nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Ma’lumotlarni uzatishning tashqi tezligi

|
Ma’lumotlarni uzatishning tashqi tezligi
|
bet | 38/131 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 472,07 Kb. | | #230223 |
Bog'liq Apparat va dasturiy-www.hozir.orgMa’lumotlarni uzatishning tashqi tezligi (external transfer rate) kilobayt (megabayt)larda o‘lchanib, sekundiga tashqi interfeys shinasi bo‘ylab uzatiladigan foydali ma’lumotlar, kontroller elektronikasining tez ishlashiga, almashuv ish tartibining interfeysli shina turiga bog‘liq. ATA interfeys uchun PIO Mode 0 almashuv ish tartibida tezlik 3,3 Mbayt/s, PIO Mode 4 ish tartibida – 6,6 Mbayt/s, Ultra-DMA ish tartibida – 33, 66, 100 va xattoki 133 Mbayt/s ni tashkil etadi. SCSI shinasi uchun elektrik interfeys turiga qarab cheklanish tezligi 5, 10, 20, 40, 80, 160 va xattoki 320 Mbayt/s, FibreChannel uchun esa100 va 200 Mbayt/s ni tashkil qiladi.
Davomiy unumdorlik (sustained throughput) ko‘p miqdordagi sektorlarning ketma-ket o‘qilishida aniqlanadi. Unga ichki va tashqi tezlik, holatga o‘tish vaqti, sektorga kelishning kechikishi (ushlanishi), holatga o‘tish xatolari soni va o‘qish ta’sir qiladi. Bu tezlikning minimal kafolatlangan qiymati real vaqtda multimedia ilovalari (audio va video ma’lumotlarni yozish va o‘qish) uchun jamlagichni qo‘llash imkoniyatini aniqlaydi. 5400 ayl/min aylanish chastotali vinchesterlar 15–50 Mbayt/s, 200 ayl/min aylanish chastotali – 20– 60 Mbayt/s, 10 000 ayl/min aylanish chastotali – 40–80 Mbayt/s, 15 000 ayl/min. aylanish chastotali – 40–100 Mbayt/s oqimni ko‘tara oladi. Bu tezlik har doim ichki tezlik va tashqi tezlik chegarasining maksimal qiymatidan past bo‘ladi.
Qurilmaning ishonchliligi (reliability) va saqlanayotgan ma’lumotlarning to‘g‘riligi (data integrity) quyidagi ko‘rsatkichlar bilan tavsiflanadi:
Birinchi buzilishgacha bo‘lgan vaqtda bajarilgan ish (Power On Hours, POH) faqat qurilmaning ishlash vaqtini hisobga oladi.
O‘qishning to‘g‘rilanmaydigan xatolar ehtimolligi (nonrecoverable read errors per bits read) qayta tiklanmaydigan, lekin ESS – nazorati sxemalari tomonidan aniqlangan xatolarning vujudga kelishini baholaydi.
O‘qishning to‘g‘rilanadigan xatolar ehtimolligi (recoverable read errors per bits read) 1011 sanoqli bitlarda birlik tartibiga ega.
|
| |
Shaxsiy kompyuter arxitekturasi va texnik

UO‘K 004.382.7(075.8)
KBK 32.973ya73
N 99
N.Xodjaev, R.E.Yaxshiboyev, N.V.
Grinyuk
Shaxsiy kompyuter arxitekturasi va texnik xizmat ko‘rsatish
[Matn] : o‘quv qo‘llanma / N.Xodjaev, R.E.Yaxshiboyev,
N.V. Grinyuk -Surxondaryo: Fidokor Yosh Avlod, 2022. -160 b.
Mazkur qo‘llanma “Shaxsiy kompyuter arxitekturasi va texnik
xizmat ko‘rsatish” deb nomlangan bo‘lib
unda kompyuterning
apparatli vositalari, kiritish-chiqarish qurilmalari,
tizim va energiya
manbai bloki, kompyuterning quvvat manbai, sovutish tizimining
qurilmalari va ularning turlari keltirilgan. Undan tashqari
multimedia
tizimlari tushunchasi va uni qo‘llanilishi, shaxsiy kompyuterni ishga
tayyorlash masalalari yoritilgan. BIOSning tovushli va matnli
xabarlariga alohida eʼtibor berilgan.
Shaxsiy kompyuter va noutbuk profilaktikasiga amaliy tav-
siyalar (oldini olish), uning zaruriyati
va profilaktika uchun zarur
instrumentlardan foydalanish usullari, shaxsiy kompyuterni ishga
tayyorlashda shaxsiy kompyuter komponentlarining
ekspluatasiyasi
va tezlashtirish usullari keltirilgan. Qo‘llanmada glossariy, testlar,
nazorat savollari, ilovalar va adabiyotlar ro‘yxati keltirilgan.
Qo‘llanma kompyuterdan chuqur
va keng qamrovli foydala-
nishni ko‘zda tutgan barcha toifadagi o‘quvchilarga manzur bo‘ladi
deb umid qilamiz.
Taqrizchilar:
t.f.n dotsent –
Mavzu-Parallel va ketma-ket portlarni sozlash

3.3.Mavzu-Parallel va ketma-ket portlarni sozlash
Reja:
Parallel portlarni sozlash
Ketma-ket portlarni sozlash
Parallel va ketma-ket portlarni sozlash
Ketma-ket port, ingl. serial port (jumladan, seriyali port yoki COM-port, ingl. communicaiions port) — ikki yo'nalishli ketma-ket interfeysdir.
Mazkur portning ketma-ket deyilishiga sabab, u orqali informatsiyaning bir bitdan ketma-ket uzatilishidir. Kompyuter interfeyslaridan Ethernet, FireWire va USB-portlarda ham 3.4-rasm. Asosiy platani o'rnatish. ketma-ket almashinuv usuli qo'llanilsa-da, „ketma-ket port” tushuncha deyilganda, odatda, RS-232C standartli port tushuniladi.
Boshqa „ketma-ket texnologiyalar", masalan, X.25, USB yoki Ethernet, „paket” tushunchasiga asoslangan va bunda bir paketning barcha bitlari orasida vaqt bo'yicha qat'iy talablar qo'yiladi. Shu sababli, Cisco IOS nomlanishida mazkur port sinxron serialdan farqli tarzda async deb ataladi.
Kompyuterning tashqi portlari.
Printerning IBM-PC uchun DB-25 parallel porti.
Parallel port — turli periferik qurilmalarni kompyuterlarga ulash uchun yaratilgan interfeys turi (3.7-rasm). Hisoblash texnikasida parallel port parallel ulashning fizik joriy etilishidir. Bunday port printer porti yoki port Centronics deb aytiladi. IEEE 1284 standarti ikki yo'nalishli port variantidir, ya'ni bir vaqtda ma'lumotlar bitlarini uzatish va qabul qilishga imkon beradi.
Parallel portlar tashqi qurilmalar va mikroprotsessor o'rtasida ma'lumot almashuvi uchun mo'ljallangan bo'lib, tashqi qurilma sifatida boshqa kompyuter ham ishlatilishi mumkin. Parallel portlar tashqi qurilmaning past ishlash tezligi va mikroprotsessor tizimli shinasining yuqori ishlash tezligini moslashtirish imkoniyatini yaratadi. Jumladan, tashqi qurilma sifatida istalgan boshqaruv obyekti yoki axborot manbayi qaralishi mumkin (turli tugmalar, datchiklar, qabul qiluvchi qurilmalar mikrosxemalari, chastotalar, qo'shimcha xotira, dvigatellar, relelar va h.k.). Ma'lumotlarni uzatishning yo'nalishiga qarab, parallel portlar kiritish, chiqarish yoki kiritishchiqarish portlari deyiladi.
Nazorat savollari
Tizimli platani o'rnatish haqida ma'lumot bering.
Shinalarning qanday turlarini bilasiz?
Portlar haqida tushincha bering?
Parallel portlarning qo'llanilish maqsadlari haqida nimalar bilasiz?
Ketma-ket portlarning qo'llanilish maqsadlari haqida nimalar bilasiz?
|
Qattiq diskning bo‘limlarini tashkil qilish

