nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Monitoring nima - 3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating

|
3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating
|
bet | 25/144 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 438,29 Kb. | | #116243 |
Bog'liq 3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating-www.hozir.org67. Monitoring nima.
*a) kuzatish, taxlil qilish
b) kuzatish
c) tahlil qilish
d) o‘rganish
68. Lider
*a) Inglizcha yetakchi, boshlovchi
b) Inglizcha, rahbar
c) Frantsuzcha yetakchi
d) Lotincha boshlovchi
69. O‘rganilgan bilim va shakllangan ko‘nikmalarni notanish vaziyatlarda qo‘llay olish va yangi bilimlar hosil qilish.
*a) malaka
b) bilim
c) ko‘nikma
d) intellekt
70. 2019 yil 1 yanvar holatiga O’zbekistonda qancha Mehribonlik uylari faoliyat olib bormoqda.
*a) 19
b) 10
c) 25
d) 32
71. “Uzluksiz ta’lim” kontseptsiyasi birinchi marta kim tomonidan ilgari surilgan?
*a) P.Langrand
b) Asilenko
c)V.Pobeda
d) V.Ilina
72. O’zbekiston Respublikasi Prezidenti ning 2017 yil 20 apreldagi PQ-2909-sonli qarori...
*a) “Oliy ta’lim tizimini yanada rivojlantirish chora-tadbirlari to’g’risida”gi
b) maktabgacha ta’lim tizimini tubdan takomillashtirish to’g’risidagi
c) maktabgacha ta’lim tizimi boshqaruvini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari to’g’risida
d) “maktabgacha ta’lim tizimidagi islohotlarni rivojlantirish” to’g’risida
73. Mutaxassislarni xorijda tayyorlash va vatandoshlar bilan muloqot qilish bo’yicha “El-yurt umidi” jamg’armasi... tashkil qilindi.
*a) O’zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018 yil 25 sentyabrdagi farmoniga muvofiq
b) O’zbekiston Respublikasi Prezidentining2017 yil 25 sentyabridagi farmoniga muvofiq
c) O’zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018 yil 25 oktyabridagi farmoniga muvofiq
d) O’zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017 yil 30 sentyabrdagi farmoniga muvofiq
74. Kosmopolitizm ......
*a) grekcha - dunyo fuqarosi
b) Italyancha-dunyo bo’ylab
c) Lotincha-shaxs erkinligi
d) Lotincha-ommaviy madaniyatning rivojlanishi
|
| |
DTS talablarini bajarmaganlik uchun javobgarlik qonun hujjatlariga muvofiq kimning zimmasiga yuklatiladi

27. DTS talablarini bajarmaganlik uchun javobgarlik qonun hujjatlariga muvofiq kimning zimmasiga yuklatiladi.
*a) ta’lim muassasasi rahbariyatiga
b) tuman XTB mas’ullariga
c) viloyat XTB mas’ullariga
d) XTB rahbariyatiga
28. Darslarni kuzatish va taxlil qilish o‘qituvchilarga qanday imkoniyat yaratib beradi.
*a) barcha javoblar to‘g‘ri
b) pedagogik mahoratini oshiradi
c) o‘qituvchilarning bilimini (sohaviy va kasbiy layoqatini oshiradi)
d) o‘zaro tajriba almashish imkonini beradi
29. Dars tahlil qilishdan maqsad nima.
*a) o‘qituvchilarga amaliy ko‘maklashish
b) dars taxlilidan metodik ahamiyatni aniqlash
c) yangi bilim berish
d) egallangan bilimlarni umumlashtirish
30. Maktab direktori tomonidan haftasiga kamida necha soat darslarni kuzatish va taxlil qilish, kuzatish belgilangan
*a) 4
b) 6
c) 2
d) 8
31. O‘TIBDO‘ tomonidan haftasiga kamida necha soat darslarni kuzatish va taxlil qilish belgilangan.
*a) 4
b) 6
c) 2
d) 8
32. Maktablarda metodbirlashma raxbari tomonidan haftasiga kamida necha soat darslarni kuzatish va taxlil qilish belgilangan
*a) 2
b) 4
c) 8
d) 5
33. Maktablarda o‘qituvchilar tomonidan xaftasiga kamida necha soat darslarni kuzatish va taxlil qilish belgilangan
*a) 1
b) 2
c) 3
d) 4
34. O‘quv jarayonida ta’lim sifati nechta yo‘nalishga ega?
*a) 2
b) 4
c) 6
d) 10
35. 4947-sonli Prezident farmoni….qabul qilindi.
*a) 2017 yil 7 fevralь
b) 2017 yil 17 fevral
c) 2016 yil 13 may
d) 2017 yil 27 fevral
36. 2017 yil ....deb nomlandi.
*a) “Xalq bilan muloqot va inson manfaatlari yili”
b) “Faol tadbirkorlik, innovatsion g’oyalar va texnologiyalarni qo’llab-quvvatlash yili”
c) “Inson manfaatlari yili”
d) “Oila yili”
|
Mustaqil bajarish uchun topshiriqlar

Mustaqil bajarish uchun topshiriqlar: Biror bir sodda ob’yektni maketini modellashtiring va uning turli holatdagi
joylahuvida soyasini hosil qiling, turli teksturali xaritalarni material sifatida
ob’yektga qo’llab ko’ring, shaxmat doskasini mustaqil ravishda modellashtiring.
Mavjud shaxmat doskasiga mos ravishda shaxmat donalarini modellashtiring va
ularning animatsiyasini yarating.
195
7 BOB. XARAKAT CHIZIGI. QAXRAMON XARAKTERINI SYUJET BILAN BOYITISH. 3D FOTOREALIZM TAMOYILLARI 7.1. Harakat chizig'i Shaklning asosiy harakatini “harakat chizig’i” aniqlaydi. Harakat chizig’i
qaxramon harakatlarining dramatik samarasini hammadan yaxshiroq belgilab
beradi. Birinchi navbatda, "harakat chizig’ini" o’tkazish uchun nima qilish
kerakligini aniqlab olish zarur, shundan keyingina uning atrofida shaklning boshqa
detallarini qurib olish lozim.
Shaklning xarakterini yaratishda uni uch o'lchovli kichik qismlardan tashkil
topgan birgalikda birlashadigan ob’yekt sifatida qarab o’rganib chiqing. Har bir
qism mul’tfilmning formulasiga ko’ra o’zining qoidasiga ega.
Multfilm qaxramonini yaratishda harakat ketma-ketlik:
1. Ushbu shaklning asosi uchun "harakat chizig'i"ni amalga oshiring.
2. "Harakat chizig'i"ni ko’rsatish uchun aylana yordamida bosh va tana massasini
ko’rsating.
3. Bo'yinning bosh va tana shakli hajmini, tananing va boshning qiyaligini
perspektiv chiziqlarini ko'rsatib kuzatib boring.
4. Kerakli holatda qo’l, oyoq va ko’zlarni joylashtiring.
5. Qo’shimcha detallarni joylashtiring.
Shunday qilib, yordamchi chiziqlar atrofida xarakter chiziladi.
196
197
7.1-rasm. Harakat chizig’i
Noto’g’ri To’g’ri
Noto’g’ri To’g’ri
Noto’g’ri! "Harakat chizig’i" syujetga mos emas.
198
To’g’ri! "Harakat chizig’i" syujetga mos va uni samarali bezab turibdi.
Har qanday multfilm qaxramonini yaratishda uning syujetga mos ravishda
harakat chizig’ini chizishni yaxshilab o’rganib olish maqsadga muvofiq.
Umumta’lim maktablarining boshlang‘ich 4 –sinf bitiruvchilariga qanday daraja berishi belgilangan

