nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Doimiy xotira - Shaxsiy kompyuterlar

|
Shaxsiy kompyuterlar
|
bet | 3/4 | Sana | 16.01.2024 | Hajmi | 0,71 Mb. | | #138549 |
Bog'liq 1-MavzuDoimiy xotira. Kompyuterlarda berilganlar unga avvaldan joylashtirilgan doimiy xotira (BIOS-Basic Input- Output System-kiritish chiqarishning asosiy sistemasi) mavjud. Bunday xotiradan faqat o`qish mumkin. Shuning uchun ham u ROM (Read Only Memory-faqat o`qish uchun) deb ataladi. IBM PC kompyuterlarda bu xotira kompyuter jihozlarini ishlashini tekshirish, operatsion sistemasini boshlanQich yuklanishini ta’minlash, qurilmalarga xizmat ko`rsatishning asosiy funksiyalarini bajarish uchun ishlatiladi.
Kesh xotira. Kesh xotira kompyuterning ishlash tezligini oshirish uchun ishlatiladi. U tezkor xotira va mikroprotsessor orasida joylashgan bo`lib, uning yordamida amallar bajarish tezkor xotira orqali bajariladigan amallardan ancha tez bajariladi. Shuning uchun kompyuter xotiraning ko`proq ishlatiladigan qismi nusxasini kesh xotirada saqlab turadi.
Mikroprotsessorning xotiraga murojaatida, avvalo, kerakli programma va berilganlar kesh xotirada qidiriladi. Berilganlarni kesh xotirada qidirish vaqti tezkor xotiradagiga nisbatan ancha kam bo`lgani uchun kesh xotira bilan ishlash vaqti ancha kam bo`ladi. PENTIUM_2,3 kompyuterlarda kesh xotira hajmi 512 K ni tashkil qiladi.
Videoxotira. Videoxotira monitor ekraniga video ma’lumotlarni (videotasvirlarni) saqlab turish uchun ishlatiladi. Shuni aytish lozimki, videotasvirlar (ayniqsa rangli) kompyuter xotirasida ko`p joy egallaydi. Shuning uchun video xotira hajmi qancha katta bo`lsa, shuncha yaxshi albatta. Videoxotiraning 1 Mbaytdan kam bo`lmagani yaxshi.
Shina. Kompyuterda har bir qurilmaning ishini boshqaruvchi elektron sxemalar mavjud bo`lib, ular adapterlar (moslovchilar) deb ataladi. Barcha adapterlar mikroprotsessor va xotira orqali berilganlarni ayirboshlovchi magistral yo`l deb ataluvchi shinalar orqali bog`langan bo`ladi. Shunday qilib, oddiy so`z bilan aytsak, shinalar turli qurilmalarni bog`lovchi maxsus simlardir. Kompyuterda bir qancha shinalar bo`lishi mumkin. Kompyuterlarning elektron sxemasi elektron plata deb ataluvchi modullardan iborat. Uning modul tuzilishiga ega bo`lishi kompyuterlar ta’mirini oson bajarish, uni foydalanuvchi ehtiyojiga qarab yiQish va o`zgartirish imkoniyatini beradi.
|
| |
Conclusion - Open Access proceedings Journal of Physics: Conference series

4. Conclusion
This paper has calculated the frequency and percentage of discourse
markers in the animated film
The Croods and sorted out different translations of discourse markers in the Chinese dubbed text. Based
on the analysis of five examples about free translation of discourse markers in the dubbed text, five
translation strategies of discourse markers can be summed up, including change of personal pronoun, use
of sense verbs, conversion to mental process, conversion to specific actions and syntactic transformation.
In audiovisual translation, the translator has to take into account the translation constraints, match the
translation with visual image and sound and adopt appropriate translation strategies to recreate the
naturalness and orality of dubbed dialogues.
However, this paper has focused on only one case study of the translation of discourse markers. Due
to the insufficiency of corpus, the application scope of transaltion strategies is limited. There are more
unansere questions to be analyzed in future research. First, a more in-depth corpus-based study
is needed
to demonstrate the translation strategies of discourse markers in both dubbed translation and subtitled
translation. Second, a corpus-based comparison between discourse markers in the dubbed text and those
in the source text and in naturally-occurring conversation is needed to analyze the naturalness of the
dubbed dialogue.
Acknowledgment
This work is supported by the Basic Research Ability Improvement Project of Young
and Middle-
aged Teachers in the Guangxi Universities (Grant No. 2019KY1131).
References
[1] Chaume, Frederic. Audiovisual Translation: Dubbing[M]. Manchester: St Jerome, 2012.
[2] Baños, Rocío. Orality Markers in Spanish Native and Dubbed Sitcoms: Pretended Spontaneity and
Prefabricated Orality[J]. Meta, 2014, 59(2): 406-435.
[3] Baños, Rocío and Jorge Díaz-Cintas. Language and Translation in Film: Dubbing and Subtitling[J].
The Routledge Handbook of Translation Studies and Linguistics, edited by Kirsten Malmkjaer, 2018:
313-326. London: Routledge.
[4] Chaume, Frederic. Discourse Markers in Audiovisual Translating[J]. Meta, 2004, 49(4): 843-855.
[5] Schiffrin, D. Discourse Markers [M]. Cambridge: C.U.P, 1987.
[6] Blakemore, D. Relevance and Linguistic Meaning: The Semantics and Pragmatics of Discourse
Markers[M]. Cambridge: Cambridge University Press, 2002.
[7] Fraser, Bruce. Pragmatic Markers[J]. Journal of Pragmatics, 1996(6): 167-190.
[8] Ran Yongping. Pragmatics of Discourse Markers[D]. Guangdong University of Foreign Studies,
2000.
[9] Liu Liyan. Discourse Markers in Oral Communication[D]. Zhejiang University, 2005.
[10] Xie Shijian. Translation of Discourse Markers in Shakespeare’s Plays[D]. Beijing Foreign Studies
University, 2008.
[11] Stman, Jan-Ola. You know: A Discourse-Functional Approach[M]. Amsterdam: John Benjamins
Publishing Company, 1981: 20.
Gayubova komila anvarovna yulanova nargiza davlatovna akademik yozuv

Gayubova komila anvarovna yulanova nargiza davlatovna akademik yozuv
Download
7,1 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/150
Sana
09.10.2024
Hajmi
7,1 Mb.
#274172
Download
7,1 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Gayubova komila anvarovna yulanova nargiza davlatovna akademik yozuv
Download
7,1 Mb.
Matnni ko'rish
Umumiy fanlar va jismoniy tarbiya

|
Umumiy fanlar va jismoniy tarbiya
|
bet | 1/14 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 452,47 Kb. | | #235668 |
Bog'liq Bozor iqtisodiyotiga o‘tishning o‘zbek modeli va uning o‘ziga xos xususiyatlari
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI
OLIY TA’LIM, FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
TOSHKENT KIMYO TEXNOLOGIYA INSTITUTI YANGIYER FILIALI
“UMUMIY FANLAR VA JISMONIY TARBIYA” KAFEDRASI
60310100 –IQTISODIYOT (TARMOQLAR VA SOHALAR BO’YICHA) YO’NALISHI
IQTISODIYOT NAZARIYASI FANIDAN
KURS ISHI
MAVZU: Bozor iqtisodiyotiga o‘tishning o‘zbek modeli va uning o‘ziga xos xususiyatlari
Bajardi: _______________________________
Tekshirdi: Fan o’qituvchisi Qarshiboyeva Sh.
Yangiyer – 2024y
Mundarija
Kirish………………………………………………………………………....
|
3
|
I-BOB. BOZOR IQTISODIYOTINING O‘ZIGA XOS XUSUSIYATLARI.
1.1 Bozor iqtisodiyotining mazmun-mohiyati, uning o’ziga xos xususiyatlari…………………………………………………………………
|
5
|
1.2 Bozor iqtisodiyotining afzalliklari va muammolari…..……………….
|
13
|
II-BOB. BOZOR IQTISODIYOTINING RIVOJLANTIRISH ISTIQBOLLARI.
2.1 Bozor iqtisodiyotiga o’tish yo’llari……………………………………..
|
18
|
2.2 O’zbekiston bozor iqtisodiyotiga o’tishining natijalari tahlili…….….
|
25
|
2.3 O’zbekistonda bozor iqtisodiyotini rivojlantirish istiqbollari…………..
|
34
|
Xulosa………………………………………………………………………..
|
42
|
Foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati…………………………………………..
|
45
|
|
| |
Parametrik zanjirlar - 1-amaliy mashg‘ulot. Davriy signallarni spektrini amaliy o‘rganish

