nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Tiplarni dinamik tarzda

|
Tiplarni dinamik tarzda
|
bet | 1/131 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 1,83 Mb. | | #228405 |
Bog'liq Tiplarni dinamik tarzda
1-MAVZU:Nomaʻlum tiplar va nomaʻlum nomlar fazosi.
Reja:
Tiplarni dinamik tarzda aniqlash.
Tiplarni almashtirish operatorlari.
Yangi nomlar fazosi yaratish.
Buferlashtirilgan kiritish va chiqarish.
Kalit so’zlar: Tipni aniqlash, tipni almashtrish, nomlar fazosi, buferlashtirilgan kirish va chiqish, typeid, typeinfo, type_info sinfi, dynamic_cast, const_cast, static_cast, reinterpret_cast, namespace, istrstream, oqim, formatlash identifikatori, monupulyatorli formatlash.
Nomaʻlum tiplar va nomaʻlum fazolar uchun dinamik tipni aniqlash va tipini almashtirish operatorlari zamonaviy obʻyektga yo‘naltirilgan dasturlashni qo‘llab- quvvatlovchi C++ dasturlash tilining ikkita vositalari: dinamik tipni aniqlash (runtime type identification - RTTI) va qo‘shimcha tip quyish operatorlari bilan bog‘liq. Bu vositalarning biri C++ spesifikatsiyasi qismi emasdi, lekin har ikki runtime polimorfizm uchun qo‘llab-quvvatlash oshirish uchun qo‘shilgan. RTTI dastur bajarish davomida obʻyekt turini aniqlash imkoniyati muvjudligini bildiradi. Bunda muhokama qilinayotgan tip turi tashlash operatorlari - bu amalni bajarish uchun dasturchiga xavfsiz yo‘llarini taklif qiladi. Ulardan biri, dynamic_cast, bevosita RTTI aniqlash bilan bog‘liq.
Tiplarni dinamik tarzda aniqlash. Ushbu vosita polimorf bo‘lmagan tillarda (masalan, C ) mavjud emasligi sababli dinamik turdagi identifikatsiyalash bilan tanish bo‘lmasligigiz mumkin, chunki har bir obʻyektning tipi kompilyatsiya vaqtida (yaʻni, dasturni bajarishda) maʻlum bo‘lgani uchun dastur bajarilishida maʻlumot olishning hojati yo‘q. Biroq, C++ kabi polimorf tillarda obʻyekt tipi kompilyatsiya vaqtida nomaʻlum bo‘lgan holatlar bo‘lishi mumkin, chunki dastur bajarila boshlagunga qadar bu obʻyektning aniq tipi (tiplari) aniqlanmaydi. Maʻlumki, C++ sinf ierarxiyasi, virtual funksiyalar va ko‘rsatkichlarni (pointer) asos sinflarga ishlatib polimorfizmni amalga oshiradi. Tayanch sinfga ko‘rsatkich bu tayanch sinf aʻzolariga yoki undan olingan har qanday obʻyekt aʻzolariga
murojaat qilish uchun foydalanish mumkin. Shuning uchun asos sinfga ko‘rsatgichning istalgan vaqtda qanday turdagi obʻyektga murojaat qilishi har doim ham oldindan maʻlum emas. Bu faqat dastur ishlayotganida — dinamik turdagi identifikatsiya vositalaridan biri yordamida aniqlanadi.
Dastur bajarilishi davomida obʻyekt turini olish uchun typeid operatoridan foydalaniladi.
Dastur bajarilayotgan vaqtda obʻyekt tipini olish uchun kutubxonasini kiritish va typeid operatoridan foydalanish mumkin. Typeid operatoridan foydalanishning eng keng tarqalgan yozilish sintaktisi quyidagicha:
typeid(object)
Bunda, object element tipini olish uchun obʻyekt anglatadi. Shuningdek, nafaqat ichki tipini, balki dasturchi tomonidan yaratilgan sinf tipini ham aniqlash mumkin. Buning uchun typeid operatori obʻyekt tipini tasvirlaydigan type_info obʻyektiga murojaat qiladi.
type_info sinfda public modifikatori bilan quyidagi statik operatorlar aniqlangan bo‘ldi.
|
| |
Savollar : Vaqt bo’yicha pul qanday baholanadi ? Sof daromadning mazmuni nimada ? Daromadlilik indeksi qanday hisoblanadi ? Javoblar

|
Savollar : Vaqt bo’yicha pul qanday baholanadi ? Sof daromadning mazmuni nimada ? Daromadlilik indeksi qanday hisoblanadi ? Javoblar
|
Sana | 14.06.2024 | Hajmi | 19,69 Kb. | | #263714 |
Bog'liq biznes rejalashtirish
Savollar :
Vaqt bo’yicha pul qanday baholanadi ?
Sof daromadning mazmuni nimada ?
Daromadlilik indeksi qanday hisoblanadi ?
Javoblar :
Xalqaro valyuta tizimi: pulning pul qiymati uchun javobgardir
Valyutaning, hatto mamlakatning pul qiymati, Uni SMI qisqartmasi bilan tanilgan Xalqaro valyuta tizimi boshqaradi.
Uning maqsadlari quyidagilar:
1-Bitimlarda muvozanat bo'lishi uchun barcha mamlakatlar uchun bir qator qonunlar, qoidalar va qoidalarni joriy etadi.
2-Valyuta konvertatsiyasi mavjudligiga ishonch hosil qiladi, ya'ni valyutalarni bir mamlakatdan boshqasiga almashtirish mumkin yoki aksincha.
3-Likvidlikni ta'minlaydi, shunda hech qanday cheklovlar bo'lmaydi.
4-Mamlakatlarning to'lovlari o'rtasida yuzaga kelishi mumkin bo'lgan nomutanosibliklarni tuzatish va boshqarish yoki moliyalashtirishni osonlashtirish.
5-Xalqaro to'lov vositalarini yaratadi.
2) milliy daromadning bir qismi, xalq xo`jaligida yaratilgan qo`shimcha mahsulotning puldagi ifodasi. Sof daromad foyda, renta, foizga bo`linadi, ya’ni ularning jami jamiyat miqyosida sof daromadni tashkil etadi. 3) Daromadlarni indekslash yoki daromadlar indeksatsiyasi — isteʼmol buyumlari narxlari darajasiga muvofiq turli aholi toifalarining nominal daromadlari (ish haqi, nafaqa, stipendiya, pensiya va boshqalar)ni davlat tomonidan muntazam oshirish; aholini inflyatsiyadan ijtimoiy himoyalash tadbirlaridan biri.[1] Narx-navo indeksi tirikchilik uchun zarur tovarlar majmui — oziq-ovqat, kiyim-kechak, uy-roʻzgʻor tovarlari, xizmatlar boʻyicha hisoblanadi (qimmatbaho buyumlar, avtomashina, billur va boshqa nodir tovarlarga qilinadigan harajatlar bu hisobga kirmaydi). Birinchi navbatda eng kam daromad oluvchi va daromadi belgili boʻlgan aholi toifalari daromadlari indekslanadi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Savollar : Vaqt bo’yicha pul qanday baholanadi ? Sof daromadning mazmuni nimada ? Daromadlilik indeksi qanday hisoblanadi ? Javoblar
|
Malina reja: Malina eng sevimli va keng tarqalgan rezavorlardan biridir

