nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
WHERE City = 'London' - Murakkab so`rovlar yaratish. Jadvallarni jamlashtirish

|
Murakkab so`rovlar yaratish. Jadvallarni jamlashtirish
|
bet | 9/10 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 34,52 Kb. | | #116098 |
Bog'liq Baza WHERE City = 'London'
UNION
SELECT CNum, CName FROM Customers
WHERE City = 'London';
Ikki yoki undan ortiq jadvallar jamlanganda ularning chiqish ustunlari jamlash uchun o‘zaro muvofiq bo‘lishi kerak. Bu shuni bildiradiki, xar bir so‘rov bir xil sondagi ustunlarni ko‘rsatib, bu ustunlar mos tartibda kelishi va xar biriga mos tiplarga ega bo‘lishi kerakyu Sonli maydonlar bir xil tipga va kattalikka ega bo‘lishi kerak. Simvolli maydonlar bir xil sondagi simvollarga ega bo‘lishi kerak. Moslik ta’minlovchi yana bir shart bo‘sh (NULL) qiymatlar jamlanma ixtiyoriy ustunida man etilgan bo‘lishi kerak. Bu qiymatlar boshqa jamlovchi so‘rovlarda xam man etilgan bo‘lishi kerak. Bundan tashqari siz ostki so‘rovlarda UNION operatoridan, xamda jamlovchi so‘rov SELECT operatorida agregat funksiyalardan foydalanishingiz mumkin emas. Siz individual so‘rovlardagi kabi natijani tartiblash uchun ORDER BY operatoridan foydalanishingiz mumkin. Jamlanma ustunlari chiqarish ustunlari bo‘lgani 4chun ulapr nomlarga ega bo‘lmaydi, shuning uchun nomeriga qarab aniqlanishi lozim. Demak ORDER BY operatorida ustun nomeri ko‘rsatilishi lozim. Foydali jamlanmalardan biri ikki so‘rovnni jamlashda ikkinchi so‘rov birinchi so‘rov chiqarib tashlagan satrlarni tanlashidir. Bu tashqi jamlanma deyiladi.
Misol: O‘z shaxarlarida buyurtmachilarga ega yoki ega emasligini ko‘rsatgan xolda xamma sotuvchilarni chiqarish.
SELECT Salepeople.SNum, SName, CName, Comm FROM Salepeople, Customers
WHERE Salepeople.City = Customers.City
UNION
SELECT SNum, SName, 'NO MATCH', Comm FROM Salepeople
WHERE NOT City = ANY ( SELECT City FROM Customers )
ORDER BY 2 DESC;
Xar gal bir necha so‘rovlarni jamlaganda yumaloq qavslar yordamida baxolash mezonini ko‘rsatishingiz mumkin. YA’ni
query X UNION query Y UNION query Z;
o‘rniga, yoki
( query X UNION query Y )UNION query Z;
yoki
|
| |
SELECT * FROM Orders - Murakkab so`rovlar yaratish. Jadvallarni jamlashtirish

|
Murakkab so`rovlar yaratish. Jadvallarni jamlashtirish
|
bet | 4/10 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 34,52 Kb. | | #116098 |
Bog'liq BazaSELECT * FROM Orders
WHERE SNum = ( SELECT DISTINCT SNum FROM Orders
WHERE CNum = 21 );
Bu xolda ostki so‘rov faqat bitta 11 qiymat chiqaradi, lekin umumiy xolda bir necha qiymatlar bo‘lishi mumkin va ular ichidan DISTINCT faqat bittasini tanlaydi.
Ixtiyoriy sondagi satrlar uchun avtomatik ravishda bitta qiymat xosil qiluvchi funksiya turi - agregat funksiya bo‘lib, undan ostki so‘rovda foydalanish mumkin.
Masalan, siz summasi 4 oktyabrdagi bajarilishi lozim bo‘lgan buyurtmalar summasi o‘rta qiymatidan yuqori bo‘lgan xamma buyurtmalarni ko‘rmoqchisiz:
SELECT * FROM Orders
WHERE AMT >
( SELECT AVG (AMT) FROM Orders
WHERE ODate = ‘1990/10/04’ );
SHuni nazarda tutish kerakki guruxlangan agregat funksiyalar GROUP BY ifodasi terminlarida aniqlangan agregat funksiyalar bo‘lsa ko‘p qiymatlar xosil qilishi mumkin.
Agar ostki so‘rov IN operatoridan foydalanilsa, ixtiyoriy sondagi satrlar xosil qilish mumkin.
Misol: Londondagi sotuvchilar uchun xamma buyurtmalarni ko‘rsatish.
SELECT * FROM Orders
WHERE SNum IN
( SELECT SNum FROM Salepeople
WHERE City = 'London' );
Bu natijani jamlanma orqali xosil qilish mumkin. Lekin odatda ostki sщrovli sщrovlar tezroы bajariladi. Siz ostki so‘rov SELECT jumlasida ustunga asoslangan ifodadan foydalanishingiz mumkin. Bu relyasion operatorlar yordamida yoki IN yordamida amalga oshirilishi mumkin. Siz ostki so‘rovlarni HAVING ichida ishlatishingiz mumkin. Bu ostki so‘rovlar agar ko‘p qiymatlar qaytarmasa xususiy agregat funksiyalaridan yoki GROUP BY yoki HAVING operatorlaridan foydalanishi mumkin.
Misol:
SELECT Rating, COUNT (DISTINCT CNum) FROM Customers
GROUP BY Rating
HAVING Rating >
( SELECT AVG (Rating) FROM Customers
WHERE City = 'San Jose' );
Bu komanda San Jose dagi baxolari o‘rtachadan yuqori bo‘lgan buyurtmachilarni aniqlaydi.
Korrellangan (mutanosib) joylashtirilgan ostki so‘rovlar.
SQL tilida ostki so‘rovlardan foydalanilganda tashqi so‘rov FROM qismidagi ichki so‘rovga mutanosib so‘rov yordamida murojaat qilishingiz mumkin. Bu xolda ostki so‘rov asosiy so‘rov xar bir satri uchun bir martadan bajariladi.
Misol: 3-e oktyabrda buyurtma bergan xamma buyurtmachilarni toping.
|
| |
SELECT * FROM Customers - Murakkab so`rovlar yaratish. Jadvallarni jamlashtirish

|
Murakkab so`rovlar yaratish. Jadvallarni jamlashtirish
|
bet | 8/10 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 34,52 Kb. | | #116098 |
Bog'liq Baza
SELECT * FROM Customers
WHERE Rating > ALL (SELECT Rating FROM Customers
WHERE City = 'Rome' );
Bu operator Rimdagi xamma buyurtmachilar baxolari qiymatlarini tekshiradi. SHundan so‘ng Rimdagi xamma buyurtmachilardapn baxosi yuqori bo‘lgan buyurtmachilarni topadi. Rimda eng yuqori baxo - Giovanni (200). Demak 200 dan yuqori qiymatlar olinadi.
ANY operatori uchun bo‘lgani kabi ALL operatori uchun xam IN va EXISTS yordamida alьternativ konstruksiyalar yaratish mumkin.
ALL asosan tengsizliklar bilan ishlatiladi, chunki qiymat "xammasi uchun teng " ostki so‘rov natijasi bo‘lishi mumkin agag xamma natijalar bir xil bo‘lsa. SQL da < > ALL ifoda aslida ostki so‘rov natijasining " xech qaysisiga teng emas " ma’noni bildiradi. Boshqacha qilib aytganda proedikat rost agar berilgan qiymat ostki so‘rov natijalari orasida topilmagan bo‘lsa. Agar oldingi misolda tenglik tengsizlikka almashtirilsa, reytingi 300 ga teng bo‘lgan xamma buyurtmachilar chiqariladi, chunki ostki so‘rov 100 va 200 ga teng reytinglarni topgan.
ALL va ANY – orasidagi asosiy farq, ostki so‘rov xech qanday natija qaytarmagan xolatda ko‘rinadi. Bu xolda ALL - avtomatik (“TRUE”) ga teng, ANY bo‘lsa avtomatik (“FALSE”) ga teng.
Misol: Buyurtmachilar jadvali xammasini chiqarish
SELECT * FROM Customers
WHERE Rating > ALL ( SELECT Rating FROM Customers
WHERE City = 'Boston' );
Ko‘rsatilgan operatorlar bilan ishlashda NULL qiymatlar ma’lum muammolarni keltirib chiqaradi. SQL predikatda solishtirayotgan qiymatlardan biri bo‘sh (NULL) qiymat bo‘lsa, natija noaniqdir. Noaniq predikat, noto‘g‘ri predikatga o‘xshash, shuning uchun satr tashlab yuboriladi.
UNION ifodasidan foydalanish.
UNION ifodasi bir yoki bir necha SQL so‘rovlar nitijasini birlashtirishga imkon beradi.
Misol: Londonga joylashgan xamma sotuvchilar va buyurtmachilarni bitta jadvalda chiqaring.
SELECT SNum, SName FROM Salepeople
|
| |
SELECT * FROM Customers a

