nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
“Elektronika va sxemalari 2” fanidan tayyorlagan 3-Mustaqil ish Bajardi: Boboqulov. D - bet 2

|
“Elektronika va sxemalari 2” fanidan tayyorlagan 3-Mustaqil ish Bajardi: Boboqulov. D
|
bet | 2/8 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 2,89 Mb. | | #247187 |
Bog'liq 3-mustaqil ish Hozirgi kunda yasalish turi va hosil bo‘ladigan tuzilmaga ko‘ra IMSlarning uchta prinsipial turi mavjud: yarim o‘tkazgichli, pardali va gibrid. Har bir IMS turi konstruksiyasi, mikrosxema tarkibiga kiradigan element va komponentlar sonini ifodalovchi integratsiya darajasi bilan xarakterlanadi. - Hozirgi kunda yasalish turi va hosil bo‘ladigan tuzilmaga ko‘ra IMSlarning uchta prinsipial turi mavjud: yarim o‘tkazgichli, pardali va gibrid. Har bir IMS turi konstruksiyasi, mikrosxema tarkibiga kiradigan element va komponentlar sonini ifodalovchi integratsiya darajasi bilan xarakterlanadi.
- Element deb biror elektroradioelement (tranzistor, diod, rezistor, kondensator va boshqalar) funksiyasini amalga oshiruvchi IMS qismiga aytiladi va u kristall yoki asosdan ajralmagan konstruksiyada yasaladi.
- IMS komponentasi deb uning diskret element funksiyasini bajaradigan, lekin avvaliga mustaqil mahsulot kabi montaj qilinadigan qismiga aytiladi.
Asosiy IMS konstruktiv belgilaridan biri bo‘lib asos turi hisoblanadi. Bu belgiga ko‘ra IMSlar ikki turga bo‘linadi: yarim o‘tkazgichli va dielektrik. - Asosiy IMS konstruktiv belgilaridan biri bo‘lib asos turi hisoblanadi. Bu belgiga ko‘ra IMSlar ikki turga bo‘linadi: yarim o‘tkazgichli va dielektrik.
- Asos sifatida yarim o‘tkazgichli materiallar orasida kremniy va galliy arsenidi keng qo‘llaniladi. IMSning barcha elementlari yoki elementlarning bir qismi yarim o‘tkazgichli monokristall plastina ko‘rinishida asos ichida joylashadi.
- Dielektrik asosli IMSlarda elementlar uning sirtida joylashadi. Yarim o‘tkazgich asosli mikrosxemalarning asosiy afzalligi – elmentlarning juda katta integratsiya darajasi hisoblanadi, lekin uning nominal parametrlari diapazoni juda cheklangan bo‘lib ular bir - biridan izolyatsiyalanishni talab qiladi.
|
| |
O'zbekiston hududida dastur kodlarini tijorat qilish to'g'risida qonunchilik qaysi kanun tomonidan belgilangan?

|
O'zbekiston hududida dastur kodlarini tijorat qilish to'g'risida qonunchilik qaysi kanun tomonidan belgilangan?
|
bet | 4/5 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 68,62 Kb. | | #249245 |
Bog'liq huquq shablon15. O'zbekiston hududida dastur kodlarini tijorat qilish to'g'risida qonunchilik qaysi kanun tomonidan belgilangan?
a) Dasturiy mahsulotlarni sotish tartibiga oid qonun
16. Shaxsiy ma'lumotlarni qayta ishlab chiqish va ularga kirishni cheklash shartnomasiga qanday tegishli bo'lgan bo'lishlar to'g'risida so'rov yuborilsa, qaysi hujjat shartnomaga oid?
a) Dasturlash maqbul birligidagi xizmatlarni ta'minlash uchun foydalanishni tartibga soluvchi hujjatlar
17. O'zbekistonda axborot xavfsizligi sohasida barcha texnologik qonunchiliklar qanday asosda qayta ishlangan?
a) Qonunchilik organlarining tartibi bo'yicha qonunlar
18. Quyidagilardan qaysi axborot xavfsizligi bo'yicha tartib qo'ymasdan maxfiylikni ta'minlash qaysi qonunda qo'llaniladi?
a) Davlat xavfsizligi qonunlari
19. y mahsulotlar uchun shaxsiy ma'lumotlarni olish tartibini qanday ta'minlash mumkin?
a) Foydalanish shartnomasi yordamida
20. O'zbekistonda axborot xavfsizligi bo'yicha sertifikatlashtirish qanday qilib amalga oshiriladi?
a) Internet xizmatlarining hisob-kitob qilinishi to'g'risida qonun
1. Moslarni toping
Axborot resurslarinig yoki axborot tizimlarning egasi – qonun bilan yoki…
A xborot texnologiyasi –
Axborot tizimi –
Bloger – Internet jahon axborot…
2. Moslang
kiberxavfsizlik obyekti - axborotning kiberhimoya qilinishini hamda milliy…
Kiberxavfsizlik sub'yekti - milliy axborot resurslariga ega bo'lish, ulardan…
Kiberhimoya - kiberxavfsizlik hodisalarining oldini olishga…
Kiberhujum – kibermakonda apparat
3. Moslang
Kibermakon – axborot texnologiyalari yordamida…
Kibertahdid — kibermakonda shaxs, jamiyat va davlat manfaatlariga tahdid soluvchi shart-sharoitlar va omillar majmui
Kiberxavfsizli - kibermakonda shaxs, jamiyat va davlat manfaatlarining tashqi va ichki tahdidlardan himoyalanganlik holati
Kiberxavfsizlik hodisasi - kibermakonda axborot tizimlarining ishlashida uzilishlarga v (yoki) ulardagi axborotning ochiqligi, yaxlitligi va undan erkin foydalanilishining buzilishiga olib kelgan hodisa
|
| |
O'zbekiston hududida kompyuter tizimlari va dasturlar sohasidagi qonun hujjatlari qanday ishlaydi?

|
O'zbekiston hududida kompyuter tizimlari va dasturlar sohasidagi qonun hujjatlari qanday ishlaydi?
|
bet | 3/5 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 68,62 Kb. | | #249245 |
Bog'liq huquq shablon5. O'zbekiston hududida kompyuter tizimlari va dasturlar sohasidagi qonun hujjatlari qanday ishlaydi?
a) Internet shartnomalari va asosiy qonunchilik
6. Quyidagi holatlardan qaysi kompaniya avval o'tkirishda xodimlarining amallariga oid avtorlik tangrida javobgar bo'lishi mumkin?
a) Xodimlarni internet xizmatlaridan foydalanish tartibini cheklash
7. Quyidagilardan qaysi maxfiylik muhofizasi qonuni internet xizmatlariga o'zining qoidalari va shartlari asosida foydalanishga ruxsat berishni ta'minlaydi?
a) Qimmatbaho ma'lumotlarni himoyalash to'g'risida umumiy tartib
8. Kompaniyalar internet xizmatlarini ko'rsatish tartibida quyidagilardan qaysi yo'nalishni ta'minlashi lozim?
a) Teknik qo'llab-quvvat so'rovlari uchun javob berish vaqti
9. Quyidagilardan qaysi maxfiylik huquqi printsipi foydalanuvchilarga ularga oid ma'lumotlarni to'lashga va ularning qanday foydalanilishi yuzasidan ma'lumot berishga ruxsat beradi?
a) Amaliyoti muhokama
10. O'zbekiston xududida dasturiy mahsulotlarni boshqa tomonlarga ko'chirishning huquqiy tartibini ta'minlovchi qonunchilik qaysi kanun tomonidan belgilangan?
a) Xizmatlarni ta'minlovchi shartnoma
11. Quyidagi yo'nalishlardan qaysi dasturlashda bo'g'liq kompaniyalar kutilaydigan dasturlash sohasidagi bo'lishlariga oid shartnoma xatida oddiy turar ekan?
a) Dasturlash bo'yicha xizmatlarni taqdim etish shartnomasi
12. O'zbekistonda axborot xavfsizligining nazorati uchun qanday qonun qo'llaniladi?
a) Elektron tijorat to'g'risida qonunchilik
13. kiberlash mahsulotlarining qo'llanilishi doirasida muammoni hal qilishda qaysi qonun qo'llaniladi?
a) Dasturlash sohasidagi avtorlik huquqlari to'g'risida qonunchilik
14. Dasturlash sohasida avtorlik huquqlarini himoya qilishga oid qonunchilik qaysi qonunlar tomonidan amal qilinadi?
a) Ma'lumotlar himoyalashining umumiy qonunchilikgi
|
| |
Ilmiy-texnik – bu - 1. Axborot sohasini himoya qilishning asosiy yo'nalishlarinig birini tanlang

