nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Korxonaning (sexning) ishlab chiqarish dasturi

|
Korxonaning (sexning) ishlab chiqarish dasturi
|
bet | 6/17 | Sana | 19.02.2024 | Hajmi | 0,62 Mb. | | #158564 |
Bog'liq 2023 BETON Kurs ishi1.5. Korxonaning (sexning) ishlab chiqarish dasturi
Sexning qabul qilingan ish rejimiga asosan buyumlar va yarim tayyor mahsulotlar uchun ishlab chiqarish dasturini aniqlaymiz. Bunda buyumlarni ishlab chiqarish texnologik jarayonida sodir bo‘lishi mumkin bo‘lgan sifatsiz mahsulot va ularning kamayishi e’tiborga olinishi shart.
Ularning miqdori quyidagicha qabul qilinadi:
-beton va temir-beton buyumlari korxonalari uchun beton qorishmasi bo‘yicha -0,5%, buyumlar bo‘yicha-1,0%.
Sifati buzilgan mahsulotlar asosidagi yo‘qolishlarni e’tiborga olish, korxonaning (sexning) unumdorligini berilgan topshiriq asosida aniq bajarish imkonini beradi. Umumiy yo‘qolishlar alohida sifatsiz mahsulotlar va yo‘qolishlarning yig‘indisiga teng bo‘ladi. Har bir texnologik chegara (buyum) uchun unumdorlik quyidagi formula asosida hisoblanadi:
beton xajmi V= P· ∕ ( 1- ) (1.3)
buyumlar soni N= P:V1 ∕ ( 1- ) (1.4)
Bu erda P-korxonaning (sexning) yillik unumdorligi, m3; B-ishlab chiqarishning kamayishi, % (sifatsiz mahsulotlar); V1 – buyum betonining hajmi, m3.
To‘ldiruvchilarni saqlash omboridagi ehtiyoj ashyolar miqdori avtomobil transporti bilan tashib keltirilganda 4...6 hisobiy ish sutkasiga, temir-yo‘l transporti bilan tashilganda esa 6...9 hisobiy ish sutkasiga sarflashga etishi kerak. Sementning ombordagi ehtiyoj miqdori 6...9, po‘lat armaturaning ehtiyoj miqdori 18...26 hisobiy ish sutkasiga sarflashga etishi kerak.
Topshiriqda berilgan unumdorlik bo‘yicha sexda ishlab chiqariladigan buyumlar soni va beton sarfini hisoblaymiz:
-betonning yillik sarfi (markasi PD-2x2,25x20 bo‘lgan yo’l plitasi uchun), yukoridagi (1.3) formulaga asosan:
V= 18000·∕ (1- )=18090m3
-buyumlar soni esa (1.4) formulaga asosan:
N=18000:0,9/( )=20202 dona
Qolgan buyumlar uchun xam ularning yillik beton sarfi va soni yukoridagidek aniqlanadi. Hisoblashlar natijalari jadval 1.4 da keltirilgan.
Sexning (korxonaning) ishlab chiqarish unumdorligi
Jadval 1.4
№
|
Buyumning xili va markasi
|
Aniq-langan miqdor
|
O‘lchov birligi
|
Braklar
|
Unumdorlik
|
Yil-lik
|
Kun-lik
|
Sme-nalik
|
Soatlik
|
1
|
Kovakli plita PP-1,5x6,4
|
beton
buyum
|
m3
dona
|
0,5
1,0
|
18090
20202
|
69
77
|
34,5
38,5
|
4,31
4,81
|
Eslatma: Jadvalning qolgan grafalari bir yillik qiymatlarni 262 kunga, 2 smena va 8 soatga bo‘lib topiladi.
|
|
| |
Asosiy va qo’shimcha adabiyotlar hamda axborot manbaalari

|
Asosiy va qo’shimcha adabiyotlar hamda axborot manbaalari
|
bet | 17/17 | Sana | 19.02.2024 | Hajmi | 0,62 Mb. | | #158564 |
Bog'liq 2023 BETON Kurs ishiAsosiy va qo’shimcha adabiyotlar hamda axborot manbaalari
Asosiy adabiyotlar
1.A.MVNeville, Properties of concrete. 5 ^edition. TA439.N482011.
2.Akramov X.A., Nuritdinov X.H, Beton va temir-beton buyumlari ishlab chikarish texnologiyasi. Darslik. T.: 2011.
3.Akramov X.A., Nuritdinov X.N Beton va temir-beton buyumlari ishlab chikarish texnologiyasi. O’quv qullanma. I va II qism. T.: Arxitektura, qurilish innovatsiya va integratsiya markazi. 2012.
4.Akramov X.A., Nuritdinov X.N. Beton va temir-beton buyumlari ishlab chikarish texnologiyasi. O’quv qullanma. (lotin imdosida), . I va II qism.. T.: Arxitektura, qurilish innovatsiya va integratsiya markazi. 2012.
5.Askarov B.A. Novыye legkiye betonы i konstruksii na ix osnove. Darslik, T.: Fan. 1995.
Qo’shimcha alibiyotlar
1.Mirziyoyev Sh.M. Buyuk kelajagimnzni mard va oliyjanob xalыimnz bilan birga kuramiz. T. “Uzbekiston”. 2016 y.
2.Bajenov Yu.M. Texnologiya betonnыx i jelezobetonnыx izdeliy. M.: Stroyizdat. 1987.
3.KM K 3.03.04-98. yig’ma temir-beton konstruksiya va buyumlarni ishlab chikarish.
4.Uz. RST 7473-94. Smesi betonnыye.
5.Uz. RST 679-96. Betonы. Pravila podbora sostava
Internet saytlari
1.http://wwvv.referat.tiz/
2.hlt.P..;//gb-stroy.it z/sushhnost- zhelezobetona^-prcdnaprvazliennyi.- / lielezobeton-ego-sushiinost- i .htm i
3.http://www.bibiiotekar.tiz/spravochnik-104-strovmaterialv/2.htm
|
| |
Korxonaning ish rejimini asoslash

|
Korxonaning ish rejimini asoslash
|
bet | 4/17 | Sana | 19.02.2024 | Hajmi | 0,62 Mb. | | #158564 |
Bog'liq 2023 BETON Kurs ishi1.3. Korxonaning ish rejimini asoslash
1992 yil 8 dekabrda qabul qilingan O‘zbekiston Respublikasi qomusiga asosan ishchi va xizmatchilarning haftalik ish vaqti 41 soatdan oshmasligi kerak. Ishchi va xizmatchilar uchun kechasi ishlash vaqti qisqartirilgan. SHu bilan birga haftada dam olish kunlari va maosh to‘lanadigan mehnat ta’tili joriy qilingan.
Korxonadagi texnologik jarayonlarni va ishchilar sonini to‘g‘ri hisoblash uchun sexning ish rejimini tanlash kerak. Sexning ish rejimi yillik ish sutkalar soni va sutkalik smena soni bilan tavsiflanadi (belgilanadi). Yig‘ma beton va temirbeton buyumlari va qurilmalari ishlab chiqaruvchi korxonalar, zavod va kombinatlarda ish sutkalari quyidagicha qabul qilinadi:
-hisobiy yillik ish sutkasi – 262;
-temir yo‘l transporti bilan xom ashyo va mahsulotlarni tashish – 365;
-sutkalik ish smena soni (issiqlik bilan ishlov berilmaydigan bo‘lsa)–2;
- issiqlik bilan ishlov beriladigan bo‘lsa – 3;
Xom ashyo va tayyor mahsulotlarni qabul qilish va jo‘natish jarayonidagi sutkalik smena soni;
- temir yo‘l transporti bilan – 3;
- avtomobil transporti bilan – 2;
Asosiy texnologik uskuna va jihozlar uchun ishlab chiqarishning agregat potok, konveyer, kasseta va stend usullar qo‘llanilganda yillik ish fondi vaqti quyidagicha hisoblanadi:
S=Kf·Nn (1.1)
Bu erda Kf-texnologik uskunalardan foydalanish koeffitsienti, Kf=0,94.
Nn-bir yillik ish kunlari, soni, Nn=262;
Loyihalanayotgan korxonaning ish haftasi besh kunlik bo‘lsin. Unda ikki smenadagi ish soatlari 16 s va uch smenadagi ish soatlari 23 s bo‘ladi. Aniqlangan ish rejimlari bo‘yicha ma’lumotlarni jadval 1.2. ga kiritamiz.
Korxonaning ish rejimi
Jadval 1.2
№
|
Asosiy sexlar
|
Bir yildagi kunlar soni
|
Sutkadagi smenalar soni
|
Smenadagi ish soatlari
|
Yillik fond ish vaqti, soat
|
Koeffitsient, Kf
|
Hisobiy yillik fond ish vaqti, soat
|
1
|
Beton qorish sexi
|
262
|
2
|
8+8
|
16x262=4192
|
0,943
|
4192x0,94=3950
|
2
|
Armatura sexi
|
262
|
2
|
8+8
|
4192
|
0,943
|
3950
|
3
|
Quyish sexi
|
262
|
2
|
8+8
|
4192
|
0,943
|
3950
|
4
|
Issiqlik bilan ishlov berish kame-rasi
|
262
|
3
|
23
|
6026
|
0,943
|
5680
|
|
| |
Buyumning tavsifini aniqlash