|
Malina reja: Malina eng sevimli va keng tarqalgan rezavorlardan biridir
|
bet | 1/4 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 280 Kb. | | #248590 |
Bog'liq 1Malina
Malina
REJA:
Malina eng sevimli va keng tarqalgan rezavorlardan biridir
Malinani qanday saqlash kerak?
Malinali murabbo va kompotlar
Malina juda xilma-xil bo'lishi mumkin, ular orasida 120 ga yaqin tur mavjud:
mevaning pishishi davri;
hosilning mo'lligi;
rang (qizil, sariq, binafsha, qora);
ta'm sifatlari;
hajmi;
rezavorlar va barglarning shakli;
haroratga qarshilik;
tanlash joyi va boshqalar.
Mamlakatimizda malina eng sevimli va keng tarqalgan rezavorlardan biridir. U janubiy viloyatlarda ham, markaziy zonada ham Urals va Sibirgacha o'stiriladi.
Malina ham yovvoyi holda o'sadi. Bu rezavorlar hajmi kichikroq, ammo yorqinroq hid va ta'mga ega. Hatto yovvoyi malinada ozuqa moddalarining kontsentratsiyasi yuqoriroq degan fikr ham mavjud.
Mazali rezavorlarni qanday tanlash mumkin?
Malinaning ko'rinishi uning sifati haqida gapiradi. Ammo e'tibor berish kerak bo'lgan yana bir nechta belgilar mavjud:
Xushbo'y hid qanchalik boy bo'lsa, malina shunchalik mazali bo'ladi.
Rezavorlar quruq va teshilgan idishga yoki erkin shamollatiladigan qutiga qadoqlangan bo'lishi kerak, chunki sharbat chiqarilgandan so'ng, malina tezda yomonlashadi.
Agar siz malinani o'zingiz tanlasangiz, uni quruq ob-havoda bajaring, rezavorlar uzoq davom etadi;
Chirigan rezavorlardan mog'or bilan saqlaning - bu ta'mga va saqlash muddatiga bevosita ta'sir qiladi.
Malinani iste'mol qilishdan oldin darhol yuving .
Oshqozon-ichak kasalliklarining kuchayishi davrida malina iste'mol qilish tavsiya etilmaydi.
Rezavorlarni tanlayotganda, xilma-xillikka e'tibor bering. Rang sizni chalkashtirib yuborishiga yo'l qo'ymang - sariq-mevali malina odatdagidan kam boy ta'mga ega, qora rangda esa hatto tut hidi ham bor .
|
| |
Etish metodikasi

Etish metodikasi
Download
0,99 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/2
Sana
11.06.2024
Hajmi
0,99 Mb.
#262755
Download
0,99 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Etish metodikasi
Download
0,99 Mb.
Matnni ko'rish
Foydalanilgan adabiyotlar

Foydalanilgan adabiyotlar:
1.
Norov, I. K., Shirinova, N. A., & Yuldasheva, S. S. (2020). BADIIY ASARNI
TAHLIL QILISHDA ZAMONAVIY METODLARDAN FOYDALANISH. In
Молодой исследователь: вызовы и перспективы (pp. 124-126).
2.
Sanober, S., Aldawsari, M., Karimovna, A. D., & Ofori, I. (2022).
Blockchain
Integrated with Principal Component Analysis: A Solution to Smart Security
against Cyber-Attacks. Security and Communication Networks, 2022.
3.
Shukhratovich, Y. S. (2022).
STUDY OF NECRONYMS IN THE
TERRITORY OF KARAKALPAKSTAN. Gospodarka i Innowacje., 21, 101-
104.
4.
Abdurakhimova, D. K. (2014). PREREQUISITES FOR THE TRANSITION OF
TRADITIONAL BANKS TO DIGITAL BANKING. The Way of Science, 23.
110
5.
Азларова, А. (2022). ЎЗБЕКИСТОНДА РАҚАМЛИ
БАНКЛАРНИ
РИВОЖЛАНТИРИШ ИСТИҚБОЛЛАРИ. Economics and Innovative
Technologies, 10(5), 22-30.
6.
Tajimuratovna, X. M., Menglibaevna, B. S., Ataxanovna, Y. G., & Zaripbaevna,
S. A. (2021). Umumiy O ‘Rta Ta’lim Maktablarida O ‘Quvchilar
Bilimlarini
Baholash Va Nazorat Qilishda Elektron Vositalaridan Foydalanish Usullari.
BOSHQARUV VA ETIKA QOIDALARI ONLAYN ILMIY JURNALI, 1(5),
16-19.
7.
Norov, I., Yo’ldoshev, J., & Yo’ldoshev, S. (2023).
ZAMONAVIY
PEDAGOGIK TEXNOLOGIYALAR ASOSIDA DARS TASHKIL QILISH.
INTERNATIONAL
JOURNAL
OF
RECENTLY
SCIENTIFIC
RESEARCHER'S THEORY, 1(4), 40-47.
8.
Anvarovich, N. E., & Malik ogli, S. S. (2023). Influence of Financial Inclusion
Enclosed by Digital Banking Products on UzbekistanS Economy. Best Journal
of
Innovation in Science, Research and Development, 2(4), 32-37.
9.
Jindal, L., Sharma, A., Prasad, K. D. V., Irshad, A., Rivera, R., & Karimovna,
A. D. (2023). A machine learning method for predicting
disease-associated
microRNA connections using network internal topology data. Healthcare
Analytics, 100215.
10.
Atakhanovna, Y. G., & Azada, A. (2021, May). FEATURES OF THE USE OF
MIXED EDUCATION IN UZBEK LANGUAGE CLASSES.
In E-Conference
Globe (pp. 77-80).
11.
Abdurakhimova, P. D. THEORETICAL AND PRACTICAL FOUNDATIONS
OF BANKING INNOVATIONS'IMPACT ON ECONOMIC DEVELOPMENT
OF COUNTRIES.
TOPSHIRIQLAR - 3-Tajriaba ishi Мавзу: html-xujjat tashkil qilishda formadan foydalanish. Ishning maqsadi

|
3-Tajriaba ishi Мавзу: html-xujjat tashkil qilishda formadan foydalanish. Ishning maqsadi
|
bet | 2/2 | Sana | 06.02.2024 | Hajmi | 372,35 Kb. | | #151943 |
Bog'liq 3-amaliy. HTML da forma grafika va multimedia bilan ishlashTOPSHIRIQLAR
Umumiy topshiriqlar
1. Quyidagicha mеnyuga ega bo`lgan web-sahifani tashkil eting
2. Quyidagi ko`rinishdagi formani tashkil eting
Har bir talaba uchun alohida topshiriq variantlar
Passport ma`lumotlarini kiritish uchun forma yaratish
Abiturient ma`lumotlarini kiritish forumnini yaratish
Ishga qabul qilish so`rovnomasining formasini yaratish
Ishga taqsimlash formasini yaratish
Avtomabillar ma’lumotlarini kiritish formasini yaratish
Aviakassa formasini yaratish
Kasalxonalarda kasallik varaqasini yuritish formasni yaratish
e-mail ochish formasini yaratish
Gurux talabalari haqida ma’lumot kiritish formasini yaratish
Elektr energiyasi uchun abonentlarni kiritish formasini yaratish
Kommunal to’lovlarni hisobga olish formasini yaratish
Nikoxni qayd etish formasini yaratish
Fuqarolarga pasport tarqatish bo’limi uchun formasini yaratish
Institut kadrlar bo’limi uchun forma yaratish
Mahalla fuqarolar yig’inida fuqorolarni qayd etish formasini yaratish
Aero’ortdagi uchish reyslari va yo’lovchilarni ro’yxatga olish formasini yaratish
Namangan viloyatidagi mavjud kollejlar bazasini tashkil etish formasini yaratish
Talabalarni kontrakt to’lovlarini hisoblovchi MB formasini yaratish
Talabalarni s emestr bo’yicha o’zlashtirish ko’rsatkichini hisoblovchi MB formasini yaratish
Xarbiy imtiyozga ega talabalarni ro’yxatga oluvchi forma yaratish
Oziq-ovqat do’konidagi maxsulotlarni ro’yxatga oluvchi forma yaratish
Qurilish mollari do’konidagi xom-ashyolarni ro’yxatga oluvchi forma yaratish
Orgtexnika mollari MB uchun forma yaratish
Kutubxona kitoblar bazasini ro’yxatga oluvchi forma yaratish
Aloqa kom’aniyasi abonentlarini ro’yxatga olish formasini yaratish
Namangan viloyatida mavjud maktablar MB formasini yaratish
telefonga sms yuborish formasini yaratish
e-mailga xat yuborish formasini yaratish
Paynet to`lovi formasini yaratish
Avtomobillar savdosi markalari xaqidagi ma`lumotlarni kiritish formasini yaratish
Kompyuter sotish jarayonining formasini yaratish
|
| |
T a' r i f. Yopiq ko'pyoqli sirt bilan uning ichki sohasining birlashmasi ko'pyoq deyiladi.
T a' r i f