Qattiq diskning bo‘limlarini tashkil qilish. To‘plovchini bo‘lish – disk sonlarini belgilashdir. Bunda operatsion tizim (AT) ularni alohida bo‘linmalar yoki tomlar sifatida ishlatadi. Diskning bo‘limlarini tashkil qilishda uning birinchi sektoriga (0 – silindr, 0 – golovka, 1-sektor) bosh yuklanuvchi yozuv (Master BOOT Record-MBR) kiritiladi. Diskda mavjud bo‘limlar qaysi silindr, golovka, sektorlardan boshlanib, qaysilarida tugashi haqidagi ma’lumotlar unda qayd etiladi.
Tizimli BIOS uchun bo‘limlarning qaysi biri yuklanuvchi ekanligi, ya’ni operatsion tizimning asosiy fayllarini qayerdan izlash lozimligi haqidagi ko‘rsatmalar ham shu yerda qayd qilinadi. Qattiq diskdagi to‘plovchilarni taqsimlash uchun Windows 98 yoki DOS amallar tizimidan olingan Fdisk dasturidan foydalanish lozim. Format dasturining normal ishlashi uchun, Fdisk dasturi bajarilishi davomida, taqsimlash jadvali yuklanuvchi sektorga (diskdagi bosh yuklanuvchi yozuvini kiritiluvchi birinchi sektor) yoziladi. Istalgan operatsion tizimni o‘rnatishdan avval diskni bo‘limlarga taqsimlab olish zarur.
Fdisk (Windows va DOS) dasturlarining barcha talqinlari diskni taqsimlashning ikkita asosiy va qo‘shimcha turlarini tuzish imkonini beradi. Asosiy bo‘lim yuklanuvchi bo‘lishi mumkin, qo‘shimcha bo‘lim esa bunday bo‘la olmaydi. Agar kompyuterda bittagina qattiq disk o‘rnatilgan va kompyuter shu qattiq diskdan yuklanadigan bo‘lsa, mazkur diskning kamida bir qismi asosiy bo‘lim bo‘lishi kerak. Diskning asosiy bo‘limi C: harfi bilan, qo‘shimchalari esa – qolgan harflar bilan D: E: va boshqalar bilan belgilanadi. Bitta qo‘shimcha bo‘lim diskning bitta harfini (DOS mantiqiy diski) yoki bir nechta mantiqiy disklarni saqlashi mumkin.
«DOS mantiqiy diski» atamasi faqat DOS amallar tizimini ishlatishnigina nazarda tutmaydi. Istalgan operatsion tizim: Windows 95, 98, Me, NT, 2000, XP, Linux va boshqalarda ishlatilish mumkin.
Ma’lumotlarning xavfsizligini ta’minlash maqsadida ham disklarni bo‘limlarga taqsimlash zarurdir. Diskni, masalan, quyidagi tartibda taqsimlash mumkin:
|
Axborot tizimi - Video ilova nima? Mobil ilova

|
Video ilova nima? Mobil ilova
|
bet | 2/3 | Sana | 13.01.2024 | Hajmi | 22,61 Kb. | | #136220 |
Bog'liq Informatika 1Axborot tizimi tarkibidagi elektron shakldagi axborot, ma’lumotlar banki, ma’lumotlar bazasi qanday nomlanadi? Axborot resursi
ZiyoNET nima? ZiyoNET — Oʻzbekistondagi jamoat axborot taʼlim tarmogʻidir[1].
ZiyoNET („ziyo“ soʻzi arabcha soʻzdan olingan boʻlib, „nur“, „shuʼla“ maʼnosini, „NET“- NETworkning qisqartmasi boʻlib — inglizchadan „toʻr“, „tarmoq“ maʼnosini bildiradi. ZiyoNET" — nur, ziyo tarqatuvchi tarmoq maʼnosini bildiradi.) Oʻzbekiston Respublikasining jamoat taʼlim axborot tarmogʻi 2005-yil 28-sentyabrda tashkil etilgan. ZiyoNET axborot taʼlim tarmogʻi resurslarini yaratish boʻyicha asosiy masʼul etib „Yagona integrator UZINFOCOM“ MCHJ belgilangan.
www.uz bu:- milliy qidiruv tizimi
Davlat organining rasmiy sayti qaysi domen zonasida joylashtirilishi kerak?-Uz
Multimedia deganda ... tushuniladi. Multimedia (lotincha — koʻp va — vositachi boʻlmoq) — kompyuterning matn, grafik, tovushli va videomaʼlumotlar bilan ishlashga imkon beruvchi qurilmasi. Ana shunday qurilma oʻrnatilgan kompyuter multimedia kompyuter deyiladi. Hozirda deyarli barcha kompyuterlar multimedia qurilmalar bilan taʼminlangan. Bularga SE-KOM, SE-K\U kompakt disklarini oʻqiydigan disk yurituvchi qurilmalar, tovush platalari, videokartalar va boshqalar kiradi. Keyingi vaqtlarda multimedia qurilmalar standartiga grafik tezlatgichlar va katta hajmli universal kompakt disklar ham qoʻshildi.
Multimedia dasturlariga ... taalluqli emas. Bular taaluqli-prezentatsiyalar;
• animatsion roliklar;
• o‘yinlar;
• videoilovalar;
• multimediali galereyalar;
• audioilovalar;
• web uchun ilovalar.
|
| |
Video ilova nima? Mobil ilova

|
Video ilova nima? Mobil ilova
|
bet | 1/3 | Sana | 13.01.2024 | Hajmi | 22,61 Kb. | | #136220 |
Bog'liq Informatika 1
Informatika Test
Video ilova nima? Mobil ilova (inglizcha: Mobile app) — maʼlum bir platforma (iOS, Android, Windows Phone va boshqalar) uchun ishlab chiqilgan smartfonlar, planshetlar va boshqa mobil qurilmalarda[1] ishlashga moʻljallangan dastur. Koʻpgina mobil ilovalar qurilmaning oʻzida oldindan oʻrnatiladi yoki ularni App Store, Google Play va boshqalar kabi onlayn dastur doʻkonlaridan bepul yoki pullik yuklab olish mumkin.
Animatsiya nima? Animatsiya (lotincha: animare — „jonlantirish“) yoki multiplikatsiya (lotincha: multiplicatio — „koʻpaytirish“) alohida tasvirlarning yuqori tezlikda ketma-ket koʻrsatilishidir. Koʻzning tasvirlarni uzlukli ilgʻashi oqibatida optik illyuziya seziladi va tasvirlar ketma-ketligi yaxlit harakat, deb qabul qilinadi.
Kompyuter grafikasi nima? Kompyuter grafikasi — grafik displey (monitor) ekranida tasviriy informatsiyani vizuallash („koʻrinadigan“ qilish). Tasvirni qogʻozda, fotoplyonkada, kinolenta va boshqalarda aks ettirish usulidan farqli ravishda Kompyuter grafikasida kompyuterda hosil qilingan tasvirni darhol oʻchirib tashlash, unga tuzatish kiritish, istalgan yoʻnalishda toraytirish yoki choʻzish, yaqinlashtirish va uzoqlashtirish, rakurenn oʻzlashtirish, burish, harakatlantirish, rangini oʻzgartirish va boshqa amallarni bajarish mumkin. Kitoblarni bezash, rasm va chizmalarni tayyorlashda buyumlarni loyihalash va modellarini yasashda, telereklamalar yaratishda, televizion eshittirishlar „qistirmalari“ (zastavkalari) ni, multfilmlarni yaratishda, kinofilmlarda qiziqarli kadrlar hosil qilish va boshqa koʻp sohalarda qoʻllaniladi
Web-sayt ta’rifini ayting. Veb-sayt yoki shunchaki sayt (inglizcha: website; web — „toʻr“ va site — „joy“) deb kompyuter tarmogʻidagi bir elektron manzilda joylashgan elektron hujjatlar majmuiga aytiladi.
|
| |
Quyi darajali formatlash - Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги Наманган вилояти ўрта махсус,...

