvchilar texnologiyasi faoliyatini tashkil qilishning huquqiy va tashkiliy asoslari;
kasbga malakaviy talablar;
talabalarga beton to’ldiruvchilari texnologiyasi,;
beton to’ldiruvchilari sinflanishi va ularning tarkibi,;
beton to’ldiruvchilarini ishlab chiqarish usullari;
beton to’ldiruvchilar xossalari,
beton to’ldiruvchilarni ishlab chiqarish texnologiyasi,
beton to’ldiruvchilar asosida yengil betonlar tayyorlash bo’yicha nazariy-amaliy bilimlarni uzviylik va uzluksizlikda o’rgatishdan iborat.
Kurs loyihasini bajarish jarayoni o’quv jarayonining ajralmas qismi bo’lgani uchun to’g’ri tashkil etish, yoritilayotgan mavzuning sifatli bayon etilishiga ta’sir ko’rsatadi. SHuning uchun kurs loyihasini bajarish davomida talaba o’z mexnatini quyidagi bosqichlar bo’yicha to’g’ri va samarali taqsimlashi katta axamiyatga ega:
- kurs loyihasi mavzusini tanlash ;
- axborot uslubiy ta’minoti (adabiyotlar, internet) ma’lumotlarini yig’ish va ularni o’rganish;
- kurs ishi mavzusi rejasini tuzish ; Albatta kurs loyihasi raxbari bilan maslaxatlashib.
- mavzuga oid turli ma’lumotlar to’plash va qayta ishlash ;
- kurs loyihasini matnini yozish ;
- kurs loyihasini rasmiylashtirish;
- kurs ishi ximoyasi.
Kurs loyihasini bajarishda talaba o’z ustida mustaqil ishlashi bilan bir qatorda kurs loyihasi raxbarlari bilan zarur bo’lgan xolatlarda maslaxatlashishi va tegishli ko’rsatmalar asosida faoliyat ko’rsatishi zarur xisoblanadi
.
|
| |
Boshqarish tizimi arxitekturasi bayoni

Bu tizim unitsifikatsiyalangan, birlashgan arxitekturadan iborat bo‘lib,
favqulotda
vaziyatlar, himoya va blokirovka vositalari hamda informatsiyani
boshqarish kabi texnologiyalarni o‘z ichiga oladi.
Tizimning taqsimlangan funksiyalari uzluksiz,
mantiqan va ketma-ket
boshqarishga asoslangan rezervlashgan kontrollerdan iborat. Umumishlab
chiqarish arxitekturasini birlashtirgan bu tizim kerakli mahsulotni kerakli vaqtda
tayyorlash, jarayonni optimallashtirish va avtomatlashtirish, shu bilan birga baxtsiz
hodisalarning kamayishiga
imkoniyatini yaratadi
.
Unifikatsiyalangan boshqarish arxitekturasi ishlab chiqarish jarayonlarini
axborotlar va bilimlar bazasi orqali birlashtirishni ta’minlaydi.
Umumiy holatda avtomatik boshqarish 5ta blokdan tuzilgan:
-rasm. Stamicarbon CO2 ning ajratish jarayonning soddalashtirilgan funksional

1.8-rasm. Stamicarbon CO2 ning ajratish jarayonning soddalashtirilgan funksional sxemasi
Ammiak va karbonat angidrid ammiakli karbamat orqali karbamidga 140 bar bosim ostida va
180-185 °C haroratda aylanadi. Ammiak konvertatsiyasi 41% ga, karbon dioksid - 60% ga etadi.
Reaksiyaga etmagan ammiak va karbon dioksid stripperga kiradi, CO2 esa stipper sifatida
ishlaydi. Reaksiyaga keltirilgandan so'ng, CO2 va NH3 qayta ishlanadi va sintez jarayoniga
qaytariladi. Xosil qilingan issiqlik CO2 kompressorining bug’ kiritishi uchun ishlatiladi.
