nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
2-Laboratoriya ishi: “Adobe Animate” dasturi yordamida fizik jarayonlar animatsiyalarini yaratish Ishning maqsadi

2-Laboratoriya ishi:
“Adobe Animate” dasturi yordamida fizik jarayonlar animatsiyalarini
yaratish
Ishning maqsadi: “Adobe Animate” dasturi
yordamida fizik jarayonlar
animatsiyalarini yaratishni o`rganish.
Kerakli jihozlar va uskunalar: Windows 7 operatsion tizimga ega bo`lgan
kompyuter, “Adobe Animate” dasturi.
Nazariy qism: Dastur qanday ishlaydi:
Agar Adobe Animate CC qanday ishlashini bilishni xohlasangiz, buni
an'anaviy tarzda bajarishini bilishingiz kerak. Boshqa so'zlar bilan aytganda,
rasm
va tovushlarni qatlam va ramkalarda tartibga solish haqida g'amxo'rlik
qiladi. Har bir ramka qatlamlarga bo'linadi va vektor
asosida chizishga imkon
beradi. Shu tarzda siz animatsiyalar, harakatlarning interpolatsiyasini yaratishingiz
yoki ketma-ketlikni ajratib, har bir animatsiyani ishlab chiqishingiz mumkin.
Ayni paytda, bu shuningdek, tabiiy harakatlarni
hosil qilish uchun suyak
tuzilmalarini joriy etish hamda kameralarni "manipulyatsiya qilish" imkoniyatini
beradi.
Adobe Animate CC-ning yangi versiyasi avvalgisiga
hech qanday aloqasi
yo'q, u yangi zamonga qanday moslashishni va modernizatsiya qilishni bilar edi,
shuningdek juda to'liq vositaga erishish uchun kengaytirildi. Shuning uchun ushbu
dastur bilan bajarishingiz mumkin bo'lgan funktsiyalar orasida:
Adobe Animate Camera
Bu sizga yordam beradigan vositadir
aniqroq natijalar yaratishingiz uchun
animatsiya kamerasini boshqaring chunki bu sizga,
boshqa narsalar qatori,
animatsiyalarni kattalashtirish, aylantirish yoki pan qilish
imkonini beradi va shu
bilan turli effektlarni qo'shadi.
Turli xil chiqish formatlari
Ilgari, eski versiyalar faqat cheklangan chiqish formatlarini qo'llab-
quvvatlagan, loyihalarni boshqa yo'l bilan saqlab bo'lmaydi. Ammo endi bu
o'zgargan va natijalarni HTML5, 4k video yoki WebGL kabi turli xil formatlarda
eksport
qilish mumkin, ulardan biriga yoki boshqasiga berishni xohlaganingizga
qarab.
Bu
ham mumkin ma'lumotlarni CSS-ga moslashtiring yoki eskisini afzal
Ishni bajarish tartibi - Kommutatsiya va marshrutizatsiya

48
7- LABORATORIYA ISHI
MARSHRUTIZATSIYA ALGORITMLARINI TAHLIL QILISH
(DEYKSTRA, FLOYD)
Ishdan
maqsad:
Ma‘lumot uzatish tarmoqlarida qo‗llaniluvchi
marshrutizatsiya algoritmining ishlash tamoyilini tahlil qilish va ko`nikmaga ega
bo‘lish.
Nazariy ma’lumotlar
Deykstra algoritmi bo`lib, 1959 yilda gollandiyalik olim E. Deykstra
tomonidan ixtiro qilingan. Grafning bitta balandligidan boshqa balandliklarigacha
eng qisqa yo‗llarni topadi. Algoritm faqat manfiy vaznsiz graflar uchun ishlaydi.
Algoritm dasturlashda va texnologiyalarda keng qo‗llaniladi, masalan, u OSPF va
IS-IS marshrutizatsiya protokollarida ishlatiladi.
V to‗plamdan har bir balandlikka biz belgini biriktiramiz, bu balandlikdan A
balandlikkacha ma‘lum minimal masofa bo‗ladi. Algoritm qadam-baqadam
ishlaydi, har bir qadamda bitta balandlikka "tushadi" va belgilarni kamaytirishga
xarakat qiladi. Algoritm barcha balandliklarga tushganda tugaydi.
Initsializatsiyalash. A balandlikni o‗zining belgisi 0 ga teng deb olinadi,
qolgan balandliklarining belgilari cheksiz olinadi. Bu A balandlikdan boshqa
balandliklargacha bo‗lgan masofalar hali noma‘lum ekanligidan dalolat beradi.
Grafning barcha balandliklari tushilmagan deb belgilangan.
Nazariy ma’lumotlar - Kommutatsiya va marshrutizatsiya

Nazariy ma’lumotlar Statik marshrutizatsiya hozirgi kunda maxsus maqsadlarda qo‗llanilmoqda.
Statik va dinamik marshrutizatsiya ko‗pincha birgalikda ishlatiladi.
Statik marshrutizatsiya quyidagi vaziyatlarda ishlatiladi:
– kelgusida
kengaytirish
kutilmaydigan
kichik
tarmoqlarda,
marshrutizatsiya jadvalini qulay sozlash uchun;
– berk tarmoqni marshrutizatsiyasini ta‘minlash uchun (berk tarmoq
boshqa uzoqdagi tarmoqlar to‗g‗risida ma‘lumotga ega bo‗lmagan);
– bitta marshrutni doimiy ishlatishda (marshrutizatsiya jadvalidagi boshqa
marshrutlarga to‗g‗ri kelmaydigan ixtiyoriy tarmoqqa yo‗lni ko‗rsatish uchun).
Statik marshrutizatsiya kichik tarmoqda ishlashda qiyinchiliklarga olib
kelmaydi. Statik marshrutlar yangilanish to‗g‗risidagi xabarlarni jo‗natmaydi va
katta hisoblash resurslarini talab qilmaydi.
Statik marshrutizatsiyani kamchiliklari:
– statik marshrutizatsiyani katta tarmoqlarda ishlatish qiyinchiliklarga olib
keladi;
– statik marshrutlarni boshqarishni sozlash ko‗p vaqt talab qiladi;
– kanalda uzulish bo‗lganda statik marshrut trafikni qayta marshrutlashni
amalga oshirmaydi.
65
8.1 –rasm. IPv6 texnologiyasi asosidagi tarmoq topologiyasi
1. Topologiyaga mos ravishda aloqa kabellarni ulang
R1 marshrutizator uchun bazaviy ko`rsatkichlarni sozlang
– qurilmaning nomini kiriting
– shifrlangan parol sifatida imtiyoz rejimida class deb kiriting
– konsol va VTY virtal terminal uchun cisco deb kiriting va aktivlashtiring
– fa0/0 va fa0/1 interfeyslarda manzillashni kiriting va ikkala interfeysni
yoqing
2. Laptop0 kompyuterlarda bazaviy ko`rsatkichlarni sozlang
PC kompyuterlarda va qurilmalarda IPv6 manzil va shlyuzlarni sozlang
(8.2 - rasm).
– LABORATORIYA ISHI - Kommutatsiya va marshrutizatsiya

