nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Yangi texnologik sxemaga o’tish - Korxona loihasini tuzish qurulishga bo'lgan xavfsizlik talablari

|
Korxona loihasini tuzish qurulishga bo'lgan xavfsizlik talablari
|
bet | 4/5 | Sana | 07.12.2023 | Hajmi | 44 Kb. | | #113487 |
Bog'liq KORXONA LOIHASINI TUZISH QURULISHGA BO\'LGAN XAVFSIZLIK TALABLARIYangi texnologik sxemaga o’tish
B’azan zavodda ishlatilayotgan uskunalar va qabul qilingan texnologik sxema eskirib qolganligi, zavod ishlayotgandan beri yangi texnologik sxemalar, yangi texnologik jarayonlar, uskunalarning yangi turlari paydo bo’lib, ular yaxshi texnik-iqtisodiy ko’rsatkichlar berayotganligi uchun korxona rekonstruktsiya qilinadi. Bu turdagi rekonstruktsiya – qayta texnik jixozlanish deyilib, mahsulot miqdorini oshiradi, tan narxi kamaytiradi, nobudgarchilikni pasaytiradi, qushimcha materiallar sarfini qiskartiradi (bug’, suv, elektr energiya, ishchi kuchi), mexnat sharoitlarini yengillashtiradi, mexnat jarayonini davriydan uzluksiz xolatga o’tkazadi, sanoat operatsiyalarini avtomatlashitiradi va umuman olganda sanoat madaniyatini oshiradi.
Rekonstruktsiyaning bu turi yog’-moy sanoatida keng qo’llaniladi. Bir xil xollarda yangi texnologik sxemaga o’tkazish bo’yicha rekonstruktsiya zavodning quvvatini oshirish bilan yakunlansa, boshqa bir xollarda bunday bo’lmasligi ham mumkin. Bu har bir xususiy xolga tegishli iqtisodiy muloxazaga bog’liq.
Hamma xollarda, zavod rekonstruktsiya bilan yangi texnologik sxemaga o’tadigan bo’lsa, yangi sxema tanlash rekonstruktsiyalash loyihalashda xuddi yangi zavod loyihalanayotgandek asoslanishi kerak.
Rekonstruktsiya qanday maqsadni ko’zlamasin, loyiha yakunida uning iqtisodiy effekti hisoblangan bo’lishi shart.
Ishlab chiqarish quvvati
Korxonaning ishlab chiqarish quvvati
Korxonalarning ishlab chiqarish quvvati vaqt birligida uning tsexlarida ishlab chiqarilgan mahsulotning maksimal miqdoridir.
Aloxida olingan mahsulotlar uchun ishlab chiqarish quvvati ularga moslashtirilgan mexanizatsiyalashtirilgan va avtomatizatsiyalashtirilgan liniyalar (sabzavotli ikra, mevali sharbatlar, pomidor qiyla, ishlab chiqarish liniyalar) ning texnik quvvati asosida hisoblanadi. Liniyalarning quvvati asosiy uskunalarning quvvatiga ko’ra aniqlanadi. Asosiy uskunalar qatoriga bug’latkich apparatlar, qovurish qozonlar, sharbat siqish uchun presslar, yopish apparatlari, sterilizatorlar kiradi.
|
| |
Loyihalash vazifasi - Korxona loihasini tuzish qurulishga bo'lgan xavfsizlik talablari

|
Korxona loihasini tuzish qurulishga bo'lgan xavfsizlik talablari
|
bet | 2/5 | Sana | 07.12.2023 | Hajmi | 44 Kb. | | #113487 |
Bog'liq KORXONA LOIHASINI TUZISH QURULISHGA BO\'LGAN XAVFSIZLIK TALABLARILoyihalash vazifasi
Loyihalash vazifasi quyidagi ma‘lumotlarni o’z ichiga olish kerak:
-qurilish maydonining harakteristikasi va bosh plani;
-mahsulot harakteristikasi va hajmi;
-korxona tuzilishi va texnologik jarayon tizimi;
-xom ashyog’a va qushimcha materiallarga bo’lgan talablar;
-asosiy uskunalarni tanlash va ularning soni;
-asosiy tsexlarda uskunalarning joylashishi va boshqalar (uch bosqichli loyihalashda bo’lar berilmaydi).
Loyihalash vazifasi quyidagi tashkilotlar bilan kelishiladi: maxalliy xokimiyat va Davlat temir va avtomobil yullari idorasi, vazirligi, energetika vazirligi.
Texnik loyiha
Texnik loyiha tasdiqlangan loyihalash vazifasiga asoslanib to’ziladi. Uning vazifasi: loyihalash vazifasida qabul qilingan texnologik jarayonlarni, uskunalar turi va sonini, binolar va inshoatlarning konstruqtsiyalarini birma – bir qaytadan tadqiq qilishdan iboratdir.
Texnik loyiha quyidagi materiallarni o’z ichiga olishi kerak:
-ishlab chiqarish dasturni;
-tsexlarning ishlash tartibini;
-texnologik jarayonlar tizimlarini:
-etajlar bo’yicha rejalar va kesimlarni;
-asosiy uskunalar tarkibini.
Ishchi chizmalar
Ishchi chizmalar tasdiqlangan loyihalash vazifasi asosida ikki bosqichli loyihalashda texnik loyihalashdan so’ng bajariladi.
Ishchi chizmalar ishlab chiqalayotganda loyihalanayotgan korxonaning mahsuldorligini kamaytiruvchi yoki qurilish sarf harajatini oshiruvchi biron bir o’zgarish kiritish mumkin emas.
Ishchi chizmalar buyurtma berilgan uskunalarning texnik ko’rsatkichlarini hisobga olgan xolda bajariladi. Bu chizmalar aloxida bajarilib yirikroq masshtabda (1:50) chiziladi, chunki bu ishchi chizmalar asosida qurilish montaj ishlari bajariladi. Kerak bo’lganda reja va kesim chizmalariga detallashtirilgan chizmalar to’zilib ularda aloxida qismlarning (imorat, inshoat, turli konstruqtsiyalar fundamentlar va uskunalar) aniq o’lchamlari ko’rsatilgan chizmalari beriladi. Detallashtirilgan chizmalar yanada yirikroq masshtabda bajariladi (1:20 ; 1:10).
Namunali loyiha
Namunali loyiha bir turdagi korxonalarni qurish uchun ishlab chiqiladi. Namunaviy loyihani ishlab chiqishda eng ilg’or progressiv tizimlar, yangi zamonaviy qurilma va jixozlardan foydalaniladi. Namunaviy loyihalarni qo’llashda ularni mavjud joylardagi shart-sharoitlarga bog’langan xolda bajariladi.
|
| |
Vazifa-3
 IJTIMOIY - PSIXOLOGIK TRENINGLAR VA ULARNI QO‘LLASH

|
Vazifa-3
IJTIMOIY - PSIXOLOGIK TRENINGLAR VA ULARNI QO‘LLASH
|
bet | 3/3 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 20,95 Kb. | | #101900 |
Bog'liq 3-topshiriq Vazifa-1 O‘quv bilim salohiyatini belgilovchi metodlVazifa-3
IJTIMOIY - PSIXOLOGIK TRENINGLAR VA ULARNI QO‘LLASH.
Mavzu: "Ijtimoiy-Psixologik Treninglar va Ularni Qo‘llash"
Topshiriq: Ijtimoiy-psixologik treninglar va ularni qo‘llash mavzusiga o‘quvchilarni o'zlarining ijtimoiy va psixologik qobiliyatlarini oshirish, shaxsiy rivojlanishlarini qo‘llab-quvvatlash va ijtimoiy o‘zlashtirishlarni oshirishga yordam berishni o‘rgatishni maqsad qiladi. Bu topshiriq orqali o'quvchilarni bu mavzu bo'yicha o'zlashtirishlarini oshirishni va ularni ijtimoiy va psixologik qobiliyatlarini rivojlantirishni tahlil qilishingiz kerak.
1.
|
Mavzu izohi va maqsadlar:
|
|
2.
|
Ijtimoiy va psixologik treninglar nima?:
|
|
3.
|
Treninglarni tashkil etish:
|
|
4.
|
Ijtimoiy va psixologik qobiliyatlar:
|
|
5.
|
Treninglar natijalari:
|
|
6.
|
Maqsadlar va natijalar:
|
|
|
| |
Baholash va natijalar - 3-topshiriq Vazifa-1 O‘quv bilim salohiyatini belgilovchi metodlar

