nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Intranetning mijozlar qismi - Oʻzbekiston respublikasi oliy va oʻrta maxsus ta’lim vazirligi begbo’tayev

|
Oʻzbekiston respublikasi oliy va oʻrta maxsus ta’lim vazirligi begbo’tayev
|
bet | 99/216 | Sana | 19.07.2024 | Hajmi | 7,52 Mb. | | #267965 |
Bog'liq 5ffd2d83d9d2c (1) Intranetning mijozlar qismi
Intranetning mijozlar qismi foydalanuvchilarning ish joylari majmuidir.
Intranetning mijozlari maxalliy va olis mijozlarga farqlanadilar. Bularning xar biri uz navbatida qanday axborot dasturlaridan foydalanishiga ko’ra yuridik shaxs axborotidan foydalanadigan va yuridik shaxs xamda Internet dasturlaridan foydalanuvchilarga
farqlanadilar. Shu belgilariga ko’ra mijozning apparat va dastur ta’minotiga qo’yilgan talablar farqlanadi.
Mijozning minimal ta’minoti qo’yidagilarga bemalol imkon beradi:
guruhiy faoliyat olib borish;
Web – sahifalarni ko’rish, yozib olish;
elektron pochta junatish xamda kabul qilib olish;
tashkilot ma’lumotlari bazasi bilan ishlash;
turli formatdagi fayllarni ko'rish;
fayllarni kabul qilish va uzatish;
ovozli yozuvlarni tinglash.
Intranetning ko’pqatlamli modeli
Ko’pchilik kompyuter tarmoqlari va shu jumladan Internet va Intranet xam xalqaro standartlashtirish tashkiloti - ISO taklifi asosida yaratilgan ko’pqatlamli model - tizimlarning aloqada bo’lish modeli – OSI (Open System Interconnection) asosida qurilgan. Bu model qisqacha ISO/OSI tarmoq modeli deb nomlanib, ko’pqatlamli tugunlar to’plamidagi qatlamlararo aloqalar majmuasidir. Quyidagi rasmda WAN asosida tarkib topgan Intranetni aks ettiruvchi ISO/OSI tarmoq modelining bir qismi keltirilgan. (3.3.2- rasm)
7. Tadbiqiy qatlam
|
6. Ifodalash qatlami
|
5. Seans qatlami
|
|
|
| |
Geologik va gidrometeorologik xavfli hodisalar

36
masofalarga uzatiladigan yer osti silkinishlari va yer usti tebranishlari, tabiatda ko‗p
sodir bo‗ladigan eng xavfli hodisalarning biridir. Yer kurrasi bo‗yicha yiliga o‗rta
hisobda o‗n mingga yaqin kuchli va sezilarli zilzilalar bo‗lib o‗tadi. Ulardan 15-20
tasi fojiali va dahshatli hisoblanadi. Kuchsiz zilzilalar yiliga 40-50 mingga, o‗ta
kuchsiz,
biz sezmaydigan, lekin maxsus seysmograflargina qayd qiladigan zilzilalar
nihoyatda ko‗p bo‗lib, yiliga ularning soni 3-3,5 millionga yetishi mumkin.
YUNESCO ma‘lumotiga ko‗ra, zilzila - yuzaga keladigan iqtisodiy zarar va insonlar
halokati bo‗yicha tabiiy ofatlar orasida birinchi o‗rinni egallaydi.
Yer sayyorasida zilzilalarning sodir bo‗ladigan ikkita zona yoki mintaqalarga
ajratiladi:
Yong‘in xavfi - Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti f. T. Hakimova, N. X. Xoliyeva fuqaro muhofazasi

196
shikastlanishi,
shuningdek,
ikkilamchi
shikastlovchi omillar paydo bo‗lishiga olib
kelishi mumkin bo‗lgan yoki olib kelayotgan
harbiy qo‗shinlar ixtiyoridagi jangovor vositalar.
Zarba –
qattiq zarb, kuchli, shiddatli, yo‗q qiluvchi
keskin harakat.
Zarba to‘lqini –
portlash natijasida hosil bo‗ladigan
va butun
front bo‗ylab bosim, harorat, zichlik va muhit
zarrachalari o‗zgarishi
bilan siqilish havosi
siyraklangan holatda tarqaladigan havo to‗lqini.
Zardob –
yuqumli kasalliklar yoki mikrob va hayvonlar
zaharidan zaharlanishning oldini olish, davolash
maqsadida organizmga yuboriladigan moddalar.
Zardobning himoya
va davo xususiyatlari ular
tarkibida
maxsus
birikmalar
kasallik
qo‗zg‗atuvchi
agentlarni
topish
hamda
zararsizlantirish xususiyatiga ega antitelalar
mavjudligiga asoslangan.
Zaharlanish – - Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti f. T. Hakimova, N. X. Xoliyeva fuqaro muhofazasi

Zaharlanish – zaharli moddalar me‘da-ichak, nafas yo‗llari
orqali kirganda, teridan so‗rilganda, teri ostiga,
muskul orasiga, venaga yuborilganda ro‗y
beradigan kasallik holati.
Zaharli miqdor – tirik organizmga talafot yetkazishda ma‘lum
darajaga mos keladigan toksik moddaning
miqdoriy tasnifi.
Zaharli moddalar – turli xil shikastlovchi xossaga ega bo‗lib, teri,
ko‗z, nafas yo‗llari va o‗pka, me‘da-ichak yo‗li,
parenximatoz organlar, markaziy va perefirik
sistemasiga kuchli ziyon yetkazadi. Zaharli
moddalar turli xil agregat holatida suyuq-
tomchi, aerozol-tuman, bug‗, tutun holatida
qo‗llanilganda odamlar, hayvonlar va katta
hududlarni zararlaydi.
Zaharli o‘simliklar – tarkibida odam va hayvon organizmiga kuchli
ta‘sir etuvchi turli murakkab organik moddalari:
alkaloidlar, glikozidlar, smolalar, kumarinli
zaharlaydigan moddalar bo‗lgan o‗simliklar.
O‗simliklarning zaharli moddalari kuchli
fiziologik aktiv birikmalar bo‗lganligi sababli,
ularning ko‗pchiligi dorivor moddalar sifatida
meditsinada qo‗llaniladi.
Zaharli hayvonlar – raqibdan o‗zini himoya qilish uchun tanasida
zaharli moddalar bo‗lgan hayvonlar. Ularning
zahari maxsus bezlarda ishlab chiqiladi yoki
so‗lak, jinsiy bezlar sekretlarida, shuningdek,
197
to‗qima suyuqliklarida bo‗ladi.
Zilzila – biror tabiiy sabab bilan yer qobig‗ining larzaga
kelishi, yuqori qismining to‗satdan surilib
ketishi va yorilishi natijasida sodir bo‗lib,
qayishqoq
to‗lqinlar
ko‗rinishida
uzoq
masofalarga
yetib
boradigan
yer
osti
silkinishlari va yer yuzasi tebranishlari, yer
qimirlashi.
Zilzila
insonlar
halokati
va
keltiradigan iqtisodiy zararga ko‗ra tabiiy ofatlar
orasida birinchi o‗rinda turadi.
Degazatsiya – - Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti f. T. Hakimova, N. X. Xoliyeva fuqaro muhofazasi