|
1. Axborot sohasini himoya qilishning asosiy yo'nalishlarinig birini tanlang
|
bet | 2/5 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 68,62 Kb. | | #249245 |
Bog'liq huquq shablon14. Ilmiy-texnik – bu
a. ilmiy-tadqiqot, tajriba-konstruktorlik, loyihalash-texnologiya, ishlab chiqarish va ijtimoiy faoliyat jarayonida qo'lga kiritilgan mahalliy va chet el fan, texnika va ishlab chiqarish yutuqlari haqidagi ommaviy e’lon qilingan ma’lumotlardir
15. A.B. Vengerov huquqiy axborotlarning nechi turiga ajratgan:
a. 2
16. Huquqiy axborotlar qaysi xususiyatga ega bo'ladi
a. rasmiy va hujjatli
17. Informatsion-psixologik xavfsizlik – bu
a. axborotlar ta’sirida vujudga keladigan xavf-xatarlarning oldini olish yoki ularni qaytarishdir
18. Axborot xavfsizligi sohasidagi huquqiy munosabatlaming obyektlari – bu
a. jamiyatdagi shaxsning ma’naviyati, axloqi va intellektualligi, uning axborot sohasidagi huquq va erkinliklari
19. Axborot ta’siri obyekti – bu
a. bu huquqiy munosabatlar subyektlari, korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, mansabdor shaxslar, mutaxassislar, fuqarolar va boshqalarning xulq-atvoridir
20. Huquqiy axborotlarga bo'lgan ehtiyoj – bu
a. huquq normalari va qoidalari, muhim qonun hujjatlari va tartib-qoidalar haqidagi
ma’lumotlami olish va ulardan amalda foydalanish zaruratining shaxs tomonidan anglab yetilishidir
1. O'zbekistonda shaxsiy ma'lumotlarning himoyalashiga oid asosiy qonunchilik qaysi kanun tomonidan belgilangan?
a) Ma'lumotlar himoyalashining umumiy tartibi
2. Dasturlash maydonida foydalanish huquqini tartibga soluvchi hujjat qaysi?
a) Foydalanuvchi shartnomasi
3. Dasturlash sohasida avtorlik hujjatlariga oid qonunchilik nima haqida gaplashadi?
a) Dasturlash maqbul birligidagi xizmatlarni ta'minlash uchun foydalanishni tartibga soluvchi hujjatlar
4. O'zbekistonda axborot xavfsizligining xuquqiy jihatlari sohasida qonunchilik qaysi qonun tomonidan belgilangan?
a) Shaxsiy ma'lumotlarning himoyalashiga oid qonunchilik
|
| |
Kiberxavfsizlikni ta'minlashning Kiberxavfsizlik sohasini tartibga solishga nisbatan yagona yondashuv prinsipi nima?

|
Kiberxavfsizlikni ta'minlashning Kiberxavfsizlik sohasini tartibga solishga nisbatan yagona yondashuv prinsipi nima?
|
bet | 5/5 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 68,62 Kb. | | #249245 |
Bog'liq huquq shablon4. Kiberxavfsizlikni ta'minlashning Kiberxavfsizlik sohasini tartibga solishga nisbatan yagona yondashuv prinsipi nima?
Kiberxavfsizlik sohasini tartibga solishga nisbatan yagona yondashuv ma'lumotlarga ishlov berish hamda ularni himoya qilish bo'yicha dasturiy va texnik vositalarni ishlab chiqish hamda joriy etish jarayonini tashkil etish, uning monitoringini va nazoratini amalga oshirishga qaratilgan axborot tizimlarini hamda resurslarini kiberhimoya qilishning yagona davlat tizimi ioriv etilgan holda ta'minlanadi.Kiberxavfsizlikni ta'minlash ushbu sohadagi munosabatlarni
5. Kiberxavfsizlikni ta'minlashning Kiberxavfsizlik tizimini yaratishda mahalliy ishlab chiqaruvchilar ishtirokining ustuvorligi prinsipi nima?
Davlat va xo'jalik boshqaruvi organlarining, mahalliy davlat hokimiyati organlarining kiberxavfsizligini ta'minlash uchun zarur bo'lgan tovarlarni (ishlarni, xizmatlarni) xarid qilishda O'zbekiston Respublikasi hududida ishlab chiqarilgan tovarlar (ishlar, xizmatlar) xorijda ishlab chiqarilgan mahsulotga nisbatan ustuvorlikka ega bo'ladi.
6. Kiberxavfsizlikni ta'minlashning Kibermakonda shaxs, jamiyat va davlat manfaatlarini himoya qilishning ustuvorligi prinsipi nima?
kibermakonda shaxs, jamiyat va davlat manfaatlarining tashqi va ichki tahdidlardan himoyalanganlik holati
|
| |
Hammaga omad b barcha platalar va qurilmalar bo'ysunishi kerak bo'lgan qoidalar to'plami qanday nomlanadi?

|
Hammaga omad b barcha platalar va qurilmalar bo'ysunishi kerak bo'lgan qoidalar to'plami qanday nomlanadi?
|
bet | 1/68 | Sana | 17.09.2024 | Hajmi | 102,89 Kb. | | #271468 |
Bog'liq k.t.e.yakuniy. ketma ket
HAMMAGA OMAD
B
Barcha platalar va qurilmalar bo'ysunishi kerak bo'lgan qoidalar to'plami qanday nomlanadi?
Barcha platalar va qurilmalar bo'ysunishi kerak bo'lgan qoidalar to'plami "Computer System Validation (CSV)" nomi bilan ataladi. CSV, kompyuter tizimlarini yaratish, o'rnatish, ta'minlash va ularning ish faoliyatini tasdiq qilish jarayonlarini tizimli ravishda bajaruvchi to'liq va aniq qoidalar va talablar to'plami hisoblanadi. Bu qoidalar tashqi va ichki nazorat organlari tomonidan belgilangan, biroq ularga umumiy ravishda ko'proq chora-tadbirlar bilan amal qilinadi.
CSV qoidalarining asosiy maqsadi, kompyuter tizimlarining ish faoliyatini tasdiq qilish jarayonlarini boshqarish, tizimli ravishda tizimni tashkil etish, tizimni ro'yxatdan o'tkazish, o'rnatish, konfiguratsiyalash, ishga tushirish, ta'minlash va yuritishni ta'minlashdir. Bu qoidalar odatda sifat nazorati, xavfsizlik, ish faoliyatining aniqligi, qurilma va dasturlash sohasida ko'plab talablarga asoslangan va tizimni bajarish jarayonlarini mukammal tasdiq qilishga qaratilgan.
CSV qoidalariga amal qilish, ishlab chiqish jarayonini yaxshi boshqarishni ta'minlash uchun juda muhimdir. Bu qoidalar yordamida, kompyuter tizimlari to'liq va aniq ravishda tizimli jarayonlar yuzasidan bajariladi va ish faoliyati tasdiqlanadi. Shuning uchun, bu qoidalar to'g'ri amalga oshirilmagan holda, kompyuter tizimlarida xatoliklar va xavfsizlik muammolari paydo bo'lishi mumkin.
Bandlik biti nima va qanday holatda o'rnatiladi?
Band bit - bu qurilma hozirda ishlatilayotganligini va yangi ma'lumotlarni qabul qila olmasligini bildirish uchun kompyuter aloqa protokollarida ishlatiladigan signal. Band bit oʻrnatilgan boʻlsa, bu qurilma hozirda oldingi soʻrovni qayta ishlayotganligini va joriy soʻrovni tugatmaguncha yangi soʻrovlarni bajara olmasligini bildiradi.
Band bit odatda operatsiyani bajarish uchun so'rovni qabul qilganda qurilmaning o'zi tomonidan o'rnatiladi. Operatsiya tugallangandan so'ng qurilma band bitni tozalaydi va u yangi so'rovlarni qabul qilishga tayyor. Band bitni soʻralayotgan qurilma tekshirib koʻrishi mumkin, bu soʻralgan operatsiya tugallanganligini yoki qurilma yana mavjud boʻlguncha kutish kerakligini aniqlashi mumkin.
|
| |
Darsning qismlari - Sana “ ” 201 yil