5– LABORATORIYA ISHI IPv6 MANZILLASH TIZIMIDA DHCPv6, DNS SERVIS KONFIGURATSIYALARINI SOZLASH Ishdan maqsad: IPv6 manzillash tizimi asosida DHCPv6, DNS servis
konfiguratsiyalarini sozlashni amalga oshirish va ko`nikmaga ega bo‘lish
Topshiriqlar 4. Tarmoqni tuzing va qurilmalarning bazaviy parametrlarini sozlang
5. Marshrutizatorda DHCPv6 konfiguratsiyalarini sozlang
Nazariy ma’lumotlar IPv6 manzillarini belgilash usullari • Statik belgilash
• Stateless Address Autoconfiguration (SLAAC RFC 4862)
• Manzillarni avtomatik belgilash
• Stateful DHCPv6 (RFC 3315)
• DHCPv6 ga IPv6 manzillari va boshqa parametrlarni tayinlash imkonini beradi
• DHCPv6-PD (RFC 3633)
• DHCPv6 ga router/CPE qurilmasiga quyi tarmoqlarni belgilash imkonini beradi
• Stateless DHCPv6 (RFC 3736)
• Manzil tayinlash uchun SLAAC va parametrlar uchun DHCPv6
Stateless Address Autoconfiguration (RFC 4862) SLAAC ―plug and play‖ tamoyili asosida manzillarni sozlash uchun
ishlatiladi
40
Stateful DHCPv6 • RA xabarida manzilni olish tartibini tavsiflovchi bayroqlar mavjud (A, M va O
bitlari)
Stateless DHCPv6 • RA xabarida manzilni olish tartibini tavsiflovchi bayroqlar mavjud (A, M va O
bitlari)
41
Ishni bajarish tartibi 4. Tarmoqni tuzing va qurilmalarning bazaviy ko`rsatkichlarini sozlang
Laboratoriya ishida IPv6 manzillash tizimi asosida tarmoq topologiyasini
tuzing
5.1-rasm. IPv6 manzillash tizimi asosidagi tarmoq topologiyasi
42
1. Router da IPv6 adres konfiguratsiyasini sozlash.
Router>enable
Router#config t
Router(config)#host R1
R1(config)#int fa0/0
R1(config-if)#ipv6 add 2000:1111:AAAA:BBBB::1/64
R1(config-if)#no shut
R1(config-if)#exit
R1(config)#int fa0/1
R1(config-if)#ipv6 add 2000:1111:AAAA:CCCC::1/64
R1(config-if)#no shut
R1(config-if)#exit
R1(config)#ipv6 unicast-routing
R1(config)#
2:Assign IP Address to DNS SERVER
Step3:Configure DHCPv6 for IPv6 on Cisco Router R1:
DHCP Configuration on IPv6
R1(config-if)#exit
R1(config)#ipv6 unicast-routing
R1(config)#ipv6 dhcp pool LANR1
R1(config-dhcp)#dns-server 2000:1111:AAAA:BBBB::2
R1(config-dhcp)#domain-name linuxtiwary.com
R1(config-dhcp)#prefix-delegation pool LANR1
43
R1(config)#ipv6 local pool LANR1 2000:1111:AAAA:CCCC::/64 64
R1(config)#int fa0/1
R1(config-if)#ipv6 dhcp server LANR1
R1(config-if)#ipv6 ND managed-config-flag
R1(config-if)#
Step 4:Check DHCP Options on Client PC
Nazorat savollari - Kommutatsiya va marshrutizatsiya

Nazorat savollari
1. Statik marshrutizatsiyaning afzalligi nimadan iborat?
2. Clock rate 64000 nima maqsadda ishlatiladi?
3. no ip domain-lookup buyrug‗i nima uchun ishlatiladi?
4. Show cdp neighbors buyrug‗i nima uchun ishlatiladi?
5. Statik marshrutizatsiya qachon qo‗llaniladi?
67
Foydalanilgan adabiyotlar ro`yxati
1. W. Stallings. Foundations of Modern Networking: SDN, NFV, QoE, IoT, and
Cloud. Copyright © 2016 by Pearson Education, Inc.
2. Seti i telekommunikatsii: uchebnik i praktikum dlya SPO / pod redaksiey
K.Ye. Samuylova, I.A. Shalimova, D.S. Kulyabova.- M.:Izdatelstva Yurayt,
2019. – 363 s. – (Seriya: professionalnie obrazovanie).
3. R.X. Djuraev, Sh.Yu. Djabbarov, B.M. Umirzakov.Tarmoq protokollari.
O‗quv qo‗llanma.T.: ‖Aloqachi‖.2018, 144 b.
4. Pugovkin A. V. Seti peredachi dannix: uchebnoe posobie / A. V. Pugovkin.
— Tomsk fakultet distansionnogo obucheniya TUSURa, 2015. — 138 s.
5. Osnoviy programmno-konfiguriruemix setey: uchebnoe posobie/ N.F.
Baxareva, Yu.A. Ushakov, M.Vyu Ushakova, A.Ye. Shuxman. – Samara:
2015
6. Goldshteyn B.S, Gayxman V.Yu. Seti NGN. Oborudovanie IMS. Uchebnoe
posobie. – Spb., izd-vo «Teledom» GOUVPO. SpbGUT, 2010. – 56 s.
7. Purtov A.M. Sistemы i seti peredachi dannix: uchebnoe posobie. – Omsk:
SibADI, 2010. – 100 s.
8. Vasin N.N. Osnovы setevix texnologiy na baze kommutatorov i
marshrutizatorov: Uchebnoe posobie – M.: Intuit,: BINOM. 2011. – 270 s.
9. Vasin I.N. Texnologii paketnoy kommutatsii. Chast 2. Marshrutizatsiya i
kommutatsiya. Uchebnoe posobie. – Samara.: PGUTI, 2015. – 261 s.
10. CherdintsevE.S. Ch-45.Multimediynie seti: uchebnoe posobie / E.S.
Cherdintsev; Tomskiy politexnicheskiy universitet. – Tomsk: izd-vo
Tomskogo politexnicheskogo universiteta, 2012. – 97 s.
11. Telekommunikaцionnie sistemi i seti: Uchebnoe posobie. V 3 tomax. Tom 3.
– Multiservisnaya seti / V.V. Velichko., E.A. Subbotin, V.P. Shuvalov, A.F.
Yaroslavtsev; pod red. professora V.P. Shuvalova. Goryachaya liniya –
Telekom, 2005. – 592 s.: il.
|
Kommutator 0 - Kommutatsiya va marshrutizatsiya

|
Kommutatsiya va marshrutizatsiyaBog'liq Kommutatsiya va marshrutizatsiya (1-qism)
Kommutator 0
Switch>enable
Switch#configure terminal
Switch(config)#vlan 10
Switch(config-vlan)#exit
Switch(config)#vlan 20
Switch(config-vlan)#exit
Switch(config)#vlan 30
Switch(config-vlan)#exit
Switch(config)# interface
FastEthernet 0/1
Switch(config-if)#switchport mode
access
Switch(config-if)#switchport access
vlan 10
Switch(config)# interface
FastEthernet 0/2
Switch(config-if)#switchport mode
access
Switch(config-if)#switchport access
vlan 20
Switch(config)# interface
FastEthernet 0/3
Switch(config-if)#switchport mode
access
Switch(config-if)#switchport access
vlan 30
Switch(config)# interface
FastEthernet 0/5
Switch(config-if)#switchport mode
trunk
Kommutator S1
Switch>enable
Switch#configure terminal
Switch(config)#vlan 40
Switch(config-vlan)#exit
Switch(config)#vlan 50
Switch(config-vlan)#exit
Switch(config)# interface
FastEthernet 0/4
Switch(config-if)#switchport mode
access
Switch(config-if)#switchport access
vlan 40
Switch(config-if)# interface
FastEthernet 0/2
Switch(config-if)#switchport mode
access
Switch(config-if)#switchport access
vlan 50
Switch(config-if)# interface
FastEthernet 0/1
Switch(config-if)#switchport mode
trunk
Nazorat savollari
1.
IPv6 VLAN lar o‗rtasida marshrutizatsiyani necha xil usulda amalga
oshirsa bo`ladi?
2.
Marshrutizatorlarda sub interfeys nima maqsadda yaratiladi?
3.
Kommutatorlar o‗rtasida nechta rejim mavjud? Ishlashini tushuntiring
4.
Qaysi interfeyslar trank rejimda ishlashi kerak?
5.
dot1Q nima?
6.
Nima sababdan interfeys interface FastEthernet0/0.10 deb yoziladi?
7.
sub interfeysga berilgan IP manzil kompyuterlar uchun qanday manzil
hisoblanadi?
8.
switchport mode trunk qaysi interfeyslarga beriladi?
9.
switchport mode access qaysi interfeyslarga beriladi?
|
| |
IPv6 adreslash tizimi ustida amallar