|
T a' r i f. Yopiq ko'pyoqli sirt bilan uning ichki sohasining birlashmasi ko'pyoq deyiladi.
T a' r i f
|
bet | 55/63 | Sana | 12.01.2024 | Hajmi | 0,77 Mb. | | #135432 |
Bog'liq To\'garak. 10-11T a' r i f. Yopiq ko'pyoqli sirt bilan uning ichki sohasining birlashmasi ko'pyoq deyiladi.
T a' r i f. Ko'pyoqli sirt va uning ichki sohasi mos ravishda ko'pyoqning sirti va ko'pyoq-ning ichki sohasi deyiladi.
T a' r i f. Ko'pyoqli sirtning yoqlari, qirralari, uchlari mos ravishda ko'pyoqning yoqlari, qirralari va uchlari deyiladi.
T a' r i f. Ko'pyoqning bir yog'iga tegishli bo'lmagan ikki uchini biriashtiruvchi kesma ko'pyoqning diagonali deyiladi (6- rasm).
6- rasmda ABCDEF oltiyoq va uning diagonali DF, BE tasvirlangan. Ko'pyoqlar ko'pburchaklar singari qavariq (6-rasm) va noqavariq bo'lishi mumkin.
Biz faqat qavariq ko'pyoqlarni o'rganamiz. Agar ko'pyoqning o'zi uni chegaralovchi tekisliklarning har biridan bir tomonda yotsa, bunday ko'pyoq qavariq ko'pyoq deyiladi. Qavariq ko'pyoqning sirti bilan uni chegaralab turgan tekislikning umumiy qismi yoq, ko'pyoqlarning tomonlari uning qirralari, uchlari esa ko'pyoqning uchlari deyiladi.
6-rasm
Masalan, kub — qavariq ko'pyoqdir . Uning sirti 6 ta kvadratdan tashkil topgan: ABCD; BEFC; AKQD; CDQF; KEFQ; ABEK. Bu kvadratlar kubning yoqlaridir. Kvadratlaming AB, ЈC, BE, ... tomonlari kubning qirralari bo'ladi. Kvadratlarning A, B, C, D, E, F, Q, K uchlari kubning uchlari bo'ladi. Kubda 6 ta yoq, 12 ta qirra va 8 ta burchak bor.
Muntazam ko'pyoqlar
T a' r i f. Agar ko'pyoqning barcha yoqlari o'zaro teng muntazam ko'pburchaklar va uning barcha ko'pyoqli burchaklari yoqlarining soni bir xil bo'lsa, bunday ko'pyoq
muntazam ko'pyoq deyiladi.
Muntazam ko'pyoqlardan kub va muntazam tetraedr bizga ma'lum. Muntazam ko'pyoqlarning yana uch turi mavjud. Bular muntazam sakkizyoq (munta-zam oktaedr),muntazam yigirmayoq (dodekaedr), muntazam o'nikkiyoq (ikosaedr). Muntazam ko'pyoqlarning aytib o'tilgan beshta qavariq turidan boshqa hech qanday turi mavjud emas (buni qadimiy yunon faylasufi Platon kashf qilgan deb taxmin qilinadi).
|
| |
To’g’ri prizma - Matematika fanidan to’garak ish rejasi

|
Matematika fanidan to’garak ish rejasi
|
bet | 57/63 | Sana | 12.01.2024 | Hajmi | 0,77 Mb. | | #135432 |
Bog'liq To\'garak. 10-11To’g’ri prizma
Ta’rif: Agar prizmaning yon qirrasi asoslariga perpendikular bo'lsa, bunday prizma to'g'ri prizma deyiladi. Aks holda og'ma prizma deyiladi. To'g'ri prizmaning yon yoqlari to'g'ri to'rtburchaklardir. To'g'ri prizmani rasmda tasvirlashda uning yon qirralari vertical qilib o'tkaziladi (6- rasm).
Ta’rif: Agar to'g'ri prizmaning asoslari muntazam ko'pburchaklar bo'lsa, bunday prizma muntazam prizma deyiladi. Prizmaning yon sirti (aniqrog'i yon sirtining yuzi) deb yon yoqlari yuzlarining yig'indisiga aytiladi. Priynaning to 'la sirti yon sirti bilan asoslari yuz-larining yig'indisiga teng.
1.1-t e o r e m a. To'g'ri prizmaning yon sirti asosining perimetri bilan balandligining, ya'niyon qirrasi uzunligining ko'paytmasiga teng.
M a s a l a (22).
Og'ma prizmada uning yon qirralariga perpendikular va hamma yon qirralarini kesib o'ta-digan kesim o'tkazilgan. Kesimning perimetri p ga, yon qirralari esa l ga teng bo'lsa, priz-maning yon sirtini toping.
Ye c h i 1 i s h i. O'tkazilgan kesim tekisligi prizmani ikki qismga ajratadi (14- rasm). Ulardan birini prizma asoslarini ustma-ust tushadigan qilib parallel ko'chiramiz. Natijada asosi berilgan prizmaning kesimi, yon qirralari esa /ga teng to'g'ri prizmani hosil qilamiz. Bu prizmaning yon sirti berilgan prizmaning yon sirtiga teng bo'ladi. Shunday qilib, berilgan prizmaning yon sirti pi ga teng.
Parallelepiped
T a’ r i f: Prizmaning asosi parallelogramm bo'lsa, bunday prizma parallelepiped deyiladi. Parallelepipedning hamma yoqlari parallelogrammlardir. Parallelepipedning umumiy uchlarga ega bo'lmagan yoqlari qarama-qarshi yotgan yoqlar deyiladi.
1.2- t e o r e m a. Parallelepipedning qarama-qarshi yotgan yoqlari parallel va teng.
ikkiga bo'linadi.
1.3- teoremadan parallelepiped diagonallarining kesishgan nuqtasi uning simmetriya markazi ekani kelib chiqadi.
T a’ r i f Asosi to'g'ri to'rtburchakdan iborat to'g'ri parallelepiped to'g'ri burchakli parallelepiped deyiladi. To'g'ri burchakli parallelepipedning hamma yoqlari to'g'ri to'rtburchaklardan iborat.
T a’ r i f: Hamifta qirrralari teng bo'lgan to'g'ri parallelepiped kub deyiladi.To'g'ri burchakli parallelepipedning parallel bo'lmagan qirralarining uzunliklari uning chiziqli o'lchovlari deyiladi. To'g'ri burchakli parallelepipedda uchta chiziqli o'lchovi bor.
|
| |
-Mavzu: Aylanish jismlari