|
Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги Наманган вилояти ўрта махсус, касб-ҳунар таълими бошқармаси
|
bet | 19/48 | Sana | 29.12.2020 | Hajmi | 3,57 Mb. | | #13008 |
Quyi darajali formatlash. Quyi darajali «haqiqiy» formatlashda diskda yo‘laklar va sektor (bo‘lim)lar shakllantiriladi. Bu jarayonni bajarishda xizmat axboroti diskning butun yuzasiga yoziladi. Quyi darajali formatlashni noto‘g‘ri bajarilishi, ma’lumotlarni o‘qish va yozish jarayonida ma’lumotlarni yo‘qolishiga yoki tez-tez xatolarga yo‘l qo‘yilishiga olib keladi. Odatda, quyi darajali formatlash diskni ishlab chiqaruvchi tomonidan amalga oshirilgan bo‘ladi va bu ishni takroran bajarish favqulodda holatlardagina zarur bo‘lishi mumkin. Quyi darajali formatlash uchun maxsus dasturlardan (eng yaxshisi ishlab chiqaruvchining yoki bu ish bilan maxsus shug‘ullanuvchilarning, masalan, Ontrack firmasining Disk Manager yoki Micro 2000 firmasining Microscope dasturlaridan) foydalanish zarur.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги Наманган вилояти ўрта махсус, касб-ҳунар таълими бошқармаси
|
To‘plovchining turini avtomatik tarzda aniqlash

|
To‘plovchining turini avtomatik tarzda aniqlash
|
bet | 18/48 | Sana | 29.12.2020 | Hajmi | 3,57 Mb. | | #13008 |
To‘plovchining turini avtomatik tarzda aniqlash. Zamonaviy BIOSlarda IDE to‘plovchilarning deyarli hammasi uchun, turlarni avtomatik tarzda aniqlashi ko‘zda tutilgan. Ya’ni tizimning so‘roviga ko‘ra to‘plovchidan uning tavsifi va zarur paramertlari o‘qiladi. Bunday yondashilganda, parametrlar qo‘lda kiritilgan holatda yuz berishi mumkin bo‘lgan xatolar amalda istisno qilinadi.
5.2. Qattiq diskni formatlash
Formatlash. Qattiq diskning unumdorligi va ishonchliligi sozlash va formatlashning to‘g‘ri bajarilishiga bog‘liq. Bu bo‘limda diskni to‘g‘ri formatlashga yordam beruvchi amallar ko‘rib chiqiladi. Kompyuterga yangi to‘plovchi o‘rnatayotganda bu amallardan foydalaning.
Qattiq diskdagi to‘plovchini formatlash uch bosqichda amalga oshiriladi:
1. Quyi darajali formatlash.
2. Bo‘limlarga mantiqiy taqsimlash.
3. Yuqori darajali formatlash.
|
| |
X. Zayniddinov, S. O‘rinboyev, À. Beletskiy - bet 16

|
X. Zayniddinov, S. O‘rinboyev, À. Beletskiy
|
bet | 16/36 | Sana | 16.01.2024 | Hajmi | 3,53 Mb. | | #138274 |
Bog'liq Kompyuter tarmoqlari chuqurlashtirilgan kursi ()2.3.1-rasm. NBFCP kadrining fîrmati
50
Tur maydînida 2 kîdi bo‘ladi, uzunlik maydîni sarlavha o‘lchamini aniqlaydi, agarda uzunlik 8 ga teng bo‘lsa shårikning (partnyor) nîmi yî‘q bo‘ladi. Shårigining sinf maydîni jo‘natuvchi tizimning turini identifikatsiya qiladi (2.3.1-jadvalga qarang). Shårigining sinfi maydînini mumkin bo‘lgan qiymatlari quyidagi jadvalda bårilgan. Shårikning nîmi 32 tagacha oktåtga ega bo‘lishi mumkin.
2.3.1-jadval
Shårik sinfning kîdlari
Sinfi kîdi
|
Ma’nîsi
|
1.
|
Zaxiraga îlingan
|
2.
|
PPP NetBIOS tashqi pîrt sårvåri
|
3.
|
Zaxiraga îlingan
|
4.
|
PPP NetBIOS lîkal hîlatiga ega bo‘lish sårvåri
|
5.
|
Zaxiraga îlingan
|
6.
|
PPP NetBIOS ko‘rigi (ko‘prik)
|
7.
|
Zaxiraga îlingan
|
8.
|
PPP tårminal tizimi
|
WINS PRÎTÎKÎLI
WINS prîtîkîli Microsoft kîmpaniyasi tîmînidan Windows îpåratsiîn muhiti uchun yaratilgan va NetBIOS ni imkîniyatini kångaytirish uchun mo‘ljallangan.
WINS so‘rîvlari îdatda UDP dåytîgrammalarda transpîrt qilinadi. Shuning uchun jo‘natuvchi pîrti 137 ishlatiladi. Ma’lumîtlar maydîniga 2 îktåtli so‘rîv va javîblar o‘rtasidagi alîqani ta’minlîvchi maydîn idåntifikatîri jîy îladi. Davîmida 2 baytli so‘rîv hîlati bo‘lsa 0 yoziladigan bayrîqchalar bo‘ladi. Undan kåyin savîllar sîni, 2 îktåtli javîblar sîni va yana 4 nîlli îktåtlardan ibîrat 34 ta îktata jîylashadi. So‘rîv kadri ikkita îktåtli maydîn turi (0021 — NetBIOS elåmånt statusi) va sinf
51
maydîni (Intårnåt uchun — (IN,1)) bilan to‘ldiriladi. Bunday so‘rîvlar bårilgan IP adrås bilan kîmpyutår haqida qo‘shimcha ma’lumîtlar îlish mumkin. UDB dåytîgramma ma’lumîtlar maydîni so‘rîvining fîrmati 2.4.1-rasmda ko‘rsatilgan.
0 8 15
|
So‘rîv idåntifikatîri
|
Bayrîqcha
|
Bayrîqcha
|
Savîllar sîni
|
Javîblar sîni
|
Autority count
|
Qo‘shimcha yozuvlar sîni
|
Nîm=*<000...00><00>
(34 îktata)
|
NetBIOS (0021) elåmåntining turi
|
Klass (Intårnåt(IN,1))=0001
|
00>
|
| |
Qaysi qatorda - Video ilova nima? Mobil ilova

Qaysi qatorda faqat Web-brauzerlar berilgan?
AdWiper, Netscape Navigator, Opera, FireFox, Google Chrome
|
|
Tarmoq vositalarini birlashtiruvchi tugun-kommutatsion qurilma nomini ko’rsating.
|
|
Modem qanday qurilma va uning vazifasi nima?
|
MODEM (MOdulyator-DEModulyator) - aniq bir aloqa kanalida ishlatish uchun qabul qilingan signallarni to‘g‘ri (modulyator) va teskari (demodulyator) o‘zgartirish qurilmasidir.
|
|
Brauzerlar (masalan, Microsoft Internet Explorer) nima?
|
Veb-sahifalarni ochish va umuman Internetdan foydalanish uchun foydalanuvchiga maxsus dasturlar kerak. Xususan, buning uchun brauzer kerak - turli Internet saytlarini ochishga imkon beruvchi maxsus dastur.
|
|
Internet qaysi tarmoq turiga kiradi?
|
Global
|
|
Global tarmoq qanday tarmoq?
|
Global kompyuter tarmoqlari - bu mahalliy tarmoqlar va bir-biridan uzoq masofalarda joylashgan alohida kompyuterlarni birlashtiruvchi kompyuter tarmoqlari.
|
|
Mahalliy tarmoq bu:
|
Mahalliy tarmoq (LAN) bir-biriga yaqin bo'lgan ofis binosiga, maktabga yoki uyga o'xshash bir guruh kompyuterlarga tarmoq yetkazib berish imkoniyatini beradi. LANlar odatda fayllar, printerlar, o'yinlar, ilovalar, elektron pochta yoki Internetga kirish kabi resurslar va xizmatlarni bo'lishishni ta'minlash uchun quriladi.
|
|
HTML nima?
|
HTML (inglizcha: Hypertext Markup Language — hipermatnli belgilash tili. HTML orqali Veb saytlarga uchun sahifalar yaratish uchun ishlatiladi.
|
|
Web resursi manzili to’g’ri yozilgan javobni ko’rsating.
|
http://www.gov.uz
|
|
Internet tarmog’ida real vaqtda axborotlar (xabarlar) almashish xizmati qanday ataladi?
|
Chat
|
|
Кo’pgina axborotlarni o’zida jamlagan Internet sahifalari yig’indisi qanday nomlanadi?
|
Web sayt
|
|
Provayder serveriga foydalanuvchilarning web-saytlari yoki boshqa axborotlarini joylashtirishga yordam beradigan xizmat qanday ataladi?
|
Xosting
|
|
Internet Explorer dasturida F5 tugmasi nima vazifani bajaradi?
|
Sahifani yangilaydi
|
|
Microsoft Office dasturiy paketida mavjud bo’lgan pochta mijozi (klienti) dasturining nomini ko’rsating.
|
Outlook
|
|
Quyida keltirilgan yozuvlarning qaysi biri pochta manzili hisoblanadi?
|
Halikov@umail.uz
|
|
Кo’p sonli qabul qiluvchilarga tarqatiladigan, keraksiz elektron xabarlar odatda nima deb ataladi?
|
Spam
|
X. Zayniddinov, S. O‘rinboyev, À. Beletskiy - bet 13

