nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Zamonaviy maktab o'qituvchisiga qo'yilgan talablar

|
Zamonaviy maktab o'qituvchisiga qo'yilgan talablar
|
bet | 4/12 | Sana | 26.09.2024 | Hajmi | 35,41 Kb. | | #272542 |
Bog'liq Pedagogik mahorat haqida tushuncha, uning o’qituvchi faoliyatidaZamonaviy maktab o'qituvchisiga qo'yilgan talablar
Hozirgi zamon pedagogika fani oldida turgan muhim muammolardan biri – o’qituvchi va pedagogik mehnat sharoiti muammosi hisoblanadi. Chunki, o’qituvchida barcha pedagogik g’oyalar mujassamlangan bo’lib, uning faoliyati orqali bu g’oyalar amalga oshiriladi va hayotga tatbiq etiladi. O’qituvchining ko’p qirrali va murakkab faoliyati zamirida yosh avlodni odobli, axloqli qilib tarbiyalash, ularni bilimlar bilan qurollantirish kabi muhim vazifalar yotadi. Bularni amalga oshirish esa o’qituvchining xilma-xil faoliyatiga bog’liq: bolalarni o’qitish, maktabdan va sinfdan tashqari tarbiyaviy ishlarni tashkil eta bilish va o’tkazish, ota-onalar o’rtasida pedagogik targ’ibot ishlarini olib boorish va hokazo. Bularning hammasi o’qituvchidan chuqur bilimga ega bo’lishni, o’z sohasini, bolalarni sevishni talab etadi.
O’zbekiston Respublikasi oliy ta'lim konsepsiyasida mutaxassis vazifalari quyidagicha belgilangan: …"mutaxassis o’z faoliyati, sohasidan qat'i nazar, ijodiy jamoalarda ishlay olish qobiliyatiga, menejment va marketing sohalarida tayyorgarlikka ega bo’lishi, yangi texnologiyalarni joriy etishning xo’jalik, ijtimoiy va madaniy jihatlarini aniq tasavvur qila olishi kerak". Ushbu fikrlar o’qituvchilarga ham bevosita taalluqli. Chunki jamiyatimizda sodir bo’layotgan tub o’zgarishlar, bozor munosabatlariga kirib borishimiz o’qituvchidan nafaqat kasbiy bilimlarni, balki iqtisodiy, yuridik, texnikaviy bilimlardan ham xabardor bo’lishni taqozo qilmoqda. Bu o’rinda boshlang’ich sinf o’qituvchisi xususida alohida to’xtalmoq zarur.
2. Hozirgi zamon o’qituvchisining asosiy fazilatlaridan biri – o’z kasbiga sadoqatliligi, g’oyaviy e'tiqodliligi, o’z kasbini sevishi o’qituvchini boshqa kasb egalaridan ajratib turadi. Chunki maktabda ta'lim-tarbiya ishining yuqori saviyada olib borilishi faqat o’qituvchiga, uning kasbiy tayyorgarligiga bog’liq. O’qituvchi shaxsiga qo’yiladigan muhim talablardan biri shuki, u o’zi o’qitayotgan predmetlarni chuqur bilishi, uning metodikasini o’zlashtirib olgan bo’lishi zarur.
|
| |
Test savollari - Hozirgi zamon ekologik muammolar

|
Hozirgi zamon ekologik muammolar
|
bet | 2/2 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 22,44 Kb. | | #244748 |
Bog'liq 1-amaliy mashg\'ulotTest savollari:
Ekologiya so’zining ma’nosi.
Ekologiya (yun. — uy, turar joy va ...logiya) — organizmdan har xil darajada yuqori turadigan sistemalar, populyatsiyalar, biotsenozlar, biogeotsenozlar (ekosistemalar) va biosferaning tuzilishi, ularda kechadigan jarayonlarni oʻrganadigan biologik fanlari majmui.
Ekologiya (lot. — uy, turar joy va ...logiya) — organizmdan har xil darajada yuqori turadigan sistemalar, populyatsiyalar, biotsenozlar, biogeotsenozlar (ekosistemalar) va biosferaning tuzilishi, ularda kechadigan jarayonlarni oʻrganadigan biologik fanlari majmui.
Ekologiya (frans. — uy, turar joy va ...logiya) — organizmdan har xil darajada yuqori turadigan sistemalar, populyatsiyalar, biotsenozlar, biogeotsenozlar (ekosistemalar) va biosferaning tuzilishi, ularda kechadigan jarayonlarni oʻrganadigan biologik fanlari majmui.
Ekologiya (yun. — makon, turar joy va ...logiya) — organizmdan har xil darajada yuqori turadigan sistemalar, populyatsiyalar, biotsenozlar, biogeotsenozlar (ekosistemalar) va biosferaning tuzilishi, ularda kechadigan jarayonlarni oʻrganadigan biologik fanlari majmui.
Ekologiya atamasini kim fanga qachon kiritgan?
“Ekologiya” iborasini E.Gekkel 1866-yil
“Ekologiya” iborasini Yu.Odum 1966-yil
“Ekologiya” iborasini M.Prishvin 1866-yil
“Ekologiya” iborasini E.Gekkel 1978-yil
Biosfera so’zining lug’aviy ma’nosi?
yun. “bio”-hayot, “sfera” shar
lot. “bio”-hayot, “sfera” shar
fran. “bio”-hayot, “sfera” shar
yun. “bio”-hayot, “sfera” qobiq
|
| |
O'qituvchining kasbiy va shaxsiy fazilatlari

|
O'qituvchining kasbiy va shaxsiy fazilatlari
|
bet | 7/12 | Sana | 26.09.2024 | Hajmi | 35,41 Kb. | | #272542 |
Bog'liq Pedagogik mahorat haqida tushuncha, uning o’qituvchi faoliyatidaO'qituvchining kasbiy va shaxsiy fazilatlari
O'qituvchining eng muhim sifatlaridan biri uning o'quvchilar bilan o'zaro hamkorlikda ta'lim-tarbiyaviy faoliyatni samarali tashkil qilishi, ular bilan qizg'in muloqot qila olishi va ularga jonkuyar, mehribon rahbar bo'lishidir. Pedagogik-psixologik yo'nalishlarda olib borilayotgan ilmiy -tadqiqot ishlarida, o'qituvchilarning sermahsul pedagogik faoliyatni amalga oshirishlari uchun zarur bo'lgan kommunikativ qobiliyati to'g'risida ko'plab fikr vamulohazalar yuritilgan.
O'qituvchi o'z kasbiga qiziqmasa, o'quvchilarga nisbatan mehr-muhabbati bo'lmasa, ular bilan qizg'in muloqot qila olish qobiliyati, ya'ni kommunikativ xususiyatlari rivojlanmaydi. Uzoq yillar davomida pedagogika sohasida olib borilgan tajribalar shundan dalolat beradiki, kommunikativ faoliyatda muvaffaqiyatga erishish uchun o'qituvchining integral fanlar asoslarini va o'quv-tarbiyaviy ishlar metodikasini chuqur bilishi yetarli emas. Zero, u bilim hamda amaliy ko'nikma va malakalarini o'quvchilarga faqat bevosita jonli muloqot vositasida bera oladi.
O'qituvchi va o'quvchilaming jonli muloqoti, ta'lim muassasalarida pedagogik faoliyatning muhim sharti va mazmuni sifatida namoyon bo'ladi.
Insonning hayot tarzida eng muhim tarkibiy vosita bo'lgan muloqot, har qanday kasbiy faoliyatning barcha turlarida mavjud. Biroq bir qator kasb egalarida (chunonchi, pedagog, shifokor, san'atkor va hokazo) u kasbiy faoliyatga shunchaki hamroh bo'lgan oddiy omil emas, balki kasbiy ahamiyat kasb etadigan, uning asosini tashkil etadigan muhim kategoriya sanaladi. Bu holda muloqot insonlar o'rtasidagi odatiy o'zaro hamkorlik shakli emas, balki kasbiy faoliyatning muvaffaqiyatini ta'minlovchi kategoriya sifatida mavjuddir. Ayniqsa, pedagogik faoliyatda muloqot muhim funksional, o'qituvchi uchun kasbiy jihatdan ahamiyatli vosita sanalib, o'zaro ta'lim va tarbiyaviy ta'sir quroli sifatida namoyon bo'ladiki, bunda muloqotning muhim shartlariga va qonuniyatlariga, qo'shimcha vazifalariga rioya qilishga to'g'ri keladi.
Tajribalar shuni ko'rsatadiki, har qanday kasb egasining kishilar bilan odatiy o'zaro hamkorlik tizimida muloqot go'yo, shunchaki o'z-o'zicha sodir bo'ladi.
|
| |
Pedagogik faoliyatni tashkil etishda muloqotga kirishishni rivojlantirish

