nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Davlat tabiat buyurtmaxonasi (zakaznik)

|
Davlat tabiat buyurtmaxonasi (zakaznik)Bog'liq Ekologik turizmDavlat tabiat buyurtmaxonasi (zakaznik)
— tabiat majmuaiarini
yoki bitta va bir necha o‘simlik hamda hayvon turini yoki turlarini
muhofaza qilish, qayta tiklash maqsadiarida davlat tomonidan
qo‘riqlanadigan tabiiy hududlardir. Tablai buyurtmaxonalari
(rus tiJidagi zakaznik atamasi ko‘proq ommaviylashgan) asosan
ma’lum bir muddatlarda faoiiyat ko‘rsatish uchun tashkil qilinadi.
Yangj yerlarni madaniylashtirishda, sanoat miqyosidagi foydali
qazilmalaming topilishi va tartibsiz, rejasiz antropogen bosimniug
kuchayishi natijasida o‘sha yerdagi tabiiy îandshaftlar va undagi
o‘sim!ikJar hamda hayvonlaming qirilib keîishi yuzaga chiqadi.
Bunday hoîatlarda davlat bujoylami davlat tabiat buyurtmaxonasiga
aylantiradi. Ba’zi hollarda tabiatdagi bitta noyob tuming soni
kamayib ketib butunlay yo‘qotilishi vaziyatiari keîib chiqqanda
ham o‘sha tur nomi bilan tabiat davlat buyurtmaxonasi tashkil
qilinadi.
Tabiatning muzeyïari va haykallari. Tabiat muzeyïari 1 dan
to 10—15 gektar yerlarni, hatto 5—6 m2 yemi ham egalîashi
mumkin. Lekin, bu yerda eng inuhimi, tabiatdagi ana shu kichik
joyiar ham evolutsiyaning keng rivoji yoki atrof-muhitning rivoji
haqida juda muhim ma’lumotlami berishi mumkin. Shu bilan
birga bu yerda harakatsiz, jonsiz geotizimlarni tabiat muzeyïari
bilan aralashtirmaslik lozim. Masalan, V.I.Vemadskiy so‘zi bilan
aytganda biosferada sayyoramizning butun tirik organizmlari
yashagani uchun tirik tabiat, litosfera, gidrosfera va atmosfera
notîrik îabiat.
Tabiat muzeyïari o‘zining alohida diqqatga tortishi, estetik
zavq berishi, loi qoldirishi bilan umumiy ko'rinishdan ajralib
turadi. Tabiat muzeyïari dam olish, sayohatga chiqish yoki sport
inshootlari, parkîar qurishda ishlaliïib keiinmoqda, ular ilmiy-
tadqiqot laboratoriyalari hamdir. Respublikamiz toglaridagi
qadimiy rasmlami bunga misol qilish mumkin. Bunday joyiarni
A.Gumbold «Tabiat esdaliklari, haykallari» deb ham atagan.
|
| |
-diagramma - 0 ‘z b e k ist 0n respublikasi olïy ya g ‘rta m âxsus ta’lim yazirligi

3-diagramma. Ekoturizmni rivojlantirishda xalqaro park rezervat modeli 74
Ikkinchidan, Yevropada yashayotgan xaiqlar hayotning har
qanday muammolarini biigalashmasdan hal qilib bolmasligini
ham juda yaxshi bilishadi.
Uchinchidan, park rezervat tizimini tashkil qilish yo‘ii bilangina
zamonaviy sanoati kuchli rivojlangan Yevropaning hozirgi tabiatini
saqîab qolish va kelgusi avlodlarga yetkazish mumkinligini ular
ancha erta angladiiar.
To'rtinchidan, tabiat va uning resurslarini saqlab qolish
va mubofaza qihshning yoilarini birinchilardan bo lib tadqiq
qilganlar ham yevropaliklar hisoblanadi. Shu o‘rinda qayd qilish
lozimki, yevropaliklar oilasida ekologik madaniyatni o‘qish-
o‘rgatish makiabgacha iarbiya ta’limiga kiritilgan.
Beshinchidan, Yevropa davlatlaridagi maktablarda bosh!ang‘ ich
ta’limda
“Oikashunoslik”,
“Tabiatshunoslik”,
“Tabiatga
ekskursiya” faniarini o'qitish o'tgan asmiug 60-yillaridan boshlab
juda kuchaytirilgan. Yevropaliklar tabiatga mehr va uni asrash-
avaylash his-tuyg'ularini bolalikdan o£rganadilar.
4.
Osiyo modeli hozirgi vaqtda shakllanish bosqichida. Bu
modeldagi miîîiy parklaming faoliyat ko‘rsatishi asosan davlat
tasaiTufida. Osiyo davlatlari
o ‘z ichki turizmida ham xalqaro
miqyosda rivojlanib borayotgan, tabiat muhofazasida va mahalliy
alioli ijtimoiy-iqtisodiy hayotida muhim istiqbolli yo‘nalishlarni
ta’minlaydigan ekoturiznmi rivojlantirishda mffliy parklar va
aiohida muhofazadagi hududlardan foydalanish tizimini yaratishga
yoki tadqiq qilishga jiddiy kirishgan emas.
Ekoturizmni rivojlantirishdagi Osiyo modeli yuqorida qayd
qilganimizdek, endigina rivojlanish yo‘äida. Osiyodagi davlatlardan
Hindiston, Tayland, Janubiy Koreya, Malayziya, Xitoy va
Yaponiya davlatlari ko‘p yillardan beri ekoturizmni rivojlantirib
borayotgan daviatlar qatoriga kiradi.
Ilmiy adabiyotlarda Osiyo davlatlarida milliy parklar va
aiohida muhofazadagi hududlardan ekoturizmni rivojlantirishga
kirishmayotganligining sabablari ham tadqiq qilinmaganligi qayd
clilmoqda. Bu holat Ozbekistonda ham mavjud. Lekin, so‘nggi
75
yillarda alohida muhofazadagi hududlardan ekoturizmda foydalanish
asta-sekinlik bilan va o‘ta hushyorlik bilan oldinga siljiy boshladi.
JAMG‘ARISH BANKLARI - Termiz davlat universiteti toshaliyeva s. T., A. M. Abdurahmonov iqtisodiyotga oid

|
Termiz davlat universiteti toshaliyeva s. T., A. M. Abdurahmonov iqtisodiyotga oid
|
bet | 396/485 | Sana | 10.07.2024 | Hajmi | 0,64 Mb. | | #267286 |
Bog'liq TOSHALIYEVA S.T. IZOXLI LUG\'AT (2)JAMG‘ARISH BANKLARI (fr.) — omonat kassalari va boshqa maxsus kredit institutlari bilan bir qatorda turli xil jamg‘arma muassasalari.
JAMG‘ARISH FONDI – kengaytirilgan takror ishlab chiqarishda sof mahsulotning jamg‘arilgan qismi, ya’ni ishlab chiqarish omillarini ko‘paytirish uchun foydalaniladi.
JAMG‘ARISH KOEFFISIENTI — jamg‘arish miqdorini daromad miqdoriga bo‘lish orqali aniqlanadigan ko‘rsatkich.
JAMG‘ARISH NORMASI — sarflanayotgan kapital qiymatining yalpi ichki mahsulotga nisbati.
JAMG‘ARISHGA KEYINGI QO‘SHILGAN MOYILLIK – daromad hajmining o‘zgarishi natijasida jamg‘arish hajmining o‘zgarishi darajasi.
JAMG‘ARISHGA MOYILLIK KOEFFISIENTI — bu jamg‘armaning jami xarajatlardagi hissasini bildiruvchi ko‘rsatkich bo‘lib, jamg‘armalarni xarajatlar (yoki daromadlar) miqdoriga bo‘lish orqali aniqlanadi.
JAMG‘ARISHGA O‘RTACHA MOYILLIK – shaxsiy daromadning jamg‘arishga ketadigan ulushi.
JAMG‘ARISH NORMASI — jamg‘arma fondining milliy daromadga foizda ifodalangan nisbati. J.n. qo‘shimcha mahsulotning miqdoriga, iqtisodiyotning rivojlanish sur’atlariga va jamg‘armaning samaradorligiga bog‘liq. Jamg‘arma me’yori fan-texnika taraqqiyoti negizida iqtisodiyotning yuqori sur’atlarini ta’minlash va xalq farovonligini yanada oshirishga yetarli darajada bo‘lishi lozim; 2) J.n. jamg‘arish summasining milliy daromadga nisbatining foizdagi ifodasi.
JARAYONLI USUL – jarayonli (metallurgiya, to‘qimachilik kabi) ishlab chiqarishlarda xarajatlarni hisobga oluvchi tannarx aniqlash usuli.
“JIT” HISOB TIZIMI – mahsulotlarni yirik turkumlarda ishlab chiqarishdan voz kechish, buning o‘rniga uzluksiz, buyurtma olingan vaqtdan boshlab mahsulot ishlab chiqarish orqali ortiqcha xarajatlarni bartaraf qilish va korxonaning ishlab chiqarish quvvatlaridan unumli foydalanishga imkon beruvchi hisob yuritish tizimi.
JARIMA – mulkiy jazo chorasining bir turi, shartnoma asosida yoki qonunga ko‘ra aybdor shaxslarga nisbatan qo‘llaniladi. Shartnomaga ko‘ra jarima qo‘llash o‘z majburiyatlarini bajarmagan yoki lozim darajada bajarmagan shartnoma ishtirokchisiga nisbatan shartnomada ko‘zda tutilgan miqdor hamda tartiblarda qo‘llaniladi. Bundan tashqari, O‘zbekiston Respublikasining hozir amalda bo‘lgan jinoyat kodeksida ijtimoiy xavfi katta bo‘lmagan va uncha og‘ir bo‘lmagan jinoyatlar sodir etganlik uchun ko‘pchilik hollarda jarima tariqasidagi jinoiy jazo qo‘llash nazarda tutilgan.
|
| |
olib Amudaryoni tomosha qilishlari mumkin

