nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
RABİTƏ DÖVRƏSİNİN PARAMETRLƏRİNİN DƏYİŞƏN CƏRƏYANLA ÖLÇÜLMƏSİ

|
RABİTƏ DÖVRƏSİNİN PARAMETRLƏRİNİN DƏYİŞƏN CƏRƏYANLA ÖLÇÜLMƏSİ
|
bet | 42/59 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 1,11 Mb. | | #255270 | Turi | Mühazirə |
Bog'liq V vasiT L R f nnind n m hazir l r toplusu hazirladi qaim c F rRABİTƏ DÖVRƏSİNİN PARAMETRLƏRİNİN DƏYİŞƏN CƏRƏYANLA ÖLÇÜLMƏSİ
Dördqütblülərdə ölçülən sönmələr
Rabitə zamanı siqnalın parametrləri xəttin parametrlərindən asılı olaraq dəyişir, yəni siqnal zəifləyir. Rabitədə bu zəifləməyə sönmə deyilir. Başqa sözlə sönmə ötürülən hormonik siqnalın dördqütblüdən keçdikdə energetik ölçüsünü xarakterizə edən loqarifmik kəmiyyət olub dördqütblünün çıxışındakı gücün girişindəki gücə nisbətən azalmasıdır. Sönmənin vahidi siqnalın səviyyəsinin ölçü vahidi kimi onluq loqarifma ilə ölçüldükdə desibel, natural loqarifma ilə ölçüldükdə Neper ilə ifadə olunur. Bu vahid ilk dəfə natural loqarifmanı kəşf etmiş ingilis alimi Con Neperin şərəfinə adlandırılmışdır. Sönmə Neper və desibellə ifadə edildikdə aşağıdakı kimi təyin olunur:
(14.7 )
Burada P1 - dördqütblünün giriş gücü, P2 – dördqütblünün çıxışında əmələ gələn gücdür.
Rabitə texnikasında informasiya ötürən dördqütblüləri xarakterizə edən aşağıdakı sönmə növləri ölçülür:
Təsir sönməsi;
İşçi sönmə;
Xüsusi ( xarakteristik ) sönmə.
Lakin sönmə anlayışı dördqütblülərdə təsadüfi və parazit müqavimətlər nəticəsində əmələ gəlib maneə yaradaraq rabitənin keyfiyyətinə pis təsir edən bəzi parametrləri də xarakterizə edir. Bu zaman sönmə termini maneə siqnalının mənbəyini xarakterizə edir. Rabitə texnikasında işçi sönmə və güclənmə, xüsusi sönmə, təsir sönməsi, keçid sönməsi, qalıq sönməsi, əks olunma, balans sönməsi, asimmetriya sönməsi və s. ölçülür.
Sönmənin əksi güclənmədir. Sönmə və güclənmə kanalda normada olmalıdır və istismar vaxtı buna nəzarət edilir. Güclənmə normadan az olduqda maneə siqnalının təsiri çoxalır.
Təsir sönməsinin ölçülməsi
Təsir sönməsi xəttin girişinə verilən gücün onun çıxışına qoşulmuş yükdə ayrılan gücə nisbətinin loqarifmidir:
( 14.8 )
Təsir sönməsini ölçmək üçün dördqütblünün Zyük yük müqavimətini generatorun çıxışına qoşub onun üzərində ayrılan P1 gücü ölçülür və sonra generatoru dördqütblünün girişinə, yük müqavimətini isə dördqütblünün çıxışına qoşub, üzərində ayrılan P2 gücü ölçülərsə, onların nisbətinin loqarifmindən alınan kəmiyyət hesablanır ( şəkil 14.1 ).
|
| |
Kislorod(O) - Vodorod (lotincha: Hydrogenium), H

|
Vodorod (lotincha: Hydrogenium), H
|
bet | 3/3 | Sana | 16.12.2023 | Hajmi | 43,64 Kb. | | #120692 |
Bog'liq 28-mavzuKislorod(O)
Atom raqami
|
8
|
Koʻrinishi
|
rangsiz, hidsiz gaz
havo rang suyuqlik
(past haroratda)
|
Atom xossasi
|
Atom massasi
(molyar massasi)
|
15.9994 m. a. b. (g/mol)
|
Atom radiusi
|
n/a pm
|
Ionlashish energiyasi
(birinchi elektron)
|
1313.1(13.61) kJ/mol (eV)
|
Elektron konfiguratsiyasi
|
[He] 2s2 2p4
|
Kimyoviy xossalari
|
Kovalentlik radiusi
|
73 pm
|
Ion radiusi
|
132 (-2e) pm
|
Elektrmanfiylik
(poling boʻyicha)
|
3.44
|
Elektrod potensiali
|
0
|
Oksidlanish darajasi
|
-2, -1, +2, +1, -½
|
Termodinamik xossalari
|
Zichlik
|
(-183 °C da)1.149 g/sm³
|
Solishtirma issiqlik sigʻimi
|
0.916 (O-O) J/(K·mol)
|
Issiqlik oʻtkazuvchanlik
|
0.027 Vt/(m·K)
|
Erish harorati
|
54.8 K
|
Erish issiqligi
|
n/a kJ/mol
|
Qaynash harorati
|
90.19 K
|
Qaynash issiqligi
|
n/a kJ/mol
|
Molyar hajm
|
14.0 sm³/mol
|
Kristall panjarasi
|
Panjara tuzilishi
|
kubik
|
Panjara davri
|
6.830 Å
|
Panjara/atom nisbati
|
n/a
|
Debye harorati
|
n/a K
|
|
| |
+ Bu obyekt,matnlar ustida tartiblash imkoniyatlarini taqdim etadi webga yo`naltirilgan dasturlash tillari

|
+ Bu obyekt,matnlar ustida tartiblash imkoniyatlarini taqdim etadi
|
Sana | 01.12.2023 | Hajmi | 14,29 Kb. | | #109421 |
Bog'liq webga yo`naltirilgan dasturlash tillari
#RegExp nima?
+ Bu obyekt ,matnlar ustida tartiblash imkoniyatlarini taqdim etadi
-Bu obyekt ,ture yoki false qiymatlarni saqlaydi
-Bu obyekt , turue qiymatlarni saqlaydi
-TJY
#Java Script komputerning...... dasturlash til.
+dinamik
-statik
-murakkab
-oddiy
Web saytning manzili (adresi) nima deyiladi?
+Domen
-Xosting
-Provayder
#Math obyektida qanday funksiyalar bajarishda foydalaniladi?
+ matematik funksiyalar bajarishda foydalaniladi
- ko'paytirish amalida foydalaniladi
- matn yozishda foydalaniladi
#Massivlar bilan ishlash imkoniyati qaysi obyektga bor?
-String
+Array
-Date
-Math
#JavaScript nechanchi yil ishlab chiqilgan
+1995
-1996
-1993
-1994
#....... Bu obyekt sanalar bilan ishlash imkoniyatlarini taqdim etadi
+Date
-Math
-Number
-Object
#Kòp satrli matn kiritish tegi qaysi?
+
|
| |
MikrokernelNeutrino yaqinlashganda

kiritilgan. Yig'ilgan ma'lumotlar mikrokernel va barcha jarayonlar yordamida
ishlatiladigan xotira stoliga (faqat o'qish uchun) joylashtirilgan. Startup bios intel
MP Spec Specifikatsiyasi (versiya 1.4 yoki undan yuqori versiya) bilan mos
keladigan tizimlarda ishlash uchun mo'ljallangan. Ushbu dastur
Startup quyidagi
funktsiyalarni bajaradi:
har bir qo'shimcha protsessorni ishga tushirish.
Tizim tiklashdan so'ng qayta boshlash kodi faqat bitta protsessor tomonidan
amalga oshiriladi. Ushbu protsessor deyiladi
yuklash protsessori
(Boot Processor,
BP). Har bir qo'shimcha protsessor uchun boshlang'ich dasturi ishga tushirilgan
yuklash protsessori aniqlandiboshlang'ich bios , quyidagi harakatlarini amalga
oshiradi:
protsessorni ishga tushirish;
uni 32-bitli himoyalangan rejimga o'tkazing;
u uchun o'zining sahifa jadvalini tanlang;
-bosqich - Ilmiy tadqiqot ishlarini tashkil etish