|
Umumta’lim maktablarining boshlang‘ich 4 –sinf bitiruvchilariga qanday daraja berishi belgilangan
|
bet | 20/144 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 438,29 Kb. | | #116243 |
Bog'liq 3D kitob yaratish imkonini beruvchi dasturni ko’rsating-www.hozir.org17. Umumta’lim maktablarining boshlang‘ich 4 –sinf bitiruvchilariga qanday daraja berishi belgilangan.
*a) (A 1)
b) (A +1)
c) (A +2)
d) (V 1)
18. Umumta’lim fanlari chuqurlashtirib o‘qitiladigan IMlarning 4-sinf bitiruvchilariga qanday daraja beriladi.
*a) (A +1)
b) (A 1)
c) (V 1)
d) (V+1)
19. Umumta’lim maktablarining 9-sinf bitiruvchilariga qanday beriladi.
*a) (A 2)
b) (A 1)
c) (A+1)
d) (VA 2)
20. Umumta’lim fanlari chuqurlashtirib o‘qitiladigan IMlarning 9-sinf bitiruvchilariga qanday daraja beriladi.
*a) (A2+)
b) (A 1)
c) (V 1)
d) (VA 2)
21. Umumta’lim fanlariga ixtisoslashtirilmagan o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi muassasalari qanday daraja beradi.
*a) (V 1)
b) (A 1)
c) (A1+)
d) (S +)
22. Umumta’lim fanlariga ixtisoslashtirilgan o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi muassasalari qanday daraja beradi.
*a) (B 1 +)
b) (V 1)
c) (S 1)
d) (A1+)
23. Maktablarda umumiy soatlar hajmidan oshmagan holda ma’lum bir fanlarni chuqurlashtirib o‘qitish maqsadida necha foizgaga o‘zgartirishlar kiritish huquqi berildi.
*a) 15
b) 18
c) 20
d) 22
24. Maktablarda ichki nazorat kim tomonidan amalga oshiriladi
*a) maktab monitoring guruhi
b) direktor
c) O‘TIBDO‘
d) Tuman XTB
25. Maktablarda tashqi nazorat kim tomonidan amalga oshiriladi.
*a) Ta’lim sohasidagi vakolatli davlat organlari
b) maktab monitoring guruhi
c) DTM
d) XTB
26. O‘zbekiston Respublikasi DTSni joriy qilish muvofiqlashtirish, metodik rahbarlik qilish qaysi vakolatli organ tomonidan amalga oshiriladi.
*a) XTB
DTM
Vazirlar Mahkamasi
Ta’lim inspektsiyasi
|
| |
Qo'l chizish - Mundarija kirish bob. Kompyuter animasiyasi tarixi. To’liq metrajli animasiya Bob. Animatsiyaning...

173
Uni har bir barmoq uchun bitta qismga bo'lin. Kichik barmoq, albatta, bir oz
ingichka bo'ladi. Barmoqlar uzunligiga e'tibor berishni unutmang. Odatda o'rta
barmoq eng uzun va kichik barmoq eng qisqa bo’ladi. Barmoq uzunligi bo'yicha
to'rtburchakning yuqori qismini kesib oling. Keling, qirralarni yumalaytirib,
qavatlarga bir nechta qo’shimchalarni qo'shishingiz mumkin. Nihoyat - bosh
barmoqga navbat keldi. Men san'atkorlarning ko'pchiligi foydalanadigan va men
o'zimni yoqtiradigan usulni ta'riflayman. Haqiqiy barmoq bilan mutlaq o'xshashlik
yo'q, biz buni qilmaymiz, lekin bu kerak emas. Hamma narsa juda yaxshi ko'rinadi.
Keyinchalik bu darslarni keyingi darslarda tasvirlab beraman, buning negizi esa
bu. S harfi kabi egri chiziqlardan foydalanish kerak. Teri suyakka (mushaklar yo'q)
mahkam yopishtirilgan joylarda egri chuqur ichkariga kirishi kerak. Men bu
barmog'imni qanday qilib tortib olganimni va chiziqlar egri chizilganini ko'rib
chiqaylik. Egrilarning konvektsiyasi (tashqi tomon egiladigan qismlar) barmoq
qalinligida chiziladi. Konkav - terining suyaklarini mustahkamlashi. Barmoqning
juda aniq ko'rinishi paydo bo'ladi. Keyinchalik,
har bir narsani oyoqdan sochgacha
olib borilayotganini ko'rasiz. Biz bundan ortiqmiz. Biz allaqachon qo'lning qo'pol
qiyofasiga egamiz. Agar istak bo'lsa, siz rasmni tozalashingiz va ma'lumotlarni
qo'shishingiz mumkin. Yordam sifatida qo'llang. Bu oson emas deb o'ylamang. Biz
doimo qo'llarimizni ko'rib turibmiz, ularni jalb qilishning o'zi foydasiz ko'rinadi.
Biroq, eng kichik xato bir kilometrga ko'rinadi. Keling, cho'tkani boshqa burchak
bilan bo'yashga harakat qilaylik.
Mundarija kirish bob. Kompyuter animasiyasi tarixi. To’liq metrajli animasiya Bob. Animatsiyaning turliligi. Multfilm yaratish texnologiyasi - bet 46

216
Burun va quloqlar katta va sezilarli darajada farqlanadi. Gullarni silliq teri ustiga,
dog'lar va ajinlar paydo bo'ladi. Elastik mushaklar sag va og'izning chiziqlari
susaydi. Qadim zamon kelishi bilan kelishish yoki kosmetik jarrohga murojaat
qilishingiz kerak bo'lgan vaqt keladi. Ikkinchi variantni tanlash bilan birga,
texnologiyaning mo'jizalari hali yosh odamni yaratolmaydi. Dori ajinlar silkitishga
qodir bo'lsa-da, chiziqlarni olib tashlash va terini tozalash mumkin bo'lsa-da, jiddiy
qarilik yoshi hali tananing barcha ichki tuzilmalarini zaiflashtiradi.
Shakl va tana vazni. Yoshi ortib borishi bilan inson vujudida ko'plab qaytib
kelmaydigan jarayonlar sodir bo'ladi. O'simta qisqargan va qisqartiriladi, xuddi
go'yoki disklar yoshi va ingichka bo'ladi. Osteoporoz kabi turli xil yoshdagi
kasalliklar suyaklarning, ayniqsa, umurtqaning qisqarishiga olib keladi. Orqa miya
bükülmüşse, odam shakllangan shaklda ko'rsatilgandek kavrulur. Og'izning egrilik
yoshi bilan ortib borgani uchun bo'yin ko'kragiga tushadi. Ushbu jarayonlarning
natijasi o'laroq, insonning o'sishini yarim boshdan boshning butun balandligi
qiymatiga kamaytirish mumkin. Bunday o'zgarishlar odam qiyofasi og'riqli
ko'rinishga ega bo'lishiga olib keladi. Skelet tuzilishi tarkibida yuzaga keladigan
o'zgarishlar bilan bir qatorda, inson tanasining barcha to'qimalarida qattiq
o'zgarishlar yuzaga keladi. Teri yupqaroq bo'lib, ko'karishlar va kesiqlarning
ko'rinishini osonlashtiradi. Ko'p yillar davomida quyosh va tashqi makonda
o'tkazganidan so'ng, teriga "jigar joylari" deyiladi. Ular kichik rangsiz rangli
joylardir, ular tez-tez qo'llar va yuzlarda kuzatiladi. Teri bilan nafaqat teri tushib
qolmaydi, balki uning elastikligini ham yo'qotadi va sekinlashadi. Keksa yoshda
paydo bo'ladigan organizmdagi o'zgarishlar natijasida tan endi skeletga mahkam
o'rnashib qolmaydi. Suyaklardan tobora ko'proq ajralib turadi, terining ko'pligi
ajinlar bilan qoplanadi. Ba'zan yoshlar uchun bo'lgani kabi, keksa odamlarning
kompyuter modellarini yaratish uchun bir xil teridan foydalanishingiz mumkin.
Shu bilan birga, tabiatning terini to'g'ri tanlovi ko'p jihatdan keksalik tuyg'usini
yetkazishga yordam beradi.
O‘quv rejasi va ishchi dasturlarga qo'yiladigan talablar