19-mavzH. EKOLOGIK TURIZMNING MARSHRUTLARINI
YASATISH
Reja:
19.1. Ekoturizm marshrutlarini ishlab chiqish tamoyillari.
19.1. Ekologii tnrízut marshrutiarini SsMafo chiqish tamoyilarl
Mavzuning rejasi bo'yicha turizmda
t
- „
marshrutlar ishlab chiqish tamoyiílari
*.í
biían ekoturizm marshrutlarimng ta’rif
chiqishi
ham
insonning
tabiatni
sog‘inishi, hozirgi sivilizatsiya bo'hronlaridan (atmosferaning
ifloslanishi, yerlarning ishdan chiqib borayotganligi, noyob
o‘simlik va hayvonotning insondan uzoqiashib borayotganligi, toza
havoning yet ish mayotganl igi va hokazolar) charchagaoligidan,
insonning tabiatdagi toza havoli tabiiy mintaqalariga sayohatni
xohlaganligidan kelib chiqdi. Bu soha marshrutlarini tuzganda
tabiatdagi jozibadorlik — betakrorlikning o‘zi ham tabiiy
mintaqalamieg o'ziga xos bo'lgan landshaftlari, shu mintaqada
o ‘suvchi o'simliklar va shu míntaqa tabiatiga intilish jihatlarini
hisobga olish to‘g‘ri bo'ladi.
Ekologik marshrutlar íuzishda ishlatiladigan jozibadorlik va
betakroríik ko‘rinishlari 0 ‘zbekistondagi 5 ta tabiiy ekologik
mintaqada mavjud Shuning uchun ham ekologik maskanlarga
— resursiaiga marshrut tuzishda bu tamoyilni qoilashning
kutilgandan ziyoda bo'lgan imkoniyatlari bor. Eng muhimi,
marshrut íavsifida ekologik resursdagi jozibador va betakror tabiiy
Adabiy, talaffuz, kelishik meyorlariga

|
Adabiy, talaffuz, kelishik meyorlariga
|
bet | 132/802 | Sana | 28.05.2024 | Hajmi | 7,1 Mb. | | #255576 |
Bog'liq Barcha yo\'nalishlar uchunAdabiy, talaffuz, kelishik meyorlariga
Ko‘z, qosh, lablarning harakatiga
Gavda, qo‘l va oyoqlarning harakatiga
44). Ta’lim-tarbiya ishining asosiy shakli bu-
Boshqarish
Loyihalash
Dars
Nazorat
45). M.Stobart tomonidan tayanch kompetensiyalarning nechta guruhini belgilab ko‘rsatilgan?
5 ta
6 ta
4 ta
3 ta
46). O‘quvchilarning muloqot asosida ma’naviy madaniyatini shakllantirish mezonlari ifodalanmagan javob?
Har bir insonning qiziqishlarini hurmat qilish, milliy ma’naviy madaniyat manbalarini o‘rganish
Vatanga muhabbat, sadoqat, o‘z manfaatlarini jamiyat, xalq manfaatlaridan ustun qo‘ymaslik
Jizzakilik va asabiylik, o‘zini boshqara olmaslik
Inson hayotida mehnatning o‘rnini tushunish, insonparvarlik, mehr oqibat, iymon, e’tiqod, milliy qadriyatlarni e’zozlash
47). O‘qituvchi nutqining asosiy shakllari to‘g‘ri ko‘rsatilgan javobni toping
suxbat, debat, diskutsiya
monolog, dialog, polilog
Passiv, aktiv, interaktiv
Induktiv, diduktiv
48). “O‘qituvchi, – aql-farosatga, chiroyli nutqqa ega bo‘lishi va o‘quvchilarga aytmoqchi bo‘lgan fikrlarini to‘la va aniq ifodalay olishni bilmog‘i zarur” ushbu ta’rifni qaysi Sharq allomasi izohlagan?
Alisher Navoiy
Abu Rayhon Beruniy
Al-Farobiy
Abdulla Avloniy
49). O‘qituvchi pedagogik qobiliyatini namoyon etmaydigan xususiyatlarni belgilang?
Aql idrokning muayyan turlari: hozirjavoblik, sobitqadamlik
Ma’naviy madaniyat darajasining yuksak bo‘lmasligi, pedagogik qobiliyatning rivojlanmasligi
Aktyorlik xususiyati: mimika va pantomimika, xayoliy fantaziya
O‘qituvchining nutqi: notiqlik san’ati, so‘z boyligi
50). Kattalarning (psixologik, natijalarga va mahorat cho‘qqisiga erishish) rivojlanish qonunlarini qaysi fan o‘rganadi?
Akmeologiya
Psixologiya
Andragogika
Sotsiologiya
51). Qaysi rus olimi Akmeologiya-“Etuk odamlarning rivojlanishi” haqidagi fan sifatida e’tirof etgan?
Choshanov Murat Ashirovich
Sharlotta Byuler
|
| |
ekomarkazi - 0 ‘z b e k ist 0n respublikasi olïy ya g ‘rta m âxsus ta’lim yazirligi

Uning hududida 0 ‘zbekiston “Qizil kitob”iv a MSOP “Qizil
kitob”iga kiritilgan jayron, Prjevaiskiy oti, qulon, yo‘rg‘a-
tuvaloq va boshqa hayvonlar yashaydi. «Jayron» ekomarkazida
Buxoro qo‘yini ko‘paytirish bo‘yicha ishlar amalga oshirilmoqda,
Yowoyi hayvonlar sonining so‘nggi hisobiga ko‘ra, Ekomaricaz
hududida 549 ta jayron, 55 ta qulon, 35 ta Prjevaiskiy oti, 9 ta
Buxoro qo'yi va bitta moixo‘r mavjud. 2007-yil aprel va avgust
oylarida Moskva hayvonot bog‘i va Tojikiston milliy bog‘iga
tegishli ravishda 15 tadan jayron yuborilgan.
«Sayxun» tabiat
xo‘jaligi
bo‘yicha 2007-yilda inkubatorga 360
ta yowoyi o‘rdak tuxumi qo‘yilgan va shundan 200 ta o‘rdak
boiasi ochilgan, tabiiy yo‘l bilan 5 ta
g‘oz
va 45 ta sesarka
olingan, ko‘ida 400 kg madaniy baliq turlari yetishtiriigan.
0 ‘zbekiston Respublikasida tadbirkorlar ikkita xususiy pitomnik
tashkil qildi. Bu 0 ‘zbekistonda qo‘riqlanadigan hayvonlar yoki
o‘simlik turini xususiy mulkka berishda dastlabki istiqbolii
yo'nalishdir.
1. Buxoro viloyatida (Peshku tumani) yo‘rg‘a-tuvaloqni
ko‘paytirish bo‘yicha «Emirates Birds Breeding» MCHJ pitomnigi
(2007-y.).
2. Navoiy viloyatida (Karmana) yo‘igca-tuvaloqni ko'paytirish
bo‘yicha «Emirates Centre for Conservation of Houbara» MCHJ
pitomnigi (2008-y.).
Tayasich so6z va iboralar: milliy park, flora, fauna, konvensiya,
endemik, rezervat, ekomarkaz, pitomnik, tabiat haykallari,
MSOP.
O‘zbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablag‘lari va qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga innovatsion loyihani bajarish uchun topshiriq