|
Buyumning tavsifini aniqlash
|
bet | 3/17 | Sana | 19.02.2024 | Hajmi | 0,62 Mb. | | #158564 |
Bog'liq 2023 BETON Kurs ishi1.2. Buyumning tavsifini aniqlash
Buyumning tavsifini aniqlashda asosan shu buyum yoki mahsulot uchun normativ hujjatlar va Davlat standartlari (DAST) ruxsat etadigan tavsiyalar kiritiladi.
Bosqich loyihasini (yoki diplom loyixasini) bajarish uchun quyidagilar berilgan: unumdorliklari yiliga 18 ming m3 dan bo‘lgan, o‘lchamli PD-2x2,25x20 bo‘lgan yo’l plitasi ishlab chiqarish sexining (korxonaning) texnologik jarayonini loyihalash. Buyumning sinfi V30 bo‘lgan betondan tayyorlanadi. Buyum agregat-potok usulida ishlab chiqariladi.
Qarayotgan misolimizdagi buyumlar uchun sarf bo‘ladigan beton va armatura miqdorini hisoblaymiz. Hisoblashlar qulay bo‘lishi uchun jadval shaklida bajariladi (jadval 1.1).
Buyumning tavsifi va unga ishlatiladigan materiallar sarfi
Jadval 1.1
№
|
Markasi
|
O‘lchamlari, mm
|
Beton sarfi, m3
|
Armatura sarfi, kg
|
Armatura-ning solish-tirma sarfi, kg/m3
|
uzunligi
|
eni
|
bo‘yi
|
oddiy
|
Zo‘riqti-rilgan
|
jami
|
1
|
PD-2x2,25x20
|
2000
|
2250
|
200
|
0,9
|
19,0
|
-
|
19,0
|
21,1
|
|
| |
Müəyyən inteqral - Mühazirəçi : R. F. D. dosent Orucova Rəna Üzeyir qızı Ədəbiyyat

1. Müəyyən inteqral.
2. Müəyyən inteqralın əsas xassələri.
3. Müəyyən inteqralda dəyişəni əvəzetmə və hissə-hissə
inteqrallama.
4. Müəyyən inteqralın təqribi hesablanması.
1. Müəyyən inteqral
►Tutaq ki, parçasında kəsilməz funksiyası verilmişdir. Bu parçanı bölgü nöqtələri ilə n ixti-yari hissələrə bölək, belə ki,
, , … ,
işarələrini qəbul edək. parçalarının hər birində bir nöqtəsi götürək () və aşağıdakı cəmi düzəldək
(1)
Bu cəmi -nin xüsusi parçalara verilmiş bölgüsunə və aralıq nöqtələrinin verilmiş seçiminə uyğun olan parçasında funksiyası üçün inteqral cəmi adlandıracıq.
olduqda inteqral cəminin həndəsi mənası aydındır: o oturacaqları və hündürlükləri olan düzbucaqların sahələri cəminə bərabərdir (şəkil 1).
İndi, , , …, parçaları içərisində ən böyük olanının uzunluğunu
ilə işarə edək.
Tərif. Əgər şərtində (1) inteqral cəminin sonlu I limiti varsa, onda bu limit funksiyasının parçasında müəyyən inteqralı adlanır və aşağıdakı kimi işarə edilir
(2)
Bu halda funksiyasına parçasında inteqrallanan funksiya deyilir. – inteqralaltı funksiya, a və b ədədləri uyğun olaraq inteqralın aşağı və yuxarı sərhədləri, x isə inteqrallama dəyişəni adlanır.
olduqda inteqralı ədədi qiymətcə əyrixətli trapesiya adlanan fiqurun sahəsinə bərabər olur. Əyrixətli trapesiya (şəkil 2) yuxarıdan funksiyasının qrafiki, aşağıdan OX oxu və yanlardan x=a, x=b düz xətləri ilə hüdudlanan fiqura deyilir.
Teorem. Əgər funksiyası parçasında kəsilməzdirsə, onda həmin parçada inteqrallanandır.
2. Müəyyən inteqralın əsas xassələri
1. Müəyyən inteqral yalnız funksiyasının şəklindən və inteqralın sərhədlərindən asılı olur, inteqrallama dəyişənindən isə asılı olmur. Ona görə də inteqrallama dəyişənini istənilən hərflə işarə etmək olar:
.
2. Əgər yuxarı və aşağı sərhədlər üst-üstə düşərsə, onda inteqral sıfra bərabərdir:
.
3. Yuxarı və aşağı sərhədlərin yerini dəyişəndə inteqral öz qiymətini əksinə dəyişər
.
4. a, b, c ədədlərinin neçə olmalarından asılı olmayaraq aşağıdakı bərabərlik doğrudur
.
5. Sabit vuruğu müəyyən inteqral işarəsi xaricinə çıxarmaq olar, yəni olduqda
.
6. Bir neçə funksiyanın cəbri cəminin müəyyən inteqralı toplananların inteqrallarının cəbri cəminə bərabərdir
.
7. Əgər parçasınında olarsa, onda
.
8. parçasında olarsa, onda
.
9. parçasında təyin olunmuş funksiyası üçün aşağıdakı bərabərlik doğrudur:
.
10. Əgər m və M ədədləri funksiyasının parçasında ən böyük və ən kiçik qiymətləri və olarsa, onda
.
|
TEXNOLOGIK LINIYALARNI LOYIHALASH

|
TEXNOLOGIK LINIYALARNI LOYIHALASH
|
bet | 7/17 | Sana | 19.02.2024 | Hajmi | 0,62 Mb. | | #158564 |
Bog'liq 2023 BETON Kurs ishi2. TEXNOLOGIK LINIYALARNI LOYIHALASH
2.1. Texnologik liniyalarni hisoblash uchun umumiy ko‘rsatmalar va ularning ravoqlarda joylanishi
Sexda ishlab chiqariladigan buyum (korxonada ishlab chiqariladigan buyumlar) uchun quyidagi asosiy texnologik hisoblashlar amalga oshiriladi:
-buyumning xiliga va sexning (korxonaning) berilgan ishlab chiqarish unumdorligi asosida texnologik liniyalar sonini hisoblash;
-buyumlarga issiqlik bilan ishlov berish uchun issiqlik kameralari yoki avtoklavlarning asosiy tavsiflarini aniqlash (soni, o‘lchamlari va x.k);
-har bir texnologik liniya uchun jihozlar (mashina va agregatlar) sonini aniqlash;
-ravoqlardagi texnologik tizimlar ishlarining bajarilishini tashkillashtirish;
-liniyalardagi mashina va mexanizmlardan eng unumli foydalanishni yo‘lga quyish (texnologik tizimlarning bajarilishi siklogrammalari va x.k);
-buyumlarni ta’mirlash, texnik nazorat qilish va omborga jo‘natish jarayonini ratsional tashkillashtirish.
Asosiy texnologik jihozlar quyish sexga joylashtiriladi. Ishlab chiqarish liniyalari esa eni 18, 24, 36m, uzunligi 54÷144m bo‘lgan tipovoy ishlab chiqarish binosi ravoqlarga mos kelishi kerak. Sexning kran osti yo‘ligacha bo‘lgan balandligi 8,05 m, ustunlar orasidagi masofa chetki katorlar uchun 6 m va o‘rta katorlar uchun esa 12 m olinadi. [6].
Beton quyish sexida quyidagi postlar joylashadi: qoliplarni tayyorlash; betonni quyish; betonni zichlash; qoliplarni echish; ta’mirlash; sovutish; ushlab turish; buyumlarni qayta ta’mirlash, nazorat qilish va omborlarga jo‘natish postlari; issiqlik bilan qotirish kameralari, shuningdek armatura xom-ashyolar va komplektlovchi detallarni saqlovchi oraliq maydonchalar, qoliplarni sovutish maydoni va x.k.
Liniyaning texnologik jarayoni loyihalanganda asosiy e’tibor beton quyuvchi va uni zichlovchi uskuna va jihozlarga qaratilish kerak. Qolgan barcha postlar esa asosiy jarayonning ritm bo‘yicha ishlashini ta’minlab borish kerak.
|
| |
2. Matematik kutubxona funksiyalari

