Payvandlash jarayonini kuzatish

|
Payvandlash jarayonini kuzatish
|
bet | 5/5 | Sana | 08.02.2024 | Hajmi | 72,5 Kb. | | #153307 |
Bog'liq Lecture-1 ma’ruza tashqi nazorat va vizual nazorat qilish rejaPayvandlash jarayonini kuzatish. Bu bosqichda payvandchi payvandlash tartibini (tok, kuchlanish, payvandlash tezligi va x.k.) va yoyning barqaror yonishini nazorat qilishdan tashqari ko‘p qatlamli choklarda valiklarning to‘g‘ri bajarilishini kuzatadi.
Bu bosqichda ayniqsa muhimi qatlamlar miqdori istalgancha bo‘lganda ham birinchi qatlamni sinchiklab ko‘zdan kechirishdir. Birinchi qatlamni payvandlash sifatini zarur bo‘lganda lupa yordamida baholanadi, ma’sul vazifani bajaruvchi konstruksiyalarning sifatini baholash uchun esa ba’zan kapillyar yoki magnit defektoskopiyasidan ham foydalaniladi.
Tayyor mahsulotlarni ko‘zdan kechirish. Qurollanmagan ko‘z bilan yoki lupa yordamida tashqi ko‘zdan kechirish bilan dastavval choklarni yoriqlar, kesiklar, bo‘shliqlar, havol joylar (teshiklar), kuyindilar, oqavalar, choklarni quyi qismida payvandlanmagan joylar ko‘rinishdagi nuqsonlar aniqlanadi. Bu nuqsonlarning ko‘pchiligi, odatda yo‘l qo‘yib bo‘lmaydigan nuqsonlar bo‘lib tuzatilishi lozim. Ko‘zdan kechirishda shuningdek choklar shaklidagi nuqsonlar, tangachalarning taqsimlanishi va chokni kuchaytirishda metall taqsimlanishining umumiy xarakteri aniqlanadi.
Chok sirtining tashqi ko‘rinishi har bir tekshirish usuli uchun, shuningdek payvandlash bajarilgan fazoviy holat uchun ham xosdir. Tangachalarning bir tekisdaligi payvandchining ishini, uning yoy uzunligini o‘zgarmas saqlash va bir tekis tezlikda payvandlash o‘quvini ifodalaydi. Tangachalarni bir tekisda bo‘lmasligi, chokning eni va balandligining turlicha bo‘lishi yoy quvvatini o‘zgarib turishini, payvandlash jarayonida tez tez to‘xtashlar va yoyning yonishi barqaror bo‘lmaganini ko‘rsatadi. Bunday chokda yaxshi payvandlanmagan joylar, bo‘shliqlar, shlaklar va boshqa nuqsonlar bo‘lishi mumkin. Tik va shipda payvandlashda payvand choklarida tangachalarning bir tekisda bo‘lmasligi do‘ngliklar, past balandliklar va erigan joylar keskin ifodalanib turadi. Vakuumda himoya choklarida payvandlashda choklarning tashqi sirti tekis yaltiroq, tangachalarsiz bo‘lib, eritilgan metall polosasi ko‘rinishga ega bo‘ladi. Titan va boshqa aktiv materiallardan bajarilgan payvand choklarida yugurgan ranglarni va ranglar zonasi kattaligi nazorat qilinadi.
1.2-rasm. Universal andoza:
a - umumiy ko‘rinish, b, v - burchakli chokning balanligini o‘lchash, g – uchma uch chokni balandligini o‘lchash, d - oraliqni o‘lchash.
Payvand choklarini ko‘pincha tashqi ko‘rinishi bo‘yicha maxsus etalonlar bilan taqqoslashadi. Choklarning geometrik parametrlari andozalar yoki o‘lchov asboblari (1.2-rasm) yordamida o‘lchanadi. Sinchiklab tashqi kuzatish odatda juda oddiy operatsiyadir, shunga qaramay u nuqsonlarning oldini olish va aniqlashning yuqori samarali vositasi bo‘lib hizmat qilish mumkin. Tashqi ko‘zdan kechirish amalga oshirilgandan va yo‘l qo‘yib bo‘lmaydigan nuqsonlarning oldi olingandan keyingina payvand birikmalar ichki nuqsonlarni aniqlash uchun boshqa fizik uslublar bilan nazorat qilinadi.
Tayanch so‘zlar va iboralar: Payvand birikma, dastlabki materiallarni nazorat qilish, qurilma va jihozlarni nazorat qilish, texnologiyani nazorat qilish.
|
| |