nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Magnit maydonida harakatlanuvchi zaryadli zarrachalarga ta’sir etuvchi kuchlar. Lorens kuchi

Magnit maydonida harakatlanuvchi zaryadli zarrachalarga ta’sir etuvchi kuchlar. Lorens kuchi.
Magnit maydoni nafaqat magnit moddalarga, balki tokli o’tkazgichlarga, shuningdek harakatdagi zaryadli zarrachalarga ham ta’sir etadi. Bu xulosa qator tajribalar (parallel toklarning o’zaro ta’siri, elektronlar oqimining magnit maydonida og’ishi) asosida tasdiqlangan.
Magnit maydonida harakatlanuvchi zaryadli zarrachalarga ta’sir etuvchi kuch elektr tokining elektron nazariyasi asoschisi Lorens nomi bilan yuritiladi va umumiy holda quyidagicha ifodalanadi:
(8.1)
bu yerda, k – proporsionallik koiffitsiyenti bo’lib, xalqaro birliklar sistemasida k = 1; Lorens kuchining moduli:
(8.2)
zarrachaning tezlik vektori bilan magnit induksiya vektori orasidagi burchak
yoki bo’lsa, Demak, zaryadli zarracha magnit maydon induksiya vektoriga parallel holda harakat qilsa, magnit maydoni zaryadli zarrachaga hech qanday kuch bilan ta’sir qilmaydi. Lorens kuchining yo’nalishi tezlik vektori va induksiya vektoridan tuzilgan parallelogrammga perpendikulyar yo’nalgan bo’lib, musbat zaryad uchun chap qo’l, manfiy zaryad uchun o’ng qo’l qoidasiga muvofiq aniqlanadi (8.1–rasm).
8.1– rasm
Lorens kuchi hamma vaqt zarrachaning tezlik vektoriga perpendikulyarligi tufayli zaryadni ko’chirishda hech qanday ish bajarmaydi, kinetik energiyasini ham o’zgartirmaydi. Shunday qilib, faqat zarrachaga normal tezlanish berib, trayektoriyasini o’zgartiradi xolos. Lorens kuchi tufayli magnit maydonining elektr maydonidan yana bir farqli xususiyati aniqlandi. Magnit maydon tinch turgan zaryadga ta’sir etmaydi, ( ) faqat harakatdagi zarrachagagina ta’sir etadi.
Xoll effekkti
Ingliz olimi E.Xoll (1879 y) tajribada magnit maydoniga joylashtirilgan yaxlit tokli o’tkazgichda magnit induksiyasi va tok zichligi vektoriga perpendikulyar yo’nalishda potensiallar ayirmasi vujudga kelishini aniqladi (8.5-rasm).
Tajribalar ko’rsatishicha, bu potensiallar ayirmasi o’tkazgichning materiali, uning geometrik o’lchami, magnit maydoni induksiyasi va tok zichligiga bog’liq bo’lib, quyidagicha ifodalanadi:
(8.12 1)
Magnit maydonida harakatlanayotgan zaryadli zarrachaga magnit kuchlari ham ta’sir etib, uni og’diradi.
(8.13)
Natijada, o’tkazgich sirtida bog’langan sirt zaryadlari vujudga keladi. Bu zaryadlarga magnit kuchlari bilan bir qatorda elektr kuchlari ham ta’sir etadi.
(8.14)
8.5– rasm
Zaryadlarning og’ishi magnit va elektr kuchlari o’zaro tenglashguncha davom etadi. (8.13) va (8.14) lardan ni hosil qilamiz.
Potensial gradiyentiga ko’ra:
(8.15)
Tok zichligini hisobga olib:
(8.16)
(8.16) va (8.12) larni taqqoslab, Xoll doimiysi uchun:
Xoll effektidan yarimo’tkazgichlarning elektr xossalarini tahlil qilishda foydalaniladi.
|
Induksiya elektr yurituvchi kuch - Modul. Magnit maydoni va uning xarakteristikalari. Magnit maydonning tokli o’tkazgich...

|
Modul. Magnit maydoni va uning xarakteristikalari. Magnit maydonning tokli o’tkazgich va elektr zaryadlariga ta’siri. Elektromagnit induksiy. Elektromagnit to’lqinlar
|
bet | 8/17 | Sana | 23.01.2024 | Hajmi | 1,95 Mb. | | #144068 |
Bog'liq Modul. Magnit maydoni va uning xarakteristikalari. Magnit maydonInduksiya elektr yurituvchi kuch.
Faradey tajribalaridan ma’lumki, magnit oqimining o’zgarishi konturda tokni induksiyalaydi. Demak, konturda induksiya elektr yurituvchi kuch (E.Yu.K.) hosil bo’ladi. Hosil bo’lgan E.Yu.K. magnit oqimining o’zgarish tezligiga proporsionaldir. dФ/dt. Bu bog’lanishni ifodalash uchun bir jinsli magnit maydonida berk konturning dl elementini -tezlik bilan ko’chirilishini kuzatamiz. (9.3-rasm) Magnit maydonida konturning dl elementi, shuningdek uning tarkibidagi zaryadli zarrachalar ham shu tezlik bilan ko’chadi. Ularga Lorens kuchi ta’sir etishi tufayli
(9.1)
(9.2)
9.3-rasm
kuclanganligi -ga ekvevalent noelektrostatik maydon hosil bo’ladi. Bu maydon kuchlanganligining kontur bo’yicha sirkulyatsiyasi induksiya E.Yu.K.ni hosil qiladi:
(9.3)
(9.3) dagi kontur yuzining o`zgarishini hisobga olib,
(9.4)
(9.4) dagi -magnit oqimining o’zgarishini bildiradi.
; 1B = 1 Вб/сек yoki (9.5)
Agar, >0 bo’lsa, induksiya E.Yu.K. konturni aylanish yo’nalishiga teskari yo’nalishda ta’sir etadi va aksincha.
O’zinduksiya hodisasi
Istalgan berk konturdan o`tayotgan o’zgaruvchan tok shu kontur bilan chegaralangan sirtni kesib o’tuvchi o’zgaruvchan magnit induksiya oqimini hosil qiladi. Natijada shu konturda tok induksiyalanadi. Shunday qilib, tokning o’zgarishi tufayli shu konturning o’zida induksion E.Yu.K. ning hosil bo’lish hodisasiga o’zinduksiya hodisasi deb yuritiladi.
Magnit oqimi (Ф) magnit induksiyasi (B) va tok kuchi (I)ga to’g’ri proporsionaldir.
Ф=B·I yoki Ф=LI (9.7)
I=1A bo’lganda, berilgan kontur bo’yicha magnit oqimi qanchaga o’zgarishini ko’rsatadigan L-kattalik konturning induktivligi deyiladi. Ma’lumki, solenoid maydoni induksiyasi
(9.8)
Har bir o’ram orqali o’tgan oqim Ф1=BS bo’lsa, to’la oqim:
(9.9)
uzunlik birligidagi o’ramlar soni -dan foydalanib:
(9.10)
(9.10 ) ni (9.7) bilan taqqoslab, induktivlik uchun:
(9.11)
(9.11) ni hisobga olib induksiya E.Yu.K.
(9.12)
(9.12) dan:
(9.13)
Induktivlik birligi qilib, 1 Genri qabul qilingan.
Tok kuchi 1 sekundda 1 A ga o’zgarganda uchlarida 1B induksiya E.Yu.K. hosil qiladigan g’altakning induktivligi 1 Genri bo’ladi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Modul. Magnit maydoni va uning xarakteristikalari. Magnit maydonning tokli o’tkazgich va elektr zaryadlariga ta’siri. Elektromagnit induksiy. Elektromagnit to’lqinlar
|
O’zaro induksiya hodisasi - Modul. Magnit maydoni va uning xarakteristikalari. Magnit maydonning tokli o’tkazgich...

