nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Nizomiy nomidagi toshkent davlat pedagogika universiteti fizika-matematika fakulteti umumiy matematika kafedrasi - bet 2

|
Nizomiy nomidagi toshkent davlat pedagogika universiteti fizika-matematika fakulteti umumiy matematika kafedrasi
|
bet | 2/5 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 224,06 Kb. | | #244915 |
Bog'liq Metodika slayd 401Bolalar tomonidan induktiv yo`l bilan chiqarilgan xulosa 5,6,7,8,9 sonlarini ayirish qaralayotganda deduktiv mulohazalar yuritish uchun foydalaniladi. O`quvchilar 7-5 ko`rinishdagi misolni yechishlari kerak bo`lsin. 7 sonini 5 va 2 sonlarining yig`indisi sifatida qarash mumkinligini eslatib o`tamiz. Agar yig`indi (7) dan qo`shiluvchilardan biri (5) ni ayrilsa, boshqa qo`shiluvchi (2) kelib chiqadi. Shunday qilib, bolalar yig`indi va qo`shiluvchilar orasidagi bog`lanishlarni bilganliklari asosida xususiy yangi bilimga ega bo`ladilar. (7-5 ko`rinishdagi misollar qanday yechilishini bilib oladilar). Yuqorida qaralgan induktiv xulosa chiqarish misolida xulosa noto`la induksiya yordamida chiqarildi. Shu yo`l bilan chiqarilgan xulosa har doim ham to`g`ri bo`lavermasligi mumkin. Bolalar tomonidan induktiv yo`l bilan chiqarilgan xulosa 5,6,7,8,9 sonlarini ayirish qaralayotganda deduktiv mulohazalar yuritish uchun foydalaniladi. O`quvchilar 7-5 ko`rinishdagi misolni yechishlari kerak bo`lsin. 7 sonini 5 va 2 sonlarining yig`indisi sifatida qarash mumkinligini eslatib o`tamiz. Agar yig`indi (7) dan qo`shiluvchilardan biri (5) ni ayrilsa, boshqa qo`shiluvchi (2) kelib chiqadi. Shunday qilib, bolalar yig`indi va qo`shiluvchilar orasidagi bog`lanishlarni bilganliklari asosida xususiy yangi bilimga ega bo`ladilar. (7-5 ko`rinishdagi misollar qanday yechilishini bilib oladilar). Yuqorida qaralgan induktiv xulosa chiqarish misolida xulosa noto`la induksiya yordamida chiqarildi. Shu yo`l bilan chiqarilgan xulosa har doim ham to`g`ri bo`lavermasligi mumkin. Masalan, yig`indi har doim qo`shiluvchilarning har biridan katta, degan xulosa natural sonlar qatorining hammasi uchun to`g`ri, sonlarning nolni ham o`z ichiga olgan kengaytirilgan qatori uchun bu xulosa noto`g`ri bo`ladi. Shu munosabat bilan o`qitish jarayonida bolalarga qanday shartlarda chiqarilgan xulosa yetarlicha isbotlanishi va qanday hollarda noto`g`ri bo`lib chiqishi mumkinligini ko`rsatish uchun birorta ham bunday holni o`tkazib yubormaslik muhim. Shuni takidlab o`tamizki, chiqarilgan deduktiv xulosalar asosida yotuvchi umumiy qoidalar induktiv yo`l bilan olingan bo`lishi shart emas. Masalan, II sinf o`quvchilarni yangi amal – ko`paytirish amali bilan tanishtirayotib, o`qituvchi ko`paytirish bu bir xil qo`shiluvchilarni qo`shish ekanini tushuntiradi. Mazkur holda faqat deduksiya bilan ish ko`riladi.
|
| |
Nizomiy nomidagi toshkent davlat pedagogika universiteti fizika-matematika fakulteti umumiy matematika kafedrasi - bet 3

|
Nizomiy nomidagi toshkent davlat pedagogika universiteti fizika-matematika fakulteti umumiy matematika kafedrasi
|
bet | 3/5 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 224,06 Kb. | | #244915 |
Bog'liq Metodika slayd 401Masalan, yig`indi har doim qo`shiluvchilarning har biridan katta, degan xulosa natural sonlar qatorining hammasi uchun to`g`ri, sonlarning nolni ham o`z ichiga olgan kengaytirilgan qatori uchun bu xulosa noto`g`ri bo`ladi. Shu munosabat bilan o`qitish jarayonida bolalarga qanday shartlarda chiqarilgan xulosa yetarlicha isbotlanishi va qanday hollarda noto`g`ri bo`lib chiqishi mumkinligini ko`rsatish uchun birorta ham bunday holni o`tkazib yubormaslik muhim. Shuni takidlab o`tamizki, chiqarilgan deduktiv xulosalar asosida yotuvchi umumiy qoidalar induktiv yo`l bilan olingan bo`lishi shart emas. Masalan, II sinf o`quvchilarni yangi amal – ko`paytirish amali bilan tanishtirayotib, o`qituvchi ko`paytirish bu bir xil qo`shiluvchilarni qo`shish ekanini tushuntiradi. Mazkur holda faqat deduksiya bilan ish ko`riladi. Deduksiyadan foydalanishda yo`l qo`yiladigan xatolar ko`pincha o`zlashtirilgan umumiy qoida konkret hol uchun qo`llanilishi mumkin yoki mumkin emasligini aniqlay olmaslikdan kelib chiqadi. Bu holni o`qituvchi nazarda tutib, masalan, ko`paytirishning konkret mazmunini mustahkamlashda 4+4+4 ko`rinishidagi misollar bilan bir qatorda 3+3+2+3 ko`rinishidagi misollarni ham bajarishi kerak. Deduksiyadan foydalanishda yo`l qo`yiladigan xatolar ko`pincha o`zlashtirilgan umumiy qoida konkret hol uchun qo`llanilishi mumkin yoki mumkin emasligini aniqlay olmaslikdan kelib chiqadi. Bu holni o`qituvchi nazarda tutib, masalan, ko`paytirishning konkret mazmunini mustahkamlashda 4+4+4 ko`rinishidagi misollar bilan bir qatorda 3+3+2+3 ko`rinishidagi misollarni ham bajarishi kerak.
Matematika o‘qitishda kompyuterlarni qulayligini yana bir yo‘nalishi ayrim o‘quv holatlarini modellashtirishdir. Modellashtirilgan dasturlardan foydalanishning maqsadi, o‘qitishning boshqa usullari qo‘llanganda tasavvur qilish, ko‘z oldiga keltirilishi qiyin bo‘lgan materiallarni tushunarli bo‘lishini ta’minlashdan iborat. Modellashtirish yordamida o‘quvchilarga ma’lumotlarni grafik rejimda kompyuter multimediasi ko‘rinishida taqdim qilish mumkin. Shu boisdan ular matem-atikani chuqur o‘rganish va o‘quv jarayonida sezilarli darajada mustaqillik namoyon etishga moyil bo‘ladilar.
|
| |
Guruh talabalarga eslatma: bir XIL yozilgan mustaqil ishlar baholanmaydi