|
1-amaliy mashg‘ulot. Davriy signallarni spektrini amaliy o‘rganish
|
bet | 5/14 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 395,87 Kb. | | #110584 |
Bog'liq 610-21Parametrik zanjirlar
Agarda EZ dagi R, L, C elementlardan birortasining parametri qarshiligi, sig‘imi yoki induktivligi vaqt bo‘yicha o‘zgarsa bunday zanjirlar parametrik zanjirlar (PEZ) deb ataladi.
PEZ ikki ta’sir: kirish tebranish signali U(t) va boshqaruvchi tebranish K(t) ta’sirida bo‘ladi (2.2-rasm).
2.2-rasm.
Bunda boshqaruvchi tebranish tok yoki kuchlanish bo‘lishi shart emas.
Boshqaruvchi tebranish elektrik, mexanik yoki issiqlik shaklida bo‘lishi ham mumkin.
PEZ uchun quyidagi matematik ifodani keltirish mumkin:
i(t)=K(t)∙U(t). (2.2)
Bu ifodadan tok kuchlanishga oniy bog‘liqligi chiziqli bo‘lib, bu bog‘liqlik uzatish koeffitsienti K ning vaqt bo‘yicha o‘zgarib turishi natijasida chiziqsiz bog‘liq bo‘lib qoladi. Uzatish koeffitsienti K ning vaqt bo‘yicha o‘zgarishi qiyalik burchagi α=F[K(t)] ning vaqt bo‘yicha o‘zgarishiga sabab bo‘ladi (2.2 b-rasm).
Parametrik element sifatida qarshiligi vaqt bo‘yicha o‘zgarib turuvchi rezistorni olamiz. Bunda
U=R(t) yoki i=U/R(t)=G(t) ∙U (2.3)
bo‘lib, G(t) – parametrik rezistor o‘tkazuvchanligi. Agar kirish tebranishi
U=U1+U2 (2.4)
bo‘lsa, parametrik elementdan o‘tayotgan tok
i=G(t)∙(U1+U2)= G(t) ∙U1+ G(t) ∙U2=i1+i2 (2.5)
bo‘ladi. (2.5) ifodadan ko‘rinib turibdiki, PEZ larga nisbatan superpozitsiya prinsipini qo‘llash mumkin.
PEZ dan o‘tayotgan tok spektri kirish signali spektridan farqlanadi, ya’ni bunday EZ da yangi spektral tashkil etuvchilar paydo bo‘ladi. Masalan: parametrik rezistor o‘tkazuvchanligi (2.3-rasm) vaqt bo‘yicha garmonik tebranish qonuni bilan o‘zgarishi, ya’ni
G(t)= Gmcosω0t (2.7)
bo‘yicha o‘zgarsa va uning kirishiga
Uk=Umcosω0t (2.8)
garmonik o‘zgaruvchi kuchlanish berilsin.
2.3-rasm.
Bunda PE (rezistor) dan o‘tuvchi tok (2.3) ga asosan
i=Gmcosω1t ∙Umcosω2t (2.9)
ga teng bo‘ladi. (2.8) formulani trigonometrik funksiyalar ko‘paytmasi shaklida o‘zgartirsak
i=0,5GmUmcos(ω2t-ω1t) + 0,5GmUmcos(ω2t+ω1t) (2.10)
ko‘rinishini oladi.
Bu mavzuni amaliy virtual stendi bor ishni stenda amaliy bajarib ko‘rish mumkin! Nazariy materiallar xam yetarli. yana material qo‘yiladi! aks xolda o‘kituvchiga murojaat qiling!
|
| |
Amaliy mashg’ulot uchun vazifalar

|
Amaliy mashg’ulot uchun vazifalar
|
bet | 8/14 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 395,87 Kb. | | #110584 |
Bog'liq 610-21Amaliy mashg’ulot uchun vazifalar
Statik modulyatsion tavsif (SMH) ni tadqiq etish.
Dinamik modulyatsion tavsif (DMH) ni tadqiq etish.
Trazistor ishlash rejimini modulyatsiya sifatiga ta’sirini o‘rganish.
Yuklama parametrlarini modulyatsiya sifatiga ta’sirini o‘rganish.
Uslubiy ko‘rsatmalar
Statik modulyatsion tavsifni tadqiqot etish.
SMX deb, chiqish toki 1-garmonikasining modulyatsiyalovchi kuchlanishga bog'liqligiga aytiladi. SMX ni tahlil etish uchun modulyatsiyalovchi kuchlanish sifatida siljish kuchlanishidan foydalaniladi.
SMX ni tadqiqot etish uchun quyidagilarni bajarish kerak.
1.1. Dasturni compyuter xotirasiga kiriting. Ossillografni signal kuchaytirgichni har ikki kanalda 1-katak 1B va signal yoygichini
1-katak 0,1 MC ga sozlang.
1.2. "Izmerenie SMX" yozuvi oldidagi “Da” knopkasini, so‘ngra “LC” knopkasini bosing. Yuqori chastota generatori (GVCh) chiqishidagi signal chastotasini f = 14 000Gs va amplitydasini va U = 1 V qilib o‘rnating.
1.3. Birinchi kanal kirishiga 1-nazorat nuqtasini va 2-kanal kirishiga 4-nazorat nuqtasini ulang.
1.4. Siljish kuchlanishi Yesm ni -3V dan 0V gacha, qiymatiga mos keluvchi milliampermetr ko‘rsatgan tok amplitudasi qiymatlarini 3.1 jadval 2-qatoriga yozib boring.
3.1. jadval
Yesm,V
|
3
|
2,8
|
2.6
|
…………
|
0,6
|
0,4
|
0,2
|
0
|
|
|
| |
Gayubova komila anvarovna yulanova nargiza davlatovna akademik yozuv - bet 9

17
5- topshiriq.
Matn bo‘yicha Insert jadvalini to‘ldiring.
V –
ma’lum bo‘lgan axborot
+ -
yangi axborot
- -
biganlarimga zid
? –
to‘ldirish kerak
2-mavzu. Axborotning turlari va xususiyatlari
Nazariy ma’lumot.
Axborotni klassifikatsiyalash (tasniflash)
Axborotlarni turli mezonlar bo‘yicha turlarga bo‘lish mumkin:
O‘zlashtirish usuli bo‘yicha:
V
+
-
?
Eshitish orqali
Hid bilish
orqali
orqali
Maza bilish
orqali
eshitish organlari orqali qabul qilish.
hid bilish retseptorlari orqali qabul qilish.
maza bilish retseptorlari orqali qabul qilish.
Ko‘rish orqali
Sezish orqali
ko‘rish organlari orqali qabul qilish.
tashqi sezish retseptorlari orqali qabul qilish.
18
Taqdim etish shakli bo‘yicha
:
Sonli
Ovozli
Chizmali
Matnli
-
til leksemalarini ifodalovchi belgilar
ko‘rinishida uzatiladi
.
- matematik hodisalarni ifodalovchi
raqam va belgilar ko‘rinishida.
- eshitish orqali leksemalarni yozdirish
va uzatish yoki og‘zaki ko‘rinishda.
- tasvirlar, predmetlar, chizmalar
ko‘rinishida.
19
Vazifasi bo‘yicha
:
Ahamiyati bo‘yicha
:
Ommavi
y
-
xalqning katta qismiga tushunarli bo‘lgan tushunchalar va
bema’ni ma’lumotlarni o‘z ichiga oladi.
Maxsus
Maxfiy
Shaxsiy
- maxsus tushunchalarni o‘z ichiga oladi, ularni qo‘llashda
shunday ma’lumotlar ishlatiladiki, ular keng ommaga tushunarli
bo‘lmasa ham, ushbu axborot qo‘llaniladigan tor doiradagi
ijtimoiy guruhga tushunarli va zarur bo‘ladi.
-tor doiradagi shaxslarga yopiq (himoya qilingan) kanallar orqali
uzatiluvchi.
- biron-bir shaxs haqida ma’lumotlar yig‘indisi, ijtimoiy mavqeini
va ijtimoiy munosabatlarni anglatadi.
Dolzarb
Ishonchli
Tushunarl
i
To‘liq
Foydali
ushbu vaqtda qimmatli bo‘lgan
axborot.
xatolarsiz olingan axborot.
yo‘naltirilgan insonga tushunarli
bo‘lgan tilda berilgan axborot.
to‘g‘ri yechim qabul qilish uchun yoki
tushunish uchun yetarli bo‘lgan
axborot.
qo‘llanilish imkoniyatlarining hajmiga
bog‘liq axborotni olgan sub’ekt orqali
axborotning foydaliligi aniqlanadi.
|
Hisobot tarkibi - 1-amaliy mashg‘ulot. Davriy signallarni spektrini amaliy o‘rganish