|
Ilmiy tadqiqot ishlarini tashkil etish
|
bet | 2/3 | Sana | 15.12.2023 | Hajmi | 18,89 Kb. | | #119987 |
Bog'liq ilmiy tadqiqot ishlarini tashkil eti2-bosqich. Tadqiqotning maqsadi va vazifasini ifodalash:
mamlakat va xorijiy nashrlar bibliografik ro’yxatini tanlash va tuzish (monografiya, darsliklar, maqolalar, patentlar, kashfiyotlar va b., shuningdek, tanlangan mavzu bo’yicha ilmiy hisobot tuzish;
mavzu bo’yicha manbalar va referatlar annotatsiyasini tuzish;
mavzu bo’yicha masalalarning ahvolini tahlil qilish;
tadqiqot maqsad va vazifalarining bayonini tuzish.
3-bosqich. Nazariy tadqiqotlar.
ob’ekt va tadqiqot predmetini tanlash, fizik mohiyatini o’rganish va tadqiqot topshirig’i asosida ishchi farazni shakllantirish;
ishchi farazga muvofiq modelni aniqlash va uni tadqiq etish;
tadqiq etilayotgan muammo nazariyasini ishlab chiqish, tadqiqot natijalarini tahlil qilish.
4-bosqich. Eksperimental tadqiqotlar (tasdiqlash, to’g’rilash yoki nazariy tadqiqotlarni inkor etish uchun);
eksperimental tadqiqotlar maqsad va vazifalarini aniqlash;
eksperimentni rejalashtirish va uni o’tkazish metodikasini ishlab chiqish;
eksperimental qurilmalar o’rnatish va eksperimentning boshqa vositalarini yaratish;
o’lchov usullarini asoslash va tanlash;
eksperimental tadqiqotlar o’tkazish va ular natijalarini ishlab chiqish.
5-bosqich. Ilmiy tadqiqotlarni tahlil qilish va rasmiylashtirish.
nazariy va eksperimental tadqiqotlar natijalarini taqqoslash, ular farqlarini tahlil qilish;
tadqiqot ob’ekti nazariy modelini aniqlashtirish va
xulosalar;
ishchi farazni nazariyaga yoki uning raddiga aylantirish;
ilmiy va ishlab chiqarish xulosalarini shakllantirish, tadqiqot natijalarini baholash;
ilmiy-texnikaviy hisobot tuzish va uni retsenziya qildirish.
|
| |
Parallel xotira turlari - Nazorat ishi

Umumiy xotira:
OpenMP umumiy xotira tushunchasiga kiradi. Bunda
har xil protsessorlar (protsessorlar) bir xil xotira
joyiga kirish huquqiga ega
bo'ladilar. Barcha protsessorlar bir xil
xotiraga ulanganligi sababli,
xotiraga
kirish ehtiyotkorlik bilan bajarilishi kerak.
Tarqatilgan xotira:
bu erda har bir protsessor (protsessor)
kirish va
undan foydalanish uchun o'ziga xos xotira joyiga ega bo'ladi.
Ularni aloqa
qilishlari uchun barcha mustaqil tizimlar tarmoq yordamida bir-biriga ulanadi.
MPI
taqsimlangan
me'morchilikka
asoslangan.
Agar tizimda GCC kompilyatori bo'lmasa,
biz quyidagi buyruqdan
foydalanishimiz mumkin
sudo apt install gcc
O'rnatishni batafsilroq qo'llab-quvvatlash uchun biz
bu erga
murojaat
qilishimiz mumkin
2-QADAM: OpenMP-ni sozlash
Biz
buyruq
yordamida
OpenMP
funktsiyalari
bizning
kompilyatorimizda tuzilganligini yoki yo'qligini tekshirib ko'rishimiz
mumkin.
echo | cpp -fopenmp -dM | grep -i ochiq
Agar OpenMP kompilyatorda ko'rsatilmagan bo'lsa, biz uni buyruq
yordamida sozlashimiz mumkin
sudo apt install libomp-dev
Asosiy adabiyotlar  Asosiy adabiyotlar

|
Asosiy adabiyotlar Asosiy adabiyotlar
|
bet | 4/4 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 0,88 Mb. | | #145215 |
Bog'liq 1 ma\'ruza Kompyuter tarmoqlari, tarmoqlarini tashkillashtirishning Asosiy adabiyotlar - Т.И.Алиев, Сети ЭВМ и телекоммуникасия. Учебное пособие СП.: СПбГУ ИТМО, 2011.-400 с.
- Бройдо В.Л. Вычислительные системы, сети телекоммуникации-М.: Питер, 2005, -704 с.
- Бройдо В.Л. Илина О.П. Арихитектура ЭВМ и систем. – М: Питер, 2008, - 720 с
- Исаев Р.И. Атаметов Р.К. Раджапова Р.Н Телекоммуникация узатиш тизимлари, Тошкент. 2011, 518 б.
- Исаев Р.И. Сети телекоммуникаций будущего поколения – оптические сети телекоммуникации на основе фотонной технологии (обзор и анализ). Алока дунёси, 2007. №2(8): №3(9): 2008 №5-6:
- Мусаев М.М. Компютер тизимлари ва тармоқлари. ўқув қўлланма. – Т: алоқаси, 2013. 394 б.
- M.M.Musaеv, A.A.Qaxxarov, M.M.Karimov. Kompyutеr tarmoqlarini yig’ish. “Ilm-Ziyo” nashriyoti. Toshkеnt. 2011. 176 bеt.
Кодиров Зохиджон Зокирханович
Эътиборингиз учун рахмат
Кодиров Зохиджон Зокирханович
|
| |
Fotonlar.
Bu guruh faqat bitta zarra - elektromagnit nurlanish kvanti fotondan iborat.
Leptonlar

|
Fotonlar.
Bu guruh faqat bitta zarra - elektromagnit nurlanish kvanti fotondan iborat.
Leptonlar
|
bet | 5/5 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 46,5 Kb. | | #228087 |
Bog'liq Elementar zarralarFotonlar.
Bu guruh faqat bitta zarra - elektromagnit nurlanish kvanti fotondan iborat.
Leptonlar.
Leptonlar («/eptos» yunoncha — yengil ma'nosini anglatadi) elektromagnit va kuchsiz ta'siriarda ishtirok etadi. Lepfon-Jarga elektron, myuon va tay neytrinosi, elektron, myuon, tay-lepton va ularning antizarralari kiradi.
Mezonlar. Massasi
207 elektron massasidan katta, ammo pro-ton massasidan kichik boigan zarralar mezonlar guruhini tashkil qiladi.
Barionlar.
Og'ir zarraiar. Ular protondan boshlanadi va nuk-lonlar, gipcronlarnio'zichigaoladi. Barcha ta'sirlashuvlarda ishti-rok etadi.
Shu bilan birga, spinining qiymatiga qarab zarralar fermion-larga (spini S™\ bo'lgan zarralar) va bozonlarga (spirti S-0 yoki butun S = 1 boigan zarralar) bo'linadi. Yashash davriga qarab zarralar barqaror va beqaror zarralarga ajratiladi.
Kvarklar.
Materiyaning eng kichik g'ishtchalari hisoblangan elemcntar zarralar murakkab tuzilishga ega ekanligi ma'Ium bo'I-gandan so'ng, materiyaning haqiqatdan eng kichik g'ishtchalarini izlash muammosi vujudga keldi. Agar shunday zarralar mavjud boisa, hozirgacha bizga ma'lum bo'lgan va murakkab tuzilishga ega bo'lgan barcha zarralar ulardan tashkil topgan boiishlari kerak.
1964-yiIda amerikalik fizik M.Gell-Mann va D.J.Sveyglar mezonlar va barionlar kvarklar deb ataluvchi sodda zarralardan tashkil topganligi to'g'risidagi gipotezani taklif qildilanBu gipotezaga muvofiq, barionlar uchta: u, d, s kvarklardan, antibarionlar esa antikvarklardan tashkil topgan.
Bu kvarklar yarim spinga ega boiishlari, zaryadlari esa elektron zaryadining va ~ qismiga teng bo'lishi kerak. Keyinchalik yana ikkita: c «maftunkor» (ingliz-cha «charm») va b «go'zal» (inglizcha «beauty») kvarklari anti-kvarklari bilan birga kiritildi. Zamonaviygipotezalarga ko'ra kvarklar ham leptonlar kabi oltita bo'lishi kerak. Lekin / «haqiqiy» (inglizcha «truth») kvarkining mahsulini topish maqsadida qili-nayotgan barcha urinishlar hozircha hech qanday natija bermadi. Shu bilan birga, kvark va antikvarklarning kombinatsiyalari mavjud mezonlarning barchasini vujudga kelishini tushuntirib bera oldi. Shu nuqtayi nazardan qaraganda kvarklar hech qanday ichki tuzilishga ega emas va ularni chin ma'noda elementar zarralar dcb hisoblash mumkin,Ammo kvarklar elementar zarralarning tuzilishini va ularning xossalarini qanchalik ajoyib tushuntirib bermasin, ularni erkin zarra sifatida qayd etish yo'lidagi barcha urinishlar besamar qolmoqda.
|
| |
Pozitron - Elementar zarralar. Zarralar va

