nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Bluetooth, HomeRF, ZigBee, NFC va Wireless USB aloqa

|
Bluetooth, HomeRF, ZigBee, NFC va Wireless USB aloqaBog'liq Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari u
5.3. Bluetooth, HomeRF, ZigBee, NFC va Wireless USB aloqa
texnologiyalari
Bluetooth.
Bu to‘g‘ridan to‘g‘ri ko‘rinish bo‘lmaganida simsiz
telefonlar,
kompyuterlar
va
turli
periferiyalarning
aloqasini
ta’minlashga imkon beradigan qisqa masofalarga ma’lumotlarni
uzatish radiotexnologiyasi hisoblanadi [23,26]. Kompyuterda yoki
mobil telefonda mavjud bo‘lgan shtatdagi interfeysning ishlatilishi
ko‘p hollarda juda qulay bo‘ladi (5.2- rasm).
180
5.2- rasm. Bluetooth tizimi
Mavjud
qurilmalar
uchun
standart
Bluetooth-bog‘lanish
profillarini ishlatadigan uncha qimmat bo‘lmagan o‘rnatiladigan
radiomodullar taklif etilmoqda. Masalan, simsiz garnituralarda
HeadSet profili ishlatiladi, qurilmalar orasida fayllarni almashlash
uchun FTP profili ishlab chiqilgan mobil telefonlarda Dial-up
Networking Profile profili qo‘llaniladi. Ma’lumotlarni to‘plash va
boshqarish tizimlarida ko‘pincha SPP ketma-ket porti profili
ishlatiladi.
Bluetooth
p
rotokoli
nuqta-nuqta
va
nuqta-ko‘p
nuqta
topologiyalarini qo‘llaydi. Ikki yoki undan ortiq o‘sha bir kanalni
ishlatadigan qurilmalar pikotarmoqni (piconet) tashkil etadi. Bunda
qurilmalardan biri asosiy (Master) sifatda, qoganlari esa bo‘ysunuvchi
(Slave) qurilmalar sifatida ishlaydi.
Bluetooth qabullagich-uzatkichlari 2.45 GGs chastotada ishlaydi
va FHSS (Frequency Hopping Spread Spectrum – chastotani
sakrashsimon qayta sozlanishi) spektrni kengaytirish usulini ishlatadi.
Uzatkichning quvvatiga bog‘liq ravishda Bluetooth® qurilmalar
uchta sinflarga bo‘linadi:
- 1-sinf – 100 mVtgacha (ochiq fazoda masofa 100 metrgacha);
- 2-sinf – 2,5 mVtgacha (ochiq fazoda masofa 15 metrgacha);
- 3-sinf – 1 mVtgacha (ochiq fazoda masofa 5 metrgacha).
Uzatiladigan ma’lumotlar tezligi ishlatiladigan spetsifikatsiya
versiyasi va Bluetooth profiliga bog‘liq bo‘ladi. Ketma-ket port profili
ishlatilganida ma’lumotlarni uzatish tezligi 704 kbit/c nazariy
chegaraga ega bo‘ladi.
|
| |
Kasallik yoki mehnat qobiliyatini yo'qotish

139
Amaliyotda mahkumlaming jazoni o'tash davomida o'z a'zolariga ataylab shikast yetkazish, o'z sog'lig'ini
yomonlashtirish hollari ko'p uchrab turadi. Bunday hollarda ular jazodan ushbu asosga ko'ra ozod qilinmaydilar. Ushbu
asosga ko'ra, jazodan ozod qilishda unga nisbatan davolab bo'lmaydi, deb tashxis qo'yilgan bo'lishi kerak.
Mahkumni kasalligi tufayli jazoni o'tash muddatidan oldin ozod qilish har qanday turdagi asosiy jazoga nisbatan
qo'llanishi mumkin. Qonun og'ir kasalligi tufayli muddatidan ilgari jazodan ozod qilishni qo'shimcha jazoga nisbatan
qo'llanish masalasini ochiq qoldirgan. Qator hollarda, ularni qo'shimcha jazodan, masalan, muayyan huquqdan mahram
qilish jazosidan ozod qilish maqsadga muvofiq emas. Sudga mahkumni ushbu asosga ko'ra, jazodan ozod qilish
haqidagi taqdimnoma Ichki ishlar vazirligining maxsus tibbiy komissiyasi xulosasi asosida kiritiladi.
Harbiy xizmatchilar ularni xizmatga yaroqsiz, deb topishga asos bo'luvchi kasallikka chalingan taqdirda jazodan
ozod qilinishi mumkin. Bunda harbiy xizmatchini tegishli harbiy-tibbiy komis-siyasining xulosasi harbiy xizmatga
yaroqsiz, deb topishi uchun asos bo'ladi. Harbiy xizmatchilar ushbu asosga ko'ra, intizomiy qismga yuborish yoki
xizmat bo'yicha cheklash turidagi jazolardan ozod qilinishi mumkin. Qonun ayol jinsidagi harbiy xizmatchilar uchun
xizmat bo'yicha cheklash turidagi jazodan muddatidan ilgari jazodan ozod qihshning qo'shimcha asosi, deb homiladorlik
tufayli mehnatga layoqatsizligini qayd etadi. Bunda shuni e'tiborga olish lozimki, qonun mazkur ozod qilish turi uchun
ayolning homila-dorligini emas, balki uning homiladorlik va tug'ish uchun ta'til berishni asos, deb topadi. Ya'ni ushbu
asosga ko'ra, ozod qilish ularga homiladorlik va tug'ish uchun ta'til berilgan vaqtdan boshlab hisoblanadi.
Jinoyat kodeksining 75-moddasi, 5-qismida axloq tuzatish ishlari jazosini o'tashdan muddatidan ilgari ozod
qihshning mustaqil turlari aks ettirilgan:
1) mahkumning mehnatga yaroqsiz bo'lib qolganligi;
2) mahkumning pensiya yoshiga yetganligi;
3) homiladorlik va tug'ish ta'tiliga chiqqanligi.
Mahkumning mehnatga yaroqsizligi deganda, uning mehnat qilish imkoniyatidan mahrum bo'lishi tushuniladi.
Mehnatga yaroqlilik TMEK tomonidan aniqlanadi.
Mahkumning pensiya yoshiga yetishi deganda, ayollarning 55 yoshga, erkaklarning 60 yoshga to'lishi
munosabati bilan pensiyaga chiqishi tushuniladi.
Ayollarga tug'gunga qadar yetmish kalendar kuni va tuqqandan keyin ellik olti kalendar kuni (tug'ish qiyin
kechgan yoki ikki yoxud undan ortiq bola tug'ilgan hollarda -yetmish kalendar kuni) miqdorida homiladorlik va tug'ish
ta'tillari beriladi. Homiladorlik va tug'ish ta'tili jamlangan holda tug'ishga qadar amalda bunday ta'tilning necha kunidan
foydlanganidan qat'iy nazar, ayolga to'liq beriladi. Bunday hollarda jazodan ozod qilish haqidagi taqdimnoma bunday
ta'til beruvchi huquqni tibbiy hujjat asosida beriladi.
Yuqoridagi uch holatdan biri mavjud bo'lganda mahkum axloq tuzatish ishlari jazosidan ozod qilinadi.
Sudlanganlik - O'zbekiston respublikasi oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligi o'rta maxsus kasb-hunar ta'limi markazi