020-021-23 GURUH TALABALARGA
Eslatma: bir xil yozilgan mustaqil ishlar baholanmaydi
Birinchi mustaqil ish uchun maksimal 27 ball)
Kriteriy (ballar taqsimoti):
MARUZA
1.
Titul varag`I va unda barcha ma`lumotlarning mavjudligi
0-3 ball
2.
Tuzilgan rejaning mavzuga mosligi
0-3 ball
3.
Mavzuning dolzarbligi, maqsadi, vazifalari va amaliy ahamiyati yoritilganligi
0-5 ball
4.
Mavzuga oid jarayonlar, qonunlar va ifodalarning to‘liq va lo‘nda berilganligi
0-5 ball
5.
Mavzuni yoritishda grafiklar, diagrammalar va rasmlardan foydalanganligi
0-5 ball
6.
Mavzuga oid aniq xulosalar keltirilganligi
0-3 ball
7.
Foydalanilgan adabiyotlar va saytlar ro‘yxati keltirilganligi
0-3ball
№
PHYM 020-021-23
Mustaqil ish mavzulari
1.
ABDURAXMONOV
AXROR AXMADOVICH
To‘lqin optikasi. Golografiya prinsipi va uning qo’llanilishi.
2.
ABDUSAMADOV
AMIRBEK AKMAL
O‘G‘LI
Pauli prinsipi. Atomlarda elektronlarning energetik sathlar boʻyicha taqsimoti.
3.
ASHUROV ASHUR
ANVAR O‘G‘LI
Majburiy tebranishlar. Lazerlar va ularning axborot tizimida ishlatilishi.
4.
AXMADALIYEV
AZIZBEK RAXIMJON
O`G`LI
Issiqlik nurlanish qonunlari va ular uchun Plank formulasi.
5.
AXUNOV BAXTIYOR
XAMIDOVICH
Optik tolali tizimlar. Quyosh fotoelektrik elementlari va modullari.
6.
AZAMATOV DIYORBEK
SANJAR O‘G‘LI
Mehnat shartnomasi №

|
Mehnat shartnomasi №
|
bet | 1/3 | Sana | 19.12.2023 | Hajmi | 47,5 Kb. | | #123793 |
Bog'liq MEHNAT ShARTNOMASI
MEHNAT SHARTNOMASI № _____
Yangiobod MFY 2021 yil "30" avgust
___________________ tuman __ -umumiy oʻrta ta’lim maktabi nomidan ________________________________(keyingi o‘rinlarda «ish beruvchi» deb ataladi) va xodim ______________________________________ (keyingi o‘rinlarda «xodim» deb ataladi) mazkur shartnomani quyidagilar haqida tuzdik:
1. Xodim ____________________________________ Sharof Rashidov tuman __ -umumiy oʻrta ta’lim maktabiga 0,75 stavka (haftasiga 17 soat) tarix va 0,25 stavka (haftasiga 7 soat) tarbiya fani oʻqituvchisi vazifasiga ishga qabul qilinadi;
2. Shartnoma asosiy ish oʻrni boʻyicha hisoblanadi
3. Shartnoma muddati nomuayyan muddatga;
4. Shartnoma bo‘yicha ish boshlanishi sanasi 2021-yil 6-sentabrdan;
5. Shartnoma bo‘yicha ishlash sinov muddatisiz.
6. Xodimning majburiyatlari:
6.1) O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi, mehnat to‘g‘risidagi qonunchilik hamda boshqa qonunlar va qonunchilik hujjatlariga rioya qilish;
6.2)Lavozim yo‘riqnomasida belgilangan o‘z xizmat majburiyatlarini vijdonan bajarishi,
6.3)Ish beruvchining, yuqori turuvchi organ va tashkilotlarning buyruqlari, topshiriqlari, qarorlari, ko‘rsatmalarini bajarish (bunday buyruq, topshiriq, qaror, ko‘rsatma yaqqol qonunchilik hujjatlariga zid bo‘lgan holatlar bundan mustasno);
6.4) mehnat va texnologiya intizomi (ichki mehnat tartibi qoidalari, ustavlar va intizom to‘g‘risidagi qoidalar)ga rioya qilish;
6.5) ish beruvchining qonuniy talablarini bajarish;
6.6) mehnatni muhofaza qilish, xavfsizlik texnikasi va ishlab chiqarish sanitariyasi talablariga rioya qilish;
6.7) lavozim yo‘riqnomalariga rioya qilish;
6.8) XALIKK, MM bilan nazarda tutilgan malaka majburiyatlariga rioya qilish;
6.9) qonunchilik va boshqa normativ hujjatlarga rioya qilish;
6.10) “Ta’lim to’g’risida”gi Qonunning 5-moddasiga muvofiq “... yuksak ahloqiy fazilatlarga ega bo’lish, pedagog va shaxs, rahbar sifatida o’z nomiga dog’ tushirmaslik”;
6.11) xodim tomonidan qabul qilinadigan boshqa majburiyatlar:
6.12)O`zekiston Respublikasi Xalq Ta`limi Vazirligining 2019-yil 7-dekabrdagi Xalq ta`limi xodimlari o`qituvchisi lavozimlarining malaka tavsiflari to`g`risidagi 393-sonli buyrug`i 15-§ ga amal qilish:
|
| |
↓_______________________ 
 ↓  ↓   ↓  ↓

|
↓_______________________
↓ ↓ ↓ ↓
|
bet | 4/4 | Sana | 16.01.2024 | Hajmi | 50,54 Kb. | | #138410 |
Bog'liq Mehridin
___________________________↓_______________________
↓ ↓ ↓ ↓
Ishchi kuchi
|
|
Yer, suv va barcha xom ashyolar
|
|
Kapital
|
|
Tadbirkorlik ishi
|
Mehnat bilan ishchi kuchi bir xil ma‘noga ega emas. Mehnat turli omillarning birikishi natijasida amal qiladi. Ya‘ni, mehnat ishchi kuchini ishlab chiqarish vositalari bilan qo’shilishi natijasida sodir bo’ladi va uning pirovard natijasi daromad topish bilan tugallanadi.
Ishchi kuchi insonning mehnatga bo’lgan aqliy va jismoniy qobiliyatlarining yig’indisidir. Bunda bilim, malaka, tajriba qo’llaniladi.
Kapital tushunchasi turlicha ta‘riflanadi. Ko’pchilik adabiyotlarda kapitalni kapitalizmga xosligi aytilgan va o’z egasiga qo’shimcha qiymat keltiruvchi qiymat, o’z-o’zidan ko’payuvchi, o’suvchi qiymat deyilgan.
Ayrim g’arb iqtisodchilari ham, masalan, J. Keark, L. Valras, I. Fisherlar kapitalga daromad keltiruvchi, foiz keltiruvchi qiymat deb ta‘riflaganlar. Kapitalni qiymat tomonini e‘tiborga olib, ayrim iqisodchilar, kapitalning moddiy ob‘ektini (mashinalar, asbob-uskunalar, inshootlar, zavod-fabrikalar, omborlar, transport vositalari va hakozolar) narsa va hodisalarning ashyoviy tomonini ko’rsatadilar. Shu sababdan ular kapitalni doimiy, o’zgarmas tushuncha sifatida qarab, ishlab chiqarish vositalarini kapital deb ataydilar. Bu tushunchalarni umumlashtirgan holda kapitalni moddiy va ashyoviy hamda uni qiymat ko’rinishidan iborat deb qarab, uni bozor iqtisodiyoti sharoitida kapital deb ishlatiladi.
Kapital o’z egalariga daromad keltiradigan ishlab chiqarish va xizmat ko’rsatishning hamma sohalarida ishlatiladigan ishlab chiqarish vositalarini, sotishga tayyor turgan tovarlarni, yangi vositalar va ishchi kuchini sotib olishga mo’ljallangan pul mablag’laridan iboratdir. “Kapital” moddiy va qiymat ko’rinishiga ega bo’lgan iqtisodiy tushunchadir.
Tadbirkor - iqtisodiy resurslar, ya‘ni ishlab chiqarish vositalari va ishchi kuchi resurslarining, tabiiy resursining bir-biriga qo’shilishini ta‘minlaydigan, tashkilotchi, yangilikka intiluvchi, iqtisodiy va xavf-xatardan, javobgarlikdan qo’rqmaydigan kishidir.
Barcha resurslarni harakatga keltirish tadbirkorlik qobiliyati deb yuritiladi.
|
| |
Hujjatni formatlash