Pozitron.
1928-yilda P.Dirak mavjudligini bashorat qilgan va K.Andcrson tomonidan kosmiknurlartarkibida kashf qilingan. Uning tinchlikdagi massasi elektronning tinchlikdagi massasi bilan teng boisa-da, zaryadi protonning zaryadiga teng. Pozitron elek-tronga qarama-qarshi, ya'ni antizarra.
Neytron.
1932-yilda D.J.Chedvik tomonidan kashf qilingan. Uning massasi protonning massasiga yaqin: mn - 1838/«,, elektr zaryadi esa nolga teng.
Neytrino.
1931-1935- yilda fi- nurlanish qonunlarini tushun-tirib bergan V.Pauli tinchlikdagi massasi nolga tengbo'lgan yana bitta zarra — neytrino mavjudligini bashorat qildi. Bu zarra tajribada 1956- yilda K.Kouen tomonidan yadro reaktorida kashf qilingan.
Myuonlar.
1938-yilda K.Anderson va S.Niddermeyer kosmik nurlar tarkibida massasi taxminan 207mf ga teng boMgan, yashash davri 2,2 x 10"6 s ni tashkil qilgan zarralarni kashf qildilar. Bu zarralar u- mezonlar yoki myuonlar (|T", \r) deb nomfandi. jt-mezonlar. 1947-yilda S.Pauell tinchlikdagi massasi 273me ga teng boMgan zarralarni kashf qildi. Bu zarralar n- mezonlar yoki pionlar (tt.+, k~) deb nomlandi.Ularning erkin holatdagi yashash davri 2,55 • 10~s s ga teng. 1950- yilda massasi 264,2me ga teng boMgan elektr neytral it°- mezon kashf qilindi.
A'-mezonlar. 1950- yitlardan boshlab kashf qilinadigan zarralar-ning soni keskin ortib bordi. Bular qatoriga /('-mezonlar ham kiradi. Ularning zaryadi musbat, manfiy, nol bo'lishi mumkin. Massalari esa 966—974mr atrofida.
Giperonlar.
Keyingi zarralar guruhi giperon/ar deyiladi. Ularning massalari 2\80mc dan 3278mF gacha oraliqda boMadi.
Rezonanslar.
Keyingi paytlarda yashash davrlari juda kichik bo'lgan rezonanslar deb ataluvchi zarralar kashf qilindi. Ularni bevosita qayd qilishning iloji bo'1may, wijudga kelganini parchala-nishida hosil boMgan mahsulotlarga qarab aniqlanadi.
Umuman olganda, dastlabki paytlarda bor-yo'g'i bir nechta-gina va materiyaning eng jajji gishtchalari deb hisoblangan elemen-tar zarralar keyinchalik, shu qadar xilma-xil va shu qadar murak-kab boMib chiqdi.
Antizarralar.
Birinchi antizarra - elektronning antizarrasi (qarama-qarshi zarrasi) - pozitron kashf qilingandan so'ng, boshqa zarralarning ham antizarrasi yo'qmikan, degan savol tug'ildi. Anti-proton 1955-yilda mis nishonni protonlar bilan bombardimon qilish natijasida hosil qilindi. 1956-yilda esa antineytron kashf qilindi. Hozirgipaytdahar bir zcrraning o'z antizarrasi,ya'nimassasi va sptni teng, zaryadi esa qarama-qarshi bo'lgan zarra mavjudligi aniqlangan.
Elektron va protonlarning antizarralari zaryadining ishorasi bilan farq qilsa, neytron va antineytron xususiy magnit moment-larining ishorasi bilan farq qiladi. Zaryadsiz zarralar foton, ti°-mezonlarning o'zlari va antizarralarining fizik xossalari bir xil.
Ajitizarralar to'gLrisida maMumotga ega boigandan keyin o'quvchida zarra va antizarra uchrashib qolsa nima bo'ladi, degan savol tug'ilishi tabiiy, Ushbu savolga javobni keyingi satrlarda topasiz.
|
Elementar zarralar ta'sirlashuvining turlari

|
Elementar zarralar ta'sirlashuvining turlari
|
bet | 4/5 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 46,5 Kb. | | #228087 |
Bog'liq Elementar zarralarElementar zarralar ta'sirlashuvining turlari.
Zamonaviy tasav-vurlarga kolra, tabiatda to'rt xil fundamental ta'sirlashuv mavjud. Bular kuchli, etektromagnit, kuchsiz va gravitasion ta'sirlashuvlar-dir. Bu ta'sirlashuvlarning har birini amalga oshiruvchi zarralar va har biriga mos keluvchi o'z maydonlari mavjud.
Kuchli yoki yadroviy ta'sirlashuv.
Bu ta'sirlashuv atom yadrosi-dagi nuklonlarning (proton va neytron) aloqasini ta'minlaydi va yadroni bir butun mahsulot sifatida saqlab turadi. Aynan uning sharofati bilan moddalarning barqarorligi ta'minianadi. Kuchli ta'sirlashuv atom yadrosining radiusiga teng masofada namoyon boia boshlaydi. U nuklonlar olrtasida n- mezonlar almashinuvi bilan amalga oshiriladi.
Elektromagnit ta'sirlashuv.
Bunday ta'sirlashuv barcha elektr zaryadiga ega- zarralar orasida mavjud. U kuchli ta'sirdan 137 marta kuchsiz. Ta'sir radiusi cheklanmagan. Elektromagnit maydon energiyasini tashuvchi zarra foton vositasida amalga oshiriladi. Atomning mavjudligini ta'minlaydi. Eng toia o'rganilgan ta'sirlashuv hisoblanadi.
Kuchsiz ta'sirlashuv. Asosan elementar zarralarning parcha-lanishida namoyon bo'ladi. p- yemirilish, u- yemirilish kuchsiz ta'sirlashuvga yaxshi misol bo'ladi. U kuchli ta'sirdan 1014 marta kuchsiz boiib, oraliq bozonlari (z, w) vositasida amalga oshiriladi.
Gravitatsioo ta'sirta$huv. Bu barcha elementar zarralarga xos bo'lgan xususiyat, ya'ni ular bir-birlarini tortishadi. U kuchli ta'sirdan 10w marta kuchsiz. Shuning uchun ham mikrodunyo jarayoniaridagi ta'siri e'tiborga olinmaydi. Gravitatsion maydon orqali, graviton deb ataluvchi ekzotik zarralar vositasida amalga oshiriladi.
«Buyuk birlashuv» nazariyasi. Yuqorida ta'kidlanganidek, har bir ta'sirlashuvning o'z qonunlari mavjud. Ammo olimlaming fikricha, bu ta'sirlashuvlarningbarchasi yagona qonunga bo'ysu-nishi va sodda qilib tushuntirilishi zarur. Boshqacha aytganda, har to'rta!a ta'sirlashuvning ham shunday birlashuvi ro'y berishi kerakki, biz yuqorida ko'rgan ta'sirlashuvlar, bu yangi ta'sirla-shuvning ma'lum sharoitlarda namoyon bo'ladigan xususiy holiga aylanmog'i lozim. Demak, yangi topilgan nazariya mavjud nazariya-larning umumlashmasi boMishi nazarda tutilmoqda. Bundan tashqari, yangi nazariya mavjud nazariyalarning hozirgacha no-ma'lum bo^lib kelgan ba'zi qirralarini aniqlashga imkon beradi, deb umid qilinmoqda. Ammo bu yo'Idagi ko'plab urinishlar hanuzgacha kutilgan natijani bermadi. Hozircha elektromagnit va kuchsiz ta'sirlashuvlarnigina yagona elektr kuchisiz ta'sirlashuvga birlashtirishning iloji topildi, xolos. Kun tartibida kuchli, elektromagnit va kuchsiz ta^irlarni birlashtiruvchi «Buyuk birlashuv» nazariyasi turibdi. Har to'rtala ta'sirlashuvlarni ham o'z ichiga oluvchi «superbirlashuv» nazariyasi ham o'rganilmoqda.
Xuddi shuningdek, elementar zarralarni ham ma'lum qonu-niyatlar asosida jadvalga joylashtimh, ya'ni kiassifikatsiyalash fiziklarning azaliy orzusidir. Shu maqsadda ularni to'rt guruhga boiishga kelishilgan jadvalga qa
|
| |
Namangan davlat universiteti noorganik kimyo kafedrasi analitik kimyo fanidan