142
3) sudlanganlik shaxsni jinoiy javobgarlikdan ozod qilishga to'sqinlik qiladi (Jinoyat kodeksining 66-moddasida
ko'rsatilgan asoslargako'ra);
4) sudlanganlik ozodlikdan mahrum qilish turidagi jazoni o'tashning muayyan tartibiga ta'sir etadi (Jinoyat
kodeksining 50, 85-moddalari);
5) sudlanganlik muayyan jazo turlarini belgilashda to'siq bo'ladi (Jinoyat kodeksining 48-moddasi);
6) alohida tartibda jazo tayinlanishiga sabab bo'ladi;
7) muayyan jinoyat tarkiblarining og'irlashtiruvchi belgisi hisoblanadi (masalan, Jinoyat kodeksining 166-moddasi, 3-
qismi, «a» bandida takroran sodir etilgan talonchilik uchun kuchaytirilgan javobgarlik nazarda tutiladi);
8) muayyan toifadagi (ogir va o'ta og'ir) jinoyatlar uchun sudlanganlik mahkumning muddatidan oldin shartli
ravishda ozod qilish masalasini hal qilishda u amalda o'tagan muddatni ko'paytiradi (Jinoyat kodeksining 73-moddasi,
3-qismi, «b» va «v» bandlari);
9) jinoyatning ijtimoiy xavfliligiga qarab ijtimoiy xavfi katta bo'lmagan, uncha og'ir bo'lmagan, og'ir, o'ta og'ir
(Jinoyat kodeksining 15-moddasi) jinoyatlar uchun javobgarlikka tortish muddatlarini hisoblashga ta'sir ko'rsatadi
(Jinoyat kodeksining 64-moddasi);
10) jazodan ozod etishga to'siq bo'lishi mumkin (Jinoyat kodeksining 71, 72, 73, 74-moddalari);
11) ozodlikdan mahrum qilish jazosini tayinlashda jazoni ijro etish muassasasi turini aniqlashga ta'sir qiladi.
Yuqoridagi holatlardan kelib chiqib sudlanganlikning huquqiy ahamiyatini sudlangan shaxs yangi jinoyat sodir
etgandagina ko'rishimiz mumkin. Boshqacha qilib aytganda, shaxsning sudlanganlik holati sud tomonidan faqat keyingi
jinoyati uchun shaxs sudlangan, deb hisoblangan davr mobaynida, ya'ni sud hukmi qonuniy kuchga kirgan vaqtlar to u
olib tashlangungacha yoki tugagungacha bo'lgan davr mobaynida hisobga olinishi mumkin.
Jinoyat huquqiga oid adabiyotlarda sudlanganlik instituti ogohlantirish ahamiyatiga ega bo'lib, kriminologik
ma'lumotlarga asoslanishi haqida fikrlar bildirilgan. Ulardan sudlanganlik ilmiy asoslangan ma'lumotlarga tayanadi,
uning muddati jinoiy javobgarlik maqsadiga erishish uchun yetarli bo'ladi va belgilangan muddatning o'tishi bilan shaxs
o'zining ijtimoiy xavfliligini yo'qotadi, degan xulosaga kelish mumkin.
Qonunda belgilangan muddatning o'tishi bilan sudlanganlik tamom bo'ladi. Jinoyat kodeksining 78-79-
moddalariga muvofiq sudlanganlikning tamom bo'lishi ikki shaklda namoyon bo'ladi:
•
Nazorat savollari - Texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi

71
10. Antennaga umumiy tushuncha bering.
11. Izotrop nurlantirgich va simmetrik vibrator deganda nima
tushuniladi?
12. Fazaviy manipulyasiyalashni talqin etilishini keltiring va
tushuntiring.
13. FM-8 radiosignalni shakllantirish prinsipini tushuntiring va
qurilmaning funksional sxemasini keltiring.
14. π/4-kvadraturali nisbiy fazaviy modulyasilangan radiosignalni
shakllantirish qurilmasining funksional sxemasini keltiring va
tushuntiring.
15. Kvadraturali amplitudaviy modulyasiyalashni tushuntiring.
Ikkilik 
fazaviy - Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti r. R. Ibraimov,...

53
FM-2 radiosignal egallaydigan chastotalar polosasi kamayganida
signalni
filtrlashda
bunda
vujudga
keladigan
simvollararo
interferensiya
muammosini hisobga olish zarur bo‘ladi.
1.28- rasmda FM-2 radiosignalni shakllantiradigan uzatkichning
funksional sxemasi keltirilgan. Bu yerda modulyatordan keyin
radiosignal quvvatini kuchaytirgich va tor polosali yuqori chastotali
filtr qo‘yilgan. Filtrning asosiy vazifasi tashuvchi tebranishning asosiy
chastotasiga
karrali
bo‘lgan
chastotalardagi
uzatkichning
nurlantirishini kuchsizlantirishdan iborat. Bunday nurlanishlarning
xavfi quvvat kuchaytirgichida o‘z o‘rniga ega bo‘lgan va bu
kuchaytirgichning kuchaytirish koeffitsienti ortganida kuchayadigan
nochiziqli samaralar bilan shartlanadi. Ko‘pincha bunday filtr bir
vaqtda qabullagich uchun ham ishlatiladi, u foydali radiosignallar
chastotalar polosalaridan tashqaridagi kuchli tashqi signallarni
“pastga” chastotani o‘zgartirishgacha so‘ndiradi.
1.28- rasm. FM-2 radiosignalni shakllantiradigan uzatkichning
funksional sxemasi
Bitlarni aks ettirish - Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti r. R. Ibraimov,...

61
muddatini (zaryadlamasdan yoki batareyalarni almashtirmasdan)
uzaytiradigan va uning hajm-og‘irlik xarakteristiklarini tijorat o‘ziga
tortishiga ko‘maklashadigan samarali energiya tejamorligining juda
muhimligidan iborat. Bu sabablarga ko‘ra, ko‘p karrali FM (16 va
undan ortiq fazalar sonili) AFM va KAM bilan bir qatorda mobil
aloqa tizimlari radiointerfeyslarida ishlatilmaydi va faqat sakkiz
darajali FM (8-PSK) ma’lumotlar tezligini oshirish maqsadida EDGE
spetsifikatsiyasi doirasida ikkinchi avlod tizimlari uchun tavsiya
etilgan. Lekin sotali radioaloqa uchinchi va to‘rtinchi avlodlari
tizimlari uchun uzatish tezliklariga ortgan talablar tufyli yuqoriroq
tartibli FMni ishlatishga to‘g‘ri keladi.
1-kurs oqıwshısı F. I. O nıń «Internetke jalǵanǵan buyımlardı proektlestiriw» Oqıw ámeliyatı páninen

|
1-kurs oqıwshısı F. I. O nıń «Internetke jalǵanǵan buyımlardı proektlestiriw» Oqıw ámeliyatı páninen
|
Sana | 14.02.2024 | Hajmi | 14,11 Kb. | | #156262 |
Bog'liq Ameliy jumıs
ÓZBEKSTAN RESPUBLIKASÍ MEKTEPKE SHEKEMGI HÁM MEKTEP BILIMLENDIRIW MINISTRLIGI
“NÍZAMÍY ATÍNDAǴÍ TASHKENT MÁMLEKETLIK PEDAGOGIKA UNIVERSITETI” janındaǵı
XOJELI XIZMET KÓRSETIW HÁM SERVIS TEXNIKUMI
«Programmalıq injiniring» baģdarı
1-kurs oqıwshısı
F.I.O nıń
« Internetke jalǵanǵan buyımlardı proektlestiriw »
Oqıw ámeliyatı páninen
1 – ÁMELIY JUMÍS
Tema: LED jarıtqıshlardan paydalanıw
Tayarlaǵan _________________
Qabıllaǵan _________________ D. Usenxanova
Xojeli – 2023
Tema: LED jarıtqıshlardan paydalanıw
Jumıstıń maqseti:
Teoriyalıq bólim
Jumıstı orınlaw tártibi:
|
| |
Fazaviy modulyatsiyalashda - Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti r. R. Ibraimov,...

Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti r. R. Ibraimov, D. А. Davronbekov, M. O. Sultonova, E. B. Tashmanov, U. T. Aliyev «simsiz aloqa tizimlari va dasturlari»
Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari u
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti r. R. Ibraimov, D. А. Davronbekov, M. O. Sultonova, E. B. Tashmanov, U. T. Aliyev «simsiz aloqa tizimlari va dasturlari»
|
Wireless USB - Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti r. R. Ibraimov, D. А....