|
2. Matematik kutubxona funksiyalari
|
bet | 1/2 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 32,4 Kb. | | #115952 |
2.Matematik kutubxona funksiyalari
Standart kutubxonaning matematik funksiyalari ko'pgina amallarni bajarishga imkon beradi. Biz bu kutubxona misolida funksiyalar bilan ishlashni ko'rib chiqamiz. Masalan bizning dasturimizda quyidagi satr bor bo'lsin: double = k; int m = 123; k = sin(m); kompilyator uchbu satrni ko'rganida,standart kutubxonadan sin funksiyasini chaqiradi. Kirish qiymati sifatida m ni berdik. Javob, yani funksiyadan qaytgan qiymat k ga berildi.Funksiya agumentlari o'zgarmas sonlar (konstanta) o'zgaruvchilar, ifodalar va boshqa mos keluvchi qiymat qaytaradigan funksiyalar bo'lishi mumkin. Masalan:
int g = 49, k = 100;
cout << "4900 ning ildizi -> "<< sqrt( g * k );
Ekranda:
4900 ning ildizi -> 70;
Matematik funksiyalar aksariyat hollarda double tipidagi qiymat qaytarishadi.Kiruvchi argumentning tipi sifatida esa double ga keltirilishi mumkin bo'lgan tip beriladi. Bu funksiyalarni ishlatish uchun math.h (yangi ko'rinishda cmath)e'lon faylini include bilan asosiy dastur tanasiga kiritish kerak.Quyida matematik funksiya-lar kutubxonasining bazi bir a'zolarini beraylik. x va y o'zgaruvchilari double tipiga ega.
Funksiya Aniqlanishi Misol
ceil(x) x ni x dan katta yoki unga teng b-n ceil(12.6) = 13.0 eng kichik butun songacha yahlitlaydi ceil(-2.4) = -2.0 cos(x) x ning trigonometrik kosinusi (x radianda) cos(0.0) = 1.0
exp(x) e ning x chi darajasi (eskponetsial f-ya) exp(1.0) = 2.71828
exp(2.0) = 7.38906 fabs(x) x ning absolut qiymati x>0 => abs(x) = x
x=0 => abs(x) = 0.0
x<0 => abs(x) = -x floor(x) x ni x dan kichik bo'lgan eng katta floor(4.8) = 4.0 butun songacha yahlitlaydi floor(-15.9) = -16.0 fmod(x,y) x/y ning qoldig'ini kasr son tipida beradi fmod(7.3,1.7) = 0.5 log(x) x ning natural lagorifmi (e asosiga ko'ra) log(2.718282) = 1.0 log10(x) x ning 10 asosiga ko'ra lagorifmi log10(1000.0) = 3.0
pow(x,y) x ning y chi darajasini beradi pow(3,4) = 81.0 pow(16,0.25) = 2
sin(x) x ning trigonometrik sinusi (x radianda) sin(0.0) = 0.0 sqrt(x) x ning kvadrat ildizi sqrt(625.0) = 25.0 tan(x) x ning trigonometrik tangensi (x radianda) tan(0.0) = 0
0>
|
| |
1-ma’ruza. Kirish. Diskret tuzilmalar va ularga misollar. To‘plamlar. Qism to‘plamlar (4 soat). Reja

|
1-ma’ruza. Kirish. Diskret tuzilmalar va ularga misollar. To‘plamlar. Qism to‘plamlar (4 soat). Reja
|
bet | 1/15 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 419,73 Kb. | | #236875 |
Bog'liq 1. To'plamlar (2)
1-MA’RUZA. Kirish. Diskret tuzilmalar va ularga misollar. To‘plamlar. Qism to‘plamlar (4 soat).
REJA
Diskret tuzilmalar fani nimani o`rganadi. Algebraik tuzilmalar.
To’plamlar tushunchasi, to’plamlar elementlari.
To’plamga tegishlilik tushunchasi.
Universal to’plam.
Qism to‘plam, bo’sh to’plam, chekli(cheksiz) to’plamlar, xos to’plam.
To’plamlarning berilish usullari.
Kalit so’zlar: Diskret tuzilmalar, algebraik tuzilmalar, to’plamlar, to’plamlar elementlari, to’plamga tegishliligi, universal to’plam, bo’sh to’plam, chekli(cheksiz) to’plamlar, xos to’plam, to’plamlarning berilish usullari.
1.1 Diskret tuzilmalar fani nimani o`rganadi? Algebraik tuzilmalar.
Diskret tushunchasi “uzluksizlik” tushunchasiga teskari tushuncha hisoblanib, to`plamlar nazariyasi, diskret avtomatlar nazariyasi, matematik mantiq, graflar va zanjirlar nazariyasi, kombunatorika, halqa va maydonlar nazariyasi, algebraik sistemalar va algoritmlar nazariyasi kabi bir qancha bo`limlardan iborat bo`ladi.
Diskret tuzilma(matematika)ning elementar kirish qismini o’rganmay turib, informatika va dasturlashdan muvaffaqiyatga erishib bo’lmaydi. Bundan ko’rinadiki, diskret (tuzilma)matematika fani “Informatika va hisoblash texnikasi”, “Raqamli qurilmalar va ularning matematik asoslari”, “Elektrotexnika” kabi fanlar bilan chambar – chas bog’liqdir. Mazkur fanning fundamental tushunchalari – to’plamlar, munosabatlar, kombinatorika, mantiq hamda graflar qiziqarli misollar tarzida tushunarli bayon qilingan. Nazariy bilimlar oliy matematikaning bo’limlaridan xabari bo’lmagan kishilar uchun ham tushunarli tilda yozilgan.
Hozirgi kunda diskret tuzilmalarga(matematikaga) bo‘lgan qiziqish oshib bormoqda. Oliy o‘quv yurtlari majburiy dasturlariga to‘plamlar nazariyasi, kombinatorika elementlari, matematik mantiq, graflar nazariyasi kurslari kiritilmoqda. Zamonaviy kompyuter texnologiyalari mutaxassislari matematikaning ushbu bo‘limlari axborot texnik tizimlar uchun zarur matematik ta‘minot nazariyasini yaratishda asos bo‘lishini anglab yetishdi.
Ushbu fanda nafaqat matematik mantiqning asosiy fundamental tushunchalari to‘g‘risida nazariy bilimlar va ularga oid misollar keltirilgan bo‘lib, undan tashqari matematik mantiqning texnikada, dasturlash texnologiyasida uchraydigan masalalrda qo‘llanilishi, tadbiqlariga real misollar va ularni yechish uchun uslubiy ko‘rsatmalar keltirilgan. Undan tashqari matemarik mantiqning asosiy masalaridan bo‘lgan Bul ifodalarini soddalashtirishda eng amaliy usul bo‘lgan Karno kartalari va ularning qo‘ollanilishiga oid nazariy bilimlar, amaliy misollar keltirilgan.
|
| |
Nima uchun maqsadlar SMART mezonlari asosida ishlab chiqilishi kerak?