31
4– LABORATORIYA ISHI
IPV6 VLAN TARMOQLARI O‘RTASIDA MARSHRUTIZATSIYANI
SOZLASH
Ishdan maqsad: Lokal tarmoqda yaratilgan IPv6 manzillash tizimi asosida
VLAN tarmoqlari o‗rtasida marshrutizatsiyani amalga oshirish va ko`nikmaga ega
bo‘lish
Topshiriqlar
1. Tarmoqni tuzing va qurilmalarning bazaviy parametrlarini sozlang
2. Kommutatorni VLANlarga va trank aloqasiga sozlang
3. Trank aloqalarni, VLAN tarmoqlarni, marshrutizatsiya va ulanishlarni
tekshiring
Nazariy ma’lumotlar - Kommutatsiya va marshrutizatsiya

|
Kommutatsiya va marshrutizatsiyaBog'liq Kommutatsiya va marshrutizatsiya (1-qism)Nazariy ma’lumotlar
Tarmoqni samaradorligini oshirish va xavfsizligini ta‘minlashda lokal
tarmoqlarda VLAN lar tashkil etiladi. VLAN tarmog‗i lokal tarmoqda qurilmalarni
guruhlaydi. VLAN tarmog‗i doirasidagi qurilmalar guruhi xuddi qurilmalar bitta
o‗tkazgich yordamida ulangandek bo‗ladi. VLAN tarmog‗i fizik emas, mantiqiy
bog‗lanishga asoslangan.
VLAN tarmog‗i administratorga foydalanuvchilarni yoki qurilmalarni
qaerda joylashganligiga bog‗liq bo‗lmagan holda qo‗llanilish sohasi yoki
loyihalash guruhi funksiyasi bo‗yicha segmentatsiyani amalga oshirishga yordam
beradi. VLAN dagi qurilma xuddi o‗zining shaxsiy tarmog‗iga ega bo‗lgandek
bo‗ladi. Kommutatorning ixtiyoriy porti VLAN ga tegishli bo‗lishi mumkin. Bir
adresli (unicast), ko‗p adresli (multicast) va keng eshittirishli (broadcast) paketlarni
uzatish va qabul qilish faqat o‗sha VLAN doirasida bo‗ladi. Har bir VLAN alohida
mantiqiy tarmoq hisoblanadi. VLAN ga tegishli bo‗lmagan stansiyalar paketlarni
jo‗natish uchun marshrutizatorlar orqali uzatiladi.
VLAN tarmog‗i LAN ning bir nechta segmentlarini qamrab oluvchi
mantiqiy keng eshittirishli domenni yaratadi. Katta keng eshittirishli domenni
32
kichik tarmoqlarga bo‗lish mmumkin. VLAN tarmoqning samaradorligini oshiradi.
bitta VLAN tarmog‗idagi qurilma Ethernet keng eshittirishli kadr uzatsa, bu kadrni
ushbu VLAN doirasidagi qurilmalarning barchasi qabul qiladi. Boshqa VLAN
dagi qurilmalar bu kadrni qabul qilmaydi. Har xil foydalanuvchi guruhlarning
qiziqishlarini hisobga olgan holda VLAN tarmog‗i kirish va xavfsizlikni
ta‘minlash siyosatini amalga oshiradi:
Xavfsizlik: muhim ma‘lumotlarga ega bo‗lgan guruhlarni tarmoqning boshqa
qismlaridan ajratiladi. Uning yordamida axborotni maxfiyligini buzilish
extimolligini kamaytiradi;
Xarajatlarni kamaytirish: o‗tkazish qobiliyatidan samarali foydalanish va
qimmat tarmoq inrastrukturalari yangilanishini arzonligi;
Samaradorlikni oshirish: tarmoqni ikkinchi pog‗onada bir nechta mantiqiy
guruhlarga bo‗lish (keng eshittirishli domen) ortiqcha tarmoq trafigini sonini
kamaytiradi va samaradorlikni oshiradi;
Keng eshittirishli domenlarni kamaytiradi: tarmoqni VLANlarga ajratish
keng eshittirishli domendagi qurilmalar sonini kamaytiradi.
Axborot texnologiyalari bo‘limining samaradorligini oshirish: VLAN
tarmog‗i
tarmoqni
boshqarishni
soddalashtiradi.
Yangi
kommutatorni
ekspluatatsiyaga kiritishda ko‗rsatilgan portlarda kerakli qoida va jarayonlarni
amalga oshiradi. Axborot texnologiyalari mutaxassislari VLAN ga tegishli nom
bilan tarmoqni funksiyasini tezda aniqlashadi.
Ilova va loyihalarni boshqarishni soddaligi: VLAN tarmog‗i
foydalanuvchilar va tarmoq qurilmalarining tarmoqni geografik talabi yoki ishlashi
bo‗yicha moslashtirishi uchun birlashtiradi. Amaliy pog‗onada ishlashni va
loyihalashni boshqarish funksiyalarni aeratilganligi hisobiga sodda tuzilgan.
Masalan bunday amaliy topshiriqqa – o‗qituvchilarni elektron ta‘lim olish uchun
ilovalarni ishlab chiqish platformasi kiradi.
|
| |
Ikkinchi qadam - Kommutatsiya va marshrutizatsiya

|
Kommutatsiya va marshrutizatsiyaBog'liq Kommutatsiya va marshrutizatsiya (1-qism)Ikkinchi qadam. Algoritm qadami takrorlanadi. Yana biz tushilmagan
balandliklardan "eng yaqin" balandlikni topamiz. Bu 7 belgiga ega bo‗lgan 2-
balandlik bo‗ladi.
7.7- rasm. Deykstra algoritmini 1-balandlikdan 2-balandlikka bo‘yicha grafi
Yana, biz tanlangan balandlikning qo‗shni balandliklarining belgilarini
ularga 2-balandlik orqali o‗tish bilan kamaytirishga harakat qilamiz. 2-
balandlikning qo‗shni balandliklari 1-, 3- va 4- balandliklar bo‗ladi.
2- balandlikning birinchi qo‗shni balandligi 1-balandlik hisoblanadi. Ammo
u tushilgan, shuning uchun 1- balandlik bilan hech narsa qilmaymiz.
2-balandlikning keyingi qo‗shnisi 3- balandlik hisoblanadi, chunki u
tushilmagan balandliklar sifatida belgilangan balandliklardan minimal belgiga ega.
Agar unga 2- balandlik orqali o‗tilsa, u holda bunday yo‗lning uzunligi 17 (7 + 10
= 17) ga teng bo‗ladi. Ammo uchinchi balandlikning joriy belgisii 9 ga teng, bu 17
dan kichik, shuning uchun belgi o‗zgarmaydi.
7.8- rasm. Deykstra algoritmini 2-balandlikdan 4-balandlikka o‘tish grafi
52
2-chi balandlikning yana bir qo‗shnisi 4-chi balandlik hisoblanadi. Agar
unga 2-chi balandlik orqali o‗tilsa, u holda bu yo‗lning uzunligi 2-chi
balandlikkacha bo‗lgan eng qisqa masofa va 2-chi va 4-chi balandliklarning
orasidagi masofaning yig‗indisiga, ya‘ni 22 ga teng bo‗ladi (7 + 15 = 22).
Binobarin, 4-chi balandlikning belgisini 22 ga teng deb o‗rnatamiz.
7.9- rasm. Deykstra algoritmini 2-balandlikdan 4-balandlikka o‘tish grafi
Uchinchi qadam. 3-chi balandlikni tanlash bilan algoritmning qadamini
takrorlaymiz. Unga "ishlov berish"dan so‗ng quyidagi natijalarni olamiz:
7.11- rasm. Deykstra algoritmini 3-balandlik bo‘yicha hisoblash grafi
Keyingi qadamlar. Qolgan balandliklar uchun algoritmning qadamini
takrorlaymiz. Bu mos ravishda 6-, 4- va 5-nchi balandliklar bo‗ladi.
7.12- rasm. Deykstra algoritmini 6-, 4- va 5-nchi balandliklar bo‘yicha o‘tish grafi
|
| |
Nazorat savollari - Kommutatsiya va marshrutizatsiya