|
-Mavzu: Aylanish jismlari
|
bet | 60/63 | Sana | 12.01.2024 | Hajmi | 0,77 Mb. | | #135432 |
Bog'liq To\'garak. 10-1132-Mavzu: Aylanish jismlari
Silindr.
1- rasm.
Parallel ko'chirish bilan ustma-ust joylashadigan va bitta tekislikda yotmaydigan ikki doiradan va bu doiralarning mos nuqtalarini tutashtimvchi hamma parallel to'g'ri chiziq kesmalaridan tashkil topganjism silindr (to'g'rirog'i doiraviy silindr) deyiladi . Doiralar silindrning asoslari deyiladi, doira aylanalari mos nuqtalarini tutashtiruvchi kesmalar silindrning yasovchilari deyiladi. Parallel ko'chirish harakat bo'lgani uchun silindrning asoslari teng bo'ladi. Parallel ko'chirishda tekislik parallel tekislikka (yoki o'ziga) o'tgani uchun silindrning asoslari parallel tekisliklarda yotadi. Parallel ko'chirishda nuqtalar parallel (yoki ustma-ust tushuvchi) to'g'ri chiziqlar bo'yicha ayni bir xil masofaga ko'chgani uchun silindrning yasovchilari o'zaro parallel va teng bo'ladi. Silindrning sirti asoslaridan va yon sirtidan tashkil topadi. Yon sirt yasovchilardan tuzilgan. Silindrning yasovchilari asos tekisliklariga perpendikular bo'lsa, bunday silindr to'g'ri silmdr deyiladi.Kelgusi bayonimizda biz faqat to'g'ri silindmi ko'zda tutamiz va uni qisqalik uchun silmdr deb ataymiz. To'g'ri silindmi to'g'ri to'rtburchakni aylantirish o'qi vazifasini bajargan biror tomoni atrofida aylantirishdan hosil qilingan jism deb qarash mumkin (1- rasm).
Silindr asosining radiusi silindrning radiusi deyiladi. Silindr asoslarining tekisliklari orasidagi masofa silindrning balandligi deyiladi. Asoslarining markazidan o'tuvchi to'g'ri chiziq silmdrning o'qi deyiladi. Bu o'q yasovchilarga parallel bo'ladi.
Silindrning uning o'qiga parallel tekislik bilan kesimi to'g'ri to'rtburchak bo'ladi (2- rasm). Uning ikki tomoni — silindrning yasovchilari, qolgan ikki tomoni esa asoslarning vatarlaridir.Xususan, o'q kesim to'g'ri to'rtburchak bo'ladi. Bu — silindrning o'z o'qi orqali o'tayotgan tekislik bilan kesimidir (3- rasm).
M a s a l a (2). Silindrning o'q kesimi — yuzi Qga teng kvadrat. Silindr asosining yuzini toping.
|
| |
Protsetsslar (Processes): Dastur yoki tizimdagi faoliyatni ifodalaydi. Har bir protsess ma'lumotlar oqimlarini qabul qiladi, ularni ishlaydi va natijada yangi ma'lumotlar oqimlarini yaratadi. Ma'lumotlar Oqimlari (Data Flows)

Muhammad
al-Xorazmiy
nomidagi Toshkent Axborot
Texnologiyalari Universiteti
315-21- guruh talabasi
Toshkentboyeva Zilolaning
Dasturiy Ta'minot
tizimlarini loyihalash
fanidan
bajargan
3-amaliy ishi
DFD, yoki Data Flow Diagram, bir dastur yoki tizimning
ishlash jarayonini o'rganishda yordam beradigan grafik
modellash usuli. Bu diagrammada ma'lumotlar oqimlari
(data flows),
protsesslar, ma'lumotlar saqlash joylari va
sistemaga tashqi tizimlar orqali ma'lumotlarning o'qish
yoki yozishini ifodalovchi elementlar ko'rsatiladi. DFD,
dasturning umumiy strukturasi va ma'lumotlarning yo'l
harakati haqida tushunchalar beradi.
DFD tuzilishiga quyidagi elementlar kiradi:
1.
Protsetsslar (Processes): Dastur yoki tizimdagi
faoliyatni ifodalaydi. Har bir protsess ma'lumotlar
oqimlarini qabul qiladi, ularni ishlaydi va natijada
yangi ma'lumotlar oqimlarini yaratadi.
2.
Ma'lumotlar Oqimlari (Data Flows): Ma'lumotlar
oqimlari ma'lumotlarning yangi joylarga o'qilishini
yoki yozilishini ifodalaydi.
Ular protsesslar orqali
uzatiladi.
3.
Ma'lumotlar Saqlash Joylari (Data Stores): Bu,
ma'lumotlarni saqlash uchun xizmat qiladigan joylarni
ifodalaydi. Masalan, bazalar, fayllar yoki boshqa
ma'lumot saqlash vositalari.
4.
Tashqi Tizimlar (External Entities): Tashqi tizimlar,
dastur yoki tizim bilan ma'lumot almashish yoki
uzatish uchun aloqador bo'lgan tashqi ob'ektlarni
ifodalaydi.
DFD, tizimni tahlil qilish,
tizimni model qilish,
tuzilishni o'rganish, va o'zgaruvchilarni kuzatish uchun
ishlatiladi. U, tizimni aniq va tuzilmas qilib tushuntiradi va
bir necha darajada tizimni simplifitsirovchi bo'lgan
tahlillar
va modellash jarayonida o'zining o'rnini topadi.
DFD diagrammalari, tizimning boshqarilishini,
ma'lumotlarni o'zgartirishni yoki o'chirishni, tizimning
boshqa qismlari bilan aloqani tushuntirishni va tizimni
optimallashtirishni osonlashtiradi.
Yuqoridagi jarayonlarda talaba va o’quv markazga o’qishga
topshirib u yerda o’qib bitirib sertifikat olguncha bo’lgan
davr diogrammasi ko’rsatilgan.
1.
Foydalanuvchi keladi
2. Ariza topshiradi
3 Ariza bugalter tomonidan ko’rib chiqiladi
4. Admin tomonidan ko’rib chiqiladi
5. Dars kunlari aniqlanadi.
6. Tolov
qilinadi
7. Bugalter ko’rib chiqadi
8. Admin dars kunlarini qo’yadi.
9. Dars boshlanadi.
10. Imtixon bo’lib o’tadi
11. O’qituvchi javoblarni ko’rib chiqadi. Natijasni adminga
yetkazadi
12. Admin natijani ko’rib chiqadi va belgilangan baldan
yuqori bo’lsa setifikat beriladi. Aks xolda qaytadan o’qish
jarayoni boshlanadi.
- teorema - Matematika fanidan to’garak ish rejasi

|
Matematika fanidan to’garak ish rejasi
|
bet | 59/63 | Sana | 12.01.2024 | Hajmi | 0,77 Mb. | | #135432 |
Bog'liq To\'garak. 10-111.6- teorema. Muntazam piramidaning yon sirti asosi perimetrining yarmi bilan apofemasining kopaytmasiga teng.
Muntazam piramidadan hosil qilingan kesik piramida muntazam kesik piramida deyiladi. Muntazam kesik piramidaning yon yoqlari o'zaro teng teng yonii trapetsiyalardir; ularning balandliklari apofemalar deyiladi.
M a s a 1 a (69). Muntazam kesik piramidaning yon sirti uning asoslari perimetrlari yig'indisining yarmi bilan apofemasining ko'paytmasiga tengligini isbotlang.
T a' r i f. Agar ko'pyoqning barcha yoqlari o'zaro teng muntazam ko'pburchaklar va uning barcha ko'pyoqli burchaklari yoqlarining soni bir xil bo'lsa, bunday ko'pyoq muntazam ko'pyoq deyiladi. Muntazam ko'pyoqlardan kub va muntazam tetraedr bizga ma'lum .Muntazam ko'pyoqlarning yana uch turi mavjud. Bular muntazam sakkizyoq (muntazam oktaedr),muntazam yigirmayoq (dodekaedr), muntazam o'nikkiyoq (ikosaedr).Muntazam ko'pyoqlarning aytib o'tilgan beshta qavariq turidan boshqa hech qanday turi mavjud emas (buni qadimiy yunon faylasufi Platon kashf qilgan deb taxmin qilinadi). Agar qavariq ko'pyoq yoqlaming tomonlari soni bir xil bo'lgan muntazam ko'pburchakdan iborat bo'lsa va shu bilan birga,ko'pyoqning har bir uchida bir xil miqdordagi qirralar uchrashsa,bunday qavariq ko'pyoq muntazam ko 'pyoq deyiladi.Muntazam qavariq ko'pyoqlaming besh turi bor (1-rasm):muntazam tetraedr, kub, oktaedr, dodekaedr, ikosaedr.Muntazam tetraedrning yoqlari muntazam uchburchaklardan iborat; har bir uchida uchtadan qirra birlashadi. Tetraedr hamma qirralari teng bo'lgan uchburchakli piramidadan iborat.
Tetraedr Kub Oktaedr Dodekaedr Ikosaedr 1- rasm.
Kubning hamma yoqlari kvadratlardan iborat; har bir uchida uchta qirra birlashadi. Kub qirralari teng bo'lgan to'g'ri burchakli parallelepipeddir. Oktaedrning yoqlari muntazam uchburchaklar bo'lib,tetraedrdan farqi shundaki, uning har bir uchida to'rttadan qirra birlashadi. Dodekaedrning yoqlari muntazam beshburchaklardan iborat. Uning har bir uchida uchtadan qirra birlashadi.Ikosaedrning yoqlari muntazam uchburchaklardan iborat bo'lib, tetraedr va oktaedrdan farqi shundaki, uning har bir uchida beshtadan qirra birlashadi.
M a s a l a (81). Muntazam tetraedrning ikki yoqli burchaklarini toping.
|
| |
- t e o r e m a - Matematika fanidan to’garak ish rejasi