190
5.3- jadvalda Wireless USB aloqaning asosiy texnik parametrlari
keltirilgan.
NFC. Bu kichik masofalarga ma’lumotlarni simsiz uzatish
texnologiyasi hisoblanadi. Uzatish modeli elektromagnit maydonni
hosil qiladigan qurilma-initsiator va qurilma-nishonni o‘z ichiga oladi.
Qurilma-nishon ham aktiv (masalan, boshqa mobil aloqa qurilmasi
yoki to‘lov terminali), ham passiv (RFID radio-belgi, kontaktsiz karta
yoki jevakcha) bo‘lishi mumkin. Radio-belgilar va kontaktsiz
kartalarning mavjud formatlari qo‘llanadi [26].
5.3- jadval
Wireless USB aloqaning asosiy texnik parametrlari
|
f
OCh
 +f
Get
| - Teleradioeshittirishda uzatish va qabul qilish qurilmalari

| f OCh +f Get | yoki
| f OCh - f Get | chastotali o‘zgartirilgan signal ajratib olinadi.
O‘zgartirilgan signal quvvat kuchaytirgichida kuchaytirilganidan keyin
antenna-fider qurilmasi orqali uzatish antennasiga beriladi.
Uzun, o‘rta va qisqa to‘lqinlarda ishlaydigan radiouzatkichlarda odatda
amplitudaviy modulyatsiyalash ishlatiladi. UQT va O‘YuCh radiouzatkichlarida
chastotaviy va fazaviy modulyatsiyalash qo‘llaniladi.
Nazorat savollari 1. Uzatkichning vazifasi nima?
2. Radioaloqada to‘lqinlar qaysi diapazonlarga bo‘linadi?
3. Quvvat bo‘yicha radiouzatkichlar qanday turlarga bo‘linadi?
4. Uzatkichning kaskadlarini sanab o‘ting.
5. Uzatkichning bloklarini sanab o‘ting.
6. RUQning tuzilish sxemasini tushuntiring.
41
7. RUQning soddalashtirilgan tuzilish sxemasini tushuntiring.
8. Uzatkichlarda quvvatlarni qo‘shish va bo‘lish nima uchun kerak?
9. Uzun, o‘rta va qisqa to‘lqinli diapzonlarda ishlaydigan radiouzatkichlarda
qanday modulyatsiyalash ishlatiladi?
10. UQT va O‘YuCh radiouzatkichlarida qanday modulyatsiyalash
ishlatiladi?
42
3. YUQORI CHASTOTALI VA O‘TA YUQORI CHASTOTALI TEBRANISHLARNI UMUMIY GENERATSIYALASH PRINSIPLARI 3.1. Yuqori chastota va o‘ta yuqori chastota generatorlarning vazifasi va tuzilish sxemalari Generatorlarning asosiy vazifasi o‘zgarmas tok manbai energiyasini YuCh va
O‘YuCh tebranishlarga o‘zgartirishidan iborat. Eng oddiy generatorning tuzilish
sxemasi
3.1- rasmda keltirilgan.
3.1- rasm. Eng oddiy generatorning tuzilish sxemasi
Sxema kuchaytiruvchi element (KE, tranzistor), uning yuklamasi tebranish
konturi, teskari aloqa zanjiri (TAZ) va kuchlanish manbaidan iborat. Konturdagi
kuchlanishning qismi TAZ orqali KEning kirishiga beriladi. Bu kuchlanish
kuchaytiriladi
va
yana
tebranish
tizimiga
beriladi.
Bu
kuchlanish
kuchaytirilganidan keyin konturdagi yo‘qotishlarni kompensatsiyalash uchun
yetarli bo‘lishi kerak. Bundan tashqari, TAZ KEning kirishiga beriladigan
tebranishlar fazasining shunday surilishini ta’minlashi kerakki, bunda kontur o‘z
vaqtida, ya’ni unda tebranish bo‘lmaydigan taktda energiyani olishi kerak.
43
Ko‘rsatilgan shartlar bir vaqtda bajarilganida qurilma so‘nmaydigan
tebranishlarni hosil qiladi (generatsiyalaydi), ya’ni avtogenerator sifatida ishlaydi.
Yuqori va o‘ta yuqori chastota generatorlarning tasniflanishi

47
3.3- rasm. Fokuslovchi magnit maydon bo‘lganida (a) va bo‘lmaganidagi (b)
elektron oqim, elektr maydon fokuslaydigan to‘liq elektron oqim (v)
Elektronlar O‘YuCh maydon bilan faqat oqimning ma’lum oraliqlarida
(klistronlardagi kabi) yoki uni uzunligining katta qismida (yugurma to‘lqin
lampalaridagi kabi) o‘zaro ta’sirlashishi mumkin. O‘YuCh tebranishlar RT
rezonans tizimlar yoki ST sekinlashtiruvchi tizimlarda hosil qilinadi. Bunda
elektron oqim RT va ST orqali elektronlarning harakatlanish trayektoriyasiga
urinma elektr maydon O‘YuCh tashkil etuvchisi maksimal qiymatga ega
bo‘ladigan joylardan o‘tadi. RT elektronlar oqimini elektromagnit maydon bilan
lokal va nisbatan qisqa vaqtli o‘zaro ta’sirlashini, ST esa taqsimlangan va uzoq
vaqtli o‘zaro ta’sirlashini ta’minlaydi va ravshanki, energiya almashinuvining
optimal sharti elektronlarning o‘rtacha harakatlanish tezligi va ishlatiladigan
to‘lqin turining fazaviy tezligini deyarli tengligi hisoblanadi. Bu shart sinxronizm
sharti deyiladi.
YuCh va O‘YyCh - Teleradioeshittirishda uzatish va qabul qilish qurilmalari

YuCh va O‘YyCh quvvatni kuchaytirish bloki Chastota ko‘paytirgich Qo‘zg‘atkich AFT Avtomatik boshqarish qurilmasi Chastotaviy modulyator Fazaviy modulyator Amplitudaviy modulyator Impulsli modulyator
39
quvvatidan ortiq bo‘lsa, chiqish kaskadida generatorlar quvvatlarini qo‘shish
amalga oshiriladi.
RUQ chiqish kaskadi va antenna orasiga antenna-fider qurilmasi (AFQ)
qo‘yiladi. AFQ tarkibiga RU yon nurlanishlarini so‘ndirish uchun filtr, tushadigan
va qaytadigan to‘lqinlar asboblari va moslashtiruvchi qurilma kiradi. O‘YuCh
diapazonida moslashtiruvchi qurilma o‘rnida odatda ferritli bir yo‘nalishli
qurilmalar - ventil yoki sirkulyator qo‘llaniladi.
Chastotaviy modulyatsiya RUQ qo‘zg‘atkichida, fazaviy modulyatsiya
qo‘zg‘atkichda yoki YuCh ko‘paytirgichlarda va kuchaytirgichlarda, amplitudaviy
va impulsli modulyatsiya esa YuCh kuchaytirgichlarda amalga oshiriladi.
Avtomatik boshqarish qurilmasi yordamida RUQ parametrlarini avtomatik
stabillash (birinchi navbatda quvvatni va temperaturaviy rejimni), normal
ekspluatatsiya sharoitlari buzilganda himoya (masalan, antenna uzilganida) va
boshqarish (o‘chirish-yoqish, chastota bo‘yicha qayta sozlash) amalga oshiriladi.
2.4. Radiouzatkichning ishlash prinsipi Radiouzatkichning soddalashtirilgan tuzilish sxemasi 2.3- rasmda keltirilgan.
Kirish signali modulyator kirishiga beriladi va u takt generatorida ishlab chiqilgan
oraliq chastota (
f och
) tebranishini modulyasiyalaydi.
Uzatkichning Oraliq chastota kuchaytirgichida kuchaytirilganidan keyin
modulyatsiyalangan OCh signali aralashtirgichga beriladi, uning ikkinchi kirishiga
uzatkichning geterodinidan YuCh signal beriladi.
Aralashtirgich va geterodin chastota o‘zgartirgichini tashkil etadi, u
yordamida signalning spektrini uzatkichning ishchi chastotalari diapazoniga
(masalan, O‘YuCh diapazonga) o‘tkazish amalga oshiriladi.
Adabiyotlar - 1. Shovqin tasnifi va uni meyorlashtirish. Shovqinga qarshi kurash usullari

|
1. Shovqin tasnifi va uni meyorlashtirish. Shovqinga qarshi kurash usullari
|
bet | 8/8 | Sana | 15.12.2023 | Hajmi | 223,5 Kb. | | #119794 |
Bog'liq Ishlab chiqarish shovqiniAdabiyotlar
А. Қ. Қудратов Меҳнат муҳофазаси. Тошкент- 1995.
А. К. Кудратов. Охрана окружаюшей среди на предприятиях хлопкоочистительной и шелковой промишленности. «Укитувчи» Тошкент - 1995.
И. Каримов. Ўзбекистоннинг ўз истиқлол ва тараққиёт йўли - Т. Ўзбекистон Т.1. 1996 й.
И. Каримов. Ўзбекистон - бозор муносабатларига ўтишнинг ўзига хос йўли. Т. Ўзбекистон. Т 2.1996 й.
И. Каримов. Ўзбекистон иқтисодий ислоҳотларни чу?урлаштириш йўлида. Т.Ўзбекистон. Т З. 1996 й.
И. Каримов. Ўзбекистон ХХI аср бўсағасида: хавфсизликка таҳдид, барқарорлик шартлари ва тараққиёт кафолатлари. Т. 1997 й.
И. А. Каримов. Ўзбекистон ХХI асрга интилмокда. Т. Ўзбекистон. 1999 й.
А. Қ. Қудратов. Саноат экологияси.Тошкент- 1999.
Ўзбекистон Республикаси Конституцияси. Тошкент. 8 декабр 1992 й.
Меҳнатни муҳофаза қилиш тўғисида Ўзбекистон Республикаси қонуни. Тошкент, 6 май 1993 й.
Меҳнат кодекси. Тошкент, 26 май 1996 й.
Қудратов О. Ипакчилик саноатида меҳнат муҳофазаси. Тошкент «Ўзбекистон» 1995 й. 300 б.
|
| |
Butun dunyo raqamli radiosi (DRM)