|
Modul. Magnit maydoni va uning xarakteristikalari. Magnit maydonning tokli o’tkazgich va elektr zaryadlariga ta’siri. Elektromagnit induksiy. Elektromagnit to’lqinlar
|
bet | 9/17 | Sana | 23.01.2024 | Hajmi | 1,95 Mb. | | #144068 |
Bog'liq Modul. Magnit maydoni va uning xarakteristikalari. Magnit maydonO’zaro induksiya hodisasi.
Bir-biriga yaqin joylashgan ikkita qo’zg’almas konturni kuzatamiz (9.4-rasm). Agar konturlardan biridagi tok I1, ikkinchi kontur qamrab olgan sirt orqali hosil qilgan magnit oqimi Ф21-deb belgilansa,
Ф21=L21I1 (9.14)
bu yerda, L21-proporsionallik koeffitsienti.
Faradey qonuniga muvofiq I1-ning o’zgarishi ikkinchi konturda E.Yu.K. hosil qiladi:
(9.15)
9.4-rasm
Xuddi shuningdek, ikkinchi konturdagi tok I2 – birinchi kontur qamrab olgan sirt orqali
Ф12=L12I2 (9.16)
magnit oqimini hosil qiladi.
Agar ikkinchi konturdagi tok o’zgaruvchan bo’lsa, birinchi konturda hosil bo’lgan induksiya E.Yu.K. Ф12-ning o’zgarish tezligiga proporsional bo’ladi.
(9.17)
Konturlardan birida tok kuchining o’zgarishi, ikkinchisida induksiya E.Yu.K.-ni vujudga keltirishi o’zaro induksiya hodisasi deb yuritiladi.
Tajribalar ko’rsatishicha, o’zaro induktivlik koeffitsiyentlari bir-biriga teng bo’ladi:
L12=L21
Umumiy o’zakka kiritilgan ikkita g’altakning o’zaro induktivlik koeffitsiyentini hisoblaymiz. (9.5-rasm)
9.5-rasm
Birinchi g’altakning magnit induksiyasi:
bu yerda, -o’zak moddasining magnit doimiysi
n1-o’ramlar soni
Ikkinchi g’altakning bitta o’rami orqali o’tgan magnit oqimi
(9.18)
to’la oqim
(9.19)
o’zaro induktivlik koeffitsiyenti:
(9.20)
Xuddi shu usul bilan birinchi g’altakning o’zaro induktivlik koeffisiyentini ham (9.21) ifodaga teng ekanligini isbotlash mumkin.
(9.21)
O’zaro induktivlik hodisasidan olis masofalarga elektr energiyasini uzatish moslamalari (transformatorlar) tayyorlashda foydalaniladi. Transformatorlar ramka shaklidagi o’zakka kiritilgan ikkita n1 va n2 o’ramli g’altakdan iborat bo’ladi. (9.6-rasm)
9.6-rasm
Agar transformatorning birlamchi cho’lg’ami o’zgaruvchan tok manbaiga ulansa, undan I1-tok o’tib, o’zgaruvchan magnit oqimi hosil qiladi. Bu o’zgaruvchan magnit oqimi ikkilamchi cho’lg’am o’ramlarini kesib o’tib, o’zaro induksiya E.Yu.K., birlamchi cho’lg’amida esa o’zinduksiya E.Yu.K. hosil qiladi. Om qonuniga muvofiq birlamchi cho’lg’amdagi tok kuchi tashqi va induksiya E.Yu.K.ning algebraik yig’indisi orqali aniqlanadi:
(9.22)
bu yerda, R1-birlamchi cho’lg’am qarshiligi bo’lib, tez o’zgaruvchan maydon uchun kichik miqdor bo’lib hisoblanadi. Shu tufayli
(9.23)
ikkinchi cho’lg’amdagi induksiya E.Yu.K.
(9.24)
(9.24) dagi minus ishora birlamchi va ikkilamchi cho’lg’amdagi toklar faza jihatidan qarama-qarshi ekanligini bildiradi.
-nisbat transformatsiyalash koeffitsiyenti deb yuritiladi.
Agar, >1 bo’lsa, transformator yuksaltiruvchi, aksincha bo’lsa <1 pasaytiruvchi bo’ladi.
1>
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Modul. Magnit maydoni va uning xarakteristikalari. Magnit maydonning tokli o’tkazgich va elektr zaryadlariga ta’siri. Elektromagnit induksiy. Elektromagnit to’lqinlar
|
Wi-BRO (Wireless Broadband

173
inson salomatligiga zarari ancha kamdir. Wi-Bro tizimida ham aloqani
taxminlovchi radio kanallar mavjud. Ular uplink (UL – BSdan SSga
signallarni uzatuvchi radiokanal) va downlink (DL – SSdan BSga
signallarni uzatuvchi radiokanal) deb nomlanuvchi fiksirlangan vaqt
oralig‗lariga bo‗linadi va ular ―freym‖ deb ataladi. 802.16 standartiga
asosan freymlarni vaqt bo‗yicha taqsimlash orqali dupleks TDD (Time
Division Duplex) kanallar hosil qilinadi. Wi-Bro tizimida radiokanallarni
ortogonal chastota bo‗yicha taqsimlashli ko‗p kirishli OFDMA
(Orthogonal Frequency Division Multiple Access) TDD ishlatiladi.
OFDMA TDD asosida hosil qilingan freymning 5 msek teng bo‗lib, ular
―simvol‖ deb nomlanuvchi aniq vaqt oralig‗idagi mantiqiy birliklar ketma-
ketligidan iborat. Freymning strukturasiga e‘tibor beradigan bo‗lsak, 27 ta
simvol DL, 15 ta simvol UL uchun ajratilgan. Uning tuzulishi quyidagi
rasmda keltirilgan: 4-rasm. Wi-Bro OFDMA TDD freym strukturasi Bu
yyerda MAP – freymning boshqaruvchi qismi bo‗lib, u o‗z navbatida DL
va UL pulsatsiya oqimlarini boshqaruvchilaridan iborat. Freym 16 ta
radiokanallardan iborat bo‗lib, bu kanallarda uzatiluvchi va qabul
qilinuvchi axborot oqimlari joylashtiriladi. SS dan BS orqali ma‘lumotlar
kontenti manbaiga DTG (Dinamic Traffic Generator) so‗rov paketlari
jo‗natiladi. O‗z navbatida DTG ham SS ga tasdiq paketini yuboradi va
ma‘lumotlar almashunivi amalga oshiriladi. O‗rganilayotgan loyihada
foydalanuvchilar quyidagi tur ilovalardan foydalanadi: VoIP (Voice over
IP) – tovush ma‘lumotlari Video streaming – video ma‘lumotlar HTTP
(Hyper Text Transfer Protocol) – internet xizmati FTP (File Transfer
Protocol) – fayllar almashinuvi.
Ж Г :  
Cj if ]
;Ц 
- 4
; ► : ►
> \ М

4-«Вставка» - ilovadagi va tashqi obyektlami bloklarga qo‘yishni
ta‘minlash menyusi;
5-«Формат» - qatlamlar bilan ishlashni, rang va chiziq turlari,
matn stilini hamda oichamini boshqarishni, multiliniyalar stilini,
0
‘l-
cham birligini o‘matish, chizmani chegaralarini aniqlash kabi buymqlar
menyusi;
6-«Сервис» - ekrandan foydalanishda tizimlami boshqarish buy-
mqlari menyusi. Ular yordamida muloqatlar darchasidan foydalanib chizma
ko‘rsatkichlarini va boglamlarini o'matish kabi buymqlar yuklanadi;
-«Рисование» - • Coreldraw • pho to s h o p

7-«Рисование» - chizma chizish buymqlarini ochadi;
8-«Размеры» - oicham ko‘rsatkichlarini boshqarish va ulami
qo‘yish buymqlarini ochadi;
9-«Редактирование» - chizma elementlarini o‘zgartirish-
chizmani va undagi yozuvlami tahrir qilish buymqlarini ochadi;
Ю-«Окно» - bir vaqtda foydalanishda boigan axborotlami fayli-
dan fayliga o lib ulami ochadi;
11
-«Справка» - ingliz tilida kuchli gipertekstli eslatmalar
tizimini ochadi.
12- «Express» - qo‘shimcha buymqlar paneli
Standart asboblar paneli — ekranning yuqorisidan ikkinchi
qatorda joylashgan bo‘ladi.
m a m m & & & * > x b & s i *
Г г - п т т я ш ш а
U U I I I Н И I П Ш И П И ! I 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 И 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 1.
«Создать» - yangi faylni yaratishda yangi varaq ochish
buymg‘ining tugmasi;
2.
«Открыть» - mavjud faylni ochish buyrugining tugmasi;
3.
«Сохранить» - fayllami xotirada saqlash buymgining tugmasi;
4.
«Печать» - chizmani qog‘ozga chiqarish buymgining tug
masi;
5 «Предворительный просмотр» - chizmani qog‘ozga bosib
chiqarishdan aw al uni chizma formatida joylashuvini ko‘zdan kechirish
buymg‘ining tugmasi;
6.
«Публиковать в DWF» - DWF formatida chop etish;
7. 3D DVF - Тасвирни
DVF га экспорт кшшш;
Standard
101
7.
«Вырезать» - chizmadan belgilab olingan elementlami bufe-
riga kesib olish buying4 ining tugmasi;
8.
Ma’lumotlarni tayyorlash va tahlil qilish