|
Matematika fanidan to’garak ish rejasi
|
bet | 58/63 | Sana | 12.01.2024 | Hajmi | 0,77 Mb. | | #135432 |
Bog'liq To\'garak. 10-111.4- t e o r e m a. To'g'ri burchakli parallelepipedning istalgan diagonalining kvadrati uning uchta o'lchovi kvadratlarining yig'indisiga teng.
To'g'ri burchakli parallelepipedda, har qanday parallelepipeddagi singari, simmetriya markazi — uning diagonallari kesishgan nuqta bor. Unda yana simmetriya markazidan yoqlariga parallel ravishda o'tuvchi uchta simmetriya tekisligi bor. U parallelepipedning to'rtta parallel qirralarining o'rtalaridan o'tadi. Qirralarining uchlari simmetrik nuqtalar bo'ladi.
Agar parallelepipedda hamma chiziqli o'lchovlari har xil bo'lsa, u holda unda aytib o'tilganlardan boshqa simmetriya tekisliklari yo'q. Agar parallelepipedda ikkita chiziqli o'lchovlari teng bo'lsa, unda yana ikkita simmetriya tekisligi bo'ladi. Agar parallelepiped-ning hamma chiziqli o'lchovlari teng bo'lsa,ya'ni agar u kub bo'lsa, u holda uning istalgan diagonal kesim tekisligi simmetriya tekisligi bo'ladi. Shunday qilib, kubda to'qqizta simmetriya tekisligi bor.
Piramida
T a’ r i f:Piramida deb shunday ko'pyoqqa aytiladiki, u yassi ko'pburchak — piramida asosidan, asos tekisligida yotmagan nuqta — piramida uchidan va uchni asosining nuqtalari bilan tutashtiruvchi hamma kesmalardan iborat (1-rasm).
Piramidaning uchini asosining uchlari bilan tutashtiruvchi kesmalar piramidaning yon qirralari deyiladi.Piramidaning sirti asosidan va yon yoqlaridan iborat. Har bir yon yoq uchburchak. Uning uchlaridan biri piramidaning uchi bo'ladi, qarshisidagi tomoni esa piramida asosining tomoni bo'ladi. Piramidaning uchidan asos tekisligiga tushirilgan perpendikular piramidaning balandligi deyiladi.
1-rasm
Piramidaning asosi n burchakdan iborat bo'lsa, u n burchakli piramida deyiladi. Uchbur-chakli piramida tetraedrdeb ham ataladi. Bundan keyin biz faqat asosida qavariq ko'pbur-chak bo'lgan piramidalarni qaraymiz. Bunday piramidalar qavariq ko'pyoqlar bo'ladi.
Piramidaning asosi muntazam ko'pburchak va balandligining asosi ko'pburchakning markazi bilan ustma-ust tushsa, bunday piramida muntazam piramida deyiladi. Muntazam piramidaning balandligi yotgan to'g'ri chiziq uning o'qi deyiladi. Ravshanki, muntazam piramidaning yon qirralari teng, demak, uning yon yoqlari teng yonii uchburchaklar ekan.
Muntazam piramida yon yog'ining uchidan o'tkazilgan balandligi apofema deyiladi. Piramida yon yoqlari yuzlarining yig'indisi uning yon sirti deyiladi.
|
| |
Talabalarning tabiiy geografiyaga oid kompetensiyalarini rivojlantirishda veb-kvest texnologiyasining amaliy samaradorligi

|
Talabalarning tabiiy geografiyaga oid kompetensiyalarini rivojlantirishda veb-kvest texnologiyasining amaliy samaradorligi
|
bet | 1/4 | Sana | 20.02.2024 | Hajmi | 29,86 Kb. | | #159664 |
Bog'liq Макола веб-квест
TALABALARNING TABIIY GEOGRAFIYAGA OID KOMPETENSIYALARINI RIVOJLANTIRISHDA VEB-KVEST TEXNOLOGIYASINING AMALIY SAMARADORLIGI
Shodiyeva Go‘zal Raxmatullayevna
Samarqand davlat universiteti, O‘zbekiston
Annotatsiya. Ushbu maqolada oliy ta’lim muassasalarida tabiiy geografiya fanini o‘qitishdagi mavjud muammolar, ularni bartaraf etishda zamonaviy ta’lim texnologiyalaridan foydalanish usullariga oid fikr mulohazar, taklif va tavsiyalar keltirilgan. Shuningdek, ushbu maqolada oliy ta’lim muassasalarida talabalarning tabiiy geografiya fanidan kompetensiyalarini rivojlantirishda veb-kvest ta’lim texnologiyasidan foydlanish bosqichlari ishlab chiqilgan va ushbu texnologiyaning samradorligini oshirishga yo‘naltirilgan pedagogik tajriba-sinov ishlari olib borilgan.
Tayanch so‘zlar: geografiya, zamonaviy ta’lim texnologiyasi, veb-kvest, global tarmoq, kompetensiya, tajriba-sinov, Styudent-Fisher.
Анноация. В данной статье представлены мнения, предложения и рекомендации относительно существующих проблем преподавания естественной географии в высших учебных заведениях, методов использования современных образовательных технологий для их преодоления. Также в данной статье разработаны этапы использования образовательной технологии веб-квеста в развитии естественногеографической компетентности студентов вузов и проведена педагогическая экспериментальная работа, направленная на повышение эффективности данной технологии.
Ключевые слова: география, современные образовательные технологии, веб-квест, глобальная сеть, компетентность, экспериментальный тест, Студент-Фишер.
Annotation. V dannoy state predstavleny meniya, predlozheny i rekomendatsii otnositelno suschestvuyushchih problem of teaching aesthetic geography and higher education, methods of using modern educational technology for ix preodoleniya. Also, in this state, the stage of development of the use of educational technology in the web quest and the development of the aesthetic and geographical competence of the students of the university and the pedagogical experimental work aimed at increasing the effectiveness of this technology.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Talabalarning tabiiy geografiyaga oid kompetensiyalarini rivojlantirishda veb-kvest texnologiyasining amaliy samaradorligi
|
Mavzu: O’qitish metodlari va ularning tasnifi

