Avtomatlashtirilgan axborot tizimi

|
Avtomatlashtirilgan axborot tizimi
|
bet | 4/12 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 117,5 Kb. | | #242942 |
Bog'liq talim javoblaAvtomatlashtirilgan axborot tizimi
Avtomatlashtirilgan axborotlar tizimida boshqarish yoki ma’lumotlarni qayta ishlash funktsiyalarining bir qismi avtomatik ravishda, kolgani esa inson tomonidan bajariladi.
Axborot tizimi - axborotni to‘plash, saqlash, izlash, unga ishlov berish hamda undan foydalanish imkonini beradigan, tashkiliy jihatdan tartibga solingan jami axborot resurslari, axborot texnologiyalari va aloqa vositalari.
Axborot tizimini ishlab chiqishdan maqsad – tashkiliy loyihalashtirish, tеxnologik va hokazo jihatlarini hisobga olgan holda tizim faoliyatining samaradorligini oshirishdir.
Axborot madaniyati
Axborot madaniyati dеganda – jamiyat a'zolarining axborotdan maqsadli foydalanish, axborotni qayta ishlash va uzatish, zamonaviy tеxnik-tashkiliy vositalardan va usullaridan foydalanish ko`nikmalariga ega bo`lishi tushuniladi. Axborotlashgan jamiyat quyidagi jihatlarda namoyon bo`ladi:
tеxnik qurilmalardan foydalanish ko`nikmalariga ega bo`lish;
o`z faoliyatida kompyutеr, axborot tеxnologiyalaridan foydalanish;
turli manbalardan axborotni olishni bilish va undan samarali foydalanish;
axborotni tahliliy qayta ishlash asoslarini egallash;
o`z faoliyatiga taalluqli axborotni bilish va u bilan ishlashni uddalash.
Axborotlashgan jamiyatning shakllanish va takomillashish muammolariga bag`ishlangan chеt el va mamlakatimiz olimlarining ilmiy ishlari [30,31,49,50] salmog`i oz emas.
Axborot texnologiyalari va turlari
Axborot tizimlari va ularning turlari
Axborot tizimlari dyeganda axborotni saqlash, izlash, turlarga ajratish uni qayta ishlash printsiplari, usullari, vositalari tushuniladi. Axborot tizimi foydalanuvchiga ma’lumotlarni tartiblash, avtomatik izlash, ma’lumot almashish kabi ishlarni bajaradi.
Tizim ya’ni sistema dyeganda yagona maqsad yo’lida bir vaqtning o’zida bir-biriga bog’langan tarzda faoliyat ko’rsatadigan bir nyechta turdagi elyemyentlar majmui tushuniladi.
Axborot tizimini yaratish va undan foydalanish qo’yiladigan maqsadga muvofik bo’lishi lozim. Aks holda undan foydalanish ma’noga ega bo’lmaydi. Shu ma’noda ma’lumotlar omborini umumiy bir turiga tasnif qilish mushkul. Ba’zi tizimlar esa umuman tasnif qilinmaydi.
Tizim – «sistema» deganda , yagona maqsad yo’lida bir vaqtning o’zida ham yahlit, ham o’zaro bog’langan tarzda faoliyat ko’rsatuvchi elyemyentlar (ob’yektlar), majmuasi tushuniladi. Dyemak, har qanday tizim biror-bir aniq maqsad yo’lida hizmat qiladi.
Texnologiya suzi gryekchadan tarjima qilinganda san’at, ustalik, malaka ma’nosini anglatadi. Texnologiya – bu sun’iy ob’yektlarni yaratishga yo’naltirilgan jarayonlarni boshqarishdir.
Axborot tizimi tushunchasini kiritishdan oldin tizim (sistema) dyeganda nimani tushunishimizni aniqlab olaylik. Tizim (sistema) dyeganda, yagona maqsad yulida bir vaqtning o’zida ham yahlit, ham o’zaro bog’langan tarzda faoliyat ko’rsatuvchi elyemyentlar (ob’yektlar) majmuasi tushuniladi. Dyemak, har qanday tizim biror-bir anik maqsad yo’lida hizmat qiladi. Masalan, sizga ma’lum bo’lgan shahar tyelyefon tarmoqlari tizimi, insondagi yurak qon-tomir tizimi, asab tizimi va boshqalar sun’iy yaratilgan va tabiiy tizimlarga misol bo’la oladi. Ularning har biri tizimga quyiladigan barcha shartlarga javob byeradi, ya’ni, har biri o’ziga hos yagona maqsad yo’lida faoliyat ko’rsatadi va tizimni tashkil etuvchi elyemyentlardan iborat.
Quyidagi jadvalda elyemyentlari va asosiy maqsadi ko’rsatilgan holda tizimlarga yana bir nyechta misollar kyeltirilgan.
Informatikada «tizim» tushunchasi ko’prok texnik vositalar, asosan, kompyuterlar va murakkab ob’yektlarni boshqarishga nisbatan ishlatiladi. «tizim» tushunchasiga «axborot» so’zining qo’shilishi uning byelgilangan funktsiyasini va yaratilish maqsadini aniq aks ettiradi.
|
| |