|
Sana “ ” 201 yil
|
bet | 94/103 | Sana | 14.02.2024 | Hajmi | 1,37 Mb. | | #156399 |
Bog'liq 10 s-d-i-t
Darsning maqsadi:
o‘quvchilarni 10-sinfga mo‘ljallangan ,,kimyo “ darsligi bilan tanishtirish;
darslikning maqsadlari va vazifalari haqida tushuncha berish;
darslikdagi materiallarni o‘rganish usullarini tushuntirish;
o'quvchilarga o‘rganiladigan ma’lumotlar haqida tushunchalar berish.
Dars materiallari va jihozlari: 10 sinf, kimyo “ darsligi. .
2.,,Mavzuga oid chizmalar
3.Doska, bo‘r, daftar.
4.Tarqatma material: darsda o‘rganiladigan asosiy atamalar va tushunchalar yozilgan kartochkalar.
I. Tashkiliy qism:
5.Sinfda o‘quvchilarni darsga jalb qilib, ishchi muhitni yaratish.
6.Sinf holati bilan tanishish va davomadni aniqlash
II. Darsning mazmuni:
7.Darslikning dasturi, maqsadlari va vazifalari.
8.Darslikdagi materiallar tizimi va uni o'rganish uslubiyati va usullari.
9.O‘rganiladigan ma’lumotlar hayotiy bog’liqligi..
III. Dars mazmunini ro‘yobga chiqarish ustida ishlash:
11. O'qituvchining 10-sinfdagi ,, kimyo “ fani vazifalari va xususiyatlari, darslikdagi materiallar tizimi, uni o’rganish uslubiyati va usullari to‘g‘risida tushuntirish.
|
| |
IV. O‘rganilgan mavzuni mustahkamlash

|
IV. O‘rganilgan mavzuni mustahkamlash
|
bet | 20/103 | Sana | 14.02.2024 | Hajmi | 1,37 Mb. | | #156399 |
Bog'liq 10 s-d-i-tIV. O‘rganilgan mavzuni mustahkamlash:
1.Savol-javob va mavzuning asosiy mazmunini takrorlash orqali amalga oshiriladi.
2..Guruhlarda ishlash yakunlarini chiqarish.
V. Dars yakunlarini chiqarish:
O‘qituvchi o‘quvchilar bajargan yozma va og‘zaki javoblar uchun qo’yilgan baholarni e’lon qiladi va yuzaga kelgan savollarga javob qaytaradi.
VI. Uyga vazifa:O’rganilgan mavzu savollariga javoblar tayyorlash.
O`quv – tarbiyaviy ishlar bo`yicha direktor o`rinbosarining imzosi: ________________
Sana “ ”_____________________201___-yil.
Mavzu: ALKANLARNING KIMYOVIY XOSSASI. ISHLATILISHI
O‘quvchilarda shakllantiriladigan tayanch kompetensiyalar elementlari:
Kommunikativ kompetensiya:
B1
Jamiyatda o‘zaro muloqotga kirishish uchun kundalik hayotda uchraydigan kimyoviy birikmalar va mazkur birikmalarning nomini faqatgina ona tilida emas, balki xorijiy tillarda ham bilish.
B1+
o‘zaro samarali muloqotga kirisha olish layoqati.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
B1
mediamanbalardan zarur ma’lumotlarni izlab topa olish. Xavfsizlik choralari haqida bilish.
B1+
mediamanbalardan olingan ma’lumotlarni saralash va ulardan samarali foydalana olish.
O‘zinio‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
B1
kimyo fani va undagi asosiy qonuniyatlar haqida bilish, doimiy ravishda o‘zini o‘z rivojlantirib, kamolotga intilish, kimyo bo‘yicha bilimlarni mustaqil ravishda oshirib borish.
|
Darsning blok sxemasi:
|
| |
IV. O‘rganilgan mavzuni mustahkamlash

|
IV. O‘rganilgan mavzuni mustahkamlash
|
bet | 93/103 | Sana | 14.02.2024 | Hajmi | 1,37 Mb. | | #156399 |
Bog'liq 10 s-d-i-tIV. O‘rganilgan mavzuni mustahkamlash:
1.Savol-javob va mavzuning asosiy mazmunini takrorlash orqali amalga oshiriladi.
2..Guruhlarda ishlash yakunlarini chiqarish.
V. Dars yakunlarini chiqarish:
O‘qituvchi o‘quvchilar bajargan yozma va og‘zaki javoblar uchun qo’yilgan baholarni e’lon qiladi va yuzaga kelgan savollarga javob qaytaradi.
VI. Uyga vazifa:O’rganilgan mavzu savollariga javoblar tayyorlash.
O`quv – tarbiyaviy ishlar bo`yicha direktor o`rinbosarining imzosi: ________________
Sana “ ”_____________________201___-yil.
Mavzu: Laboratoriya ishi № 2
1-tajriba. Atsetilenning olinishi.
O‘quvchilarda shakllantiriladigan tayanch kompetensiyalar elementlari:
Kommunikativ kompetensiya:
B1
Jamiyatda o‘zaro muloqotga kirishish uchun kundalik hayotda uchraydigan kimyoviy birikmalar va mazkur birikmalarning nomini faqatgina ona tilida emas, balki xorijiy tillarda ham bilish.
B1+
o‘zaro samarali muloqotga kirisha olish layoqati.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
B1
mediamanbalardan zarur ma’lumotlarni izlab topa olish. Xavfsizlik choralari haqida bilish.
B1+
mediamanbalardan olingan ma’lumotlarni saralash va ulardan samarali foydalana olish.
O‘zinio‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
B1
kimyo fani va undagi asosiy qonuniyatlar haqida bilish, doimiy ravishda o‘zini o‘z rivojlantirib, kamolotga intilish, kimyo bo‘yicha bilimlarni mustaqil ravishda oshirib borish.
|
Darsning blok sxemasi:
|
| |
IV. O‘rganilgan mavzuni mustahkamlash

|
IV. O‘rganilgan mavzuni mustahkamlash
|
bet | 25/103 | Sana | 14.02.2024 | Hajmi | 1,37 Mb. | | #156399 |
Bog'liq 10 s-d-i-tIV. O‘rganilgan mavzuni mustahkamlash:
1.Savol-javob va mavzuning asosiy mazmunini takrorlash orqali amalga oshiriladi.
2..Guruhlarda ishlash yakunlarini chiqarish.
V. Dars yakunlarini chiqarish:
O‘qituvchi o‘quvchilar bajargan yozma va og‘zaki javoblar uchun qo’yilgan baholarni e’lon qiladi va yuzaga kelgan savollarga javob qaytaradi.
VI. Uyga vazifa:O’rganilgan mavzu savollariga javoblar tayyorlash.
O`quv – tarbiyaviy ishlar bo`yicha direktor o`rinbosarining imzosi: ________________
Sana “ ”_____________________201___-yil.
Mavzu: SIKLOALKANLARNING FIZIK VA KIMYOVIY XOSSALARI
O‘quvchilarda shakllantiriladigan tayanch kompetensiyalar elementlari:
Kommunikativ kompetensiya:
B1
Jamiyatda o‘zaro muloqotga kirishish uchun kundalik hayotda uchraydigan kimyoviy birikmalar va mazkur birikmalarning nomini faqatgina ona tilida emas, balki xorijiy tillarda ham bilish.
B1+
o‘zaro samarali muloqotga kirisha olish layoqati.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
B1
mediamanbalardan zarur ma’lumotlarni izlab topa olish. Xavfsizlik choralari haqida bilish.
B1+
mediamanbalardan olingan ma’lumotlarni saralash va ulardan samarali foydalana olish.
O‘zinio‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
B1
kimyo fani va undagi asosiy qonuniyatlar haqida bilish, doimiy ravishda o‘zini o‘z rivojlantirib, kamolotga intilish, kimyo bo‘yicha bilimlarni mustaqil ravishda oshirib borish.
|
Darsning blok sxemasi:
|
| |
Reja: windows operatsion tizimi haqida tushuncha - bet 7