|
3-topshiriq Vazifa-1 O‘quv bilim salohiyatini belgilovchi metodlar
|
bet | 2/3 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 20,95 Kb. | | #101900 |
Bog'liq 3-topshiriq Vazifa-1 O‘quv bilim salohiyatini belgilovchi metodlBaholash va natijalar :
|
O‘quvchilarning o‘quv bilim salohiyatini baholash usullarini belgilang va bu baholashlar natijalarini qanday tahlil etishlari kerakligini o'zlashtiring.
|
|
Amaliy ishlar :
|
O‘quvchilarni o‘zlashtirishni oshirish uchun qanday amaliy mashg'ulotlar, testlar, yoki qo‘llab-quvvatlash tashkilotlari yoki elektron resurslar tayyorlash.
|
|
O‘tilgan mavzuni takrorlash
|
Darsni takrorlash va yangiliklarni qo‘shimch qilish
|
|
O‘quvchilarga vazifa :
|
Topshiriqni bajarish uchun o‘quvchilarga qaysi vazifalarni berishingizni va ularni o‘tishlari uchun muddatlarni belgilashingiz kerakligini o‘zlashtiring.
|
|
Natijalar va baholash :
|
Topshiriqni bajarilganida o‘quvchilardan qanday natijalar olishlari lozimligini va ularni qanday baholashlari kerakligini o‘zlashtiring.
|
|
Maqsadlar :
|
Topshiriqni tayyorlashdagi maqsadlar va kutayotgan natijalarni qanday ta'kidlashlari kerakligini ko‘rsating.
|
|
Vazifa-2
PSIXODIAGNOSTIKA VA UNUNG MEZONLARI
1.Psixodiagnostika nima?
2.Psixodiagnostikada qanday usullar va sinovlar ishlatiladi?
3.Unung mezonlari nima?
5.Unung mezonlarini tahlil qilishda qaysi metodlar foydalaniladi?
6.Psixodiagnostika va unung mezonlari nima uchun kerakligi?
7.Psixodiagnostika va unung mezonlarini tahlil qilishni o'rganishning maqsadi nima?
8.Psixodiagnostika va unung mezonlarini o'rganishda qanday sinovlar yoki ko'rsatmalar foydalaniladi?
9.Psixodiagnostika va unung mezonlari nima uchun foydalanilishi mumkin?
10.Psixodiagnostika va unung mezonlarini o'rganishning muhimligi haqida nima deb o'ylaysiz?
|
| |
Kompyuter tarmoqlarida himoyalash

Kompyuter tarmoqlarida himoyalash deb foydalanuvchilarni ruxsatsiz tarmoq elementlari va zaxiralariga egalik qilishni man etishdagi apparatli, dasturiy va kriptografik usullar va vositalar, hamda tashkiliy tadbirlarga aytiladi.
Bevosita telekommunikatsiya kanallarida xavfsizlikni ta’minlash usullari va vositalarini quyidagicha tasniflash mumkin:
5. - rasm. Telekommunikatsiya kanallarida xavfsizlikni ta’minlash usullari tasnifi
Yuqorida keltirilgan usullarni quyidagicha ta’riflash qabul qilingan: to‘sqinlik – bu apparatlarga, ma’lumot tashuvchilarga va boshqalarga kirishga fizikaviy usullar bilan qarshilik ko‘rsatishga aytiladi.
Egalikni boshqarish – tizim zaxiralari bilan ishlashni tartibga solish usulidir. Ushbu usul quyidagi funksiyalardan iborat:
tizimni har bir obyektini, elementini identifikatsiyalash, masalan, foydalanuvchilarni;
identifikatsiya bo‘yicha obyektni yoki subyektni haqiqiy, asl ekanligini aniqlash;
vakolatlarni tekshirish, ya’ni tanlangan ish tartibi bo‘yicha (reglament) hafta kunini, kunlik soatni, talab qilinadigan zaxiralarni qo‘llash mumkinligini tekshirish;
qabul qilingan reglament bo‘yicha ishlash sharoitlarini yaratish va ishlashga ruxsat berish;
himoyalangan zaxiralarga qilingan murojaatlarni qayd qilish;
ruxsatsiz harakatlarga javob berish, masalan, signal berish, o‘chirib qo‘yish, so‘rovnomani bajarishdan voz kechish va boshqalar.
Niqoblash – ma’lumotlarni o‘qib olishni qiyinlashtirish maqsadida ularni kriptografiya orqali kodlash.
Tartiblash – ma’lumotlar bilan ishlashda shunday shart-sharoitlar yaratiladiki, ruxsatsiz tizimga kirib olish ehtimoli kamaytiriladi.
Majburlash – qabul qilingan qoidalarga asosan ma’lumotlarni qayta ishlash, aks holda foydalanuvchilar moddiy, ma’muriy va jinoiy jazolanadilar.
Undamoq – axloqiy va odobiy qoidalarga binoan qabul qilingan tartiblarni bajarishga yo‘naltirilgan.
Yuqorida keltirilgan usullarni amalga oshirishda quyidagicha tasniflangan vositalarni tatbiq etishadi:
6.- rasm. Kompyuter tarmoqlarida himoyalash vositalari
|
Tarmoqlararo ekranlar va shlyuzlar

|
Tarmoqlararo ekranlar va shlyuzlar
|
bet | 15/16 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 1,14 Mb. | | #116981 |
Bog'liq 12 -Ma\'ruzaTarmoqlararo ekranlar va shlyuzlar – tizimga keladigan va undan chiqadigan ma’lumotlarni ma’lumotlar bazasidagi ma’lum hujumlar bilan tekshirib boradi va protokollashtiradi.
7.-rasm. Tarmoq xavfsizligining texnikaviy vositalari
Xavfsizlikni auditlash tizimlari – joriy etilgan operatsion tizimdan o‘rnatilgan parametrlarni zaifligini qidirishda qo‘llaniladigan tizimdir.
Real vaqtda ishlaydigan xavfsizlik tizimi – doimiy ravishda tarmoqni xavfsizligini tahlillash va auditlashdir.
Stoxastik testlarni tashkillashtirish vositalari-axborot tizimlarining sifatini va ishonchliligini tekshirishda qo‘llaniladigan vositadir.
Aniq yo‘naltirilgan testlar - axborot texnologiyalarini sifatini va ishonchligini tekshirishda qo‘llaniladigan vositadir.
Xavflarni imitatsiya qilish – axborot tizimlariga nisbatan xavflar yaratiladi va himoyani effektivligi aniqlanadi.
Statistik tahlillagichlar – dasturlarni tuzilish tarkibidagi kamchiliklarni aniqlash, dasturlar kodida aniqlanmagan kirish va chiqish nuqtalarini topish, dasturdagi o‘zgaruvchilarni to‘g‘ri aniqlanganligini va ko‘zda tutilmagan ishlarni bajaruvchi qism dasturlarni aniqlashda foydalaniladi.
Dinamik tahlillagichlar – bajariladigan dasturlarni kuzatib borish va tizimda sodir bo‘ladigan o‘zgarishlarni aniqlashda qo‘llaniladi.
Tarmoqni zaifligini aniqlash – tarmoq zaxiralariga sun’iy hujumlarni tashkil qilish bilan mavjud zaifliklarni aniqlashda qo‘llaniladi.
Identifikatsiya usullari va vositalari
Identifikatsiya (ingl.: Identification). Ko‘rsatilgan identifikatorni uning egasiga taqdim etilgan identifikator bilan taqqoslash.
Identifikator (ingl.: Identifier). Axborot jarayoni subyekti, vositasi va obyektiga (axborotga) taqdim etiladigan, faqat unga biriktirilgan noyob belgi, simvollar qatori.
Identifikatsiyalashni nazorat qilish — hozir tizimga ulangan mijoz aniq o‘zini kim deb atagan bo‘lsa, aniq o‘sha ekanligining kafolati.
Identifikatsiya - foydalanuvchini uning identifikatori (nomi) bo‘yicha aniqlash jarayoni. Bu foydalanuvchi tarmoqdan foydalanishga uringanida birinchi galda bajariladigan funksiyadir. Foydalanuvchi tizimga uning so‘rovi bo‘yicha o‘zining identifikatorini bildiradi, tizim esa o‘zining ma’lumotlar bazasida uning borligini tekshiradi. Identifikatorlar ikki xil bo‘ladi: atributli va biometrik.
Atributli uslubda subyektga maxsus predmet yoki parol beriladi. Atributli identifikatorlarning asosiy kamchiligi uni taqdim etayotgan shaxs bilan bo‘lgan zaif bog‘likligidir.
Biometrik identifikatorlar insonning fiziologik va boshqa parametrlari orgali kiritiladi.
Autentifikatsiya usullari va vositalari. Autentifikatsiya (yunoncha: haqiqiy)— axborot zaxirasi egasi deb e’lon qilingan shaxs haqiqatan ham axborotning egasi ekanligiga beriladigan kafolatdir. Bu bandning buzilishi xabar muallifini soxtalashtirish deyiladi;
|
| |
Sohaga oid ilmiy maqolalardan biriga taqriz yozish Ilmiy maqola. Taqriz, uning tuzilishi va xususiyatlari. Maqola va uning turlari

