Sutni gomogenizatsiyalash - B isaboyev, Z. Sh. Sapayeva, Z. J. G'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari o'zbekiston...

|
B isaboyev, Z. Sh. Sapayeva, Z. J. G'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari o'zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta maxsus ta’lim vazir/igi tomonidan 5541100 «Oziq-ovqat texnologiyasi»
|
bet | 143/231 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 1,23 Mb. | | #155970 |
Bog'liq Sapayeva, Z. J. G\'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari-fayllar.orgSutni gomogenizatsiyalash. Gomogenizatsiyalash-bu sut tarkibidagi yog‘ sharchalarini yanada kichik zarrachalarga parchalash demakdir.
12,5-15 MPa bosim ostida sut plunjer nasos yordamida yutish kamerasiga tushadi. Klapan sal ochiladi va sut klapan bilan bo‘shliq orasidan o‘tadi. Mana shu bo‘shliqdan o‘tish paytida sutdagi oichami
10 mkm boigan yog‘ sharchalari parchalanadi. Sut 60 °C haroratda gomogenizatsiyalanadi. Sutni samarali gomogenizatsiyalash faqatgina sut tarkibidagi yog* sharchalarining haroratiga bogiiq boimasdan, balki gomogenizatorda gomogenizatsiyalash jarayonida hosil boiadigan bosimga ham bogiiqdir. Gomogenizatsiyalashda bosim qancha yuqori boisa, yirik yog* sharchalarini parchalash shuncha samarali boiadi.
Sutga issiqlik bilan ishlov berish. Kasallik qo‘zg‘atuvchi (patogen) mikroorganizmlarni yo‘qotish maqsadida sutga issiqlik ishlovi beriladi. Issiqlik ishlovi berish 65-145 °C haroratda olib boriladi. Sut ishlab chiqarish korxonalarida sutga issiqlik ishlovi berish ikki usulda olib boriladi.
Bular: yuqori haroratli (pasterizatsiyalash va sterilizatsiyalash) va past haroratli (sovitish va muzlatish) usullardir.
Sutni pasterizatsiyalash-Ъи sutni qaynash haroratidan past haroratda qizdirish demakdir. Sut 65-95°C haroratda 15-20 sekunddan 30 minutgacha pasterizatsiyalanadi. Sutni pasterizatsiyalash uchun rezervuarli, quvurli va plastinkali pasterizatorlar qoilaniladi.
Harorati 8-10 °C boigan xom sut nasoslar yordamida quvurli pasterizatorning pastki silindriga yuboriladi. Pastki silindrda sut harorati 50 °C boiguncha bug1 bilan qizdiriladi. Isigan sut pasterizatorning yuqori silindrlariga kelib tushadi. Bunda sut harorati 50-90 °C boiguncha bug1 bilan isitiladi va apparatdan pasterizatsiyalangan holda chiqariladi.
Sutga issiqlik ishlovi berishda pasterizatsiya va sterilizatsiyalashdan tashqari dezodoratsiya ham olib boriladi. Sut tarkibidagi uchuvchan moddalar uning ta’mi va hidiga ta’sir etadi. Kislorod yog‘ sharchalarining va vitaminlarning oksidlanishiga olib keladi. Bu omillarni bartaraf etish maqsadida sut dezodoratsiya qilinadi. Bu jarayon vakuum-dezodoratsion qurilmalarda 65-70 °C haroratda 0,04-0,06 MPa bosim ostida 4-5 sekund 244
davomida olib boriladi. Bunday sharoitda sut qaynaydi va sutdan chiqqan bug' bilan birga keraksiz gaz va uchuvchan moddalar yo‘qotiladi.
Sutni sterilizatsiyalash-sut tarkibidagi barcha sporali mikroorganizm- larni yo‘qotish maqsadida unga 100 °C dan yuqori haroratda issiqlik bilan ishlov berish demakdir.
Sutni sterilizatsiyalashning quyidagi rejimlari mavjud:
118 °C haroratda 15-20 minut davomida bosim ostida avtoklavlarda shisha idishda qadoqlangan sutni sterilizatsiyalash;
120 °C haroratda 15-20 minut davomida uzluksiz harakatlanuvchi sterillizatorlarda shisha idishga qadoqlangan sutni sterilizatsiyalash;
140-145 °C haroratda 3-4 sekund saqlab, so'ngra 20 °C haroratgacha sovitib qog‘oz xaltachalarga quyib qadoqlash.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
B isaboyev, Z. Sh. Sapayeva, Z. J. G'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari o'zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta maxsus ta’lim vazir/igi tomonidan 5541100 «Oziq-ovqat texnologiyasi»
|