|
SELECT * FROM Customers a
|
bet | 5/10 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 34,52 Kb. | | #116098 |
Bog'liq BazaSELECT * FROM Customers a
WHERE ‘1990/10/03’ IN
( SELECT ODate FROM Orders b
WHERE a.CNum = b.CNum );
Bu misolda tashqi so‘rovning Cnum maydoni o‘zgargani uchun ichki so‘rov tashqi so‘rovning xar bir satri uchun bajarilishi kerak. Ichki so‘rov bajarilishini talab qiladigan tashqi so‘rov satri joriy satr -kandidat deyiladi. Mutanosib ostki so‘rov bilan bajariladigan baxolash protsedurasi quyidagicha:
1. Tashqi so‘rovda nomlangan jadvaldan satrni tanlash. Bu kelajak satr -kandidat.
2. Tashqi so‘rov FROM jumlasida nomlangan psevdonimda bu satr –kandidat qiymatlarini saqlab qo‘yish.
3. Ostki so‘rovni bajarish. Tashqi so‘rov uchun berilgan psevdonim topilgan xamma joyda joriy satr-kandidat qiymatidan foydalanish. Tashqi so‘rov satr-kandidatlari qiymatlaridan foydalanish, tashqi ilova deyiladi.
4. Tashqi so‘rov predikatini 3 qadamda bajariluvchi ostki so‘rov natijalari asosida baxolash. U chiqarish uchun satr-kandidat tanlanishini belgilaydi.
5. Jadval keyingi satr-kandidatlari uchun protsedurani qaytarish va shu tarzda toki xamma jadval satrlari teshirilib bo‘lmaguncha.
YUqoridagi misolda SQL quyidagi protsedurani amalga oshiradi:
1. U buyurtmachilar jadvalidan Hoffman satrini tanlaydi.
2. Bu satrni joriy satr-kandidat sifatida a – psevdonim bilan saqlaydi.
3. So‘ngra ostki so‘rovni bajaradi. Ostki so‘rov CNum maydonning qiymati a.CNum qiymatiga teng satrlarni topish uchun Buyurtmachilar jadvali xamma satrlarini ko‘rib chiqadi. Xozir a.CNum qiymati 21 ga ya’ni Hoffman satrining CNum maydoni qiymatiga teng. SHundan so‘ng shu satrlarning ODate maydonlari qiymatlari to‘plamini xosil qiladi.
4. SHundan so‘ng asosiy so‘rov predikatida 3 oktyabrdagi qiymat shu to‘plamga tegishliligini tekshiradi. Agar bu rost bo‘lsa Hoffman satrini chiqarish uchun tanlaydi.
5. SHundan so‘ng u butun protsedurani Giovanni satrini satr –kandidat sifatida foydalanib qaytaradi va saqlab qo‘yadi, toki YUuyurtmachilar xamma satri tekshirilib bo‘lmaguncha.
Ba’zida xatolarni topish uchun maxsus yaratilgan so‘rovlardan foydalanish kerak bo‘ladi.
Misol: Quyidagi so‘rov Buyurtmachilar jadvalini ko‘rib chiqib SNum va CNum mos kelishini tekshiradi va mos bo‘lmagan satrlarni chiqaradi.
|
| |
ПЕДАГОГИК - download

| Мавзу педагогик техника хақида тушунча. Педагогик техникани шакллантириш услублари Pedagogik texnika o‘qituvchining fe’l atvor, yurish turishini tashkil etuvchi usullar ekanligi 1,92 Mb. 7 | o'qib |
| Педагогик махорат O`zbekistonda kichik biznes va xususiy tadbirkorlik faoliyatini rivojlantirish yo`nalishlari 2,01 Mb. 7 | o'qib |
| Педагогик компетентлик Mutaxassis kompetentligi shakllanishida talaba mustaqil ta’limining roli tahlil etilib 0,96 Mb. 40 | o'qib |
| Педагогик компетентлик Mutaxassis kompetentligi shakllanishida talaba mustaqil ta’limining roli tahlil etilib 0,96 Mb. 39 | o'qib |
| Мавзу. Таълим жараёнида педагогик дастурий воситалар Mashq qildirgichlar avval o‘zlashtirilgan o‘quv materialini takrorlash va mustahkamlashga xizmat qiladi 1,48 Mb. 4 | o'qib |
| Мавзу. Таълим жараёнида педагогик дастурий воситалар Mashq qildirgichlar avval o‘zlashtirilgan o‘quv materialini takrorlash va mustahkamlashga xizmat qiladi 1,93 Mb. 4 | o'qib |
| Мавзу. Таълим жараёнида педагогик дастурий воситалар Mashq qildirgichlar avval o‘zlashtirilgan o‘quv materialini takrorlash va mustahkamlashga xizmat qiladi 1,93 Mb. 4 | o'qib |
| Педагогик инновацияларни ҳаётга татбиқ этишнинг ташкилий асослари Mashinasozlik texnologiyasi” fakulteti “Kasb ta’limi” yo`nalishi 2-kurs 112-gurux talabasi 324 Kb. 10 | o'qib |
| Мавзу: кадрлар тайёрлаш миллий модели. Педагогик технологияларнинг мақсад ва вазифалари Namangan Davlat Universiteti Biotexnologiya fakulteti Biologiya yo’nalishi 3-kurs eu-21 guruh talabasi Ortiqova Dilrabo Oxunjon qizining 1,08 Mb. 3 | o'qib |
| Windows ning oynalari va ularning turlari. Bosh menyu va uning bo’limlari.”Mening kompyuterim” ilovasi mavzusini o’qitishda zamonaviy pedagogik va axborot texnologiyalardan foydalanish «Шахсий компьютерларнинг қўшимча қурилмалари билан ишлаш» мавзусини замонавий педагогик ва ахборот технологияларидан фойдаланиб ўқитиш 13,06 Kb. 1 | o'qib |
| Оралиқ назорат саволлари Фан: Педагогик деонтология ва компетентлик Йўналиш : Педагогика-психология Pedagogik deontologiya axloq fanining bir bo‘limi bo‘lib, u o‘qituvchilarning xulq-atvori va harakatlarini boshqaradigan axloqiy tamoyillar va qoidalarga qaratilgan. Uning maqsadi ta'lim sohasida axloqiy xulq-atvorni ta'minlashdir 53,36 Kb. 25 | o'qib |
| S. B. Usmonov Buxoro neft va gaz sanoati kolleji Nефть ва газ саNоати коллежи Илмий-педагогик КеNгашиNиNг 2020 йил 28 сеNтябрдаги 1-соN мажлис баёNи билаN маъқуллаNгаN ва коллежNиNг 2020 йил 29 сеNтябрдаги 122-соN буйруғи билаN тасдиқлаNгаN 76,22 Kb. 3 | o'qib |
SELECT CNum, CName, City FROM Customers