|
Nima uchun maqsadlar SMART mezonlari asosida ishlab chiqilishi kerak?
|
bet | 3/3 | Sana | 24.01.2024 | Hajmi | 20,91 Kb. | | #145123 |
Bog'liq 3dFOqhqnvaTYEyJVJP5xTa9b nBw-bNXNima uchun maqsadlar SMART mezonlari asosida ishlab chiqilishi kerak?
Bu har qanday korxona foyda uchun yaratilgani mailum. Biroq, bu egasining istagi emas, balki faqat biridan bir daromad olish istagi, firmaning strategik maqsadlari bo'lishi kerak. Bu o'z ichiga oladi:
Erishgandan yoki mahsulot uchun eng keng tarqatish sohasini saqlab, mahsulot sifatini yaxshilash.
Texnologik qo'llab-quvvatlash sohasida etakchi o'rnini olgan holda.
Moliyaviy, xomashyo va mehnat resurslaridan maksimal foydalanish.
Operatsiyalar rentabelligini oshirish.
Maksimal mumkin bandligini erishish.
Hayotimizda maqsad qo'yish va uga erishish katta o'rin tutadi. Maqsadni to'g'ri qo'ya bilmaslik oqibatida hayotingiz siz boshqara olmaydigan tartibsiz voqea- hodisalar ketma-ketligidan iborat bo'lib qolishi mumkin.
Insoniyat tarixidagi katta muvaffaqiyatlar o'z vaqtida to'g'ri rejalashtirilgan va erishilgan maqsadlar natijasi bo'lgan. Quyida sizga orzularingizga еtishishning zamonaviy, samarali, ilmiy o'rganilgan, bir so'z bilan aytganda: SMART usulini tanishtirib o'tamiz.
SMART – bu iglizcha akronim bo'lib, u maqsadni to'g'ri
Tushunib еtish va erishishga
Yordam beruvchi, o'ta samarali metod hisoblanadi. Maqsadingiz
SMART bo'lishi uchun, siz
Quyidagi meizonlarni
Shakllantirib, aniqlashtirib
Olishingiz kerak:
S- (Spesifis) aniq;
M – (Measurable) o'lchab bo'ladigan;
A – (Attainable) erishib bo'ladigan;
R – (Relevant) mos,bog'liq bo'lgan;
T – (Timely) muddatli;
SMART metodi bizga mailum chegarada chiqib ketmagan holatda maqsadga erishishda zarur bo'lgan bosqichlardan o'tib borishingizga yordam beradi. Shuningdek bu metod kerakli resurslar, erishayotgan natijalar va sarflanayotgan vaqt ustidan nazorat qilish imkoniyatini beradi. Yordam beradi. Shuningdek bu metod kerakli resurslar, erishayotgan natijalar va sarflanayotgan vaqt ustidan nazorat qilish imkoniyatini beradi.
|
| |
Mavzu: Kasb tanlashga yollash bo'limini o'qitishda interaktiv metodlarni qo'llash metodikasi Reja: Kirish

|
Mavzu: Kasb tanlashga yollash bo'limini o'qitishda interaktiv metodlarni qo'llash metodikasi Reja: Kirish
|
bet | 1/8 | Sana | 27.01.2024 | Hajmi | 1,01 Mb. | | #147158 |
Bog'liq Kasb tanlashga yollash bo\'limini o\'qitishda interaktiv metodlarni qo\'llash metodikasi kurs ishi
Mavzu: Kasb tanlashga yollash bo'limini o'qitishda interaktiv metodlarni qo'llash metodikasi
Reja:
Kirish
I.BOB. TEXNOLOGIK TA’LIMI O’QITISH METODIKASI, KASB TANLASHGA YOLLASH FANINING NAZARIY ASOSLARI
1.1. Texnologik ta’limi o’qitish metodikasi, kasb tanlashga yollash fanining maqsad va vazifalari
1.2. Texnologiya fanini o’qitishda interaktiv o’qitish metodlarining ahamiyati
II.BOB. TEXNOLOGIK TA’LIMI O’QITISH METODIKASI, KASB TANLASHGA YOLLASH FANINING PEDAGOGIK AHAMIYATI
2.1. Texnologiya fani o’qituvchisiga qo’yiladigan umumiy talablar
2.2. Texnologiya fanini o’qitishda interaktiv metodlarni qo’llash bo’yicha ilg’or pedagogik tajribalar
Xulosa
Foydalanilgan adabiyotlar
Ilovalar
KIRISH
Mavzuning dolzarbligi: Respublikamizda umumiy o'rta ta’lim muassasalari oldiga qo'yilgan o'quvchilarni xalq xo'jaligining turli sohalarida samarali mehnat qilishga, kasb-hunarlarni ongli ravishda tanlashga tayyorlash bo'yicha ijtimoiy buyurtm asini bajarishda mehnat ta’limi o'qituvchisining roli beqiyosdir. Davlat ahamiyatiga molik ushbu vazifani bajarish uchun mehnat ta’limi o'qituvchisidan umum - mehnat bilim, ko'nikma va malakalarini, kasbiy kompetensiyalarni takomillashtirishni hamda dinamik ravishda rivojlanib borayotgan pedagogik jarayon talablari darajasida pedagogika, psixologiya, metodika fanlari yutuqlari, zamonaviy texnika va ilg'or texnologiyalar, ishlab chiqarish va bozor iqtisodiyoti munosabatlari bo'yicha mukammal bilim hamda ko'nikmalarni egallashni taqazo etadi. Shu munosabat bilan, mehnat ta’limi o'qituvchisining bilim, ko'nikma hamda malakalari ko'lami va sifati, uning ta’lim-tarbiya jarayonini umumiy o'rta ta'lim DTS talablari asosida tashkil etish va o'tkazish bo'yicha erishgan yutuqlari va yo'l qo'ygan kamchiliklari, kasbiy mahorati va shu kabi mehnat faoliyatiga oid murakkab va ko'p qirrali faoliyatini takomillashtirish jarayonining didaktik shart-sharoitlarini aniqlash, nazorat maqsadiga muvofiq ravishda uning shakl, tur, usul va vositalarini optimal tanlash asosida nazorat o'tkazish metodikasini ishlab chiqish, uning mazmunini boyitish, bu sohada mamlakatimiz miqyosida amalga oshirilayotgan tashkiliy ishlarning tahlili bu borada amalga oshirilaoytgan barcha tadbirlarni ilmiy uslubiy asosda tashkil etilishini talab qilmoqda.
Mazkur darslik ta’lim tizimi to'g'risida bo'lajak mehnat ta’limi o'qituvchilariga mehnat ta’limi jarayoni bo'yicha tushuncha berish orqali yosh avlodni tarbiyalash, shaxsni kamol toptirish, e'tiqod va maslaklarini shakllantirish, ma’naviy-axloqiy yuksaltirish jarayoniga olib kiradi. «Texnologik ta’limi o'qitish metodikasi, kasb tanlashga yollash» bo'yicha darslik fanning dasturiga muvofiq, pedagogika oliy ta’lim muassasalarining mehnat ta'limi yo'nalishi talabalariga mo'ljallab yozilgan.
|
| |
Yorug’likning yutilishi. Buger qonuni - bet 3

|
Yorug’likning yutilishi. Buger qonuni
|
bet | 3/6 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 1,93 Mb. | | #231695 |
Bog'liq YORUG\'LIKNING YUTILISHI BUGER LAMBERT BER QONUNI. Faraz qilamizki, bir jinsli moddada parallel nurlar dastasi tarqalayotgan bo‘lsin. Bu moddada yorug‘likning tarqalish yo‘nalishiga perpendikulyar bo‘lgan ikkita parallel sirt bilan chegaralangan dℓ qalinlikdagi cheksiz yupqa qatlamni ajratib olamiz. Nurlarning bu qatlamdan o‘tishida energiya oqimining zichligi - dU miqdorda o‘zgaradi. Bu - dU kamayishni berilgan yutuvchi qatlamdagi energiya oqimi zichligining o‘ziga va qatlamning qalinligiga proporsional bo‘ladi deb faraz etish mumkin (5.1-rasm) . (5.1) k - koeffitsiyent yutuvchi moddaning xususiyati bilan aniqlanib, yutish koeffitsiyenti deb ataladi. k - koeffitsiyentning o‘zgarmasligi har bir qatlamda o‘sha qatlamga yetib kelgan oqimning doim bir xil qismi yutilishini ko‘rsatadi. -
ko‘rinishida yozamiz va uni 0 dan gacha bo‘lgan chegarada integrallaymiz: (5.3) Qatlam boshidagi ( =0) oqim zichligi Uo bo‘lsin. U bilan esa uning moddaning ℓ qalinligini o‘tganidan keyingi qiymatini belgilaylik. (5.3) ni integrallab quydagini hosil qilamiz: . Bundan esa quyidagini yozishimiz mumkin: . (5.4) е-natural logarifmlar asosidir. Yutilish koeffitsiyenti k qancha katta bo‘lsa, yorug‘lik shuncha ko‘p yutiladi. qatlam bo‘lganda, (5.4) ifodaga muvofiq:
|
| |
| P a g e
  
