nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Mustaqil ish Mavzu: sanoat korxonalarida reklama faoliyati - bet 2

|
Mustaqil ish Mavzu: sanoat korxonalarida reklama faoliyati
|
bet | 2/3 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 0,57 Mb. | | #250294 |
Bog'liq Mustaqil ish reklamaReklama kampaniyasini rejalashtirishni boshlagan korxonalar, birinchi navbatda, o'zlariga savol berishadi: buning uchun qancha pul ajratish kerak. Shuni tushunish kerakki, bu xarajatlar emas, balki kompaniya imidjini shakllantirishga investitsiyalar. Sanoat brendlarini yaratish Tovar belgisi - bu bir tovarni boshqasidan farqlash uchun xizmat qiluvchi har qanday belgi, belgi, nom. O'zining rivojlanishi bilan tovar belgilari o'z vazifalaridan ustun keldi va nafaqat farqlash funktsiyasini, balki iste'molchi uchun qo'shimcha qiymatni ham amalga oshira boshladi. Iste'molchi nafaqat o'ziga ishongan mahsulotni, balki turmush tarzini, o'z imidjini ham sotib olishni boshladi. Brend paydo bo'ldi - bu mahsulot bilan iste'molchi bilan bog'langan assotsiatsiyalar to'plamidir. Brendlar kompaniyalarga qo'shimcha foyda, qo'shimcha bozor ulushini olib kela boshladi. Pastroq sifatli va qimmatroq mahsulot, lekin jozibador brendga ega bo'lgan mahsulot yuqori sifatli va arzonroq mahsulotga qaraganda ko'proq sotila boshladi, ammo brendsiz. Sanoat va iste'mol brendlari - bu assotsiatsiyalar, iste'molchilarning mahsulot, kompaniya haqidagi fikrlaridir. Ammo iste'mol bozorida brendli mahsulotni sotib olayotganda, xaridor sotib olishdan o'z his-tuyg'ulari va imidji uchun ko'proq pul to'laydi, sanoat bozorida esa xaridor o'zini sotish bilan bog'liq muammolar va xavflardan xalos bo'lishi uchun to'laydi. Kompaniya uchun boshqa brend manbalari quyidagilarni o'z ichiga olishi mumkin: • Kompaniya tajribasi Masalan, atom elektr stansiyalari uchun asbob-uskunalar bozorida kompaniya texnologiyalari qanchalik ilg‘or bo‘lishidan qat’i nazar, xaridorlarning ma’lumotnomalari bo‘lmagan yetkazib beruvchidan uskuna sotib olmaydi. • Texnologik rivojlanish tajribasi, uzluksiz texnologik innovatsiyalar • Yuqori sifatli mahsulotlar • Kompaniyada ishlaydigan odamlar • Boshqa manbalar Sanoat tovarlarining marketingi Sanoat marketingi - korxona, muassasa va tashkilotlar orqali boshqa tovar va xizmatlar ishlab chiqarish uchun bevosita yoki bilvosita foydalanish maqsadida sotib olinadigan tovar va xizmatlarning marketingi.
|
| |
Smallint,
Dec(detcimal) - Ma’lumotlar bazasi” fani bo‘yicha o‘quv-uslubiy majmua

|
Ma’lumotlar bazasi” fani bo‘yicha o‘quv-uslubiy majmua
|
bet | 2/13 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 1,6 Mb. | | #237838 |
Bog'liq УМК Маълумотлар Базаси Smallint,
Dec(detcimal),
Number,
Float,
..........
Albatta ko‘rsatilishi zarur bo‘lgan ma’lumot toifasi -CHAR . Maydonga ezilgan real simvollar soni noldan (agar maydonda NULL qiymati bo‘lsa) CREATE TABLE da berilgan maksimal qiymatgacha bo‘ladi. Masalan STUDENT1 jadvalini quyidagi komanda bilan yaratish mumkin:
CREATE TABLE STUDENT1
(STUDENT_ID INTEGER,
SURNAME VARCHAR(60),
NAME VARCHAR(60),
STIPEND DOUBLE,
KURS INTEGER,
CITY VARCHAR(60),
BIRTHDAY DATE,
UNIV_ID INTEGER);
Jadvaldagi ma’lumotlarni maydonlar bo‘yicha qidirish- tanlash amali etarli darajada tezlatish uchun ma’lumotlarni berilgan maydon bo‘yicha indeksatsiya qilish ishlatiladi. Indekslarni bitta eki bir nechta maydon bo‘yicha bajarish mumkin.
Indeks komandasini ko‘rinishi:
CREATE INDEX < indeks nomi> ON([,]);
Bu komanda bajarilishi uchun jadval yaratilgan bo‘lishi kerak va indeksda ko‘rsatilgan ustunlar unda bo‘lishi kerak.
Masalan, Agar EXAM_MARKS jadvalidan talabani STUDENT_ID maydoni qiymati bo‘yicha baxosini qidirish tez tez talab etilsa, unda shu maydon bo‘sicha indeks bajariladi
CREATE INDEX STUDENT_ID_1 ON EXAM_MARKS (STUDENT_ID) ;
Indeksni olib tashlash uchun ( bunda uni nomini albatta bilish kerak) quyidagi komanda ishlatiladi.
DROP INDEX < INDES NOMI>;
Masalan, DROP INDEX < STUDENT_ID_1 >;
Mavjud jadval strukturasini va parametrlarin uchun ALTER TABLE komandasi ishlatiladi. Masalan jadvalga ustunlar qo‘shish ALTER TABLE komandasi quyidagicha bo‘ladi.
ALTER TABLE < jadval nomi > ADD(<ustun nomi > );
Bu komanda bo‘yicha mavjud jadval satrlariga yangi ustun qo‘shiladi va unga NULL qiymati eziladi. Jadvalga bir nechta ustun xam ko‘shsa bo‘ladi. Ular bir biridan vergul bilan ajratiladi.
|
| |
Tijorat marketingining nazariy fan sifatida universalligiga qaramay, iste'molchi va sanoat sohalari o'rtasida sezilarli farqlar mavjud

|
Tijorat marketingining nazariy fan sifatida universalligiga qaramay, iste'molchi va sanoat sohalari o'rtasida sezilarli farqlar mavjud
|
bet | 3/3 | Sana | 22.05.2024 | Hajmi | 0,57 Mb. | | #250294 |
Bog'liq Mustaqil ish reklamaTijorat marketingining nazariy fan sifatida universalligiga qaramay, iste'molchi va sanoat sohalari o'rtasida sezilarli farqlar mavjud. Sanoat marketingi quyidagilar bilan tavsiflanadi: • Katta hajmdagi xaridlar. • Texnik murakkablik. • Sotib olish to'g'risida qaror qabul qilish uchun ko'proq vaqt talab etiladi. • Sotuvchilar va xaridorlar o'rtasidagi hamkorlik, ikkalasining ham professionalligi tufayli. Sanoat mahsulotini sotib olish to'g'risida qaror to'rt bosqichda amalga oshiriladi: • Ushbu turdagi mahsulotga bo'lgan ehtiyojni aniqlash. • Mumkin variantlar va ularning qiyosiy bahosi haqida ma'lumot izlash. • Yakuniy qaror qabul qilish. • Sotib olish. Birinchi bosqichda sanoat tovarlarini xarid qilish zarurati mavjudligi aniqlanadi. Qarorlar nafaqat muhokama qilinadi, balki doimiy ishlaydigan mutaxassislar bilan ham muvofiqlashtiriladi. Standart holat: etkazib beriladigan manba materiallari (dastlabki xom ashyo, mahsulotlar) korxona ehtiyojlarini qondirmaydi, chunki ularning past sifati ishlab chiqarilgan mahsulot sifatining pasayishiga olib keladi. Vaziyatni yaxshilash uchun potentsial manba etkazib beruvchilar tanlanadi, so'ngra ularning doirasi ularning sifatiga nisbatan qattiqroq shartlarni taqdim etish orqali toraytiriladi. Ikkinchi bosqichda tanlangan variantlardan qaysi biri avval tasdiqlangan mezonlar asosida - asosiydan ikkinchi darajaligacha bo'lgan korxonaning manba kodlariga bo'lgan ehtiyojlarini to'liq qondirishi aniqlanadi. Mezonlarni muhimlik darajasiga ko'ra yumshoq (masalan, foydalanishga yaroqlilik) va aniq parametrlarga (masalan, vaznga) ko'ra qattiq farqlash mumkin. Eng yaxshi variant - xususiyatlari raqobatchilarnikidan ustun bo'lgan variant. Uchinchi bosqichda xaridor ba'zi mezonlarni boshqalar foydasiga e'tiborsiz qoldirib, yakuniy qarorni qabul qiladi. Misol uchun, u yuqori sifatga ustunlik berib, minimal narxni e'tiborsiz qoldirishi mumkin. Sanoat sotuvchisi xaridorga tanlov qilishda yordam berish uchun o'z mahsulotining xususiyatlarini raqobatchilarning xususiyatlari bilan solishtirishi mumkin. To'rtinchi bosqichda sotib olish to'g'risida oqilona qaror egasi yoki menejeri bilan kelishiladi. Buning sababi odatda texnik ko'rsatkich va xarajatdir.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Tijorat marketingining nazariy fan sifatida universalligiga qaramay, iste'molchi va sanoat sohalari o'rtasida sezilarli farqlar mavjud
|
Nationality: Uzbek Birthday