|
Ma’lumotlarni tayyorlash va tahlil qilish
|
bet | 116/182 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 5,69 Mb. | | #244351 |
Bog'liq Python sun\'iy intellekt texnologiyasi Dasrlik 2024Ma’lumotlarni tayyorlash va tahlil qilish:
Ma’lumotlarni to‘plash va ularni o‘rganish (ma’lumotlarni to‘plash va oldindan qayta ishlash) bu tizimni tuzatish uchun qadami. Ma’lumotlar to‘planganidan so‘ng, ularning standartlashtirish, noto‘g’ri qiymatlarni yo‘qotish va boshqa tavsiyalar tizimiga mos ravishdagi yordam kerak.
Algoritmlarni belgilash:
Mashinali o‘qitish (ML) algoritmlari orqali foydalanuvchilarga mahsulotlar, oziq-ovqat yoki kontentlarni tavsiya qilish algoritmini tanlash kerak. Kolloborativ filtrlash, kontentga asoslangan tavsiyalar, mahsulotlar orasida o‘zaro ta’sirni baholash (matrix faktorizatsiya) kabi algoritmlar mavjud.
Ma’lumotlarni bo‘shatish (Training the Model):
Tanlangan algoritmni o‘qitish jarayonini boshqarish. Uch bosqichda, mashinali o‘qitish modeli ma’lumotlar bo‘yicha o‘qitiladi. Bu jarayon ma’lumotlar ustida boshqa ma’lumotlar asosida qanday amalga oshirish yordamida modelga o‘rgat iborat.
Modelni boshqarish (Model baholash):
O‘qitilgan modelni amalga oshirish, modelning amaliyotda qanday tan olishini aniqlash uchun kerakli. Ma’lumotlarni train va test qismiga bo‘lib ajratish, modelning qanday ishlaganligini, uning xato (error) miqdorini oshirish, va boshqa boshqarish vaqt-harajatlarni boshqarish kerak.
Tavsiyalar generatsiyasi va saqlash:
Baholanib olingan modelni ishlatib, foydalanuvchilarga tavsiyalar bering. Bu, foydalanuvchiga eng qiziq, qulay yoki mos bo‘lgan narsalarni topish uchun turli algoritmlarni qo‘llashni o‘z ichiga oladi. Tavsiyalarni qo‘llash, ularga foydalanuvchilarga ko‘rish, yangi mahsulotlarni tavsiya qilish va boshqa yo‘nalishlarda ishlatishni o‘z ichiga oladi.
Tavsiyalar tegishli integratsiya qilish:
Tavsiyalar alohida o‘quv dasturining ichki tizimi uchun tizimni integratsiya qilish kerak. Bu, komponentlarning to‘g’ridan-to‘g’ri yo‘l yo‘l barcha chiqishini ta’minlashni va foydalanuvchilarga tasavvur qilgan tavsiyalarini bermasdan avval ma’lumotlarni to‘plashni vaqtingizdan tozalashni o‘z ichiga oladi.
|
| |
Big Datalarni tahlil qilish uchun Python

|
Big Datalarni tahlil qilish uchun Python
|
bet | 121/182 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 5,69 Mb. | | #244351 |
Bog'liq Python sun\'iy intellekt texnologiyasi Dasrlik 2024Big Datalarni tahlil qilish uchun Python
Python katta ma’lumotlar to‘plamini o‘qish, manipulyatsiya qilish, vizualizatsiya qilish va tahlil qilishni osonlashtiradigan bir nechta kutubxonalarni taqdim etadi. Bunday kutubxonalardan biri - elektron jadvallar yoki SQL jadvallari kabi jadvalli ma’lumotlar to‘plamlari bilan ishlash uchun foydalanish uchun qulay ma’lumotlar tuzilmalarini taqdim etadigan Pandas. Pandalardan tashqari, Python-da katta ma’lumotlar to‘plamini ko‘rish va o‘rganish uchun bir nechta boshqa kutubxonalar mavjud, shu jumladan Matplotlib kuchli 2D chizma kutubxonasi bo‘lib, u sizga keng diapazonli vizualizatsiyani yaratishga imkon beradi, shu jumladan chiziqli chizmalar, tarqalish chizmalari, chiziqli diagrammalar va boshqalar. Yana bir mashhur vizualizatsiya kutubxonasi Seaborn bo‘lib, u Matplotlib asosida qurilgan, lekin estetika kabi ko‘plab jihatlarni oldindan tuzilgan palitralarni o‘z ichiga olgan holda soddalashtiradi.
Ushbu kutubxonalardan Scikit-learn yoki Tensorflow kabi boshqa Python mashina oʻrganish kutubxonalari bilan birgalikda foydalanish ishlab chiquvchilarga katta maʼlumotlar toʻplamidagi naqshlarni tezda oʻrganish uchun kuchli vositalarni taqdim etadi. Keyingi bir necha bo‘limlarda biz ushbu mavzularni batafsil o‘rganamiz, shunda siz Python yordamida o‘zingizning katta ma’lumotlar loyihalaringiz bilan ishlashni boshlashingiz mumkin!
Big Datalarni tahlil qilish uchun Python bilan ishlashni boshlash
Python va kerakli kutubxonalarni o‘rnatish
Python ochiq kodli dasturlash tili boʻlib, maʼlumotlar fanida va mashinani oʻrganishda keng qoʻllaniladi. Python bilan ishlashni boshlash uchun avval uni kompyuteringizga o‘rnatishingiz kerak.
Python-ni o‘rnatish oddiy jarayon. Pythonning soʻnggi versiyasini rasmiy veb-saytdan (https://www.python.org/downloads/) yuklab olishingiz mumkin.
Python-ni o‘rnatganingizdan so‘ng, katta ma’lumotlar bilan ishlash uchun zarur bo‘lgan ba’zi kutubxonalarni o‘rnatishingiz kerak bo‘ladi. Python-da katta ma’lumotlarni tahlil qilish uchun eng ko‘p ishlatiladigan kutubxonalardan ba’zilari:
|
| |
Shunday qarashning targ`ibotchilari

Shunday qarashning targ`ibotchilari
|
Qarashning qisqacha mazmuni
|
Shunday qarashning yutuqlari
|
Shunday qarashning kamchiligi
|
S.M.Perovskiy va
E.Y.Golant
|
Ta`lim manbalari
|
Ta`lim manbalari xususiyatlarini hisobga olish
|
Ta`lim subyektlarini e`tibordan soqit qilish
|
M.A.Danilov va B.P.Yesipov
|
Ta`lim jarayoni bosqichlari
|
Ta`lim jarayoni bilan aloqadorlik
|
Ta`lim metodlarining umumiy xususiyatlarini hisobga olmaslik
|
M.I.Skatkin va I.Y.Lerner
|
O`quvchilar faoliyati
|
Bolalarning ijodiy faoliyati
|
Bolalarning qayta xotiraga tushirish layoqatini hisobga olmaslik
|
M.I.Maxmutov
|
O`qitish va o`qishning o`zaro ta`siri
|
Ta`limga yangicha yondashish
|
Ta`lim metodlarini tanlashning kompleks harakati
|
V.F.Palamarchuk va S.G.Shapovalenko
|
Ta`limning mazmuniy, jarayoniy, tashkiliy xususiyatlarini hisobga olish
|
Ta`lim metodlarini tanlashning kompleks harakati
|
Ta`lim metodlarini tanlashning kompleks harakatiga rioya qilmaslik
|
Y.K.Babanskiy
|
O`quvchi faoliyati asos qilib olingan
|
Tasnifda o`qitish va o`qishning o`zaro ta`siriga rioya qilingan
|
-
|
Integratsiya - Image Recognition