|
O‘zbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablag‘lari va qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga innovatsion loyihani bajarish uchun topshiriq
|
bet | 130/802 | Sana | 28.05.2024 | Hajmi | 7,1 Mb. | | #255576 |
Bog'liq Barcha yo\'nalishlar uchunO‘zbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablag‘lari va qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga innovatsion loyihani bajarish uchun topshiriq
O‘zbekiston Respublikasi mahalliy budjeti mablag‘lari va qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga innovatsion loyihani bajarish uchun topshiriq
32). "Texnologiyalarni tijoratlashtirish" tushunchasi - bu
ilmiy-tadqiqot natijalari o‘z vaqtida bozorda mahsulot va xizmatlarga aylantiriladigan jarayondir
loyihalar natijalari o‘z vaqtida bozorda mahsulot va xizmatlarga aylantiriladigan jarayondir
dissertatsiya natijalari o‘z vaqtida bozorda mahsulot va xizmatlarga aylantiriladigan jarayondir
texnik yechimlar natijalari o‘z vaqtida bozorda mahsulot va xizmatlarga aylantiriladigan jarayondir
33). Dinamik o‘zgarayotgan jamiyatda uzluksiz ta’lim uning rivojlanishining ajralmas omili bo‘lishi natijasida -
uzluksiz va umr davomida ta’lim olish trendga aylanmoqda.
uzluksiz va qariganda ta’lim-tarbiya olish trendga aylanmoqda.
uzluksiz va yoshlikda ta’lim-tarbiya olish trendga aylanmoqda.
uzluksiz va qisqa davr davomida ta’lim olish trendga aylanmoqda.
34). Tadbirkorlik universitetining hamkorlar bilan ko‘p tomonlama o‘zaro xatti-harakatlarini kimning “Uchala spiral” tamoyili orqali ko‘rib chiqish mumkin: biznes, hukumat, universitet.
G.Itskovitsning
Vilgelm fon Gumbold
Berton Klarkning
Yozef.Shumpeterning
35). Tadbirkorlik universiteti konsepsiyasi rivojlanishida “To‘rtinchi spiral” tamoyili g‘oyasi, ya’ni universitetning -
davlat, biznes va texnoparklar (iste’molchi buyurtmachilarning manfaatlarini ifodlovchi sifatidagi) bilan hamkorligi rivojlanmoqda.
hukumat, ishlab chiqarish va iste’molchi buyurtmachilarning manfaatlarini ifodlovchi sifatidagi hamkorligi rivojlanmoqda.
hukumat, davlat, biznes va tadbirkorlar bilan hamkorligi rivojlanmoqda.
biznes va davlat iste’molchi buyurtmachilarining manfaatlarini ifodlovchi sifatidagi hamkorligi rivojlanmoqda.
36). O‘qitish – bu
qandaydir ma’noda faqat rasmiy, shu bilan birga norasmiy o‘qishni ham o‘zida namoyon etadi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
O‘zbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablag‘lari va qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga innovatsion loyihani bajarish uchun topshiriq
|
f
MiJliy park ' N
maydonlarining 
daviat mulki 
V 
ekanîigi 
^

davlatlarida tabiatni va lining resurslarini kelajak avlodlarga
saqlab qolish shiori olimlar va aholi tomonidan davlatlar
hokimiyatlarining oîdiga qat’iy ravishda qo'yila boshlangan
edi. Shu nuqtayi nazardan Yevropa davlatlarining olimiari,
ekologlari kim tartibidagi bu muhim masalani yechishning ilmiy
amaliy tomonlarini tadqiq qiîishga kirishgan edilar. Natijada
global muammolardan biri bo'lgan tabiatnl va uning resurslarini
saqlab qolish va kelajak avlodlarga yetkazishda xalqaro miqyosda
ekoturizmni rivojlantirishning davlat dasturlari ishlab chiqila
boshlandi. Bu dasturlami amalga oshirishda ekoturizmni
rivojlantirishning modellarini ishlab chiqish o "sha vaqtdagi davr
talabi edi.
Shu iariqa sayyoramiz tabiatini saqlashda sayyoraviy usul —
ekoturizmni rivojlantirishning AQSH, Yevropa modellari yuzaga
keldi. Dastlabki. vaqilarda be modellar bo‘yicha milliy parklardan
ekoturizmni rivojlantirishda foydaîanish masalalariga ancha
ishonchsizlik bilan qarashlar hatto, bu modellami tanqid qjluvchi
xalqaro tashkilotlar ham topildi. Bu tanqidlarning asosida milliy
parklarda sayyor ovchilik kuchayib ketadi, alohida muhofazadagi
hududlaming ekologik tizimlarini muhofaza qilish qiyinlashadi,
degan isboilar ham bor edi.
Lekin, sivilizatsiya îaraqqiyoti insoniyatning dam Olishini ham
birinchi o‘rinlarga chiqarishi natijasida va sayyoramiz tabiatini
oqilona rejalarda saqlab qolishning eng ustuvor yo'nalishlari aynan
tablai bagsrida dam olish va uning saqlanib qolishiga yordam
berish ham xalqaro ekologik muammolarda ustuvor masaîalarga
aylangan edi. Shu nuqtayi nazardan AQSH va Yevropa milliy
ekologik modelidan foydalanishni ko‘plab davlatlar iezda qabul
qilishdi.
2.
Yevropa model!. Birinchi Yevropa milliy parki 1909-yilda
Shvetsiyada tashkil topgan. Bu modelning o‘ziga xos afzalliklari
Buyuk Britaniyada ishlab chiqiidi. Bu modelda ishlash g‘arbiy
Yevropa va Yaponiyada tashkil qilindi va tobora ri
Shakllantiriladigan bilimlar

|
Shakllantiriladigan bilimlar
|
bet | 160/434 | Sana | 15.03.2017 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #158 |
Shakllantiriladigan bilimlar: Elektr yuritmali tikuv mashinasining tuzilishi, ishlatilishi. Maxsus ish bajaradigan tikuv mashinalari.
Amaliy mashg`ulot: Tikuv mashinalarini tozalash va moylash. Mashinadagi nuqsonlar, parallel zig-zak qator, mayda va yirik bahya qator tikish. Choklaridan namunalaridan tikish.
Mahsulot ishlab chiqarish texnologiyasi (34 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Milliy liboslarda ko`ylak va uning turlari haqida ma`lumot. Gavdadan o`lchov olish va yozish. Hisoblash formulasi. Ko`ylak asos chizmasini chizish. Ko`ylakni va bo`yin o`mizini modellashtirish hamda andoza tayyorlash. Andozani gazlamaga joylashtirish va bichish. Bichiq bo`laklariga ishlov berish. Birinchi kiydirib ko`rish. Bo`yin va yeng o`miziga ishlov berish. Ko`ylak etagini tikish. Ko`ylakka oxirgi ishlov berish. Xalq hunarmandchiligi “Quroqchilik” haqida umumiy ma`lumot. Uning tarixi, usullari, kerakli ish qurollari. Tikiladigan “Quroq” buyumiga eskiz chizish va shablonlar tayyorlash. Gazlamalarni ajratish, sifatini aniqlash va shablonlarni qirqib tayyorlash. Tanlangan shakllarni shablon asosida tikish. Quroqning “Yo`l-yo`l” usulidan foydalanib, ushlagich; “Paxta” yoki “Parket” usulidan foydalanib, yelpig`ich; “Uycha” (olma yoki qovoq guli) shaklida choynak yopg`ichini tikish. Tayyorlangan mahsulotga astar tikish. Qaviq ishlari. Tayyorlangan mahsulotga oxirgi ishlov berish. Dizayner-modelyer kasbi to`g`risida tushuncha berish. Bolalar sport, bayram kiyimlari uchun yangi modellar eskizini yaratish. Kiyim turlari asosida yangi modellar yaratish. Xonani bezashda pardalarning roli. Parda tikish uchun gazlama va kerakli xomashyo, jihoz va moslamalar tanlash. Parda modeliga qarab gazlamani hisoblash. Oddiy va murakkab usullarda pardalar tikish texnologiyasi. Kichik hajmda parda tikish.
|
| |
Gazlamaga ishlov berish texnologiyasi (46 soat)