Hisobot tarkibi
Hisobot tarkibi quyidagilardan iborat bo‘lishi kerak:
1. Amaliy mashg’ulotning nomi va uni bajarishdan maqsad.
2. Davriy signallar haqida nazariy ma’lumot.
3.SMX da o‘lchangan qiymatlar va uning asosida chizilgan grafik.
4.AMX da o‘lchangan qiymatlar va M=f(U) grafigi.
5. Davriy signallar signallar ossillogrammalari.
Nazorat savollari
1. Signallarni turlari?
2. Signallarni parametrlari?
3. Additiv xalaqit nima?
4. Multplikativ xalaqit?
5. Ortogonal signallar deb qanday signalga aytiladi?
6. Signalning energiyasi qanday aniqlaniladi?
7. Signallar orasidagi masofa qanday aniqlaniladi?
8. Bazis funksiyalar xaqida tushincha bering?
Javoblar
1. Signallarning turli turlari mavjud bo'lishi mumkin. Ba'zi umumiy signallar misol uchun darajaviy, eksponentsiyal, xarmonik, kvadratik, teskarisi va boshqalardir.
2. Signallarning parametrlari signallarni aniqlashda ishlatiladigan ma'lumotlardir. Misol uchun amplituda, diapazoni, chastota, fazasi, dastlabki va oxirgi vaqt qiymatlari, hissiyot miqdori va boshqalar.
3. Additiv xalaqit iki yoki undan ortiq signallarni quyidagi formula orqali yig'indisini ko'rinishidagi signalka aytiladi: S(t) = A*sin(2*pi*f*t + phi).
4. Multplikativ xalaqit esa ikki yoki undan ortiq signallarni yer ikki darajavi ishkor orqali yig'indisini olganini ifodalovchi formula orqali ko'rinishidagi signalka aytiladi: S(t) = A*cos(2*pi*f*t + phi).
5. Ortogonal signallar, a va b deb bildirilgan ikki signal o'rtasidagi atropat nigohi orqali ko'rinishi kerak bo'lgan quyidagi shartni qondirishga qodir signalardir: ∫(a(t)*b(t)) dt = 0. Bunday signal ham yoriqlantirilganlik (ya'ni ergashtirmalik) va ham uning buzilishi (ya'ni no'ishtalilik) eksplitsit tarzda ham mavjudligini bildirish uchun foydalaniladi.
6. Signalning energiyasi Essensishe kosinus doirasida hisoblanadi. Agar E(t) ko'rinishidagi energiya koeffitsientini aniqlashni istasangiz, quyidagi formuladan foydalanishingiz mumkin: E(t) = ∫(|S(t)|^2) dt; burada S(t) - signal, * - ko'paytirish, ∫ - integrallash (iyiriklarning ichki kuchi alohidasiga integrallash).
7. Signallar orasidagi masofa, ikki signalning o'zlarining butun tashqi proivodalarining umumiy kuchi tanlashimiz mumkin bo'lgan quduqdarli funksiyalar orqali hisoblanadi.
8. Bazis funksiyalar bazi: fon, sinus va kosinus, eksponentsiyal, ovoz signal, yosin jihatli funksiya va sh, confirm - bir butun signalni ifodalanishini ko'rsatadigan asosiy funktsiyalardir. Udaham ko'rinib turadi, bazis funksiyalar, har qanday funksiya orqali ifodalanganidekoratsiyali tashqi parametrlarining umumiy o'zaro urinishidagi bazis funksiyalarga - bazis kechki, bazis amal qilishga qodir bo'lgan erda ishlatiladigan ifodalash asosiy turiga tegishli edi. Bazisi bazis funksiyalar oldindan tanlanishi uchun turli turdagi ornara bazis fuksiylar tufayli skoroko qilinadi.
|
Axborot haqida tushuncha - Gayubova komila anvarovna yulanova nargiza davlatovna akademik yozuv

10
bazaviy tushunchalar mazmuni misollar orqali berilishi yoki boshqa tushunchalar
bilan qiyoslash orqali aniqlanishi lozim. «Axborot» tushunchasi umumilmiy
tushuncha bo‘lganligi sababli, unga ta’rif berish murakkabdir. Ushbu tushuncha
turli fanlarda qo‘llaniladi (informatikada, kibernetikada, biologiyada, fizikada va
b.).
Axborot
deb inson sezgi organlari orqali qabul qiladigan barcha
ma’lumotlarga aytiladi. Inson sezish a’zolari, texnikada turli asboblar va hokazolar
yordamida qayd etiladigan tashqi dunyo dalillari
ma’lumotlar
deb ataladi.
Ma’lumotlar aniq vazifalarni hal etishda zarur va foydali deb topilsa axborotga
aylanadi.
Axborot
deganda atrof-muhitdan (tabiatdan yoki jamiyatdan), sezgi a’zolarimiz
(ko‘z, quloq, burun, og’iz, teri) orqali qabul qilib, anglab oladigan har qanday
ma’lumotni tushunamiz .
Ma’lumot xabar shaklida uzatiladi Axborot xabar shaklida uzatiladi. Xabar -
bu har qanday ma’lumotning nutq, matn, rasm, raqamli ma’lumotlar, grafikalar,
jadvallar va boshqalar ko‘rinishidagi shakli. Xabar-bu har qanday ma’lumotlarning
nutq, matn, rasm, raqamli ma’lumotlar, grafikalar, jadvallar va boshqalar.
Ma’lumotlarning axborotdan farqi nimada? Ma’lumotlar - bu ba’zi bir
sabablarga ko‘ra ishlatilmaydigan, faqat saqlanadigan narsalar va hodisalarni
kuzatish natijalari. Ma’lumotlar har qanday amaliy maqsadlarda ishlatila
boshlanishi bilanoq, ular ma’lumotga aylanadi. Axborot - bu ishlatilgan
ma’lumotlar.
Axborot va ma’lumotlarga misollar. Oliy matematika qo‘llanmasi - bu kitob
matematika uchun ma’lumot manbai, ammo biolog yoki filolog uchun tushunarsiz
bo‘ladi, shuning uchun unda yozilganlarning barchasi ushbu mutaxassislar uchun
ma’lumot bo‘ladi.
Nazorat savollari - 1-amaliy mashg‘ulot. Davriy signallarni spektrini amaliy o‘rganish