|
SELECT CNum, CName, City FROM Customers
|
bet | 7/10 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 34,52 Kb. | | #116098 |
Bog'liq Baza SELECT CNum, CName, City FROM Customers
WHERE EXISTS
( SELECT * FROM Customers
WHERE City = 'San Jose' );
EXISTS ni faqat sodda ostki so‘rov bilan emas mutanosib so‘rov bilan ishlatish mumkin. Bu holda EXISTS ichki ostki so‘rovni tashqining xar bir satri uchun tekshiradi.
ALL, ANY, SOMEoperatorlaridan foydalanish.
ANY, ALL, va SOME ostki so‘rovlarni argument sifatida qabul qiluvchi EXISTS operatorni eslatadi, lekin relyasion operatorlar bilan birga ishlatilishi bilan farq qiladi. Bu tomondan ular ostki so‘rovlarga qo‘llaniluvchi IN operatorini eslatadi, lekin undan farqli faqat ostki so‘rovlar bilan ishlashadi. SOME va ANY operatorlari o‘zaro almashinuvchan.
Misol: bir shaxarda joylashgan sotuvchilar bilan buyurtmachilarni topish uchun ANY operatoridan foydalanish.
SELECT * FROM Salepeople
WHERE City = ANY ( SELECT City FROM Customers );
Operator ANY ostkiso‘rov chiqargan xamma qiymatlarni oladi, (bu misol uchun – Buyurtmachilar jadvalidagi xamma City qiymatlari), i va rost deb baxolaydi agar ularning ixtiyoriysi (ANY) tashqi so‘rov satridagi shaxar qiymatiga tengbo‘lsa. ANY operatori o‘rniga IN yoki EXISTS ishlatish mumkin, lekin ANY “= “ operatordan boshqa relyasionn operatorlarni ishlatishi mumkin. Misol: Xamma sotuvchilarni alfavit bo‘yicha kelgan buyurtmachilari bilan birga topish.
SELECT * FROM Salepeople
WHERE SName < ANY ( SELECT CName FROM Customers );
ANY to‘la bir qiymatli emas. Misol: Rimdagi buyurtmachilarga ko‘ra yuqori reytinga ega buyurtmachilarni topish.
SELECT * FROM Customers
WHERE Rating > ANY ( SELECT Rating FROM Customers
WHERE City = 'Rome' );
Ingliz tilida " ixtiyoriysidan katta ( bu erda City = Rome ) " baxolash quyidagicha talqin qilinadi, bu baxolash qiymati xar bir City = Rome xoldagi baxolash qiymatidan katta bo‘lishi kerak. SQL tilida ANY operatoridan foydalanilganda bunday emas. ANY to‘g‘ri deb baxolanadi agar ostki so‘rov shartga mos keluvchi ixtiyoriy qiymat topsa. YUqorida ko‘rilgan misol 300 va 200 baxoli xamma buyurtmachilarni topadi, chunki 300>200 dlya Rimdagi Giovanni uchun va 200>100 Rimdagi Pereira uchun.
Soddaroq aytganda < ANY ifodasi eng katta tanlangan qiymatdan kichik qiymatni, > ANY - eng kichik tanlangan qiymatdan katta qiymatni bildiradi.
ALL yordamida, predikat rost xisoblanadi, ostki so‘rov tanlagan xar bir qiymat tashqi so‘rov predikatidagi shartga mos kelsa.
Misol: Rimdagi xar bir buyurtmachidan baxolari yuqori bo‘lgan buyurtmachilarni chiqaring.
|
| |
SELECT * FROM Orders main

|
SELECT * FROM Orders main
|
bet | 6/10 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 34,52 Kb. | | #116098 |
Bog'liq BazaSELECT * FROM Orders main
WHERE NOT SNum =
( SELECT SNum FROM Customers
WHERE CNum = main.CNum );
Asosiy so‘rov asoslangan jadvalga asoslanuvchi mutanosib so‘rovdan foydalanishingiz mumkin.
Misol: sotib olishlar buyurtmachilari uchun o‘rta qiymatdan yuqori bo‘lgan xama yuuyurtmalarni topish.
SELECT * FROM Orders a
WHERE AMT >
( SELECT AVG (AMT) FROM Orders b
WHERE b.CNum = a.CNum );
HAVING operatoridan ostki so‘rovlarda foydalanilganidek mutanosib ostki so‘rovlarda xam foydalanigsh mumkin.
HAVING ifodasida mutanosib ostki so‘rovdan foydalanganda HAVING o‘zida ishlatilishi mumkin bo‘lgan pozitsiyalarga tashqi ilovalarni cheklab qo‘yishingiz kerak. CHunki HAVING ifodasida faqat agregat SELECT ifodasida ko‘rsatilgan funksiyalardan yoki GROUP BY ifodasida ko‘rsatilgan maydonlardan foydalanish mumkin. Ulardan siz tashqi ilova sifatida foydalanishingiz mumkin. Buning sababi shuki HAVING tashqi so‘rovdagi satrlar uchun emas guruxlar uchun baxolanadi. SHuning uchun ostki so‘rov bir marta satr uchun emas gurux uchun bajariladi.
Misol: Buyurtmalar jadvalidagi sotibolishlar summalarini sanalar bo‘yicha guruxlaь summasini xisoblash kerak bo‘lsin. SHu bilan birga summa maksimal summadan kamida 2000.00 ga ko‘p bo‘lmagan sanalarni chiqarib tashlash kerak bo‘lsin:
SELECT ODate, SUM (AMT) FROM Orders a
GROUP BY ODate
HAVING SUM (AMT) >
( SELECT 2000.00 + MAX (AMT) FROM Orders b
WHERE a.ODate = b.ODate );
Ostki so‘rov asosiy so‘rovning ko‘rilayotgan agregat guruxi sanasiga teng sanaga ega xmma satrlar uchun MAX qiymat xisoblaydi. Bu WHERE ifodasidan foydalanib bajarilishi lozim. Ostki so‘rovning o‘zi GROUP BY yoki HAVING operatorlarini ishlatmasligi kerak.
EXISTS operatoridan foydalanish.
EXISTS - bu “TRUE” yoki “FALSE” qaytaruvchi operatordir. Bu shuni bildiradiki, u predikatda avtonom yoki mantiqiy operatorlar AND, OR, va NOT yordamida tuzilgan mantiqiy ifodalar bilan kombinatsiya qilingan xolda ishlatilishi mumkin. U ostki so‘rovni “TRUE” deb baxolaydi agar u ixtiyoriy natija xosil qilsa va “FALSE” deb baxolaydi xech qanday natija xosil qilmasa.
Misol: Agar buyurtmachilardan ju da bo‘lmasa bittasi San Jose shaxrida yashasa, buyurtmachilar jadvalidagi ma’lumotlarni chiqaring.
|
| |
FROM Customers a, Customers b

|
FROM Customers a, Customers b
|
bet | 3/10 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 34,52 Kb. | | #116098 |
Bog'liq Baza FROM Customers a, Customers b
WHERE a.Rating = b.Rating;
Bu xolda SQL a va b jadvallarni jamlagandek ish tutadi. YUqorida keltirilgan misolda ortiqcha satrlar mavjud, xar bir kombinatsiya uchun ikkita qiymat. Birinchi psevdonimdagi A qiymat ikkinchi psevdonimdagi B qiymat bilan kombinatsiyasi olinadi, so‘ngra ikkinchi psevdonimdagi A qiymat birinchi psevdonimdagi B qiymat bilan kombinatsiyasi olinadi.
Xar gal satr o‘zi bilan solishtiriladi. Buni oldini olish soda usuli ikki qiymatga cheklanish kiritish, toki birinchi qiymat ikkinchisidan kichik bo‘lsin yoki alfavit bo‘yicha oldin kelsin. Bu predikatni aasimmetrik qiladi, natijada xudi shu qiymatlar teskari tartibda olinmaydi.
Misol:
SELECT a.CName, b.CName, a.Rating
FROM Customers a, Customers b
WHERE a.Rating = b.Rating
AND a.CName < b.CName;
Bu misolda agar birinchi kombinatsiya ikkinchi shartni qanoatlantirsa u chiqariladi, lekin teskari kombinatsiya bu shartni qanoatlantirmaydi va aksincha. Siz SELECT ifodasida yoki so‘rovning FROM jumlasida keltirilgan xar bir psevdonim yoki jadvalni ishlatishingiz shart emas. Siz xar xil jadvallar, xamda bitta jadval xar psevdonimlaridan iborat jmlanma yaratishingiz mumkin.
Sodda joylashtirilgan ostki so‘rovlar.
SQL yordamitda so‘rovlarni bir birining ichiga joylashtirishingiz mumkin. Odatda ichki so‘rov qiymat xosil qiladi va bu qiymat tashqi predikat tomonidan tekshirilib, to‘g‘ri yoki noto‘g‘riligi tekshiriladi.
Misol: bizga sotuvchi nomi ma’lum: Motika, lekin bizSNum maydoni qiymatini bilmaymiz va Buyurtmachilar jadvalidan xamma buyurtmalarni ajratib olmoqchimiz. Buni quyidagicha amalga oshirish mumkin:
SELECT * FROM Orders
WHERE SNum =
( SELECT SNum FROM Salepeople
WHERE SName = 'Motika' );
Avval ichki so‘rov bajariladi, so‘ngra uning natijasi tashqi so‘rovni xosil qiligsh uchun ishlatiladi (SNum ostki so‘rov natijasi bilan solishtiriladi).
Ostki so‘rov bitta ustun tanlashi lozim, bu ustun qiymatlari tipi predikatda solishtiriladigan qiymat tipi bilan bir xil bo‘lishi kerak. Siz ba’zi xollarda ostki so‘rov bitta qiymat xosil qilishi uchun DISTINCT operatoridan foydalanish mumkin.
Misol: Hoffman (CNum=21) ga xizmat ko‘rsatuvchi sotuvchilar xamma buyurtmalarini topish lozim bo‘lsin.
|
| |
Dars bosqichlari - Sana: “ ” Odam va uning salomatligi fani Sinf: 8-a8-b8