|
Hujjatni formatlash
|
bet | 1/18 | Sana | 01.01.2024 | Hajmi | 485,78 Kb. | | #129345 |
Bog'liq Hujjatni formatlash
7-dars. HUJJATNI FORMATLASH
Avval aytilganidek, matn protsessorlarida hujjatning tashqi ko‘rinishi chiroyli chiqishi uchun shrift turi, o‘lchami, rangi va abzas tekislanishi, chegara chizish kabi bezaklar bilan boyitilishi mumkin. Bu kabi amallarni bajarish formatlash deyiladi. Formatlash shrift, matn yoki abzasga nisbatan qo‘llanilishi mumkin. Bu darsda formatlashga oid amallar bilan tanishasiz.
MATNNI FORMATLASH
Matndagi shriftning rangi, chizma ko‘rinishi, o‘lchami, yozuv shakli
quyidagicha tanlanadi:
1.Formatlanishi kerak bo‘lgan qism belgilanadi, ya’ni blokka olinadi.
2.Format menyusidan Shrift ( ) bo‘limi tanlanadi.
3.Blokka biror yozuv shaklini berish uchun Shrift shaklini tanlash darchasidan kerakli yozuv shakli tanlanadi.
4 .Shrift uchun kerakli rang, o‘lcham, chizma ko‘rinishi va boshqa
o‘zgarishlar mos darchalardan tanlanadi.
5.Shriftdagi o‘zgarishlarni ko‘rib turish darchasida kerakli natija ko‘zga tashlanganda OK tugmasi tanlanadi yoki Enter klavishi bosiladi.
ABZASNI FORMATLASH
Yodingizda bo‘lsa, abzas quyidagi xususiyatlarga ega edi:
• abzas kengligi;
• sahifada tekislanish usuli (chap yoki o‘ng chegara, markazga
tomon va sahifa kengligi bo‘yicha);
• abzasning bosh satri va keyingi satrlarning chap va o‘ng ho-
shiyadan chekinishi;
• intervali (satrlar orasining kengligi). Abzasni formatlash uchun:
1) yurgichni shu abzasga joylashtiriladi;
2) Format menyusidan Abzas ( ) bo‘limi tanlanadi;
3) zarur formatlash amallari bajariladi va abzasdagi o‘zgarishlarni ko‘rib turish darchasida kerakli natija aks etganda OK tugmasi tanlanadi yoki Enter klavishi bosiladi.
Matnni yoki abzasni formatlashni yuqoridagi rasmda aks etgan FORMATLASH uskunalar paneli yordamida bajarish ancha qulay. Bunda amallar ko‘rgazmali shaklda aks etadi.
Umuman, formatlashni matn terish jarayonida yoki matn terib bo‘lingandan keyin ham bajarish mumkin.
|
| |
Reja: Elektr toki. Tok kuchi va zichligi

|
Reja: Elektr toki. Tok kuchi va zichligi
|
bet | 1/4 | Sana | 01.01.2024 | Hajmi | 1,12 Mb. | | #129412 |
Bog'liq 12-Маъруза I
12-MAVZU: ELEKTR TOKI. TOK KUCHI VA UNING ZICHLIGI. ELEKTR TOKINING MAVJUD BO‘LISH SHARTLARI. OM VA JOUL-LENS QONUNLARINING INTEGRAL VA DIFFERENSIAL KO‘RINISHLARI. GALVANIK ELEMENTLI ZANJIRNING BIR QISMI UCHUN OM QONUNI. KIRXGOF QOIDALARI.
Reja:
1. Elektr toki. Tok kuchi va zichligi
2. Om va Djoul-Lens qonunining integral va differensial ko’rinishi
Elektr toki. Tok kuchi va zichligi
Agar o‘tkazgichning ikki nuqtasi orasidagi potentsiallar ayirmasi doimiy saqlansa (1-2=const), o‘tkazgichichidan oldan farqli maydon hosil bo‘ladi. Bu maydon o‘tkazgichdagi erkin zaryadlarning bir tomonga yo‘nalgan tartibli harakatini yuzaga keltiradi. Bu holda musbat zaryadlar o‘tkazgichning katta potentsialli nuqtasidan kichik potentsialli nuqtasiga, manfiy zaryadlar esa, aksincha harakatlanadilar.
Elektr zaryadining tartibli harakatiga elektr toki deb aytiladi.
Elektr tokini metallarda erkin elektronlarning, elektrolitlarda musbat va manfiy ionlar-ning, gazlarda esa musbat, manfiy ionlar va elektronlarning harakati hosil qiladi.
Tok kuchi deb, o‘tkazgichning ko‘ndalang kesimi yuzasidan vaqt birligi ichida o‘tgan elektr zaryadiga miqdor jihatidan teng bo‘lgan fizik kattalikka aytiladi.
Ushbu xolatni biz elektr xolatni xisoblaymiz tartibli xarakat
Endi biz sarflanishni urganib chiqamiz.
Netral bo’lgan elektir utkazgichni qarab chiqing.
,
Tokning kuchi va yo‘nalishi vaqt o‘tishi bilan o‘zgarmay qoladigan bo‘lsa, o‘zgarmas tok deb ataladi:
Oqim I Q ga tenglashganda bita nuqtani boshqa nuqtaga ko’chadi delta va t orqali
,
XB tizimida tok kuchining birligi Amper (A) bilan o‘lchanadi. 1 Amper – o‘tkazgichning ko‘ndalang kesimidan 1 sekund ichida 1 Kulon zaryad miqdori o‘tishini ko‘rsatuvchi kattalikdir.
Agar tok kuchi o‘tkazgichning ko‘ndalang kesimi bo‘yicha bir jinsli bo‘lmasa, u holda o‘tkazgichning ko‘ndalang kesimi bo‘yicha tok kuchining taqsimlanishini ifodalash uchun tok kuchining zichligi deb ataluvchi fizik kattalik tushunchasi kiritiladi:
|
| |
Ishlab chiqarish omillari va ularning turkumlanishiga turlicha yondashuvlar

|
Ishlab chiqarish omillari va ularning turkumlanishiga turlicha yondashuvlar
|
bet | 3/4 | Sana | 16.01.2024 | Hajmi | 50,54 Kb. | | #138410 |
Bog'liq Mehridin2. Ishlab chiqarish omillari va ularning turkumlanishiga turlicha yondashuvlar.
Jamiyat taraqqiyotini moddiy bazasi ishlab chiqarish bilan hosil qilinadi. Ishlab chiqarish mehnatga yaroqli bo’lgan ish kuchi bilan ishlab chiqarish vositalarini ko’tilishi va uni harakatga keltirilishi tufayli moddiy ne‘matlar hosil qilishdir.
Resurs - bu ishlab chiqarish va xizmat ko’rsatishga ishlatiladigan hamda qo’llaniladigan moddiy-ashyoviy bo’lib, tabiiy, moddiy, iqtisodiy, moliyaviy va hokazo kabi vositalardan tashkil topadi.
Inson faoliyati moddiy va nomoddiy ne‘matlar yaratishga qaratilar ekan, avvalo ishlab chiqarishni tashkil etmoq kerak. Ishlab chiqarishni tashkil etish resurslarni talab qiladi. Ular quyidagilardan iboratdir:
1. Ishchi kuchi;
2. Mehnat qurollari;
3. Mehnat vositalari.
Ishchi kuchi - mehnatga qobiliyati bo’lgan har bir insonning ma‘lum maqsadlar yo’lidagi aqliy va jismoniy faoliyatining yig’indisidir.
Mehnat qurollari - bu inson mehnati yordamida mehnat predmetlariga ta‘sir qiladigan mexanizmlar (dastaklar)ga aytiladi. Masalan: stanoklar, traktorlar, uskunalar, mashinalar, qurilmalar va hakozolar.
Mehnat predmetlari - mehnat ta‘siri natijasida tovar mahsuloti tayyorlanadigan barcha xom ashyolar massasidir. Masalan, sanoatda ishlatiladigan xom ashyolar, qishloq xo’jaligidagi ishlab chiqarishda ishlatiladigan - urug’liklar, mineral o’g’itlar, yoqilg’ilar, materiallar, yer, suv shular jumlasidansir. Mehnat predmetlari tabiat mahsuli yoki oldingi davrlardan qolgan mehnat mahsulotlaridan iborat bo’ladi.
Mehnat predmeti va mehnat qurollarini birga qo’shilishi ishlab chiqarish vositalarini tashkil etadi.
Ishlab chiqarish omillari barcha iqtisodiy tizimlarda amal qilib kelmoqda. Bu omillarga turlicha ma‘no berilgan. Masalan, “Siyosiy iqtisod” darsliklarida ishlab chiqarish omili 2 turga bo’lingan edi, ya‘ni:
1. Moddiy omil;
2. Shaxsiy omil.
Moddiy omilni tashkil etuvchi mehnat qurollari va mehnat predmetlari (er, suv, yer usti va yer osti boyliklari - ko’mir, neft‘, gaz, ruda, metall...) ham ishlab chiqarish vositalari deb ta‘rif berilgan edi, ishchi kuchi esa ishlab chiqarishning деб shaxsiy omili yuritiladi.
Hozirgi bozor iqtisodiyoti sharoitidagi adabiyotlarda ishlab chiqarishning to’rt omili ko’rsatilmoqda: mehnat, kapital, yer-suv, tadbirkorlik faoliyati tan olindi.
|
| |
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI

|
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI
|
bet | 5/5 | Sana | 19.02.2024 | Hajmi | 60,31 Kb. | | #158591 |
Bog'liq 1. Jahon iqtisodiyoti globallashuvining harakatlantiruvchi kuchl-fayllar.orgFOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI
1.O’zbekisto Respublikasi Prezidenti Sh.M.Mirziyoevning 2021 yil 28 dekabrdagi Oliy Majlisga murojaatnomasi.- Yangi O’zbekiston // gazetasi №142 (4301) 29.12.2020 y.
2.O’zbekiston Respublikasi Milliy Hisoblarning zamonaviy tizimini joriy etish to’g’risida Vazirlar Mahkamasining 2019 yil 19-avgustdagi 691-son qarori.
3.O’zbyekiston Ryespublikasi Pryezidyentining “O’zbyekiston Ryespublikasini yanada rivojlantirish bo’yicha harakatlar stratyegiyasi to’g’risida” gi 2017 yil 7 fyevraldagi PF-4947-sonli Farmoni.
4.Michael P.Todaro. Stephen S.Smith. Economic development. -11th edition. 2012. 829 pages.
5.Huwart, J.Y. and L.Verder. Economic globalisation: origins and consequesces. OECD insights. OECD publishing.
7.Vladimirov A.A., Zelenov L.A., Stepanov Ye.I. Sovremennaya globalizatsiya: sostoyaniye i perspektivы. –M. Izdatelьstvo LENAND.
9.Statisticheskiy yejegodnik regionov Uzbekistana. 2021. – T.: Goskomstat Uzbekistana. 2021.
Internet saytlari
www.gov.uz – O’zbyekiston Ryespublikasi hukumati portali;
www.lex.uz – O’zbyekiston Ryespublikasi qonun hujjatlari ma'lumotlari milliy bazasi;
www.stat.uz – O’zbyekiston Ryespublikasi davlat statistika qo’mitasi rasmiy sayti.
www.cbu.uz – O’zbyekiston Ryespublikasi Markaziy banki rasmiy sayti.
www.mineconomy.uz - O’zbyekiston Ryespublikasi Iqtisodiyot vazirligi rasmiy sayti
www.mf.uz - O’zbyekiston Ryespublikasi Moliya vazirligi rasmiy sayti
www.economist.com;
www.worldeconomics.com;
http://fayllar.org
|
| |
Van-furgon(yuk tashiydigan mashina) Vehicle-transport vositasi

|
Van-furgon(yuk tashiydigan mashina) Vehicle-transport vositasi
|
Sana | 04.04.2020 | Hajmi | 15,28 Kb. | | #9967 |
Vocabulary 11
Transport
Car—mashina
Taxi—taksi
Cab—taksi
Van—furgon(yuk tashiydigan mashina)
Vehicle—transport vositasi
Bus—avtobus
Tanker—suv tashiydigan mashina
Caravan—ichida uy jihozlari bo’lgan mashina
Minibus—kichik avtobus
Train—poyezd
Airplane—samalyot
Transportation—tashish
Lorry—yuk avtomashinasi
Jeep—jip
Bicycle—velosiped
Engine—motor
Motor-cycle—mototsikl
Helicopter—vertalyot
Boat—qayiq
Ship—kema
Yatch—motorli yaxta
Rowboat—eshkakli qayiq
Ferry-solsimon yassi kema
Convertible—kabralet
Sailboard—yelkanli sport qayig’i
|
| |
1. Yuklash-tushirish ishlarini mexanizatsiyalashtirish mashinalari

|
1. Yuklash-tushirish ishlarini mexanizatsiyalashtirish mashinalari
|
bet | 1/6 | Sana | 10.02.2024 | Hajmi | 19,31 Kb. | | #154223 |
Bog'liq 1. Yuklash-tushirish ishlarini mexanizatsiyalashtirish mashinala-fayllar.org
1. Yuklash-tushirish ishlarini mexanizatsiyalashtirish mashinalari
BIR CHO’MICHLI FRONTAL YUKLASH MASHINALARI
Reja:
1. Yuklash-tushirish ishlarini mexanizatsiyalashtirish mashinalari 2. Avtomobil transportida ortish-tushirish ishlarini tashkil etish va mexanizatsiyalash
1. YUKLASH-TUSHIRISH ISHLARINI MEXANIZATSIYALASHTIRISH MASHINALARI
Qishloq xo‘jaligida ishlatiladigan transport vositalari asosan yuk avtomobillari MTÇ, TTÇ va boshqa rusumdagi transport traktor, 2ÏTÑ-5-793Ä1 va 2ÏTÑ-4-Ý31 o‘zi ag‘daradigan traktor tirkamalari yordamida paxta, g‘alla, pichan somon, poxol va boshqa sochiluvchan yuklarni tashiladi.
2ÏTÑ-5-793Ä1 o‘zi ag‘daradigan traktor tirkamasining texnik ko‘rsatkichlari:
Yuk ko‘tarish kuchi, kg .............................................5000 Massasi, kg................................................................ 1740 Eng katta harakat tezligi, km/soat.................................. 35 Platforma hajmi, m ..................................................... 6,69 G‘ildiraklarning o‘qlari orasidagi masofa, mm...........2500 G‘ildiraklar oralig‘i, mm .......................................... 1800 Tormoz yuritmasi ............................pnevmatik 4 g‘ildirakli Ko‘tarilgan platformaning og‘ish burchagi, grad........... 45
Transport vositalari. Transport vositasi deyilganda yuk va passajirlarni tashishga mo‘ljallangan ishlab chiqarish jihozi tushuniladi.
Davlat standartiga binoan umum foydalanish yo‘llarida ishlatishga mo‘ljallangan avtomobillar ikki A va B guruhga bo‘linadi. A guruhdagi avtomobil va avtopoyezdlar uchun bir o‘qdan yo‘lga tushuvchi eng ko‘p og‘irlik 100 kH dan ortiq bo‘lmasligi lozim. Bunda yonma-yon o‘qlar orasidagi masofa kamida 2,5 m bo‘ladi. Bunday avtomobillar yo‘l qoplamasi kapital va takomillashtirilgan I va II texnik kategoriyali yo‘llardagina ishlatiladi. B guruhdagi avtomobil va avtopoyezdlar uchun bir o‘qdan yo‘lga tushuvchi eng ko‘p massa og‘irligi 60 kH dan ortmasligi kerak. Bunda ham yonma-yon o‘qlar orasidagi masofa kamida 2,5 m bo‘ladi. Bunday avtomobillar umum foydalaniladigan barcha texnik kategoriyali yo‘llarda ham ishlatilishi mumkin.
Umum foydalanish avtomobil yo‘llarida ishlatiluvchi barcha avtomobil va avtopoyezdlar, ularning o‘lcham va massalarini cheklovchi talablarga javob berishi lozim. Bunday talablar barcha davlatlarda tegishli qonunlar asosida belgilanadi.
Egar tyagachli va bitta yarim tirkamali avtopoyezdlarning uzunligi 20 m dan, ikki va undan ortiq tirkamali avtopoyezdlarniki esa 24 m dan oshmasligi lozim.
Yuk avtomobillari o‘qidan yo‘l qoplamasiga tushuvchi kuchlar chegarasi avvalgi paragrafda berilgan.
|
| |
Foydalanilgan adabiyotlar