Ushbu jarayonda apparat turli xil tuzilishlari bo'lishi mumkin. Quyida Urea 2000 plus TM
texnologiyasi - havuz kondensatori bilan sintezi berilgan
1.9-rasm. Urea 2000plus texnologiyasi havzani kondensatsiyalanishi bilan sintezlash
texnologiyasining sxemasi keltirilgan
Bu texnologiya muvaffaqiyatli pozitsiyaga ega bo’lib kuniga 3200 tonna karbamid ishlab
chiqarish quvvatiga ega.
Bu jarayonning ifodasi bir reaktor havzasida foydalanishni o'z ichiga oladi. Hovuz reaktori
yordamida sintez qilish afzalliklari:
-
bu holatda u vertikal konsentiratsiyasiga nisbatan 40% kam issiqlik uzatish yuzasi zarur
-
HP kondensator va reaktor bir birlikda birlashtirilgan,
-
ishlab chiqarish tizimining balandligi sezilarli darajada kamayadi,
-
korroziyaga chidamli po'lat quvurlar bilan tutashtirilgan,
Quyida ushbu jarayonning texnologik sxemasi keltirilgan
1.4. Mega karbamid ishlab chiqarishning texnologik sxemasi Hozirgi kunda 5000 tonnagacha quvvatga ega meg-karbamid qurilmalari mavjud. Quyida
"Stamikarbon" tomonidan tavsiya etilgan mega-montajning texnologik sxemasi keltirilgan
Foydalaiilgan adabiyotlar - Қурилиш материаллари, буюмлари ва конструкцияларини ишлаб чиқариш

|
Қурилиш материаллари, буюмлари ва конструкцияларини ишлаб чиқариш
|
bet | 21/21 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 424,4 Kb. | | #255083 |
Bog'liq Beton told kurs loyihaFoydalaiilgan adabiyotlar:
B.A.Asqarov, L.M.Botvina «Poristыe zapolniteli iz mestnogo sыrьya i legkie betonы na ix osnove». Monografiya. T.: Fan. 1990g.
X.A.Akramov, SH.T.Raximov, X.N.Nuritdinov, M.T.Turopov “Beton to’ldiruvchilari texnologiyasi”, o’quv qo’llanma, Toshkent. Ekstremum press, 2010.
X.A.Akramov, SH.T.Raximov, X.N.Nuritdinov, M.T.Turupov “Beton to’ldirgichlari texnologiyasi”. O’quv qo’llanma(lotin imlosida). T.: TAQI. 2012.. CHumakov L.D.
CHumakov, L.D. Texnologiya zapolniteley betona: ucheb. posobie.
2-e izd., pererab. i dop. M. : Izd-vo ASV, 2011. 264 s.
Onatskiy S.P. Proizvodstvo keramzita. – 3-e izd., pererab. i dop. – M.: Stroyizdat, 1987. –110 s.
ItskovichS.M.Zapolniteli dlya betona:Ucheb. posobie dlya stroitelьnыx vuzov. –
2-e izd., pererab. i dop. –Minsk, 1983. –214 s.
Tatski L.I., Kucherova E.A., Balandina T.S. Proektirovanie predpriyatiy po
proizvodstvu zapolniteley dlya betona: Ucheb. posobie. –Novosibirsk: Izd-vo NISI, 1987. –90 s.
O’zRST 8736-93 “Qurilish ishlari uchun qum. Texnik shartlar”
O’zRST 728-96 “Og’ir va mayda to’ldiruvchili beton”.
O’zRST 7473-94. Smesi betonnыe.
O’zRST 9758-96 “Qurilish ishlarida ishlatiladigan g’ovak anorganik to’ldiruvchilar. Sinash usullari”
O’zRST 8267-93. “Qurilish ishlari uchun zich tog’ jinslaridan shag’al va chaqiq tosh. Texnik shartlar.
|
| |
-rasm. Suv klapanining bog‘lanish sxemasi

diapazlni +80 dan +85 oS gacha bo‘lgan oraliqda ishga tushadi.