|
Image Recognition
|
bet | 115/182 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 5,69 Mb. | | #244351 |
Bog'liq Python sun\'iy intellekt texnologiyasi Dasrlik 20243. Integratsiya:
Tavsiyalar o‘rnatilgan tizimga integratsiyalash usuli tizimga qarab o‘zgartiriladi, lekin umumiy tarzda harakatlar qo‘ ko‘rsatma:
a. Web-saytlarga integratsiya:
Tavsiyalar tavsiya-saytingizga integratsiya qilish uchun, web frameworklardan (masalan, Django, Flask) aniqlash mumkin. API kirish va uni saytingizga integratsiya qilish o‘rganishingiz kerak bo‘ladi.
# Flask orqali API yaratish va tavsiyalar uchun
from flask import Flask, request, jsonify
app = Flask(__name__)
@app.route('/recommendations', methods=['POST’])
def get_recommendations():
user_id = request.json['user_id']
recommendations = model.get_recommendations(user_id)
return jsonify(recommendations)
if __name__ == '__main__':
app.run(debug=True)
b. Mobil ilovalarga integratsiya:
Mobil ilovalarni integratsiya qilish uchun, mobil dasturlash (masalan, Flutter, React Native) bo‘yicha tajribaga ega bo‘lgan dasturchi bilan hamkorlik qilishingiz mumkin.
c. Tizim ichidagi integratsiya:
Agar sizning tizimingizda boshqa tizimlar mavjud bo‘lsa, API-lar orqali birlashtirish ham uchun yaxshi variant bo‘ladi.
4. Ushbu tizimni sinovdan o‘tkazish:
Tavsiyalar tizimini sinovdan o‘tkazish juda muhimdir. Sizning tizmingizda yaxshi ishlashini tekshirish uchun ba’zi test ma’lumotlaridan foydalanishingiz yaxshi bo‘ladi. Ayni paytda, foydalanuvchilardan feedback olish ham muhimdir.
5. Qo‘shimcha maslahatlar:
Ma’lumotlar to‘plash va tayyorlash qadamini muhimi hisoblang.
Algoritmlar orasida ayirmoqchisizmi, undan foydalanish uchun ko‘pchiqish va baholash uchun yaxshi bo‘lgan test ma’lumotlarni sotib olish.
Foydalanuvchilar fikr-mulohazalarini to‘plash va ularni qo‘shimcha hisobga olish.
Bu jihatlar sizga Python orqali tavsiyalar tizimini ishlab chiqish va integratsiyalashda yordam bera oladigan umumiy yo‘nalishlardir. Har bir loyiha shakllanishi tizimingiz va foydalanuvchilaringizning talablari asosida o‘zgaradi.
Tavsiyalar ishlab chiqarish ishlab chiqarish chiqish va integratsiyalash jarayonida amaliy harakatlar va integratsiyalashuvlar bo‘yicha:
|
| |
I.Tashkiliy qism - 1- dars. Mavzu: Masalalarni kompyuterda yechish bosqichlari Darsning texnologik xaritasi

I.Tashkiliy qism: Salomlashish, navbatchi axboroti, fan yangiliklari bilan tanishish, kompyuterlarni ishchi holatida ekanligini aniqlash.
II. O`tilgan mavzuni so`rash.
1.Dasturda protsedura va funksiyalar qanday maqsadda qo'llaniladi?
2.Protsedura va funksiyalarning farqi nimada?
3.Parametrli protsedura va funksiyalar haqida so'zlab bering.
4.Protseduraning umumiy tuzilishini ifodalab bering.
5.Funksiyaning umumiy tuzilishini ifodalab bering.
6.Dasturdagi umumiy va mahalliy o'zgaruvchilar haqida so'zlab bering.
7.Funksiya o'rniga qachon protsedurani qo'llash mumkin.
|
Magnit oqimi. Gauss teoremasi - Modul. Magnit maydoni va uning xarakteristikalari. Magnit maydonning tokli o’tkazgich...

|
Modul. Magnit maydoni va uning xarakteristikalari. Magnit maydonning tokli o’tkazgich va elektr zaryadlariga ta’siri. Elektromagnit induksiy. Elektromagnit to’lqinlar
|
bet | 6/17 | Sana | 23.01.2024 | Hajmi | 1,95 Mb. | | #144068 |
Bog'liq Modul. Magnit maydoni va uning xarakteristikalari. Magnit maydonMagnit oqimi. Gauss teoremasi
Magnit maydonini xarakterlashda magnit induksiya vektori bilan bir qatorda magnit oqimi tushunchasidan foydalaniladi.
Bir jinsli magnit maydonida joylashgan. dS-yuza orqali o’tayotgan magnit induksiya vektoriga son jihatidan teng kattalik magnit oqimi deb yuritiladi. (80-rasm)
(7.21)
7.9-rasmdan, deb belgilab,
(7.22)
7.9-rasm
Agar birlik normal vektor magnit induksiya vektori bilan o’tmas burchak hosil qilsa, dФB<0 manfiy, aksincha bo’lsa, dФB>0 musbat hisoblanadi.
Bir jinsli bo’lmagan magnit maydonida joylashgan berk sirt orqali o’tayotgan magnit oqimini hisoblaymiz, buning uchun sirtni shunday elementar bo’lakchalarga ajratamizki, uning har bir elementi uchun maydon bir jinsli deb hisoblanishi mumkin bo’lsin. U holda (2)-ni har bir elementar bo’lakcha uchun yozib, integrallaymiz.
ФB= (7.23)
(7.23) ixtiyoriy sirt bo’yicha magnit maydon induksiya vektorining oqimini ifodalaydi.
Xalqaro birliklar sistemasida magnit oqimi birligi qilib 1 Veber qabul qilingan.
1 Vb = 1 Tl·m2
Ma’lumki, magnit induksiya chiziqlari berk chiziqlardir. Shu tufayli biror yopiq sirt bilan chegaralangan sohaga magnit maydon induksiya chiziqlari kirib, qancha magnit oqimi hosil qilsa, chiqishda ham shuncha musbat magnit oqimi hosil qiladi. Shuning uchun, berk sirt bo’yicha to’la oqim nolga teng:
(7.24)
(7.24) magnit induksiyasi oqimi uchun Gauss teoremasining ifodasidir.
7.10-rasm
L kontur orqali magnit induksiya chiziqlari qancha o’tsa, S, S1 va S11-sirtlar orqali ham shuncha chiziqlar o’tadi: (81-rasm)
(7.25)
S1-ga o’tkazilgan tashqi normal magnit maydon induksiya vektoriga qarama-qarshi yo’nalganligi tufayli magnit oqimi manfiy bo’ladi, buni hisobga olib, to’la oqim uchun:
(7.26)
Bundan, har qanday berk sirt uchun magnit oqimi nolga teng degan xulosa chiqadi
0>
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Modul. Magnit maydoni va uning xarakteristikalari. Magnit maydonning tokli o’tkazgich va elektr zaryadlariga ta’siri. Elektromagnit induksiy. Elektromagnit to’lqinlar
|
Darsning rivojlantiruvchi vazifasi

|
Darsning rivojlantiruvchi vazifasi
|
bet | 158/208 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,92 Mb. | | #15865 |
Darsning rivojlantiruvchi vazifasi: o'quvchilarda kompyuterdan samarali foydalanish haqidagi bilim va tasavvurlarini kengaytirish.
O'quv
jarayonining mazmuni
|
Paskalda protsidura va funksiyalar. Parametrli protsidura va funksiyalar. Protsidura va funksiyalar sarlavhasi, global va lokal o’zgarmas va o’zgaruvchilar
|
O'quv jarayonini amalga oshirish texnologiyasi
|
Uslub: Ma'ruza va amaliyotning uyg'unligi.
Shakl: Savol-javob. Jamoa va kichik guruhlarda ishlash.
Vosita: Elektron resurslar, darslik, plakatlar, tarqatma materiallar.
Usui: Tayyor prezentatsiya materiallari asosida.
Nazorat: Og'zaki, savol-javob, muhokama, kuzatish.
Baholash: Rag'batlantirish, 5 ballik reyting tizimi asosida.
|
Kutiladigan natijalar
|
O'quvchilarning kompyuter imkoniyatlari to'g'risidagi bilim va ko'nikmalari rivojlanadi. O’quvchilar Paskalda protsidura va funksiyalar. Parametrli protsidura va funksiyalar. Protsidura va funksiyalar sarlavhasi, global va lokal o’zgarmas va o’zgaruvchilarning vazifalari bilan tanishadilarva ulardan amaliyotda foydalanish ko’nikmasiga ega bo’ladilar.
|
Kelgusi rejalar (tahlil, o'zgarishlar)
|
O'qituvchi o'z faoliyatining tahlili asosida yoki ham- kasblarining dars tahlili asosida keyingi darslariga o'zgartirishlar kiritadi va rejalashtiradi.
|
Darsning borishi va vaqt taqsimoti
|
| |
buyrug‘ining tugmasi - • Coreldraw • pho to s h o p

