Fan bobi-2 - Kompyuter lingvistikasi

Fan bobi-2: Lingvistik bilimlar bazasi
Fan bo’limi-3: Formallashtirish tamoyillari va Lingvistik bilimlar bazasidan foydalanish
Qiyinlik darajasi – 1
Axborot –kompyuter uslubiga quyidagilarda qaysilar kiradi?
|
rasmiy va ilmiy uslub
|
publitsistik va ilmiy uslub
|
faqat so’zlashuv uslubi
|
publitsistik va so’zlashuv uslubi
|
№82 Manba – Pulatov A. Kompyuter lingvistikasi. –Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-5: Kompyuter leksikografiyasi
Fan bo’limi-9: Lug‘at tipologiyasi. Maxsus dasturlar. Matnlarni qayta ishlash tizimida lug‘atlardan foydalanish.
Qiyinlik darajasi – 2
Wikipedia nima?
|
virtual qomus
|
nazariy baza
|
ilm-fan muammolarini yuzaga chiqaruvchi vosita
|
elektron lug’at
|
№83 Manba – Pulatov A. Kompyuter lingvistikasi. –Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-4: Mashina tarjimasi
Fan bo’limi-5: Tarjima til faoliyatining ko‘rinishi sifatida Inson tarjima faoliyatida umumiy model va uning Mashina tarjimasining asosi sifatida.
Qiyinlik darajasi – 2
Tilning diskret shakli deganda nima tushuniladi?
|
nutqdagi ko’rinishi
|
Lisoniy ko’rinishi
|
dekodlangan nutq shakli
|
kodlangan sun’iy til shakli
|
№84 Manba – Po’latov A., Muhamedova S. Kompyuter lingvistikasi. – Toshkent, 2006.
Fan bobi-4: Mashina tarjimasining lingvistik muammolari
Fan bo’limi-6: Tarjima yordamida leksik ekvivalentlarni tanlash usullari va polisemiya. Morfologik va atoqli otlarni tarjima qilishdagi muammolari.
Qiyinlik darajasi – 1
Hozirgi kunda algoritmik tillar taxminan qancha?
|
500dan ortiq
|
300ga yaqin
|
3000dan ortiq
|
500 ga yaqin
|
№85 Manba – Po’latov A., Muhamedova S. Kompyuter lingvistikasi. – Toshkent, 2006.
Fan bobi-4: Mashina tarjimasining lingvistik muammolari
Fan bo’limi-15: Tabiiy va sun’iy tillar. Avtomatlashgan analiz va sintez.
Qiyinlik darajasi – 1
Algoritm asosan qanday shakllarda bo’ladi?
|
so’z, grafik, psevdokod, programma shaklida
|
faqat son va formula shaklida
|
kodlashgan va dekodlashgan
|
Dasturiy va tabiiy
|
№86 Manba – Pulatov A. Kompyuter lingvistikasi. –Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-4: Mashina tarjimasining lingvistik muammolari
Fan bo’limi-15: Tabiiy va sun’iy tillar. Avtomatlashgan analiz va sintez.
Qiyinlik darajasi – 1
Quyidagi ta’riflardan qaysi biri postulatga taalluqli?
|
uni tasdiqlash ham, inkor qilish ham mumkin
|
u boshlanish, davomiylik va yakunlash qismlaridan tashkil to’gan bolib, aksiomaning eng so’ngi bosqichidir.
|
u aksiomadan farqli ravishda mantiqan keltirib chiqariladi
|
u aksiomaning o’rganilishi bo’yicha ilmiy metod sifatida shakllangan
|
№87 Manba – Po’latov A., Muhamedova S. Kompyuter lingvistikasi. – Toshkent, 2006.
Fan bobi-4: Mashina tarjimasining lingvistik muammolari
Fan bo’limi-6: Tarjima yordamida leksik ekvivalentlarni tanlash usullari va polisemiya. Morfologik va atoqli otlarni tarjima qilishdagi muammolari.
Qiyinlik darajasi – 2
Nazariyaning mutlaq to’g’ri, umum tomonidan qabul qilingan formulalari qanday nomlanadi?
|
nazariyaning teoremalari
|
nazariyaning aksiomalari
|
xalqaro qabul qilingan formulalar
|
nazariyaning postulatlari
|
№88 Manba – Pulatov A. Kompyuter lingvistikasi. –Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-4: Mashina tarjimasining lingvistik muammolari
Fan bo’limi-6: Tarjima yordamida leksik ekvivalentlarni tanlash usullari va polisemiya. Morfologik va atoqli otlarni tarjima qilishdagi muammolari.