|
Gazlamaga ishlov berish texnologiyasi (46 soat)
|
bet | 159/434 | Sana | 15.03.2017 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #158 |
Gazlamaga ishlov berish texnologiyasi (46 soat)
Umumiy tushunchalar (4 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Xavfsizlik texnikasi qoidalari va sanitariya-gigiyena talablari haqida umumiy ma`lumot. Kimyoviy tolalardan tayyorlangan gazlamalar Sun`iy va sintetik gazlamalarning xossalari va ularga qo`yiladigan talablar.
Amaliy mashg`ulot: Kimyoviy tolalarning xususiyatlarini o`rganish. Tashqi ko`rinishga qarab cho`zilishi, g`ijimlanishi, suv o`tkazish, issiqdan saqlash xossalari, yonishi.
Asbob-uskunalar, moslamalar va ulardan foydalanish (4 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: Kiyim haqida umumiy ma`lumot. Kiyimlar assortimenti va o`lchami. Kiyim tikishning asosiy bosqichlari. Qo`lda bajariladigan ishlarning texnik shartlari.
Amaliy mashg`ulot: Qo`lda bajariladigan ishlar uchun asbob va moslamalar. Merejka usulida tikish.
Mashina, mexanizm, stanoklar va ulardan foydalanish (4 soat)
|
| |
Alohida muhofaza qilinadigan tabiiy hududlar

|
Alohida muhofaza qilinadigan tabiiy hududlarBog'liq Ekologik turizmAlohida muhofaza qilinadigan tabiiy hududlar
— milliy parklar,
davlat tabiat qo‘riqxonalari, davlat tabiat buyurtmaxonalari,
62
milliy va xalq boglari ham alohida muhofaza qilinadigan
hududlar tizimiga kiradL Shuning uchun ham alohida muhofaza
qilinadigan hududlarning ta ’rifi milliy parklar va davlat tabiat
qo‘riqxonalarining ta’rifiga tenglashtirilgan. Xorijiy davlatîarda
alohida muhofaza qilinadigan hududlardan chegaralangan
tartiblarda torizmga, rekreatsiyaga ruxsat berilgan. Xalqaro
tashkiloilarning
ma’lumoilari
bo‘yicha
dunyoda
alohida
muhofaza qilinadigan barcha xil tabiiy hududlarning soni 10
mingdan oshadi.
Hozirda 0 ‘zbekiston Tabiatni muhofaza qilish davlat
qo‘mitasining «Muhofaza etiladigan tabiiy hududlar» boiim i
tomonidan « 0 ‘simlik olamini muhofaza qilish» bo‘limi bilan
biigalikda 100 yosh va undan katta daraxtlarni hisobga olish va
ulaiga «Davlat tabiat yodgorligi» maqomini berish uchun viloyat
tabiatni muhofaza qilish qo'mitalaridan kelgan axborotni jamlash
va umumlashtirish bo‘yicha ishlar amalga oshirilmoqda. Mazkur
ma’lumotlar asosida umumlashtirilgan jadval tuzildi va barcha
daraxtlar hisobga olindi36.
Ekologik
parvarishxoisaiar
(pitomnikiar)
—
ekologik
parva rishxonalar xalqaro “Qizil kitob” ro‘yxatigatushgan, butunlay
yo‘qotilish arafasiga kelgan noyob hayvon turlarini saqlab qolish
va ko‘paytirish uchun maxsus tabiiy sharoitlarda hamda maxsus
rejirnda davlatlar tomonidan va tabiatni muhofaza qilish xalqaro
taskkiiotlari tomonidan tashkil qilinadi. Mamlakatimizda Buxoro
viloyatida xalqaro “Jayron” parvarishxonasi va Toshkent viloyatsda
“Sayxun tabiat xo'jaligi” parvarishxona maqomiga tenglashtirilgan
va tabiatni muhofaza qilish bo'yicha xalqaro talablar darajasida
faoliyat ko'rsatmoqda. 1976-yilda respublikada birinchi marta
Buxoro viloyatida 5145 ga maydonda jayronlami boqish bo'yicha
ixtisoslashtirilgan pitomnik tashkil qilindi. 1989-yilda pitomnik
noyob hayvon turlarini ko‘paytirish bo‘yicha respublika ilmiy-
ishlab chiqarish markazi — «Jayron» ekomarkaziga aylantirildi va
Davlat tabiat qo‘mitasi tarkibiga qo‘shildi.
36
Milliy ma’ruza ma’lumotlari. 110-150-b.
63
|
| |
Turistik firmadagi reklama boÿicha taktik qarorlar

Turistik firmadagi reklama boÿicha taktik qarorlar o‘z ichiga 3
blok savoUami oladi:
• reklama vositalari yoki reklama tashuvchilaxni tanlash;
• reklama e’lonlariga to'lovlar va xarajatlarni nazorat qilish;
• reklama murojaatnomalarining chiqish grafigi.
Ekoturizm marshxirtlarining reklamasini ishlab chiqishda dastlab
ekoturizm marshrutining mavzusi aniqlanadi. Respublikamizda
ekoturizmni rivojlantirishda tabiat qo‘riqxonalari dan foydalanish
haqida jtsda ko‘plab mulohazalar va takJiflar, tavsiyalar
bildirilmoqda. Lekin, vuqorida qayd qilganimizdek, tabiat
qo£riqxonalaridan
ekoturizm
maqsadlarida
foydalanishning
huquqiy me’yorlari ishlab chiqilmagamdan hozircha bu ekoturistik
salohiyatdan foydalanish imkoniyatlari yo‘q.
Shunga qaramasdan hozirdanoq tabiat qo£riqxonalarimizdagi
ekoturistik
obyektlami
ro‘yxatga
olishimiz
va
ulaming
tavsiflarini yozib borishni boshlashimiz kerak. Albatta, tabiat
qo£riqxonalarning o£ziga xos boigan tabiat landshaftlarining rangli
tasvirlari kataloglari ishlab chiqilgan. Ekoturizm rivojlanishidagi
xalqaro statistikani ko£rganimizda ichki turizmda ham xalqaro
turizmda ham 70—80% turistlar tabiat qo£riqxonalaridagi noyob
ayniqsa, tubjoy tabiatidagi hayvonot olamiga qiziqishmoqda.
Quyida biz 0 ‘zbekiston cho'llarmmg tabiatidagi hayvonot olamini
tasvirlovchi ekoturistik marshrutdagi asosiy va qiziqarli hayvon
turlarini reklama qilish loyihasini ishlab chiqamiz.
Ekoturistik reklamamng mavzasi
«Qizikpim tabiat
qo‘rtqxonasiga
sayohat»
reklamasida
ekoturistik marshrutning
o ‘zi ishlab
chiqilmaydi.
Balki
turistlami qiziqtiravchi va bu tabiat qo£riqxonasiga borish
istagini hosil qiladi. Shuning uchun ham turizmning tijoriy sir-
220
asrorlarmi birdaniga e’Ion qiîib bo‘îmaydi. Dastlab ekoturistik
marshratning jozibador va qiziqarli obyektlarining bir qismjgina
reklama qilinadi. Qayd qilmgan mavzudagi ekoturistik rekiama
quyidagicha bo‘lishi mumkin:
-MAVZU: Jahon bozori. Xalqaro valyuta-kredit munosabatlari

