nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Cho‘kindi tog‘ jinslari - Bino va inshootlar qurilishi tem iryo

biotit, rogovaya obmanka, dala shpatlari kabi minerallar kiradi. Ular granit
kabi yuqori mustahkamlikka ega, lekin muzlaganda qatlamlanib buziladi.
Gneyslar poydevorlar, yo‘l qoplamalari barpo etishda ishlatiladi.
Kristalli slaneslar -
mayda donali kvars, biotit va m uskavit
minerallaridan iborat; gilli, kremniyli, sludali va boshqa turlari mavjud
bo‘lib, tombop plitalar tayyorlanadi. Slanes 2-8 mm. qalinlikda osongina
qatlam lanadi. Uning zichligi 2,7 -2 ,8 g/sm 3 g ‘ovakligi 0,3-3 foiz,
siqilishdagi mustahkamligi 50-240 MPa.
Kvarsitiar -
qumtoshlarning qayta kristallanishidan hosil bo‘lgan
mayda donali to g‘ jinslari 95-99 foiz (SiO,) dan iborat, siqilishdagi
mustahkamligi 100^455 MPa, olovga bardoshliligi 1710-1770 °S.
Qurilishda kvarsitiar devor toshlari, bruschatka, yo‘l va ko‘prik
qoplamalarida kislotaga chidamli material sifatida ishlatiladi.
Marmar
- mayda, o ‘rtacha va yirik donador zich tog‘ jinsi bo‘lib,
ohaktosh va dolomitlami yuqori bosim va harorat ta’sirida metamorfizmga
uchrashidan hosil bo‘lgan. Sof marmar oq rangda, minerallar aralashsa,
yashil, qizil, kulrang, qora va qoramtir bo‘lishi mumkin. Aralashgan mine-
rallaming bir tekis tarqalmaganligi marmar teksturasi turli gulli bo‘lishiga
sababchidir. Marmar zichligi 2,8 g/sm3, suv shimuvchanligi 0,7 foizgacha,
siqilishdagi mustahkamligi esa 100-300 MPa, qattiqligi 3—4. Marmar oson
qayta ishlanadi va jilolanadi. Mannar qurilishda ichki va tashqi devorlami
bezashda, zinapoya, deraza tokchalari, chiqindilari esa koshinkorbeton
buyumlar, murakkab bezak qorishmalari tayvorlashda ishlatiladi. Marmar
bino va inshootlaming tashqi bezagi uchun ishlatilganda vaqt mobaynida
havodagi namlik va turli gazlar ta’sirida jilosini yo‘qotib boradi. Marmar
0 ‘zbekistonning Nurota, Qurama, Chotqol tog ‘ tizmalarida ko‘plab
uchraydi. Shulardan eng mashhuri Nurota mannar konlari tizimidir.
Toshkent shahridagi Alisher Navoiy nomli teatr, «Istiqlol» saroyi binolari
mahalliy marmar toshlar bilan bezatilgan.
Kimyoviy chidamlilik - korroziya

Kimyoviy chidamlilik - korroziya.
Materialning kislota, ishqor,
tuz eritmalari va gazlar ta’siriga qarshilik ko‘rsatish xususiyati kimyoviy
chidamlilik deyiladi. Kimyo, neft-gaz, metallurgiya va shu kabi sanoat
tarm oqlarida, sh o ‘rlangan yerlarda ishlatiladigan m ateriallar va
konstruksiyalar agressiv suyuqlik va gazlar ta’sirida buziladi.
Tabiiy tosh materiallari (ohaktosh, marmar, dolomit) kislotalar ta’sirida
tez buzilsa, bitum va plastmassaiar esa bu muhitga chidamli, ammo ular
ham to‘yingan ishqor eritmalarida buziladi. Maxsus tarkibli qoplama va
polbop keramik plitkalar hamda quvurlar, plastmassaiar, bitum agressiv
muhit ta’siriga chidamli hisoblanadi.
1
.
4
.
Qurilish materiallarining issiq lik-fizikasiga doir xossalari
Issiqlik o ‘tkazuvchanlik.
Materiallaming bir yuzasi issiq, ikkinchi
yuzasi sovuq bo‘lsa, undan issiq oqimi o ‘tadi. Materialning bu xossasi
issiqlik o‘tkazuvchanlik koeffltsiyenti A orqali ifodalanadi.
Issiqlik o ‘tkazuvchanlik koeffltsiyenti haroratlar farqi
( t~ t)
1°S
bo‘lgan holda, qalinligi 1 m. yuzi 1 m2 bo‘lgan namunaning bir yuzasidan
ikkinchi yuzasiga o‘tkazilgan issiqlik miqdori bilan ifodalanadi. Binobarin,
devordan r soat vaqt ichida o ‘tgan issiqlik miqdori -
Q
quyidagi formula
yordamida aniqlanadi:
9
Q = b [S (tt-t2)T]/a,
bunda:
Q
- issiqlik miqdori, kJ;
S' - namunaning yuzi, m2;
т - issiqlik o ‘tish vaqti, soat;
(t
- t) -
material yuzasidagi haroratlar farqi, °S;
a
-
devoming qalinligi, m.
Bu formuladan in i aniqlaymiz:
k=Q-a/[S-(tr tJ-x),
(W/meC).
Agar fl = l m , S =
\m2, t- t= \
°S va r = 1 soat bo‘lsa, u holda A =
Q.
Issiqlik o ‘tkazuvchan!ik materialning g ‘ovakligi va strukturasiga
bog‘liq. Organik zich materiallar (plastmassaiar, bitumlar) uchun 0,25-
0,35, noorganik zich materiallar uchun Я =5,0 W/(m °S) gacha bo‘ladi.
Havoning issiqlik o ‘tkazuvchanlik koeffltsiyenti nihoyatda kichik
bo‘lganligi uchun (л =0,02) material havo, gaz yoki suv bilan to‘lganligiga
bog‘liq bo‘ladi. Chunki suvning
1
si 0,58, muzniki esa 2,3 W/(m °S).
Harorat ko‘tarilganda ko‘pchilik materiallaming
X
si ortadi, ba’zi
materiallamiki (metallar, magnezitlar) kamayadi.
Issiqlik
yutuvchanlik(sig‘im i)-haroratlar farqi l^boU ganda, 1 kg.
materialning yutgan issiqlik miqdori quyidagi formula yordamida topiladi:
Q =C m (t,-t2), •
bunda:
S -
issiqlik yutuvchanlik koeffltsiyenti;
Q -
issiqlik miqdori, (kJ);
m
-
namuna massasi, kg;
(tj-tJ
- haroratlar farqi, °C.
M aterialiarning issiqlik yutuvchanligi bino loyihalarini tuzishda,
devor-bop konstruksiyalar, qavatlararo plitalar va isitish majmualarini
hisoblashda katta aham iyatga ega. B a’zi m ateriallam ing issiqlik
o ‘tkazuvchan!ik koeffltsiyenti l.I-jadvaldakeltirilgan.
10
|
Siqilishdagi mustahkamlik chegarasi

