nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Rastr ma’lumot tiniqligi - Xomidov Muzaffarning "Geoaxborot texnologiyalari"

birligi qanchalik kichik boʻlsa, tiniqlik koʻrsatkichi yanada sifatliroq boʻladi, ya’ni
10 metrli tiniqlikdagi ma’lumot 30 metrli tiniqlikdagi ma’lumotdan ancha
ravshanroq koʻrinadi. Shuning uchun iloji boricha tiniqlik birligi kichkina boʻlgan
ma’lumot bizga joy haqida yanada aniqroq ma’lumot beradi.
Geoaxborot tizimida har bir rastr ma’lumot ma’lum bir oʻlchamga ega boʻlgan
piksel(katakcha)ga ega va bu oʻlcham uning tiniqligini koʻrsatib beradi. Agar kichik
masshtabdagi rasmga qarasangiz, tasvir aniq koʻrinadi (3-rasm) va uni kattalashtirib
borilsa, oxirida alohida-alohida ajralgan katakchalarni koʻrish mumkin (4-rasm).
3-rasm. Tiniqligi boʻyicha yuqoridan olingan
kosmik tasvir
4-rasm. Kosmik tasvir yaqinlashtirilganda koʻrinadigan kvadratlar
Demak, yuqoridagi rasmdan koʻrinib
turibdiki, har bir katakcha oʻzida
ma’lum bir oʻlchamni va oʻz navbatida, ma’lumotni saqlaydi.
Bu esa kompyuter
xotirasidan joy olish demakdir. Geoaxborot tizimi va masofadan zondlashda tiniqlik
tuchunchasiga alohida toʻxtalib oʻtishdan maqsad – faqat tiniqligi yuqori boʻlgan
tasvirlar bilan ishlash kerak, degan farazdan uzoqlashishdir. Chunki ba’zi
masalalarda, ya’ni regional yoki mamlakat masshtabidagi
tahliliy ishlarni olib
borishda bizga tiniqligi pastroq boʻlgan ma’lumotlar zarur boʻladi. Masalan, Google
Earth kosmik suratlarini tiniqligi yuqori boʻlgan ma’lumot turiga kiritishimiz
mumkin, chunki bunda tiniqlik oʻlchami 1 metrgacha borishi mumkin. Bu esa 1 m2
joyni koʻrishimiz mumkin deganidir. MODIS turkumidagi ma’lumotlarda tiniqlik
oʻlchami 250 metr boʻladi. Ammo 1 metrli tiniqlikdagi ma’lumotni
oladigan
boʻlsak, unda bizga kompyuter xotirasidan katta joy va uni qayta ishlash jarayonida
koʻp vaqt talab etiladi (har bir katakchaga soʻrov amalga oshiriladi) hamda bu', oʻz
navbatida, resurs va vaqt taqchilligiga olib kelishi mumkin. Vaholanki, bizga
faqatgina regional masshtabdagi (masalan, Markaziy Osiyo) tahliliy ma’lumotlar
zarur boʻladi. Shunday holatlarda tiniqligi past boʻlgan (250 m, 1 km) ma’lumotlar
bilan ishlash bizga qulay boʻladi.
Vektorlash - Xomidov Muzaffarning "Geoaxborot texnologiyalari"

Vektorlash. Vektor model koordinatali geometriya yordamida aniqlanadigan
alohida nuqtalar, chiziqlar va maydonlardan tashkil topgan. Vektorlar bu grafik
obyektlar hisoblanadi va aniq yoʻnalish, uzunlik hamda shakl boʻladi. Vektor
formatdagi shakllarning eng sodda koʻrinishi sifatida koordinataga ega boʻlgan ikki
(boshi va oxirgi) nuqtadan tashkil topgan chiziqni olishimiz mumkin. Agar ushbu
chiziqlar bir nechta boʻlib, ketma-ket joylashgan uzilmas chiziqlar toʻplamidan
iborat boʻlsa, unda bu shakl barchamizga ma’lum boʻlgan poligon koʻrinishda
boʻladi. Bunda shaklni tashkil qiluvchi birinchi va oxirgi nuqtalar bir-biriga tengdir,
ya’ni bu ikki nuqta bir-biriga oʻzaro ustma-ust tushadi.
GEOFAZOVIY TAHLIL
Geofazoviy ma’lumotlar tahlili
GATda ma’lumotni geofazoviy ma’lumot deb atasak, birmuncha toʻgʻri
boʻladi. Chunki bu tizimda asosan har bir nuqta va har bir chiziq oʻzining
joylashuviga qarab turli koordinatalarga ega boʻladi hamda bu koordinatalar
jamlanib, joy toʻgʻrisida umumiy tushuncha hosil qilinadi. Kelgusida esa u fazoviy
tahlil va boshqa turdagi tahliliy ishlarga asos boʻlib xizmat qiladi. Geofazoviy
ma’lumotlarning manbayi bu raqamlangan kartalar, aerofotosuratlar, kosmik
suratlar, statistik jadvallar va GATga bogʻliq boʻlgan boshqa ma’lumotlar boʻlishi
mumkin. Bundan tashqari, geofazoviy ma’lumotlar bevosita syomka (GPS syomka,
geodezik asboblar yordamidagi syomka) natijalaridan ham atribut ma’lumot sifatida
olinishi mumkin. Oldingi boblarda aytilganidek, ma’lumot olishning yana bir qulay
yoʻli bu ma’lumotni sotib olishdir. Geografik ma’lumotlarni olgandan soʻng bu
ma’lumotlar oʻzaro bir-biriga ma’lumotlar bazasi orqali bogʻlanishi kerak. Bu esa,
oʻz navbatida, kartadagi va bazadagi ma’lumotlarni bir-biriga bogʻlab, yagona va
umumiy ma’lumot olish imkoniyatini beradi.
Fazoviy yoki geofazoviy tahlil bu modellashtirish, aniqlash va model
natijalarini oʻzgartirish jarayonidir. Model tasvirlash va boshqarish mumkin boʻlgan
raqamli formatning joy toʻgʻrisidagi haqiqiy tushunchasini namoyon qiladi. Fazoviy
tahlil jarayoni moslikni aniqlash, baholash va prognozlash, oʻzgartirish va tushunish
kabi ishlarda muhim sanaladi. GATning eng muhim vazifalaridan biri ham
geofazoviy ma’lumotlar va ularning atributlarini qaror qabul qilish uchun tahlil
qilishdir. Geofazoviy ma’lumotlar joy toʻgʻrisidagi haqiqiy axborotlarga ega boʻlish
va ma’lumotlarni tahlil qilish hamda oʻzgartirish uchun qoʻllaniladi. Shuning uchun
ham geofazoviy tahlil oddiy arifmetik amallardan mantiqiy model tahlillariga
boʻlinadi.
Tahliliy imkoniyat GATning yutugʻi hisoblanadi. Fazoviy tahlil ishlarining
mavjudligi GATni boshqa axborot tizimlaridan farqlovchi muhim omillardan biridir.
Boshqa axborot tizimlaridagidek ma’lumot olish yoʻllari bir xil boʻlsa-da, tahliliy
ishlar va unga ketadigan vaqt eng katta farqlovchi omil hisoblanadi. Geotahlil
natijalari keyinchalik karta, hisobot, diagramma orqali tasvirlanib, foydalanuvchiga
yetkaziladi.
|
Ma’lumotlar bankining tarkibi

Geoaxborot tizimining ilmiy
asoslari
176
Ma’lumotlar katalog bazasining jadvallari bir-biri bilan uzviy bog‘liqdir.
Bu hol birdaniga bir necha jadvalga ma’lumotlarni tushirish, shuningdek, bir
vaqtning o‘zida bir necha jadvallar ma’lumotlaridan foydalanish imkonini beradi.
O‘zaro bog‘liq jadvallar ma’lumotlar bazasini tashkil etishning samarali usuli
bo‘lib, disk xotirasini tejamli sarflash hamda ma’lumotlarni yangilash va tanlashni
tezlashtirish mumkin bo‘ladi.
Qayta tasniflash – - Xomidov Muzaffarning "Geoaxborot texnologiyalari"