Qiyinlik darajasi – 1
Lingvistik universaliyalar nima?
|
aksiomatik nazariyaning rivoji natijasida barcha tillar uchun xos bo’lgan umumiy qonuniyatlarni aniqlash jarayoni
|
aksiomatik nazariyaning rivoji natijasida barcha sonlar va formulalar uchun xos bo’lgan umumiy qonuniyatlarni aniqlash jarayoni
|
aksiomatik nazariyaning rivoji natijasida barcha teoremalar va ta’riflar uchun xos bo’lgan umumiy qonuniyatlarni aniqlash jarayoni
|
aksiomatik nazariyaning rivoji natijasida barcha grafiklar va dasturlar uchun xos bo’lgan umumiy qonuniyatlarni aniqlash jarayoni
|
№89 Manba – Po’latov A., Muhamedova S. Kompyuter lingvistikasi. – Toshkent, 2006.
Fan bobi-4: Mashina tarjimasi
Fan bo’limi-5: Tarjima til faoliyatining ko‘rinishi sifatida Inson tarjima faoliyatida umumiy model va uning Mashina tarjimasining asosi sifatida.
Qiyinlik darajasi – 1
Quyidagi elementlardan qaysilari sun’iy intellekt bosqichlarini tashkil etadi?
|
bilimlar bazasi -masalani yechuvchi tizim- intellektual interfeys
|
obyekt(inson)- subyekt(dastur)- intellektual interfeys
|
semantik tarmoq- matn korpusi - intellektual interfeys
|
model- neyron tarmoqlar- intellektual interfeys
|
№90 Manba – Po’latov A., Muhamedova S. Kompyuter lingvistikasi. – Toshkent, 2006.
Fan bobi-4: Mashina tarjimasining lingvistik muammolari
Fan bo’limi-6: Tarjima yordamida leksik ekvivalentlarni tanlash usullari va polisemiya. Morfologik va atoqli otlarni tarjima qilishdagi muammolari.
Qiyinlik darajasi – 1
Avtomatik tarjima tizimining nazariy asosini qaysi grammatika tashkil etadi?
|
transformatsion grammatika
|
generativ grammatika
|
konstruktiv grammatika
|
universal grammatika
|
№91 Manba – Pulatov A. Kompyuter lingvistikasi. –Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-2: Lingvistik bilimlar bazasi
Fan bo’limi-10: Lingvistik bilimlar bazasi strukturasi: ma’lumotlar bazasi va lingvistik protsessor. Lingvistik ma’lumotlar bazasi: modeli va tiplari.
Qiyinlik darajasi – 1
Qaysi tahlil matn muallifini, matnning yozilgan vaqtini aniqlab beradi?
|
Statistic
|
Formal
|
Struktual
|
Analogik
|
№92 Manba – Po’latov A., Muhamedova S. Kompyuter lingvistikasi. – Toshkent, 2006.
Fan bobi-4: Mashina tarjimasining lingvistik muammolari
Fan bo’limi-6: Tarjima yordamida leksik ekvivalentlarni tanlash usullari va polisemiya. Morfologik va atoqli otlarni tarjima qilishdagi muammolari.
Qiyinlik darajasi – 1
Mashina tarjimasi sohasining asoschilari kimlar?
|
kibernetika va matematiklar
|
dasturchi va informatika o’qituvchilari
|
tilshunos va adabiyotshunoslar
|
tilshunos va matematiklar
|
№93 Manba – Pulatov A. Kompyuter lingvistikasi. –Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-4: Mashina tarjimasining lingvistik muammolari
Fan bo’limi-6: Tarjima yordamida leksik ekvivalentlarni tanlash usullari va polisemiya. Morfologik va atoqli otlarni tarjima qilishdagi muammolari.
Qiyinlik darajasi – 1
Mashina tarjimasi bilan parallel ravishda qaysi nazariya shakllandi?
|
formal grammatika nazariyasi
|
an’anaviy grammatika nazariyasi
|
transformatsion grammatika nazariyasi
|
matematik mantiq nazariyasi
|
№94 Manba – Po’latov A., Muhamedova S. Kompyuter lingvistikasi. – Toshkent, 2006.
