nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Tezkor boshqarish - Аxborot xisoblash tizimlari. Аxborot-xisoblash tizimlarining turlari va vazifalari

|
Аxborot xisoblash tizimlari. Аxborot-xisoblash tizimlarining turlari va vazifalari
|
bet | 5/6 | Sana | 22.09.2024 | Hajmi | 285,53 Kb. | | #271951 |
Bog'liq 4-Ma\'ruzaTezkor boshqarish tizim ostisi, ishlab chiqarishni bevosita boshqarishdan tashqari, shuningdek materiallar oqimi, ta’minot va mollarning sotilishi (logistika), korxonaga qilingan sarf-xarajatlarning hisobini (kontrolling) bajaradi. Moliyaviy menedjment tizim ostisi moliyaviy rejani va korxona buyurtmalar portfelini, xo‘jalik faoliyati natijaJarini tahlillashga javobgar. Buxgalterlik hisob tizim ostisi, mehnatni hisobga olish va mehnat haqi, mol-mulk narxi, asosiy vositalar, moliyaviy operatsiyalarning natijalar hisobotlarini tuzishni ta’minlaydi. Ta’minlash tizim ostilarining tarkibi ancha turg‘un va AXT ning ishlatilish sohalaridan kam bogiiq boiadi. Ta’minlash tizim ostilarining tarkibi ancha turg‘un va AXT ning ishlatilish sohalaridan kam bogiiq boiadi. 1. Axborot ta ’minoti boshqarish tizimida aylanayotgan axborotni tashkil qilish shakli va joylashtirish, yechimlarni joriy etilgan hajmi bo‘yicha yig‘indisidan iborat. Boshqacha so‘z bilan aytilganda, axborot ta’minoti - bu tizimning axborot bazasini yaratish vositalari va usullari, o‘z tarkibiga axborotoi kodlashtirish va turlarga ajratish tizimi, hujjalami unifikatsiyalangan tizimi, axborot oqimlarining sxemasi, axborotlar bazasini yaratish usullari va tamoyillaridir. 2. Texnik ta’minoti - tizimda axborotlarni o‘zgartirishdagi texnologik jarayonda ishlatiladigan texnik vositalaming majmuasi. Birinchi navbatda, hisoblash mashinalari, tashqi qurilmalari, axborot uzatish kanallari va qurilmalari. 3. Dasturiy ta’minoti - funksional masalalami yechish uchun zarur boigan doimiy ishlatiladigan dasturlar va foydalanuvchiga ishlash jarayonida eng ko‘p qulayliklar ta’minlovchi, hisoblash texnikasini eng ko‘p samara bilan ishlatishga imkon beruvchi dasturlardan iborat. 4. Matemaiik ta ’minoti - tizimda ishlatiladigan axborotlarga ishlov berishning matematik usullar, modellar va algoritmlanning jamlamasidan iborat.
|
| |
Takrorlash uchun savollar - Referatni birovdan ko’chirgan hamda birovga ko’chirtirgan har ikkala talabaga ham "0" ball qo’yiladi

|
Referatni birovdan ko’chirgan hamda birovga ko’chirtirgan har ikkala talabaga ham "0" ball qo’yiladi
|
bet | 12/13 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 170,63 Kb. | | #238426 | Turi | Referat |
Bog'liq Mustaqi top Tarix Takrorlash uchun savollar
Tushuncha nima?
Tushuncha qanday mantiqiy usullar yordamida hosil qilinadi?
Tushuncha va so’z o’rtasida qanday aloqa mavjud?
Tushunchaning mazmuni va hajmi deganda nimani tushunasiz, ular o’rtasida qanday munosabat mavjud?
Tushunchaning qanday turlari mavjud?
Tushunchalar o’rtasida qanday munosabatlar bor?
Tushunchani chegaralash va umumlashtirish amallarining maqsadi va mohiyati nimada?
Tushunchani bo’lishning mohiyati nimadan iborat?
Tushunchani ta’riflashning bilishda qanday ahamiyati bor?
Ta’riflashga o’xshash usullar qanday hollarda qo’llaniladi?
Mustaqil o’rganish uchun topshiriqlar va tavsiyalar
Tushunchaning mazmuni va hajmi, ular o’rtasidagi munosabatni konkret misollar yordamida o’rganing.
Tushunchaning turlari va tushunchalar o’rtasidagi munosabatlarning har bir turiga bittadan misol keltiring.
Tushunchani chegaralash va umumlashtirishga misollar toping.
Tushunchani bo’lish qoidasi buzilgan hollarga misollar keltiring, yo’l qo’yilgan xatoning sababi va mohiyatini tushunib oling.
Ta’riflash qoidalari buzilgan hollarga misollar keltiring va ularni tuzatish yo’llarini toping.
Ta’riflashga o’xshash mantiqiy usullarga oid materiallar bilan batafsil tanishib chiqing.
XULOSA VA TAVSIYALAR
Bugungi kunda ta’lim jarayonida qo’llab ko’rilib, yaxshi samara berayotgan ilg’or ta’lim tajribalaridan biri bu – modulli o’qitish tizimidir. Jamiyatini isloh qilishning hozirgi bosqichida oliy ta’limning oldida turgan muhim vazifalardan biri talabalarning mantiqiy fikr yuritish madaniyatini rivojlantirish, xususan, ularning mustaqil ijodiy fikrlash qobiliyatini takomillashtirishdan iborat. Uning dolzarbligi o’quv jarayonida yangi informasion texnologiyalarning qo’llanishi va, umuman, ko’z o’ngimizda informasiya sivilizasiyasining shakllanayotgani bilan yanada ortadi. Mazkur vazifani hal yetishning samarli vositalaridan biri talabalarni bilishning umummantiqiy metodlari, dalili muhokama yuritish usullari bilan qurollaitirishdir. Mantiqning “Tushuncha, tushunchani bo’lish va ta’riflash” mavzusining chuqur o’rganishi bu ishni amalga oshirishni ancha osonlashtiradi.
Referat mana shu masalalarni amalga oshirish maqsadida “Mantiq” fanidan «Tushuncha, tushunchani bo’lish va ta’riflash» mavzusi bo’yicha pedagogik texnologiyalar loyihalashtirildi va rejalashtirildi va bajarilgan ishlarning xulosasi sifatida quyidagilarni keltirish mumkin:
«Tushuncha, tushunchani bo’lish va ta’riflash» mavzusi uchun ta’lim texnologiyasi modeli ishlab chiqildi;
Darsning ta’lim texnologiyasi modelida o’quv mashg’ulotining rejasi, darsning maqsadi, kutiladigan o’quv faoliyati natijalari va mustaqil ishlash uchun topshiriqlar keltirilgan;
|
| |
Psixikani vujudga kelishi va evolutsiyasi Reja: Inson psixikasini umumiy qonuniyatlari