Nationality: Uzbek Birthday
Download
379,75 Kb.
Matnni ko'rish
Sana
22.05.2024
Hajmi
379,75 Kb.
#250678
Download
379,75 Kb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Nationality: Uzbek Birthday
Download
379,75 Kb.
Matnni ko'rish
Nazorat savollari - Ma’lumotlar bazasi” fani bo‘yicha o‘quv-uslubiy majmua

|
Ma’lumotlar bazasi” fani bo‘yicha o‘quv-uslubiy majmua
|
bet | 8/13 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 1,6 Mb. | | #237838 |
Bog'liq УМК Маълумотлар Базаси Nazorat savollari.
Fayl – serverli ma’lumot bazasinir afzallik va kamchiliklarni aytib bering.
Ilova serveri modeli qanday muamolarni yechish uchun ishlab chiqilgan?
Ochiq sistemalarga (tizimlarga) tegishli xususiyatlarni sanab o‘ting.
Ma’lumotlarni taqsimlangan qayta ishlashtizimlarini rivojlanish istiqbollari qanday?
12- mavzu: Ma`lumotlar bazasini administratorlash va xavfsizligini ta`minlash.
REJA:
Ma`lumotlar bazasini administratorlash
Ma`lumotlarni xavfsizligini ta`minlash
Ma`lumotlar bazasini xavfsizligini ta`minlash
Tayanch iboralar: administrator, xavfsizlik, grant, tarmoq, protokol,server.
Ma'lumotlar bazasi administrator. Bu muassasa ma'lumotlarini yoki uning tizimi bilan bog`lik bo`lgan biror qismini himoya qiladigan javobgar shaxs. U barcha ma'lumotlar tuzilishi nazoratini amalga oshiradi. Shuni esda tutmoq lozimki ma'lumotlarni himoya qilish va ularga egalik qilish bir narsa emas. Bank boshqaruvchisi bankka qo`yilgan narsalarga himoyachi bo`ladi, lеkin qimmatbaxo narsalarga bo`lmaydi. Boshqarma yoki ayrim shaxs ma'lumotlar egasi bo`lishi mumkin. Ma'lumotlar bazasi administratori ma'lumotlar saqlanishiga javob bеradi va ular ustidan nazoratni amalga oshiradi. Ma'lumotlardan ularni foydalanishga ruxsat olgan shaxslargina foydalanishi mumkin
Ma`lumotlar xavfsizligi. Ma'lumotlarning xavfsizligi dеganda, ma'lumotlarni tasodifiy yoki unga bila turib kirishga haqqi yo`q shaxslardan, ma'lumotlarni mualliflashtirmagan yoki xoqimlarning buzishidan himoya qilinishi tushuniladi.
Maxfiyligi esa ayrim shaxslarning yoki takshilotlarning qachon va qanday miqdorda boshqa shaxslarga yoki tashqilotlarning ma'lumotlarni bеrish huquqi bilan aniqlanadi.
|
| |
ALTER TABLE < jadval nomi > MODIFY (

|
ALTER TABLE < jadval nomi > MODIFY (
|
bet | 3/13 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 1,6 Mb. | | #237838 |
Bog'liq УМК Маълумотлар Базаси ALTER TABLE < jadval nomi > MODIFY (<ustun nomi > );
Ustun xarakteristikalarini modifikatsiyalashda kuyidagi cheklanishlarni xisobga olish kerak :
Ma’lumot toifasini o‘zgartirishni, faqat ustun bo‘sh bo‘lsa bajarish mumkin
To‘ldirilmagan ustun uchun o‘lcham/ aniqlik uzunlikgartirish mumkin.
To‘ldirilgan ustun uchun o‘lcham/ aniqlik faqat kattalashtirish mumkin.
NOTNULL urnatilishi uchun ustunda birorta xam NULL ыiymat bulmasligi kerak.
Sukut bilan o‘rnatilgan qiymatni xar doim uzunlikgartirish mumkin
Jadvallarni olib tashlash kuyidagi komanda bilan bajariladi
DROP TABLE < jadval nomi >;
Mumkin bo‘lgan ma’lumot qiymatlar cheklanishlar bo‘lishi mumkin. Unda
CREATE TABLE komandasi kuyidagicha bo‘ladi.
CREATE TABLE < jadval nomi >
(<ustun nomi > < ma’lumot toifasi > ,
< ustun nomi > < ma’lumot toifasi > ,
< jadvalga cheklanishlar> ([,< ustun nomi >]));
Masalan , NULL kiymatni STUDENT jadvalini aniqlashda jadvalidagi STUDENT_ID ,SURNAME ,NAME , maydonlarida ishlatishni taqiqlash uchun komanda kuyidagicha bo‘ladi
CREATE TABLE STUDENT
( STUDENT_ID INTEGER NOT NULL ,
SURNAME CHAR (25) NOT NULL,
NAME CHAR(10 ) NOT NULL ,
STIPEND INTEGER,
KURS INTEGER,
CITY CHAR(15),
BITHDAY DATE,
UNIV_ID INTEGER);
Ba’zi xollarda birir maydonga kiritilaetgan barcha qiymatlar bir biridan farq qilishi kerak. Bunda shu maydon uchun UNIQUE (yagona) so‘z ishlatiladi.
Masalan STUDENT jadvalida STUDENT_ID qiymatlari farqli bo‘lishi uchun komanda kuyidagicha bo‘ladi.
CREATE TABLE STUDENT
( STUDENT_ID INTEGER NOT NULL UNIQUE,
SURNAME CHAR (25) NOT NULL,
NAME CHAR(10 ) NOT NULL ,
STIPEND INTEGER,
KURS INTEGER,
CITY CHAR(15),
BITHDAY DATE;
Jadvalda kalit maydonlarni ishlatish komandasi kuyidagicha bo‘ladi
|
| |
UPDATE SUBJECT1
SET - Ma’lumotlar bazasi” fani bo‘yicha o‘quv-uslubiy majmua