|
Mavzu: O’qitish metodlari va ularning tasnifi
|
bet | 1/12 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 0,53 Mb. | | #117309 |
Bog'liq 1476361934 63510 O’qitish metodlari va ularning tasnifi - Reja:
- 1) O’qitish metodi tushunchasi va uning turlicha talqin etilishi.
- 2) O’qitish metodi – metodik sistemaning bir komponenti sifatida.
- 3) O’qitish metodlari tasnifi.
- 4) Boshlang’ich sinf matematika darslarida qo’llaniladigan o’qitish metodlari va ularning tadbig’i.
Foydalanilgan adabiyotlar: - 1) “Методика начального обучения математики” под редак. Л.Н.Скаткина, Москва, “Просвещение”, 1972. 22-27-бетлар.
- 2) М.А.Бантова, Г.В.Бельтюкова, А.М.Полевшикова “Бошланғич синфларда математика ўқитиш методикаси”. Тошкент, Ўқитувчи, 1983. 8-15-бетлар.
- 3) М.И.Моро, А.М.Пишкало “Методика обучения математики в I-III классах”. Москва, Просвещение, 1978. 5-10-бетлар.
- 4) L.Sh.Levenberg, M.G’.Ahmedjanov, A.Nurmatov “Boshlang’ich sinflarda matematika o’qitish metodikasi” Toshkent “O’qituvchi”, 1985. 23-43-betlar.
- 5) N.U.Bikbayeva, F.I.Sidelnikova, G.A.Adambekova “Boshlang’ich sinflarda matematika o’qitish metodikasi” Toshkent. O’qituvchi 1996 yil. 45-54 betlar.
- 6) O’.Q.Tolipov, M.Usmonbayeva “Pedagogik texnologiyalarning tatbiqiy asoslari” Toshkent “Fan” 2006 yil, 3-bob, 149-183-betlar.
7) Sh.R.Rayxonov “Boshlang’ich sinflarda matematika o’qitish usuliyoti (ma’rurazalar matni) 1-qism. Buxoro 2004. 54-70-betlar. - 7) Sh.R.Rayxonov “Boshlang’ich sinflarda matematika o’qitish usuliyoti (ma’rurazalar matni) 1-qism. Buxoro 2004. 54-70-betlar.
- 8) M.Jumayev, Z.Tojiyeva “Boshlang’ich sinflarda matematika o’qitish metodikasi” Toshkent, “Fan va texnologiya” 2005 y. 30-47-betlar.
- 9) Boshlang’ich sinf matematika darsliklari (I, II, III, IV sinflar uchun).
- 10) Boshlang’ich ta’lim jurnali maqolalari
- 2008 y. 2-son, 30-31-betlar (Gulchehra Xo’jayeva maqolasi)
- 2008 y. 2-son, 22-23-betlar (M.Zayniddinova maqolasi)
- 2008 y. 4-son, 30-31-betlar (Zebo Qutliyeva maqolasi)
- 2008 y. 6-son, 30-31-betlar (Iroda Xolmirzayeva maqolasi)
- 2008 y. 11-son, 26-27-betlar (Xolida Yo’ldosheva maqolasi)
- 11) O.Roziqov, M.Maxmudov, B.Adizov, A.Hamroyev “Ona tili didaktikasi” Toshkent, Yangi asr avlodi. 2005. V bob. 100-126-betlar.
|
| |
402-guruh talabasi allaberdiyev Shaxboz Bahrom o‘g‘lining

|
402-guruh talabasi allaberdiyev Shaxboz Bahrom o‘g‘lining
|
bet | 1/11 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 188,27 Kb. | | #242363 |
Bog'liq Shaxbozbek kurs ishi
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY, FAN VA INNOVATSIYALAR
VAZIRLIGI
QO’QON DAVLAT PEDAGOGIKA INSTITUTI
MAKTABGACHA TA’LIM FAKULTETI MAKTAB MENEJMENTI TA’LIM YO’NALISHI
402-GURUH TALABASI
Allaberdiyev Shaxboz Bahrom o‘g‘lining
“Ta’lim menejmentini o‘qitish metodikasi”
FANIDAN
TAYYORLAGAN
KURS ISHI
Mavzu: Ta'lim menejmentini o'qitishda dasturlashgan ta'limdan foydalanishning imkoniyatlari.
Ilmiy rahbar: M.Nurmatova
QO’QON – 2024
MUNDARIJA:
KIRISH…………………………………………………………………………….3
I BOB O’QITISH TEXNOLOGIYALARINING TA’LIM JARAYONIDAGI O’RNI. DASTURLASHTIRILGAN TA’LIM TEXNOLOGIYASI…..............5
1.1.Ta`lim jarayonida pedagogik texnologiyalarning ahamiyati…………………..5
1.2. Dasturlashtirilgan ta’lim texnologiyasining kirib kelishi………………….....10
II BOB DASTURLASHTIRILGAN O’QITISH USULI: TA’LIM MENEJMENTINI O’QITISHDA FOYDALANISH……...........................…..16
2.1 Dasturlashtirilgan ta'lim texnologiyasini ishlab chiqish jarayoni va uning bosqichlari……………………………………………………………………… 16
2.2 Ta’lim menejmentini o’qitishda dasturlashtirilgan ta’lim texnologiyasining ahamiyati………………………………………………………………………….20
XULOSA……………………………….………………………………………...25
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI………………………….27
KIRISH
Kurs ishi mavzusining dolzarbligi. Bugungi kun uzluksiz ta’lim tizimida amalga oshirilayotgan tub o’zgarishlarni yanada takomillashtirish uchun kompyuter texnologiyasini ta’lim jarayonidagi o’rni, uning pedagogik va psixologik xususiyatlarini ilmiy-tadqiqot misolida yoritish, zamonaviy pedagogik texnologiyalardan samarali foydalanish darajalarini yana bir bora ko’rib chiqishni talab etadi. Rеspublikаmizdа bo’lаyotgаn ijоbiy o’zgаrishlаr tа’lim sоhаsidа hаm mа’lum yangiliklаr, tubdаn o’zgаrishlаr bo’lishini tаqаzо etаdi. Hаqiqаtdаn hаm, chuqur bilimli, kеng dunyoqаrаshli komil shахsni tаrbiyalаsh mаsаlаsi pеdоgоglаrdаn yangichа ishlаsh prinsiplаrini аmаlgа оshirishni tаlаb qilаdi vа kаttа mа’suliyat yuklаydi.
“Ta’limni boshqarish bo‘yicha kadrlar tayyorlashda dasturlashtirilgan ta’limdan foydalanish imkoniyatlari” mavzusi zamonaviy ta’limni boshqarish amaliyoti sharoitida juda dolzarbdir. Ta'lim mazmunini yetkazib berish uchun tuzilgan o'quv materiallari va texnologiyaga asoslangan vositalardan foydalanishni o'z ichiga olgan dasturlashtirilgan ta'lim ta'lim menejerlari uchun o'quv dasturlari samaradorligini sezilarli darajada oshirishi mumkin bo'lgan qator imkoniyatlarni taklif etadi.
Ta'lim menejmenti fanini o’qitishda dasturlashgan ta'limdan foydalanishning imkoniyatlari o'rganiladi. Bu, ta'lim tizimlarini boshqarishda yuqori samaradorlikga erishish uchun muhimdir. Dasturlashgan ta'lim tizimlarining o'rni har kuni kengaymoqda. Ta'lim menejmenti, dasturlashgan ta'limdan foydalanishning imkoniyatlari haqida tushunchalarni ko'rsatadi. Quyidagi qator imkoniyatlar ta'lim menejmentini o'qitishda dasturlashgan ta'limdan foydalanishning muhim bo'lgan asosiy mavzularidan birini tashkil etadi.
|
| |
To'g'ri chiziqli tuzilma - Mustaqil ish mavzu: tashkilotda operatsion protseduralarni boshqarish