Rostlanayotgan
harorat diapazoni 0 dan 70 oS bo‘lib, u rostlagichning
yuza qismidagi panelda
ko‘rsatib turiladi.
TS POWER shuningdek qurilma ichidagi harorat 90 0S dan oshib ketganda
boshqarish signalini to‘xtatuvchi xarorat saqlagichi bilan ham таъминланган.
Қачонки ҳарорат нормаллашганда сигнал автоматик равишда ишга тушади.
Texnik xarakteristikalari:
-
Kuchlanish, V/Gs 400V ±10%/50060, 3fazali;
-
Bir tekis rostlanuvchi maksimal quvvat, kVt 25 ;
-
Rele tomonidan beriladigan maksimal quvvat, 25;
-
Fazadagi maksimal tok yuklamasi, А 40;
-
Korpusning ximoya darajasi IP 20;
- Ishchi harorat diapazoni , oС
10 dan + 70;
-
Rostlanuvchi harorat diapazoni ,oС 0 dan + 80;
-
Boshqaruv signali (kirish), V yoki mA 0/2210 ёки 0/4420;
-
Iste’mol kuchlanishi , VA 5;
-
Releli chiqish (bosqichli ravishda ishga tushuvchi energiyaga bog‘liq bo‘lmagan
rele);
-
O‘lchami,ШхГхВ 125х173х130 ;
-
Vazni, kg 2,85 ;
Йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналишлари бўйича Ҳаракатлар стратегияси

Йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналишлари бўйича Ҳаракатлар стратегияси
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналишлари бўйича Ҳаракатлар стратегияси
|
Oliy matematika kafedrasi majlisi - bet 26

Oliy matematika kafedrasi majlisi
30.05.2024 y. Bayonnoma №28
Oliy matematika kafedrasi majlisi
30.05.2024 y. Bayonnoma №28
Variant 95.
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
2023/2024o‘quv yili, barcha yo‘nalishlar uchun
YAKUNIY NAZORAT SAVOLLARI
TASDIQLAYMAN
Kafedra mudiri, dots.
Qalandarov O‘.N.
___________
1.
Berilgan funksiya hosilasini toping:
𝑦
′
−?
2.
Oshkormas shaklda berilgan funksiyalarning hosilalarini hisoblang:
3.
4.
Berilgan qatorlarning yigʻindisini hisoblang
5.
z=5x+8y-2x
2
-2y
2
; funksiya ekstremum nuqtasi va ekstremal qiymati topilsin
YAKUNIY NAZORAT savollarini tuzuvchi: ___________Fayzullayev.Sh.M
Variant 96.
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
2023/2024o‘quv yili, barcha yo‘nalishlar uchun
YAKUNIY NAZORAT SAVOLLARI
TASDIQLAYMAN
Kafedra mudiri, dots.
Qalandarov O‘.N.
___________
1.
𝑧 = −√5 + √15 ⋅ 𝑖
;
𝑧
7
−? √𝑧
3
-?
2.
Oshkormas shaklda berilgan funksiyalarning hosilalarini hisoblang:
3.
4.
z= -3xy+x
3
+y
3
; funksiya ekstremum nuqtalari va ekstremal qiymatlari topilsin
5.
Berilgan qatorlarning yigʻindisini hisoblang
YAKUNIY NAZORAT savollarini tuzuvchi: ___________Fayzullayev.Sh.M
.