|
• Coreldraw • pho to s h o p Pdf ko'rish
|
bet | 87/218 | Sana | 28.05.2024 | Hajmi | 10,66 Mb. | | #255518 |
Bog'liq 78421 Kompyuter grafikasi (2)buyrug‘ining tugmasi;
6
. «Переместить» - tanlangan obyektni ko‘chirish buyrug‘ining
tugmasi;
7. «Повернуть» — obyektni biror burchakka burish buyrug‘ining
tugmasi;
8
. «Масштаб» - obyektning tasvirlarini hamda o‘lchamlarini
o‘zgartirish buyrug‘ining tugmasi;
9. «Растянуть» - tanlangan obyektni uzaytirish buyrug‘ining
tugmasi;
10. «Обрезать» - obyektning ortiqcha qismini kesib tashlash buy-
rug‘ining tugmasi;
11. «Удлинить» - tanlangan obyektni cho‘zish buymg'ining tug
masi;
12. «Разорвать в точке» - obyektni nuqta oralig‘ida ajratish
buyrug‘ining tugmasi;
13. «Разорвать» - obyektni nuqta oralig‘ida ajratish buyrug‘ining
tugmasi;
14. «Соеденить» - obyektlarni bogiash buyrug‘ining tugmasi;
15. «Фаска» - burchak hosil qilib kesishuvchi chiziqlaming
burchagi faskasini olish buyrug‘ining tugmasi;
16. «Сопряжение» - obyekt burchaklarini aylana yoyi yordamida
yumaloqlash buyrug‘ining tugmasi;
17. «Расчленить» - obyektlarni birlashtiruv qismlarini uzib olib
yo‘qotish buyrug‘ining tugmasi;
104
ш
1. «Линейный» - chiziqli olcham qo‘yish buyrug'ining tugmasi;
2. «Вписанный» - og‘ma konturga o‘lcham qo‘yish buyrug‘ining
tugmasi;
3. «Длина дуги» - yoy uzunligi;
4. «Ординатный» - ordinata o‘lchamini qo‘yish buyrug‘ining
tugmasi;
5. «Радиус» - yoy radiusining o‘lchamini qo‘yish buyrug‘ining
tugmasi;
6
. «С изломом» - o‘lcham chizig‘i siniq chiziq bo‘igan;
7. «Диаметр» - aylana diametrining o‘lchamini qo‘yish buy
ing4 ining tugmasi;
8
|
| |
) Operatsion ma’lumotlar - Image Recognition

|
Image Recognition
|
bet | 120/182 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 5,69 Mb. | | #244351 |
Bog'liq Python sun\'iy intellekt texnologiyasi Dasrlik 20241) Operatsion ma’lumotlar. Bu onlayn tranzaksiyalarni qayta ishlash jarayonida mavjud bo‘lgan yoki onlayn tahliliy ma’lumotlar bazasidan olingan mijozlar, yetkazib beruvchilar, hamkorlar va xodimlar to‘g’risidagi ma’lumotlar. Odatda tranzaksiya ma’lumotlari, aloqa ma’lumotlari va jismoniy shaxslar haqidagi umumiy ma’lumotlarni o‘z ichiga oladi. Ko‘pincha bunday ma’lumotlar qo‘shimcha sensorlar va korxona jarayonlarini monitoring qilish yordamida muvaffaqiyatli to‘planadi. Masalan, bank tizimiga ulangan kassa apparatlari, aqlli hisoblagichlar, ovozli aloqa, radiochastotani identifikatsiyalash va boshqalar;
2) «Qorong’i» ma’lumotlar. Tashkilotlar tomonidan ataylab saqlanmaydigan yoki to‘planmagan, lekin biznesni yuritish yoki tarmoq xizmatlari bilan ishlash jarayonida tasodifiy (yo‘lda) yaratilgan va Internet arxivlarida qoladigan ma’lumotlar. Bunday ma’lumotlar ommaga ochiq va qisman tahlil qilish uchun tuzilgan, jumladan, elektron pochta xabarlari, elektron shartnomalar, hujjatlar, multimedia, tizim jurnallari va boshqalar;
3) Tijorat ma’lumotlari. Big Data texnologiyasi imkoniyatlari paydo bo‘lishidan oldin, turli sohalarda qimmatli tijorat ma’lumotlarining agregatorlari mavjud edi. Ushbu agregatorlar obuna ma’lumotlarining o‘z kataloglariga to‘liq kirishni ta’minlaydi. Biroq zamonaviy bozor munosabatlarining potensial investorlar va mijozlar uchun ma’lumotni ochishga yo‘naltirilganligini hisobga olgan holda, tijorat manfaatlariga oid ko‘plab ma’lumotlar raqamli muhitda ochiq joylashtiriladi;
4) Rasmiy ma’lumotlar. Davlat organlari tomonidan tarqatiladigan ma’lumotlar (bayonotlar, press-relizlar, ob-havo prognozlari, munitsipal rivojlanish rejalari to‘g’risidagi ma’lumotlar), ochiq davlat registrlari, e’lon qilingan normativ-huquqiy hujjatlar (shu jumladan, ularning loyihalari) eng ishonchli va eng ko‘p tuzilgan hisoblanadi;
5) Ijtimoiy tarmoqlar va xizmatlardan olingan ma’lumotlar. Yirik ijtimoiy tarmoqlarning (Facebook, VKontakte, LinkedIn, Twitter, Instagram va boshqalar) funksiyalari, biznes, bozor munosabatlarida jismoniy shaxslarning ishtiroki, yangi va istiqbolli mahsulotlar, xizmatlar, kompaniyalar haqida yana bir ma’lumot manbasini yaratdi. Xabarlar, sharhlar, takliflar («repostlar») maqsadli mijozlarni, tijorat imkoniyatlarini, raqobatbardosh munosabatlarni, biznes va potensial hamkorlarni aniqlash hamda prognoz qilish uchun faol foydalaniladi.
Big Data tahlil qilish uchun zarur bo‘lgan ma’lumotlarni tanlaydi va tizimlaydi, Big Datadan ilg’or tahliliy vazifalarni bajarish uchun sun’iy intellektdan foydalanadi. Ko‘proq Big Data kengaytirilgan tahliliy vazifalar uchun qo‘llaniladi, shu jumladan, sun’iy aql ham.
|
| |
www.pedagoglar.uz - 26 may 2022 3-to’plam 16-bet Kichik maktab

|
26 may 2022 3-to’plam 16-bet Kichik maktab Pdf ko'rish
|
bet | 158/210 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 2,85 Mb. | | #145888 |
Bog'liq 26-11-PBwww.pedagoglar.uz
26-son 3 –to’plam may 2022
Sahifa: 186
"Vitaminlarning inson hayotidagi ahamiyati"
Buxoro viloyati Jondor tumani 4-sonli umumiy o`rta ta'lim maktabining
biologiya fani o`qituvchisi
Rajabova Ma'mura Qodirovna
Annotatsiya: Inson organizmida barcha vitaminlarning o‘z meyorida bo‘lishini
ta’minlash uchun yilning to‘rt faslida yetarli miqdorda noz-ne’matlarni iste’mol
etib turish zarur. Shunday qilingan taqdirda o‘z organizmimizni sog‘lom
saqlaymiz. Ushbu maqolada vitaminlar haqida fikrlar bayon qilindi.
Kalit so`zlar: vitaminlar, iste`mol, oqsillar, yog`lar, oziq-ovqat, sitrus, organizm.
Vitaminlarning inson hayotida va ovqatlanishida roli katta emas. Tabiiy va
hatto bolalarga ma'lum bo'lgan narsa, bundan 100 yil oldin dushman deb
hisoblanardi. Vitaminning mavjudligi 1911 yilda ilmiy jihatdan isbotlangan va bu
kashfiyotlarni qilgan olimlar Nobel mukofoti bilan taqdirlanganlar. Vitaminlar
tanamizga oziq-ovqat yoki turli xil oziq-ovqat qo'shimchalari bilan kiradigan
ajralmas moddalardir. Ular hech qanday energiya qiymatiga ega emaslar, lekin ular
xuddi oqsillar, yog'lar va uglevodlar kabi inson uchun zarurdir. Etarli miqdorda
vitamin bo'lmasa, tanadagi patologik o'zgarishlar boshlanadi va o'lim holatlarida
o'limga olib kelishi mumkin. Darhaqiqat, taxminan 200 yil oldin, ko'plab
dengizchilar sutdan o'lishgan. Bu narsa S vitamini etishmasligidan boshqa narsa
emas. 18-asr oxiridan beri ingliz dengizchilarining lehimlanishida sitrus va boshqa
vitaminlar mavjud. kasallikning oldini olish. Shuning uchun inson hayotidagi
vitaminlarning fiziologik o'rni kam emas. Ko'pgina vitaminlar inson tanasi
tomonidan ishlab chiqarilmaydi, ammo tashqi tomondan oziq-ovqat bilan
ta'minlanishi kerak. Vitaminlar ko'p fiziologik jarayonlarni tartibga soladi, ularning
etishmovchiligi bolalardagi raxit sabab bo'ladi, ko'rishning buzilishi, asab
kasalliklari va boshqa noxush kasalliklar. Afsuski, zamonaviy mahsulotlar etarli
vitamin va oziq moddalarini o'z ichiga olmaydi. Ularning aksariyati tanada
to'planib qolmaydi va har kuni doimiy ravishda talab qilinadi. Vitaminlar yog'da
eriydi (tanada to'planishi mumkin bo'lgan A, E, D) va suvda eriydi (B, C va
boshqalar, har kuni to'ldirish kerak). B vitamini teri, tirnoqlar va sochlarning
|
| |
- dars. Mavzu: Protsedura va funksiyalar mavzusini takrorlash