|
Ma’lumotlar bazasi” fani bo‘yicha o‘quv-uslubiy majmua
|
bet | 6/13 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 1,6 Mb. | | #237838 |
Bog'liq УМК Маълумотлар Базаси UPDATE SUBJECT1
SET SUBJ_NAME= ‘Vыsshaya matematika’, HOUR=36, SEMESTER=1
WHERE SUBJ_ID=43;
UPDATE komandasini SET parametrida skalyar ifodalarni ishlatish mumkin. Skalyar ifodada maydon sifatida o‘zgartirilayotgan va boshqa maydonlar kiritilib, u maydon qiymatini o‘zgarish usulini ko‘rsatadi
UPDATE UNIVERSITY1
SET RATING=RATING*2;
Masalan: STUDENT1 jadvaldagi STIPEND maydon qiymatini Moskva shahri talablari uchun 2 marta oshirish uchun quyidagi so‘rov ishlatiladi.
UPDATE STUDENT1
SET STIPEND=STIPEND*2
WHERE CITY= ‘Moskva’;
SET predikat hisoblanmaydi, shuning uchun unda NULL qiymatni ko‘rsatish mumkin.
UPDATE STUDENT1
SET STIPEND=NULL
WHERE CITY= ‘Moskva’;
INSERTda qism so‘rovlarini ishlatish
INSERT operatorini qism so‘rovi bilan ishlatish 1 ta jadvalga birdaniga bir nechta satr yuklash imkonini beradi. VALUES ishlatuvchi INSERT operatori 1ta satr qo‘shsa INSERTli qism so‘rov jadvalga, qism so‘rov boshqa jadvaldan qancha satr ajratsa shuncha satr jadvalga qo‘shadi.
Bu holda qism so‘rov bilan olinayotgan ustunlar soni va toifasi bo‘yicha, ma’lumotlari qo‘shilayotgan jadvaldagi ustun soni va toifasiga mos kelishi kerak. Masalan: faraz qilaylik STUDENT1 jadvalini strukturasi(tuzunlikilmasi), STUDENT jadval strukturasiga to‘la mos bo‘lsin. STUDENT jadvalidan Moskva shahri talabalari barchasi haqida yozuvlari bilan STUDENT1 jadvalni to‘ldirish imkonini beradigan so‘rov ko‘rinishi quyidagicha bo‘ladi.
iNSERT INTO STUDENT1
SELECT *
FROM STUDENT
WHERE CITY= ‘Moskva’;
STUDENT1 jadvaliga Moskvada o‘qiyotgan barcha talabalar haqidagi ma’lumotlarni qo‘shish uchun WHERE parametrida mos qism so‘rov ishlatish mumkin. Masalan:
INSERT INTO STUDENT1
SELECT *
FROM STUDENT
WHERE UNIV_ID IN
|
| |
Kafedra mudiri: Urunov I.O

|
Kafedra mudiri: Urunov I.O
|
bet | 10/11 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 24,79 Kb. | | #114104 |
Bog'liq 1 – variant Geometrik optika-fayllar.orgKafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
21 – variant
1. O‘zgaruvchan tok. O‘zgaruvchan tok zanjirida qarshilik, sig‘im va induktivlik . O‘zgaruvchan tok quvvati. Quvvat koeffitsiyenti. Tok generatorlari.
2. Fotoeffekt qonunlari. Fotoeffekt. Fotoeffekt qonunlari. Fotoelektronning tezligi. VAX si. Fotoeffektning qizil chegarasi. Chiqish ishi. Energiyaning saqlanish qonuni.
3. Radioaktivlik. Radioaktivlikning yemirilish konuni. - nurlanish, - nurlanish, - nurlanish, - yemirilish, - yemirilish, Yarim yemirilish davri, yemirilish doimiysi
4. Qarshiligi 120 om bo‘lgan pech yasash uchun, radiusi 7,5Omli chinni silindrga diametri 3mm li nixrom simdan necha qavat o‘rash kerak.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
22 – variant
1. Yorug‘lik. Yorug‘lik to‘lqinlarining tenglamasi. Yorug‘lik to‘lqinlar tenglamasi, nur, intensivlik, elektromagnit to‘lqinlar shkalasi, radioto‘lqinlar, infraqizil, ultrabinafsha nurlar, rentgen va radioaktiv nurlar.
2. Moddalarning magnit xususiyatlari. Moddadagi magnit maydon. Molekulyar toklar. Magnitlanish vektori. Muhitlardagi magnit maydon uchun to‘la tok qonuni. Magnetiklarning turlari.
3. Yadro bog‘lanish energiyasi. Yadro bog‘lanish energiyasi, solishtirma bog‘lanish energiyasi grafigi, massa defekti, yadro kuchi, yadro kuchining xossalari.
4. Muayan metall uchun fotoeffektning qizil chegarasi 3800A0. Fotoeffektni vujudga keltiruvchi foton energiyasining minimal qiymati nimaga teng?
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
23 – variant
1. O‘zgaruvchan tok. O‘zgaruvchan tok zanjirida qarshilik, sig‘im va induktivlik . O‘zgaruvchan tok quvvati. Quvvat koeffitsiyenti. Tok generatorlari.
|
| |
Ma’lumotlar bazasining maqsadi, vazifalari va asosiy tushunchalari

|
Ma’lumotlar bazasining maqsadi, vazifalari va asosiy tushunchalari
|
bet | 15/18 | Sana | 16.01.2024 | Hajmi | 50,82 Kb. | | #138706 |
Bog'liq Sql tilining create operatori va u yordamida soârovlar yaratish -fayllar.orgMa’lumotlar bazasining maqsadi, vazifalari va asosiy tushunchalari
Javob: Ma’lumotlar bazasini yaratishda, foydalanuvchi, axborotlarni turli belgilar bo‘yicha tartiblashga va ixtiyoriy belgilar birikmasi bilan tanlanmani tez olishga intiladi. Buni faqat ma’lumotlar tuzilmalashtirilgan holda bajarish mumkin.
Tuzilmalashtirish – bu ma’lumotlarni tasvirlash usullari haqidagi kelishuvni kiritishdir. Agar ma’lumotlarni tasvirlash usuli haqida kelishuv bo‘lmasa, u holda ular tuzilmalashtirilmagan deyiladi. Tuzilmalashtirilmagan ma’lumotlarga misol sifatida matn fayliga yozilgan ma’lumotlarni ko‘rsatish mumkin. Ma’lumotlar bazasidan foydalanuvchilar turli amaliy dasturlar, dasturiy vositalari, predmet sohasidagi mutaxassislar bo‘lishi mumkin.
Predmet sohasi deganda avtomatlashtirilgan boshqarishni tashkil qilish uchun o‘rganilayotgan real muhitning ma’lum bir qismi tushuniladi. Masalan, korxona, zavod, ilmiy tekshirish instituti, oliy o‘quv yurti va boshqalar.
Ma’lumot – bu uni ma’nosiga e’tibor bеrmay qaraladigan ixtiyoriy simvollar to‘plamidir. O‘zaro bog‘langan ma’lumotlar ma’lumotlar tizimi dеyiladi.
Ma‘lumotlar bazasi – bu ma’lum bir predmet sohasiga oid tizimlashtirilgan (strukturalashtirilgan) ma’lumotlarning nomlangan to‘plamidir. Ma’lumotlar bazasi - axborot tizimlarining eng asosiy tarkibiy qismi hisoblanadi. Ma’lumotlar bazasidan foydalanish uchun foydalanuvchi ishini yengillashtirish maqsadida ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimlari yaratilgan. Bu tizimlar ma’lumotlar bazasini amaliy dasturlardan ajratadi.
Ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimi (MBBT) - bu dasturiy va apparat vositalarining murakkab majmuasi bo‘lib, ular yordamida foydalanuvchi ma’lumotlar bazasini yaratish va shu bazadagi ma’lumotlar ustida ish yuritishi mumkin. Juda ko‘p turdagi MBBT mavjud. Ular o‘z maxsus dasturlash tillariga ham ega bo‘lib, bu tillarga SUBD buyruqli dasturlash tillari deyiladi. MBBTga Oracle, Clipper, Paradox, FoxPro, Access va boshqalarni misol keltirish mumkin.
Ma‘lumotlar bazasini boshqarish tizimi – bu ma’lumotlar bazasini yaratish, ularni dolzarb holatini ta’minlash va undagi zarur axborotni topish ishlarini tashkil etish uchun mo‘ljallangan dasturlar majmui va til vositasidir.
|
| |
CREATE TABLE - Ma’lumotlar bazasi” fani bo‘yicha o‘quv-uslubiy majmua

