nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti

1
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI
OLIY VA O’RTA MAXSUS TA’LIM VAZIRLIGI
MIRZO ULUG’BEK NOMIDAGI
O’ZBEKISTON MILLIY UNIVERSITETI
Fizika fakulteti
2-bosqich 1901-guruh talabasi
Abdiyev Jo’rabekning
Optika fanidan
“LAZERLARNING YARATILISH TARIXI. GAZLI, QATTIQ JISIMLI VA
SULUQLIKDAGI LAZERLAR”
Mavzusida bajargan
KURS ISHI
Bajardi: Abdiyev J
Tekshirdi: Otajonov SH
Toshkent-2021
2
Mundarija
I.Kirish………………………………………………………………............3
II.Asosiy qisim………………………………………………………………4
1. Lazerlar tarixi…………………………………………………...……4
2. Gazli lazerlar………………………………………………………….8
3. Qattiq jisimli va suyuqlikdagi lazerlar…………………………….10
III.Xulosalar……………………………………………………………….15
IV.Foydalanilgan adabiyotlar……………………………………………15
3
Kirish
Hozirgi vaqtda lazerlar xalq xo’jaligining barcha soxalarida keng qo’llaniladi.
Lazerlar o’zlarining aktiv elementining qanday moddadan tuzilganligiga qarab
to’rt guruhga bo’linadi: qattiq jimli, yarimo’tkazgichli, gazli, suyuq aktiv
elementli lazerlar. Lazerlar ultrabinafsha nurlardan boshlab infraqizil
nurlargacha, submillimetrli to’lqin uzunligidagi elektromagnit to’lqinlar hosil
qiluvchi qurilmalardir. Agar atomlar o’rtasida inversion taqsimlanish yuz bersa,
ya’ni uyg’ongan holatdagi atomlar soni asosiy holatdagi atomlar sonidan ko’p
bo’lsa, uyg’ongan holatdagi atomlar nurlanishni kuchaytirish qobiliyatiga ega
bo’ladi. Majburiy nurlanish paytida barcha uyg’ongan atomlar bir xil kogerent
nurlanish hosil qiladi. Bu nurlanish chastotasi, yo’nalishi bo’yicha bir xil
bo’ladi. Optik rezonator oralig’iga kiritilgan aktiv elementda hosil bo’lgan,
nurlar oynalardan qaytishi hisobiga o’zaro qo’shilib kuchayadi va kuchli,
kogerent lazer nuri oqimi hosil qiladi. Bu nur oynalar sirtiga tik yo’nalgan
bo’ladi. Oynalarning biri ikkinchisiga nisbatan shaffofroq qilib qo’yilgani
tufayli quchli kogerent nur oqimi shu oynadan tashqariga chiqadi. Lazerlar
uzluksiz va impuls rejimida ishlaydi. Lazerning eng asosiy kattaliklaridan biri
– bu xosil bo’lgan nurning tarqalish burchagidir. Lazerlarni tayyorlash
texnologiyasi asosi qilib lazerning nurlanish quvvati, aktiv elementning agregat
xolati, uning atomlarini uyg’otish usullari, nurlanish diapazoni chastotasi kabi
parametrlarni tanlash qabul qilingan. Shuningdek optik asboblarni ishlab
chiqarish usullari, elektrovakuum, gazorazryad va yarimo’tkazgichli asboblarni
yasash texnologiyalari ham lazerlar tayyorlash texnologiyasining asosiy qismi
hisoblanadi. Lazer texnologiyasining samaradorligi avvalo nurlanishning
lokallashgan ta’siri va lazer nurining ta’sir zonasidagi juda yuqori energiya
zichligiga ega bo’lishi bilan belgilanadi.
4
|
I. A. Filipova - bet 11

34
Need for Speed-ga o’tkazishi yoki ularga berishi kerak. Facebookdagi do’stimga
boshqalar tomonidan tan olingan, uni sarflash va sarmoya kiritish. Metaverse - bu
raqamli dunyolar o’rtasida uzatiladigan ma'lumotlar, narsalar, aktivlar, kontentning
muvofiqligi bilan "yagona raqamli butun", masalan, foydalanuvchi avtomobillarni
GTA Online-dan Need for Speed-ga o’tkazishi yoki ularga berishi kerak.
Facebookdagi do’stimga
57
. Virtual sun'iy intellekt tizimlari uchun metaverse
rivojlanish uchun ideal muhitdir.
Bugungi kunga qadar erishilgan sun'iy intellekt texnologiyalarining rivojlanish
darajasi to’risida aniqroq tasavvurga ega bo’lish uchun internet gigantlari - bu sohani
rivojlantirishda yetakchi kompaniyalar haqidagi ma'lumotlar bilan tanishish yordam
beradi.
Sun'iy intellekt sohasida jahon yetakchilari qatoriga Amerika kompaniyalari
kiradi: Microsoft (dasturiy ta'minotni ishlab chiqish), Google (Internet xizmatlarini
ishlab
chiqish),
Facebook,
Automation
Anywhere
(biznes
jarayonlarini
avtomatlashtiradigan platformalar), IBM (apparat va dasturiy ta'minotni ishlab chiqish,
IT - xizmatlar); Xitoy kompaniyalari: Baidu (qidiruv tizimlari), DJI-Innovations
(dronlar), Sensetime va Megvii (yuzni tanish), iFlytek (aqlli tarjimonlar).
Bugungi kunda Rossiya kompaniyalari ichida yetakchi o’rinlarda «Яндекс»,
«Сбер», Mail.ru Group, «Айкумен» (анализ больших данных, выявление трендов),
«Лаборатория Касперского», ЦРТ (распознавание речи), Cognitive Technologies
(разработчик программного обеспечения для беспилотного транспорта ) va
hokazo.
Dunyoning turli mamlakatlarida sun'iy intellektning rivojlanish darajasi haqida
xalqaro reytinglarga, masalan, The Global AI Indexga murojaat qilish orqali bilib
olishingiz mumkin.
58
, bu mamlakatlarni sarmoya, innovatsiyalar va sun'iy intellektni
joriy qilish darajasiga ko’ra reytingga kiritadi. Ushbu reytingga ko’ra, dunyo
etakchilari AQSh, Xitoy va Buyuk Britaniya bo’lib, Xitoy asta-sekin AQShga
yaqinlashmoqda. Shuningdek, siz boshqa yillik reytinglarga, xususan, Hukumatning
AIga tayyorlik indeksiga qarashingiz mumkin
59
, Avtonom transport vositalarining
tayyorlik indeksi
60
.
Sun'iy intellekt rivojlanishidagi asosiy to’siqlar

38
eng yaxshi sun'iy intellekt kompaniyalarini barqaror o’sishi uchun zarur bo’lgan
kapitalni topishda qiynalib qoldi.
66
.
Texnik cheklovlarga qo’shimcha ravishda, bir qator ijtimoiy to’siqlarni ajratib
ko’rsatish mumkin, ular orasida:
1. "Yovuz vodiy" effektining ta'siri (Uncanny vodiy). Uning mohiyati
robotlarning paydo bo’lishiga odamlarning hissiy munosabati. Robot foydalanuvchi
tomonidan ehtiyotkor va dushman sifatida qabul qilinadi, tashvish va rad etishni
kamaytirish uchun robotning odam bilan o’xshashligini oshirish kifoya. Robotni
bunday "insoniylashtirish" inson tomonidan robotni idrok etishni yaxshilaydi, ammo
agar ma'lum chegaraga qadar robotning odamga o’xshashligi xushyoqishni keltirib
chiqaradigan bo’lsa, u holda ma'lum bir nuqtadan boshlab, odamsimon robotlar o’tkir
nizolarni keltirib chiqara boshlaydi. insoniyatga real taqlid qilish tufayli dushmanlik va
qo’rquv, odam bilan kichik nomuvofiqliklar kuzatilgan.
67
.
2. "Algoritmik shaffoflik" so’rovi ("qora quti" usulini qabul qilmaslik). Ultra
chuqur multimodal neyron tarmoqlarni yanada rivojlantirish sun'iy intellekt tizimlari
uchun majburiy talab sifatida "algoritmik shaffoflik" muammosini yanada
kuchaytiradi.
3. "Konvey qonuni", unda aytilishicha: tashkilotlar ushbu tashkilotdagi aloqa
tuzilmasini takrorlaydigan tizimlarni loyihalashtiradilar. "Konvey qonuni" oyasini
1967 yilda dasturchi Melvin Konvey bildirgan.
68
. M.Konveyning so’zlariga ko’ra, har
qanday tizimlar, jumladan, kompyuter dasturlari yoki ilovalari, ularni ishlab chiquvchi
odamlarning qadriyatlarini aks ettiradi. Keyin gender, diniy, irqiy va boshqa noto’ri
qarashlar va stereotiplar dastlab mashinani o’rganish algoritmlariga kiritilgan.
Ona tilidan sifdan tashqari ishlarni maqsadi quyidagilardan iborat bo’lib , ular ham ta’limiy ham tarbiyaviy maqsadlarni ko’zda tutadi