177
sezilarli kam harajatlarda uzoq masofali uzatish uchun imkoniyatlarni
beradi, uzatishning texnik sifati esa zamonaviy talablarga javob
beradi.
«A tizim» deyiladigan yangi standartning asosiga Thomcast
fransuz firmasi tomonidan ishlab chiqilgan Skywave-2000 tizimining
to‘ldirilgan prototipi qo‘yilgan. Format 30 MGsdan past barcha
diapazonlarda uni ishlatilishiga imkon beradigan tez moslashuvchan
uzatish parametrlari orqali xarakterlanadi. Bir vaqtda u UQT
diapazoni uchun ham ishlatilishi mumkin. Yangi tizimni joriy etish
uchun mavjud AM-uzatkichlarni modernizatsiyalash mumkin, u o‘tish
davrining qator muammolarini olib tashlaydi. Asosiy afzalliklari
quyidgilar:
- qabul qilish va yangrash sifatini yaxshilanishi;
- barcha diapazonlarda ishlatilishi imkoniyati;
-
ma’lumotlar va audiosignalning birgalikda uzatilishi
imkoniyati;
-
qabul
qilishning
o‘tkazish
qobiliyati/sifati
va
ishonchliligi/barqarorligini optimallashtirish uchun rejimlarni tanlash
mavjud;
- spektrdan foydalanishning juda yuqori samaradorligi: 3dan 4
bit/Gs/sgacha;
Tizim keyingi yaxshilash, yangi kompressiyalash usullari va
kodlash jarayonlari uchun ochiq. 30 MHzdan past chastotalarda
radioeshittirish uchun RCH kanallar uchun hozirgi vaqtda 9 yoki10
kGs polosalar kengligi ishlatilmoqda.
DRM tizim quyidagi hollarda ishlatilishi mumkin:
- haqiqiy rejalashtirishga muvofiq nominal polosalari kengligi
chegaralarida;
- analog AM signal bilan birga uzatish imkoniyati bo‘lishi yoki
agar kelajakda ruxsat etilsa, uzatishning katta o‘tkazish qobiliyatini
ta’minlash uchun 4.5 kGs (9 kGsning yarmi) yoki 5 kGsga (10
kGsning yarmi) karrali polosa kengligili kanallar chegaralarida.
Fazaviy manipulyatsiyalash - Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti r. R. Ibraimov,...

Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti r. R. Ibraimov, D. А. Davronbekov, M. O. Sultonova, E. B. Tashmanov, U. T. Aliyev «simsiz aloqa tizimlari va dasturlari»
Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari u
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti r. R. Ibraimov, D. А. Davronbekov, M. O. Sultonova, E. B. Tashmanov, U. T. Aliyev «simsiz aloqa tizimlari va dasturlari»
|
Teleradioeshittirishda uzatish va qabul qilish qurilmalari - bet 23

54
4. UZATKICHLARDA CHASTOTANI AVTOMATIK QAYTA SOZLASH
USULLARI
4.1. Chastotani avtomatik qayta sozlashning vazifasi va tasniflanishi
Turli maqsadlardagi zamonaviy radiotexnik qurilmalar va radioboshqarish
tizimlarida radioavtomatika (RA) tizimlari deyiladigan avtomatik tizimlar keng
qo‘llaniladi. Ularga chastotani fazaviy va chastotaviy avtomatik qayta sozlash
qurilmalari, kuchaytirishni avtomatik rostlash qurilmalari, harakatlanayotgan
ob’ektlarning koordinatalarini o‘lchash tizimlari, masofani o‘lchagichlar, turli
qidirish filtrlari va boshqalari kiradi.
RA tizimlarini alohida sinfga ajratish turli halaqitlar ta’sirida radiosignalning
parametrlariga ishlov berish amalga oshiriladigan radiotexnik qurilmalar va
radioboshqarish tizimlari tarkibida ishlash sharoitlariga bog‘liq bo‘lgan ularning
o‘ziga xos xususiyatlari orqali asoslanadi.
RA
tizimlarining
ishlash
ishonchliligi
va
sifati
ko‘p jihatdan
radioapparaturalar va radioboshqarish tizimlarining xarakteristikalarini aniqlaydi.
Chastotani avtomatik qayta sozlash tizimlari radioqabul qilish qurilmalarida,
harakatlanadigan ob’ektlar tezligini o‘lchash dopler tizimlarida, signallar
chastotaviy seleksiyalash qurilmalarida qo‘llanadi.
Shovqinga qarshi kurash usullari - 1. Shovqin tasnifi va uni meyorlashtirish. Shovqinga qarshi kurash usullari

|
1. Shovqin tasnifi va uni meyorlashtirish. Shovqinga qarshi kurash usullari
|
bet | 4/8 | Sana | 15.12.2023 | Hajmi | 223,5 Kb. | | #119794 |
Bog'liq Ishlab chiqarish shovqini 5.3. Shovqinga qarshi kurash usullari.
Shovqinga qarshi kurashish kuyidagi usullar bilan amalga oshirilishi mumkin:
okilona akustik rejalashtirish (shovqinli uskunalarni to’g’ri joylashtirish);
manbaning shovqin chiqarishini kamaytirish;
shovqinni ixotalash;
shovqinni yo’tish;
shovqinga qarshi to’siqlar qo’llash;
shovqinni buguvchi moslamalar qo’llash;
shovqinga qarshi shaxsiy himoya vositalari qo’llash.
Ratsional akustik rejalashtirish. Korxona obyektlarini rejalashtirish, bosh rejani loyihalashda shovqin chiqaruvchi obyektlarni lokallashtirish, ma’lum joylarga, ya’ni boshka obyektlarga shovqinning zarari tegmaydigan qilib joylashtirish talab qilinadi. Bunda birinchi navbatda “shamollar guldastasi”, ya’ni shu axoli punktida shamolning asosiy yo’nalishi hisobga olinadi.
Shovqinli sexlar bilan “tinch” xonalar (idoralar, konstruktorlik byurolari, ko’tubxona, tibbiyot xonasi va x.k. lar) orasidagi masofa shovqinni kerakli mikdorda kamaytira oladigan darajada bo’lishi kerak. Agar korxona shaxar xududida bulsa (to’qimachilik korxonalari aksar shaxar xududi ichida joylashgan bo’ladi), shovqinli sexlar axoli yashovchi uylardan uzoqrokda, ya’ni korxona xududining ichkarasida joylashtirilishi kerak. Agar bunday sexlar bir binoning ichida joylashtirilishi kerak bulsa “tinch” xonalar shovqinli xonalardan shovqinni yaxshi ixotalovchi to’siqlar bilan ta’minlanishi yoki boshka, odam kam bo’ladigan xonalar, sanuzel va koridorlar bilan ajratilgan bo’lishi kerak.
Umuman shovqin manbasidan L, m uzoqlikda qanchaga sunishini kuyidagi formula bilan aniqlash mumkin ( rasmga karang). Masalan, tukuv sexidan 30 m uzoqlikda korxona xovlisida joylashgan sartaroshxonadagi shovqinning kuchini aniqlash. Shovqin manbaidan 1 m masofadagi kuchi 94 dB.
Lx=Lshm-20 lg L -8= 94-20 lg 30-8=56,4dB.
bu yerda L-shovqin manbai bilan biror obyekt orasidagi masofa, m;
Lshm- shovqin manbaining shovqin chiqarish kuchi darajasi, dB (odatda undan 1 m masofada ulchanadi);
Lx- shovqinni L masofada sunishi, dB.
Shovqin kup chiqaradigan sexlar atrofi yaxshi kukalamzorlashtirilgan, bargi kalin daraxt va bo’talar bilan koplangan bo’lishi kerak.
|
| |
Chastotani avtomatik qayta sozlash