|
Pedagogik faoliyatni tashkil etishda muloqotga kirishishni rivojlantirish
|
bet | 9/12 | Sana | 26.09.2024 | Hajmi | 35,41 Kb. | | #272542 |
Bog'liq Pedagogik mahorat haqida tushuncha, uning o’qituvchi faoliyatidaPedagogik faoliyatni tashkil etishda muloqotga kirishishni rivojlantirish
Insonning o’zini qurshab turgan olam bilan o’zaro birgalikdagi harakati odamlar o’rtasidagi ularning ijtimoiy hayoti va ishlab chiqarish faoliyati jarayonida tarkib topadigan ob’ektiv munosabatlar sistemasida yuz beradi. Kishilar ishlab chiqarish jarayonida tabiatgagina emas, balki bir - birlariga ham o’zaro ta’sir ko’rsatadilar.
Ikki notanish o’zbek yigiti uchrashib qolsa, salom - alikdan keyingina suhbatni "Uylanganmisiz?" degan gapdan boshlaydi. Agar ular 30 yoshlarda bo’lsa savol boshqacharoq bo’ladi: "Og’ayni bolalardan nechta?" Ha, kasb - kor, uy - joy, boylik va shu kabi moddiy jihatlar surishtirilmaydi, bu odob doirasiga kirmaydi ham, lekin bola - chaqadan so’z ochish o’zbeklarga xos milliy odatlardandir. Ota - ona uchun farzandlari haqida maqtov eshitish, "Otangga rahmat" degan olqish ham eng katta saodatdir. O’rta yoshdagi tanish yoki notanish erkaklar va ayollar muloqotida "hammasidan qutilganmisiz?" degan savol uchrashi tabiiy. O’g’illarini uylantirib, qizlarini uzatib bo’lganmisiz? Ota - ona farzandlarini oilali, uy - joyli qilish tashvishi bilan yashaydi, bu ular hayotining mazmuni bo’lib qoladi. Barcha madaniy xalqlarda bo’lgani kabi o’zbeklarda ham muomal "Assalomu - alaykum" va "Vaalaykum assalom"dan boshlanadi, keyin hol-ahvol so’rashishga o’tiladi[1]. Muomala va muloqotda xalqimizning milliy an’analari va urf-odatlari ham ta’sirini ko’rsatadi. "An’ana" arabcha so’z bo’lib, uzoq zamonlardan beri avloddan - avlodga, otalardan bolalarga o’tib davom etib kelayotgan urf - odatlar, axloq mezonlari, qarashlar va shu kabilardir. Xalqimizning ilg’or an’analarini o’zlashtirish, unga rioya qilish va boyitib borish lozim. Xalqimizda azaldan ko’pchilik ishtirokida o’tadigan turli bolalar o’yinlari, choyxona suhbatlari, to’y - ma’rakalar, mavsumiy bayramlar - lola sayli, "boychechak" aytish, qovun sayli, qizlar majlisi, kelin salomi, yuz ochtisi, sumalak, kurash, mehmon kutish kabi ko’plab marosimlarimiz o’zbek xalqiga xos bo’lgan "o’zbekona", "SHarqona" tarbiyalashda muhim rol o’ynaydi.
|
| |
Mavzu: Windows ot da fayllar bilan ishlash. Fayllar va papkalar ustida amallar bajarish

|
Mavzu: Windows ot da fayllar bilan ishlash. Fayllar va papkalar ustida amallar bajarish
|
Sana | 06.02.2024 | Hajmi | 309,58 Kb. | | #152154 |
Bog'liq begzodjon
1-labaratoriya ishi
Mavzu:Windows OT da fayllar bilan ishlash. Fayllar va papkalar ustida amallar bajarish.
Ishning maqsadi: Widows operatsion tizimida fayl va papkalar ustida ish olib borib amallar bajarish
Ish uchun kerakli jihozlar:Kompyuter 220 V kuchlanish manbai.
Topshiriq Windows OT da fayllar tizimi bilan tarnishing.
Operatsion tizim - kompyuter resurslarini, maʼlumotlarni muvofiqlashtiradigan va boshqaradigan dasturiy taʼminotning asosiy qismi yoki, dasturlarning bajarilishini boshqaradigan va tizimning resurslarini taqsimlash, rejalashtirish, kirishchiqishni va maʼlumotlarni boshqararish kabi vazifalarni taʼminlaydigan dasturiy vosita. Аsosan operatsion tizimlar koʼproq dasturiy boʼlsalar ham, biroq, qisman apparat vositalarida ham qoʼllanishi mumkin.
Operatsion tizimning asosiy vazifalari
Fayl tizimini boshqarish (yozish, oʼzgartish, fayllardan nusxa koʼchirish, erkin foydalanishni nazorat qilish); Dasturlar bajarilishini boshqarish (protsessor vaqtini taqsimlash, dasturlarni diskdan tezkor xotiraga yuklash, yashirin xavfli taʼsirni tutib olish va boshqalar); Xotirani boshqarish (keshlash, taqsimlash, maʼlumotlar butligi nazorati va boshqalar); Foydalanuvchi bilan muloqot (klaviaturadan, sichqonchadan buyruqlarni oʼqish, axborotni ekranga, printerga chiqarish va boshqalar)
2-topshiriq Fayl formatlari (grafik, audio, vedio) ni yozing.
Audio Musiqiy fayl formatlari tushuntirildi
Raqamli musiqaga kelsak, format juda muhimmi? Javob: bu bog'liq.
Siqilgan va siqilmagan audio fayllari mavjud bo'lib , unda kayıpsız yoki kayıpsız bir sifat bo'lishi mumkin. Kayıpsız fayllar hajmi juda katta bo'lishi mumkin, lekin etarli darajada saqlash bo'lsa (masalan, kompyuter yoki noutbuk, tarmoq saqlash drayveri, media server va hokazo) va siz yuqori darajali ovoz qurilmalariga ega bo'lsangiz, siqilmagan yoki yo'qolgan audio .
Agar smartfonlar , planshetlar va portativ aktyorlar kabi premium (premium) bo'lsa, yoki siz asosiy eshitish vositasini yoki karnayni ishlatishni rejalashtirmoqchi bo'lsangiz, unda kichik o'lchamdagi siqilgan fayllar, albatta, sizga kerak.
Fayl Formatlari (Turlari)
hech bir shaxsiy kompyuter bir hayot haqida o'ylashga, har bir kishi, barcha fayllar ma'lum bir format bor, deb biladi. Bu fayl nomi ustida bosish orqali o'qish mumkin. Bu shakl bor: birinchi qismini - bir nuqtaga tomonidan yopilgan foydalanuvchi tomonidan berilgan nom hisoblanadi; Ikkinchi - o'z fayl formatlari. Biz bilan shug'ullanish siyqasi kim bilan, albatta, tez-tez eng keng tarqalgan bo'ladi. a .avi, musiqa uchun - - .mp3 va .wav, bir foto - .jpg filmlar uchun. Biroq, boshqa fayl kengaytmalari ham bor. ular haqida biz bu maqolada muhokama. Bundan tashqari, biz bu fayllar to'g'ri ochilgan mumkin tomonidan asosiy dasturida, qarash.
|
| |
Kommunikatsiya vositalari (kommunikatsion dasturlar)

|
Kommunikatsiya vositalari (kommunikatsion dasturlar)
|
bet | 5/5 | Sana | 13.09.2024 | Hajmi | 49 Kb. | | #271026 |
Bog'liq 1.1-amaliy mashg\'ulotKommunikatsiya vositalari (kommunikatsion dasturlar) Elektron aloqa va kompyuter tarmoqlari paydo bo'lishi bilan bu toifaga doir dasturlar juda katta ahamiyatga ega bo'lib bormoqda. Ular uzoqda joylashgan kompyuterlar bilan ulanish imkonini beradi, elektron pochtaning xabarlarini oshirish (etkazish)ga, telekonferensiyalar (yangiliklar guruhlari) bilan ishlashga xizmat ko'rsatadi, faksimal xabarlarini jo'natishni ta’minlaydi va kompyuter tarmoqlarida bog‘liq ko'plab boshqa amallarni bajaradi.
Kompyuter xavfsizligini ta’minlash vositalari. Bu juda keng hajmdagi ma’lumotlarni zarar yetishdan faol va passiv himoya qilish vositalari, shuningdek, ma’lumotlarni ruxsat olmasdan qo'llash, ularni ko'rib chiqish va foydalanishdan himoya qilish vositalari kiradi.
|
| |
O‘quv dasturi umumiy talablari