|
Sana: “ ” Odam va uning salomatligi fani Sinf: 8-a8-b8
|
bet | 68/81 | Sana | 09.09.2024 | Hajmi | 13,21 Mb. | | #270721 |
Bog'liq 8-sinf BIOLOGIYA KONSPEKT(1)Dars bosqichlari
|
Vaqt
|
Tashkiliy qism.
|
|
Yangi mavzuni boshlashga hozirlik
|
|
Yangi mavzuni yoritish
|
|
Guruhlarda ishlash. Yangi mavzuni tahlil qilish
|
|
Darsni yakunlash
|
|
Uyga beriladigan topshiriqlar
|
|
VIII.Darsning borishi (reja):
1.Tashkiliy qism: a)Salomlashish, b)tozalikni aniqlash,
d)davomatni aniqlash c) darsga tayyorgarlik ko`rish va dars rejasi
2. Uyga vazifani so`rab baholash: a) og`zaki so`rov b) daftarni tekshirish
v) tarqatma materiallar orqali g) misollar yechish e) amaliy.
IX.Yangi mavzu bayoni:
Yangi mavzuni mustahkamlash:
Uyga vazifa: Mavzuni o`qib o`rganib kelish _______________________
Foydalanilgan adabiyotlar: 8-sinf darsligi, qo`shmcha adabiyotlar.
Fan o`qituvchisi: ______________________________________________
O`quv ishlari bo’yicha direktor o’rinbosari: ________________________________
Sana:________“___” Odam va uning salomatligifani Sinf: 8-a8-b8-v
|
| |
II. Asosiy nazariy qism (ma’ruza mashg‘ulotlari)

|
II. Asosiy nazariy qism (ma’ruza mashg‘ulotlari)
|
bet | 2/9 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 26,46 Kb. | | #131978 |
Bog'liq Respublikasi oliy-www.fayllar.orgII. Asosiy nazariy qism (ma’ruza mashg‘ulotlari)
II. I. Fan tarkibiga quyidagi mavzular kiradi:
1-Mavzu. Menejmentning rivojlanish tarixi va hozirgi holati
Menejment fanining mazmuni, mohiyati, fanni o’qitish maqsadi va vazifalari, menejment ob’ekti va sub’ekti. Menejment fanining ijtimoiy-iqtisodiy, huquqiy, kibernetika va boshqa fanlar bilan o’zaro aloqalari.
Menejmentning tarixiy shart-sharoitlari.Hozirgi zamon o’zbek menejmentining xususiyatlari.Menejmentni paydo bo’lishi. Mashinali ishlab chiqarishni rivojlanishi. Bozor sub’ektlarining katta miqdorini vujudga kelishi, hajmini o’sishi va bozor aloqalarini kuchayishi. Boshqaruvga kasbiy yondashuv zarurligini asoslab beruvchi raqobatni o’sishi va bozor iqtisodiyotining barqarorligi. Yirik korporatsiyalarni paydo bo’lishi va shunga ko’ra faqat xodimlarning maxsus apparata bajarishi mumkin boshqaruv ishlari hajmi va murakkabligini ko’payishi. Mulkni aksiyadorlar o’rtasida jamlanishi, buning natijasida aksiyadorlik sarmoyasini boshqarishning yangi vazifalari. Tadbirkorlarni sanoat inqilobi davrida yaratilgan texnikaning afzalliklaridan foydalanishga harakatlari. Menejmentning ilmiy maktablari.Ilmiy boshqaruv maktabi. Boshqaruvning klassik yoki ma’muriy maktabi. Boshqaruvdagi insoniy munosabatlar maktabi. Ahloqiy fanlar yoki bixevioristik maktab. Boshqaruv fani maktabi yoki miqdoriy usul. Vaziyatli yondashuv. Tizimli yondashuv.Jarayonli yondoshuv. Mamlakat boshqaruvining rivojlanishi. Menejmentning horijiy modeli.Menejmentning amerikacha modeli. Menejmentning yapon modeli. Menejmentning G’arbiy Yevropa modeli.
2-Mavzu. Menejmentning nazariy asoslari
Boshqaruv va menejment. Moliyaviy menejment. Innovatsion menejment. Savdo menejmenti. Boshqaruv (menejment)ning mohiyati va tizimi.Menejment tizimining tuzilishi. Boshqaruv tizimining boshqaruvchi va boshqariluvchi tizimchalari.To‘g‘ridan to‘g‘ri aloqa. Teskari aloqa. Menejmentga nisbatan yondoshuvlar. Menejmentning ilmiy yondashuvlari. Ma’muriy yondashuv. Qayta ishlab chiqaruvchi yondashuv. Dinamik yondashuv. Integratsiyali yondashuv. Majmuaviy yondashuv. Marketingli yondashuv. Me’yoriy yondashuv. Ahloqiy yondashuv. Jarayonli yondashuv. Tizimli yondashuv. Vaziyatli yondashuv. Vazifaviy yondashuv.
Menejment tamoyillari. Mehnat taqsimoti tamoyili. Vakolatlar va javobgarlik tamoyili. Intizom tamoyili. Yakka hukmronlik tamoyili. Harakatlar birligi tamoyili. Shaxsiy manfaatlarni bo‘ysundirilishi tamoyili. Xodimlarni mukofotlash tamoyili. Markazlashtirish tamoyili. Qoyali zanjir tamoyili. Tartib tamoyili. Adolat tamoyili. Xodimlarning barqarorligi tamoyili. Tashabbus tamoyili. Korporativ ruh tamoyili.
Boshqaruv usullari. Boshqaruvning iqtisodiy usullari. Boshqaruvning ma’muriy usullari. Boshqaruvning ijtimoiy-psixologik usullari.
|
| |
Asosiy va qo‘shimcha o‘quv adabiyotlar hamda axborot manbaalari