195
zaharlangan tashqi muhit obyektlar: binolar,
inshootlar, havo, suv, oziq-ovqat mahsulolari,
zaharlangan joylar,
kiyim-kechak, qurol-aslaha
va
boshqalarni
zaharlovchi
moddalardan
tozalash
yoki
zararsizlantirish.
Mexanik,
kimyoviy, fizik usullar qo‗llaniladi.
Dezaktivatsiya –
termoyadro quroli
ishlatilganda radioaktiv
moddalar bilan zararlangan tashqi muhit
obyektlarini tozalash, zararsizlantirish.
Dezinseksiya –
kasallik qo‗zg‗atuvchilarini
tarqatuvchi zararli
hasharotlar va kanalar, oziq-ovqat va o‗simlik
zararkunandalarini
maxsus
yo‗llar
bilan
yo‗qotish, qirish.
Dizenfeksiya –
yuqumli kasalliklarni
tarqatuvchi mikroblarni
maxsus yo‗llar bilan yo‗q qilish. Muhofazaviy,
joriy va yakunlovchi
dizenfeksiya turlari
bo‗ladi.
Dezodoratsiya –
yoqimsiz, qo‗lansa hidlarni yo‗qotish.
Dovul
vayrona keltiruvchi kuchga ega uzoq davom
etuvchi, soatiga 120
km tezlik bilan esuvchi
shamol, kuchli, yemiruvchi bo‗ron.
Donor –
shikastlanganlar,
bemorlarga
quyish,
shuningdek, davo preparatlari tayyorlash uchun
o‗z
qonini
ixtiyoriy
berayotgan
kishi.
Donorlarda qon olish va uni konservatsiya qilish
qon quyish stansiyalarida
amalga oshiriladi
Yong‘in –
bino, o‗rmon, g‗aram, atrof-muhitga o‗t tushishi
natijasida hosil bo‗ladigan zo‗r alanga.
Zilzila vaqtidagi - Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti f. T. Hakimova, N. X. Xoliyeva fuqaro muhofazasi

|
Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti f. T. Hakimova, N. X. Xoliyeva fuqaro muhofazasi Pdf ko'rish
|
bet | 134/151 | Sana | 14.12.2023 | Hajmi | 6,38 Mb. | | #118509 |
Bog'liq Fuqaro muhofazasiZilzila vaqtidagi
harakat –
birinchi qavatda bo‗lsa, tezda binodan chiqish,
yuqoridan
tushayotgan
narsalarga
ehtiyot
bo‗lish, deraza, oynalar, pechkalardan uzoqroq
bo‗lish, xonalardagi xavfsiz joylarni egallash,
lift va zinalardan foydalanmaslik, qulab tushishi
mumkin
inshootlardan
uzoqroq
bo‗lish,
avtomobilda bo‗lsa, mashinani to‗xtatib, zilzila
o‗tib ketgunga qadar tashqariga chiqmaslik.
Zilziladan so‘nggi harakat –
sarosimaga tushmay, xotirjamlik bilan vaziyatni
bohalash, jabrlanganlarga yordam berish, suv,
gaz, elektr tarmoqlari holatini tekshirish,
shikastlangan binolarga kirishda va ular ichida
ehtiyot bo‗lib harakat qilish, vayrona uyumlari
ostida qolgan bo‗lsa, atrofdagilarning diqqatini
o‗ziga jalb qilishga harakat qilish, qayta
silkinishlarga
tayyor
turish,
berilayotgan
axborotlarni kuzitab borish.
Zilzila o‘chog‘i –
yer qobig‗i qatlamida yoki ichki qobig‗i yuqori
qismida zilzilaga sabab bo‗ladigan yer osti
zarbasi sodir bo‗lgan joy.
Zilzila markazi –
zilzila o‗chog‗i markazining yer yuzasiga
proyeksiyasi.
Zilzilani oldindan bashorat
qilish –
ehtimol bo‗lgan zilzila joyi va maydoni,
kutilayotgan zilzila vaqtlari oralig‗i va
energiyasi yoki magnitudasini belgilash va unga
aniqlik kiritish.
Zilzila darakchisi –
bo‗lajak yoki ehtimoli bo‗lgan zilzilaning
ehtimoli bo‗lgan zilzila o‗chog‗i zonasida
forshoklar,
yer
yuzasining
deformatsiyasi
tarzida, geofizik maydonlar parametrlari, yer
osti suvlarining tarkibi va rejimi xususiyatlari
o‗zgarishi tarzida ifoda topadigan belgilaridan
biri.
|
| |
x iz m a tla r n i - Kutubxonashunoslik

mablag jalb qilishlari, shu asosda o‘zlarining moliyaviy ahvolini
yaxshilashlari mumkin.
AKMning budjet smetasi.
Budjet so‘zi «daromadlar» va «xa-
rajatlap> ma’nosini anglatadi.
Budjetdan zarur mablagMarni olish uchun AKM rahbari
ishtirokida buxgalteriyada smeta tuziladi. Smeta kutubxonaning
moliyaviy rejasi bo‘lib, unda tushishi lozim bo‘lgan pul hamda
uning yil davomidagi harajatlari hisoblab chiqiladi. 0 ‘tgan yilgi
sarf-xarajatlar asoslangan holda keyingi yil uchun smeta tuziladi.
AKM smetasi ro‘yxatga olish varaqasi bilan ochiladi. Unda
Moliya vazirligi tomonidan olingan ro‘yxat raqami, muhri, ja-
vobgar shaxs imzosi qo‘yiladi. Smeta tuzgan tashkilot nomi,
manzillari, elektron pochta manzili, bankdagi hisob raqamlari,
g‘aznachilikdagi hisob raqamlari, tashkilotning STIR raqami,
umumiy summa ko‘rsatiladi. Rahbar va bosh hisobchi imzosi
bilan tasdiqlanadi. Ya’ni:
1. Keyingi yilga xarajatlar smetasi.
2. Xarajatlar smetasiga hisoblar... yil uchun.
3. Ilovalar (shtat jadvali bo‘yicha lavozimlarning oylik jad-
vali, obunaga ajratilgan mablag‘ — nashrlarning nomlari bilan,
benzin uchun sarf-xarajatlar jadvali va boshqalar).
Smeta bir necha guruhlashtirilgan xarajatlar to'plamidan iborat.
1-guaih xarajatlar oylik maoshlar va unga tenglashtirilgan to‘lovlar
deb ataladi. Unda asosiy oylik maoshlar, qo‘shimcha toiovlar,
direktor fondi, maishiy xizmatlar uchun to‘lovlar, bola tug‘ilishida
beriladigan nafaqalar, homiladorlik va tug‘uruq davrida beriladigan
nafaqalar, nogironlar uchun nafaqalar, moddiy yordam uchun
ajratilgan mablag‘lar ko‘rsatiladi.
2-guruhda oylik maoshga hisoblangan ajratma qismida yagona
ijtimoiy to ‘lovlar, boshqa ijtimoiy zaruratlar uchun badallar be
riladi. 4-guruh boshqa xarajatlar deb ataladi, unda boshqa xara
jatlar — tovarlar va xizmatlar bo'yicha xarajatlar, safarlar uchun,
maishiy to‘lovlar, texnika, mashina, asbob-uskunalar uchun,
kompyuter texnologiyasi, transport vositalari, moddiy aylanmalar
uchun, issiqlik quwatidan, issiq suvdan, sovuq suvdan, elektr
energiyasidan, telefon, telegraf aloqasi uchun, obyektni qo‘riq!ash
Namangan Institute of Engineering and Technology

Namangan Institute of Engineering and Technology
nammti.uz
10.25.2023
Pg.580
2.
нциалом предприятия. Вестник Самарского муниципального института
управлени
3.
я. - 2012. - № 4 (23). - С. 36-43.
4.
Фомин П. А. Особенности оценки производственного и финансового потенциала
промышленных предприятий [Электронный ресурс] / П. А. Фомин, М. К. Старовойтов //
[Материалыпредставлены
ЗАО
«КИС»].
1997–2009.
Режим
доступа:
http://
financeplan.by.ru/intro.html
5.
Мансурова Н.А. Вопросы оценки производственного потенциала фирмы: Сб.
научных трудов «Предпринимательство в переходной экономике». –Тверь: Твер. гос. ун-т,
2006. – 70 с
6.
Математическое моделирование и прогнозирование предприятий пищевой
промышленности. М.К. Холмуродов, Б.С. Жалилов Минск:
Институт математики НАН
Беларуси.
7.
The use of series and harmonic analysis in the study of the financial and economic
performance of food production enterprises. J.B. Sotiboldiyevich American Journal of Economics
and Business Management 2 (3), 57-62.
8.
Экономический потенциал и их значение в статистическом анализе производства
предприятия. Б.С.Жалилов Экономика и социум, 578-583.
Umumiy qoidalar - Kutubxonashunoslik

