© T.L. Pervushina, 2011 yil

|
© T.L. Pervushina, 2011 yil
|
bet | 2/18 | Sana | 26.11.2023 | Hajmi | 220,18 Kb. | | #105994 |
Bog'liq 00000000 (1)© T.L. Pervushina, 2011 yil
KIRISH
bozor sharoitida rejalashtirish va boshqarish usullariga ehtiyoj va qiziqishning ortishiga olib keldi . Har bir iqtisodiy tizim (korxona) kelajakdagi muammolarni oldindan ko'rish va ushbu muammolarni hal qilish uchun strategiyalarni ishlab chiqish zarurati bilan duch keladi. Binobarin, iqtisodiy tizim savollarga javob berishi kerak: qanday mahsulotlar ishlab chiqarilishi kerak, har bir ishning ijrochisi kim bo'lishi kerak, muvaffaqiyatsizlik ehtimoli qanday? Ushbu muammolarni hal qilishning samarali zamonaviy tendentsiyalaridan biri optimal yakuniy natijaga erishish uchun muqobil tanlovdir. Va bu holda, har bir aniq vaziyatda axborot bazasiga ega bo'lish juda muhimdir. Shunda iqtisodiy tizimning (korxonaning) barcha funksional qismlari bir butunga birlashtiriladi va doimiy o‘zgaruvchan tashqi muhitga adekvat moslashadi.
Rejalashtirish jarayonida korxona faoliyatini rivojlantirish imkoniyatlari va yo'llari, maqsadlari va qarama-qarshi nuqtai nazarlari, muvaffaqiyat mezonlari va ustuvorliklarini ta'minlash kerak. Hech qanday yangi narsa muvaffaqiyatsizlikka uchramasdan ishlab chiqilmaydi.
Korxonaning samaradorligi ko'p jihatdan xavfni oldindan ko'rish va tahlil qilish va yakuniy natijani bashorat qilish qobiliyati bilan belgilanadi.
“Xavflarni baholash va tahlil qilish” fanining maqsadi talabalarning risklar iqtisodiyoti va risklarni boshqarish sohasidagi fundamental ma’lumotlar to‘plamini o‘zlashtirishlari hamda talabalarda mustaqil qarorlar qabul qilish ko‘nikmalarini rivojlantirishdan iborat. Kurs “Moliya-xo'jalik faoliyatini tahlil qilish va diagnostika qilish”, “Ijtimoiy-iqtisodiy prognozlash”, “Matematika” kabi fanlar bilan chambarchas bog'liq.
Fanni o'rganishning vazifalari: xavflarni baholashning mohiyati, mezonlari, ko'rsatkichlari va usullarini o'rganish; chet el va mahalliy amaliyotda xavflarni baholash tajribasini o'rganish; xavflarni tasniflash, ularni tizimlashtirish; Xatarlarni baholash usullarini tahlil qilish va muayyan vaziyatni baholash uchun tegishli metodologiyani qo'llash; muayyan biznes sharoitida risklarni boshqarishning tegishli usullarini tanlash.
Ma’ruzalar kursi 060500 (080901) va 060800 (080502) mutaxassisliklari bo‘yicha Davlat ta’lim standarti va o‘quv fanlari dasturi talablariga muvofiq tuzilgan.
Kurs dasturi ma'ruzalar, amaliy mashg'ulotlar va kurs natijalari bo'yicha testni o'z ichiga oladi. Fan 9-semestrda (5 yillik kunduzgi oʻqish uchun), 3-semestrda (060500 (080109) mutaxassisligi boʻyicha 3 yillik oʻqish uchun) va 5-semestrda (3 yillik oʻqish uchun) oʻrganiladi. 0608000 (080502) mutaxassisligi bo'yicha). Kursni o'rganish natijalariga ko'ra imtihon (test) topshiriladi.
Ushbu ma'ruzalar kursida muallif o'z tadqiqoti tajribasiga asoslanib, xavflarni baholash va boshqarishning eng dolzarb muammolarini yoritib berish vazifasini qo'ydi. Muammo bo'yicha mahalliy va xorijiy mualliflarning adabiy manbalaridan ham keng foydalaniladi.
MAZMUNI
Sahifa
Kirish 4
1-ma'ruza Biznes tavakkalchilik tizimining nazariy asoslari 6
“Xavf” atamasining kelib chiqishi, tushunchasi 6
Ko'rsatkichlar, xavf toifalari 10
Xavfli vaziyatlarni tahlil qilishning uslubiy yondashuvlari 15
2-ma'ruza Biznes risklari tizimi 27
Xatarlarni tasniflash 27
Korxona darajasida xavflarni tasniflash. Sanoatga xos xavflar (kimyo va o'rmon xo'jaligi kompleksi misolida) 29
Daromad va risk o'rtasidagi bog'liqlik. Tizimli xavf 34
3-ma'ruza Xatarlarni baholash usullari va usullari 39
3.1 Xavfli vaziyatlarni baholash usullari 39
3.2 Xatarlarni baholash usullari 51
4-ma'ruza Xavfli muammolarni hal qilish yo'llari 62
4.1 Xatarlarni kamaytirishning ichki mexanizmlari 63
4.2 Xatarlarni kamaytirishning tashqi mexanizmlari 69
Xulosa 73
Bibliografiya 74
|
| |