Sohaga oid ilmiy maqolalardan biriga taqriz yozish Ilmiy maqola. Taqriz, uning tuzilishi va xususiyatlari. Maqola va uning turlari
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Sohaga oid ilmiy maqolalardan biriga taqriz yozish Ilmiy maqola. Taqriz, uning tuzilishi va xususiyatlari. Maqola va uning turlari
|
adabiy 
namunalar - Sohaga oid ilmiy maqolalardan biriga taqriz yozish Ilmiy maqola. Taqriz, uning tuzilishi va...

jihаtidаn nihоyatdа kichikligi bilаn bаyоnning bоshqа turlаridаn аjrаlib turаdi. Batafsil yozilgan
annotatsiya quyidagi savollarga javob bera olishi lozim.
Аnnоtаtsiya – bаdiiy, ilmiy, mеtоdik
аsаrlаrning muаllifi, mаvzusi, mаnbаsi, undа ko‘tаrilgаn аsоsiy mаsаlаni ko‘rsаtishgа qаrаtilgаn
qisqахаbаrdir. Аnnоtаtsiya o‘zining kаmso‘zligi, hаjm jihаtidаn nihоyatdа kichikligi bilаn
bаyоnning bоshqа turlаridаn аjrаlib turаdi. Batafsil yozilgan annotatsiya quyidagi savollarga
javob bera olishi lozim.
Annotasiyani tuzishga qo’yiladigan
asosiy talablar
Annotasiyani tuzishga qo’yiladigan asosiy talablar
1. Kompozisiyasi mazmunan mantiqiy bo’ladi va dastlabki matn kompozisiyasidan
farqlanishi mumkin.
2. Ma’lumotlarning tanlanishi, ularning ifodalanishi va joylashuvi annotasiya tusiga
bog’liq bo’ladi.
3. Tili lo’ndaligi, soddaligi, aniqligi bilan ajralib turadi.
4. Dissertasiya, maqolaga annotasiya bibliografik varaqada rasmiylashtiriladi,
xatboshilarsiz beriladi.
5. O’rtacha hajmi - 500
bosma belgi
, kam hollarda – 800 – 1000.
Annotasiyani tuzishdagi asosiy xato – axborotning ko’pligi, fikrlarni ifodalashda
gaplarning uzunligi, davrlarning ishlatilishi!
Annotasiyani tuzishdagi asosiy xato – axborotning ko’pligi, fikrlarni ifodalashda
gaplarning uzunligi, davrlarning ishlatilishi!
Ortiqcha narsalar: kirish so’zlari
va gaplari
, murakkab gaplardan qoching!
“Klishelashtirilgan” iboralardan foydalanib, bir qator maqolalarga annotasiyalar
tuzing:
Annotasiya matnidagi klishelashtirilgan iboralar va so’z birikmalari:
Maqolada…lar ko’rib chiqilgan.
…ko’rsatilgan.
…ning tavsifnomasi katta o’rin egallaydi.
…keng material keltirilgan.
Tadqiqot …kabi muhim muammolarni ko’rib chiqish orqali yuritiladi.
… ning mohiyatini ochishda
Muallif …ning ilmiy ta’rifini birinchi marta beradi va hokazo.
Annotatsiya
Maskur qo‘llanma rus tilida so‘zlashuvchi guruhlar uchun tuzilgan bo‘lib, Oliy va
o‘rta maxsus ta’lim vazirligi tavsiya qilgan namunaviy dastur asosida tuzilgan.
Qo‘llanma o‘quv yili davomida rejaga binoan olib boriladigan mavzularni o‘z ichiga
qamrab olgan. Qo‘llanmada turli manbalardan foydalanilganligini,
matnning
mazmundor
, o‘ziga xos qaytarilmasligi ko‘zga tashlanadi. Shuningdek, dasturiy
injiniring, iqtisod,
telekommunikatsiya
, axborot texnologiyalari, aloqa sohasi bilan
bevosita bog‘liq matnlar ham o‘rin olgan
“O’zbekiston fizik olimlari dunyo nigohida” mavzusida rasmli ko’rgazmali vosita

ko‘ra tabiatni o‘rganish, undan foydalanish va unga ta’sir ko‘rsatish boshlangan. Tabiat haqidagi
bilimlarni o‘rganish va ular asosida tabiat boyliklaridan samarali foydalanishi natijasida
insoniyat sovuq qotish, qorong‘ilikda qolish, och qolish kabi holatlardan va ko‘pchilik
kasalliklardan qutula oldi. Inson yer yuzi bo‘ylab, havoda va suvda bemalol harakat qilmoqda.
Tabiiy fanlar ichida fizika yetakchi o‘rinlardan birini egallaydi.
Birinchi mavzuda aytib
o‘tilganidek, uning o‘rganadigan sohasi keng qamrovlidir. Fizikaning har bir o‘rganilgan yangi
qonuniyatlari jamiyat rivojlanishiga kuchli ta’sir ko
£
rsat adi. Shunga ko‘ra, O‘zbekistonimizda
ham fizika fanini rivojlantirish bo‘yicha keng ko‘lamli ishlar olib borilmoqda. Bu ishlar bilan
asosan O‘zbekiston Fantar akademiyasiga tegishli ilmiy-tadqiqot institutlari hamda oliy ta’lim
muassasalari
laboratoriyalaridagi
olimlar
shug‘ullanadilar.
Hozirgi kunda O‘zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasining Ulug‘bek nomidagi
Astronomiya
instituti, Akademik S.A. Azimov nomidagi «Fizika-Quyosh» IICHB qoshidagi
Fizika-texnika instituti
va
Materialshunoslik instituti
, G‘.Mavlonov nomidagi Seysmologiya
instituti va Qoraqalpog‘iston tabiiy fanlar ilmiy-tekshirish institutida mexanik,
issiqlik, elektr,
yorug‘lik
va
tovush
hodisalariga
doir
ilmiy
izlanishlar
olib
borilmoqda.
O‘zbekistonda
fizika fanining rivoji
, boshqa fanlarni rivoji bilan bir qatorda o‘tgan asrning 20-30
yillaridan boshlangan desak mubolag‘a bo‘lmaydi. Ma’lumki, O‘zbekistonda birinchi oliy o‘quv
yurti 1920 yilda tashkil topgan bo‘lib, dastavval u Turkiston universiteti, keyinchalik O‘rta
Osiyo universiteti,
Toshkent
davlat universiteti
, hozirgi kunda esa O‘zbekiston Milliy
Universiteti nomi bilan yuritiladi. Ushbu universitet negizida birin-ketin institutlar tashkil
topaboshladi va O‘zbekiston Fanlar Akademiyasini tuzishga zamin paydo bo‘laboshladi.
tezis rejasining misoli - Sohaga oid ilmiy maqolalardan biriga taqriz yozish Ilmiy maqola. Taqriz, uning tuzilishi...