|
O‘quv rejasi va ishchi dasturlarga qo'yiladigan talablar
|
bet | 27/89 | Sana | 19.02.2024 | Hajmi | 458,85 Kb. | | #158634 |
Bog'liq “tasdiqlayman” O‘quv ishlari bo‘yicha prorektor-fayllar.orgO‘quv rejasi va ishchi dasturlarga qo'yiladigan talablar.
Oliy ta’limning o‘quv-meyoriy xujjatlariga o‘quv rejasi, o'quv dasturi va darsliklar kiradi. O‘quv rejalari quyidagilardan iborat: tayanch, namunaviy va ishchi o‘quv rejasi.
Tayanch o'quv rejasi davlat ta’lim standartining tashkiliy qismi hisoblangan asosiy meyoriy hujjat bo'lib, u namunaviy va amaliy o'quv rejalarini ishlab chiqish uchun asos bo'lib xizmat qiladi. Tayanch o'quv rejasi davlat ta’lim standarti tarkibiy qismi sifatida O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadi.
Namunaviy o'quv reja tayanch o'quv rejasi asosida tuziladi va O'zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta maxsus ta’lim Vazirligi tomonidan tasdiqlanadi. Bu reja uzoq muddatga mo'ljallab tuziladi va uning asosida mavjud sharoitlarni hisobga olib ishchi o'quv rejalari ishlab chiqiladi.
O'quv rejasi-meyoriy hujjat hisoblanib (ta’lim muassasasi sertifikati) quyidagilarni belgilaydi:
- o'quv yili, semestrlar va ta’tillarning davomiyligi;
-ushbu ta’lim muassasasida o'rganiladigan o'quv fanlari tartibi;
- o'qish yillari bo'yicha fanlarni taqsimlash;
-har bir fan bo'yicha yaxlit ta’lim davri va har bir kursda fanlarni o'rganishga ajratilgan soatlar hajmi;
- har bir fanni o'rganishga ajratilgan haftalik soatlar hajmi;
-praktikumlar, ishlab chiqarish va pedagogik amaliyotlar hamda shu kabilarning davomiyligi.
O‘quv dasturi-muayyan o'quv fani bo'yicha bilim, ko'nikma va malakalar
mazmuni, umumiy vaqtni muhim bilimlarni o'rganilishi bo'yicha taqsimlash, mavzularning ketma-ketligini belgilash hamda ularning o'rganilish darajasini yorituvchi me’yoriy hujjat. O'quv dasturlari namunaviy, ishchi va mualliflik bo'lishi mumkin.
Namunaviy o'quv dasturi u yoki bu ta’lim sohasiga nisbatan davlat ta’lim
standartlari talablari asosida ishlab chiqiladi. O'quv dasturlari quyidagilardan iborat
bo'ladi:
-ushbu fanni o'rganish maqsadlari, o'quvchilarning bilim va malakalariga asosiy talablar, o'qitish tavsiya etiladigan shakl va metodlari haqidagi tushuntirish xati;
- o'rganilayotgan materialning tematik mazmuni;
-kursning alohida savollarini o'rganishga o'qituvchi sarflaydigan taxminiy soatlari hajmi;
- dunyoqarashni shakllantiruvchi asosiy savollari ro'yxati;
- fanlararo va kurslararo bog'liqlikni amalga oshirish bo'yicha ko'rsatmalar;
- o'quv uskunalari va ko'rgazmali qo'llanmalar ro'yxati;
- tavsiya etiladigan adabiyotlar.
|
| |
Termiz davlat pedagogika instituti metamaika va informatika fakulteti mi-301 guruh talabasi - bet 3

|
Termiz davlat pedagogika instituti metamaika va informatika fakulteti mi-301 guruh talabasi
|
bet | 3/5 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 3,83 Mb. | | #231765 |
Bog'liq TA\'LIM JARAYONIDA ZAMONAVIY AXBOROT TWXNOLOGIYALARIAxborot texnologiyalari va ularning ta’limda qo’llash. «Axborot texnologiyasi» haqida tushunchalarni oydinlashtirish uchun quyidagi misolga murojaat qilaylik: Respublikamizda har kuni yuzlab ro’znomalar chop etiladi. Har qanday ro’znomalarni tayyorlanishi eng avvalo turli manbalardan (malliflardan, axborot agentliklaridan) olingan axborotlarni saralash va tahlil etish chiqishdan boshlanadi. Mazkur jarayon natijasida tanlangan materiallar tahlil uchun muharrirga beriladi. Ular chop etishga tayyor bo’lgach, ro’znomalarni sahifalarga joylashtirish maqsadida yana bir bor ko’rib chiqiladi va har bir material uchun talab etilayotgan satx aniqlanadi. Endi ana shu satxlarni ro’znomaning sahifalariga joylashtirb chiqiladi va shu tariqa ro’znomalarning bo’lg’usi soni maketi tayyor bo’ladi. Bu maket chop etish uchun bosmaxonaga topshiriladi. Xarf teruvchilar mos shrift tanlab bo’lgach, ro’znoma ko’plab nusxada chop etiladi. Ko’rinib turibdiki, bir qancha jarayonlar bosqichma-bosqich bajarilmoqda. Mazkur jarayonlar ro’znomalarni chop etish texnologiyasini tashkil etadi. Demak, texnologiya deganda ma’lum bir maqsadga erishish uchun amalga oshiriladigan jarayonlar zanjiridan iborat yaratuvchilik faoliyati tushuniladi. - Axborot texnologiyalari va ularning ta’limda qo’llash. «Axborot texnologiyasi» haqida tushunchalarni oydinlashtirish uchun quyidagi misolga murojaat qilaylik: Respublikamizda har kuni yuzlab ro’znomalar chop etiladi. Har qanday ro’znomalarni tayyorlanishi eng avvalo turli manbalardan (malliflardan, axborot agentliklaridan) olingan axborotlarni saralash va tahlil etish chiqishdan boshlanadi. Mazkur jarayon natijasida tanlangan materiallar tahlil uchun muharrirga beriladi. Ular chop etishga tayyor bo’lgach, ro’znomalarni sahifalarga joylashtirish maqsadida yana bir bor ko’rib chiqiladi va har bir material uchun talab etilayotgan satx aniqlanadi. Endi ana shu satxlarni ro’znomaning sahifalariga joylashtirb chiqiladi va shu tariqa ro’znomalarning bo’lg’usi soni maketi tayyor bo’ladi. Bu maket chop etish uchun bosmaxonaga topshiriladi. Xarf teruvchilar mos shrift tanlab bo’lgach, ro’znoma ko’plab nusxada chop etiladi. Ko’rinib turibdiki, bir qancha jarayonlar bosqichma-bosqich bajarilmoqda. Mazkur jarayonlar ro’znomalarni chop etish texnologiyasini tashkil etadi. Demak, texnologiya deganda ma’lum bir maqsadga erishish uchun amalga oshiriladigan jarayonlar zanjiridan iborat yaratuvchilik faoliyati tushuniladi.
|
| |
Termiz davlat pedagogika instituti metamaika va informatika fakulteti mi-301 guruh talabasi - bet 2