543
8) Ikkita bir xil matatsiklning bittasi Rossiyada ishlab chiqarilgan va narxi 4
mln.rub, ikkinchisi AQSH da ishlab chiqarilgan bo’lib narxi 2 ming doll. AQSH
valyutasining nominal almashuv kursi 5000 rub / 1 AQSH doll.ni tashkil etadi.
Bunday holatda real almashuv kursi qanday bo’ladi?
9) Yuqoridagi 8-masala Rossiya mototsikli narxi inflyatsiya tufayli 6 mln.rubl.
bo’lib qoldi. Agar valyuta nominal kursi o’zgarmay qolsa, real almashuv kursi qanday
bo’ladi?
10) Quyidagi valyuta kurslarining qaysi biri O’zbekiston iqtisodiyoti nuqtai
nazaridan so’mning to’g’ri kotirovkasi hisoblanadi.
1000 so’m / 1 AQSH doll. yoki 0,001 AQSH doll./ 1 so’m.
DAVLAT QARZLARINI BOSHQARISH - Termiz davlat universiteti toshaliyeva s. T., A. M. Abdurahmonov iqtisodiyotga oid

|
Termiz davlat universiteti toshaliyeva s. T., A. M. Abdurahmonov iqtisodiyotga oid
|
bet | 180/485 | Sana | 10.07.2024 | Hajmi | 0,64 Mb. | | #267286 |
Bog'liq TOSHALIYEVA S.T. IZOXLI LUG\'AT (2)DAVLAT QARZLARINI BOSHQARISH — davlat zayomlarini qaytarish, ular bo‘yicha daromad to‘lashni tashkil qilish, oldin chiqarilgan zayomlar uchun balgilangan shartlar va muddatlarni o‘zgartirish hamda yangi qarz majburiyatlarini joylashtirish bo‘yicha davlatning moliyaviy tadbirlarining majmuasidir.Davlat qarzlarini boshqarish bo‘yicha tadbirlarga quyidagilarni kiritish mumkin: - zayomlar konsolidatsiyasi(ba’zi manbalarda “prolongatsiya” ham dab yuritiladi)oldin chiqarilgan zayomlar amal qilish muddatini uzaytirish; - zayomlar konvartsiyasi davlat tomonidan kraditorlarga to‘lanadigan daromad bo‘yicha foiz stavkasini pasaytirish yoki ko‘tarish orqali zayomlar daromadliligini o‘zgartirish.
DAVLAT QIMMATLI QOG‘OZLARI – 1) O‘zbakiston Raspublikasining g‘azna majburiyatlari va O‘zbakiston Raspublikasi Vazirlar Mahkamasi vakolat bargan organ tomonidan chiqarilgan obligatsiyalar, shuningdak O‘zbakiston Raspublikasi Markaziy bankining obligatsiyalari. Davlat qimmatli qog‘ozlari qisqa muddatli (bir yilgacha muddatga), o‘rtacha muddatli (bir yildan bash yilgacha muddatga) va uzoq muddatli (bash yil va undan ortiq muddatga) etib chiqarilishi mumkin; 2) zayomlarni joylashtirish va pul resurslarini safarbar qilish maqsadida markaziy hukumat, mahalliy hokimiyat organlari va h.k. tomonidan chiqariladigan obligatsiyalar, xazinabonlik veksellari va boshqa davlat majburiyatlari. Bular quyidagicha farqlanadi. 1) Bozor D.q.q – xazinabonlik veksellari , notalar, bonlar. Ular pul bozorida erkin sotiladi va sotib olinadi; 2) nobozor D.q.q. – jamg‘arma sertifikatlari va h.k. Asosan, davlat kredit sohasiga aholi jamg‘armalarini jalb etish maqsadida chiqariladi. Bu qimmatbaho qog‘ozlar xohlagan paytda to‘lovga qo‘yilishi mumkin, ammo muddatidan oldin taqdim etilsa, foiz to‘lovlari keskin kamayadi.
DAVLAT RENTASI (nem.) — davlatning muddatsiz obligatsiya zayomining maxsus turi, bunda davlat qarz olingan kapital uchun har yili ma’lum daromad (renta) to‘lash majburiyatini o‘z bo‘yniga oladi.
DAVLAT RO‘YXATI — ularning vujudga kelish, yangidan tuzish va faoliyatini to‘xtatishning qonuniyligi ustidan nazorat qilish maqsadida davlat, kooperativ korxonalar va jamoa tashkilotlari korxonalari tomonidan hisob qilish.
DAVLAT SARFLARI — bu mahsulotlarni va iqtisodiy rasurslarni, xususan ishchi kuchini sotib olishga davlatning (boshqaruvning quyi va mahalliy organlari bilan birga) qilgan barcha sarflarini o‘z ichiga oladi.
|
| |
JAMG‘ARMA MARKALARI - Termiz davlat universiteti toshaliyeva s. T., A. M. Abdurahmonov iqtisodiyotga oid

|
Termiz davlat universiteti toshaliyeva s. T., A. M. Abdurahmonov iqtisodiyotga oid
|
bet | 395/485 | Sana | 10.07.2024 | Hajmi | 0,64 Mb. | | #267286 |
Bog'liq TOSHALIYEVA S.T. IZOXLI LUG\'AT (2)JAMG‘ARMA MARKALARI (lot.) — kichik jamg‘armalarni tashkil etish metodlaridan biri.
JAMG‘ARMA MUASSASALARI (nem.) — asosiy funksiyasi aholi omonatlarini jalb etishdan iborat bo‘lgan kredit muassasalarining tarqalgan turlaridan biri.
JAMG‘ARMA OMONATLARI — jismoniy shaxslar tomonidan qoidaga ko‘ra o‘zi borib olgunga qadar banklarga va jamg‘arma muassasalariga saqlash uchun qo‘yilgan pul mablag‘lari.
JAMG‘ARMA OBLIGATSIYALARI (lot.) — davlatning nobozor qimmatli qog‘ozlar turi. Oldi-sotdiga tegishli emas; J.o. bo‘yicha qoplash faqat sotib oluvchi tomonidan amalga oshiriladi; ssuda bo‘yicha ta’minlash sifatida foydalana olmaydi.
JAMG‘ARMA SERTIFIKATI (fr.) — uning asosida bank qarzlari tartibga solinadigan hisobkitob palatalari guvohnomasi; odatda unchalik katta bo‘lmagan ko‘pyurlar sifatida chiqariladigan kichik va o‘rta egalari o‘rtasida joylashtiriladigan davlat zayomlari obligatsiyalari turi; depozit olishga omonatchi huquqini tasdiqlovchi pul mablag‘larini depozitlash to‘g‘risida kredit muassasasining yozma guvohligi. Jamg‘arma banklari tomonidan chiqariladigan sertifikatlar aholi o‘rtasida tarqatiladi va uzoq muddatli jamg‘armalarni tashkil etish shakllaridan biri hisoblanadi. Tashqi savdo amaliyotida sertifikatlar - tegishli vakolatli organlar tomonidan beriladigan va tovarning sifati (sertifikat sifati), uning kelib chiqishi va h.k. tasdiqlovchi hujjatdir.
JAMG‘ARMA HISOBI — aholi pullarini jamg‘arish uchun tayinlangan bank hisobi.
JAMG‘ARMAGA QO‘SHILGAN MOYILLIK - shaxsiy daromad o‘sgan qismining jamg‘armaga sarflanadigan bo‘lagi.
JAMG‘ARMALAR — investitsiya kapitali manbasi, bu korporatsiyalar, hukumat yoki ayrim fuqarolarning daromadlari ularning xarajatlaridan oshgan holatda vujudga keladi.
JAMG‘ARISH — 1) yangidan hosil qilingan qiymat — milliy daromadning bir qismini ishlab chiqarishni kengaytirishga ajratilishi (sarflanish). J. ijtimoiy-iqtisodiy tabiati hukmron ishlab chiqarish usuli, ishlab chiqarish vositalariga bo‘lgan mulk shakli bilan belgilanadi; 2) J. – aholi, korxona (firma) va davlat joriy daromadlarining kelajakdagi ehtiyojlarini qondirish va foizli daromad olish maqsadida to‘planib borilishi.
|
| |
Amaliy mashg`ulot - Оптималлаштирилган ўқув дастури

|
Оптималлаштирилган ўқув дастури
|
bet | 166/434 | Sana | 15.03.2017 | Hajmi | 1,7 Mb. | | #158 |
Amaliy mashg`ulot: quticha (shkatulka), to`qmoq bolg`a (turlari), kubok, mebel eshigi uchun ushlagich (ruchka), xatkash.
Amaliy mustaqil ishlar: Xalq hunarmandchiligining tanlangan yo`nalishi bo`yicha zamonaviy dizayn talablari bilan uyg`unlashtirilgan mahsulot tayyorlashdagi ish usullarini egallash.
Ishlab chiqarish asoslari (16 soat)
Shakllantiriladigan bilimlar: O`zbekistondagi ishlab chiqarish turlari. O`zbekiston xalq xo`jaligida, sanoat va qurilishda moddiy ishlab chiqarish asoslari va uning tarkibi, o`zaro munosabati, bir-biriga bog`liqligi. Texnologik jarayon haqida asosiy tushuncha. Yangi texnika va ilg`or texnologiya, uning ifodalanilishi. Mehnat predmetiga mexanik ta`sir etish (materiallarni kesish, qirqish, biriktirish, payvandlash va h.k.) orqali amalga oshiriladigan texnologik jarayonlar. Ishlab chiqarishda amalga oshiriladigan kimyoviy va fizik-texnologik jarayonlar. Fan-texnika taraqqiyotini jadallashtirish omillari va istiqboli. Kadrlarni tayyorlash, malakasini oshirish yo`nalishlari, tartibi va standartlari. Mulkchilik turlari, marketing va menejment faoliyatining rivojlanishi.
|
| |
-расм. Лаффер эгри чизиғи - Iqtisodiyotni raqamlashtirish sharoitida buxgalteriya hisobi, iqtisodiy tahlil va auditni...