|
Namangan davlat universiteti noorganik kimyo kafedrasi analitik kimyo fanidan
|
bet | 1/7 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 204,5 Kb. | | #231700 |
Bog'liq ATOM SPEKTROSKOPIK ANALIZ USULLARI
oO’ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY TA’LIM, FAN INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
NAMANGAN DAVLAT UNIVERSITETI
NOORGANIK KIMYO KAFEDRASI
ANALITIK KIMYO FANIDAN
“Atom-spektroskopik analiz metodi”
MAVZUSIDA
KURS ISHI
Bajardi: kimyo yo’nalishi
KIM-BU-22 guruh talabasi
Tursunova Aziza
Rahbar__ Xasanov S
Sana________________
NAMANGAN__2024
Namangan Davlat Universiteti Tabiiy fanlar fakulteti Kimyo yo’nalishi KIM-BU-22 guruh talabasi Tursunova Azizaning Analitik kimyo fanidan “Atom-spektroskopik analiz metodi” mavzusidagi yozgan kurs ishiga
TAQRIZ
Ushbu kurs ishi “Atom-spektroskopik analiz metodi “ mavzusida bo’lib unda mavzuga oid nazariyalar, fikrlar amaliy mashqlar qamrab olingan Jumladan kirish qismida spektroskopik analiz haqida umumiy tushunchalar berilgan. Bundan tashqari gravimetrik analiz usullari va qo’llanilish sohalari haqida malumot berilgan
Talaba kurs ishini bayon etishda mavzuga oid uslubiy qo’llanmalar internet ma’lumotlardan, ommaviy axborot nashrlaridan foydalangan. Bundan tashqari kurs ishini bayon etishda ayrim kimyoviy formulalarni tuzishda xatoliklarga yo’l qo’yilgan .Yo’l qoyilgan kamchiliklar kurs ishi mazmuniga ta’sir etmaydi.
Yuqoridagilardan kelib chiqib kurs ishini himoya qilish uchun tavsiya etadi.
Taqrizchi_____________________
Noorganik kimyo kafedrasi___
KIRISH
Kimyoviy modda toza bo’lsa, o’ziga xos xususiyatlarni namoyon qiladi. Uning tarkibiga juda oz miqdorda bo’lsa ham(10-5)begona moddalarning yoki elementlarning aralashgan holda “ifloslangan” bo’lishi modda xususiyatlarini keskin o’zgartirib yuborishi mumkin.Shuning uchun hozirgi vaqtda elementlarning tarkibiga aralashib qolgan mikro miqdordagi begona moddalarni aniqlashga to’g’ri keladi.Kimyoviy metodlar bunchalik kichik miqdorda bo’lgan elementlarni yoki moddalarni aniqlash imkoniyatiga ega emas.
Bu vazifani faqatgina fizik-kimyoviy va fizikaviy metodlar yordamida bajarish mumkin.
Fizik-kimyoviy metodlar tez bajariladi,bu esa o’z vaqtida texnologik jarayonni nazorat qilish uchun katta ahamiyatga ega.
Fizik-kimyoviy metodlar bir necha afzalliklarga ega:
1.Analizni uzoq masofadan turib boshqarish.Masalan:rentgent-fluoressens metod bilan oydagi tuproqni analiz qilish bunga misol bo’la oladi.
2.Bu metodlarda ishlatiladigan asboblar jarayonni sistemalashtirishga imkon beradi.
3.Namunani buzmasdan turib analiz qilish kriminalistika va meditsinada katta ahamiyatga ega.
4.Analiz jarayoning ekspressligi(tahlil o’tkazish vaqtining qisqaligi)
Fizik- kimyoviy metodlarning kamchiligi shundaki,ularni bajarish uchun standart eritmalar,etalonlar va darajalangan grafiklar tayyorlash kerak bo’ladi.
Fizik-kimyoviy analiz metodlarining turlari juda ko’p.Lekin eng asosiylari:
1.Optik analiz metodlari;
2.Elektrokimyoviy analiz metodlari;
3.Xromotografik analiz metodlaridir.
|
| |
1. Zararkunanda dasturlarning turlari. «Kompyuter virusi»

1. Zararkunanda dasturlarning turlari. «Kompyuter virusi»
1. Zararkunanda dasturlarning turlari.
«Kompyuter virusi» atamasi 80-yillarning urtalarida kiritilgan. Biologik viruslarga tegishli ulchamlarining kichikligi, uz-uzidan kupayib va obektlarga singib(ularni zaxarlab) tez tarqalish qobiliyati, tizimga salbiy tasiri kabi alomatlar zararkunanda programmalarga xam taalluqlidir. Kompyuter viruslari bilan ish kurilganda «virus» atamasi bilan bir qatorda «zaxarlanish», «yashash muxiti», «profilaktika», kabi tibbiyot atamalaridan xam foydalaniladi. «Kompyuter viruslari» -kompyuter tizimlarida tarqalish va uz-uzidan qaytadan tiklanish (replikaqiya) xususiyatlariga ega bulgan bajariluvchi yoki sharxlanuvchi kichik programmalardir. Viruslar kompyuter tizimlarida saqlanuvchi programma taminotini uzgartirishi yoki yuqotishi mumkin.
Xozirda dunyoda faqat ruyxatga olingan 65 mingdan ortiq kompyuter viruslari mavjud. Zamonaviy zarakunanda programmalarining aksariyati uz-uzidan kupayish qobiliyatiga ega bulganliklari sababli ularni xam kompyuter viruslariga taalluqli deb xisoblaydilar. Barcha kompyuter viruslari quyidagi alomatlari buyicha klassifikastiyalanishi mumkin:
yashash muxiti buyicha;
yashash muxitining zaxarlanishi buyicha;
zararkunandalik tasirning xavfi darajasi buyicha;
ishlash algoritmi buyicha.
Yashash muxiti buyicha kompyuter viruslari quyidagilarga bulinadi: tarmoq viruslari; fayl viruslari; yuklama viruslar; kombinastiyalangan viruslar.
Tarmoq viruslarning yashash muxiti kompyuter tarmoqlarining elementlaridir. Fayl viruslar bajariluvchi fayllarda joylashadi. Fayl viruslar ichida makroviruslar aloxida urin tutadi. Makroviruslar-makrotillarda yozilgan zararkunanda prgrammalar, elektron jadvallar va x. Yuklama viruslar tashqi xotira qurilmalarining yuklama sektorlarida (boot-sektorlarda) buladi. Kombinastiyalangan viruslar bir necha yashash muxitida joylashgan buladi. Misol tariqasida yuklama fayl viruslarni kursatish mumkin.
Yashash muxitining zaxarlanishi usuli buyicha kompyuter viruslari quyidagilarga bulinadi:
rezident;
rezident bulmagan;
Rezident viruslar faollashganlaridan sung tulaligicha yoki qisman yashash muxitidan (tarmoq, yuklama sektori, fayl) xisoblash mashinasining asosiy xotirasiga kuchadi. Bu viruslar, odatda, faqat operastion tizimga ruxsat etilgan imtiyozli rejimlardan foydalanib yashash muxitini zaxarlaydi va malum sharoitlarda zararkunandalik vazifasini bajaradi.
|
III Fan o’qitilishningnatijalari (shakllanadigan kompetentsiyalar)