|
Termiz davlat pedagogika instituti metamaika va informatika fakulteti mi-301 guruh talabasi
|
bet | 2/5 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 3,83 Mb. | | #231765 |
Bog'liq TA\'LIM JARAYONIDA ZAMONAVIY AXBOROT TWXNOLOGIYALARIAsosiy e’tibor hozirgi zamon talablari asosida ishlay oladigan maktablar, bolalar bog’chalarida ijodkorlik, izlanuvchanlik bilan mehnat qilish, tajriba va sinovlar o’tkazishdan cho’chimaydigan, ta’lim sohasidagi islohotlar yo’nalishi va mohiyatini chuqur anglaydigan, o’z kasbiga sadoqatli o’qituvchi va tarbiyachilarni tarbiyalab berishga qaratilmoqda. - Asosiy e’tibor hozirgi zamon talablari asosida ishlay oladigan maktablar, bolalar bog’chalarida ijodkorlik, izlanuvchanlik bilan mehnat qilish, tajriba va sinovlar o’tkazishdan cho’chimaydigan, ta’lim sohasidagi islohotlar yo’nalishi va mohiyatini chuqur anglaydigan, o’z kasbiga sadoqatli o’qituvchi va tarbiyachilarni tarbiyalab berishga qaratilmoqda.
- Zamonaviy axborot texnologiyalari, kompyuterlashtirish va kompyuter tarmoqlari negizida ta’lim jarayonini yangi axborotlar bilan taminlash rivojlanadi.
Axborot texnologiyasining yana bir maqsadi insonparvarlik g’oyalarini targ’ib etish bilan birga umumiy emas, aniq bir shaxs tarbiyasiga qaratilgandir. Ya’ni hozirgi har bir o’quvchining va talabaning boshqa zarur sifatlardan tashqari mustaqil, erkin, xur fikrli bo’lib voyaga yetishga butun diqqat e’tibor qaratilgan. Hozirgi yangi pedagogik texnologiya, ta’lim standartlari, ular asosida tayyorlanayotgan darsliklar va qo’llanmalar o’zining mazmun-mohiyati bilan yoshlarning ana shunday mustaqil fikrli qilib tarbiyalashga qaratilgan. - Axborot texnologiyasining yana bir maqsadi insonparvarlik g’oyalarini targ’ib etish bilan birga umumiy emas, aniq bir shaxs tarbiyasiga qaratilgandir. Ya’ni hozirgi har bir o’quvchining va talabaning boshqa zarur sifatlardan tashqari mustaqil, erkin, xur fikrli bo’lib voyaga yetishga butun diqqat e’tibor qaratilgan. Hozirgi yangi pedagogik texnologiya, ta’lim standartlari, ular asosida tayyorlanayotgan darsliklar va qo’llanmalar o’zining mazmun-mohiyati bilan yoshlarning ana shunday mustaqil fikrli qilib tarbiyalashga qaratilgan.
- SHu nuqtai nazardan «Ta’lim to’g’risida»gi Qonunning yangilanishi tabiiy hol. Lekin mazkur qonunni oldingi qonundan farqli ravishda yana bir muhim hujjat «Kadrlar tayyorlash milliy dasturi» bilan birgalikda qabul qilinishi uning ahamiyatini yana ham takomillashtirib yubordi. CHunki milliy dasturda ta’lim tizimimiz erishgan muvaffaqiyatlar, hal etilgan muammolar, ta’limni isloh qilishni unda ko’zda tutilgan barcha maqsad va vazifalarni amalga oshirish axborot berilgan.
|
| |
UYaAT dan ta’lim tizimida foydalanish o’qituvchiga ham, o’quvchiga ham quyidagi qulayliklarni yaratadi

|
UYaAT dan ta’lim tizimida foydalanish o’qituvchiga ham, o’quvchiga ham quyidagi qulayliklarni yaratadi
|
bet | 5/5 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 3,83 Mb. | | #231765 |
Bog'liq TA\'LIM JARAYONIDA ZAMONAVIY AXBOROT TWXNOLOGIYALARIUYaAT dan ta’lim tizimida foydalanish o’qituvchiga ham, o’quvchiga ham quyidagi qulayliklarni yaratadi: - UYaAT dan ta’lim tizimida foydalanish o’qituvchiga ham, o’quvchiga ham quyidagi qulayliklarni yaratadi:
- Zamonaviy UYaAT o’quvchilarga axborotni noan’anaviy manbalariga murojaat
- qilish imkoniyatini ochib beradi. Mustaqil ishlari samaradorligini oishardi
- va ijodiy faoliyat bilan shug’ullanishlari uchun keng imkoniyat beradi.
- UYaAT qo’yilgan didaktik maqsadlarni amalga oshirish uchun o’qituvchilarga
- o’qitishning turli shakllaridan foydalanish imkoniyatini beradi. UYaAT
- dan foydalanar ekan, o’qituvchi kompyuterlashtirilgan o’qitish va nazorat
- qilish dasturlarini o’z talabiga ko’ra o’zgartirish imkoniyatiga ega bo’ladi
- UYaAT ni qo’llash orqali o’qituvchilar o’quvchi shaxsini rivojlantirish,
- ijodiy izlanish va birgalikda ishlash, o’quv dasturlarini eng maqbullarini
- tanlash yoki yangilarini yaratish uchun qo’shimcha imkoniyatlarga ega bo’ladi.
- Telekommunikatsiya tarmoqlaridan foydalanishga asoslangan YaAT ni qo’llash
- natijasida o’quvchilar o’zini axborot bilan ta’minlanganlik darajalarini
- oshiribgina qolmay, balki deyarli butun dunyodagi hamkasblar bilan muloqot
- qilishdek ajoyib imkoniyatga ega bo’ladi.
Bu vazifalarni bajarish yo’lida yaqin yillar ichida quyidagi ishlar qilinishi maqsadga muvofiqdir: - Bu vazifalarni bajarish yo’lida yaqin yillar ichida quyidagi ishlar qilinishi maqsadga muvofiqdir:
- Kompyuterlashtirishning har ikkala tizimi ham rivojlanib boradi. Buning uchun shu sohada
- qabul qilinayotgan me’yoriy, xuquqiy hujjatlarga asoslangan holda uzluksiz ta’lim tizimini
- maktabgacha tarbiya tizimidan tortib, kadrlar malakasini oshirish bosqichigacha bo’lgan
- barcha bo’g’inlarini kompyuterlashtirish tizimini vujudga keltirish kerak.
- Ta’lim muassasalarini eng kamida to’rtinchi avlodga mansub xisoblash
- texnikasi bilan ta’minlashni yo’lga qo’yish va kompyuterlarni
- multimedia vositalari bilan jihozlashga alohida e’tibor berish lozim
- Hozirda juda ham oz bo’lgan o’qitishning yangi axborot texnologiyasini
- yaratish bilan shug’ullanuvchi alohida ilmiy-metodik markaz
- tuzilmog’i va unda tajribali metodistlar va malakali dasturchilarni
- birgalikdagi faoliyatini tashkil etish lozim
- Telekommunikatsiya vositlari va kompyuterlararo
- tarmoqlardan foydalanish asosida masofadano’qitish tamoyillarini
- ta’lim tizimiga joriy etish lozim.
SHunday qilib, UYaAT o’qituvchi va o’quvchilarni bilim olish yo’lidagi asosiy omillardan bo’lib qoladi. - SHunday qilib, UYaAT o’qituvchi va o’quvchilarni bilim olish yo’lidagi asosiy omillardan bo’lib qoladi.
|
| |
Nazorat savollari - Mundarija kirish bob. Kompyuter animasiyasi tarixi. To’liq metrajli animasiya Bob. Animatsiyaning...