|
X. Zayniddinov, S. O‘rinboyev, À. Beletskiy
|
bet | 13/36 | Sana | 16.01.2024 | Hajmi | 3,53 Mb. | | #138274 |
Bog'liq Kompyuter tarmoqlari chuqurlashtirilgan kursi ()2.1.2-jadval
IPX turdagi pakåtning kîdlari
Pakåt turlari
|
Qiymati
|
0
|
Îdatdagi IPX pakåti
|
1
|
Marshrutli aõbîrît (RIP — routing information protocol) bilan prîtîkîl
|
2
|
Javîb
|
3
|
Õatîlik
|
4
|
Àõbîrîtli pakåtlar almashuvi (PEP — Packet exchange protocol)
|
5
|
Kåtma-kåt pakåtlar almashuvi (SPX—Sequence packet exchange)
|
17
|
NetWare (NCP) prîtîkîllari yadrîsi
|
2
|
Netbios nîmli pakåti (barcha uchun ma’lum)
|
37
Dastur IPX prîtîkîlidan fîydalanib aõbîrîtni uzatish uchun pakåt turi maydîniga 4 kîdini yozish kårak. Marshrutli aõbîrît sårvår va marshrut o‘rtasida uzatiladi. Dinamik marshrutli prîtîkîli RIP (routing information protocol Xerox IP standar- tiga asîslangan) îõirgi stansiyalarni aõbîrît bilan ta’minlab båra- di. Bu esa marshrutlarni dinamik bîshqaruvini îptimizatsiyasi uchun zarur hisîblanadi. Marshrutli aõbîrît jo‘natmalari barchaga ma’lum pakåtlar yordamida amalga îshiriladi. Ko‘rib turganimizdåk Novell tarmîg‘i muhim ahamiyatga ega bo‘lgan barchaga ma’lum pakåtlar îqimining manbayi bo‘lib hisîblana- di. Tarmîq îbyåktining analîgik ifîdasi tarmîq muhitida bîshqa o‘zgarishlar haqida xabar qiladi, misîl uchun aõbîrîtlarni mumkin bo‘lgan xizmatlar haqida yåtkazishlar (SQP — service advertisement protocol). SAP prîtîkîli elåmåntlarga aniq xiz- matlarni taklif qilish (misîl uchun, fayl — sårvårlar yoki printår- sårvårlar), o‘zining adråsi haqida va mumkin bo‘lgan xizmat turlari haqida õabar bårish imkîniyatlarini båradi. Àdministratîr ana shunday pakåtlar îqimini har dîim taymår uchun aõbîrîtni yangilash buyrug‘ini bårish îrqali bîshqarish mumkin. Mar- shrutizatîrlar båshta hîlatda marshrut aõbîrîtlarini jo‘natadi:
Initsializatsiya jarayonida (birîr-bir narsa yoki insîn haqidagi aõbîrîtni so‘rash).
Qachînki bîshlang‘ich marshrut aõbîrîtlar zarur bo‘lgan hîllarda(misîl uchun buzilishi yoki marshrut jadvallarini ishdan chiqishi).
Davriy marshrut jadvallarini yangilash uchun.
Marshrutlar kînfiguratsiyasini o‘zgartirganda.
Marshrutizatîr buzilganda yoki î‘chirilganda.
Tarmîqda pakåtlarni marshrutlash îddiy hisîblanadi. Har bir marshrutizatîrning tarmîq sågmånti 1 dan fffffffe gacha bo‘lgan qiymatlarni o‘zlashtiradi. Har bir qurilmalar guruhi
«Tarmîq nîmåri» ni o‘zlashtiradi. Bu guruh tarmîqdagi barcha marshrutizatîrlarni o‘zida aks ettiradi. Pakåtlar guruh a’zîsidan (bîshqa guruhdan) îbyåktga marshrutizatîr îrqali uzatiladi. Marshrutni aniqlash uchun lîkal tarmîqda RIP marshrut prîtîkîlidan fîydalaniladi. NetWare RIP pakåtining fîrmati 2.1.3-rasmda ko‘rsatilgan.
Javîblarni dîlzarb hîlatga o‘tkazish 8 baytdan ibîrat 50 tagacha marshrut yozuvlardan ibîrat bo‘lishi mumkin.
38
|
| |
T A B E L I - Informatika fanidan taqvim mavzu reja 2008-2009 o’quv yili uchun

T/r
|
Ish turlari
|
Yillik soat
|
Oylik soat
|
1.O’quv ishlari
|
1
|
Nazariy mashg’ulotlar
|
|
|
2
|
Amaliy mashg’ulotlar
|
|
|
3
|
labaratoriya ishlari
|
|
|
4
|
Seminar mashg’ulotlari
|
|
|
5
|
O’quv amaliyoti
|
|
|
6
|
Konsultatsiya o’tish
|
|
|
7
|
Davlat attestatsiyasi komissiyasida ishtirok etishi
|
|
|
8
|
O’quvchilar daftarini nazoratga olish
|
|
|
9
|
Oraliq nazorat olish
|
|
|
10
|
Yakuniy nazorat olish
|
|
|
11
|
Ochiq darslar o’tish
|
|
|
12
|
Kurs ishlariga raxbarlik qilish , maslaxat va taqriz berish
|
|
|
13
|
Ishlab chiqarish amaliyotiga raxbarlik va hisobotlarni qabul qilish
|
|
|
14
|
Diplom (bititruv) ishlariga raxbarlik qilish
|
|
|
15
|
Diplom (bititruv) ishlariga taqriz berish
|
|
|
2.O’quv-metodik , ilmiy va ilmiy-metodik ishlar
|
1
|
Nazariy, amaliy , laboratoriya , seminar mashg’ulotlarini o’tkazishga tayyorlash
|
|
|
2
|
Chet el loyixasi asosida olingan yangi jihozlardan foydalanib o’quv dasturida belgilangan yangi amaliy mashg’ulot yoki laboratoriya ishiga uslubiy yuklama tayyorlash
|
|
|
3
|
O’quvchilarni fan olimpiadasiga tayyorlash
|
|
|
4
|
O’quvchilarni ilmiy konfirensiyasiga tayyorlash
|
|
|
5
|
O’quv jarayoniga information-kommunikatsion texnalogiyalarini jalb etish dasturini ishlab chiqish
|
|
|
6
|
Ma’ruza matn tayyorlash
|
|
|
7
|
O’quv uslubiy qo’llanmalar yaratish
|
|
|
8
|
Elektron darsliklar va oqitish , multimediya ishlarini tayyorlash
|
|
|
9
|
O’quv dasturi asosida jixoz va uskunalardan foydalangan xolda yangi amaliy ishlarini yo’lga qo’yish
|
|
|
10
|
O’quv dasturi asosida jixoz va uskunalardan foydalangan xolda yangi laboratoriya ishlarini yo’lga qo’yish
|
|
|
11
|
O’quvchilar bilimini reyting nazoratining yangi variantini ishlab chiqish
|
|
|
12
|
Ta’lim muassasa pedagogik kengashi qaroriga binoan ilmiy-tadqiqot ishlarini olib borish
|
|
|
13
|
Ilmiy maqola , ma’ruza , ma’lumotlar yozish
|
|
|
14
|
Malaka oshirish kurslarida qatnashish
|
|
|
15
|
O’quv amaliyotidan instruksion-texnalogik xarita tayyorlash
|
|
|
16
|
O’quv amaliyoti uchun ishchi dastur tuzish
|
|
|
17
|
Ishlab chiqarish amaliyoti uchun ishchi dastur tuzish
|
|
|
3. Tashkiliy-uslubiy va tashkiliy pedagogik ishlar
|
1
|
To’qqizinchi sinf bitiruvchilarining akademik-litsey va kasb-hunar kollejlariga kirishlari uchun kasbga yo’naltirish va tashkiliy ishlarini olib borish
|
|
|
2
|
O’zaro darslarga kirish va yozma rasmiylashtirgan xolda tahlil olib borish
|
|
|
3
|
Ta’lim muassasasining konsultativ markazlari ishida ishtirok etish
|
|
|
4
|
Pedagogik kengash ishlarida ishtirok etish
|
|
|
5
|
O’quv ishlab chiqarish ustaxonasisning jihoz va uskunalariga texnik qarov o’tkazish
|
|
|
4. Ma’naviy-ma’rifiy ishlari
|
1
|
Sport tadbirlarini o’tkazish
|
|
|
2
|
Ma’naviy-ma’rifiy tadbirlarni o’tkazish
|
|
|
3
|
Pedagogik kengash kotibligini olib borish
|
|
|
4
|
“Iqtidorli mutaxassis” ko’rik tanlovini o’tkazish
|
|
|
5
|
“Barkamol avlod” sport o’yinlarini o’tkazishda ishtirok etish
|
|
|
6
|
Darsdan tashqari vaqtda o’quvchilar bilan tarbiyaviy ishni olib borish
|
|
|
Xotirani o‘rnatish bilan bog‘langan qo‘shimcha xotirani o‘rnatish va chegaralash