Umumiy qoidalar.
1.1. A xborot texnologiyalari bilan ishlash b o ‘yicha
mutaxassisning namunaviy lavozimiga ushbu sohada tegishli
malakaviy tayyorgarlikka va ish tajribasiga ega bo‘lgan malakali
mutaxassis tayinlanadi.
1.2. Bu mutaxassis lavozimiga bo‘lim mudirining tavsiyasi
bo‘yicha muassasa rahbarining buyrug‘i bilan tayinlanadi va
lavozimidan bo‘shatiladi.
1.3. U bevosita bo‘lim boshlig‘iga bo‘ysunadi.
1.4. 0 ‘z ishida Nizomga, bo‘lim to‘g‘risidagi Nizomga, ushbu
yo‘riqnoma va bo‘limning ish rejasiga asoslanadi.
1.5. Elektron hisoblash texnikasidan foydalanish va ta’mir-
lashga oid rahbar va me’yoriy materiallami, elektron asbob-usku-
nalardan texnik foydalanish qoidalarini, texnik xizmat ко‘rsatish
va elektron asbob-uskunalarni ta’mirlash qoidalarini, me’yoriy
yo‘riqnoma hujjatlarini, texnika va yong‘in xavfsizligi qoidalarini
hamda tegishli yo‘riqnomalarni bilishi zarur.
2.
Vazifalari.
2.1.
Elektron jihozlardan to‘g‘ri texnik foydalanishni, uzluksiz
ishlashini ta’minlash.
275
www.ziyouz.com kutubxonasi
2.2. Muassasada ta’limiy xizmatlar sifati monitoringi tizimini
rivojlantirish va kuzatish bo‘yicha ishlarni o‘tkazishga javob beradi.
2.3. Elektron axborot tashuvchilarda m a’lumotlar bazasini
yaratishda ishtirok etadi.
2.4. Elektron resurslardan foydalanuvchilarga xizmat ko‘rsa-
tishda ishtirok etadi.
3.
Lavozim majburiyatlari.
3.1. 0 ‘z vakolati doirasida asbob-uskunalarga texnik xizmat
ko‘rsatish va ularni ta’mirlash, ularni ishlatishni yaxshilash, ular
dan samarali foydalanish bo‘yicha tadbirlarni olib boradi.
3.2. Hisoblash texnikasining texnik xizmat ko‘rsatishi uchun
javobgardir, undan oqilona foydalanishni, ishlash qobiliyati
holatini, buzilishining oldini olish va joriy ta’mirlashni o‘tkazishni
ta’minlaydi, ta’mirlash ishlarining o‘z vaqtida, sifatli bajarilishi
choralarini ko‘radi.
3.3. Elektron asbob-uskunalarning texnik holatini tekshirishda,
buzilishining oldini olish maqsadida ko‘rikdan o ‘tkazish va joriy
ta’mirlash, asbob-uskunalarni kapital ta ’mirdan qabul qilib olish,
shuningdek, yangi foydalanishga qo‘yilayotgan asbob-uskunalarni
qabul qilib olish va ularni o‘zlashtirishda ishtirok etadi.
3.4. Bo‘limning texnik imkoniyatlarini kengaytirish maqsa
dida elektron hisoblash mashinalariga qo‘shimcha tashqi qu-
rilmalarni ulash imkoniyatlarini o‘rganadi.
3.5. Muassasada ta’limiy xizmatlar sifati monitoringi tizimini
rivojlantirish va kuzatish bo‘yicha ishlarni o‘tkazishga javob beradi.
3.6. Elektron resurslarni tanlash, yig‘ish, saqlash va foydala-
nishda ishtirok etadi.
4.
Huquqlari.
4.1. Bo‘lim ishini yaxshilash bo‘yicha takliflar kiritish.
4.2. Elektron resurslarning foydalanishini yaxshilash bo‘-
yicha takliflar kiritish.
5.
Javobgarligi.
5.1. Ushbu lavozimga yuklatilgan vazifalami bajarishga.
5.2. Elektron asbob-uskunalardan to ‘g‘ri foydalanish va ular
ning ishga yaroqliligi uchun.
5.3. Ichki tartib-intizom, texnika va yong‘in xavfsizligi qoidalariga
rioya qilishga javobgardir.
276
www.ziyouz.com kutubxonasi
|
Jonlantirish uchun savollar

158
2 mm qalinlikdagi po’lat listlarni qirqish qaychisi
0,7
M14-M24 gaykalari uchun gaykaovert M14-M24
1,2
65 ..........................
150 ........................
200 ........................
mm demetrli charxlar uchun
0,75
1,1
1,2
Bir ustunli ko’targich ......
0,8-1,0*
6-ilova
Suv ta’minot va tozalash tizimi.
Avtoservis korxonalari o’zlari joylashgan shahar tarmoqlari orqali suv bilan ta’minlanadi.
Magistral yo’llari yonlaridagi va suv tarmoqlari mavjud bo’lmagan kichik aholi punktlaridagi
korxonalar o’zlarining suv bilan ta’minlaydigan avtonom tarmoqlariga ega bo’lishlari mumkin.
Korxonada suvlar asosan ichish, sanitar-maishiy ehtiyojlar, texnologik (avtomobillarni
yuvish, dastgohlarni sovutish) va o’t o’chirish uchun sarflanadi.
Mavjud standartlarga asosan
maishiy ehtiyojlar
uchun quyidagi me’yorlarga asosan
hisoblanadi:
·
ofis (idora) xizmatchilariga,
bir kishi uchun
- 50-80 l/kun;
·
jismoniy mehnat qiluvchilarga,
bir kishi uchun
- 120-150 l/kun.
9.4-jadval
Avtomobillarni yuvishga sarflanadigan suv miqdorlari
9.5-jadval
O’t uchirish uchun sarflanadigan suv miqdorlari
Bitta yong’in holati uchun suv
sarfi, l/min
Binolarning yong’inga
chidamlilik darajasi
Inshootlarning yong’inga
xavflilik darajasi
Binolarning hajmi, ming m3
D, Ye
300
300
600
I - II
A,V,S
600
600
900
300
900
900
III
D, Ye
600
900
1200
IV - V
D, Ye
900
1200
1500
mavzu
Umumiy qoidalar - Kutubxonashunoslik

nazorat qilish huquqi, turli hujjatlami tasdiqlash, ularga imzo
qo‘yish, kelishish huquqi. Bo‘lim matnida xodimning bevosita
xizmat majburiyatlarini bajarish bilan bog‘liq faoliyatini tako
millashtirish, texnologiyani takomillashtirish bo'yicha takliflar
kiritish huquqini, loyihalarni tayyorlash va amalga oshirish bo‘-
yicha ishchi tarkibiga kirish huquqini mustahkamlash zarur.
5.
Javobgarligi.
Bo‘lim amaldagi qonunchilikni, tashkiliy-
huquqiy va boshqa hujjatlarni buzish uchun texnologiyaga rioya
qilmasligi va h.k. uchun javobgarligini mustahkamlab qo‘yish
ko‘zda tutiladi. Lavozim yo'riqnomasi mustaqil hujjat sifatida
yoki mehnat shartnomasiga ilova sifatida foydalanilishi mumkin.
Masalan, 2006-yil 20-iyundagi 381 -sonli Qarorga muvofiq,
barcha ta’lim muassasalari ARMlarida axborot texnologiyalari
bo‘limi tashkil etildi, unda axborot texnologiyalari bilan ishlash
bo‘yicha mutaxassis lavozinii mavjud, ana shu xodimning lavozim
yo‘riqnomasi namunasi quyidagilar:
1.
ИШЛАБ ЧИҚАРИШ САЛОҲИЯТИНИ ЭКОНОМЕТРИК БАҲОЛАШ