Kartalar inson tarafidan vizual yoki kompyuter tomonidan raqamli tarzda
koʻrinishi mumkin. Inson tarafidan vizual taqqoslaganda
inson intuitsiyasiga
tayangan holda turli farq yoki oʻxshashliklarni topishi mumkin.
5.4-rasm. Qayta tasniflashga misollar
(Manba: Bxatta, 2008)
5.5-rasm. Asl kartaning tasniflash va qayta tasniflashdan keyingi koʻrinishi
(Маnbа: Bxatta, 2008)
Lekin farqni ajrata olish turli insonlarda turlicha boʻlishi mumkin. Shuning uchun
ham bu usul orqali aniq oʻxshashlik yoki farqni topish qiyin.
Dastur orqali matematik tarzda kartani taqqoslash ba’zi oʻxshashlik
mezonlarini baholay olishi, lekin qolgan oʻxshashliklarni aniqlay olmasligi ham
mumkin. Umuman olganda, dastur orqali taqqoslash oʻzi mustaqil ish olib
bormay, balki berilgan mezonlar orqali ish bajaradi. Inson tarafidan kuzatish orqali
adashish mumkin (5.6-rasm), lekin dasturga mos mezonlar kiritilib qoʻyilsa va
ma’lum bir usul yaratilsa, u holda dastur kartani avtomatik tarzda taqqoslaydi va
bu usul eng ma’quli hisoblanadi.
Geoaxborot tizimida atribut ma’lumotni tasvirlash va
statistik tahlil uchun
keng qoʻllaniladigan usullardan biri bu grafik orqali tasvirlashdir. Koʻpincha
statistik grafiklar turli xil grafiklar, jumladan qator, ustun, boʻlaklar, chiziqlar
orqali tasvirlanishi mumkin boʻlgan sinf va miqdorga bogʻliq boʻladi (5.7-rasm).
Agar ma’lumot oʻzida hozirgi prognoz qilingan qiymatlarni saqlasa, radar
axborotni tasvirlash uchun grafik va diagrammalar qoʻllaniladi.
5.6-rasm. Yonma-yon qo yilgan ayni bir joining ikki xil kartasini vizual qiyoslash
(Manba: Bxatta, 2008)
5.7-rasm. Ikki rastrli kartani katakchalar orqali avtomatik qiyoslash
(
Manba: Bxatta, 2008)
Texnikaning asosi - Bolalar jismoniy tarbiya nazaryasi va texnologiyalari

Texnikaning detali-
bu harakat tarkibiga kirgan, lekin uning asosiga, zvenolariga
ziyon etkazmaydigan qo‘shimcha harakatlar yoki shu harakat mexanizmi tarkibidagi
eng mayda bo‘laklardir. Uni harakat tarkibida bajarsa ham bajarmasa ham bo‘ladi.
Masalan, uzunlikka sakrashda kimdir tanaga tezlik berishni keskin tezlanish bilan,
kimdir tezlanishni asta-sekinlik bilan boshlaydi. Individual xususiyatlardan to‘g‘ri
foydalanish individual texnikani ko‘rsatadi. Individual texnika mazkur sportchi uchun
eng
takomillashgan
texnika
hisoblanadi.
qoniqarsiz”
baho qo`yiladi

- mavzularga tayyor bo‘lmasa 0-10 ball.
I.2. Ikkinchi joriy nazorat – maksimal 15ball.
- amaliy mashg`ulotlarda to`liq qatnashsa va savollarga to‘liq javob bera olsa
13-15ball.
- amaliy mashg`ulotlarda to`liq savollarga qisman javob bera olsa 11-12 ball.
- amaliy mashg`ulotlarda qatnashsa va savollarga javob berishga harakat qilsa 9-10
ball.
- mavzularga tayyor bo‘lmasa 0-10 ball.
Vektor va rastr ma’lumot, metama’lumotlar

Rastr formatning qulaylik taraflaridan biri – u raqamli relyef modeli (DEM)
ni hosil qilishi mumkin.
Rastrlash. Rastrlashni berilgan analog yoki qogʻoz koʻrinishidagi
tasvirni
raqamli koʻrinishga keltirib, raqamli tasvir olish jarayoni sifatida tushunish mumkin.
Bundan tashqari, vektor formatdan rastr formatga keltirish orqali ham rastrlash ishi
amalga oshirilishi mumkin. Qogʻoz koʻrinishidagi tasvirni rastrlashning eng keng
tarqalgan usuli bu skanerlash jarayonidir. Oldin ta’kidlanganidek, ishlatish
maqsadiga koʻra oddiy yoki maxsus skanerlardan foydalanish mumkin.
Quyida
skaner yordamida rastrlash jarayonini tushuntirib oʻtamiz.
Skanerlash (scanning) – skaner yordamida analog tasvirni raqamli (rastr)
formatga keltirish jarayoni. Skanerlash jarayonida grafik va kartografik
ma’lumotlarni vektor koʻrinishga keltirish uchun kerakli boʻlgan bosqichlar amalga
oshiriladi. Bu jarayonda skanerdan tashqari raqamli videokamera,
fotoapparat va
grafoqurilma kabi moslamalar ham qoʻllanilishi mumkin.
GATda
ishlatish
uchun
oddiy
koʻrinishdagi
mediama’lumotlarni
skanerlashning uch muhim sabablari mavjud:
hujjatlar, jumladan bino-inshootlar plani, CAD chizmalari va binoni kadastr
hujjatlari asosida oʻrganish uchun ma’lumot saqlashni takomillashtirish hamda
ma’lumotlarni geografik jihatdan indeksatsiya qilish;
negativ (fotoplyonka), qogʻoz kartalar, aerofotosuratlar
va tasvirlar boshqa
ma’lumotlarga nisbatan geografik bogʻlanishi uchun skanerlanadi hamda
geokodlanadi (odatda bunga vektorlash misol boʻladi);
kartalar, aerofotosuratlar va tasvirlar vektorlashdan va bazada fazoviy tahlil
qilinishidan oldin skanerlanadi.
GATda qatlamlarni hosil qilish uchun 8 bit (256 rangli) 400 dpi (16
nuqta/mm) xususiyatiga ega boʻlgan skaner yoki
skanerlash jarayoni orqali
kartalarni skanerlash juda yaxshi tanlovdir. Fazoviy tahlil qilish uchun olinadigan
rangli aerofotosurat uchun 8 bit 900 dpi xususiyatiga ega boʻlgan skaner yoki
skanerlash (skanerni ichida moslab olsa boʻladi) koʻproq mos keladi. Skanerlash
natijasida hosil qilingan ma’lumotning
sifati asl nusxa holati, skanerlovchi
qurilmaning sifati va skanerlash oldi tayyorgarligiga bogʻliq boʻladi. Skanerlashning
kamchiliklaridan biri bu ba’zida optik qurilmalarda tasvirning buzilib qolishi va
keraksiz tasvirlarning hosil boʻlishidir. Tasvirning tiniqligini oshirishimiz keraksiz
qoʻshimcha tasvirlarni keltirib chiqarishi mumkin.
Agar tasvirning tiniqligini
kamaytirsak, bizga kerakli boʻlgan kichik obyektlar tushmay qolishi mumkin.
Farmoyish va singallar berish usuli