1
arccos
2
Tarkibiy o'zgartirishlarni chuqurlashtirish, milliy iqtisodiyotning

|
Tarkibiy o'zgartirishlarni chuqurlashtirish, milliy iqtisodiyotningBog'liq gVrce39JkgsNRtL5kjp4MQRHzKFlIW4utGTdXPrM3.2. Tarkibiy o'zgartirishlarni chuqurlashtirish, milliy iqtisodiyotning
etakchi tarmoqlarini modernizasiya va difersifikasiya qilish hisobiga
uning raqobatbardoshligini oshirish
:
- milliy iqtisodiyotning mutanosibligi va barqarorligini ta'minlash, uning tarkibida
sanoat, xizmatlar ko'rsatish sohasi, kichik biznes va xususiy tadbirkorlik ulushini
ko'paytirish;
- ishlab chiqarishni modernizasiya qilish, texnik va texnologik jihatdan yangilash,
ishlab chiqarish, transport-kommunikasiya va ijtimoiy infratuzilmadagi loyihalarni
amalga oshirishga qaratilgan aktiv investisiya siyosatini olib borish;
- sanoatni yuqori texnologiyali qayta ishlash tarmoqlarini, eng avvalo, mahalliy xom-
ashyo resurslarini chuqur qayta ishlash asosida yuqori qo'shimcha qiymatli tayyor
mahsulot ishlab chiqarish bo'yicha jadal rivojlantirishga qaratilgan sifat jihatidan yangi
bosqichga o'tkazish orqali yanada modernizasiya va diversifikasiya qilish;
3.3. Qishloq xo'jaligini modernizasiya qilish va jadal rivojlantirish
-
tarkibiy o'zgartirishlarni chuqurlashtirish va qishloq xo'jaligi ishlab chiqarishni
muttasil rivojlantirish, mamlakat oziq-ovqat xavfsizligini yanada mustahkamlash,
ekologik toza mahsulotni ishlab chiqarishni kengaytirish, agrar sektorining eksport
salohiyatini sezilarli darajada oshirish;
- paxta va boshoqli don ekiladigan maydonlarni qisqartirib, ekin maydonlarini yanada
maqbullashtirish, bo'shab qolgan erlarga kartoshka, sabzavot, oziq-ovqat va moyli
ekinlarni, shuningdek yangi intensiv bog'va uzumzorlarni joylashtirish;
- qishloq xo'jalik ekinlarining yangi selektsiya navlarini hamda yuqori mahsuldorlikka
ega, kasallik va zararkunandalarga chidamli, mahalliy er-iqlim va ekologik sharoitlarga
moslashgan hayvonot turlarini yaratish va ishlab chiqarishga joriy etish bo'yicha ilmiy-
tadqiqot ishlarini kengaytirish
|
| |
Йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналишлари бўйича Ҳаракатлар стратегияси - bet 4

2.5
.
Sud-huquq tizimida qonuniylikni yanada mustahkamlash
- huquqni muhofaza qiluvchi va nazorat qiluvchi organlar ishini samarali
rejalashtirish va uning natijalarini tahlil qilish, tizimli huquqbuzarliklarni aniqlash
hamda ularning sabab va shart-sharoitlarini bartaraf etish;
- sud, huquqni muhofaza qiluvchi va nazorat qiluvchi organlar xodimlarini o'qitish,
tanlash, tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirish, rotasiya qilish tizimini
takomillashtirish;
- huquqni muhofaza qiluvchi va nazorat qiluvchi organlar xodimlari orasida
huquqbuzarliklarni oldini olish, profilaktika qilish va bartaraf etish bo'yicha idoraviy
nazoratning zamonaviy mexanizmlarini joriy etish;
- huquqni muhofaza qiluvchi va nazorat qiluvchi organlar faoliyati ustidan
jamoatchilik nazorati mexanizmlari samaradorligini oshirish, fuqarolarning huquqni
muhofaza qilish tizimiga bo'lgan ishonchini mustahkamlash
2.6. Yuridik yordam va xizmat ko'rsatish tizimini takomillashtirish
- davlat hokimiyati va boshqaruv organlarining yuridik xizmati
faoliyati samaradorligini oshirish;
- advokatura institutini rivojlantirish, jinoyat, fuqarolik,
ma'muriy va ho'jalik ishlarini ko'rib chiqishda advokat o'rnini
oshirish;
- notariat va FHDYO organlari tizimini isloh qilish.
