Ma'ruza №21-24 - Дастурий таъминотни ишлаб чикиш технологияси

|
Дастурий таъминотни ишлаб чикиш технологияси
|
bet | 40/82 | Sana | 29.05.2024 | Hajmi | 6,67 Mb. | | #256570 |
Bog'liq Dasturiy ta\'mnot sifatini ta\'minlashi UMK 2021 2022 (2)Ma'ruza №21-24
Mavzu: Sifatni boshqarish modellari. Sifat menejmentining yapon modeli. Sifat menejmentining Yevropa modeli. Sifat menejmentining rus modeli
Reja:
Umumiy boshqaruv tizimida sifat menejmenti.
Umumiy sifat menejmenti (TQM).
Sifat menejmentining yapon modellari.
Sifat menejmentining Yevropa modeli.
Sifat menejmentining rus modeli.
Umumiy boshqaruv tizimida sifat menejmenti.
Sifat menejmenti nazariyasi bilan tanishish jarayonida odatda uning umumiy boshqaruv bilan aloqasi haqida savol tug'iladi. Sifat menejmentining umumiy boshqaruv tizimi bilan aloqasini ko'rish uchun sifatni boshqarish usullarining evolyutsiyasini ko'rib chiqish kerak.
Sifat menejmenti qanday paydo bo'lgan?
Sifatni boshqarish tayyor mahsulotlarni yakuniy nazorat qilishdan boshlandi. Har bir alohida mahsulot sifatini boshqarishning izchil mexanizmi Frederik Uinslou Teylorning 1905 yilga borib taqaladigan tizimi tomonidan berilgan. Ushbu tizim kalibrlar deb ataladigan naqshlar (tolerantlik intervallari) ko'rinishidagi mahsulot sifatiga talablarni o'rnatgan. Nazorat mutaxassislar (inspektorlar) tomonidan amalga oshirildi. Teylor tizimi mahsulotlarni sifatli va nuqsonli (nikoh)ga bo'lishni joriy qildi.
Ma'lumki, sifat menejmenti mavjudligida boshlang'ich nuqta sifatida olingan Teylor ilmiy menejment maktabi umumiy boshqaruv uchun asosdir. Teylor tizimi "ishchining shaxsiy mulohazalari o'rnini bosadigan va ularning ta'sirini tizimli qayd etish va o'lchash amalga oshirilgandan keyingina foydali bo'lishi mumkin bo'lgan" qonunlar va qoidalarni o'z ichiga oladi.
Umumiy boshqaruv tizimiga nisbatan sifat menejmenti kontseptsiyasi qanday rivojlangan?
Uzoq vaqt davomida (1950-yillarning o'rtalarigacha) sifat menejmenti mahsulot sifatini nazorat qilish va muhandislik-texnik masalalar bilan bog'liq bo'lgan, umumiy boshqaruv muammolari esa ijtimoiy-psixologik ma'noga ega bo'lgan aniq tashkiliy xususiyatga ega edi.
Sifat menejmenti sohasida birinchi navbatda nazorat usullari takomillashtirilgan bo‘lsa (V.Shyuxartning nazorat jadvallari, G.Dodj va G.Roming tomonidan namunalar olish jadvallari va boshqalar), umumiy boshqaruvda “klassik ma’muriy maktab” rivojlanmoqda. , faoliyatning asosiy yo'nalishlari:
boshqaruv funktsiyalarining tavsifi;
boshqaruv tamoyillarini ishlab chiqish;
tashkilot boshqaruvini tizimlashtirish.
Biroq, hozirgi vaqtda sifat menejmenti va umumiy boshqaruv yo'llari bir-biridan ajralib ketgan deb aytish mumkin emas. Bunga Xarrington Emerson tomonidan ishlab chiqilgan mehnat unumdorligi tamoyillari misol bo'la oladi, uning asoslaridan biri to'liq, aniq, doimiy hisob (shu jumladan mahsulot sifati) bo'lgan yoki Genri Fordning ilg'or standartlashtirishga asoslangan tashkiliy tamoyillari.
TQC modeli qanday paydo bo'ldi va uning mohiyati nimada?
Umumiy sifat nazorati modeli 1950-yillarning boshlarida Armand Feygenbaum tomonidan taklif qilingan.
Feigenbaum umumiy sifat nazoratini iste'molchilar, ishlab chiqaruvchilar va distribyutorlarning afzalliklariga qarab mahsulot sifati va uning narxlari muammosini hal qilishga imkon beradigan tizim sifatida tushundi. Feygenbaum sifatni mahsulot ishlab chiqarishning yakuniy natijasi sifatida emas, balki uni yaratishning har bir bosqichida ko'rib chiqishni taklif qildi. Ushbu kontseptsiyaga ko'ra, TQC modeli quyidagicha ko'rinishga ega edi:
Feygenbaum tomonidan yaratilgan Umumiy sifat nazorati tizimi Yaponiya korxonalari amaliyotiga E.Deming tomonidan kiritilgan.
Umumiy sifat menejmenti kontseptsiyasining asosini qanday tamoyillar tashkil etdi?
Yuqorida sanab o'tilgan ko'plab tamoyillar (birinchi navbatda, Demingning 14 tamoyili) umumiy sifat menejmenti (TQM) zamonaviy kontseptsiyasining asosini tashkil etdi.
Yuqoridagi yondashuvlarning umumiy tomonlarini tahlil qilish Jon Rabbit va Piter Bergga umumiy sifatning 7 ta omilini aniqlash imkonini berdi:
Iste'molchiga yo'naltirish.
Jarayonga va uning natijalariga yo'naltirish.
Ishtirok etish va javobgarlikni boshqarish.
Doimiy takomillashtirish.
Xodimlarga bog'liq muammolar 20% dan oshmasligi kerak.
O'lchovlarni olish.
Sifatni yaxshilash bo'yicha ishlarni jamoaviy tashkil etish (doimiy o'zaro faoliyat kengashlar).
|
| |