1-расм. Лаффер эгри чизиғи
тушум (R1)ни таъминлайди. Солиқлар янада оширилганда ишлаш, хизматлар
кўрсатишга ва тадбиркорликка қизиқиш сусаяди, 100 фоизли солиқ олишда
давлат даромади нолга тенг бўлади, чунки ҳеч ким текинга ишлашни,
хизматлар кўрсатишни хоҳламайди. Бошқача айтганда, узоқ муддатли
истиқболда ҳаддан ташқари юқори ўрнатилаган солиқларни пасайтириш
жамғармалар,
инвестициялар,
бандликнинг
ортиши
орқали
солиқ
ундириладиган ялпи даромад ҳажмининг ўсишини таъминлайди. Натижада
солиқ тушумлари суммаси кўпаяди, давлат даромадлари ҳажми ҳам ўсади,
тақчиллик камаяди ва инфляциянинг сусайишига хизмат қилади. Лекин ўз-
Нормал
зона
Тадбиркорлик
ривожланиши
натижасида
солиқ
тушумларининг
максимал
Таъқиқланган
зона
М
769
ўзидан тушунарлики, Лаффер самараси фақат эркин бозор механизми меъёрида
амал қилган ҳолдагина намоён бўлади.
Расмдан кўриш мумкинки, солиқ ставкаларининг ўсиши маълум бир
критик максимал нуқтага (0;М) етгунга қадар тадбиркорликнинг ривожланиши
натижасида бюджетга даромадларнинг ўсишига, ортишига олиб келиши
мумкин. Ана шу критик максимал нуқтадан сўнг солиқ ставкаларининг яна
оширилиши эса, тескари натижаларга олиб келади. Яъни, корхоналар оборот
ҳажмларини, даромадларини “солиқдан қочириш”, уни яшириб қолиш
йўлларини қидира бошлайдилар ва афсуски, бу йўлларни қидириб топадилар
ҳам, натижада эса, ишлаб чиқариш ва тадбиркорлик фаолиятидан кўрсатилган
хизматлар ҳажми қисқаради.
Демак, солиқ ставкаларининг ўсиши фақат маълум бир чегарага етгунга
қадар тадбиркорлик фаолиятининг ривожланишига хизмат қилиши мумкин. Бу
чегара миллий ишлаб чиқариш солиққа тортиладиган қисмининг қисқариши
билан бошланади. Агар ана шу чегарадан босиб ўтилса, солиқ ставкасининг
ўсиши тадбиркорликнинг ривожланишига эмас, балки аксариятига олиб келади.
Демак солиқ юки кўтарилгани сари хўжалик субъектлари ўз оборот ва
даромадларини ҳимоя қилиш йўлига ўтади. Аниқроқ қилиб айтганимизда, у
қандай бўлмасин ишлаб чиқариш ҳажмини қисқартириб, харажатлар таркибини
кўпайтириб кўрсатишга ҳаракат қилади. Бундай ҳолатнинг олдини олиш
мақсадида тадбиркорлик фаолиятида иштирок этувчи субъектларининг
манфаатлари ҳисобга олиниши зарур, ёки солиқларнинг рағбатлантирувчи
омилларидан устувор фойдаланиш ўринли деб ҳисоблаймиз.
Хулоса қилиб айтганда, хизмат кўрсатиш соҳасида тадбиркорлик
фаолиятини ривожлантириш вазифасини солиқ юкини камайтириш баробарида
соҳани рағбатлантириш орқали амалга ошириш лозим деб ҳисоблаймиз. Демак
мамлакатимизда хизмат кўрсатиш соҳасини жадал ривожлантиришда солиқ
юкини пасайтириш орқали халқ реал дарoмадларини ҳам кўпайтириш имконини
беради.
|
HEMIS — Higher education Management Systems

|
HEMIS — Higher education Management Systems
|
bet | 135/802 | Sana | 28.05.2024 | Hajmi | 7,1 Mb. | | #255576 |
Bog'liq Barcha yo\'nalishlar uchunHEMIS — Higher education Management Systems
TALIS
1). "Norma ijodkorligi jarayonini modernizatsiya qilish, qonunchilik hujjatlarining qat’iy ijrosini ta’minlash" maqsadi bo‘yicha qanday konsepsiyani ishlab chiqilishi belgilangan?
O‘zbekiston Respublikasi qonunchiligini rivojlantirish konsepsiyasini ishlab chiqish
Sohalarda “tartibga solish yuki”ni kamaytirish konsepsiyasini ishlab chiqish
Ijtimoiy munosabatlarni huquqiy tartibga solish konsepsiyasini ishlab chiqish
Qonunchilik palatasi boshqaruv tizimining samaradorligini oshirish konsepsiyasini ishlab chiqish
2). Konstitutsiya so‘zi qanday ma‘noni anglatadi?
lotincha so‘z bo‘lib, tartib, qoida, tuzish
ingliz tilidan constitute – gapirmoq
fransuz tilidan tartib-taomil
yunon tilidan – maqsadni aytmoq
3). O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining qaysi moddasida "O‘zbekiston Respublikasida o‘lim jazosi taqiqlanadi" normasi belgilangan?
25-moddasida
46-moddasida
31-moddasida
35-moddasida
4). "Habeas corpus nima?
insonning davlat bilan munosabatidagi huquqiy maqomini, iqtisodiy, ijtimoiy, siyosiy va madaniy sohalardagi imkoni-yatlari hamda daʼvolarini tavsiflovchi tushuncha
jinoiy ta‘qibga uchragan fuqaroning adolatli sud muhokamasiga bo‘lgan huquqi
Insonning oʻz erkinliklari, huquqlari va manfaatlari uchun davom etgan uzoq kurashi umuminsoniy ahamiyat darajasiga koʻtarilgan meʼyoriy-huquqiy tartib
fuqaroni birinchi marta davlat organlari tomonidan biron bir ishga gumon qilinuvchi sifatida jalb qilayotganda, unga birlamchi huquqlari tushuntirib berilishi
5). 2023-yil 11-sentyabrda O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining "O‘zbekiston - 2030" strategiyasi to‘g‘risida"gi Farmoni qabul qilindi. Strategiyada nechta ustuvor yo‘nalish bor?
8 ta
6 ta
7 ta
5 ta
6). Taraqqiyot strategiyasiga ko‘ra davlat qarzini boshqarishda yangi jalb qilingan tashqi qarz miqdori yiliga qancha bo‘lishi belgilangan?
3,5 milliard AQSh dollaridan kam bo‘lmasligi
|
| |
JAMG‘ARIB BORILADIGAN SUG‘URTA DASTURLARI