Nazorat savollari 1. DHCP ulanishi uchun standart ijara muddati deganda nimani tushunasiz ?
2. IPv4 va IPv6 adreslash tizimida DHCP servisining qanday farqlanadi ?
3. DHCPv6 necha xil usuli mavjud ?
44
6– LABORATORIYA ISHI IPv4 MANZILLASH TIZIMIDAN IPv6 MANZILIGA O‘TISHDA 6to4 TUNNEL, NAT-PT KONFIGURATSIYALARINI SOZLASH Ishdan maqsad: IPv4 manzillash tizimidan IPv6 manziliga o‗tishda 6to4
tunnel, NAT-PT konfiguratsiyalarini sozlashva ko`nikmaga ega bo‘lish
Topshiriqlar 1. Tarmoqni tuzing va qurilmalarning bazaviy parametrlarini sozlang
2. IPv4 manzillash tizimidan IPv6 manziliga o‗tishda 6to4 tunnel
konfiguratsiyalarini sozlang
3. IPv4
manzillash
tizimidan
IPv6
manziliga
o‗tishda
NAT-PT
konfiguratsiyalarini konfiguratsiyalarini sozlang
Nazariy ma’lumotlar 1992 yildan boshlab IPv6 (RFC-2460) protokol ishlab chiqishga kirishildi.
Usha vaqtda manzil oraligidagi muammoni xal etish uchun ishlab chiqilgan edi.
Manzil oralig‘ini IPv6 da tarqatish (Internet Assigned Numbers Authority –
internetdagi standart raqamlar komissiyasi (RFC-1881) hal etildi va bu regional
vakillarga ega bo‗lib ular o‗z soxalarida IP manzillar berish bilan shug‗ullanadilar.
IPv4 yoki IPv6 qurilmalar orqali qurilgan tunneldan trafik yuborish, hamda
tarmoq manzillarini ikki xil versiyaga o‗girish usuli asosida qator texnologiyalar
yaratildi. Ular quyidagilar:
Double NAT
NAT-PT
NAT 64
DS-Lite
DS-Lite A+P
6to4
IPV6 Rapid Deployment
6PE/6VPE
45
Double NAT (6.1-rasm) texnologiyasi IPv4 manzillar makonini tugatilishini
―kechiktirish‖ imkonini beradi. Mazmuni translyatsiya qilish texnologiyasining
ikki marta qo‗llanilishi.
6.1-rasm. Double NAT texnologik yechimi
Birinchi marta foydalanuvchining xususiy manzilini boshqa xususiy
manzilga translyatsiya qilinadi. Undan so‗ng ikkinchi marta Internet manziliga
translyatsiya qilinadi. Bu usul IPv4 adres diapazonini kamayishini kechiktiradi,
lekin IPv6 adreslariga o‗tqizmaydi.
NAT 64 (6.2-rasm) texnologiyasi, Double NAT texnlogiyasi kabi funksiyani
bajarib, asosiy farqi DNS 64 funksiyasi borligina talab chiladi. Hamda IPv4
texnologiyasidagi NAT-PT ni o‗rnini bosadi.
6.2-rasm. NAT 64 texnologiyasi
6to4 texnologiyasida (6.3-rasm) IPv4 da IPv6 o‗tishning eng yengil usuli
bo‗lib, Xizmatlar provayderi tomonidan xech qanday o‗zgartirish kiritishi xojati
yo‗q. Yagona sharti, IPv4 manzillari xususiy bulishi kerak. Ushbu texnologiyadan
foydalanish uchun 6to4 relay deb nomlanuvchi qurilmadan foydalaniladi. Bu
qurilmalar mijozlarning IPv4 dan IPv6-paketlarini deinkapsuliruyut qiladi.
IPv4 
IPv6 - Kommutatsiya va marshrutizatsiya

29
IPv6 protokolida paketlar marshrutizatorda fragmentlanishi va to‗planishi
mumkin emas. Jo‗natuvchi avvaldan qabul qilib oluvchigacha bo‗lgan barcha
nuqtalar qo‗llab quvvatlaydigan paketning maksimal hajmini (Maximum
Transmission Unit, MTU) aniqlab olishi kerak. MTU 576 baytdan kichikroq
bo‗lishi mumkin emas, balki shuning uchun so‗ng versiya IPv6 spesifikatsiyasida
bu
qiymat
1500
baytgacha
oshirilgan.
Fragmentatsiya
to‗g‗risida
marshrutizatorlarni ozod etilganligi ularning ishlash samarodorligini oshirish
imkonini berdi, ma‘lum bir darajada ishlashni va oxirgi tizimlar fuknsionalligini
murakablashtirdi.
IPv4 protokoli bilan taqqoslaganda paket sarlavhasi ancha soddalashtirilgan.
Barcha majburiy bo‗lmagan sarlavhalar qo‗shimcha charlovhaga o‗tkazilgan, har
bir marshrutizatorda hisoblanadigan nazorat summasi sarlavhasi yo‗q qilingan.
Ma‘lumotlarni jo‗natish oynasining minimal xajmi IPv4 protokoli bilan
taqoslaganda ―xizmat ma‘lumotlari‖/‖paket uzunligi‖ munosabati jiddiy
o‗zgarishga yuz tutmagan (IPv4 da MTU 800 va IPv6 da MTU 1500 da 14 % va
12% munosabatda). O‗zgarish paketlarni uzatish qoidalariga ta‘luqli - IPv6 da
quydagilar taqiqlangan: orqali marshrutizatorlarda fragmentlash, paketlar Hop-by-
Hop Options marshruti qo‗shimcha sarlavhasini ko‗rsatish asosida o‗tishi, ESP
sarlavhasi yordami bilan paketlarni inkapsulyatsiyalash va tunnellash qo‗shimcha
imkoniyatlarini kiritish.
Deykstra algoritmi - Kommutatsiya va marshrutizatsiya

49
U balandlikning tushilmagan balandliklardan tashqari, har bir qo‗shni
balandligi uchun joriy belgi va u balandlikning bu balandlik bilan bog‗laydigan
qirraning uzunligi qiymatlari yig‗indisi teng bo‗lgan yangi yo‗lning
uzunligini
hisoblaymiz.
Agar olingan uzunlik qiymati qo‗shni balandlik belgisining qiymatidan
kichik bo‗lsa, belgi qiymatini olingan uzunlik qiymati bilan almashtiramiz. Barcha
qo‗shni balandliklarni ko‗rib chiqish bilan u balandlikni
tushilgan sifatda
belgilaymiz va algoritm qadamini takrorlaymiz.
7.1-rasmda ko‗rsatilgan graf misolida algoritmning bajarilishini ko‗rib
chiqamiz. 1-chi balandlikdan qolgan barcha balandliklargacha eng qisqa masofani
topish talab qilinadi.
Doiralar bilan balandliklar, liniyalar bilan esa ularning orasidagi yo‗llar (graf
qirralarini) belgilanadi. Doiralarda
balandliklarning raqamlari, qirralarning ustida
ularning "narxi" - yo‗l uzunligi belgilanadi. Har bir balandlikning yonidagi belgi -
bu balandlikdan 1-chi balandlikkacha bo‗lgan eng qisqa yo‗lning
uzunligi qizil
rang bilan belgilanadi.
a)
b)
c)
7.1- rasm. Deykstra algoritmini hisoblash qadamlari (a,b,c)
Birinchi qadam. Bizning misolimiz uchun Deykstra algoritmining qadamini
ko‗rib chiqamiz. Minimal belgiga 1- balandlik ega. Uning qo‗shnilari 2-, 3- va 6-
balandliklar hisoblanadi.
Navbat bo‗yicha 1-balandlikning birinchi qo‗shnisi 2-balandlik bo‗ladi,
chunki ungacha yo‗l uzunligi minimal hisoblanali. Ungacha 1-balandlik orqali
yo‗lning uzunligi 1-balandlik belgisi qiymati va 1-balandlikdan 2-balandlikka
50
boradigan qirra uzunligi qiymatining yig‗indisiga teng, ya‘ni 0 + 7 = 7 bo‗ladi. Bu
2-balandlikning joriy belgisidan kichik, shuning uchun 2-nchi balandlikning
yangi
belgisi 7 ga teng bo‗ladi (7.4-rasm).
7.4- rasm. Deykstra algoritmini hisoblash jarayoni
Shunga o‗xshash operatsiyani 1-balandlikning boshqa ikkita qo‗shni
balandliklar – 3- va 6- balandliklar bilan bajaramiz.
7.5- rasm. Deykstra algoritmini 1-balandlik bo‘yicha hisoblash grafi
1-chi
balandlikning barcha qo‗shni balandliklari tekshirildi. 1-
balandlikkacha joriy minimal masofa yakuniy hisoblanadi va qayta ko‗rib
chiqilmaydi (birinchi marta E. Deykstra shunday ekanligini isbotladi). Bu
balandlikka tushilganlikni belgilash uchun uni grafdan o‗chiramiz.
51
7.6- rasm. Deykstra algoritmini 1-balandlik bo‘yicha grafdan o‗chir jarayoni
Microsoft Word dasturida sichqoncha yordamida abzasni tezkor belgilash qanday amalga oshiriladi?