|
O‘quv dasturi umumiy talablari
|
bet | 3/93 | Sana | 12.02.2024 | Hajmi | 7,46 Mb. | | #154993 |
Bog'liq Axborot texnalogiyalari1. O‘quv dasturi umumiy talablari
Fan o’qituvchisi: ______________ N.Xursanova
TAVSIYA ETILADIGAN ADABIYOTLAR.
1. SHavkat Mirziyoev “Milliy taraqqiyot yo‘limizni qat’iyat bilan davom ettirib, yangi bosqichga ko‘taramiz” Toshkent – “O‘zbekiston”-2018.
2. SHavkat Mirziyoev “Erkin va farovon, demokratik O‘zbekiston davlatini birgalikda barpo etamiz” Toshkent – “O‘zbekiston”-2016.
3. SHavkat Mirziyoev “Tanqidiy tahlil, qat’iy tartib-intizom va shaxsiy javobgarlik - har bir rahbar faoliyatining kundalik qoidasi bo‘lishi kerak” Toshkent – “O‘zbekiston”-2017.
4. SHavkat Mirziyoev “Qonun ustuvorligi va inson manfaatlarini ta’minlash – yurt taraqqiyoti va xalq farovonligining garovi” Toshkent – “O‘zbekiston”-2017.
5. SHavkat Mirziyoev “Buyuk kelajagimizni mard va olijanob halqimiz bilan birga quramiz” Toshkent – “O‘zbekiston”-2018.
6. SHavkat Mirziyoev “Niyati ulug‘ xalqning ishi ham ulug‘, hayoti yorug‘ va kelajagi
farovon bo‘ladi” Toshkent – “O‘zbekiston”-2019.
7. Boltaev B, Mahkamov M, Azamatov A, Rahmonqulova S. “Informatika”.Umumiy o‘rta ta’limning 6-sinfi uchun darslik. T. “O‘zbekiston”, 2013 y.
8. Boltaev B, Mahkamov M, Azamatov A, Rahmonqulova S. “Informatika”.
Umumiy o‘rta ta’limning 7-sinfi uchun darslik. T.,
9. Boltaev B, Azamatov A, Pardaeva M va b. Sanoq sistemalari. Kompyuter
tuzilishining nazariy asoslari seriyasidan 1-kitob. T. 2016 y.
10. Boltaev B, Mahkamov M, Azamatov A. “Informatika”. Umumiy o‘rta
ta’limning 8-sinfi uchun masalalar to‘plami va ularni echish usullari. T., “Asr-Matbuot”, 2005 y.
11. Azamatov A.R, Ishanxodjaeva G.A. Informatika fanida axborot texnologiyasi imkoniyatlaridan foydalanishga oid. Fizika, matematika va informatika jurnali, 2016 yil, № 5.
12. Boltaev B, Ishanxodjaeva G.A. Sonlarni sanoq sistemalariga o‘tkazishga
oid. Ta’lim taraqqiyoti jurnali. 2016-yil.
13. Bogomolova O.B. Informatika. Novыy polnыy spravochnik dlya podgotovki k
EGE. Moskva, AST: Astrel, 2016 god.
14. Boltaev B, Azamatov A, Xundibaev A, Xurramov B, Xidirov SH, Ishanxodjaeva G, Mingboev U. MS Word 2007, 2010, 2013. Ofic dasturlari seriyasidan Kitob-I. Metodik qo‘llanma. Toshkent: “O‘quv-ta’lim metodika” DUK, 2014.
15. Boltaev B, Xurramov B. MS Excel dasturi yordamida masalalar echishga oid.
Fizika, matematika va informatika jurnali, 2013 yil, № 4.
|
| |
(F.I.Sh.) (imzo) - Fan va innovatsiyalar

|
Fan va innovatsiyalar
|
bet | 2/93 | Sana | 12.02.2024 | Hajmi | 7,46 Mb. | | #154993 |
Bog'liq Axborot texnalogiyalari(F.I.Sh.) (imzo)
MUNDARIJA
1.O‘quv fani (moduli)ning maqsad va vazifalari, o‘zlashtirish natijasi;
2.O‘quv fani (moduli)ning mashg‘ulot turlari bo‘yicha mavzular rejasi va mazmuni;
3.O‘quv fani(moduli)ning moddiy-texnik ta’minoti;
4.Fan (modul)ning o‘zlashtirish darajasini nazorati va baholash;
5.Tavsiya etilgan adabiyotlar va saytlar ro‘yxati.
FANNING MAQSADI VA VAZIFALARI
Fanning maqsadi:Axborot texnalogiyalari yo‘nalishida fanning maqsadi o‘quvchilarda mutaxassislikka oid turli xil vazifalarni bajara olish qobiliyatini o‘stirish va shakllantirishga qaratilgan
Fanning vazifasi:Axborot texnalogiyalari asoslari fani o‘quvchilarni keng miqiyosda bilimga ega bo‘lishda mustaqil fikrlay olishga o‘rgatadi, iqtisodiy masalalarni hal etishda zamonaviy AKT ning roli, ishlash ko'nikmasini shakllantirish va internet tarmog'i bilan ishlash ko'nikmasini shakllantiradi
FANNING KVALIFIKATSION XARAKTERISTIKASI
O‘quvchilar fanni o‘qib tugatgandan so‘ng quyidagi bilimlarga egabo‘lishlari zarur:
Office dasturlari va ularning imkoniyatlari;
Kasbiy foaliyatda amaliy dasturlar va ulardan foydalanish asoslari;
Axborot xavfsizligi;
Fanni o‘qish jarayonida quyidagi ko‘nikmalarga ega bo‘lishlari zarur:
Office dasturlari va ularning imkoniyatlaridan foydalanish
Kasbiy foaliyatda amaliy dasturlar va ulardan foydalanish;
Axborot xavfsizligi tushunchasi va uni tashkil etish
FANNI O‘QITISHDA ZAMONAVIY AXBOROT VA PEDAGOGIK
TEXNOLOGIYALARI BO‘YICHA TAVSIYALAR
Pedagogik texnologiya turlarini tanlash shakllantirilishi ko‘zda tutilgan bilim, ish harakati usullari, shaxsiy fazilatlar, mashg‘ulotlarning tashkiliy shakli, qo‘llanilayotgan metodlar, vositalar va shu kabi ko‘plab omillarga bog‘liq. Kasbga doir turli ko‘rgazma, ko‘rik – tanlovlarda o‘quvchilarning ishtirokini muntazaam ravishda tashkillashtirib borish, bu o‘quvchilarda ijodkorlik hamda badiiy saviyani o‘stirishda qo‘l keladi.
Zamonaviy ta’lim texnologiyalari o‘quvchilarni egallayotgan bilim, ish – harakat usullari va shaxsiy fazilatlarini izlab topishga mustaqil o‘rganishg, o‘z fikrlarini bayon etishga imkon beradi. Bu jarayonda o‘qituvchi – o‘quvchining shaxsining shakllanishi, rivojlanishiga sharoit yaratib, boshqaruvchilik, yo‘naltiruvchilik funksiyalarini bajaradi.
Dars davomida klaster (tarmoq), boshqaruv; talaba, o‘qituvchi shaxsi treningi; aqliy hujum, FSMU, kichik guruhlarda ishlash, ko‘rgazmali davra suhbati, bahs – munozara, muamolli vaziyat va boshqa metodlaridan keng foydalaniladi.Ta’lim jarayonida ilg‘or pedagogik uslub va texnologiyalari axborot telekommunikatsiya texnologiyalari, elektron ta’lim resurslari va multimedia taqdimotlaridan foydalanish tavsiya etiladi.
|
| |
VirtualBox platformasidagi virtual mashinaga masofaviy ulanishni