Nazorat savollari.
1. Nochiziqlilik nimalardan iborat?
Nochiziqli asboblarni tushuntiring.
Nochiziqlilik moxiyati nimalardan iborat?
Nochiziqli asboblar va ularni kkanday parmetrlarini bilasiz?
Javoblar
1. Nochiziqlilik, bir obyektning ya da sistemning barniomali va qolibatlikka bilan ta'sir qilmaydigan xossalarga ega bo'lishi demakdir. Masalan, temperaturani ta'sir etmaydigan elektr tizimlari, qurtinkalar va yig'indiqlar nochiziqa sifatida hisoblanadi.
2. Nochiziqli asboblar, elektr enerjisi yoki signalni uzatishda ishlatiladi va qattiq barmoq asboblar va elektronlar tomonidan amalga oshiriladi. Masalan, elektr pul o'tkazish qurilmalari, elektr suvli simbleliklar, elektr enerjisi bilan ishlaydigan lampalar nochiziqli asboblar sifatida hisoblanadi.
3. Nochiziqlilik moxiyati bir obyektni ya'ni asbobni xususiyatlari va xududlari orqali ifodalaydi. Masalan, bir elektr lamba nochiziqli bo'lsa, u holda moxiyati quyidagi xususiyatlarga ega bo'ladi: xavfsizlik, tez ishitishi va sochiqtirib bo'lmaydi.
4. Nochiziqli asboblar, qabiylashuvlar soni, ishlab chiqarish qurilmasi, enerji kiritish qurilmasi, yetishgan va bekor qilingan elektr energiya miqdorlari, va undan foydalanish doirasidagi belgilanishlar hamda chaqaloqlarni talab qiladigan bo'ladi.
3-amaliy mashg‘ulot.
Amplituda modulyatsiyasini amaliy o‘rganish.
Ishdan maqsad: talabalarga joriy mavzuga oid bilimlarni berish hamda tegishli qurilmalar, uning ish tamoyili hamda signallarini shakllantirish shuningdek ularni qayta ishlash prinsiplarini o‘rgatishdan iborat.
Topshiriq: joriy mavzuga oid bilimlarni shu ko‘rsatmaga asosan mustahkamlash, tegishli tizim bo‘lsa u auditoriyada bo‘lsa to‘g‘ridahto‘g‘ri o‘qituvchiga o‘z xulosa va bilimlarini namoyon etish xam hisobotlar tuzishdan iborat.
Nazariy qism
Analog tizimlar to‘g‘risida gapirilganda ularning turli tizimlarini ustida to‘xtalish mumkin. Ularning ishlash tamoyillari analog signallarga asoslangan bo‘ladi. Ishov tartibi xam analog signallarning ishlov berish konun koida va usullariga asoslanadi.
Quyida o‘zaro aralashtirilgan modulyasalovchi va modulyatsiyalangan analog signalar tizimini ko‘rib chikamiz.
AM signallar odatda yarim o‘tkazgich diod, tranzistor yoki elektron lampalardan NE sifatida foydalanilib modulyator sxemasi olinadi.
|
Vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent

O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI AXBOROT TEXNOLOGIYALARI VA KOMMUNIKATSIYALARINI RIVOJLANTIRISH VAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
S.K.GANIEV, A.A.GANIEV, Z.T.XUDOYQULOV
KIBERXAVFSIZLIK ASOSLARI
O‘zbekiston Respublikasi Oliy va O‘rta maxsus ta’lim vazirligi tomonidan o‘quv qo‘llanma sifatida tavsiya etilgan
professor S.K.Ganiev tahriri ostida
TOSHKENT 2020
UDK: 004
S.K.Ganiev, A.A.Ganiev, Z.T.Xudoyqulov. Kiberxavfsizlik asoslari: O‘quv qo‘llanma. – T.: «Aloqachi», 2020, 221 bet.
O‘quv qo‘llanmada kiberxavfsizlik va uning asosiy tushunchalari, axborotning kriptografik himoyasi, foydalanishni nazoratlash, tarmoq xavfsizligi, foydalanuvchanlikni ta’minlash usullari, dasturiy vositalar xavfsizligi, axborot xavfsizligi siyosati va risklarni boshqarish, kiberjinoyatchilik, kiberhuquq, kiberetika hamda inson faoliyati xavfsizligining nazariy va amaliy asoslari muhokama etilgan.
O‘quv qo‘llanma 5330300 – “Axborot xavfsizligi”, 5330500 – “Kompyuter injiniringi (Kompyuter injiniringi, AT-servisi, Multimedia texnologiyalari)”, 5330600 – “Dasturiy injiniring”, 5350100 – “Telekommunikatsiya texnologiyalari (Telemommunikatsiya, teleradiouzatish, mobil tizimlar)”, 5350200 – “Televizion texnologiyalar (Audiovizual texnologiyalar, telestudiya tizimlari va ilovalari)”, 5350300– “Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari sohasida iqtisodiyot va menejment”, 5350400 – “Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari sohasida kasb ta’limi”, 5350500 – “Pochta aloqasi texnologiyasi” va 5350600 – “Axborotlashtirish va kutubxonashunoslik” yo‘nalishlari bo‘yicha ta’lim olayotgan talabalar uchun tavsiya etiladi, hamda faoliyati axborot xavfsizligini ta’minlash bilan bog‘liq bo‘lgan mutaxassislarning keng doirasi uchun ham foydali bo‘lishi mumkin.
|
Bir taktli diodli AM modulyator - 1-amaliy mashg‘ulot. Davriy signallarni spektrini amaliy o‘rganish

Bir taktli diodli AM modulyator
Bir taktli diodli AM modulyator sxemasi 6.4-rasmda keltirilgan.
3.1-rasm. Diodli amplituda modulyatori sxemasi.
Diod VAXsini ikkinchi darajali polinom bilan approksimatsiya qilamiz, ya’ni
i=a0+a1u+a2u2, (3.1)
unga tashuvchi u1(t)=Uωcosω0t va modulyatsiyalovchi u2(t)=uΩcosΩt signallar yig‘indisi u=u1+u2 ta’sir etadi. Dioddan o‘tayotgan tokni aniqlaymiz
i=a0+a1uωcosω0t+a1uΩcosΩt+0,5a2u2ω+0,5a2u2ωcos2ω0t+
+0,5a2u2Ω+0,5a2u2Ωcos2Ωt+2a2uωuΩcosΩtcosω0t. (3.2)
Bu umumiy tok spektridan ω0, ω0+Ω va ω0-Ω chastotali tebranishlarni parallel kontur yordamida ajratib olamiz. Parallel kontur o‘tkazish polosasi AM signal spektriga mos bo‘lishi kerak. Parallel kontur yuklama vazifasini bajaradi, uning ekvivalent qarshiligini Roe o‘tkazish polosasida doimiy deb hisoblab, undagi kuchlanish uk(t) ni aniqlaymiz. Konturdagi kuchlanish uk(t)=uam(t) bo‘lib, amplitudasi modulyatsiyalangan bo‘ladi
uk=uam(t)=Roe(a1uωcosω0t+2a2uωuΩcosΩtcosω0t). (3.3)
(6.12) da a1uωcosω0t ni qavs tashqarisiga chiqaramiz
uAM(t)=a1uωRoe(1+2a2/a1umcosΩt)cosω0t. (3.4)
(6.13) ifodada
2a2/a1Um=m, (3.5)
deb belgilab, quyidagini hosil qilamiz
uAM(t)=a1UωRoe(1+mcosΩt)cosω0t. (3.6)
Signallarni ishlov berish orkali ularni o‘zgartirish va saklash, uzatish, qabul qilish imkoniyatlarinii yanada orttiramiz. Modulyatsiya turlari juda ko‘p tizim va standatlarga mos xolda mos modulyatsiyalar ishlaydi ular standartlarga asosan ish ko‘radi.
I shda, amplituda modulyatori ishlash prinsipini o‘rganish va modulyatorning sifat ko‘rsatkichlarini tajriba yo‘li bilan tahlil etish maqsad qilib qo‘yilgan
3.2-rasm. Amplituda modulyatorining prinsipial sxemasi.
|
-amaliy mashg‘ulot - 1-amaliy mashg‘ulot. Davriy signallarni spektrini amaliy o‘rganish