|
Xotirani o‘rnatish bilan bog‘langan qo‘shimcha xotirani o‘rnatish va chegaralash
|
bet | 32/131 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 472,07 Kb. | | #230223 |
Bog'liq Apparat va dasturiy-www.hozir.orgXotirani o‘rnatish bilan bog‘langan qo‘shimcha xotirani o‘rnatish va chegaralash.
Operativ xotira ko’rinishi va plataga(materinskiy plata, motherboard) ulanishi bo’yicha bir necha turlarga bo’linadi. Hozirgi zamon operativ xotiralar DDR1, DDR2, DDR3 turlarga bo’linadi. Soni kottasi yangirog’i hisoblanadi. DDR1 eskiroq hisoblanadi va bu turi hozirda kamdan kam foydalanuvchilarda mavjud bo’lib, kam bo’lgani sababli qimmatroqdir. Maksimal ishlash chastotasi 400 MGS gachadir. DDR2 keng tarqalgan turi hisoblanadi. Maksimal chastotasi 800 MGS gacha. DDR3 zamonaviy, yangi chiqgan operativ xotira turi hisoblanadi. Maksimal ishlash chastotasi 1800 MGS gacha. Har bir operativ xotira turi o’zining platasiga ega, ya’ni platadagi slot faqat bir turdagi operativ xotirani qabul qiladi. Misol uchun, DDR1 uchun mo’ljallangan plataga DDR2 ni o’rnatib bo’lmaydi. Chunki har bir operativ xotira turi o’zgacha ulanish tishlariga ega. O’lchami bir xil bo’lishi mumkin lekin tishlari o’rtasida farq bor. Ularni ajrata olmay kuch ishlatib operativ xotirani ham platani ham buzib qo’ymang. Muhim ma’lumotlardan biri shuki, plata shinasini ham operativ xotrani ulashda e’tiborga olish, uning chastotasini ham bilib qo’yish zarur. Bu ma’lumotni siz kompyuter platasi xujjatidan topishingiz mumkin. Misol uchun, agar siz 800 MGS da ishlaydigan DDR2 operativ xotirasini 533MGS shinada ishlaydigan plataga ulasangiz, operativ xotirangiz ham 533 MGS da ishlaydi. Siz 800 MGS da ishlash shunaqa sekin bo’lar ekan deb yuraverasiz. Ya’na bir muhim ma’lumot. Agar siz har xil chastotada ishlaydigan 2 ta operativ xotirani bir plataga ulasangiz, umumiy ishlash chastotasi kichik bo’lgan chastota bilan bog’liq bo’ladi. Misol uchun 1000 MGS va 600 MGS chastotada ishlaydigan operativ xotirani bitta plataga uladingiz, shunda operativ xotira 600 MGS chastota bilan ishlaydi.
Nazorat savollari
5.2.Mavzusi-Tezkor xotira mikrosxemasi parametrlari va tizimli plata tizim parametrlariga bog‘liq xolda o‘rnatish xususiyatlari
Reja:
|
| |
#include

int main()
{
int a[10] = { 0 };
//massivning barcha elementlariga 0

#include
int main()
{
int a[10] = { 0 };
//massivning barcha elementlariga 0 qiymat berish
for (int i = 0; i < 10; i++)
cout << "a[" << i << "]=" << a[i] << endl;
system ("pause");
return 0;
}
Berilgan massiv elimentlarini yig`indisini topish dasturini tuzing
#include
int main()
{
int s=0;
int a[10] ;
//massivning barcha elementlariga 0 qiymat berish
for (int i = 0; i < 10; i++)
{
cout << "a[" << i << "]="; cin >> a[i];
s=s+a[i];
}
cout << "Massivning yig`indisi=" <system ("pause");
return 0;
}
Ichma-ich joylashgan siklik algoritmlar.
Ba’zan, takrorlanuvchi algoritmlar bir nechta parametrlarga bog‘liq bo‘ladi. Odatda bunday algoritmlarni ichma-ich joylashgan algortmlar deb ataladi.
Misol sifati berilgan nxm o‘lchovli aij –matritsa elementlarining yig‘indisini hisoblash masalasini qaraylik.
Bu yig‘indi hisoblash uchun, i ning har bir qiymatida j bo‘yicha ko‘paytmani hisoblab, avval yig‘indi ustiga ketma-ket qo‘shib borish kerak bo‘ladi. Bu jarayon quyidagi blok–sxemada aks ettirilgan. Bu yerda i-tashqi sikl - yig‘indi uchun, j-esa ichki sikl-ko‘paytmani hosil qilish uchun foydalanilgan.
10-rasm. Ichma-ich joylashgan siklik algoritmga doir blok-sxema
Rekurrent algoritmlar. Hisoblash jarayonida ba’zi bir algoritmlarning o‘ziga qayta murojaat qilishga to‘g‘ri keladi. O‘ziga–o‘zi murojaat qiladigan algoritmlarga rekkurent algoritmlar yoki rekursiya deb ataladi.
Bunday algoritmga misol sifatida Fibonachchi sonlarini keltirish mumkin. Ma’lumki, Fibonachchi sonlari quyidagicha aniqlangan.
a0qa1q1, aiqai-1+ai-2 iq2,3,4,…. Bu rekkurent ifoda algoritmiga mos keluvchi blok-sxema 2.15-rasmda keltirilgan. Eslatib o‘tamiz formuladagi i-indeksga hojat yo‘q, agar Fibonachchi sonining nomerini ham aniqlash zarur bo‘lsa, birorta parametr-kalit kiritish kerak bo‘ladi.
11-rasm. Fibonachchi sonlarining n- hadini hisoblash algoritmi.
A malda shunday bir masalalar uchraydiki, ularda takrorlanishlar soni oldindan berilmagan-noma’lum bo‘ladi. Ammo, bu jarayonni tugatish uchun biror bir shart berilgan bo‘ladi.
M asalan, quyidagi qatorda nechta had bilan chegaralanish berilmagan. Lekin qatorni aniqlikda hisoblash zarur bo‘ladi. Buning uchun shartni olish mumkin.
12-rasm. Takrorlanishlar soni oldindan no’malum bo‘lgan algoritmlarga doir blok-sxema.
|
) float a[5];
2) int m[6];
3) bool b[10]