2.4.2. VirtualBox platformasidagi virtual mashinaga masofaviy ulanishni
amalga oshirish.
Virtual mashinada masofadan kirishni (Удаленный доступ) yoqing.
Win+R>Sysdm.cpl>Удаленный доступ
2.15-rasm. Virtual mashinada masofadan kirishni (Удаленный доступ) yoqish
“Tarmoq darajasida autentifikatsiya qilingan masofaviy ish stolida
ishlaydigan kompyuterlardan ulanishga ruxsat berish” (“Разрешить подключаться
только с компьютеров, на которых работает удаленный рабочий стол с
проверкой подлинности на уровне сети”) katagiga belgi qo‘yamiz (2.15-rasm).
Foydalanuvchilarni tanlash tugmachasini bosing va masofadan kirishni
ta’minlaydigan foydalanuvchilarni qo‘shing (2.16-rasm).
45
2.16-rasm. Masofadan kirish uchun foydalanuvchilarni qo‘shish
Bu holatda foydalanuvchi parolga ega bo‘lishi kerak. Virtual mashinani
o‘chirib qo‘ying. Keyin, virtual mashinada masofadan kirishni yoqing. VirtualBox
ni oching hamda Virtual mashinani tanlang va sozlash ni bosing (2.17-rasm).
Keyin quyidagi amallarni ketma-ket bajaring (2.17-rasm):
Displey (Дисплей bo‘limini tanlang) > Masofaviy kirish (Удаленный
доступ);
Masofadan kirish serverini yoqish (Включить сервер удаленного доступа)
katakchasiga belgi qo‘ying, Server porti (Порт сервера): 3389, Autentifikatsiya
usuli (Метод аутентификации): Нет авторизации, Autentifikatsiyani kutish vaqti
(Время ожидания аутентификации): 5000 ms;
ОК ni bosing.
46
2.17-rasm. Virtual mashinani sozlash tugmasi
2.18-rasm. Virtual mashinaning masofaviy kirish sozlamalari
Tarmoq adapteri sozlamalarida Tarmoq ko‘prigini yoqing.
Buning uchun
VirtualBox ni oching. Virtual mashinani tanlang va sozlash ni bosing. Tarmoq
47
(Сеть) bo‘limini oching. Tarmoq adapterini yoqish uchun katakchaga belgi qo‘ying.
Ulanish turini tanlang: Tarmoq ko‘prigi (Сетевой мост) (2.19-rasm).
2.19-rasm. Tarmoq adapteri sozlamalarida Tarmoq ko‘prigini yoqish
2.20-rasm. Virtual mashinaning ip adresini ko‘rish
48
Virtual mashinani yoqing va virtual mashinaning ip adresini ko‘ring. Buning
uchun “win+R>cmd>ipconfig” komandasidan foydalanishingiz mumkin (2.20-
rasm).
Virtual
mashinaga
RDP
bo‘yicha
ulaning.
Buning
uchun
“win+R>cmd>mstsc” komandasini va yangi oynada virtual mashinaning ip-adresini
tering (2.21-rasm).
2.21-rasm. Virtual mashinaga RDP bo‘yicha ulanish
2.22-rasm. Virtual mashinaga masofaviy ulanish natijasi
2.22-rasmda masofaviy ulanish amalga oshirilgan virtual mashinaning ishchi
stoli tasvirlangan.
|
«Aylana stol» usuli - O`zbekiston respublikasi sog`liqni saqlash vazirligi u. X. Xasanov fuqaro muhofazasi va tibbiy xizmati

|
O`zbekiston respublikasi sog`liqni saqlash vazirligi u. X. Xasanov fuqaro muhofazasi va tibbiy xizmati
|
bet | 46/179 | Sana | 15.03.2017 | Hajmi | 2,55 Mb. | | #82 |
«Aylana stol» usuli.
Ushbu usul talabalarning joriy bilimlarini baholash bilan birga mavzuni mustahkamlash uchun ham qo`llaniladi. Guruh ikkitadan kichik guruhlarga bo`linadi. Har bir kichik guruhga oq qog`ozga savol beriladi va bir ikki minut ichida javob variantlari yozilishi kerak bo`ladi. So`ngra qog`oz keying kichik guruhga o`zatiladi va boshqa guruhdan varaqalar olinadi. Shunday qilib har bir kichik guruhga o`qituvchi tomonidan 1 tadan savol berib uni stol bo`ylab aylantiradi. 6 tа kichik guruhga 6 tа savol beriladi. Agar 6 ta savolga to`g`ri javob berilsa «5» bахо, 5tа savolga to`g`ri javob berilsa «4» bахо, 4 tа savolga to`g`ri javob berilsa , «3» bахо qo`yiladi.
|
| |
Qoniqarsiz bahoga - Fan va innovatsiyalar

|
Fan va innovatsiyalar
|
bet | 93/93 | Sana | 12.02.2024 | Hajmi | 7,46 Mb. | | #154993 |
Bog'liq Axborot texnalogiyalariQoniqarsiz bahoga:
savolga javobning uchdan bir qismi to’g’ri yoki umuman yozilmagan bo’lsa;
kod yoki matn yozishda orfografik va grammatik xatoliklar ko’p bo’lsa.
(2.9-ilova)
Baholash mezoni
Guruhda ishlashni baholash jadvali
Guruh
|
Javobning aniqligi va toliqligi (2-5 ball)
|
Taqdim etilgan axborot yaqqolligi
(2-5 ball)
|
Guruhning har bir a’zosi faolligi
(2-5 ball)
|
Umumiy ball miqdori (2+3+4)
|
Baho
(5/4)
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
6
|
1
|
|
|
|
|
|
2
|
|
|
|
|
|
Har bir guruh mezonlar bo’yicha ballarni jamlab, boshqa guruhlar chiqishini baholaydi. Guruh olgan baho guruhning har bir a’zosi bahosini belgilab beradi: 5 ball - «a’lo»; 4– «yaxshi»; 3 – «qoniqarli»; 2 ball – «qoniqarsiz».
Dars yakuni O’qituvchi o’tgan yangi mavzu bo’yicha tushunmagan savollarga javob beradi,darsni mustahkamlashdagi o’quvchilar javobini muhokama qilib, o’quvchilar bilimini baholaydi va darsni yakunlaydi.
Uyga vazifa:
O’tilgan dars yuzasidan mustaqil ishlash uchun uyga vazifalar beriladi
|
| |
Maydon 
Uzunlik - Virtual tarmoq texnologiyalari

229
DHCPINFORM
. DHCP mijoziga statik IP-manzil tayinlangan bo‘lsa, xabar
serverga yuboriladi, ammo konfiguratsiya sozlamalari dinamik manzilni talab qiladi.
DHCPRELEASE
. Tarmoq manzilidan foydalanish jarayoni tugagandan so‘ng,
mijozlarga xabar yuboriladi.
DHCP-dagi turli xil xabarlar bilan tanishganimizdan so‘ng, biz yaxshiroq
tasavvurga ega bo‘lish uchun butun jarayonni bosib o‘tishimiz mumkin. Quyidagi
qadamlar barcha sozlamalar odatiy o‘rnatilgan holat bo‘yicha tavsiflanadi.
1-qadam
. Mijoz (kompyuter yoki qurilma)
yuklashda yoki tarmoqqa
ulanganda serverga DHCPDISCOVER xabari yuboriladi. Agar qo‘shimcha
konfiguratsiya ma’lumotlari bo‘lmasa, u holda xabar 0.0.0.0 dan 255.255.255.255
gacha yuboriladi. Agar DHCP-server lokal subnetda bo‘lsa, u xabarni to‘g‘ridan-
to‘g‘ri qabul qiladi, agar u boshqa subnet-da bo‘lsa, u holda retranslyatsiya agenti
DCHP-serverga so‘rov yuborish uchun ishlatiladi. 67-port orqali UDP uzatish
protokoli ishlatiladi. Mijoz ushbu bosqichda avtorizatsiya bosqichini boshlaydi.
2-qadam
. Server DHCPDISCOVER so‘rovini olgan lahzada,
javob sifatida
DHCPOFFER xabarini yuboradi. Avval aytib o‘tganimizdek, ushbu xabar mijoz
tomonidan talab qilingan barcha kerakli konfiguratsiya parametrlarini o‘z ichiga
oladi. Masalan, mijoz
talab qiladigan IP-manzil, shuningdek subnet mask qiymati
va shlyuz ma’lumotlari. Shuningdek, server zudlik
bilan CHADDR maydonidagi
MAC
manzil
qiymatlarini
to‘ldiradi.
Xabar
to‘g‘ridan-to‘g‘ri
mijozga
255.255.255.255 manzilidan yuboriladi va agar server boshqa subnetda bo‘lsa, u
holda xabarning etkazib berilishini ta’minlash uchun javobgar bo‘lgan
retranslyatsiya agentlari ishlatiladi. Bunday holda UDP 68 port orqali uzatish uchun
ishlatiladi. Ushbu bosqichda mijoz parametrlarni tanlashni boshlaydi.
3-qadam
.
Mijoz
serverdan
DHCPOFFERga
javob
beradigan
DHCPREQUEST xabarini ishlab chiqaradi, bu unga yuborilgan konfiguratsiya
parametrlarini qabul qilishini bildiradi. Agar bir nechta
DCHP-serverlar mavjud
bo‘lsa, mijoz bir nechta DHCPOFFER xabarlarini ham qabul qilar edi, ammo mijoz
konfiguratsiya uchun konfiguratsiya parametrlarini to‘ldirib, faqat bitta serverga
javob beradi. Shunday qilib, ma’lum bir DHCP-serverdan IP-manzil olishga vakolat
230
berilgan. Boshqa serverlardan kelgan barcha xabarlar bloklangan. Agar mijoz
hanuzgacha DHCPOFFER xabarida olingan IP-manzillardan
foydalana olmasa,
DHCPREQUEST xabarida 0.0.0.0 manba manzili saqlanib qoladi. Ushbu bosqichda
mijoz o‘z so‘rovlariga javob oladi.
4-qadam
. Server mijozdan DHCPREQUESTni qabul qilishi bilanoq,
DHCPACK xabarini yuboradi, endi mijoz unga
tayinlangan IP-manzildan
foydalanishi mumkin. Mijoz nihoyat tarmoqqa va sozlangan parametrlarga ulanadi.
-LABORATORIYA ISHI (4 SOAT)