|
1-amaliy mashg‘ulot. Davriy signallarni spektrini amaliy o‘rganish
|
bet | 4/14 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 395,87 Kb. | | #110584 |
Bog'liq 610-212-amaliy mashg‘ulot.
Davriy bo‘lmagan signallari spektrini amaliy o‘rganish.
Ishdan maqsad: talabalarga joriy mavzuga oid bilimlarni berish hamda tegishli qurilmalar, uning ish tamoyili hamda signallarini shakllantirish shuningdek ularni qayta ishlash prinsiplarini o‘rgatishdan iborat.
Topshiriq: joriy mavzuga oid bilimlarni shu ko‘rsatmaga asosan mustahkamlash, tegishli tizim bo‘lsa u auditoriyada bo‘lsa to‘g‘ridahto‘g‘ri o‘qituvchiga o‘z xulosa va bilimlarini namoyon etish xam hisobotlar tuzishdan iborat.
Nazariy qism:
Nochiziqli elektr zanjirlar. Agar elektr zanjirida ko‘rsatkichi kattaligi o‘tayotgan tok qiymati yoki qo‘yilgan kuchlanishga bog‘liq biror-bir qarshilik, kondensator yoki induktivlik bor bo‘lsa, bunday EZ nochiziqli elektr zanjir (NEZ) hisoblanadi. Bunda R=F(u,i), C=F(u) yoki L=F(i) bo‘ladi.
NEZ ga nisbatan superpozitsiya prinsipini qo‘llash mumkin emas, chunki NEga bir vaqtda bir necha kirish signali berilgandagi chiqish toki, ular alohida-alohida berilganda paydo bo‘ladigan toklar yig‘indisiga teng bo‘lmaydi. Masalan: NEdan o‘tayotgan tok undan o‘tadigan tok bilan i=aU2 ifoda shaklida bog‘langan bo‘lsin. Agar Uk=U1+U2 bo‘lsa, i∑=aU12+aU22+2aU1U2 bo‘ladi. Kirish signallari alohida-alohida berilsa i1=aU12 va i2=aU22 qiymatlarga ega bo‘ladi, i1 va i2 toklarning yig‘indisi i1+i2≠ i∑ bo‘ladi va farq 2aU1U2 ga teng bo‘ladi.
NEZ da yangi spektral tashkil etuvchilar hosil bo‘ladi. Masalan i=aU2 va U=U0cos(ω0t+φ0) bo‘lsa, tok
i=aU02 cos2(ω0t+φ0)=aU02/2 + aU02/2 cos(2ω0t+2φ0) (2.1)
dan iborat bo‘ladi. Bunda tok o‘zgarmas tashkil etuvchi aU02/2 va kirish signali ikkinchi garmonikasi bilan tebranuvchi tok tashkil etuvchisidan iborat bo‘ladi. 8.3-rasmda kirish kuchlanishi va chiqish toki spektrlari keltirilgan.
000
2.1-rasm.
NEZ dan signallar o‘tganda tokning yangi spektral tashkil etuvchilari hosil bo‘lishi radiotexnikada signallarni turlicha o‘zgartirishda keng foydalaniladi.
|
| |
Customer satisfaction survey

TEST
CUSTOMER SATISFACTION SURVEY
MAN:
Hello. Do you mind if I ask you some questions about your journey today? We’re doing a
customer satisfaction survey.
SOPHIE:
Yes. OK. I’ve got about ten minutes before my train home leaves. I’m on a day trip.
MAN:
Great. Thank you. So first of all, could you tell me your name?
SOPHIE:
It’s Sophie Bird.
MAN:
Thank you. And would you mind telling me what you do?
SOPHIE:
I’m a
journalist.
Q1
MAN:
Oh really? That must be interesting.
SOPHIE:
Yes. It is.
MAN:
So was the reason for your visit here today work?
SOPHIE:
Actually, it’s my day off. I came here to do some
shopping.
Q2
MAN:
On right.
SOPHIE:
But I do sometimes come here for work.
MAN:
OK. Now I’d like to ask some questions
about your journey today, if that’s OK.
SOPHIE:
Yes. No problem.
MAN:
Right, so can you tell me which station you’re travelling back to?
SOPHIE:
Staunfirth
Q3
, where I live.
MAN:
Can I just check the spelling? S-T-A-U-N-F-I-R-T-H?
SOPHIE:
That’s right.
MAN:
And you travelled from there this morning?
SOPHIE: Yes.
MAN:
OK, good. Next, can I ask what kind of ticket you bought? I assume it wasn’t
a season ticket,
as you don’t travel every day.
SOPHIE:
That’s right. No,
I just got a normal
return
Q4
ticket. I don’t have a rail card so I didn’t get
any discount. I keep meaning to get one because it’s a lot cheaper.
MAN:
Yes – you’d have saved 20% on your ticket today. So you paid the full price for your ticket?
SOPHIE:
I paid
1-amaliy mashg‘ulot. Davriy signallarni spektrini amaliy o‘rganish - bet 9

|
1-amaliy mashg‘ulot. Davriy signallarni spektrini amaliy o‘rganish
|
bet | 9/14 | Sana | 03.12.2023 | Hajmi | 395,87 Kb. | | #110584 |
Bog'liq 610-21
Olingan ko‘rsatkichlar asosida I1 = f (Yesm) grafigini chizing.
2. Dinamik modulyatsion tavsifni tadqiqot etish.
DMX deb, modulyatsiya koeffitsiyenti “M” ni modilyatsiyalovchi kuchlanish U amplitudasi bog’liqligiga aytiladi. DMX ni tadqiq etish uchun quyidagilarni bajarish kerak.
2.1. Yuqori chastotali kuchlanish U=1B ga mos keluvchi SMX chiziqli qismining qoq o‘rtasiga tog’ri keluvchi siljich kuchlanishi Yesm, qiymatini o‘rnatimg. "Snyat SMX tranzistora" yozuvi oldidagi "Net" knopkasini bosing, bundan avval GVCh chiqishidagi signal amplitydasini U=1B qilib o‘rnating.
2.2. GVCh chiqishdagi signal chastorasini 14000Gs va amplitudasini U=1V qilib o‘rnating..
2.3. Past chastotalar generatori (GNCh) chiqishdagi signal chastotasi ni 500 Gs qilib o‘rnating. GNCh chiqishidagi signal amplitudasi u ni 0V 2V gacha o‘zgartirib, ossillograf ekranida AM signal buzilishini kuzating va modulyatsiyalangan signal amplitudasi Amin va Amax qiymatlarini 3.2. jadvalga yozib boring. Ushbu o‘lchashni uning 0V dan 2 V gacha qiymatlari uchun takrorlang.
3.2. jadval
|
| |
Mirziyoyev Shavkat Miromonovich

|
Mirziyoyev Shavkat Miromonovich
|
bet | 4/5 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 46,28 Kb. | | #150324 |
Bog'liq Mobil ilovalar yaratish 2-kMirziyoyev Shavkat Miromonovich. Tanqidiy tahlil, qat’iy tartib-intizom va shaxsiy javobgarlik – har bir rahbar faoliyatining kundalik qoidasi bо‘lishi kerak. Mamlakatimizni 2016 yilda ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishning asosiy yakunlari va 2017 yilga mо‘ljallangan iqtisodiy dasturning eng muhim ustuvor yо‘nalishlariga bag‘ishlangan Vazirlar Mahkamasining kengaytirilgan majlisidagi ma’ruza, 2017 yil 14 yanvar / SH.M. Mirziyoyev. – Toshkent : О‘zbekiston, 2017. – 104 b.
3.
|
Mirziyoyev Shavkat Miromonovich. Buyuk kelajagimizni mard va olijanob xalqimiz bilan birga quramiz. Mazkur kitobdan О‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning 2016 yil 1 noyabrdan 24 noyabrga qadar Qoraqalpog‘iston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahri saylovchilari vakillari bilan о‘tkazilgan saylovoldi uchrashuvlarida sо‘zlagan nutqlari о‘rin olgan. /SH.M.Mirziyoyev. – Toshkent: : “О‘zbekiston”, 2017. – 488 b
|
4.
|
2017-2021 yillarda O‘zbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yo’nalishi bo’yicha Harakatlar strategiyasi. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017 yil 7 fevraldagi PF-4947 sonli Farmoni.
|
5.
|
“Introduction to Android Application Development Fourth edition” Developer’s library by Joseph Annuzzi, Jr. Lauren Darcey Shane Conder, November 2015.
|
6.
|
“Android Wireless Application Development Volume I: Android Essentials, 11. 3rd Edition”, Published Feb 23, 2014 by Addison-Wesley Professional, paGES 449.
|
7.
|
Professional Android 4Application Development”, Reto Meier - 2014
|
|
| |
Axborot manbaalari - Navoiy davlat pedagogika instituti «tasdiqlayman»