ko‘rsatish xususiyatidir.
Siquvchi kuch yuk, kirishish,
notekis qizdirish
va shu kabilar natijasida hosil bo‘ladi. Ko‘pchilik materiallar anizatrop
tuzilishda bo‘lgani uchun siqilishdagi mustahkamlik
chegarasi qator
sinovlar natijalarining o ‘rtacha miqdori bilan belgilanadi. Materialning
m ustahkam ligi tayyqrlangan
namunaning shakliga, o ‘lcham lariga,
qo‘yilgan kuchning li^gish tezligiga va kuch tushayotgan yuzaning
holatiga bog‘liq; ba’zi materiallaming (plastmassaiar, bitumli betonlar)
mustahkamligiga sinash vaqtidagi harorat ham ta’sir etadi.
Balandligi
ko‘ndalang kesimning tomonlaridan kichik bo‘lgan prizma kubga nisbatan
siqilishga yaxshi qarshilik ko‘rsatadi. Silindr yoki prizma shakli-dagi
namunalaming mustahkamlik chegarasi kubnikidan 25 foiz kam bo‘ladi.
Chunki, namunaning balandligi
qancha katta b o is a , siqilishda hosil
bo‘ladigan ko‘ndalang kengaytiruvchi kuch shuncha yuqori bo'ladi.
Qurilish materiallarining siqilishdagi mustahkamlik chegarasi 0,05 MPa
dan 1000 MPa gacha bo‘ladi.
M ateriallaming siqilishdagi mustahkamlik chegarasi (i?ji(f, MPa)
quyidagi formula yordamida topiladi:
R =Ph / F
siq
buz
n
_
3Rbuz • I
69 ~ 2b
■
h2
Agar ikkita y ig‘indi kuch namunaning o ‘qiga
nisbatan simmetrik
ravishda qo'yilgan bo‘lsa, formula quyidagicha bo‘ladi:
r
_
3Rbuz
■
I
e 9 ~ 2 b - h 2
bunda: P ,^ - buzuvchi kuch, N;
/ -
tayanchlar orasidagi masofa, m;
a -
kuchlar orasidagi masofa, m;
b
va
h
- kesim yuzasining eni va balandligi, m.
F -
namunaning ko‘ndalang kesim yuzasi, m2.
Aynan shu formula yordamida materialning cho‘zilishidagi
{Rcho.)
mustahkamlik chegarasi ham topiladi. Siqilishdagi mustahkamlik chegarasi
ko‘pgina materiallar uchun marka vazifasini bajaradi (1.2-jadval).
13
Mustahkamlikni aniqlash usullari

Materiallaming zarbga bo‘lgan
mustahkamligi ayniqsa, seysmik aktivlik
yuqori bo‘lgan Markaziy Osiyo sharoitida katta ahamiyatga egadir.
Qattiqlik.
Materiallarga o‘zidan qattiq jism botirilganda qarshilik
ko‘rsatish xususiyati uning qattiqligi deyiladi.
Materiallaming qattiqligi
turli usullar bilan aniqlanadi va o‘lchov birligi ham turlichadir (1.4-jadval).
1.4-jadval
Materiallar
Kimyoviy tarkibi
Qattiqlik ko‘rsatkichi
Talk
3M g 04S i0 ,H ,0
1
Gips
C a S O ^ H .O
2
Kalsit
CaCO,
3
Eruvchan shpat
CaF, (flyuorit)
4
Apatit
Ca,(POJ,F
5
Ortoklaz
K,0-Al,0,-6Si0,
6
Kvars
SiO,
7
Topaz
Al,|Si0j(F0H),
8
Korund
A 1,0
9
Olm os
С
10
Ishqalanish gaqarshilik.
Pol, zinapoya, yo‘l singari ishqalanish
kuchi ta’sirida bo‘lgan joylarda ishlatiladigan
materiallar ishqalanishga
sinab ko‘riladi. Buning uchun kubli tayok idiametri 25 mm. gating bo‘lgan
silindr kabi namunalar tayyorlanadi.
M ateriallarni yedirilish doirasida 1000 m arta aylantirilganda,
namunaning 1 m2 yuzasidan
(F)
y o ‘qotilgan
massaga ishqalanishga
qarchiligi
(I)
deyiladi va quyidagicha aniqlanadi:
1= (m- mJ/ F
kg/m2,
bunda: w ; va m2 ishqalanishdan oldingi va keyingi massalari.
1.5.2. Deformativlik
Elastiklik
- kuch olingandan keyin materialning avvalgi shakli va
o ‘lchamlarini tiklash xususiyatidir.
Material tashqi kuch ta’sirida qoldiq deformatsiyaning eng avvalgi
nuqtasi
elastiklik chegarasi
deyiladi. Elastiklik chegarasida nisbiy uzayish
16
kuchlanishga to‘g ‘ri proporsional bo‘lgani uchun
kuch olingach, material
aw algi shakli va o‘lchamlarini qoldiq deformatsiyasiz tiklay oladi.
E lastiklik'm oduli £(Yung moduli) Guk qonuniga binoan ichki
zo‘riqishning (a) nisbiy uzayish yoki qisqarishga (e) nisbatidir:
h
E =a/£,
MPa.
Siqilish (cho‘zilish)dan hosil bo‘lgan ichki zo‘riqish о
=P/F
formula
yordamida topiladi. Bunda,
P -
ta’sir
etayotgan kuch;
F -
ko‘ndalang
kesim yuzasi.
Shisha elastik m o‘rt deformatsiyalanadi va elastiklik chegarasida
sinadi. PoMat, kristall tuzilishli polimerlar yuqori kuchlanishlarda ham
elastiklik xususiyatini yo‘qotmaydi va plastik zonada sinadi.
Beton, qorishma va shu kabi kompozitsion materiallarga mustahkam
lik chegarasining 20 foizga qadar kuch qo‘yilganda chiziqsiz bog‘lanishli
elastik deformatsiyalanish yuz beradi.
Kauchuk, rezina va shu kabi elastomerlarda elastik deformatsiya 100
foizdan ham katta bo‘shishi mumkin. Materialda kuch ta’sirida bo‘ylama
va ko‘ndalang
deformatsiyalar hosil bolib, ularning nisbati Puasson
koeffltsiyenti (M) bilan ifodalanadi. Puasson koeffltsiyenti beton uchun
0,17-0,2; polietilen uchun 0,4 ni tashkil qiladi.
Plastiklik
- materialning tashqi kuch ta’sirida shakli va o ‘lchamlarini
buzilmasdan o ‘zgartirishi va kuch olingach aw a lg i holatini to‘la tiklay
4-mavzu innovatsion faoliyat infratuzilmasini tashkiliy-iqtisodiy mexanizmlari reja

4-mavzu
INNOVATSION FAOLIYAT INFRATUZILMASINI
TASHKILIY-IQTISODIY MEXANIZMLARI
Reja:
1. Innovatsion faoliyatni rivojlantirish infratuzilmasi.
2. Innovatsion faoliyat infratuzilmasini rag‘batlantirish yo‘llari.
3. Innovatsion infratuzilmani davlat tomonidan qo‘llab-quvvatlash yo‘llari.
1. Innovatsion faoliyatni rivojlantirish infratuzilmasi.
Innovatsion faoliyatni rivojlantirish infratuzilmasining
asosiy tamoyillarini
shakllantirishda milliy iqtisodiyot talablari
va imkoniyatlariga mosligini,
moslashuvchanlik holati, xalqaro iqtisodiyotda raqobatbardoshlikni ta’minlashga
xizmat qilishi lozim. Bunda milliy innovatsion tizimning
bir segmenti sifatida
funksional-to‘laqonli innovatsion tuzilma yaratish zarurhisoblanadi (4.1-rasm).
Texnik jihozlanish kadrlar tarkibi bo‘yicha
raqobatbardosh ilmiy texnik
mahsulot va texnologiyalar ishlab chiqish va tijoratlashtirish, ularni ichki va tashqi
bozorlarda amalga oshirishni ta’minlay oladigan, innovatsion sohaning amaldagi va
sifat jihatidan yangi sub’ektlarini yaratish va qo‘llab-quvvatlash ko‘zda
tutilishi
zarur.
Innovatsion tadbirkorlik infratuzilmasi alohida bo‘lib o‘tadigan va innovatsion
deb nomlangan turga moslashib oladigan tadbirkorlikni ta’minlovchi
tizimni
ifodalaydi.
U
innovatsion
sohaning
tadqiqotchilik-loyihalash
sektorini
iqtisodiyotning real sektori va yakuni iste’molchi bilan birlashtiradi (4.1-rasm).
Texnoparklar
biznes-inkubatorlar
innovatsion-
texnologik
markazlar
venchur fondlari
intellektual mulk
birjalari
marketing
markazlari
ilmiy-texnik
rivojlanish
markazlari
Ba’zi materiallarning issiqlik o‘tkazuvchanlik va issiqlik