219
#show running-config //текущая настройка устройства
#show startup-config //команды настройки, хранимые в NVRAM
#show users //подключенные пользователи
#show arp //протокол ARP
#show clock
Tarmoq interfeyslarini sozlash:
LAN interfeysining minimal konfiguratsiyasi unga IP-manzilni
belgilash va
interfeysni faollashtirishdan iborat:
#interface FastEthernet 0/1
(config-if)#ip address
(config-if)#no shutdown
(config-if)#description
IP manzilni bekor qilish (config-if)#
no ip address
Qulaylik uchun har qanday xostning IP manzili bilan birga simvolli nom ham
berish mumkin, bu konfiguratsiya vaqtida manzilning sinonimi sifatida ishlatiladi,
bu esa konfiguratsiyani yanada soddaroq qiladi.
Bu nom DNS nomlari bilan
bog‘lanmagan.
(config)#ip host
#show hosts //Host nomlarini ko‘rish
c) Ko‘prik (Bridged) rejimida virtual tarmoqni sozlash

40
Fizik tarmoqdagi DHCP serverining IP-manzili: 10.10.10.1
Xost-mashinaning IP-konfiguratsiyasi: IP-adres – 10.10.10.72; tarmoq
maskasi – 255.255.255.0; sukut bo‘yicha shlyuz – 10.10.10.1.
Mehmon mashinaning IP-konfiguratsiyasi: IP-manzil – 10.10.10.91; tarmoq
maskasi – 255.255.255.0; standart shlyuz – 10.10.10.1.
2.10-rasm. VirtualBox da Ko‘prik rejimining ishlash sxemasi
Ba’zida sizning fizik tarmog‘ingizda bir nechta shlyuzlar borligini topishingiz
mumkin. Siz bitta shlyuz orqali kerakli tarmoqlarga ulanish uchun asosiy
mashinadan foydalanishingiz mumkin va ikkinchi shlyuz orqali boshqa tarmoqlarga
ulanish uchun mehmon mashinasidan foydalanishingiz mumkin. Shuningdek, siz
virtual mashinangizdagi marshrutlar jadvalini tahrir qilishingiz va har ikkala
shlyuzdan o‘z tarmoqlariga ulanish uchun marshrutlarni qo‘shishingiz mumkin.
Ko‘rib turganingizdek, ko‘prik rejimi – bu VirtualBox ning tarmoq sozlamalarida
juda ko‘p ishlatiladigan holatlar bilan kuchli variant.
Ishni bajarish tartibi - Virtual tarmoq texnologiyalari

34
Virtual mashinaning tarmoq adapterining IP-manzili DHCP orqali olinadi va
bu tarmoq rejimida ishlatiladigan tarmoqning IP-manzillarini GUI da o‘zgartirish
mumkin emas. VirtualBox da o‘rnatilgan DHCP-server va NAT mexanizmi mavjud.
Virtual NAT qurilmasi tashqi tarmoq interfeysi sifatida VirtualBox hostining virtual
tarmoq adapteridan foydalanadi. NAT rejimida
ishlatiladigan virtual DHCP
serverining standart manzili 10.0.2.2 (bu ham virtual
mashina uchun standart
shlyuzning IP-manzili). Tarmoq maskasi 255.255.255.0.
Agar siz NAT rejimidan foydalanish uchun ikki
yoki undan ortiq virtual
mashinalarning tarmoq
adapterlarini sozlasangiz, har
bir virtual mashina shaxsiy
virtual NAT qurilmasi ortida, o‘zining ajratilgan tarmog‘ida 10.0.2.15 IP-manzilini
oladi. Har bir virtual mashina uchun standart shluzi 10.0.2.2. Quyida ko‘rib
turganingizdek, VirtualBox da IP-manzillar
NAT rejimidan foydalanganda
o‘zgarmaydi (2.4-rasm).
2.4-rasm. VirtualBox da NAT rejimining ishlash sxemasi
VBoxManage bilan virtual mashina uchun
NAT rejimini yoqish uchun
quyidagi buyruqni bajaring:
VBoxManage modifyvm VM_name --nic1 nat
Bunda:
−
VM_name – bu sizning virtual mashinangizning nomi;
−
nic1 – bu virtual tarmoq adapterining raqami;
35
−
nat – bu siz o‘rnatishingiz kerak bo‘lgan VirtualBox tarmoq rejimining nomi.
Portni yo‘naltirishni to‘g‘ridan-to‘g‘ri VirtualBox
virtual mashinasining
Tarmoq sozlamalari oynasida Portni yo‘naltirish tugmachasini bosish orqali sozlash
mumkin (yuqoridagi skrinshotga qarang). Tarmoq rejimlari bo‘limidan keyin quyida
topishingiz mumkin bo‘lgan VirtualBox tarmoq sozlamalarida portni yo‘naltirishni
sozlash bo‘yicha batafsil ma’lumot.
Topshiriq - Virtual tarmoq texnologiyalari

58
uzilgan va asosan tashqi tarmoqqa ulanadigan virtual kommutatorning fizik portiga
aylanadi.
4.1-rasm. Hyper-V gipervizorida tashqi tarmoq
Buni tekshirish oson, tashqi tarmoq yaratilgandan so‘ng, xostda Hyper-V
virtual tarmog‘i uchun Ethernet adapteri paydo bo‘ladi,
unga fizik adapterning
barcha sozlamalari o‘tkaziladi (4.2-rasm). Hamda fizik adapterning xususiyatlarida
faqat Hyper-V da kengaytiriladigan virtual tarmoq kommutatori qoldi.
4.2-rasm. Hyper-V virtual tarmog‘i uchun Ethernet adapteri
Tashqi tarmoq holatida, aniq tushunish kerakki,
xost ham xuddi virtual
mashinalar singari, virtual kommutatorga virtual tarmoq adapteri orqali ulanadi.
Fizik tarmoq adapteri, tashqi tarmoq yaratilgandan so‘ng, tashqi tarmoqqa ulangan
59
virtual kommutator portiga aylanadi. Shuning uchun, xost uchun barcha tarmoq
sozlamalari faqat virtual tarmoq adapterida bajarilishi kerak.
Bundan
tashqari, xostdan ajratilgan tashqi tarmoqlarni yaratish mumkin, bu
holda virtual tarmoq adapteri yaratilmagan va fizik interfeys xostdan uzilib,
faqat
virtual kommutatorga xizmat qiladi. Buning uchun tashqi tarmoqni yaratishda,
boshqaruvchi operatsion tizimga ushbu tarmoq adapterini ulashishiga ruxsat berish
belgisini olib tashlashingiz kerak (4.3-rasm).
4.3-rasm. Hyper-V gipervizorida xostdan ajratilgan tashqi tarmoq
Ushbu konfiguratsiya tarmoqning cheklangan qurilmalarini ichki tarmoq va
xostdan ishonchli tarzda ajratish orqali muvaffaqiyatli virtualizatsiya qilish imkonini
beradi. Masalan, biz ikkita tashqi tarmoqni yaratishimiz mumkin, ulardan biri lokal
tarmoqqa, ikkinchisi Internetga ulanadi va virtual tarmoqdagi marshrutizator orqali
tashqi
tarmoqqa kira oladi, tashqi tarmoq kabeli fizik xost tarmoq adapteriga
ulanganiga qaramay, Internetdan ajratilgan, xost ham, lokal tarmoq ham ishonchli
bo‘ladi.
d) Ichki tarmoq rejimida virtual tarmoqni sozlash