Asosiy va qo‘shimcha o‘quv adabiyotlar hamda axborot manbaalari
Asosiy adabiyotlar
Ricky W.Griffin. Fundamental of management. 8 th Edition. 2015.-510 p.
M.Sharifxo'jayev, Y.Abdullayev Menejment. Darslik. -T:. Mehnat, 2000 y.-552 b.
G'.M.Qosimov Menejment. Darslik. -T.: O'zbekiston, 2002. -312 bet.
Ш.Н.Зайнутдинов Менеджмент. Учебник. -Т.: Чулпан, 2011. -320 bet.
N.Q.Yo'ldoshev, O.S.Qozoqov Menejment. O‘quv qo‘llanma. -T:. Fan, 2006 y.-150 b.
N.K.Yoldoshev, G.E.Zaxidov Menejment. Darslik. -T:. O'zbekiston faylasuflari milliy jamiyati, 2018 y.-392 b.
Qo‘shimcha adabiyotlar
Мирзиёев Ш.М. Миллий тараққиёт йўлимизни қатъият билан давом эттириб, янги босқичга кўтарамиз. -Т: Ўзбекистон, 2017. -592 б.
A.S.Kucharov Menejment. O‘quv qo‘llanma. -T:. O'zbekiston yozuvchilar uyushmasi Adabiyot jamg'armasi, 2005 y.-104 b.
N.Ziyavitdinova,Y.M.O'rinov,Sh.N.Xayitov Menejment. O‘quv qo‘llanma. -T.: Tafakkur-bo'stoni, 2012. -312 bet.
S.D.Qosimova Menejment nazariyasi. Darslik. -T.: Tafakkur-bo'stoni, 2011. -336 bet.
N.K.Yo'ldoshev, S.Sh.Yusupov, G.E.Zaxidov Menejment asoslari va biznes reja. Darslik. -T.: O'zbekiston faylasuflari milliy jamiyati, 2017. -252 bet.
S.S.G'ulomov Menejment asoslari. O‘quv qo‘llanma. -T.: Sharq, 2002. -368 bet.
Richard L. Daft. Management. Ninth edition.2010 y. 699 p.
Мескон М.Х. и др. Основы менеджмента.: Пер. с англ.- М.: Дело, 1994.- 704 с.
В.Д.Дорофеев Менеджмент: Учебное пособие. – М.: ИНФРА-М, 2008. – 3228 с.
Internet saytlari
www.lex.uz – O‘zbekiston Respublikasi Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi.
www.norma.uz – O‘zbekiston axborot huquqiy portali
www.ziyonet.uz – ZiyoNet ta’lim portali
www.marketing.uz –O‘zbekiston marketing uyushmasi rasmiy portali
www.stplan.ru – Экономика и управление
www.ereport.ru – Обзорная информация по мировой экономике
|
-Mavzu. Korxona qudratini boshqarish

|
-Mavzu. Korxona qudratini boshqarish
|
bet | 5/9 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 26,46 Kb. | | #131978 |
Bog'liq Respublikasi oliy-www.fayllar.org9-Mavzu. Korxona qudratini boshqarish
Korxona qudratini boshqarish texnologiyasining bosqichlari. Korxona qudratidan foydalanish dinamikasi va samaradorligining tuzilishini, uning bozordagi ulushini baholash.Korxona qudratini raqobatbardoshligini baholash. Korxonaning iqtisodiy qudrati.Korxona qudratini rezervlari va yuqotishlarini tahlil qilish. Korxona qudratini raqobatbardoshligini oshirish bo’yicha strategiya va taktikani tanlash.Tanlangan strategiya va taktikadan kelib chiqqan holda korxona qudratining raqobatbardoshligini oshirish bo’yicha tadbirlarni o’tkazish.
Korxona qudratining raqobatbardoshligi. Indikatorli usul. Matritsa usuli. Korxona qudrati qobiliyati konturining matritsasi.Korxona qudrati samaradorligi rezervlari. Korxona qudrati raqobatbardoshligining tuzilishi va dinamikasi.
III . Amaliy mashg‘ulotlar bo‘yicha ko‘rsatma va tavsiyalar
Amaliy mashg‘ulotlarni tashkil etish bo‘yicha kafedra professor-o‘qituvchilari tomonidan ko‘rsatma va tavsiyalar ishlab chiqiladi. Unda talabalar asosiy asosiy ma’ruza mavzulari bo‘yicha olgan bilim va ko‘nikmalarini amaliy masalalar, keyslar orqali yanada boyitadilar. Shuningdek, darslik va o‘quv qullanmalar bo‘yicha talabalar bilimlarni o‘zlashtirish va mustahkamlash, tarqatma materiallar asosida bilimlarni o‘zlashtirish, ilmiy maqolalar va tezislardan foydalanish, masalalar echish, mavzular bo‘yicha taqdimotlar va ko‘rsatmali qurollar tayyorlash, qonun, qaror, me’yoriy-huquqiy xujjatlardan foylanishi lozim.
Amaliy mashg‘ulotlar uchun quyidagi mavzular tavsiya etiladi:
1.
|
Menejmentning rivojlanish tarixi va hozirgi holati
|
2.
|
Menejmentning nazariy asoslari
|
3.
|
Mexnatni boshqarish usullari
|
4.
|
Menejment texnologiyasi
|
5.
|
Tashkilotlar va ularni boshqarish
|
6.
|
Zamonaviy menejer
|
7.
|
Boshqaruv mehnatini tashkil qilish
|
8.
|
Tashkilot xodimlarini boshqarish
|
9.
|
Korxona qudratini boshqarish
|
|
| |
SELECT book, title, author, name

|
SELECT book, title, author, name
|
bet | 2/10 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 34,52 Kb. | | #116098 |
Bog'liq BazaSELECT book, title, author, name
FROM author, book
WHERE book, author = author, id
MySQL jamlashning kuchliroq tipi ya’ni chap tashqi jamlash( yoki tashqi jamlash) dan foydalanishga imkon beradi.
Jamlash bu turitning ichki jamlashdan farqi shundaki natijaga o‘ng jadvalda mos ustunga ega bo‘lmagan chap jadval ustunlari qo‘shiladi. Agar avtorlar va kitoblar misoliga e’tibor bersangiz atijaga ma’lumotlar bazasida kitoblarga ega bo‘lmagan kitoblar kirmagan edi.
Ko‘p xollarda o‘ng jadvalda mosi bo‘lmagan chap jadvaldagi satrlarni chiqarish kerak bo‘ladi. Buni tashqi jamlash yordamida amalga oshirish mumkin:
SELECT book.title, author.name
FROM author
LEFT JOIN book ON book.author = author.id
E’tibor bering tashыi jamlanmada WHERE o‘rniga ON kalit so‘zi ishlatiladi.
MySQL tabiiy tashqi jamlashdan (natural outer join)foydalanishga imkon beradi. Tabiiy tashqi jamlash ikki jadval ikki ustuni bir xil nom va bir xil tiga ega bo‘lgan xamda shu ustundagi qiymatlar teng bo‘lgan satrlarni birlashtirishga imkon beradi:
SELECT my_prod.name
FROM my_prod
NATURAL LEFT JOIN their_prod
Jadvallarni o‘zi bilan jamlash.
Jadvallarni o‘zi bilan jamlash uchun xar bir satrning o‘zi yoki boshqa satrlar bilan kombinatsiyasini xosil qilishingiz mumkin. So‘ngra xar bir satr predikat yordamida baxolanadi. Bu turdagi jamlash boshqa turdagi jamlashdan farq qilmaydi, farqi ikki jadval bir xildir. Jadvallarni jamlashda qaytariluvchi ustun noilari oldiga jadval nomi qo‘yiladi. Bu usutunlarga so‘rovlarda murojaat qilish uchun xar xil nrmlarga ega bo‘lishi kerak. Buning uchun vaqtinchalik nomlar ya’ni psevdonimlar qo‘llandi. Ular so‘rov FROM jumlasida jadval nomidan so‘ng bo‘shlik qo‘yib yoziladi.
Misol: bir xil reytingga ega xamma buyurtmachilar juftlarini topish.
SELECT a.CName, b.CName, a.Rating
|
| |
VI. Fan o‘qitilishining natijalari (shakllanadigan kompetensiyalar)