Sohaga oid ilmiy maqolalardan biriga taqriz yozish Ilmiy maqola. Taqriz, uning tuzilishi va xususiyatlari. Maqola va uning turlari
Sohaga oid ilmiy maqolalardan biriga taqriz yozish Ilmiy maqola.
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Sohaga oid ilmiy maqolalardan biriga taqriz yozish Ilmiy maqola. Taqriz, uning tuzilishi va xususiyatlari. Maqola va uning turlari
|
tarixidan”mavzusini - Sohaga oid ilmiy maqolalardan biriga taqriz yozish Ilmiy maqola. Taqriz, uning tuzilishi va...

sifati va ular o'rtasidagi aloqalarni ko'rsatishni cheklamang. Mazkur metodni mashg'ulotlarga
quyidagicha qo'llash mumkin:
Mavzu:
"Kompyuter
tuzulishi
va
tarixini
o’rganish”.
Darsning maqsadi: Talabalarda yangi mavzuga aloqador o'tilgan
mavzuni mustahkamlash
,
ko'nikma
hamda
malakalarini
shakllantirish.
Darsni tashkil etish: Yangi mavzuni o'zlashtirishning samaradorligiga erishish uchun o'tilgan
mavzular yuzasidan qisqacha takrorlash mashqlari o'tkaziladi. Uni
quyidagicha tashkil etish
mumkin:
Kompyuterlarning
paydo
bo’lish
tarixi
haqida
aytib
bering?
Kompyuter
haqida
nimalarni
bilasiz?
Dunyoga
mashhur
kompyuter
nomini
sanang?
Ularni
ishlab
chiquvchi
firmalar
nomini
aytib
bering?
Komyuterning
oltin
qoidalariga
misol
keltiring?
Undan
qanday
foydalanish
mumkin?
O'tilgan mavzuni takrorlash bilan bo'lajak bakalavr o'qituvchilari ongida yangi mavzuni
o'zlashtirishga zamin hozirlanadi. Bu esa yangi mavzuni o'zlashtirishning samaradorligini
ta'minlaydi. Guruh asosida tashkil etilayotgan mashgulotlarda ushbu metod guruh a'zolari
tomonidan bildirilayotgan g'oyalarning majmui tarzida namoyon bo'ladi. Har bir guruh a'zosi
biror-bir g'oyani
ilgari suradi
, shundan so'ng barcha g'oyalar uyg'unlashtiriladi.
Buning uchun
pedagog bo'lajak talaba 3 yoki 4 guruhgabo'ladi. Talabalarga muayyan mavzuni aytadi. Mazkur
mavzuni puhta o'zlashtirgunlariga qadar bosib o'tiladigan yo'lning namunasini keltiradi. Bo'lajak
informatika o'qituvchilari quyidagi
muammolar yuzasidan erkin
, ochiq o'ylash, fikrlash
imkoniyatiga egadirlar: Informatika o'rganadigan asosiy obektlar? U nimaga bog'liq? Bu
masalalar
yoritilgan
plakat
yozuv
tahtasiga
ilib
qo'yiladi.
Ilmiy 
asbobsozlik - Sohaga oid ilmiy maqolalardan biriga taqriz yozish Ilmiy maqola. Taqriz, uning tuzilishi va...

kimyo, neft kimyosi, o‘ta sof moddalar kimyosi shular sirasidandir. Mazkur fanlarning
yaratilishi
sohaning mashhur namoyandalari
, dunyo ilm-fani rivojiga beqiyos hissa qo‘shgan G.
Devi, J. Dalton, R. Boyl, M. V. Lomonosov, I. Berseus va boshqa zabardast olimlar nomi bilan
bog‘liq.
Zikr etilgan fan sohalarining yigirmanchisi Osiyo davlatlari orasida birinchi bo‘lib,
O‘zbekistonimiz mustaqillikka erishganiga olti yil to‘lgan yilda ixtiro etildi. Unga kimyo fanlari
doktori, Andijon davlat universiteti professori Ibrohimjon Asqarov hamda texnika fanlari
doktori, akademik To‘xtapo‘lat Risqiyev asos solishgan edi. “Tovarlarni kimyoviy tarkibi
asosida sinflash va sertifikatlash” deb nomlangan mazkur fan Vazirlar Mahkamasi huzuridagi
Oliy attestatsiya komissiyasi tomonidan ma’qullangan.
“
Mutaxassislik
Sohaga 
oid hujjatlar bilan tanishish

pedagog
kadrlarning yetishmasligi, sifatli o‘quv-uslubiy va ilmiy adabiyot hamda didaktik
materiallarning kamligi, ta’lim tizimi, fan va ishlab chiqarish o‘rtasida puxta o‘zaro hamkorlik
va o‘zaro foydali integratsiyaning yo‘qligi kadrlar tayyorlashning mavjud tizimidagi jiddiy
kamchiliklar
sirasiga
kiradi.
Kadrlar tayyorlash tizimining islox qilish omillari sifatida quyidagilarni ta’kidlash zarur:
1.Respublikaning demokratik huquqiy davlat va adolatli fuqarolik jamiyati qurish yo‘lidan
borayotganligi;
2.Davlat ijtimoiy siyosatida shaxs manfaati va ta’lim
ustuvorligi qaror topganligi;
3.O‘zbekistonning jahon hamjamiyatiga integratsiyasi, respublikaning jahondagi mavqei va
obro‘-e’tiborining
mustahkamlanib
borayotganligi.
Kadrlar tayyorlash Milliy dasturining maqsadi - ta’lim
sohasini tubdan isloh qilish
, uni
o‘tmishdan qolgan mafkuraviy qarashlar va sarqitlardan to‘la xalos etish, rivojlangan
demokratik davlatlar darajasida, yuksak ma’naviy va axloqiy talablarga javob beruvchi yuqori
malakali
kadrlar
tayyorlash
Milliy
tizimini
yaratish
etib
belgilangan.
Kadrlar
tayyorlash
Milliy
dasturining
vazifalari
quyidagilar:
ta’lim tizimini isloh qilish, davlat va nodavlat ta’lim muassasalari hamda ta’lim va kadrlar
tayyorlash sohasida raqobat muhitini shakllantirish negizida ta’lim tizimini yagona o‘quv-ilmiy-
ishlab chiqarish majmui sifatida izchil rivojlantirishni ta’minlash;
•
Maqola 
va uning tuzilishi - Sohaga oid ilmiy maqolalardan biriga taqriz yozish Ilmiy maqola. Taqriz, uning tuzilishi...