m ateriallarga beton, g ‘isht, p o ‘lat, granit
va shu kabilar, qiyin
yonadiganlariga
asfalt-beton, fibrolit, ba’zi penoplastlar, shimdirilgan
yog‘och va shu kabilar, yonadiganlariga yog‘och, gulqog‘oz, bitum,
bo‘yoqlar va shu kabilar kiradi.
Materialni antipirenlar bilan shimdirib yoki qoplab yonish muddatini
kechiktirish mumkin. K o ‘p yonmaydigan materiallar olov ta ’sirida
yonmasa-da, kuchli deform atsiyalanadi (po‘lat), darz ketadi (tabiiy
toshlar), sachrab sinadi (asbosement).
1.5. Qurilisb materiallarining mexanik xossalar
1.5.1.
Mustahkamlik
Materialga tashqi kuch ta’sir etganda, unda ichki kuchlanish (zo‘riqish)
hosil bo‘ladi. Kuchlanish m a’lum qiymatga yetganda, material buziladi
(sinadi, parchalanadi). M aterialning buzilishga qarshilik ko‘rsatish
xususiyati
mustahkamlik
deyiladi. Materiallaming mustahkamligi, odatda,
ulaming
mustahkamlik chegarasi -
R
orqali ifodalanadi. Mustahkamlik
chegarasi deb, materialning eng katta kuch ta’sirida buzilgan vaqtida
hosil bo‘lgan ichki kuchlanish a ga aytiladi. Bino va inshoot qismlarining
mustahkamligini hisoblash davlat standartlari bo‘yicha ruxsat etilgan
kuchlanish uning mustahkamlik chegarasi orqali ifodalanadi:
о =R/Z
rux
bunda:
R
-
mustahkamlik chegarasi, MPa;
Z - mustahkamlikning ehtiyot (zaxira) koeffitsiyenti, kamida 2-3.
Ehtiyot koeffitsiyentini aniqlashda quyidagilar hisobga olihadi:
a) tu zilish i bir jin s li b o ‘lm agan m ateriallar m ustahkam lik
chegarasining yarmidayoq kuchsizlangan joyidan buzila boshlaydi; b)
ko‘p materiallar kuch ta’sirida tez deformatsiyalanadi
va mustahkamlik
chegarasi ko‘rsatkichining 50-70 foizida darzlar hosil bo‘ladi; c) material
ga qayta-qayta o ‘zgaruvchan dinamik kuch qo‘yilganda, u mustahkamlik
chegarasiga yetmasdan buzilishi - «charchashi» tufayli buzilish deyiladi.
Hozirgi vaqtda m ateriallam ing buzilish holatini hisoblashda ehtiyot
koeffitsiyentlaridan foydalaniladi. Bunda ortiqcha yuk,
materialning bir
jinsliligi, inshootning ishlash sharoiti hisobga olinadi.
NAMESTITEV EKG ELEKTROD - Zbornica zdravstvene in babiške nege Slovenije

NAMESTITEV EKG ELEKTROD
PREKORDIALNI ODVODI:
V1: 4. interkostalni prostor desni rob prsnice,
V2: 4. interkostalni prostor levi rob prsnice,
V3: 5. rebro, v sredini med V2 in V4,
V4: 5. interkostalni prostor, leva medioklavikularna linija,
V5: 5. interkostalni prostor, sprednja aksilarna linija, horizontalno v višini V4,
V6: 5. interkostalni prostor, srednja aksilarna linija, horizontalno v višini V4.
Slika 3: Namestitev elektrod za prekordialne odvode (Smith, 2014)
DESNI PREKORDIALNI OVODI:
omogočajo lažje prepoznavanje ishemije desnega prekata, na katero zdravnik pomisli pri pacientih z miokardnim infarktom spodnje stene;
omogočajo optimalen posnetek pri desno stransko ležečem srcu;
posnamemo jih tako, da elektrode od V3 do V6 prestavimo na desno stran prsnega koša, elektrodi V1 in V2 pa pustimo na istem mestu;
na izpis posnetega EKG-ja zapišemo, da je to posnetek desnih odvodov, k odvodom od V3 do V6 dopišemo črko R (V3R – V6R).
Slika 4: Namestitev elektrod za desne prekordialne odvode (Bouthillet, 2008)
PREKORDIALNI ODVODI V7, V8 IN V9:
omogočajo lažje prepoznavanje miokardnega infarkta zadnje stene,
posnamemo jih tako, da standardni odvodi in elektrode od V1 – V3 ostanejo na standardni postavitvi. Elektrode od V4 – V6 se spremenijo v V7–V9. V7 postavimo v zadnjo pazdušno črto (aksilarna linija), V9 ob hrbtenici (paraspinalna linija), V8 na sredini med V7 in V9 (srednja scapularna linija). Vse tri so v višini elektrode V4.
Rob prsnice
Slika 5: Namestitev elektrod za odvode V7,V8 in V9 (Bilt, 2007)
STANDARDNI ODVODI ( I, II, III, aVR, aVL, aVF ):
DESNA ROKA (3 cm nad notranjo stranjo desnega zapestja ali nad zunanji del ključnice ali desna nadlaket pod deltoidno mišico) – RA – rdeča,
LEVA ROKA (3 cm nad nad notranjo stranjo levega zapestja ali nad zunanji del ključnice ali leva nadlaket pod deltoidno mišico) – LA – rumena,
DESNA NOGA (3 cm nad notranjo stranjo desnega gležnja ali nad stranski zgornji rob medenice) – RF (RL) –
|
Replaced Type a elvl Srce Audn Ctrl Lang

|
Replaced Type a elvl Srce Audn Ctrl Lang
|
Sana | 22.03.2020 | Hajmi | 14,65 Kb. | | #8413 |
Bibliographic Record Worksheet
Rec stat Entered Replaced
Type a ELvl Srce Audn Ctrl Lang ___
BLvl m Form Conf __ Biog __ MRec Ctry ___
Cont ____ GPub LitF __ Indx __
Desc i Ills ____ Fest __ DtSt __ Dates ____ , ____
We’re not worrying about the fixed fields for this portion of the workshop.
245 00 $a IMDb.
247 11 $a Internet movie database
264 _1 $a [Place of publication not identified] : $b IMDb, $c [1990]-
300 $a 1 online resource : $b color illustrations
310 $a Updated daily.
336 $a text $2 rdacontent
336 $a still image $2 rdacontent
336 $a two-dimensional moving image $2 rdacontent
337 $a computer $2 rdamedia
338 $a online resource $2 rdacarrier
500 $a “An amazon.com company.”
500 $a IMDb was founded by Col Needham on October 17, 1990 as Internet Movie Database. See “IMDb20” within the website.
588 $a Description based on version consulted 1 November 2012.
700 1 $a Needham, Col, $d 1967- $e founder.
710 2 $a IMDb.com, Inc., $e issuing body.
856 42 $u http://bibpurl.oclc.org/web/273 $u http://www.imdb.com/
|
| |
Zbornica zdravstvene in babiške nege Slovenije - bet 3