|
Navoiy davlat pedagogika instituti «tasdiqlayman»
|
bet | 5/5 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 46,28 Kb. | | #150324 |
Bog'liq Mobil ilovalar yaratish 2-kAxborot manbaalari
1.
|
www.pedagog.uz
|
2.
|
www.edu.uz
|
3.
|
ziyonet.uz – Ziyonet axborot-ta’lim resurslari portali
|
4.
|
http://www.edu.uz
|
5.
|
http:www.uzedu.uz.
|
6.
|
http://www.gov.uz
|
7.
|
www.pedagog.uz
|
8.
|
www.ziyonet.uz;
|
Fan o‘qituvchisi to‘g‘risida ma’lumot
Muallif:
|
Gulchexra Djabbarova, Biologiya fanlari buyicha falsafa doktori (PhD) dotsent
|
E-mail:
|
umidayusupova21 (2lemail.com
|
kari m o v a- gu 1u a(2>mai1. ru
|
Tashkilot:
|
Uzbekistan Milliy universiteti, “Odam va hayvonlar fiziologiyasi” kafedrasi
|
Taqrizchilar:
|
R.M.Yusupov – Jizzax davlat pedagogika instituti “Informatika va uni o‘qitish metodikasi” kafedrasi mudiri,
t.f.n., dotsent (turdosh OTM).
Biologiya fanlari doktori ( DSc) professor Sh.Nurmatov
|
Mazkur Sillabus institut o‘quv-uslubiy Kengashining 2023 yil ____ avgustdagi 1-sonli yig’ilish bayoni bilan tasdiqlangan.
Mazkur Sillabus “Informatika” kafedrasining 2023 yil ___ avgustdagi 1-sonli yigilish bayoni bilan ma’qullangan.
O‘quv-uslubiy boshqarma _____________________
Fakultet dekani _____________________
Kafedra mudiri _____________________
Tuzuvchi _____________________
№_____________
|
| |
g) quyidagi hollarda talabaning bilim darajasi qoniqarsiz 2 baho bilan baholanishi mumkin

|
g) quyidagi hollarda talabaning bilim darajasi qoniqarsiz 2 baho bilan baholanishi mumkin
|
bet | 3/5 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 46,28 Kb. | | #150324 |
Bog'liq Mobil ilovalar yaratish 2-kg) quyidagi hollarda talabaning bilim darajasi qoniqarsiz 2 baho bilan baholanishi mumkin:
fan bo‘yicha mashg’ulotlarga tayorgarlik ko‘rilmagan bo‘lsa;
fan bo‘yicha mashg’ulotlarga doir hech qanday tasavvurga ega bo‘lmasa;
fan bo‘yicha matnlarni boshqalardan ko‘chirib olganligi sezilib tursa;
fan bo‘yicha matnda jiddiy xato va chalkashliklarga yo‘l qo‘yilgan bo‘lsa;
fanga doir berilgan savollarga javob olinmasa;
fanni bilmasa.
Fanga oid asosiy darsliklar, o‘quv uslubiy ma’lumotlar va internet jahon axborot tarmog‘i resurslari
|
Asosiy adabiyotlar
|
1.
|
R.Xamdamov, U.Begimkulov, N.Taylokov. Elektron o‘quv-uslubiy majmualar. Qo‘llanma Toshkent. “O‘zbekiston milliy yensiklopediyasi” 2010. 73.X24.-7073
|
2.
|
R.Xamdamov va boshqalar. Ta’limda axborot texnologiyalari. Qo‘llanma Toshkent. “O‘zbekiston milliy yensiklopediyasi” 2010. 73.X24.-7072
|
3.
|
R.Xamdamov, U.Begimkulov, N.Taylokov. Elektron universitet. Elektron vazirlik. Masofaviy ta’lim texnologiyalari. Qo‘llanma Toshkent. “O‘zbekiston milliy yensiklopediyasi” 2011. 73YE.45 U7156/17
|
4.
|
U.Begimqulov, Sh.Sharipov, M.Mamarajabov. Elektom axborot-ta’lim resurslarini yaratish va joriy etish. Qo‘llanma. Toshkent. “BAYoZ” 2011. 32.937.018E.65U-7282/46
|
5.
|
Набиулина Л.М., Абдурахманова Ш.А. Мультимедийние системи и технологии. Учебник. - ГРИФ № 603-161 -Т.: Навруз, 2019. - С. 160.
|
6.
|
Абдурахманова Ш.А. Технология создания электронних образователних ресурсов. Учебник. - ГРИФ № 133-237. -Т.: Навруз, 2020.-С. 204.
|
|
Qo‘shimcha adabiyotlar
|
1.
|
Mirziyoyev Shavkat Miromonovich. Erkin va farovon, demokratik О‘zbekiston davlatini birgalikda barpo etamiz. О‘zbekiston Respublikasi Prezidenti lavozimiga kirishish tantanali marosimiga bag‘ishlangan Oliy Majlis palatalarining qо‘shma majlisidagi nutq / SH.M. Mirziyoyev. – Toshkent : О‘zbekiston, 2016. - 56 b.
|
2.
|
|
|
| |
Jami soat
  
60 - Navoiy davlat pedagogika instituti «tasdiqlayman»

Navoiy davlat pedagogika instituti «tasdiqlayman»
Mobil ilovalar yaratish 2-k
Talabaning fan bo‘yicha o‘zlashtirish ko‘rsatkichini nazorat qilishda quyidagi mezonlar tavsiya etiladi: a) 5 baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim: fanning mohiyati va mazmunini to‘liq yorita olsa; fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiylik va mantiqiylik saqlanib, ilmiy xatolik va chalkashliklarga yo‘l qo`ymasa; fan bo‘yicha mavzu materiallarining nazariy yoki amaliy ahamiyati haqida aniq tasavvurga ega bo‘lsa; fan doirasida mustaqil erkin fikrlash qobiliyatini namoyon eta olsa; berilgan savollarga aniq va lo‘nda javob bera olsa; konspektga puxta tayyorlangan bo‘lsa; mustaqil topshiriqlarni to‘liq va aniq bajargan bo‘lsa; fanga tegishli qonunlar va boshqa meyoriy-huquqiy hujjatlarni to‘liq o‘zlashtirgan bo‘lsa; fanga tegishli mavzulardan biri bo‘yicha ilmiy maqola chop ettirgan bo‘lsa; tarixiy jarayonlarni sharhlay olsa; b) 4 baxo olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim: fanning mohiyati va mazmunini tushungan, fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiy va mantiqiy chalkashliklarga yo‘l qo‘ymasa; fanning mazmunini amaliy ahamiyatini tushungan bo‘lsa; fan bo‘yicha berilgan vazifa va topshiriqlarni o‘quv dasturi doirisida bajarsa; fan bo‘yicha berilgan savollarga to‘g‘ri javob bera olsa; fan bo‘yicha konspektni puxta shakllantirgan bo‘lsa; fan bo‘yicha mustaqil topshiriqlarni to‘liq bajargan bo‘lsa; fanga tegishli qonunlar va boshqa me’yoriy hujjatlarni o‘zlashtirgan bo‘lsa; v) 3 baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim: fan haqida umumiy tushunchaga ega bo‘lsa; fandagi mavzularni tor doirada yoritib, bayon qilishda ayrim chalkashliklarga yo‘l qo‘yilsa; bayon qilish ravon bo‘lmasa; fan bo‘yicha savollarga mujmal va chalkash javoblar olinsa; fan bo‘yicha matn puxta shakllantirilmagan bo‘lsa; Download 46,28 Kb.
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Navoiy davlat pedagogika instituti «tasdiqlayman»
|
Mustaqil ishi elektr zanjiri elementlarida sinusoidal tok Topshirdi: Qabul qildi