III. Iqtisodiyotni rivojlantirish va liberallashtirishning ustuvor yo'nalishari
3.1. Makroiqtisodiy barqarorlikni yanada mustahkamlash va iqtisodiy o'sish
sur'atlarini saqlab qolish :
- qabul qilingan o'rta muddatli dasturlar asosida makroiqtisodiy muvozanatni
saqlash, tarkibiy va institusional o'zgartirishlarni chuqurlashtirish hisobiga yalpi
ichki mahsulotning yuqori o'sish sur'atlarini ta'minlash;
- harajatlarning ijtimoiy yo'naltirilganligini saqlangan holda Davlat byudjetining
barcha miqyoslarida muvozanatni saqlash, mahalliy byudjetlarning daromad qismini
mustahkamlashga yo'naltirilgan byudjetlararo munosabatlarni takomillashtirish;
- ilg'or xalqaro tajribaga muvofiq instrumentlardan foydalanish hisobiga pulkredit
siyosatini yanada takomillashtirish, milliy valyutaning va ichki bozordagi
narxlarning barqarorligini ta'minlash;
|
Aholini ijtimoiy himoya qilish va sog'liqni saqlash tizimini

4.2. Aholini ijtimoiy himoya qilish va sog'liqni saqlash tizimini
takomillashtirish: (davomi)
-
pensionerlar, nogironlar, yolg'iz keksalar va aholi boshqa ehtiyojmand
toifalarining to'laqonli hayot faoliyatini ta'minlash uchun ularga tibbiyijtimoiy
yordam ko'rsatish tizimini yanada rivojlantirish va takomillashtirish;
- farmasevtika sanoatini yanada rivojlantirish, aholi va tibbiyot
muassasalarining arzon, sifatli dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan
ta'minlanishini yaxshilash, ular narxlarining asossiz o'sishiga yo'l qo'ymaslik
bo'yicha chora-tadbirlarni amalga oshirish;
- aholi kasallanish ko'rsatkichlari pasayishini va hayotining davomiyligi
uzayishini ta'minlash.
4.3. Arzon uy-joylar qurish bo'yicha maqsadli dasturlarni amalga oshirish,
aholining hayot sharoitlari yaxshilanishini ta'minlovchi yo'l-transport,
muhandislik-kommunikasiya va ijtimoiy infratuzilmani rivojlantirish hamda
modernizasiya qilish
-
aholining, eng avvalo, yosh oilalar, eskirgan uylarda yashovchilar va
fuqarolarning uy-joy sharoitlarini yaxshilashga muhtoj boshqa toifalarining
yashash shart-sharoitlarini imtiyozli shartlarda ipoteka kreditlari ajratish hamda
shaharlar va qishloq joylarida arzon uylarni qurish orqali yanada yaxshilash;
- kommunal-maishiy xizmatlar bilan ta'minlanganlik darajasini oshirish, eng
avvalo, yangi suv o'tkazish tarmoqlarini qurish, zamonaviy tejamkor va
samarali texnologiyalarni bosqichma-bosqich joriy etish orqali qishloq
joylarida aholining toza ichimlik suvi bilan ta'minlanishini tubdan yaxshilash;
4.4. Ta'lim va fan sohasini rivojlantirish
- uzluksiz ta'lim tizimini yanada takomillashtirish yo'lini davom
ettirish, sifatli ta'lim xizmatlariga imkoniyatlarni oshirish, mehnat
bozorining zamonaviy ehtiyojlariga muvofiq yuqori malakali kadrlarni
tayyorlash;
- ta'lim muassasalarini qurish, rekonstruktsiya qilish, kapital ta'mirlash,
ularni zamonaviy o'quv va laboratoriya uskunalari, kompyuter texnikasi
va o'quv-metodik qo'llanmalar bilan jihozlash bo'yicha ishlarni amalga
oshirish orqali ularning moddiy-texnik bazasini mustahkamlash
yuzasidan aniq maqsadga qaratilgan chora-tadbirlarni ko'rish;
|
Oliy matematika kafedrasi majlisi - bet 27

Oliy matematika kafedrasi majlisi
30.05.2024 y. Bayonnoma №28
Oliy matematika kafedrasi majlisi
30.05.2024 y. Bayonnoma №28
Variant 99.