črna,
LEVA NOGA (3 cm nad notranjo stranjo levega gležnja ali nad stranski zgornji rob medenice) – LF (LL) – zelena.
Slika 6: Namestitev elektrod za standardne odvode (desna slika – namestitev klasičnih elektrod; leva slika – namestitev vakuumskih elektrod) (Bouthillet, 2012)
Slika 7: Klasične elektrode za snemanje EKG (Trampuš, 2018)
Slika 8: Vakuumske elektrode za snemanje prekordialnih in standardnih odvodov (Trampuš, 2018)
Literatura
Bilt, I., 2007. Basics. ECG.pedia.org. Available at: http://en.ecgpedia.org/index.php?title=Basics [7.2.2018]
Bouthillet, T., 2008. 12 lead ECG – lead placement diagrams. Available at: http://www.ems12lead.com/2008/10/17/12-lead-ecg-lead-placement-diagrams/ [7.2.2018]
Bouthillet, T., 2012. Who should receive a prehospital 12-lead ECG? Available at: http://www.ems1.com/cardiac-care/articles/1276633-Who-should-receive-a-prehospital-12-lead-ECG/ [7.2.2018]
Smith, N., 2014. The basics of recording a 12 lead ECG explained. Available at: https://www.youtube.com/watch?v=XEv4K1gHUEo [7.2.2018]
Solar M, Kramberger I., 2008. Merjenje EKG signala. Mobilni EKG. Available at: http://www.hercules.unimb.si/projects/EKG/zgodovina [7.2.2018]
Trampuš, I., 2018. Klasične elektrode za snemanje EKG. Slika 7.
Trampuš, I., 2018. Vakuumske elektrode za snemanje prekordialnih in standardnih odvodov. Slika 8.
Vidmar, G., 2009. Srčno-žilni sistem. Available at: http://www.cenim.se/vadba/srcno-zilni-sistem/ [7.2.2018]
|
I ВОЦ. QURILISH MATERIALLARINING

|
I ВОЦ. QURILISH MATERIALLARININGBog'liq Qurilish materiallari A.Odilхo\'jayevI ВОЦ. QURILISH MATERIALLARINING
ASOSIY XOSSALARI
V
1.1. Umumiy ma’lumotlar
Qurilish
materiallarining har bir turi o ‘ziga xos fizik, mexanik,
kimyoviy
hamda maxsus texnologik (va shu kabilar) xossalarga ega
bo'ladi.
Buyumlarning tarkibi, strukturasi fizik-kimyoviy, texnologik
jarayonlar
ta’sirida o ‘zgarishi ulaming barcha xossalarini o ‘zgartiradi.
Qurilish
materiallari kelib chiqishiga ko‘ra tabiiy va sun’iy bo‘ladi.
Ular xossalariga
nisbatan plastik (bitum, giltuproq), elastik (yog‘och,
polat, rezina), mo‘rt
(keram ika, shisha, beton, cho ‘yan), m aterial
mustahkamligiga
qarab mustahkamligi yuqori (po‘lat, granit, shisha),
mustahkam
(beton, yog‘och, polimerbeton, pishiq g ‘isht) va mustahkamligi
past (gips, ohaktosh,
xomg‘isht, yacheykali beton) turlarga boMinadi.
Materiallarning
ishlatilish sharoitiga ko‘ra konstruktiv (tabiiy tosh
materiallari,
beton, keramika, yog‘och, plastmassa va h.k.) va maxsus
(issiqlik va tovush
izolyatsiyasi, gidroizolyatsiya, korroziyaga chidamli,
olovga bardoshli,
radiatsiyadan himoyalovchi, biologik muhitga chidamli
va h.k.) turlarga
boMinadi.
1.2. Qurilish materiallarining fizik xossalari
Zlchlik
(g/sm3,g/m3) - absolyut zich materialning hajm birligidagi
massasi. Agar
material m assasini
m,
zich holatdagi hajm ini
Va
deb
belgilasak, unda
p= m/V
r
a
Absolyut zich
materiallar juda kam bo‘lib, ularga kvars, shisha, po‘lat,
plastmassalaming
ba’zi turlari kiradi. Amaliyotda qattiq materiallarning
7.ichligi tarozi
va hajm o ‘lchash asboblari yordamida aniqlanadi. Suyuq
|
| |
Kis” fakulteti 4-kurs kis 20-04 guruh talabasining

|
Kis” fakulteti 4-kurs kis 20-04 guruh talabasining
|
bet | 1/4 | Sana | 31.01.2024 | Hajmi | 24,58 Kb. | | #148965 |
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI RAQAMLI TEXNOLOGIYALARI VA KOMMUNIKATSIYALARINI RIVOJLANTIRISH
VAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
SAMARQAND FILIALI
“KIS” FAKULTETI
4-KURS KIS 20-04 GURUH TALABASINING
“Tizimlar va signallarni qayta”
FANIDAN TAYYORLAGAN
2-MUSTAQIL ISHI
Bajardi: ABSODIQOV SHERALI
Qabul qildi: JUMABOYEV T. A.
SAMARQAND-2024
Mavzu: Diskret elektr aloqa kanallari.
Reja:
AM, ChM, FM va NFM signallar haqida
Diskret signallarni optimal nokogerent qabul qilish
NFM signallarni kogerent va nokogerent qabul qilishi
KIRISH
Zamonaviy elektraloqa qurilmalari va tizimlarini yaratishda nafaqat zamonaviy radioelektronika imkoniyatlari, shu bilan birga signallar uzatish nazariyasi erishgan yutuqlaridan ham keng foydalanilmoqda. Bunda nafaqat uzatilayotgan axborotlar hajmining oshishiga, balki qabul qilingan signalning sifat ko‘rsatgichlariga alohida e’tibor berilmoqda. Signallarni uzatish nazariyasida signallarga ularning determinant funksiyalar orqali ifodalanuvchi nisbatan sodda matematik modellari bilan bir qatorda, signal va xalaqitlarga tasodifiy jarayon nuqtai nazaridan qaraladigan matematik modellardan ham foydalaniladi. Signal va xalaqitlarning tasodifiy jarayon shaklidagi matematik modellari signal qabul qilish qurilmalarining optimal strukturaviy sxemalari algoritmlarini yaratishda, signalni turli usullarda qabul qilishning potensial xalaqitbardoshligini aniqlashda, signallarni qayta tiklash bilan birga, turli aloqa tizimlarining axborot uzatish qobiliyatini aniqlash imkoniyatini beradi. Signallarni uzatish nazariyasi fani bakalavrlar tayyorlashda asosiy o‘rinlardan birini egallaydi va zamonaviy aloqa qurilmalari va tizimlarining tahlili va sintezi masalalaridan chuqur bilimlarga ega bo‘lishlarini ta’minlaydi. O‘quv qo‘llanmada elektr aloqa kanallari orqali xabarlar uzatishda foydalaniladigan signal turlari, ularning matematik modellari, aloqa qurilmalari asosiy qismlarining ishlash jarayoni va asosiy xarakteristikalari, analog, diskret va raqamli modulyatsiya turlari, detektorlar, signallarni shakllantirish va ularga ishlov berish, signallarni optimal kogerent va nokogerent qabul qilishda xalaqitbardoshlik, aloqa kanallarining axborot uzatish imkoniyatlari va ko‘p kanalli aloqa tizimlari masalalari yoritilgan.
|
| |
mukofot - Mavzu: Personal Mehnatga Haq Toʻlash