hikoya qilishga o‘xshaydi (1,5 2 minut) vaqt davom etadi. Bunda tarbiyachi o‘yin
mazmuni va qoidalarini qisqa obrazli hikoyada ochib beradi.
Masalan:«Bor
ekanda
yo‘q
ekan,
chiroyli
qayrilma
shoxli va beozor kulrang oq ona echki bor ekan. Uning bolachalari bor ekan…»
Bolalarni o‘rgatishda ko‘rgazmali va og‘zaki usullarning maqsadga muvofik qo‘shib
olib borilishi, ularning o‘zaro bog‘liqligi, harakatlarni idrok etish va qayta
bajarishning aniqligiga va obrazliligini va bolalar bajaradigan harakatli topshiriqlar,
ular mazmuni va har bir harakat faoliyatining barcha elementlari izchilligini ongli
tushunilishini
ta‘minlaydi.
Amaliy metodga oid usullar
Bolalarni harakatga o‘rgatishda tarbiyachi ko‘rgazmali
va og‘zaki usullar bilan o‘zaro bog‘liq turli amaliy usullar majmuasidan foydalanadi.
U mashqlarni, harakatli o‘yinlardagi ayrim rollarni, boshqaruvchi rolini bajarib
ko‘rsatadi, bolalarni topshiriqlarga jalb qilib va namuna ko‘rsatib ularni
musobaqalarda qatnashishga rag‘batlantiradi. Masalan, kim harakatli topshiriqni
tezroq
, yaxshiroq, to‘g‘riroq bajaradi, u bolalarga o‘zini qanday tutish va qanday
hatti-harakat qilishni ko‘rsatadi.Tarbiyachi bolalarning amaliy faoliyatini tashkil
etayotib butun ta‘lim jarayonini mashg‘ulotning vazifalari, mazmuniga muvofiq
rejalab oladi. Bolalarga jismoniy harakatlarni o‘rgatishda hamma metod va
usullardan o‘zaro mujassam holda foydalanish lozimJismoniy tarbiya jarayonida
bolalar harakat malakasi va ko‘nikmasini egallab boradilar.Harakat malakasi harakat
texnikasini egallash darajasi bilan belgilanadi. Harakat malakalarining ikki turi
farqlanadi: ulardan biri yaxlit harakat faoliyatini amalga oshiriladi, ikkinchisi ayrim,
murakkabligiga ko‘ra turlicha harakatlarda ifodalanadi. Birinchi turdagi malakalar
o‘yinlar, kurashlar bilan bog‘liq. Ikkinchi turdagi harakat malakalari rivojlanish
harakat
texnikasini
dastlabki
egallashdan
yanada
yuksaklikka,
uni
takomillashtirishgacha boradi.Harakat ko‘nikmasi bu harakat texnikasini egallash
darajasi bo‘lib,unda xarakatlarni boshqarish avtomatik tarzda kechadi va harakatlar
o‘ziningbarqarorligi bilan ajralib turadi. Harakat ko‘nikmasini shakllantirish birinchi
va ikkinchi signal tizimlarining o‘zaro harakatidagi dinamik stereotipning yuzaga
kelish jarayonidan iboratdir. Harakat ko‘nikmalarining, bola uchun amaliy ahamiyati
juda katta.Hosil qilingan ko‘nikmalar jismoniy va psixik kuchlarni tejamkorlik bilan
sarf etish, yaxlit harakat faoliyatiga kiruvchi harakatlarni tez va aniq bajarish
imkonini beradi.
Moddiy 
boyliklarga - Bolalar jismoniy tarbiya nazaryasi va texnologiyalari

Jismoniy tarbiya nazariyasining g‘oyaviy asosiy shaxs haqidagi falsafiy ta‘limot
hisoblanadi. Jismoniy tarbiya nazariyasining ilmiy - tibbiy asosi (anatomiya,
fiziologiya, gigiyena, bioximiya, biomexanika va boshqalar) fanlar majmuasidan
tarkib topgan. Tibbiy fanlar sohasida erishgan yangi yutuqlar jismoniy tarbiya
nazariyasi tomonidan jismoniy mashqlarni o‘rgatish usullari, vositalarini tanlashni
asoslash, qo‘yilgan vazifalarni hal yetishning samarali yo‘llarini ishlab chiqishda
foydalaniladi. Bimexanika harakat texnikasini tadqiqot qilib borib, uni bajarishni
baholashga, yo‘l qo‘yilgan xatoliklarni yo‘qotish yo‘llarini belgilashga hamda
harakat malakalarini shakllantirishda eng yaxshi natijalarga erishishga yordam beradi.
Bioximiya tomonidan jismoniy mashqlar bajarilish ta‘sirida kishi organizmida,
jumladan, mushaklarda bo‘ladigan ximiyaviy jarayonlarini o‘rganish natijasida olgan
ma‘lumotlar ularni o‘tkazishda metodikasini takomillashtirishga yordam beradi.
Tibbiy-tabiiy fanlar asosida erishilgan yangiliklar jismoniy tarbiya nazariyasi
jismoniy mashqlarga o‘rgatishning vosita va usullarini tanlash uchun, mashg‘ulotlarni
o‘tkazish metodikasini ishlab chiqishga ko‘maklashadi. Jismoniy tarbiya nazariyasi
pedagogika bilimlar tizimiga kiradi, psixologiya, pedagogika, sportning turlari
(gimnastika, yengil atletika, sport o‘yinlari, suzish va boshqalar) nazariya va
metodikasi bilan chambarchas bog‘langan, jismoniy mashqlarga o‘rgatishning
usullarini tanlash insonning yosh xususiyati hamda shaxsiy psixologiya xususiyatlari
(diqqati, fikrlashi, eslab qolishi)ga tayanadi. Harakatga o‘rgatish masalalarini ishlab
chiqishda jismoniy tarbiya nazariyasi o‘rgatishning umumiy didaktik, prinsiplari va
metodlariga, aqliy, axloqiy, nafosat mexnat va boshqa tarbiya metodlariga tayanadi.
Geoaxborot tizimining ilmiy

Geoaxborot tizimining ilmiy
asoslari
188
Yer uchastkalariga kadastr raqamlarini
berish yer uchastkalaridan
foydalanish huquqlari davlat ro‘yxatidan shahar va shaharchalarda o‘tkazilgan
hollarda ko‘chmas mulk kadastri xizmati, O‘zbekiston Respublikasining qolgan
hududlari bo‘yicha yer resurslari va davlat kadastri tuman xizmatlari tomonidan
amalga oshiriladi. Noturar joy, binolar va inshootlarning
bir qismiga kadastr
raqamlari mazkur obyektlarga egalik qilish huquqlarini ko‘chmas mulk kadastri
xizmati xodimlari tomonidan davlat ro‘yxatidan o‘tkazish vaqtida beriladi.
Yer uchastkalari, bino va inshootlarni O‘zbekiston Respublikasida
identifikatsiyalash tizimining yagona tamoyili bo‘yicha ularga yer uchastkasining
kadastr raqami asos qilib olingan. Kadastr bo‘yicha raqamlash tizimi yer
uchastkalari, bino va inshootlarning kadastr raqamlarini
identifikatsiyalash va
hisobga olingan yagona tizimi integratsiya qilinadi.
Kadastr raqamining majburiy elementlari:
mintaqa (Qoraqalpog‘iston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahri);
ma’muriy tuman va shahar (viloyat tasarrufidagi);
kadastr yer massivi raqami;
kadastr mavzesi raqami;
yer uchastkasi raqami;
bino
yoki inshootning raqami;
bino yoki inshoot bir qismining raqami.
Kadastr raqami quyidagi tuzilmaga ega:
AA:BB:CC:DD:EE:FFFF:GGGG.
Bunda: AA – mintaqaning raqami (kodi) ni bildiruvchi ikki razryadli o‘nlik
son;
BB – mintaqa tarkibidagi ma’muriy-hududiy tuzilmalar. Ma’muriy tuman
yoki viloyat tasarrufidagi shaharning raqamini bildiruvchi ikki razryadli o‘nlik
son;
CC – kadastr yer massivi raqamini bildiruvchi ikki razryadli o‘nlik son;
DD – kadastr mavzesi raqamini bildiruvchi ikki razryadli o‘nlik son;
EE – kadastr mavzesi doirasida yer uchastkasini bildiruvchi ikki razryadli
Geoaxborot tizimining ilmiy