|
Foydalanilgan adabiyotlar
|
bet | 4/4 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 1,32 Mb. | | #139706 |
Bog'liq madumarov(umumsanoat) - 1. Mirziyoyev Sh.M. Erkin va farovon, demokratik O‘zbekiston davlatini birgalikda barpo etamiz. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining lavozimiga kirishish tantanali marosimiga bag‘ishlangan Oliy Majlis palatalarining qo‘shma majlisidagi nutqi. –T.: O‘zbekiston NMIU, 2016. 56 b. 2. Mirziyoyev Sh.M. Qonun ustuvorligi va inson manfaatlarini ta’minlash – yurt taraqqiyoti va xalq farovonligining garovi. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi qabul qilinganligining 24 yilligiga bag‘ishlangan tantanali marosimidagi ma’ruza. 2016 yil 7 – dekabr. –T.: O‘zbekiston NMIU, 2016. 48 b. 3. Mirziyoyev Sh.M. Buyuk kelajagimizni mard va olijanob xalqimiz bilan birga quramiz. –T.: O‘zbekiston NMIU, 2017. 488 b. 4. O‘zbekiston Respublikasini yanada rivojlantirish bo‘yicha Harakatlar strategiyasi to‘g‘risida. –T. 2017 yil 7 fevral, PF-4947-son farmoni. 5. Imomnazarov A.T. Kon korxonalarining elektr jihozlari va elektr ta’minoti. –T.
|
| |
Kun boʻyi ishdaman, farzandim esa

|
Kun boʻyi ishdaman, farzandim esa
|
bet | 1/4 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 16,96 Kb. | | #238937 |
Bog'liq Esse
Kun boʻyi ishdaman, farzandim esa...
Bolalarni tarbiyalash tamoyillari tubdan o‘zgarmoqda. Farzandingiz rivojlanishining ilk davrlaridayoq "raqiblari"ga mag‘lub bo‘lmasligi uchun nima qilish kerakligini bilasizmi? "Layfxaker" bu boradagi tavsiyalari bilan bo‘lishdi.
Har bir ota-ona o‘z farzandiga yaxshilikni ravo ko‘radi. Biroq bolani kelajakka tayyorlashni chin dildan orzu qilib, unga tajribamiz to‘g‘ri deb topgan narsalarni o‘rgatamiz. Bu tajriba qanchalik tez eskirib borayotgani haqida esa kamdan-kam holatlarda o‘ylanamiz.
Nima uchun ta'limga yondashuvni o‘zgartirish vaqti keldi?
Sotsiologlarning ma'lum qilishicha, yaqin 10-15 yilda mavjud kasblarning 20 foizi yo‘qolish xavfi ostida qoladi. Biroq, shu bilan birga, yana shuncha yangi kasb paydo bo‘lishi ham kutilmoqda. McKinsey Global Institute tadqiqot tashkiloti ekspertlari 2030 yilga borib, mehnat bozoridan 375 million ishchi o‘rnining yo‘qolishini taxmin qilishmoqda. Bugungi kunda odamlar bajarayotgan ishlar robotlar zimmasiga yuklatilmoqda. Hatto sizning kasbingiz yo‘qolish xavfi ostidagi kasblar sirasiga kirish-kirmasligini aniqlashga doir maxsus servis ham bor.
Dunyo shiddat bilan o‘zgarishda davom etayotgan hozirgi davrda biz bolalarni avvalgidek XX asrdagi hayotga tayyorlayapmiz.
Siz erta rivojlanish, matematikaga ixtisoslashtirilgan litsey va poytaxtdagi biror oliygohning nufuzli iqtisodiy fakultetiga o‘qishga kirish bolaga kamida buxgalter, ishlari o‘ngidan kelganda esa, yirik korporatsiyaning moliyaviy direktori lavozimini kafolatlaydi, deb o‘ylaysizmi? Ko‘zingizni oching! 2016 yilda Davosdagi Jahon iqtisodiy forumida iqtisodchi va buxgalterlar asosiy "luzer" kasblar qatorida sanab o‘tildi: yaqin yillarda bu sohalarda katta qisqarishlar bo‘lishi kutilmoqda.
Ertangi robotlashtirilgan davrda ishga qabul qilishda hal qiluvchi rol o‘ynovchi ko‘nikmalar bugun katta rol o‘ynamaydi, biz ularni inkor etamiz. Bu vaqtda esa odamlar yangi dunyoda o‘zlarini yo‘qotmaslik uchun aql ishlatishlariga to‘g‘ri keladi, bu borada ular avvalgidek robotlardan oldinda. Aynan shu jihat ta'lim va tarbiyaning yangi tamoyillarini belgilab beradi.
Afsuski, zamonaviy standart maktablar avvalgidek bolalarga o‘tmish ko‘nikmalarini o‘rgatmoqda. Shunday ekan, har bir ota-ona farzandiga oddiy besh narsani tushuntirishi muhim.
|
| |
O‘rnatilgan tizimlari fanidan mustaqil ish topshirig‘i mavzu: O‘rnatilgan operatsion tizimlarda uzilishlar Bajardi

|
O‘rnatilgan tizimlari fanidan mustaqil ish topshirig‘i mavzu: O‘rnatilgan operatsion tizimlarda uzilishlar Bajardi
|
bet | 1/6 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 59,98 Kb. | | #247706 |
Bog'liq mustaqil ish topshirigʻi
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI
RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR VAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
Kompyuter injiniringi fakulteti
Sun’iy intellekt kafedrasi
O‘rnatilgan tizimlari fanidan
MUSTAQIL ISH TOPSHIRIG‘I
Mavzu: O‘rnatilgan operatsion tizimlarda uzilishlar
Bajardi: EBS007 guruh talabasi
Hayitboyev Ibratjon
Tekshirdi: Xoldorov Shohruhmirzo
TOSHKENT – 2024
MAVZU: O‘rnatilgan operatsion tizimlarda uzilishlar
REJA
I.KIRISH
II.ASOSIY QISM
2.1 Qurilmalarda nosozliklarni tuzatishning umumiy texnik vositalari
2.2 Dasturda uzilishlar, xatoliklar va istisnolarga sharhlar
2.3 Mikrokontroller tizimlarining apparatlarida uzilish jarayonlari va usullari
2.4 Operatsion tizimlarda uzilishlar
III.XULOSA
IV. FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
I.KIRISH
Uzilish — qandaydir tashqi harakatlar (ishlar, jarayonlar)ni bajarish uchun hozirgi ishlarni vaqtincha markaziy protsеssor qurilmasi yordamida to’xtatishdir, ularni bajargandan so‘ng protsеssor oldingi holatga qaytadi va to‘xtatib qo’yilgan ishni davom ettiradi. Har bir uzilish tartib raqamiga ega, unga asosan markaziy protsеssor qurilmasi qayta ishlash uchun qism – dasturni qidirib topadi. Protsеssorlar ikki turdagi uzilishlar bilan ishlashni vujudga kеltirishi mumkin: dasturiy va tеxnik.
Biror qurilma favqulodda xizmat ko‘rsatilishiga muxtoj bo‘lsa, unda tеxnik uzilishlar paydo bo‘ladi. Odatda bunday uzilish markaziy protsеssor uchun kutilmagan hodisadir. Dasturiy uzilishlar asosiy dasturlar ichida protsеssorning maxsus buyruqlari yordamida bajariladi. Dasturiy uzilishda dastur o‘z – o‘zini vaqtincha to‘xtatib, uzilishga taalluqli jarayonni bajaradi.
Uzilish ayrim xodisalarda paydo bo’ladigan bajarilayotgan dasturdan tizimga sistemaga uzatiladigan boshqaruv. 1950-yillar o’rtasida uzilish g’oyasi kirib keladi va hisoblash texnikasi taraqqiyotiga katta hissa qo’shadi. Uzilishni kiritishdan asosiy maqsad ishning assinxron rejimini realizatsiya qilish va hisoblash bloklarining ayrim qurilmalarini bir vaqtda ishlash jarayonini amalga oshirish ya’ni parallellash jarayoniga o’tkazish.Uzilish (xatoliklar)―ing.- interrupt qandaydir noxush hodisa paydo bo’lganligi haqida protsessorga habar beradi. Bunda berilayotgan yoki bajarilayotgan buyruqlar ketma- ketligini to’xtatib, boshqaruv jarayonining uzilishini qayta tiklashga uzatiladi va uzilgan kodga boshqarishni qaytaradi. Uzilish signallari quyidagilarga bo’linadi:
Assinxronli yoki tashqi (apparatli) hodisa tashqi manbalardan chiqadigan (masalan periferli qurilma ) va har daqiqa (har qanday vaziyatda ) signal bo’lishi mumkin.
|
| |
YONG’IN OLDINI OLISH REJASI

