Tizimli dasturlashning ta'rifi, tizimli dasturiy ta'minot va uning tarkibiy qismlari to'plami

|
Tizimli dasturlashning ta'rifi, tizimli dasturiy ta'minot va uning tarkibiy qismlari to'plami
|
bet | 39/78 | Sana | 19.02.2024 | Hajmi | 209,36 Kb. | | #158808 |
Bog'liq Tizimli dasturlash javoblar Tizimli dasturlashning ta'rifi, tizimli dasturiy ta'minot va uning tarkibiy qismlari to'plami.
45
Tizimli dasturlash (yoki tizim dasturlash)
ta'minotini dasturlash faoliyati. Tizimli dasturlashning oddiy yoki amaliy dasturiy ta'minotga nisbatan asosiy farq qiluvchi xususiyati shundan iboratki, amaliy dasturlash foydalanuvchiga xizmat ko'rsatuvchi dasturiy ta'minotni yaratishga qaratilgan (masalan, matn protsessori), tizimli dasturlash
kompyuter texnikasi uchun
xizmat ko'rsatadigan dastur yaratishga qaratilgan (masalan, diskni birlashtiruvchi). Bunda qo'shimcha ravishda qurilmalar xaqida yanada xabardorlik yuqori bo'lishi kerak.
Tizimli dasturlash
– bu umumiy dasturiy ta’minotni yaratish
jarayoni bo’lib Operatsion tizim, dasturlash tizimlari, boshqaruvchi va tekshiruvchi (tashhislovchi) dasturlarni tuzishga asosiy etibor beradi.
Amaliy dasturlashlash
amaliy (tadbiqiy) dasturlarni tuzish va taxlashga (otladka) mo’ljallangandir.
Dastur taminoti ikki turga bo’linadi – tizimli va amaliy dasturiy taminoti.
Tizimli Amaliy
Modul turlari va kutubxona yaratish tamoyillari.
Dasturiy ta'minotni ishlab chiqishda modul turlari va kutubxona yaratish haqida gap ketganda, modullilik, qayta foydalanish va texnik xizmat ko'rsatishni ta'minlash uchun bir nechta tamoyillarga amal qilinadi. Mana bir nechta asosiy tamoyillar:
Yagona javobgarlik printsipi (SRP):
Har bir modul yoki kutubxonaning yagona mas'uliyati yoki maqsadi bo'lishi kerak.
Ushbu tamoyil modullarning yo'naltirilganligini, birlashtirilganligini va tushunish va saqlashni osonlashtiradi.
Xavotirlarni ajratish:
- Modullar va kutubxonalar turli mo'ljallangan bo'lishi kerak.
|
muammolar yoki
|
funksiyalarni
|
hal qilish uchun
|
46
|
|
|
|
- Ushbu tamoyil tizimning turli
|
tomonlarini
|
mustaqil modullarga
|
ajratish orqali
|
modulli dizaynni targ'ib qiladi, ularning har biri ma'lum bir tashvish uchun javob beradi.
|
3. Modullik:
|
|
|
- Modullar va kutubxonalar o'z-o'zidan o'z ichiga
|
olgan
|
va inkapsulyatsiyalangan
|
kod birliklari
|
bo'lishi
|
kerak.
|
Modullik kodni yaxshiroq tashkil qilish, oson texnik xizmat ko'rsatish va modullarni turli kontekstlarda qayta ishlatish imkoniyatini beradi.
Abstraksiya:
Modullar va kutubxonalar abstraktsiyalarni taqdim etishi va keraksiz amalga oshirish tafsilotlarini yashirishi kerak.
Abstraksiya modul foydalanuvchilariga ichki ishlarni bilishga hojat qoldirmasdan, u bilan yuqori darajada o‘zaro aloqa qilish imkonini beradi.
Inkapsulyatsiya:
Modullar va kutubxonalar o'zaro ta'sir qilish uchun aniq belgilangan interfeysni ta'minlab, ularning ichki holati va xatti-harakatlarini qamrab olishi kerak.
Inkapsulyatsiya ichki dasturni himoya qiladi va modullardan ichki tafsilotlarga tayanmasdan mustaqil foydalanishni ta'minlaydi.
Qayta foydalanish imkoniyati:
Modullar va kutubxonalar qayta foydalanish imkoniyatini hisobga olgan holda ishlab chiqilishi kerak.
Qayta foydalanish mumkinligi kodni samarali qayta ishlatish imkonini beradi, ishlab chiqish vaqtini va kuchini kamaytiradi.
Kutubxonalar aniq belgilangan va hujjatlashtirilgan interfeyslarni taqdim etishi kerak, bu esa boshqa ishlab chiquvchilar uchun ularni tushunish va ulardan foydalanishni osonlashtiradi.
Bo'shashmasdan ulash:
Modullar va kutubxonalar bir-biriga bog'liq bo'lmagan holda modullar orasidagi bog'liqlikni minimallashtirishi kerak.
Bo'shashmasdan ulanish moslashuvchanlikni oshiradi, chunki bitta moduldagi o'zgarishlar boshqa modullarga sezilarli ta'sir ko'rsatmaydi.
Yuqori muvofiqlik:
Modullar va kutubxonalar yuqori uyg'unlikka ega bo'lishi kerak, ya'ni ular tarkibidagi komponentlar bir-biri bilan chambarchas bog'liq va ma'lum bir funksionallikka erishish uchun birgalikda ishlaydi.
47
Yuqori muvofiqlik kod bazasining barqarorligi va o'qilishiga yordam beradi. Ushbu tamoyillarga rioya qilish orqali ishlab chiquvchilar modulli va qayta foydalanish mumkin bo'lgan modullar va kutubxonalarni yaratishi mumkin, bu kod sifatini, barqarorligini va dasturiy ta'minotni ishlab chiqishning umumiy jarayonini yaxshilaydi.
|
| |