  Proceedings of International Scientific Conference on Multidisciplinary Studies

|
| P a g e
Proceedings of International Scientific Conference on Multidisciplinary Studies
|
bet | 2/3 | Sana | 27.06.2024 | Hajmi | 260,23 Kb. | | #265972 |
| P a g e
Proceedings of International Scientific Conference on Multidisciplinary Studies Hosted online from Moscow, Russia
Date: 11th August, 2023
ISSN: 2835-5733 Website: econferenceseries.com turlari oliy, 1-chi, 2-chi navlarga, zavodda ishlov berilmagan, dudlanmaganlari esa 1-chi va 2-chi navlarga bo‘linadi.
OLMA-olma qoqi olmaning barcha navlaridan tayyorlansada, qand moddasi va kislotasi ko‘proq, xushbo‘y, eti oq yoki och-sariq olmadan yuqori sifatli mahsulot chiqadi. Olmalarni quritishga tayyorlashda ishlov berish usuli har xil bo‘lishi mumkin. Masalan, po‘sti archilmay va po‘sti archilib, urug‘ kameralaridan tozalanib quritish usullari. Kesganda esa ularni doira yoki palla shaklida kesiladi. Xuddi shuningdek, oltingugurt bilan dudlangan va dudlanmagan olma qoqlari bo‘lishi mumkin.Olma qoqining tarkibida namlik 20 foizdan ortiq bo‘lmasligi kerak. Bunday namlikdagi olma qoqi elastik, ezganda ushalib ketmaydigan bo‘ladi. Rangli olma qoqining oltingugurt bilan dudlanganida oq-sariqdan och-sariqqacha, dudlanmaganida esa sariqdan jigar ranggacha bo‘lishi mumkin. Olma qoqining ta’mi sal nordon-shirinroq, begona ta’m va hidlarsiz bo‘lishi kerak. Xuddi shuningdek, sifatiga baho berishda konsistensiyasi, doira va pallalarning katta- kichikligi, maydalangan qismlar miqdori, boshqa aralashmalar qanchaligi ham hisobga olinadi.
NOK- nokning asosan, yozgi va kuzgi navlari quritiladi. Yuqori sifatli quritilgan mahsulot olish uchun yaxshi pishib etilgan mevalar ishlatiladi. Nok mevasini quritish usuli olma qoqi qilishdan deyarlik farq qilmaydi. Nokni ham quritishdan oldin oltingugurt bilan dudlanadi. Nok quritish o‘rtacha 12-18 kun davom etib, 14- 18 foiz qoqi olinadi. Standart talabi bo‘yicha quritilgan nok tarkibida namlik 24 foizdan oshmasligi kerak.Sifatiga ko‘ra nok qoqisi 1-chi va 2-chi tovar navlariga bo‘linadi. Nok qoqi och-jigar rangdan to‘q-jigar ranggacha, quritishdan oldin oltingugurt bilan dudlanganlari esa, och-sariqdan sariq ranggacha bo‘lib, ta’mi shirinroq, begona ta’m va hidlarsiz bo‘lishi kerak.
OLXO’RI - Olxo‘rining “Berton”, “Samarqand qora olxo‘risi”, “Vengerka fioletovaya”, “Ispolinskaya”, “Prezident” navlaridan juda yaxshi quritilgan mahulot olish mumkin. Quritilishga mo‘ljallangan olxo‘ri yaxshi pishgan bo‘lishi lozim, chunki pishgan olxo‘rida qand, qislotalar va boshqa moddalar kerakli darajaga etgan bo‘ladi.Olxo‘ri qoqisi tovar navlariga bo‘linmaydi. Olxo‘ri qoqisining sifatini aniqlaganda quritilgan mevaning tashqi ko‘rinishi, rangi, go‘shtdorligi, konsistensiyasi, hidi, ta’mi, kattaligi, 1 kg qoqda necha dona bo‘lishi, aralashmalar miqdori kabi ko‘rsatkichlarga alohida e’tibor beriladi. Standart talabi bo‘yicha olxo‘ri qoqisining namligi 25% dan oshmasligi kerak.
OLCHA - Olchaning “SHpanka chernaya”, “Samarqand”, “Lotovaya”, “Imperiya” navlaridan quritganda yaxshi mahsulot olinadi, chunki ularning rangi to‘q, eti zich,
|
| |
II. Asosiy qisim - Yorug’likning yutilishi. Buger qonuni

|
Yorug’likning yutilishi. Buger qonuni
|
bet | 2/6 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 1,93 Mb. | | #231695 |
Bog'liq YORUG\'LIKNING YUTILISHI BUGER LAMBERT BER QONUNI.II. Asosiy qisim
2.1. Yorug’lik yutilishi. Buger qonuni va uning qo’llanishi.
Yorug‘lik har bir moddadan o‘tganda odatda ozmi-ko‘pmi yutiladi. Yutilish odatda sеlеktiвlik xаrаktеri bilan sifatlanadi, ya’ni turli to‘lqin uzunligiga oid yorug‘lik turlicha yutiladi. Yorug‘likning rangi uning to‘lqin uzunligi bilan aniqlanadi, demak umuman aytganda, turli tusdagi nurlar berilgan bir moddaning o‘zida turlicha yutiladi. Bo‘yalmagan shaffof jismlar ko‘rinuvchi nurlar intervaliga oid yorug‘lik to‘lqinlarini juda kam yutuvchi jismlardir. Chunonchi, qalinligi 1smbo‘lgan shisha o‘zidan o‘tadigan yorug‘likni 1 % ga yaqin qisminigina yutadi. O‘sha shishaning o‘zi esa ultrabinafsha va ulardan juda uzoqda joylashgan infraqizil nurlarni kuchli ravishda yutadi. Ko‘rinuvchi nurlarni selektiv yutuvchi jismlar - rangdor shaffof jismlardir. Masalan, qizil va qirmizi nurlarni kam yutib, yashil, ko‘k va binafsha nurlarni ko‘plab yutadigan shisha – «qizildir». Agar shunday shishaga turli uzunlikdagi to‘lqinlar aralashmasidan iborat oq yorug‘lik tushsa, bu shisha orqali faqat qizil tus hissini beruvchi uzunroq to‘lqinlar o‘tib, qisqaroq to‘lqinlar yutiladigan bo‘ladi. O‘sha shisha yashil yoki ko‘k yorug‘lik bilan yoritilganda u qora bo‘lib ko‘rinadi, chunki shisha bu nurlarni yutib qoladi. Elektronlar nazariyasi nuqtai nazaridan qaraganda, yorug‘likning yutilish sababi o‘tuvchi yorug‘lik to‘lqinlarining elektronlarda majburiy tebranishlar qo‘zg‘atishidadir. Elektronlarni tebrantirib turishga energiya sarf bo‘lib u energiya borib-borib boshqa xil energiyaga aylanib ketadi. Agar atomlarning o‘zaro to‘qnashishlari natijasida elektronlar tebranishlarining energiyasi betartib molekulalar harakati energiyasiga aylansa, unda jism qiziydi.
|
| |
Universiteti. Urganch filiali. Topshirdi: qazaqov mansurbek qabul qildi