|
Mavzu: Personal Mehnatga Haq Toʻlash
|
bet | 4/4 | Sana | 23.11.2023 | Hajmi | 1,16 Mb. | | #103901 |
Bog'liq Omonov javohirMehnatga haq to‘lash tizimida nazarda tutilgan mukofot xodimni oldindan belgilangan ko‘rsatkichlar va shartlarga erishishga undash maqsadida ish haqining tarkibiga kiritilgan hamda xodimga asosiy maoshidan (tarif stavkasidan) tashqari to‘lanadigan pul mukofotidir. - Mehnatga haq to‘lash tizimida nazarda tutilgan mukofot xodimni oldindan belgilangan ko‘rsatkichlar va shartlarga erishishga undash maqsadida ish haqining tarkibiga kiritilgan hamda xodimga asosiy maoshidan (tarif stavkasidan) tashqari to‘lanadigan pul mukofotidir.
- Mehnatga haq to‘lash tizimida nazarda tutilmagan rag‘batlantiruvchi mukofot bir marta beriladigan xususiyatga ega bo‘lgan hamda ish beruvchining qaroriga ko‘ra xodimning oldindan belgilangan ko‘rsatkichlar va shartlarga erishganligi uchun emas, balki muayyan voqealar (yubileylar, bayram sanalari va boshqalar) yuz berganligi yoki xodim tomonidan muayyan harakatlar amalga oshirilganligi (ish beruvchining alohida muhim topshirig‘ini bajarish, ratsionalizatorlik taklifini kiritish va boshqalar) munosabati bilan to‘lanadigan pul mukofotidir.
Ish haqini to‘lash muddatlar - Xodimlarga ish haqi to‘lash muddatlari jamoa shartnomasida yoki ichki hujjatda, ular mavjud bo‘lmaganda esa mehnat shartnomasida shart qilib ko‘rsatilgan muddatlarda belgilanadi va har yarim oyda bir martadan kam bo‘lishi mumkin emas. Xodimlarga oylik ish haqi, qoida tariqasida, 16 kundan ko‘p bo‘lmagan tanaffus bilan ikki qismga bo‘lingan holda (bo‘nakda va qolgan qismi miqdorida) to‘lanadi.
- Ish haqi to‘lanadigan kun dam olish kuniga yoki ishlanmaydigan bayram kuniga to‘g‘ri kelib qolganda ish haqi ushbu kunlar arafasida to‘lanadi.
ETIBORINGIZ UCHUN RAHMAT
|
| |
holatdagi materiallar - Bino va inshootlar qurilishi tem iryo

Bitum
0,9-1,2
Keramik g ‘isht............. 2,5-2,8
Suv (4°C da)
1.0
Kvars q u m i........... ....... 2,6-2,7
Granit
2,6-2,9
Sement............................ 2,9-3,
Shag‘al
2,7-2.9
Shisha..................... .........2,5-3,0
Yog‘och
1,35-1,6
Po‘lat...................... ........7,8-7,9
G‘ovaklik
(P)
materialning hajmidagi
(V)
g ‘ovaklar (K) hajmi bilan'
belgilanadi:
P=K/V
Materiallar g ‘ovaklari havo, gaz yoki suv bilan to‘la bo‘lib,
quidagi
chegaralarda o ‘zgaradi (0 dan 98 foizgacha). G ‘ovaklik materiallaming
asosiy xossalarini ifodalovchi ko‘rsatkichdir. Bu ko‘rsatkichlar
orqali
m ateriallam ing mustahkamligi, o ‘rtacha
zichligi, namlanuvchanligi,
issiqlik o ‘tkazuvchanligi, sovuqqa va kimyoviy muhitlarga chidamliligi va
boshqa xossalari to‘g ‘risida tushuncha hosil bo‘ladi. Yopiq g‘ovaklaming
ko‘pligi material chidamliligini belgilaydi.
0 ‘rtacha zichlik
- pra(kg/m3), tabiiy holatdagi material massasining
hajmiga bo‘lgan nisbatidir.
Agar material massasini
m,
tabiiy holatdagi
hajmini К deb belgilasak, unda:
P =m/V
m
B a’zi qurilish materiallarining o ‘rtacha zichligi (kg/m3)
quyida
keltirilgan:
Og‘ir (oddiy) beton...2200-2500
Yengil beton............. 500-1800
Granit........................ 2600
Oddiy g ‘isht..............1700-1900
Oyna shishasi............ 2650
Shishaplast........................2000
Ko‘pik polimer (minora).... 5-20
Qarag‘ay yog‘ochi....... 400-600
Mineral paxta................200-400
Po‘lat.................................. 7850
А .Е . O D IL X O ‘JAYEV

А .Е . O D IL X O ‘JAYEV
QURILISH
MATERIALLARI
«O‘zbekiston xalqaro islom akademiyasi»
nashriyot-matbaa birlashmasi
Toshkent - 2020
Nashr uchun mas’ul:
I.Ashurmatov
Muharrir:
A.Qobilov
Badiiy muharrir:
F.Sobirov
Dizayner sahifalovchi:
L.Abdullayev
Nashriyot litsenziya raqami AA № 0011. 06.05.2019 yil.
Bosmaxonaga 26.10.2020-yilda berildi.
Bichimi 60*84 '/. Shartli b.t. 14,7. Nashr t. 15,3.
Adadi 100 nusxa. Buyurtma № 54.
Bahosi shartnoma asosida.
0 ‘zbekiston xalqaro islom akademiyasi
nashriyot-matbaa birlashmasi bosmaxonasida chop etildi.
100011. Toshkent sh. A.Qodiriy,
Lum avtoportret

LUM – AVTOPORTRET
Danes boš narisal/a sebe – avtoportret.
Uporabiš lahko lesene barvice, voščenke ali flomastre.
Preden začneš z delom, se nekaj časa opazuj v ogledalu. Bodi pozoren/a na barvo in dolžino las, obliko in barvo oči, obliko glave, obliko nosu… Ne pozabi na prste na rokah, čevlje ali copate.
Oblečen/a bodi v svoja najljubša oblačila.
Če imaš posebnosti, ne pozabi na njih: pegice, očala…
MAT – POPRAVA
Račune, ki si jih imel/a včeraj narobe, danes še enkrat izračunaj in popravi.
Če ne razumeš, kako moraš popraviti, prosi starše, da ti pomagajo. Tudi v šoli bomo takšne vaje že utrjevali.
ŠPO – IGRE V NARAVI
S starši pojdi v naravo in počnite nekaj, kar vas veseli in se ob tem tudi zabavate.
|
Mavzu: Personal Mehnatga Haq Toʻlash - bet 2

|
Mavzu: Personal Mehnatga Haq Toʻlash
|
bet | 2/4 | Sana | 23.11.2023 | Hajmi | 1,16 Mb. | | #103901 |
Bog'liq Omonov javohirNormal ish sharoitlarida oddiy ishlarni bajarish chog‘ida ish vaqtining normasini to‘liq ishlab bergan xodimning malaka talab etmaydigan mehnati uchun qonunchilikda kafolatlangan, Yagona tarif setkasining birinchi razryadiga muvofiq bo‘lgan oylik ish haqi miqdori mehnatga haq to‘lashning eng kam miqdoridir Mehnatga haq to‘lash shartlarini va miqdorini belgilash: - Mehnatga haq to‘lash shartlari va miqdori ish beruvchi hamda xodim o‘rtasidagi kelishuvga ko‘ra, bajariladigan ishning murakkabligi va shartlari, xodimning kasbiy-malakaviy va ishchanlik sifatlari, uning mehnati hamda tashkilotning xo‘jalik faoliyati natijalari hisobga olingan holda ushbu ish beruvchida amalda bo‘lgan mehnatga haq to‘lash tizimlariga muvofiq belgilanadi.
Mehnatga haq to‘lash tizimlari, shu jumladan tarif stavkalari, maoshlar, kompensatsiya xususiyatiga ega qo‘shimcha to‘lovlar va ustamalar, shu jumladan normal sharoitlardan chetga chiquvchi sharoitlardagi ish uchun shunday qo‘shimcha to‘lovlar hamda ustamalar miqdorlari, rag‘batlantiruvchi xususiyatga ega qo‘shimcha to‘lovlar va ustamalar tizimlari hamda mukofotlash tizimlari jamoa kelishuvlarida, jamoa shartnomasida, shuningdek ish beruvchi tomonidan kasaba uyushmasi qo‘mitasi bilan kelishuvga ko‘ra qabul qilinadigan ichki hujjatlarda, mehnat to‘g‘risidagi qonunchilikka muvofiq mehnat shartnomasida belgilanadi. - Mehnatga haq to‘lash tizimlari, shu jumladan tarif stavkalari, maoshlar, kompensatsiya xususiyatiga ega qo‘shimcha to‘lovlar va ustamalar, shu jumladan normal sharoitlardan chetga chiquvchi sharoitlardagi ish uchun shunday qo‘shimcha to‘lovlar hamda ustamalar miqdorlari, rag‘batlantiruvchi xususiyatga ega qo‘shimcha to‘lovlar va ustamalar tizimlari hamda mukofotlash tizimlari jamoa kelishuvlarida, jamoa shartnomasida, shuningdek ish beruvchi tomonidan kasaba uyushmasi qo‘mitasi bilan kelishuvga ko‘ra qabul qilinadigan ichki hujjatlarda, mehnat to‘g‘risidagi qonunchilikka muvofiq mehnat shartnomasida belgilanadi.
|
| |
Mavzu chuqur yumshatkichlar