41
ichki tarmoq adapterining IP -manzili o‘rnatilgan bo‘lsa,
tashqi tarmoqlarga kira
oladi (2.11-rasm).
2.11-rasm. VirtualBox da Ichki tarmoq rejimining NAT rejimi bilan birgalikda
ishlash sxemasi
2.11-rasmdagi misolda ishlatiladigan tarmoq konfiguratsiyasi:
VM1. IP -manzil - 192.168.23.1 (ichki tarmoq rejimi); 10.0.2.15 (NAT
rejimi), shluzi 10.0.2.2 (o‘rnatilgan VirtualBox NAT qurilmasining IP -manzili).
VM2. IP -manzil - 192.168.23.2 (ichki tarmoq), shlyuz - 192.168.23.1
VM3. IP -manzil - 192.168.23.3 (ichki tarmoq), shlyuz - 192.168.23.1
VirtualBox ichki tarmoq qism tarmog‘i: 192.168.23.0/24
Aniqroq bo‘lish uchun quyidagi diagramaga qarang.
Eslatma. IPTABLES xavfsizlik devori qoidalarini haqiqiy tarmoq
infratuzilmangizga kiritmasdan oldin ularni sinab ko‘rish uchun siz bunday virtual
infratuzilmani joylashtirishingiz mumkin, lekin tashqi tarmoqlga/tashqi tarmoqdan
ulanishda VM1 ikkinchi virtual tarmoq adapteri uchun NAT rejimidan ko‘ra ko‘prik
rejimi afzalroqdir.
e) Faqat xost uchun (Host-only) rejimida virtual tarmoqni sozlash
42
Xost operatsion tizimida faqat xostlar tarmog‘ida
foydalanish uchun
VirtualBox Host-Only virtual tarmoq adapteri yaratiladi.
File > Host Network
Manager
ga
o‘tish
orqali
siz
VirtualBox
tarmog‘ining
sozlamalarini
o‘zgartirishingiz mumkin (2.12-rasm).
2.12-rasm. VirtualBox da Faxat xost uchun rejimining ishlash sxemasi
Bizning holatda, faqat xostlar tarmog‘i uchun
standart tarmoq manzili
192.168.56.0/24, xost-mashinadagi virtual tarmoq adapterining IP-manzili
192.168.56.1. Ushbu IP-manzillarni “Adapter” (“Адаптер”) yorlig‘ida qo‘lda
tahrirlashingiz mumkin (2.13-rasm). Tegishli katakchani belgilab, DHCP serverini
yoqish yoki o‘chirish mumkin. DHCP Server yorlig‘ida
siz DHCP mijozlariga
beriladigan DHCP serverining IP manzilini, tarmoq
niqobini va IP diapazonini
o‘rnatishingiz mumkin (2.14-rasm).
43
2.13-rasm. Faqat xost uchun (Host-only) tarmog‘ini sozlash
2.14-rasm. Faqat xostlar tarmog‘i uchun DHCP serverini sozlash
Virtual mashinalarning virtual tarmoq adapterlari IP-konfiguratsiyasida
shlyuzga
ega emas, chunki faqat xostlar rejimi faqat xost-tarmoqdan tashqaridagi
har qanday qurilmaga ulanishga to‘sqinlik qiladi.
Bundan tashqari, har xil xost-
tarmoqlardan foydalanish uchun faqat bir nechta xost –
VirtualBox tarmoq
adapterini yaratishingiz mumkin – buning uchun “Yaratish” (“Создать”) tugmasini
44
bosing. Agar sizga faqat xostlar tarmog‘i kerak bo‘lmasa, adapterni tanlang va
“O‘chirish” (“Удалить”) ni bosing.
Yulduz topologiyasi - Kurs ishining dolzarbligi

|
Kurs ishining dolzarbligi
|
bet | 4/11 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 3,08 Mb. | | #245065 |
Bog'liq Kurs ishi asosiy Yulduz topologiyasi
Yulduz topologiyasining afzalliklari:
markaziy hub yoki tugun orqali tarmoqni markazlashgan holda boshqarish;
topologiyaga osonlik bilan yangi tugunni kiritish yoki olib tashlash imkoniyati;
bir kompyuter tugunining buzilishi qolganlarining ishiga ta’sir qilmaydi;
tarmoqdagi bо’lgan uzilishni osonlik bilan aniqlash mumkin va muammoni osonlik bilan bartaraf etish imkonini beradi.
Yulduz topologiyasining kamchiliklari:
markaziy nuqtadagi bо’lgan uzilish butun topologiyaga ta’sir kо’rsatadi;
markaziy nuqta sifatida router yoki kommutatordan foydalanish tarmoqni amalga oshirish narxini oshiradi;
yangi tugunni tarmoqqa qо’shish markaziy tugunni imkoniyatiga bog‘liq bо’ladi.
Shina topologiyasi
Shina topologiyasining afzalliklari:
shina tarmoqqa yangi tugunni qо’shish juda ham oson;
amalga oshirishda kam xarajatlik;
kichik tarmoqlarda yaxshi ishlaydi;
yulduz topologiyaga qaraganda kam kabel talab etiladi.
Shina topologiyasining kamchiliklari:
yangi tugun kiritish kabelning uzunligiga bog‘liq;
asosiy kabeldagi biror buzilish butun tarmoq ishiga ta’sir qiladi;
kabelning har ikkala tomonida terminatorni bо’lishi shart;
xizmat kо’rsatish narxi yuqori;
yuqori tezlikdagi tarmoqlar uchun о’rinli emas;
manbadan uzatilgan signalni barcha tugunlar qabul qilgani kabi, u tarmoqning xavfiszligiga ta’sir qiladi.
Bu topologiyada kompyuterlar kabelga BNC deb nomlangan maxsus ulagich yordamida ulanadi bu ulagichlar T ulagichlari deb ham tanilgan.
|
| |
Cisco Packet Tracer dasturida lokal tarmoqga ulangan kompyuterlarni internet global tarmog‘iga ulash

|
Cisco Packet Tracer dasturida lokal tarmoqga ulangan kompyuterlarni internet global tarmog‘iga ulash
|
bet | 8/11 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 3,08 Mb. | | #245065 |
Bog'liq Kurs ishi asosiy2.2. Cisco Packet Tracer dasturida lokal tarmoqga ulangan kompyuterlarni internet global tarmog‘iga ulash
Biz hozirgi paytgacha quyidagi ko‘rinishdagi yoki shunga o‘xshash WAN tarmoqlar hosil qildik:
Keling, endi boshqacharoq ya’ni murakkabroq bo‘lgan loyiha ustida ish olib boramiz.
Ushbu loyihaning maqsadi simsiz tarmoq tizimlarini amalga oshirish bilan Cisco Packet Tracer dasturidan foydalangan holda universitet tarmog‘ining topologiyasini loyihalashdan iborat. Ushbu universitet tarmog‘i quyidagi qurilmalardan iborat:
1) Router (1941)
2) Kalitlar (2960-24TT)
3) Elektron pochta serveri
4) DNS server
5) WEB-server (HTTP)
6) Simsiz qurilma (kirish nuqtasi)
7) Kompyuterlar
8) Noutbuklar
9) Smartfonlar
Dizayn universitetning quyidagi qismlarini o‘z ichiga oladi:
Xostel bloklari: Qizlar va o‘g‘il bolalar bloklari
Akademik bloklar: AB1 va AB2
Gumbazli bino va kutubxona
IT konsalting
Loyihamiz tushunarli bo‘lishi uchun biz tarkibni bosqichlarga ajratdik. Ular quyidagichadir:
Dasturiy ta’minot va apparat talablari
Amalga oshirishga borishdan oldin biz quyidagi talablarga ishonch hosil qilishimiz kerak.
Tegishli ish stantsiyasi (har qanday o‘rta darajadagi noutbuk etarli bo‘ladi).
Cisco tomonidan Packet Tracer
8 GB RAM.
Har qanday 10 000+ o‘rtacha CPU belgisi ball olgan protsessor.
16 Gb ajratilgan qattiq disk maydoni.
USB 3.0+ porti.
Bizning yondashuvimiz haqida qisqacha ma’lumot
Taklif etilayotgan simsiz tarmoq universitet kampusi uchun joriy qilingan. Biz Cisco Packet tracer yordamida tarmoqning virtual vizualizatsiyasini yaratdik, bu foydalanuvchilarga simulyatsiya vositalaridan foydalangan holda o‘z loyihalarini sinab ko‘rishlari uchun katta platformani taqdim etadi. Ta’lim hududidagi simsiz tarmoq o‘qituvchilar va talabalar uchun ma’lumot almashish uchun muhim platformani yaratish orqali ta’lim resurslariga kirishni osonlashtiradi.
1-rasm: Turli vositalar yordamida simsiz ulanishga kirishni ko‘rsatadi
|
| |
Ish yuritishning integrallangan tizimlari