|
Microsoft Word dasturida sichqoncha yordamida abzasni tezkor belgilash qanday amalga oshiriladi?
|
bet | 14/32 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 77,76 Kb. | | #99466 |
Bog'liq infor.oraliq (5)Microsoft Word dasturida sichqoncha yordamida abzasni tezkor belgilash qanday amalga oshiriladi?
So‘zga sichqoncha chap tugmasi bilan ketma-ket uch marta bosish bilan
Word dasturi ishini tugatish usulini ko’rsating.
yuqori o‘ng burchakdagi [x] orqali
Office dasurlaridan chiqish uchun bajariladigan buyruqlar
файл - закрыть
Word darchasini tashkil etuvchilariga kirmaydigan bo’limni toping.
formula satri
Wordda abzas qo‘yishning shakllariga kirmaydigan javobni toping.
Probel orqali
Word: Matnlarga abzas qo‘yish usulini tanlang
Format, Абзац, Первая строка
Word taxrirlagichida matnlarni to‘g‘rilash komandalarini tanlang:
по левому краю, по центру, по правому краю, по ширине
Word taxrirlagichida matn maydonining o‘lchamini o‘zgartirish komandalarini tanlang:
верхнее, нижнее, левое, правое
Word taxrirlagichidagi xujjatlarni standart qoidalar asosida saqlashda ishlatiladigan usullarni toping.
файл-Сохранить, файл-Сохранить как…, Shift + F12
Shrift tushunchasiga quyidagilardan qaysilari kiradi?
shrift turi, shrift o’lchami, yozilishi, rangi
Betlarni o’lchamini o‘zgartirish (formatlash) quyidagi qaysi komandalar asosida amalga oshiriladi?
Файл, Параметры страницы, Размер бумаги
Word taxrirlagichida betlarni nomerlash uchun qaysi ketma-ketlik ishlatiladi?
Вставка, Номера страницы
|
| |
Belgilangan matnlarni qirqib olish uchun ishlatiladigan klaviatura kombinatsiyalarini tanlang

|
Belgilangan matnlarni qirqib olish uchun ishlatiladigan klaviatura kombinatsiyalarini tanlang
|
bet | 7/32 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 77,76 Kb. | | #99466 |
Bog'liq infor.oraliq (5)Belgilangan matnlarni qirqib olish uchun ishlatiladigan klaviatura kombinatsiyalarini tanlang
Ctrl+X yeki Shift+Del
Kompyuterni qayta yuklash uchun qaysi tugmachalar kombinatsiyasidan foydalanish mumkin:
Ctrl, Alt, Del
Kompyuter klaviaturasida Backspace tugmachasining vazifasini tanlang:
kursordan chap tomondagi bitta belgini uchirish
Uch xil sichqoncha turini tanlang:
Standart sichkoncha, Trekbol sichkoncha, Sensor panelli sichkoncha
Standart sichqonchalar turini tanlang
Sharkli sichkoncha, Optik sichkoncha, Lazerli sichkoncha
Klaviaturadagi maxsus tugmachalarni tanlang:
Tab, Shift, Ctrl, Alt
Kompyuter ishlashi uchun lozim bo‘lgan dasturlarni tanlang:
sistemli dasturlar, xizmatchi dasturlar, amaliy dasturlar
Ikkili sanoq sistemasida ishlatiladigan raqamlarni tanlang:
0 va 1
Axborot nima?
olamdagi butun borlik, unda ro‘y beradigan xodisa va jarayonlar xakidagi xabar yoki ma’lumotlardir
Texnologiya bu - grekcha so‘z bo‘lib,
San’at, maxorat kabi ma’nolarni bildiradi
Kompyuter protsessori qanday vazifani bajaradi?
Asosiy mantikiy va arifmetik amallarni bajaradi
Kompyuter venchestri nima vazifa bajaradi?
Asosiy xotirani tashkil kilib, ma’lumotlarni saklaydi
|
| |
Algoritmni bajarilishini tugatish

54
FLOYD ALGORITMINING ISHLASH PRINSIPINI TADQIQ QILISH
Nazariy ma’lumotlar
Floyd algoritmi - yo‗naltirilgan grafning barcha balandliklari orasidagi eng
qisqa masofani topish uchun dinamik algoritm hisoblanadi. U 1962
yilda Robert
Floyd tomonidan ishlab chiqilgan, 1959 yilda Bernard Roy (Bernard Roy) xuddi
shu algoritmni e‘lon qilgan bo‗lsa-da, ammo bu ahamiyatsiz bo‗lib qoldi.
Bu algoritm Deykstra algoritmiga qaraganda
umumiyroq hisoblanadi,
chunki u istalgan ikkita tarmoq qurilma orasidagi eng qisqa yo‗llarni topadi. Bu
algoritmda tarmoq n satrlar va n ustunlarga ega bo‗lgan kvadrat matritsa shaklida
berilgan. (i, j) element i tugundan ј tugungacha bo‗lgan d
ij
masofaga teng, u agar (i,
j) joy mavjud bo‗lsa, chekli qiymatga ega va aks holda cheksizlikka teng bo‗ladi.
Oldin Floyd usulining asosiy g‗oyasini ko‗rsatamiz. Aytaylik, uchta i , j va k
tugunlar mavjud va ular orasidagi masofalar berilgan (8.1-rasm). Agar d
ij
+ d
jk
ik
tengsizlik bajarilsa, u holda i → k yo‗lni i → ј → k
bilan almashtirish tavsiya
etiladi. Bunday almashtirish (bundan keyin uni shartli ravishda uchburchak
operator deb ataymiz) Floyd algoritmini bajarish jarayonida
muntazam ravishda
amalga oshiriladi.
7.12-rasm. Uchburchak operatori
Floyd algoritmi quyidagi amallarni bajarilishini talab qiladi.
0-qadam. Dastlabki D
0
masofa
matritsasi va S
0
tugunlarning ketma-ketlik
matritsasini aniqlaymiz. Ikkala matritsaning diagonal elementlari "-"
belgisi bilan
55
belgilanadi. U bu elementlarni hisoblashlarda qatnashmasligini ko‗rsatadi. k = 1
deb olamiz:
7.13-rasm. Floyd algoritmi bo‘yicha dastlabki holat
Topshiriq - Kommutatsiya va marshrutizatsiya

63
8 – LABORATORIYA ISHI
IPv6 TEXNOLOGIYASI ASOSIDA STATIK MARSHRUTIZATSIYANI
SOZLASH
Ishdan maqsad: Ma‘lumot uzatish tarmoqlarida IPv6 texnologiyasi asosida
statik marshrutizatsiya tamoyillarini amalga oshirish va ko`nikmaga ega bo‘lish
Topshiriq
– tarmoq topologiyasini 8.1 – jadval bo‗yicha o‗rganing ;
– R1, R2 va R3 marshrutizatorlarining interfeyslarini sozlang va tekshiring;
– statik marshrutlashni sozlang va tekshiring;
– har bir marshrutizatorning marshrutizatsiya jadvalini o‗rganing.
8.1 – jadval
Tarmoq topologiyasi uchun
adreslar jadvali
Qurilm
a
Interface
IPv6 Address / Prefix
Length
Default Gateway
R0
fa0/1
ABCD1234:5678::11:2/126 N/A
fa0/0
ABCD1234:5678::12:1/126 N/A
R1
fa0/1
ABCD1234:5678::11:1/126 N/A
fa0/0
ABCD1234:5678::10:1/120 N/A
R2
fa0/1
ABCD1234:5678::20:1/120 N/A
fa0/0
ABCD1234:5678::12:2/126 N/A
Laptop0 NIC
ABCD1234:5678::10:2/120 ABCD1234:5678::10:1/120
Laptop1 NIC
ABCD1234:5678::20:2/120 ABCD1234:5678::20:1/120
Kompyuter ishlash tezligi nimaga bog‘liq?