|
Psixikani vujudga kelishi va evolutsiyasi Reja: Inson psixikasini umumiy qonuniyatlari
|
Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 6,16 Kb. | | #236712 |
Bog'liq Psixikani vujudga kelishi va evolutsiyasi-kompy.info
| xmlns:w="urn:schemas-microsoft-com:office:word"
xmlns="http://www.w3.org/TR/REC-html40">
Psixikani vujudga kelishi va evolutsiyasi
Psixikani vujudga kelishi va evolutsiyasi Reja: 1. Inson psixikasini umumiy qonuniyatlari 3. Evolutsiyada tabiiy tanlanishning olib u: Psixik jarayonlarni; bilish jarayonlari, emotsial va irodaviy jarayonlarni Psixik xususiyatlarni; xarakter, temperament Psixik holatlarni; affekt, frustratsiya va b. Larni organish qator birlamchi tamoyillarga tayanadi, bu tamoyillar tadqiq etilayotgan obyektlarni mazmunli bayon etish, ularni umumlashtirib izohlash, shuningdek, ilmiy farazlarni ilgari surib, ularni tekshirish imkonini beradi. Psixologiyaning asosiy matodli tamoyillari sifatida quyidagilar kolum sabab, qonuniyatga koladi. 2. Ong va faoliyatning birligi tamiyili-ongva faoliyatuzviy birlikni tashkil etadi, lekin ular bir-biriga aynan orib chiqilgandagina tori tushuncha hosil bolgan xususiyatlarining taz ichiga olgan borganishda ularni bir tomondan, organizmning biologik tuzilishi va faoliyat nuqtai nazaridan, ikkincha tomonidan ijtimoiy rivojlanish qonunlari yordamida tushuntirib berishga harakat qiladilar. Birinchi vaziyatda psixika va xulq-atvorning irsiyat bilan belgilanadigan tugliq borganuvchi ushbu yondashuvdan tashqari boshqa yondashuvlar ham mavjud. Masalan, fransiyalik biolog-olim birinchilar qatorida sinantrop odamning qoldiqlarini aniqlagan tadqiqotchi antropolog va taraqqiyparvar arbob Per Teyyer de Sharden ushbu muammoni oun ravishda taraqqiy etishi qoidalariga tayanib ish kotmasdan, idrokli xulq-atvor darajasida tugaydi. Psixikaning inson darajasidagi keyingi rivojlanishi xotira, nutq, tafakkur va ong hisobidan faoliyatning murakkablashishi va atrof-olamni tadqiq etish vositasi sifatidagi mehnat qurollarining takomillashishi, shuningdek, belgi tizimlarining kashf etilishi va keng qorganiladigan ilm sohasi sifatida qaralgan. Buning asosiy sababi shundaki, organish boladigan ichkarida kechadigan jarayonlar, holatlar sifatida talqin etilgan. Masalan, Rene Dekartning tazidan olgan narsa boliqdir. Oyib, uni ajratgan holda talqin etish g'oyalariga qarshi kurash avj olib ketgan edi bundan 100 yilcha muqaddam I.M.Sechenov tomonidan his etiladigan va amalga oshiriladigan psixologik faoliyatlarning orinishlar haqidagi fan deb hisoblangan. Psixologiyani ruhiy hayotning ozaro aloqaga kirishadi, u ornini topishga intiladi. Bunday aks ettirish jarayonida, atrof-muhitning targanish obyekti boTIBORINGIZ UCHUN TASHAKKUR!
http://kompy.info
| |
Internet orqali kirish mumkin boʻlgan veb-sahifalar toʻplami bu nima?

|
Internet orqali kirish mumkin boʻlgan veb-sahifalar toʻplami bu nima?
|
bet | 1/2 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 17,42 Kb. | | #235907 |
Bog'liq 5-sinf
22.05.2024
Test
Internet orqali kirish mumkin boʻlgan veb-sahifalar toʻplami bu nima?
Web sayt B) Qidiruv tizimi C) Veb-brauzer D) WWW
Ma’lumotlar bazasi yoki internet tarmogʻidan ma’lumot topish uchun foydalaniladigan xizmat nima deb ataladi?
WWW B) Veb-brauzer C) Web sayt D) Qidiruv tizimi
Veb-sahifalarni tarjima qiluvchi va ochib ko‘rsatuvchi dastur nomi toping.
WWW B) Veb-brauzer C) Web sayt D) Qidiruv tizimi
Siz kirishni xohlagan veb-sayt manzili yoziladigan maydon bu…?
Qayta yuklash B) Manzil paneli C) Sahifa qutisi D) Maydon bo’lagi
Oson qidirish va foydalanish uchun tartibga solingan maʼlumotlar toʻplami nima deb nomlanadi?
Ma’lumot B) axborot xavfsizli C) Ma’lumotlar bazasi D) Google Search
Hujjat yaratishda foydalanilgan manbani aniqlash va uni manbalar roʻyxatida keltirish nima deb ataladi?
A) Reference B) Plagiat C) Bibliografiya D) Server manbai
Birovning hujjatlaridan havola keltirmasdan nusxa ko‘chirish nima deyiladi?
A) Bibliografiya B) Reference C) Plagiat D) Server manbai
Sizga email manzilingiz boʻlish imkonini beruvchi kompaniya nomi bu. ?
A)Provayder B) Email manzili C) Elektron pochta D) Web server
Send tugmasini bosganingizdan keyin provayderingiz yuborguniga qadar xatlar saqlanadigan papka nima deb ataladi?
Onlayn yuborish B) Oflayn yuborish C) Outbox D) Outlook
Email akkauntingizdagi siz bilgan insonlarning email manzillari saqlangan joy nima deyiladi?
Outlook B)Adres book C) Outbox D) Drafts
Biror ma’lumotni qabul qilish, Inbox papkasiga biror kishidan xat kelsa, uni qabul qilish nima deyiladi?
Receive B) Drafts C) Sent mail D) Outlook
Email akkauntingizdagi boshqa odamlarga yuborilgan barcha xatlar saqlangan papka nima deb ataladi?
Drafts B) Receive C) Sent mail D) Bin/Trash
Raqamli axborotni vizual usulda namoyish etuvchi tasvir bu nima..?
Diagramma B) Ma’lumot C) Jadval D) Dastur
Doiraviy diagrammaning har bir boʻlagi nimani anglatishini bildiruvchi belgi nima?
Miqdor B) Legenda C) O’q chizig’i D) Logotip
Ustunli diagrammaning nechta o’q chizig’i mavjud?
A)4 B)3 C)2 D)1
Kompyuter qanday vazifalarni bajarishini bildiruvchi koʻrsatmalar
ketma-ketligi nima deyiladi?
Hujjat bilan ishlash jarayonida juda koʻplab tugmalar ekranning……….deb ataluvchi qismida joylashadi.
Tasma B) Menyu C) Oyna D) Tasvir`
Kompyuterlar yordamida yaratilgan tasvirlarning nomi nima deyiladi?
Grafika B) Tasvir C) Textura D) Tasma
Turli boʻyoq choʻtkalari yoki qalamlarga oʻxshash chiziqlar chizish uchun foydalanishingiz mumkin boʻlgan uskuna nomi nima?
Brush B) Pencil C) Airbrush D) Qalam
Chiziq va moʻyqalam uskunlaridan foydalanib hosil qilingan geometrik
shakl nima deb ataladi?
|
| |
Fanning maqsadi va vazifalari, qisqacha rivojlanish tarixi

|
Fanning maqsadi va vazifalari, qisqacha rivojlanish tarixi
|
bet | 2/86 | Sana | 14.01.2024 | Hajmi | 1,98 Mb. | | #137276 |
Fanning maqsadi va vazifalari, qisqacha rivojlanish tarixi.
Fan insonning ongli faoliyati maxsuli sifatida qadimgi Yunonistonda VI-V asrlarda vujudga keldi. Juda ko’p olimlarning fikricha fan bu insonning ongli faoliyatidir. Fanning vazifasi esa borliq haqidagi bilimlarni ishlab chiqish va ularni nazariy jihatdan tartibga solishdir. Fanning asosiy maqsadi esa ob’ektiv borliqni boshqarishni usullari va yo’llarini ishlab chiqishdan iboratdir.
Hozirgi paytda fanlar shartli ravishda uch qismga bo’linadi:
-tabiiy fanlar;
-ijtimoiy fanlar;
-texnika fanlari;
Tabiiy fanlarga matematika, fizika, ximiya, geografiya, biologiya va geologiya fanlari kiradi.
Tabiiy fanlar oldida turgan asosiy vazifalardan biri fanlararo ahamiyatga ega bo’lgan muammolarni ishlab chiqishdir.
Hozirgi paytda tabiiy fanlar sohasidagi ilmiy-tadqiqot ishlari quyidagi yo’nalishlarda olib borilmoqda:
-Yerning, biosferaning, atmosferaning, Dunyo okeanining tuzilishini, tarkibini va rivojlanishini o’rganish;
-tabiatdan va tabiiy boyliklardan oqilona va to’la foydalanishning ilmiy asoslarini ishlab chiqish;
-tabiiy hodisa va jarayonlarni sodir bo’lishini bashorat qilish usullarini takomillashtirish;
-tabiatni muhofaza qilish ishlarini yanada takomillashtirish va rivojlantirish.
«Umumiy yer bilimi» mamlakatimizda geografiya ta’limining muhim asosi bo’lib hisoblanadi. Geografiya ta’limida tabiatni qo’riqlash masalalariga ko’proq axamiyat berilishi, atrof muhitni muhofaza qilishning xalqaro strategiyasi va BMT ning «Inson va muhit» dasturida ko’rsatilgan halqaro dasturlarining bajarilishi Umumiy yer bilimi fanining mavqeini va obro’sini yanada oshirib yubordi.
Fanlarni uch guruhga bo’linishi shartlidir. CHunki ayrim fanlarning ma’lum bir tarmog’i tabiiy fanlar tizimiga kirsa, boshqa tarmog’i ijtimoiy yoki texnika fanlari tizimiga kiradi. Masalan, geografiya fani tabiiy fanlar tizimiga kiradi, ammo iqtisodiy geografiya ijtimoiy, geodeziya va kartografiya esa texnika fanlari tizimiga kiradi.
|
| |
Lingvistik ta ’minoti - mashina bilan insonning muloqotini yengillashtiruvchi va tizimda uning loyihalashtirish sifatini oshirish maqsadida ishlatiladigan til vositalarining jamlamasidan iborat