|
Ish yuritishning integrallangan tizimlari
|
bet | 3/5 | Sana | 13.09.2024 | Hajmi | 49 Kb. | | #271026 |
Bog'liq 1.1-amaliy mashg\'ulotIsh yuritishning integrallangan tizimlari. Rahbarning ish joyini avtomatlashtirish vositalaridan iborat. Bunday tizimlarning asosiy vazifalariga eng oddiy hujjatlarni yaratish (tuzish), tahrir qilish, formatlash vazifalari, elektron pochta, faks va telefon aloqasi funksiyalarini markazlashtirish, korxonaning hujjatlar aylanmasini dispetcherlashtirish, monitoring qilish, ma’muriy xo'jalik faoliyatini optimallashtirish hamda tezkor axborotlarni yetkazib berish kiradi.
Hisobchilik (buxgalterlik) tizimlari. Bu o'zida matn va jadval muharrirlarini, elektron jadval bazalarini boshqarish tizimlarining vazifalarini birlashtirgan ixtisoslashgan tizimdir. U korxonaning birlamchi (boshlang‘ich) buxgalteriya hujjatlarini tayyorlash va ularni hisobga olishni avtomatlashtirish, shuningdek, ishlab chiqarish, xo- 'jalik, moliyaviy faoliyat yakunlari bo'yicha soliq idoralari byudjetidan tashqari jamg‘armalar va statistika hisobi idoralariga taqdim etish uchun belgilangan shakllardagi muntazam hisobotlarni avtomatik tarzda tayyorlash uchun mo'ljallangan.
Moliyaviy tahliliy tizimlar. Bu toifa dasturlari bank va birja tuzilmalarida ishlatiladi. Ular moliya, tovar va xom-ashyo bozorlaridagi vaziyatni nazorat qilish, ro'y berayotgan hodisalarni tahlil qilish, ma’lumotlar va hisobotlar tayyorlash vazifasini bajaradi.
Geoaxborot tizimlari (GAT) kartografiya va geodeziya ishlarini tipografik hamda aerokosmik usullardan olingan axborot asosida avtomatlashtirishga mo'ljallangan.
Videomontaj tizimlari. Video materiallarga ratsiya orqali ishlov berish, ularni montaj qilish, video effektlarni yaratish, materiallardagi nosoz joylarni tuzatish, tasmaga ovoz, titr va subtitrlarni tushirish uchun mo'ljallangan.
Fayllar dispetcherlari (fayl menejerlari). Ushbu sinfga mansub dasturlar yordamida fayllar tuzilmasiga xizmat ko'rsatish bilan bog‘liq bo'lgan amallar: nusxa ko'chirish, fayllarning joyini ko'chirish, qayta nomlash, kataloglar tuzish, fayllar va kataloglarni chiqarib tashlash, fayllarni izlash, fayllar tuzilmasida turli amallarni bajarish va hokazolar bajariladi.
|
| |
Liberal rahbarlar kadrlarni tanlashda

|
Liberal rahbarlar kadrlarni tanlashda
|
bet | 217/226 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 1,53 Mb. | | #250996 |
Bog'liq UMK soha iqtisodiyoti35. Liberal rahbarlar kadrlarni tanlashda:
*a) beparvolarcha yondoshadilar
b) kuchli raqobatdoshlardan qutilish payida bo‘ladilar
v) ishchan, bilimdon xodimlarga mo‘ljal oladilar, ularning o‘sishiga yordam beradilar
g) tashqaridan madad kutadi.
36. Demokratik rahbarlar bilimga bo‘lgan munosabatda:
a) hamma narsani o‘zim bilaman deb hisoblaydilar.
b) beparvo, e’tiborsiz bo‘ladilar
*v) mutassil o‘qiydilar va qo‘l ostidagi bo‘ysinuvchilardan ham shuni talab qiladilar
g) b+v.
37. Demokratik rahbarlar muomalada:
*a) ijobiy, maloqotda kirishimli va faol bo‘ladilar
b) salbiy, bo‘ysinuvchilardan masofa saqlaydilar
v) tashabbus ko‘rsatmaydilar
g) a+b.
38. Liberal rahbarlar rag‘batlantirishga kelganda:
a) onda-sonda rag‘batlantirib, tez-tez jazolab turish tarafdori bo‘ladilar
*b) aniq mo‘ljallari bo‘lmaydi
v) onda-sonda jazolab, tez-tez rag‘batlantirib turish tarafdori bo‘ladilar
g) b+v.
39. Avtokratik rahbarlar mas’uliyatni taqsimlashda:
a) to‘la-to‘kis o‘zlari taqsimlaydi
b) to‘la-to‘kis ijrochilarning fikriga binoan taqsimlaydi
v) faqat o‘zining vakolatiga binoan taqsimlaydi
*g) a+v.
40. O‘zini jamoadan uzoq tutish, jamoa a’zolarini bevosita muloqotda bo‘lishni chegaralab qo‘yish:
a) demokratik rahbarlar uchun xos
b) liberal rahbarlar uchun xos
*v) avtokratik rahbarlar uchun xos
g) b+v.
41. O‘z zimmasiga mas’uliyat olishni yoqtirmaslik:
a) avtokratik rahbarlar uchun xos
*b) liberal rahbarlar uchun xos
v) demokratik rahbarlar uchun xos
g) a+b.
42. Sangviniklar:
a) xushchaqchaq, harakatlari shiddatli kishilardir
b) ta’sirchanligi sust, faolliklari kam kishilardir
v) nutqi tez, kelajakka ishonch bilan qaraydigan kishilardir
*g) a+v.
43. Flegmatiklar:
a) o‘ta ta’sirlanuvchan xususiyatga ega bo‘ladilar
*b) tez toliqadigan va o‘ziga ishonmaydigan bo‘ladilar
v) nihoyatda arazchan bo‘ladilar
g) juda oz kuladigan bo‘ladilar.
|
| |
Nazorat savollari - Virtual tarmoq texnologiyalari