Namangan Institute of Engineering and Technology
nammti.uz
10.25.2023
Pg.578
Калит сўзлар: ишлаб чиқариш потенциали; такрор ишлаб чиқариш; иқтисодий ўсиш;
узлуксиз ривожланиш; юксалтириш; иқтисодий ресурслар; ишлаб чиқариш фондлари.
Корхона иқтисодий ривожланишида хўжалик юритувчи субъект мол-мулкидан
фойдаланишнинг пировард натижалари ундаги мавжуд бошқарув тизимининг
тадбиркорлик қобилияти ва ишлаб чиқариш потенциалидан тўлақонли фойдаланиш
билан
боғлиқ. Бу эса ўз навбатида корхона бошқаруви олдида қуйидаги долзарб вазифаларни
белгилайди:
-
Миқдор ва сифат нуқтаи назаридан зарур ва етарли миқдордаги ресрсларни жалб
этиш йўли билан ишлаб чиқариш потенциалининг мақбул ўлчамларини шакллантириш;
-
Корхонанинг стратегик мақсадлари доирасида ишлаб чиқариш потенциалидан
оқилона тарзда фойдаланиш;
-
Такрор ишлаб чиқариш жараёнини ва ишлаб чиқариш потенциалини узлуксиз
ривожланишини таъминлаш.
Таъкидлаш жоизки ишлаб чиқариш потенциалининг
барча элементлари жисмоний
ёки маънавий жиҳатдан эскириши объектив ҳолдир. Бунинг натижасида
улар корхона
муайян муддат ичида фойдаланилиб, ушбу муддат тугагач ишлаб чиқариш потенциали
таркибидан чиқиб кетади. Ушбу жаараёнлар натижасида корхонанинг потенциал
имкониятлари сезиларли равишда камаяди ва хўжалик
фаолияти самардорлигини
пасайиши кузатилади. Юқоридаги ҳолатларни бартараф этиш учун ишлаб чиқариш
потенциали таркибидан чиқиб кетган элементларни доимо ва ўз вақтида алмаштириб
бориш лозим. Барча тенг шароитларда, яъни иқтисодиётнинг
нормал ривожланиши ва
жамият эҳтиёжларининг ортиб бориши кузатилган ҳолларда ишлаб чиқариш ҳажми ортади,
корхона ишлаб чиқариш потенциалининг техник жиҳатдан ўсиши ва юксалиши амалга
оширилади, яъни унинг такрор ишлаб чиқариш жараёни содир бўлади
1
.
Айни пайтда, замонавий саноат корхоналарида турли хил техник-иқтисодий,
молиявий, тижорат, ижтимоий ва бошқа жарёнлар амалга оширилиб, улар корхона
фаолиятини барча жиҳатларини қамраб олмоқда. Ушбу жараёнларни шартли тарзда
қуйидаги гуруҳларга бўлиш мумкин:
-
корхонанинг маҳсулот ишлаб чиқариш, ишлар бажариш, хизматлар кўрсатишга
қаратилган потенциалидан фойдаланиш жараёни (ишлаб чиқариш);
-
корхона
потенциалини шакллантириш, юксалтириш ва трансформациялаш
жараёнлари (такрор ишлаб чиқариш);
-
корхона такрор ишлаб чиқариш базасинин яратиш ва ривожлантиришга
йўналтирилган жараёнлар (қайта такрор ишлаб чиқариш).
Юқоридаги классификацияга асосланган ҳолда ишлаб чиқариш потенциалидан
фойдаланиш даражасини ошириш билан боғлиқ қарорларни
муайян тизим сифатида
шакллантириш мумкин. Мавжуд ишлаб чиқариш потенциалидан фойдаланишга қаратилган
қисқа муддатларга мўлжалланган қарорлар оператив қарорлар сирасига киритиш
мақсадга мувофиқ. Мавжуд потенциални шакллантириш – ўзгартиш, яратиш, кенгайтириш
1
Карсунцева О.В. Принципы формирования и основные элементы механизма управления производственным
потенциалом предприятия.// Вестник Самарского муниципального института управления. -2012. -№4(23) –С.
36-43.
Masofadan turib xizmat ко ‘rsatish haqidagi nizom

3.
Hujjatga buyurtma berish
— faks, elektron pochta, Internet
orqali buyurtma berish va qabul qilish tartibi, uni rasmiylashtirish
qoidasi, bibliografik ma’lumotlarni berish tartibi ko‘rsatiladi.
4.
Hujjatlarni taqdim etish —
kitobxon tom onidan talab
etilayotgan hujjatlarni qidirish, topish, imkon bo‘lmagan holda
boshqa AKMlar yordamida bajarish yo‘llari tushuntiriladi.
5.
Buyurtmalarni bajarish uchun javobgarlik
— foydalanuv-
chining oldidagi javobgarlik (faqat ilmiy, o‘quv va ma’rifiy adabiyot
uchun talab qabul qilinadi va bajariladi), kutubxonaning javob-
garligi va burchlari ko‘rsatilgan. Nizomga elektron pochta orqali
buyurtmani rasmiylashtirish shakli ilova qihngan.
Lavozim yo ‘riqnomalari va uni tuzish qoidasi
Lavozim yo‘riqnomalari, odatda, quyidagi tarkibiy qismlardan
iborat matndan tashkil topadi:
1.
Texnologik jihozlariga texnik xizmat ko’rsatish, ta’mirlash tizimi va

162
ishlarini tashkil etish.
3. Texnologik jihozlarni davlat texnik
nazoratidan o’tkazish
O’quv mashg’ulotining maqsadi:
Jihozlarga TXK va T bo’yicha umumiy nizom. ATK da
texnologik jihozlarga TXK va T tizimi. Texnologik jihozlarga TXK va T ni tashkil qilish
usullari. Texnologik jihozlarga TXK va T ishlarini rejalashtirish trisida ma’lumot berishni
ko’zda tutadi.
Pedagogik vazifalar
:
·
Jihozlarga TXK va T bo’yicha umumiy
nizom;
·
ATK da texnologik jihozlarga TXK va
T tizimi;
·
Texnologik jihozlarga TXK va T ni
tashkil qilish usullari;
·
Texnologik jihozlarga TXK va T
ishlarini rejalashtirish to’g’risida tushuncha
va ma’lumotlar berish.
O’quv faoliyati natijalari:
·
Jihozlarga TXK va T bo’yicha umumiy
nizom;
·
ATK da texnologik jihozlarga TXK va
T tizimi;
·
Texnologik jihozlarga TXK va T ni
tashkil qilish usullari;
·
Texnologik jihozlarga TXK va T
ishlarini rejalashtirish to’g’risida to’plagan
tushunchasini namoyon etadi.
Ta’lim berish usullari
Ko’rgazmali ma’ruza, suhbat
Ta’lim berish shakllari
Ommaviy, jamoaviy
Ta’lim berish vositalari
Ma’ruza matni, proektor
Ta’lim berish sharoiti
O’TV bilan ishlashga moslashtirilgan
auditoriya
Monitoring va baholash
Og’zaki nazorat: savol-javob
EHTIMOLDAN TUZILGAN QATORLAR

|
EHTIMOLDAN TUZILGAN QATORLAR Pdf ko'rish
|
bet | 628/693 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 15,56 Mb. | | #228860 |
Bog'liq ТўпламEHTIMOLDAN TUZILGAN QATORLAR
G’.D.Dehqonov, R.Q.Baxramov
Namangan muhandislik-texnologiya instituti
Annotatsiya:
Ehtimollik qatoridagi mustaqil va qaram hodisalar o'rtasidagi farqni ta'kidlab,
bir hodisaning sodir bo'lishi keyingi voqealar ehtimoliga qanday ta'sir qilishi yoki ta'sir qilmasligini
ta'kidlaydi. Unda ko‘paytirish qoidasi, qo‘shish qoidasi va shartli ehtimollik ketma-ketlikdagi
ehtimolliklarni hisoblashning asosiy usullari sifatida muhokama qilinadi, bu esa mavjud
ma’lumotlar asosida aniq bashorat qilish imkonini beradi.
Bundan tashqari, xavflarni baholash va boshqarish, moliyaviy modellashtirish va investitsiya
tahlili, ob-havo prognozi va iqlim modellashtirish, genetika va populyatsiyani o'rganish, sport
tahlillari va o'yinlar bashoratlarini o'z ichiga olgan ehtimollik qatorlarining keng ko'lamli ilovalarini
o'rganadi. Ushbu ilovalar qaror qabul qilish va strategik rejalashtirishda ehtimollik seriyalarining
amaliy ahamiyati va ahamiyatini ko'rsatadi.
Kalit so‘zlar: ehtimollik qatori, mustaqil hodisalar, bog‘liq hodisalar, ko‘paytirish qoidasi,
qo‘shish qoidasi, shartli ehtimollik, xavfni baholash, moliyaviy modellashtirish, ob-havo prognozi,
genetika, sport tahlili, ehtimollik taqsimoti, kutilayotgan qiymat.
Ehtimollar qatorlari matematika va statistika sohasida hal qiluvchi rol o'ynaydi. Ular turli
stsenariylarda sodir bo'ladigan voqealar ehtimolini tahlil qilish va bashorat qilish uchun asos
yaratadi. Ushbu maqolada biz ushbu muhim mavzuni chuqur tushunishga yordam berish uchun
ehtimollik seriyasining asoslarini, ularning qo'llanilishini va asosiy tushunchalarini o'rganamiz.
1.
Ehtimollar qatori nima?
Ehtimollar qatori, shuningdek, ehtimollik ketma-ketligi sifatida ham tanilgan, har bir voqea
ehtimollik bilan bog'liq bo'lgan voqealar yoki natijalar ketma-ketligidir. Bu ehtimollar 0 dan 1
|
| |
TAJRIBA MAShG’ULOTLARI - Касбий психология