231
proektsiyada tasvirlanadi va ehtimol, aksonometrik ko'rinish bilan to'ldiriladi.
Boshqa hollarda (masalan, arxitektura kabi) ulardan va tarkibiy batafsil o'rtasidagi
munosabatlarni ko'rsatish uchun, ular ko'ndalang bo'limlar, ortiqcha to'ldiruvchi va,
hatto, barcha turdagi namoyish qilish uchun bo'ladi.
Proektsiyalar turlari. # P3D Studio MAX olti ortografichsskih prognozlar
belgilaydi: yuqori, quyi, old, orqa, chap va o'ng ortogonal dunyo bilan bog'liq,
(World) X oqlari (bu uchun T, V, F, K, R, L issiq kalitlari), Y, Z. Bu atamalar
ommaviy ishlab chiqarishda ishlatiladigan narsalarga o'xshaydi, bu yerda ob'yektga
nisbatan turlarni tasvirlash mantiqiy ma’noda keltiriladi. Arxitekturada, xuddi shu
turlar uchun boshqa atamalar qo'llaniladi, chunki qurilishda universal mos yozuvlar
tizimi qo'llaniladi. Arxitektura nuqtai nazaridan yuqori va pastki ko'rinishlar rejalar
deb ataladi va old, orqa, chap va o'ng ko'rinishlar profil deb ataladi.
Axonometrik ko'rinish.Turlar perpendikulardan ajralganda, ular har safar
birdan ortiq tomonni namoyish qilish uchun boshlanadi va ko'rinish yonib ketadi.
Ushbu turdagi turlari aksonometrik deb nomlanadi va 3DS MAXda ular
foydalanuvchi ko'rinishi deb ataladi. Ko'pgina foydalanuvchilar maxsus izometrik
yoki oblique deb hisoblashadi. "Izometrik" atamasi odatda shu (odatda burchaklari
30 ° bo'lgan) aylanish barcha burchaklari bo'lgan nuqtai maxsus turdagi, degan
ma'noni anglatadi. Yoqimli rasmlarda tekisliklardan biri buzilmaydi (reja yoki
profil) va burchakka proektsiyaga to'g'ri keladi. 3DS MAXda, bu turdagi
proektsiyalar foydalanuvchi tomonidan belgilangan ko'rinish bilan ifodalanishi
mumkin emas. Axonometrik foydalanuvchi ko'rinishi foydalidir, chunki ular
parallel chiziqlar orasidagi aloqani ta'minlaydi. Yo'nalishlarni yo'q qilish nuqtalari
o'zgarmaydi, bu bizning kundalik vizyonumuzla bo'lgani kabi, lekin parallel
qoladi. Ishoratlar aniqlanishi mumkin, chunki har qanday qismning pozitsiyasi
boshqa ko'rinishga ega bo'lishi mumkin.
Mundarija kirish bob. Kompyuter animasiyasi tarixi. To’liq metrajli animasiya Bob. Animatsiyaning turliligi. Multfilm yaratish texnologiyasi - bet 40

199
7.2-rasm. Harakat chizig’i
Harakat chizig’i qaxramonni animatsiyasini
yaratishda muhim ahamiyatga
ega, chunki harakat chizig’i noto’g’ri chizilgan bo’lsa animatsiyani yaratish
mumkin emas yoki kutilgan natijaga erishib bo’lmaydi.
7.2. Qaxramon xarakterini syujet bilan boyitish
Multfilmdagi xarakterning jozibadorligi asosiy nisbatlarga asoslanadi,
xususan, o'ziga xos xususiyatlar aks ettiriladi, shuningdek, qahramonning hissiy va
ruhiy holati ham shunga bog'liq.
7.3-rasm. Qaxramon xarakteri
200
Kichkina bolakay
1. tanasiga
solishtirganda boshi katta
2. muhim detal –katta do’nggi peshona
3. ko’zlar katta va keng intervalgacha boshning pastki qismida
joylashgan
4. burun va og’iz har doim kichkina
5.qo’llar kalta, kichkinagina do'mboq
va mayda barmoqlarga
o'giriladi
6.oyoqlari semiz, kalta bukiladi,
kichkina tizzalar bilan
harakatlanadi
7. 7.bolakay quloqlari odatiy kichkina o’lchamda
8. 8.bo’yin yo’q, boshi to’g’ridan-to’g’ri yelkasida o’tiradi
9.
9.tana nok shaklida va cho’ziq
Olmaxon
Bu yerda bir nechta usullar ko’rsatilgan, yoqimtoy olmaxonni qanday chizish
mumkin. Sichqoncha formulasi sichqonchani, quyonni
yoki chiziqni ishlatishi
mumkin. Bu faqat quyruq, quloq va oyoqning shakllari va o'lchamlarini
o'zgartirish orqali amalga oshiriladi.
1.
Katta bosh
2. Katta ko’z
3. Oldindagi ikkita tishi ayniqsa ajralib turadi
4. Bo’yin ko’rinmaydi
5.
Kichikina to’piqlar
bilan tugaydigan
kichikroq qo’llar
Yangi qatlam yaratish - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi n. N. Zaripov

145
Qatlamlarni fikserlash.
Fikserlangan qatlam bitta butun hisoblanib, unda joylashgan obyektlar
ajratilmaydi, o`zgartirilmaydi, siljitilmaydi va o`chirilmaydi. Fikserlanganlik
belgisini
Диспетчер объектов
(
Object Manager
) satridan qatlamlar satridan «ko`k
rangdagi qalam» joylashganligidan bilsa bo`ladi. Qatlamlarni fikserlash uchun
qalamning piktogrammasiga sichqoncha bilan chertish kifoya, qalam o`zinig
rangini o`zgartiradi. Ikkinchi marta chertilsa fikserlanadi.
Qatlamlarni vaqtincha ekrandan olib qo`yish

Qatlamlarni vaqtincha ekrandan olib qo`yish. Fikserlangan qatlamni muharrirlash mumkin emas. Qatlamda joylashgan
obyektlar ekranda ko`rinish beradi. Agarda foydalanuvchiga bu qatlam kerak
bo`lmasa uni ekrandan olib qo`yish mumkin. Buning uchun qatlamni ekrandan
vaqtincha o`chirib qo`yish imkoniyatlari mavjud.
Диспетчер объектов
(
Object
Manager
) satridagi
Свойства слоя
(
Layer Properties
) oynasidagi
Видимые
(
Visible
) bayroqchasini belgilash (olib tashlash) orqali amalga oshiriladi.
Мастер слоя (Master Layer)dan foydalanish. Qatlamning xossasi
Мастер слоя
(
Layer Properties
) oynasidan
Мастер слоя
(
Master Layer
) ga bayroqcha qo`yadi yoki kontekst menyudagi
Мастер слоя
(
Master
) buyrug`ini xohlagan qatlamini
Мастер слоя
ga aylantiradi. Uning vazifasi
ko`p sahifali hujjatlardagi hamma sahifalar joylashgan obyektlar ko`rinadigan holga
keltiriladi.
Agarda faqat joriy sahifada ko`rinadigan holga keltirish kerak bo`lsa,
Применить свойства слоя только к текущей страницы
(
Apply all property
changes to the current page only
)ga bayroqcha qo`yish orqali amalga oshiriladi.
Obyektlarni bitta qatlamdan ikkinchi qatlamga ko`chirish Har xil qatlamlarda
joylashgan obyektlarni ko`chirib, ulardan nusxasini olsa bo`ladi. Buning uchun
menyuning satridagi
Переместить на слой
(
Move To Layer...
) va
Копировать на
слой
(
Copy To Layer...
) buyruqlaridan foydalaniladi. Amal bajarilganda ekranda
qatlam nomini ko`rsatuvchi yo`nalishi chiqariladi.
146
Agarda obyektlarni joriy qatlamdan ko`chirish kerak bo`lsa, u sichqoncha bilan
amalga oshiriladi. Buning uchun obyekt yoki obyektlar to`plamini tanlash kerak va
sichqoncha yordamida ko`chirish kerak bo`lgan joyga olib borib qo`yiladi.
Python dasturlash tili. Uning xususiyatlari va imkoniyatlari

Python dasturlash tili. Uning xususiyatlari va imkoniyatlari
Download
0,51 Mb.
Matnni ko'rish
Sana
13.01.2024
Hajmi
0,51 Mb.
#136367
Download
0,51 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Python dasturlash tili. Uning xususiyatlari va imkoniyatlari
Download
0,51 Mb.
Matnni ko'rish
SAVOL VA TOPSHIRIQLAR - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi n. N. Zaripov