|
Universiteti. Urganch filiali. Topshirdi: qazaqov mansurbek qabul qildi
|
Sana | 14.02.2024 | Hajmi | 9,97 Kb. | | #156736 |
Bog'liq “Jimjitlik” asari
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI
UNIVERSITETI.URGANCH FILIALI.
TOPSHIRDI: QAZAQOV MANSURBEK
QABUL QILDI: MATYOZOVA NILUFAR
GURUH: 912-22
ANNOTATSIYA
Asar nomi: Jimjitlik
Muallif: Said Ahmad
Nashriyot: Sano-standart nashriyoti
Chop etilgan yil: 1989-yilda
Asar turi: Romon
Bosh qahramon: Tolibjon
Sayid Ahmadning “Jimjitlik” asari O'zbek adabiyotining eng yaxshi namunalardan biri hisoblanadi. Ushbu asar XVIII asrda yaratilgan bo'lib, o'zida o'ta mas'uliyatli, mehnatkash va vijdonli kishi Jimjitlikning hayoti haqida hikoya qiladi.
"Jimjitlik" — Roman yovuzlik bilan ezgulikning abadiy kurashiga bagʻishlangan. Ilk bora 1986-1987-yillarda „Sharq yulduzi“ jurnalida davomli eʼlon qilingan. Gʻafur Gʻulom nomidagi Adabiyot va sanʼat nashriyoti asarni1989-yillarda 150 000 nusxada bosib chiqardi.
Romanning yangilangan versiyasi 2008-yilda Oʻzbekiston nashriyot-matbaa ijodiy uyi tomonidan 280 betli 5000 nusxada va 2016-yilda Sano-standart nashriyoti tomonidan 336 betli yumshoq muqovada qayta nashr etildi.
Qahramonlar:
Tolibjon- bosh qahramon. Olim. Amaldorlar taziyqi bilan uzoq yillar davomida vatanidan olisda yashagan, ayoli va farzandi vafotidan keyin tugʻilib oʻsgan uyiga qaytgan, onasining taʼbiri bilan aytganda „baxtini tuproqqa koʻmib kelgan“ inson.
Mirvali - Tolibjonning doʻsti. Kolxoz rayisi.
Zaynab - Tolibjonning singlisi.
Kampir -90 yoshdan oshgan koʻzi koʻr boʻlib qolgan ayol, Tolibjonning oʻgay onasi.
Azizbek- otasi Mirvali tomonidan oʻldirtirilgan, onasini Mirvali mashuqa qilib olgan yigit.
Sayid Ahmadning “Jimjitlik” asari insonning ma'naviy talablari, ezgu ishlarga bo'lgan intilishi va Xudoga bo'lgan sadoqati haqida hikoya qiluvchi abadiylik asarlardan biridir. U o'ziga xos uslubi, badiiy mahorati va g'oyaviy-estetik qimmati bilan O'zbekistondagi eng yaxshi asarlardan biri deb tan olingan.
|
| |
Jizzax politexnika instituti kimyoviy texnologiya kafedrasi fizik-kimyoviy tahlil laboratoriyasida texnika va radiatsiya xavfsizligi yo

|
Jizzax politexnika instituti kimyoviy texnologiya kafedrasi fizik-kimyoviy tahlil laboratoriyasida texnika va radiatsiya xavfsizligi yo
|
Sana | 22.01.2024 | Hajmi | 25,5 Kb. | | #142928 |
Bog'liq xOSHIYA
JIZZAX POLITEXNIKA INSTITUTI
KIMYOVIY TEXNOLOGIYA KAFEDRASI
FIZIK-KIMYOVIY TAHLIL LABORATORIYASINING TEXNIK KO’RIK
DAFTARI
JIZZAX POLITEXNIKA INSTITUTI
KIMYOVIY TEXNOLOGIYA KAFEDRASI
FIZIK-KIMYOVIY TAHLIL LABORATORIYASIDA TEXNIKA VA RADIATSIYA XAVFSIZLIGI YO’RIQNOMASI BILAN TANISHGANLIGINI QAYD QILUVCHI
JURNAL
Jurnal ______-betdan iborat
JIZZAX POLITEXNIKA INSTITUTI
KIMYOVIY TEXNOLOGIYA KAFEDRASI
FIZIK-KIMYOVIY TAHLIL LABORATORIYASIDA EZD GAZ XROMATOGRAFIYA JIHOSINI VA XONANI OYLIK BIR MAROTABA YALPI TOZALASH ISHLARINI QAYD QILUVCHI
JURNAL
Jurnal ______-betdan iborat
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Jizzax politexnika instituti kimyoviy texnologiya kafedrasi fizik-kimyoviy tahlil laboratoriyasida texnika va radiatsiya xavfsizligi yo
|
Bajardi: kuchchanov jo’rabek guruh: 22/13 yo’nalish: iqtisodiyot

|
Bajardi: kuchchanov jo’rabek guruh: 22/13 yo’nalish: iqtisodiyot
|
Sana | 11.09.2024 | Hajmi | 1,28 Mb. | | #270891 |
Bog'liq YANGİ BİZNESGA KİRİSH STRATEGİYASİ
BAJARDI: KUCHCHANOV JO’RABEK
GURUH: 22/13
YO’NALISH: IQTISODIYOT
MAVZU: YANGİ BİZNESGA KİRİSH STRATEGİYASİ
TMC INSTITUTI
Yangi biznesga kirish quyidagi uch xil shaklda bo'lishi mumkin: sotib olish, yaratish va qo'shma korxonalar tuzish. Maqsadli bozorga mumkin qadar tezlik bilan kirish uchun mavjud biznesni sotib olish bu keng tarqalgan diversifikatsiya vositasidir. Ushbu usul diversifikatsiya muammolari: texnologik ko'nikmalarni, ta‟minotchilar bilan munosabatlarni yo'lga qo'yishni, birlik mahsulotga sarf bo'ladigan mehnat xarajatlarini pasaytirishni, bozorga tovarni tanishtirishda reklama siyosatini tashkil etishni va boshqalarni hal qiladi. Ko'pgina tarmoqlarda yangi korxonani yaratish bilim va tajribani, resurslarni, yetarli masshtabdagi ishlab chiqarishni va raqobatbardoshlikni talab qiladi.
Yangi sohaga kirish uchun yangi korxonani yaratish quyidagi hollarda tavsiya etiladi:
- Quvvatlarni ishga tushirish uchun yetarli vaqt bo'lsa;
2. Agar bozorda harakat qiluvchi korxonalar Yangi raqobatchiga samarali qarshilik ko'rsata olmasa;
3. Yangi korxonani yaratish uni sotib olishga qaraganda tejamli bo'lsa;
4. Yangi korxona samarali raqobat uchun yetarli tajribaga va bilimga ega bo'lsa;
5. Yangi ishlab chiqarish quvvatlari bozordagi talab va taklif muvozanatiga salbiy ta‟sir etmasa;
6. Bozorda asosan kichik korxonalar mavjud bo'lib, yirik kuchli korxonalar raqobatchi bo'lmasa.
Quyidagi uch vaziyatda qo'shma korxona tuzish orqali yangi biznesga kirish qulay vosita ќisoblanadi:
- Qo'shma korxona bitta korxona uchun samarasiz va tavakkalchilik darajasi yuqori bo'lganda Yaxshi natija beradi.
2. Bir-necha korxonalarning tajriba va resurslarining birlashtirilishi kuchli raqobatbardosh korxonani vujudga keltirishi mumkin.
3. Qo'shma korxona ko’p hollarda xorijiy kvota va soliqlarni, milliy, siyosiy manfaatlarni engishning yagona yo'lidir. Mahalliy korxonalar o'zi kirmoqchi bo'lgan biznes bo'yicha xorijiy mamlakat korxonasi bilan qo'shma korxona tuzadilar. Mahalliy korxonalar mahalliy sharoitni va bozorlarni yaxshi biladilar, bu sharoitda mehnat xarajatlari pastroq bo'ladi.
E’TIBORINGIZ UCHUN RAHMAT! - E’TIBORINGIZ UCHUN RAHMAT!
|
| |
Misal 4 - Mühazirəçi : R. F. D. dosent Orucova Rəna Üzeyir qızı Ədəbiyyat