|
Geoaxborot tizimining ilmiyBog'liq Xomidov Muzaffarning Geoaxborot tizimining ilmiy
asoslari
186
tumanlari yer resurslari va davlat kadastri xizmati faoliyatida joriy etish maqsadida
ishlab chiqildi.
6.6. Yer-axborot bazasi uchun kadastr raqamlarini shakllantirish
Davlat yer hisobi ma’lumotlari asosida yer uchastkalariga kadastr raqamlari
beriladi. Raqamli kadastr kartasini tuzish yer-axborot ma’lumotlarini yagona
tizimga solishda katta ahamiyatga ega. Bunda har bir yer uchastkasi alohida kadastr
raqamiga ega bo‘ladi.
Kadastr raqami yer uchastkasi, bino va inshootga tegishli O‘zbekiston
Respublikasi hududida takrorlanmaydigan raqamdir, u qonun hujjatlari bilan
belgilangan tartibda uni takomillashtirishda beriladi va ro‘yxatdan o‘tkazilgan
huquqning mavjud bo‘lguniga qadar saqlanib qoladi. Yer uchastkasiga kadastr
raqamining berilishi undan foydalanish huquqi davlat ro‘yxatidan o‘tkazilganidan
so‘ng amalga oshiriladi.
Yer uchastkalariga kadastr raqamlarining berilishi ularni ro‘yxatga oluvchi
organlarning yer uchastkalariga, imorat va inshootlarga yagona kodlash tizimi
asosida O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1998-yil 22-
yanvardagi «Jismoniy shaxslarga egalik huquqi tegishi uchun imorat va
inshootlarni inventar baholash ishlari olib borilishi haqida»gi 35-sonli qaroriga
binoan amalga oshiriladi. Yer uchastkasi yagona obyekt hisobida bo‘lgan davrda
kadastr raqami o‘zgarmaydi va saqlanib qoladi. Yer uchastkalarining chegaralarini
tasvirlash va holatini hisobga olish uchun 1:2000 dan 1:25000 gacha bo‘lgan davlat
standartlarida qabul qilingan masshtablarda kadastr kartalari yuritiladi. Kadastr
kartalarida yer uchastkalarining kadastr raqamlari ham huquqiy rasmiylashtiriladi.
Kadastr zonalari, massivlari va mavzelarini kadastr bo‘yicha bo‘lish va
shakllantirish vaqtida ularning chegaralari, odatda shaharlar, shahar tumanlari,
qishloqlar, ovullarning ma’muriy chegaralariga to‘g‘ri keladi. Ma’muriy
chegaralar o‘zgarganda kadastr bo‘yicha bo‘linish sxemasiga tegishli
o‘zgartirishlar kiritiladi. Yer uchastkasining kadastr raqamini shakllantirish yer
uchastkasi ko‘chmas mulk obyekti sifatida shakllantirilgan va uning chegaralari
|
| |
Yer uchastkalari to‘g‘risidagi ma’lumotlar

|
Yer uchastkalari to‘g‘risidagi ma’lumotlarBog'liq Xomidov Muzaffarning 6.5. Yer uchastkalari to‘g‘risidagi ma’lumotlar
Yer uchastkasi planini kiritish uchun sichqonchaning o‘ng tugmasi bosiladi
va vujudga kelgan oynadan “…obyektni qo’shing” tanlanadi.
Oyna ko‘chmas mulk obyektlari to‘g‘risidagi ma’lumotlarni ularning
grafik chizmalari bilan bog‘lashga imkon beradigan hoshiyani o‘z ichiga oladi va
ikkita tanlovni beradi: yangini yaratish yoki oldin yaratilgan fayldan tanlash.
Ma’lumotlarni bog‘lash ularni biron joyga jo‘natmasdan oldin tashqi
manbalardan ma’lumotlarni o‘qish va yangilash imkonini beradi. Ma’lumotlarning
tashqi manbalari o‘lchamlari o‘zgarmaydi. Bu esa yaratilgan
dasturda fayldan foydalanishni davom ettirish imkonini beradi, ammo Microsoft
Geoaxborot tizimining ilmiy
asoslari
183
Access - 2010 yordamida uning ma’lumotlariga qo‘shish, olib tashlash yoki
tahrirlash mumkin.
Parol yordamida ma’lumotlar bazasini himoyalash.
1. Ma’lumotlar bazasini yopish. Ma’lumotlar bazasining ortiqcha nusxasi
tayyorlanadi va ishonchli joyda saqlanadi.
2. “Fayl” menyusidan “Oching” buyrug‘i tanlanadi.
3. Strelka “Oching” tugmasidan o‘ngga buriladi, “Monopol” varianti
tanlanib ma’lumotlar bazasi ochiladi.
4. “Servis” menyusida “Himoya” va “Ma’lumotlar bazasi parolini bering”
kichik buyrug`i tanlanadi.
5. «Parol» hoshiyasiga parol registrni hisobga olgan holda kiritiladi.
6. «Tasdiqlash» hoshiyasiga parolni yana bir marta kiritish bilan uni
tasdiqlanadi, shundan so‘ng «OK» tugmasi bosiladi.
7. Parol qo‘yiladi. Ma’lumotlar bazasini foydalanuvchi tomonidan
navbatdagi ochishda dialog oynasi kiritiladi va unga parol yoziladi.
Agar parol yo‘qotib qo‘yilsa, uni tiklash mumkin bo‘lmaydi va
ma’lumotlar bazasi ochilmaydi.
Ma’lumotlar bazasi parolini olib tashlash tartibi:
1. «Fayl» menyusida «Oching» buyrug`i tanlanadi.
2. Strelka «Oching» tugmasidan o‘ngga buriladi, «Monopol» buyrug`i
tanlanadi va ma’lumotlar bazasi ochiladi.
3. «Parolni kiritish zarur» dialog oynasiga ma’lumotlar bazasi paroli
kiritiladi va «OK» tugmasi bosiladi. Parollar registr belgilarini hisobga oladi.
4. «Servis» menyusida «Himoya» va «Ma’lumotlar bazasi parolini olib
tashlang» buyruqlari tanlanadi. Bu buyruqlardan faqatgina ma’lumotlar bazasiga
oldin parol belgilangan taqdirdagina foydalaniladi.
5. «Ma’lumotlar bazasi parolini olib tashlang» dialog oynasiga mavjud
parol kiritiladi.
6. «OK» tugmasi bosiladi.
«Yeravtobank» dasturi uchun hujjatlar ro‘yxati (namunaviy ko‘rinishda):
|
| |
Onglilik, faollik va mustaqillik tamoyillari

yarashga opshiriqlar belgilashni ko‘zda tutadi. Tushunarlilikni asosiy shartlaridan biri
izchillik va jismoniy mashqlarni tobara murakkablashtirib borish hisoblanadi. Bola
imkoniyatlari muayyan birlikdagi omillar bilan belgilanadi: jismoniy tayyorlanganlik
meyorlari bo‘yicha sinash, vrach tekshiruvi, bevosita pedagogik kuzatish.Yakka
yondashuv bolaning o‘ziga xos funktsional imkoniyatlarini hisobga oladigan alohida
ta‘sirlarni ko‘zda tutadi (harakatlarni o‘zlashtirish turlicha kechadi, organizm
jismoniy yuklamani
turlicha qabul qiladi
, moslashish dinamikasi ham turlicha) Yakka
yondashuvning maqsadi tug‘ma fazilatlarni rivojlantirish, yangi ijobiy sifatlarni,
qobiliyatlarni tarbiyalash, zarurat bo‘lganda nerv tizimining tipologik xususiyatlarini
maqsadga muvofiq tarzda o‘zgartirishdan iboratdir.
Musobaqa metodi - Bolalar jismoniy tarbiya nazaryasi va texnologiyalari

to‘g‘ribosib o‘tishda mo‘ljal olishdan foydalanish; ko‘rgazmali qo‘llanmalar,
teleeshittirishlar,
fotografiyalar,
suratlar
foydalanishdan
iboratdir.
Taktil mushak
ko‘rgazmaliligi bolalarning harakat faoliyatiga jismoniy tarbiya
qo‘llanmalarini kiritish bilan ta‘minlanadi. Masalan: tizzani baland ko‘tarib yugurish
ko‘nikmasini hosil qilish maqsadida ketmaket qo‘yilgan yoy shaklidagi
darvozachalar qo‘llaniladi.Yugurish paytida oyoqni bu to‘siqlar osha ko‘tarib o‘tish
bolaning
tizzani
baland
ko‘tarish
ko‘nikmasini
egallashiga
yordam
beradi.
Yaqqol eshitish usullari - Bolalar jismoniy tarbiya nazaryasi va texnologiyalari