|
) float a[5];
2) int m[6];
3) bool b[10]
|
bet | 11/15 | Sana | 12.02.2024 | Hajmi | 148,64 Kb. | | #154895 |
Bog'liq 20-topshiriq tayyor1) float a[5];
2) int m[6];
3) bool b[10];
1) a elementlari haqiqiy sonlardan iborat bo`lgan, 5 ta elementdan tashkil topgan
massiv. Indekslari esa 0 dan 4 gacha bo`lgan sonlar
float a[5];
Massiv a[0] a[1] a[2] a[3] a[4]
elementilari qiymati 4 -7 15 5.5 3
2) m elementlari butun sonlardan iborat bo`lgan, 6 ta elementdan tashkil topgan
massiv. Indekslari esa 0 dan 5 gacha bo`lgan sonlar.
int m[6];
Massiv m[0] m[1] m[2] m[3] mas2[4] mas2[5]
elementilari qiymati 2 -17 6 7 13 -3
3) b elementlari mantiqiy qiymatlardan (true, false ) iborat bo`lgan 10 ta elementdan tashkil topgan massiv. Indekslari esa 0 dan 9 gacha bo`lgan sonlar.
Massiv elementlariga murojaat qilish oddiy o`zgaruvchilarga murojaat qilishdan biroz farq qiladi. Massiv elementiga murojaat qilish uning indeksi orqali bo`ladi.
a[1] = 10; a massivining 1 – elementi 10 qiymat o’ zlashtirsin;
cin >> a[2]; a massivining 2 – elementi kirtilsin;
cout << a[3]; a massivining 3 – elementi ekranga chiqarilsin;
Massivni e'lon qilishda uning elementlariga boshlang'ich qiymat berish mumkin va buning bir nechta usuli mavjud.
1) O'lchami ko'rsatilgan massivni to'liq initsializatsiyalash.
int k[5] = { 2, 3, 7, 8, 6};
Bu yerda 5 ta elementdan iborat bo'lgan k massivi e'lon qilingan va massivning
barcha elemantlariga boshlang'ich qiymat berilgan.
2) O'lchami ko'rsatilgan massivni to'liqmas initsializatsiyalash.
int k[5] = { 2, 3, 7 };
Bu yerda 5 ta elementdan iborat bo'lgan k massivi e'lon qilingan va massivning
dastlabki 3 ta elemantlariga boshlang'ich qiymat berilgan.
3) O'lchami ko'rsatilmagan massivni to'liq initsializatsiyalash.
int k[] = { 2, 3, 7, 8, 6};
Shuni takidlash lozimki, agar massiv o'lchami ko'rsatilmasa, uni to'liq initsializatsiyalash shart. Bu xolda massiv o'lchami kompilyatsiya jarayonida massiv elementlari soniga qarab aniqlanadi. Bu yerda massiv o'lchami 5 ga teng.
4) O'lchami ko'rsatilgan massivning barcha elementlariga boshlang'ich qiymat 0
berish:
int k[5] = { 0 };
O'lchami ko'rsatilgan massivning barcha elementlariga boshlang'ich qiymat 0 berish
|
| |
Berilganlar massivi - Узбекистон Республикаси Олий ва Урта Махсус

|
Узбекистон Республикаси Олий ва Урта Махсус
|
bet | 13/15 | Sana | 12.02.2024 | Hajmi | 148,64 Kb. | | #154895 |
Bog'liq 20-topshiriq tayyorBerilganlar massivi
Xotirada ketma-ket (regulyar) joylashgan bir xil turdagi qiymatlarga massiv deyiladi.
Massiv – bu fiksirlangan miqdordagi ayrim qiymatlarning (massiv elementlarining) tartiblangan majmuasidir.
Odatda massivlar katta xajmdagi, lekin cheklangan miqdorda va tartiblangan qiymatlarni qayta ishlash bilan bog’liq masalalarni yechishda yuzaga keladi. Faraz qilaylik, talabalar guruhining reyting ballari bilan ishlash (reytingni aniqlash, tartiblash, saralash va x.k.) masalasi berilgan bo’lsin. Ushbu masalani hal etishda berilganlar (reyting ballari)ning tartiblangan ketma-ketligi zarur bo’ladi. Bu yerda “tartiblangan” deganda ketma-ketlikning har bir qiymati o’z o’rniga ega bo’lishi nazarda tutiladi.
Berilganlar ketma-ketligini ikki hil usulda hosil qilish mumkin.
Birinchi usul - har bir talaba reytingi uchun alohida qiymat aniqlash: reyting1 … reytingN;
Ikkinchi usul – berilganlar ketma-ketligini yagona nom bilan aniqlab, uning qiymatlariga murojaatni shu qiymatlarning ketma-ketlikda joylashgan o’rnining nomeri (indeksi) orqali amalga oshirishdir.
Demak, massiv – bu fiksirlangan miqdordagi ayrim qiymatlarning tartiblangan majmuasidir. Barcha elementlar bir hil turda bo’lishi kerak va bu tur element turi yoki massiv uchun tayanch tur deb nomlanadi.
Massivning har bir elementiga massiv nomi hamda kvadrat qavs ichiga olingan element sektori deb nomlanuvchi indeksni ko’rsatish orqali murojaat qilinadi.
[]
Bu ko’rinishga hususiy o’zgaruvchi deyiladi, chunki uning qiymati massivning alohida elementidir. Massiv ementlarini uning tartib raqami (yoki oddiy raqam) orqali belgilash indeksli o’zgaruvchilar deyiladi.
Massiv indeksi sifatida butun son qo’llaniladi. Umuman olganda massiv indeksi sifatida butun son qiymatini qabul qiladigan ixtiyoriy ifoda qo’llanishi mumkin. Ifoda sifatida o’zgaruvchini olish ham mumkin. Bunda o’zgaruvchi qiymati o’zgarishi bilan murojaat qilinayotgan massiv elementini aniqlovchi indeks ham o’zgaradi. Demak dasturdagi bitta indeksli o’zgaruvchi orqali massivning barcha elementlarini belgilash mumkin.
|
| |
PCI IDE IRQ Map to - Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги Наманган вилояти ўрта махсус,...

PCI IDE IRQ Map to. IDE nazoratchining PCIdagi uzilishida aks etadi. Agar ona platada uzilishlar bo‘lmasa, (yoki taqiqlangan bo‘lsa) IDE kontrollerlari PCI shinasida egallagan uzilishlarni bo‘shatish va ularni ISA shinasidagi uskunalarga berish imkonini yaratadi. ISA uchun standart uzilishlar - birinchi kanal uchun IRQ 14 va ikkinchi kanal uchun IRQ 15. Quyidagi belgilarni qabul qilishi mumkin:
- PCI IDE IRQ mapping (PCI IDE uchun ishlatiladi).
- PSAT (ISA) (ISA uchun ishlatiladi).
Init AGP Displey First. "Enabled"ga o‘rnatilayoganda tizimda AGP kartasiga ulangan displey birlamchi bo‘lib qoladi. Agar “Disabled" belgisi tanlangan bo‘lsa, unda PCI - karta yoki ISA asosiy rolni o‘ynaydi.
AGP va “PCI” (“PCI Slot”) parametrli "Init Displey First" opsiyasi ham xuddi shunday ishlaydi. Tizimda bitta video-adapter mavjud bo‘lganida bu opsiyalar muammo tug‘dirmaydi. Operatsion tizim darajasida qo‘llab-quvvatlanadigan ikkita videoadapter o‘rnatilganida esa, faqat eng unumdorligini emas, balki ikki displeyni ulash mumkin bo‘lgan yagona variantni (buni amalga oshirish mumkin) tanlash lozim. Bu erda so‘z PCI adapteri ikkinchi bo‘lib ishlay olmaydigan holatlar haqida bormoqda.
Parametrlari PCI/AGP va AGP/PCI bo‘lgan "VGA BIOS SEQUENCE" (BIOS videokartalarining yuklanishi izchilligi) opsiyasi ham xuddi shunday ishlaydi.
Videoadapter ona platasiga integratsiya qilingan hollarda "Init Displey Fipst" opsiyasi tanlashning biroz boshqacharoq variantini taklif qiladi. Quyidagi belgilarni qabul qilishi mumkin:
- Onboard
- PCI Slot
Va, nihoyat, anologik funksiyaning "VL Bus" va "PCI Bus" parametrli "Graphics Adaptor" adapter ancha “eski” hisoblanadi.
|
using System - Узбекистон Республикаси Олий ва Урта Махсус