Misal 4. I = inteqralını hesablayın.
I = = = .
Lakin bu doğru deyildir, çünki inteqralaltı funksiya müsbət olduğundan inteqralın qiyməti də müsbət olmalıydı. İnteqrallama intervalı daxilində x=0 nöqtəsində inteqralaltı funksiya kəsilir, deməli, tərifə əsasən, verilən inteqralı iki toplananın səmi kimi göstərməliyik:
I = = + = + =
= + =
+ =.
Beləliklə, verilən inteqral parçasında dağılandır.
3. Puasson inteqralı.
Ehtimal nəzəriyyəsində əhəmiyyətli rol oynayan sonsuz sərhədli qeyri-məxsusi inteqrala baxaq. Xüsusi halda (a=1 olduqda) inteqralı Puassonun adı ilə məşhurdur. Bu inteqral yığılandır və onun qiyməti
= və ya = .
Mövzu 23
Müəyyən inteqralın həndəsi tədbiqləri.
1. Qövsün uzunluğu.
2. Fırlanmadan alınan cismin həcmi.
3. Firlanmadan alınan səthin sahəsi.
4. Əyrixətli trapesiyanın sahəsi.
1. Qövsün uzunluğu.
Müstəvi əyrinin gövsünün üzünlüğunu tapmaq üçün həmin əyri xətti ya
y = f(x) , ya x = f(y), və ya x = x(t), y=y(t) parametrik şəklində yazmaq lazımdır. Onda həmin gövsün diferensialı funksiyanın verilməsinə uyğun olaraq:
Bütöv qövsün uzunluğu isəuyğun olaraq aşağıdakı kimi hesablanır:
burada nöqtələrin absisləri, ordinatlarıdır.
Əgər hamar əyrinin tənliyi polyar koordinatlarda tənliyi ilə verilirsə (, onda qövsün uzunluğu
düstüru ilə hesablanır.
2. Fırlanmadan alınan cismin həcmi.
Burada iki variant mövcuddur.
|
Mühazirəçi : R. F. D. dosent Orucova Rəna Üzeyir qızı Ədəbiyyat - bet 32

1) Əgər figur əyrixətli trapesiyanın və ya hər hansı əyrinin OX oxu ətrafında fırlanmadan alınarsa, onda cismin parçasından götürülmüş istənilən x nöqtəsindən şaquli istiqamətində aparılan kəsik R = f(x) radiuslu bir dairədir. Buna görə də, həmin kəsiyin sahəsi kimi hesablanır. Nəticədə fırlanma cismin həcmi:
(1)
düstura əsasən hesablanır.
2) Əgər fırlanma cismi əyri xəttin OY oxu ətrafında fırlanmadan əmələ gələrsə, onda onun həmin parçadan götürülmüş istənilən x nöqtəsindən şaquli istiqamətində aparılan kəsik R = X radiuslu dairədir və həmin kəsiyin sahəsi indi artiq kimi hesablanır. Nəticədə alınan fırlanma cismin bütöv həcmi:
(2)
Misal 1. Verilmiş və xətlərin müstəvi figurunun OX oxu ətrafında fırlanma nəticəsində alınan fəza cisminin həcmini tapın.
Həlli. Fırlanma nəticəsində alınan cismin adı parabolik seqmentdir. Fırlanma OX oxu ətrafında aparıldıqına görə (1) düsturdan istifadə edək. Burada
.
Misal 2. Ellipsin OY oxu ətrafında fırlanma nəticəsində alınan cismin həcmini tap.
Həlli. Fırlanma nəticəsində alınan cismin adı ellipsoiddir. Fırlanma OY oxuna görə aparıldıqından (2) düsturdan istifadə edək, amma əvvəlcə üçün ifadəni alaq.
(2) düstura görə alırıq:
Nyuton-Leybnis düsturunu tətbiq etdikdə alırıq:
.
3. Firlanmadan alınan səthin sahəsi.
Əgər cismin səthi qövsün OX oxu ətrafında fırlanmadan əmələ gələrsə, onda onun sahəsinin diferensialı oturacaqlarının radiusları uyğun olaraq
r = y; R = y + ∆y
və doğuranı dl olan kəsik konusun yan səthinin sahəsinə bərabərdir.
Nəticədə səthin bütöv sahəsi
►Əgər fırlanma OY oxu ətradında aparılarsa, onda alınan cismin vəziyyətini nəzərə alaraq onun səthinin sahəsi:
düsturuna görə hesablanar.
4. Əyrixətli trapesiyanın sahəsi.
► Əgər əyrixətli trapesiya bir funksiyanın qrafikinin əyrisi ilə
məhdudlaşdırılmışdır, onda onun sahəsini
|
Método Pedagógico - Universidad Del Valle Facultad De Ciencias De La Administración Departamento: Administración y Organizaciones

|
Universidad Del Valle Facultad De Ciencias De La Administración Departamento: Administración y Organizaciones
|
bet | 3/4 | Sana | 21.07.2021 | Hajmi | 60,21 Kb. | | #15429 |
Método Pedagógico
Los elementos de la metodología de este curso son:
Conferencias magistrales dictadas por el profesor.
Prácticas en la sala de cómputo.
Exposición de los temas por parte de los estudiantes.
Lecturas obligatorias y sugeridas.
Trabajo dirigido por parte del profesor con talleres y tutorías.
Trabajo Independiente por parte del alumno con investigaciones.
Evaluación
Talleres y quiz durante el semestre 30%
Exposición 15%
Trabajo final 30%
Bibliografía
Análisis de los Negocios con Excel XP – 2ed. Autor: Calberg, Conrad México: Pearson Educación, 2003
Guía de Campo de Excel 2007 Autor: Pascual Gonzalez, Francisco Alfaomega – Ra-Ma, 2007
Excel XP [Multimedia]. CD-ROM + 1 folleto España: Planeta de Agostini, 2003
Excel en las Pymes: Soluciones Informáticas para Pequeña y Mediana Empresa Autor: Gracia Fronti, Matias S. Pazos, Alejandro. Saglio, Roberto Gustavo. Argentina: Prentice Hall, 2001
Estadística Aplicada a Través de Excel Autor: Pérez López, César España: Pearson Educación, 2002
Matemáticas con Microsoft Excel Autor: Barreras Alconchel, Miguel México: Alfaomega Grupo Editor, 2006
Microsoft Office Excel 2007 paso a paso Autor: Hart-Davis, Guy. Pineda Rojas, Eloy (traductor) México: McGraw-Hill, 2007
Introducción a la Informática con Microsoft Office XP y 2000 Autores: Grauer, Robert. Barber, Mary Ann. Romero Elizondo, Alfonso Vidal México: Pearson Educación, 2004
Microsoft Excel 2002: Iniciación y Referencia. Autor. Rodríguez Vega, Jorge McGraw-Hill, 2001
Redes de Computadores e Internet. 5-ed. Autor: Halsall, Fred. Moreno Vozmediano, Rafael (traductor) España: Pearson Educación, 2006
Conceptos de Computación: Nuevas Perspectivas. 6-ed. Autores: Pearsons, June Jamrich. Oja, Dan México: Thomson International, 2004.
Administración a la Velocidad de Internet Autores: Breier, Mark. Brott, Armin Colombia: Editorial Norma, 2000.
Contenido
|
| |
Fizik kimyoviy tahlil uslublari - bet 9

|
Fizik kimyoviy tahlil uslublari
|
bet | 9/9 | Sana | 19.12.2023 | Hajmi | 0,86 Mb. | | #123914 |
Bog'liq Fizik kimyoviy tahlil uslublari15- rasm
Harakatchan faza (suv bilan to’yintirilgan organik erituvchi) qog’ozga shimilib, ma’lum balandlikka ko’tarilgach, xromatogramma kameradan
olinadi va erituvchi yetib borgan tugallanish chizig'i belgilab olinadi. Shundan so’ng xromatogramma quritilib, maxsus tanlab olingan rang beruvchi moddalar bilan qayta ishlanadi, ya’ni ochiltiriladi. Qog'oz xromatografiyasida moddalarning ajralishini hususiyatlaydigan kattalik taqsimlanish koeffitsiyenti Rf deyiladi:
bu yerda: X — harakat (start) boshlanish chizig'idan aniqlanayotgan modda hosil qilgan dog’ning markazigacha bo’lgan masofa, mm; Xf — harakatning boshlanish chizig'idan harakatning tugallanish chizig'igacha bo’lgan masofa, mm (16-rasm). Rf
qog'ozning turiga, haroratga, tahlil olib boriladigan sharoitga, tahlil qilinadigan modda va erituvchining tabiatiga bog'liq. Bir hil moddalar uchun doimiy sharoitda Rf ning
16 -rasm qiymati o’zgarmas kattalikdir.
Tahlil jarayonida aniqlangan Rf ning qiymati qaysi moddaga to’g'ri kelishi toza moddalar uchun tuzilgan jadvaldagi qiymatlarga solishtirib ko’riladi.
Adsorbent samaradorligini hususiyatlaydigan kattalik — nazariy likopchalar soni quyidagi formula bilan hisoblanadi:
bu yerda: Y — dog’ning eni, mm.
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‛YXATI
Francis A. Carey. Organic chemistry, University of Virginia, fourth edition- 2012 (darslik)
Anatol Malijevskґy.Physical chemistry inbrie., 2005(darslik)
A. Abdusamatov “Organik kimyo” Toshkent – 2005(darslik)
A. Abdusamatov, S. Zakirov, R.Ziyayev “Fizik va kolloid kimyo” Toshkent -2013. (darslik)
|
| |
Ишчи ҳужжатлар(ишчи лойиҳа) ва ишга тушириш