56
boshqaradigan sxemaga zondlash impulslarining kelishi davrili signalni “qidirish”
arrasimon kuchlanishi beriladi. Aralashtirgich chiqishidagi oraliq chastota qiymati
ChAQS qamrab olish zonasiga tushadigan tarzda geterodin chastotasi o‘rnatilishi
bilan boshqarish sxemasi kirishidagi kuchlanish xotirada saqlanadi va ChAQS
tizimi ishlay boshlaydi.
Mavjud ChAQS tizimlarini quyidagi belgilar bo‘yicha tasniflash mumkin:
a) diskriminatorning turi bo‘yicha:
• chastota bo‘yicha avtomatik qayta sozlash tizimi;
• faza bo‘yicha avtomatik qayta sozlash tizimi;
b) parametr bo‘yicha:
• farq chastotasini avtomatik qayta sozlash tizimi;
• chatotaning absolyut qiymatini stabillash tizimi;
c) boshqarish turi bo‘yicha:
• elektron;
• elektr;
d) stabillanadigan parametrni sozlash usuli bo‘yicha:
• kuzatib boruvchi;
• qidiruvchi;
e) chastota etaloni bo‘yicha:
• aktiv etalonli (kvarsli);
• passiv etalonli (rezonans tizimlar).
Amplitudaviy modulyatsiya tebranishlar spektri

73
5.5- rasm. Bir polosali signallarni olish usullari
5.6- rasm. PYoP va YuYoP signallarni shakllanishi
Bitta yon polosali (BYoP) signalni olishning ikkita usuli mavjud:
1. Filtrlash usuli (5.7- rasm).
2. Fazalashtirish usuli.
Birinchi usulda modulyatsiyalovchi tebranish garmonik komponentlardan
tashkil topganida bitta yon polosa signalini shakllantirish 5.7- rasmda tasvirlangan.
Tashuvchi chastota tebranishi va modulyatsiyalovchi signal balansli
modulyator yoi halqali modulyatorga beriladi, uning chiqishida tashuvchisiz ikkita
ChAQS sxemotexnikasi - Teleradioeshittirishda uzatish va qabul qilish qurilmalari

58
chiqaradigan) GChAO‘ geterodinga beriladigan boshqarish signalini geterodinning
chastotasi eng yaxshi qabul qilishga mos keladigan tarzda o‘zgartiradi.
Televizion qabul qilgichlarda ham satr bo‘yicha yoyish chastotasi va fazasini
videosignalning sinxronlashtiruvchi impulslari bilan avtomatik qayta sozlash
ishlatiladi.
ChAQS tizimlari ikkita turlarga ajratiladi:
−
chastotani chastota bo‘yicha avtomatik qayta sozlash tizimlari –
ChChAQS;
−
chastotani faza bo‘yicha avtomatik qayta sozlash tizimlari – ChFAQS.
ChAQS tizimining funksional va umumlashtirilgan sxemasi 4.2- rasmda
keltirilgan ko‘rinishga ega bo‘ladi.
4.3- rasm ChAQS tizimini umumlashtirilgan boshqarish sxemasi
ko‘rinishida tasvirlanishiga mos keladi. Bu yerda boshqarish ob’ekti
boshqariladigan generator (BG) hisoblanadi. O‘lchash elementining tarkibiga Ar,
OChK, ChD kiradi. OChK funksiyasini elektr signallarni boshqariladigan
generator chastotasining o‘zgarishiga o‘zgartiradigan kuchaytiruvchi element
(KE) bajaradi.
Ar - aralashtirgich; OChK – oraliq chastota kuchaytirgichi; ChD - chastotaviy diskriminator
(istalgan chastotaviy detektor sxemasi bo‘yicha yig‘ilishi mumkin); PChF – past chastotalar
filtri; UE – boshqaruvchi element; BG - boshqariladigan generator
4.2- rasm. ChAQS tizimining funksional sxemasi
Elektronlar - Teleradioeshittirishda uzatish va qabul qilish qurilmalari

51
quyidagi
v
e
= v
f
tenglikka erishiladi, shunga ko‘ra elektronlar oqimini tarqalishi
bo‘yicha o‘z energiyasini orttiradigan va to‘g‘ri yo‘nalishida harakatlanadigan
elektromagnit to‘lqin bilan o‘zaro ta’siri amalga oshadi. Quvvat bo‘yicha
kuchaytirilgan O‘YuCH signal spiral oxirining qarama – qarshi kirishidan olinadi.
VPN islew principi - Tarmaq qawipsizligi

|
Tarmaq qawipsizligi
|
bet | 3/8 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 154,5 Kb. | | #244325 |
Bog'liq JobaVPN islew principi. VPN tarmaǵın shólkemlestiriw ushın jańa apparatlar hám programmalıq támiynattan tısqarı eki tiykarǵı bólekke de ıyelew kerek: maǵlıwmat uzatıw protokolı jáne onıń qorǵawı boyınsha qurallar.
Ruxsatsız kirisiwdi anıqlaw sisteması (IDS) járdeminde sistema yamasa tarmaq qawipsizlik siyasatın buzib kiriwge háreket etilgen usıl yamasa qurallar anıqlanadı. Ruxsatsız kiriwlerdi anıqlaw sistemaları derlik sherek ásirlik tariyxga iye. Ruxsatsız kiriwlerdi anıqlaw sistemalarınıń dáslepki modelleri hám prototiplari kompyuter sistemalarınıń audit maǵlıwmatların analizlewden paydalanǵan. Bul sistema eki tiykarǵı klasqa ajratıladı. Tarmaqqa ruxsatsız kirisiwdi anıqlaw sisteması (Network Intrusion Detection System) hám kompyuterge ruxsatsız
kirisiwdi anıqlaw sistemasına (Host Intrusion Detection System) bólinedi.
IDS sistemaları arxitekturası quramına tómendegiler kiredi:
qorǵawlanǵan sistemalar qawipsizligi menen baylanıslı jaǵdaylardı jıynap analizleytuǵın sensor bólim sisteması ;
sensorlar maǵlıwmatlarına kóre shubhalı háreketler hám hújimlerdi anıqlawǵa mólsherlengen analizleytuǵın bólim sisteması ;
analiz nátiyjeleri hám dáslepki jaǵdaylar haqqındaǵı maǵlıwmatlardı jıynawdı támiyinleytuǵın telek;
IDS sistemasın konfiguratsiyalashga múmkinshilik jaratıwshı, IDS hám qorǵawlanǵan sistema jaǵdayın gúzetshi, analiz bólim sistemaları anıqlaǵan waqıyalardı gúzetshi basqarıw konsoli.
Bul sistema eki tiykarǵı klasqa ajratıladı. Tarmaqqa ruxsatsız kirisiwdi anıqlaw sisteması (Network Intrusion Detection System) hám kompyuterge ruxsatsız kirisiwdi anıqlaw sistemasına (Host Intrusion Detection System) bólinedi. Tarmaqqa ruxsatsız kirisiwdi anıqlaw sisteması (NIDS) islew principi tómendegishe:
1. tarmaqqa kiriw ruxsatına iye bolǵan trafiklarni tekseredi;
2. zıyanlı hám ruxsatqa iye bolmaǵan paketlerge sheklew qóyadı.
Sanap ótilgen qawipsizlik basqıshların qollaǵan halda Eavesdropping abayına qarsı nátiyjeli tárizde qorǵawlanıw múmkin.
|
| |
Juwmaqlaw - Tarmaq qawipsizligi