|
Reja: windows operatsion tizimi haqida tushuncha
|
bet | 7/7 | Sana | 14.02.2024 | Hajmi | 326,72 Kb. | | #156726 |
Bog'liq INFORMATIKA MUSTAQIL ISH NIYOZOV Kengaytmalar fayl nomining ajralmas bir bo'lagi hisoblanadi.1-jadvalda ko'rsatilgan kengaytmalar faylni saqlayotgan ma'lumotlari haqida qanday axborot berishi mumkin ko'rsatilgan. Ba'zi dasturlar, C dasturlash tili kompilyatori kabilar aniq maxsus kengaytmali fayllar uchundir; ba'zi hollarda kengaytmalar zaruriy bo'lmay qoladi. Kengaytmalarni faylni osonroq tushunish uchun bemalol ishlatishingiz mumkin.
7. LINUX OPERATSION TIZIMIDA KATALOGLAR BILAN ISHLASH
Foydalanilgan adabiyotlar.
1. M.M. Aripov . “Informatika va Informatsion texnologiyalar”. Toshkent, 2005 yil
2. Aripov M., Xaydarov A., «Informatika», T., O`zMU, 2002 yil
3. Abduqodirov A., va boshqalar, «Axborot texnologiyasi», T., O`zbekiston, 2002 yil
FOYDALANILGA SAYTLAR
https://uz.wikipedia.org/wiki/Linux
https://kompy.info/mavzu-12-linux-operasion-tizimi-uning-imkoniyatlari-va-qollani.html
https://arxiv.uz/uz/documents/referatlar/informatika-va-at/fayl-katalog-papka-tushunchalari-va-ularning-daraxtsimon-sxemasi
http://portal.guldu.uz/download-edfiles-19109.doc
|
| |
Yangi dars bayoni - Sana “ ” 201 yil

|
Sana “ ” 201 yil
|
bet | 30/103 | Sana | 14.02.2024 | Hajmi | 1,37 Mb. | | #156399 |
Bog'liq 10 s-d-i-tYangi dars bayoni:
Tarkibida bitta π bog’ saqlagan ochiq zanjirli uglevodorodlarni etilen qatori uglevodorodlari deyiladi. Bu qatorga kirgan har bir uglevodorod molekulasini tarkibida tegishli to’yingan uglevodorod tarkibidan ikkita vodorod atomiga kam bo’ladi. Alkenlarning umumiy formulasi CnH2n bo’lib, ularning birinchi vakili etilen hisoblanadi. Etilenning bir valentli radikali (CH2=CH-) vinil radikali deb ataladi.
Nomenklaturasi.Alkenlarni sistematik nomenklatura muvogq nomlashda tegishli alkan
nomidagi “-an” qo‘shimchasini “-en” yoki “–ilen “ qo‘shimchasiga almashtiriladi.
Alkenlarni galogenli hosilalarini nomlashAlkenlarni galogenli hosilalarini nomlash, alkenni nomlash kabi bo`lib, faqat galogenlarni nomi, galogen bog`langan asosiy zanjirdagi uglerod atomini raqami ko`rsatilgan holda alifbo tartibida yon zanjirdagi uglerod radikallari bilan bir qatorda aytib o`tiladi.
Mavzuga oid masala va mashqlar.
1. Quyida berilgan formulalar orasidan alkenlarga tegishli bo’lganini toping.
a) C2H2 b) C6H6 c) C3H8 d) C5H10
2. C4H8 formulaga mos keluvchi alkenlarni xalqaro va ratsional nomenklatura bo’yicha nomlang.
3. Quyidagi moddalarni formulalarini yozing va ularni ratsional nomenklatura bo’yicha nomlang. a) penten-2; b) 2-metilbuten-2; c) 2,2-dimetilgepten-3 4. Alkenlarning umumiy formulasidan kelib chiqqan holda, molekulyar massasi 84 g ga teng bo’lgan modda tarkibidagi uglerod atomlarining sonini toping.
5. Quyidagi berilgan moddalarning struktur formulasini yozing: a) 1-brom-3-metilpenten-1; b) 2-etil-3-yodpenten-1; c) 3,4-dimetil-5-xlorgeksen-1
6. Buten molekulasi tarkibidagi σ va π bog’lar nisbatini toping.
IV. O‘rganilgan mavzuni mustahkamlash:
1.Savol-javob va mavzuning asosiy mazmunini takrorlash orqali amalga oshiriladi.
2..Guruhlarda ishlash yakunlarini chiqarish.
V. Dars yakunlarini chiqarish:
O‘qituvchi o‘quvchilar bajargan yozma va og‘zaki javoblar uchun qo’yilgan baholarni e’lon qiladi va yuzaga kelgan savollarga javob qaytaradi.
VI. Uyga vazifa:O’rganilgan mavzu savollariga javoblar tayyorlash.
O`quv – tarbiyaviy ishlar bo`yicha direktor o`rinbosarining imzosi: ________________
|
| |
LINUX OPERATSION TIZIMIDA FAYLLAR BILAN ISHLASH

|
LINUX OPERATSION TIZIMIDA FAYLLAR BILAN ISHLASH
|
bet | 6/7 | Sana | 14.02.2024 | Hajmi | 326,72 Kb. | | #156726 |
Bog'liq INFORMATIKA MUSTAQIL ISH NIYOZOV
Linuxda har bir fayl o'z nomiga ega. Fayl nomi uzunligi fayl tizimi talablariga bog'liq bo'ladi. Zamonaviy fayl tizimlar 255 gacha simvolli nomga ega fayllarni yaratishga imkoniyat bersa, bir qancha fayl tizimlar esa qisqa fayl nomini tanlash bilan chegaralanadi. Xozirda Fayl nomida deyarli xoxlagan simvolni ishlatishingiz mumkin, lekin chalkashishdan qochish maqsadida quyidagi ro'yhatni ko'rib chiqamiz:
- Bosh harflar (A-Z);
- Kichkina harflar (a-z);
- Raqamlar (0-9)
- Tag chiziq (_)
- Nuqta (.)
- Vergul (,)
- / yoki ildiz
Ildiz katalog har doim / (slesh) bilan nomlanadi va shu bitta simvol bilan ifodalanadi. Boshqa fayllar bu simvolni nom sifatida ishlata olmaydi. Shu bilan birga, fayl manzili fayl nomidagi satr hisoblanib kataloglar slesh bilan ajratilgan bo'ladi. Bitta ota-onada bir xil ismdagi farzandlari bo'lmaganidek, bitta katalogda bir xil nomdagi fayllar bo'lmaydi. Xar xil ota-onada bir xil nomli farzandlari bo'lganidek, boshqa boshqa katalogda bir xil nomli fayllar bo'lishi mumkin.Tanlayotgan fayl nomi biron nimani anglatishi kerak. Ko'p hollarda katalogdagi muhim fayllar foydasiz nomlar bilan saqlanadi. Bunday nomlar yomon tanlov bo'lib, sababi ular fayl qanday ma'lumot saqlayotganini esga solmasligi mumkin. Quyidagi ro'yhatda nomlar faylda saqlanayotgan ma'lumot haqida axborot bera oladi:
-Yozishmalar
- Yanvar
- Davis
- Hisobot
- 2001
- Qarzdorlik_hisoboti
Fayl nomlari uzunligi DOS yoki Windowsning eski versiyalarida fayl nomi uchun 8 ta simvol va kengaytmasi 3 simvolgacha bo'lishi mumkin edi. Ba'zi UNIX tizimlarida 14 simvolli chegara mavjud bo'lsa, Macintoshning eski variantlarida 31 simvolli chegara mavjud. Agarda fayl nomi qisqa bo'lsa, uni chop qilish oson bo'ladi; keyinchalik kengaytmasiga ba'zi fayl tizimlarda mavjud bo'lgan kichik chegaralanishdan oshirish mumkin bo'ladi. Qisqa faylnomlarining salbiy tomoni shundaki, ular uzunroq faylnomidagidek to'la ma'lumotni ifodalamasligi mumkin.Uzun faylnomlilarda faylning to'laroq ma'lumotini yoritish mumkin. Fayl nomini to'la yozib o'tirmasligingiz uchun shellda nomni o'zi tugatish imkoniyatiga ega. Fayl nomlarida katta yoki/va kichik harflardan foydalanish imkoniyati mavjud. Linux registrni bog'liqligi tufayli, YANVAR, Yanvar va yanvar fayllari bir biridan farq qiladi. Fayl nomlarida probellardan foydalanish mumkin, lekin bu yomon fikr hisoblanadi. Sababi, probel maxsus simvol hisoblanib, buyruqlar satrida ko'rsatib o'tilishi lozim. Probel o'rniga nuqta yoki tag chiziqcha foydalananing: joe.05.04.26, new_stuff.Agarda probel mavjud bo'lgan fayl nomi bilan ishlayotgan bo'lsangiz, masalan, boshqa operatsion tizim fayl bo'lsa, bunday holda siz buyruqlar satrida joy ko'rsatib, fayl nomini teskari slesh yoki qo'shtirnoq yozish lozim bo'ladi.
|
| |
Sana “ ”_____________________201___-yil