|
Ona tilidan sifdan tashqari ishlarni maqsadi quyidagilardan iborat bo’lib , ular ham ta’limiy ham tarbiyaviy maqsadlarni ko’zda tutadi
|
bet | 21/93 | Sana | 07.01.2024 | Hajmi | 435,6 Kb. | | #131505 |
Bog'liq Ona tili o‘qitish metodikasi fanidan O‘quv-uslubiy majmua-fayllar.orgOna tilidan sifdan tashqari ishlarni maqsadi quyidagilardan iborat bo’lib , ular ham ta’limiy ham tarbiyaviy maqsadlarni ko’zda tutadi.
erkin fikrlashga tayyorlash ;
hayot mazmunini tushunib olishga ko’maklashish;
o’z-o’zini idora va nazorat qila bilishni shakillantirish;
o’z shaxsiy turmushiga maqsadli yodashish, ularda reja va amal birli hissini uyg’otish;
milliy, umuminsoniy qadryatlarn, Vatanimizning boy ma’naviy me’rosi bilan tanishtirish;
bilimlarni egallashga bo’lgan talablarni qondirish;
estetik tushunchalarni shakillantirish;
iqtidorini yuzaga chiqarish va yanada qo’llab- quvvanlash.
Ona tilidan sinfdan tashqari ishlarni vazifalari quyidagilardan iborat:
rejasini tuzish;
ishtirokchilar ro’yxatini tuzish ;
o’tqaziladigan vaqtini va oyda necha marta o’tkazilishini belgilash;
mashg’ulot xonasini jihozlash;
devoriy gazeta va tahririyat a’zolarini aniqlashtirish;
sinfdan tashqari ishlarni shakllari va ularning rejasi;
mashg’ulotlar mazmunini ishlab chiqish;
o’quv materiallarini tayyorlash;
har bir mashg’ulotni o’quv manbalri va ta’lim vositalari bilan ta’minlash;
o’tkaziladigan mashg’ulotlarning natijasini hisobga olib borish.
Ona tilidan sinfdan tashqari ishlarni tashkil etish shakllari quyidagicha:
doimiy tadbirlar;
to’garak;
mavsumiy tadbirlar;
uchrashuvlar;
“ O’tkir zehnlilar musobaqasi” ;
“ Mushoira kechasi” ;
“ So’z mulkiga sayohat” ;
“So’rang, javob beramiz “ ;
ko’rik – tanlovlar;
olimpiyodalar ;
kaferensiyalar;
haftaliklar ;
ertaliklar;
bellashuvlar.
“ Demokratik jamiyatda bolalar , umuman har bir inson mustaqil fikrlaydigan etib tarbiyalanadi . Agar bolalar erkin fikrlashni o’rganmasalar, berilgan ta’lim samarasi past bo’lishi muqarrar . Albatta bilim kerak . Ammo bilim o’z yo’liga , mustaqil fikrlash ham katta boylikdir “, - degan edilar Birinchi Prezidentimiz I.A.Karimov “Barkamol avlod – O’zbekiston taraqqiyotining poydevori “ asarida .
Ona tilidan sinfdan tashqari ishlarni tashkil qilishda o’quvchilarni mustaqil fikrlashga o’rgatish samarali usullardan bo’lib , o’qituvchi va o’quvchilarning hamkorlik munosabatlariga tayangan .
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Ona tilidan sifdan tashqari ishlarni maqsadi quyidagilardan iborat bo’lib , ular ham ta’limiy ham tarbiyaviy maqsadlarni ko’zda tutadi
|
Reja:   
Elektr ta’minotining tashqi simlari.
 
Elektr ta’minotini o‘rnatish.
 Qanday qilib va ​​qanday hollarda kompyuteringizdagi quvvat manbaini almashtirishingiz kerak

|
Reja:
Elektr ta’minotining tashqi simlari.
Elektr ta’minotini o‘rnatish.
Qanday qilib va qanday hollarda kompyuteringizdagi quvvat manbaini almashtirishingiz kerak
|
bet | 23/122 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 4,57 Mb. | | #240045 |
Bog'liq 5 Maruzalar matniReja:
Elektr ta’minotining tashqi simlari.
Elektr ta’minotini o‘rnatish.
Qanday qilib va qanday hollarda kompyuteringizdagi quvvat manbaini almashtirishingiz kerak
Ma'lumki, kompyuter elektr energiya i bilan i hlaydi va noutbuklar qayta zaryadlanuvchi akkumulyator yordamida bir necha oat i hla hga qodir.Bunday holda, kompyuterning i hla h muddati uchun a o‘b
Tarkib:
Ma'lumki, kompyuter elektr energiyasi bilan ishlaydi va noutbuklar qayta zaryadlanuvchi akkumulyator yordamida bir necha soat ishlashga qodir.
Bunday holda, kompyuterning ishlash muddati uchun asos bo'lgan elektr ta'minoti ba'zan ishlamay qoladi yoki majburiy almashtirishni talab qiladi.
Ushbu protsedura nihoyatda qiyin degani emas. Ammo‘ma'lum bilim va ko'nikmalarga ega bo'lmasdan, o'zingizning qo'llaringiz bilan bunday ishni bajarish tavsiya etilmaydi.
Bu nima
Siz asoslardan boshlashingiz va elektr ta'minoti (PSU) nima ekanligini ko'rishingiz kerak.
Bu kompyuterlar uchun elektr energiyasining ikkilamchi manbai nomi. U orqali kompyuterning tarkibiy qismlari va qismlariga kuchlanish beriladi. Elektr ta'minoti birligi rozetkadan keladigan tarmoq kuchlanishini kerakli qiymatlarga aylantirish uchun xizmat qiladi. Agar siz kompyuterga to'g'ridan-to'g'ri kuchlanishni rozetkadan qo'llasangiz, bir qator komponentlar shunchaki yonib ketadi va ishlamay qoladi.
Advertisement
Zamonaviy kompyuter qurilmalari 2001 yildan beri quvvat manbalari uchun ATX standartiga o'tdilar. Avvalgi AT standarti bir nechta kamchiliklarga ega edi. Bundan tashqari, yangi turdagi anakartning paydo‘bo'lishi ishlab chiqaruvchilarni elektr ta'minoti tizimini qayta ko'rib chiqishga majbur qildi.
Agar biz soddalashtirilgan diagrammani ko'rib chiqsak, unda standart kompyuter quvvat manbai quyidagilardan iborat:
tarmoq filtri va rektifikatori;
chiqish rektifikatorlari;
yuqori chastotali konvertor (inverter);
boshqaruv bloki;
oraliq bosqich.
Bundan tashqari, sovutish tizimi, fanatlar va boshqa komponentlar mavjud.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Reja:
Elektr ta’minotining tashqi simlari.
Elektr ta’minotini o‘rnatish.
Qanday qilib va qanday hollarda kompyuteringizdagi quvvat manbaini almashtirishingiz kerak
|
mashq. Chiziq, chizg‘ich, chiziqli so‘zlarining ma’nosini izohlang. Asosini belgilang. 
 