|
Mustaqil ish mavzu: tashkilotda operatsion protseduralarni boshqarish
|
bet | 12/44 | Sana | 26.07.2024 | Hajmi | 1,52 Mb. | | #268689 |
Bog'liq Mustaqil ish Ganijonov OTo'g'ri chiziqli tuzilma tashkilot va har bir bo'linmaning boshida barcha vakolatlarga ega bo'lgan va boshqaruvning barcha vazifalarini o'z qo'liga jamlagan rahbat turishini ko'zga tutadi (5.4. rasm). Zanjircha bo'yicha yuqoridan pastga uzatiladigan uning qarori barcha quyida turuvchi bo'g'inlar tomonidan bajarilishi majburiydir. Boshqaruvning ushbu tizimi rahbarlarning ierarxiyasi shunday asosda tashkil qilinadi (masalan, tashkilot tashkilot direktori, sex boshlig'i, master).
Direktor
D
Sex boshlig'i
Sex boshlig'i
Sex boshlig'i
master
master
master
master
master
master
irektor
rasm. To'g'ri chiziqli tashkilot tuzilmasi.
Yakka hukmronlik tamoyili shundan iboratki, qo'l ostidagilar faqat bitta rahbarning farmoyishlarini bajaradilar. Buning ustiga amaldor shaxs qandaydir ijrochilarga ularning bevosita rahbarini chetlab o'tib, farmoyish berish huqukiga ega emas.
Ushbu tuzilma ayrim mutaxassislar va xizmat bo'linmalarini mavjud bo'lishiga yo'l qo'yadiki, ular faqat to'g'ri chiziqli rahbarga axborotlarni yig'ish va ishlab chiqarish yordam beradilar, ammo o'zlari boshqarilayotgan ob'yektga ko'rsatmalar yoki yo'riqnomalar beraolmaydilar.
Boshqaruvning bu tuzilmasining afzalligi farmoyishlarning yakkaligi va aniqligi, rahbarning o'zi boshqarayotgan bo'linma faoliyati natijalari uchun oshirilgan javobgarligi, qarorlar qabul qilishdagi operativligi, ijrochilar tomonidan bir birlari bilan muvofiklashtirilgan farmoyishlarni olinishidir.
To'g'ri chiziqli tuzilmaning kamchiliklari qo'yidagilardan iborat: rahbarga nisbatan yuqori talab, u boshqaruvning barcha vazifalari va korxona (bo'linma) faoliyati turlari bo'yicha keng bilimlar va tajribaga ega bo'lishi, axborotlar bilan to'ldirilishi, qo'li ostidagilar, yuqori rahbarlar va qo'shni tashkilotlar bilan aloqaning ko'pliligiga ega bo'lishi kerak.
|
| |
rasm. Mintaqaviy tashkiliy tuzilma

|
rasm. Mintaqaviy tashkiliy tuzilma
|
bet | 17/44 | Sana | 26.07.2024 | Hajmi | 1,52 Mb. | | #268689 |
Bog'liq Mustaqil ish Ganijonov Orasm. Mintaqaviy tashkiliy tuzilma
Mahsulotli tashkiliy tuzilmada qandaydir mahsulotni ishlab chikarish va sotishga rahbarlik qilish bo'yicha vakolatlar bitta rahbarga topshiriladi, u mahsulotning ushbu turi uchun javobgar bo'ladi. Ikkilamchi vazifaviy xizmatlar (ishlab chiqarish, texnik va sotish) rahbarlari boshqaruvchi oldida hisobot berishlari kerak.
Mahsulotli tuzilmaga muvofiq harakat qiluvchi yirik firma aniq maqsulotga unga mahsulotning bir ikki turini ishlab chiqaruvchi firma qaragandek e' tiborni qaratadi. Natijada bu firma yangi mahsulotni ishlab chiqarishda boshqa tashkiliy tuzilmalarga asoslangan firmalarga qaraganda kattaroq muvaffaqiyatlarga erishadi. (5.10 rasm).
Iste'molchiga qaratilgan tashkiliy tuzilmada ishlab chiqarish va xizmat ko'rsatish darajasida vazifalarni mijozlar guruhlari bo'yicha ajralib chiqishi sodir bo'ladi, barcha bo'linmalar, iste'molchilarning faqat bitta guruhiga xizmat ko'rsatuvchi tashkilot kabi, iste'molchilarning ma'lum guruhlari atrofida, ularning talablarini qanoatlantirish uchun guruhlanadilar.
Bu e'tiborni mijozlar yoki bozorlarning ma'lum guruhlari talablariga jamlashga imkon beradi. Bunda mijozda tashkilot faqat uning uchun ishlayotgandek tuyiladi. (rasm).
rasm. Iste'molchiga qaratilgan boshqaruv tizimi
Iste'molchiga qaratilgan tashkiliy tuzilmaning afzalliklari:
mijozlar va bozorlarga xizmat ko'rsatishning operativligi va sifatini oshishi;
rahbarlikka aniq sohadagi omilkorroq mutaxassislarni jalb qilinishi;
jipslashgan boshqaruv va ishlab chiqarish jamoasini tashkil qilinishi;
norstandart vaziyatlarni hal qilishdagi operativlik;
shaxsiy javobgarlikni oshirish.
Bu tuzilmaning kamchiliklari:
xizmat ko'rsatish hajmini pasayishining katta xavfi;
barcha bo'limlar faoliyatini muvofiklashtirishdagi qiyinchilik.
Ushbu tuzilma nashriyot, bank firmalari tomonidan foydalaniladi. Iste'molchiga qaratilgan tashkiliy tuzilmalar ulgurja va chakana (savdo) firmalari uchun xosdir.
|
| |
Boshqaruvning vazifaviy tuzilishi

|
Boshqaruvning vazifaviy tuzilishi
|
bet | 13/44 | Sana | 26.07.2024 | Hajmi | 1,52 Mb. | | #268689 |
Bog'liq Mustaqil ish Ganijonov OBoshqaruvning vazifaviy tuzilishi - bu tuzilmada boshqaruv ta'sirlari to'g'ri chiziqli va vazifaviyga ajraladilar va bu ta'sirlardan har biri ijrochi uchun majburiydir. Vazifaviy aloqalar boshqaruvning har qanday umumiy va aniq vazifalari majmuasini amalga oshiradilar (rasm).
Ushbu tuzilma umumiy rahbar va bo'linmalar (texnik, iqtisodiy va h.k.) rahbarlari ijrochilarga o'z ta'sirini vazifalar bo'yicha taqsimlaydilar. Rahbarlar bir birlarining ishiga aralashmaydilar. Umumiy rahbarlar faqat bo'linmalar rahbarlarining harakatlarini muvofiklashtiradilar va o'z vazifalarining cheklangan ro'yxatini bajaradilar (rahbarlar o'rtasidagi muvofiqlashtiruvchi aloqa rasmda ko'rsatilmagan).
Har bir rahbar faqat vazifalarning aniq ijrochilar tomonidan ishni bajarilishi uchun zarur bo'lgan zarur qisminigina o'ziga oladi. Bunda rahbarlarni ishni bajarilishini borishi haqida xabardor qiluvchi teskari aloqa bo'lmasligi mumkin. Bunday tuzilmada rahbarlar vazifaviy deb ataladilar.
Ijrochi ham o'zining ishlarining bir qismini quyida turuvchi darajaga topshirishi va unga nisbatan vazifaviy rahbar bo'lishi mumkin. Shunday qilib, bitta ijrochi bir vaqtda bir necha vazifaviy rahbarlarga bo'ysunishi mumkin.
Boshqaruvning vazifaviy tuzilishining afzalliklari quyidagilar: rahbarlikka aniq sohadagi omilkor mutaxassislarni jalb qilinishi;
nostandart vaziyatlarni hal qilishdagi operativlik;
vazifaviy rahbarlarning kasb mahoratini tez o'sishi; Boshqaruvning vazifaviy tuzilishining kamchiliklari kuyidagilar:
yakka xukumronlik tamoyilini buzilishi; javobgar shaxsni yo'q bo'lishi; bo'linmalar faoliyatini muvofiklashtirishni qiyinligi.
To'g'ri chiziqli vazifaviy tuzilma o'z ichiga ham to'g'ri chiziqli va ham vazifali tashkil qilishlarni oladi, bu ijrochilar uchun ikki tomonlama bo'ysunishni yaratadi. Boshqaruvning ko'pgina idoralari va ijrochilari boshqaruv faoliyati(vazifalari)ning alohidagi turlarini bajarishga ixtisoslashadilar, vazifaviy bo'linmalar quyida turuvchi bo'limlarga ko'rsatmalar va farmoyishlarni (vakolatlari doirasida ) berish huquqiga egalar (5.6- rasm.)
Bu tuzilmaning afzalliklari aniq vazifalar uchun javob beruvchi mutaxasislarning yuqori omilkorligi, to'g'ri chiziqli rahbarlarning ular vazifaviy faoliyat masalalari bo'yicha ma'lumotlar tayyorlashdan ozod bo'lganliklari natijasida operativ boshqaruv bo'yicha imkoniyatlarini kengayishidir.
|
Korxo na direktori
|
|
|
Moliya Xodimlar
|
Rejalashtirish Ta'minot
|
|
|
1-bo'lim
|
2-bo'lim 3-bo'lim
|
|
| |
Guruh talabasi ning Komputerni tashkil etish fanidan Amaliy ishi