|
Sana “ ”_____________________201___-yil
|
bet | 91/103 | Sana | 14.02.2024 | Hajmi | 1,37 Mb. | | #156399 |
Bog'liq 10 s-d-i-tSana “ ”_____________________201___-yil.
Mavzu: LABARATORIYA ISHLARI
Laboratoriya ishi № 1
LABARATORIYA ISHLA
O‘quvchilarda shakllantiriladigan tayanch kompetensiyalar elementlari:
Kommunikativ kompetensiya:
B1
Jamiyatda o‘zaro muloqotga kirishish uchun kundalik hayotda uchraydigan kimyoviy birikmalar va mazkur birikmalarning nomini faqatgina ona tilida emas, balki xorijiy tillarda ham bilish.
B1+
o‘zaro samarali muloqotga kirisha olish layoqati.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
B1
mediamanbalardan zarur ma’lumotlarni izlab topa olish. Xavfsizlik choralari haqida bilish.
B1+
mediamanbalardan olingan ma’lumotlarni saralash va ulardan samarali foydalana olish.
O‘zinio‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
B1
kimyo fani va undagi asosiy qonuniyatlar haqida bilish, doimiy ravishda o‘zini o‘z rivojlantirib, kamolotga intilish, kimyo bo‘yicha bilimlarni mustaqil ravishda oshirib borish.
|
Darsning blok sxemasi:
№
|
Darsning qismlari
|
Belgilangan vaqt.
|
1.
|
Tashkiliy qism
|
3 daqiqa
|
2.
|
O`tilgan mavzuni takrorlash
|
12 daqiqa
|
3.
|
Yangi mavzu bayoni
|
14 daqiqa
|
|
|
| |
Modullar - Dasturlash asoslari

|
Dasturlash asoslari
|
bet | 8/19 | Sana | 17.02.2024 | Hajmi | 88,92 Kb. | | #158115 |
Bog'liq C da massivlar bilan ishlash-fayllar.orgModullar.
Modullarni yaratish dasturni bajarish tartibini, uni sozlash, testdan o’tkazish va takomillashtirishni ancha osonlashtiradi. Bu esa dastur yozishni boshidanoq daturlash vaqtidan va mashina vaqtidan yutishga olib keladi. Bu esa dasturchi uchun juda muhim, chunki dasturni boshlang’ich vaqtidanoq mashina vaqtidan dasturning bajarilishi jarayoniga nisbatan ancha tayyorlanadi. Dasturni loyihalash, sozlash, testdan o’tkazishni bir-biriga bog’liq bo’lmagan holda mustaqil bajarish mumkin.
Modulli dasturlash: xususiyatlari, misollari, foydalari, ilovalari
The modulli dasturlash dasturiy ta'minotni ishlab chiqish uchun ishlatiladigan texnikadir, bu erda dastur boshqariladigan, mantiqiy va funktsional bo'lgan ko'plab tarkibiy qismlarga yoki modullar deb nomlangan kichik avtonom bloklarga bo'linadi.
Modul - bu muayyan muammoni hal qiladigan bayonotlar bloki. Har bir modul o'z funksiyasini bajarish uchun zarur bo'lgan barcha narsani o'z ichiga oladi va loyihaning qolgan qismiga ta'sir qilmasdan tahrirlash yoki o'zgartirish mumkin.
Dasturlashning ushbu usuli har bir modulning funktsiyalariga kirish uchun boshqa dasturiy ta'minot komponentlari tomonidan ishlatiladigan doimiy modul interfeysini saqlash orqali amalga oshiriladi.
Modullar tarkibiy qismlar o'rtasida mantiqiy chegaralarni belgilaydi, bu esa xizmat ko'rsatish qobiliyatini yaxshilaydi. Ular turli xil modullar o'rtasidagi bog'liqlikni minimallashtiradigan tarzda ishlab chiqilgan interfeyslar orqali birlashtirilgan.
Asosiy va yordamchi modullar
Asosiy modul va bir nechta ikkilamchi modullar modulli dasturlashni tashkil qiladi. Asosiy moduldan yordamchi modullarning funktsiyalariga qo'ng'iroqlar amalga oshiriladi.
Ushbu plaginlar alohida bajariladigan fayllar sifatida mavjud bo'lib, ular asosiy modul ishlaganda yuklanadi. Har bir modul PROGRAM bayonotida tayinlangan o'ziga xos nomga ega.
Ishchi guruhlar tizimning barcha modullarini bilmasdan turli xil modullarni alohida ishlab chiqishi mumkin. Modulni qo'llab-quvvatlashda ishlab chiquvchilarga moslashuvchanlikni ta'minlash uchun modulli dasturlarning har biri versiya raqami bilan bog'liq.
Modulli dasturlash xususiyatlari. Modullik
Uni ishlatish uchun kompyuterga kodning buzilgan versiyasi kerak emas. Kodni kichikroq qismlarga yozishga majbur qiladigan bu insonning bilim cheklovlari.
Dastur boshqa funktsiyalarni o'z ichiga olishi va boshqa fayllardagi funktsiyalarga murojaat qilishi mumkin. Ushbu funktsiyalar yoki modullar operatsiyani bajarish yoki qiymatni hisoblash uchun ishlatiladigan bayonotlar to'plamidir.
Katta va murakkab dasturlarda soddaligi va o'qish qobiliyatini saqlab qolish uchun qisqa asosiy funktsiyadan uzoq asosiy funktsiyadan ko'ra, boshqa funktsiyalar bilan birgalikda foydalaniladi.
Dasturni modullar guruhiga ajratish orqali har bir modulni tushunish osonroq bo'ladi va shu bilan tuzilgan dasturlashning asosiy ko'rsatmalariga javob beradi.
|
| |
Foydalanilgan adabiyotlar

|
Foydalanilgan adabiyotlar
|
bet | 5/19 | Sana | 17.02.2024 | Hajmi | 88,92 Kb. | | #158115 |
Bog'liq C da massivlar bilan ishlash-fayllar.orgFoydalanilgan adabiyotlar.
1.P.Karimov,S.Irisqulov,A.Isaboyev “Dasturlash”Toshkenet Ozbekiston nashriyoti_2003 yil.
2.Sh.A.Nazirov, R.V.Qobulov “Obektga moljallangan dasturlash” Toshkent-2009 yil.
3.H.Rahimov,T.Dehqonov C++ Zamonaviy dasturlash tillari.
4.Гради Бuч. Объектно –ориентированной анализ и проектирование с примерами приложений на С++. Невский диалект, 2001 г
Internet elektron saytlar: www.ziyonet uz , www.nkmk.uz www.ndpu.uz, www.tdtu.library.uz
C++ Chiqarish operatori
1.Operator haqida ma’lumot.
2.”cout” chiqarish operatori.
3.Chiqarish operatoriga oid misollar.
C++ dasturlash tilida cout kalit so'zi << bilan birgalikda chiqarish operatori yoziladi.
Operator - bu dasturlash tilida aniq bir maqsadga yo'naltirilgan. Ishni ma'lum qismini ya'ni C++ misol uchun chiqarish operatori, takrorlash operatori, shart operatorlari va bir qanchasini misol keltirsa bo'ladi. Operatorlardan so'ng ; bilan yakunlanadi. Ayrim operatorlar asosan {} figurniy qavus bilan bilan ishning ma'lum bir vazifani bajaradigan qismi yakunlanadi.
C++ dasturlash tilida chiqarish operatori uchun misol keltiramiz.
#include
using namespace std;
int main() {
cout << "Hello World! UzbekDevs";
return 0;
}
Hello World! UzbekDevs
Siz C++ dasturlash tilida cout ni hohlagancha ishlatishingiz mumkin! Unutmang bu zaylda chiqarish operatorini ishlatish jarayonida har bir qatorda chiqadi. Quyidagi kodga nazar soling.
#include
using namespace std;
int main() {
cout << "Hello World!";
cout << "I am UzbekDevs";
return 0;
}
Hello World!
I am UzbekDevs
Agar siz cout ikki marta qo'llashni hohlamasangiz endl qo'llab ketishingiz mumkin.
#include
using namespace std;
int main() {
cout << "Hello World!" << endl << "I am UzbekDevs";
return 0;
}
Hello World!
|
| |
Funksiyalarning massiv kirish parametrlari