Tarqatma materiallar

|
mashq. Chiziq, chizg‘ich, chiziqli so‘zlarining ma’nosini izohlang. Asosini belgilang.
Tarqatma materiallar
|
bet | 30/93 | Sana | 07.01.2024 | Hajmi | 435,6 Kb. | | #131505 |
Bog'liq Ona tili o‘qitish metodikasi fanidan O‘quv-uslubiy majmua-fayllar.orgmashq. Chiziq, chizg‘ich, chiziqli so‘zlarining ma’nosini izohlang. Asosini belgilang.
Tarqatma materiallar:
1-tarqatma.
1.3-sinf “Ona tili” darsligida berilgan nutq o`stirishga oid mashqlarni tahlil qilish.
3-mashq. Matnni o‘qing va gaplarning chegarasini aniqlang. Tinish belgisini qo‘yib, matnni ko‘chiring.
Kuz erta tushdi qovun palagi qurimasdan ha- voda mezon uchdi kechalari osmonda turnalarning horg‘in nolasi eshitildi bu yil qish qattiq keladi- ganga o‘xshaydi teraklar bargini erta to‘kdi. (O‘tkir Hoshimov)
Gaplar qanday mazmun bildiryapti?
Horg‘in-so‘ziga ma’nodosh so‘z topib ayting.
Gaplarning oxiriga qanday tinish belgilari qo‘yiladi? Gapni qanday harf bilan boshlaysiz?
mezon — kuz faslida havoda uchib yuradi- gan to‘rsimon ip
mashq. Gaplarni tinish belgilariga mos ohangda o‘qing. Nechta gap borligini ayting.
TINCHLIK
Tinchlik bo‘lsin doimo. Osmon bo‘lsin musaffo. Quyoshdek kulsin dunyo. Urush bo‘lmasin aslo.
Ko‘chiring. Ajratilgan gapning ma’nosini izohlang.
Kulsin so‘zi qaysi ma’noda qo‘llangan?
mashq. Gaplarni tinish belgilariga rioya qilib o‘qing.
Oqtovdagi yashil pista va bodomzorlar qanday paydo bo‘lganini bilasizmi?
Sayroqi qushlar daraxt ostiga to‘kilgan danak- larni olib, xarsang qoyaga qo‘nishadi. Òumshuq- laridagi pista va bodomlarni kovaklarga qo‘yishadi. Ancha vaqt danak tashish musobaqasi shu tarzda davom etadi.
Bir kun kelib, qoyaning yon bag‘rida pista va bodom nihollari unadi. (G‘ulomjon Qodirovdan)
Har bir gapning maqsadga ko‘ra turini ayting. Xato yozishingiz mumkin bo‘lgan so‘zlarni ko‘chiring.
xarsang — katta tosh
mashq. Gaplarni o‘qing.
Bir daraxtning ikki xil meva berganini eshit- ganmisiz?
Braziliya o‘rmonlarida ajoyib daraxt o‘sadi. Unda bir vaqtning o‘zida ham olma, ham yong‘oq hosili pishib yetiladi. Mahalliy aholi uning bargi bilan tishlarini tozalaydi. („Gulxan“dan)
Ko‘chiring. Gaplarning maqsadga ko‘ra turini qavs ichida yozing.
|
| |
Foydalanilgan adabiyotlar - Kafedrasi ona tili o‘qitish metodikasi fanidan O‘quv-uslubiy majmua

|
Kafedrasi ona tili o‘qitish metodikasi fanidan O‘quv-uslubiy majmua
|
bet | 24/93 | Sana | 07.01.2024 | Hajmi | 435,6 Kb. | | #131505 |
Bog'liq Ona tili o‘qitish metodikasi fanidan O‘quv-uslubiy majmua-fayllar.orgFoydalanilgan adabiyotlar:
1.Umumiy o`rta ta`limning davlat ta`lim standarti.Boshlang`ich ta`lim. T.:2017
2.Qosimova K., Matjonov S., G’ulomova X., Yo‘ldosheva Sh., Sariyev Sh.Ona tili o‘qitish metodikasi. T., Nosir.2009.
3. G`afforova T., Shodmonov E., G`ulomova X. 1-sinf “Ona tili” darsligi. Toshkent. 2016
4.Fuzailov., Xudayberganova M., Yo`ldosheva Sh. 3-sinf „Ona tili“ darsligi. Toshkent. 2016
5. Ikromova R., G`ulomova X., Yo`ldosheva Sh., Shodmonqulova D. 4-sinf „Ona tili“ darsligi. Toshkent. 2009
6. Qosimova K. , Fuzailov S.,Ne`matova A. Ona tili . 2- sinf uchun darslik T.: ”Cho’lpon”,.
2016
2- Mavzu : Metodik adabiyotlardan foydalangan holda imlo ustida ishlash imkoniyati mavjud mashq materiallari ustida ishlash.
Reja:
1.Mеtоdik adabiyotlardan fоydalangan hоlda nuqta, vеrgul kabi tinish bеlgilarining ishlatilishi bilan tanishtiriladigan darslarni tashkil qilish mеtоdikasi.
2. Mеtоdik adabiyotlardan fоydalangan hоlda tirе va qavs kabi tinish bеlgilarining ishlatilishi bilan tanishtiriladigan darslarni tashkil qilish mеtоdikasi.
3. Mеtоdik adabiyotlardan fоydalangan hоlda qavs va qo`shtirnоq kabi tinish bеlgilarining ishlatilishi bilan tanishtiriladigan darslarni tashkil qilish mеtоdikasi.
Darsning maqsadi :Talabalarning sintaksis va punktuatsiya elеmеntlarini o’rganishi bo’yicha egallagan nazariy bilimlarni aniqlash. Ularni nazariy bilimlardan amalda foydalana olishga o’rgatish. Sintaksis va punktuatsiya elеmеntlarini o’rganish bo’yicha DTS va ona tili dasturining talablarini anglashlariga erishish.
Dars metodi: suhbat,aqliy hujum,mustaqil ish metodi
Dars jihozi: “Ona tili” darsliklari, tarqatma materiallar, mavzuga oid ko`rgazmalar
Mavzu bayoni:
31 -mashq.Nuqtalar o‘rniga x yoki h harfidan mosini qo‘yib yozing.
Ya.malak, . ona, . ola, ta . ta, . irmon, mi . , . olva, ba . o, ja . on, . avo.
Yozgan so‘zlaringizni lug‘atdan tekshiring.
So‘z oxiridagi unli harfni tushirib o‘qing. Oxirgi tovush qanday talaffuz qilinyapti?
47-mashq. Nuqtalar o‘rniga b – p, d–t, g–k, z–s undoshlaridan mosini qo‘yib, so‘zlarni yozing.
Davla ., ozo ., tu ., tarvu ., hiso.,
rubo ., bar ., Zayna ., kopto ., Abbo ., talaffu..
|
| |
Mavzu bayoni - Kafedrasi ona tili o‘qitish metodikasi fanidan O‘quv-uslubiy majmua

