Uvuldurug'i va ichki yog'lari - Baliq va baliq mahsulotlari ularning kimyoviy tarkibi ozuqaviy qiymati baliqdan...

|
Baliq va baliq mahsulotlari ularning kimyoviy tarkibi ozuqaviy qiymati baliqdan taom tayyorlash usuli Mundarija
|
bet | 10/29 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 0,49 Mb. | | #155986 |
Bog'liq Baliq va baliq mahsulotlari ularning kimyoviy tarkibi ozuqaviy qiymatiUvuldurug'i va ichki yog'lari oqsil, yog', D, A, darmondorilariga boy bo'ladi. Osyotr va losos baliqlarining uvuldurug'i baliq tutilgan zahoti ajratiladi. U tuzlanadi yoki konservalanadi. Qolgan baliqlar uvulduruqlari bahq sho'rvalarini tindirish va gazaklarini tayyorlash uchun ishlatiladi, Uvulduruq ishlatilishidan awal yupqa pardasidan tozalanadi. Karp oilasiga mansub bahqlar — marinka, ostan, usach uvulduruqlari zaharliligi sababh ishlatilmaydi. Ichki yog'lari yuvilib kotlet massasiga qo'shib ishlatiladi, bunda kotlet massasining yog'liqlik darajasi oshadi.
Yog' — baliqqa ishlov berish paytida ajratiladi. Yuvilib, kotlet massasini tayyorlashda qo'shib ishlatiladi.
Kemirchak suyaklari — osyotr oilasidagi baliqlardan olinib, yuvilib, yumshoq holga kelguncha qadar qaynatiladi, tilim-tilinj shaklida kesihb yoki mayda chopilib, bahq solyankasi, rassolda tayyorlangan baliq, baliq qiymasi va boshqalarga ishlatiladi.
Osyotr oilasidagi baliq vizigasi umurtqa kemirchak suyagi ichidan olinib, namligi 16—20% ga yetguncha quritilgan holda saqlanadi. Ishlatishdan awal uzunasi bo'ylab kesihb ichidagi kemirchak ko'rinishdagi mahsulotdan ajratiladi. Quritilgan holdagisi yuvihb, 3 soat davomida suvda bo'ktiriladi. Tayyorlangan viziga 3 soat davomida pishirilib, yumshoq holga kekkilib, sovutfladi, mayda chopiladi, rastegay va kulebyaklar qiymasiga qo'shib ishlatiladi.
1.3. Baliqdan tayyorlangan issiq, sovuq , yopilgan, va gazakli taomlar
Issiq taom va gazaklar tayyorlash uchun baliq qovuriladi, bug‘lanadi, qaynatiladi, dimlanadi va toblab pishiriladi.
Qaynatilgan baliqdan tayyorlangan taomlar
Baliqlar butun holda, katta va porsiyali bо‘laklar, file kо‘rinishida qaynatiladi.
Butun va bir qancha baliqlar mahsus uzunchoq shakldagi setkalardan iborat qozonlarda qaynatiladi. Tayyorlangan baliqlar panjaralarga terilib ip bilan bog‘lanadi. Baliqli panjara qozonga о‘rnatiladi va ustidan 3 santimetr balandlikda sovuq suv qо‘yiladi va piyoz, kashnich, lavr bargi, achchiq qalampir, tuz solinadi.
Osetr, losos va boshqa oilaga mansub toza tutilgan baliqlarni qaynatish uchun xushbо‘y ildizlar qо‘shilmaydi, chunki bunday baliqlarning о‘zining mazali ta’mi, hidi bor va ular qо‘shimcha xush ta’mlarga muhtoj emas. Boshqa hollarda asosan dengiz baliqlarini qaynatishda xushbо‘y ildizlar, piyoz va boshqa dorivorlar kо‘p miqdorda qо‘shiladi.
Baliqlarni qaynatish ikki etapdan iborat: oldin qozon masalligi bilan qaynash holigacha keltiriladi, sо‘ngra olov pasaytiriladi va baliq kattaligi va qо‘rinishiga qarab 85-90 0S haroratda 45 minutdan 1,5 soatgacha qaynatiladi. Baliqning tayyorligini aniqlash uchun oshpazlik sanchqisi. Qaynatilgan baliq panjara bilan birga qozondan olinadi, bog‘langan ipidan bо‘shatiladi, tovokchaga teriladi. Tayyor taom qaynatilgan kartoshka, qо‘ziqorin, qaynatilgan rangli karam, krablar bilan garnirlanadi, kо‘katlar va limon bilan bezatib uzatiladi.