|
III Fan o’qitilishningnatijalari (shakllanadigan kompetentsiyalar)
|
bet | 4/5 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 30,47 Kb. | | #155880 |
Bog'liq 6. loyihalashda BIM Muvaqqat fan dasturi3
|
III Fan o’qitilishningnatijalari (shakllanadigan kompetentsiyalar).
Mazkur fanni o'rganish davomida talaba:
Autodesk Revit dasturlarida ishlash asoslarini, detal, fazoviy tasavvur va ulardan foydalana olish, chizmalarning xos xusiyatlarini bilishi va ulardan foydalana olishi;
istalgan zamonaviy BIM tizimlaridan foydalana olish;
BIM texnologiyasi yordamida bino hamda uning konstruktiv elementlari chizmalarini bajarish va texnik xujjatlarni tayyorlashga qo‘yiladigan talablarni egallash
Bino konstruksiyasi detallarining konstruksion materiallarini tanlay bilish va mustahkamlikka hisoblash usullarini bilish.
|
4
|
IV. Ta’lim texnologiyalari va metodlari:
interfaol keys-stadiylar;
amaliy mashg’ulotlar (mantiqiy fikrlash, tezkor savol-javoblar);
guruxlarda ishlash;
taqdimotlarni qilish;
individual loyixalar;
jamoa bo’lib ishlash va ximoya qilish uchun loyixalar.
|
5
|
V. Kreditlarni olish uchun talablar:
Fanga oid nazariy va uslubiy tushunchalarni to’la o’zlashtirish, taxlil natijalarini tug’ri aks ettira olish, o’rganilayotgan jarayonlar xaqida mustaqil mushoxada yuritish va joriy, oraliq nazorat shakllarida berilgan vazifa va topshiriqlarni bajarish, yakuniy nazorat bo’yicha yozma ishni topshirish.
|
|
|
| |
VI. Asosiy adabiyotlar

|
VI. Asosiy adabiyotlar
|
bet | 5/5 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 30,47 Kb. | | #155880 |
Bog'liq 6. loyihalashda BIM Muvaqqat fan dasturi | 6
|
VI. Asosiy adabiyotlar:
1. Madhumita Kshirsagar, “Autodesk Revit For Architecture Explore The World Of BIM”, 2021 y.
2. S.S.Elmurodov, Z.Z.Raxmatillayeva, “Arxitekturaviy grafika va kompyuterda modellash”, o’quv qo’llanma, Toshkent-2018
3. Mariola Książek, Jerzy Rosłon, “ Building information modelling BIM ”., Iceland, Great Britain, 2017.
4. Mirxamidov D.X., Yormatov I.T. Kompyuterda loyixalash. TAKI. 2007.
5. T.Rixsiboyev, “Kompyuter grafikasi”, O’quv qo’llanma, Toshkent-2006
|
| |
-mavzu. Autodesk Revit dasturida zinani modellashtirish

|
-mavzu. Autodesk Revit dasturida zinani modellashtirish
|
bet | 2/5 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 30,47 Kb. | | #155880 |
Bog'liq 6. loyihalashda BIM Muvaqqat fan dasturi5-mavzu. Autodesk Revit dasturida zinani modellashtirish.
Zina tushunchasi. Zina turlari. Yangi zina yasash va uni o’zgartirish. Zinaning bino qavatlarini bog’lashdagi ahamiyati.
6 – mavzu. Autodesk Revit dasturida arxitektura elementlarini modellashtirish.
Revit dasturi yordamida bino tashqi bezaklari va ichki arxitektura bezaklarini modellashtirish. Uni bino modelida qo’llay olish imkoniyatlari.
7 - mavzu. Autodesk Revit dasturida bosh reja tushunchasi
Massing&site buyrug’i. Bosh reja tushunchasi. Bosh rejani shakllantirish. Otmetka qo’yish. Ko’rinishlar. Render tushunchasi. Sozlamalari. Kamera qo’yish. Material va teksturalarni boshqarish.
8-mavzu. Autodesk Revit dasturida bino analizi
Analyze bo’limi. Tayyor bo’lgan binoni chegaraviy holatga sinash. Plugin tushunchasi.
9-mavzu. Autodesk Revit va Lumion dasturlarini bog’lash. Lumionda binoni rendrlash.
Lumion dasturi imkoniyatlari. Bino eksteryerini boyitish. Bino elementlariga tekstura berish. Bino atrofini anturajlar bilan boyitish. Kamera render tushunchasi. Autodesk revit hamda Lumion dasturini bridge orqali bog’lash. O’zgartirishlarni amalga oshirish bino renderini bajarish.
10-mavzu. Lumion dasturi imkoniyatlari.
Lumion dasturi imkoniyatlari. Bino eksteryerini boyitish. Bino elementlariga tekstura berish. Bino atrofini anturajlar bilan boyitish. Kamera render tushunchasi.
11-mavzu. Konstruksiya bo’limi. Bino yuk ko’taruvchi konstruksiyalarini modellashtirish
Revit dasturida bino yuk ko’taruvchi konstruksiyalarini modellashtirish hamda ularning tarkibidagi armaturalashni bajarish.
12-mavzu. Autodesk Robot dasturida bino analizini bajarish.
Autodesk robot dasturi haqida tushuncha. Dastur imkoniyatlari bilan tanishuv. Foydalanuvchi interfeysini sozlash. Autodesk revit dasturida bajarilgan modellarni Autodesk robot dasturida Og’irlik va kuchga sinashni amalga oshirish.
|
| |
Og'zaki muloqotdagi to'siqlar - Va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi

|
Va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi
|
bet | 6/6 | Sana | 19.12.2023 | Hajmi | 0,94 Mb. | | #123319 |
Bog'liq Pedagogika. Psixologiya. mustaqil ishOg'zaki muloqotdagi to'siqlar
Qanday ajoyib suhbatdosh bo'lish mumkin emas, shuni yodda tutish kerakki, inson nutqinomukammal.
Og'zaki muloqot - bu o'zaro ma'lumot almashishhar doimbir qancha to‘siqlar mavjud. So'zlarning ma'nosi yo'qoladi, o'zgaradi, noto'g'ri talqin qilinadi, ataylab o'zgartiriladi va hokazo. Buning sababi shundaki, bir kishining og'zidan chiqqan ma'lumot ikkinchisiga kelib, bir nechta to'siqlarni engib o'tadi.
Psixolog Predrag Michic "Qanday qilib biznes suhbatlarini o'tkazish kerak" kitobidaog'zaki muloqot paytida ma'lumotni bosqichma-bosqich qashshoqlash sxemasini tasvirlab berdi.
Suhbatdoshga etkazilishi kerak bo'lgan to'liq ma'lumot (barchasi 100%) faqat ma'ruzachining ongida mavjud. Ichki nutq tashqi nutqqa qaraganda ancha xilma-xil, boyroq va chuqurroqdir, shuning uchun uning tashqi nutqqa aylanishi jarayonida ma'lumotlarning 10% yo'qoladi. Bu Mitsich deb atagan og'zaki muloqot uchun birinchi to'siqdir"Tasavvurning chegarasi".Inson o'zi xohlagan hamma narsani so'zlar orqali ifoda eta olmaydi, chunki ularning cheklanganligi (fikrlarga nisbatan).
Ikkinchi to'siq - bu"Istaklar to'sig'i"Hatto o'ziga ideal tarzda tuzilgan fikrni ham har doim ham o'z xohishiga ko'ra baland ovozda ifodalash mumkin emas turli sabablar, hech bo'lmaganda, suhbatdoshingizga moslashish va u bilan muloqot qilish holatini hisobga olish kerakligi sababli. Ushbu bosqichda ma'lumotlarning yana 10% yo'qoladi.
To'rtinchi to'siq faqat psixologik -"Munosabatlar to'sig'i". Biror kishi nimani va qanday eshitishi, boshqasini tinglashi uning unga bo'lgan munosabatiga bog'liq. Qoidaga ko'ra, eshitilgan ma'lumotlarning 70 foizidan suhbatdosh faqat 60 foizini tushunadi, chunki eshitilgan narsani mantiqiy tushunish zarurati so'zlovchiga shaxsiy munosabat bilan aralashadi. Va nihoyat, oxirgi to'siq -"xotira qobiliyati". Bu inson xotirasi kabi to'g'ridan-to'g'ri og'zaki muloqotga to'sqinlik qilmaydi. Xotirada, o'rtacha, faqat taxminan25-10% boshqa shaxsdan olingan ma'lumotlar. Dastlab bir kishining ongida bo'lgan 100% ma'lumotning faqat 10% boshqasiga uzatiladi. Shuning uchun fikringizni iloji boricha to'g'ri va to'liq etkazish, uni aniq va ravshan etkazish, suhbatdoshga tushunarli so'zlar bilan ifodalash, unga aytilganlarni eshitish, tushunish va eslab qolishga harakat qilish juda muhimdir.
|
| |
Verbal va noverbal nimani anglatadi. Og'zaki yoki og'zaki bo'lmagan - bu nima va qaysi turdagi aloqa muhimroq