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
2023/2024o‘quv yili, barcha yo‘nalishlar uchun
YAKUNIY NAZORAT SAVOLLARI
TASDIQLAYMAN
Kafedra mudiri, dots.
Qalandarov O‘.N.
___________
1.
Berilgan funksiyalarni uzluksizlikka tekshiring, uzluksizlik oraliqlarini
va
uzilish
nuqtalarining
turini
aniqlang.
2.
Differensial yordamida taqriban hisoblab, yo‘l qo‘yilgan xatolik aniqlansin.
3.
Xosmas integrallarni hisoblang yoki uzoqlashuvchi ekanini isbotlang.
4.
Berilgan qatorlarning yaqinlashish sohasini toping
5.
z=x
2
+y
2
-6x-8y funksiyani ekstremum nuqtalari va ekstremal qiymatlari topilsin
YAKUNIY NAZORAT savollarini tuzuvchi: ___________Fayzullayev.Sh.M
Variant 100.
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
2023/2024o‘quv yili, barcha yo‘nalishlar uchun
YAKUNIY NAZORAT SAVOLLARI
TASDIQLAYMAN
Kafedra mudiri, dots.
Qalandarov O‘.N.
___________
1.
Berilgan funksiya hosilasini toping:
𝑦
′
−?
2.
Quyida berilgan limitlarni Lopital qoidasi yordamida hisoblang
3.
Funksiyalarning berilgan oraliqdagi eng katta va eng kichik qiymatlarini toping
4.
x=-1, 0, 2 qiymatlarda mos ravishda y=0.2; 1; 25 qiymatlarni qabul qiladi. Lagranj interpolyatsion
koʻphadini tuzing va x=1 nuqtada y ni qiymatini aniqlang.
.
1
3
1
)
,
2
,
3
2
,
2
2
,
1
2
,
2
,
5
)
(
)
)
2
(
1
2
-rasm. Mega karbamid ishlab chiqarishning texnologik sxemasi

1.14-rasm. Ammiyakli kislotani aralashtirish yordamida karbamidni xosil qilish jarayoni uchun
soddalashtirilgan funksional sxema
Karbamid sintezining barcha texnologik jarayonlardagi yakuniy bosqichi
karbamid pelletlarini
ishlab chiqarishdir. Keling, bu jarayonni batafsil ko'rib chiqaylik.
Granulalarni olishning ikkita asosiy usuli bor: granullash va maydalash. Granullash usuli
erkin sovuqda bo'lgan karbamid eritmalarining tomchilarini va sovutish havosining qarshi
oqimidagi kristallanishini sovutishdan iborat.
Granulalash jarayoni, karbamid eritmasini va
keyinchalik ko'plab sferik shakllanishga ega bo’lgan standart bo'lgan bir mahsulotnin ikkinchi tur
bir maxsulotga reaksiyaga kirishishidir.
Yigirmanchi asrning oxirida karbamid olish texnologiyasida
granullash usuli bilan
olinadigan va qimmatli xususiyatlardan farq qilgan mahsulot paydo bo'ldi. Hozirgi vaqtda
"qaynab turgan" qatlamda karbamid granullash texnologiyasi Stamicarbon va boshqalar
tomonidan taklif etiladi. granulla qilingan karbamidning asosiy ustunligi - bu granulalarning
yuqori kuchliligi va shuning uchun transportda kamroq qotishidir. Shu bilan birga, mahsulotning
granullatsion birligini qurish uchun sarf bo'lgan xarajatlar, o'rtacha narxga ko'ra, o'rtacha 1,5-1,8
marta yuqori.
Bundan tashqari, karbamid granullatsion birligi, shuningdek, ko'proq ishg'ol
qilingan sohada, ko'plab karbamidning (ishlab chiqarish% 50'sine qadar),
nisbatan yuqori
energiya va korxona narxlari bilan xarakterlidir. Shunga qaramasdan, bugungi kunda granul
mahsuloti ishlab chiqarish hajmining o'sishi sur'atlarning koeffisentlari oshirilmoqda.