|
Касбий психология Pdf ko'rish
|
bet | 141/207 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 6,46 Mb. | | #237153 |
Bog'liq avtomabillar texnik ekspluatasiyasiTAJRIBA MAShG’ULOTLARI
1-TAJRIBA IShI
Mavzu: Avtomobil dvigatelini diagnostikalash texnologiyasi
1. Ishning maqsadi:
Dvigatelni krIVoship-shatunli(KShM), gaz taqsimlash(GTM) mexanizmlarining texnik holatini
diagnostikalashni o’rganish ushbu mexanizmlar bo’yicha nosozliklarni aniqlash va sozlash ishlarini
amalda o’zlashtirish. O’rganilgan diagnostika uslublarini taqkoslash.
2. Umumiy ma’lumotlar
Dvigatelni diagnostikalash, kam harajat sarflab mexanizmlardagi ko’rinmas nosozliklarni
topishni, ta’mir hajmini aniqlash, buzulishlar bo’lmaganda soz mexanizmlar va ularga profilaktika
lozimligini aniqlaydi. dvigatelni 30 foizidan ko’proq buzulishlari KShM va GTMlariga to’g’ri keladi,
ularni bartaraf qilishga esa joriy ta’mirni deyarli yarim mehnat sig’imi to’g’ri keladi.
KShM va GTMlarning diagnostikalashni murakkabligi shundaki, texnik holatini aniqlash
parametrlari haqida aniq ma’lumot olishni qiyinligi mexanizm detallarini bir-biriga bog’liqligi bilan
tushuntiriladi.
Ish boshlashdan oldin dvigatel haqida texnik ma’lumot bilan tanishish lozim (bosib o’tgan yo’li,
tarmoqlarini ishlash muddati, ularni o’rnatish vaqti, bajarilgan TXK va JT hajmi haqida ma’lumot).
Diagnostik parametrlar
Quvvat, tirsakli valning aylanishlar soni, kompressiya, karterga gazlarni o’tib ketishi, moy
bosimi, taqqillash, tebranish, kirishda siyraklashish, moy sarfi, moydagi eyilish maxsulotlarini
kontsentratsiyasi, tsilinidrlarda siqilgan havoni sizib chiqishi, turtkich va klapan orasidagi tirqish.
3. Ishning mazmuni.
3.1. Dvigatelning texnik holatini diagnostikalash:
a) ko’zdan kechirish va eshitish bilan;
b) kirish kuvuridagi siyraklanish bilan;
v) tsilindrni ishlatmaslik usuli bilan;
g) siqish takti ohiridagi bosim bilan;
d) karterga o’tib ketayottan gaz miqdori bilan;
e) tsilindrdan sizib chikayotgan havo bilan.
3.2.Dvigatelni texnik holatini aniqlash uslublarini taqqoslash.
3.3. Dvigatel klapanlarini tekshirish va sozlash.
|
| |
Sel. Sel – - Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti f. T. Hakimova, N. X. Xoliyeva fuqaro muhofazasi

|
Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti f. T. Hakimova, N. X. Xoliyeva fuqaro muhofazasiBog'liq Fuqaro muhofazasiSel. Sel – arabcha so‗z bo‗lib, tog‗lik hududlardagi suv toshqini ma‘nosini
anglatadi. Suvning mexanik faoliyatidan yuzaga keladigan murakkab jarayon bo‗lib,
turli: iqlim, gidrologik, geomorfologik, geologik va boshqa omillarning o‗zaro ta‘siri
natijasida vujudga keladi. Uning tarqalishida mahalliy sharoit alohida o‗rin egallaydi.
Sel vujudga keladigan yoki sodir bo‗lish ehtimoli yuqori bo‗lgan joylar sel o‗chog‗i
deb yuritiladi. Sel o‗chog‗i paydo bo‗lishining asosiy ko‗rsatkichi gidrometeorologik
sharoit hisoblanadi. Uzoq muddatli jala yog‗ishi va muzliklarning qisqa muddatda
kuchli erishi oqibatida daryo o‗zanlaridagi suv miqdori keskin ko‗payib ketadi.
Natijada suv bilan aralashgan (qum, shag‗al, dag‗al bo‗lakli jinslar) oqim paqdo
bo‗lib, ko‗pgina qo‗poruvchilik ishlari amalga oshiriladi.
Shu sababdan sellar ikki guruhga bo‗linadi: gdyastial - muzlik va qorlarning
jadal erishi va jatt - ko‗p miqdorda yomg‗ir yog‗ishi natijasida paydo bo‗ladi.
Ularning paydo bo‗lishida joyning geomorfologik tuzilishi va cho‗kindi jinslar
miqdori ham alohida o‗rin egallaydi. Respublikamizning tog‗ oldi hududlari va unga
tutash tekisliklarda ko‗p yomg‗ir yog‗ishi natijasida paydo bo‗ladigan sellar keng
tarqalgan. Yirik qor va muzlik qatlamlari tarqalgan tog‗li zonada esa glyastial turi
ko‗proq uchraydi. Sellarning jalali turi aholi va hududlarga katta xavf solib, ko‗p
miqdorda iqtisodiy zarar yetkazadi.
Sel oqimlari harakat xususiyati bo‗yicha turbulent va strukturali turlarga
bo‗linadi. Turbulent sellar o‗zan bo‗ylab, daryo va soylardagi suv miqdori ortib
ketishi natijasida oqim harakati qonuniga muvofiq vodiy yo‗nalishi bo‗yicha bo‗ladi.
Strukturali sellar maydon bo‗ylab, turli tosh bo‗laklarining butun yonbag‗ir bo‗yicha
yoppasiga bostirib kelishi natijasida bo‗ladi.
Har ikkala xususiyatga ega sellar daryo o‗zanlari va yonbag‗irlarni buzishi
bilan birga keng ekin maydonlariga katta miqdordagi oqova oqimini olib keladi.
Vatanimizni o‗rab turgan tog‗lar va tog‗ oldi hududlari selga xavfli hududlarga
kiradi. Sel ayniqsa, Qashqadaryo, Namangan, Jizzax, Farg‗ona, Surxondaryo va
Toshkent viloyatlarida ko‗proq uchraydi. Respublikamizning sel xavfiga ega
joylaridan aholini xavfsiz joylarga ko‗chirish bo‗yicha FVVligi, ―O‗zgidromet‖
hamda Qishloq va suv xo‗jaligi vazirligi xodimlari joylardagi mahalliy hukumat
organlari rahbarlari bilan maxsus dasturlar asosida harakat qilmoqdalar.
Xavfli joylarda joylashgan aholining to‗g‗ri harakat qilishi, ayniqsa ko‗chki va
sel oqimlari bo‗ladigan hududlarda xavf yuzaga keladigan omillarni o‗z vaqtida
aniqlash, qayd etish va bundan aholini xabardor qilish tadbirlari muhim o‗rinda ega.
Sel hodisasini oldindan aytib berish ancha mushkul, odatda sel xavfiga ega joylardagi
aholi o‗n daqiqa, ko‗pi bilan 1-2 soat avval ogohlantiriladi.
52
Sel oqimi ko„rinishlari
|
| |
? 
Takrorlash uchun savollar

19-bob.
AKMNING MOLIYAVIYISHLARI,
KUTUBXONA BUDJETI
Kutubxonalar budjet tashkiloti va ular davlat tomonidan
moliyalashtirilib, bu smeta asosida kutubxona faoliyatini tako-
millashtirishga jalb etiladi. Bundan tashqari, kutubxonalarda
budjetdan tashqari mablag‘ jalb etish yo‘li bilan maxsus hisob
asosida moliyalashtiriladi. Boshqa aylanma mablagMar rejadan
tashqari m e’yorlashtirilmaydigan aylanma mablag‘lar hisobla-
nadi. Ularning miqdori rejada belgilanmaydi. M e’yorlash
tirilmaydigan aylanma mablag‘larga, hisob-kitob raqami va
bankdagi boshqa hisob raqamidagi pul mablagMari, jo ‘natilgan
tovarlar, hisob-kitobdagi mablag‘lar kiradi. Kutubxona asosiy
mablag'ni davlat budjetidan oladi.
«Axborot-kutubxona faoliyati to‘g‘risida»gi Qonunning 8-mod-
dasi «Axborot-kutubxona muassasalarini davlat tomonidan qo‘l-
lab-quwatlash» deb ataladi. Unda bu tizimda belgilangan vazi-
falar quyidagicha ko‘rsatildi:
• ularning moliyaviy va moddiy-texnik bazasini mustah-
kamlash;
• axborot-kutubxona faoliyatini rivojlantirishga investitsiyalar
jalb etish;
• axborot-kutubxona faoliyatini amalga oshirishda soliq im-
tiyozlari va boshqa imtiyozlarni belgilash orqali amalga oshiriladi.
Shunga ko‘ra, kutubxonalar davlat budjetidan, budjetdan tash
qari mablag1 jalb etishning turli usullaridan foydalanadilar.
Moliyaviy resurslarni sarf etish bo‘yicha kutubxonaning hu-
quqi uning nizomida belgilangan. Hisobot davrida sarflanmagan
mablag kutubxonadan olib qo'yilishi yoki muassis tomonidan
navbatdagi moliyaviy ta’minlash hisobiga o‘tkazilishi mumkin emas.
AKMlar kichik va qo‘shma korxonalarga pulli
Takrorlash uchun savollar

2. Ishga aholini jalb etish;
3. AKM va boshqa kutubxona xodimlarini raqobat asosida islini
takomillashtirishgajalb etish.
Kutubxonalarda boshqa sohalarda bo‘lgani kabi, hisobotning
bo‘lishi yagona umumdavlat hisobotlari shaklini yaratishda, hisobot
ko‘rsatkichlari tizimini ishlab chiqishda, shuningdek, har bir
kutubxonadan o‘z vaqtida hisobot berib turishda ahamiyatlidir.
AKMlar uchun hisob va hisobotning yagona davlat shakli
hamda usullari joriy etilgan. Hisobotlar juda to‘g‘ri va aniq boMishi,
ishning haqiqiy ahvolini to‘g‘ri aks ettirishi kerak. Kutubxonalar
faoliyati haqida faqat davlat oldidagina emas, balki kitobxonlar va
aholi oldida ham hisobot beradilar.
AKMda yil davomida bajarilgan ishlar yuzasidan tuzilgan re-
jaga muvofiq hisobot berilib, yakun yasaladi. Yillik rejaning
belgilangan ko‘rsatkichlari tahlil qilinadi. Bajarilmay qolganlari-
ning sabablari aniqlanadi. Quyidan chiqib borgan hisobotlarga
asoslanib, mamlakat bo‘yicha kutubxonalar soni, ularning kitob
jamg‘armasi, adabiyotlaming o‘qilishi, kitob berilishi, qatnovlar
soni, elektron resurslar soni, ularga murojaatlar ahvoli, elektron
katalogning holati va o‘rtacha ish ko‘rsatkichlari aniqlanadi.
AKM, ARM va kutubxonada hisob-kitob ishlari uch xil yo‘l
bilan olib boriladi:
1. Dastlabki (tezkor yoki dolzarb) hisob.
2. Statistik hisob.
3. Buxgalteriya hisobi.
Servis korxonalarini texnik jihozlash me’yorlari va ekspluatatsiya qilish

159
jihozlarini xavfsiz ekspluatatsiya qilish.
O’quv mashg’ulotining maqsadi:
“Texnik ta’minlanganlik” tushunchasi. Ishlab
chiqarishni texnologik jihozlash; Servis korxonalarini asbob va moslamalar bilan ta’minlash.
Turli servis korxonalarini texnik jihozlash me’yorlari. Jihozlar va ularga eksplutatsiya qilish
tamoyillari. Servis jarayonida qo’llaniladigan materiallar. Jihozlarning tinimsiz va unumdor
ishlashini ta’minlash. Jihozlarning yuklanish rejasini tuzish. Servis korxonalarida ishlab
chiqarish jihozlarini xavfsiz ekspluatatsiya qilish qoidalari to’g’risida ma’lumot berishni ko’zda
tutadi.
Pedagogik vazifalar
:
·
Ishlab chiqarishni texnologik jihozlash;
·
Servis korxonalarini asbob va
moslamalar bilan ta’minlash;
·
Turli servis korxonalarini texnik
jihozlash me’yorlari;
·
Jihozlar va ularga eksplutatsiya qilish
tamoyillari;
·
Servis jarayonida qo’llaniladigan
materiallar;
·
Jihozlarning tinimsiz va unumdor
ishlashini ta’minlash;
·
Jihozlarning yuklanish rejasini tuzish;
·
Servis korxonalarida ishlab chiqarish
jihozlarini xavfsiz ekspluatatsiya qilish
qoidalari to’g’risida tushuncha va
ma’lumotlar berish.
O’quv faoliyati natijalari:
·
Ishlab chiqarishni texnologik jihozlash;
·
Servis korxonalarini asbob va
moslamalar bilan ta’minlash;
·
Turli servis korxonalarini texnik
jihozlash me’yorlari;
·
Jihozlar va ularga eksplutatsiya qilish
tamoyillari;
·
Servis jarayonida qo’llaniladigan
materiallar;
·
Jihozlarning tinimsiz va unumdor
ishlashini ta’minlash;
·
Jihozlarning yuklanish rejasini tuzish;
·
Servis korxonalarida ishlab chiqarish
jihozlarini xavfsiz ekspluatatsiya qilish
qoidalari
to’g’risida to’plagan
tushunchasini namoyon etadi.
Ta’lim berish usullari
Ko’rgazmali ma’ruza, suhbat
Ta’lim berish shakllari
Ommaviy, jamoaviy
Ta’lim berish vositalari
Ma’ruza matni, proektor
Ta’lim berish sharoiti
O’TV bilan ishlashga moslashtirilgan
auditoriya
Monitoring va baholash
Og’zaki nazorat: savol-javob
SERVIS KORXONALARINI TEXNIK JIHOZLASh ME’YoRLARI VA

160
1.2. Mashg’ulot mavzusi, uning maqsadi va o’quv faoliyati
natijalari bilan tanishtiradi.
Tinglaydilar
2-bosqich
Asosiy
bosqich
(55 daqiqa)
2.1. Rower Point dasturi yordamida slaydlarni namoyish
qilish va izohlash bilan mavzu bo’yicha asosiy nazariy
jihatlarini tushuntirib beradi
2.2.
O’tiladigan mavzuga tuzilmaviy mantiqiy chizma
asosida tushuncha berish;
2.3.
Texnologik jihozlar tanlashga ta’sir etuvchi
omillar.
2.4.
Servis korxonalarini texnik jihozlash me’yorlari;
2.5.
Servis korxonalarida ishlab chiqarish jihozlarini
xavfsiz ekspluatatsiya qilish to’g’risida malumot beradi.
2.6.
Talabalar bilimlarini faollashtirish va
mustahkamlash maqsadida quyidagi savollarni beradi:
Ø
Texnologik jixozni TX va JT dagi o’rni.
Ø
Texnologik jixoz tanlashga ta’sir etuvchi omillar.
Ø
Avtoservis korxonasi uchun jixoz tanlash usuli
Tinglaydilar,
yozadilar.
Talabalar berilgan
savollarga javob
beradilar.
3.1. Mavzu bo’yicha talabalarda yuzaga kelgan savollarga
javob beradi, yakunlovchi xulosa qiladi.
Savollar beradilar.
Raqamli elektron marketingning tashkil qilinishi