|
Funksiyalarning massiv kirish parametrlari
|
bet | 3/19 | Sana | 17.02.2024 | Hajmi | 88,92 Kb. | | #158115 |
Bog'liq C da massivlar bilan ishlash-fayllar.orgFunksiyalarning massiv kirish parametrlari
Funksiyalarga massivlarni kirish argument sifatida berish uchun parametr e'lonida [] qavslar qo'yiladi. Masalan:
void sortArray(int [], int ); // funksiya e'loni
void sortArray(int n[], int hajm) { // funksiya aniqlanishi
...
}
...
Dasturda esa, funksiya chaqirilganda, massivning faqat ismi beriladi halos, [] qavslarning keragi yo'q.
int size = 10;
int array[size] = {0};
...
void sortArray(array, size); // funksiya chaqirig'i,
// faqat massiv ismi - array berildi
Funksiyaga massivlarni berganimizda, eng katta muammo bu qanday qilib massivdagi elementlari sonini berishdir. Eng yaxshi usul bu massiv kattaligini qo'shimcha kirish parametri orqali funksiyaga bildirishdir. Bundan tashqari, massiv hajmini global konstanta orqali e'lon qilishimiz mumkin. Lekin bu ma'lumotni ochib tashlaydi, global sohani ortiqcha narsalar bilan to'ldirib tashlaydi. Undan tashqari massiv hajmini funksiyaning o'ziga yozib qoyishimiz mumkin. Biroq bunda bizning funksiyamiz faqat bitta kattalikdagi massivlar
bilan ishlaydigan bo'lib qoladi. Yani dasturimiz dimamizmni yo'qotadi. Klaslar yordamida tuzilgan massivlar o'z hajmini biladi. Agar bunday ob'ektlarni qo'llasak, boshqa qo'shimcha parametrlarni
qo'llashimizning keragi yo'q.
Funksiyalarga massivlar ko'rsatkich ko'rinishida beriladi. Buni C++, biz ko'rsatmagan bo'lsak ham, avtomatik ravishda bajaradi. Agar massivlar qiymat bo'yicha chaqirilganda edi, har bir massiv elementining nushasi olinishi kerak bo'lardi, bu esa dastur ishlash tezligiga salbiy ta'sir ko'rsatar edi.
Lekin massivning alohida elementi argument o'rnida funksiyaga berilganda, ushbu element, aksi ko'rsatilmagan bo'lsa, qiymat bo'yicha beriladi.
Xulosa. Agar struktura bir hil kattalikdagi tiplardan tuzilgan bo'lsa, uning nomi massiv (array) deyiladi. Massivlar dasturlashda eng ko'p qo'laniladigan ma'lumot tiplaridir. Bundan tashqari strukturalar bir necha farqli tipdagi o'zgaruvchilardan tashkil topgan bo'lishi mumkin. Buni biz klas (Pascalda record) deymiz. Masalan bunday strukturamiz ichida odam ismi va yoshi bo'lishi mumkin.
|
| |
g) ishlab chiqarishga mexanik, avtomatik va kompyuter vositalarini

b) xodim lar iqtisodiy faoliyatining biron turini bajarishga yoki
mahsulotning alohida turlarini ishlab chiqarishga moslashuvi;
v) mehnatning alohida va bir-biriga bog'liq turlarining uyushishi;
g) iqtisodiyot tarm oqlari va sohalarining bir-biriga bog'liqligini
kuchayishi;
d) yuqoridagilam ing barchasi.
7. M ehnat unum dorligi qanday aniqlanadi?
a) mahsulot miqdorini uni ishlab chiqarishga ketgan ish vaqtiga
nisbati bilan;
b) mahsulot miqdorini qilingan sarf-xarajatlarga nisbati bilan;
v) mahsulot miqdorini asosiy kapitalga taqqoslash yo'li bilan;
g) mahsulot miqdorini aylanma kapitalga taqqoslash yo'li bilan;
d) yuqoridagi barcha usullarda.
8. Iqtisodiy rivojlanish nim a?
a) moddiy ne’matlar ishlab chiqarish;
b) ehtiyojlarni qondirish;
v) bozorga tovarlar yetkazib berish;
g) ishlab chiqarish jarayonining doimiy ravishda takrorlanishi;
d) ishlab chiqarish natijalarining to'xtovsiz ortib borishi.
9. Iqtisodiy resurslar nim a?
Download
Mustaqil ta’limning mazmunmi, uni tashkil etish va baholash

Mustaqil ta’limning mazmunmi, uni tashkil etish va baholash Mustaqil ta’limning mazmuni o‘quv rejada keltirilgan modullar asosida olib
boriladi. Har bir fanning mazmunidan kelib chiqib, fan dasturida topshiriqlar
kiritiladi. Mustaqil ta’lim uzluksiz kasbiy ta’lim elektron platformasida baholanishi
nazoratga olinadi.
Tavsiya etiladigan adabiyotlar ro‘yxati Normativ-huquqiy hujjatlar: 1.
Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi: 2023-yil 30-aprelda qabul
qilingan [Elektron manba]. – URL:
https://lex.uz/docs/-6445145
.
2.
Oʻzbekiston Respublikasining “Taʼlim toʻgʻrisida”gi qonuni: 2020-yil 23-
sentyabr, ОʻRQ-637-son [Elektron manba]. – URL:
https://lex.uz/docs/-5013007
.
3.
O‘zbekiston
Respublikasining
“Korrupsiyaga
qarshi
kurashish
to‘g‘risida”gi qonuni: 2017-yil 3-yanvar, O‘RQ-419-son [Elektron manba]. –
URL:
https://lex.uz/docs/-3088008
.
4.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “O‘zbekiston Respublikasi xalq
ta’limi
tizimini
2030-yilgacha
rivojlantirish
konsepsiyasini
tasdiqlash
to‘g‘risida”gi farmoni: 2019-yil 29-aprel, PF-5712-son [Elektron manba]. – URL:
https://lex.uz/docs/-4312785
.
5.
O‘zbekiston
Respublikasi
Prezidentining
“2022–2026-yillarga
mo‘ljallangan Yangi O‘zbekistonning Taraqqiyot strategiyasi to‘g‘risida”gi
farmoni:
2022-yil
28-yanvar,
PF-60-son
[Elektron
manba].
– URL:
https://lex.uz/docs/-5841063
.
6.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “2022–2026-yillarda maktab
taʼlimini rivojlantirish boʻyicha milliy dasturni tasdiqlash toʻgʻrisida”gi farmoni:
2022-yil 11-may, PF-134-son [Elektron manba]. – URL:
https://lex.uz/docs/-
6008663
.
7.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Xalq ta’limi sohasidagi ilmiy-
tadqiqot faoliyatini qo‘llab-quvvatlash hamda uzluksiz kasbiy rivojlantirish
tizimini joriy qilish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi qarori: 2021-yil 25-yanvar, PQ-
4963-son [Elektron manba]. – URL:
https://lex.uz/docs/-5239538
.
8.
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Xalq taʼlimi
xodimlarini uzluksiz kasbiy rivojlantirish tizimini tashkil etish tartibi toʻgʻrisidagi
14
nizomni tasdiqlash haqida”gi qarori: 2022-yil 17-yanvar, 25-son [Elektron manba].
– URL:
https://lex.uz/ru/docs/-5828765
.
9.
“Ta’lim – 2030” Inchxon deklaratsiyasi. – Inchxon: Janubiy Koreya. 2015.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining asarlari