|
Mavzu chuqur yumshatkichlar
|
bet | 1/6 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 2,6 Mb. | | #145538 |
Bog'liq Chuqur yumshatkichlar Reja Jahonda qishloq xo‘jalik ekinlarini yetishtirish Zamonaviy qishloq xo‘jaligi agregatlarning iqtisodiy, energetik ko‘rsatkichlari Tuproq qishloq xo‘jaligi ishlab chiqarishining birdan-bir asosiy vositasi va har bir mamlakatning bitmas-tuganmas boyligidir. Shu boylikdan to‘g‘ri foydalanish, uni kelajak avlodlar uchun asrab-avaylash insoniyat kelajagini belgilaydi. Tuproqqa ishlov berish unga va pirovardida o‘simlikka ta’sir etadigan texnologik jarayon hisoblanadi. To‘g‘ri, ilmiy asoslangan tuproqqa ishlov berish usuli qo‘llanilganda tuproqning xususiyatlari yaxshilanadi va uning hosildorligi oshadi - Tuproq qishloq xo‘jaligi ishlab chiqarishining birdan-bir asosiy vositasi va har bir mamlakatning bitmas-tuganmas boyligidir. Shu boylikdan to‘g‘ri foydalanish, uni kelajak avlodlar uchun asrab-avaylash insoniyat kelajagini belgilaydi. Tuproqqa ishlov berish unga va pirovardida o‘simlikka ta’sir etadigan texnologik jarayon hisoblanadi. To‘g‘ri, ilmiy asoslangan tuproqqa ishlov berish usuli qo‘llanilganda tuproqning xususiyatlari yaxshilanadi va uning hosildorligi oshadi
Hozirda qishloq xo‘jaligi ishlab chiqarishida tuproqqa ishlov berishning asosan uch usuli: pluglar yordamida ag‘darib shudgorlash (ag‘dargichli), ag‘dargichsiz ishchi organlar yordamida (ag‘darmasdan) yumshatish va frezerli qurollar yordamida maydalash qo‘llaniladi [2]. Har bir agro usul, jumladan, tuproqqa ishlov berish ikki tomonlama ahamiyatga ega: birinchidan, u qishloq xo‘jalik ekinlarini hosildorligini oshiradi, ikkinchidan uni bajarish uchun sarf-xarajat ketadi. Shuning uchun ham tuproqqa ishlov berish tizimini, shu jumladan, texnologiyasi va texnik vositalari tanlanganda ushbu ikki omilni albatta e’tiborga olish kerak. - Hozirda qishloq xo‘jaligi ishlab chiqarishida tuproqqa ishlov berishning asosan uch usuli: pluglar yordamida ag‘darib shudgorlash (ag‘dargichli), ag‘dargichsiz ishchi organlar yordamida (ag‘darmasdan) yumshatish va frezerli qurollar yordamida maydalash qo‘llaniladi [2]. Har bir agro usul, jumladan, tuproqqa ishlov berish ikki tomonlama ahamiyatga ega: birinchidan, u qishloq xo‘jalik ekinlarini hosildorligini oshiradi, ikkinchidan uni bajarish uchun sarf-xarajat ketadi. Shuning uchun ham tuproqqa ishlov berish tizimini, shu jumladan, texnologiyasi va texnik vositalari tanlanganda ushbu ikki omilni albatta e’tiborga olish kerak.
|
| |
Reja: Induksiya elektr yurituvchi kuchi. Faradey va Lens qonunlari. O’zgaruvchan tok. Uyurmaviy elektr maydon. O’tkazgichning induktivligi. Adabiyotlar

|
Reja: Induksiya elektr yurituvchi kuchi. Faradey va Lens qonunlari. O’zgaruvchan tok. Uyurmaviy elektr maydon. O’tkazgichning induktivligi. Adabiyotlar
|
bet | 1/3 | Sana | 05.12.2023 | Hajmi | 98,22 Kb. | | #111751 |
Bog'liq Faradey qonunlari
Mavzu: Faradey qonunlari
Reja:
1. Induksiya elektr yurituvchi kuchi.
2. Faradey va Lens qonunlari.
3. O’zgaruvchan tok.
4. Uyurmaviy elektr maydon.
5. O’tkazgichning induktivligi.
6.Adabiyotlar:
Elektromagnit induksiya hodisasi hozirgi zamon fizikasi va texnikasining eng muhim hodisalaridan biri bo’lib, u Faradey tomonidan 1831 yilda ochilgan. Faradey o’tkazgan tajribalaridan birida temir halqa olib, unga ko’p o’ramlardan iborat bo’lgan ikkita mis cho’lg’am o’radi: 1 - cho’lg’am uchlariga tok manbai bilan K kalit ulangan bo’lib, ikkinchisiga galvanometr ulangan (1 - rasm).
1-rasm. Ikki cho’lg’amli transformator
Birinchi cho’lg’amda kalit ulanib, tok hosil bo’lganda, ikkinchi cho’lg’amda tok impulsi hosil bo’lgan va galvanometr mili bir tomonga og’a boshlagan va juda tez nolga qaytgan. Birinchi cho’lg’am kaliti uzilganda ham ikkinchi cho’lg’amda tok impulsi hosil bo’lib, galvanometr mili teskari tarafga og’ib, yana juda tez nolga qaytgan.
Ko’p sonli tajribalardan quyidagi qonuniyatlar aniqlangan:
Vaqt bo’yicha o’zgaradigan tashqi magnit maydonida joylashgan o’tkazgichda elektr yurituvchi kuch paydo bo’ladi.
Agar o’tkazgich yopiq bo’lsa, unda induksion tok hosil bo’ladi. O’tkazgichda induksiya hisobiga hosil bo’lgan EYK kattaligi shu o’zkazgichni kesib o’tuvchi magnit induksiyasi oqimining o’zgarish tezligiga proporsionaldir:
(1)
Faradey-Maksvell qonuni.
Yopiq zanjirni kesib o’tuvchi magnit induksiyasi oqimining o’zgarishini, shu zanjir atrofidagi magnit maydonini o’zgartirish yoki yopiq o’tkazgichni vaqt bo’yicha o’zgarmas magnit maydonida siljitish hisobiga hosil qilish mumkin.
Birinchi holda, elektr va magnit maydonlarining, Maksvell kashf etgan o’zaro ta’sirga asosan, ya’ni, magnit maydonining istalgancha o’zgarishi, elektr maydonining hosil bo’lishiga olib keladi va aksincha.
Ikkinchi holda esa, o’tkazgichdagi erkin elektronlar harakatga kelib induksiyaviy elektr tokini hosil qiladi.
Elektromagnit induksiya qonunini energiyaning saqlanish qonuniga asoslanib keltirib chiqarish mumkin.
uzunlikdagi o’tkazgich qisqa vaqt ichida, magnit maydon ta’sirida, db kichik masofaga siljigan bo’lsin. Bu holda tok manbai bajargan ish
(2)
ga teng bo’ladi. Boshqa tarafdan sarflangan energiya ikki qismdan iborat bo’ladi:
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Reja: Induksiya elektr yurituvchi kuchi. Faradey va Lens qonunlari. O’zgaruvchan tok. Uyurmaviy elektr maydon. O’tkazgichning induktivligi. Adabiyotlar
|
-bob bo’yicha xulosa - Bitiruvchi Nuriddinov M. S