bo‘lsa-da, o‘zbek adabiyotida XX asrning 70-80-yillaridan maqola yaratila boshlandi.
Muhokamada ishlatiladigan so‘zlar
Maqola shartlarida talabalardan ko‘pincha mavzuni muhokama qilish so‘raladi, masalan:
Bu holatda aytilgan fikrning afzalliklari va zararlarini baholash talab etilmoqda. Unda quyidagi
so‘zlardan
foydalanish
mumkin:
Yuqoridagi
so‘zlardan
foydalanib
gaplarni
to‘ldirish
mumkin.
Har yili millionlab talabalar chet mamlakatlarda o‘qishni tanlashadi. Buning sezilarli (a)
__________ bo‘lishi mumkin, qaysiki boshqa bir madaniyat bilan tanish bo‘lish imkoniyatidek,
ammo vatanni qo‘msash, yakkalanib qolish kabi muayyan (b) __________ ham qamrab oladi.
Boshqa bir (c) __________ tomoni yashash xarajatlari va u yerdagi narxlarning balandligi
bo‘lishi
mumkin.
Taqriz,
uning tuzilishi va ifoda
materialining xususiyatlari
Taqriz (arab. — ijobiy baho) — adabiy tanqid janri; yangi badiiy, ilmiy yoki ilmiy-ommabop
asar tahlili. Taqrizda
asarning bibliografik tavsifi
, shuningdek, mazmuni, unda ko‘tarilgan
muammolar, asarning g‘oyaviy
badiiy xususiyatlari
, muallif ijodida, adabiyotda tutgan o‘rni
haqida ma’lumot bo‘ladi; asarga baho beriladi, uning asosiy fazilatlari va nuqsonlari qayd
qilinadi. Taqriz asosan keng kitobxonlar ommasi uchun mo‘ljallanadi, ularni
yangi asarlardan
ogoh qiladi
, zarurini tanlab olishga ko‘maklashadi. Ichki тaqriz ham bo‘ladi. Masalan,
nashriyotga kelgan badiiy, tanqidiy va ilmiy-ommabop asar ichki taqrizga beriladi, biroq bu
taqriz
matbuotda
e’lon
qilinmaydi.
Taqriz - sаylаnmа bаyоnning bir turi.
U bаdiiy
, ilmiy, mеtоdik vа bоshqа аsаrlаrgа bеrilgаn
bаhоdir. Taqrizdа аsаr tаnqidiy tаhlil еtilаdi, shu nuqtаi nаzаrdаn bаhоlаnаdi. Аsаrning yutuqlаri
hаm, nuqsоnlаri hаm ko‘rsаtilаdi. Tаqrizchi o‘zining dа’vоlаrini turli dаlillаr
аsоsidа isbоtlаy
bоrаdi
,
аsаrgа
ilmiy
izоhlаr
bеrаdi.
Taqriz yоzish оdоbi хоlislikni, hаqiqаtdаn chеtlаshmаslikni tаlаb еtаdi. Tаqriz qilinаyоtgаn
аsаrning yutuq vа kаmchiliklаri, nаzаriy vааmаliy аhаmiyati hаqqоniy ko‘rsаtilishi lоzim.
Аsаrgа bаhо bеrishdа
muаllifning shахsiyati
, оbro‘si еmаs, bаlki uning (аsаrning) хususiyatlаri,
аhаmiyati ko‘zdа tutilаdi.
Taqriz yozishda quyidagi sxemaga amal qilinadi:
1. Tezis (umumiy holati) va uni ochib berish.
2. Kitob (film, teatr, maqola)ning baholanishi.
Taqrizning boshlang‘ich qismida quyidagi konstruksiyalardan foydalaniladi:
Kitob (film, teatr,
maqola)da hikoya qilinadi.
Kitob (film, teatr, maqola)da muammolar ko‘tariladi.
Taqrizni baholash qismida quyidagi konstruksiyalardan foydalaniladi:
Men … hisoblayman …
Mening fikrimcha…
Mening nazarimda…
…
menga yoqdi.
…
menda katta taassurot uyg‘otdi.
Kitob (film, teatr, maqola) … o‘rgatadi.
Esse yozish bo‘yicha uslubiy tavsiyalar esse va inshoning farqli tomonlari

|
Esse yozish bo‘yicha uslubiy tavsiyalar esse va inshoning farqli tomonlari
|
bet | 1/6 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 248,84 Kb. | | #247728 |
Bog'liq Esse yozish qoidalari
ESSE YOZISH BO‘YICHA USLUBIY TAVSIYALAR
Esse va inshoning farqli tomonlari
Esse
|
Insho
|
Esse – fransuz tilida "essai" – «tajriba», ingliz tilida "essay", "assay" – intilish, ijodiy sinov, ocherk; lotincha "exagium" – "o‘ylash" degan ma’noni bildiradi
Esse – o‘quvchining aniq mavzu yuzasidan shaxsiy fikr-mulohazalari asosida yoziladigan ixcham ijodiy ish hisoblanadi. Uning o‘zgachaligi mavzuda ko‘tarilayotgan muammoga fakt va dalillarni o‘rinli keltirish orqali o‘z munosabatini bildirish.
|
Insho – arab tilidan olingan so‘z bo‘lib, "bino qilish", "qurish" degan ma’noni bildiradi.
Insho o‘quvchining o‘zbek adabiyoti fanidan olgan nazariy bilimlarini o‘z fikri va dunyoqarashi bilan bog‘lab yozadigan ijodiy mehnati. Bunda o‘quvchidan o‘qilgan badiiy asarni chuqur o‘ylashi, tahlil qilishi, so‘ng badiiy til bilan ta’sirli ifodalashi talab etiladi.
|
Esse erkin kompozitsiya asosiga quriladigan, tuzilish jihatdan ixcham nasriy asar bo‘lib, badiiy-publitsistik janrning bir turi. Esse muayyan bir reja asosida yozilmaydi.
|
Insho – tuzilishi jihatdan hajmi keng, fan bo‘yicha egallangan nazariy bilimlar asosida yoziladigan ijodiy ish. Insho uchun reja tuziladi va epigraf yoziladi.
|
Essening turlari bir necha xil bo‘lib, yozilish maqsadiga ko‘ra uning qay turga mansubligi aniqlanadi.
|
Insho shartli ravishda uch guruhga bo‘linadi: adabiy, ijodiy va erkin mavzudagi insholar.
|
Essening maqsadi – o‘quvchini faol fikrlashga o‘rgatish, o‘z mulohazalarini dalillashga yo‘naltirish, til unsurlaridan o‘rinli foydalanish orqali fikrni to‘g‘ri yetkazib berish ko‘nikmalarini shakllantirish
|
Inshodan ko‘zda tutilgan
maqsad o‘quvchining yozma
nutqini rivojlantirish
|
Esse yozish o‘quvchilarga o‘z fikrini erkin bildirishga, mavzuga aloqador ma’lumotni ongli qabul qilishga va tushunishga, muammoning yechimini topishga aloqador dalillardan foydalanib, o‘z xulosasini aniq va savodli bayon etishga imkon yaratadi. Muhimi, keltirilgan fakt va dalillarning o‘rinli qo‘llanishidir.
|
| |
Kompressorning ishlash muddatini qanday uzaytirish mumkin

|
Kompressorning ishlash muddatini qanday uzaytirish mumkin
|
bet | 5/5 | Sana | 19.01.2024 | Hajmi | 0,59 Mb. | | #141533 |
Bog'liq Mavzu Pnevmatik yuritma va uning struktura sxemasi. Reja PnevmKompressorning ishlash muddatini qanday uzaytirish mumkin
Uskunaning iloji boricha uzoq vaqt ishlashi uchun unga oddiy parvarish kerak. Avvalo, ish tugagandan so'ng qabul qiluvchini bosim ostida qoldirish tavsiya etilmaydi. Buning uchun AOK qilingan havoni puflang, bu gazli qistirmalar va kranlarning xizmat muddatini oshiradi.
V aqti-vaqti bilan, ayniqsa sovuq havoda, bug 'chiqadigan kondensatni to'kish uchun xavo bakining pastki qismidagi maxsus drenaj teshigini ochish kerak. Bu, ayniqsa, kompressor bo’yash uchun ishlatilsa juda muhimdir. Aks holda, havo bilan birga undan suv tomchilari chiqib ketadi. Xavo bakida namlik yo'qligi korroziyadan ishonchli himoya qiladi. Zanglagan mayda zarrachalar filtrlovchi uskunalarni tezda to’ldirib qo’yadi, bu esa ish samaradorligiga katta ta’sir ko’rsatadi Kondensatsiya sezilarli darajada oshganda, tebranish paytida bak ichida xarakterli siqilish ovozi hosil bo'ladi.Kompressorning saqlanishiga salbiy ta'sir ko'rsatadigan yana bir muhim omil - bu qizib ketish. Piston dizayni mukammal emas, shuning uchun qurilma ishlayotganda kuchli ishqalanish hosil bo'ladi, bu esa qurilmaning ishlaydigan qismlarini isitadi. Kuchli qizib ketish juda muhim bo'lishi mumkin, shuning uchun siz tanaffuslar bilan ish joyini almashtirishingiz kerak. Membran va vintli konstruktsiyalar sovuqqa sezgir, shuning uchun ularni nol haroratda yoqmaslik yaxshiroqdir.
|
| |
Ilmiy - Sohaga oid ilmiy maqolalardan biriga taqriz yozish Ilmiy maqola. Taqriz, uning tuzilishi va xususiyatlari....