86
jadvali bo`lib, ixtiyoriy sondagi qator va ustunlardan tashkil topgan. Kompyuter
texnologiyasida har qanday informatsiyani saqlash qurilmasi matritsa ko`rinishiga
asoslanadi va uning har bir yacheykasi adresni aniqlashga xizmat qiladi. Haqiqatan,
kompyuterli tasvirda oydinlashtirishning qo`llanilishi bo`sh matritsa tashkil etishdan
boshlanadi va uning har bir yacheykasiga grafik axborotning u yoki bu kodi – son
yoziladi. Tasvirga kiritilgan oydinlashtirish to`rining bir qiymatli o`rnatilishi amaliy
dastur vositalari yordamida virtual matritsa tashkil etishga xizmat qiladi.
Matritsadagi yacheykalarning soni ma’lumotlar massivini saqlashga yetarli bo`lishi
kerak. Oydinlashtirish to`ri – bu umumiy holda jadval yoki matritsa hisoblanadi.
Oydinlashtirish to`rida vertikal va gorizontal bo`yicha yacheykalar soni matritsadagi
qator va ustunlar soniga mos bo`lishi kerak. Grafik dastur vositalari yordamida hosil
qilinadigan matritsa ingliz terminologiyasida map (karta) deb nomlanadi. Fizikada
«Karno kartasi» tushunchasi mavjud bo`lib, issiqlikdvigatelining foydali ish
koeffitsiyentini hisoblashda foydalaniladi. Shu ma’noda, map – oddiy jadval, bu
jadvalga bitli informatsiya («0» yoki «1») yoziladi. Shuning uchun jadval «bitli
karta» (bitmap) nomini oldi. Bundan kelib chiqqan holda kompyuter grafikasi
ba`zan «bitli» (bitmapped) deb ataladi. Bitli grafika (bitmapped image) – bu
grafikaning ko`rinishi, unda fazoviy oydinlashtirish bajariladi va elementlardan
foydalaniladi. Shunday qilib, kompyuter xotirasida matritsa tashkil etildi, endi uni
to`ldirish bilan shug`ullanamiz. Tasvirning har bir elementini oydinlashtirish
natijasida o`zining unikal adresiga ega bo`ladi. Har bir element oldindan berilgan
shkalada baholanishi zarur, bu esa kvantlashtirish protsedurasi hisoblanadi.
Tasvirlarning (oq-qora ranglisi bilan chegaralanamiz) o`zaro yagona farqi ularning
oydinlashtirish tipiga bog`liq qiymatga ega bo`lishidir. Kvantlashtirishning xarakteri
tasvirdagi diskert elementlarning turli darajadagi yoritish elementlaridan tashkil
topganligidadir. Tasvirni shtrixlashda faqat ikkita axromatik rangdan foydalaniladi,
ularni ikki holat sifatida ifodalash mumkin. Bu ikki holatni kodlashtirish uchun
hammasi bo`lib bitta ikkilik razryad talab etiladi.
Laboratoriya metodi - Turon zarmed universiteti

|
Turon zarmed universiteti
|
bet | 38/89 | Sana | 19.02.2024 | Hajmi | 458,85 Kb. | | #158634 |
Bog'liq “tasdiqlayman” O‘quv ishlari bo‘yicha prorektor-fayllar.orgLaboratoriya metodi ta’lim jarayonida o'quvchilarga atrofni o'rab olgan obyektiv borliqdagi narsa va hodisalar, ularning shakli, hajmi, tarkibi, tuzilishi, o'zgarishi va rivojlanishi qonuniyatlari haqida yangi-yangi bilimlar berish, o'zlashtirayotgan ilmiy bilimlarni mustahkamlash hamda tegishli ko'nikma va malakalar bilan qurollantirishda muhim ahamiyatga ega. Laboratoriya metodidan, asosan maxsus fanlarni o'qitishda, har bir fanni o'ziga xos xususiyatlarini hisobga olgan holda foydalaniladi. Laboratoriya mashg'uloti xususiyatiga ko'ra uch xil bo'ladi. Laboratoriya metodi asosida o‘tiladigan mashg‘ulot xususiyatiga qarab quyidagi shaklda tashkil qilinadi:
1. O‘quvchilar bilan ommaviy mashg'ulotlar.
2. O'quvchilar bilan guruhli mashg'ulotlar.
3. Har bir o'quvchi bilan yakka tartibda mashg'ulotlar.
Amaliy mashg'ulotlar metodi o'quvchilarga umumiy texnika-ijodiy ta’lim berish va mehnat malakasi bilan qurollantirishda asosiy metod bo'lib xizmat qiladi. Ta’lim jarayonida qo'llaniladigan vositalar ta’lim samaradorligini ta’minlashga xizmat qiladi. Vosita muayyan o'qitish metodi yoki metodik usullarini muvaffaqiyatli amalga oshirish uchun zarur bo'lgan yordamchi o'quv materiallaridir. Ta’lim vositalari asbob-uskunalar, laboratoriya jihozlari, axborot va texnik vositalar (qurilmalar), ko'rsatmali qurollar, ramziy belgilar, darslik o'quv qo’llanmalari, radio, televideniye va kompyuter va hokazolardan iborat bo’ladi.
Nazorat uchun savollar:
1. Ta’limiy metodlarning pedagogik mohiyati deganda nimani tushunasiz?
2. O'qitish metodlariga qo'yiladigan talablar.
3. O'qitish metodlarining turlari.
4. Og'zaki metodlar va ularning turlari.
5. Ko'rsatmalilik metodi va ularning turlari.
6. Amaliy metodlar va ularning turlari.
7. O'qitish (ta’limiy) metodlariga berilgan tavsiflar.
8. Ta’limiy metodlarning ahamiyati.
II jarayon
1-mavzu: Maktabgacha ta’limda metodika fanlarini o‘qitishda pedagogik texnologiyalardan foydalanish
Reja:
1. Pedagogik texnologiyalardan foydalanishning ilmiy asoslari
2. Ta’lim jarayonida innovatsion texnologiyalardan foydalanish
3. Keys-stadi metodi
4. O‘qitish jarayonida qo‘llaniladigan texnologiyalarni turlari
|
| |
Tasvirlarni sifatini yaxshilash usullari

72
Bu yerda G
min
va G
max
- tasvirdagi eng kichik va eng katta rang qiymatlari, G(x, y)-
(x, y) koordinatadagi rang qiymati. Shuningdek, tasvir gistogrammalari tahlili
asosida ham tasvir tiniqligini oshirish mumkin. U quyidagi formula asosida amalga
oshiriladi:
bu yerda H
i
– tasvirdagi i rangdagi piksellar soni (0≤i≤255), G(x,y) – (x,y)
koordinatada joylashgan pikselning rang qiymati, r - normallashtiruvchi parametr.
Operatorlar tasvir kontrasti yoki ravshanligini korreksiyalovchi bo`lsa, u holda
I(x,y)=q*f(x,y)+C
yoki
I(x,y)=f(x,y)+C
almashtirishlar bajariladi, bu yerda q, C – konstantlar
Tasvirda halaqitlarni bartaraf etishda qo`llaniladigan filtrlar ikki sinfga
ajratiladi: quyi chastotali va yuqori chastotali fazoviy filtrlar. Sochma dog`lar,
g`alayonlar spektri uchun quyi chastotali filtrlar qo`llanilib, keyin obyektda
chegaralarni belgilash yoki ajratib olishda yuqori chastotali filtrlar qo`llaniladi.
Masshtabni o`zgartirish. Cho`zish (siqish)