|
Kompyuter ishlash tezligi nimaga bog‘liq?
|
bet | 8/32 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 77,76 Kb. | | #99466 |
Bog'liq infor.oraliq (5)Kompyuter ishlash tezligi nimaga bog‘liq?
protsessor chastotasiga
Kompyuter klaviaturasi - bu?
alfavit-rakamli ma’lumotlarni kiritish qurilmasi
Kompyuter monitori - bu?
alfavit-rakamli va grafik ma’lumotlarni chikarish qurilmasi
Kiritish qurilmasini tanlang?
klaviatura
Chikarish qurilmasi -bu . . .
displey va printer
Modem nima?
Analogli signallarni diskret signallarga utkazib beruvchi va aksincha amal bajaruvchi texnik qurilma
Qattiq disk bu ?
Kompyuterning doimiy xotirasi
CD-R va CD-RW disk yurituvchilarining vazifalari:
CD-R disk yurituvchisi ma’lumotlarni ukishga, CD-RW esa ma’lumotlarni ukish va yozishga muljallangan
Skaner - bu ?
kogozdagi ma’lumotlarni grafik kurinishida kiritish qurilmasi
Chop kilish qurilmasining turlari necha xil buladi.
matritsali, purkagichli, lazerli
ANSWER: A
Shaxsiy kompyuterning asosiy qurilmalaridan birini kursating:
Sistemnыy blok
Shaxsiy kompyuterning asosiy bloklaridan birini kursating:
Monitor
Axborotlarning o‘lchov birliklarini ortib borish tartibini tanlang:
Bit, Bayt, Kbayt, Mbayt, Gbayt,Terabayt, Petabayt
|
| |
Axborotlarning o‘lchov birliklarini kamayib borish tartibini tanlang

|
Axborotlarning o‘lchov birliklarini kamayib borish tartibini tanlang
|
bet | 9/32 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 77,76 Kb. | | #99466 |
Bog'liq infor.oraliq (5)Axborotlarning o‘lchov birliklarini kamayib borish tartibini tanlang:
Petabayt, Terabayt, Gbayt, Mbayt, Kbayt, Bayt, Bit
Axborot o‘lchov birliklarini tanlang:
8 bit - 1 bayt, 1 Kbayt - 1024 bayt, 1 Mbayt - 1024 Kbayt, 1 Gbayt - 1024 Mbayt, 1 Terabayt = 1024 Gbayt, 1 Petabayt = 1024 Tbayt
Quyidagi axborot tashuvchi disklarni xajmi bo‘yicha o‘sib borish tartibida ko‘rsatilgan variantni tanlang:
Floppi - CD - DVD - HDD
Tarmok platasi (adapteri) nima uchun ishlatiladi?
Kompyuterni lokal tarmokka ulash
Kompyuter xotirasi uchun xarakterli bo‘lgan parametrni kursating:
Xajm
Axborotni vizual tasvirlash uchun mo‘ljallangan qurilma qanday nomlanadi ?
Monitor
Kompyuterlarda ma’lumotlarni tuplovchi asosiy qurilma qanday nomlanadi?
Qattiq disk
Axborotlarni quyida keltirilgan usullardan qaysi biri yordamida bir kompyuterdan ikkinchisiga uzutib bo‘lmaydi?
Elektr manbaa simlari orqali
Tashki xotira xizmat kiladi ....
kompyuter ishlayotgan yoki ishlamayotganidan qat’iy nazar malumotlarni uzok vakt saqlash uchun
Kompyuter uchirilganda xamma ma’lumotlar uchib ketadi ...
tezkor xotirada
Kompyuterning ichki qurilmalari kursatilgan katorni tanlang.
Diskovod, operativ xotira, kuller, qattiq disk
Axborotni kompyuterga kirituvchi qurilmalar kursatilgan qatorni tanlang.
Skaner, mikrofon, klaviatura,
|
| |
Kompyuterning bazaviy konfiguratsiyasining tarkibiy qismini tanlang

Kompyuterning bazaviy konfiguratsiyasining tarkibiy qismini tanlang:
sistemali blok, monitor, klaviatura, sichqoncha
Sistemali blok tarkibiga kiruvchi qurilmalarni tanlang:
mikroprotsessor, tezkor xotira, qattiq disk, disk yurituvchilar, elektr ta’minlovchi blok, asosiy plata
Qattiq disklarga kuyiladigan uchta asosiy talablarni tanlang:
xajm o‘lchami, ta’sir tezligi,gabaritlilik o‘lchami
Monitorning asosiy parametrlari:
ekranning o‘lchami, ajrata olish kobiliyati, ekranning regeneratsiya chastotasi
Asosiy plataga ulanadigan (joylashtiriladigan) qurilmalarni tanlang
Mikroprotsessor, tezkor xotira, mikrosxemalar,adapterlar
Axborot texnologiyalar bu axborot ustida bajarish mumkin bulgan amallar tuplamidir. Ular kuyidagilar:
axborotlarni saqlash, yigish, kayta ishlash, saralash, uzatish va kabul kilish
Zamonaviy informatsion texnologiyalarga kuyidagilar kiradi
kompyuter texnologiyalari, kompyuter tarmoklari, internet va multimedia vositalari
Qattiq disklar (vinchesterlar)ga kuyiladigan 3 ta asosiy talablarni tanlang:
xajm, ishlash tezligi, kichik gabaritliligi
Klaviaturaning vazifasi:
ma’lumotlarni kiritish va ishini boshkarish
Klaviaturadagi tugmachalar guruxini tanlang:
maxsus tugmachalar, funksional tugmachalar, alfavit-rakamli tugmachalar, kursorni boshkaruvchi va yerdamchi tugmachalar
|
Xulosa
Magmatik togʻ jinslari - Mavzu: Magmatik tog' jinslarining tasnifi va tarkibi Magmatik togʻ jinslari Reja

Xulosa
Magmatik togʻ jinslari - otqindi togʻ jinslari. Magmannng Yer po’sti va yer yuzasida sovushi va kristallanishi natijasida vujudga keladi. Magma chuqurlikda, Yer pustila, shuningdek, oqib chiqqach, yer ustida ham qotishi mumkin. Shunga qarab Magmatik togʻ jinslarij.ni 2 asosiy sinfga: intruziv togʻ jinslari va effuziv togʻ jinslariga boʻladilar. Tarkibidagi kremnezyom miqdoriga qarab Magmatik togʻ jinslarij.ning nordon, oʻrtacha, asosli va oʻta asosli guruhlari farq qilinadi. Magmatik togʻ jinslari. barcha burmali oblastlar, platformalar zamini, qalqonlar, hozirgi okeanlarda uchraydi. Magmatik togʻ jinslari. guruhlari bilan muayyan foydali qazilmalar bogʻliq. Masalan, nordon Magmatik togʻ jinslarij. bilan qalay, volfram, oltin rudalari, asoslilari bilan titanomagnetit, mis rudalari, oʻta asoslilari bilan xrom, platina, nikel rudalari, ishqoriy-oʻta asoslilari bilan titan, fosfor, kamyob yer elementlari rudalari va h. k. Magmatik togʻ jinslarij.dan qurilish (tuf, labradorit), abraziv, issiklikni oʻtkazmaydigan material sifatida, shuningdek, ayrim metallar (mas, alyuminiy)ni ajratib olishda foydalanish mumkin.
Adabiotlar
1. A.G.Betextin. Kurs mineralogii. Moskva. Knijniy Universitet – 2008y.
2. Vetman E.F., Yu.G.Raufonov, I.N.Federmenko «Кristallografiya, mineralogiya, petrografiya, rentgenografiya» 1990 yil.
3. Shafranovskiy I.I., Alyavdin V.F. «Kratkiy kurs kristallografiya» Izd-vo Nedro, 1984y.
4. МILOVSKIY А.V. КОNONOV О.B. «МINERALOGIYA» М.IZD-VО МGU, 1982 y.
5. Popov T.M. Shafronskiy I.I. Кristallografiya «Visshaya shkola» 1972 y.
6. М. G. Кiselov, А. V. Drozdov “Kristallografiya i mineralogiya laboratorniy praktikum”. Minsk BNTU. 2013 yil
Internet saytlari:
1. htt: //WWW/ elebrary.ru/ - nauchnaya elektronnaya bibloteka
2. htt: //mggu. ru.
3. www.geologiya.ru
4. http://www.rsl.ru – Россия давлат кутубхонаси.
5. www.Ziyo. net.
6. Mineral.ru
7. http://fayllar.org
|
Klaviaturadagi maxsus tugmachalar sinfiga kiruvchi tugmachani tanlang