Mavzu bayoni:
mashq. Tushirib qoldirilgan a va o harflarini
nuqtalar o‘rniga qo‘yib, so‘zlarni o‘qing.
S...bzi, b...dring, kar...m, q...vun, k...rt...shka, t...rvuz, sh.. .lg‘.. .m,
h...nd...lak, l...vl...gi, q...v...q.
Sabzavotlar va poliz ekinlari nomini alohida-alohida yozing.
40-mashq. Tushirib qoldirilgan unli tovushlarni
ifodalagan harflarni nuqtalar o‘rniga qo‘yib,
so‘zlarni yozing.
P...lla, s...gir, s...mob, g...los, o‘tk...r, n...xat, l...tsey, r...mol.
Shu so‘zlar ishtirokida ikkita gap tuzing.
42-mashq. «Imlo lug‘ati»dan u va o‘ unlisi bor so‘zlarga 5 tadan misollar topib yozing. Ularni talaffuz qiling. Yozilishini eslab qoling.
mashq. O‘qing. So‘zlarni bo‘g‘inga bo‘lib ko‘chiring.
Ma’naviyat, ma’rifat, da’vogar, ta’sirchan, ma’mur- chilik, mas’uliyat, ta’minot, e’tiqod, ma’noli, ma’yus- lanmoq, ma’lumotnoma, san’atkor.
Shu so‘zlardan qatnashtirib ikkita gap tuzing va yozing.
, qattiq, hamma, jizza.
So‘zlarni bo‘g‘in ko‘chirish uchun bo‘lib yozing.
64- mashq. O‘qing. So‘zlarning yozilishini yodda saqlang.
Hammom, ukki, tonna, xokkey, kilogramm, murak- kab, tennis, antenna, ikki, hamma.
So‘zlarni quyidagi tartibda ko‘chiring.
kk: ukki mm: … nn: …
Har bir so‘zdagi tovushlar va harflar sonini ayting.
mashq. Tushirib qoldirilgan harflarni qo‘yib o‘qing.
-
muka..al,
|
mi..atdor,
|
tana..us
|
taa..ub,
|
mi..ioner,
|
tasha..ur
|
maha..a,
|
chi..i,
|
chi..ak
|
gra..,
|
ji..a,
|
shi..at
|
tasa..i
|
musa..o
|
ma..or
|
pa..ak
|
pa..a
|
pi..a
|
qu..at
|
qa..iq
|
sa..iz
|
So‘zlarni yozing, imlosini yodda tuting.
.
TOVUSHLAR VA HARFLAR
mashq. She’rni ifodali o‘qing. She’r nima haqida yozilgan?
Vatanni sev, tuprog‘ini o‘p: Har qarichi muqaddas bizga. Cho‘lidagi hatto quruq cho‘p
Jondan aziz yuragimizga. (Oybek)
Ajratilgan so‘zlarda nechta tovush bor? Ular nechta harf bilan yozilgan?
O‘zbek tilida nechta tovush bor?
Tovushlarni yozuvda nima bilan ifodalaysiz?
Tildagi tovushlar nechta harf bilan ifodala- nadi?
mashq. O‘qing. Ko‘chiring. So‘z ma’nolarini farq- layotgan tovushlarning tagiga chizing. So‘zlarning ma’- nosini tushuntiring.
Mard — mart, yod — yot, sop — sof.
Shoh — shox, xush — hush, uxladi — uh- ladi.
Asr — asir, asl — asil.
So‘zlarning aytilishi va yozilishini taqqoslang. Qaysi tovushlarning aytilishi yozilishiga mos kelmaydi? Nima uchun? O‘ylab ko‘ring.
mashq. O‘qing. So‘zlarning aytilishi va yozilishini taqqoslang.
Havo, baho, Kamol, Shavkat, shavla, davlat.
Oftob, choyshab, maktub, ozod, avlod, ajdod.
Chumchuq, supurgi, tutun, kumush, qulupnay.
Ko‘chiring. tekshiring. So‘zlarning yozilishini esda tuting.
mashq. O‘qing. Ko‘chiring. So‘zlarning yozili- shini yodda tuting.
Novvot, hissa, izzat, lo‘ppi, jarroh, labbay, ach- chiq, sakkiz, gramm, jajji, naqqosh, pilla, muattar.
Shu so‘zlardan qatnashtirib, ikkita gap tuzib yozing.
Yonma-yon kelgan bir xil undoshlarning jarangli
Yoki jarangsiz ekanini ayting.
120- mashq. Gapdagi so‘zlarni bo‘g‘in ko‘chirish qoidasiga ko‘ra yozing.
Katta bo‘lsam, bobojon, zo‘r mashinalar yasayman.
|
Tarqatma materiallar - Kafedrasi ona tili o‘qitish metodikasi fanidan O‘quv-uslubiy majmua

|
Kafedrasi ona tili o‘qitish metodikasi fanidan O‘quv-uslubiy majmua
|
bet | 23/93 | Sana | 07.01.2024 | Hajmi | 435,6 Kb. | | #131505 |
Bog'liq Ona tili o‘qitish metodikasi fanidan O‘quv-uslubiy majmua-fayllar.orgTarqatma materiallar:
1-tarqatma.
1.2-sinf ona tili darslarida “Gap” mavzusi yuzasidan o`rganiladigan materiallarni izohlash.
2.3-sinf “Ona tili” darsligida berilgan “Gap” mavzusiga oid mashqlarni tahlil qilish.
2-tarqatma.
1.4-sinf “Ona tili” darsligida berilgan “Gap” mavzusiga oid og`zaki mashqlarni tahlil qilish.
2. 2-sinf “Ona tili” darsligida berilgan “Gap” mavzusiga oid yozma mashqlarni tahlil qilish.
3-tarqatma.
1.1-sinf “Ona tili” darsligida berilgan “Gap” mavzusini o`tishga oid didaktik materiallar asosidagi dars-reja ishlanmasi tuzish.
2.3-sinf “Ona tili” darsligida berilgan “Gap” mavzusini o`tishga oid interfaol metodkar asosidagi dars-reja ishlanmasi tuzish.
Mustaqil ish.
Talabalarga quyidagi jadval tarqatilib, uni to’ldirish so’raladi.
Dars qurilishi |
Yangi mavzu o’rganiladigan dars
|
Takrorlash darsi
|
1.Tashkiliy qism
2.Uy vazifasini so’rash
|
1.Tashkiliy qism.
2.Uy vazifasini so’rash
|
Darslik bilan ishlash. Talabalar guruhlarga ajratilib, 2- sinf «Ona tili» darsligidan quyidagi topshiriq beriladi.
Topshiriq.Jadvalni to’ldiring:
2-sinfda «Gap va uning ifoda maqsadiga ko`ra turlari» mavzusini o’rganishda |
O’rganiladigan mavzular
|
Takrorlanadigan mavzular
|
Minidars uyushtirish.Har bir guruh talabalari tayyorlab kelgan dars ishlanmalarini o’zaro muhokama qilib, bir darsni ko’rsatib beradilar.Bunda guruhdagi har bir a’zo ishtirok etishi shart.Eshitilgan dars boshqa guruh a’zolari tomonidan tahlil qilinadi.O’qituvchi talabalarning fikrlarini umumlashtiradi, xulosalaydi.
|
| |
O’zbekiston Respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi Jizzax politexnika instituti Elektronika va asbobsozlik yo’nalishi

Kirish
Ilmiy-texnikaning zamonaviy yuklanishi elektronikaning
rivojlanishi
bilan chanbarchas boglikdir. Elektronika gaz, kattik
jism vakuum va boshka
muxitdagi elementar zaryadlangan zarrachalarga elektromagnit maydon ta’sir
natijasida xosil bulgan elektr utkazuvchanlikni urganish va undan foydalanish
masalalari bilan shugullanadigan fan soxasidir. Zamonaviy elektornikani
urganish uchun avvalam bor radioelektronika
asboblarining tuzilishi, ishlash
prinsipi va fizikaviy asoslarini bilib olish kerak.
Xozirgi vaktda elektronika
asboblarning turli xildagi turlarining soni shunchalik kupki, ularning xar birini
karab chikishning imkoni yuk. SHuning uchun biz ulardan eng kup ishlab
chikariladigan va sanoatda eng kup kullaniladigan
elektron asboblarnigina
kurib chikamiz.
«Elektronikaning fizik asoslari»
fanidan tajriba mashgulotlari
elektroenergetika yunalishi buyicha ta’lim olayotgan
talabalarga muljallangan
bulib, uchunchi boskichning kuzgi semestrida, beshinchi mavsumida utiladi.
Mavsum davomida uchta joriy nazorat bilan baxolanadi.
Rangli metallarni ajratib olish texnologiyalarini qora-metallurgiyada-hosil-bo-lgan-changlardan-rangli-metallarni-ajratib-olish-texnologiyalarini-o-rganish-va-tahlil-qilish