Masshtabni o`zgartirish. Cho`zish (siqish). Koordinatalar o`qlari bo`yicha
cho`zish (yoki siqish) ko`paytirish orqali ifodalanadi:
α>0, δ> 0 mos
X va
Y o`qlari bo`yicha cho`zish va siqish. Agar
α>1, δ> 1 bo`lsa
koordinata o`qlari bo`yicha cho`zish va
α<1, δ< 1 bo`lsa, siqish ta`minlanadi.
Cho`zish (siqish) almashtirishlarini matritsa shaklida quyidagicha yozish
mumkin:
Burish. Burish quyidagi formula orqali beriladi:
Bu erda koordinatalar sistemasining boshlang`ich nuqtasi bo`ylab soat
strelkasiga teskari
φ burchakka burish bajariladi. Matritsa shaklda burishni
quydagicha yozish mumkin:
(4.4.2)
(4.4.3)
(4.4.4)
(4.4.5)
70
Akslantirish. Akslantirish (abssissa o`qiga nisbatan) quyidagicha ifodalanadi.
Matritsa shaklida esa
Ordinata o`qiga nisbatan akslantirish quyidagicha ifodalanadi
.
Matritsa shaklida
Almashtirishlarni
yuqoridagi
qurilgan
4-ta
xususiy
holidan
maqsad:
har qaysi almashtirish oddiy va tushunarli geometrik ma’noga ega.
ixtiyoriy almashtirishni ularni ketma-ket bajarish(superpozitsiya) orqali
ifodalash mumkin.
Ammo keyingi masalalarni ko`rish uchun to`rtta oddiy almashtirishlarni ham
(ko`chirishni hisobga olgan holda) matritsa shaklida ifodalash lozim.
(4.4.10)
(4.4.9)
(4.4.8)
(4.4.7)
(4.4.6)
4.5-rasm. Tekislikda almashtirishlar
71
SAVOL VA TOPSHIRIQLAR 1. Tasvir belgilarini ajratish metodlari.
2. Tasvir belgilarini ajratish algoritmlari.
3. Ko`chirish nima?
4. Masshtabni o`zgartirish. Cho`zish (siqish) haqida gapiring.
5. Burish nima?
6. Akslantirish nima?
SAVOL VA TOPSHIRIQLAR - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi n. N. Zaripov

75
qayta taqsimlanishi fazoviy sohada tasvir piksellari intensivligining dinamik
diapazonidan yanada samarali foydalanishga olib keladi. Piksel zichligi
gistogrammasini sozlash uchun yaxshi niqobni tanlash kontrastni oshiradi va shu
bilan qismlarning kontrast o`lchamlarini yaxshilaydi. Qayta ishlash dasturlari sizga
qiziqish zonasida ko`rsatilgan qismlarning silliq yoki, aksincha, keskin o`tishiga ega
bo`lgan rasmlarni ranglar xaritasi uchun ranglarni belgilashga imkon beradigan
buyruqlarga ega. Salbiy tasvirni ijobiy holga aylantiradigan kontrastni qaytarish
bilan bir qatorda, ushbu usul kichik va o`rta tasvir tafsilotlarining kontrastini
oshirishga imkon beradi.
Matematik modellar va algoritmlarning juda katta arsenali mavjud bo`lib,
ularni dasturiy ta’minot yordamida amalga oshirish tasvirlarning kontrast
o`lchamlarini sezilarli darajada oshirishi mumkin. Ushbu algoritmlar intensivlik
gistogrammasini o`zgartiradigan chiziqli va chiziqli bo`lmagan tasvirni filtrlash
jarayonlariga asoslangan.
1>
SAVOL VA TOPSHIRIQLAR - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi n. N. Zaripov

SAVOL VA TOPSHIRIQLAR 1.
CorelDraw 2018 dasturining umumiy tuzilishi.
2.
Dastur ishga tushirilgandan keyingi ishlar.
3.
Xotirada bir nechta usullarda saqlash yo`llari.
4.
Menyuning Файл (File) va Импортировать (Import...) buyrug`i.
5.
CorelDRAW dasturida import qilingan tasvirlarni o`zgartirish.
6.
Импортировать (Import) ro`yxatidan foydalanish.
7.
CorelDrawning ishlash prinsiplari.
142
6.4. CorelDraw instrumentlar satri, obyektlar, ranglar qatlam va turli effektlar. Asboblar satri ishchi oynaning chap tomoniga joylashtirilgan bo`ladi.
Asboblar satridagi grafik obyekti ustida quyidagi amallar bajariladi – obyektlarni
yaratish, ajratish, muharrirlash va ko`chirish. Asboblar bilan ishlash paytida kursor
tanlangan obyektga qarab shaklini o`zgartiradi. Shu bilan birga, asboblar satridagi
ba’zi bir asboblar guruhini «
Suzuvchi
»(«
Плаваюшие
») panel ko`rinishida yoki
«
Flyout
» ko`rinishida sozlash mumkin
6.4.1-rasm. Suzuvchi panel
Docker ko`rinishidagi panel. Docker ko`rinishidagi satri muloqot oyna
shaklida bo`ladi. Bu panellar har doim ekranda mavjud bo`ladi va ishchi oyna yonida
joylashadi. Ekranga kerakli bo`lgan panelni chaqirish uchun menyuning Oyna
(Window) va Docker (Dockers) ko`rinishidagi panel buyrug`i va ochilgan
ro`yxatdagi panellardan bittasi tanlanadi.
Object Manager satri
(
Диспетчер объектов
) — obyekt parametrlarini
tasvirlaydi, obyekt iyerarxiya qatlamlarini boshqaradi.
View Manager satri (
Диспетчер видов
) — «tasvir ko`rinishlari»ni tasvirlaydi
va boshqaradi.
Graphic and Text Styles satri
(
Стили текста и графики
) – grafik va matn
stillarini yaratadi va o`zgartiradi.
Color Styles satri
(
Цветовые стили
) — obyektlar bilan ishlashda ranglarni
tanlaydi va ular yordamida amallar bajaradi.
Symbols and Special Characters satri
(
Символы и специалные знаки
) –
mavjud bo`lmagan belgilarni tasvirlashda foydalaniladi.
Internet Bookmark Manager satri
(
Диспетчер закладок Internet
) —
gipermatnlarni boshqarish va yaratishda ishlatiladi.
HTML Object Conflict satri
(
Анализатор конфликтов объектов HTML
) –
Internetda nashr etilgan avvalgi hujjatlarning to`g``riligini tekshiradi va
noto`g`rilarini tuzatadi.
143
Agarda yuqorida ko`rsatilgan menyuda qandaydir buyruq bo`lmasa u holda
menyuni (Menu) Parametrlar (Options) yordamida qo`shish mumkin.
SAVOL VA TOPSHIRIQLAR - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi n. N. Zaripov

84
rang boqyicha quyidagi guruhlarga ajratish mumkin: Ikki rangli (binar) tasvirlar. Bu
tasvirlarning har bir pikseli uchun Kompyuter xotirasida bir bit kerak. Oq-qora
tasvirlar ikki rangli tasvirlar orasida eng ko`r uchraydi.
Nim rang tasvirlar.
Bu tasvirlarni shakllantirishda kulrang yoki boshqa
ranglarning gradatsiyalaridan foydalaniladi. Odatda, tasvirdagi rang 256
gradatsiyadan iborat bo`lib, uning har bir pikseli uchun 1 bayt kerak.
Rangli tasvirlar.
Bu tasvirlarning har pikseli uchun eng kamida 2 bit kerak. Har
bir pikselda rang chuqurligi 16 bit bulgan (65 536 rangli) tasvir
High Color
nomini,
har bir pikselida 24 bit bulgan (16,7 mln. rangli) tasvir
Ture Color
nomini olgan.
Kompyuterlarning grafik tizimlarida har bir piksel 32,44 va undan ko`p bit bulgan
tasvirlardan ham foydalaniladi. Rastning ruxsat berilgan xatoligini baholash.
Normal ko`rish qobiliyatiga ega bo`lgan odamning ko`zi burchak o`lchamida 1
minutga yaqin obyektlarni farqlashi mumkin. Agar obyektgacha bo`lgan masofa R
uzunlikka teng bulsa, u holda bu o`lchamni (dP) yoy uzunligi sifatida quyidagicha
baholash mumkin(5.3-rasm):
dP = α
⋅
R,
bu yerda α =1,7453293
⋅
10-2/60=2,
90888
⋅
10-4 (rad).
5.3-rasm.
O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi n. N. Zaripov - bet 49