Baliq filesi mahsus pichoqlar yordamida porsiyalarga bо‘linadi; sardak alohida beriladi yoki porsiyalarga bо‘lingandan sо‘ng baliqning ustidan qо‘yiladi.
Baliqdan taomlar tayyorlaydigan restoranlarda har xil turdagi qaynatilgan baliqlar issiq holda saqlash uchun salfetkalar yordamida uzatiladi.
Yaxna va gazakli taomlar uchun mо‘ljallangan katta bо‘lakli baliqlar qaynatilgandan sо‘ng qozondan panjarasi bilan birga olinadi, tо‘dalangan oqsillar yuviladi va uy haroratigacha sovutiladi. Sо‘ngra ular sovutgichga qо‘yiladi. Sovutilgan baliqlar suyaklaridan ajratiladi va porsiyalarga bо‘linadi.
Porsiyalangan baliqlarni qaynatish uchun baland bо‘lmagan kastryul yoki idishlarga yuqori qilib bir qatorda teriladi. Ustiga ikki marta kо‘p bо‘lgan miqdorda issiq suv qо‘yiladi, tuz, piyoz, dorivor, kо‘katlar qо‘shiladi va qaynagandan sо‘ng 15-20 minut past olovda qaynatiladi. Tayyor bо‘lgan baliq yuqorida qо‘rsatilgandek dasturxonga tortiladi.
Qaynatilgan vaqtda baliqning og‘irligi 20 % ga kamayadi. Osetr baliqlari, kambala, paltus, trezka turidagi baliqlar bundan mustasno bо‘lib, osetr baliqlari 15 %, trezka, kambala, paltus turidagi baliqlar 18 %gacha kamayadi.
Qaynatilgan baliqlarga qaynatilgan kartoshka va tomatli, oq ekstragonli, gollandcha va boshqa sardaklar qо‘shib uzatiladi:. Baliq bо‘laklari ustiga sardak, garnirga esa sarigyog‘ qо‘yiladi. Dasturxonga tortilganda ukrop, kо‘katlar sepiladi. Qо‘shimcha qayla tarzida tuzlangan, sirkalangan sabzavotlar, sirkalangan mevalar, baliqli knellar qо‘llaniladi. Qaynatilgan baliqlarni suyuq taomlarda 30 minutgacha saqlash mumkin.
Baliqli knel tayyorlash uchun ikki usuldan biri qо‘llaniladi: maydalangan baliq qoliplarda bug‘da qaynatiladi. Birinchi holda ikkita qoshiq yoki konditer xaltachasidan foydalaniladi: birinchi qoshiqda knel massasi olinadi, ikkinchi suvda qо‘llangan qoshiq bilan oval-aylana qolipda knel ajratiladi. Xaltachalardan chiqarilgan knel massasi suvda hо‘llangan pichoq bilan sharcha holida kesiladi.
Knelni bо‘laklash jarayonida ular idishga shunday teriladiki, bir-biriga tegmasin. Idish oldindan sariyog‘ bilan moylanadi. Knellarga issiq baliqli shо‘rva qо‘yiladi va qaynatiladi. Shо‘rva ustiga suzib chiqqandan sо‘ng ular terib olinadi va sardak bilan uzatiladi. Knellarni qо‘shimcha garnir sifatida qaynatilgan baliq bilan uzatish mumkin.
Ikkinchi usulda knellar tayyorlash uchun mahsus metall formalaridan foydalaniladi. Ularning ich qismiga sariyog‘ surtiladi, devor va ostki qismlarida qaynatilgan sabzi tо‘g‘rab, qattiq pishirilgan tuxum, qisqichbaqa bо‘yinlari qо‘yiladi. Sо‘ngra shakllar knel massalari bilan tо‘ldiriladi, issiq suvli kastryulda qо‘yiladi va og‘zi yopiq holda qaynatiladi. Uzatishdan oldin knellar idishlarga solinib qaynatilgan qо‘ziqorin va qisqichbaqa bilan garnirlanadi va ustiga kо‘kat sepiladi. Tomat yoki oq vino sardagi alohida beriladi.
|
| |