bo'ladi.
Musiqada tezis - to'liq satrning zarbli boshlang'ich qismi. Bu arzisga qarshi
- barning bir qismi
stresssiz.
Tezislar rejasi - ilmiy referatlar qanday yoziladi
Referat yozish har bir talaba uchun zarurdir. Ba'zan bu o'rta maktabda o'qitiladi, lekin ko'pincha
birinchi kurs talabalari janrning tuzilishini mustaqil ravishda o'rganishga majbur bo'lishadi.
Chalkashmaslik
uchun
tezis
rejangizga
rioya
qiling.
"Tezis" so'zi yunon tilidan olingan. tezis va "degan ma'noni
anglatadi
bayonot". Tilshunoslik,
falsafa,
tibbiyot
, musiqa, adabiyotda qo'llaniladi. Umumiy qabul qilingan ilmiy terminologiyada
quyidagicha
ta'rif
berilgan:
tezis
– tadqiqotning asosiy g'oyalarining xulosasi.
Tor ma'noda, tezislar ilmiy maqolaning qisqartirilgan versiyasi bo'lib, yanada hajmli ishning
mohiyatini
ixcham
shaklda
etkazadi.
Ushbu janr ilmiy konferentsiyalarda, sizning ishingizning asosiy qoidalarini iloji boricha
ixcham
tarzda shakllantirish
, tadqiqot natijalari va istiqbollarini ta'kidlash zarur bo'lganda talab etiladi.
Falsafada tezis qisqacha tuzilgan bayon sifatida tushuniladi.Ilmiy
gipoteza ilgari surilgandan
so'ng, buni qo'llab-quvvatlovchi bir nechta dalillar keltiriladi, ular o'z navbatida misollarga ega
bo'lishi mumkin va bo'lishi kerak. Falsafiy traktatda tezisni topganingizda, ushbu kontseptsiyada
butun
asarga
turtki
bergan
bayonot
tasvirlanganini
unutmang.
Tezislar rejasi - bu maqola yoki ma'ruzaning asosiy muhim tarkibiy qismlarining qisqa ro'yxati.
Ilmiy
matn uchun
Membranali - Mavzu: Pnevmatik yuritma va uning struktura sxemasi. Reja: Pnevmatikahaqida tushuncha

|
Mavzu: Pnevmatik yuritma va uning struktura sxemasi. Reja: Pnevmatikahaqida tushuncha
|
bet | 3/5 | Sana | 19.01.2024 | Hajmi | 0,59 Mb. | | #141533 |
Bog'liq Mavzu Pnevmatik yuritma va uning struktura sxemasi. Reja PnevmMembranali
Membranali kompressor, dastlabki ikki turdan farqli o'laroq, sanoat korxonalarida turli xil gazlar bilan ishlashda ishlatiladi. Kundalik hayotda bunday dizaynni sovutish moslamalarida va mini-havo cho'tkalarida topish mumkin. Sotuvda juda kamdan-kam hollarda ushbu turdagi oddiy uy zaryadlovchi qurilmalarini ko'rishingiz mumkin. Ularning harakatlar printsipi shundan iboratki, dvigatelning tebranish harakati natijasida gazlarni siqib chiqaradigan va dekompressiyalashadigan, egiluvchan membranalar chayqalib, ularning yuqori bosim ostida uzatilishini ta'minlaydi. Ushbu dizayn juda muvaffaqiyatli. Bu bir qator afzalliklarga ega:
Ixcham o'lcham.
Yuqori bosimni yaratish.
Mexanik qattiq moddalar aralashmasini qo’shmaslik.
Texnik xizmat soddaligi
Gaz isini oldini olish uchun mustahkam korpus.
Ushbu afzalliklarga qaramay, ushbu tur, garchi murakkab va qimmat bo'lmasa-da, membranani vaqti-vaqti bilan almashtirishni talab qiladi, bu esa moslashuvchanlikni yo'qotadi, ayniqsa agressiv gazlar bilan ishlaganda. Shuni ham ta'kidlash kerakki, sanoat mashinalari nisbatan kichik o'lchamlarga ega bo'lsa ham, ularning tanasi qalin devorli po'latdan yasalgan bo'lib, bu jihozlarning og'irligiga sezilarli ta'sir qiladi.
Maqsadga ko’ra compressor turlari
Kompressorlar nafaqat harakatlar printsipi, balki maqsadga muvofiqligi bilan ham farqlanadi. Ushbu mezonga ko'ra ular quyidagi turlarga bo'linadi.
Gazli toza gazlarni va ularning aralashmalarini quyish uchun ishlatiladi. Ular ballonlarni kislorod, vodorod va boshqa moddalar bilan to'ldirish uchun gaz quyish shoxobchalarida o'rnatiladi. Ular havo bilan ishlash uchun mo'ljallanmagan va ba'zi bir portlovchi gazlar bilan ishlashda xavfli bo'lishi mumkin bo'lgan elektr uchqunining paydo bo'lishiga to'sqinlik qiluvchi maxsus dizaynga ega.
Havo kompressori eng keng tarqalgan. Buni avtomobillarni ta'mirlash ustaxonalarida va shinomontajda topish mumkin. Bu avtomobil g'ildiraklarini xavo bilan ta'minlaydigan, shuningdek, rasmlarni bo'yash uchun ishlatiladigan purkagichga siqilgan havoni etkazib beradigan uskuna. Quruvchilar va avtomexaniklar tomonidan ishlatiladigan pnevmatik vositalar havo zaryadlovchisidan ishlaydi.
Aylanma kompressorlar tor maqsadga mo'ljallangan turli xil bo'lib, ularning asosiy vazifasi havo yoki gazni yopiq kontur bo’yicha uzluksiz ta'minlashdir. Bunday qurilmada xavo baki yo'q. Ko'pincha, bunday qurilmalar sovutish uskunalarida freon yoki boshqa sovutish moslamasini aylantirish uchun ishlatiladi. Ko'pincha ushbu maqsadlar uchun membran dizayni qo'llaniladi.
|
| |
Tuzulishi va tarkibiy qismlari - Mavzu: Pnevmatik yuritma va uning struktura sxemasi. Reja: Pnevmatikahaqida tushuncha

|
Mavzu: Pnevmatik yuritma va uning struktura sxemasi. Reja: Pnevmatikahaqida tushuncha
|
bet | 2/5 | Sana | 19.01.2024 | Hajmi | 0,59 Mb. | | #141533 |
Bog'liq Mavzu Pnevmatik yuritma va uning struktura sxemasi. Reja PnevmTuzulishi va tarkibiy qismlari:
Kompressor - bu avtomatik rejimda ishlaydigan havo pompasi. Havoni yoki gazni haddan tashqari bosim bilan ta'minlaydi. Qurilma elektr motoridan yoki ichki yonish dvigatelidan ishlashi mumkin. Superchargerning dizayni ko'pincha nafaqat nasosni, balki nasos bosimi uchun maxsus metall qabul qiluvchini ham o'z ichiga oladi.
Printsipiga ko'ra qurilma quyidagicha bo'lishi mumkin:
Vintli
Pistonli(Porshen)
Membranali
Shuningdek, havoni pompalaydigan yana bir nechta texnologik turlar mavjud, ammo ular ishlab chiqarishning yuqori narxi yoki past samaradorlik tufayli kamdan-kam hollarda qo'llaniladi.
Vintli
Vint - bu sanoat ob'ektlarida ishlatiladigan qimmat tuzilma. Go'sht maydalagich vintining printsipi bo'yicha havo yoki boshqa gazni tortib oladigan maxsus vintga asoslanadi. Havoni yanada samarali olish uchun u puflagich ichidagi moy bilan aralashtiriladi. Olingan aralashma bosim ostida etkazib beriladi, shundan so'ng u filtrlanadi va tozalangan havo uskunaga beriladi. Kimyoviy va farmakologik sohalarda, shuningdek, mikropartikullarsiz toza havo muhim bo'lgan stomatologik klinikalarda ishlatiladigan q immat yog'li tuzilmalar mavjud.
Vintli konstruktsiyasi juda ishonchli, ammo buzilish bo'lsa, ta'mirlash xarajatlari jihozning o'zi narxining yarmiga yetishi mumkin. Qurilma bunday kamchilikka ega bo'lsa-da, ammo uning afzalliklari juda katta:
Kam shovqin.
Minimal issiqlik.
Samaradorlik deyarli 98% ga yetadi.
Kam quvvat sarfi.
Pistonli(Porshen)
Piston dizayni yanada arzonroq, shuning uchun aksariyat kompressorlar aniq uning printsipi bo'yicha ishlab chiqariladi. Bu dvigatel bo'lib, porshen aylanganda, oqimni siqish xonasiga singdiradi va keyinchalik kontaktlarning zanglashiga olib boradi. Qabul qilish joyida joylashgan maxsus valf havo kirishni kirish orqali oldini oladi. Pistonli qurilmalar kamroq ishonchli, ammo sotib olish va ularga xizmat ko'rsatish qimmat emas.
Agar biz pistonli dizaynini vintli bilan solishtirsak, u har jihatdan yo'qotadi, hajmi va narxi bundan mustasno. Shuni ta'kidlash kerakki, bu ikki tur orasidagi narx farqi shunchalik kattaki, piston varianti uning kamchiliklariga qaramay tanlanadi:
Shovqin darajasi yuqori.
Kam samaradorlik.
Doimiy qizib ketish.
Ish joyida tebranish.
Tez-tez uzilishlar.
|
| |
Kasbiy faoliyat psixologiyasi fanidan test savollari Psixologiya nimani о‘rganadi?