|
Bitiruvchi Nuriddinov M. S
|
bet | 8/14 | Sana | 07.02.2024 | Hajmi | 0,71 Mb. | | #152866 |
Bog'liq Diplom ishi1-bob bo’yicha xulosa
Topshiriqlar doskalari, tashkilotlarda topshiriqlarni boshqarish jarayonini tizimli, samarali va koordinatsiyalanuvchi qilish imkonini beradi. Ular, tashkilotlar va jamoatlar o’rtasida maslahatlarni yuritish, topshiriqlarni yaratish va ularga muddatlar va prioritetlar belgilash, ish birliklari orasida ishlarini taqsimlash va bajarish natijalarini taklif etishga yordam beradi. Bu esa tashkilotlarda tizimlilikni oshiradi, ish birliklarini rivojlantiradi va ish faoliyatini samarali qilishga yordam beradi.
Topshiriqlar doskalari quyidagi muhim funktsiyalarni o’z ichiga oladi:
Topshiriqlarni yaratish: Doskalarda topshiriqlarni yaratish imkoniyati mavjud bo’ladi. Bu yordamida biror topshiriqni nomi, tavsifi, muddati va shakli kiritiladi. Buning bilan birga, topshiriqlar bog’liq bo’lgan ish birliklari yoki hodimlarga taqsimlangan holda saqlanadi.
Topshiriqlar doskalari yordamida muddatlar va prioritetlar belgilanadi. Bunday tizim, tashkilot rahbariyati va hodimlarga, ularga berilgan topshiriqlarni tashqi va ichki muharrirliklarni amalga oshirish uchun yordam beradi. Muddatlarni va prioritetlarni belgilash, tashkilotda har bir topshiriqning urg’ug’lik darajasi va ishga tushirilishi kerak bo’lgan tartibini aniqlaydi.
Ish birliklari orasida ishlarini taqsimlash: Doskalar yordamida topshiriqlar ish birliklari yoki hodimlar orasida taqsimlangan holda namoyish etiladi. Bu, tashkilotning ish resurslarini samarali boshqarish imkonini beradi. Ish birliklari o’zlariga taqsimlangan topshiriqlarni o’zlarining faoliyatida qayta namoyish etish, o’z faoliyatlarini bajarish natijalarini doskalarga qaytarib berish mumkin.
Topshiriqlar doskalari tashkilotlarda tizimlilikni oshirish, ish birliklarini rivojlantirish va ish faoliyatini samarali qilish imkonini beradi. Bunday tizimlar hodimlar orasidagi ishbirligini kuchaytiradi va maslahatlarni osonlashtiradi. Shuningdek, doskalardan foydalanish tashkilotlar uchun muhim ma’lumotlar bazasi ham bo’ladi, chunki doskalar orqali o’tgan ishlar va ularning natijalari saqlanib turiladi.
|
| |
Ba’zi qurilish maleriallarining siqilishdagi

|
Ba’zi qurilish maleriallarining siqilishdagiBog'liq Qurilish materiallari A.Odilхo\'jayevBa’zi qurilish maleriallarining siqilishdagi
mustahkamlik chegarasi.
l.2-jadval
Materiallar
Siqilishdagi mustahkamlik chegarasi, MPa
Granit
120-250
Mannar
80-300
Oddiy g ‘isht
7,5-30
Silikai g‘isht
7,5-20
Og‘ir beton
10-80
Yengil beton
5,0-40
Ko‘pikbeton
1.5-15
Plastmassa
4-500
Po‘lat
380-1000 (va yuqori)
Egilishdagi mustahkamlik chegarasi.
Egilishga sinaganda namuna
ikki tayanchga qo‘yiladi va simmetrik eguvchi kuch ta ’sir ettiriladi.
To‘g‘ri to‘rtburchak kesimli namunaning o‘rtasiga qo‘yilgan bitta yig‘indi
kuch ta ’siridan uning egilishdagi mustahkamlik chegarasi (
R ^
MPa)
quyidagicha topiladi:
Material egilishga sinalganda, neytral o‘qning yuqori qismi siqiladi,
pastki qismi esa cho‘ziladi. Materiallaming buzilish alomatlari (darz,
yoriq) ulaming cho‘ziluvchi qismida boshlanadi.
Cho‘ziIishdagi mustahkamlik chegarasi.
Materiallar cho‘zilishdagi
mustahkamlik chegarasiga qarab uch guruhga bo‘linadi:
1) cho‘zilishdagi mustahkamlik chegarasi siqilishdagiga nisbatan
ko‘p bo‘lgan tolali materiallar (yog‘och, shisha tolasi);
2) cho‘zilishdagi va siqilishdagi mustahkamlik chegarasi o ‘zaro teng
yoki oz farq qiluvchi materiallar (po‘lat);
3) cho‘zilishdagi mustahkamlik chegarasi siqilishdagiga nisbatan
kam bo‘lgan materiallar (tosh materiallar, shisha, cho‘yan vashu kabilar).
M o‘rt maieriallarning (tabiiy toshlar, beton, sementli qorishma,
keram ika va shu kabilar) c h o ‘zilishdagi m ustahkam lik chegarasi
siqilishdagi mustahkamlikning 1 /1 0 -1 /5 0 qismini tashkil etadi.
Materiallaming mustahkamligini aniqlash standart usullari namunalari
1.3-jadvalda berilgan.
14
|
| |
Mehnatga haq to‘lash miqdori biror-bir eng ko‘p miqdor bilan cheklanmaydi