|
- dars. Mavzu: Protsedura va funksiyalar mavzusini takrorlash
|
bet | 157/208 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,92 Mb. | | #15865 |
47- dars. Mavzu: Protsedura va funksiyalar mavzusini takrorlash
Darsning texnologik xaritasi
Mavzu
|
Protsedura va funksiyalar mavzusini takrorlash
|
Maqsad
va
vazifalar
|
Darsning maqsadi: o’quvchilarga Paskalda protsidura va funksiyalarni tashkil etish haqida ma’lumot berish.
Darsning ta'limiy vazifasi: o'quvchilarga Paskal dasturlash tili
yordamida protsidura va funksiyalarni tashkil etish bo’yicha bilim berish va ko'nikma hosil qilish.
Darsning tarbiyaviy vazifasi: Paskal dasturlash tili
yordamida protsidura va funksiyalarni tashkil etish imkoniyatlarini o’rgatish orqali o'quvchilar xarakterida izlanuvchanlik xislatlarini shakillantirish.
|
|
| |
Yangi mavzu bayoni - 1- dars. Mavzu: Masalalarni kompyuterda yechish bosqichlari Darsning texnologik xaritasi

Yangi mavzu bayoni:
1.Quyida berilgan shakllarning shtrixlangan qismlarining yuzalarini hisoblash dasturini tuzing (yo'llanma: qanday shakl yuzasidan qaysi shakl yuzasini ayirish kerak?).
a)Program m;
Uses crt;
Var a,b,r,Pi,s: real;
Begin
Write (` b ning qiymatini kiriting=`); readln (b);
Write (` r ning qiymatini kiriting=`); readln (r);
S:=a*b-Pi*r*r;
Writeln(`shaklning yuzi S=`,S);
Readln;
End.
2. Berilgan a va b butun sonlarni qiymatini almashtiruvchi dastur tuzing, ya'ni a=7 va b=2 kiritilsa, a=2 va b=7 natija chiqsin (yo'llanma: o'rin almashtirish m: = a, a: = b, b: = m).
Program misol_ 2;
var a,b,m:Real;
begin
Write('a=’); ReadLn(a);
WriteLn (‘b= '); ReadLn(b);
m:=a; a:=b; b:=m;
WriteLn('a=’,a, ‘b=’,b);
readln;
end.
Mos ravishda R,, R2, R3, R4 qarshilikka ega bo'lgan o'tkazgichlar parallel ulanganda hosil bo'ladigan R qarshilikni hisoblash dasturini tuzing
(yo'llanma: 1/R= 1/R1+1/R2+1/R3+1/R4).
Program m3;
var R1,R2,R3,R4,N,R:Real;
begin
Write('R1 =’); ReadLn(R1);
WriteLn (‘R2= '); ); ReadLn(R2);
Write('R3 =’); ReadLn(R3);
WriteLn (‘R4= '); ); ReadLn(R4);
N:=1/R1+1/R2+1/R3+1/R4;
R:=1/N;
WriteLn('Natijaiy qarshilik R=’,R);
readln;
end.
Uyga vazifa: Mavzuni o’rganib kelish.1-mashqni bajarish.
Sana :______________
Sinf :_______________
|
NumPy: Massivlar va matritsalar bilan ishlash uchun kutubxona
 
Pandalar

|
NumPy: Massivlar va matritsalar bilan ishlash uchun kutubxona
Pandalar
|
bet | 122/182 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 5,69 Mb. | | #244351 |
Bog'liq Python sun\'iy intellekt texnologiyasi Dasrlik 2024NumPy: Massivlar va matritsalar bilan ishlash uchun kutubxona
Pandalar: jadval ma’lumotlari bilan ishlash uchun kutubxona
Matplotlib: Vizualizatsiya yaratish uchun kutubxona
Seaborn: Ilg’or vizualizatsiya yaratish uchun kutubxona
Python-ga ma’lumotlarni import qilish:
Python va kerakli kutubxonalarni o‘rnatganingizdan so‘ng, ba’zi ma’lumotlar bilan ishlashni boshlash vaqti keldi. Pythonga ma’lumotlarni import qilish usullaridan biri Pandas read_csv() funksiyasidan foydalanishdir.
Bu funksiya CSV faylida Pandas DataFrame sifatida oʻqish imkonini beradi. Masalan, bizda “sales_data.csv” nomli CSV fayli bor, unda turli mahsulotlarning vaqt o‘tishi bilan sotilganligi haqidagi ma’lumotlar mavjud.
Ushbu faylni DataFrame-ga quyidagi kod yordamida o‘qishimiz mumkin:
Pd sifatida pandalarni import qiling
sales_data = pd.read_csv (“sales_data.csv”)
Bu CSV faylidagi barcha ma’lumotlarni o‘z ichiga olgan "sales_data" nomli DataFrameni yaratadi.
Pandas Library yordamida asosiy ma’lumotlarni manipulyatsiya qilish
DataFrame-ga import qilganimizdan soʻng, Pandalarning turli funksiyalari va usullaridan foydalanib, uni boshqarishni boshlashimiz mumkin.
Ma’lumotlaringizda bajarishni xohlashingiz mumkin bo‘lgan ba’zi umumiy vazifalarga quyidagilar kiradi:
Muayyan ustunlarni tanlash: `loc[]` yoki `iloc[]` funksiyalari yordamida DataFrame-dan ma`lum ma`lumotlar ustunlarini tanlashingiz mumkin.
Qatorlarni filtrlash: Siz mantiqiy indekslashdan foydalangan holda ma’lum mezonlar asosida ma’lumotlar qatorlarini filtrlashingiz mumkin.
Ma’lumotlarni guruhlash va jamlash: Siz ma’lumotlaringizni ma’lum ustunlar bo‘yicha guruhlashingiz va 'sum()', 'mean()' va 'count()' kabi jamlash funktsiyalarini bajarishingiz mumkin.
Masalan, biz sales_data DataFrame-dan “mahsulot_nomi” va “savdo” ustunlarini tanlamoqchimiz deylik. Buni quyidagi kod yordamida amalga oshirishimiz mumkin:
tanlangan_data = sales_data.loc[:, [“mahsulot_nomi”, “savdo”]]
Bu faqat “mahsulot_nomi” va “savdo” ustunlarini o‘z ichiga olgan “tanlangan_ma’lumotlar” nomli yangi DataFrame yaratadi.
Umuman olganda, Python katta ma’lumotlar bilan ishlash uchun kuchli vositalar to‘plamini taqdim etadi. Kerakli kutubxonalarni o‘rnatish, ma’lumotlaringizni Python-ga import qilish va Pandasning turli funktsiyalari va usullaridan foydalangan holda ularni boshqarish orqali siz qisqa vaqt ichida katta ma’lumotlar to‘plamini o‘rganish yo‘lida bo‘lasiz!
|
| |
Yangi mavzuni mustaxkamlash - 1- dars. Mavzu: Masalalarni kompyuterda yechish bosqichlari Darsning texnologik xaritasi