|
Verbal va noverbal nimani anglatadi. Og'zaki yoki og'zaki bo'lmagan - bu nima va qaysi turdagi aloqa muhimroq
|
bet | 2/6 | Sana | 19.12.2023 | Hajmi | 0,94 Mb. | | #123319 |
Bog'liq Pedagogika. Psixologiya. mustaqil ishVerbal va noverbal nimani anglatadi. Og'zaki yoki og'zaki bo'lmagan - bu nima va qaysi turdagi aloqa muhimroq.
Aloqa- bu ikki yoki undan ortiq odamlarning o'zaro ta'siri, bu kognitiv yoki hissiy-baholash xarakteridagi ma'lumotlar almashinuvi. Bu almashinuv og'zaki bo'lmagan va og'zaki aloqa vositalari bilan ta'minlanadi.
Nutq orqali muloqot qilish osonroq bo'lganga o'xshaydi? Lekin, aslida, bu jarayon oson va noaniq emas.vOg'zaki muloqot yordamida odamlar (yoki odamlar guruhlari) o'rtasida ma'lumot almashish jarayonidir nutq vositalari. Oddiy qilib aytganda, og'zaki muloqotso'z, nutq orqali muloqot. Albatta, muayyan "quruq" ma'lumotni uzatishdan tashqari, og'zaki muloqot paytida, odamlaro'zaro ta'sir qilishbir-birlari bilan hissiy vata'sir qilishbir-biriga, his-tuyg'ularini va his-tuyg'ularini so'z bilan etkazish. Og'zaki bilan bir qatorda, shuningdek, mavjudog'zaki bo'lmaganaloqa (ma'lumotni so'zsiz, mimika, imo-ishoralar, pantomima orqali uzatish). Ammo bu farq shartli. Amalda, og'zaki va og'zaki bo'lmagan muloqot bir-biri bilan bevosita bog'liqdir. Tana tili har doim nutqni to'ldiradi, "tasvirlaydi". Muayyan so'zlarni talaffuz qilib, ular orqali suhbatdoshiga o'z fikrini etkazishga harakat qilgan holda, odam ma'lum bir intonatsiya, yuz ifodasi, imo-ishoralar, holatni o'zgartirish va hokazolar bilan gapiradi, ya'ni o'ziga har tomonlama yordam beradi va holda nutqni to‘ldiruvchi og'zaki vositalar aloqa. Shunga qaramasdannutqko'p qirrali, boy va ifodalash vositalari axborot almashinuvi, u orqali juda kam ma'lumot uzatiladi -35% dan kam! Bulardan faqat 7% to'g'ridan-to'g'ri so'zlarga tushadi, qolganlari intonatsiya, ohang va boshqa tovush vositalaridir. Ko'proq65% axborot og'zaki bo'lmagan aloqa vositalaridan foydalangan holda uzatiladi! Og'zaki bo'lmagan aloqa vositalarining ustuvorligi psixologlar tomonidan og'zaki bo'lmagan aloqa kanali sodda, evolyutsion jihatdan qadimiy, o'z-o'zidan va nazorat qilish qiyinligi bilan izohlanadi (oxir-oqibat, og'zaki bo'lmaganbehush). Nutq esa mehnat natijasidirong. Inson xabardorularni gapirayotganda so'zlaringizning ma'nosi. Biror narsa aytishdan oldin, siz doimo o'ylashingiz mumkin (va kerak), lekin yuz ifodasini yoki o'z-o'zidan paydo bo'ladigan imo-ishorani nazorat qilish - bu kattaroq tartib.
|
| |
Muloqot maqsadi - Va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi

|
Va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi
|
bet | 4/6 | Sana | 19.12.2023 | Hajmi | 0,94 Mb. | | #123319 |
Bog'liq Pedagogika. Psixologiya. mustaqil ishMuloqot maqsadi – bu insonda ushbu faollik turi yuzaga keladigan sabab. Hayvonlarda muloqot maqsadi bo‘lib boshqa tirik jonzotni ma’lum harakatga chorlash, u yoki bu harakatni amalga oshirmaslik kerakligi haqidagi ogohlantirish xizmat qilishi mumkin. Masalan, ona o‘z tovushi yoki harakati bilan bolasini xavfdan ogoh etishi mumkin; podadagi ba’zi hayvonlar boshqalarni ularga hayotiy muhim daraklar etib kelgani haqida ogohlantirishlari mumkin.
Odamda muloqot maqsadlari soni ko‘payadi. Ularga yuqorida sanab o‘tilganlardan tashqari, dunyo haqidagi bilimlarga ega bo‘lish va etkazish, ta’lim va tarbiya, odamlarning hamkorlik faoliyatlaridagi turli harakatlarning muvofiqlashuvi, shaxsiy va ish bo‘yicha o‘zaro munosabatlarning oydinlashtirilishi, o‘rnatilishi va boshqalar ham kiradi. Agar hayvonlarda muloqot maqsadlari ular uchun dolzarb bo‘lgan biologik ehtiyojlarni qondirishdan iborat bo‘lsa, odamlarda ular ko‘plab turli: ijtimoiy, madaniy, bilish, ijodiy, estetik, aqliy o‘sish, ahloqiy rivojlanish kabi ehtiyojlarni qondirish vositasi bo‘lib hisoblanadi.
Muloqot, odatda, beshta: shaxslararo, kognitiv, kommunikativ-axborotli, emotiv va konativ tomonlarining birligida namoyon bo‘ladi.
Muloqotning shaxslararo tomoni insonning bevosita atrof-muhiti: boshqa odamlar va o‘z hayotida bog‘liq bo‘ladigan umumiyliklar bilan o‘zaro ta’sirini aks ettiradi.
Muloqotning kognitiv tomoni suhbatdoshning kim, qanday odam ekanligi, unlan nima kutish mumkinligi haqidagi, shuningdek, sherikning shaxsi bilan bog‘liq bo‘lgan boshqa ko‘pgina savollarga javob berish imkonini beradi.
Muloqotning kommunikativ-axborotli tomoni tasavvurlar, g‘oyalar, qiziqishlar, hissiyotlar, mayllar va sh.o‘.lari turlicha bo‘lgan odamlar o‘rtasidagi almashinuvdan iborat.
Muloqotning emotiv tomoni sheriklarning shaxsiy aloqalaridagi his-tuyg‘ular, kayfiyatning vazifa bajarishlari bilan bog‘liq.
Muloqotning konativ (hulq-atvor tomondan) tomoni sheriklar qarashlaridagi ichki va tashqi qarama-qarshiliklarni muvofiqlashtirishga xizmat qiladi.
|
| |
Central asian journal of education and innovation