|
JAMG‘ARIB BORILADIGAN SUG‘URTA DASTURLARI
|
bet | 394/485 | Sana | 10.07.2024 | Hajmi | 0,64 Mb. | | #267286 |
Bog'liq TOSHALIYEVA S.T. IZOXLI LUG\'AT (2)JAMG‘ARIB BORILADIGAN SUG‘URTA DASTURLARI — investitsion dastak hisoblanib, bu turdagi dasturlar jamg‘arib borish va sug‘urtalash elementlarini o‘z ichiga oladi.
JAMG‘ARILADIGAN PENSIYA TIZIMI — iqtisodiy faol aholining ish joyi, mehnatga layoqati va daromadini yo‘qotish bilan bog‘liq turli hodisalardan ijtimoiy himoya qilish shaklidir.
JAMG‘ARMA – 1) aholi, firma va davlat joriy daromadlari bir qismini kelajakdagi ehtiyojlarni qondirish va foizli daromad olish maqsadida to‘plab borilishi; 2) J. — xonadon xo‘jaligi daromadlarining moliyaviy to‘lovlari va iste’mol xarajatlaridan ortib qolgan qismidir.
JAMG‘ARMA BANKI (fr.) — aholi omonatlarini akkumulyatsiya qilish va foydalanishga ixtisoslashgan moliya muassasasi. Shunday banklarning o‘ziga xos faoliyat qilishi har xil mamlakatlarda har xil. Birinchi marta tijorat banklari sifatida ishlovchi Aksioner banklar jamg‘arma hisobi va muddatli depozitlar tuzuvchi individual omonatchilarga xizmat qiladi va ko‘chmas mulkka uzoq muddatli mablag‘lar solishni amalga oshiradi. O‘z navbatida jamg‘arma banklari, ya’ni o‘rtoqlik omonat kassalari to‘langan o‘z kapitalisiz ishlaydi. Ular o‘z a’zolari rezervlariga ega va faqat uzoq muddatli omonatlarni qabul qiladi.
JAMG‘ARMA DEPOZITI (lot.) — foiz asosida ma’lum (muddatli J.d.) yoki noma’lum muddatga (muddatsiz J.d. jamg‘arma muassasasiga joylashtiriladigan pul summasi.
JAMG‘ARMA FONDI (lot.) — 1) milliy daromadning asosiy ishlab chiqarish fondlari va asosiy noishlab chiqarish fondlari, shuningdek oborot mablag‘lari va rezervlarni o‘stirish uchun foydalaniladigan qismi. J.f. kengaytirilgan takror ishlab chiqarishning manbai va zarur shartidir; 2) J.f. yalpi milliy mahsulotning aholi, firma va davlat joriy daromadlarining iste’moldan ortgan qismining kelajakdagi ehtiyojlarini qondirish va foizli daromad olish maqsadlarida iste’mol qilinadigan qismi.
JAMG‘ARMA KVOTASI (lot.) — yillik jamg‘arma o‘sish summasining aholi pul daromadlari summasiga nisbati.
|
| |
Qizilqum davlat qo ‘riqxonasi Amudaryoning o ‘ría oqimidagi

|
Qizilqum davlat qo ‘riqxonasi Amudaryoning o ‘ría oqimidagiBog'liq Ekologik turizmQizilqum davlat qo ‘riqxonasi Amudaryoning o ‘ría oqimidagi
qirg‘oqlaridagi to ‘qayzor tabiatiga q o ‘shilib ketadïgan Qizilqum
cho ‘li
hududlarida
joylashgan
bo ‘lib
cho ‘llarimizning,
to ‘qayz.orlaming tipik tabiati va bu tabiat bilin bog‘liq hayvonot
olamini tasvirlaydi.
Amudaryoning qirg‘oq bo ÿlarida joylashgan betakror tabiati
va noyob hayvonot olamiga ega bo‘lgan to‘qayzorlar Qmlqumning
bepoyon cho 4iga ulashib ketadi.
Qo ‘riqxona muhofazasi to ‘qayzorlar va cho
7
tabiatidagi
ekotizimlarning yonma-yon joylashishidagi quruq va nam iqlimli
ekologik tabiiy sharoitlarga moslashgan mayda sudralib yuruvchi
kaltakesaklaming ham ko ‘payishiga tabiiy sharoit yaratmoqda. Bu
kaltalcesaklar iqlim о ‘zgarishi bilan ranglarini о ‘simliklar qoplamiga
moslashtirïb boradi. Yozning harorati ko ‘tarilgan sari ulardagi rang
xilma-xilligi kuchayadi.
221
0 ‘zbekiston Respublikasining «Qizil Kitob»iga va Xalqaro
«Qizit kitob»ga kiritilgan va xalqaro miqyosda qo ‘riqlanayotgan
Qizilqum echkemarining eng ko ‘p sonlari ushbu qo ‘riqxonada
muhofaza qilinadi.
222
Qo ‘riqxonada qo ‘riqlanayotgan Xalqaro «Qizil kitob»dagi
Buxom bug‘usi (Xongul)
Qo‘riqxonadagi jayronlar va sayg‘oq
Turistik marshrut oxirida ekoturistlar daraxtlar soyasida dam
|
| |
Mavzuni o ‘zlashtirish bo‘yicha test savollari

Mavzuni o ‘zlashtirish bo‘yicha test savollari:
1. Milliy
parklaming to‘g‘ri ta’rifini belgiiang.
A. Tabiat majmualarini yoki bitta va bir necha o‘simlik hamda
hayvon turini yoki turlarini muhofaza qilish maqsadlarida davlat
tomonidan qo‘riqlanadigan tabiiy hududlar.
B. Noyob va o'ziga xos ekosistemalami, o'simliklar va
hayvonot dunyosi va alohida turlarni, tabiatdagi tabiiy jarayonlar
65
va hodisaiami saqlash, muhofaza qilish va o‘rganish, ekologik-
ma’rifiy tadbiriar ilmiy-tadqiqotlar o‘tkazish maqsadida davlat
íomonidan muhofaza qilinadígan tabiiy hududlar.
D. Xalqaro miqyosdagi maqomga (statusga) ega bo‘lgan
davlat tabiat qo‘riqxonalari. Muhofaza rejimi davlat tabiat
qo‘ riqxonalaridagidek.
E. Milliy va xalqaro ahamiyatga ega boigan betakror tabiatni
va tabiiy landshaft obyektlarini, ekologlk tizimlarni muhofaza
qilish va ilmiy, rekreatsiya, dam olish, madaniy-ma’rifiy
tadbiriar o ‘tkazish uchun m oljallangan va qo'riqlanadigan
hududlar.
2. Alotóda muhofaza qümadigan hududlaming ta’rifini ío‘g‘rs
belgllang.
A. Tabiatning muzeylari va haykallari.
B. Tabiat qo‘riqxonalari.
D. Milliy parklar.
E. Milliy parklar, davlat tabiat qo‘rtqxonalari, davlat tabiat
buyurtma xonalari, milliy va xalq bogiari ham alohida muhofaza
qilinadigan hududlar tizimiga kiradi.
3. Dunyoda ísechta milliy park bor?
A. 1000 ta.
B. 1200 ta.
D. 1500 ta.
E. 2000 ta.
4. Dunyoda nechta biosfera qoViqxonalari bor?
A. 100 ta.
B. 150 ía.
D. 250 ía.
E. 350 ta.
5. 0 6zfeekistonda nechta biosfera qo‘riqxonaiari bor?
A. 2 ta.
B. 5 ta.
D. 10 ta.
E. 12 ta
66
Mavzuni o‘zlashtirish bo‘yicha savo! va topshiriqlar:
1. “Milliy parklar ekoturizm resurslari”ni tushuntiring.
2. “ Davlat tabiat qo‘riqxonalari”ni tushuntiring.
3. “Alohida muhofaza qilinadigan hududlar”ni tushuntiring.
4. “Tabiatning rauzeyiari va haykallari”ni tushuntiring.
5. “ Biosfera qo‘riqxonalari”ni tushuntiring.
6. Ekoiogik parvarishxonalami tushuntiring.
7.
Ekoturizmda
tabiat
qo ‘ riqxonalari dan
foydaianish
mumkinmi?
8. Mavzu matnidagi xaîqaro ekoiogik tashkiloî ramzini
ta’riflang.
67
|
Bu yangi va tushunarli bo‘lgan fikrlar va g‘oyalarning tanlanishi, tekshirilishi, baholanishi, rivojlantirilishi va tatbig‘idir