87
Shtrixli tasvir uchun kvantlashtirish
Axromatik rangning qiymati Kodi
Qora 0
Oq 1
Original tasvirdagi diskret yacheyka oq rangda bo`lsa, matritsaning mos
yacheykasiga «bir» yoziladi, qora rangda bo`lsa, «nol» yoziladi. Matritsaning barcha
yacheykalari to`liq toidirilgandan so`ng berilgan tasvirni kodlashtirish jarayoni
yakunlanadi. Matematik matritsa raqamlar to`plami bilan to`ldirildi – bu tasvirning
raqamli ko`rinishi, ya’ni raqamli tasvir. Shunday qilib, olingan jadvalga kompyuterli
usulda qandaydir ikkili sonlar, impulslar ketma-ketligi yozilishi mumkin.
Informatsiyani bunday ko`rinishda hisoblash sistemalari vositasida saqlash, uzatish
va
cheklanmagan
marta
nusxalash
mumkin.
Foydalanuvchiga
bunday
informatsiyaga umuman ruxsat yo`q. Tasvirning qaysidir qismini o`zgartirish uchun
bitli kartada namoyish etish (vizualizatsiya), ya’ni tasvirni ko`zga ko`rinarli qilish
mumkin, birinchi navbatda monitor ekranida. Tasvirni oydinlashtirish zaruriyati.
Umumiy holda to`liq rangli tasvir (rangli fotosurat, rangli slayd) uzluksiz
(continuous) signalni ifodalaydi. Tasvirning tarkibida rasman (formal) ifodalangan
elementlar mavjud emas. Tasvirni raqamli ko`rinishda ifodalashning birinchi sharti
majburiy oydinlashtirish hisoblanadi.
SAVOL VA TOPSHIRIQLAR
1. Tasvirlarning sifatini oshirishning asosiy yo`nalishari.
2. Bir jinsli sohalar yorug`ligi farqini o`zgartirish.
3. Halaqitlarni yo`qotish.
4. Gistogramma ko`rinishini o`zgartirish.
5. Chegaralarni kuchaytirish.
6. Shtrixli tasvir uchun kvantlashtirish.
88
5.2. Ko`rinmas chiziqlar va sohalarni yo`qotish algoritmlari.
|
Qatlamlar bilan ishlash - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi n. N. Zaripov

Qatlamlar bilan ishlash Qatlam deganimizda obyektlar joylashtiriladigan plyonkasimon tekislikni
tushunamiz. Bu tekislikni barcha obyektlari bilan siljitish, o`chirish, ekranda
ko`rsatish va bosmadan chiqarishga bog`liq bo`ladi. CorelDraw dasturida hujjat
yaratilganda to`rtta qatlam bo`ladi:
birinchi
qatlam – tasvir tushadigan (
Layer 1
),
ikkinchisi
– (
Master Grid
) tori (setka) uchun,
uchinchisi
– (
Master Guides
)
yo`nalish uchun va
to`rtinchi
– «ish stoli» (
Master Desktops
) uchun mo`ljallangan
bo`ladi. Yangi qatlamlarni qo`shish obyektlar bilan ishlashda qiyinchilik
tug`dirmaydi. Har bir sahifadagi qatlamlar soni bir xil parametrlarda va bir xil
nomda bo`ladi. Agarda qandaydir qatlam bitta sahifada ko`rinmas holga kelib qolsa,
boshqa sahifalardagi qatlamlar ham ko`rinmas holda bo`ladi. Shu bilan birga barcha
sahifada qatlamlarning joylashish tartibi ham birdan o`zgaradi.[1]
Qatlamlar bilan ishlashning Диспетчер объектов (Object Manager) satri Qatlamlar ustidagi hamma operatsiyalar (yaratish, o`chirish, to`g`rilash va
hokazo)
Диспетчер объектов
(
Object Manager
) satri yordamida bajariladi.Bu
ekranga menyuning
Окно\Панели типи
Docker (Windows\Dockers) va
Диспетчер объектов
(
Object Manager
) buyruqlari bilan chaqiriladi.
Panel sarlavhasi tagida to`rtta tugma joylashgan bo`ladi (chapdan o`ng
tomonga qarab):
1.
Новый слой
(
New layer
) tugmasi yangi qatlamni
Слой
(
Layer
) nomi va mos
raqamni qo`shadi.
2.
Показать свойства объектов
(
Show Objects Properties
) tugmasi obyektning
xossalarini ko`rsatadi.
3.
Для редактирования
tugmasi barcha qatlamlar uchun tuzatish kiritish
imkoniyatini beradi, agarda u o`chirilgan bo`lsa, faqat joriy qatlamda ishlatsa ham
bo`ladi.
4.
Вид диспетчера слой
(
Layer Manager View
) tugmasi qatlamlar dispetcheri
ko`rinishini ko`rsatadi.
144
Piktogramma
sichqonchani
o`ng
tomon
tugmasi
bilan
chertilsa
qatlamning xossasini bildiradigan menyu chiqariladi va uning yordamida
qatlamni o`chirish yoki uning nomini o`zgartirishi mumkin.
DDR CDRAM 
CDRAM - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi kasb-hunar ta’limi markazi sirdaryo...

|
O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi kasb-hunar ta’limi markazi sirdaryo viloyati kasbiy ta’limni rivojlantirish va muvofiqlashtirish xudduiy boshqarmasi sirdaryo tuman kasb-hunar maktabi
|
bet | 34/131 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 472,07 Kb. | | #230223 |
Bog'liq Apparat va dasturiy-www.hozir.orgDDR CDRAM
CDRAM xotirasining keyingi avlodlaridan biri – uzatishning ikkilangan tezligiga ega bo‘lgan DDR CDRAM (Double Data Rate CDRAM) xotirasidir. CDRAM kabi, DDR CDRAM xotirasi tizim chastotasi bilan sinxron ishlaydi. Ammo, ma’lumotlar takt generatorning signal orqa va oldi fronti bo‘yicha hisoblanadi. Lekin CDRAM xotirasidan foydalanishda faqatgina oldi fronti bo‘yicha. Shunday qilib, DDR CDRAM xotirasi CDRAM ga nisbatan tezroq uzatadi, yani shinaning 133MGHz chastotasida ish unumdorligi 266 MGHz ni tashkil qiladi. Bu tizim ikki marotaba tezroq ishlaydi degani emas. Ikki marta tezroq xotira ishlaydi va shuning uchun ShK umumiy unumdorligi oshmoqda.
DDR DIIM modullari, CDRAM va DRAM xotiralar uchun ishlab chiqarilgan tizimlar bilan moslashuvchan emas. Shunday qilib, ularda har xil elektrik ajratgich va boshqa-boshqa kalitli qirqimlar mavjudligi uchun ularni boshqa tipdagi manbaga joyga ulash mumkin emas.
Bu texnologiyalarda standart chastotalar qo‘llanadi: PC1600 xotira ichun 100MGHz, PC2100 – 133MGHz, PC2700 – 166MGHz. Modullar ikki baravar ko‘p tezlikda ishlagani ushun ularning chastotasi quyidagicha: 200, 266, 166 MGHz. Xotira spesifikatsiyasida ko‘rsatilgan qiymatni olish uchun ma’lumotlarni uzatish tezligini 8 baytga teng bo‘lgan xotira shinasining o‘lchamiga ko‘paytiramiz, masalan PC1600 da 100x2x8=1600.
Nazorat savollari
Tashqi eslab qoluvchi qurilmalarning tezkorligi nimalar bilan o’lchanadi?
Xotira elementiga informaciya qanday yoziladi va o’qiladi?
Ko’p processorlar platalr qanday xotirada qo’llaniladi?
Doimiy xotira komp’yuterda qanday rol o’ynaydi?
Operativ xotirani qanday tiplarini bilasiz?
Tezkor va doimiy xotira farqini ayting?
6.bob.Qattiq disk.
6.1.Mavzu-Qattiq disk qurilmasi va uning asosiy xususiyatlari.
Reja:
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi kasb-hunar ta’limi markazi sirdaryo viloyati kasbiy ta’limni rivojlantirish va muvofiqlashtirish xudduiy boshqarmasi sirdaryo tuman kasb-hunar maktabi
|