Raqamli filtr turlari: KIX va BIX filtrlar

|
Raqamli filtr turlari: KIX va BIX filtrlar
|
bet | 4/8 | Sana | 21.12.2023 | Hajmi | 1 Mb. | | #125643 |
Bog'liq Parallel kompyuterlarning dasturiy taminoti Maxsus tillar kutubxRaqamli filtr turlari: KIX va BIX filtrlar
Raqamli filtrlar 2 ta keng sinflarga bo`linadi: chekzis impuls xarakteristikali
(БИХ - безконечной импульсной характеристикой) filtrlar va chekli impuls xarakteristikali (КИХ - конечной импульсной характеристикой) filtrlar. Har bir turdagi filtrni o`zining h(k), k = 0, 1, … , impuls xarakteristika koeffitsientlari orqali ifodalash mumkin. Filtrga kiruvchi va chiquchi signallar svertka amali bilan bog`liq bo`ladi, ushbu bog`liqlik BIX filtri uchun (2. 1) formulada, KIX filtri uchun (2. 2) formulada berilgan.
(2. 1) , (2.
2)
Ushbu formuladan ko`rinib turibdiki, BIX filtri uchun impuls xarakteristkasi cheksiz uzunlikka ega bo`ladi. Shu bilan birga KIX filtri esa impuls xarakteristikasi esa chekli uzunlikka ega bo`ladi, shunday KIX filtrida h(k) qiymatlari N ta qiymat qabul qiladi. Amaliyotda (2. 1) formulaga asosan BIX filtrining chiqishini hisoblab bo`lmaydi, chunki impuls xarakterikasi uzunligi juda uzun, nazariy cheksiz hisoblanadi. Bu tenglama o`rniga BIX filtri quyidagi rekursiv formula ko`rinishida yoziladi
(2. 3)
Bu yerda ak va bk - filtr koeffitsientlari. Shu bilan birga (2. 2) va (2. 3) tenglamalar mos ravishda KIX va BIX filtrlarning tenglamalari. Ushbu tenglama ko`p soxalar uchun filtrlarni qurishda ishlatiladi. Takidlsh joizki, (2. 3) tenglamada joriy chiquvchi tanlanma y(n) oldingi chiquvchi hamda kiruvchi qiymatlar funksiyasi deyiladi. Shunday ekan ko`p hollarda bu tizim qayta murojat qiluvchi tizim deb yuritiladi.
(2. 4, a va b) tenglamalarda KIX va BIX filtrning alternativlari keltirilgan. Shu bilan birga bu tenglamalar orqali filtrning chastota xarakteristikasini aniqlash juda qulay.
(2. 4, a)
Malum bir maqsadga yo`naltirilgan biror bir filtrni qurish uchun qanaqa turdagi filtrni tanlash ko`p faktorlarga bog`liq bo`ladi. Albatta KIX va BIX filtrlardan qaysi birini tanlab olish har ikkala filtrning ustunliklaridan kelib chiqib xulosa qilinadi.
KIX filtri qatiy chiziqli fazali xarakteristikaga ega. Bundan ko`rinib turibdiki, filtr signalda faza siljishini yuzaga keltirmaydi, bu esa ko`p soxalarda muhim ahamiyatga ega. Masalan, malumot uzatish, biomeditsina, audioga raqamli ishlov berish yoki tasvirga ishlov berish. BIX filtrining fazali xarakteristikasi chiziqli emas, ayniq bu narsa tasmaning chetki nuqtalarida sezilarli bo`ladi.
KIX filtri norekursiv tuzilgan, yani u har doim turg`in hisoblanadi. BIX filtrini har doim ham turg`in deb bo`lmaydi.
Yuqori aniqlikda ishlay oladigan KIX filtri uchun BIX filtriga qaraganda ko`p koeffitsientlar kerak bo`ladi. Bundan kelib chiqadiki, albatta berilgan spetsifikatsiyadagi KIX filtrini qurish uchun BIX filtriga qaraganda kuchliroq hisoblash va kattaroq xajmdagi xotira talab etiladi.
Analog filtrlarni osongina bunga ekvivalent bo`lgan raqamli BIX filtriga o`zgartirish mumkin. KIX filtri uchun bunday almashtirishning iloji yo`q, chunki ular uchun analog ko`rinishdagi protatiplari mavjud emas.
Umuman, KIX filtrini hisoblash mashinasi yordamisiz algebraik analiz qilish judayam murakkab hisoblanadi.
Xullas, bu ikki turdagi filtrlardan qaysi birini tanlash aynan qo`yilgan masalaga bog`liq bo`lib, masalaning shartlaridan kelib chiqib tanlanadi.
|
| |