|
VI. Fan o‘qitilishining natijalari (shakllanadigan kompetensiyalar)
|
bet | 7/9 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 26,46 Kb. | | #131978 |
Bog'liq Respublikasi oliy-www.fayllar.orgVI. Fan o‘qitilishining natijalari (shakllanadigan kompetensiyalar)
Fanni o‘zlashtirish natijasida talaba:
- menejmentning nazariy asoslari, menejmentning rivojlanish tarixi va zamonaviy konsepsiyalari, menejmentning fan sifatida shakillanish shart-sharoitlari, menejmentning ilmiy maktablari, ishga doir etika va etiket haqida tasavvurga ega bo‘lishi;
- boshqaruv mehnatining ta’rifi, xususiyatlari va turlarini, boshqaruv mehnatini ilmiy tashkil etishni, rahbar o‘zini-o‘zi boshqarishini, menejer faoliyatini rejalashtirish va tashkil etishni, mehnat jamoalarida xodimlarni boshqarishni, jamoa tushunchasi, turlari, shakllanish bosqichlarini, tashkilotlar rivojlanishidagi zamonaviy tendensiyalarni bilishi va ulardan foydalana olishi;
- boshqaruv usullaridan foydalanish, menejment texnologiyasini tashkil etish, boshqaruv jarayoni va vazifalarini belgilash, rejalashtirish, tashkil etish, motivatsiyalash, muvofiqlashtirish, boshqaruvda axborotlar va kommunikatsiyalardan foydalanish, boshqaruv qarorlarini qabul qilish, tashkiliy o‘zgarishlarni boshqarish, korxona salohiyatini boshqarish ko‘nikmalariga ega bo‘lishi kerak.
| |
4
|
VII. Ta’lim texnologiyalari va metodlari:
• amaliy ta’lim;
• jarayonga yo‘naltirilgan ta’lim;
• munozara;
• loyihaviy ishlar;
• mustaqil o‘rganish;
• taqdimot;
• yozuv portfolio kiritish;
• so‘rov o‘tkazish.
|
5
|
VIII. Kreditlar olish uchun talablar:
Fanga doir nazariy va amaliy tushunchalarni to‘la o‘zlashtirish, taxlil natijalarini to‘g‘ri aks ettira olish, o‘rganilayotgan jarayonlar haqida mustaqil mushoxada yuritish va joriy, oraliq nazorat shakllarida berilgan vazifa va topshiriqlarni bajarish, yakuniy nazorat bo‘yicha ko‘zda tutilgan yozma, test yoki og‘zaki topshiriqlarni bajarish.
|
| |
|
| |
IX.Yangi mavzu bayoni - Sana: “ ” Odam va uning salomatligi fani Sinf: 8-a8-b8

|
Sana: “ ” Odam va uning salomatligi fani Sinf: 8-a8-b8
|
bet | 67/81 | Sana | 09.09.2024 | Hajmi | 13,21 Mb. | | #270721 |
Bog'liq 8-sinf BIOLOGIYA KONSPEKT(1)IX.Yangi mavzu bayoni:
Yangi mavzuni mustahkamlash:
Uyga vazifa: Mavzuni o`qib o`rganib kelish _______________________
Foydalanilgan adabiyotlar: 8-sinf darsligi, qo`shmcha adabiyotlar.
Fan o`qituvchisi: ______________________________________________
O`quv ishlari bo’yicha direktor o’rinbosari: ________________________________
Sana:________“___” Odam va uning salomatligifani Sinf: 8-a8-b8-v
56- Mavzu.Uyqu va uning ahamiyati.
I.Darsning maqsadi:
a)ta’limiy maqsad: O’quvchilarga uyqu va uning ahamiyati haqida bilimlar berish.
b)tarbiyaviy maqsad: O’quvchilarni shaxsiy gigiyenaga amal qilishga undash, ekologik, iqtisodiy, ilmiy va huquqiy tarbiya berish.
c)rivojlantiruvchi maqsad: O`quvchilarning darslik va qo`shimcha adabiyotlar ustida mustaqil ishlash ko`nikmalarini rivojlantirish.
d) shakllantiriladigan tayanch va fanga oid kompetensiyalar: Tk-1, Tk-2, Tk-3, Tk-4, Tk-5, Tk-6, Xk-1, Xk-3
II.Darsning turi: Amaliy, nazariy, aralash, noan`aviy, ananaviy.
III.Darsning usuli: . Aqliy hujum, savol-javob, guruhlarda ishlash.
IV.Darsning jihozi: Darslik ,ko’rgazmali qurollar.
V.Didaktik jihoz: Tarqatma materiallar, slaydlar ,bukletlar.
VI.Texnik jihoz: Kadoskop,kampyuter, diaproyektor ekran.
VII.Darsuchun talab etiladigan vaqt: 45 minut:
Darsning texnolgik xaritasi
-
|
| |
Tuzuvchilar - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim Vazirligi toshkent kimyo-texnologiya instituti

|
O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim Vazirligi toshkent kimyo-texnologiya instituti
|
bet | 9/9 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 26,46 Kb. | | #131978 |
Bog'liq Respublikasi oliy-www.fayllar.org8
| | |
Tuzuvchilar:
F.T.Kasimova - Toshkent kimyo-texnologiya instituti “Sanoat iqtisodiyoti va menejmenti” kafedrasi dotsenti, iqtisodiyot fanlari bo‘yicha falsafa doktori, (Phd)
U.R.Kadirov - Toshkent kimyo-texnologiya instituti “Sanoat iqtisodiyoti va menejmenti” kafedrasi katta o‘qituvchisi.
| |
9
|
B.O.Tursunov, - TDIU, “Iqtisodiy xavfsizlik” kafedrasi mudiri, iqtisodiyot fanlari bo‘yicha falsafa doktori, (Phd) (turdosh OTM );
M.A. Ikramov – TDIU, “Marketing” kafedrasi professori, iqtisod fanlari doktori (turdosh OTM ).
|
http://fayllar.org
|
| |
IV.Mustaqil ta’lim va mustaqil ishlar

|
IV.Mustaqil ta’lim va mustaqil ishlar
|
bet | 6/9 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 26,46 Kb. | | #131978 |
Bog'liq Respublikasi oliy-www.fayllar.orgIV.Mustaqil ta’lim va mustaqil ishlar
Ma’lum hajmdagi mavzular talabalar tomonidan mustaqil o‘zlashtiriladi. Bunda talabalar mustaqil o‘rganish uchun ajratilgan mavzular rejasi asosida tavsiya etilgan adabiyotlardan, elektron axborot va o‘quv materiallaridan, tarqatma materiallardan hamda mustaqil tayyorgarlik uchun yaratilgan maxsus o‘quv adabiyotlardan foydalanishlari ko‘zda tutiladi.
V.Tavsiya etilayotgan mustaqil ta’lim mavzulari:
1. Fanning predmeti,vazifasi va mazmuni.
2. Menejmentning rivojlanishi tarixi va hozirgi holati.
3. Menejmentning nazariy asoslari.
4. Mehnatdagi boshqarish usullari.
5. Menejment texnologiyasi
6. Tashkilotlar va ularni boshqarish
7. Menejment va korporatsiyalarning innovatsion strategiyalari.
8. Zamonaviy menejer.
9. Boshqaruv mehnatini tashkil qilish
10. Boshqaruvning tashkiliy strukturalarining turlari,ularning ustunlik va kamchiliklari.
11. Boshqaruvning yangi turlarini shakillantirish va ularning samaradorligi.
12. Menejment usullari va ularning mohiyati.
13. Boshqarishning iqtisodiy usuli-korxonani samarali boshqarishning asosi.
14. Menejment tizimida menejer faoliyatini tashkil etish.
15. Korxonada hodimlarni tanlashva joy-joyiga qo‘yish konsepsiyasining ahamiyati.
16. Zamonaviy menejer-liderning kvalifikatsion modeli.
17. Menejmentni axborot bilan ta‘minlash.
18. Iqtisodiyotni modernizatsiyalash sharoitida aborot va kommunikatsiyaning ahamiyati.
19. Koxonada marketingni bosharish.
20. Korxonada marketing strategiyasi va uning turkumlanishi.
21. Ishlab chiqarish korxonasida ijtimoiy boshqarishning mohiyati.
22. Ishlab chiqarish korxonasida ijtimoiy himoya yo‘nalishlari
23. Korxonada menejment mohiyati va samaradorligi.
24. Boshqarish samaradorligini oshirish yo‘llari
25. O‘zbekistonda boshqarish nazariyasining rivojlanish bosqichlari ta‘limotning rivojlanishi.
26. “Insoniy munosabatlari”maktabi asoschilari va ular ta‘limotining rivojlanishi.
27. Motivatsiya nazaryasi va korxonada uning qo‘llanishi.
28. “Ilmiy boshqaruv”maktabi asoschilari va ular ta‘limotning rivojlanishi.
29. Korxona qudratini boshqarish.
|
| |
Darsning texnolgik xaritasi