|
Bolalar jismoniy tarbiya nazaryasi va texnologiyalariBog'liq MAJMUA BOLALAR JISMONIY TARBIYASI Н.ХусеновYaqqol eshitish usullari
harakatlarni ovoz orqali boshqarishga asoslanadi. Cholg‘u
musiqasi va ashula eng yaxshi eshitish ko‘rgazmasi hisoblanadi. Ular bolalarda
estetik his va emotsiyaonal ko‘tarinkilik uyg‘otadi, harakat xarakterini belgilaydi,
uning sur‘ati va ritmini boshqaradi. Shuningdek tarbiyachilar harakat sur‘ati va
ritmini bashqarishda childirma (buben) dan foydalanadilar. Ko‘rgazmalilik usullari
bolaning harakatlarni to‘g‘ri idrok qilishi va tasavvur etishi, hissiy ongining
kengayishiga harakatlarni bajarishda o‘zo‘zini nazorat qilishning vujudga kelishiga
sur‘ati va ritmini eshitish orqali boshqarishga, sensor qobiliyatining rivojlanishiga
xizmat
qiladi.
Og‟zaki metodga oid usullari.
Harakatlarga o‘rgatishdagi og‘zaki usullar
quyidagilarda ifodalanadi:
Bayon etish va tushuntirish
bunda bolalarga ulardagi
mavjud hayotiy tajriba tasavvurga tayangan holda yangi harakatlarni aniq, qisqa bir
vaqtda tushuntiriladi.
Sharhlash usuli
harakatlarni aniq ko‘rsatish yoki uning ayrim elementlarini aniqlash
asosidagi
sharhlash.
Ko‟rsatma berish usuli
tarbiyachi tomonidan ko‘rsatilgan harakatlarni qayta
bajarishda yoki mashqlarni bolalar mustaqil bajarishlarida zarur bo‘ladigan
ko‘rsatmalar.
Suhbat usuli
yangi jismoniy mashqlar va harakatli o‘yinlarni joriy qilish va
harakatlarni o‘rgatishda ularni tushuntirish, harakatli o‘yin syujetini aniqlashtirish
talab
etilganda
oldindan
o‘tkaziladigan
suhbatlar.
Savol berish usuli
tarbiyachi jismoniy mashqlarning bajarilishidan oldin harakatlarni
bajarish izchilligini anglash darajasini aniqlash yoki mazmunli harakatli o‘yinlar
haqidagi tasavvurningbor yo‘qligini tekshirish, qoidalarni, o‘yin harakatlarini
aniqlashtirish
maqsadida
bolalarga
savollar
beradi.
|
| |
-
GEOTASVIRLASH QOIDALARI VA RAQAMLI KARTA ISHLAB

barcha koʻchalarni kengligiga qarab tasniflashimiz va mavzuli karta hosil
qilishimiz mumkin. Bunda
turli tasniflar turli ranglar, tuslar, matnlar orqali
tasvirlanadi. Tasniflash quyidagicha bajarilishi mumkin:
Generalizatsiya (umumlashtirish) – karta xususiyatlari (belgilari)ni maxsus
tasniflarga koʻra tasvirlashdir. Generalizatsiya natijasida
tafsilotlar masshtabi
kamayadi, chunki bunda mayda tafsilotlar umumlashtirishga qaratiladi.
Darajalash
(ranking) – karta xususiyatlarini atribut yoki jadval ma’lumotlarini baholash orqali
tasvirlash.
Belgilash – belgilangan xususiyatlarni yorqinlashtirishdir.
5.1-rasm. Yoʻl kengligi asosida tasniflash (
Manba: Bxatta, 2008)
Ushbu rasmda yuqorida ta’kidlab oʻtilgan uch tasniflash usuliga misollar
keltirilgan.
5.2-rasm. Bir ma’lumotga qoʻllanilgan turli xil tasniflash
(Manba: Bxatta, 2008)
X U L O S A - Mavzu: Oltin vodiy mavzusida manzara ishlash

|
Mavzu: Oltin vodiy mavzusida manzara ishlash
|
bet | 11/13 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 21,87 Mb. | | #236248 |
Bog'liq ГулшанX U L O S A
O`zbekistonda yangi ma`naviy-g’oyaviy yo`nalishlarning shakllanishi natijasida, zamonaviy san`atning barcha turlariga samarali ta`sir etmoqda, ijodiy izlanishlar doirasini kengaytirib, badiiy tafakkur rivojini yanada jadallashtirmoqda. Tasviriy san`at, xususan, uning natyurmort janrida yaratilgan asarlarda yangi g’oyaviy-mafkuraviy muxit ta`siri, milliy hamda tarixiy mavzular ustivorligi o`z aksini topmoqda va zamonaviy talablarga javob bera oladigan asarlar yaratilmoqda. Bularning barchasi yurtimiz kelajagi bo`lgan yoshlarni ma`naviy jihatdan tarbiyalashda asosiy vositalardan biri sifatida e`tirof etish kerak.
Rangtasvirda natyurmort janrida yaratilgan asarlar ranglar yordamida yaratiladi. Rassom ranglar orqali buyumlar dunyosini, ularni ranglarini o`zaro mutanosibligini, uning moddiy mohiyatini, go`zalligini aks ettirish bilan birgalikda, o`zini buyumlar dunyosiga bo`lgan his-tuyg’ularini xilma-xil ko`rinishlarda ifodalaydi. Rassomning asosiy vazifasi o`zi in`ikos etayotgan narsalarni ranglar yordamida aks ettirishdir. Rang orqali o`z fikr va tuyg’ularining ifodalash, u o`z asari orqali xilma-xil bo`yoqlar vositasida ranglar mutanosibligi va hamohangligini ifoda ettirishga intiladi.
Mustaqillikka erishganimizdan so`ng respublikamizda boshqa sohalar singari tasviriy san`atga ham alohida e`tibor qaratilmoqda. Tasviriy san`at inson ma`naviyatining tarbiyalashda katta ahamiyatiga ega. U inson hayotini mazmunli qiladi, ma`naviy jihatdan boyitadi. Chunki tasviriy san`at insonni go`zallikka bo`lgan ehtiyojlarini qondirish barobarida, uning his-tuyg’ularini uyg’otadi, ijodiy qobilyatini rivojlantiradi, ezgulik sari etaklaydi. Buning natijasida insonning ma`naviy o`sishiga sharoit yaratadi, ijtimoiy va shaxsiy hayotida eng murakkab muammolarni hal etishga yordam beradi, har bir kishi hayotda o`z o`rnini topishiga ham ko`maklashadi. Buning uchun tasviriy san`atni tushunish, u bilan oshno bo`lish lozim.
Bugungi kunda ijodkor rassomlar oldida turgan muxim vazifalardan biri xalqimiz tarixi, madaniyatini taraqqiyotini keng va puxta o`rganib, zamonaviy tasviriy san`atning yuksak talablariga to`la javob bera oladigan munosib asarlar yaratishdan iborat hisoblanadi.
|
| |
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI

|
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI
|
bet | 12/13 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 21,87 Mb. | | #236248 |
Bog'liq ГулшанFOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI:
Karimov I.A. “O`zbekiston XXI asr bo`sag`asida: hafsizlikka taxdid, barqarorlik shartlari va taraqqiyot kafolatlari”. T., “O`zbekiston”, 1997.
Karimov I.A. “Vatanimiz va xalqimizga sadoqat bilan xizmat qilish oily saodatdir” 2007. Xalq so’zi gazetasi.
Karimov I.A. “Yuksak ma’naviyat yengilmas kuch”.T.’’Ma`naviyat’’2009
Karimov I.A. “O`zbekiston mustaqillikka erishish ostonasida”. T., “O`zbekiston”, 2011
Karimov I.A. “Tarixiy xotira va inson omili – buyuk kelajagimizning garovidir” – T., “O`zbekiston”, 2012.
Karimov I.A. “Ona yurtimiz baxt-u iqboli va buyuk kelajagi yo’lida xizmat qilish eng oliy saodatdir”. T., “O’zbekiston” 2015.
Karimov I.A. “O`zbekiston Respublikasi Konstirutsiyasining 24 yillik bayramida so’zlagan nutqi”. Xalq so’zi ro’znomasi, 2015.
Абдуллаев.Н. Санъат тарихи. – Тошкент, “Санъат”, 2001 йил.
Беда Г.В. Основы изобразительной грамоты. – Москва, «Просвещение», 1989 год.
Беда Г.В. Живопись. – Москва, «Просвещение», 1986 год.
Бореев Ю. Эстетика. Москва, 1988 год.
Ўзбекистон тасвирий санъати. Ғ.Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти. Тошкент, 1976 йил.
Кевиш Н.М. Эстетикадан факультатив курсда рангтасвирни ўрганиш. Тошкент, “Ўқитувчи”, 1985 йил.
Маҳмудов Т. Эстетика живописы Узбекистана. Тошкент, 1983 год.
Набиев М. Рангшунослик ва рангтасвир технологияси. Тошкент, “Ўқитувчи”, 1995 йил.
Oripov B. Tasviriy san`at iboralari izohli lug’ati. – Namangan, 2003 yil.
Turdaliev A. Kompozitsiya (ma`ruzalar to`plami) – Namangan 2003 yil.
Азимова Б. Натюрморт тузиш ва тасвирлаш методикаси. – Тошкент, 1984 йил.
Rahimov H. Tasviriy san`at asoslari. G’.G’ulom nomidagi nashriyot manbaa-ijodiy uyi. - Toshkent, 2009 yil.
Кузин В.С. Психология. – Москва, Высшая школа, 1982 год.
Голландский натюрморт XVII века в собрании Государственного Эрмитажа. Сост.Е.Ю.Фехнер. – Москва, «Изобразительное искусство», 1990 год.
Норматов Н. Камалак яшайдиган уй. – Тошкент, 1990 йил.
Ойдинов Н. Ўзбекистон тасвирий санъати тарихидан лавҳалар. - Тошкент, “Ўқитувчи”, 1997 йил.
Винер А.В. Материалы живописи. - Москва, «Искусство», 1954 год.
|
| |
-bob. Intеllеktual tizimlar rivojining tеndеntsiyalari

|
-bob. Intеllеktual tizimlar rivojining tеndеntsiyalari
|
bet | 61/62 | Sana | 19.01.2024 | Hajmi | 443,91 Kb. | | #140783 |
Bog'liq Kibеrnеtikaning asosiy tushunchalari reja kibеrnеtika fanining p-fayllar.org12-bob. Intеllеktual tizimlar rivojining tеndеntsiyalari
12.1. Sun'iy intеlеkt rivojining xolati va tеndеntsiyalari .................
12.2. Sun'iy intеlеkt tizimlarining muvaffaqiyati va buning sabablari
12.3. Rеal vaqtda ishlaydigan ekspеrt tizimlari – sun'iy intеlеkt rivojidagi
asosiy yo`nalishlar .............................................................................
12.4. Ekspеrt tizimlarining asosiy ishlab chiqaruvchilari ......................
12.5. Kompyutеr ilovasining hayotiy sikli ...............................................
12.5.1. Ilovaning prototipini tayyorlash ...................................................
12.5.2. Prototipini ilova darajasiga kеngaytirish ................................
12.5.3. Ilovani xatolar borligiga tеstlash ...............................................
12.5.4. Ilovaning mantiqi va chеklovlarini tеstlash
(vaqt va xotira bo`yicha)
12.5.5. Ilovani kuzatib (tuzatib) borish ..................................................
Xulosa ................................................................................................................
Foydalanilgan adabiyotlar ro`yxati
CONTENT
Introduction
Chapter 1. Information and modern communication systems
1.1. General information terms
1.2. Economic information
1.3. Generating economic databases
1.4. Direct communication channels
1.5. Information flow in the electronic communication
1.6. Multichannel information flows
Chapter 2. Essentials and features of systems
2.1. System’s terms
2.2. System’s state
2.3. Economic systems and their features
Chapter 3. Development basis and cybernetic grounds of management
3.1. Historical steps of management
3.2. Management functions
3.3. Management algoritms
3.4. Management is the decision making process management
3.5. Existing enterprises management
|
| |
“F” (oʻtmadi) - Bolalar jismoniy tarbiya nazaryasi va texnologiyalari

|
Bolalar jismoniy tarbiya nazaryasi va texnologiyalari Pdf ko'rish
|
bet | 121/127 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 2,74 Mb. | | #231500 |
Bog'liq MAJMUA BOLALAR JISMONIY TARBIYASI Н.Хусенов“F” (oʻtmadi)
baho:
materiallarni oʻzlashtirmagan; savollarga javob bera olmaydi; mashgʻulotlarda
ishtirok etmaydi.
Talabalarni baholashda quyidagilar hisobga olinadi:
- mashgʻulotlardagi ishtiroki (davomat);
- mashgʻulotlardagi faollik va ijodkorlik;
- asosiy va qoʻshimcha oʻquv materiallarini oʻzlashtirish;
- mustaqil ta‘lim boʻyicha topshiriqlarni oʻz vaqtida bajarish;
- nazoratning barcha turlarinii oʻz vaqtida bajarish.
AKADEMIK VA ETIK TALABLAR
Nazorat topshiriqlarini bajarishda koʻchirmakashlikka (plagiat) yoʻl qoʻyilmaydi.
Test, oʻquv loyihalari, mustaqil ishlar, oraliq, joriy, yakuniy nazorat topshiriqlarini boshqa
shaxslardan koʻchirib olinishiga yoʻl qoʻyilmaydi, boshqa talabaning oʻrniga imtihon topshirish
ta‘qiqlanadi.
Kurs boʻyicha har qanday nazorat topshirigʻini soxtalashtirgan talaba ―fanni oʻzlashtirmagan‖ (―F‖)
hisoblanadi.
Mashgʻulotlar paytida mobil aloqa va boshqa elektron qurilmalardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Mashgʻulotlar paytida auditoriyada (virtual auditoriyada) belgilangan talablarga zid harakatlar qilish
mumkin emas.
Boshqalar va turli fikrlarga tolerant munosabatda boʻlish talab etiladi.
Kontakt soatlari*:
mustaqil ta‘lim topshiriqlarini bajarish, ularni taqdim etish, zarur ma‘lumotlar
va turli materiallar boʻyicha savollarga quyidagi grafik asosida oʻqituvchiga murijaat qilishingiz mumkin
:
№
Kun
Vaqt
Xona
1.
Chorshanba
10.00 – 12.00
407
2.
Shanba
10.00 – 12.00
406
* Eslatma
: Mazkur blok har bir oʻqituvchi tomonidan oʻzining individual-shaxsiy ishchi dasturida
imkoniyatdan kelib chiqib toʻldiriladi.
|
| |
Internet saytlari - Bolalar jismoniy tarbiya nazaryasi va texnologiyalari