|
Lingvistik ta ’minoti - mashina bilan insonning muloqotini yengillashtiruvchi va tizimda uning loyihalashtirish sifatini oshirish maqsadida ishlatiladigan til vositalarining jamlamasidan iborat
|
bet | 6/6 | Sana | 22.09.2024 | Hajmi | 285,53 Kb. | | #271951 |
Bog'liq 4-Ma\'ruza5. Lingvistik ta ’minoti - mashina bilan insonning muloqotini yengillashtiruvchi va tizimda uning loyihalashtirish sifatini oshirish maqsadida ishlatiladigan til vositalarining jamlamasidan iborat. 6. Tashkillashtirish ta 'minoti - tizimdan foydalanuvchilami va tizimni yaratish jarayonini hamda tizimni ishlashini chegaralovi yechimlarning majmuasidan iborat va u o‘z tarkibiga quyidagilami oladi: 7. Kadrlar bilan ta’minlash - tizimni loyihalash va yaratishda qatnashuvchi mutaxassislaming tarkibi, shtatlar jadvali va ularning vazifalari; 8. Ergonomik ta 'minlash - axborot tizimini yaratilishida va ishlatishda, foydalanuvchi tizimni tez o‘zlashtirishi uchun, foydalanuvchinmg faoliyati uchun optimal sharoit yaratishda fqydalanadigan vosita va usullar to‘plamidan iborat; 9.Huquqiy ta’minot - axborot tizimini yaratishda va foydalanishda, axborotni olish tartibi, o‘zgartirish va ishlatishning chegaralovchi huquqiy normalarining jamlamasi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Lingvistik ta ’minoti - mashina bilan insonning muloqotini yengillashtiruvchi va tizimda uning loyihalashtirish sifatini oshirish maqsadida ishlatiladigan til vositalarining jamlamasidan iborat
|
Mustaqil ta’lim topshiriq mavzulari Mavzu: “Operatsion tizimlari fanidan asosiy sozlamalar” Izoh: “Operatsion tizimlari”

Mustaqil ta’lim topshiriq mavzulari
Mavzu: “Operatsion tizimlari fanidan asosiy sozlamalar”
Izoh: “Operatsion tizimlari” fanidan
topshiriq ushbu
mavzu yuzasidan
ma’lumotlar yig‘ilib 3 xolatda tayyorlash mumkin 1. Referat ko’rinishida. 2.
Taqdimot ko’rinishida. 3. Video material ko’rishida. tayyorlanadi.
Ma’lumotlar quyidagi reja asosida tayyorlanadi:
Kirish
Asosiy qism:
1. Operatsion tizimlarda ma’lumotlarni
kiritish-chiqarishni
boshqarish
2. Parallel jarayonlarni tashkil etish.
3. Multidasturlash va multiprotsessorlash
4. Operatsion tizimlarning jarayonlari boshqaruvi
5.
Operatsion
tizimlarning
jarayonlari
boshqaruvni
rejalashtirish parametrlari, rivojlantirish ko‘rsatkchlari.
6. Operatsion
tizimlarning
jarayonni
rejalashtirish
algoritmlari
Xulosa:
Adabiyotlar ro’yxatidan iborat.
Agar internet manbalaridan olingan ma’lumotlar bo‘lsa manzil to‘liq
keltiriladi, masalan:
https://www.geeksforgeeks.org/hill-cipher/
- Onlayn darslar
Topshiriq referat ko’rinishida yoki taqdimot ko’rinishida bo’lsa docx, pptx
yoki pdf formatga o‘tkazilib
belgilangan muddatgacha hemis tizimiga
joylanadi. Topshiriq hajmi ixtiyoriy. Agar 1-topshiriq video material bo’lganligi
sababli ushbu linkga (
https://classroom.google.com/c/NjM2MDc4ODE2NzIy?cjc=ruey6bw
)
yuboriladi va
https://drive.google.com/
dagi video
fileni manzilini word yoki
pdfni ichiga yozib hemis tizimiga joylanadi.
Topshiriq Hemis tizimiga joylangandan so’ng 1 hafta davomida himoya
qilinishi shart fan o‘qituvchisi og‘zaki suhbat asosida talabani suhbatdan
o‘tkazib ballini e’lon qiladi.
Bitta topshiriqqa maksimal 2 ball beriladi.
Maktabgacha va

University
Printing House, Cambridge CB2 8BS, United Kingdom
One
Liberty Plaza, 20th Floor, New York, NY 10006, USA
477
Williamstown Road, Port Melbourne, VIC 3207,
Australia
314–321, 3rd Floor, Plot 3, Splendor Forum,
Jasola District Centre,
New Delhi – 110025, India
79
Anson Road, #06–04/06, Singapore 079906
Cambridge University Press Kembrij universiteti (University of Cambridge)ning
tarkibiy qismidir.
Nashriyot universitetning yuqori darajadagi ta’lim, o‘rganish va tadqiqotlar uchun bilim
tarqatish maqsadiga o‘z hissasini qo‘shadi.
Asl nashr © Cambridge University Press 2019
Ushbu nashr © Cambridge University Press 2021, RTI tomonidan
litsenziya asosida
tahrirlangan.
Bu kitob mualliflik huquqi bilan himoyalangan. Qonun bilan belgilangan istisno va jamoaviy
litsenziya kelishuvlariga mos kelishi mumkin. Kitobning
hech qaysi qismi Cambridge
University Pressning yozma ruxsatisiz chop etilishi mumkin emas.
Birinchi nashr 2003
Ikkinchi nashr 2005
Uchinchi nashr 2013
To‘rtinchi nashr 2019
Cambridge University Press ushbu kitobda keltirilgan tashqi va uchinchi taraf veb saytlari
URLlarining amalda bo‘lishi yoki to‘g‘riligiga javobgar emas va
bu veb saytlardagi kontent
to‘g‘ri bo‘lishiga kafolat bermaydi. Bu kitobda keltirilgan narxlar,
safar jadvallari va boshqa
ma’lumotlar ilk chop etilish holatiga mos va Cambridge University Press bundan keyingi
davrda bu ma’lumotlarning to‘g‘riligini kafolatlamaydi.
O‘ZBEKISTON BARKAMOLLIK UCHUN TA’LIM DASTURI
Ishlarni tashkil etish usullari