|
Ma’lumotlar bazasi” fani bo‘yicha o‘quv-uslubiy majmua
|
bet | 4/13 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 1,6 Mb. | | #237838 |
Bog'liq УМК Маълумотлар Базаси CREATE TABLE STUDENT
( STUDENT_ID INTEGER PRIMER KEY ,
SURNAME CHAR (25) NOT NULL,
NAME CHAR(10 ) NOT NULL ,
STIPEND INTEGER,
KURS INTEGER,
CITY CHAR(15),
BITHDAY DATE,
UNIV_ID INTEGER);
SQL tilida jadvalga ma’lumotlar kiritish uchun, ular o‘zgartirish va olib tashlash uchun ma’lumotlar bilan manipulyasiya qilish (DML) tilining uchta komandasi mo‘ljallangan. Bular INSERT (qo‘shish), UPDATE (tiklash yangilash), DELETE(olib tashlash, yo‘qotish) komandalaridir.
INSERT komandasi (buyruqi) jadvalga yangi satr qo‘shishni amalga oshiradi. Sodda holda uning ko‘rininshi quyidagicha:
Insert into values (,,);
Bunday yozuvda VALUES kalit so‘zidan keyin qavs ichida ko‘rsatilgan qiymatlar jadvaldagi yangi qo‘shilgan satrning maydonlariga kiritiladi. Kiritish jadvalini CREATE TABLE operatori bilan yaratilish paytidagi ustunlarni ko‘rsatish tartibida amalga oshiriladi. Masalan, STUDENT jadvalida yangi satrni qo‘shish quyidagicha amalga oshirish mumkin.
Insert into Student
Values (101, ‘Ivanov’, ‘Aleksandr’, 200,3, ‘Moskva’, ‘6/10/1979’ , 15);
Agar birorta maydonga NULL qiymati qo‘shish zarur bo‘lsa u oddiy qiymat kabi kiritiladi.
Insert into Student
Values (101, ‘Ivanov’, Null, 200,3, ‘Moskva’, ‘6/10/1979’ , 15);
Ba’zi hollarda maydonlarning qiymatini CREATE TABLE komandasida berilgan tartibdan boshqa tartibda kiritish zaruriyati paydo bo‘lsa yoki qiymatlarni ba’zi bir ustunlarga kiritish talab etilmasa, INSERT komandasining quyidagi ko‘rinishi ishlatiladi.
Insert into Student (Student_ID, CITY, SURNAME, NAME)
Values (101, ‘Moskva’, ‘Ivanov’, ‘Casha’ );
Qavs ichidagi ro‘yxatda nomi keltirilmagan ustunlarga avtomatik ravishda sukut bilan jadval tavsiflashda (CREATE TABLE komandasida) tayinlangan qiymat yoki NULL qiymat tayinlanadi.
|
| |
Takomillashgan ixtiyoriy xavfsizlik (Advance Security Option)

|
Takomillashgan ixtiyoriy xavfsizlik (Advance Security Option)
|
bet | 9/13 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 1,6 Mb. | | #237838 |
Bog'liq УМК Маълумотлар Базаси Takomillashgan ixtiyoriy xavfsizlik (Advance Security Option).
Oqimni toliq kodlash (DES 40 va 56, RSA, SSL MD5 algoritmlar orqali)
Kerberos for Single Signon bilan integrasiyalash
SmartCard Technology bilan integrasiyalash
Yagona kirish (Enterprise User)
Oracle vositasi yordamida ma’lumotni shifrlash.
Oracle da foydalanuvchilarni identifikasiyalash usullari:
Ruxsatni diskretizasiyalash. Tizim imtiyozlari
Tizimda 80 dan ortiq imtiyozlar (priviligiyalar) mavjud.
Faqat kerakli priviligiyalarni taqdim etish.
Vazifalarni taqsimlash.
Nazorat savollari
Ma`lumotlar bazasini administrator tushunchasi.
Ma`lumotlarni xavfsizligini ta`minlash nima?
Ma`lumotlar bazasini xavfsizligini ta`minlash nima?
V. GLOSSARIY
|
| |
Text field - Ma’lumotlar bazasi” fani bo‘yicha o‘quv-uslubiy majmua

Text field |
Jadvallarda belgilar (harflar, belgilar, so'zlar, harflar va raqamlar kombinatsiyasini) hisob talab qilmaydigan va sonlar saqlaydi
|
A field that stores characters (letters, symbols, words, a combination of letters and numbers) and numbers that do not require calculations.
|
Updating |
Yozuvni o`zgartirish
|
Modifying a record
|
Yes/No field |
ha / yo'q, to'g'ri / noto'g'ri, yoki / off vakillik qilish.
|
A field that is either selected or not selected to represent yes/no, true/false, or on/off.
|
ERP
|
Корхона ресурсларини режалаштириш
|
Enterprise Resource Planning
|
CRM
|
Мижозлар билан ўзаро муносабатларни бошқариш
|
Customer Relations Management
|
LAN
|
Локал ҳисоблаш тармоғи
|
Local Area Network
|
MAN
|
Махаллий ҳисоблаш тармоғи
|
Metropolitan Area Network
|
WAN
|
Худудий ҳисоблаш тармоғи
|
Wide Area Network
|
ISO
|
Ҳалқаро стандартлаштириш ташкилоти
|
International Organization for Standardization
|
WWW
|
Умумжаҳон ўргамчак тўри
|
World Wide Web
|
ASCII
|
Ахборот алмашишнинг Америка стандарти
|
American Standard Code for Information Interchange
|
Kafedra mudiri: Urunov I.O

|
Kafedra mudiri: Urunov I.O
|
bet | 6/11 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 24,79 Kb. | | #114104 |
Bog'liq 1 – variant Geometrik optika-fayllar.orgKafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
12-variant
1. Elektromagnit induksiya hodisasi. Faradey tajribalari. Faradeyning elektromagnit induksiya qonuni. Lens qoidasi. O‘zinduksiya hodisasi. Induktivlik. Fuko toklari
2. Yorug‘likning anizotrop moddalardan o‘tishi. Anizotrop modda, qutblanish, qutblangan nur, qutblanish tekisligi, qutblangan nur intensivligi, oddiy va g‘ayrioddiy nurlar, polyarimetrlar
3. Atomda elektronlarning energiya bo‘yicha taqsimlanishi. Pauli prinsipi, bosh kvant soni, azimutal kvant soni, magnit kvant soni, Spin, spin kvant soni, elementlar davriy sistemasi, elektron kobiqlar.
4. 400 m Kyuri aktivlikli radon ampulaga joylashtirilgan. Ampula to‘ldirilganidan keyin qancha vaqt o‘tgach radon 2,22∙109 parch/sek ni beradi.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
13-variant
1. Moddalarning magnit xususiyatlari. Moddadagi magnit maydon. Molekulyar toklar. Magnitlanish vektori. Muhitlardagi magnit maydon uchun to‘la tok qonuni. Magnetiklarning turlari.
2. Yorug’likning yutilishi va sochilishi. Buger-Lamber qonuni, yutilish koeffitsienti, tushayotgan yorug‘lik intensivligi, o‘tgan yorug‘lik intensivligi, yutilgan yorug‘lik intensivligi.
3. Absolyut qora jism nurlanishini xarakterlovchi kattaliklar. Absolyut qora jism, integral energetik erkinlik, monoxromatik yorqinlik, nur chiqarish qobiliyati, nur yutish qobiliyati, Kirxgof, Vinn qonunlari, optik pirometriya.
4. Muayan metall uchun fotoeffektning qizil chegarasi 2750A0. Fotoeffektni vujudga keltiruvchi foton energiyasining minimal qiymati nimaga teng?
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
|
| |
-variant 
1.Magnit maydonidagi harakatlanuvchi zaryadli zarrachalarga ta’sir etuvchi kuchlar