|
Mustaqil ishi elektr zanjiri elementlarida sinusoidal tok Topshirdi: Qabul qildi
|
bet | 1/6 | Sana | 29.05.2024 | Hajmi | 285,04 Kb. | | #256960 |
Bog'liq mustaqil ish elektronika va sxemalar
“Kompyuter injiniringi” fakulteti
Kompyuter injiniringi yo’nalishi
“Elektronika va sxemalar 1” fanidan
MUSTAQIL ISHI
Elektr zanjiri elementlarida sinusoidal tok
Topshirdi: ________________________
Qabul qildi: _____________________________
TOSHKENT – 2023
Reja:
Sinusoidal E.Yu.K., kuchlanish va toklar.
Sinusoidal E.Yu.K. va toklar manbalari.
Sinxron generatorlar turlari va ularning ishlash tamoyili.
Davriy elektr yurituvchi kuch, kuchlanish va tokning o‘rtacha va joriy qiymatlari.
Sinusoidal E.Yu.K., kuchlanish va toklar.
Ma’lumki, chiziqli elektr zanjirda bir xil T davrga ega bo‘lgan davriy E.Yu.K. ta’siri ostida yetarli darajadagi vaqt o‘tishi
bilan (ushbu E.Yu.K. ta’sir qila boshlagach) zanjirning hamma qismlarida ana shu T davrga ega davriy toklar va davriy kuchlanishlar hosil bo‘ladi. 1- rasmda T – tebranishlarning to‘liq davri; Am va –Am lar esa
A Sinusoidal tebranishlarning amplituda kiymatlari sifatada kursatilgan. f =
kattalik E.Yu.K., tok va kuchlanishning chastotasi deb aytiladi. Chastota son
0 jihatidan bir vaqt birligi oraligidagi tebranishlar sonini anglatadi va gers (Gs)
larda ulchanadi.
1-rasm.
Vaqtning sinusoidal funksiyalari bo‘lgan davriy E.Yu.K. davriy kuchlanish va davriy toklar katta qiziqishga egadir:
e = em sin (t + e; (10.1)
U = Um sin (t u); (10.2)
i = Im sin (ti) (10.3)
Bunda e, u, i lar – mos holda oniy E.Yu.K., kuchlanish va tok. Em, Um, Im – mos holda E.Yu.K., kuchlanish va tokning amplituda qiymatlari. 2 f - burchak chastota, e, u, i – mos holda E.Yu.K., kuchlanish va tokning boshlang‘ich fazalari.
Kuchlanish va tok fazalari o‘rtasidagi ayirma =u-i ni, shuningdek, tokning kuchlanishga nisbatan burchak siljishi deb ham aytiladi. =0 bo‘lganda tok va kuchlanish faza bo‘yicha mos tushadi. = bo‘lganda ular faza bo‘yicha
o‘zoro qarama-qarshi va
bo‘ladilar.
2
bo‘lganida o‘zoro kvadraturada bir chorakda
Ko‘pchilik hollarda elektr zanjirlarida tok va kuchlanishlar sinusoidal qonuniyat asosida o‘zgarishiga harakat qiladi, chunki, ushbu qonuniyatdan chetga
chiqilgan holda, keraksiz holatlarga olib keladi. Jumladan zanjir elementlarida qo‘shimcha isroflar hosil bo‘ladi, yuqori quvvatli elektr o‘zatish liniyalarining qo‘shni aloqa liniyalariga ta’siri ortadi va hokazo. Garmonik funksiyalarning yana bir qulay tomoni shundaki, ularni har xil chastotali sinusoidal funksiyalar qatoriga (Fure qatori) tarqatib chiqish mumkinligidir. Shuning uchun sinusoidal (garmonik) toklarni ko‘rib chiqish kelgusida yanada murakkabroq davriy E.Yu.K., toklar va kuchlanishlarni urganish imkonini beradi. Sanoatda odatda 50 Gs chastota qo‘llaniladi.
|
| |
Mavzu: Kovalent bog’ nazariyasi

|
Mavzu: Kovalent bog’ nazariyasi
|
bet | 1/3 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 218,33 Kb. | | #243713 |
Bog'liq 7-tag\'dimot Mavzu:Kovalent bog’ nazariyasi Atom va molekulyar orbitallar. Atomdagi elektronning holati. Atom tuzilishning korpuskulyar va to’lqin-mexanik modeli. Kvant sonlar. Kimyoviy bog’ning hosil bo’lishi. Valent bog’lar va molekulyar orbitallar metodlari. Atomlarning o’zaro ta’siri - Ma`lumki organik birikma molekulasidagi atomlar bir-biriga ta`sir ko`rsatib turadi va shu tufayli organik birikmaning xossalari shakllanadi.
- Atomlar bir-biriga bevosita birikkan holda yoki uzoqdan, ma`lum masofadan turib (bevosita birikmagan holda) ta`sir ko`rsatishi mumkin. Bu ta`sir asosan 2 xil bo`ladi. 1) Induktsion ta`sir va 2) Mezomer ta`sir.
Induktsion ta`sir va uning xos xususiyatlari. - Organik birikmada uglerod atomi (yoki boshqa atom) elektromanfiyligi undan farq qiladigan atom tomon siljiydi. Buning natijasida atomlar qisman qutblanadi, bu esa o`z navbatida qo`shni bog’ elektronlarining siljishiga va atomlarning qutblanishiga sabab bo`ladi.
Ta`sirning oddiy (-bog’lar) bog’larning ketma-ket qutblanishi orqali uzatilishi induktsion ta`sir deb ataladi. Induktsion ta`sir J harfi bilan belgilanadi va o`z yo`nalishiga ko`ra musbat (QJ) va manfiy (-J) bo`lishi mumkin. Masalan:
Cl-atomining –J ta`siri
kislorod anionining +J ta`siri
Bunda qisman hosil bo`lgan zaryadlar ta`sir ko`rsatayotgan atomdan uzoqlashgan sari kamayib boradi, ya`ni +>’+>’’+ yoki ->’->’’-.
Induktsion ta`sirning o`ziga xos xususiyatlari quyidagilardan iborat: - 1. Induktsion ta`sirning kuchi ta`sir ko`rsatayotgan atom yoki atomlar guruhining zaryadi ortishi bilan ortadi. Ion shaklidagi atom yoki atomlar guruhi kuchli va uzoq masofaga ta`sir ko`rsatadi.
- 2. Ta`sir ko`rsatuvchi atomning elektromanfiyligi qancha kuchli bo`lsa, uning manfiy induktsion ta`siri -J shuncha katta bo`ladi.
- 3. Barcha to`yinmagan guruhlar -J manfiy induktsion ta`sir ko`rsatadi va u guruhning to`yinmaganlik darajasi ortishi bilan kuchayadi.
- -J: -CR=CR2 < -CR=CR-CR=CR2 < C6H5- < -CR=C=CR2 < -CCR
- -J: -CRN=R < -CN < -SO2R < -NO2
- 4) bog’ining qutbliligi oz bo`lsada borligi uchun alkil guruhlar +J musbat induktsion ta`sir ko`rsatadi.
- +J: -CH3 < -C2H5 < -CH(CH3)2 < -C(CH3)3
- 5) Ta`sir ko`rsatuvchi atomning elektromanfiyligi qanchalik kichik bo`lsa, uning musbat induktsion ta`siri ___ shunchalik kuchli bo`ladi.
- +J: -Li > -BeR > -BR2 ; -Na > -MgR > -AlR2 > -SiR3
|
| |
Amaliy mashg‘ulot №15. Mavzu: web xizmatlarining tarmoq modelini qurish. Cisco Packet Tracer da serverda web sahifa yaratish. Ishning maqsadi