Oriental Renaissance: Innovative,
educational, natural and social sciences
VOLUME 1 | ISSUE 4
ISSN 2181-1784
Scientific Journal Impact Factor SJIF 2021: 5.423
1414
w
www.oriens.uz
May
2021
QORA METALLURGIYADA HOSIL BO’LGAN CHANGLARDAN
RANGLI METALLARNI AJRATIB OLISH TEXNOLOGIYALARINI
O’RGANISH VA TAHLIL QILISH
Sunnatov J.B «Metallurgiya» kafedrasi mudiri ToshDTU OF,
Qarshiyev X.K assistant «Metallurgiya» kafedrasi ToshDTU OF.
Annotasiya.
Hozirgi vaqtda qora metallurgiyada hosil bo’layotgan
changlarning miqdori sezilarli darajada ko'payishi bilan bog'liq muammo mavjud.
Har yili ushbu metallurgik korxonalarda tarkibidagi rux miqdori yuqori bo'lgan
changlar chiqindixonaga chiqarib yuboriladi, ularning massasi ishlab chiqarilgan
metall umumiy massasiga nisbatan 5 – 10 % ni tashkil qiladi. Dunyo bo'ylab
tarkibida rux saqlagan changning yillik umumiy miqdori 10-15 million tonnani
tashkil etadi. Bunday changlarda rux miqdori juda keng diapazonda o'zgarib turadi:
2 dan 20% gacha; Ruxdan tashqari, chang tarkibida temir oksidlari (30-60%) va
jami 20% gacha qo’shimcha oksidlar (kremniy, kaltsiy va qo'rg'oshin) mavjud.
Yuqorida keltirilgan tarkibli changni to'g'ridan-to'g'ri asosiy metallurgik ishlab
chiqarishga qaytarish texnologik jarayonning buzilishiga olib kelishi mumkin.
Hozirgi paytgacha kashf qilingan usullar bilan bunday changlarni qayta ishlash
unchalik samara bermayapti shu sababli ko’pchilik metallurgik zavodlar bu turdagi
changni shunchaki yig’ib qo’yishmoqda. Ushbu maqolada esa bu changni qayta
ishlashning bir qancha zamonaviy usullari ko’rib chiqiladi.
Kalit so’zlar:
Ikkilamchi resurslar, texnogen chiqindilarni qayta ishlash, rux
saqlagan changlar, qora metallurgiya chiqindilari, ferroqotishma, Fastmet, Fastmelt,
Oxycup, Primus, PaulWurth, Contop, Elektr yoyli pech, C-briket.
Аннотация.
В настоящее время существует проблема значительного
увеличения количества пыли, образующейся в черной металлургии. Эти
металлургические
предприятия
ежегодно
сбрасывают
на
полигон
высокоцинковую пыль, масса которой составляет 5-10% от общей массы
произведенного металла. Во всем мире общее годовое количество
цинксодержащей пыли составляет 10-15 миллионов тонн. Количество цинка в
таких порошках колеблется в очень широком диапазоне: от 2 до 20%; Помимо
цинка, порошок содержит оксиды железа (30-60%) и до 20% дополнительных
оксидов (кремний, кальций и свинец). Возврат порошка указанного состава
непосредственно в основное металлургическое производство может привести
к нарушению технологического процесса. Обработка такой пыли открытыми
до сих пор методами не очень эффективна, поэтому многие металлургические
предприятия просто собирают такую пыль. В этой статье обсуждается ряд
современных способов утилизации этой пыли.
Ключевые слова:
Вторичные ресурсы, переработка техногенных
отходов, цинксодержащая пыль, отходы черной металлургии, ферросплав,
|
SINTAKSIS-Tilning qurilishini o‘rganuvchi bo‘lim 
  

СИНТАКСИС

|
SINTAKSIS-Tilning qurilishini o‘rganuvchi bo‘lim
СИНТАКСИС
|
bet | 81/93 | Sana | 07.01.2024 | Hajmi | 435,6 Kb. | | #131505 |
Bog'liq Ona tili o‘qitish metodikasi fanidan O‘quv-uslubiy majmua-fayllar.orgSINTAKSIS-Tilning qurilishini o‘rganuvchi bo‘lim
|
СИНТАКСИС 1. Раздел языкознания, предметом которого является как предложение, выступающее в качестве основной единицы речи, так и словосочетание, выступающее в качестве сложного, непредельного составляющего предложения.
| |
SYNTAX - Section linguistics, the subject of which is a proposal that acts as the basic unit of speech, and the phrase acting as a complex, unsaturated constituent sentences.
| | |
TRANSKRIPSIYA nutqni maxsus yozish usuli
|
ТРАНСКРИПЦИЯ 1. Специальный способ записи речи для научно-лингвистических целей.
|
TRANSCRIPTION- Special method of voice recording for scientific and linguistic purposes.
|
GAP- Nisbiy tugallangan fikr va ohangga ega bo‘lgan sintaktik qurilma
|
ПРЕДЛОЖЕНИЕ (*законченное словосочетание, независимое словосочетание, предикативная синтагма, предикативное словосочетание, предикативное сочетание, фраза) 1. Грамматически и интонационно оформленная по законам данного языка целостная единица речи, являющаяся главным средством формирования, выражения и сообщения мысли о некоторой действительности и отношения к ней говорящего. Предложение обладает свойством звуковой выделимости (на основе внутренней фонетической организованности), оно выражает предикацию и состоит из одного или нескольких слов, являющихся его предельными составляющими (или потенциальным минимумом).
|
SENTENCE- Grammatically intonation and decorated according to the laws of the language integrated unit of speech, which is the principal means of formation, expression and communication of thought on some of reality and the relationship of the speaker to it. The proposal has the property vydelimosti sound (based on the internal organization of the phonetic), it expresses predication and consists of one or more words that are limiting its constituents (or potential minimum).
|
| |
|
| |
Variantlar (X(N) massivlar uchun)

|
Variantlar (X(N) massivlar uchun)
|
Sana | 21.11.2023 | Hajmi | 15,56 Kb. | | #102594 |
Bog'liq 1-Amaliyot ishi
1-Amaliy mashg’ulot
Mavzu: Ma’lumot, algoritmlar va ma’lumotlar tuzilmasi tushunchalari. ma’lumotlarni ifodalash bosqichlari. ma’lumotlar toifalari. Ma’lumotlarning abstrakt tuzilmasi.
Variantlar
(X(N) massivlar uchun)
Massivning manfiy min va musbat min elementlari yig’indisini toping
Massivning 5 dan kichik barcha elementlarini ekranga chiqazing
Massivda ikki marta takrorlangan elementlarini ekranga chiqazing.
Musbat toq va manfiy juft elementlarini yig’indisini toping.
Massivning barcha elementlari yig’indisini toping
Massivning barcha manfiy elementlari ko’paytmasini toping.
Manfiy toq va juft elementlarini yig’indisini toping.
Massivning manifiy max va musbat min elementlarini yig’indisini toping.
Masivning manfiy min elementi bilan musbat min elementini o’rnini almashtiring.
Massivning barcha musbat elementlarini yig’indisini ekrangga chiqaring.
Massivning manfiy min va musbat max elementlani yig’indisini toping.
Massivning toq indeksdagi elementlarini yig’indisini toping.
Massivning Juft indeksdagi elementlar yig’indisini toping.
Massivning max va min elementlarini o’rnini almashtiring.
Massiv manfiy elementlarini yig’indisini toping.
Berilgan sonlar ketma-ketligidagi maksimal va minimal elementlarning o‘rnini almashtiring.
Berilgan sonlar ketma-ketligidagi har bir elementni o‘zi, o‘zidan oldingi va o‘zidan keyingi element bilan yig‘indisiga almashtiring.
Massivning manfiy max va musbat max elementlarini yig’indisini toping.
Massivning 6 dan katta elementlarini ekranga chiqazing.
Massivning [0;10] va [-10;-3] oraliqdagi elementlarini ekranga chiqazing.
nxn matritsaning yuqori o‘ng uchburchagidagi elementlaridan vektor hosil qiling
nxn matritsaning pastki o‘ng uchburchagidagi elementlaridan vektor hosil qiling
nxn matritsaning pastki chap uchburchagidagi elementlaridan vektor hosil qiling
Avtomobil nomli klass yarating va unda turli o‘zgaruvchi va funksiyalar yarating. Ushbu klassdan foydalanib, turli markali avtomobillar uchun o‘zgaruvchilarni yaratib, ular haqida ma’lumotlar kiritib, ekranga chiqaring.
Talabalar ism-familiyasi, yoshi va ballari maydonidan iborat klass yarating va talabalar ro‘yhatini tuzing. So‘ralayotgan talaba ro‘yhatda bor yo‘qligini aniqlang.
Massivning [5;10] va [-3;3] oraliqdagi elementlarini ekranga chiqazing.
Massivda ikki marta takrorlangan elementlarini yigíndisini ekranga chiqazing.
NAMUNA
(Amaliyot ishlarini bajarilishiga namuna )
AMALIYOTY ISHI-N
Mavzu______________________________________________________________
VARIANT-N
Massiv elementlarini ……………………………………………………………………………………………………..
DASTUR KODI
(dastur kodi sceenshot qilinmasin. Dastur kodini copy and past(nusxa olish) qilish kerak)
NATIJA
|
| |
GAP BO‘LAKLARI – - Kafedrasi ona tili o‘qitish metodikasi fanidan O‘quv-uslubiy majmua