|
Tarmaq qawipsizligi
|
bet | 8/8 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 154,5 Kb. | | #244325 |
Bog'liq JobaJuwmaqlaw
Juwmaq etip aytqanda, kiberxavfsizlik - bul informaciyanı saqlaw hám tranzit waqtında qawipsizliktiń qawipsizligi menen shuǵıllanatuǵın informaciya qawipsizliginiń bir bólegi, tarmaq qawipsizligi - bul shólkemdiń IT infratuzilmasini qorǵaw hám oǵan kirisiwdi sheklew menen shuǵıllanatuǵın kiber-qawipsizlik. Eki atamalar da kóbinese bir-biri menen birgelikte isletiledi, kiberxavfsizlik keń mániste isletiletuǵın termin bunnan tısqarı, tarmaq qawipsizligi bolsa informaciya / kiberxavfsizlikning bir bólegi bolıp tabıladı.
Eki termin de bir-biri menen sinonim bolsa -de, qawipsizlik kózqarasınan júdá parıq etedi. Eger siz shólkemdi bekkem qorǵan dep esaplasangiz, tarmaq qawipsizligi qorǵan diywalları ishinde tınıshlıqtı saqlaw hám shólkemdiń suverenitetti tarmaq menen baylanıslı abaylardan qorǵaw haqqında qayǵıradi. Óz gezeginde, kiberxavfsizlik shólkemdi sırtqı abaylardan, mısalı kiber dunyadan qorǵaw etedi. Ol shólkem sistemaları, tarmaqları hám programmaların barlıq túrdegi cifrlı topılıslardan, yaǵnıy fishing, qichishish, urısıw hám taǵı basqalardan qorǵaw etedi. Tarmaq qawipsizligi bul shólkemdiń IT infratuzilmasini barlıq túrdegi onlayn abaylardan, mısalı viruslardan qorǵawdan ibarat
Eki termin de bir-biri menen sinonim bolsa -de, qawipsizlik kózqarasınan júdá parıq etedi. Eger siz shólkemdi bekkem qorǵan dep esaplasangiz, tarmaq qawipsizligi qorǵan diywalları ishinde tınıshlıqtı saqlaw hám shólkemdiń suverenitetti tarmaq menen baylanıslı abaylardan qorǵaw haqqında qayǵıradi. Óz gezeginde, kiberxavfsizlik shólkemdi sırtqı abaylardan, mısalı kiber dunyadan qorǵaw etedi. Ol shólkem sistemaları, tarmaqları hám programmaların barlıq túrdegi cifrlı topılıslardan, yaǵnıy fishing, qichishish, urısıw hám taǵı basqalardan qorǵaw etedi. Tarmaq qawipsizligi bul shólkemdiń IT infratuzilmasini barlıq túrdegi onlayn abaylardan, mısalı viruslardan qorǵawdan ibarat.
Paydalanilg’an a’debiyatlar
Tasvir krediti: https://pixabay.com/uz/network-security-technology-data-3482974/
Tasvir krediti: https://www.flickr.com/photos/111692634@N04/18709586962
Xonanda, Piter U va Allan Fridman. Kiberxavfsizlik va Cyberwar. Oksford: Oksford universiteti matbuoti, 2014. Chop etish
Kizza, Jozef Migga. Kompyuter tarmog'ining xavfsizligi bo'yicha qo'llanma. Berlin: Springer, 2017. Chop etish
Harrington, Jan L. Tarmoq xavfsizligi: amaliy yondashuv. Kembrij: Akademik matbuot, 2005 yil.
|
| |
IPSec (Internet protocol security

|
IPSec (Internet protocol security
|
bet | 2/8 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 154,5 Kb. | | #244325 |
Bog'liq JobaIPSec (Internet protocol security) protokolı ;
VPN (virtual Private Network) virtual jeke tarmaq ;
IDS (Intrusion Detection System) ruxsatsız kiriwlerdi anıqlaw sisteması.
Ipsec (Internet protocol security) bul qawipsizlik protokolları hám de shifrlaw algoritmlarınan paydalanǵan halda tarmaq arqalı qawipsiz maǵlıwmat almaslaw imkaniyatın beredi. Bul arnawlı standart arqalı tarmaqtaǵı kompyuterlerdiń óz-ara baylanısında programma hám maǵlıwmatlar hám de apparatlıq qurallar bir-birine sáykes keliwin támiyinleydi. Ipsec protokolı tarmaq arqalı uzatılıp atırǵan informaciyanıń sırlılıǵın, yaǵnıy tek ǵana yubo-ruvchi hám qabıl etiwshine túsinikli bolıwın, informaciyanıń sofligini hám de paketlerdi autentifikatsiyalashni ámelge asıradı. Zamanagóy informaciya texnologiyalardı qóllaw hár bir shólkemdiń rawajlanıwı ushın zárúrli qural bolıp qaldı, Ipsec protokolı bolsa áyne tómendegiler ushın nátiyjeli qorǵawdı támiyinleydi:
bas ofis hám filiallardı global tarmaq menen baylanıstırǵanda ;
uzaq aralıqtan turıp, kárxananı internet arqalı basqarıwda ;
qáwenderler menen baylanısqan tarmaqtı qorǵawda ;
elektron kommerciyanıń qawipsizlik dárejesin kóteriwde.
VPN (virtual Private Network) virtual jeke tarmaq retinde tariyplanadi. Bul texnologiya paydalanıwshılar ortasında barlıq maǵlıwmatlardı almaslaw basqa tarmaq sheńberinde ishki tarmaqtı qáliplestiriwge tiykarlanǵan, isenimli qorǵawdı támiyinlewge qaratılǵan. VPN ushın tarmaq hasası retinde Internetten paydalanıladı.VPN texnologiyasınıń abzallıǵı. Lokal tarmaqlardı ulıwma VPN tarmaǵına birlestiriw arqalı kem ǵárejetli hám joqarı dárejeli qorǵawlanǵan tunelni qurıw múmkin. Bunday tarmaqtı jaratıw ushın sizge hár bir tarmaq bóleginiń bir kompyuterine filiallar ortasında maǵlıwmat almaslawına xızmet etiwshi arnawlı VPN shlyuz ornatıw kerek. Hár bir bólimde informaciya almaslawı ápiwayı usılda ámelge asıriladı. Eger VPN tarmaǵınıń basqa bólegine maǵlıwmat jıberiw kerek bolsa, bul halda barlıq maǵlıwmatlar shlyuzga jónetiledi. Óz gezeginde, shlyuz maǵlıwmatlardı qayta islewdi ámelge asıradı, isenimli algoritm tiykarında shifrlaydı hám Internet tarmaǵı arqalı basqa filial daǵı shlyuzga jiberedi. Belgilengen noqatda maǵlıwmatlar qayta deshifrlanadi hám aqırǵı kompyuterge ápiwayı usılda uzatıladı. Bulardıń barlıǵı paydalanıwshı ushın ulıwma sezilmas dárejede ámelge asadı hám de lokal tarmaqta islewden hesh qanday parq etpeydi. Eavesdropping hújiminen paydalanıp, tıńlańǵan informaciya túsiniksiz boladı.Bunnan tısqarı, VPN bólek kompyuterdi shólkemdiń lokal tarmaǵına qosıwdıń ájayıp usılı esaplanadı. Kóz aldımızǵa keltiremiz, xızmet saparına noutbukingiz menen shıqqansız, óz tarmaǵıngizga jalǵanıw yamasa ondan qandayda bir-bir maǵlıwmattı alıw zárúriyatı payda boldı. Arnawlı programma járdeminde VPN shlyuz menen baylanısıwıńız múmkin hám ofisda jaylasqan hár bir jumısshı sıyaqlı iskerlik aparıwıgiz múmkin. Bul tekǵana qolay, bálki arzan bolıp tabıladı.
|
| |
Fargʻona davlat universiteti Kimyo yoʻnalishi