|
YONG’IN OLDINI OLISH REJASI
|
bet | 3/7 | Sana | 19.12.2023 | Hajmi | 104,5 Kb. | | #124128 |
Bog'liq Talab qilinadigan yozma dasturlar
Yaqindan favqulodda evakuatsiya rejasi bilan bog’liq, lekin bir xil ostida qism va bir xil maqsad uchun, yong’in oldini olish rejasi 1910.38 topilgan. Bu shunchaki nima yong’in oldini olish yozma rejasi protseduralar kompaniyangiz quyidagicha va himoya qilish uchun nima olovdan sizning ish joyi. Rejasini asosiy elementlari o’z ichiga oladi:
Sizning ish joyida yirik yong’in xavf ro’yxati Shu xavf uchun
To’g’ri saqlash va qayta ishlash protseduralari
bo’limi manbalari ro’yxati
yong’inga himoya uskunalar olovdan sizning ish joyini himoya qilish uchun xavflar
saqlab yong’in nazorat qilish uskunalari uchun mas’ul xodimlar ro’yxati va tizimlari 370 / bob 17
yoqilg’i manbai xavf nazorat qilish uchun mas’ul xodimlar ro’yxati Kam o’n xodimlari bilan ish beruvchilar yozma saqlab shart emas rejalashtirish, lekin ular har bir xodim vazifalarini uchun muloqot bir olov voqea.
Ozod qilish favqulodda javob operatsiyalari bilan shug’ullanuvchi kompaniyalar
yoki xavfli moddalar ozod katta tahdid kerak favqulodda javob rejasi (1910.120) ishlab chiqish. Boshqa so’zlar bilan aytganda, agar ishchilar kimyoviy tushishni yoki relizlar javob, bu reja talab qilinadi.
Favqulodda taqdirda faqat boshqa variant barcha evakuatsiya qilish, xodimlar va tashqi agentligi hech narsa javob uchun tashkil bir tasodifiy to’kilmasin yoki ozod ko’proq. Rejasi talab, batafsil emas kamida quyidagi elementlar da:
Pre-favqulodda rejalashtirish va tashqi tomonlar bilan muvofiqlashtirish
Kadrlar roli, vakolatlari chiziqlar, ta’lim va aloqa
Favqulodda aniqlash va oldini olish
Xavfsiz masofalar va panoh joylar
Sayt xavfsizlik va nazorat qilish
Evakuatsiya yo’llari va protseduralar
Dezenfekte protseduralar sayt xavfsizligi bilan qoplangan emas va sog’liqni saqlash rejasi
Shoshilinch tibbiy davolash va birinchi yordam
Favqulodda ogohlantirish va javob protseduralar
javob qarashlari va amal-up
Shaxsiy himoya uskunalar (PPE) va favqulodda uskunalar
Favqulodda javob rejalari ham o’z ichiga olishi kerak sayt topografiyasi,
reja,
va ob-havo sharoitlari, shuningdek, tartib keng tarqalgan voqealar hisobot. Javob xodimlari uchun o’quv talablar keng bo’ladi. Mas’uliyati va xarajatlar sabablarga ko’plab kompaniyalar uchun oddiygina javob yordam uchun tashqarida organlari bog’liq tanlang. To’ldirilishi majburiy Yozma Dasturlar / 371 emas, balki qaror qabul Ish beruvchilar favqulodda javob jamoasi amalga oshirish uchun
Bu tartibga solish ostida o’rganish uchun mahalliy hokimiyat bilan bog’lanishingiz kerak ularning imkoniyatlari va voqea oldin nima qilishni aniq bilaman sodir bo’ladi.
|
| |
koprikli kran Kranlarda uchta eletr yuritma mavjud

|
koprikli kran Kranlarda uchta eletr yuritma mavjud
|
bet | 2/4 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 1,32 Mb. | | #139706 |
Bog'liq madumarov(umumsanoat)koprikli kran - Kranlarda uchta eletr yuritma mavjud
- 1. kranni ozini joyidan qozgatuvchi
- 2.kranni oldinga orqaga xarakatlantiruvchi
- 3.yukni pastga va tepaga xarakatlantiruvchi
- Yuritmalari mavjud
- Bundan korinib turibdiki kranlarda kamida 3ta eletr matori ishlatiladi ularga asosan asinxron elektr matorlari qillaniladi
Dvigatelni toxtratish asosan elektromagnit usulida - Dvigatelni toxtratish asosan elektromagnit usulida
- Usulida boladi yani yukni kotarganda uni toxtatish qiyin katta yuklar mavjud bolganda uni tushurib yubormaslik uchun kalotkalardan foydalaniladi
- Yani uni baraban ichida joylanhan bolib yukni baraban orayotgan paytda uni asta qisa boshlaydi songida tokdan uzadi
1 – ko‘prik, 2 , 9 – kran va aravacha yuradigan relsli yo‘llar. 3 – egiluvchi kabel, 4 – ko‘tarma chig‘ir, 5 – aravacha, 6 – ko‘taruvchi elektr yuritmaning motori, 7 – aravachani harakatlantiruvchi motor, 8 – ko‘prikni harakatlantiruvchi motor,10 – rezistorlar joylashtirilgan shkaf, 11 – ilgak, 12 – kabina v1 – ko‘prik, 2 , 9 – kran va aravacha yuradigan relsli yo‘llar. 3 – egiluvchi kabel, 4 – ko‘tarma chig‘ir, 5 – aravacha, 6 – ko‘taruvchi elektr yuritmaning motori, 7 – aravachani harakatlantiruvchi motor, 8 – ko‘prikni harakatlantiruvchi motor,10 – rezistorlar joylashtirilgan shkaf, 11 – ilgak, 12 – kabina
Kranlar konstruktiv jihatdan tuzilishi - Kranlar konstruktiv jihatdan tuzilishi
- Koprikli kranda asosan rels ustiga aravacha joylangan
- Bolib uni ustida katta shvellerlar joylashgan ularga
- Elektromatorlar baraban posangi va boshqaruvchi kabina pastki qismiga joylashgan boladi
- Kabinani pastda joylashdan maqsad yukni kora olish qobilyasati yuqori bolishida
- Ikki chetida datchiklar joylashgan
- Bolib agar kran oxircha yurganda u datchikka tegadi va tokdan uziladi yani boshqa u tarafga xarakatlanmaydi
|
| |
Andijon mashinasozlik instituti Elektrotexnika fakulteti - bet 3