245
ADABIYOTLAR RO‘YXATI
1.
Савельев, А. О. Решения Microsoft для виртуализации ИТ-
инфраструктуры предприятий: курс / А. О. Савельев; Национальный
Открытый Университет “ИНТУИТ”. – Москва: Интернет-Университет
Информационных Технологий (ИНТУИТ), 2011. – 277 с.
2.
N.M. Mosharaf Kabir Chowdhury and Raouf Boutaba, A Survey of Network
Virtualization, Technical Report: CS-2008-25, October 15, 2008.
3.
John Wiley & Sons, Inc. Network Virtualization For Dummies®, 2nd
VMware Special Edition, Copyright © 2018 by John Wiley & Sons, Inc.,
Hoboken, New Jersey.
4.
William Stallings, Foundations
of Modern Networking SDN, NFV, QoE,
IoT, and Cloud ISBN-13: 978-0-13-417539-3. Copyright © 2016 by Pearson
Education, Inc.
5.
Hassan Habibi Gharakheili. The Role of SDN in Broadband Networks, ISBN
978-981-10-3479-4. Springer Nature Singapore Pte Ltd. 2017
6.
Heming Wen · Prabhat Kumar Tiwary Tho Le-Ngoc.
Wireless
Virtualization. ISBN 978-3-319-01291-9 Springer
Cham Heidelberg New
York Dordrecht London
7.
Daniel Turull, Network virtualization as
enabler for cloud networking,
School of Information and Communication Technology KTH Royal Institute
of Technology Stockholm, Sweden 2016
8.
Селезнев, С. В. Обзор технологий виртуализации / С. В. Селезнев, Д. В.
Мамонтов. — Текст : непосредственный // Молодой ученый. — 2013.
— № 8 (55). — С. 60-62. — URL: https://moluch.ru/archive/55/7488/ (дата
обращения: 16.08.2021).
9.
Платформа
виртуализации VMware vSphere, Павел Годованный,
Технический консультант по продуктам виртуализации VMware
Ish bosqich
lari va vaqti

|
Ish bosqich
lari va vaqti
|
bet | 8/93 | Sana | 12.02.2024 | Hajmi | 7,46 Mb. | | #154993 |
Bog'liq Axborot texnalogiyalariIsh bosqich
lari va vaqti
|
Faoliyat mazmuni
|
Ta’lim beruvchi
|
Ta’lim oluvchilar
|
1-bosqich. Mavzuga kirish(5 daq.)
|
Tashkiliy qism
O’quvchilarning mashg’ulotga tayyorgarligi va davomati tekshiriladi
|
Mashg’ulotga tayyorlanadilar
|
2-bosqich.
Asosiy
(65 daq.)
|
Tayanch bilimlarini faollashtirish
Uyga berilgan vazifalar nazorat qilinadi hamda o’tilgan dars bo’yicha o’quvchilarga savollar berilib baxolanadi.
Maqsad va vazifani belgilanishi:
Mashg’ulotning nomi, rejasi, maqsad va o’qitish natijalar bilan tushuntiriladi.
Mustaqil ishlash uchun adabiyotlar bilan tanishtiradi,
O’quv mashg’ulotida o’quv ishlarini baxolash mezoni va ko’rsatkichlari bilan tanishtiradi.
Ta’lim oluvchining bilimini faollashtirish
Tezkor savol-javob, aqliy hujum
Yangi o’quv material bayoni
Nazariy mashg’ulotning rejasi va tuzulishiga muofiq, o’qitish jarayonini tashkil etish bo’yicha xarakatlar tartibini bayon etadi,
Asosiy holatlarni yozdiradi.
Slaydlarni Power Point tartibida namoyish va sharxlash bilan mavzu bo’yicha asosiy nazariy holatlarni bayon qiladi.
Yangi o’quv materiallarini mustahkamlash
|
|
| |
"TASDIQLAYMAN" - Fan va innovatsiyalar

Mashg’ulot vaqti-2 soat
|
Talabalar soni: 26 –30 gacha
|
Mashg’ulot shakli va turi
|
Nazariy-yangi bilimlarni egallash bo’yicha o’quv mashg’uloti
|
O’quv mashg’ulot rejasi
|
1. Informatika va axborot texnologiyalari fanining predmeti, maqsadi va vazifalari.
2. Axborot tushunchasi, axborotning xususiyati axborotning asosiy tavsifi. 3. 3. Axborotning sintaktik, semantik va pragmatik o‘lchovlari.
|
O’quv mashg’ulotining maqsadi: O‘quvchilarga yangi mavzu bo’yicha nazariy tushunchalar berish, mavzu bo’yicha bilim va ko’nikmalarini shakllantirish
|
Pedagogik vazifalar:
Yangi mavzu bilan tanishtiradi;
Yangi mavzu bo’yicha rejalarni tasniflaydi;
Reja asosida bo’limlarni tushuntiradi;
Reja bo’yicha yangi bilimlarni yoritib beradi.
|
O’quv faoliyati natijalari:
Tinglaydilar va zarur bo’lsa yozib boradilar;
Dars bo’yicha olgan bilimlarini tasniflaydilar;
O’rganganlarini aytib beradilar;
Tartibli ravishda aytib beradilar.
|
O’qitish metodlari
|
Axborotli kichik ma’ruza, tushuntirish, namoyish etish, aqliy hujum
|
O’quv faoliyatini tashkil etish shakllari
|
Ommaviy, jamoaviy
|
O’qitish vositalari
|
O’quv qo’llanma, proektor,slayd kompyuter
|
O’qitish sharoiti
|
Maxsus jixozlangan o’quv xona
|
Qaytar aloqaning yo’l va vositalarining yo’l va vositalari
|
Og’zaki nazorat: savol-javob
|
Daraxt topologiyasining kamchiliklari

|
Daraxt topologiyasining kamchiliklari
|
bet | 6/11 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 3,08 Mb. | | #245065 |
Bog'liq Kurs ishi asosiyDaraxt topologiyasining kamchiliklari:
asosiy kabelga yetkazilgan ixtiyoriy buzilish butun tarmoq faoliyatiga ta’sir qiladi;
ushbu topologiya tarmoqni osonlik bilan kengaytirish
imkonini bersada, butun tarmoqni boshqarish murakkab
jarayon hisoblanadi;
tarmoqni kengaytirish imkoniyati foydalanilgan
asosiy kabel turiga bog‘liq.
II BOB. GLOBAL TARMOQ. CISCO PACKET TRACER DASTURIDA LOKAL TARMOQGA ULANGAN KOMPYUTERLARNI INTERNET GLOBAL TARMOG‘IGA ULASH
Global tarmoq. Cisco packet tracer dasturida lokal tarmoqga ulangan kompyuterlarni internet global tarmog‘iga ulash bobida global tarmoq haqida umumiy tushuncha hamda Cisco Packet Tracer dasturida lokal tarmoqga ulangan kompyuterlarni internet global tarmog‘iga ulash yoritilgan.
2.1. Global tarmoq haqida umumiy tushuncha
Global tarmoq (WAN - Wide Area Network), katta masofadagi geografiyaviy sahada joylashgan kompyuter tarmoqlarini birlashtiruvchi tarmoq tizimi hisoblanadi. Global tarmoq, mahalliy tarmoqlardan (LAN) katta masofadagi joylarga ma’lumotlar almashish va ularga ulanish imkonini beradi. Bu tarmoq, odatda shaharlar, mamlakatlar, va hatta davlatlar orasidagi kompyuter tarmoqlarini birlashtiradi.
Global tarmoqning asosiy xususiyatlari:
1. Katta masofa: WAN, katta geografiyaviy sahada joylashgan kompyuter tarmoqlarini birlashtiradi. Ular odatda shaharlar, mamlakatlar, va hatta davlatlar orasida bo‘lishi mumkin.
2. Ko‘p ulanish vositalari: WAN, ko‘p xil ulanish vositalaridan foydalanadi, masalan, telefon liniyalari, optik fiber liniyalari, uy veb-saytlari, kommunikatsiya sputniklari, va boshqa tarmoq tizimlari.
3. Protokollar: WAN-da amal qilingan protokollar, IP (Internet Protocol), TCP (Transmission Control Protocol), va UDP (User Datagram Protocol) kabi, odatda, Internetning o‘z protokollaridir.
4. Xavfsizlik: WAN xavfsizlik muammolarini hal qilish uchun muhim bo‘lib, xavfsizlik protokollari (masalan, SSL, TLS) va xavfsizlik dasturlari (masalan, firewall va antivirus dasturlar) muhim rollarni o‘ynaydi.
5. Internet: Internet, WAN tarmoqning eng mashhur namunalaridan biridir. U dunyodagi barcha kompyuterlarni birlashtiradi va ommaviy tarmoq xizmatlariga kirish imkonini beradi.
Global tarmoq (WAN), LAN tarmoqlarini katta masofadagi joylarga bog‘lashda ishlatiladi. Ular odatda bir-biriga bog‘liq emas, balki alohida qurilmalar orqali bog‘lanadi. WAN, Internet va boshqa katta ommaviy tarmoq tizimlarini o‘z ichiga oladi va ularga ulanish imkonini beradi.
WAN (Wide Area Network) deganda mahalliy tarmoqlarni yoki turli mintaqalardagi metropoliten tarmoqlarini birlashtiradigan kompyuter tarmog‘i tushuniladi. U minglab kilometrlarni bosib o‘tib, bir nechta mintaqalarni, shaharlarni va mamlakatlarni, hatto bir necha qit’alarni bir-biriga bog‘lab, uzoq masofali aloqaga erishish uchun keng qamrov doirasiga ega.
|
| |