Kasbiy faoliyat psixologiyasi fanidan test savollari Psixologiya nimani о‘rganadi?
Download
276,11 Kb.
Matnni ko'rish
bet
1/31
Sana
30.12.2023
Hajmi
276,11 Kb.
#129185
Download
276,11 Kb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Kasbiy faoliyat psixologiyasi fanidan test savollari Psixologiya nimani о‘rganadi?
Download
276,11 Kb.
Matnni ko'rish
Qobiliyat nima? - Kasbiy faoliyat psixologiyasi fanidan test savollari Psixologiya nimani о‘rganadi?

|
Kasbiy faoliyat psixologiyasi fanidan test savollari Psixologiya nimani о‘rganadi?Bog'liq Kasbiy faoliyat psixologiyasi fanidan test savollari Psixologiya21. Qobiliyat nima?
A) Qobiliyat –insonning mehnatga bо‘lgan qiziqishi va intilishidir;
B)Qobiliyat- shaxsning о‘qish va mehnatga nisbatan xoxish-irodasi.
S) Qobiliyat – kishining muayyan faoliyatga bо‘lgan layoqatidir;
D) Qobiliyat –insonning aqliy va jismoniy kamolotga erishishi uchun intilishidir;
22. Psixologiyaning asosiy prinsiplari keltirilgan qatorni ko'rsating.
A) determinizm, ong va faoliyat birligi, psixikaning faoliyatda rivojlanish prinsipi;
B) xotira va xayol birligi, psixikaning taraqqiyot mahsuli, ong va faoliyat birligi, shaxs va
taraqqiyot mahsuli;
S) emosiya va shaxs xarakterining ustuvorligi, determinizm, adabtasiya va moslashuvchanlik;
D) Organizmning, sezgi a‘zolarimizning atrof-muhit sharoitlariga moslashishi, ko‘nikishi
prinsipi.
23.
Axloqiy hislarning yetishmasligi, oila a'zolari bilan noto'g'ri muloqot, ishyoqmaslik, bo'sh
vaqtni to'g'ri taqsimlamaslik, o'qishdagi nuqsonlar va boshqa salbiy holatlar kimlarda
ko'proq uchraydi?
A) inson shaxsining akmeologik taraqqiyot bosqichida;
B) tarbiyasi qiyin bolalar psixologiyasida;
S) o'spirin bolalar psixologiyasi va tarbiyasida;
D) bolalik davriga xos tushunchadir.
24.
Nima sababdan tarbiyasi qiyin o'smirlarning birinchi guruhi orsizlar yoki subutsizlar
deyiladi?
A) bu guruhga mansub tarbiyasi qiyin o'smirlar yaxshi va yomonni tushunadilar, biroq mustaqil
e'tiqodga, barqaror yuksak his – tuyg'uga ega emasliklari bilan ajralib turadi;
B)
Bular o'z xatolarini bilib turib qonun va qoidalarni buzadilar, noma'qul ishlarni qiladilar.
O'zlarining gunohkor ekanliklarini tan olmaydilar. Ular betga chopar, o'jar bo'ladilar
;
S)
Ular shaxsiy talablari va ehtiyojlarni qondirish uchun har qanday nojo'ya xatti – harakatdan
qaytmaydilar, hamisha odamlarga yaxshilik qilishni orzulaydilar
;
D)
O'zlarining xohishlarini ta'qiqlangan usullar bilan amalga oshiradilar, so'ng qilmishlariga afsus –
nadomat chekadilar, ruhan eziladilar. Lekin mazkur kamchiliklarni tez unutadilar.
|
| |
Shaxsni o`z-o`ziga qanday munosabatda bo`lishidan guvohlik beradigan xarakter

S) Sezgirlik, samimiylik, pismiklik
D) Qat‘iyatlik, tashabbuskorlik, mehnatsevarlik, o‘z-o’ziga ishonchi.
167. Aytingchi, inson qaysi faoliyat turidan zerikmaydi va charchamaydi, toliqmaydi?
A) muloqotdan, ayniqsa uning norasmiy turidan
B) o'yin faoliyatidan, ayniqsa juda qiziqarli o'yinlardan
S) kulishdan
D) o'qish faoliyatidan.
168. Psixik faoliyatning shaxs uchun ahamiyatga ega bo'lgan ob'ektga yo'naltirilishi va
to'planishi…
A) xotira
B) diqqat
S) tafakkur
D) xayol.
169. Kasbiy saralash deganda nimani tushunasiz?
A) Kasbiy saralash - o'quvchilarni bilim, ko'nikma va
malakalar bilan qurollantirish,
axloqiy
malaka va ko'nikmalarini, ehtiyoj va intilishlarini tarkib toptirishdan iborat.
Б) Kasbiy saralash yosh avlodni jamiyatimizda qabul qilingan odob-axloq qoidalariga mos
keladigan e'tiqodini, axloqiy malaka va ko'nikmalarini, ehtiyoj va intilishlarini tarkib toptirishdan
iborat
S) Kasbiy saralash – muayyan kasbni muvaffaqiyatli
ravishda egallab, o'z oldiga qo'ygan
fuqarolik (xususiy) burchini yuqori saviyada ado eta biladigan shaxslarni
ajrata olishdan iborat
jarayondir
D) kasbga yo'llashning mohiyatini inson ongiga chuqurroq singdirish uchun, shaxsning ishtiyoqi
va qobiliyatlariga mos kasb – hunar (ixtisos) tanlashi uchun muhim ob'ektiv va sub'ektiv shart –
sharoit yaratish jarayonidir.
170. Kasbiy maslahat deganda nimani tushunasiz?
A) Kasbiy maslahat - o'quvchilarni bilim, ko'nikma va malakalar bilan qurollantirish, axloqiy
malaka va ko'nikmalarini, ehtiyoj va intilishlarini tarkib toptirishdan iborat.
B) Kasbiy maslahat - kishilarning narsa va hodisalarga bo‘lgan
munosabatlarida namoyon
bo’ladigan xis-tuyg’usining u yoki bu ijtimoiy qimmatga molik maqsadlarga erishishga
asoslangan shaxsiy fazilatidir
S) Kasbiy malahat – muayyan kasbni muvaffaqiyatli ravishda egallab, o'z oldiga qo'ygan
fuqarolik (xususiy) burchini yuqori saviyada ado eta biladigan shaxslarni ajrata olishdan iborat
jarayondir
D) Kasbiy maslahat - kasbga yo'llashning mohiyatini inson ongiga chuqurroq singdirish uchun,
shaxsning ishtiyoqi va qobiliyatlariga mos kasb – hunar (ixtisos) tanlashi uchun muhim ob'ektiv
va sub'ektiv shart – sharoit yaratish jarayonidir.
Tuzuvchi: katta o'qituvchi J.U.Shonazarov
Mavzu: Umurtqa va bo'g'imlar kasalliklarida davolovchi jismoniy tarbiya reja