MATEMATIKA O`QITISH METODIKASI FANIDAN MUSTAQIL
ISHLARNI TASHKIL ETISH USULLARI
F.Saydaliyeva
TDPU Fizika-matematika fakulteti “Matematika va uni o’qitish metodikasi”
kafedrasi donsenti, p.f.n
A.Imomidinova
TDPU“ Aniq va tabiy fanlarni o`qitish metodikasi” (matematika)mutaxasisligi
magistranti
Anotatsiya: Mazkur maqola “Matematika o`qitish metodikasi” fanidan talabalarni
mustaqil o`qitish va mustaqil ishlarni tashkil qilish usullariga bag`ishlangandir.
Kalit so`zlar: Mustaqil ish, kredit-modul, metod, kompetansiya, guruhlarda
ishlash.
KIRISH
Hozirgi rivojlanayotgan Yangi O`zbekistonda bilimli, salohiyatli, yetuk
kadrlarni tayyorlash davr ta`labiga aylandi. Talabdan kelib chiqib, kadrlar
tayyorlash bo`yicha yuksak yutuqlarga erishgan mamlakatlar tajribalari
o`rganilmoqda. Shu tajribalar va o`z imkoniyatlarimizni chuqur tahlil etish asnosida
“O`zbekiston Respublikasi oliy ta`lim tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish
Konsepsiyasi” ishlab chiqildi va qabul qilindi. Konsepsiyaga asosan 2030-yilgacha
mamalakatimizdagi oliy ta`lim muassasalarining 85% bosqichma- bosqich,
kredit- modul tizimiga o`tishi rejalashtirilgan. Bu konsepsiyaning 3-bobining 1-
qismida “Mustaqil ta`lim soatlarini ulushini oshirish, talabalarda mustaqil ta`lim
olish, tanqidiy va ijodiy fikrlash, tizimli tahlil qilish, tadbirkorlik ko`nikmalarini
shakllantirish, o`quv jarayonida kompetentsiyalarni kuchaytirishga qaratilgan
metodika va texnologiyalarni joriy etish, o`quv jarayonini amaliy ko`nikmalarni
shakllantirishga yo`naltirish, bu borada o`quv jarayoniga xalqaro ta`lim
standartlariga asoslangan ilg`or pedagogik texnalogiyalar, o`quv dasturlari va o`quv
uslubiy materiallarni keng joriy etish” masalalarida ta`lim oluvchilarning mustaqil
ta`lim olishlari, mustaqil ishlash malakalarini uzluksiz oshirish orqali
mutaxasislarning zaruriy kompetensiyalarini rivojlantirishga alohida e`tabor
qaratilgan.
|
Asosiy adabiyotlar - Oziq-ovqat maxsulotlari xavfsizligi nazorati M

|
Oziq-ovqat maxsulotlari xavfsizligi nazorati M
|
bet | 39/39 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 0,74 Mb. | | #110149 |
Bog'liq Oziq ovqat maxsulotlarini saqlash usullariAsosiy adabiyotlar
Р.Нормахматов, Ғ.Я.Пардаев, Ш.И.Исмоилов. Озиқ-овқат маҳсулотлари экспертизаси объектлари. Дарслик. Тошкент. 2019 йил.
Р.Нормахматов. Озиқ-овқат маҳсулотлари товаршунослиги экспертизаси асослари. Ўқув қўлланма. Тошкент. 2019 йил.
Xorijiy adabiyotlar
1. Р.З. Григорьева. Безопасность продовольственного сырья и продуктов питания. Учебное пособие. Москва 2017 г.
Qo‘shimcha adabiyotlar
Mirziyoyev Sh.M. Erkin va farovon demokratik O‘zbekiston davlatini birgalikda barpo etamiz. Toshkent, “O‘zbekiston” NMIU, 2017 yil.
Mirziyoyev Sh.M. Qonun ustuvorligi va inson manfaatlarini ta’minlash yurt taraqqiyoti va xalq farovonligining garovi. “O‘zbekiston” NMIU, 2017 yil.
Mirziyoyev Sh.M. Buyuk kelajagimizni mard va olijanob xalqimiz bilan birga quramiz. “O‘zbekiston” NMIU, 2017 yil.
Mirziyoyev Sh.M. “O‘zbekiston Respublikasini yanada rivojlantirish bo‘yicha harakatlar strategiyasi to‘g‘risida”gi 2017 yil 7 fevral, PF-4947- sonli Farmoni. Toshkent, 2017.
Mirziyoyev Sh.M. “Oliy ta’lim tizimini yanada rivojlantirish chora– tadbirlari to‘g‘risida”gi 2017 yil 20 apreldagi PQ-2909-sonli Qarori. Toshkent, 2017 yil.
Д.Н.Саидова, И.Б.Рустамова, Ш.А.Турсунов. “Аграр сиёсат ва озиқ- овкат хавфсизлиги”. Ўқув қўлланма. Т.: “ЎзР Фанлар Академияси Асосий кутубхонаси” босмахонаси нашриёти, 2016
|
| |
Ekologik ko‘rsatkichlari - Oziq-ovqat maxsulotlari xavfsizligi nazorati M

|
Oziq-ovqat maxsulotlari xavfsizligi nazorati M
|
bet | 8/39 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 0,74 Mb. | | #110149 |
Bog'liq Oziq ovqat maxsulotlarini saqlash usullariEkologik ko‘rsatkichlari – maxsulotdan foydalanish jarayonida atrof - muxitga chiqadigan zararli moddalarning miqdori bilan tavsiflanadi.
Patent-xuquqiy ko‘rsatkichlari - patent bilan himoyalanganligi va patent tozaligini tavsiflaydi. Patent himoyasi mahsulotning eksport qilinishi ko‘zda tutilayotgan mamlakatda mualliflik guvoxnomasi va patent bilan himoyalanganlik darajasini ko‘rsatadi.
Ishlab chiqarish - texnologik ko‘rsatkichlariga esa quyidagilar kiradi:
Material sarfi ko‘rsatkichi - ma’lum mahsulotning bir donasini ishlab chiqarish uchun sarf bo‘ladigan material miqdorini bildiradi.
Mexnat sarfi ko‘rsatkichi ma’lum bir ish, xizmatni bajarish uchun sarf bo‘ladigan mexnat sarfi miqdorini ifodalaydi.
Energiya sarfi ko‘rsatkichi - ma’lum bir mahsulotning bir donasini ishlab chiqarish uchun sarf bo‘ladigan energiya miqdori bilan tavsiflanadi.
To‘plamliligi ko‘rsatkichi - buyumning umumiy qismlarida buyumning tarkibiy qismlarining xossasi bilan tavsiflanadi va boshqalar.
Mahsulotning sifat darajasini baholash va tahlil qilish sifatining ayrim olingan ko‘rsatkichlari asosida o‘tkaziladi. Bunda ayrim olingan sifat ko‘rsatkichlarini ikki guruxga ajratish mumkin. Birinchisi - bu guruhlarga ajratishda qo‘llaniladigan ko‘rsatkichlar, ikkinchisi esa - baholashda qo‘llaniladigan ko‘rsatkichlardan iboratdir.
Guruhga ajratishda qo‘llaniladigan ko‘rsatkichlar mahsulotning qaysi maqsadlarda qo‘llanilishi bilan tavsiflanadi.
Baholash parametrlari esa mahsulotning funksional va resurs tejamkorligi kabi ko‘rsatkichlari bilan tavsiflanadi. Oziq-ovqat mahsulotlarini kimyoviy va biologik kelib chiqadigan ksenobiotiklar
KSENOBIOTIKLAR - (Yunoncha “Xenos” – begona) — tirik organizmlar uchun yot, begona bo‘lgan turli-tuman organik birikmalar. Odamning xo‘jalik faoliyati natijasida vujudga kelgan va moddalar aylanishining biologik davrasi bilan bog‘liq kimyoviy moddalar.
Bularga pestitsidlar, maishiy kimyo preparatlari, har xil dori-darmonlar, kir yuvish vositalari, mineral o‘g‘itlar va boshqalar kiradi.
Ksenobiotiklar atrof-muhitga ko‘p miqdorda tushganda tirik organizmlarga halokatli ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Ksenobiotiklar organizmda turli allergik kasalliklar va irsiy o‘zgarishlar paydo qilishi, immunitetni susaytirishi va boshqa oqibatlarga olib kelishi, tabiiy sistemalarda boradigan jarayonlarga ham ta’sir etib, ularni izdan chiqarishi mumkin. Bular organizm energiya ishlab chiqarish uchun yoki biron-bir to‘qimalarni qurish uchun ishlata olmaydigan moddalardir, lekin ular odamga juda yaxshi zarar yetkazishi mumkin, ayniqsa u allergik bo‘lsa.
|
| |
Tadbirkorlik va boshqaruv fakulteti dekani M. Toshboboyevga