Fan bobi-1: Kompyuter lingvistikasi
Fan bo’limi-1: Fanning mazmun va mohiyati
Qiyinlik darajasi – 2
Matematik lingvistika fani qachondan boshlab mustaqil fan sifatida shakllandi?
|
1952 –yildan
|
1816 –yildan
|
1954 –yildan
|
1899 –yildan
|
№95 Manba – Rahimov A. Kompyuter lingvistika asoslari. Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-1: Kompyuter lingvistikasi
Fan bo’limi-1: Fanning mazmun va mohiyati
Qiyinlik darajasi – 1
Kompyuter lingvistikasi fanining vazifalari qaysi javobda to’g’ri ko’rsatilgan?
|
tabiiy va sun’iy tillarning formal modellari algoritmini ishlab chiqarish, til hodisalarini matematik parametrlarda baholash
|
matematik modellar hajmini oshirish orqali fan taraqqiyotini yangi bosqichga ko’tarish
|
sun’iy til yaratish; xalqaqro sun’iy intellektlarni ishlab chiqarisni yo’lga qo’yish va tarqatish
|
aniq fanlarda qo’llaniladigan metodlarni tilshunoslikda qo’llab bo’lmasligini isbotlash va buni ommaga taqdim etish
|
№96 Manba – Rahimov A. Kompyuter lingvistika asoslari. Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-4: Mashina tarjimasi
Fan bo’limi-5: Tarjima til faoliyatining ko‘rinishi sifatida Inson tarjima faoliyatida umumiy model va uning Mashina tarjimasining asosi sifatida.
Qiyinlik darajasi – 1
Mashina tarjimasi bo’yicha dunyodagi birinchi tajriba qachon va qayerda o’tkazildi?
|
1954 –yilda Jorjtaun universitetida
|
1952 –yilda Gamburg universitetida
|
1816 –yilda Oksford universitetida
|
1899 –yilda Kopengagen struktual tilshunoslik maktabida
|
№97 Manba – Rahimov A. Kompyuter lingvistika asoslari. Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-1: Kompyuter lingvistikasi
Fan bo’limi-1: Fanning mazmun va mohiyati
Qiyinlik darajasi – 1
Kompyuter lingvistikasi fanida analiz deganda nima tushuniladi?
|
tabiiy tilning kompyuterda morfologik, sintaktik va semantik tahlil yordamida tushunilishi
|
kompyuterda matnning grammatik shakllantirilishi va hosil qilinishi
|
tabiiy tilni modellashtirib, sun’iy til uchun asos qilib olinish
|
komyuter tilini o’rganish jarayonida matematik formulalardan foydalanish
|
№98 Manba – Pulatov A. Kompyuter lingvistikasi. –Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-1: Kompyuter lingvistikasi
Fan bo’limi-1: Fanning mazmun va mohiyati
Qiyinlik darajasi – 1
Kompyuter lingvistikasi fanida sintez deganda nima tushuniladi?
|
kompyuterda matnning grammatik shakllantirilishi va hosil qilinishi
|
tabiiy tilning kompyuterda morfologik, sintaktik va semantik tahlil yordamida tushunilishi
|
tabiiy tilni modellashtirib, sun’iy til uchun asos qilib olinish
|
kompyuter tilini o’rganish jarayonida matematik formulalardan foydalanish
|
№99 Manba – Rahimov A. Kompyuter lingvistika asoslari. Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-2: Lingvistik bilimlar bazasi
Fan bo’limi-10: Lingvistik bilimlar bazasi strukturasi: ma’lumotlar bazasi va lingvistik protsessor. Lingvistik ma’lumotlar bazasi: modeli va tiplari.
Qiyinlik darajasi – 2
Kompyuter lingvistikasida qo’llanadigan lingvistik vositalar quyidagilardan qaysi biri?
|
deklarativ va protsedura metatil
|
analiz va sintez
|
morfologiya va sintaksis
|
dasturiy ta’minot
|
№100 Manba – Rahimov A. Kompyuter lingvistika asoslari. Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-4: Mashina tarjimasining lingvistik muammolari
Fan bo’limi-6: Tarjima yordamida leksik ekvivalentlarni tanlash usullari va polisemiya. Morfologik va atoqli otlarni tarjima qilishdagi muammolari.