|
Mavzu: Umurtqa va bo'g'imlar kasalliklarida davolovchi jismoniy tarbiya reja
|
bet | 1/3 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 21,88 Kb. | | #103298 |
Bog'liq Umurtqa va bo\'g\'imlar kasalliklarida davolovchi jismoniy tarbiya
MAVZU: Umurtqa va bo'g'imlar kasalliklarida davolovchi jismoniy tarbiya
REJA:
Daavolovchi jismoniy tarbiyasiga dieta va terapiya
Davolashda passiv harakatlar va massaj qo`llanilihi
Mashqlar kompleksi umummustaxkamlash mashqlari
Sog‘lom hayot loyihasi orqali bugungi kunda ko‘p uchrayotgan va oldini olish dolzarb bo‘lgan kasalliklar haqida ma'lumot berishda davom etadi.
Kuzda ba'zi kasalliklar qo‘zg‘alishidan xabardormiz. Havo-tomchi yo‘li bilan o‘tadigan yuqumli kasalliklardan tashqari, bo‘g‘im xastaliklari ham ayni shu davrda bosh ko‘taradi. Ular sirasiga bod, ya'ni, revmatizm, artrit, osteoartroz, bo‘g‘imlarning yemirilishiga olib keladigan yuqumli va tug‘ma kasalliklar kiradi. Bo‘g‘im kasalliklari 150 dan ortiq kasallikni o‘ziga qamrab olar ekan. Bugun sizga bo‘g‘im kasalliklarini aniqlash, davolash tashxislash va oldini olish bilan bog‘liq foydali ma'lumotlar berishni maqsad qilganmiz. Respublika ixtisoslashtirilgan terapiya va tibbiy reabilitatsiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi bosh ilmiy xodimi Akbar Abdullayev bizga bu kasallik haqida so‘zlab berdi.
“Revmatik kasalliklarni ichiga bo‘g‘im kasalliklari ham kiradi. Bo‘g‘im kasalliklari 150 ta kasallikni o‘ziga qamrab olgan. Odamlarni jarohatga va nogironlikka sabab bo‘luvchi kasalliklar juda ko‘pchilikni tashkil qiladi. Bular hammaga tanish revmatizm, artrit, osteoartrit, tizimli kasalliklar hisoblanadi. Bu kasallikar ichida eng ko‘p tarqalgani esa osteoartrit (osteoartroz)dir. Kasallik umumiy aholining deyarli 4 foizida uchraydi. Oldinlari bu kasallik yoshi kattalarda, ya'ni 60-70 yoshlilarda uchraydi, degan fikr bo‘lardi. Bugungi kunda bu kasallik yosharib, yoshlarda ham uchrayapti. Buning sabablari juda ko‘p, lekin aniq bir sababi haligacha aniqlanmagan.
Kasallik kelib chiqishiga modda almashinuvining o‘zgarishi, ko‘p yoki kamharakatlilik, tashqi muhit, nasliy moyillik kabi bir qator sabablarni aytib o‘tishimiz mumkin.
Bu kasallik mayda va yirik bo‘g‘imlarni ham shikastlaydi. Kasallikning oldi olinmasa, borib-borib bemorning ahvoli og‘irlashishiga va hayot tarzining buzilishiga olib keladi.
|
| |
Sezgi turlari keltirilgan qatorni ko'rsating ?

16. Sezgi turlari keltirilgan qatorni ko'rsating ? A) ko'rish sezgilari, eshitish, hid bilish, ta'm bilish, teri, kinestezik, muvozanat va
organik sezgilar
B) ektroseptiv, kontant, eshitish, anglash
S) ko'rish, proprioseptiv, distant sezgilar
D) interoseptiv, organik, kontant; eshitish sezgilar.
17. Adaptasiya nima? A) shaxsning tashqi ta'sirlar natijasiga o'z chidamliligini namoyon etishi va
psixologik hodislarga ta'sirchanligining oshish darajasiga aytiladi.
B) Organizmning, sezgi a'zolarimizning atrof-muhit sharoitlariga moslashishi,
ko'nikishidir
S) qarongilikda sezish
D) Odamning emosiya natijasida hayratlanish jarayonidir.
18. Diqqat deb nimaga aytiladi ? A) diqqat deb psixik faoliyatning yo’naltirilishiga aytiladi;
B) diqqat deb ongimizni о‘zimiz uchun ahamiyatli bо‘lgan ob‘ektga yо‘naltirishga
va shu ob‘ekt ustida tо‘plashga aytiladi;
S) diqqat deb psixik faoliyatni tanlash, yo’naltirish, qo’llab-quvvatlash va yigishga
aytiladi;
D) diqqat deb kishining butun e‘tiborini bir joyga to’plab, xotira sezgilarini ishga
tushirgan holda e'tiborli, diqqatli bo'lishga aytiladi.
19. E'tiqod bu.... А) Bilimlarn
i amalda bir necha bor qo'llanilishi orqali sodir bo'ladigan, fikrlarning teran
ma'noda asoslanishiga aytiladi;
B) Mehnat qilish jarayonida hosil bo'lgan ko'nikmalar natijasi hisoblanadi;
S) e'tiqod - shaxsni o'z qarashlariga, prinsiplariga, dunyoqarashiga muvofiq tarzda qarorga
kelishga undaydigan muhim motivlar tizimidir.
D) Insonni uzoq yillar davomida o'zlashtira olgan bilimlar majmuasiga asoslangan holda shaxsiy
fikrlarga yondoshish jarayoni - e'tiqod deyiladi.
20. Dunyoqarash nima? A) dunyoqarash - pedagogik faoliyat jarayonidagi maqsadga intilish yo'li, irodaviy sifatlarni
shakllantirish omillarini angalatadi;
B) dunyoqarash - tartibga solingan, yaxlit ongli tizimga aylantirilgan bilim, tasavvurlar va
g'oyalar majmui bo'lib, u shaxsni ma'lum bir qolipda, o'z shaxsiy qiyofasiga ega tarzda jamiyatda
munosib o'rin egallashga chorlaydi;
S) dunyoqarash - narsa va hodisalarning bevosita idrok qilish mumkin bo'lmagan xususiyatlari,
o'zaro munosabatlari, qonuniyatlari haqidagi mavhum tushunchalar asosida fikrlash turi. Bunda
mavhum tushunchalar hosil qilinadi;
D) dunyoqarash - pedagogik jarayonda sodir bo‘ladigan muomala odobida muallimning axloqiy
madaniyati, tarbiyalanganlik darajasi aks etishidir
.
Xotira qanday jarayonlarga ega? - Kasbiy faoliyat psixologiyasi fanidan test savollari Psixologiya nimani о‘rganadi?

S) 15 yoshdan 18 yoshgacha;
D) 11 yoshdan 15 yoshgacha;
27. Shaxs shakllanishi va rivojlanishiga qaysi omillar qo’proq ta‘sir etadi?
A) irsiyat, oila;
B) ijtimoiy muhit, oila, tarbiya, rivojlanish va shakllanish aloqadorligi;
S) atrof-muhit, jamoatchiliq;
D) irsiyat, ijtimoiy muhit, ta‘lim-tarbiya, shaxs mustaqilligi va faolligi.
28. «Tafakkur» nima ?
A) tafakkur - ijtimoiy borliq, ong bilan chambarchas bogliq, analiz va sintiz jarayonining yo’qolishi;
B) tafakkur - narsa va hodisalarning
umumiy xususiyatlarini, ular о‘rtasida mavjud bо‘lgan
bog’lanishlar va munosabatlarni bilish jarayonidir;
S) tafakkur - borliqni rial sharoitda o’rganish, taxlil qilish va esda saqlash;
D)
tafakkur - ijtimoiy sababiy,
nutq bilan chambarchas bogliq, muhim
bir yangilik qidirish va
ochishga bo'lgan intilish jarayondir.
29. Tafakkurning shakliga ko’ra qanday turlari mavjud ?
A) ko’rgazmali-harakat, ko’rgazmali-tasviriy, ilmiy;
B) ko’rgazmali-harakat, ko’rgazmali-obrazli, mavhum (nazariy) tafakkur;
S) ko’rgazmali-obrazli, tizimli mavhum (nazariy) tafakkur, xissiy irodaviy;
D) ko’rgazmali-harakat, xissiy-irodaviy, emotsional.
30. Tafakkurning qanday operatsiyalari mavjud ?
A) analiz, tushuncha, sintez, hukm;
B)sintez, taqqoslash, xulosa, umumiy, modellashtirish, qiyoslash, produktiv, isbotlash;
S) analiz va sintez, taqqoslash, konkretlashtirish, umumlashtirish, sistemaga solish;
D) kо‘z oldiga keltirish, qaror, analiz, sistemaga solish.