|
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining asarlariBog'liq 3-ILOVA
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining asarlari
1.
Mirziyoyev Sh. M. Tanqidiy tahlil, qatʼiy tartib-intizom va shaxsiy
javobgarlik – har bir rahbar faoliyatining kundalik qoidasi boʻlishi kerak.
Mamlakatimizni 2016-yilda ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishning asosiy yakunlari
va 2017-yilga moʻljallangan iqtisodiy dasturning eng muhim ustuvor
yoʻnalishlariga bagʻishlangan Vazirlar Mahkamasining kengaytirilgan majlisidagi
maʼruza, 2017-yil 14-yanvar. – Toshkent: Oʻzbekiston, 2017. – 104 b.
2.
Mirziyoyev Sh. M. Milliy taraqqiyot yoʻlimizni qatʼiyat bilan davom
ettirib, yangi bosqichga koʻtaramiz. 1-jild. – Toshkent: Oʻzbekiston, 2017. – 592 b.
3.
Mirziyoyev Sh. M. Xalqimizning roziligi bizning faoliyatimizga berilgan
eng oliy bahodir. 2-jild. – Toshkent: Oʻzbekiston, 2018.
–
508 b.
Asosiy adabiyotlar
1.
Begimkulov U. Sh. Pedagogik ta’limni axborotlashtirish: nazariya va
amaliyot. Monografiya. – Toshkent: FAN, 2011. – 232 b.
2.
Musurmonova O., Ibragimov X., Jamoldinov O. Umumiy pedagogika.
Darslik. I qism. – Toshkent: Yoshlar nashriyot uyi, 2020. – 376 b.
3.
Mavlonova R. A. Umumiy pedagogika. – Toshkent: Fan va texnologiya,
2018. – 528 b.
4.
Po‘latov Sh. Ta’lim menejmenti yoxud ta’lim muassasasini ilmiy-metodik
boshqarish strategiyasi. – Toshkent: Yangi nashr, 2019. – 76 b.
5.
Ismailov A., Daminov H., Karimov N., Ahmedov X., Tog‘ayeva
G., Qosimova Z. O‘quvchilarni xalqaro tadqiqotlarga tayyorlashga mo‘ljallangan
axborotnoma. 1-son. Umumiy o‘rta ta’lim muassasalari o‘qituvchilari, soha
mutaxassislari, akademik litsey va kasb-hunar kollejlari o‘quvchilari uchun
mo‘ljallangan test topshiriqlari to‘plami. – Toshkent: O‘qituvchi, 2020. – 145 b.
6.
Jumanazarov S. Ta’limda raqamli texnologiyalar. Uslubiy qo‘llanma. –
Toshkent: 2023. – 46 b.
7.
Ishmuhamedov R. J, Yuldashev M. A. Ta’lim va tarbiyada innovatsion
pedagogik texnologiyalar. – Toshkent: Nihol, 2013. – 96 b.
8.
Tolipova J. O. Pedagogik texnologiyalar – do‘stona muhit yaratish omili. –
Toshkent: UNICEFning O‘zbekistondagi vakolatxonasi, 2005. – 128 b.
|
| |
Is h la b c h iq a ris h s a m a ra d o rlig in i o sh iris h o m illa ri

3-MAVZU BO'YIChA TEST SAVOLLARI
1. Iqtisodiy faoliyat turlaridan qaysi binning natijasi bo'lib moddiy-ashyoviy
ko'rinishdagi ne’m atla rch iqa di?
a) xizmat ko'rsatishda;
b) iste’molda;
v) iqtisodiy nafli ish bajarishda;
g) ishlab chiqarishda;
d) ayriboshlashda.
2. Quyidagilarni qaysi biri ishlab chiqarishning m oddiy om ili hisoblanadi.
a) xom ashyo;
b) materiallar;
v) bino va inshootlar, mashinalar, asbob va uskunalar;
g) tugallanm agan ishlab chiqarishning m oddiy-buyum lashgan
qismi;
d) yuqoridagilam ing barchasi.
3. Iqtisodiy resurslar hisobiga olinadigan darom ad turini aniqlang?
a) ish haqi;
b) foiz;
v) renta;
g) m e’yoriy foyda;
d) yuqoridagilam ing barchasi.
4. M ehnat unum dorligining oshishiga olib keladigan om illarni aniqlang.
a) mehnat intensivligining oshishi;
b) vaqtnitejash;
v) yangi texnologiyani qo'llash;
Download
a) tovar;
b) pul - T. T. Jum aqulov iqtisod fanlari doktori, professor

a) tovar; b) pul; v)insonlar; g) yer, yer osti va yer usti boyliklari, mehnat bilan yaratilgan barcha tovarlar va tadbirkorlik layoqati; d) kapital, yer, ishchi kuchi, tadbirkorlik layoqati. 10. Sam aradorlik nima?
a) iqtisodiyotning o'sishi; b) sarflangan resurslarni tejash; v) ishlab chiqarish xarajatlarining o'sishi; g) iqtisodiy resurslarni tejash; d) “ natija” va “xarajat" nisbati. 11. Ijtim oiy ishlab chiqarish nim a?
a) ishlab chiqarish vositalarining ishlab chiqarish jarayoni; b) iste’mol buyumlarini ishlab chiqarish jarayoni; v) ishchi kuchi ishlab chiqarish jarayoni; g) ja m iy a t m iqyosida am alga o s h irilad ig an ishlab ch iq arish jarayoni; d) ijtimoiy munosabatlar ishlab chiqarish jarayoni. 28
4-MAVZU. TOVAR - PUL MUNOSABATLARI 1-§. Ijtimoiy xo'jalik shakllari va ularning belgilari Ijtim oiy xo'jalik - insoniyat jam iyati taraqqiyotining alohida uzoq davrlari davom ida
ishlab chiqarishning m aqsadini ancha to 'liq ifodalab qoladigan, barqaror um um iy
belgilarga ega bo'lgan va rivojlanishida m a'lum b irqo nuniyatlarga asoslangan xo'jalik
yuritishning barqaror turlaridir.
Ijtim oiy xo'jalik shakllari
Natural x o 'ja lik - b u n d a m ahsulot ishlab chiqaruvchilarning o'z iste’molini
qondirish va ichki xo'jalik ehtiyojlari uchun ishlab chiqariladi.
Tovar xo'jaligi - bunda m ahsulot bozor uchun, ayriboshlash orqali o'tib,
boshqalarning ehtiyojlarini qondirish m aqsadini ko'zlab ishlab chiqariladi.
Natural xo'jalik belgilari:
m ehnat taqsim oti yetarlicha rivojlanm agan;
ishlab chiqarish biqiq xususiyatga ega bo'lib, ishlab
chiqaruvchilarning o'z ehtiyojlarini qondirishga bo'ysindirilgan;
ishlab chiqarish bilan iste'm ol o'zaro m os kelib, Bevosita
xo'jalik ichida bir-biri bilan bog'langan;
m ehnat tor doirada ijtim oiy xarakterga ega bo'lgan;
ishchi kuchining harakatchanligi cheklangan.
Tovar xo'jaligining belgilari:
ijtim oiy m ehnat taqsim otining m avjud bo'lishi;
ishlab chiqaruvchilarning m ulk egasi sifatida bir-biridan
alohidalashuvi;
m ahsulotlarning bozor uchun erkin ayriboshlash m aqsadida ishlab
chiqarilishi.
Ijtim oiy m ehnat taqsim oti - bu m ehnatning bir turidan boshqa turlarining ajralib
chiqishi, ya'ni ishlab chiqaruvchilarning biron - bir m ahsulot turini ishlab
chiqarishga ixtisoslashuvidir.
29
Xususiy m ulkning paydo bo'lishi ishlab chiqaruvchilarning alohidalashuvini
taqozo qilib qo'ygan.
I. Boshlangʻich taʼlimda taʼlim va tarbiya jarayonini tashkil etish