|
Kafedrasi ona tili o‘qitish metodikasi fanidan O‘quv-uslubiy majmua
|
bet | 82/93 | Sana | 07.01.2024 | Hajmi | 435,6 Kb. | | #131505 |
Bog'liq Ona tili o‘qitish metodikasi fanidan O‘quv-uslubiy majmua-fayllar.orgGAP BO‘LAKLARI – ma’lum bir so‘roqqa javob bo‘ladigan mustaqil ma’noli so‘zlar
|
ЧАСТИ РЕЧИ (грамматико-семантические категории слов, грам-матико-семантические классы слов, грамматические классы слов, лексико-грамматические классы слов, морфологизованные члены предложения, парадигматические классы слов, *формальные классы слов) Основные подразделения, или разряды, на которые распадаются слова языка (словарный состав языка) вследствие наличия у них
| |
РARTS OF SPEECH- Main unit, or discharges, which break down language words (vocabulary of a language) as a result of their having
| | |
GRAMMATIKA- (r< lat) 1. Tilshunoslikning so‘z va gap qurilishini o‘rganuvchi, shunga ko‘ra ikki qismdan- morfologiya va sintaksisdan iborat bo‘limi.
2. Biror tilning o‘ziga xos so‘z o‘zgarishi va so‘zlarning gapda o‘zaro birikish qoida va normalari majmui. (Shu qoidalar bayon etilgan o‘quv kitobi, darslik.)
|
ГРАММАТИКА 1. Раздел языкознания, изучающий формы словоизменения, формулы словосочетания и типы предложений в отвлечении от конкретного материального (лексического, вещественного) значения слов, словосочетаний и предложений.
|
GRAMMAR- Section of linguistics studying forms of inflection, the formula phrases and sentence types in abstraction from concrete material (lexical, real) meaning of words, phrases and sentences.
|
GRAFIKA- Tilshunoslikning yozuv tizimini o‘rganuvchi bo‘lim
|
ГРАФИКА 1. Совокупность всех средств данной письменности. Латинская графика.
2. Соотношение системы письменных знаков с фонетической системой языка.
|
GRAPHICS 1. The combination of all these means of writing. Latin script.
2. The ratio of the system of written signs with the phonetic system of the language.
|
| |
|
| |
Laboratoriya mashgʻulotlarini ishlanmasi

|
Laboratoriya mashgʻulotlarini ishlanmasi
|
bet | 2/2 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 29,95 Kb. | | #254758 |
Bog'liq 5-labaratoriya ishiLaboratoriya mashgʻulotlarini ishlanmasi
Uzluksiz tizimida Informatika va axborot texnologiyalari fanlari
1-maktabga ta’lim
2-bоshlangich ta’lim (infоrmatikaning prоpеdеvtik kursi)
3-umumiy o‘rta ta’lim (5-11 sinflar, tayanch ta’lim)
4-akadеmik litsеy ta’lim (tayanch ta’lim)
5-bakalavriat
6-magistratura
7- dоktоrantura
8-malaka оshirish va qayta tayyorlash
Maktablarining quyi sinflarida infоrmatikani o‘rganish quyi sinflarda
"Informatika" kursi, fanlarni bogʻlovchi, ya’ni kompyuter matematika, o‘zbek va rus tili kurslarini o‘qitishda yordamchi vosita sifatida foydalaniladi.
Bundan tashqari informatikaga tegishli savollar:
klaviaturani o‘rganish;
shaxsiy kompyuterlarning qurilmalari bilan tanishish;
axborot tushunchasi;
algoritm tushunchalari berilib, asosan tayyor o‘quv dasturlari bilan ishlashga e’tibor beriladi.
Quyi sinflarga bu kursni kiritishdan maqsad - o‘quvchi o‘z ish faoliyatida kompyuterda ishlashni o‘rganishdir.
|
| |
“O‘z o‘rningni top” metodi

|
“O‘z o‘rningni top” metodi
|
bet | 16/225 | Sana | 25.11.2023 | Hajmi | 1,49 Mb. | | #105226 |
Bog'liq 3 02 Informatika fanini o\'qitish metodikasi(1) (2) “O‘z o‘rningni top” metodi
Agar auditoriyada u yoki bu mavzu buyicha tortishuvlar vujudga kelsa bu metod yordamida muammoning echimini topish mumkin. Undan kupincha darsning kirish kismida foydalanishadi va utilayotgan mavzuni urganishga turli xil yondashuvlar mavjudligi namoyish etiladi. Bu bir tomondan. Ikkinchi tomondan, o‘quvchilarga uz fikrini bayon kilishga, mulokot kunikmalarini kaytadan tuzatishga imkoniyatlar mavjud buladi. Uchinchidan, dars sungida ukituvchi tomonidan mavzuni uzlashtirish darajasini baxolash anik amalga oshiriladi.
Auditoriyaning karama-karshi burchaklariga ikkita plakat osiladi. Ularning biriga «roziman», boshkasiga «rozi emasman» degan suzlar yozilishi kerak. Plakatlarda ba’zi bir mavzuga oid savollar buyicha bildirilgan karama-karshi fikrlar xam yozilishi mumkin. Masalan: «anjir gullaydi va mevo tugadi», yoki «anjir gullamasdan meva tugadi».
Darsni tashkil etish koidalari muxokama kilinadi.
Karalayotgan muammo yuzasidan uz fikrlariga mos keladigan plakat yoniga borish zarurligi o‘quvchilarga taklif etiladi.
Bulingan o‘quvchilardan uz karshilarini asoslash suraladi. Bu paytda bir guruxdan ikkinchi guruxga utish ruxsat etiladi va shu tarika sinf o‘quvchilarining xammasi jalb etildi.
Muammo buyicha fikrlar bildirilgach, o‘quvchilar ichida munozara davomida uz nuktai nazarini uzgartirganlar va boshka guruxga utuvchilar bulishi mumkin. Bunday xollarda ular uz urnini uzgartirish sabablarini asoslashi kerak buladi.
Ishtirokchilardan opponentlari ichida muammo yuzasidan eng ishonchli fikr aytgan o‘quvchilarni aniklash suraladi.
“Idrok xaritasi” (Konseptual xarita) metodi
«Idrok xaritasi» (Konseptual xarita) adabiyotda turli nomlar bilan uchraydi: «Idrok xaritasi», «Konseptual xarita», «Kartografiya konsepsiyasi», «Intellektxarita» - fikrlarni taqdim qilish va bog‘lash usuli bo‘lib, u o‘quvchilarda tassavvur qilish va fikrlarni tizimlashtirish, o‘rganilayotgan mavzudagi bosh g‘oyalar yoki asosiy tushunchalarni, birlamchi tushunchalarni izohlashga yordam beruvchi ikkilamchi va uchlamchi g‘oyalar yoki tushunchalarni ajratish ko‘nikma va malakalarini shakllantirishga qaratilgan.
Taklif etilayotgan usul yangi bilim va axborotlarni konspektlashtirishning standart chizmasini ishlashga xizmat qiladi va darsning uzundan uzoq konspektini yozish yukidan halos etadi.
Xaritani tuzish o‘quvchiga:
asosiy, ikkilamchi, uchlamchi (va ho kozo) shoxchalar (chiziqlar) larni ishlatish hisobidan ierarxik tartibda mavzuning asosiy g‘oyalarni strukturalashga;
ravshan va rangli obrazlar orqali g‘oyani kuchaytirishga;
ular orasidagi bog‘liqlikni namoyish etishga;
rang, shrift razmeri, bo‘rttirish va ho kozolar bilan konsepsiyalarni ajratishga;
maxsus belgilar yordamida g‘oyalarni baholash va izohlashga imkon beradi.
|
| |
Ikki olchovli massivlar - O‘quv – uslubiy majmua