|
Andijon mashinasozlik instituti Elektrotexnika fakulteti
|
bet | 3/4 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 1,32 Mb. | | #139706 |
Bog'liq madumarov(umumsanoat)Elеktrоmаgnitli to‘хtаtgich: 1,10-richаglаr; 2-kоlо9.6-rаsm. dkа; 3-friksiоn tаsmа; 4,14-qo‘shgаykа; 5,6-prujinаlаr; 7-yakоr; 8-аrqоn g‘аltаgining shkivi; 9- elеktr mаgnit g‘аltаk; 11-tirkаk; 12-vint; 13-tоrtqi; 15-shtоk 9.6-rаsm. Elеktrоmаgnitli to‘хtаtgich: 1,10-richаglаr; 2-kоlоdkа; 3-friksiоn tаsmа; 4,14-qo‘shgаykа; 5,6-prujinаlаr; 7-yakоr; 8-аrqоn g‘аltаgining shkivi; 9- elеktr mаgnit g‘аltаk; 11-tirkаk; 12-vint; 13-tоrtqi; 15-shtоk Dvigatel pultida yoki boshqaruv kabinasida yukni kotarishga kamanda beriladi unda unda posangiga yuk ilingach dvigatel reduktrni aylantra boshlaydiyukni kerakli darajada kotarilgach u kotarish tugmasidan qol uzilgach kalotkalar orqali dvigatel tormozlana boshlaydi song - Dvigatel pultida yoki boshqaruv kabinasida yukni kotarishga kamanda beriladi unda unda posangiga yuk ilingach dvigatel reduktrni aylantra boshlaydiyukni kerakli darajada kotarilgach u kotarish tugmasidan qol uzilgach kalotkalar orqali dvigatel tormozlana boshlaydi song
- Umumiy koprikni yurgizish dvigatel ishga solinadi u orqali yukni kerakli kordinatga joylanadi
Kranni boshqarish sxemasi - Yuqoridagi chizmada uch faza kuchlanish kelib
- SB1 bosilganda kran trosni barabanga orashni boshlaydi SB2 bosilganda esa orash toxtaliladi
- SB3 bosilganda kran oldinga xarakatlanadi
- SB4 bosilganda esa ortga xarakatlanadi
- SB1 bosilganda KM1 qishilib qoladi
- SB2 bosilganda KM1 ajralib KM2 qoshiladi
- SB3 bosilganda KM3 qoshilib
- SB4 bosilganda KM3 ajralib KM4 qoshiladi
Xulosa - Men bu mustaqil ish davomida koprikli kranlar togrisida malumot oldim asosan kranlarda asinxron mator ishlatilin 2 tadan 3 dvigatel ishlatilishi mumkin
- . Koʻprik kranlar bir balkali va ikki balkali kran-balkalarga boʻlinadi
- Asinxron matorni reduktorga ulash orqali energiya samaradorligiga erishish mumkin boldi
- Koprikli kranlar uch fazaga boshqaruv pulti esa ikki fazaga ishlar ekan
|
| |
Mavzu: Bug’ kuch qurilmalari. Reja. Umumiy ma`lumоtlar Bug’ kuch qurilmalari 2. BUG\' KUCH QURILMALARI

Mavzu: Bug’ kuch qurilmalari.
REJA.
1. Umumiy ma`lumоtlar
2.Bug’ kuch qurilmalari
3. Qоzоn qurilmasi va uning elementlari
4. Yordamchi uskunalar
Foydalanilgan adabiyotlar.
Tayanch so’z va ibоralar: kuch qurilmasi, suv bug’i, to’yingan bug’, kоndensatоr, bug’ kuch qurilmasi, qоzоn agregati, qоzоn qurilmasi, bug’ qizdirgich, kоndensatоr, bug’ turbinasi, Rengin sikli, Binar sikli.
Muammоlar:
1)Suv bug’ining harоrati va bоsimini qanchagacha ko’tarish mumkin?
2) Nima uchun bug’ turbinasida ishlab chiqqan bug’ni to’g’ri qоzоnga qaytarilmasdan kоndensatоrdan o’tkaziladi?
3) Nima uchun bug’ qоzоniga uzatilayotgan suv yoki kоndensat harоrati T>340K bo’lishi kerak?
Umumiy ma`lumоtlar.
Birlamchi energiya manbalaridan fоydalanib(yoqilg’i, suv, shamоl, to’lqin, quyosh) mexanik energiya hоsil qiluvchi qurilmalar majmuasiga kuch qurilmasi deyiladi. Fоydalaniladigan energiya turiga qarab issiqlik, gidravlik, shamоl, quyosh, atоm va bоshqa kuch qurilmalari bo’lishi mumkin.
Issiqlik kuch qurilmalari(IKQ) tabiiy(quyosh, Er оsti-geоtermik, vulqоn) yoki sunhiy(yoqilg’i, atоm, yadrо) issiqlik energiyasini mexanik energiyaga aylantirib beruvchi maxsus energetik inshоat bo’lib ularning ish sikllari ketma ket sоdir bo’ladigan оddiy termоdinamik jarayonlardan tashkil tоpadi. Issiqlik kuch qurilmalarini shartli ravishda: 1.Bug’-kuch qurilmalari; 2. Gaz-kuch qurilmalari va 3. Gaz-elektr kuch qurilmalariga bo’lish mumkin.
Bug’-kuch qurilmalari issiqlik energiyasini dastlab suv bug’iga o’tkazib so’ngra uni mexanik energiyaga aylantirib beradi;
Gaz-kuch qurilmalari yonish maxsulоtlari(gaz)ning ichki energiyasini bevоsita mexanik energiyaga aylantiradi;
Gaz-elektr kuch qurilmalari MGD generatоrlarida yonish maxsulоtlari(gazlar)ning ichki energiyasini avval elektr energiyasiga aylantirib so’ngra elektr dvigatellar yordamida mexanik energiyaga aylantiradi.
IKQlarining asоsini ish jismi(bug’, gaz)ning ichki energiyasini bevоsita mexanik energiyaga aylantirib beruvchi issiqlik dvigatellari yoki bоshqacha qilib aytganda issiqlik mashinalari(IM) tashkil qiladi. IMlar o’z navbatida bug’ mashinasi, ichdan yonar dvigatellar(IYoD), tashqi yonar(Stirling) dvigatellar kabi turlarga bo’linadi.
|
Vitaminlarning tasnifi - Mavzu: bolalarda vitaminlar yetishmovchiligining oqibatlari

|
Mavzu: bolalarda vitaminlar yetishmovchiligining oqibatlari
|
bet | 4/5 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 33,04 Kb. | | #102205 |
Bog'liq Bolalarda vitaminlar yetishmovchiligining oqibatlari. RejVitaminlarning tasnifi.
Vitaminlar eruvchanligiga qarab yog`da va suvda eriydigan vitaminlar tafovut etiladi.
I. Suvda eruvchan vitaminlar:
B1 vitamini – tiamin, antinavrit.
B2 viatmini – riboflavin, o`sish vitamini .
B6 vitamini – piridoksin, antidermatin, adermin.
B12 vitamini – kobalamin, antianemik.
PP vitamini – niatsin, nikotinamid, antipellagrik.
Bc vitamini – folat kislota, antianemik.
B3 vitamini – pantotenat kislota, antidermatit.
H vitamini – biotin, antiseborrit, bakteriyalar va achitqi o`sish omili.
C vitamini – askorbin kislota, kapillyarlarni mustahkamlovchi.
II. Yog`da eruvchan vitaminlar:
A vitamini – retinol, antikseroftalmik.
D vitamini – kaltsiferol, antiraxitik.
E vitamini – tokoferollar, antisteril, ko`payish vitamini.
K vitamini, naftaxinon, antigemorragik.
Vitaminlarni tasniflanishi va nomlanishi
Jadval- 1
I. XAQIQIY VITAMINLAR
|
II.
VITAMINSIMON MODDALAR
|
A. Yog’da eruvchi
vitaminlar
|
B. Suvda eruvchi Vitaminlar
|
Vitamin A
|
|
|
(antikseroftalmik vitamin, retinol).
|
|
|
| |
Darsning keyingi bosqichida uyga vazifani so’raladi