2024 yil 4-sentabrdan 14-dekabrgacha (15 haftalik) malakaviy amaliyotga chiqariladigan 60110600-Matematika va informatika ta’lim yo‘nalishi
№
|
Talabaning F.I.SH
|
Tashkilot nomi
|
Rahbar
|
|
Normahmatova Aziza
|
Surxandaryo vil
Sarasiyo tumani
9-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Abdulxayeva Kamola
|
Surxandaryo vil
Sarasiyo tumani
23-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Jumayev Hudoyberdi
|
Surxandaryo vil
Denov tumani
7-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Amondullayeva Nargiza
|
Surxandaryo vil
Sarasiyo tumani
17-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Sharifov O`tkir
|
Surxondaryo viloyati Denov tumani 31-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Uralov Bahrom
|
Surxondaryo viloyati Denov tumani 44-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Yo`ldoshov Alpomish
|
Surxandaryo vil
Denov tumani 51-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Eshto`xtarov Shohruh
|
Surxandaryo vil
Denov tumani 44-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Odinayev Mashrab
|
Surxandaryo vil
Oltinsoy tumani
9-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Qiyomiddinova Lobar
|
Surxandaryo vil
Uzun tumani
64-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Xotamova Oltinoy
|
Surxondaryo viloyati Denov tumani 19-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Abdurashidova Malohat
|
Surxondaryo viloyati
Denov tumani 44-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Valijonova Lutfiniso
|
Surxandaryo vil
Sarasiyo tumani
57-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Shamsheriddinova Manzura
|
Surxandaryo vil
Sarasiyo tumani
16-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Abduhalimova Zinnura
|
Surxandaryo vil
Denov tumani
48-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Eshmamatova Muxlisa
|
Surxandaryo vil
Denov tumani
18-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Nurmatova Jongil
|
Surxandaryo vil
Denov tumani
52-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Jo`rayeva Risolat
|
Surxandaryo vil
Bandixon tumani
32 -maktab
|
Z.Karimova
|
|
Jo` rayeva Marjona
|
Surxandaryo vil
Sho’rchi tumani
53-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Malikova Go`zal
|
Surxondaryo viloyati
Denov tumani 44-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Jabborova Shohida
|
Surxandaryo vil
Sariosiyo tumani
81-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Shavalov Shaxzod
|
Surxandaryo vil
Denov tumani 44-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Eshmamatov Olloberdi
|
Surxondaryo viloyati
Uzun tumani 61 maktab
|
Z.Karimova
|
|
Qurbonmurodov Siroj
|
Surxandaryo vil
Oltinsoy tumani
9-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Abdujalilova Farog`at
|
Surxandaryo vil
Denov tumani
26 -maktab
|
Z.Karimova
|
|
Norboyev Doston
|
Surxandaryo vil
Denov tumani
81-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Mengliqulov Ilyos
|
Surxandaryo vil
Sho’rchi tumani
32-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Yunusov Dulshod
|
Surxandaryo vil
Denov tumani
55-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Nuraliyeva Zebiniso
|
Surxandaryo vil
Denov tumani
68-maktab
|
Z.Karimova
|
|
G`aybullayev Temurbek
|
Surxandaryo vil
Denov tumani
44-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Ravzotullayev Sherzod
|
Surxandaryo vil
Sarasiyo tumani
75-maktab
|
Z.Karimova
|
|
Salimova Samira
|
Surxandaryo vil
Denov tumani
77-maktab
|
Z.Karimova
|
|
O`razov Salohiddin
|
Surxandaryo vil
Denov tumani
44-maktab
|
Z.Karimova
|
Harbiy pedagogika qanday masalalarni o‘rganadi?

|
Harbiy pedagogika qanday masalalarni o‘rganadi?
|
bet | 5/10 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 25,7 Kb. | | #132703 |
Bog'liq pedagogika seminarHarbiy pedagogika qanday masalalarni o‘rganadi?
Harbiy pedagogika – harbiy ta’limning o‘ziga xos jihatlarini, uni tashkil etishning samarali shakl, metod va vositalarini, ilg‘or texnologiyalarini, harbiy faoliyatni muvaffaqiyatli tashkil etish yo‘llarini o‘rganadi.
Pedagogik innovatika qanday muammoni tadqiq qiladi?
Pedagogik innovatika – ta’lim sub’ektlari nuqtai nazardan pedagogik innovatsiyalarning mohiyati, paydo bo‘lish, rivojlanish qonuniyatlarini, pedagogik an’analar bilan kelajak ta’limining loyihalashtirilishi o‘rtasidagi aloqalarni o‘rganadi.
Pedagogika fani qanday fanlar bilan o‘zaro aloqadorlikda rivojlanadi?
Pedagogika fani quyidagi fanlar bilan o‘zaro aloqadorlikda rivojlanadi:
1. Falsafa (tabiat, jamiyat va tafakkur taraqqiyotining umumiy qonuniyatlarini o‘rganadi).
2. Iqtisodiyot nazariyasi (ishlab chiqarish jarayonini tashkil etish, ishlab chiqarish kuchlarining xalq xo‘jaligining mavjud holatiga muvofiq kelishini, iqtisodiy munosabatlar jarayonining umumiy asoslarini tadqiq qiladi).
3. Sotsiologiya (jamiyat, ayrim ijtimoiy tartibotlar, jarayonlar, guruhlar, shaxs va jamiyat o‘rtasidagi, shuningdek, ijtimoiy sub’ektlarning o‘zaro munosabatlar qonuniyatlarini ochib beradi).
4. Etika (axloqshunoslik; ijtimoiy axloq me’yorlari, ularning shaxs va jamiyat hayotidagi o‘rnini, axloqning shakllanish shart-sharoitlari, shakllarini yoritadi).
5. Estetika asoslari (nafis san’atni, badiiy ijodiyotni, tabiat va turmushdagi go‘zallikning mohiyatini, shakllarini, inson va ijtimoiy borliq o‘rtasidagi qadriyatli munosabatni o‘rganadi).
6. Fiziologiya (odam, hayvon yoki o‘simlik organizmi, ularning alohida bo‘laklari – muayyan tizimlari, a’zolari, to‘qimalari va hujayralarining hayot faoliyati (paydo bo‘lish, o‘sish, rivojlanish, ko‘payish, atrof-muhitga moslashish kabi jarayonlar)ni, ular o‘rtasidagi o‘zaro aloqadorlikni tadqiq qiladi).
7. Gigiena (tashqi muhitning inson organizmiga ta’sirini, ta’sir ko‘rsatuvchi omillarni, ularni bilish asosida kasalliklarning oldini olish, sog‘liqni saqlash choralari va qoidalari to‘g‘risida ma’lumot beradi).
8. Psixologiya (inson faoliyati, shaxs xatti-harakatlarida borliqning aks etishini, ruhiy jarayonlar, hodisalar va xislatlarning mohiyatini yoritadi).
9. Tarix fanlari (kishilik jamiyatining rivojlanishi, muayyan davlatlar taraqqiyoti bosqichlarini tadqiq etadi).
10. Madaniyatshunoslik (madaniy rivojlanishning jamiyat taraqqiyotidagi o‘rni, tabiat, atrof-muhitga ta’siri, madaniyat, fan, din va san’at turlari, ularning rivojlanish asoslarini o‘rganadi).
11. Tibbiyot fanlari (insonlar sog‘lig‘ini saqlash va mustahkamlash, umrini uzaytirish, turli kasalliklarning oldini olish, davolash haqidagi bilimlarni yoritadi).
12. Ma’naviyat asoslari (milliy istiqlol g‘oyasi asoslarini, insoniyatga xos falsafiy, huquqiy, ilmiy, badiiy, diniy, axloqiy va boshqa tasavvurlar, tushunchalarni ifodalaydi).
|
| |
Ijtimoiy pedagogika qanday masalalarni yoritadi?