AMALIY MASHG‘ULOT №15.
Mavzu: WEB xizmatlarining tarmoq modelini qurish. Cisco Packet Tracer da serverda
WEB sahifa yaratish.
Ishning maqsadi:
Ushbu amaliy mashg‘ulot quyidagilar uchun mo‘ljallangan:
-Web xizmatlarning tarmoq modelini qurishni o‘rganish;
-Cisco packet tracer dasturida serverda web sahifa yaratishni o‘rganish.
Qisqacha nazariy ma’lumotlar:
Veb-server HTTP (Hyper Text Transfer Protocol) va boshqa ko‘plab
protokollardan
foydalanadigan kompyuterga o‘xshaydi. mijoz butun dunyo bo‘ylab Internet orqali so‘rov
yuborganida javob beradi. Veb-serverning asosiy ishi veb-sahifalarni
foydalanuvchiga yetkazib
berish uchun veb-serverda qayta ishlangan va saqlanadigan veb-sayt tarkibini ko‘rsatishdir. Veb-
server ham foydalanadi SMTP (oddiy pochta uzatish protokoli) pochta yuborish uchun va ftp (fayl
uzatish protokoli) fayllarni uzatish va saqlash uchun.
15.1-rasm. Cisco Packet Tracer dasturida qurilmalar ulanishi
PC0-ni ikki marta bosing va ish stolini bosing, so‘ngra IP konfiguratsiyasiga o‘ting
15.2-rasm. Cisco Packet Tracer dasturida PC ga ip manzil kiritish
keyin bermoqchi bo‘lgan IP-ni o‘rnating
.
veb-manzilni aniqlash uchun IP-manzilni o‘rnating.
15.5-rasm. Cisco Packet Tracer dasturida serverga ip manzil kiritish
endi Services-ga o‘ting va server ishlayotgan yoki ishlamayotganligini tekshirish uchun
HTML kodini qo‘shing
15.6-rasm. Cisco Packet Tracer dasturida serverga HTML faylni kiritish
HTML
"Kompyuter savodxonligi intellektual musobaqa" tadbiri o‘tkazilib, sinf g‘oliblari aniqlandi

|
"Kompyuter savodxonligi intellektual musobaqa" tadbiri o‘tkazilib, sinf g‘oliblari aniqlandi
|
Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 2,96 Mb. | | #248100 |
Bog'liq 3-tashabbus ishlanmasi
Hozirgi kunda yurtimizda axborot texnologiyalariga boʼlgan talab yoshlar va aholi oʼrtasida kompyuter savodxonligini oshirishni birlamchi vazifa qilib qoʼyildi. Ularda aniq fanlarni oʼzlashtirishda Xorazmiy, Beruniy, Mirzo Ulugʼbek kabi dunyo tan olgan allomalarimizning geni bor. Аmmo qobiliyatning oʼzi yetarli emas. Uni yuzaga chiqarish kerak. 21-umuiy o'rta ta'lim maktabi 5-11-sinf o'quvchilari o'rtasida “Kompyuter savodxonligi – intellektual musobaqa” tadbiri o‘tkazilib, sinf g‘oliblari aniqlandi.
Musobaqa 4 yo‘nalishda, ya’ni 6-sinf o‘quvchilari o‘rtasida “Paint-ranglar jilosi” (Paint dasturida rasm chizish), 7, 8 va 9-sinf qizbolalari o‘rtasida “Mohir barmoqlar” (tez, bexato tekst terish), 10-sinf o‘quvchilari o‘rtasida “Microsoft Excel – aniqlik garovi” (biznes reja ishlab chiqish) va 11-sinf o‘quvchilari o‘rtasida “Raqamli ta’lim” (Power Point dasturida slayd tayyorlash) yo‘nalishlarida baxs olib bordilar.. Unda kompyuter bo'yicha malakali mutaxassis S.Ismadiyarov tomonidan o'quvchi-yoshlarga master-klass o`tkazildi. Bugungi kunda axborot texnologiyalari sohasi Respublikamizning rivojlanishida muhim o‘rin tutib kelmoqda.O‘tgan yillar mobaynida O‘zbekiston Respublikasi hukumati tomonidan yurtimizda axborot texnologiyalarini keng joriy qilish va rivojlantirish borasida olib borgan siyosati hozirgi kunga kelib o‘z natijalarini ko‘rsatmoqda.Maktabgacha va Maktab ta'limi vazirligi tomonidan maktab o'quvchilariga tavsiya etilgan ta'lim resurslaridan o'quvchilar unumli foydalanib kelmoqda.Yoshlar ma’naviyatini yuksaltirish va ularning bo‘sh vaqtini mazmunli tashkil etish bo‘yicha beshta muhim tashabbusning uchinchisi doirasida
|
| |
Savollar - Gayubova komila anvarovna yulanova nargiza davlatovna akademik yozuv

11
Turli xil shakllarda taqdim etilgan bir xil ma’lumotlarga misollar keltiring;
Kundalik hayotda uchraydigan kerakli va foydali ma’lumotlarga misollar
keltiring. Axborotning xususiyatlari uni oladigan kishiga bog’liqmi. Javobingizni
tushuntiring.
Informatika atamasi 1960 yillarda fransuz olimlari tomonidan kiritilgan.
Informatika atamasi lotincha Informatic so‘zidan kelib chiqqan bo‘lib,
tushuntirish, xabar qilish, bayon etish ma’nosini anglatadi. Ingliz tilida bu atamaga
Computer sciyence (kompyuter haqidagi fan) sinonimi mos keladi.
Informatika kompyuter texnikasining rivojlanishi tufayli yuzaga keldi, unga
asoslanadi, usiz mavjud bo‘la olmaydi va o‘z navbatida uning rivojiga,
yangilanishiga o‘z hissasini qo‘shadi.
Informatika – axborot texnologiyalari vositalari yordamida axborotni taqdim
etish, qabul qilish, saqlash, unga ishlov berish, uzatish usullarini, ya’ni axboriy
jarayonlarni va axborot texnologiyalari vositalarining faoliyat ko‘rsatish
tamoyillarini, ularni boshqarish usullarini sistemali ravishda o‘rganuvchi fandir.
Informatikada analog (uzluk-siz) va raqamli (diskret) axborotlar ishlatiladi.
Inson sezgi a’zolari analog (uzluksiz) axborot bilan ish ko‘rishga moslashgan
bo‘lsa, hisoblash texnikasi esa raqamli (diskret) axborot bilan ishlaydi.
axbor
otnin
ning
ishon
Axborot resurslari – bu insoniyat g‘oyalari va ularni

Axborot resurslari – bu insoniyat g‘oyalari va ularni
amalga oshirish mumkin bo‘lgan shakldagi ko‘rsatmalar
25
kompyuter axborot tizimlarida qo‘llash uchun mo‘ljallangan. Elektron
to‘plagichlarning ixchamligi, katta hajmdagi ma’lumotlarni saqlay olishi, tez
ishlashi hamda u bilan ishlashning qulayligi turli axborot resurslarini elektron
shaklga (hujjatlarni va kitoblarni skanerlash, foto-, videokameralar yordamida
tasvirga olish) o‘tkazishni taqozo etdi. Elektron shakldagi axborot resurslari (elek-
tron ensiklopediyalar, elektron kitoblar) tezlik bilan an’anaviy ko‘rinishdagilarni
siqib chiqarmoqda. XX asr oxiri XXI asr boshlarida axborot resurslari ahamiyati
jihatidan davlatning mehnat, energetik resurslaridan kam emas hamda milliy
boylik sifatida qaraladi.
Axborot bilan ishlash
Birinchi bosqich – boshlang‘ich
qiziqtirgan muammo bo‘yicha barcha bilimlar faollashtiriladi. Axborotda ularni shakllantirish
imkoniyati hosil bo‘ladi.
Ikkinchi bosqich – anglash
Ahborot qilinadi, ya'ni alohida qismlardan uning umumiy mazmuni kelib chiqadi. Olingan
axborotdan mazmunini ajratib olish.
Uchinchi bosqich - refleksiv
- (o‘z faolligi ma’suliga e'tibor qaratish, shuningdek ularni
tushunish, emocional ta'sirlanish. Yangi tajriba, yangi bilimlar shahsiy maqsadlar tizimiga
birlashib, inson uchun o‘z hususiyati bo‘lib qoladi.
|