|
-variant
1.Magnit maydonidagi harakatlanuvchi zaryadli zarrachalarga ta’sir etuvchi kuchlar
|
bet | 7/11 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 24,79 Kb. | | #114104 |
Bog'liq 1 – variant Geometrik optika-fayllar.org14-variant
1.Magnit maydonidagi harakatlanuvchi zaryadli zarrachalarga ta’sir etuvchi kuchlar. Xoll effekti. Zaryadli zarrachalarni tezlatgichlari. Siklotron. Lorens kuchi
2.O‘zgaruvchan tok. O‘zgaruvchan tok zanjirida qarshilik, sig‘im va induktivlik . O‘zgaruvchan tok quvvati. Quvvat koeffitsiyenti.
3.Yoruglik dispersiyasi. Dispersiya. Dispersiya turlari, anomal va normal dispersiya, spektrlar, spektr turlari.
4. Qora jismning energetik yorituvchanligi 10 kVt/m2 bo‘ladigan temperatura topilsin.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
15-variant
1.Elektromagnit to‘lqinlar shkalasi. Elektromagnit to‘lqinlarning tarqalish tezligi. Elektromagnit to‘lqin tenglamasi. Elektromagnit to‘lqin energiya zichligi va energiya oqimining zichligi.Poyting vektori. Elektromagnit to‘lqinlarni qo‘llanishi.
2. Yorug‘lik difraksiyasi. Gyugens-Frenel prinsipi, Frenel zonalari. Difraksiya, difraksiya turlari, yakka tirqish difraksiyasi, dumaloq tirkish difraksiyasi, Frangoufer difraksiyasi, difraksion panjara, panjara doimiysi, spektr, spektr turlari, difraksiyaning max va min shartlari: ajrata olish kuchi
3. Kompton effekti va uning nazariyasi. Yorug‘lik bosimi: Kompton effekti, Kompton to‘lqin uzunligi, sochilish burchagi. Yorug‘lik bosimi. Yorug‘lik energiyasi, qaytarish koeffitsienti.
4. Yarim parchalanish davri 1620 yil bo‘lgan radiy Ra atomlari soni 5∙108 bo‘lsa 1 sutkada parchalangan atomlar soni topilsin.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
16-variant
1. Amper kuchi.Parallel toklarning o‘zaro ta’siri. Magnit maydonni harakatdagi zaryadga ta’siri. Lorens kuchi. Bir jinsli magnit maydonida zaryadli zarralar harakati. Xoll effekti. Tezlatgichlar.
|
| |
Kafedra mudiri: Urunov I.O

|
Kafedra mudiri: Urunov I.O
|
bet | 5/11 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 24,79 Kb. | | #114104 |
Bog'liq 1 – variant Geometrik optika-fayllar.orgKafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
10-variant
1. Elektromagnit tebranishlar va to‘lqinlar. Tebranish konturidagi fizikjarayonlar. Tomson formulasi. Majburiy elektr tebranish tenglamasi. Majburiy tebranish fazasi.
2. Suyuq kristallar. Suyuq kristallarning turlari. Nematiklar, xolestriklar, smektiklar. Suyuq kristallarning xususiyatlari. Suyuq kristallar asosida yaratilgan displeylar.
3. Yoruglikning qutblanishi. Tabiiy qutblanish, qisman qutblangan nurlar, ikkilanib sinish xodisasi, oddiy va g‘ayri oddiy nurlar, chiziqli qutblanish, doiraviy qutblanish, elliptik qutblanish, saxarometr, Malyus qonuni, Bryuster qonuni.
4. Nyuton xalqalarini xosil qiladigan qurilma monoxromatik yorug‘lik bilan yoritilmoqda. Kuzatish qaytgan yorug‘likda olib borilmoqda. Ikki qo‘shni qora xalqalarning radiuslari mos holda 4,0 mm va 4,38 mm. Linzaning egrilik radiusi 6,4m xalqalarning tartib nomerlari va tushayotgan yorug‘likning to‘lqin uzunligi topilsin.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
11-variant
1. Elektromagnit to‘lqinlarni xarakterlovchi kattaliklar. Elektromagnit to‘lqin, to‘lqin uzunligi, to‘lqin soni, elektromagnit to‘lqin tarqalish tezligi, chastota, amplituda, faza, to‘lqin fronti, sferik to‘lqin, yassi to‘lqin.
2. Olamning hozirgi zamon fizik tasavvuri. Yulduzlar paydo bo’lishi va evolyutsiyasi. Mitti oq yulduzlar, neytron yulduzlar va qora tuyniklar. Koinot modeli.
3. Fotoeffekt qonuni. Yorug‘lik energiyasi, chiqish ishi. Yorug‘lik chastotasi, elektronning kinetik energiyasi, Eynshteyn tenglamasi, qizil chegrara: fotoelementlari tashqi va ichki fotoeffektlar.
4. Bir yilda 1g radiyning parchalanishidan hosil bo‘lgan geliy miqdori
normal sharoitda 0,043sm3 hajmini egallaydi. Bulardan Avagadro sonini toping
|
| |
Ma`lumotlar bazasida 1:M munosabat

|
Ma`lumotlar bazasida 1:M munosabat
|
bet | 10/18 | Sana | 16.01.2024 | Hajmi | 50,82 Kb. | | #138706 |
Bog'liq Sql tilining create operatori va u yordamida soârovlar yaratish -fayllar.orgMa`lumotlar bazasida 1:M munosabat
Javobi:Birga – ko‘p (1:n) munosabat. A va B ob’ektlar to‘plamida A ob’ektning har bir nusxasiga B ob’ektning bir nechta nusxasi mos kelsa, shu bilan birga B ob’ektning har bir nusxasiga A ob’ektning bittadan ko‘p bo‘lmagan nusxasi mos kelsa shunday munosabat hosil bo‘ladi.
Ma`lumotlar bazasi va banki haqida tushuncha bering
Javobi: Ma’lumotlar bazasi – bu ma’lum bir predmet sohasiga oid tizimlashtirilgan ma’lumotlarning nomlangan to‘plami bo‘lib, kompyuter xotirasiga yozilgan ma’lum bir tuzilmaga ega, o‘zaro bog‘langan va tartiblangan ma’lumotlar majmuasi bo‘lib, u biror bir ob’yektning xususiyatini, holatini yoki ob’yektlar o‘rtasidagi munosabatni ma’lum ma’noda ifodalaydi. MB foydalanuvchiga strukturalashgan ma’lumotlarni
saqlash va ishlatishda optimal qulaylikni yaratib beradi.
Ma’lumotlar bazasi tushunchasi bilan ma’lumotlar banki tushunchasi ham mavjud. Ma’lumotlar banki (MBn) tushunchasi ikki xil talqin etiladi.
1. Hozirgi kunda ma’lumotlar markazlashmagan holda (ishchi o‘rinlarda) ShK yordamida qayta ishlanadi. Ilgari ular alohida xonalarda joylashgan hisoblash markazlarida markazlashgan holda qayta ishlangan. Hisoblash markazlariga axborotlar tashqi qurilmalar orqali kеlib to‘plangan. Ma’lumotlar bazasi
markazlashgani hisobiga ularni ma’lumotlar banki dеb atashgan. Bunda ma’lumotlarga murojat etish ishchi stansiyalardan markazlashgan holda tashkil etilgan va shuning uchun ma’lumotlar banki bilan ma’lumotlar bazasi tushunchalari o‘rtasida farq qilingan.
Hozirgi kunda ko‘p hollarda ma’lumotlar bazasi markazlashmagan holda tashkil qilinmoqda. Shuning uchun ma’lumotlar banki va ma’lumotlar bazasi sinonim so‘zlar sifatida ham ishlatiladi.
2. Boshqacha talqinda, ma’lumotlar banki dеyilganda ma’lumotlar bazasi uni boshqarish tizimi(MBBT) tushuniladi. Ma’lumot bazasi bilan ishlaydigan dasturni ilova dеb ataladi. Bitta ma’lumot bazasi bilan juda ko‘p ishlashi mumkin.
MB ni ishlatish afzalliklari:
ixchamligi;
axborotlarni qayta ishlash tеzligini oshishi;
kam mеhnat sarfi;
har doim yangi axborot olish imkoniyati;
ma’lumotlarni ortiqchaligini kamayishi.
|
| |
INSERT komandasi yordamida, bir jadvaldan qiymat tanlab olib uni boshqa jadvalga joylashtirish mumkin. Masalan: Quyidagi so‘rov
Insert into