|
Klaviaturadagi maxsus tugmachalar sinfiga kiruvchi tugmachani tanlang
|
bet | 6/32 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 77,76 Kb. | | #99466 |
Bog'liq infor.oraliq (5)Klaviaturadagi maxsus tugmachalar sinfiga kiruvchi tugmachani tanlang:
Enter
Klaviaturadagi maxsus tugmachalar sinfiga kiruvchi tugmachani tanlang:
Vackspace
Klaviaturadagi maxsus tugmachalar sinfiga kiruvchi tugmachani tanlang:
Tab
Klaviaturadagi maxsus tugmachalar sinfiga kiruvchi tugmachani tanlang:
Delete
Klaviaturadagi maxsus tugmachalar sinfiga kiruvchi tugmachani tanlang:
Caps Lock
[Ctrl]+[Break] tugmachalar kombinatsiyasining vazifasini tanlang:
dastur va buyruklarning ishini tugatish
[Ctrl]+[Esc] tugmachalar kombinatsiyasining vazifasini tanlang:
asosiy menyuni aktivlashtirish
[Alt]+ [Tab] tugmachalar kombinatsiyasining vazifasini tanlang:
bir oynadan boshkasiga utish
Katta xarflarni kiritish uchun ishlatiladigan tugmachalarni tanlang:
[Shift] va [Caps Lock]
Alt + F4 tugmachalar kombinatsiyalaridan qanday ishlarni bajarishda foydalaniladi:
aktiv darchani yepishda
Qanday klavishalar kombinatsiyasi klaviaturadan ma’lumot terish tilini o‘zgartiradi?
Alt + Shift yoki Ctrl + Shift
Nusxa olish uchun ishlatiladigan klaviatura kombinatsiyalarini tanlang:
Ctrl+C yeki Ctrl+Insert
Nusxaga olingan ma’lumotlarni kerakli joyga qo‘yish uchun ishlatiladigan klaviatura kombinatsiyalarini tanlang
Ctrl+V yeki Shift+Insetr
|
| |
Excel: Статистические булимидаги "=СРЗНАЧ()" стандарт функция кандай катталикни хисоблайди ?

|
Excel: Статистические булимидаги "=СРЗНАЧ()" стандарт функция кандай катталикни хисоблайди ?
|
bet | 32/32 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 77,76 Kb. | | #99466 |
Bog'liq infor.oraliq (5)Excel: Статистические булимидаги "=СРЗНАЧ()" стандарт функция кандай катталикни хисоблайди ?
Вариацион катор уртача арифметик кийматини
Excel: Статистические булимидаги "=СТАНДОТКЛОН()" стандарт функция кандай катталикни хисоблайди ?
Вариацион катор квадратик огишини
Excel: Ячейкага киритилган "=СТАНДОТКЛОН()/корень(N)" функция кандай катталикни хисоблайди ?
Вариацион катор стандарт хатолигини
Excel: Ячейкага киритилган "=m/M*100" (m - стандарт хатолик, М - уртача арифметик киймат) функция кандай катталикни хисоблайди ?*
Вариацион катор ишончлилик мезонини
Тиббий статистик текширишларда урганилаетган белгиларнинг ишончлилик эхтимоллик даражаси булиб хисобланади, качонки у тенг булади:
95%
Солиштирилаётган интенсив курсаткичлар уртача киймати ишончли фаркга эга булади, качонки фаркланиш эхтимоллиги …………… булганда:
Р <= 0,05
Ахоли соглигини статитстик улчови булиб хизмат килади:
демографик курсаткичлар
Касалликларнинг Халкаро классификацияси - бу:
рубрикалар тизими булиб, унга алохида патологик холатларни маълум критериялар буйича бириктирилган
Уртача кийматни хисоблаш учун куйилган асосий талаблар:
сифатий бир хиллик ва фактларни умумлаштириш
Тиббий маълумотларни статистик тахлилини бошлашимиз керак:
катор таксимотини характерини аниклашдан
Агар признаклар таксимоти нормал таксимот конунига буйсунса, у холда уртача кийматлар орасидаги ишончлилик фаркни аниклаш учун кулланилади:
Стьюдент t-критерийси
Корреляцион богланиш коэффициенти ифодасини курсатинг
R=((Y*X)ср-Yср *Хср)/Gx*Gy
Excelда Статистик категорияга кандай утилади. 1.Статистические 2. Вставка фyнкции 3.Excel 4. Категория
3,2,4,1
Excelда Медиана фyнкциясига кандай утилади. 1. Excel 2. Медиана 3. Статистические 4. Вставка фyнкции 5. Категория.
1,4,5,3,2
|
| |
Hujjatda ko‘p darajali mundarija yaratish

|
Hujjatda ko‘p darajali mundarija yaratish
|
bet | 9/46 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 6,93 Mb. | | #228057 |
Bog'liq Atadjanova Nozima Oquv qollanma 123 oxiri c2a31-converted Hujjatda ko‘p darajali mundarija yaratish
Ko‘p darajali mundarija yaratish uchun avval matn bo‘yicha sarlav- halar darajasini belgilab olish lozim. Buni bir necha usul bilan amalga oshirish mumkin.
Главная ilovasida Стили guruhidan sarlavha stilini tanlab oling.
Hujjat oynasining pastki o‘ng burchagidagi mini panel yordamida hujjatning Struktura rejimiga o‘ting
Yoki Vid ilovasidan Rejim prosmotra dokumenta guruhi orqali
Bu yerda hujjat tarkibini ko‘rishingiz va har bir elementga o‘z darajasini berishingiz mumkin. Bunda ushbu elementlarning formatini o‘zgartirmaysiz.
Hujjat tarkiblashtirib olingandan so‘ng, kursorni mundarija bo‘lishi lozim bo‘lgan joyga olib boring va Ссылки menyusi Оглавления guruhida Оглавление tugmasiini bosing. Istalgan avtomatik tarzda yig‘iladigan mundarijani (Автособираемое оглавление) tanlang. Dastur avtomatik tarzda hujjatdagi mundarija tarkibini berilgan darajalar bo‘yicha aniqlab beradi.
Bunday usul bilan matn Stillar yordamida formatlangan bo‘lsagina mundarija yaratish mumkin (yuqoridagi 1-punktga qarang).
Agar matn darajalari Word ning standart stillarini qo‘llamasdan, berilgan bo‘lsa, yuqoridagi 1-punktga qarang), unda Ссилки menyu- sidagi Оглавления guruhidagi Оглавление tugmasi bosiladi va ro‘yxatdan Оглавление punkti tanlanadi. Paydo bo‘lgan suhbat oyna- sidan Параметры... tugmasi bosiladi.
Mundarijaning Параметры oynasida stil punktidagi belgini oling va tarkib darajasi punkti ro‘parasiga qo‘ying. OK tunmasini bosing. Mundarija hujjat tarkibi bo‘yicha shakllantiriladi.
Sarlavhani formatlashda o‘z stilini yaratish
Agar mavjud Экспресс-стилlar qoniqtirmasa, o‘zingizning stillari- ningizni qo‘shishingiz mumkin. Buning uchun zarur formatlashga ega bo‘lgan matn bo‘lagini belgilab olib, Применить стили masalalar sohasini ochish uchun CTRL+SHIFT+S klavishalari bosiladi.
Agar mavjud ekspress-stillardan biridan foydalanayotgan bo‘lsangiz Имя стиля maydonida uning nomini ko‘rishingiz mumkin. Agar bunday stil mavjud bo‘lmasa, uning nomi lotin harflari bilan yoziladi va uni Ekspress-stillarga qo‘shish uchun Изменить tugmasi bosiladi.
Hosil bo‘lgan Изменение стиля oynasida uning barcha xarakteris- tikalarini ko‘rishingiz mumkin. Bu yerda uning nomi va boshqa ko‘rsat- kichlarini o‘zgartirish imkoniyati mavjud. Pastki qismida Ekspress-stil- lar ro‘yxatiga qo‘shish opsiyasi mavjud, shuningdek, mazkur stilga faqat shu hujjatda murojaat qilish yoki uni boshqa hujjatlarda shablon sifatida qo‘llash imkoniyati mavjud.
|
| |
Ctrl tugmasining vazifasi nimadan iborat?