|
Ijtimoiy pedagogika qanday masalalarni yoritadi?
|
bet | 4/10 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 25,7 Kb. | | #132703 |
Bog'liq pedagogika seminarIjtimoiy pedagogika qanday masalalarni yoritadi?
Ijtimoiy pedagogika – shaxsni ijtimoiylashtirish qonuniyatlarini, ijtimoiy muammolarni hal qilishga pedagogik yondashish, ijtimoiy pedagogik faoliyatni samarali tashkil etish texnologiyalarini yaratish masalalarini yoritadi.
Kasbiy pedagogika o‘rganadigan asosiy muammo nima?
Kasbiy pedagogika – turli (ijtimoiy, texnik, madaniy-maishiy, ishlab chiqarish) yo‘nalishlarida tegishli soha (mas., qishloq xo‘jaligini rivojlantirish, madaniy-maishiy xizmat ko‘rsatish tizimini takomillashtirish va b.sh.) bo‘yicha kasbiy faoliyatni samarali yo‘lga qo‘yish yo‘llarini o‘rganadi.
Ta’lim menejmenti qanday masalalarni tadqiq qiladi?
Ta’lim menejmenti – ta’lim muassasasi faoliyatini samarali tashkil etish va oqilona boshqarish masalalarini tadqiq qiladi.
Qiyosiy pedagogika qanday muammolarni o‘rganadi?
Qiyosiy pedagogika – ta’limning jahon, mintaqa, davlat miqyosidagi rivojlanishining umumiy va alohida tendentsiyalari, qonunlari va qonuniyatlarini o‘zaro solishtirish, qiyoslash asosida o‘rganish, xalqaro pedagogik tajribaning ijobiy va salbiy jihatlarini, milliy pedagogik madaniyatlar almashinuvining shakl va usullarini aniqlash muammolarini o‘rganadi.
Kreativ pedagogikaning maqsadi nimadan iborat?
Kreativ pedagogikaning maqsadi – shaxs (o‘quvchi, talaba)ni o‘qishga, ta’lim olishga ijodiy yondashishga, o‘zining va o‘z kelajagining yaratuvchisi bo‘lishga o‘rgatishdan iborat.
Neyropedagogika qanday muammoni tadqiq qiladi?
Neyropedagogika – inson miyasining ijodiy imkoniyatlarini aniqlash va amaliy (funktsional) rivojlantirish, shaxsda faoliyatga nisbatan faol, ongli munosabatni qaror toptirish, ijtimoiy xulq-atvorni psixologik korreksiyalash, bolalar ruhiy rivojlanishni tashxislash va bashoratlashning yangi ilmiy dasturlari, samarali shakl va metodlarini, yangi turdagi maktabgacha ta’lim muassasalari faoliyatini tadqiq etadi.
Hamkorlik pedagogikasi tomonidan o‘rganiladigan asosiy muammo nima?
Hamkorlik pedagogikasi – turli fanlar yoki mutaxassislik asoslarining ta’lim beruvchi va oluvchilar o‘rtasidagi o‘zaro muloqot asosida samarali o‘rganish mazmuni, tamoyillari, shakllari, metodlari, vositalarini ko‘rsatib beradi.
|
| |
Pedagogika nazariyasi qanday muammolarni tadqiq qiladi?

|
Pedagogika nazariyasi qanday muammolarni tadqiq qiladi?
|
bet | 3/10 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 25,7 Kb. | | #132703 |
Bog'liq pedagogika seminarPedagogika nazariyasi qanday muammolarni tadqiq qiladi?
Pedagogika nazariyasi – har tomonlama rivojlangan, barkamol shaxsni shakllantirish, unda dunyoqarash va yuksak ma’naviy-axloqiy sifatlarni tarbiyalash masalalarini o‘rganadi.
Pedagogika tarixi qanday masalalarni o‘rganadi?
Pedagogika tarixi – pedagogik fikrlarning paydo bo‘lish va rivojlanish tarixini, turli davrlarda bola tarbiyasini tashkil etishga oid bilimlarning shakllanishini tadqiq qiladi.
Maktabgacha ta’lim pedagogikasining tadqiqot ob’ekti nima?
Maktabgacha ta’lim pedagogikasi – maktabgacha ta’lim yoshi bolalarini tarbiyalash, ularga boshlang‘ich bilimlarni berish masalalarining tadqiqi bilan shug‘ullanadi.
Boshlang‘ich ta’lim pedagogikasi qanday jarayonni o‘rganadi?
Boshlang‘ich ta’lim pedagogikasi – boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining yosh, psixologik xususiyatlarini inobatga olgan holda ularni o‘qitish va tarbiyalash jarayonini o‘rganadi.
Korrektsion (maxsus) pedagogika qanday muammolarni o‘rganishga xizmat qiladi?
Korrektsion (maxsus) pedagogika – imkoniyati cheklangan kar-soqov (surdopedagogika), ko‘r (tiflopedagogika), aqliy jihatdan rivojlanishda ortda qolgan (oligofrenopedagogika) bolalarga ta’lim berish va ularni tarbiyalashning o‘ziga xos xususiyatlarini o‘rganadi.
Xususiy metodika (xususiy fanlarni o‘qitish) qanday pedagogik masalalarni tadqiq qiladi?
Xususiy metodika (xususiy fanlarni o‘qitish) – turli o‘quv fanlari (mas., fizika, matematika, biologiya, kimyo, tarix, huquq, jismoniy tarbiya va h.o.lar)ni o‘qitishning o‘ziga xos jihatlarini tadqiq qiladi.
Pedagogik mahoratning tadqiqot ob’ekti nima?
Pedagogik mahorat – bo‘lajak pedagog (o‘qituvchilar)da pedagogik jarayonni metodik jihatdan to‘g‘ri, samarali tashkil etish, o‘qituvchi va o‘quvchi munosabatlarini oqilona yo‘lga qo‘yish, bo‘lajak mutaxassislarni kasbiy faoliyatni tashkil etishga tayyorlash masalalarini o‘rganadi.
Pedagogik texnologiya qanday masalalarni tadqiq qiladi?
Pedagogik texnologiya – ta’lim hamda tarbiya jarayonlarini texnologik yondashuv asosida takomillashtirish, ilg‘or pedagogik texnologiyalarni yaratish va ta’lim amaliyotiga samarali tatbiq etish yo‘llarini tadqiq qiladi.
|
| |
Pedagogik tajribaning ilmiy-amaliy ahamiyati qanday?

|
Pedagogik tajribaning ilmiy-amaliy ahamiyati qanday?
|
bet | 10/10 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 25,7 Kb. | | #132703 |
Bog'liq pedagogika seminarPedagogik tajribaning ilmiy-amaliy ahamiyati qanday?
Pedagogik tajriba (lotincha “experimentum” – sinov, sinash, tajriba) metodining ilmiy-amaliy ahamiyati muammo echimini topish imkoniyatlarini o‘rganish, mavjud pedagogik sharoitlarning maqsadga erishishni kafolatlay olishi, berilayotgan tavsiyalarning amaliyotda o‘z in’ikosiga ega bo‘la olishi va ularning samaradorligini aniqlash uchun keng imkoniyatlarni yaratishda aks etadi.
Pedagogik tajribaning qanday turlari mavjud?
Pedagogik tajribaning tabiiy tajriba, laboratoriya tajribasi, tajriba ishi kabi turlari mavjud.
Pedagogik tajribaning samaradorligi qanday shartlarga rioya etish asosida ta’minlanadi?
Pedagogik tajribaning samaradorligi quyidagi shartlarga rioya etish asosida ta’minlanadi:
- tajribaning maqbul loyiha (dastur) asosida uyushtirilishi;
- tadqiqot ilmiy farazining puxta asoslanishi;
- tadqiqot ob’ektlari va usullarining to‘g‘ri tanlanishi;
- tajriba o‘tkazilish vaqti, davomiyligining aniqlanishi;
- zarur pedagogik shart-sharoitlar (asbob-uskuna, jihozlar, vositalar)ning yaratilganligi;
- tajriba ma’lumotlarini umumlashtirish, tahlil qilish, natijalarni qayta ishlashning to‘g‘ri amalga oshirilishi.
Matematik-statistika qanday fan?
Matematik-statistika – statistik ma’lumotlarni to‘plash, statistik qonuniyatlarga muvofiq tizimlashtirish, qayta ishlash, ular asosida ilmiy va amaliy xulosalar chiqarish usullarini o‘rganadigan fan.
Matematik-statistik tahlil metodi nima?
Matematik-statistik tahlil – pedagogik tadqiqot, tajriba-sinov ishlarining amaliy natijalarini ma’lum bir maqsad asosida tizimli o‘rganish, umumlashtirish va amaliy natijalarning haqqoniyligini baholash maqsadida olib boriladigan tahlil.
Pedagogik ilmiy-tadqiqotlarda nima uchun matematik-statistik metod qo‘llaniladi?
Pedagogik ilmiy-tadqiqotlarda matematik-statistik metodning qo‘llanilishidan ko‘zlangan maqsad tajriba-sinov ishlari, shuningdek, tadqiqot ishining samaradorlik darajasini aniqlashdan iborat. Unga ko‘ra tajriba va nazorat guruhlarida tajriba avvali hamda yakunida qo‘lga kiritilgan ko‘rsatkichlar maxsus matematik formulalar yordamida qayta tahlil etiladi, yakuniy qiymat tadqiqot samarasini ifodalovchi asosiy ko‘rsatkich hisoblanadi
Pedagogik ilmiy-tadqiqotlarda qanday matematik-statistik metodlar qo‘llanilib kelinmoqda?
Pedagogik ilmiy-tadqiqotlarda Ko‘virlyag, Styudent-Fisher, Rokich, V.Bespalko va V.Grechixin metodlari kabi matematik-statistik metodlar qo‘llanilib kelinmoqda.
http://fayllar.org
|
| |
Pedagogik kuzatish qanday maqsadda tashkil etiladi?