10.3.Ишчи ҳужжатлар(ишчи лойиҳа) ва ишга тушириш
Ушбу босқичда дастурий таъминотнинг базавий воситалари ( операцион тизим, МББТ, услубий йўналтирилган АДП, якуний фойдаланувчининг қуролли муҳитлари – матнли редакторлар, электрон жаваллар ва ҳ.к.)ни мослашуви амалга оширилади. Дастурий модуллар ёки объектларни ишлаб чиқиш усулларини ишлаб чиқиш – шахсан дастурлаш ёки дастурий кодни яратиш бажарилади. Дастурий маҳсулотни автоном ёки комплекс созлаш, дастурий модуллар ва базавий дастурий воситаларни ишлаш қобилиятини синаш ўтказилади. Комплекс созлаш учун назорат мисоли тайёрланади, у дастурий маҳсулотнинг имкониятларини берилган ихтисосларга мослигини текширишга имкон беради.
Ушбу босқич ишларини асосий натижаси – яна дастурий маҳсулотга қўйидаги фойдаланиш ҳужжатларини яратишдир:
қўллашни баёни – дастурий маҳсулотга уни қўллаш соҳасини кўрсатиш билан умумий таъриф, базавий дастурий маҳсулот, техник воситалар мажмуасига талабларни беради;
фойдаланувчига йўриқномаси – вазифавий имкониятлар ва дастурий маҳсулотлар билан ишлаш технологиясини ўз ичига олади. Ҳужжатларни ушбу турни якуний фойдаланувчига мўлжалланган ва мустақил ўзлаштириш ва фойдаланувчининг нормал ишлаши учун зарур ахборотларга эга (фойдаланувчини малакасини ҳисобга олиш билан);
дастурчи (оператор) йўриқномаси – дастурий маҳсулот ва унинг ичги тузилишининг ўрнатиш (инсталяциялаш)нинг хусусиятлари – модулларни таркиби ва белгиланиши, фойдаланиш қойидалари ва дастурий маҳсулотни ишончли ва сифатли ишлашини таъминлаш кўрсатилади.
Бир қатор ҳолларда Ушбу босқичяда оммавий кўлланувчи дастурий маҳсулотлар учун ўқитувчи тизимлар, демоверсиялар, ёрдамли гиперматнли тизимлари яратилади.
Тайёр дастурий маҳсулот аввал тажриба фойдаланиши ( сотишларни синов бозори)ни ўтади, кейин эса саноат фойдаланишига (дастурий маҳсулотни кўпайтириш ва тарқатиш)га топширилади.
Қиқача хулоса
Ушбу мавзуда дастурий маҳсулотларни яратишни босқичлари кўриб чиқилган. Бундан ташқари, дастурлашга техник вазифаларни тузиш босқичлари, ишчи ҳужжатлар (техник лойиҳа) босқичида қандай ҳужжатлар тузилиши, ишга тушириш босқичида қандай ҳаракатлар амалга ошириши баён қилинган.
Таянч иборалар
Дастурлашга техник вазифани тузиш, техник лойиҳа, ишчи ҳужжатлар(ишчи лойиҳа), кўллашни баёни, фойдаланувчига йўриқномаси, дастурчи (оператор) йўриқномаси.
|
Elektrostatičko Polje U Supstancama

Elektrostatičko Polje U Supstancama
Dosadašnja Izlaganja Odnosila Su Se Uglavnom Na Elektrostatičko Polje U Vakumu. Može Se Reći Da Se Razmatranja U Vakumu Mogu Primeniti, Ne Čineći Znatnu Grešku, I Na Vazdušnu Sredinu (Jer Su I'm Dielektrične Konstante Približno Jednake). Interesantno Je Razmotriti Elektrostatičko Polje U Prisustvu Čvrste Supstance. U Tom Smislu, Nužno Je Izvršiti Podjelu Čvrstih Supstanca U Odnosu Na Sadržaj Slobodnih Elementarnih Nosilaca Naelektrisanja (Elektrona) Na Provodnike, Koji Sadrže Veliki Broj Slobodnih Elementarnih Naelektrisanja, I Dielektrike (Izolatore), Koji Gotovo Da Ne Sadrže Slobodna Elementarna.
Među Provodnim Supstancijama Tipični Su Metali (Au, Ag, Pt, Cu, Al, Fe, Itd.) Čija Je Osnovna Karakteristika Da Sadrže Elektrone Koji Su Slabo Vezani Za Matične Atome Pa, Pod Dejstvom Sila Električnog Polja, Mogu Lako Prelaziti Od Atoma Do Atoma I Kad Je to Polje Slabog Intenziteta. Kretanje Slobodnih Elektrona Naziva Se Električna Struja.
Zbog Vrlo Malog Sadržaja Slobodnih Elektrona U Dielektricima, Struja Koja Može Nastati U Njima Pod Uticajem Sila Polja Umerenog Intenziteta Je Vrlo Slaba.
Elektrostatičko Polje U Dielektricima
S Obzirom Na Zanemarljivo Mali Broj Slobodnih Nosilaca Naelektrisanja U Dielektricima, Dielektrične Supstancije Se Mogu Zamisliti Kao Skup Velikog Broja Vezanih Naelektrisanja Koje Nazivamo Električni Dipoli.
Kada Se Dielektrična Supstancija Unese U Homogeno Električno Polje Tada Će Njeni Dipoli Težiti Da Se Postave U Pravcu I Smeru Polja. Elementarna Naelektrisanja Unutar Dielektrika Su Međusobno Kompenzirana, Dok Na Spoljašnjim Površima Dielektrika Postoje Nagomilana Nekompenzirana Naelektrisanja, Koja Su Vezana Za Dielektrik I, Pri Umerenim Poljima, Ne Mogu Ga Napustiti. Ova Pojava Nagomilavanja Naelektrisanja Na Površini Dielektrika Naziva Se Polarizacija Dielektrika.
Slika 1.12
Polarizacija Dielektrika. A) Predstava Homogenog Dielektrika; B) Proces Polarizacije; C) Konačni Efekti Polarizacije.
literatura
Http:/www.Wikipedia.Org/
Dr Branko D.Popović Osnovi Elektrotehnike
Www.Maturski.Org
|
Skalni Oblik - 1. Istorija Elektrostatike 3 Fundamentalni Koncepti 6

Slika 1.7 slika 1.8
Skalni Oblik
Ako Se Posmatra Samo Intenzitet Sile (A Ne Njegov Pravac I Smer), Jednostavnije Je Ondakoristiti Pojednostavljeni,Skalani, Oblik Zakona:
Gde Je :
Intentitet Sile
Naelektrisanje Jednog Tela
Naelektrisanje Drugog Tela
Rastojanje Između Naelektrisanja
8.988×109 N M2 C-2 (Takođe Je M F-1) Je Elektrostatička Kontanta, I
8.854×10−12 C2 N-1 M-2 (Takođe F M-1) Je Promenjlivost Vakuma.
Ova Formula Pokazuje Da Je Intenzitet Sile Direktno Proporcionalankoličini Naelektrisanjasvakog Objekta I Obrnuto Proporcionalan Rastojanju Između Dva Naelektrisanja.
Sila Deluje Imeđu Dva Tačkasta Naelektrisanja Po Liniji Koja Spaja Ta Dva Naelektrisanja.Naelektrisanja Sa Istim Polaritetom Se Odbijaju Duž Ove Linije, A Naelektrisanja Sa Suprotnim Polaritetima Se Privlače Duž Ove Linije, A Naelektrisanja Sa Suprotnim Polaritetima Se Privlače Duž Linije Koja Ih Spaja.
Diagram Koji Opisuje Osnovni Mehanizam Kulonovog Zakona (Slika 1.9).
Slika 1.9
|