|
Darsning texnolgik xaritasi
|
bet | 65/81 | Sana | 09.09.2024 | Hajmi | 13,21 Mb. | | #270721 |
Bog'liq 8-sinf BIOLOGIYA KONSPEKT(1)Darsning texnolgik xaritasi
-
Dars bosqichlari
|
Vaqt
|
Tashkiliy qism.
|
|
Yangi mavzuni boshlashga hozirlik
|
|
Yangi mavzuni yoritish
|
|
Guruhlarda ishlash. Yangi mavzuni tahlil qilish
|
|
Darsni yakunlash
|
|
Uyga beriladigan topshiriqlar
|
|
VIII.Darsning borishi (reja):
1.Tashkiliy qism: a)Salomlashish, b)tozalikni aniqlash,
d)davomatni aniqlash c) darsga tayyorgarlik ko`rish va dars rejasi
2. Uyga vazifani so`rab baholash: a) og`zaki so`rov b) daftarni tekshirish
v) tarqatma materiallar orqali g) misollar yechish e) amaliy.
IX.Yangi mavzu bayoni:
Yangi mavzuni mustahkamlash:
Uyga vazifa: Mavzuni o`qib o`rganib kelish _______________________
Foydalanilgan adabiyotlar: 8-sinf darsligi, qo`shmcha adabiyotlar.
Fan o`qituvchisi: ______________________________________________
O`quv ishlari bo’yicha direktor o’rinbosari: ________________________________
|
| |
Sana:________“___” Odam va uning salomatligifani

|
Sana:________“___” Odam va uning salomatligifani
|
bet | 66/81 | Sana | 09.09.2024 | Hajmi | 13,21 Mb. | | #270721 |
Bog'liq 8-sinf BIOLOGIYA KONSPEKT(1)Sana:________“___” Odam va uning salomatligifani Sinf: 8-a8-b8-v
55- Mavzu.Nutq va fikrlash.
I.Darsning maqsadi:
a)ta’limiy maqsad: O’quvchilarga nutq va fikrlash haqida bilimlar berish.
b)tarbiyaviy maqsad: O’quvchilarni shaxsiy gigiyenaga amal qilishga undash, ekologik, iqtisodiy, ilmiy va huquqiy tarbiya berish.
c)rivojlantiruvchi maqsad: O`quvchilarning darslik va qo`shimcha adabiyotlar ustida mustaqil ishlash ko`nikmalarini rivojlantirish.
d) shakllantiriladigan tayanch va fanga oid kompetensiyalar: Tk-1, Tk-2, Tk-3, Tk-4, Tk-5, Tk-6, Xk-1, Xk-3
II.Darsning turi: Amaliy, nazariy, aralash, noan`aviy, ananaviy.
III.Darsning usuli: . Aqliy hujum, savol-javob, guruhlarda ishlash.
IV.Darsning jihozi: Darslik ,ko’rgazmali qurollar.
V.Didaktik jihoz: Tarqatma materiallar, slaydlar ,bukletlar.
VI.Texnik jihoz: Kadoskop,kampyuter, diaproyektor ekran.
VII.Darsuchun talab etiladigan vaqt: 45 minut:
Darsning texnolgik xaritasi
-
VIII.Darsning borishi (reja):
1.Tashkiliy qism: a)Salomlashish, b)tozalikni aniqlash,
d)davomatni aniqlash c) darsga tayyorgarlik ko`rish va dars rejasi
2. Uyga vazifani so`rab baholash: a) og`zaki so`rov b) daftarni tekshirish
v) tarqatma materiallar orqali g) misollar yechish e) amaliy.
|
| |
-Mavzu. Mehnatni boshqarish usullari

|
-Mavzu. Mehnatni boshqarish usullari
|
bet | 3/9 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 26,46 Kb. | | #131978 |
Bog'liq Respublikasi oliy-www.fayllar.org3-Mavzu. Mehnatni boshqarish usullari
Mehnatni boshqarishning xarakteri. Iqtisodiy o’sishning har xil bosqichlarida mehnatni boshqarish turlari. F.Teylorning mehnatni boshqarishusullari. Mehnatni texnokratik boshqarish. Sanoatda bandlikning umumiy tamoyillari va mehnat munosabatlarini o’rnatish. D. Makgregorning “X” va “Y” nazariyasi. Mehnatni innovatsion boshqarish. Mehnatni innovatsion boshqarishga o’tishning asosiy omillari va shartlari. Korporatsiyalarda “Sifat to’garaklari” ishchi guruhini tashkil etish.
4-Mavzu. Menejment texnologiyasi
Boshqaruv jarayoni. Boshqaruv vazifalari. Rejalashtirish. Maqsadlar.Tashkil qilish. Motivatsiya. A. Maslou bo’yicha ehtiyojlar ierarxiyasi. Muvofiqlashtirish. Boshqaruvda axborotlar va kommunikatsiyalar. Tashkilot va tashqi muhit o’rtasidagi kommunikatsiyalar. Ishlab chiqarish va boshqaruv bosqichlari bo’yicha bo’linmalar ichidagi kommunikatsiyalar. Shaxslararo kommunikatsiyalar. Bo’linmalar o’rtasidagi kommunikatsiyalar. Norasmiy kommunikatsiyalar. Kommunikatsion jarayon. Kommunikatsion tarmoqlarning namunalari.
Boshqaruv qarorlari. Qarorni bajarilishini tashkil qilish. Qarorni bajarilishi ustidan nazorat qilish, faoliyat va qarorga tuzatishlar kiritish. Qarorni bajarish bo’yicha faoliyatni baholash.
5 -Mavzu. Tashkilotlar va ularni boshqarish
Tashkilotlar tushunchasi va ularning tavsifi. Tashkilotning yashash davri. Tashkilotlarning ichki muhiti. Tashkilotlarning tashqi muhiti. Tashkilot ichki va tashqi muhitining omillari va o’zgaruvchanligi.Tashkilotlar faoliyatini turkumlashtirish. Tashkiliy tuzilmalarning turlari. Tashkilotning tashkiliy tuzilmasi.Mehnatni gorizontal bo’linishi. Mehnatni vertikal taqsimlanishi. To’g’ri chiziqli tuzilma. Boshqaruvning vazifaviy tuzilishi. To’g’ri chiziqli vazifaviy tuzilma. Boshqaruvning to’g’ri chiziqli - shtabli tuzilmasi. Boshqaruvning matritsa tuzilmasi. Divizional (yoki bulimli) tashkiliy tuzilma. Mahsulotli tashkiliy tuzilma. Mintaqaviy tashkiliy tuzilma. Iste’molchiga qaratilgan tashkiliy tuzilma.Boshqaruvning kombinatsiyalashtirilgan tuzilmasi. Asosiy tashkiliy-huquqiy shakllar. Ma’suliyati cheklangan jamiyat. Qo’shimcha ma’suliyatga ega jamiyat. Aksiyadorlik (hissadorlik) jamiyati. Shu’ba va bog’liq jamiyatlar. Davlat unitar korxonalari. Notijorat tashkilotlar. Matlubot kooperativi. Kartel.Sindikat. Trest. Konsern. Konsorsium. Sanoat xoldinglari. Tadbirkorlar uyushmalari. Virtual korporatsiya. Tashkilotlarni rivojlanishidagi zamonaviy tendensiyalar. Tarmoqli tashkilotlar. Tashkilotlarning yangi turlari. Tashkilotlarni strategik boshqarish. Strategik boshqaruv tuzilmasi. Strategik maqsadlarini belgilash.Strategiyani tanlash. Tashkiliy o’zgarishlarni boshqarish. Tashkiliy o’zgarishlarni amalga oshirish modellari. Boshqaruvning samaradorligi.
|
| |
-Mavzu. Zamonaviy menejer - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim Vazirligi toshkent kimyo-texnologiya instituti