|
Pedagogik kuzatish qanday maqsadda tashkil etiladi?
|
bet | 9/10 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 25,7 Kb. | | #132703 |
Bog'liq pedagogika seminarPedagogik kuzatish qanday maqsadda tashkil etiladi?
Pedagogik kuzatish metodi ta’lim muassasalarining o‘quv-tarbiya ishlari jarayonini o‘rganish asosida tadqiq etilayotgan muammoning mavjud holatini aniqlash maqsadida tashkil etiladi. Kuzatish natijalariga ko‘ra tajriba avvali va yakunida qo‘lga kiritilgan ko‘rsatkichlar o‘rtasidagi farq tahlil qilinadi.
Pedagogik kuzatishning samarasi qanday shartlarga muvofiq ta’minlanadi?
Pedagogik kuzatishning samarasi quyidagi shartlarga muvofiq ta’minlanadi:
- kuzatuv jarayonida aniq maqsadga egalik;
- kuzatishni tizimli ravishda yo‘lga qo‘yish;
- kuzatishning har bir bosqichida muayyan vazifalarni hal etish;
- har bir holatning mohiyatini sinchiklab o‘rganish;
- xulosa chiqarishga shoshilmaslik.
Hujjatlarni tahlil qilish (ta’lim muassasasi hujjatlarini o‘rganish) qanday maqsadga yo‘naltiriladi?
Hujjatlarni tahlil qilish (ta’lim muassasasi hujjatlarini o‘rganish) metodi pedagogik hodisa va dalillarni har tomonlama tekshirish, ta’lim muassasasi tomonidan me’yoriy talablarning bajarilishi holatini o‘rganish, erishilgan yutuq, yo‘l qo‘yilgan kamchiliklarni aniqlash, ilg‘or ilmiy-pedagogik, shuningdek, ta’lim muassasasi tomonidan to‘plangan amaliy-pedagogik tajribalarni ommalashtirish maqsadida qo‘llaniladi.
Qanday hujjatlar ta’lim muassasasi faoliyatini yorituvchi hujjatlar sanaladi?
O‘quv mashg‘ulotlarining jadvali; o‘quv dasturi; guruh jurnallari; o‘quvchilarning shaxsiy varaqalari; buyruqlar; Pedagogik kengash yig‘ilishi bayonnomalari va qarorlari; ta’lim muassasasi smetasi va pasporti; tarbiyaviy ishlar rejasi; o‘quv-tarbiya ishlarini tashkil etishga oid hisobotlar; ta’lim muassasasi jihozlari (o‘quv partalari, stol stullar, h.o.) qayd etilgan daftar kabilar ta’lim muassasasi faoliyatini yorituvchi hujjatlar sanaladi.
Bolalar ijodini o‘rganish metodi qanday maqsadda qo‘llaniladi?
Bolalar ijodini o‘rganish metodi o‘quvchilarning muayyan yo‘nalishlardagi layoqati, qobiliyati, ma’lum fan sohalari bo‘yicha bilim, ko‘nikma va malakalari darajasini aniqlash maqsadida qo‘llaniladi; uni qo‘llashda o‘quvchilarning ijodiy ishlari – kundalik, insho, yozma ish, referat va hisobotlari muhim vosita bo‘lib xizmat qiladi.
|
| |
Aralash assortiment - Oziq-ovqat maxsulotlari xavfsizligi nazorati M

|
Oziq-ovqat maxsulotlari xavfsizligi nazorati M
|
bet | 4/39 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 0,74 Mb. | | #110149 |
Bog'liq Oziq ovqat maxsulotlarini saqlash usullariAralash assortiment - bir-biridan funksional mo‘ljallanganligi bo‘yicha keskin farq qiladigan har xil guruhdagi tovarlar to‘plamidan tashkil topadi. Masalan, oziq-ovqat va nooziq-ovqat tovarlarini sotayotgan magazinlar uchun aralash assortiment harakterli hisoblanadi.
Iste’molchini qoniqtirish darajasi bo‘yicha ratsional va optimal assortiment tushunchalari mavjud.
2-rasm. Aralash turdagi oziq-ovqat mahsulotlari
R atsional assortiment - bu iste’molchining yetarli darajada qoniqishini va tashkilotning maqsadga erishishini ta’minlaydigan tovarlar to‘plamidir. Ratsional assortimentni shakllantirish ko‘pgina omillarni talab qiladi. Masalan, ilmiy-texnik taraqqiyotga erishish yangi tovarlarni yaratishga rag‘batlantiradi va yangi ehtiyojlarni shakllantiradi. Masalan, bu holatni maishiy texnika tovarlarining ratsional assortimentini shakllantirish misolida ko‘rish mumkin.
rasm. Oziq-ovqat maxsulotlarining tarkibiy tuzilmalari
Optimal assortiment - bu iste’molchilarning aniq ehtiyojlarini maksimal samaradorlik bilan qondira oladigan yoki ratsional harajatlar bilan tashkilotning sotib olishi va sotishi uchun imkoniyat beradigan tovarlar to‘plamidir.
Oziq-ovqatning optimal assortimenti kriteriyasi uchun optimallik koeffitsienti (Kop) qo‘llaniladi va u quyidagi formula bilan topiladi:
Kop = 𝐸𝑝/𝑍 x100 %
Bu yerda, Ep - iste’molchi tovardan maqsadli foydalanganda, iste’mol qilganda oladigan foydali samara, so‘mlarda.
Z - tovarni loyihalash, yaratish, ishlab chiqarish, iste’molchiga yetkazishdagi harajatlar, so‘m.
Iste’mol xarakteri bo‘yicha tovar assortimenti aniq assortiment, prognozlashtirilgan assortimentlarga bo‘linadi.
|
| |
Metodologik asos nima? - Seminar mashg‘ulotlar mazmuni 1-mavzu: pedagogika nazariyasi fanining mazmuni, mohiyati va predmeti