|
Узбекистон Республикаси Олий ва Урта Махсус
|
bet | 10/15 | Sana | 12.02.2024 | Hajmi | 148,64 Kb. | | #154895 |
Bog'liq 20-topshiriq tayyorusing System;
internal class Average
{
private static void Main()
{
int[] A = new int[10];
int i;
double S = 0;
Console.WriteLine("Sonlarni kiriting");
for (i = 0; i < 10; i = i + 1)
A[i] = Convert.ToInt32(Console.ReadLine());
for (i = 0; i < 10; i++)
S += A[i];
S = S / 10;
Console.WriteLine(S);
}
}
BIR O’LCHOVLI MASSIVLARNI FUNKSIYA PARAMETRI SIFATIDA QO’LLANILISHI
Dasturda ikki asosiy tur ma'lumot strukturalari mavjuddir. Birinchisi statik, ikkinchisi dinamikdir. Statik deganimizda hotirada egallagan joyi o'zgarmas, dastur boshida beriladigan strukturalarni nazarda tutamiz. Dinamik ma'lumot tiplari dastur davomida o'z hajmini, egallagan hotirasini o'zgartirishi mumkin. Agar struktura bir hil kattalikdagi tiplardan tuzilgan bo'lsa, uning nomi massiv (array) deyiladi. Massivlar dasturlashda eng ko'p qo'laniladigan ma'lumot tiplaridir. Bundan tashqari strukturalar bir necha farqli tipdagi o'zgaruvchilardan tashkil topgan bo'lishi mumkin. Buni biz klas (Pascalda record) deymiz. Masalan bunday strukturamiz ichida odam ismi va yoshi bo'lishi mumkin. Bu bo'limda biz massivlar bilan yaqindan tanishib o'tamiz. Bu bo'limdagi massivlarimiz C uslubidagi, pointerlarga (ko'rsatkichlarga) asoslan strukturalardir. Massivlarning boshqa ko'rinishlarini keyingi qismlarda o'tamiz. Massivlar hotirada ketma-ket joylashgan, bir tipdagi o'zgaruvchilar guruhidir. Alohida bir o'zgaruvchini ko'rsatish uchun massiv nomi va kerakli o'zgaruvchi indeksini yozamiz. C++ dagi massivlardagi elementlar indeksi har doim noldan boshlanadi.
Massiv bir o`lchamli deyiladi, agar uning elementiga bir indeks orqali murojaat qilish mumkin bo`lsa.
Bir o`lchamli massivni e`lon qilish quyidagicha bo`ladi:
[ elementlar_soni ] = { boshlang'ich qiymatlar };
Quyida massivlarni e`lon qilishga bir necha misollar keltirilgan:
|
| |
Qaror qabul qilish masalalari va usullari

|
Qaror qabul qilish masalalari va usullari
|
bet | 10/12 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 254 Kb. | | #150254 |
Bog'liq Nazariy metodologik dastur Sh. Mamatbekov3.5. Qaror qabul qilish masalalari va usullari
Kursni o‘rganishdan maqsad Matematik modellashtirish masalasining qoʼyilishi, maqsadi va vazifalari. Matematik modellashtirish obʼektiv reallikni tushinish va bilish vositasi sifatida. Matematik modellashtirish va ilmiy-texnik taraqqiyot. Ilmiy-tadqiqot ishi va uni amalga oshirish haqida to‘liq ma’lumot berish.
Kursni o‘rganishdan so‘ng falsafa doktori (PhD) ilmiy darajasi izlanuvchisi:
- matematik modellashtirish masalasini qo‘yilishini bilishi;
- dasturiy boshqarish uchun algoritmik tillarni tuzish va ularni texnologik mashinalar va komplekslarni samarali boshqarish uchun tadbiq etish ko‘nikmalariga ega bo‘lishi kerak
ANDIJON MASHINASOZLIK INSTITUTI
falsafa doktori (PhD) ilmiy darajasi izlanuvchisi Sh. R. Mamatbekov uchun
III. NAZARIY-METODOLOGIK KURSNING
O‘QUV REJASI
(Dissertatsiya mavzusi: “Sanoat korxonalarida havo tarkibidagi chang miqdorini nazorat qilishning takomillashtirilgan intellektual tizimlari”)
t/r
|
Kurslar nomi
|
O‘quv soatlari
|
Semestr va xaftalar bo‘yicha soat taqsimoti
|
Semestrlar
|
Jami
|
Konsul-tatsiya
|
1-sem
|
2-sem
|
Xaftalar
|
|
|
1
|
Ilmiy tadqiqot faoliyatiga tayyorgarlik asoslari
|
86
|
86
|
44
|
42
|
2
|
Аvtomatik boshqarish nazariyasi asoslari
|
74
|
74
|
40
|
34
|
3
|
Optimallashtirish masalalari va usullari
|
50
|
50
|
30
|
20
|
4
|
Qaror qabul qilish masalalari va usullari
|
60
|
60
|
30
|
30
|
5
|
Matematik modellashtirish va matematik statistika
|
30
|
30
|
30
|
|
Jami
|
300
|
300
|
174
|
126
|
1. 1 – o‘quv semestri 1 fevraldan boshlanib iyun oyida, 2 – o‘quv semestri esa sentyabrdan boshlanib dekabrda yakunlanadi.
2. Kurslar modullar asosida o‘qitilib har bir modul yakunida seminarda katta ilmiy xodim-izlanuvchi ma’ruzasi muhokama qilinadi va baholanadi.
|
| |
Kurslarni o‘zlashtirish va yakunlash tartibi

|
Kurslarni o‘zlashtirish va yakunlash tartibi
|
bet | 11/12 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 254 Kb. | | #150254 |
Bog'liq Nazariy metodologik dastur Sh. MamatbekovKurslarni o‘zlashtirish va yakunlash tartibi.
Kurslar o‘zlashtirilgandan so‘ng:
havo tarkibidagi chang miqdorini nazorat qilish sohasiga oid axborot manbalari manzillari (saytlari);
ilmiy tadqiqot natijalarini o‘quv jarayoniga tadbiq etish tartibi va metodikasini bilishi;
doktorlik dissertatsiyasi tuzilmasi, yangiligi, nazariy va amaliy tadqiqotlarni o‘tkazish rejasi, metodikalari, olinishi ko‘zda tutilayotgan natijalar, amalga oshirish bo‘yicha sharoit, qilinishi kerak bo‘lgan ishlar aniqlangan bo‘lishi;
nazariy muammolarni qo‘yilishi, tanlanayotgan model shakllanganligi va uni yechish metodlari tanlangan bo‘lishi;
tajriba sinov o‘tkazish metodikalari, tajriba qo‘yilishi, rejalashtirish, natijalarni statistik qayta ishlash metodlarini tanlangan bo‘lishi va olinadigan qonuniyatlar bo‘yicha faraz va tasavvurga ega bo‘lishi;
nazariy tadqiqotlar natijasi va ularni ishlatish, tajriba bilan taqqoslash bo‘yicha qilinayotgan ishlarni rejalashtirgan bo‘lishi;
mexanizmlar bo‘yicha mavjud nazariy muammolarni yechish bo‘yicha ilmiy faraz va g‘oyalarni ilgari surgan bo‘lishi;
tadqiqot natijalari asosida muammoning mohiyatini bilimdonlik bilan bayon etish, ilmiy xulosalar va tavsiyalarni aniq va lo‘nda shakllantirish malakasiga ega bo‘lishi;
yaratiladigan texnik ishlanmani ishlab chiqarish tajriba sinovidan o‘tkazish bo‘yicha dastur va metodikalarni ishlab chiqilib, iqtisodiy samaradorligini aniqlash metodikasi tanlab olingan bo‘lishi kerak.
Kurslarni o‘zlashtirish yuqorida qayd etilgan ilmiy masalalarni kafedra ilmiy seminarida muhokama qilish, natijasi bo‘yicha baholanadi va yakunlanadi.
Ilmiy maslahatchi tomonidan falsafa doktori (PhD) ilmiy darajasi izlanuvchisining individual o‘quv jadvali, kurslar bo‘yicha kalendar-tematik reja ishlab chiqilib institut ilmiy ishlar va innovatsiyalarbo‘yicha prorektori tomonidan tasdiqlanadi.
|
| |
Nazorat savollari - Ўзбекистон республикаси олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги

Nazorat savollari
1. Avtotransport vositalari egalarining fuqarolik javobgarligini sug‘urta qilish majburiy tarzda o‘tkaziladimi yoki ixtiyoriy?
2. Avtotransport vositalari egalarining fuqarolik javobgarligini sug‘urta qilish kimlarni himoya etishga qaratilgan?
3. Avtotransport vositalari egalarining fuqarolik javobgarligini sug‘urta qilish majburiy sug‘urta qilish O‘zbekiston Respublikasi hududida qachon joriy etilgan?
4. Avtotransport vositalari egalarining fuqarolik javobgarligini
sug‘urta qilishda tarif stavkalari nimaga asoslangan holda tadbiq etiladi?
5. Avtotransport vositalari egalarining fuqarolik javobgarligini sug‘urta qilish shartnomalariga ko‘ra fuqaro salomatligiga shikast yetkazilganda sug‘urta summasi qancha miqdorni tashkil etadi?
6. Avtotransport vositalari egalarining fuqarolik javobgarligini sug‘urta qilish shartnomalariga ko‘ra yuridik yoki jismoniy shaxslar mol-mulkiga zarar yetkazilganda qancha miqdorda sug‘urta summasi to‘lanadi?
7. Avtotransport vositasi egalariga sug‘urta polisi qachon taqdim etiladi?
8. Хorijiy avtotrasport vositalari egalarining uchinchi shaxslar oldidagi fuqarolik javobgarligini sug‘urta qilish nima sababdan joriy etilgan?
9. Хorijiy avtotrasport vositalari egalarining uchinchi shaxslar oldidagi fuqarolik javobgarligini sug‘urta qilish bo‘yicha sug‘urta tarif
stavkalari qanday hisoblanadi?
10. Хorijiy avtotrasport vositalari egalarining uchinchi shaxslar oldidagi fuqarolik javobgarligini sug‘urta qilishda to‘lanadigan sug‘urta summalari miqdori Qozog‘iston Respublikasi uchun qancha miqdorda belgilangan?
11. Хorijiy avtotrasport vositalari egalarining uchinchi shaxslar oldidagi fuqarolik javobgarligini sug‘urta qilishda fuqarolarga salomatligiga yetkazilgan zarar jami sug‘urta summasining (Qozog‘iston Respublikasi uchun) necha foizini tashkil etadi?
|
Informatika va at

|
Informatika va at
|
bet | 1/3 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 2,21 Mb. | | #99861 |
Bog'liq Malumotlar onbori INFORMATIKA va AT
Mavzu: Ma’lumotlar ombori
haqida tushuncha
10-sinf
Darsning maqsadi
1
2
Ma’lumotlar ombori haqida tushunchaga ega bo‘lish.
Ma’lumotlarni olish va ma’lumotlar omborini tuzishning asosiy usullari bilan tanishish.
Ma’lumotlardan foydalanish, ya’ni ularni ma’lum bir texnologiya asosida yig‘ish, saqlash, qayta ishlash va uzatish muhim masalalardan hisoblanadi. Ma’lumot resurslarini shunday tashkil etish lozimki, undan foydalanish maksimal qulaylik va foyda keltirsin. Masala yechishga harakat qilish, ma’lumotlarni ishlash jarayonidagi yangicha yondashish, yangi texnologiyani keltirib chiqardi. Mazkur texnologiyaning asosini ma’lumotlar ombori va banklari tashkil etadi.
Ma’lumotlar ombori nima?
Ma’lumotlar ombori (MO) – bu kompyuter xotirasiga kiritilgan ma’lum bir strukturaga ega, o‘zaro bir-biri bilan bog‘langan va tartiblangan ma’lumotlar majmuasidir.
Ma’lumotlar modeli – bu ma’lumotlarning o‘zaro bog‘langan tuzilishlari va ular ustida bajariladigan operatsiyalar to‘plamidir.
Ma’lumotlarni struktaralash – ma’lumotlarni ma’lum xususiyatlari bo‘yicha birlashtirish.
Aynan bir axborotni mashina ichki muhitida joylashtirish uchun ma’lumotlarni turli xil tuzilishlari va modellaridan foydalanish mumkin. Ulardan qaysi birini tanlash MO yaratayotgan foydalanuvchining zimmasiga yuklatilgan bo‘lib, u ko‘plab omillarga bog‘liq.
MO tuzishning asosiy usullari
First text here
Second text here
Third text here
Ierarxiv model
Tarmoq model
Realyatsion model
Ma’lumotlar ombori tuzishning asosiy usullari
First text here
Ierarxiv (shajara) model – bu modelda ma’lumotlar daraxtsimon ko‘rinishda saqlanadi.
Ierarxik (shajara) model
First text here
Ierarxik ma’lumotlar bazalari grafik jihatdan turli darajadagi obyektlardan tashkil topgan teskari daraxt sifatida ifodalanishi mumkin. Yuqori daraja (daraxtning ildizi) bitta obyektni egallaydi, ikkinchisi - ikkinchi darajali obyektlar va hokazo. Obyektlar o‘rtasida bog‘lanishlar mavjud, har bir obyekt quyi darajadagi bir nechta obyektlarni o‘z ichiga olishi mumkin.
|
| |
Sug‘urta ob’ekti - - Ўзбекистон республикаси олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги

|
Ўзбекистон республикаси олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги
|
bet | 10/43 | Sana | 16.03.2017 | Hajmi | 0,67 Mb. | | #164 |
Sug‘urta ob’ekti - shaxsiy sug‘urtada fuqarolarning hayoti, sog‘ligi, mehnat qobiliyati bilan bog‘liq manfaati; mulkiy sug‘urtada binolar, qurilmalar, transport vositalari uy-joy mulki, tashiladigan yuklar va boshqa moddiy boyliklarni saqlashga bo‘lgan yuridik va jismoniy shaxslarning manfaati; jismoniy yoki yuridik shaxsning o‘z hatti-harakati bilan uning shaxsga zarar keltirish fuqarolik mas’uliyati - mas’uliyatni sug‘urtalashda sug‘urta ob’ektlari bo‘lib hisoblanadi. Riskni baholash maqsadida sug‘urta ob’ekti sug‘urta kompaniyasining mutaxassislari tomonidan ekspertiza qilinishi mumkin.
|
| |
yil 17 dekabrda - Ўзбекистон республикаси олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги

|
Ўзбекистон республикаси олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги
|
bet | 17/43 | Sana | 16.03.2017 | Hajmi | 0,67 Mb. | | #164 |
2012 yil 17 dekabrda xususiy bank va boshqa xususiy moliya institutlari hamda ular faoliyatining kafolatlari sohasidagi munosabatlarni tartibga solish maqsadida O’zbekiston Respublikasining “Xususiy bank va moliya institutlari hamda ular faoliyatining kafolatlari to’g’risida”gi O’RQ-339-Qonuni qabul qilindi.
Ushbu Qonunning asosiy vazifalari xususiy bank va moliya institutlarining huquqlari hamda qonuniy manfaatlari himoya qilinishini ta’minlashdan, bank-moliya sohasiga xususiy kapitalni jalb qilish uchun shart-sharoitlar yaratishdan, bank xizmatlari va boshqa moliyaviy xizmatlar bozorida raqobatni kengaytirishdan hamda mijozlarga xizmat ko’rsatish sifatini oshirishdan iboratdir.
O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2013 yil 6 noyabrdagi “Sug’urta faoliyati sohasidagi ruxsat berish tartib-taomillaridan o’tish tartibi to’g’risidagi nizomlarni tasdiqlash haqida”gi 298-sonli Qarori bilan:
-
Sug’urtalovchini qayta tashkil etishga ruxsatnoma berish tartibi to’g’risidagi Nizom;
-
Sug’urtalovchilarning sug’urta zaxiralarini xorijiy davlatlarning davlat qimmatli qog’ozlariga joylashtirishni kelishihs tartibi to’g’risidagi Nizom;
-
Sug’urtalovchining moliyaviy ahvolini sog’lomlashtirish chora-tadbirlari kompleksini kelishish tartibi to’g’risidagi Nizom;
-
Sug’urtalovchining ogohlantirish tadbirlari zaxirasidan moliyalshtiriladigan ogohlantirish tadbirlari ro’yxatini kelishish tartibi to’g’risidagi Nizomlar tasdiqlandi.
4. Sug‘urta faoliyatini yuritishda sug‘urtalovchilarning xizmati kattadir. Chunki sug‘urta ishi ularning asosiy faoliyatidir. Shuning uchun sug‘urtalovchi atamasiga quyidagicha tarif beramiz:
|
| |