Page 144
CENTRAL ASIAN JOURNAL OF EDUCATION
AND INNOVATION
Volume 2, Issue 5, May 2023
www.in-academy.uz
TRANSPORT-LOGISTIKA TIZIMINI BOSHQARISHNING
USUL VA YONDASHUVLARINI TAHLIL QILISH
Rajabov Fayzulloxon Odiljon o‘g‘li
O‘zbekiston Respublikasi Jamoat xavfsizligi
universiteti mustaqil izlanuvchisi
Elektron pochta: uzbunique@gmail.com
Tel:+998 99 066-77-47
https://doi.org/10.5281/zenodo.7931980
ARTICLE INFO
ABSTRACT
Qabul qilindi: 01-May 2023 yil
Ma’qullandi: 06-May 2023 yil
Nashr qilindi: 13-May 2023 yil
Bugungi kunga qadar transport va logistika tizimini
boshqarish muammolari bo‘yicha turli xil va keng ilmiy
adabiyotlar
to‘plangan.
O‘rganilayotgan
muammolarning
murakkabligi,
o‘rganilayotgan
obyektning kompleks tashkil etilishi va o‘rganilayotgan
mavzuning
ahamiyati
mahalliy
va
xorijiy
tadqiqotchilarning ushbu mavzuga qiziqishini oshiradi.
Transport-logistika tizimini boshqarish muammolarini
o‘rganuvchi ilmiy adabiyotlarning qisqacha tavsifini
ko‘rib chiqamiz.
KEY WORDS
transport, transport logistikasi,
logistika
tizimi,
logistika
markazlari,
transport
yo‘laklari, yuk tashish..
Zamonaviy sharoitlarda xalqaro transport va logistika tizimlarini yaratish va optimal faoliyat
ko‘rsatish muammolarini bo‘yicha S.Eliseyev o‘rgangan holda, aralash tashqi savdo
tashishlarini tashkil etishni takomillashtirish yo‘nalishlari ko‘rsatilgan holda xalqaro
tashishlarda aralash yuk tashishning holati va rivojlanish istiqbollari batafsil bayon etilgan
[4]. Tizim samaradorligini oshirish maqsadlariga erishish uchun zarur bo‘lgan quyi
tizimlarning immanent maqsadlarini sozlash imkoniyatlari tahlili bilan transport va logistika
tizimlarini qurishning uslubiy tamoyillari keltirilgan. Muallif xalqaro logistika markazlari
faoliyatiga qo‘yiladigan asosiy talablarni shakllantiradi va transport-logistika tizimlarini
rivojlantirish bo‘yicha investitsiya loyihalarini iqtisodiy baholash tamoyillarini beradi.
Tadqiqotchilar B.I.Alibekov, V.P.Jukov mintaqaviy transport tizimini rivojlantirish
muammolari va usullarini ko‘rib chiqadilar. Mualliflarning fikriga ko‘ra, ularning ishi
“Avtobuslar tomonidan transport vositalarini joylashtirish va ularning ishini, birinchi
navbatda, temir yo‘llarda tashkil etish muammolarini hal qilishda muvaffaqiyatli qo‘llanilgan
ba’zi logistik modellar va algoritmlarni taqdim etishga urinishdir”. Xususan, tadqiqotda
transport xizmatlari bozorlarini modellashtirish metodologiyasi, yuk tashish ishlarini
rejalashtirish, hududiy transport kompleksi modellari tizimidagi vazifalarni matematik
shakllantirish muammolarini o‘z ichiga olgan prognozlash logistikasiga alohida e’tibor
qaratilgan. Mualliflar chiziqli dasturlash muammolariga kamaytirilgan amaliy logistika
muammolarini hal qilishdagi qiyinchiliklarni yengish uchun mo‘ljallangan joylashuv kabi ko‘p
ekstremal muammolarni hal qilishda o‘z yondashuvlarini taklif qiladilar.
Turli darajadagi transport tizimlarining muvofiqlashtirilgan ishlashi kontsepsiyasiga
asoslanib, tadqiqotchi O.N.Larin mintaqaviy transport tizimlarini tashkil etish va faoliyatining
|
Kabelin damarlar arası tutumunun ölçülməsi

|
Kabelin damarlar arası tutumunun ölçülməsi
|
bet | 40/59 | Sana | 27.05.2024 | Hajmi | 1,11 Mb. | | #255270 | Turi | Mühazirə |
Bog'liq V vasiT L R f nnind n m hazir l r toplusu hazirladi qaim c F rKabelin damarlar arası tutumunun ölçülməsi
Kabelin damarları bir – birindən və torpaqdan izolə olunduğu üçün damarlar arasında elektrik tutumu əmələ gəlir. Rabitə dövrəsinin dalğa müqaviməti, sönmə, dövrələr arası qarşılıqlı təsir bu tutumun qiymətindən asılıdır. Normal və zədələnmiş naqillərin elektrik tutumunu bilməklə naqillərin qırıq yerinə qədər olan məsafəni təyin etmək mümkündür. Kabelin ümumi tutumu onun işçi tutumu adlanır və bütün tutumların cəbri cəminə bərabərdir:
Cişçi = Cab + Cat Cbt /( Cat +Cbt ) ( 13.7 )
Dövrənin elektrik tutumunu ölçmək üçün faradmetr cihazından istifadə olunur. Faradmetr sənaye tezlikli dəyişən cərəyanla elektrotexniki məmulatların ( kondensator, kabel və s.) elektrik tutumunu ölçən cihazdır. Faradmetrdə ölçü mexanizmi elektromaqnit, elektrodinamik və ya ferrodinamik loqometrdir. Maqnitoelektrik ölçü mexanizmli faradmetrlər mövcuddur ki, onların ölçmə xətası 1÷ 4% - dir. Ölçmə cihazı ayrıca və yaxud PKP cihazlarının tərkibində olur. Dövrənin uzunluğundan və işçi tutumun normasından asılı olaraq nanofarad və mikrofarad şkalalarından istifadə olunur.
Elektrik tutumunu ölçmək üçün releli, diodlu, ballistik mikrofaradmetr sxemlərindən istifadə edilir. Şəkil 13.8 – də diodlu mikrofaradmetrlə kabelin damarları arasında tutumun ölçülməsi sxemi verilmişdir:
Şəkil 13.8. Diodlu mikrofaradmetrin sxemi
Diodlu mikrofaradmetr ölçmə sistemindən, f tezlikli və U gərginlikli dəyişən cərəyan generatorundan və 2 dioddan ibarətdir. Diodlar I = 2π f Cx U cərəyanının ölçü cihazından keçməsini təmin edir. Tezlik və gərginliyin sabit qiymətlərində ölçü mexanizmi tutumun vahidi ilə dərəcələnir. Diodlu mikrofaradmetrin iş prinsipi PKP cihazlarında istifadə olunur.
İşçi tutumun ölçülməsi üçün şəkil 13.9 – da göstərilən sxemdən istifadə olunur:
|
| |
II. Amaliy mashg’ulot mavzulari

|
II. Amaliy mashg’ulot mavzulari
|
bet | 3/5 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 30,47 Kb. | | #155880 |
Bog'liq 6. loyihalashda BIM Muvaqqat fan dasturiII. Amaliy mashg’ulot mavzulari.
1 Autodesk Revit dasturi. Interfeys bilan tanishuv. Asosiy ish stolini sozlash.
2 Autodesk Revit dasturi menyular qatori. Arxitektura bo’limi. Wall
3 Autodesk Revit dasturi menyular qatori. Arxitektura bo’limi. Door, window, roof, ceiling
4 Autodesk Revit dasturi menyular qatori. Konstruksiya bo’limi. Beam, column, structural foundation
5 Autodesk Revit dasturi menyular qatori. Insert, Annotate, Analyze bo’limlari.
6 Autodesk Revit dasturi menyular qatori. Massing&site, View, Manage bo’limlari.
7 Modify bo’limi imkoniyatlari. Geometry, move, copy, rotate
8 Modify bo’limi imkoniyatlari. Align, offset, mirror
9 Modify bo’limi imkoniyatlari. Slice, array, trim and extend
10 Project Browser. Fasad, Qavat rejasi, 3D ko’rinish va qirqim
11 Autodesk revit dasturida Zina yasash
12 Lumion dasturi imkoniyatlari. Interfeysi bilan tanishuv.
13 Autodesk revit dasturida bajarilgan modellarni lumion dasturida analiz qilish
14 Autodesk robot dasturi imkoniyatlari.
15 Autodesk robot dasturida bino analizini bajarish
Amaliy mashgulotlar zamonaviy kompyuter qurilmalari bilan jixozlangan auditoriyada bir akademik guruxga bir professor-o’qituvchi tomonidan o’tkazilishi zarur. Mashg’ulotlar faol va interafaktiv usullar yordamida o’tilishi, mos ravishda munosib pedagogik va axborot texnologiyalar qo’llanilishi maqsadga muvofiq.
II. Mustaqil ta’lim va mustaqil ishlar
Mustaqil ta’lim uchun tavsiya etiladigan mavzular:
1 Mavzuga ta’luqli loyihalar. Tarx (plan) larini bajarish.
2 Mavzuga ta’luqli loyihalar Tarz (fasad) larini bajarish.
3 Mavzuga ta’luqli loyihalar Qirqimlarini bajarish.
4 Mavzuga ta’luqli loyihalar Bino perspektiv korinishini modellashtirish.
5 Bino atrofiga landshaft loyihalarini bajarish
6 Bino bosh rejasini shakllantirish
7 BIM jadvallarini shakllantirish
8 Renderlash. Listga joylash va loyihani topshirish.
9 Bino haqida animatsiya videorolik tayyorlash
Mustaqil o’zlashtiriladigan mavzular buyicha talabalarga alohida mavzu yoki kichik guruhlarga bo’lingan holda loyihalarni amalga oshirish tavsiya etiladi.
|
|
| |
5-mavzu : Axborot va media mahsulotlarini yaratish