“B”, “C+”, “C”
baho: talaba materiallarni yaxshi oʻzlashtirgan, uni mantiqiy ifoda eta oladi;
mashgʻulotlarda faol ishtirok etadi; savollarga toʻliq va aniq javob beradi, biroq uncha jiddiy boʻlmagan
xatolarga yoʻl qoʻyadi.
“D+”, “D”
baho:
asosiy materiallarni biladi, biroq aniq ifoda etishga qiynaladi; savollarga javob
berishda aniqlik va toʻliqlik yetishmaydi; materiqllarni taqdim etishda ayrim xatoliklarga yoʻl qoʻyadi;
kommunikatsiya jarayonida qiyinchilik sezadi.
MUNDARIJA - Kibеrnеtikaning asosiy tushunchalari reja 1 kibеrnеtika fanining prеdmеti va usuli

|
Kibеrnеtikaning asosiy tushunchalari reja 1 kibеrnеtika fanining prеdmеti va usuli
|
bet | 59/62 | Sana | 19.01.2024 | Hajmi | 443,91 Kb. | | #140783 |
Bog'liq Kibеrnеtikaning asosiy tushunchalari reja kibеrnеtika fanining p-fayllar.orgMUNDARIJA:
Kirish Error: Reference source not found
KIBЕRNЕTIKANING ASOSIY TUShUNChALARI 1
Error: Reference source not found Error: Reference source not found
Error: Reference source not found Error: Reference source not found
Error: Reference source not found Error: Reference source not found
Qisqacha xulosalar
Nazorat va muhokama uchun savollar
Asosiy adabiyotlar ro‘yxati
2-bob. Axborot va zamonaviy aloqa tizimlari 12
2.1. Axborot to`g`risida umumiy tushunchalar 12
2.2. Iqtisodiy axborot 12
2.3. Iqtisodiy axborotlar massivini tashkil qilish 13
2.4. Axborot uzatishning birlamchi tarmoqlari 14
2.5. Elеktron aloqada axborotlarni uzatish 14
2.6. Axborotni uzatishning ko`pkanalli tarmoqlari 16
Qisqacha xulosalar 17
Nazorat va muhokama uchun savollar 17
Asosiy adabiyotlar ro‘yxati 17
3-bob. Tizim to`g`risida tushuncha va xususiyatlari 19
3.1. Tizim tushunchalari 19
3.2. Tizimlar holatlari 20
3.3. Iqtisodiy tizimlar va ularning o`ziga xos xususiyatlar 21
Qisqacha xulosalar 22
Nazorat va muhokama uchun savollar 23
Asosiy adabiyotlar ro‘yxati 23
4-bob. Boshqaruvning rivojlanish bosqichlari va kibеrnеtik asoslari 24
4.1. Boshqaruvning rivojlanish bosqichlari 24
4.2. Boshqaruv funktsiyalari 25
4.3. Boshqaruv algoritmlari 26
4.4.Boshqaruv axborotlashgan sharoitda qarorlar qabul qilish jarayonidir 28
4.5.Korxonalarda mavjud boshqaruv tizimi 29
Qisqacha xulosalar 32
Nazorat va muhokama uchun savollar 32
Asosiy adabiyotlar ro‘yxati 32
5-bob. Axborot tizimlari boshqaruvini optimallash 33
5.1. Boshqaruvda axborotlar va aloqa tizimlari 33
5.2. Boshqaruv bosqichlari 33
5.3. Biznеs-axborotlar
5.4. Axborot xizmati sifatining ko`rsatkichlari
5.5. «Foydalanuvchi - tarmoq» intеrfеyslari
5.6. Axborot xizmati markеtingi
|
| |
Jami: 
66 - Bolalar jismoniy tarbiya nazaryasi va texnologiyalari

3. SH.Mirziyoev Qonun ustuvorligi va inson manfaatlarini ta‘minlash – yurt taraqqiyoti va xalq
faravonligining garovi.―O‗zbekiston‖ NMIU,2016y.
4. 2017-2021 yillarda O‗zbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yo‗nalishi
bo‗yicha Harakatlar strategiyasi. O‗zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017 yil 7 fevraldagi PF-
4947 sonli Farmoni.
5. Botirov X.A. Jismoniy tarbiya va sport tarixi. T. ―O‗qituvchi‖ 1993 y.
6. Xo‗jaev F. O‗zbekistonda jismoniy tarbiya. 1997 y.
7. Goncharova O.V. Yosh sportchilarning jismoniy qobiliyatlarini rivojlantirish. o‗quv qo‗llanma,
Toshkent., O‗z DJTI, 2005 y - 171 b.
8. Maxkamdjonov K, Tulenova X.B. Maktabgacha ta‘lim muassasalari uchun umumiy va
kengaytirilgan ―Jismoniy tarbiya‖ dasturi. Ilm-ziyo Toshkent., 2006 y
9. Xoldorov T., Tulenova X.B. Jismoniy madaniyat, jismoniy tarbiya, sport, turizm, xalq milliy
o‗yinlarining nazariy va amaliy asoslari. TDTU bosmaxonasi, 2007 y.
10. Tulenova X.B. Malinina N.N., Umumrivojlantiruvchi mashqlarni o‗rgatish metodikasi, o‗quv
qo‗llanma TDPU, 2005 y.
11. Abdullayev A., Xonkeldiyev SH. Jismoniy tarbiya nazariyasi va bslubiyoti. o‗quv qo‗llanma
Toshkent., O‗zDJTI, 2005 yil - 300 b.
12. Thomas H. Sawyer, Lawrence W. Judge The Management of fitness, Physikal Activity,
Recreation, and Sport © 2012 Sagamore Publishing LLC AII ringhts reserved.
I.3. Ikki joriy nazorati yig`indisi bo`yicha ballar taqsimoti 15+15=30 ball

1.5. Ravonlik
savodxonlik
Maksimal ball –
15
- orfografik va sintaktik xatolik bo`lmasligi,
sitilistik tafovutlar yo`qligi;
- xatoliklar, qisqartirilgan so`zlar,umumiy
qabul qilinadiganidan tashqari, bo`lmasligi;
- adabiy tarzda
Pirovardida referat 100- balli tizimda baholanadi va 5 - balli baholash quyidagicha
amalga oshiriladi: 90-100 ball – «a`lo» 70-89 ball – «yaxshi» 60-69 ball –
«o`rta»
59 baldan past – «qoniqarsiz».
Dasturda ko`zda tutilgan materialdagi bilimni kundalik baholashda ballar hisobga
olinadi. (talabalarga ko`rsatmalar tarzida)
1. Oqituvchi bilan maslahatlashib, mavzuni tanlang.
2. Tanlangan mavzu bo`yicha bibliografiya tuzing.
3. Tanlangan ish yuzasidan tadqiqot ishi olib boring. U reja yoki konspekt ko`rinishida
yozuvni amalga oshiring. – o`zingiz uchun maqbul variantdagi ishchi yozuvni tanlang.
4. Tanlab olingan materiallardan foydalanib, barcha talablarga binoan referat yozing.
-bob. Tеlеkommunikatsiya tarmoqlari

|
-bob. Tеlеkommunikatsiya tarmoqlari
|
bet | 60/62 | Sana | 19.01.2024 | Hajmi | 443,91 Kb. | | #140783 |
Bog'liq Kibеrnеtikaning asosiy tushunchalari reja kibеrnеtika fanining p-fayllar.org5-bob. Tеlеkommunikatsiya tarmoqlari
5.1. Boshqaruv tizimlari bo`yicha aloqa tarmoqlari turlari
5.2. Aloqa va tеlеkommunikatsiya tarmoqlarini yaratish muammolari
5.3. Axborot-aloqa kanallarida raqamli aloqa tarmoqlari (SAT)
5.4. Axborotlarni uzatishda marshrutlash
6-bob. Lokal tеlеkommunikatsiya tarmoqlari
6.1. Mahalliy aloqa vositalari
6.2. Tеlеgraf aloqa vositalari
6.3. Axborotlarni tеlеgraf tarmoqlari orqali uzatish
7-bob. Aloqa tizimlari va global tеlеkommunikatsiya tarmoqlari
7.1. Elеktron pochta
7.2. Global tarmoqlarda axborotlar
7.3 Intеrnеt va axborot tizimlari
8-bob. Aloqa va tеlеkommunikatsiya boshqaruvining ko`rsatkichlari
8.1. Tarmoqlar samaradorligi ko`rsatkichlari
8.2. Markazlashgan xizmat ko`rsatish
8.3. Aloqa tizimlarining samaradorligi
9-bob. Axborot va zamonaviy aloqa tizimlarining jamiyatni
axborotlashdagi tutgan o`rni
9.1. Axborotlashgan jamiyat to`g`risida tushuncha
9.2. Aloqa tizimlari va axborot tеxnologiyalari
9.3. Axborot tеxnologiyalarining ijtimoiy oqibatlari
10-bob. Sun'iy intеllеkt tizimlari - istiqbolli kibеrnеtik tizimlardir
10.1. Asosiy tushunchalar va ta'riflar ..........................................................
10.2. Qo`llanish sohalari .................................................................................
10.3. Sun'iy intеlеkt (SI) sohasidagi izlanishlarning qisqacha tarixiy obzori
10.4. SI tizimlarining funktsional tarkibi ...............................................
11-bob. Intеllеktual tizimlarda bilimlarni ifodalash
11.1. Ma'lumotlar va bilimlar ......................................................................
11.2. Bilimlarning xususiyatlari. Ma'lumotlar bazasidan bilimlar
bazasiga o`tish
11.3. Bilimlarni ifodalash modеli ...............................................................
11.4. Oddiy faktlarni ifodalash ..................................................................
|
| |
Ball - Bolalar jismoniy tarbiya nazaryasi va texnologiyalari