|
Seminar mashg‘ulotlar mazmuni 1-mavzu: pedagogika nazariyasi fanining mazmuni, mohiyati va predmeti
|
bet | 7/10 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 25,7 Kb. | | #132703 |
Bog'liq pedagogika seminarMetodologik asos nima?
Metodologik asos – muayyan nazariya va ta’limotlarning etarlicha ilmiy asoslanishi, shaxs faoliyatini to‘g‘ri uyushtirilishi uchun asos (negiz) bo‘lib xizmat qiladigan muhim, etakchi g‘oyalar.
Pedagogik ilmiy-tadqiqot nima?
Pedagogik ilmiy-tadqiqot pedagogik hodisa hamda jarayonlar mohiyatini o‘rganish, ularning qonuniyatlarini aniqlash maqsadida tashkil etiladigan ilmiy-amaliy qiymatga ega izlanishdir.
Pedagogik ilmiy-tadqiqot metodlari nima?
Pedagogik ilmiy-tadqiqot metodlari shaxsni tarbiyalash, unga muayyan yo‘nalishlarda chuqur, puxta ilmiy bilimlarni berish tamoyillari, ob’ektiv-sub’ektiv omillarini aniqlovchi pedagogik jarayonning ichki mohiyati, aloqa va qonuniyatlarini maxsus tekshirish, bilish usullaridir.
Qanday metodlar pedagogik ilmiy tadqiqot metodlari sanaladi?
Suhbat, anketa, test, intervyu, pedagogik tahlil, pedagogik kuzatish, hujjatlarni tahlil qilish (ta’lim muassasasi hujjatlarini o‘rganish), bolalar ijodini o‘rganish, modellashtirish, pedagogik tajriba, matematik-statistik metodlar pedagogik tadqiqot metodlari sirasiga kiradi.
Suhbat metodi qanday maqsadni amalga oshirishga xizmat qiladi?
Suhbat metodi pedagogik kuzatish chog‘ida qo‘lga kiritilgan ma’lumotlarni boyitish, vaziyatga to‘g‘ri baho berish, muammoning echimini topishga imkon beradigan pedagogik shart-sharoitlarni yaratish, tajriba-sinov ishlari sub’ektlarining imkoniyatlarini muammo echimiga jalb etishga xizmat qiladi.
Qanday shartlarga amal qilish suhbat metodining samaradorligini ta’minlaydi?
Quyidagi shartlarga amal qilish suhbat metodining samaradorligini ta’minlaydi:
1) maqsaddan kelib chiqqan holda suhbat uchun belgilanuvchi savollarning mazmuni aniqlash, savollar o‘rtasidagi mantiqiylik va izchillikni ta’minlash;
2) suhbat joyi va vaqtini aniq belgilash;
3) suhbat ishtirokchilarining sonini aniqlashtirish;
4) suhbatdosh to‘g‘risida avvaldan muayyan ma’lumotlarga ega bo‘lish;
5) suhbatdosh bilan munosabatning samimiy bo‘lishiga erishish;
6) suhbatdoshning o‘z fikrlarini erkin va batafsil ayta olishi uchun sharoit yaratish;
7) savollarning aniq, qisqa va ravshan berilishiga erishish;
8) olingan ma’lumotlarni o‘z vaqtida tahlil qilish
|
| |
Ksenobiotiklar 3 guruhga bo‘linadi

|
Ksenobiotiklar 3 guruhga bo‘linadi
|
bet | 9/39 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 0,74 Mb. | | #110149 |
Bog'liq Oziq ovqat maxsulotlarini saqlash usullariKsenobiotiklar 3 guruhga bo‘linadi:
Inson iqtisodiy faoliyati mahsulotlari.
Uy kimyoviy moddalari.
Ko‘pgina dorilar. Afsuski, oziq-ovqat sanoatida ruxsat berilgan oziq-ovqat qo‘shimchalari – bo‘yoqlar konservantlar, stabilizatorlar va boshqalar ham ksenobiotiklarga tegishli. Yetarli darajada yuqori molekulyar og‘irlikdagi bu moddalar o‘zlari allergen xususiyatlariga ega bo‘lishi mumkin va bundan tashqari ular “Oddiy” allergenlarning (Oziq-ovqat, polen, uy) tajovuzkorligini keskin oshiradi.
Genomning xususiyatlariga qarab, odamlar ksenobiotiklarga turlicha munosabatda bo‘lishadi. Tanaga kiradigan ksenobiotiklarni in’aktiv qiluvchi oqsillarni sintezi uchun javob beradigan genlar mavjud. Ushbu oqsillar asosan ovqat hazm qilish traktida, nafas yo‘llarida uchraydi.
Afsuski, oziq-ovqat sanoatida ruxsat berilgan oziq-ovqat qo‘shimchalari – bo‘yoqlar konservantlar, stabilizatorlar va boshqalar ham ksenobiotiklarga tegishli. Yetarli darajada yuqori molekulyar og‘irlikdagi bu moddalar o‘zlari allergen xususiyatlariga ega bo‘lishi mumkin va bundan tashqari ular “Oddiy” allergenlarning (Oziq-ovqat, polen, uy) tajovuzkorligini keskin oshiradi.
Genomning xususiyatlariga qarab, odamlar ksenobiotiklarga turlicha munosabatda bo‘lishadi. Tanaga kiradigan ksenobiotiklarni in’aktiv qiluvchi oqsillarni sintezi uchun javob beradigan genlar mavjud. Ushbu oqsillar asosan ovqat hazm qilish traktida, nafas yo‘llarida uchraydi.
Boshqacha qilib aytganda, ksenobiotiklarni zararsizlantirish bo‘yicha genetik dasturlashtirilgan tizim har bir insonni tashqi omillariga (Oziq-ovqat qo‘shimchalari, giyohvand moddalar va boshqalar) qarshilik yoki sezgirligi jihatidan noyob qiladi.
Demak, organizmning odatdagi moddalarga turli xil reaktsiyalari iste’mol qilishga imkon beradi.
Yuqorida aytib o‘tilganlarga asoslanib, allergik va psevdo-allergik reaktsiyalarga moyil bo‘lgan odamlar uchun umumiy qoidalar quyidagilardir:
Sanoat konservalari, tarkibida bo‘yoq moddalari bo‘lgan mahsulotlar va boshqalarni oziq-ovqat mahsulotlaridan chiqarib tashlash.
Suvni tozalash vositalaridan foydalanish.
Dori vositalarining minimal va qat’iy qo‘llanilishi.
|
| |
Clostridium botulinum - Oziq-ovqat maxsulotlari xavfsizligi nazorati M

|
Oziq-ovqat maxsulotlari xavfsizligi nazorati M
|
bet | 14/39 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 0,74 Mb. | | #110149 |
Bog'liq Oziq ovqat maxsulotlarini saqlash usullariClostridium botulinum - lotinchadan botulina so‘zidan olingan bo‘lib, anaerob gram musbat bakteriya hisoblanadi, botulizm chaqiruvchisi oziq-ovqatdan zaharlanishini keltirib chiqaradi. U asosan, nerv sistemasini jarohatlaydi.
Bu bakteriyani dastlab 1895 yilda belgiyalik mikrobiolog Robert Koxning shogirdi Emil Van Ermengen tomonidan aniqlangan. Lekin, bundan avvalroq 1793 yilda Germaniyada dudlangan qon kolbasasini iste’mol qilib 13 kishi kasallanganligi va shulardan 6 tasi hayotdan ko‘z yumgani haqida ma’lumotlar mavjud. Xuddi shunday oziq-ovqatlardan zaharlanish 1795-1813 yillarda Germaniyada kuchayib, kolbasadan zaharlanish oqibatida ko‘p kishilarning o‘limiga sabab bo‘lgan.
Inson uchun botulotoksin eng kuchli bakterial zahar hisoblanadi. Botulotoksin oziq-ovqatlarda to‘planadi, ayniqsa, anaerob sharoitda. Botulizm sporalari 6 soat qaynatganda ham saqlanadi, yuqori bosimda steriliziatsiya qilinganda 20 daqiqadan keyin parchalanadi, 10 % li HCI da esa 1 soat davomida o‘lmaydi.
Kasallikning kelib chiqishining asosiy sababi, uyda tayyorlangan konserva mahsulotlarini iste’mol qilish hisoblanadi. Botulinim juda nordon sharoitda o‘ladi. Anaerob bo‘lganligi uchun kislorodli sharoitda rivojlana olmaydi. Shu sababli anaerob sharoitda tayyorlangan konservalar xavfli emas. Lekin ochiq sharoitda tayyorlangan tuzlangan baliqlardan ham kasallanish kuzatilgan.
Botulinim sporalari yerda ham bo‘ladi. Shu sababli mahsulotlarni konservalashdan oldin yaxshilab yuvish talab etiladi. Toksin termolabil hisoblanadi. Shu sababli yaxshilab issiqlik ishlovi berilgan mahsulotlar xavfli emas.
Clostridium Perfringens - gram musbat, anaerob spora hosil qiluvchi bakteriya hisoblanadi. Oziq-ovqat zaharlanishini chaqiruvchi bakteriya. Organizmning sanitariya ko‘rsatkichi hisoblanadi. Bu ko‘pincha baliqlarning oshqozonida yashaydi, ularning rivojlanishi konservaning bombajini keltirib
Har xil oziq-ovqatlarda uchraydigan kasallik chaqiruvchi mikroorganizmlarning fiziologiyasi va yashashi
|
| |