|
Guruh talabasi ning Komputerni tashkil etish fanidan Amaliy ishi
|
Sana | 10.01.2024 | Hajmi | 15,08 Kb. | | #134077 |
Bog'liq marjona 1
guruh talabasi
ning
Komputerni tashkil etish fanidan
Amaliy ishi
6-Variant
6. Sakkiz raqamli sanoq sistemasidagi 765 va 675 sonlarini ko’paytirganda qanday son olinadi?
Sakkiz raqamli sanoq sistemasidagi 765 va 675 sonlarini ko'paytirish uchun, ularni birlashtiramiz:
Shunday qilib, 765 va 675 sonlarini ko'paytirganda natijada 14340 soni hosil bo'ladi.
|
| |
Boshqaruvning matritsa tuzilmasi - Mustaqil ish mavzu: tashkilotda operatsion protseduralarni boshqarish

|
Mustaqil ish mavzu: tashkilotda operatsion protseduralarni boshqarish
|
bet | 15/44 | Sana | 26.07.2024 | Hajmi | 1,52 Mb. | | #268689 |
Bog'liq Mustaqil ish Ganijonov OBoshqaruvning matritsa tuzilmasi - bu boshqaruvning tashkiliy tuzilmasining zamonaviy samarali turi bo'lib, u ikkita tuzilmalar to'g'ri chiziqli va dasturiy maqsadni birga olib borish yo'li bilan yaratiladi (5.7 rasm)
5.7 rasm. To'g'ri chiziqli shtabli tashkiliy tuzilma
To'g'ri chiziqli tuzilmaga muvofiq (vertikal bo'yicha) tashkilot faoliyatining ayrim sohalarini boshqarish amalga oshiriladi; ishlab chiqarish, sotish, ta'minot, dasturiy maqsadli tuzilmaga muvofiq (gorizontal bo'yicha) dasturi(loyihalar)ni boshqarish.
Boshqaruvning matritsa tuzilmasida dastur(loyiha)ning rahbari to'g'ri chiziqli rahbarlarga ham bo'ysunuvchi mutaxassislar bilan ishlaydi. U aniq dastur bo'yicha nima va qachon qilinishi kerakligini belgilaydi. To'g'ri chiziqli rahbar esa u yoki bu ishni kim va qachon bajarishi kerakligini hal qiladi.
Boshqaruvning matritsa tuzilmasining afzalliklari quyidagilar: boshqaruv xodimlari faoliyatini vazifaviy bo'linmalar bilan o'zaro hamkorlik qiluvchi dasturiy bo'linmalarni shakllantirish yo'li bilan faollashtirish, boshqaruv vazifalarini yuqori natijalarga erishish uchun javobgar bo'lgan rahbarlar (loyihaviy va dasturiy guruhlar rahbarlari) va mavjud resurslardan to'liqroq foydalanish uchun javobgar bo'lgan rahbarlar (vazifaviy bo'linmalar boshliqlari) o'rtasida yetarlicha aniq taqsimlanishi;
barcha darajadagi rahbarlar va mataxassislarni ishlab chiqarish (tijorat)ni takomillashtirish bo'yicha faol ijodiy faoliyatga jalb qilish;
qarorlar qabul qilish bo'yicha vakolatlarni o'rtacha darajaga topshirish natijasida yukori darajadagi rahbarlarga yuklamani pasaytirish. Bunda asosiy qarorlarni bajarilishini muvofiqlashtirish va uni nazorat qilish yuqori darajada saqlanib qoladi; bir necha dasturlarni bajarishda resurslar bilan manevr qilishning egiluvchanligi va operativligi ta'minlanadi.
1.Dasturning raxbari
2.Dasturning raxbari
3.Dasturning raxbari
|
| |
Texnologiyalari va kommunikatsi yalarini rivojlantirish vazirligi toshkent axborot texnologiyalari

O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI AXBOROT
TEXNOLOGIYALARI VA KOMMUNIKATSI
YALARINI RIVOJLANTIRISH VAZIRLIGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI
UNIVERSITETI NURAFSHON FILIALI
710-
21 AXO’ GURUH TALABASI
SATTAROV MUHAMMADQODIRNING
OPERATSION TIZIMLAR FANIDAN
BAJARGAN
3 -
AMALIY TOPSHIRIG’I
NURAFSHON-2024
3-amaliyot ishi.
Mavzu : Operatsion tizimlarda xotira bilan ishlash
.
Ishdan maqsad:
Virtualizatsiya
tizimlari haqida
tushunchalarni shakllantirish. Virtual mashina yordamida
xotiralarni boshqarish ko‘nikmasini shakllantirish.
Nazariy qism.
Fayllarni boshqarish uchun fayllarni boshqarish tizimi
tuziladi. Faylli tizim, bu uning dasturiy ta’minotiga mos
keluvchi maxsus instruksiyalar majmui bo’lib, u fayllarni tuzish,
yo’qotish, tashkil etish, o’kish, yozish, faylli axborotlarni
modifikasiya qilish va siljitish, shuningdek fayllarga kirishni
boshqarish va resurslarni boshqarishga javob beradi.
Faylli tizim-
bu operatsion tizimning qismi bo’lib, uning
vazifasi foydalanuvchiga diskda saqlanayotgan berilganlar bilan
ishlash uchun qulay interfeysni yaratish, va faylllardan bir
nechta foydalanuvchilar va jarayonlarda birgalikda
foydalanishini ta’minl
ashdan iborat.
FAT32 fayllar tizimi.
Kirish chiqish operasiyalarni barchasini tezligi va
unumdorligini oshirib, u qattiq disklarga optimal kirishini
ta’minlaydi. Hajmi 2 Gbayt dan oshiq bo’lgan tomlarni ishlatish
uchun mo’ljallangan fayl tizimning takomillashgan versiyasini
FAT32 namoyon qiladi.
FAT32 fayl tizimning mikoniyatlari FAT 16 fayl tizimning
imkoniyatlaridan ancha oshiq.
NTFS fayl tizimi
NTFS (New Technology File System
–yangi tеxnologiya
fayl tizimi) fayl tizimi nomida yangi so’zi mavjuddir. haqiqatda,
NTFS fayl tizimi, taniqli FAT 16 (vahatto FAT 32)ga nisbatan
sеzilarli mukammalliklar va o’zgarishlarni o’z ichiga olgan.
Amaliy qism.
1-rasm.
Menyudan upravleniya kompyuter bo’limini
tanlab olamiz
2-rasm. Upravleniya bo
’
limidagi kerak bo
’
lgan diskni tanlab
olamiz
3-rasm. D
diskimizdagi ma’lumotni bo’shatib olamiz (joy
ajratib olisimiz uchun)
4-
rasm. D diskni o’chirish jarayoni.
5-
rasm. D diskni o’chigandan so’ng uni ajratish jarayoni.
6-rasm. D diskdan joy ajratish jarayoni dale tugmasi
bosiladi.
7-rasm. D diskning hajmi va undan ajratiladigan joyni
tanlash menyusi
8-
rasm. D diskdagi ajratmoqchi bo’lgan xotira maydoni
hajmini kiritmoqdaman. Men 12000 Mb xotira ajratib
oldim.
9-rasm. Jarayon bajarish uchun goyov tugmasi bosiladi.
10-rasm. Jarayon bajarildi.
11-
rasm. Ushbu jarayonni to’liq bajarish uchun dale
tugmasi bosiladi.
12-rasm. D diskdan joy ajratilmoqda dale tugmasi bosiladi.
13-rasm. Ajralgan xotirani tanlab uni qaysi diskka
qo’shishimizni tanlaymiz.
14-rasm. Ushbu ajratilgan va bo’sh diskni C diskka qo’shish
jarayoni bajarilmmoqda.(Dale tugmasi bosiladi)
15-rasm. Ushbu jarayonda qilgan barcha amallarimizni
tasdiqlash uchun gotova tugmasi bosiladi.
16-rasm
. Ajratilgan 12000 mb C diskka qo’shildi.
|