1.15-rasm. Primli tayyorlash jarayoni sxemasi (Stamikarbon)
1.16-rasm. Plitkali yotoqli granulyatsiya (Stamikarbon) jarayonining sxemasi
Karbamid
ishlab chiqarishning
samaradorligiga bog'liq bo'lib, biz
texnologiyalarni ko'rib chiqamiz.
raqobatbardoshliligi asosan ammiak ishlab chiqarish
ushbu mahsulotni ishlab chiqarish uchun zamonaviy
Laboratoriyada Olingan natijalar asosida analiz uchun Olingan C)3 namuna kuzatiladi

|
Laboratoriyada Olingan natijalar asosida analiz uchun Olingan C)3 namuna kuzatiladi
|
bet | 19/21 | Sana | 24.11.2023 | Hajmi | 101,62 Kb. | | #104606 |
Bog'liq ANALITIK KIMYO22Laboratoriyada Olingan natijalar asosida analiz uchun Olingan C)3 namuna kuzatiladi.
20.Lyumennist qonuni
27.54. Lyuminessent analiz
Moddalar, atomlar, molekulalar yoki ionlarning turti xil qo'zg'atuvchi omillar ta'sirida shu'lalanish xossasi lyuminessensiya deyiladi. Bunday shu'lalanish 10•10 sek va undan ziyod bo'lishi kerak. Lyuminessensiyaning ikki turi: diskret (ayrim) zarrachalarning shu'lalanishi va rekombinatsion shu'latanish mavjud. Diskret zarrachalarning shu'lalanishida nurlanish markazini tashkil etadigan faqat bitta zarracha qatnashadi. Shu zarracha energiya yutuvchi va shu'lalanuvchi vazifasini bajaradi. Rekombinasion shu'lalanishda nor yutuvchi zarrachalar shu'lalanmasdan boshqa zarracha)ar shu'talanadi. Lyuminessensiyani yuzaga keltiruvchi omillarga ko'ra )yuminessensiya quyidagi turlarga bo'linadi. Agar shu'talanish ultrabinafsha va ko s rinadigan spektr sohalariga to'g'ri keladigan nurtar ta'siridan yuzaga kelsa. bunday lyuminessensiyaga fotolyuminessensiya yoki fluoressensiya deyiladi. Shu'lalanish katod nurlari ta•siridan yuzaga kelsa, bunday Iyuminessensiya katodolyuminessensiya deyiladi. Rentgen nurlari ta'sirida shu'lalanish rentgenol_vuminessensiya. mexanik ta'sir natijasidagi tribolyuminessensiya, isitish natijasida yuzaga keladigani kaidolyuminessensiya, kimyoviy reaksiya energiyasi tufayli yuzaga keladigan shu'lalanish esa xemilyuminessensiya deyiladi. Lyuminessensiyaning bulardan tashqari boshqa turlari ham mavjud. Jumladan, shu'lalanishning davomiyligiga (davom etish vaqtiga) ko ô ra fosforisensiya va fluoressensiyalar farqlanadi. Fosforisensiya qo'zg'atish manbai olingandan keyin ham moddaning muayyan vaqt shu'lalanib turishi bilan,fluoressensiya qo'zg'atish manbai olingandan so•ng modda shu'lanishining to'xtashi bilan bog'liq.
21.kulonametrik titrlash
Кулонометрик титрлаш Электрод потенциали Уэгармас жолдаги кулонометриядан фарвли уларок, кулонометрик титрлашда Уэгармас ток кучини ушлаб туриш керако Ток кучи амперларда ва вакт секундларда берилсаэ эквивалент нуктада модданинг электрокимёвий Уэгариши учун сарф бУлган электр микдорини аниклашимиэ ва ундан модданинг грамм эквивалент микдорини топишимиэ керак бУладио
|
| |