|
O‘quv – uslubiy majmua
|
bet | 217/225 | Sana | 25.11.2023 | Hajmi | 1,49 Mb. | | #105226 |
Bog'liq 3 02 Informatika fanini o\'qitish metodikasi(1) (2)Ikki olchovli massivlar
Ikki olchovli massivlar hosil qilish
Ikki olchovli massivlar bilan ishlashga masalalar:
Massivning eng katta va eng kichik elementlarini topish
Massivni satrlar va ustunlar bo‘yicha o‘sish va kamayish tartibida saralash
Birinchi va oxirgi satrlarning (ustunlarni) o‘rnini almashtirish
Massivni gorizontal o‘q bo‘yicha simmetrik akslantirish
Massivni vertikal o‘q bo‘yicha simmetrik akslantirish
n*n massivni asosiy diagonal bo‘yicha simmetrik akslantirish
n*n massivni yordamchi diagonal bo‘yicha simmetrik akslantirish
n*n massivni soat strelkasi bo‘yicha 90 gradusga burish
Shaxmat doskasida fil va bir nechta boshqa figuralar turibdi. Fil nechta katakni nazorat qiladi?
Uch olchovli massivlar hosil qilish
Kombinatorik obyektlarni hosil (generatsiya) qilish
“Kombinatorik” algoritm tushunchasi
Kombinatorik obyektlarni hosil qilish
Masalalar:
1 dan k gacha sonlardan hamma uzunlikdagi ketma-ketliklarni hosil qilish
n elementli massivning hamma qism to‘plamlarini hosil qilish
1 dan N gacha sonlarning hamma o‘rinlashtirishlarini hosil qilish
n elementli to‘plamning hamma k elementli qism to‘plamlarini hosil qilish
N sonini natural sonlarning yig‘indisi ko‘rinishidagi hamma ifodasini hosil qilish
Grey kodi va shunga o‘xshash masalalar
Qo‘shni elementlar traspozitsiyasi usulida o‘rin almashtirishlar Katalan sonlari. Qavslarni joylashtirish
Dinamik dasturlash
Dinamik dasturlash konsepsiyasi. Qayta yoki bir necha marta yechishga to‘g‘ri keladigan masala qismlari yechimini saqlab qo‘yish. Oraliq natijalarning dinamik jadvalini tuzish.
|
| |
Perebor (Perebor s vozvratom

|
Perebor (Perebor s vozvratom
|
bet | 219/225 | Sana | 25.11.2023 | Hajmi | 1,49 Mb. | | #105226 |
Bog'liq 3 02 Informatika fanini o\'qitish metodikasi(1) (2)Perebor (Perebor s vozvratom)
Perebor va uning dasturlashdagi ahamiyati
Pereborni optimallashtirish usullari
Farzinlarni joylashtirish masalasi
Shaxmat taxtasini ot bilan o‘tib chiqish masalasi
9-mavzu.Informatikani o’qitishning maxsus masalalari. Informatikaning asosiy tushunchalari(2 soat seminar).
Darsning maqsadi
|
|
Tinglovchilarga Informatikani o’qitishning maxsus masalalari. Informatikaning asosiy tushunchalari haqida bilim berish va ko`nikmalarini rivojlantirish, mustahkamlash, amaliy topshiriqlar berish va ularni baholash.
|
Darsning rejasi
|
|
Reja
Informatikani o’qitishning maxsus masalalari. Informatikaning asosiy tushunchalari.
Informatikaning asosiy mavzularini o’rganish tahlili.
|
Dars turi
|
|
Seminar, aralash, bahs-munozara.
|
Dars bosqichlari
dars taqsimoti
|
va
|
Tashkiliy qism
Yang mavzu bayoni
III.Mavzuni mustahkamlash
IV. Darsga yakun yasash
|
|
|
| |
-mavzu: O’zbekistonda informatika va axborot texnologiyalarining rivojlanishi. Informatikani o’qitishda masofaviy texnologiyalaridan foydalanish

|
-mavzu: O’zbekistonda informatika va axborot texnologiyalarining rivojlanishi. Informatikani o’qitishda masofaviy texnologiyalaridan foydalanish
|
bet | 222/225 | Sana | 25.11.2023 | Hajmi | 1,49 Mb. | | #105226 |
Bog'liq 3 02 Informatika fanini o\'qitish metodikasi(1) (2)10-mavzu: O’zbekistonda informatika va axborot texnologiyalarining rivojlanishi. Informatikani o’qitishda masofaviy texnologiyalaridan foydalanish (2 soat seminar).
Darsning maqsadi
|
Tinglovchilarga Informatika kursining mustaqil O’zbekistonimiz rivojlanish davridagi istiqboli va ahamiyati.
Informatikani o’qitishda masofaviy texnologiyalaridan foydalanish haqida bilim berish va ko`nikmalarini rivojlantirish, mustahkamlash, amaliy topshiriqlar berish va ularni baholash.
|
Darsning rejasi
|
Reja
Masofaviy ta’lim, masofaviy o’qitish haqida umumiy ma'lumotlar.
Masofaviy ta'lim modellari
Masofaviy o’qitish vositalari
|
Dars turi
|
Labaratoriya mashg`ulot, aralash, bahs-munozara.
|
Dars bosqichlari va
dars taqsimoti
|
Tashkiliy qism
Yang mavzu bayoni
III.Mavzuni mustahkamlash
IV. Darsga yakun yasash
|
O`quv jarayonining mazmuni
|
Metod: hamkorlikda o`rganish, jamoada, guruhlarda.
Jihoz : Kompyuterlar, proyektor, tarqatma materiallar, flipchat.
Usul: og`zaki, Yoz ma, taqdimot.
Baholash: reyting tizimda.
|
Uyga vazifa
|
Keyingi o`tiladigan dars mavzusiga tayyorlanish.Mavzuga doir adabiyotlar bilan tanishish.
|
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
-mavzu: O’zbekistonda informatika va axborot texnologiyalarining rivojlanishi. Informatikani o’qitishda masofaviy texnologiyalaridan foydalanish
|
Masofaviy ta’lim modellari

|
Masofaviy ta’lim modellari
|
bet | 224/225 | Sana | 25.11.2023 | Hajmi | 1,49 Mb. | | #105226 |
Bog'liq 3 02 Informatika fanini o\'qitish metodikasi(1) (2) Masofaviy ta’lim modellari
Model turlari
|
Tasnifi
|
Birlamchi model
|
|
Ikkilamchi model
|
|
Aralash model
|
|
Konsorsium
|
|
Franchayzing
|
|
Validasiya
|
|
Uzoqlashgan auditoriyalar
|
|
Proektorlar
|
|
FSMU tehnologiyasi yordamida “O’zbekistonda masofaviy o’qitishni rivojlantirish kerak”savolini yo’naltiruvchi uslubiy tavsiyalar asosida echish:
Savol
|
“O’zbekistonda rivojlantirish kerak”
|
masofaviy
|
o’qitishni
|
(F) Fikringizni bayon zting
|
|
|
|
(S) Fikringiz bayoniga sabab ko’rsating
|
|
|
|
(M) Ko’rsatgan sababingizni isbotlovchi dalil keltiring
|
|
|
|
(U) Fikringizni
umumlashtiring
|
|
|
|
ADABIYOTLAR RO‘YXATI:
Abduqodirov A., Xaitov A., SHodiev R. Axborot texnologiyalari, Akademik litsey va kasb – hunar kollejlari uchun darslik. T.: O’zbekiston, 2001 y. Azlarov T. Informatika va μisoblash texnikasi asoslari kursini milliy maktablarda ґ.itishni takomillashtirishning metodiksistemasi. Dissertatsiya. – T., 1993.
Bezruchko V. T. Informatika kurs lektsiy: Uchebnoe posobie. M.: ID. "Forum": INFRA - M. 2013, 432s.
Boltaev B., Maμkamov M. I.TAdan masala tuplami. 8 – 9 sinfukuvchilari uchun. – T., 1994.
Daliev A., Boltaev B. IXTA. 9 sinf informatikaukituvchilari uchun kullanma. – T.: Ukituvchi, 1994.
«Ta’lim t..risida» Konun. // O’zbekiston ..ituvchisi. 1997. 31avgust.
«Kadrlarni tayyorlash milliy dasturi» // Xal. ta’limi. 1998. №1. S.5-41. Yuldoshev U., Boqiev R., Zokirova F. Informatika o’qitish metodikasi. o’rta maxsus, kasb-μunar ta’limi muassasalari uchun .ґllanma. – T.: Talqin, 2005.
Lapchik M. Metodika prepodavaniya informatiki. - M.: Drofa,2000. – 272 s.
Karimov I.A.Vыstuplenie na otkrыtii Mejdunarodnoy konferentsii «Podgotovka obrazovannogo i intellektualno razvitogo pokoleniya kak vajneyshee uslovie ustoychivogo razvitiya i modernizatsii stranы»: Materialы Mejdunarodnoy konferentsii. Tashkent: Uzbekistan, 2012 g. B.Boltayev, A.Azamatov, B.Xurramov va boshqalar. “Office dasturlari seriyasidan”. Kitob-II. Toshkent, 2015 yil.
Uzluksiz ta’lim tizimi uchun ґ.uv adabiyotlarining yangi avlodini yaratish kontseptsiyasi. – T., 2002.
Zakirova F., Maxkamov S. Axborot texnologiyalarini tarbiyajarayonida qo’llash tajribasidan // Fizika. Matematika.Informatika. 2001. №1. B. 75-78.
Zakirova F., Nabiulina L., CHikisheva S. «Axborottexnologiyalar» bґlimini ґ.itish uslubiyoti // Fizika.Matematika. Informatika. 2005. №5.
www.pedagog.uz
www.ziyonet.uz
|
| |
Miqdorlar (berilganlar) strukturasi