|
Darsning keyingi bosqichida uyga vazifani so’raladi
|
bet | 2/3 | Sana | 22.12.2023 | Hajmi | 0,66 Mb. | | #126790 |
Bog'liq Tarix-dars-ishlanma.-Chingizxon-bosqiniDarsning keyingi bosqichida uyga vazifani so’raladi.
Quyida tartibda olib boriladi.
I shart.
“Aqliy hujum ” metodidan fodalanib o’quvchilarning bilimlari aniqlanadi.
Buning uchun dastlab yurtimiz davlatchilik tarixida bosqinchilarga qarshi kurashi to’g’risida savollar beriladi.
To’maris jasorati haqida gapirib bering.
Shiroq jasoratining davlatchiligimiz tarixidagi o’rni.
Qoplon deb nom olgan Spitamen kimga qaeshi kurshdi.
Muqnna boshchiligidagi qo’zg’lon haqida nimani bilasiz.
Chingiz so’zinig ma’nosi’
Iskandari Soniy kim.
G’oirxon qaysi hududning noibi edi.
Xorazmshoh elchilarni saqol mo’yovini qirishi buyurad buning ma’nosini aytib bering.
“Turklar onasi ” kim edi.
“Davlat kengashini ” kim tashkil qilgan.
II Shart.
Sanalarni so’zlating. Bunda har bir guruhga tarqatmaga yozilgan quyidagi yil sanalar beriladi.
I Guruhga.
1. 1218 yil.
2.1206 yil.
3. 1207-1208 yillar.
II guruhga.
1. 1218- 1219 yillar.
2.1216 yil.
3. 1218 yil.
III guruhga.
1. 1206 yil.
2.1207-1208 yillar.
3. 1218 yil.
III Shart.
Xarita so’rash. Bunda guruh o’quvchilaridan hohlovchilar chiqi quyida so’raladigan davlat va xududlarni topib berganliklariga ko’ra rag’batlantiriladi.
Yangi mavzuni bayoni
Yangi mavzu bayonida axborot texnologialaradn foydalanib, proektor orqali namoish qlib boriladi.
Shu bilan birga doskaga yangi mavzu bo’yicha sanalarv yozilib boriladi.
Quyidagilar.
1219 yil.
1220 yil fevral
1220 yil mart.
1220 yil aprel.
1220 yil iyul.
Yangi mavzuni yoritishda o’qituvchi ilmiy adabiyotlar asosida fikrlar asosida yangiliklar berib boriladi.
Darslik asosida mavzu yorutiush davomida Abdulla Sotliqovning “Xorazmshoh Jaloladdin Mangubrdi” asarida o’quvchilarga quyida parcha o’qib eshittiriladi.
“…shu sababdan sulton qo’shinni 20 da oqtiq shaharlarga bo’lib yubirdi. Jumladan, O’trorga 30ming otliq, Buxoroga 30 mimg, samarqandga 40 ming,Urganchga 70ming otliqqo’shinni joylashtiradi.An- Nasaviyning ta’kidlashicha moboda u qo’shinini tarqatib yubormay bit joyga yig’ib,mo’g’illar bilan jang qilganida edi, ularni yer yuzidan supirib tashlangan bo’lardi.” Snu bilan birga proektor orqali Cningizxon , Jalolladin Mangubrdi, Temur Malik va mo’g’illar bilan chingiziylarning urush harakatlari aks etgan rasmlar ko’rsatilib boriladi.
Yangi mavzu o’qituvchi tomonidan og’zaki tarzda yoritib bo’lingach, o’quchilarni mavzuni o’zlashtirganliklarini aniqlashga qaratilagan o’yinlarga asoslangan sinovlar olib boriladi.
|
| |
Darsni mustahkamlash - Sinf: 7-sinf Mavzu: Chingizxon bosqini. Ta’limiy maqsad

|
Sinf: 7-sinf Mavzu: Chingizxon bosqini. Ta’limiy maqsad
|
bet | 3/3 | Sana | 22.12.2023 | Hajmi | 0,66 Mb. | | #126790 |
Bog'liq Tarix-dars-ishlanma.-Chingizxon-bosqiniDarsni mustahkamlash.
I shart.
Matn tuzish. Bunda quyidagi so’zlar mavjud bo’ladi.
G’oirxon, “Lashkari Birun”, Badriddin Amid, Safiy Aqra Hojib, 5 oy, Qora hojib, g’oitxonning qo’lga olinishi.
II Shart.
Bunda har bir guruh o’z nomlarini mavzu esda sqalab qolganlari bo’yicha gapirib beradilar.
Xoarzmshohlar
Buxoro
Samarqand guruhlar har bittasi o’z guruh nomlari to’iq va lo’nda gtarzda ochi berishlari kerak bo’ladi.
III Sart.
Bu shartda har guruh sardori tarqatmani oladi va unda ko’rsatilgan atamaga izoh berganliklariga qarab rag.batlantiriladi.
Tarqatmalarda quyidagi so’zlar yoziladi.
Sig’noq.
Jand.
Banokat
IV Sart.
Bunda o’quvchilarni savol- javob asosida bilimlaridagi bo’shliqlar aniqlab olinadi. Bunda faqat o’quvchilar “Ha”, “Yoq” tarzida javob berishlari kerak bo’ladi bunda o’quvchidan bilimdonlik balki diqqatni bir joyga to’plash va topqirlik kabi jihatlarini namoyon qiladilar.
Chinziylarning yurtimizga bosqini to’g’risida Juvayni yozib qoldirgan. Ha.
Xo’jand geografik jihatdan hozirgi Turkmanistonga to’g’ri keladi. Yo’q.
Temur Malik otliq qo’shinga tayanib mo’g’illarga qarshi krashgan. Yo’q.
Yangikent shahri mo’gillardan qaytarib olingan. Ha.
1220 yilning yozida Nashxab, Termiz kabi xududlar qo’lga kiritilgan. Ha.
Cningizxin keyin katta qo’shinni Xorazmga yo’naltiradi. Ha.
Jaloladdin Manguberdi Xorazmshox deb e’lon qilinmagan. Yo’q.
Uyga vazifa: Jaloladdin Manguberdi to’g’risida qo’shimcha manbalar va internet orqali ma’lumot to’plash hamda konspekt olib o’qib kelish.
|
| |
Yilda kim birinchi bo’lib "eniak" nomli electron hisoblash mashinasini yasagan?

|
Yilda kim birinchi bo’lib "eniak" nomli electron hisoblash mashinasini yasagan?
|
Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 18,13 Kb. | | #238682 |
Bog'liq 8 sinf
1.1946 yilda kim birinchi bo’lib “ENIAK” nomli electron hisoblash mashinasini yasagan?
A) Jon Mouchli B)Jon Ekkert C)Jon Fleming D)A va B javoblar to’g’ri
2.Kibernetika faniga kim asos solgan?
A)Al-Xorazmiy B)Norbert Viner C)Shennon D)Norbert Shennon
3.O’zbekistonda kibernetika maktabining asoschisi kim?
A)Al-Xorazmiy B)Vali Saidov C)Vosil Qobilov D)Said Abrorov
4.1947yilda Bell labaratoriyasi xodimlari tomonidan elektron lampalar ishini bajara oladigan nima ishlab chiqildi?
A) lampa B)integral sxema C)tranzistor D)diod sxema
5.1957 yilda mantiqiy elementlardan tashkil topgan birinchi integral sxemani kim ishlab chiqqan?
A)Jek Kilbi B)Jon Fleming C)Truong Trong Ti D) Jon Mouchli
6.Birinchi avlod mashinalari qaysi yillarda kashf etilgan?
A)1940-1945 B)1946-1949 C)1946-1955 D)1940-1955
7.Birinchi avlod elektron hisoblash mashinasining asosiy elementi nimadan iborat?
A)Katta integral sxema B) elektron lampa C)integral sxema D)yarim o’tkazgichli tranzistor
8. Ikkiinchi avlod elektron hisoblash mashinasining asosiy elementi nimadan iborat?
A)Katta integral sxema B) elektron lampa C) tranzistor D) integral sxema
9. Uchinchi avlod elektron hisoblash mashinasining asosiy elementi nimadan iborat?
A)Katta integral sxema B) elektron lampa C) tranzistor D) integral sxema
10. To’rtinchi avlod elektron hisoblash mashinasining asosiy elementi nimadan iborat?
A)Katta integral sxema B) elektron lampa C) tranzistor D) integral sxema
11.Ikkinchi avlod mashinalari qaysi yillarda kashf etilgan?
A)1956-1965 B)1956-1969 C)1946-1965 D)1946-1955
12. Uchinchi avlod mashinalari qaysi yillarda kashf etilgan?
A)1940-1945 B)1966-1974 C)1946-1955 D)1940-1955
13. To’rtinchi avlod mashinalari nechanchi yildan boshlab davom etib kelmoqda?
A)1970 B)1946 C)1956 D)1975
14.ENIAK,MESM,MINSK-1,URAL qaysi avlod mashinalari hisoblanadi?
A)1-avlod B) 2-avlod C) 3-avlod D ) 4-avlod
15.Birinchi shaxsiy kompyuter nechanchi yilda kim tamonidan ishlab chiqilgan?
A)1974 yilda Jek Kilbi B)1973 yilda Jon Fleming C)1973 yilda Truong Trong Ti D)1975 yilda Jon Mouchli
|
| |