Qiyinlik darajasi – 1
Deklarativ deganda nima tushuniladi?
|
til va nutq birliklari lug’ati, grammatik ma’lumotnomalar, matnlar korpusi
|
lingvistik ta’minot bazasi boshqaruvchi vositalar (algoritmlar tuzish, dasturlar yaratish, kompyuter analizi va sintezi kabilar)
|
kompyuterning protssesori, ‘rinter, monitor, klaviatura va operativ xotirasi
|
o’zbek tili grammatikasining kompyuter modeli
|
№101 Manba – Rahimov A. Kompyuter lingvistika asoslari. Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-4: Mashina tarjimasi
Fan bo’limi-5: Tarjima til faoliyatining ko‘rinishi sifatida Inson tarjima faoliyatida umumiy model va uning Mashina tarjimasining asosi sifatida.
Qiyinlik darajasi – 1
protsedura nima ?
|
lingvistik ta’minot bazasi boshqaruvchi vositalar (algoritmlar tuzish, dasturlar yaratish, kompyuter analizi va sintezi kabilar)
|
til va nutq birliklari lug’ati, grammatik ma’lumotnomalar, matnlar korpusi
|
kompyuterning protssesori, ‘rinter, monitor, klaviatura va operativ xotirasi
|
vaqt o’tishi bilan o’zbek tilidagi ”Windows”operatsion tizimini shakllanishi
|
№102 Manba – Rahimov A. Kompyuter lingvistika asoslari. Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-2: Lingvistik bilimlar bazasi
Fan bo’limi-3: Formallashtirish tamoyillari va Lingvistik bilimlar bazasidan foydalanish
Qiyinlik darajasi – 1
Kompyuter lingvistikasi quyidagi qaysi fanlar bilan o’zaro aloqada bo’ladi?
|
semiotika, statistika, kibernetika, ehtimollar nazariyasi
|
semiotika, statistika, kibernetika, kri’tografiya
|
mantiq, kri’tologiya, sotsiologiya,
|
semiotika, statistika, korelyatsiya (qisman)
|
№103 Manba – Pulatov A. Kompyuter lingvistikasi. –Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-1: Kompyuter lingvistikasi
Fan bo’limi-1: Fanning mazmun va mohiyati
Qiyinlik darajasi – 2
protsedura nima ?
|
lingvistik ta’minot bazasi boshqaruvchi vositalar (algoritmlar tuzish, dasturlar yaratish, kompyuter analizi va sintezi kabilar)
|
til va nutq birliklari lug’ati, grammatik ma’lumotnomalar, matnlar korpusi
|
kompyuterning protssesori, ‘rinter, monitor, klaviatura va operativ xotirasi
|
vaqt o’tishi bilan o’zbek tilidagi ”Windows”operatsion tizimini shakllanishi
|
№104 Manba – Pulatov A. Kompyuter lingvistikasi. –Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-2: Lingvistik bilimlar bazasi
Fan bo’limi-3: Formallashtirish tamoyillari va Lingvistik bilimlar bazasidan foydalanish
Qiyinlik darajasi – 1
Deskriptiv xarakter deganda nima tushuniladi?
|
tavsifiy yondashuv
|
amaliy tatbiq
|
miqdoriy tavsif
|
oddiy tizimda ishlash jarayoni
|
№105 Manba – Rahimov A. Kompyuter lingvistika asoslari. Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-1: Kompyuter lingvistikasi
Fan bo’limi-1: Fanning mazmun va mohiyati
Qiyinlik darajasi – 2
Mantiqiy kategoriyalarga ko’ra subyekt nima?
|
Ot
|
Son
|
Sifat
|
olmosh
|
№106 Manba – Rahimov A. Kompyuter lingvistika asoslari. Toshkent: Akademnashr, 2011
Fan bobi-2: Lingvistik bilimlar bazasi
Fan bo’limi-10: Lingvistik bilimlar bazasi strukturasi: ma’lumotlar bazasi va lingvistik protsessor. Lingvistik ma’lumotlar bazasi: modeli va tiplari.
Qiyinlik darajasi – 3
Modellashtirish jarayoni quyidagi qaysi unsularni o’z ichiga oladi?
|
tadqiqotchi- taqdqiqot obyekti- subyekt va obyekt o’rtasidagi munosabatni aks ettiruvchi model
|
mantiq- mo’ljaldagi ish uchun yaratilgan maxsus kompyuter dasturi- ish yakuni/natija
|
manba/material- formula-formulani joylashtirish uchun maxsus qoli’
|
matematik manba-mantiqiy manba- taqdqiqot obyekti-mo’ljaldagi ish uchun yaratilgan maxsus kompyuter dasturi- yakuni bosqich
|
№107 Manba – Po’latov A., Muhamedova S. Kompyuter lingvistikasi. – Toshkent, 2006.
|