|
INSERT komandasi yordamida, bir jadvaldan qiymat tanlab olib uni boshqa jadvalga joylashtirish mumkin. Masalan: Quyidagi so‘rov
Insert into
|
bet | 5/13 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 1,6 Mb. | | #237838 |
Bog'liq УМК Маълумотлар Базаси INSERT komandasi yordamida, bir jadvaldan qiymat tanlab olib uni boshqa jadvalga joylashtirish mumkin. Masalan: Quyidagi so‘rov
Insert into STUDENT1
SELECT *
From Student
where CITY=’Moskva’;
Bunda STUDENT1 jadvali CREATE TABLE komandasi yordamida yaratilgan bo‘lishi kerak va STUDENT jadvali strukturaga o‘xshash bo‘lishi kerak.
Jadvaldagi satrlarni olib tashlash uchun DELETE komandasi ishlatiladi.
Quyidagi ifoda EXAM_MARKS1 jadvalidan barcha satrlarni olib tashlaydi.
DELETE FROM EXAM_MARKS1;
Buning natijasida jadval bo‘sh bo‘lib qoladi(bundan so‘ng uni DROP TABLE komandasi bilan olib tashlash mumkin).
Jadval bir yo‘la birorta shartni qanoatlantiradigan bir nechta satrni olib tashlash uchun WHERE parametridan foydalanish mumkin. Masalan:
DELETE FROM EXAM_MARKS
WHERE STUDENT_ID=103;
Satrlar guruhini olib tashlash ham mumkin :
DELETE FROM STUDENT1
WHERE CITY= ‘Moskva’;
UPDATE komandasi jadval satrlari yoki mavjud satrni ba’zi bir yoki barcha maydonlarini qiymatini tiklash, ya’ni o‘zgartirish imkonini beradi. Masalan: UNIVERSITET1 jadvalidagi, barcha universitetlarini reytingini 200 qiymatga o‘zgartirish uchun quyidagi konstruksiyani ishlatish mumkin:
UPDATE UNIVERSITY1
SET RATING=200;
Jadvaldagi maydon qiymatlarini o‘zgartirish kerak bo‘lgan aniq satrlarni ko‘rsatish uchun, UPDATE komandasi WHERE parametrida predikat ishlatish mumkin.
UPDATE UNIVERSITY1
SET RATING=200
WHERE CITY= ‘Moskva’;
Bu so‘rov bajarilganda, faqat Moskvada joylashgan universitetlarning reytingi o‘zgartiriladi.
UPDATE komandasi faqat 1ta ustun emas balki ustunlar to‘plamini o‘zgartirish imkonini beradi. Qiymatlari, modifikatsiya (takomillashtirilgan) qilinishi zarur bo‘lgan aniq ustunlarni ko‘rsatish uchun, SET parametri ishlatidi. Masalan: o‘qitilayotgan fan nomi “MATEMATIKA” (uning uchun SUBJ_ID=43) “Oliy matematika” nomiga o‘zgartirish talab etilsa va bunday indetifikatsion nomeri saqlab o‘zgarish qoldirish kerak bo‘lib, lekin shu bilan birga jadvaldagi mos satr maydonlariga o‘qitiladigan fan haqida yangi ma’lumotlar kiritish uchun so‘rov quyidagi ko‘rinishda bo‘ladi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
INSERT komandasi yordamida, bir jadvaldan qiymat tanlab olib uni boshqa jadvalga joylashtirish mumkin. Masalan: Quyidagi so‘rov
Insert into
|
Kafedra mudiri: Urunov I.O

|
Kafedra mudiri: Urunov I.O
|
bet | 9/11 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 24,79 Kb. | | #114104 |
Bog'liq 1 – variant Geometrik optika-fayllar.orgKafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
19-variant
1. Elektr tebranishlar. Erkin tebranishlar. So’nuvchi tebranishlar va majburiy tebranishlar.
2. Yorug‘likning qutblanishi. Saxarometr. Tabiiy qutblanish, qisman qutblangan nurlar, ikkilanib sinish hodisasi, oddiy va g‘ayri oddiy nurlar, chiziqli qutblanish, doiraviy qutblanish, elliptik qutblanish, saxarometr, Malyus qonuni, Bryuster qonuni qutblanish darajasi, polyarizator, analizator.
3. Atom tuzilishi. Tomson modeli. Rezerford tajribasi. Atomning yadro modeli. Vodorod atomining nurlanish spektri. Balmerning umumlashgan formulasi. Ridberg doimiysi. elektronning kinetik energiyasi, Eynshteyn tenglamasi, qizil chegrara: fotoelementlari tashqi va ichki fotoeffektlar.
4. Chastotalari 5∙1014Gs va 3∙1020Gs bo‘lgan nurlanish fotonlarining energiyalari, massalari va impulslari topilsin.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
20-variant
1. Elektromagnit to’lqinlar. Elektromagnit to’lqinlar tenglamasi. Gers tajribasi. Elektromagnit maydon energiyasi. Uyurmali elektr maydon. Siljish toki. Maksvell tenglamalari
2. Issiqlik nurlanish qonunlari. Nurlanish turlari. Kirxgof qonuni. Stefan-Bolsman doimiysi. Absolyut temperatura. Yorqinlik energiyasi. Reley-Jins formulasi. Vinning siljish qonuni. Plank formulasi. Lyuminetsensiya, xemilyuminetsensiya, fotolyuminetsensiya, elektrolyuminetsensiya, issiqlik nurlanishi, termodinamik muvozanat, temperaturali nurlanish.
3. Yadro reaksiyasi. Elementar zarralar turlari. Yadroning bo‘linish mexanizmi, uran izotoplar, izobarlar, antiproton, antineytron, kvant foton, leptonlar, π – mezon, μ – mezon, kvarklar, antikvarklar.
4. Monoxromatik yorug‘lik to‘lqin uzunligi 410nm nurlari metall sirtiga kelib tushganda uchib chiqqan elektronlarning maksimal tezligi 300 km/s bo‘lgan. Fotoeffektning qizil chegarasi topilsin.
|
| |
Kafedra mudiri: Urunov I.O

|
Kafedra mudiri: Urunov I.O
|
bet | 2/11 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 24,79 Kb. | | #114104 |
Bog'liq 1 – variant Geometrik optika-fayllar.orgKafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
3 – variant
1. Interferensiya. Interferinsiyani va uni kuzatish usullari. Yorug‘lik interferensiyasi prinsipi. Kogerent nurlar, fazalar farqi, optik yo’l, optik yo’llar farqi, maksimum va minimum shartlari.
2. Vakuumdagi magnit maydon induksiya vektorining sirkulyasiyasi va oqimi. Vakuumdagi magnit maydon induksiya vektorining sirkulyasiyasi haqidagi teorema. Solenoid va toroidning magnit maydoni induksiyasi. Magnit maydon oqimi.
3. Atom yadrosi. Yadro tarkibi. Atom yadrosi, yadroni o‘lchash zichligi, zaryad soni, massa soni, neytron, proton, nuklonlar, neytronlar soni.
4. Kaliy to‘lqin uzunligi 3300 A0 bulgan yorug‘lik bilan yoritilganida chiqadigan elektronlar uchun tutuvchi potensial kattaligini toping.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
4 – variant
1. Yorug‘lik difraksiyasi. Fazoviy panjarada difraksiya. Gyugens-Frenel prinsipi, Frenel zonalari. Difraksiya, difraksiya turlari, yakka tirqish difraksiyasi, dumaloq tirqish difraksiyasi, Frangoufer difraksiyasi, difraksion panjara, panjara doimiysi, spektr, spektr turlari, difraksiyaning max va min shartlari: ajrata olish qobiliyati.
2. Vakuumdagi magnit maydon uchun Gauss teoremasi. Bir jinsli magnit maydonidagi tokli ramka. Tokli o‘tkazgich va konturni magnit maydonida ko‘chirishdagi bajarilgan ish.
3. Atomda elektronlarning energiya bo’yicha taqsimlanishi. Pauli prinsipi, bosh kvant soni, orbital kvant soni, magnit kvant soni, spin, spin kvant soni, elementlar davriy sistemasi, elektron qobiqlar.
4. Eritish pechining ko‘rish tuynugidan sochilayotgan energiya oqimi 34Vt . Agar tuynukning yuzasi 6sm2 bo‘lsa, pechning temperaturasi topilsin.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
5 – variant
1. Elektromagnit to‘lqinlarni xarakterlovchi kattaliklar. Elektromagnit to‘lqin, to‘lqin uzunligi, to‘lqin soni, elektromagnit to‘lqin tarqalish tezligi, chastota, amplituda, faza, to‘lqin fronti, sferik to‘lqin, yassi to‘lqin.
|
| |
Fotoeffekt qonuni. Fotoeffekt nazariyasi