|
Raqamli elektron marketingning tashkil qilinishi
|
bet | 138/217 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 2,85 Mb. | | #236153 |
Bog'liq Raqamli iqtisodiyot-Darslik-18.02.2020
Elektron tijoratda ma’lumotlarni saqlash, o’qish va tanib olish uchun quyida tavsiflangan bir qancha kodlashtirish turlaridan foydalaniladi:
Shtrix-kodlar– bunda tovar oq va qora vertikal chiziqchalar shaklidagi grafik markirovka qilinadi va uning yordamida tovar haqidagi ma’lumotlarni avtomatik ravishda o’qish mumkin bo’ladi.
QR-kod – sensor tomonidan ikki o’lchamli tasvir sifatida aniqlaniladigan matritsaviy kod ko’rinishida bo’ladi. Bunda bitta kodga juda katta miqdordagi ma’lumotlarni hamda fotografiyalarni yozib qo’yish mumkin bo’ladi. Ma’lmotlar qancha ko’p bo’lsa, QR-kodning murakabliligi ham shuncha ko’p bo’ladi. Ma’lumotlarni o’qish uchun bir marta skanirovanie qilish kifoya bo’ladi.
NFC (Near Field Communication) – kontaktsiz ma’lumot uzatish tizimi bo’lib, bunda ma’lumot uzatuvchi va qabul qiluvchi qurilmalar orasida simsiz aloqa amalga oshiriladi.
3D-interfeysning uch o’lchamli kubiklari – dinamik kubikning har bir tomonida ma’lum bir massiv informatsiya saqlanadi. Ular virtual hamda to’dirilgan voqe’lik tizimlarida ishlatilishi mumkin.
Ushbu kodlarning birini tanlash uchun bajarilishi lozim bo‘lgan operatsiyalardan kelib chiqqan xolda optimal variantni tanlash tavsiya etiladi. Bu esa rahbarlar hamda biznes egalari bilan kelishgan xolda hal qilinadi.
Xozirgi paytda reklamalarning yangidan-yangi turlari shiddat bilan rivojlanib bormiqda. Bular jumlasiga ijtimoiy tarmoqlardagi reklamani, elektron pochta orqali reklamani, qidiruv tizimlaridagi reklamani va YouTube orqali reklamani kiritish mumkin. Internet tufayli operativ, tezkor va aniq analitikadan foydalangan holda biznes samarador boshqaruv yechimlarini qabul qila boshladi. Buning natijasida oldin mavjud bo;lmagan yangi mutaxassisliklar, shu jumladan, SEO-mutaxassis (axtaruv optimizatsiyasi bo’yicha mutaxassis), SEO-kopirayter, SEO-rerayter, SMM-mutaxassis (ijtimoiy tarmoqlarda reklama qilish bo’yicha mutaxassis), content-menedjer, reklama kompaniyalarini sozlash bo‘yicha mutaxassis (Googe Ad|words), ma’lumotlarni elektron pochtadan jo’natish bo’yicha mutaxassis, infografika bo’yicha mutaxassis (vizualizator), HTML-koder, YouTube kanalida reklama qilish bo’yicha mutaxassis va boshqalar.
Elektron biznesni, saytni, korporativ blogni reklama qilishning marketing strategiyasi kompaniyaning bozorga muvaffaqiyatli kirib borishi, on-line va off- line biznesda faoliyat ko‘ratishi va ularnda muvaffaqiyat qozonishi uchun zarurdir.
|
| |
Texnologik jihozlariga texnik xizmat ko’rsatish, ta’mirlash tizimi va ularni yangilash va

163
tashkil etish;
2.5. Texnologik jihozlarni davlat texnik nazoratidan
o’tkazish to’g’risida malumot beradi.
2.6.
Talabalar bilimlarini faollashtirish va
mustahkamlash maqsadida quyidagi savollarni beradi:
Ø
Texnologik jixozlarga ta’sir etuvchi omillar.
Ø
Texnologik jixozlarga TX va ta’mir o’tkazish tizimi.
Ø
Texnologik jixozlarga TX va ta’mirni tashkil etish.
Talabalar
berilgan savollarga
javob beradilar.
3.1. Mavzu bo’yicha talabalarda yuzaga kelgan
savollarga javob beradi, yakunlovchi xulosa qiladi.
Savollar beradilar.
mavsumlar - Kutubxonashunoslik

yicha nazorat qilish imkoni bo‘ladi. Har oy va chorak yakunida
ish yakunlari AKM xodimlari bilan birgalikda kutubxona ken-
gashi yig‘ilishida muhokama qilinadi. Erishilgan ko‘rsatkichlarni
rejadagi vazifalar bilan taqqoslab, ishdagi xato va kamchiliklar
aniqlanib, mutaxassis xodimlar mavjud kamchiliklarni bartaraf
etish bo‘yicha chora-tadbirlami belgilashadi.
Rejalarning bajarilishini muntazam nazorat qilish va tek-
shirish, mutaxassis xodimlar va faoUaming ishlarini tashkil etishda
muhim rol o‘ynavdi.
Oylik ish rejasida belgilangan vazifalar kalendar jadval
ko‘rinishida aks etadi. Jadvalning ko‘rinishi taxminan shunday,
unda ustunlar berilishi, dastlab tartib raqami, tadbirning nomi,
o‘tkazish muddati, o ‘tkazish joyi, mas’ul, o‘tkazilganligi ha
qida belgi qo‘yiladi. Kutubxonachi xodim o‘z bo‘limida kunlik
olib borilayotgan ishlarni, kutubxona kundaligida har kungi
ko‘rsatkichlarni hisoblab chiqadi, jamg‘armani o‘rganish, to‘l-
dirish, chiqarish, kitobxonlar bilan ishlash, xizmat qilish, uslu
biy ishlar kiritiladi.
Joriy rejalarning bir turi dolzarb epizodik rejalardir. Bu re-
jalar masalalar, voqealar bo‘yicha tuziladi. Epizodik rejalar,
Oliy Majlis tomonidan qabul qilingan qonunlar, qarorlar,
Prezident Farmonlari, saylovlar o‘tkazish, ekish va yig‘im-terim
mavsumlari, davlat arboblari, yozuvchilar, taniqli shaxslar yubi-
leylarini o‘tkazish bo‘yicha tuziladi.
Yaku - Касбий психология

|
Касбий психология Pdf ko'rish
|
bet | 137/207 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 6,46 Mb. | | #237153 |
Bog'liq avtomabillar texnik ekspluatasiyasi3.
Yaku
niy bosqich
(10
daqiqa)
Mustaqil ishlash uchun “Servis jihozlariga TX va JT
o’tkazish” mavzusini taqdim etadi va Insert texnikasi
asosida mazkur o’quv materialini o’rganib kelish
vazifasini beradi.
Vazifani yozib
oladilar.
3-ilova
4-ilova
Servis jihozlariga TX va JT o’tkazish tizimi.
Texnologik jihozlar avtomobil kabi ishlash davomida yeyilish, plastik deformatsiya, zanglash, fizik-
kimyoviy o’zgarishlar va boshqa sabablarga ko’ra o’zining texnik xolatini o’zgartiradi, buzilishlar,
nosozliklar paydo bo’ladi.
Asbob uskunalar murakkabligi va puxtaliliga qarab tez almashtiriladigan va uzoq muddat
ishlovchilarga bo’linadi. Ularning ishlash qobilyati va resursini oshirish uchun ma’lum texnik servis
va ta’mirlash ishlari amalga oshiriladi.
Texnologik jihozlarga murakkabligiga qarab quyidagi ishlar rejalashtiriladi:
-
kundalik xizmat (KX);
-
davriy texnik xizmat (TX):
-
joriy ta’mir (JT):
-
mavsumiy xizmat (MX);
-
o’rta ta’mir (O’T):
-
mukammal ta’mir.
5-ilova
Texnologik jihozlarga TXK va ta’mirlash
ishlarini tashkil etish.
Texnologik jihozlarni o’rnatish, texnik xizmat ko’rsatish va ta’mirlash jihoz ishlab
chiqargan firma vakillari yoki avtoservis korxonasi bosh mexanik xizmatchilari tomonidan amalga
oshirilishi mumkin. Bosh mexanik bosh muxandisga bo’ysinadi. Ushbu xizmat xodimlari
texnologik jihozlarni umumiy ro’yxatini olib boradi, TX va ta’mir o’tkazish rejalarini tuzadi,
xisobotlar tayyorlaydi, jihozlarni qabul qilish va topshirish dalolatnomalarini tuzadi. Bundan
tashqari xodimlarni yangi jihozlar bilan ishlashga o’qitadi, malakasini oshiradi hamda texnika
xavfsizligi talablariga rioya qilishni ta’minlaydi.
Bosh mexanik shtati avtoservis korxonasidagi jihozlar soni, murakkabligiga qarab aniqlanadi va
ular asosan 2-6 malakali (razryad) chilangar-mexaniklar va elektrkilardan tashkil topadi.
|
| |
Namangan Institute of Engineering and Technology

Namangan Institute of Engineering and Technology
nammti.uz
10.25.2023
Pg.121
P - harakatchan kalpoqchali;
U- Usimon trubali;
PK - harakatchan qalpoqchali va undagi kompensator bilan.
Sanoatda suyuq va gaz muhitining temperaturasi 60÷600°S gacha o’zgargan sharoitda
ishlatiladigan qobiq quvirli issiqlik almashinish qurilmalarining ayrim parametrlari 1.1- jadvalda
keltirilgan.
1.1-jadval
Namangan Institute of Engineering and Technology

|
Namangan Institute of Engineering and Technology Pdf ko'rish
|
bet | 136/693 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 15,56 Mb. | | #228860 |
Bog'liq ТўпламNamangan Institute of Engineering and Technology
nammti.uz
10.25.2023
Pg.123
координате Y (углу места) (сигнал DIR2), количество импульсов, которое необходимо
отработать драйверами (шаговыми двигателями) по координате Х (сигнал СР1) и по коорди-
нате Y (сигнал СР2).Контроллер наведения на Солнце принимает сигналы с четырех конечных
выключателей (КВ1–КВ4): Х1, Y1 и Х2, Y2 – начальные и конечные положения рамы по коорди-
нате Х и Y.
Рис. 1. Функциональная схема АФЭУ
В контроллере реализованы два режима работы: режим ручного регулирования
положения рамы от внешней ПЭВМ и режим автоматического слежения за Солнцем. В
режиме ручного регулирования от внешней ПЭВМ любое положение рамы по обеим
координатам передается в контроллер по протоколу RS 485. При этом перемещение воз-
можно по азимуту на 360°, а по углу места 180°. Это отладочный режим.
Перемещения происходят дискретно через 3° по обеим координатам, пока не
выровняются сигналы в обеих плоскостях в каждом фотодатчике по обеим координатам.
Допустимая погрешность (порог срабатывания) между сигналами в наклонных плоскостях
фотоэлементов датчика, при которой необходимо проводить перемещение по координатам,
составляет 5 % (эта величина может устанавливаться в контроллере). .На рис. 3 приведено
рабочее окно программы управления контроллером наведения на Солнце в режимах
отладки.
Таблица 1.
Алгоритм наведения СБ на Солнце
Наведение по координате Х
Направление перемещения рамы
I
A
–I
B
>0,05I
A
Влево
I
A
–I
B
<0,05I
A
Вправо
-0,05<I
A
–I
B
<0,05I
A
Нет перемещения
I
A
=I
B
=I
C
Нет перемещения (СБ в тени)
I
C
>I
B
, I
C
>I
A
Перемещение в начальное положение
Наведение по координате Y
Направление перемещения рамы
I
D
–I
E
>0,05I
D
Вверх
I
D
–I
E
<0,05I
D
Вниз
-0,05<I
D
–I
E
<0,05I
D
Нет перемещения
I
D
=I
E
= I
F
Нет перемещения (СБ в тени)
I
F
>I
E
, I
F
>I
D
Перемещение в начальное положение
Примечание: I
A
, I
D
иI
B
, I
E
- токи в правой и левой частях датчиков; I
C
, I
F
– в тыловой
части датчиков.
|
| |
Namangan Institute of Engineering and Technology

|
Namangan Institute of Engineering and Technology Pdf ko'rish
|
bet | 137/693 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 15,56 Mb. | | #228860 |
Bog'liq ТўпламNamangan Institute of Engineering and Technology
nammti.uz
10.25.2023
Pg.124
В моменты отсутствия перемещения шаговые двигатели не потребляют энергии. Для
уменьшения рывков и качаний при перемещении рамы в программном обеспечении
контроллера заложен режим позиционирования, то есть в шаговом электроприводе идет
ограничение по скорости и ускорению при перемещении рамы от одного положения к
другому.
Суммарная потребляе мая энергия электроприводами на установке при перемещении
по азимуту и углу места с начального положения и до максимального положении и воз-
вращения до начального положения (суточный цикл) составляет 7100 Вт·с или 1,97 Вт·ч, что не
превышает 1 % от суточного значения выработанной энергии.
Рис. 3. Рабочее окно программы управления контроллером наведения на Солнце
Контроллер заряда-разряда аккумуляторной батареи (КЗРАБ) реализует экстремальное
регулирование мощности СБ, имеет незначительное энергопотребление и повышает
эффективность использования солнечной батареи до 98,0…99,5 %. Основным критерием,
принятым при разработке схемы контроллера является достижение максимального КПД, т. е.
обеспечение минимума потерь мощности. В результате теоретических расчетов и
экспериментальных исследований определено, что оптимальная частота преобразования,
позволяющая
получить
приемлемые
массогабаритные
показатели
фильтров
преобразователя при минимальных потерях находится в области 40…50 кГц.
Таким образом, элементом, определяющим время переходных процессов, является
выходной дроссель. Поэтому при разработке программы между введением управляющего
воздействия и измерением выходных параметров введена пауза длительностью более 10 мс.
Выводы:
1.
Спроектирована автономная фотоэлектрическая энергетическая установка с учетом
требованием полной автономности функционирования и максимальной выходной
мощностью 1,5 кВт с экстремальным регулированием мощности солнечных батарей и их
автоматическим слежением за Солнцем.
2.
Теоретически показано, что эффективность использования солнечной батареи по
энергии при оптимальной освещенности должна быть не менее 95% с учетом регулирования
экстремума мощности.
3.
Разработанный
контроллер
заряда-разряда
аккумуляторной
батареи
с
экстремальным регулированием мощности имеет малое энергопотребление и повышает
|
| |
Reklamatsiya – - Moliyaviy va boshqaruv tahlili pv doc

179
mavjud bo‘lishi
uni butligini ifodalaydi, ayniqsa, murakkab turdagi
mahsulotlarni butligiga e’tibor qaratilmog‘i lozim. Korxona to‘liq
butlangan mahsulotlarni standart va texnik
shartlar talablariga javob
beradigan holda iste’molchilarga jo‘natishi shart. Butlanmagan mahsulot
realizatsiya va ishlab chiqarish jarayonini sekinlashtiradi. Natijada
aylanma mablag‘lar aylanishi sekinlashadi, korxonani iqtisodiy jihatdan
nochor holatga keltiradi. Traktor, avtomobil
tayyor mahsulot deb
hisoblanadi, qachonki ularga tegishli asboblar,
ehtiyot qismlar bilan
butlangan bo‘lsa.
Iste’molchi mahsulot yetkazib beruvchiga kafolat muddati davo-
mida reklamatsiya bildirishi va jarima undirib olish huquqiga ega.
Mahsulot butlangan (komplekt)ga ega bo‘lishi kerak.
Shundagina u
tayyor mahsulot deb hisoblanadi.
Yengil sanoatda mahsulot nav (sort)larga bo‘linadi. Mahsulot nav
(sort)larga bo‘linganda uning sifatini quyidagi ko‘rsatkichlar
orqali
ifodalash mumkin:
1. O‘rtacha nav (sort)lilik koeffitsiyenti.
2. O‘rtacha mahsulot birligini sotish bahosi.
38-jadval
Aksionerlik jamiyatida «A» turdagi mahsulot sifati tahlili
Ishlab chiqarilgan
mahsulot, (dona)
Jami
mahsulotdagi
ulushi, (%)
Ishlab chiqarilgan
mahsulot qiymati
(ming so‘m)
Ko‘rsat-
kichlar
Mahsulot
birligini
bahosi,
so‘m
biznes-
rejada