|
I. Boshlangʻich taʼlimda taʼlim va tarbiya jarayonini tashkil etishBog'liq 3-ILOVAI. Boshlangʻich taʼlimda taʼlim va tarbiya jarayonini tashkil etish.
1.1. Boshlangʻich taʼlimda taʼlim-tarbiya jarayoni uzviyligining oʻziga
xosligi.
1.2. Boshlangʻich taʼlimda ilgʻor va xorijiy tajribalar.
1.3. Boshlangʻich taʼlimda raqamli texnologiyalar.
1.4. Boshlangʻich taʼlimda inklyuziv yondashuv.
II. Mutaxassislik fanlari.
2.1. Boshlangʻich taʼlim fanlarining nazariy-amaliy va metodik asoslari
(fanlar kesimida).
2.2. Boshlangʻich talim fanlarini oʻqitishning zamonaviy texnologiyalari.
2.3.
Boshlangʻich
taʼlim
fanlarini
oʻqitishda 4K koʻnikmalarini
shakllantirish metodikasi.
2.4. Tanlov fanlari.
Kursning maqsadi va vazifalari
Kursining maqsadi
– taʼlim-tarbiya jarayoni samaradorligini oshirish uchun
zarur boʻladigan kasbiy bilim, koʻnikma va malakalarni zamonaviy yondashuvlar,
malaka talablari asosida muntazam yangilash, ularning kasbiy faoliyatga doir
kompetentligini rivojlantirishdan iborat.
Kursning vazifalari
– tinglovchilarga jamiyatda amalga oshirilayotgan
ijtimoiy-iqtisodiy islohotlar mazmuni va taʼlim-tarbiya jarayonini sifatli va
samarali tashkil etishning metodologik asoslarini singdirish.
Kurs yakunida tinglovchilarning bilim, koʻnikma, malaka va
kompetensiyalariga qoʻyiladigan talablar –
boshlangʻich taʼlim oʻqituvchisining
kasb standarti asosida, boshlangʻich taʼlim yoʻnalishi boʻyicha boshlangʻich taʼlim
oʻqituvchisining malakasini oshirish mazmuni, sifati va ularning tayyorgarligi
hamda kompetentligiga qoʻyiladigan malaka talablari bilan belgilanadi.
Kurs hajmi
Uzluksiz kasbiy rivojlantirish kursining hajmi 144 soatni tashkil etadi.
Mazkur soatlar har bir tabaqa uchun 3 yillik muddat kesimida quyidagicha
taqsimlanadi.
|
| |
IV tabaqa taʼlim dasturi - Maktabgacha va maktab ta’limi vazirining 2023-yil 15-dekabrdagi

6
Boshlangʻich taʼlim oʻqituvchilarini uzluksiz kasbiy rivojlantirish kursi
oʻquv rejasidagi modullarining mazmuni
I. BOSHLANGʻICH TAʼLIMDA TAʼLIM VA TARBIYA
JARAYONINI TASHKIL ETISH
1.1. Boshlangʻich taʼlimda taʼlim-tarbiya jarayoni uzviyligining oʻziga
xosligi
Maqsad:
kichik
yoshdagi
maktab
oʻquvchilari
psixofiziologik
qobiliyatlarini inobatga olgan holda taʼlim-tarbiya jarayonini tashkil etish va
hamkorlikda ishlash.
Kutilayotgan natija:
dars va darsdan tashqari jarayonlarda oʻquvchining
bilim, koʻnikma, malaka va kompetensiyalarini toʻgʻri shakllantirish, odob-axloq
meʼyorlarini oʻrgatish, ota-onalar, jamoatchilik bilan ishlashdagi yangi
yoʻnalishlarni belgilash.
Boshlangʻich taʼlim jarayonida taʼlim-tarbiya uzviyligi. Kichik yoshdagi
maktab oʻquvchilari psixofiziologik qobiliyatlarini inobatga olgan holda taʼlim-
tarbiya jarayonini tashkil etish. Boshlangʻich sinf oʻquvchilarini tarbiyalashda
huquqiy, axloqiy va odob meʼyorlari hamda ularning mohiyati. Bola taʼlim-
tarbiyasida oila, maktab va jamoatchilik hamkorligi. Oʻquvchilarning oʻquv
motivatsiyalarini oshirish yoʻllari. Iqtidorli oʻquvchilar bilan ishlash usullari. Past
oʻzlashtiruvchi oʻquvchilar bilan ishlash. Oʻquvchilar bilan fanga oid va tarbiyaviy
mavzulardagi tadbirlar tashkil etishda hamkorlik ishlari.
Kasbga yoʻnaltirish, taʼlim oluvchilarga kasbiy oʻz oʻzini anglashda

1.5. Kasbga yoʻnaltirish, taʼlim oluvchilarga kasbiy oʻz oʻzini anglashda koʻmaklashish Oʻzbekiston Respublikasining taʼlim va xodimlarni boshqarish sohasidagi
qonunchiligi. Taʼlim oluvchilar va ota-onalarga (ularning oʻrnini bosuvchi
shaxslarga) kasbga yoʻnaltirish boʻyicha maslahat berish usullari.
Pedagogik psixologiya nazariyalari va usullari. Boshlangʻich professional
taʼlim, oʻrta maxsus taʼlim, oʻrta professional taʼlim, oliy taʼlim, shuningdek,
kasbiy tayyorgarlik kurslari sohasida xizmat koʻrsatadigan shahar (aholi punkti)
taʼlim tashkilotlari roʻyxati.
Taʼlim oluvchilarda mehnatga boʻlgan ongli munosabatni rivojlantirish,
ularning imkoniyatlari, qobiliyatlariga muvofiq va mehnat bozori talablarini
hisobga olgan holda faoliyat sohasini tanlash erkinligi sharoitida kasbiy oʻzini oʻzi
anglash shakllari va uslubiy asoslari.
Bandligini taʼminlashda qiyinchiliklarini osongina bashorat qila oladigan
taʼlim oluvchilarining ayrim guruhlarini qoʻllab-quvvatlash: alohida saqlash
sharoitlariga muhtoj boʻlgan taʼlim oluvchilar, noqobil oila farzandlari va
boshqalar.
II. NOGIRONLIGI BOʻLGAN, ALOHIDA SAQLASH SHAROITLARIGA MUHTOJ SHAXSLAR VA IQTIDORLI TAʼLIM OLUVCHILARGA PSIXOLOGIK-PEDAGOGIK YORDAM KOʻRSATISH 2.1. Bolalar va taʼlim oluvchilarni psixologik tashxislash Oʻzbekiston Respublikasining malaka, shuningdek, taʼlim jarayonining
barcha ishtirokchilarining kasbiy mahoratini oshirish sohasidagi qonunchiligi.
Bolalarning tipik va atipik rivojlanishiga misollar va rivojlanishdagi
nuqsonlarining turlari (taʼlim olishga qobiliyati yoʻqligi, disleksiya, bajarish
koʻnikmasi bilan bogʻliq muammolar, Daun sindromi, autistik spektr holatlari,
diqqat yetishmasligi va giperaktivlik, dispraksiya, rivojlanishning ogʻir va chuqur
kechikishi).
Psixodiagnostika nazariyasi, metodologiyasi, psixodiagnostik usullarning
tasnifi, ularning imkoniyatlari va cheklovlari, ularga qoʻyiladigan talablar. Taʼlim
oluvchining psixologik-pedagogik xaritasi va oʻqitilayotgan jamoaning tashxis
maʼlumotlaridan kelib chiqadigan tashxisdagi muammolarini hal qilishga imkon
beradigan zamonaviy usul va texnologiyalar.
Axborotni yigʻish, birlamchi qayta ishlash usullari, psixologik kuzatuvlar va
tashxis natijalari. Psixologik tashxis natijalarini matematik qayta ishlash usullari.
Muammolarni hal qilishning modellari va tuzilmalari va ularning bosqichlari.
11
Ekologiya asoslari va atrof-muhit omillarining bola va oila farovonligiga
taʼsiri. Psixologik tadqiqotlarni tashkil etish nazariyasi va usullari. Tadqiqot
natijalarini tekshirish usullari. Psixodiagnostik tekshiruv natijalarini talqin qilish va
taqdim etish usullari. Bola huquqlari va bolalar taʼlimi sohasidagi xalqaro normalar
va shartnomalar.