nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
-Lekciya: Milliy hám ádebiy til - ÁJoqarı bilimlendiriw, pán hám innovaciyalar ministrligi NÓkis innovaciyaliq instituti...

|
ÁJoqarı bilimlendiriw, pán hám innovaciyalar ministrligi NÓkis innovaciyaliq instituti «Tastıyıqlayman» Oqıw isleri boyınsha prorektor
|
bet | 2/58 | Sana | 17.11.2023 | Hajmi | 1,69 Mb. | | #100233 |
Bog'liq Joqar bilimlendiriw, p n h m innovaciyalar ministrligi N kis in2-Lekciya: Milliy hám ádebiy til..
Reje:
Tillerdiń sıpatlaması: 1) geneologikalıq sıpatlaması; 2) morfologiyalıq sıpatlaması.
Tiltanıwdıń bólimleri.
Sóylew aǵzaları, sóylew apparatı.
Artikulyaciya haqqında maǵlıwmat. Tildiń fonetikalıq quralları.
Tayanısh túsinikler: til, ádebiy til, geneologikalıq sıpatlama, morfologiyalıq sıpatlama, fonetika, fonologiya, sóylew sesleri, sóylew aǵzaları, sóylew apparatı.
Tiltanıw til haqqındaǵı taraw bolıp, social-gumanitar pánler toparına kiredi. “Tiltanıw til haqqındaǵı, onıń sociallıq tábiyatı, wazıypası, ishki qurılısı, sıpatlaması haqqındaǵı, tillerdiń nızamlıqları hám táriyxıy rawajlanıwı haqqındaǵı pán. Tiltanıw páni házirgi zaman pánleriniń barlıq tiykarǵı túrleri menen baylanıslı. Tiltanıw kóp funkciyalı pán bolıp, ulıwma, jeke, teoriyalıq hám ámeliy tiltanıwǵa bólinedi.
Ulıwma tiltanıw barlıq tiller boyınsha tóplanǵan maǵlıwmatlardı ulıwmalastıradı hám túrli tillerge qollanılatuǵın teoriyanı jaratadı. Ulıwma tiltanıwdıń maqseti: 1) tildiń tábiyatın, mánisin anıqlaw; 2) til haqqındaǵı pánlerdi úyreniwshi tarawlardı belgilew; 3) tillerdiń klassifikaciyasın jaratıw; 4) lingvistikalıq analiz metodikasın islep shıǵıw hám basqalar.
Jeke lingvistika – ayrıqsha, óz aldına til haqqındaǵı pán; atap aytqanda, ózbek lingvistikası - ózbek tili haqqındaǵı pán, qazaq lingvistikası - qazaq tili haqqındaǵı pán, rus lingvistikası - rus tili haqqındaǵı pán hám t.b. Hár bir jeke lingvistika málim bir konkret tilge tán bolǵan maǵlıwmatlardı óz ishine aladı.
Teoriyalıq lingvistika - til haqqındaǵı teoriyanı úyrense, ámeliy lingvistika lingvistikalıq bilimlerdi ámelde qollaw menen shuǵıllanadı.
Tildiń dúzilisi
Til dúzilisine qaray quramalı hádiyse bolıp, ol bir-biri menen úzliksiz baylanısqan tómendegi bólimlerden ibarat:
1. Sesler sisteması.
2. Sózlik baylıǵı yamasa leksika.
3. Grammatikalıq qurılısı.
Hár bir tildiń óz seslik sisteması bar. Sesler sózlerdi, sóz dizbeklerin, grammatikalıq forma hám kórsetkishlerdi qáliplestiredi.
Seslerden ibarat bolǵan sóz hám sóz dizbekleri jıyındısı tildiń sózlik baylıǵın quraydı.
Sózlik baylıǵındaǵı sóz hám sóz dizbekleri pikirdi ańlatıwshı gáp ushın tiykar bolıp xızmet etedi. Gáp, onı qurıw nızam-qaǵıydaların tildiń grammatikalıq qurılısı belgileydi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
ÁJoqarı bilimlendiriw, pán hám innovaciyalar ministrligi NÓkis innovaciyaliq instituti «Tastıyıqlayman» Oqıw isleri boyınsha prorektor
|
Bob. Multitasking tizimi. Ko’p oqimli tizimlar. Operatsion tizimda Multitasking tizimi

|
Bob. Multitasking tizimi. Ko’p oqimli tizimlar. Operatsion tizimda Multitasking tizimi
|
bet | 1/7 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 253,77 Kb. | | #254583 |
Bog'liq Mutitasking va ko’poqimli tizimlar
MUNDARIJA:
Kirish.
Bob. Multitasking tizimi. Ko’p oqimli tizimlar.
Operatsion tizimda Multitasking tizimi.
Ko’poqimli tizimlar.
Bob. Mutitaskingda muammo haqida ma’lumot berish.
2.1. Muammo haqida xabar berish.
2.2. Ko’p sonli oddiy kodni rejalashtirish.
Xulosa.
Foydalanilgan adabiyotlar.
Kirish.
Ko'p vazifali va ko'p bosqichli tizimlar kompyuter fanlari va operatsion tizimlarni loyihalashda muhim tushunchalardir. Bu yerda har birining qisqacha ko'rinishi:
1. Ko‘p vazifalilik: Ko‘p vazifalilik operatsion tizimning bir vaqtning o‘zida bir nechta jarayonlar yoki ilovalarni ishga tushirish qobiliyatini bildiradi. Bu turli jarayonlar o'rtasida tez almashish orqali kompyuterga bir vaqtning o'zida bir nechta vazifalarni bajarishga imkon beradi. Ko'p vazifani bajarishning ikkita asosiy turi mavjud: operatsion tizim jarayonlar o'rtasida almashinishni boshqaradigan preemptive multitasking va kooperativ multitasking, bunda jarayonlar boshqaruvni ixtiyoriy ravishda operatsion tizimga beradi.
2. Multi-threading: Multi-threading - bu bitta jarayonning bir nechta bajarilishini ta'minlaydigan dasturlash tushunchasi. Mavzular bir xil xotira maydoni va resurslarini baham ko'radigan jarayon ichidagi engil jarayonlardir. Ko'p tarmoqli bir jarayonda vazifalarni parallel ravishda bajarish, mavjud resurslardan yaxshiroq foydalanish va ish faoliyatini yaxshilash imkonini beradi. Biroq, u poyga shartlari va sinxronizatsiya muammolari kabi muammolarni ham keltirib chiqaradi.Ko'p oqimli tizimlarda parallel ishlov berish imkoniyatlaridan foydalangan holda bir nechta iplar ko'p yadroli protsessorlarda bir vaqtning o'zida ishlashi mumkin. Bu tizimning umumiy ishlashi va sezgirligini oshirishi mumkin, ayniqsa parallellashtirilishi mumkin bo'lgan vazifalar uchun.
Ko'p vazifali va ko'p tarmoqli zamonaviy operatsion tizimlar va ilovalar uchun apparat resurslaridan samarali foydalanish va uzluksiz foydalanuvchi tajribasini ta'minlash uchun juda muhimdir.
|
| |
Foydalanilgan adabiyolar ro’yxati

|
Foydalanilgan adabiyolar ro’yxati
|
bet | 11/11 | Sana | 05.12.2023 | Hajmi | 1,35 Mb. | | #111836 |
Bog'liq Quymakorlik haqida ma’lumotFoydalanilgan adabiyolar ro’yxati:
Ergashev D.U., Abduqodirov G.M., Tursunboev N.I. “Materialshunoslik konstruksion materiallar”. – T.: “Fan”, 2019 yil.
Nosirov I. “Materialshunoslik”. – T.: “O‘zbekiston”, 2002 yil.
Mirboboyev V.A. “Konstruktsion materiallar texnologiyasi”. – T.: “O‘qituvchi”, 2004 yil.
Iskandarov A.S. “Materiallarni kesib ishlash, kesuvchi asboblar va stanoklar”. – T.: “Fan va texnologiya”, 2004 yil.
Volosatov V.A. Elektrokimyoviy va elektrofizik ishlov berish usullari bo'yicha qo'llanma - M: Politexnika, 1988. -265 b.
Kamenichny I.S. Termolog-texnologning qisqacha qo'llanmasi - M: Oborongiz, 1963. -298 b.
Lakhtin Yu.M., Rakhshtadt A.G. Mashinasozlikda issiqlik bilan ishlov berish - M: OLMA-PRESS, 1980. -426 p.
|
| |
-rasm

Opokalar: a – kovurg’asiz opoka; b – kovurg’ali opoka

:  
6-rasm

|
-rasm
Opokalar: a – kovurg’asiz opoka; b – kovurg’ali opoka
:
6-rasm
|
bet | 6/11 | Sana | 05.12.2023 | Hajmi | 1,35 Mb. | | #111836 |
Bog'liq Quymakorlik haqida ma’lumot5-rasm
Opokalar: a – kovurg’asiz opoka; b – kovurg’ali opoka
:
6-rasm
Qoliplash asboblari: a – belko’rak; b– g’alvir; v – shibbalar;
g – pnevmatik shibba; d– ilgak qoshiq va andavalar; e –tekislagich,uchli yumaloq sim va cho’tka
7-rasm
Qolip materialini qorishtirish mashinasi: 1–vertikal o’q; 2– surgich; 3– g’ildirak; 4– surgich; 5–quti; 6 – tortqi. Qachonkim, tayyorlangan material talab etiladigan xossaga kelgach, qiya lentali tranportyorga, undan sochgichga, keyin esa tindirgich bunkeriga o’zatiladi va u yerda tindirilib, bir tekisda namlanadi. So’ngra qolip materiali bunkerdan ta’minlagichga, undan transportyorlar orqali bunkerlarga, undan esa qoliplash mashinasiga o’tadi.
Quyma olish sxemasi: 1 – quyma; 2– quyish kosachasi; 3 – stoyak; 4 – shlak tutgich; 5-ta’minlagichlar metall asosiy qolipdagi metalldan keyin qotsin. Metall asosiy va ustama qolipda kotgach, ortma metall ajratilib, qayta eritishga yuboriladi. Keyingi vaqtlarda yuqorida qurilgan odatdagi ustama qoliplardan tashqari ustama qolipga metall qo’yilguncha aralashma moddalar, masalan, burli birikmalar ma’lum miqdorda kiritilmoqda. CHunki ulardan suyuq metall ta’sirida gazlar ajralib, ular metallga bosim berishi natijasida suyuq metallning ortiqmasi ustama qoliga o’tadi.
Quymalarni olish texnologik jarayoni quyidagi asosiy bosqichlardan iborat bo’ladi: 1) qolipni metall quyishga tayyorlash; 2) qolipga zarur miqdorda suyuq metall kiritish; 3) quyma kotgach uni qolipdan ajratish; 4) quymadan quyish tizimida kotib qolgan metallni ajratib uni tozalash; 5) quymaning sifatini ko’zatish.
QUYMALAR OLISHNING MAXSUS USULLARI
Metall qotishmalardan ko’plab miqdorda bir xildagn sifatli quymalarni olishga bo’lgan talabning ortishi natijasida mexanizatsiya va avtomatlashtirilgan zamonaviy yirik quyma korxonalar barpo etildi. Yuqorida tanishib o’tilgan an’anaviy usullarda quyma olishdagi kamchiliklar (qolipning bir marta quyma olishgagina yaroqliligi, quyma shakli va o’lchamlarining yetarli darajada aniqmasligi va yuza tekisliklarining talabga javob bermaydigan tarzda notekisligi, quyish tizimida metall sarfining ko’pligi, ish sharoitining og’irligi, ish unumining pastligi va boshqalar mavjudligi sababli bunday nuqsonlardan deyarli holi bo’lgan takomillashgan texnologik usullar yaratishni taqozo qildi. Quyidagi paragraflarda bu usullar haqida qisqaroq bo’lsada, ma’lumotlar keltirilgan.
|
| |
Software description

Company: Garz & Fricke GmbH
Date: 14.03.2013
Assembly Version: 1.2.0.0
Author: Bernd Mierzowski, Clemens Terasa
The software package contains:
Garz and Fricke .NET framework assembly for accessing devices platform API's.
Sample project files for IO namespace access.
Sample project files for Application namespace access.
Framework documentation.
Please note:
This is still an early version of the Garz and Fricke framework.
It is not considered as stable. There are features to come in the future.
Developer machine requirements
Visual Studio 2008 professional or higher.
Any Garz and Fricke device with Windows CE 6.0 - .NET Compact Framework 3.5 or higher.
Building the Samples
The sample projects will be stored to the installation path while running the setup program. Navigate to the “Samples” subfolder, open the desired sample project (.csproj) file and build the sources (usually a solution file will be created by visual studio on the first build process). You may now copy the executable and the GarzAndFricke.dll file to the device (e.g. via ftp) and run it.
Most of the Garz & Fricke devices support active sync. You may install active sync on your developer machine and connect to the devices USB device port. If an active sync connection to the device is established you may deploy and run the projects output in debug mode.
You can add the GarzAndFricke assembly reference to any .NET Compact Framework Version 3.5 project with Windows CE as target platform. Just right click on the References tab in the solution explorer from visual studio and select “Add Reference” to open the “Add Reference” dialog box. Select the GarzAndFricke component with the desired version number in the .NET tab.
If you want to run applications which use GarzAndFricke framework classes on the target device don’t forget to copy the GarzAndFricke assembly as well.
Features
Supporting the Garz & Fricke version information of the devices hardware and software components.
Supporting Controller Area Network (CAN) interface.
RS485 interface support.
Digital I/O support.
For detailed information see the FrameworkDocumentation.chm file which is stored in the Documentation subfolder of the framework installation path.
Changes to 1.2.x.0 (14.03.2013)
Added temperature sensor support
Changes to 1.1.x.0 (07.02.2013)
Added Can RTR functionality
Added CanAdvanced class enabling the low-level setting of bit timings. Usually this should not be necessary and therefore be avoided.
Added digital I/O support.
Changes to 1.0.x.0 (15.09.2011)
No support for SPI, OneWire, Analog I/O, and I2C yet
The temperature sensor only works on CUPID with an OS version >= 2.0
|
Answers to End-of-Chapter Questions

Computers Are Your Future
Chapter 4
System Software
Matching
__
h___1.virtual memory “Managing Memory”
__k___2.driver “Starting the Computer”
__f___3.registry “Starting the Computer”
__a___4.archive “File Compression Utilities”
__o___5.gadget “Microsoft Windows”
__i___6.booting “Starting the Computer”
__n___7. graphical user interface (GUI) “Providing the User Interface”
__c___8.profile “Starting the Computer”
__m___9.loading “Starting the Computer”
__d___10 bad sector “Scanning and Defragmenting Disks”
__e___11.incremental backup “Backup Software”
__b___12.menu driven “Providing the User Interface”
__l___13.authentication “Starting the Computer”
__g___14.command line “Providing the User Interface”
__j___15.full backup “Backup Software”
Multiple Choice
1. Which OS is specially designed for smartphones and PDAs?
a. Windows XP
b. Windows Vista
c. Mac OS X
Quymalarni metall qoliplarda erkin quyib olish

|
Quymalarni metall qoliplarda erkin quyib olish
|
bet | 7/11 | Sana | 05.12.2023 | Hajmi | 1,35 Mb. | | #111836 |
Bog'liq Quymakorlik haqida ma’lumotQuymalarni metall qoliplarda erkin quyib olish. Bu usulda metall qolipga metall erkin qo’yilib, aniq shaklli va o’lchamli, tekis yuzali, sifatli quymalar olinadi. Metall qolip (kokil) uchun eng yaxshi material kulrang cho’yan bo’ladi, chunki u o’zidan issiqdikni yaxshi o’tkazishi sababli deyarli qizimay, tob tashlamaydi, texnologik xossalari yaxshi (oquvchanligi, oson kesib ishlanishi), narxi u qadar qimmat emas, bu esa juda qo’l keladi.
Metall qoliplar konstruktsiyasi olinuvchi quyma shakli va o’lchamiga ko’ra turlicha bo’ladi. Masalan, oddiy shaklli, kichik va o’rtacha o’lchamli quymalar olishga mo’ljallangan qoliplar vertikal yoki gorizontal tekisliklar bo’yicha ajraladigan bo’ladi. Murakkab shaklli, turli o’lchamli quymalar qoliplari bir necha qismlardan yig’iladigan bo’ladi. Qora metall quymalar olishda sterjenlar yuqori sifatli sterjen materiallaridan, rangli metall quymalar uchun U 7, U 10 va boshqa markali po’latlardan tayyorlanadi. Qolipga kiritilgan metallarning bir tekis sovishini ta’minlash maqsadida qolipning tegishli joylariga maxsus quyma barmoqlar o’rnatiladi. Qoliplarning ish muddatini oshirish, quyma sifatini yaxshilash maqsadida qoliplarga suyuq metall kiritilgunga qadar, ularni 100– 300°S temperaturagacha qizdirib, ish yuzalariga o’tga chidamli bo’yoq purkaladi yoki o’tga chidamli materiallar nihoyatda yupqa qilib qoplanadi. Agar olinuvchi quyma yupqa devorli bo’lib, shakli murakkab bo’lsa, uning hamma qismini metall bilan bir tekisda to’ldirish maqsadida qolipni tebratib turish ham tavsiya etiladi. Metall qolipning vertikal tekislik bo’yicha ajralishi: 1, 2 – qolip pallalari; 3 – kulok; 4 – barmoqlari; 5, 6, 9– quyish sistemasi kanallari; 7– shtir; 8– qolip; 10 – vipor; 11 – yarim qolip; 12– old babka; 13– prujina; 14– plita; 15 – turtki.
9-rasm
Issiq kamerali porshenli mashinalarda quymalarni olish. Odatda, bu mashinalardan suyuqlanish temperaturasi 450– 500°C gacha bo’lgan ruh qalay, qo’rg’oshin asosidagi qotishmalardan kichik (25– 30 kg gacha) quymalar olishda foydalaniladi. Mashinalar konstruktsiyalari jihatidan qo’lda ishlatiladigan, yarim avtomatik va avtomatik ravishda ishlaydiganlarga bo’linadi. Masalan, avtomatik ravishda ishlaydigan mashinalarda soatiga 3000 gacha va undan ortiq quymalar olish mumkin. Issiq kamerali porshenli quyish mashinasining sxemasi: 1–vanna; 2– teshik; 3– komal; 4– tsilindr; 5– porshen; 6–mundshtuk; 7–qolip
|
| |
Switching and Switch Control

|
Switching and Switch Control
|
bet | 1/4 | Sana | 04.06.2024 | Hajmi | 0,76 Mb. | | #260168 |
Bog'liq dTY2mAA45qLphpq3WB5Qk3DVabKf6olSkuRZWjSP Simsiz va mobil tarmoqlar. Simsiz tarmoqlar tushunchalariga kirish. Bluetooth, Wi-Fi, WiMAX ning ishlash tamoyillari. Mobil tarmoqlar. 3G, 4G va 5G texnologiyalari asosida tarmoqlarni qurish. Mobil tarmoq tomonidan taqdim etiladigan xizmat turlari. 11 - Ma’ruza Kirish - Ko’pchilik “Mobil tarmoqlari” degan so’zni oddiy simsiz tarmoqlarni nazarda tutadi. Mobil va simsiz tarmoqlar aslida ikki xil turga ta’luqli tarmoq hisoblanadi. Ular o‘xshash funksiyalarni bajarganligi sababli bir xil tarmoqdek tuyuladi, ammo ular mutlaqo boshqa tarmoqlardir. Uyali tarmoq odatda 1-rasmda ko‘rsatilgandek istalgan joyda jismoniy qurilma yoki mobil telefon/terminal kabi tavsiflanadi. Mobil terminal mustaqil quvvat ta’minotiga ega ya’ni batareyadan quvvatlanadi va qurilmani mijoz ulangan mobil operatorining tarmog’iga ulanishi va uning hududda tashib yurish, tarif rejasiga binoan ma’lumot uzatish va qabul qilishi mumkin.
- Simsiz aloqa tushunchasi - bu jismoniy qurilma degan ma’noni anglatmaydi. Simsiz tarmoq degani mahalliy tarmoq (LAN), global tarmoq (WAN) yoki 4G/3G uyali tarmoq kabi simsiz tarmoqqa kirishni anglatadi. Ushbu turdagi tarmoqlar aloqa qilish uchun elektr ta’minoti va tarmoq tugunlariga fizik ulanish uchun yaqin masofadagi ba’zi qurilmalarni talab qiladi.
- Shu kunga qadar mobil tarmoqlarining bir nechta avlodlari (generation) ishlab chiqildi - 1G, 2G, 3G, 4G, 5G va texnologiyaning rivojlanish evolutsiyasi davom etib kelmoqda. 1G, 2G, 3G, 4G va 5G mobil tarmoqlarning avlodlari bo’lib, ular hozirgi kunda faol ishlatilib kelinmoqda. 5G-besh avlodini anglatadi, bu yerda G “avlod” so‘zini anglatadi, 1, 2, 3, 4 va 5 raqamlari avlod raqamini anglatadi. 80-yillarning boshlaridan deyarli har 10 yilda mobil tarmoqlarning yangi avlodi paydo bo‘ldi.
- 1980-1990 yillarda keng foydalanilgan ushbu mobil avlod standarti uchun 150MHz-900MHz chastota diapozonidan foydalanilgan. Polosa kengligi 30Khz ni tashkil etgan va batariya ta’minoti juda kuchsiz bo’lgan. 1G mobil telefoni faqat ovozli ko’rinishda bo’lib, ovozning sifat darajasi ancha past bo’lgan. Mobil qurilmasining o’lchami esa ancha katta va foydalanish qo’pol bo’lgan. Stansiya bilan mobil qurilmasi o’rtasida analog ko’rinishda signal formatidan foydalanib maksimum 2Kbit/s tezlikda ma’lumot almashinilgan.
|
| |
«tasdiqlayman» Boysun tuman 2-son kasb-hunar maktabi ichtb direktor o’rinbosari X. Hamroyev “ ” 20 y O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi

|
«tasdiqlayman» Boysun tuman 2-son kasb-hunar maktabi ichtb direktor o’rinbosari X. Hamroyev “ ” 20 y O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi
|
bet | 1/2 | Sana | 18.01.2024 | Hajmi | 22,61 Kb. | | #140586 |
Bog'liq Тех харита НАМУНА
«TASDIQLAYMAN»
Boysun tuman 2-son kasb-hunar maktabi IChTB direktor o’rinbosari________ X. Hamroyev
“____”________20___y
O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi
Fan: Shaxsiy kompyuter va ofis qurilmalariga texnik xizmat ko'rsatish
№ 1. Mavzu: Kirish. Shaxsiy kompyuterda ishlash qoidalari.
Vaqt- 320 daqiqa
|
Ta’lim oluvchilar soni: 30 tagacha
|
O’quv mashg’uloti shakli va turi
|
Nazariy
|
O’quv mashg’ulot rejasi
|
Reja:
Kirish. Shaxsiy kompyuter haqida tushuncha
Shaxsiy kompyuterda ishlash qoidalari
Kompyuterning asosiy funksiyalari
|
O’quv mashg’ulotining maqsadi: . O’quvchilarni vatanparvarlik ruhida tarbiyalash va to’g’ri axborotlar berish, o’quvchilarning shu mavzu haqidagi bilim, ko’nikma va malakalarini rivojlantirish hamda ilmiy dunyoqarashni shakllantirish.
|
O’qitish natijasi
|
Ushbu mavzuni o’zlashtirish natijasida o’quvchida asosiy bilim, ko’nikma va malaka (kompetensiyalar) shakllanadi.
|
Pedagogik vazifalar:
|
O’quv faoliyat natijalari
|
Mavzu bilan o’quvchilarni tanishtirish
Mavzuning aniq tasnifini berish.
Ushbu mavzuni to’liq tushuntirish.
Mazkur mavzuni ochib berish.
|
Dars davomida olgan bilimlarini tushuntiradi, berilgan savollarga javob berish, mavzu haqidagi bilimlarini shakllantirish, mavzuga doir amaliy topshiriqlarni bajaradilar.
|
O’qitish metodlari
|
Kichik axborotli/ ma’ruza/ tushuntirish/ ko’rsatma berish/ namoyish. Ko’rsatish/ videousul/ kitob bilan ishlash/ mashq/ suhbat/ bahs/ aqliy hujum ta’limiy o’yin/ (quyidagilardan maqsadga ko’ra tanlab olinadi).
|
O’qitish vositalari
|
Matnlar, yozuv taxtasi, slaydlar, proyektor, kompyuter, multimedia vositasi, grafikli organizatorlar, chizma, grafiklar, diagrammalar, namunalar.
|
O’quv faoliyatini tashkil etish shakli
|
Ommaviy, jamoaviy, guruhli, juftlikda, yakka tartibda
|
O’qitish sharoiti
|
Maxsus texnik vositalar bilan jixozlangan guruhlarda ishlashga mo’ljallangan xona, maxsus fan xonasi
|
Qayta aloqaning usul va vositalari
|
Tezkor so’rov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan o’quv topshiriqlarni baholash
|
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
«tasdiqlayman» Boysun tuman 2-son kasb-hunar maktabi ichtb direktor o’rinbosari X. Hamroyev “ ” 20 y O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi
|
RegClean.exe - Windows ce 2 for the etop workstations User's Manual

5.5RegClean.exe
Purpose: restore default ROM registry
Usage: REGCLEAN
Description:
The registry files can not be erased manually, because they are system files. This special application is available to delete changed registry settings and restore original settings.
Notes:
It is necessary to restart UniOP after executing RegClean.exe, so that default registry settings can be restore and take effect.
A shortcut to this program is available on the desktop (“Restore ROM Registry”).
5.6Version.exe
Purpose: show Windows CE OEM version information
Usage: VERSION
Description:
Displays Windows CE OEM build image version. The information contains name, number and date of Windows CE OEM build.
Notes:
Before reporting any problems, please use this program to determine the product version you are using.
|
Zamonaviy zichlash mashinalari va ularning o’ziga xos xususiyatlari

|
Zamonaviy zichlash mashinalari va ularning o’ziga xos xususiyatlari
|
Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,73 Kb. | | #137344 |
Bog'liq Zamonaviy zichlash mashinalari va ularning o’ziga xos xususiyatl-kompy.info
Zamonaviy zichlash mashinalari va ularning o’ziga xos xususiyatlari
Zamonaviy zichlash mashinalari va ularning o’ziga xos xususiyatlari.
Qurilish mashinalari - qurilish va taʼmirlash ishlarini bajarish uchun moʻljallangan mexani-zatsiya vositalari. Quriladigan bino va inshootlar oʻrnini tayyorlash, yer tekislash va qazish ishlarini bajarish, yoʻl qurilishi, yigʻma konst-ruksiyalarni montaj qilish, burgʻilash, ustun-qoziq qoqish, armaturalar tayyorlash va ularni payvandlash, beton qorishmasini quyish,pardozlash va boshqa ishlarni bajarish uchun moʻljallangan texnologik guruhlar.
Shibbalash mashinasi - bino yoki inshoot zaminini mustahkamlash maqsadida tuproqni zichlash uchun moʻljallangan qurilma. Asosiy ish organi tuproqqa (gruntga) zarb bilan davriy taʼsir qiladigan plitadan iborat. Shibbalash mashinasi zarba kuchiga qarab, ogʻir (zarba kuchi 5104J gacha), oʻrtacha (103— 104J) va yengildastaki (103J gacha) turlarga boʻlinadi.
Ogʻir Shibbalash mashinasiga strelali ekskavatorkran yoki traktor asosida tuzilgan mashinalar kiradi. Ularning ish organi vazni 3 t gacha boʻlib, zaminga 2,5 m gacha balandlikdan tashlanadi. Oʻrtacha Shibbalash mashinasiga oʻzi yurar shassi yoki traktorga oʻrnatilgan osma jihozli dizelshibbalagichlar kiradi. Zanjir gusenitsali traktorga oʻrnatilgan osma Sh. mashinasi keng tarqalgan. Uning ish organi ketmaket ishlovchi 5 ta dizelshibbalagich yoki yuqoridan zarb bilan tashlanadigan plitadan iborat.
http://kompy.info
|
| |
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni

|
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni
|
bet | 58/58 | Sana | 17.11.2023 | Hajmi | 1,69 Mb. | | #100233 |
Bog'liq Joqar bilimlendiriw, p n h m innovaciyalar ministrligi N kis inO‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni
O‘zbekiston respublikasini yanada rivojlantirish bo‘yicha harakatlar strategiyasi to‘g‘risida. (O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami, 2017 y., 6-son, 70-modda)
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020 - yil 6 – noyabrdagi "O‘zbekistonning yangi taraqqiyot davrida ta’lim - tarbiya va ilm - fan sohalarini rivojlantirish chora tadbirlari to‘g‘risida " gi PF - 6108 - son farmoni.
3.M.Hamroyеv. Ona tili. Toshkеnt: “Sharq” nashriyot-matbaa akцiyadorlik kompaniyasi bosh tahririyati. 2013.
4.M.Hamroyеv. Ona tilidan lisoniy tahlil qoliplari. Toshkеnt: TDPU. 2019
Axborot manbaalarihttp://www.edu.uz–O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi saytihttp:www.uzedu.uz – O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta’limi vazirligi sayti.
http://www.gov.uz– O‘zbekiston Respublikasi hukumati portali.
www.pedagog.uzwww.apkpro.ru/content/viewwww.prometeus.nsc.ru/contents/books/slasten
www.relarn.ru/conf/conf2007
http://vilenin.narod.ru/Mm/Books/
http://www.allmath.ru/
http://www.ziyonet.uz/
www.new.tdpu.uz
www.ziyouz.uz
|
| |
Connecting UniOP to a PC via Microsoft ActiveSync

7Connecting UniOP to a PC via Microsoft ActiveSync 7.1Connection via Serial Line
Connection between a PC and UniOP can be done using Microsoft ActiveSync via serial line using the CA193 cable.
Microsoft ActiveSync V3.5 or higher has to be installed on the PC; the ActiveSync software is downloadable for free from the Microsoft web site at the following link:
http://www.microsoft.com/mobile/pocketpc/downloads/default.asp
The CA193 cable has to be connected to the PC serial port and to the UniOP PC/Printer port
Once the software is installed on the PC, communication via serial line has to be enabled in ActiveSync “Connection Settings” as shown in the following picture:
Figure 1
After confirmation with the OK button, the system will automatically take connection with UniOP; if connection does not start, the service can be started manually on the panel starting the “PC Link” application available under “Start\Programs\Communication”.
ActiveSync will ask for set up a partnership; partnership is only required if Ethernet connection via ActiveSync will be used; next chapter describes how to set up the connection via Ethernet.
The Device Name required for the partnership, can be any free name; this will be used by ActiveSync to identify the Windows CE device in future connections.
If the partnership is defined, the registry on the UniOP must be saved running the “Registry save” program on the unit’s Desktop.
|
Terminal Connection - Windows ce 2 for the etop workstations User's Manual

6.1Terminal Connection
Only advanced users should use terminal connections.
A terminal session may be started using 'Start/Programs/Communication/Terminal’ and double click on ‘Make New Session’.
An appropriate ‘Session name’ should be typed in.
Choose ‘Select a modem’: ‘Hayes Compatible on COM1’.
Some number should be entered as ‘Telephone number’ and pressed ‘Configure’. ‘Device Properties’ window opens with Tab ‘Port Setting’.
All 3 check boxes on the left side should be selected and changed ’Baud Rate’ from 19200 to 115200.
|
Connection via Ethernet - Windows ce 2 for the etop workstations User's Manual

Note: Ethernet Connection is supported only by Microsoft Activesync V3.x.
If the UniOP workstation has an on-board Ethernet port or is equipped with the TCM10 Ethernet module, the connection with Active Sync can be established also via Ethernet.
Ethernet connection requires that a partnership with the CE device be established.
If not established, please refer to the previous chapter; connect to the device via serial line and setup a partnership.
Once the partnership is established, the serial link must be terminated. This can be done directly from the CE unit with a double click on the connection icon shown in the system icon tray. On the “Connection Status” dialog box, click then on “Disconnect”.
In Microsoft ActiveSync select “File\Connection Settings” and verify that network connection is allowed, like shown in the following picture:
Figure 2
Close the “Connection Settings” dialog and run on the panel the “Active Sync” program available from “Start\Programs\Communication”.
In the “ActiveSync” dialog box select the method of connection as “”Network Connection” and set the “Connect to:” according with the personal computer name from where ActiveSync is started. This parameter should be automatically proposed by the system and it will match with the identification name given to the PC on the Microsoft Network.
Click then “Connect” to activate the connection.
A message will confirm that the connection has been established successfully.
-
– System Start-up Diagnostic Information and troubleshooting
|
SysMemDiv.exe - Windows ce 2 for the etop workstations User's Manual

|
Windows ce 2 for the etop workstations User's Manual
|
bet | 19/23 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 192,5 Kb. | | #918 |
5.11SysMemDiv.exe
Purpose: set system memory division
Usage: SYSMEMDIV
Description:
Restores the memory division stored in the registry.
Notes:
This program is run automatically at Windows CE start-up.
6 Serial Ports
Three physical serial communication interfaces are available in UniOP: one UART and two DMA UART (DUART) ports.
The UART port is reserved exclusively as a debug interface (for debug messages) and cannot be used for anything else.
DUART1 is the serial port COM1, DUART2 is the serial port COM2; they may be used for ActiveSync or Terminal connection, as configured in "Network and Dial-up Connections" (see chapter 3.8) and „PC Connection“ (see chapter 3.11) in Control Panel.
|
| |
MemDump.exe - Windows ce 2 for the etop workstations User's Manual

5.9MemDump.exe
Purpose: display memory content
Usage: MEMDUMP address
Description:
address must be specified in hexadecimal form (no leading 0x) and defines memory range to be displayed.
The content of consecutive 16 bytes is displayed.
While the application is running, the following commands can be entered (followed by an ):
Notes:
This program should be used for debugging purposes only.
5.10MemSet.exe
Purpose: set memory content
Usage: MEMSET b|h|w address data
Description:
Address and must be specified in hexadecimal form (no leading 0x). Byte is specified with a b, half-word with an h, and word with a w.
Notes:
This program should be used for debugging purposes only.
|
Axborot tizimlari haqida tushuncha

|
Axborot tizimlari haqida tushuncha
|
bet | 1/3 | Sana | 05.01.2024 | Hajmi | 214 Kb. | | #130752 |
- AXBOROT TIZIMLARI HAQIDA TUSHUNCHA
- Tizim (sistеma) dеganda, yagona maqsad yo‘lida bir vaqtning o‘zida ham yaxlit, ham o‘zaro bog‘langan tarzda faoliyat ko‘rsatuvchi elеmеntlar (ob'еktlar) majmuasi tushuniladi. Dеmak, har qanday tizim biror-bir aniq maqsad yo‘lida xizmat qiladi.
- Quyidagi jadvalda elеmеntlari va asosiy maqsadi ko‘rsatilgan holda tizimlarga yana bir nеchta misollar kеltirilgan.
| | | | | | - Odamlar , qurilmalar ,
- materiallar , bino va h.k .
| - Mahsulot ishlab chiqarish
| | | - Elektron va elektromexanik
- qurilmalar
| - Ma’lumotlarni qayta ishlash
| | | - Kommunikatsiya
- vositalari,
- elementlar, aloqa
- kanallari , qurilmalar
| - Aloqa kanallarini o’zaro bog’lash va ma’lumot almashinuvini ta’minlash
| | | - Kompyuterlar , kompyuter
- tarmoqlari, odamlar, axborot, dasturiy ta’minot
- va boshqalar
| - Axborotlarni avtomatlashgan holda qayta ishlash
| - Axborot tizimi — bеlgilangan maqsadga erishish yo‘lida axborotni yig‘ish, saqlash, qayta ishlash va o‘zatish uchun qo‘llaniladigan usullar, vositalar va shaxslarning o‘zaro bog‘langan majmuasidir.
-
|
| |
Tarmoq xavfsizligida xatar(risk)larni baholash darajalari qanday (misollar keltiring)

|
Tarmoq xavfsizligida xatar(risk)larni baholash darajalari qanday (misollar keltiring)
|
bet | 9/17 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 48,92 Kb. | | #250116 |
Bog'liq Mavzu Tarmoq xavfsizligi mohiyati va umumiy tushunchalariTarmoq xavfsizligida xatar(risk)larni baholash darajalari qanday (misollar keltiring)
Tarmoq xavfsizligida xatarni baholash va qiymatlashning bir necha usullari mavjud. Bu usullar risk analizi, xavfsizlik skanirovkasi va penentratatsiya testlari kabi amalga oshirilishi mumkin. Quyidagi misollar tarmoq xavfsizligida xatarlarni baholash darajalarini ko'rsatadi:
1. Risk analizi: Risk analizi, tarmoqda mavjud xatarni aniqlash, baholash va uning ehtiyojlarini belgilashda foydalaniladigan usuldur. Bu, tarmoqdagi muhim ma'lumotlar, tizimlar va xavfsizlik usullari haqidagi ma'lumotlarni to'plab, xavfsizlikni ta'minlashga mo'ljallanganlar, xavfsizlik holatlari va ularning kelib chiqishi mumkin bo'lgan ta'sirlari va zararlari hisobga olishni o'z ichiga oladi.
2. Xavfsizlik skanirovkasi: Xavfsizlik skanirovkasi, tarmoqdagi xavfsizlik nusxalashlarini aniqlashda ishlatiladigan usuldir. Xavfsizlik skanirovkalari tarmoqdagi asboblar, tizimlar va o'rnatilgan dasturlar uchun xavfsizlik kuzatuvchilari tomonidan amalga oshiriladi. Skanirovka jarayoni tarmoqdagi zaharlanishlarni aniqlash, tanqid qilish, xavfsizlikni ta'minlashga moslik qilish va xavfli holatlarni aniqlashga imkon beradi.
3. Penetrasion testlari: Penetrasion testlari, tarmoqdagi xavfsizlikni sinovdan o'tkazish maqsadida qo'llaniladigan usuldur. Bu testlar qat'iy vaqt chegarasida xavfsizlik hujjatlari va protokollaridan foydalanish orqali tarmoq tuzatishlari, xavfsizlik nusxalashlari va o'rnatilgan xavfsizlik tizimlarini sinovdan o'tkazishni o'z ichiga oladi. Penetrasion testlari, tarmoqdagi haqiqiy atakalar va xavfsizlik muammo va zaifliklarni aniqlashda yordam beradi.
4. Auditlar va monitoring: Xavfsizlik auditlari va monitoring, tarmoqdagi xavfsizlik holatini nazorat qilish uchun amalga oshiriladi. Auditlar tarmoqdagi tashkilotlar, protokollar, ma'lumotlarni muhafaza qilish protseduralari va xavfsizlik sohalarini tekshirishni o'z ichiga oladi. Monitoring esa tarmoqdagi xavfsizlik holatlarini doimiy ravishda nazorat qilish, zararli faoliyatni aniqlash va xavfsizlikni ta'minlashda muhim xizmat qiladi.
Bu usullar tarmoqdagi xatarni aniqlash, baholash va uning ehtiyojlarini belgilashda yordam beradi. Ularning joriy va ehtiyojlariga mos keladigan xavfsizlik standartlari va ma'lumotlar bilan foydalanish tavsiya etiladi.
|
| |
Tarmoq xavfsizligida tahdidlar deganda nimani tushunasiz?

|
Tarmoq xavfsizligida tahdidlar deganda nimani tushunasiz?
|
bet | 8/17 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 48,92 Kb. | | #250116 |
Bog'liq Mavzu Tarmoq xavfsizligi mohiyati va umumiy tushunchalariTarmoq xavfsizligida tahdidlar deganda nimani tushunasiz?
Tarmoq xavfsizligida "tahdidlar" deyilganda, tarmoqdagi xavfsizlikni ogohlantiruvchi, zararli va xavfli holatlar, ob'ektlar yoki potentsial muammo va atakalarni anglatamiz. Tahdidlar, tarmoqdagi ma'lumotlarni va tizimlarni zararli hamyonlar, hakerlar, vayronlar yoki boshqalar tomonidan hujjatlardan foydalanish, ma'lumotlarni olib tashlash, tizimlarga zarar yetkazish va tarmoqdagi xavfsizlikni buzishga olib kelishi mumkin.
Quyidagi misollar tarmoq xavfsizligidagi tahdidlarga misoldir:
1. Malware va viruslar: Zararli dasturlar, viruslar, kriptoviruslar va boshqa malware turlari, tarmoqdagi tizimlarga yashirin uchuvchi, ma'lumotlarni olib tashlash va tarmoq resurslarini xavfli tarzda ishlatish uchun ishlatiladi.
2. DoS/DDoS atakalari: Tarmoqni qondirish va so'zlash salohiyatini buzish maqsadida DoS (DoS - Denial of Service) va DDoS (Distributed Denial of Service) atakalari amalga oshiriladi. Bu atakalar tarmoqdagi resurslarni to'liq belgilangan miqdorda ishlatish orqali xavfli qo'limlarni bo'shatish va tarmoqdagi xizmatlarga kirishni to'xtatishga yo'l qo'yishni maqsad qiladi.
3. Kimlik solish va autentifikatsiya muammo va zaifliklar: Tarmoqdagi kimlik solish protokollarida (masalan, parollar, SSH kalitlari) xatoliklar, to'g'ri autentifikatsiya usullari yo'qligi yoki autentifikatsiyani buzish mumkin bo'lgan holatlar tahdid sifatida hisoblanadi. Bu holatlar zararli shaxslar uchun foydalanuvchining identifikatorini, parolini va shaxsiy ma'lumotlarini olishga imkon beradi.
4. Xavfsizlik nusxalashlari va tarqatishlar: Tarmoqda ma'lumotlar tarqatilishi va nusxalash holatlari tahdid sifatida hisoblanadi. Ma'lumotlar o'chirilishi, o'zgartirilishi, tarqatilishi yoki nusxalanishi yolg'on yoki xavfli bo'lishi mumkin, bu esa konfidensiallik va integritetni buzishga olib kelishi mumkin.
5. Insayder atakalari: Insayderlar, tarmoqda ishlovchi shaxslar, tashqi tashkilotlarda ishlaydigan shaxslar yoki tarmoqning ichki tashkilotlarida ishlovchi hujjatlardan foydalanib, ma'lumotlarni olib tashlash, tarmoq resurslariga kirish va xavfsizlikni buzishga harakat qilish uchun foydalanishlari mumkin.
Tahdidlar, tarmoqdagi xavfsizlikni buzish uchun potentsial imkoniyatlarni anglatadi. Xavfsizlik mutaxassislarining tahdidlar haqida tushunish, ularni tanish va ularga qarshi qarorlar qabul qilish, tarmoqdagi xavfsizlikni oshirish va xavfsizlikni ta'minlashda muvaffaqiyatli bo'lish uchun muhimdir.
|
| |
Simli va simsiz tarmoqlar tasnifi, ularning turlari va arxitekturasi

|
Simli va simsiz tarmoqlar tasnifi, ularning turlari va arxitekturasi
|
bet | 2/17 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 48,92 Kb. | | #250116 |
Bog'liq Mavzu Tarmoq xavfsizligi mohiyati va umumiy tushunchalariSimli va simsiz tarmoqlar tasnifi, ularning turlari va arxitekturasi:
Tarmoqlar simli (dedikatsionlangan) va simsiz (joylashgan) bo'lib tasniflanadi. Ular o'rtasidagi asosiy farq, kompyuterlarning resurslarini qanday tartiblash va ularga qanday muloqot tashkil etishdir.
1. Simli (dedikatsionlangan) tarmoqlar: Simli tarmoqlar, bir kompyuter yoki qurilma tomonidan egallangan va bir yoki bir nechta iste'molchilarga xizmat ko'rsatish uchun o'rnatilgan tarmoqlardir. Bu tarmoqlar qo'shimcha bog'lanish, serverlar, router'lar va switch'lar orqali tuziladi. Simli tarmoqlarda, iste'molchilar kompyuterlarga aloqalarini yoki resurslarini ta'qdim etish uchun ajratilgan bandlovchi tizimlar va protokollar ishlatiladi. Misol uchun, lokal tarmoqlar (LAN) simli tarmoqlarning umumiy bir turidir.
2. Simsiz (joylashgan) tarmoqlar: Simsiz tarmoqlar, kompyuterlarning turli o'rganilgan tizimlarda joylashgan va mazkur tizimlar orqali bir-biriga muloqot qiladigan tarmoqlardir. Bu tarmoqlar, birlikda yopilgan kompyuterlarning swarming algoritmlari yoki ad hoc muloqot protokollaridan foydalanib, kompyuterlarning bir qismi tomonidan o'rnatilgan. Simsiz tarmoqlarda, kompyuterlar o'zaro aloqalarini o'rganadigan va muloqot o'rnatishning to'g'ridan-to'g'ri holda o'zlashtirishga yo'l qo'ygan. Mesh tarmoqlar va sensor tarmoqlar simsiz tarmoqlarning misollaridir.
Tarmoqlarning arxitekturasi esa ularning tashkil etilish usullarini va bog'lanishlarini anglatadi. Bunday arxitekturalar quyidagilardir:
1. Klient-server arxitekturasi: Bu arxitekturada, kompyuterlarning bir qismi server sifatida ishlayadi va iste'molchilar (klientlar) server bilan bog'lanishni talab qiladi. Istaklar server orqali ijro etiladi va iste'molchilarga natijalar taqdim etiladi. Masalan, veb saytlar, elektron pochta xizmatlari va bazaviy serverlar klient-server arxitekturasiga misol bo'ladi.
2. Peer-to-peer arxitekturasi: Bu arxitekturada, kompyuterlar bir-biriga teng muammolar yechish uchun o'rnatilgan. Bunda kompyuterlar hem server, ham klient sifatida ishlayadigan va ma'lumotlar bir-biriga o'zaro tarqatiladi. Bu arxitektura fayllar almashish, muloqot o'rnatish va virtual valyutalarning almashinuvi kabi ko'plab muammolarni yechish uchun ishlatiladi.
3. Mesh arxitekturasi: Bu arxitekturada, kompyuterlar o'zaro bir-biriga bog'lanish orqali tarmoq yasaydi. Ular avtomatik ravishda o'zaro bog'lanish qurishadi va ma'lumotlarni bir-biriga o'tkazishda doimiylik va qiziqishlar uchun bir nechta yo'l topishi mumkin. Mesh arxitekturasi, sensor tarmoqlar va Internet of Things (IoT) tizimlarida keng tarqalgan.
Tarmoq arxitekturasi va turlari, kompyuter tarmoqlarini tashkil etish, ularga bog'lanishni tashkil etish va ma'lumot almashish usullari bilan bog'liq qo'llanish va xizmatlar uchun muhimdir. Ular bir qancha talablar, xavfsizlik masalalari va maqsadlarga qarab tanlanadi va rivojlanadi.
|
| |
Mavzu: Tarmoq xavfsizligi mohiyati va umumiy tushunchalari - bet 17

|
Mavzu: Tarmoq xavfsizligi mohiyati va umumiy tushunchalari
|
bet | 17/17 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 48,92 Kb. | | #250116 |
Bog'liq Mavzu Tarmoq xavfsizligi mohiyati va umumiy tushunchalari Xulosa
Bu mustaqil ishni bajarish davomida
Tarmoq xavfsizligi tushunchasi va uning mohiyati.
Kompyuter tarmog’i modellari va umumiy tushunchalari.
Tarmoq xavfsizligiga zamonaviy tahdidlar.
Kompyuter tizimlari va tarmoqlarida xavfsizlik siyosati va modellari .
Tarmoq xavfsizligi standartlari (O‘z DSt ISO/IEC 27033).
Yetti sathli OSI modeli.
Kabi mavzularga oid savollarga javob toppish orqali umumiy tarmoq xafsizligi fanidan asosiy bilimlar o’zlashtirildi.
Foydalanilgan Adabiyotlar
1. TechTarget (www.techtarget.com)
2. Cisco (www.cisco.com)
3. Microsoft Security (www.microsoft.com/security)
4. OWASP (www.owasp.org)
5. NIST (www.nist.gov)
|
| |
TCP/IP modeli umumiy tasnifi

|
TCP/IP modeli umumiy tasnifi
|
bet | 4/17 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 48,92 Kb. | | #250116 |
Bog'liq Mavzu Tarmoq xavfsizligi mohiyati va umumiy tushunchalariTCP/IP modeli umumiy tasnifi:
TCP/IP modeli, Internet Protocol Suite (IP Suite) deb ham ataladi, Internet tarmoqlari va protokollari uchun o'rganilgan bir tasniflash modelidir. Ushbu model asosan IPv4 va IPv6 protokollari asosida ishlatiladi. Quyidagi tartibda TCP/IP modelining umumiy tasnifi keltiriladi:
1. Tarmoq interfeysi qatlam (Network Interface Layer): Bu qatlam tarmoq interfeysi bilan bog'liqdir va fizikaviy qatlam va tashqi qatlamning bir qismini o'z ichiga oladi. Ushbu qatlam fizikaviy aloqalar, MAC manzillari va lokal tarmoq protokollarini, masalan, Ethernet protokolini o'z ichiga oladi.
2. Internet qatlam (Internet Layer): Internet qatlamida ma'lumotlar IP (Internet Protocol) protokoli orqali yo'l topadi va manzillashadi. Bu qatlamning asosiy vazifasi paketlarni manzillash va yo'l yonaltishdir. IP qatlamida IPv4 yoki IPv6 manzillari ishlatiladi.
3. Transport qatlam (Transport Layer): Transport qatlamida ma'lumotlar yuqori darajadagi xostlar orasida almashinuv qiladi. Ushbu qatlam TCP (Transmission Control Protocol) va UDP (User Datagram Protocol) protokollarini o'z ichiga oladi. TCP ma'lumotlarni xavfsiz va istiqbollaricha o'tkazishni ta'minlaydi, UDP esa xavfsizlikni kamaytirib, tezlik va ish samaradorligini oshiradi.
4. Application qatlam (Application Layer): Ilmiy qatlam foydalanuvchilar bilan bog'lanishni ta'minlayan protokollar va xizmatlar to'plamini o'z ichiga oladi. Bu qatlam HTTP, FTP, SMTP, DNS, SSH, Telnet kabi protokollarni o'z ichiga oladi. Foydalanuvchi ilova va xizmatlar bu qatlamda ishlayadi.
TCP/IP modeli, Internet tarmoqlari uchun asosiy bo'lib, foydalanuvchilar, serverlar va tarmoq qurilmalari orasidagi muloqotni tashkil etishda ishlatiladi. Modelni tasniflashning bu tartibi tarmoq protokollarini tarkibiy qismlarga bo'lishga imkon beradi va Internet tizimining o'zaro aloqalarini osonlashtiradi.
DNS tushunchasi va uning vazifalari
DNS (Domain Name System), tarmoqda nomlar (domain nomlari) bilan IP manzillarini bog'lash va ularga olib borishni ta'minlaydigan tizimdir. DNS, foydalanuvchilarning nomlar bilan tizimga murojaat qilishini osonlashtiradi, chunki foydalanuvchilar ko'plab tarmoq resurslarini IP manzillari bilan eslab qolishini talab qilmaydi.
|
| |
Tarmoq xavfsizligida zaifliklar tushunchasi nima?

|
Tarmoq xavfsizligida zaifliklar tushunchasi nima?
|
bet | 7/17 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 48,92 Kb. | | #250116 |
Bog'liq Mavzu Tarmoq xavfsizligi mohiyati va umumiy tushunchalariTarmoq xavfsizligiga zamonaviy tahdidlar:
Tarmoq xavfsizligida zaifliklar tushunchasi nima?
Tarmoq xavfsizligida "zaifliklar" tushunchasi, tarmoqdagi xavfsizlikni ta'minlashda potentsial muammo yoki yolg'onliklarni anglatadi. Zaifliklar, tarmoqdagi xavfsizlikni kuchaytirishga imkon bermaydigan, tarmoqdagi xavfsizlikni buzish uchun istifodalanish mumkin bo'lgan tuzilmalar, protokollar, tizimlar yoki har qanday boshqa xavfsizlikning nazariy yoki amaliy qismiga tegishli muammolar va kutilmagan holatlar bo'lib tushuniladi.
Quyidagi misollar tarmoq xavfsizligida zaifliklarga misoldir:
1. Xavfsizlik tizimi yaxshi tuzilmagan: Agar tarmoq tuzilishi va tashqi ulanishlar yaxshi tuzilmagan bo'lsa, bu tarmoqda zaifliklarga olib kelishi mumkin. Masalan, to'g'ri konfiguratsiya, yolg'on portlar, boshqaruv kompanentlari orqali atakalarni amalga oshirish mumkin.
2. Xavfsizlik tanqidi: Tarmoq tuzilishi, protokollar yoki xavfsizlik usullari tanqidga duch kelgan bo'lsa, bu tarmoqda zaifliklarga olib kelishi mumkin. Xavfsizlik tanqidi, tuzilishdagi kamchiliklar, zaharlanishlar, protokollar uchun yolg'onlarni topish va ularga moslik qilishda zararli odamlar uchun muammo yaratishi mumkin.
3. Tizim dasturlarining zaifliklari: Tarmoqda ishlatiladigan dasturlarda tashqi xavfsizlik protokollarining noto'g'ri tashqi amalga oshirishlari, foydalanuvchilar tomonidan juda oddiy parollar, kimlik solish protokollarida kamchiliklar kabi dasturlardagi zaifliklar tarmoqdagi xavfsizlikni buzishga olib kelishi mumkin.
4. Xavfsizlikning yangilanishi bilan bog'liq narsalar: Tarmoqdagi xavfsizlik, dastur va tizimlar har doim yangilanishi va yanada yaxshilanishi kerak. Agar xavfsizlikning yangilanishi yoki o'zgarishi bilan bog'liq holatlar to'g'ri amalga oshirilmagan bo'lsa, bu tarmoqda zaifliklarga olib kelishi mumkin.
Zaifliklar, tarmoqdagi xavfsizlikning buzilishi, atakalar, ma'lumot olib tashlash va tarmoqdagi xavfsizlikni ta'minlashda muammo yaratish mumkin. Tarmoqdagi zaifliklarni aniqlash va ularni bartaraf qilishuchun xavfsizlik auditlari, tanqidlari va yangilanishlar joriy etilishi tavsiya etiladi.
|
| |
4-kurs talabasi, K. O. Matnazarova Qo‘qon universiteti “Ta’lim” kafedrasi

362
www.
kokanduni.uz
BOSHLANG‘ICH SINF O‘QITUVCHISINING PEDAGOGIK MAHORATINI
SHAKLLANTIRISH
G.F. Mirzakbarova
Qo‘qon universiteti Boshlang‘ich ta’lim yo‘nalishi
4-kurs talabasi,
K.O. Matnazarova
Qo‘qon universiteti “Ta’lim” kafedrasi
v.b dosenti p.f.f.d (PhD)
Annotatsiya: Ushbu maqolada bo‘lajak zamonaviy o‘qituvchining o‘zi-o‘zini rivojlantirishda
pedagogik mahoratining ahamiyati va uning jamiyatda tutgan o‘rni, bo‘lajak pedagoglarga kasb
malakalari
va mohirligini egallash, shaxsiy mahoratni shakllantirish,
ijodkorligini tarbiyalash,
pedagogik texnika, pedagogik hamkorlik,
pedagogik madaniyat, pedagogik nazokat va pedagogik
qobiliyatni egallash haqida maʼlumotlar keltirilgan.
Kalit so‘zlar: Pedagogik mahorat, boshlang‘ich sinf, metod,
pedagogik qobiliyat, mahorat,
usul, taʼlim, tarbiya, pedagogik texnika, pedagogik madaniyat.
Fan va madaniyat rivojlanishi ta'lim-tarbiya ishlarining qay yo‘sinda olib borilishidan kelib
chiqadi. Bu falsafiy aqida davlat ahamiyatiga ega bo‘lgan ijtimoiy qonuniyat hisoblanadi. O‘zbekiston
mustaqillikka erishgandan keyin ta'lim-tarbiya sohasida, milliy axloq-odobni qayta tiklash borasida,
milliy urf-odatlar, turli-tuman an'analarni joyiga qo‘yish, milliy qadriyatlarni yanada rivojlantirish
xususida juda keskin va buyuk burilishlar bo‘lgani barchaga ayondir. Davlatning buyuk kelajagi -
yoshlarni chuqur
bilimli va pokiza axloq-odob, qalb egasi qilib tarbiyalash lozimligini yoddan
chiqarmaslik lozim. Bu katta muammoda mahoratli, bilimli pedagoglarni o‘rni muhim. Zamonaviy
ilm-fan texnika va texnologiyalarning shiddat bilan rivojlanishi ta’lim tizimiga va unda faoliyat olib
borayotgan o‘qituvchilarga ko‘plab imkoniyatlar yaratib berilmoqda. Shunday ekan bugungi kunda
kasblar ichida o‘qituvchilik kasbi muhim ijtimoiy ahamiyat kasb etadi. O‘qituvchi
yosh qalblar
kamolotining meʼmoridir. Har bir fan mustaqil o‘quv maqsadi, mazmuni va o‘zining o‘rganish
mavzusi (predmeti) va metodiga ega. Shunga asosan, «Pedagogik mahorat» fani, o‘qituvchi –
tarbiyachining
kasbiy faoliyati, mohirligini o‘rganuvchi va uni takomillashtirish to‘g‘risida
maʼlumotlar beruvchi fan hisoblanadi. Pedagogik mahoratning mazmun,
mohiyati shu kasbning
malakalarini shakllantirish va rivojlantirishning yo‘llari, vositalari, shakllarini tashkil etadi.
Pedagogik mahoratning umumiy asoslarini yoritishda eng muhim tayanch tushuncha