|
Bu yangi va tushunarli bo‘lgan fikrlar va g‘oyalarning tanlanishi, tekshirilishi, baholanishi, rivojlantirilishi va tatbig‘idir
|
bet | 737/802 | Sana | 28.05.2024 | Hajmi | 7,1 Mb. | | #255576 |
Bog'liq Barcha yo\'nalishlar uchunBu yangi va tushunarli bo‘lgan fikrlar va g‘oyalarning tanlanishi, tekshirilishi, baholanishi, rivojlantirilishi va tatbig‘idir
20
|
Mustaqil ta’lim–bu
|
o‘quv materialini mustaqil o‘zlashtirish, murakkablik darajasi turlicha bo‘lgan topshiriqlar, amaliy vazifalarni auditoriyada hamda auditoriyadan tashqarida ijodiy va mustaqil bajarish asosida nazariy bilim, amaliy ko‘nikma va malakalarni shakllantirishga qaratilgan tizimli faoliyatdir
|
21
|
Ob’ektning yangi talablar, me’yorlar, texnik ko‘rsatmalar, sifat ko‘rsatkichlariga mos ravishda yangilanishi
|
Modernizatsiya
|
22
|
Jamiyat ijtimoiy, iqtisodiy, madaniy ehtiyojlarini, uning malakali kadrlarga, shaxsning esa sifatli ta’lim olish bo‘lgan talabini qondirish, ta’lim tizimini barqaror rivojlanishini ta’minlash maqsadida mavjud mexanizmning qayta ishlab chiqilishi, takomillashtirilishi
|
Ta’lim tizimining modernizatsiyasi
|
23
|
Ta’lim texnologiyasi
|
Ta’lim (o‘qitish) jarayonining yuksak mahorat, san’at darajasida tashkil etilishi
|
24
|
Ta’lim shakllarini takomillashtirish vazifasini ko‘zlagan o‘qitish va boshqalarni o‘zlashtirishning barcha jarayonlarini texnika va inson omillarida, ularning birgalikdagi harakatlari vositasida yaratish, tadbiq etish, aniqlashning izchil metodi
|
Pedagogik texnologiya
|
25
|
Aniq maqsad va ijtimoiy g‘oyaga asoslanib, talabalarda ma’naviy-axloqiy sifatlarni shakllantirishga yo‘naltirilgan pedagogik faoliyatning tashkiliy-texnik jihatdan uyushtirilishi
|
|
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Bu yangi va tushunarli bo‘lgan fikrlar va g‘oyalarning tanlanishi, tekshirilishi, baholanishi, rivojlantirilishi va tatbig‘idir
|
Modellashtirish - Yillarga mo‘ljallangan Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot

|
Yillarga mo‘ljallangan Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot
|
bet | 736/802 | Sana | 28.05.2024 | Hajmi | 7,1 Mb. | | #255576 |
Bog'liq Barcha yo\'nalishlar uchunModellashtirish
11
|
Kishilik jamiyatining tarixiy taraqqiyot davrida ta’limning keng tarqalgan tashkiliy shakli to‘g‘ri ko‘rsatilgan javobni aniqlang
|
Yakka tartibda
|
12
|
Sinf-dars tizimining muallifi kim?
|
Ya.A. Komenskiy
|
13
|
Ta’lim-tarbiya ishining asosiy shakli bu-
|
Dars
|
14
|
Darslarga qo‘yiladigan didaktik talablar to‘g‘ri ko‘rsatilgan javobni aniqlang
|
Ta’limiy, tarbiyaviy, rivojlantiruvchi
|
15
|
O‘quv mashg‘ulotlarni tashkil etishning noan’anaviy shakllari qaysi javobda keltirilgan?
|
Aralash o‘qitish, binar, vebinar, onlayn ma’ruza
|
16
|
Loyihalash .... tizimiga asoslanadi (6 ta)
|
“g‘oya – maqsad – kutiladigan natija – taxmin qilish – bashoratlash – rejalashtirish”
|
17
|
Ta’lim jarayonini loyihalash necha bosqichlarda kechadi?
|
5 ta
|
18
|
Ikki qarama-qarshi, o‘zaro musobaqalashayotgan komanda (guruh) ishtirokchilarning oldindan tayyorlangan chiqishlariga asoslangan rasmiy muhokamasi nima deb ataladi?
|
Debatlar
|
19
|
Tanqidiy fikrlashga to‘g‘ri izoh keltirilgan qatorni toping
|
|
|
| |
O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti - bet 557

545
PEDAGOGIK ANNOTATSIYa
Fanning nomi
: “Iqtisodiyot nazariyasi”.
Mavzuning nomi:
“Ish haqi va mehnat munosabatlari” mavzusiga moslangan
keys.
Keysning maqsadi
: Talaba (Keysolog)larda mavzu bo’yicha bilimlarni
chuqurlashtirish, mutaxassis, ishchilarga qo’shimcha ish haqi tayinlash mezonlarini
tahlil qilish ko’nikmalarini hosil qilishdan iborat.
O’quv faoliyatidan kutilayotgan natijalar:
Mavzu bo’yicha talabalar bilimini chuqurlashtirish, muzey faoliyatini o’rgangan
holda, bilimni chuqurlashtirish, mutaxassilarni, ishchilarni lavozimlarga tayinlash,
mutaxassislarni o’zaro raqobatlashuvi tahlilini o’rganib chiqish va berilgan
muammolarni yechish.
Talaba keysni muqaffaqiyatli bajarishi uchun
o’rganilayotgan ijtimoiy-
iqtisodiy vaziyat to’g’risidagi ma’lumotlarni o’zlashtira olishi, mustaqil iqtisodiy
fikrlash malakasi hamda ilmiy-me’yoriy xujjatlar asosida guruxiy munozara qilish
ko’nikmasi va muqobil qaror qabul qilish mahoratiga ega bo’lishi kerak.
DAVLAT VALUTA MONOPOLIYASI - Termiz davlat universiteti toshaliyeva s. T., A. M. Abdurahmonov iqtisodiyotga oid

|
Termiz davlat universiteti toshaliyeva s. T., A. M. Abdurahmonov iqtisodiyotga oid
|
bet | 184/485 | Sana | 10.07.2024 | Hajmi | 0,64 Mb. | | #267286 |
Bog'liq TOSHALIYEVA S.T. IZOXLI LUG\'AT (2)DAVLAT VALUTA MONOPOLIYASI — 1) valuta boyliklari (valutaviy boyliklar) bilan operatsiyalarni amalga oshirish yoki operatsiyalarni amalga oshirishni ma’lum organlar, korxonalar, firmalar zimmasiga o‘tkazishga ruxsat berish, valutaviy mablag‘lardan foydalanish tartibini belgilash bo‘yicha davlatning tanho huquqi. Valuta operatsiyalarini reglamentatsiya (tartibga solib turish) qilishni, valutaviy mablag‘lardan foydalanish ustidan nazoratni amalga oshirishni va ularning qo‘llanilish samaradorligini oshirish bo‘yicha choralar ko‘rishni taqoza etadi; 2) davlatning valuta mablag‘lari bilan operatsiyalar o‘tkazish yoki shunday operatsiyalarni o‘tkazishni ma’lum organlar, idoralar, korxonalar, birlashmalar va firmalarga ruxsat berish, valuta mablag‘laridan foydalanish tartibini o‘rnatish bo‘yicha huquqi. Davlat valuta monopoliyasi valuta operatsiyalarini tartibga solish, valuta mablag‘laridan foydalanishni nazorat qilish, ularni qo‘llashning samaradorligini oshirish bo‘yicha tadbirlarni amalga oshirishni ko‘zda tutadi. Bu sohadagi aniq vazifalarni bajarish tegishli banklarga yuklatiladi.
DAVLAT XARAJATLARI — bu davlat o‘z funksiyalari va vazifalarini amalga oshirish bilan bog‘liq moliyaviy chiqimlardir.
DAVLAT XARIDI — bu davlat ehtiyojlari uchun tovarlar va xizmatlarni qisman yoki to‘liq davlat mablag‘lari evaziga sotib olishdir.
DAVLAT XARIDLARI — eng avvalo harbiy buyurtmalarni, fuqaro qurilish dasturlarini to‘lash bilan bog‘liq bo‘lgan davlat iste’moli shakli va davlat korxonalariga kapital mablag‘larni moliyalashtirish.
DAVLAT XARIDI JARAYONIDA KORRUPTSIYADAN MIQDORIY YO‘QOTISH – yetkazib berilayotgan tovarlar va xizmatlar hajmini keragidan ortiq yoki kam miqdorda bo‘lishi; tovarlar va xizmatlarni davlat ehtiyojlari uchun emas, balki mas’ul amaldorlarning shaxsiy maqsadlari uchun xarid etish va boshqalar.
DAVLAT XARIDI JARAYONIDA KORRUPTSIYADAN MOLIYAVIY YO‘QOTISH – shartnomalarni davlat va jamiyat uchun moliyaviy zararli shartlarda tuzish. Buni sotib olinayotgan tovarlar narxini amaldagi bozor bahosidan yuqori narxlarda sotib olish, davlat shartnomlarida to‘lovlarni kechiktirish emas, balki oldindan to‘lovni amalga oshirish shartlarini kiritish va boshqa ko‘rinishlarda ko‘rish mumkin.
|
| |