|
Fotoeffekt qonuni. Fotoeffekt nazariyasi
|
bet | 11/11 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 24,79 Kb. | | #114104 |
Bog'liq 1 – variant Geometrik optika-fayllar.org2. Fotoeffekt qonuni. Fotoeffekt nazariyasi.
Fotoeffekt, fotoeffekt qonunlari(1,2,3). Erug‘lik energiyasi, chiqish ishi. Erug‘lik chastotasi, elektronning kinetik energiyasi, Eynshteyn tenglamasi, qizil chegara, fotoelementlar, tashki va ichki fotoeffektlar.
3. Atom yadrosi. Yadro tarkibi. Atom yadrosi, yadroni o‘lchash zichligi, zaryad soni, massa soni, neytron, proton, nuklonlar, neytronlar soni.
4. Kaliy to‘lqin uzunligi 6600A0 bulgan yorug‘lik bilan yoritilganida chiqadigan elektronlar uchun tutuvchi potensial kattaligini toping.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
24 – variant
1. Yorug‘lik difraksiyasi. Fazoviy panjarada difraksiya. Gyugens-Frenel prinsipi, Frenel zonalari. Difraksiya, difraksiya turlari, yakka tirqish difraksiyasi, dumaloq tirqish difraksiyasi, Frangoufer difraksiyasi, difraksion panjara, panjara doimiysi, spektr, spektr turlari, difraksiyaning max va min shartlari: ajrata olish qobiliyati.
2. Vakuumda magnit maydoni. Magnit maydon induksiya vektori. Magnit maydon induksiyasi vektori uchun superpozitsiya prinsipi. Bio-Savar-Laplas qonuni. To‘g‘ri va aylanma tokning magnit maydonini hisoblash.
3. Atomda elektronlarning energiya bo’yicha taqsimlanishi. Pauli prinsipi, bosh kvant soni, orbital kvant soni, magnit kvant soni, spin, spin kvant soni, elementlar davriy sistemasi, elektron qobiqlar.
4. Eritish pechining ko‘rish tuynugidan sochilayotgan energiya oqimi 68Vt . Agar tuynukning yuzasi 12sm2 bo‘lsa, pechning temperaturasi topilsin.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
25 – variant
1. Elektromagnit to‘lqinlarni xarakterlovchi kattaliklar. Elektromagnit to‘lqin, to‘lqin uzunligi, to‘lqin soni, elektromagnit to‘lqin tarqalish tezligi, chastota, amplituda, faza, to‘lqin fronti, sferik to‘lqin, yassi to‘lqin.
2. Yorug‘lik dispersiyasi. Dispersiya. Dispersiya turlari, anomal va normal dispersiya, spektrlar, spektr turlari.
3. Atomda elektronlarning energiya bo‘yicha taqsimlanishi. Pauli prinsipi, bosh, orbital va magnit kvant soni, spin, spin kvant soni, elementlar davriy sistemasi, elektron qobiqlar.
4. Kinetik energiyasi: 1)100 kev, 2) 10Mev bo’lgan elektron uchun de -Broyl to‘lqin uzunligini toping.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
http://fayllar.org
|
| |
Kafedra mudiri: Urunov I.O

|
Kafedra mudiri: Urunov I.O
|
bet | 4/11 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 24,79 Kb. | | #114104 |
Bog'liq 1 – variant Geometrik optika-fayllar.orgKafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
8 – variant
1. Interferensiya hodisasi va uni kuzatish usullari. Interferensiya, optik yo‘l. Fazalar farqi, kogerentlik, to‘lqin uzunlik va soni. To‘lqin amplitudasi va chastotasi. Yung usuli, yupqa plastinkada va Nyuton xalqasida interferensiya. Frenel biprizmasi va ko’zgusi.
2. Moddalarning magnit xususiyatlari. Moddadagi magnit maydon. Molekulyar toklar. Magnitlanish vektori. Muhitlardagi magnit maydon uchun to‘la tok qonuni. Magnetiklarning turlari.
3. Atom fizikasi. Atom tarkibi. Tomson modeli. Frank-Gers tajribasi. Rezerford modeli. Bor postulotlari (1, 2). Balmer seriyasi. Pashen seriyasi, Breket seriyasi. Pfund seriyasi. Redber doimiysi, elektronning zaryadi. Elektron massa.
4. Ikkita 8·10-9kl va -6·10-9kl nuqtaviy zaryad o‘rtasida yotgan nuqtadagi elektr maydon kuchlanganligi topilsin. Zaryad oralihi 10sm, dielektirik singdiruvchanligi1ga teng.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
9 – variant
1.Elektromagnit maydon uchun Maksvell tenglamalari. Elektromagnit induksiya hodisasining Faradey-Maksvell talqini. Uyurmaviy elektr maydon. Siljish toki. Maksvell tenglamalari tizimining integral va differensial ko‘rinishi.
2.Atom yadrosining tuzilishi va xossalari. Yadro kuchlari. Massa deffekti va yadro bog‘lanish energiyasi. Yadroning fenomenologik tomchi va qobiq modellari.
3. Yoruglikning yutilishi va sochilishi. Buger-Lambert qonuni, yutilish koeffitsienti, tushayotgan yorug‘lik intensivligi, o‘tgan yorug‘lik intensivligi, yutilgan yorug‘lik intensivligi.
4. Yassi kondensator plastinkalarining yuzi 100sm2 va ularning oralig‘i 5mm. Kondensatorni razryadlaganda 4,19·10-3 j issiqlik ajralib chiqqan bo‘lsa, kondensator plastinkalariga qanday potensiallar ayirmasi berilganligi aniqlansin.
|
| |
ALTER TABLE MODIFY - Sql tilining create operatori va u yordamida so’rovlar yaratish javobi

|
Sql tilining create operatori va u yordamida so’rovlar yaratish javobi
|
bet | 12/18 | Sana | 16.01.2024 | Hajmi | 50,82 Kb. | | #138706 |
Bog'liq Sql tilining create operatori va u yordamida soârovlar yaratish -fayllar.orgALTER TABLE MODIFY ( );
DROP - jadvalni o‘chirish buyrug‘i. Faqat bo’sh jadvalni o'chirish mumkin. Qatorlarga ega bo‘lgan, to‘ldirilgan jadvalni o’chirish mumkin emas.Jadvalni o'chirish buyrug'i quyidagi ko’rinishga ega:
DROP TABLE ;
SQL da DDL komandalari.
Javobi: DDL ( Mа’lumоtlаrni Tа’riflаsh Tili ) - ANSI dа ma‘lumotlar sxemаsini tа‘riflаsh tili, оb‘ektlаrni (jаdvаllаr, indekslаr, tаsаvirlаr vа hоkаzо) yarаtuvchi buyruqlar to‘plamidan ibоrаt.
Amaliyotda ma’lumot bazasi tuzilishini (asosan uni jadvallarini) aniqlash uchun DDL operatorlari ishlatadi. DDL tilining asosiy komandalari:
1.CREATE – yangi jadval hosil qilish uchun ishlatiladi. Quyidagi ko‘rinishda yoziladi:
CREATE TABLE ( ustun_nomi va toifasi, … );
2.ALTER – jadvalga o‘zgartirish kiritish uchun ishlatiladi. Bu buyruq jadvalga yangi ustunlar qo'shish, ustunlarni o'chirish, ustunlar kattaligini o'zgartirish, hamda cheklanishlarni qo'shish va olib tashlash imkoniyatlariga ega.
Misol uchun jadvalga ustun qo‘shish buyrug‘i sintaksisi quyidagicha:
ALTER TABLE ADD ;
3.DROP - jadvalni o‘chirish buyrug‘i. Faqat bo’sh jadvalni o'chirish mumkin. Qatorlarga ega bo‘lgan, to‘ldirilgan jadvalni o’chirish mumkin emas.Jadvalni o'chirish buyrug'i quyidagi ko’rinishga ega:
DROP TABLE ;
Ma`lumotlar bazasini loyihalash, boshqarish
CREATE, ALTER, DROP haqida. Misollar keltiring.
Javobi: 1.CREATE – yangi jadval hosil qilish uchun ishlatiladi.
2.ALTER – jadvalga o‘zgartirish kiritish uchun ishlatiladi. Misol uchun jadvalga ustun qo‘shish buyrug‘i sintaksisi quyidagicha:
ALTER TABLE ADD ;
3.DROP - jadvalni o‘chirish buyrug‘i. Faqat bo’sh jadvalni o'chirish mumkin. Qatorlarga ega bo‘lgan, to‘ldirilgan jadvalni o’chirish mumkin emas.Jadvalni o'chirish buyrug'i quyidagi ko’rinishga ega:
DROP TABLE ;
Masalan: CREATE TABLE mahsulot(
id serial primary key,
nomi varchar(12),
narxi varchar(40),
soni int);
Alter table add yaroqlilik_muddati date;
DROP TABLE mahsulot;
|
| |
Yorug‘lik dispersiyasi - 1 – variant Geometrik optika

|
1 – variant Geometrik optika
|
bet | 3/11 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 24,79 Kb. | | #114104 |
Bog'liq 1 – variant Geometrik optika-fayllar.org2. Yorug‘lik dispersiyasi. Dispersiya. Dispersiya turlari, anomal va normal dispersiya, spektrlar, spektr turlari.
3. Atomda elektronlarning energiya bo‘yicha taqsimlanishi. Pauli prinsipi, bosh, orbital va magnit kvant soni, spin, spin kvant soni, elementlar davriy sistemasi, elektron qobiqlar.
4. Kinetik energiyasi: 1)10 keV, 2) 1MeV bo’lgan elektron uchun de -Broyl to‘lqin uzunligini toping.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
6 – variant
1. Elektromagnit induksiya hodisasi. Faradey tajribalari. Faradeyning elektromagnit induksiya qonuni. Lens qoidasi. O‘zinduksiya hodisasi. Induktivlik. Fuko toklari.
2. Yorug‘lik difraksiyasi. Frangofer difraksiyasi, difraksion panjara, panjara doimiysi, spektr, spektr turlari, difraksiyaning max va min shartlari: ajrata olish kuchi. Reley sharti, fazoviy difraksion panjara.
3. Yadro fizikasi va elementar zarralar. Atom yadrosi, yadro tarkibi. Atom soni. Protonlar va neytronlar soni. Yadro kuchlari. Bog‘lanish energiyasi. Massa defekti. Proton zaryadi, proton massasi.
4. 200S temperaturada ko‘proq ehtimol tezlikda harakat qilayotgan vodorod atomi uchun de- Broyl to‘lqin uzunligini toping.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
7– variant
1. Elektr zanjirini ulash va uzishdagi ekstratoklar. O‘zaro induksiya. Transformatorlar.Magnit maydon energiyasi va uning zichligi.
2. Fotoeffekt qonuni. Fotoeffekt nazariyasi. Fotoeffekt, fotoeffekt qonunlari(1,2,3). Yorug‘lik energiyasi, chiqish ishi. Yorug‘lik chastotasi, elektronning kinetik energiyasi, Eynshteyn tenglamasi, qizil chegara, fotoelementlar, tashqi va ichki fotoeffektlar, valentlilik fotoeffekt.
3. Atom tuzilishi haqida hozirgi zamon nazariyasi. Shtern-Gerlax tajribasi. Bosh kvant soni, orbital kvant soni, magnit kvant soni, spini.
4. Ikki atomli gaz molekulasining kinetik energiyasi qanday temperaturada to‘lqin uzunligi =5, 89∙10-4mm bo‘lgan foton energiyasiga baravar bo‘ladi?
|
| |
Yoruglikning yutilishi va sochilishi

|
Yoruglikning yutilishi va sochilishi
|
bet | 8/11 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 24,79 Kb. | | #114104 |
Bog'liq 1 – variant Geometrik optika-fayllar.org2. Yoruglikning yutilishi va sochilishi. Buger-Lamber qonuni, yutilish koeffitsienti, tushayotgan yorug‘lik intensivligi, o‘tgan yorug‘lik intensivligi, yutilgan yorug‘lik intensivligi.
3. Kvant mexanikasi elementi. De-Broyl to‘lqin uzunligi, impuls. Noaniqlik munosabati, massa va impuls o‘zgarishi. Shredinger tenglamasi, potensial energiya, to‘lqin funksiyasi, to‘liq energiya.
4. I= 1A tok o‘tganda induktivligi L=0,001gn bo‘lgan g‘altakni kesib o‘tuvchi magnit oqimi Ф= 200mkVb bo‘lsa , g‘altakdagi o‘ramlar soni qancha bo‘ladi.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
17-variant
1. Elektromagnit induksiya hodisasi. Lens qonuni. Induksiya EYUK. Induktivlik. O‘z va o‘zaro induktivligi. Magnit maydon energiyasi.
2. Geometrik optika. Yorug‘lik nuri. Absolyut nur sindirish ko‘rsatgichi, nisbiy sindirish ko‘rsatkichi. Yorug‘likning vakuumdagi tezligi. Yorug‘likning muhitdagi tezligi.
3. Atom tuzilishi haqida hozirgi zamon nazariyasi. Shtern-Gerlax tajribasi. Bosh kvant soni, orbital kvant soni, magnit kvant soni, spini.
4. Elektronning chiqish ishi 3,81∙10-19J bo‘lgan litiy uzunligi 400nm bo‘lgan nur bilan yoritilganda uning sirtidan uchib chiqayotgan fotoelektronlarning batomom tormozlash uchun zarur bo‘lgan kuchlanishni toping.
Kafedra mudiri: Urunov I.O
Fizika fanidan Yakuniy nazorat variantlari. 2021-2022 o’quv yili. 1-kurs, 2-semestr.
18-variant
1. Vakuumdagi magnit maydon uchun Gauss teoremasi. Bir jinsli magnit maydonidagi tokli ramka. Tokli o‘tkazgich va konturni magnit maydonida ko‘chirishdagi bajarilgan ish.
2. Yoruglik dispersiyasi. Yorug‘lik dispersiyasi, normal va anomal dispersiya, spektr, spektr turlari, yutilish spektri, chiziqli, yo’l –yo’l, tutash spektr.
3. Yadro fizikasi va elementar zarralar. Atom yadrosi, yadro tarkibi. Atom soni. Protonlar soni. Neytronlar soni. Yadro kuchlari. Bog‘lanish energiyasi. Massa defekti. Proton zaryadi, proton massasi, neytron massasi.
4. Quvvati 200Vt bo‘lgan yorug‘lik manbaidan 1s ichida 5∙1020ta foton chiqsa, nurlanishning to‘lqin uzunligini toping.
|
| |