Yangi mavzuni mustaxkamlash.
3-misol. Uchta uchburchak uchlarining quyidagi koordinatalari berilgan: 1) (120,20), (80,170), (140,150); 2) (200,97), (500,156), (210,180); 3) (300,190), (200,390), (415,222).
Shu uchburchaklarni mos ravishda qizil, sariq va yashil ranglarda chizish dasturini tuzing.
Uses Graph;
var gd, gm: Integer; Procedure Uchburchak(xl,yl,x2,y2,x3,y3,col:Integer); begin
SetColor(col); Line(xl,yl,x2,y2); Line(x2,y2,x3,y3);
Line(x3,y3,xl,yl);
end;
Begin gd:=0; InitGraph(gd,gm, "); Uchburchak(120,20,80,170,140,150,4); Uchburchak(200,97,500,156,210,180,14); Uchburchak(300,190,200,390,415,222,2); ReadLn; CloseGraph; End.
Yuqorida keltirilgan dasturlarga e'tiborni qaratib, quyidagi xulosaga kelish mumkin: protsedura va funksiyalarga murojaat etish vaqtida funksiya nomi albatta biror operator tarkibida, protsedura nomi esa alohida (mustaqil) yozilar ekan.
Uyga vazifa: 4- mashqni dasturini tuzish.
Sana :______________
Sinf :_______________
|
Informatika fanidan 9-sinf uchun nazorat ishi topshiriqlari

|
Informatika fanidan 9-sinf uchun nazorat ishi topshiriqlari
|
bet | 104/208 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,92 Mb. | | #15865 |
Informatika fanidan 9-sinf uchun nazorat ishi topshiriqlari.
I variant.
1.Ikkita a va b sonlar berilgan. Agar b son a dan kichik bo`lsa, u holda b ni nol bilan almashtiruvchi, aks holda b ni o`zgarishsiz qoldiruvchi dastur tuzing.
2.Uzunligi 1m bo`lgan matematik mayatnikning tebranish davrini toppish dasturini tuzing.
3.Ekranga 5 ta sinfdoshingizning ismin turli ranglarda va ekranning sariq rangida chiqaruvchi dastur tuzing.
Informatika fanidan 9-sinf uchun nazorat ishi topshiriqlari.
II variant.
1.Uchta a, b va c sonlar berilgan. Agar a2+b2=c2 shart bajarilsa, bu sonlarning yig`indisini , aks holda ularning modullari ko`paytmasini hisoblovchi dastur tuzing.
2.Erkin tushayotgan jismning t vaqt ichida bosib o`tgan yo`lini hisoblash dasturini tuzing.
3.“Obod turmush yili” matnini ekranning o`ng tomonidan 12-satrda yashil rangda , qizil fonda chiqaruvchi dastur tuzing.
|
| |
Yumshoq quvur va sug‘orish shlanglarini o‘zaro

262
a) qalin devorli tomizgichli sug‘orish shlanglari uchun
b) yupqa devorli tomizgichli sug‘orish shlanglari uchun
8.13-rasm. Tomchilatib sug‘orish tizimidagi sug‘orish shlanglari-
ning tiqinlari.
Yupqa devorli tomizgichli sug‘orish lentalarini o‘zaro ulash
uchun gaykali muftalar, gaykali kran-muftalar, gaykali uchliklar,
gaykali tirsaklar va boshqalar ishlatiladi (8.12-rasm).
Tomchilatib sug‘orish tizimi tomizgichli sug‘orish shlanglari
va lentalarini oxirini berkitish (yopish) uchun o‘ziga xos
yopgichlardan foydalaniladi (8.13-rasm).
Tomchilatib sug‘orish tizimlarida ulovchi va butlovchi
qismlarning 6‒10 atm. bosimga chidaydigan, rezbalari konus
shaklidagi, ulash oson bo‘ladigan turlari ishlatiladi.
-dars Mavzu: O'tish va tarmoqlanish operatorlari

|
-dars Mavzu: O'tish va tarmoqlanish operatorlari
|
bet | 99/208 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,92 Mb. | | #15865 |
29-dars Mavzu: O'tish va tarmoqlanish operatorlari
Darsning texnologik xaritasi
Mavzu
|
O'tish va tarmoqlanish operatorlari
|
Maqsad
va
vazifalar
|
Darsning maqsadi: o'quvchilarga Paskal dasturlash tilida o'tish va tarmoqlanish operatorlari yordamida dastur tuzishni o'rgatish.
Darsning ta'limiy vazifasi: o'quvchilarga o'tish va tarmoqlanish operatorlari yordamida masalalarni hal etish haqida bilim va ko'nikma berish.
Darsning tarbiyaviy vazifasi: o'quvchilarni o'z vaqtlarini imkon darajasida belgilab olingan jadval asosida sarf etishga yo'naltirish.
Darsning rivojlantiruvchi vazifasi: o'quv- chilarning berilgan topshiriqlarni kompyuter- dan foydalangan holda hal etish haqidagi bilim va tasawurlarini kengaytirish
|
O'quv
jarayonining mazmuni
|
Nishon to'g'risida tushuncha. Label xizmat- chi so'zi. O'tish operatori. Uning vazifasi va qo'llanishi. Tarmoqlanish operatorining shak- llari. Uning ishlatilish yo'nalishlari.
|
O'quv jarayonini amalga oshirish texnologiyasi
|
Uslub: Aralash.
Shakl: Savol-javob. Jamoa va kichik guruhlar- da ishlash
Vosita: Elektron resurslar, darslik, plakatlar, tarqatma materiallar.
Usul: Tayyor prezentatsiya va slayd material- lari asosida.
Nazorat: Og'zaki, savol-javob, muhokama, kuzatish.
Baholash: Rag'batlantirish, 5 ballik reyting tizimi asosida.
|
Kutiladigan natijalar
|
O'quvchilarning kompyuter imkoniyatlari to'g'risidagi bilim va ko'nikmalari rivojlanadi. Yangi bilim va ko'nikmaga ega bo'ladi. Pas- kalning o'tish va tarmoqlanish operatorlaridan foydalanish ko'nikmasiga ega bo'ladi
|
Kelgusi rejalar (tahlil, o'zgarishlar)
|
O'qituvchi o'z faoliyatining tahlili asosida yoki hamkasblarining dars tahlili asosida key- ingi darslariga o'zgartirishlar kiritadi va re- jalashtiradi
|
|
| |
Darsning borishi - 1- dars. Mavzu: Masalalarni kompyuterda yechish bosqichlari Darsning texnologik xaritasi