|
Miqdorlar (berilganlar) strukturasi
|
bet | 218/225 | Sana | 25.11.2023 | Hajmi | 1,49 Mb. | | #105226 |
Bog'liq 3 02 Informatika fanini o\'qitish metodikasi(1) (2)Miqdorlar (berilganlar) strukturasi
Miqdorlar elementar strukturasi – yozuv. Chiziqli ro‘yxat.
Qiymatlar maxsus strukturasi – stek, navbat, dek.
Daraxtlar. Tartiblangan daraxtlar.( Derevya. Uporyadochennыe derevya.)
Daraxtlarni chetlab o‘tish.
Ikkilik daraxtlar, izlash daraxtlari.
Ikkilik daraxtlarni chetlab o‘tish.
Izlash daraxtida elementni izlash 8. Elementni qo‘shish/olib tashlash
9. Kucha (Kucha) xarakteristikasi
Geometriya
Xaqiqiy sonlarni taqqoslash mantiqiy funksiyalari.
Uchburchak (ko‘pburchak) yuzasi.
Ikki nuqta orqali o‘tgan tog‘ri chiziq tenglamasi 4. Umumiy ko‘rinishi ax+by+c=0
Kanonik ko‘rinish (x-x1)/(x2-x1)=(y-y1)/(y2-y1)
Parametrli ko‘rinish x:=x1+t(x2-x1);
y:=y1+t(y2-y1);
Berilgan ax+by+c=0 to‘g‘ri chiziqqa perpendikulyar va berilgan (x0,y0) nuqtadan o‘tuvchi to‘g‘ri chiziq teglamasi
Kesma uzunligi
Nuqtaning to‘g‘ri chziqqa tegishlilik funksiyasi
Ikki kesmaning bir biriga nisbatan joylashishi (hamma hollari)
To‘g‘ri chiziq va kesmaning kesishish nuqtasini topish yoki kesishmasligini aniqlash. 12. Ikkita kesihsuvchi to‘g‘ri chiziqlar bissektrisasi tenglamasini topish.
Berilgan (x0,y0) nuqtadan o‘tuvchi va (x-x0)2+(y-y0)2=r2 aylanaga urinma tenglamasini topish
Berilgan (x0,y0) nuqta barilgan ko‘pburchak ichida yotadimi
Kesmani berilgan nisbatta bo‘lish
Nuqtadan to‘g‘ri chiziqqacha masofa
Ikkita parallel chiziqlar orasidagi masofa
Berilgan nuqtadan qabariq ko‘pburchakning qaysi tomonlari ko‘rinishini aniqlash
Qabariq ko‘pburchak uchlarini tartiblash (burchak sinuslari bo‘yicha).
(x0,y0) nuqtadan o‘tuvchi va berilgan qabariq ko‘pburchakni teng ikkiga bo‘luvchi to‘g‘ri chiziq tentlamasini topish
Berilgan nuqtalar to‘plamidan qabariq ko‘pburchak yasash
Berilgan nuqtalarni yopiq siniq chiziq bilan eng kichik perimetr hosil qilib birlashtirish
Berilgan nuqtalar to‘plamining medianasini topish
|
| |
Kurs ishi mavzulari

|
Kurs ishi mavzulari
|
Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 16,08 Kb. | | #237804 |
Bog'liq Kurs ishi mavzulari
Kurs ishi mavzulari
Restoran axborot tizimi
C++ tilida rekursiv funksiyalar.
C++ tilida standart kutubxona funksiyalari.
C++ Builderda Win32 komponentlar palitrasidan foydalanish
Kadrlar bo’limi axborot tizimi
C++ Builderda System komponentlar palitrasidan foydalanish
C++ Builderda ColorDialog va ColorBox komponentlari
Mexmonxona axborot tizimi
C++ tilida ko‘rsatkichlar va murojaatlar
C++ tilida satriy kattaliklar
C++ tilida sinflar
C++ Builderda PrintDialog va PrintSetupDialog komponentlari
C++ Builderda Data Access komponentlar palitrasi
C++ tilida ko‘rstkichlar va adress oluvchi o‘zgaruvchilar.
C++ tilida dinamik massivlar.
C++ tilida funksiya va massivlar.
Shifoxona axborot tizimi
Aeroport axborot tizimi
C++ tilida grafika
C++ tilida multimedia
Apteka axborot tizimi
C++ tilida animatsiyalar
C++ tilida fayllar bilan ishlash
Videoijara axborot tizimi
Kompyuter firma axborot tizimi
C++ Builderda Image va PaintBox komponentlarida foydalanish
C++ Builderda Chart va VtChart komponentlarida foydalanish
C++ Builderda multimedia va animatsiyalar bilan ishlash
O’zgarmaslar. Literal o’zgarmaslar
Kutubxona axborot tizimi
C++Builder Standard komponentlar palitrasi bilan ishlash
C++ Builder Additional komponentlar palitrasi bilan ishlash.
C++ Builder Dialogs komponentlar palitrasi bilan ishlash
Sayyoxlik agentligi axborot tizimi
C++ Builderda Animation va MediaPlaer komponentlarida foydalanish
Xizmat ko‘rsatish markazi axborot tizimi
C++ Builderning grafik vositalari bilan ishlash.
Dekanat axborot tizimi
C++ Builderda fayllar bilan ishlash.
Avtomobil ijarasi axborot tizimi
Lombard axborot tizimi
Rielterlik firma axborot tizimi
Reklama agentligi axborot tizimi
Avtosalon axborot tizimi
Mahsulot magazini axborot tizimi
Tayyor mahsulotlarni qayd etish axborot tizimi
Bank axborot tizimi
Kitob do‘koni axborot tizimi
C++ tilida Dialog oynalari
Bankda kredit bo‘limini axborot tizimi
C++ tilida panel yaratuvchi komponentlar
Temir yo‘l axborot tizimi
Magistratura bo‘limi axborot tizimi
C++ tilida menyu yaratuvchi komponentlar
C++Builder muhiti
Maishiy texnika do‘koni axborot tizimi
Talabalarning o‘zlashtirish axborot tizimi
Pasport stoli axborot tizimi
Tovar ombori axborot tizimi
Kinoteatr axborot tizimi
Sport klubi xizmatlarini qayd etish axborot tizimi
Kosmetika saloni axborot tizimi
Aviakassa axborot tizimi
Maktab axborot tizimi
C++ tilida funksiyalar, strukturalar va birlashmalar
C++ tilida ko‘rsatkichlar va murojaatlar
C++ tilida funksiyalar, strukturalar va birlashmalar
Belgili o’zgarmaslar
Ifodalar va operatorlar
Matematik operatorlar. Operatorlar prioriteti
Inerement va deorement operatorlar
Prefix va postfiks
Bloklar va kompleks ifodalar
Xotirani zaxiralash. Butun sonlar ulchami
Ishorali va ishorasiz tiplar. O’zgaruvchilarning tayanch tiplari
Ma’lumotlar tipini keltirish (data casting)
Matematik kutubxona funksiyalari
C++ da maxsus belgilar
|
| |