|
5-mavzu : Axborot va media mahsulotlarini yaratish
|
Sana | 21.11.2023 | Hajmi | 1,13 Mb. | | #102919 |
Bog'liq 5-mavzu glossariy
5-MAVZU : Axborot va media mahsulotlarini yaratish
A
Auditoriya — bitta nashrga umumiy qiziqishi tufayli birlashgan oʻquvchilar, teletomoshabinlar, radiotinglovchilar guruhi.
I
Ijtimoiy axborot – aholi va jamiyat uchun dolzarb ahamiyatga molik, muhim boʻlgan va turli manbalardan olingan axborot.
Ijtimoiy medialar – Internetda mavjud tarmoq va xizmatlar boʻlib, ular interfaol kommunikat-siyalar va shaxslararo munosabatlarni, foydalanuvchilar tomonidan kontent yaratish va undan birgalikda foydalanishni, taqdim etiladigan axborotga asoslangan xizmatlarni yaratishni taʼminlab beradi. Ijtimoiy medialarga Wikipediada kontentdan hamkorlikda foydalanishni, Facebookda oʻzaro ijtimoiy hamkorlikni va munozara klublarini misol sifatida keltirish mumkin.
Ijtimoiy maʼqullash (Social Proof) – ijtimoiy va psixologik fenomen boʻlib, foydalanuvchilar, koʻp sonli odamlar ishlatayotgani yoki koʻp foydalanuvchilarga yoqqanligi (bunda ular layklar, repostlar va obunalar, mulohazalarga tayanadilar) uchun, mahsulot yoki kontentga ishonch bildirishlarini ifodalaydi.
Ijtimoiy tarmoq — bu qiziqishlari oʻxshash yoki oflayn-aloqaga ega boʻlgan odamlar oʻrtasida muloqot qilish, tanishish, ijtimoiy munosabatlar yaratish uchun, shuningdek, koʻngilochar (musiqa va filmlar) va ish maqsadlarida ishlatiladigan onlayn platforma.
Ijtimoiy tarmoqdagi kampaniya – bir chorlovga asoslangan, foydalanuvchilarni harakatlar qilishga undovchi postlar seriyasi.
K
Kompetensiya- (lotincha: competo — erishyapman, munosibman, loyiqman)
Kompetentlik - maʼlum bir holat xususida toʻgʻri mulohaza yuritish imkoniyatini beradigan bilimga ega boʻlish, dalil isbot fikr, kishining muayyan sohada saviyasini ifoda etadigan atama.
Kontent — resurs (masalan, veb-sayt yoki ijtimoiy mediadagi akkaunt)ni har qanday axborot salmogʻiga ega maʼlumot: matnlar, grafika, interfeys elementlari, audio va video-fayllar, har qanday formatdagi fayllar va hokazo. bilan toʻldirish. Kontent doimiy yoki toʻldirib boriluvchi boʻlishi mumkin.
Kontent-reja — ijtimoiy media uchun nashrlar rejasi boʻlib, unda sanalar, postlar mavzulari va boshqa, nashr uchun ahamiyatli bandlar aks etadi.
Kontentni boshqarish tizimi (CMS) – foydalanuvchilarga kontent tuzish va ularni onlayn boshqarishda yordam beruvchi dastur, masalan WordPress, Drupal.
M
MAS - yosh jurnalistlarni media va axborot platformalari bilan oʻzaro munosabatga kirishish, kasbiy muloqot hamda kontentni tayyorlash boʻyicha zarur kompetensiyalar bilan taʼminlaydi.
MAS - materiallari va vositalarini saralash, moslashtirish va/yoki yaratish qobiliyati jurnalist uchun zarur boʻlgan koʻnikmadir.
OAVning boʻlajak mutaxassisida mustaqil ravishda media resurslar yaratish koʻnikmasi shakllanishi ham juda muhim, chunki bu narsa uni media tadqiqotlar olib borishga undaydi va kasbi doirasida tanqidiy fikrlashni rivojlantiradi.
Media kontent— media mahsulotning mazmuni, shakli, yoʻnalishi, ifodasi.
|
| |
Mavzu: Sanoat korxonalarida mehnat gigienasi va ishlab chiqarish sanitariyasi Reja: I kirish. II asosiy qism

|
Mavzu: Sanoat korxonalarida mehnat gigienasi va ishlab chiqarish sanitariyasi Reja: I kirish. II asosiy qism
|
bet | 1/9 | Sana | 19.12.2023 | Hajmi | 31,01 Kb. | | #123158 |
Bog'liq sanoat korxonalarida xavfsizlik
Mavzu: Sanoat korxonalarida mehnat gigienasi va ishlab chiqarish
sanitariyasi
Reja:
I Kirish.
II Asosiy qism.
1 Ishlab chiqarish sanitariyasi va mehnat gigienasi.
2 Inson mehnat faoliyatining turlari, fiziologik ta’siri.
3 Inson mehnat faoliyatiga ta’sir etuvchi salbiy omillar, ularning turlari, mohiyati va himoyalanish usullari.
4 Texnosfera havosi tarkibidagi ishlab chiqarish changlari va zaharli moddalarning inson organizmiga salbiy ta’siri, ularga qarshi chora-tadbirlar.
III Xulosa.
IV Foydalanilgan adabiyotlar.
K I R I SH
Mamlakatimizda amalga oshirilayotgan iqtisodiy va siyosiy sohalardagi barcha islohotlarning asosiy maqsadi yurtimizda yashayotgan barcha fuqarolar uchun munosib hayot sharoitlarini yaratib berishga qaratilgandir. Albatta, munosib hayot sharoitini yaratish ilmiy-texnik taraqqiyot asosida amalga oshiriladi va bu inson mehnatini yengillashtirish bilan bir qatorda, turli xil xavfli faktorlarni vujudga keltiradiki, natijada har xil ko‘rinishdagi baxtsiz hodisalar: jarohatlanishlar, shikastlanishlar va kasb kasalliklari vujudga keladi. Lekin, bu muqaddas zaminda yashayotgan har bir inson yaxshi yashashni, уa’ni o‘zining moddiy-ma’naviy va ijtimoiy ehtiyojlarini to‘liqroq qondirishni istaydi. Aynan shu sababli inson tinimsiz faoliyatda bo‘ladi.
Faoliyat – insonning yashashi uchun zarur bo‘lgan asosiy shart-sharoitlardan biridir.
Mehnat – faoliyatning oliy shaklidir. Falsafiy nuqtayi nazardan olib qaraganda, «inson» tushunchasiga eng xos aniqlanish «Homo agens», уa’ni «Harakatdagi inson»dir. Albatta, faoliyat va mehnat shakli turlicha bo‘lib, и hayotdagi ishlab chiqarish, madaniyat, jamoat ishlari, ilmiy ishlar va boshqa sohalardagi amaliy, intellektual hamda ma’naviy jarayonlarni o‘z ichiga oladi.
1. Ishlab chiqarish sanitariyasi, mehnat gigiyenasi va uning vazifalari.
Mehnat gigiyenasi - ishlab chiqarish muhitini va mehnat jarayonini kishi organizmiga ta’sirini o‘rganadi va ularning sanitariya-gigiyena holatlarini yaxshilash bo‘yicha tavsiyanomalarni ishlab chiqadi, bularning hammasi ishchilarning sog‘lig‘ini va ish qobiliyatini saqlab qolishga yordam beradi.
|
| |