Darsning borishi.
O’quvchilarni darsga tayyorlash.
b)O’tilgan mavzuni takrorlash
1. Chiziqli dastur deganda nimani tushunasiz?
2. Qanday operatorlardan foydalanib muloqat dasturlari tuzish mumkin?
3. Nima uchun dasturda n soniga qiymat berish shart emas?
4. Chiqarish formati haqida soezlab bering.
Yangi mavzu bayoni.
Ba'zan berilgan masalani hal qilishda operatorlarning bajarilish tartibini buzishga, ya'ni boshqarishni dastur bo'yicha orqaga yoki oldinga o'tkazish zarur bo'ladi. Buning uchun dasturda boshqarish uzatilayotgan operatorga nishon qo'yiladi.
Dasturda qo'llaniladigan nishonlar dasturning tavsif qismida Label xizmatchi so'zi yordamida ko'rsatilishi shart. Nishonlardan dasturda o'tish operatori qo'llanilsagina foydalaniladi. O'tish operatori quyidagi ko'rinishga ega: GOTO ;, bu yerda GOTO (ing.- ga o'tilsin) operatori boshqarishni dasturning oldiga nishon qo'yilgan operatoriga uzatadi.
Tarmoqlanish operatorining umumiy shakli quyidagicha:
If Then Else ;
Bu yerda if, then va else Paskalning xizmatchi so'zlari bo'lib, ularning o'qilishi va ma'nosi quyidagicha: If (if) — «agar», Then (zen) — «u holda», Else (elz) — «aks holda». Odatda, rost yoki yolg'on qiymatlardan birini qabul qiluvchi mantiqiy ifoda; Paskalning ixtiyoriy operatori yoki operatorlari ketma-ketligidir. Shuni yodda tutingki, Else xizmatchi so'zidan avval yozilgan operatordan keyin «;» (nuqtali
1- misol.
Label NI;
Var a,b,c:Integer;
Begin a:=15; b:=13;
c:=a+b; GoTo NI;
c:=a~b; NI: WriteLn(c); End.
Tarmoqlanish operatori quyidagicha ishlaydi: avval shart tekshiriladi, agar uning qiymati rost boisa; then dan keyingi operator yoki operatorlar ketma-ketligi, aks holda else dan keyingi operator yoki operatorlar ketma-ketligi bajariladi.
2- misol. Kiritilgan son 25 dan katta bo'lsa, ekranga «katta», aks holda «katta emas» degan yozuvni chiqaruvchi dastur tuzing.
Program Taqqoslash;
Var a: Real;
Begin Write('Ixtiyoriy son kiriting: '); ReadLn(a);
If a>25 Then WriteLn('Katta')
Else WriteLn(Katta emas');
End.
3- misol. Kiritilgan a sonning b songa ko'paytmasini va nisbatini hisoblovchi dastur tuzing.
Program Nisbat;
Label tamom;
Var a, b: Real;
Begin
Writefa sonni kiriting: '); ReadLn(a);
Writefb sonni kiriting: '); ReadLn(b);
WriteLn('Kovpaytma: a*b);
If b=0 Then begin WriteLn('Bovlishni bajarish mumkin emas');
goto tamom; end;
WriteLnO Bo'linma: a/b); tamom: End.
4- misol. Berilgan butun son manfiy bo'lsa, bu sonni kubi bilan almashtiruvchi dastur tuzing.
Yechish.
var a:Integer;
begin
Write(Txtiyoriy butun son kiriting: '); ReadLn(a);
If a<0 Then a:= a*a*a; WriteLn(a);
readln; end.
5-misol. x ning berilgan qiymatida funksiya qiymatini hisoblash dasturini tuzing.
Program misol_5;
Var x,y: Real;
Begin Write('x ning qiymatini kiriting: '); ReadLn(x);
If x>0 Then y:=1 Else y:=x*x WriteLn(‘x=’,x,’ da y=’,y);
End.
0>
|
Uslub: Aralash.

Shakl - 1- dars. Mavzu: Masalalarni kompyuterda yechish bosqichlari Darsning texnologik xaritasi

Uslub: Aralash.
Shakl: Savol-javob. Jamoa va kichik guruhlarda ishlash
Vosita: Elektron resurslar, darslik, plakatlar, tarqatma materiallar.
Usui: Tayyor prezentatsiya va slayd materiallari asosida.
Nazorat: yozma
Baholash: Rag'batlantirish, 5 ballik reyting tizimi asosida.
Kutiladigan natijalar
|
O'quvchilarning kompyuter imkoniyatlari to'g'risidagi bilim va ko'nikmalari rivojlanadi. Yangi bilim va ko'nikmaga ega bo'ladi. Paskalning o'tish va tarmoqlanish operatorlaridan foydalanish ko'nikmasiga ega bo'ladi
|
Kelgusi rejalar (tahlil, o'zgarishlar)
|
O'qituvchi o'z faoliyatining tahlili asosida yoki hamkasblarining dars tahlili asosida key- ingi darslariga o'zgartirishlar kiritadi va re- jalashtiradi
|
Darsning borishi va vaqt taqsimoti
O’tilgan mavzuni takrorlash.
1. Nishon nima uchun qo'llaniladi?
2. O'tish operatorining umumiy ko'rinishi qanday bo'ladi?
3. O'tish operatori qo'llanilgan dasturda nishonlar ishlatilmasligi mumkinmi?
4. Tarmoqlanish operatori nima uchun qo'llaniladi?
5. Tarmoqlanish operatorida operatorlar ketma-ketligi ishtirok etsa, ular qanday xizmatchi so'zlar orasida yoziladi?
6. Tarmoqlanish operatorining qisqa va to'liq ko'rinishlari haqida nimalarni bilasiz?
|
Tizim quvurlarini o‘zaro ulovchilar

260
a) qattiq quvur va qalin devorli
sug‘orish shlangi
b) qattiq quvur va
yupqa devorli sug‘orish
lentasi
8.10-rasm. Tarqatuvchi qattiq quvur va sug‘orish shlanglarini
kran- shtuserlar vositasida o‘zaro ulash.
Tomchilatib sug‘orish tizimi tarqatuvchi quvuri qattiq quvur
bo‘lgan holatlarda, ushbu quvurni va sug‘orish shlanglarini
o‘zaro ulash uchun shtuser va kran-shtuserlardan foydalaniladi
(8.9-rasm).
Tomchilatib sug‘orish tizimi tarqatuvchi qattiq quvuriga
qalin devorli sug‘orish shlanglarini va tomizgichli sug‘orish
lentalarini ulash uchun kran-shtuserlardan foydalanilishi ham
mumkin (8.10-rasm).
«Копировать» - • Coreldraw • pho to s h o p

|
• Coreldraw • pho to s h o p Pdf ko'rish
|
bet | 84/218 | Sana | 28.05.2024 | Hajmi | 10,66 Mb. | | #255518 |
Bog'liq 78421 Kompyuter grafikasi (2)«Копировать»
- tanlab olingan elementlami buferiga nus-
xasini olish buyrug‘ining tugmasi;
9.
«Вставить»
- buferidan nusxalami chiqarib qo‘yish buyrug‘i-
ning tugmasi;
10.
«Копирования свойств»
- hususiyatlami nusxalash;
11.
«Редактор блоков»
- bloklami tahrir qilish;
12.
«Отменить»
- oxirgi amalni bekor qilish buyrug‘ining tugmasi;
13.
«Повторить»
- oxirgi bekor qilingan amalni qayta tiklash
buyrug‘ining tugmasi;
14.
«Панорамирование в реальном времени»
- foydalanuv-
chiga model fazosini-chizmani qulay joyga siljitish buyrug‘ining
tugmasi;
15.
«Зумирование в реалном времени»
- ayni vaqtda ko‘ri-
nishlarni kattalashtirish yoki kichiklashtirish buyrug‘ining tugmasi;
16.
«Зумирование рамкой»
- obyektlarni kattalashtirish ramkasi;
17.
«Показать предыдущий»
- avvalgisini koisatish;
18.
«Свойства»
- hususiyatlar;
19.
«Design Center»
- dizayn markazi;
20.
«Окно инструментальных палитр»
- asboblar palitrasi-
ning darchasi;
21.
«Диспетчер подшивок»
- saqlash dispetcheri;
22.
«Диспетчер наборов пометок»
- belgilar to‘plami dispetcheri;
23.
«QuickCalk»
- kalkulyator;
24.
«Справка»
- maiumotnoma;
«Слой» -
«Qatlamlar» uskunalar panelida ekranda qatlamlar yaratiladi.
ШШШ
* О
“„»■ о
v ; ^ -Ц
«Свойства»
- «Obyektning xususiyatlari» paneli yordamida ek
randa chiziqlaming rangi, turi hamda yo‘g ‘onliklari o‘zgartiriladi.
С во й ства
■ Красный
........ ......
|
| |
Mavzu: № Tarmoq topologiyasi

Tarmoqdagi kompterlarga kabel orqali ulangan markaziy habdan (tugun) iborat.
|
Tarmoqda yagona kabel barcha kompyuterlarni о‘zida birlashtiradi.
|
Halqa topologiya tarmoqdagi barcha tugunlarni о‘zaro bog‘laydi.
|
Tarmoqdagi barcha kompyuter va tugunlar bir-biri bilan о‘zaro bog‘langan bо‘ladi.
|
Topologiya shina va yulduz topologiyalarning kombinatsiyasidan tashkil topgan
|
Gibrid topologiya о‘zida ikkita turli topologiyani mujassamlashtirgan bо‘ladi.
|
Tarmoqda har bir kompyuter yoki tugun markaziy tugunga individual bog‘langan bо‘ladi.
|
Shina topologiyada ixtiyoriy tugun tomonidan tarmoq “Hello message” (network broadcast) signali uzatiladi.
|
Yuboriluvchi va qabul qilinuvchi ma’lumot TOKEN yordamida manziliga yetkaziladi.
|
Ushbu topologiya biror kompyuter buzilgan taqdirda ham ma’lumotlar almashinuvini ta’minlashni maqsad qiladi.
|
Daraxt topologiya yulduz topologiyalarni asosiy kabelga ulash orqali hosil qilinadi
|
Tashkilot о‘z talablaridan kelib chiqqan holda gibrid topologiya asosida tarmog‘ini quradi.
|