|
Fargʻona davlat universiteti Kimyo yoʻnalishi
|
bet | 1/3 | Sana | 25.12.2023 | Hajmi | 126 Kb. | | #128117 |
Bog'liq Izzatbek Maxsus xossali
Fargʻona davlat universiteti
Kimyo yoʻnalishi
21.48guruh talabasi
Xursandov Izzatbekning
Maxsus xossali polimerlar
Kimyosi fanidan tayyorlagan
Mustaqil taʼlimi
Akrilatlarni xalq xoʻjaligida ishlatilishi
1. To'qimachilik. Akrilat emulsiya polimerlari tayyorlash jarayonida xom ashyo nisbati va qayta ishlash usullaridagi farqlar tufayli turli xossalarga va foydalanishga ega. Ular to'qimachilik sanoatida keng qo'llaniladi va juda alohida maqomga ega. Akril emulsiyalar asosan pigmentli bosib chiqarishda qalinlashtiruvchi va mato yopishtiruvchi sifatida ishlatiladi. Eng ko'p maishiy dastur past haroratli davolovchi mato yopishtiruvchi bo'lib, uning asosiy komponenti akrilat va vinil monomerning kopolimeridir. O'z-o'zidan o'zaro bog'langan guruhlarni o'z ichiga olgan ushbu mato yopishtiruvchi qoplamalar va tolalarga kuchli yopishadi va mahsulot yaxshi mustahkamlikka ega. Yopishtiruvchi yaxshi suyuqlik va keng o'zgaruvchanlikka ega. O'lchov vositalarini ishlab chiqarishda uyda va chet elda keng tarqalgan bo'lib ishlatiladigan to'qimachilik iplari uchun o'lchamlarni o'lchash vositalariga asosan poliakrilatlar va ularning kopolimerlari va polivinil spirtlari kiradi. Ko'rsatkichlarni taqqoslashdan ko'rinib turibdiki, sintetik polivinil spirti afzal atala hisoblanadi, ammo bu atala atrof-muhitni ifloslanishiga olib kelishi oson va o'lchamdagi kamchiliklarga ega va ajratish va burish qiyin. G'arbiy Evropaning ba'zi mamlakatlari polivinil spirtini o'lchash vositalarini ishlab chiqarish va sotishni qat'iyan taqiqladi. Xitoyning to'qimachilik sanoati assotsiatsiyasi ham bunday o'lchov vositalaridan kamroq foydalanishni taklif qildi. Shu sababli, polivinil spirtini o'lchash vositalarini almashtirishi mumkin bo'lgan ekologik toza o'lchov vositalarini topishga shoshilinch ehtiyoj bor. Sinf eng mos o'rinbosar bo'lib, u ko'pgina mahsulotlarning o'lchamlari talablariga javob beradigan tabiiy kraxmal bilan yaxshi mos kelishi mumkin. Iqtisodiyotning jadal rivojlanishi bilan uyda va chet elda akrilatlarga bo'lgan talab yildan-yilga ortib bormoqda va uni to'qimachilik sanoatida qo'llash kuchli holatda bo'ladi.
|
| |
Demodulyatsiyalashda - Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti r. R. Ibraimov,...

54
NFMliraqamli RRLlarda ma’lumotlarni uzatilishida radiosignal
fazasining o‘zi emas, balki ikkita qo‘shni radioimpulslarning fazalari
farqi (fazalari surilishi) kodlanadi.
NFMda kodlash qoidasi 1.29- rasmda keltirilgan.
Ikkilik NFMda radioimpulsning davomiyligi
τ=T bo‘ladi. Ko‘p
sathli manipulyatsiyalashda (M>2)
T davomiylikdagi ikkilik
elementlarning dastlabki ketma-ketligi modulyator koderi yordamida
τ=2T (M=4 bo‘lganda) yoki
τ =3T (M=8 bo‘lganda)
davomiyliklardagi ikkita (M=4 bo‘lganda) yoki uchta (M=8
bo‘lganda)
ikkilik
elementlar
ketma-ketliklariga
birligiga
o‘zgartiriladi.
1.29- rasm. Kodlangan NFM signal
NFM radiosignallarni ikkita demodulyatsiyalash usullari
qo‘llaniladi. Birinchisida dastlab tashuvchi qayta tiklanadi va OFM
radiosignal kogerent detektorlanadi, keyin qabul qilingan signallar
farqli (diffferensial) kodlanadi (1.30-rasm).
1.30- rasm. Tashuvchi qayta tiklanadigan OFM demodulyatsiyalash
Bu erda:
o‘tish
1→1
- fazalar sakrashi avjud
1→0 - fazalar sakrashi yo‘q
0→0 - fazalar sakrashi yo‘q
0→1 - fazalar sakrashi mavjud
Dastlabki signal
NFM
Kiber qawipsizlik ne? - Tarmaq qawipsizligi

|
Tarmaq qawipsizligi
|
bet | 6/8 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 154,5 Kb. | | #244325 |
Bog'liq JobaKiber qawipsizlik ne?
Kiber-qawipsizlik - bul kiber-mákandıń barlıq tárepleri menen baylanıslı bolǵan ulıwma termin. Bul tarmaqlar, apparatlar hám programmalardıń pútinligin hújim, zaqım aliw yamasa sırtdan ruxsatsız kirisiwden qorǵaw menen shuǵıllanatuǵın informaciya qawipsizligi kompleksi. Bul sistemalar hám tarmaqlardı potentsial kiberhujumlardan qorǵawǵa mólsherlengen texnikaler, texnologiyalar hám processler kompleksin ańlatadı. Ol hár qıylı qawipsizlik ilajları hám basqarıw quralların qóllaw arqalı tarmaqlardıń pútinligin ruxsatsız elektron kirisiwden qorǵaw etedi. Kiberxavfsizlik boyınsha qánigeler barlıq kiretuǵın hám shıǵıwshı trafikni gúzetip baradılar, usınıń menen birge, shólkemdi sistemalardan ruxsatsız paydalanıwdan qorǵaw etip, kiber hújimler qáwpin azaytadı.
Tarmaq qawipsizligi ne?
Tarmaq qawipsizligi - bul tarmaq hám programmalardıń pútinligin buzıw hám ruxsatsız kirisiwden qorǵaw ushın tarmaq qawipsizligin támiyinlew ilajların joybarlaw hám ámelge asırıw menen shuǵıllanatuǵın informaciya / kiber-qawipsizliktiń kompleksi. Ol shólkemdiń IT infratuzilmasi hám tarmaqqa kirisiw múmkin bolǵan dereklerdi viruslar, troyanlar, zıyanlı programmalar, spam-programmalar, tıńshılarǵa qarsı programmalar hám basqa kiber-abaylardan qorǵaw etedi. Tarmaq qawipsizligi boyınsha qánigediń wazıypası - bul sizdiń kompyuteringizga kirisiwdi anıqlaw sistemaları, shifrlaw, qawipsizlik diywali hám cifrlı sertifikatlar boyınsha járdem beriw, sonday-aq texnikalıq qánigelerdi usınıw arqalı tarmaǵıńızdı jáne de qawipsizlew qılıw.
Kiber qawipsizlik hám tarmaq qawipsizligi ortasındaǵı parq
Kiberxavfsizlik - bul tarmaq, apparatlar, programmalar hám maǵlıwmatlardıń zaqım aliw, hújim yamasa ruxsatsız kirisiwden qorǵaw etiliwinde paydalaniletuǵın texnikalıq hám metodologiyalar kompleksine tiyisli informaciya qawipsizligi kompleksi. Ápiwayı etip aytqanda, kiber qawipsizlik Internetge jalǵanǵan sistema hám tarmaqlardı cifrlı hújimlerden qorǵaw ámeliyatı bolıp tabıladı. Tarmaq qawipsizligi, óz gezeginde, kompyuterler tarmaǵında fayllar hám kataloglardı sistemanı nadurıs isletiw, buzıw hám ruxsatsız kirisiwden qorǵaw háreketi. Tarmaq qawipsizligi - bul sizdiń tarmaǵıńız pútinligin hám tarmaqqa kirisiw múmkin bolǵan dereklerdi ruxsatsız kirisiwden qorǵaw etetuǵın kiber-qawipsizliktiń bir bólegi.
|
| |
Zamonaviy protsessorlar, turlari va xususiyatlari - bet 5

|
Zamonaviy protsessorlar, turlari va xususiyatlari
|
bet | 5/15 | Sana | 02.01.2024 | Hajmi | 0,9 Mb. | | #129552 |
Bog'liq ZDIFT 0903 (1)15
`
ega edi. Funktsional jihatdan turlicha bo’lgan ikkita konveyerlarning yuqori ish unumdorligini ta’minlash ( bir mashina taktida ikkita buyruqni bajarish uchun) kirish oqimidagi buyruqlarni bir biriga mos keluvchi guruhlarga bo’lish kerak bo’lar edi.
Takt chastotasi. Protsessorni ishlash tezligi birinchi navbatda, shubxasiz takt chasto tasiga bog’liq, lekin faqat unga emas. Masalan, bir xil chastotali Pentium 4 i Athlon protsessorlari turlicha tezlikda ishlashi mumkin.
Protsessor razryadlari. Agar protsessor takt chastotasini daryoda suvni o’qish tezligiga qiyoslansa razryadlarini daryo o’zani kengligiga qiyoslash mumkin. Ikki barobar katta razryadli protsessor bir vaqt birligida ikki marta ko’p ma’lumotlarni qayta ishlashga qodir. Albatta, buning uchun maxsus optimallashtirilgan dastur ta’minoti zarur. Hozirgi kunda protsessorlarni juda ko’pchiligi 32 razryadli ya’ni 32-bitli. Bu albatta, ochiq nomunosiblikdir, chunki kompyuter tarkibiga kiruvchi ko’p qurilmalar, shu jumladan shina xam 64 va 128 bit razryadga ega. 64- razryadli protsessorlarga o’tish uchun operatsion tizimlarni yangi versiyalari zarurdir.
Kesh-xotira o’lchami. Bu ichki o’rnatilgan xotiraga (operativ xotira aloxida modullar ko’rinishida chiqariladi) protsessor ko’p uchraydigan ma’lumotlarni joylashtiradi. Birinchi pog’onadagi kesh-xotira xajmi Intel protsessorlarda asosan 32 kb va Pentium protsessorlarini oxirgi modellarida 128 kb gacha. Protsessorlarni turli modifikatsiyalari asosan ikkinchi pog’onadagi kesh-xotira xajmi bilan farq qiladi . Intel oilasiga mansub eng katta xajmli Xeop modelida bu ko’rsatkich 4 Mb, Athlon protsessorlarida esa 1024 kb dan 2 Mb gacha.
Pentium IV mikroprotsessori struktura sxemasi. Pentium IV mikroprotsessori struktura sxemasi quyidagilarni o’z ichiga oladi:
O’tish nishonlari bufri;
O’tishlarni aytib beruvchi blok;
Preprotsessor (buyruqlar ->.mikrooperatsiyalar):
Tanlash/dekodlash qurilmasi; KESH trassa;
Bajaruvchi yadro; Qaytarish bloki; KESH daraja 2 (L2);
KESH ( ma’lumotlar uchun ) daraja I (LI); SHinali interfeys qurilmasi;
Sistema shinasi.
NetBurst mikroarxitekturasida yana bitta yangi texnologiya mavjud. Huper Threading. Ushbu texnologiya bitta Pentium IV fizik protsessori bazasida (asosida) bir nechta mantiqiy protsessorlarni modellashtirish imkonini beradi. Bu mantiqiy protsessorlarning har biri shaxsiy IA-32 arxiektura satxiga ega. Arxitektura satxi deganda ma’lumotlar registri, segment registrlari, tizim registrlari va MSR registrlarini tushunamiz. Har bir mantiqiy protsessor bundan tashqari o’zining shaxsiy uzilishlar nazoratchisi (kontrolleri) APIC ga egadir.
|
| |
Qawipsizlik - Tarmaq qawipsizligi

|
Tarmaq qawipsizligi
|
bet | 7/8 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 154,5 Kb. | | #244325 |
Bog'liq JobaQawipsizlik
Eki termin de bir-biri menen sinonim bolsa -de, qawipsizlik kózqarasınan júdá parıq etedi. Eger siz shólkemdi bekkem qorǵan dep esaplasangiz, tarmaq qawipsizligi qorǵan diywalları ishinde tınıshlıqtı saqlaw hám shólkemdiń suverenitetti tarmaq menen baylanıslı abaylardan qorǵaw haqqında qayǵıradi. Óz gezeginde, kiberxavfsizlik shólkemdi sırtqı abaylardan, mısalı kiber dunyadan qorǵaw etedi. Ol shólkem sistemaları, tarmaqları hám programmaların barlıq túrdegi cifrlı topılıslardan, yaǵnıy fishing, qichishish, urısıw hám taǵı basqalardan qorǵaw etedi. Tarmaq qawipsizligi bul shólkemdiń IT infratuzilmasini barlıq túrdegi onlayn abaylardan, mısalı viruslardan qorǵawdan ibarat.
Maǵlıwmatlar
Kiber-qawipsizlik - bul informaciya qawipsizligi sıyaqlı keń mániste, tarmaq qawipsizligi kiber qawipsizliktiń bir bólegi bolıp tabıladı. Eki jaǵdayda da, eń zárúrli komponent maǵlıwmatlar hám programmalardıń pútinligi esaplanadı, kiberxavfsizlik bolsa kóbirek abaylardı baqlawdı hám anıqlawdı talap etedi. Tarmaq qawipsizliginiń tiykarǵı qáwipi shólkemlerdiń IT-infratuzilmasini ishkerinen qorǵaw bolıp tabıladı, kiber qawipsizlik sistemanıń hálsizliklerinen paydalanatuǵın potentsial kiber-abaylardan shólkemlerdiń informaciya hám qawipsizlik texnologiyaların (AKT) qorǵaw menen shuǵıllanadı. Firewall, ID hám parol, rezerv, shifrlaw tarmaq qawipsizligi astında.
Qawipsizlik boyınsha professional
Kiber qawipsizlik boyınsha qánigeler yamasa analizshiler ózleriniń tájiriybeleri hám maǵlıwmatlar bazaları, qawipsizlik diywali, Internet qawipsizligi hám shifrlaw boyınsha bilimleri arqalı tarmaq infratuzilmasi hám óz-ara baylanıslı sistemalardı qorǵaw ushın tolıq juwapkerlikti óz zimmalariga alatuǵın shaxslar bolıp tabıladı. Kiberxavfsizlik boyınsha qánige kiberxavfsizlikni qorǵaw, anıqlaw hám qayta tiklew boyınsha qánige bolıp xızmet etedi. Qawipsizlik boyınsha qánigediń tiykarǵı waziypası barlıq kiretuǵın hám shıǵıwshı trafikni baqlaw, sonıń menen birge, shólkem degi túrli bólimler menen sheriklikte xaterlerdi basqarıw quralları hám texnologiyaların muwapıqlastırıw. Tarmaq qawipsizligi boyınsha qánigediń wazıypası shólkemdiń AT-infratuzilmasini qorǵaw átirapında ózgeredi, oǵan informaciya aktivleri, finanslıq maǵlıwmatlar hám basqa jasırın maǵlıwmatlar kiredi.
|
| |
Xususiyatlari/Funksiya - Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti r. R. Ibraimov,...

192
O‘qigich rejimi
: NFC qo‘llanadigan qurilma aktiv rejimda
ishlaydi
va
passiv
qurilmalardan,
masalan
radio-belgidan
ma’lumotlarni o‘qiydi.
Nuqta-nuqta rejimi
: NFC qo‘llanadigan ikkita qurilma aktiv
rejimda ishlaydi va o‘zaro ma’lumotlarni almashlash uchun
texnologiyani ishlatadi.
Tavsiflangan rejimlar uchun jamoat transportida yo‘l haqini mobil
to‘lovi, NFC qo‘llanadigan mobil qurilmalardan kredit/debet karta
sifatida,
reklama
oynalaridan
radiobelgilardan
qo‘shimcha
ma’lumotlarni o‘qish uchun foydalanish kabi ko‘plab qo‘llanishlar
bo‘lishi mumkin.
NFC texnologiyasidan foydalanish bilan Bluetooth 2.1 yoki Wi-fi
kabi boshqa simsiz aloqa texnologiyalaridan foydalaniladigan o‘zaro
ta’sirlashishni oddiy va tez sozlash mumkin. NFC texnologiyasini
poezd, samolyot, konserlar va boshqalarga chiptalarni elektron bron
qilish uchun, “elektron pullar” bilan hisoblashish uchun, sayohatchi
xaritasi, shaxsni tasdiqlash guvohnomasi, xavfsizlik tizimlarida
kontaktsiz kartalar sifatida (shu jumladan mehmonxonalar nomerlari,
avtomobillar, maishiy qulflar kalitlari o‘rniga) qo‘llash mumkin. NFC
qo‘llanadigan qurilmalarni birja savdosi, kontentni sotib olish,
dasturiy arzonlashtirishlar va bonuslar va boshqalar uchun ishlatish
mumkin.