Bog'liq MAJMUA BOLALAR JISMONIY TARBIYASI Н.Хусенов
Ball Baho Talabaning bilim darajasi 90-100
A`lo
Berilgan savollarga to`liq va aniq javob bera olsa, har
bir aytilgan fikrni zamonaviy kurash fani nuqtai nazari
nazaridan tahlil qilib, amaliy mashg`ulotlarda o`tilgan
mavzu bo`yicha usul va amallar mashqini to`g`ri bajara
bersa. Savol mazmunidan kelib chiquvchi kurash fani
haqidagi bilimlari yaqqol namoyon qila olsa, fanni boshqa
fanlar bilan bog`liqligini anglasa va ularning o`ziga xos
jihatlari to`g`risida bilimga ega bo`lsa va bu haqida teran,
mustaqil fikrlay bilsa‖
a`lo ‖ baho qo`yiladi.
70-89
Yaxshi
Berilgan savol mazmunini anglash asosida tegishli
bilimlarni namoyon qila olsa, kurash fani tamoyillaridan
kelib chiqqan holda savol mohiyatini tushuntirib bilsa,
fikrlarini
ilmiy
jihatdan
asoslarga
va
amaliy
mashg`ulotlarda to`plagan dalillar asosida bayon etib
bajara olsa. ―
yaxshi” baho qo`yiladi.
60-69
Qoniqarli
Berilgan savol va amaliy mashq usullarini qisman
bo`lsada javob berib bajara olsa, aynan savol mazmunidan
kelib chiquvchi tushunchalar yoki dalillar yetarli darajada
izohlay olmasa; javobda va bajarishda aniq fakt hamda
usullarni bajarishda atroflicha va to`laqonli darajada
ifodalay olmasa ―
qoniqarli” baho qo`yiladi.
Berilgan savol va amaliy mashq usullari talabiga mos
bilimga ega bo`lmasa, o`z fikrlarini ilmiy kurash
tushunchalar sifatida ifodalay olmasa; fan mohiyatiga
0-60
Qoniqarsi
z
kirmagan holda umumiy, sayoz gap va kurashga oid
usullarni qo`llay olishga harakat qilsa, savol mazmunidan
kelib chiquvchi kurash sohasidagi bilim va ilmiy
tushunchalar haqida yetarli tasavurga ega bo1lmasa
―
Jismoniy tarbiya va sportning hayot bilan bog‟liqlik tamoyili

-ta‘limning ko‘rgazmali og‘zaki va amaliy usullarini birga qo‘shib olib borish;
-tushunarlilik va individuallashtirish tamoyili;
-ta‘limning frontal, gruh va yakka tarzdagi shakllarini birligi;
-talablarni tobora oshirib borish tamoyili.
Tizimlilik va izchillik tamoyili.
Jimoniy tarbiya maqsadlarida foydalaniladigan tadbirlarning (kun tartibi, chiniqish,
harakat ko‘nikmalarining shakllanishi) tizimlilik butun
maktabgacha tarbiya davri
davomidagi
jismoniy
tarbiya
jarayonining
uzluksizligi,
muntazamligi,
rejalashtirilganligidan, yuklama va dam olishning majburiy almashinib turishi
asosidagi jismoniy tarbiya mashg‘ulotlarining aniq izchilligidan, mashg‘ulotlarning
izchilligi,
ketmaketligi, mazmunan o‘zaro aloqadorligidan iboratdir. Har kuni
muayyan bir vaqtda o‘z xarakteriga ko‘ra turli jismoniy mashqlarni (ertalabki
gimnastika, jismoniy tarbiya mashgulotlari, sayr paytidagi harakat faoliyati…) tizimli
tarzda
muntazam
bajarish,
chiniqtirish
tadbirlari
bolalarni
belgilangan
sog‘lomlashtirish-tarbiyalash tartibiga o‘rgatadi. Jismoniy tarbiya hosil qilinayotgan
harakat ko‘nikmalarining takrorlanishini talab etadi. Faqat ko‘p
marta
takrorlangandagina harakatlar shakllanadi.
Шаҳар (туман ) - Bolalar jismoniy tarbiya nazaryasi va texnologiyalari

B a h o l a sh m e z o n l a r i
―
Bolalar jismoniy tarbiya nazaryasi va texnologiyalari
‖
fanidan talabalar
bilimini reyting tizimi asosida oraliq baholash (OB), joriy baholash (JB) va yakuniy
baholash (YaN) shakllari bo‘yicha talabalarni o‘zlashtirishini
baholash doimiy
ravishda olib boriladi, har bir fan bo‘yicha
belgilangan oraliq, joriy va yakuniy
nazoratlarni o‘qitilayotgan fanning xususiyatlaridan
kelib chiqqan holda turli
shakllardan foydalaniladi, ya‘ni o‘zaki, yozma,
amaliy test, kollekvium kabi
shakllarida amalga oshiriladi.
Talabalar bilimini baholash shakllari bo‘yicha quyidagi
mezonlar asosida baholash
ko‘zda tutiladi.
Ta‘lim yo‘nalishi: Maktabgacha ta‘lim
O.B – 30 ball
O.B + J.B =70 ball YaN- baholash – 30 ball
J.B – 40 ball Saralash bali – 39 ball Saralash bali – 17 ball
Baholash mezonlari
ADABIYoTLAR - Bolalar jismoniy tarbiya nazaryasi va texnologiyalari

4- Mavzu: Jismoniy tarbiya tizimida ta‟lim-tarbiya berish tamoyillari .
Mavzu rejasi:
1. Jismoniy tarbiya tizimida ta‘lim-tarbiya
berish tamoyillari
2. Ta‘lim metodlari va usullari tasnifi. Ko‘rgazmali, amaliy va og‘zaki metodga oid
usullar.
3. Harakat ko‘nikmalarini shakillantirish va jismoniy sifatni rivojlantirish.
Tayanch so‟zlar:
jismoniy rivojlanish, organizim, yugurish, sakrash, uloqtirish,
tirmashib chiqish, velosipedda, rolikli chang'ida, konikida uchish, yurish, chiniqtirish,
refleks, aqliy rivojlanishi, chidamlilik, egiluvchanlik, suzish.
Jismoniy tarbiya tamoyillari shaxsni har tomonlama komil inson qilib rivojlantirishga
bolalarda jismoniy qobiliyatni, harakat malakalari va ko‘nikmalarini rivojlantirishga
yordam
beradigan, bola shaxsini tarbiyalashni
birgalikda va har tomonlama
tarbiyalashni amalga oshirishga mujassam holda yondashishni ko‘zda tutadi.
Jismoniy tarbiya tizimidagi bunday yondashuv bolalarning o‘ziga
xos xususiyatlari,
yosh
rivojlanish
bosqichlari
xususiyatlari, hayotning u yoki bu davrida
asosiy faoliyat sifatida
tanlanadigan jismoniy tarbiya faoliyati turlari xususiyatlariga ham bog‘liq bo‘ladi.
Jismoniy
tarbiyaning
umumiy
tamoyillariga
quyidagilar
kiradi: