-amaliy mashg‘ulot - Texnologiya umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik

86
86
polimer loyidan kitobcha shaklidagi brelok yasashning
texnologik xaritasi
T/r
1
2
3
4
Ish
ketma-ketligi
Ish eskizi
(yoki texnik
rasmi)
Asboblar
jihoz va
moslama-
lar
О‘lchov va
rejalash
Ish
Oq rangli polimer loyi
metall chizg‘ich yoki
pichoq bilan kesib
olinib, maxsus mashina
orasidan o‘tka zib (yoki
jo‘va yordamida)
yoyiladi
Qalinligi bir xil holda
to‘rtburchak shaklida
kesiladi. Teng yarmidan
ikki qismga bo‘lib
ustma-ust qo‘yi ladi.
Shu jarayon yana ikki
marta
takrorlanadi
Polimer loylarini
ustma-ust qo‘yib
birlashtiriladi va
chetlaridan kesib to‘g‘ri
to‘rtburchak
shakliga
keltiri lib, kitobcha
varaqlari hosil qilinadi
Kitobcha qismlarining
faqatgina 3 ta tomoniga
kitob varaqlariga
o‘xshatib yog‘och
cho‘p va metall
chizg‘ich yordamida
ishlov beriladi
metall
chizg‘ich
metall
chizg‘ich
metall
chizg‘ich
metall
chizg‘ich
pichoq
pichoq
pichoq
–
maxsus
mashina,
jo‘va
–
–
yog‘och
cho‘p
88
88
9
10
11
12
Folga qog‘ozi olinib
g‘ijimlanadi. Yoyilgan
loy ustiga folga qog‘oz
qo‘yilib, ustidan jo‘va
yuritiladi. Loydan folga
qog‘ozi ehtiyotkorlik
bilan ajratib olinadi
Yoyilgan yashil
rangli polimer loyi
tomonlaridan 1
mm
qoldirilib metall
chizg‘ich yoki
pichoq bilan kesilib,
kitobchaning muqova
qismi tayyorlanadi.
Kitobcha asosi
muqova
qismiga super
yelimi yoki yelimli
pistolet yordamida
yopishtiriladi. Ortiqcha
qismlari kesib tashlanadi
Kitobcha muqova qismi
ustida chiroyli dizayn
hosil qilish uchun to‘q
sariq rangli polimer
loyidan tuxumsimon
shakl tayyorlanib,
diagonal holatda ikki
qismga bo‘linadi. Ularni
birlashtirib, yurakcha
shakli hosil qilinadi.
Metall chizg‘ich yoki
pichoq
bilan chetlari
kesib tekislanadi. Ustiga
oddiy osh tuzi sepib,
bosib chiqiladi
Muqova ustiga
yurakcha super
yelimi yoki yelimli
pistolet yordamida
yopishtiriladi
–
metall
chizg‘ich
metall
chizg‘ich
–
–
pichoq
pichoq
–
jo‘va,
folga
qog‘oz
yelimli
pistolet
–
yelimli
pistolet
90
90
26-§.
3D RUCHKADA HAR XIL UCH O‘LCHAMLI
OBYEKTLAR YASASH
3D ruchka
– har xil uch о‘lchamli shakllar chizish uchun ishlati ladigan asbobdir.
Uning asosiy xomashyosi polimer materiallari hisoblanadi.
“D”
– bu inglizcha “doodler” sо‘zidan olingan bо‘lib, “ixtiyoriy ravishda
boshqa biror narsa bilan shug‘ullanish” ma’nosini bildiradi. Masalan, telefonda gap-
lashayotganingizda yoki televizor tomosha qilayotganingizda ixtiyoriy ravishda turli
shakl va rasmlarni chizish.
Bu asbob Sizga uch о‘lchamli shakllarni yaratishga yordam beradi. U Sizning
ijodkorlik qobiliyatlaringizni yanada rivojlantirishga xizmat qiladi. Bundan tashqari,
havoda betakror tasvirlar hosil qilish imkoniyatini ham yaratadi.
Siz 3D printer haqida eshitgansiz. Uning yordamida hajmli qismlar,
turli mahsulot
va modellar yaratiladi.
“3Doodler” deb atalgan dunyodagi birinchi 3D ruchka Amerikaning “Wobble-
Works” kompaniyasi tomonidan ishlab chiqilgan. 3D ruchkani ishlab chiqarilishiga
asosiy sabab, 3D printer yordamida tayyorlangan turli mahsulot va modellarning
kamchiliklarini tuzatishdan iborat bо‘lgan. Bu g‘oya kompaniyaning asoschilari
Maks Boug va Piter Dilvortlar tomonidan о‘ylab topilgan.
“3Doodler” muvaffaqiyatidan sо‘ng boshqa kompaniyalar tomonidan ham 3D
ruchkalar ishlab chiqarila boshlangan. 3D ruchkalarni ishlab chiqarilishi natijasida
yangi san’at turi “3D ruchka art” (3D ruchka yordamida yaratilgan san’at) paydo
bо‘ldi.
Bugungi kunda foydalanilayotgan 3D ruchkalar ishlash prinsipiga kо‘ra ikki turga
bо‘linadi: