Kompiyuterda saqlayotgan malumotlarniqanday xavfsizligi taminlanadi - bet 4

|
Kompiyuterda saqlayotgan malumotlarniqanday xavfsizligi taminlanadi
|
bet | 4/18 | Sana | 10.02.2024 | Hajmi | 0,53 Mb. | | #154139 |
Bog'liq innformatikashexm operatsion tizimi yuklanishi mobaynida qanday asosiy funksiyalarni bajaradi
Operatsion tizimning yuklanishi mobaynida asosiy funksiyalarni quyidagicha ta'riflash mumkin:
1. Diskni formatlash: Operatsion tizimning yuklanishi oldinida, odatda foydalanuvchiga yuklanishni rivojlantirishi uchun diskni formatlash talab qilinadi. Bu jarayon orqali disk bo'sh bo'lishi, to'g'ri fayllar tizimi ko'rinishiga ega bo'lishi va tizimga tayyor bo'lishi ta'minlanadi.
2. Operatsion tizimning o'rnatilishi: Yuklab olingan operatsion tizimning o'rnatilishi jarayonida, foydalanuvchi tizimning o'rnatish yonalishlarini tanlaydi. Bu, o'rnatishning tili, o'rnini belgilash, disk bo'linishi va o'rnatishning boshqa sozlamalarini o'z ichiga oladi. Odatda, foydalanuvchi o'rnatish jarayonini kuzatuvchi o'rnatish makrosi (installer) yordamida bu amallar bajariladi.
3. Sozlashlar va parametrlar: Yuklab olingan operatsion tizimning o'rnatilishida, foydalanuvchi o'z o'rnini belgilaydi, tili, klaviatura sozlamalarini tanlaydi va boshqa tizim sozlamalarini o'zgartirish imkoniyatiga ega bo'ladi. Bu, tizimning asosiy sozlamalarini belgilash, tarqatuvchi sozlamalarini o'rnatish, ulkan fayllarni ko'chirish va boshqa parametrlarni sozlashni o'z ichiga oladi.
4. Qo'shimcha dasturlar va xizmatlar: Operatsion tizimning yuklanishi jarayonida, foydalanuvchi qo'shimcha dasturlarni va xizmatlarni tanlayishi mumkin. Bu, brauzerlar, ofis ilovalari, media oynatuvchilar, grafika dasturlari va boshqa kerakli dasturlarni o'rnatishni o'z ichiga oladi.
5. Yangilanishlar va yamalar: Yuklab olingan operatsion tizimning o'rnatilishi mobaynida, operatsion tizimning eng so'nggi yangilanishlarini va yamalarini o'rnatish o'rinli bo'ladi. Bu, tizimning o'zini yangilash, xavfsizlik yamalarni o'rnatish va tizimdagi xatolar va noqulayliklarni tuzatishni o'z ichiga oladi.
6. Bo'sh vaqt harajatlarni kamaytirish: Operatsion tizimning yuklanishi jarayonida, o'rnatish makrosi o'tgan vaqt harajatlarni kamaytirish uchun ma'lumotlarni padarkash qilib o'rnatishni o'z ichiga oladi. Bu, o'rnatish jarayonini avtomatik ravishda amalga oshirish va foydalanuvchilar uchun tezkor vaqtni saqlash imkonini beradi.
Bu funksiyalar operatsion tizimning asosiy yuklanish jarayonida bajariladi. Har bir operatsion tizim o'zining o'ziga xos yuklanish jarayoniga ega bo'lishi mumkin, shuning uchun funksiyalar va o'zgaruvchilar tizimdan tizimga farq qilishi mumkin.
13 kompiyuter viruslari va ularning klassifikatsiyasi ulardan himoya choralari
Kompyuter viruslari zararli dasturlarning bir turi bo'lib, kompyuter tizimlariga zarar etkazish, ma'lumotlarni o'g'irlash, kiruvchi xatti-harakatlarni amalga oshirish yoki boshqa zararli harakatlarni amalga oshirish uchun mo'ljallangan. Viruslar ko'pincha tizimlarga zarar etkazadi va kompyuter foydalanuvchilari bilmagan holda tarqalishi mumkin.
Kompyuter viruslari odatda quyidagi toifalarga bo'linadi:
1. Fayl viruslari: Bu turdagi viruslar fayllarga joylashish orqali ko'payadi va tarqaladi. Ular yuqtirgan fayllarga zarar yetkazadi va odatda ushbu fayllarni ishga tushirganingizda faollashadi. Masalan, ular .exe yoki .doc kabi kengaytmali fayllarni yuqtirishlari mumkin.
2. Yuklash sektori viruslari: yuklash sektori kompyuterni ishga tushirish jarayonida yuklanadigan muhim bo'limdir. Yuklash sektori viruslari ushbu sektorda joylashishi va kompyuterni ishga tushirishga ta'sir qilishi mumkin. Kompyuter yoqilganda virus faollashadi va tizimdagi boshqa fayllarga zarar etkazishi mumkin.
3. Makroviruslar: Makrolar ofis unumdorligi dasturida ishlatiladigan avtomatik funksiyalardir. Ibratli viruslar Word hujjatlari, Excel elektron jadvallari va PowerPoint taqdimotlari kabi fayllarni yuqtirib, makroslarni zararli kod bilan almashtiradi. Hujjatni ochganingizda virus faollashadi va tizimdagi boshqa fayllarga tarqalishi mumkin.
4. Zararli dasturiy ta'minot (Zararli dastur): Zararli dastur viruslarni, shuningdek, josuslik dasturlari, qurtlar, troyanlar kabi boshqa zararli dasturlarni o'z ichiga oladi. Bunday turdagi dasturiy ta'minot, odatda, foydalanuvchining xabarisiz kompyuter tizimiga zarar etkazadi va turli zararli harakatlarni amalga oshiradi.
Kompyuter viruslaridan o'zingizni himoya qilish uchun quyidagi ehtiyot choralarini ko'rishingiz mumkin:
1. Yangilangan antivirus dasturidan foydalaning: ishonchli antivirus dasturidan foydalanib tizimingizni muntazam skanerlang va viruslarni aniqlang. Antivirusingizni yangilab turing va avtomatik yangilanishlarni yoqing.
2. Dasturiy ta'minotni yangilash: Operatsion tizimingiz va boshqa dasturiy ta'minot uchun xavfsizlik yamoqlari va yangilanishlarini muntazam ravishda amalga oshiring. Bu sizga ma'lum xavfsizlik zaifliklarini yopishga yordam beradi.
3. Ishonchli manbalardan yuklab olish: Dasturiy taʼminot yoki fayllarni yuklab olayotganda ishonchli manbalardan yuklab olishga ehtiyot boʻling. Noma'lum yoki shubhali manbalardan yuklab olishdan saqlaning.
4. Elektron pochta xabarlari bilan ehtiyot bo'ling: noma'lum yoki shubhali xatlardagi qo'shimchalar yoki havolalarni bosishdan saqlaning. Spam filtrlarini yoqing va spam xatlarni darhol o'chiring.
5. Kuchli parollardan foydalaning: Kuchli va murakkab parollar yordamida hisoblaringizni himoya qiling. Bir nechta hisoblarda bir xil paroldan foydalanishdan saqlaning.
6. Ma'lumotlaringizni zaxiralang: muhim ma'lumotlaringizni muntazam ravishda zaxiralang. Shunday qilib, ma'lumotlar yo'qolgan taqdirda ma'lumotlaringizni tiklashingiz mumkin, albatta! O'rnatishdan keyingi dasturlar va ularning vazifalari haqida qo'shimcha ma'lumotlar:
1. Bog'liqlarni boshqarish: O'rnatishdan keyingi dasturlar asosiy dasturiy ta'minot tomonidan talab qilinadigan bog'liqliklarni o'rnatish bilan shug'ullanishi mumkin. Ular dasturiy ta'minot tayanadigan kerakli kutubxonalar, ramkalar yoki ish vaqti muhitlarini avtomatik ravishda aniqlashi va o'rnatishi mumkin.
2. Tizim konfiguratsiyasi: O'rnatishdan keyingi dasturlar turli tizim sozlamalari va afzalliklarini sozlashda yordam berishi mumkin. Bunga tarmoq konfiguratsiyasini, xavfsizlik devori qoidalarini, tizim miqyosidagi muhit o'zgaruvchilarini, standart fayllar assotsiatsiyasini va boshqalarni sozlash kiradi.
3. Foydalanuvchini sozlash: O'rnatishdan keyingi dasturlar foydalanuvchilarga o'rnatilgan dasturiy ta'minotni o'z xohishlariga ko'ra sozlash imkoniyatlarini taqdim etishi mumkin. Bunga standart mavzularni tanlash, ayrim funksiyalarni yoqish yoki oʻchirish, shaxsiylashtirilgan profillarni oʻrnatish yoki ilovaga xos sozlamalarni sozlash kiradi.
4. Litsenziyani faollashtirish va ro'yxatdan o'tkazish: Agar dasturiy ta'minot litsenziyani faollashtirish yoki ro'yxatdan o'tkazishni talab qilsa, o'rnatishdan keyingi dasturlar foydalanuvchilarga litsenziya kalitlarini kiritishni so'rashi yoki faollashtirish jarayonida ularga rahbarlik qilishi mumkin. Bu dasturiy ta'minotning to'g'ri litsenziyalanganligini va foydalanishga tayyorligini ta'minlaydi.
5. Boshqa dasturiy ta'minot bilan integratsiya: O'rnatishdan keyingi dasturlar o'rnatilgan dasturiy ta'minotni boshqa ilovalar yoki xizmatlar bilan integratsiyalashuvini osonlashtirishi mumkin. Bu aloqa protokollarini o'rnatish, API kirishini sozlash yoki tashqi ma'lumotlar bazalari yoki serverlar bilan ulanishni o'z ichiga olishi mumkin.
6. Hujjatlar va yordam resurslari: Oʻrnatishdan keyingi dasturlar foydalanuvchilarga dasturiy taʼminotni ishga tushirishda yordam berish uchun hujjatlar, foydalanuvchi qoʻllanmalari, oʻquv qoʻllanmalari yoki onlayn yordam manbalariga kirishni taʼminlaydi. Bu foydalanuvchilarga dasturiy ta'minotning xususiyatlari va funksiyalarini tushunishga va duch kelishi mumkin bo'lgan muammolarni bartaraf etishga yordam beradi.
|
| |