|
Ctrl tugmasining vazifasi nimadan iborat?
|
bet | 2/32 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 77,76 Kb. | | #99466 |
Bog'liq infor.oraliq (5)Ctrl tugmasining vazifasi nimadan iborat?
tugmaga mos boshqarish farmoyishini kiritish uchun mo‘ljallangan
Win tugmasi qanaqa tugma?
Windows tugmachasi
Alt tugmasining vazifasi nimadan iborat?
odatda amaliy dastur yoki foydalanuvchi tomonidan o‘rnatiladigan alternativ farmoyishni berish uchun mo‘ljallangan
Probel tugmasining vazifasi nimadan iborat?
belgilar orasida va kursor turgan joyda bo‘sh joy ajratish uchun mo‘ljallangan
Backspase tugmasining vazifasi nimadan iborat?
kursordan chap tomondagi belgini o‘chiradi va qolganlarini bitta oldinga suradi
Enter tugmasining vazifasi nimadan iborat?
keyingi satrga o‘tish farmoyishi
PrintScreen tugmasining vazifasi nimadan iborat?
ekranning nusxasini oladi va uni almashish buferiga joylaydi
Delete tugmasining vazifasi nimadan iborat?
kursordan keyingi (o‘ng tomondagi) belgini o‘chiradi
NumLock tugmasining vazifasi nimadan iborat?
qo‘shimcha tugmalarni raqamlarni kiritish tartibidan kursorni boshqarish tartibiga o‘tkazadi yoki aksincha
Kontekstli menyu tugmasining vazifasi nimadan iborat?
sichqoncha o‘ng tugmachasi vazifasini bajarish uchun mo‘ljallangan
Home tugmasining vazifasi nimadan iborat?
kursorni satr boshiga o‘tkazadi
End tugmasining vazifasi nimadan iborat?
kursorni satr oxiriga o‘tkazadi
|
| |
Ish bajarish tartibi - Laboratoriya №1

|
Laboratoriya №1
|
bet | 5/46 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 6,93 Mb. | | #228057 |
Bog'liq Atadjanova Nozima Oquv qollanma 123 oxiri c2a31-converted Ish bajarish tartibi
Ushbu ma’lumotlarga quyidagi ko‘rinishdagi topshiriqlarni baja- rishda murojaat qilinadi.
Topshiriq №6
Sahifa o‘lchami uchun A4 formatni tanlang, chap tomondan 3 sm, o‘ng tomondan 1,5 sm, yuqoridan 2,5 sm, pastdan 2,5 sm maydon qoldiring. Yangi hujjat ochib, “Matnli axborotlar bilan ishlash” mavzusida bir sahifa matn kiriting. Matnni Timez New Roman, 14pt o‘lchamida kiriting. Satrlar orasidagi masofa 1,5 interval bo‘lsin. Abzatslar orasidagi masofa - 6pt. Enter tugmasini faqat yangi abzas boshlash uchun bosing. Hujjatni lab2.doc nomi bilan xotirada saqlang. Разметка страницы menyusining Фон страницы bandi Границы страниц – Граница - Горизонтальная линия buyrug‘ini
yordamida bezakli chiziq bilan bezang. O‘zgarishlarni xotirada saqlab, hujjatni yoping.
Topshiriq №7
Yangi hujjat tashkil qiling va maruza.doc nomi bilan xotirada saqlang. Hujjatga ma’ruza matnini kiriting. Kursorni kerakli joyga olib kelib, rasm joylashtiring. Rasmning o‘rnini va o‘lchamini o‘zgartirib ko‘ring. Разметка страницы menyusining Фон страницы bandi- ning Границы страниц – Граница - Горизонтальная линия buyrug‘i
yordamida bezakli chiziq bilan bezang. O‘zgarishlarni xotirada saqlab, hujjatni yoping.
Topshiriq №8
Yangi hujjat tashkil qiling va «MS Word» nomi bilan xotirada saqlang. Hujjatga “Windows tizimi muhitida matnli axborotlarni yaratish va tahrirlash” mavzusida matn kiriting. «Вставка» menyusining
«Колонтитулы» bandining buyruqlari orqali matnga kolontitul o‘rnating (fakultet, guruh, F.I.SH, sana). “Ссылки” menyusidan foydalanib, matnga сноска (fakultet, kafedra, fan) o‘rnating. Разметка страницы menyusi Фон страницы bandining Границы страниц –
Граница - Горизонтальная линия buyrug‘i
yordamida bezakli chiziq bilan bezang. O‘zgarishlarni xotirada saqlab, hujjatni yoping.
|
| |
LABORATORIYA ISHINING NAMUNAVIY TUZILISHI

|
LABORATORIYA ISHINING NAMUNAVIY TUZILISHI
|
bet | 2/46 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 6,93 Mb. | | #228057 |
Bog'liq Atadjanova Nozima Oquv qollanma 123 oxiri c2a31-converted LABORATORIYA ISHINING NAMUNAVIY TUZILISHI
Hisobot o‘z ichiga quyidagilarni olishi shart:
titul varag‘i (2.1-rasm);
mundarija;
kirish;
ish haqida nazariy ma’lumot;
variantning boshlang‘ich ma’lumotlari;
masala yechimining natijalari;
adabiyotlar ro‘yxati
ilova (masala yechimining natijalari PrtScr qilinadi)
TOSHKENT MOLIYA INSTITUTI KREDIT-IQTISOD FAKULTETI
“INFORMATSION-KOMMUNIKATSION TEXNOLOGIYALAR” KAFEDRASI
№1 LABORATORIYA ISHI BO’YICHA HISOBOT
«KOMPYUTER VA AXBOROT TEXNOLOGIYALARINING TEXNIK TA’MINOTI VA MULTIMEDIA VOSITALARI»
Bajardi: F.I.Sh Tekshirdi: F.I.Sh
Toshkent -2015
1.1-rasm. Laboratoriya ishi bo‘yicha hisobot titul varag‘ini rasmiy- lashtirish
Kirish
Kirish qismida zamonaviy informatsion texnologiyalarni xalq xo‘jaligining turli sohalarida qo‘llanilishi, uning rivojlanish istiqbollari, ahamiyati, shuningdek, fan, texnika va ta’lim tizimlarida tutgan o‘rni xususida ma’lumotlar yoritilishi kerak. Kirish qismida laboratoriya ishining qolgan qismlarining mazmuni qisqacha asoslanadi.
Ish haqida nazariy ma’lumot
Nazariy ma’lumotni to‘la yoritish uchun talaba ilmiy-ommabop jurnallardan, qolaversa, Internetning axborot manbalaridan foydalanganligini va uni chuqur o‘rganganligini namoyon qilishi kerak.
Variantning boshlang‘ich ma’lumotlari
Bu qismda talabalarga tartib raqamiga mos variantlar bo‘yicha aloxida masalalar beriladi.
Masala yechimining natijalari
Talaba dastlabki berilganlardan foydalanib, EHM dasturni bajarishga kirishadi. Bu bosqichda asosan, hisoblash ishlari amalga oshiriladi va kerakli natija olinadi.
|
| |