|
O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim Vazirligi toshkent kimyo-texnologiya instituti
|
bet | 4/9 | Sana | 08.01.2024 | Hajmi | 26,46 Kb. | | #131978 |
Bog'liq Respublikasi oliy-www.fayllar.org6-Mavzu. Zamonaviy menejer
Menejer: tushunchasi, shaxsiy va ishga doyr sifatlari, vazifalari. Korxona menejerlarining darajalari.Menejer va yetakchi.Yetakchining an’anaviy konsepsiyasi.Menejerning yetakchidan farqi. Yetakchilik sifatlari nazariyasi. Yetakchilik hulqi konsepsiyalari. Vaziyatli yetakchilik konsepsiyasi. Tannenbaum- Shmidt yetakchilik hulqi kontinuumi (uzliksizligi). Vaziyatli yetakchilik modellari (F.Fidler). Xersey va Blansharlarning vaziyatli yetakchilik modeli. Xauz va Mitchellarning “yul- maqsad” yetakchilik modeli. Vrum-Iyettona-Yagolarning qarorlar qabul qilishning vaziyatli modeli. Yetakchilarni yangi konsepsiyalari. Atributali( belgili) yetakchilik konsepsiyasi. Xarizmatik yetakchilik konsepsiyasi.
Tubdan o’zgartiruvchi yetakchi konsepsiyasi. Menejerning uslubi. Rahbarlik uslublarining mazmuni. Rahbarlikning demokratik uslubi. Ishga doyr etika va etiket. Menejerning imidji. Imidj tushunchasi. Ishbilarmonlik etikasi. Nutq madaniyati.Ishbilarmonlik etiketining milliy xususiyatlari.
7-Mavzu. Boshqaruv mehnatini tashkil qilish
Boshqaruv mehnati: ta’rifi, xususiyatlari, turlari. Evristik mehnat. Ma’muriy mehnat.Ma’muriy mehnat. Operator mehnati. Boshqaruv mehnatini ilmiy tashkil qilish. Rahbarni o’zini o’zi boshqarishi. Menejment tomomnidan vaqtdan va o’z imkoniyatlaridan ko’proq foydalanish.Uning o’zining sog’lig’ini saqlash va mustahkamlash.Hayotni borishini ongli ravishda boshqarish.Ham ishdagi va ham shaxsiy hayotidagi tashqi holatlarni yengib o’tish. O’zini o’zi boshqarishi doirasi.Maqsadlarni quyish.Ishlash qobiliyatining o’rtacha statistik o’zgarishlari. Axborot bilan ishlash. Telefondagi so’zlashishlar.Yozishmalarni ratsional olib borish. Menejer faoliyatini rejalashtirish va tashkil qilishning qurollari.
8-Mavzu. Tashkilot xodimlarini boshqarish
Jamoa tushunchasi, turlari, shakllanish bosqichlari. Mehnat jamoasi. Ta’sir o’tkazish va hukmronlik. Majbur qilishga asoslangan hukmronlik. Mukofotlashga asoslangan hukmronlik. Ekspertli hukmronlik. Namuna yoki xarizma hukmronligi. Qonuniy hukmronlik. Resurslarga egalik qilishga asoslangan hukmronlik. Axborotlarni olish va ulardan foydalanishga asoslangan hukmronlik.
Nizolarni boshqarish. Nizolarning vazifalari. Shaxs ichidagi nizo. Shaxslararo nizo. Shaxs va guruh o’rtasidagi nizo. Guruhlararo nizo. Kartografiya usuli. Nizoning kartasi. Nizolarni hal qilishning tarkibiy usullari. Nizolarni hal qilishning shaxslararo usullariga.
Xodimlarni boshqarish. Xodimlarni tanlash. Xodimlarni tanlashning ichki va tashki manbalarini solishtirish. Menejerning ishbilarmonlik sifatlarini baholash. Martabani boshqarish. Xodimlardan foydalanish.
|
| |
Jahon bozorida raqobatbardoshlikka erishishda xalqaro

24
bozorida egallagan ulushiga ko’ra to’rtta kvadratda xaridlarning eng
yuqori o’sish sur’atlari bilan xarakterlanuvchi tovarlar yoki xizmatlar
(yulduzlar) turadi. Ularning sotuvdagi ulushi asosiy raqibnikidan yuqori va
demak, ular kompaniya uchun daromadliroq hisoblanadi. Ular katta
hajmda ishlab chiqariladi, ularni ishlab chiqarish va sotish harajatlari
ushbu bozordagi eng kam miqdorlardan biri (shu jumladan ko’lam
samarasi hisobiga ham). O’sib borayotgan bozorda raqobatchilar
ekspansiyasiga yo’l qo’ymaslik uchun ishlab chiqarish va bozorni
rivojlantirishga investitsiyalarni amalga oshirish va olingan daromadlarni
qayta investitsiyalash zarur bo’ladi.
Past chap kvadratda bozorda past o’sish sur’atlari bilan sotilayotgan
tovarlar yoki xizmatlar joylashadi. Ularning raqobatbardoshligi va
sotuvlardagi ulushi ushbu bozorda asosiy raqobatchilarnikiga nisbatan
yuqori, ular kompaniyaga daromad keltiradi va “sog’in sigirlar” deb
ataladi. Shu bilan birga sotuvlarning o’sish sur’ati unchalik yuqori emas va
ishlab chiqaruvchilarga katta investitsiyalar zarur emas. Demak, bu
2-ma’ruza O’rnatilgan tizimlarga qo’yiladigan asosiy talablar

|
2-ma’ruza O’rnatilgan tizimlarga qo’yiladigan asosiy talablar
|
bet | 1/3 | Sana | 30.05.2024 | Hajmi | 167,55 Kb. | | #257466 |
Bog'liq 3-Ma\'ruza (2) 3-ma’ruza O‘rnatilgan tizim qurilmalarini boshqarish obekti bilan ulash vositalari Reja 1. Boshqarish obekti datchiklari 2.Analog-raqam va raqam-analog o‘zgartiruvchilar. 3.Signallarni o‘zatuvchi interfeyslar Tayanch iboralar: boshqaruv tizimlari, ko‘p kanalli boshqaruv tizimlari, adaptiv/moslashuvchan boshqaruv tizimlari, intellektual boshqaruv tizimlari, teskari aloqali boshqaruv tizimlari, teskari aloqasiz boshqaruv tizimlari.. Zamonaviy boshqaruv tizimlari murakkab tuzilishga ega va ko‘plab tarkibiy qismlardan tashkil topadi. Ularning tarkibiy qismlarini hisobga olgan holda turli guruxlarga ajratilib o‘rganiladi. Boshqaruv tizimining har bir elementi alohida biri tizimni tashkil qiladi va barcha elementlari murakkab boshqaruv tizimini namoyon etadi. Shu sababli, dastlab tizimga to‘xtalamiz. Zamonaviy boshqaruv tizimlari murakkab tuzilishga ega va ko‘plab tarkibiy qismlardan tashkil topadi. Ularning tarkibiy qismlarini hisobga olgan holda turli guruxlarga ajratilib o‘rganiladi. Boshqaruv tizimining har bir elementi alohida biri tizimni tashkil qiladi va barcha elementlari murakkab boshqaruv tizimini namoyon etadi. Shu sababli, dastlab tizimga to‘xtalamiz. Tizim – bu ko‘plab elementlar va qurilmalardan tashkil topgan, ma’lum bir vazifani bajarishga mo‘ljallangan yaxlit kompleks hisoblanadi. Boshqaruv tizimi – bu biror bir ob’ektni boshqarish va uning ichki holatlarini nazorat qilish uchun xizmat qiluvchi qurilma yoki qurilmalar to‘plami hisoblanadi. Boshqariluvchi ob’ektning tuzilish xususiyatlariga va ishchi holatlariga bog’liq ravishda boshqaruv tizimi loyihalashtiriladi va boshqarish tizimi ishlab chiqiladi. Ko‘plab adabiyotlarda boshqaruv tizimlari quyidagicha sinflanadi: - Ko‘plab adabiyotlarda boshqaruv tizimlari quyidagicha sinflanadi:
- Ko‘p kanalli boshqaruv tizimlari. Vazifasi ob’ektlarni boshqarish, nazorat qilish uchun bir vaqtda ikki tomonlama aloqa kanallarini tashkil qilish orqali amalga oshiriladi.
- Adaptiv/moslashuvchan boshqaruv tizimlari – ushbu boshqaruv tizimlarida ob’ektni ishlatish vaqtida unga tashqi ta’sirlar ta’sir qilganda ob’ekt holatining o‘zgarishi yuz bersa, ushbu o‘zgarishlarga moslashuvchan boshqaruv usullari qo‘llaniladi.
- Intellektual boshqaruv tizimlari – ob’ektda bo‘ladigan holatlarini ehtimoliy hisobga olgan holda mantiqiy hisob – kitoblarni amalga oshirgan holda, intellektual hisoblash tizimlaridan foydalangan holda boshqarishni amalga oshiradi.
|
| |