|
Mehnatga haq to‘lash miqdori biror-bir eng ko‘p miqdor bilan cheklanmaydi
|
bet | 3/4 | Sana | 23.11.2023 | Hajmi | 1,16 Mb. | | #103901 |
Bog'liq Omonov javohirMehnatga haq to‘lash miqdori biror-bir eng ko‘p miqdor bilan cheklanmaydi. Mehnatga haq to‘lash shartlarini o‘zgartirish: - Mehnatga haq to‘lash shartlarini xodim uchun noqulay tomonga o‘zgartirishga xodimning roziligisiz yo‘l qo‘yilmaydi. Istisno tariqasida:
- texnologiyada, ishlab chiqarish va mehnatni tashkil etishda o‘zgarishlar yuz berganda, ishlar (mahsulot, xizmatlar) hajmi qisqarganda, basharti mehnatga haq to‘lashning avvalgi shartlarini saqlab qolish mumkin bo‘lmasa;
- qonunchilikka muvofiq boshqa hollarda shunday o‘zgartirish mumkin.
Ish beruvchi mehnatga haq to‘lashga doir amaldagi shartlarning yomonlashtirish tomonga qaratilgan yangi yoki kelgusidagi o‘zgarishlari haqida xodimni ular kiritilishidan kamida 2 oy oldin imzo qo‘ydirib ogohlantirishi kerak. - Ish beruvchi mehnatga haq to‘lashga doir amaldagi shartlarning yomonlashtirish tomonga qaratilgan yangi yoki kelgusidagi o‘zgarishlari haqida xodimni ular kiritilishidan kamida 2 oy oldin imzo qo‘ydirib ogohlantirishi kerak.
Mehnatga haq to‘lashning tarifli tizimi Turli toifadagi xodimlarning ish haqini differentsiyalashning tarifli tizimiga asoslangan mehnatga haq to‘lash tizimidir. - turli toifadagi xodimlarning ish haqini differentsiyalashning tarifli tizimiga asoslangan mehnatga haq to‘lash tizimidir.
- Tarifli tizim tarif setkasini, tarif stavkalarini (maoshlarni), tarif razryadlarini, tarif koeffitsientlarini o‘z ichiga oladi.
Mehnatga haq to‘lashning tarifsiz tizimi - mehnatga haq to‘lashni differentsiyalash usulini ifodalaydi, bunda xodimning mehnatiga haq to‘lash miqdori uning ishining va jamoa ishining oxirgi natijalariga bog‘liq bo‘ladi hamda ushbu xodim ishining natijadorligi bahosini aks ettiradigan, xodimga berilgan koeffitsient asosida belgilanadigan, xodimning butun jamoa tomonidan ishlab topilgan mehnatga haq to‘lash jamg‘armasidagi ulushini ifodalaydi.
|
| |
Ročno obločno varjenje

|
Ročno obločno varjenje
|
bet | 1/3 | Sana | 24.04.2021 | Hajmi | 70,5 Kb. | | #14261 |
Ročno obločno varjenje
Ročno obločno varjenje predstavlja varjenje, kjer nastaja obločni plamen med elektrodo in osnovnim materialom, ki ga varimo (spodnja slika). Konica žice (elektrode), s katero varimo, pri kratkem stiku zagori. Pri tem pride do oddajanja elektronov. Tako je prostor med konico elektrode in osnovo napolnjen z elektroni in ioni, v katerem steče električni tok v obliki obloka. Ker je prisotna visoka temperatura, se elektroda začne taliti. Staljene kapljice, ki so ovite v žlindro pa padajo na varjeno površino.
Slika: Shema ročno obločnega varjenja
Ročno varjenje se izvaja z več vrstami elektrod:
z golimi elektrodami,
elektrodami z jedrom (strženske),
z oplaščenimi elektodami.
|
| |
Reja: Tirik sistemalarning tuzilishini ko‘p bosqichliligi

1.
REJA:
1. Tirik sistemalarning tuzilishini ko‘p bosqichliligi.
2.Biomakromolekulalar (biopolimerlar): nuklein kislotalar, oqsil moddalar va
polisaxaridlar.
3. Tirik hujayralarda oqsilli “nanomotor”lar.
Tayanch iboralar: nanostruktura, nanohodisa, subhujayra, nanojaryon,
nanodunyo, nanobiotexnologiya, fibroblastlar, fluoressensiya, fluoroxromlar.
Tirik sistemani molekulyar darajada tashkil bo‘lishida
asosiy rolni
biomakromolekulalar (biopolimerlarni molekulalari) bajaradilar. Bu molekulalarni
o‘zi nima?
Biomakromolekularni o‘ziga xos bo‘lgan strukturalari va xususiyatlari
qanday?
Biomakromolekula – bu biopolimerlarni ko‘plab qaytariladigan
birliklaridan
tuzilgan juda katta molekulasidir.
Nuklein kislotalarining molekulalari (DNK va RNK), genetik informatsiyani
tashuvchilari bo‘lib, ularsiz tirik hujayralarni hayot ko‘rishi va ko‘payishi mumkin
emas.
Oqsillar, hujayrada kechadigan xilma-xil kimyoviy
reaksiyalarni kataliz
qiluvchi fermentlarni asosini tashkil qiladi. DNK,
RNK va oqsillar,
genetik
informatsiya uchun javob beradigan va ularni ustida
har xil operatsiyalarni
bajaruvchi: (nusxalanish, saqlash, o‘zgarish, sanash, bajarish) biomakromolekulalar
sistemasini tashkil qiladilar.
1.17-rasm. Polimer zanjir (gemoglobinni polipeptid zanjiri; o‘ng tomonda polipeptid zanjirni bir
bo‘lagi).
3-мавзу:
NANODUNYONI TASHKIL QILUVCHI
BIOMAKROMOLEKULALAR
.
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI

|
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI
|
bet | 14/14 | Sana | 07.02.2024 | Hajmi | 0,71 Mb. | | #152866 |
Bog'liq Diplom ishiFOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO’YXATI
1. O’zbekiston Respublikasi Prezidentining “Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalari sohasini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to’g’risida” 2018-yil 19-fevraldagi PF-5349-sonli Farmon.
2. Qosimov S.S. “Axborot texnologiyalari” Texnika oliy o’quv yurti talabalari uchun. Toshkent 2006. 254 bet.
3. Modern Full-Stack Development, Frank Zammetti Pottstown, PA, USA, ISBN-13 (pbk): 978-1-4842-5737-1, Copyright © 2020 by Frank Zammetti. 367 p.
4. Django RESTFul Web Services, Gastón C Hillar, Packt Publishing, USA, ISBN-13 (pbk): 978-1-7888-3392-9, Copyright © 2020 by Gastón C Hillar. 326 p.
5. JavaScript с нуля, Кирупа Чиннатхамби, Россия, ISBN: 978-5-4461-1701-7, 2021 г. 400 с.
6. Разработка на JavaScript. Построение кроссплатформенных приложений с помощью GraphQL, React, React Native и Electron. — СПб.: Питер, 2021. — 320 с.: ил. — (Серия «Бестселлеры O’Reilly»). ISBN 978-5-4461-1462-7,
7. Янцев В. В. JavaScript. Готовые программы : учебное пособие для вузов / В. В. Янцев. — СанктПетербург : Лань, 2021. — 200 с..
8. Современный JavaScript для нетерпеливых / пер. с англ. А. А. Слинкина. – М.: ДМК Пресс, 2021. – 288 с. ISBN 978-5-97060-177-8
9. Бессерверные приложения на JavaScript / пер. с англ. А. Н. Киселева. – М.: ДМК Пресс, 2020. – 394 с. ISBN 978-5-97060-782-4
10. Луис Атенсио. Функциональное программирование на Javascript.: ДМК Пресс, 2018.- 306c. ISBN: 978-5-9909445-8-9.
11. Jon Vandyuk (2-nashr) «CMS Drupal 6: руководство по разработке системы управления сайтом», 576 bet., с ил.; ISBN 978-5-8459-1513-9, ISBN 978-1-43-020989-8
12. V. Romashov, M. Risevets CMS Drupal: система управления содержимым сайта. — «Piter», 2009. — 288 bet. — ISBN 978-5-49807-241-8
13. H.T.Tursunov,T.U. Raximov. Ekologiya. /O’quv qo’llanma /Toshkent:”NIF MSH”, 2020,124 bet.
14. D.Yo.Yormatova, X.S.Xushvaqtova. Ekologiya va tabiatni muhofaza qilish. – T.: «Fan va texnologiya», 2018, 200 bet. ISBN 978–9943–11–892–8
15. Introduction to Health and Safety at Work. Phil Hughes, Ed Ferrett. The Boulevard, Langford Lane, Kidlington, Oxford OX5 1GB, UK. ISBN: 978-0-08-097070-7. 2011/p-397.
16. Introduction to Health and Safety at Work. Phil Hughes, Ed Ferrett. The Boulevard, Langford Lane, Kidlington, Oxford OX5 1GB, UK. ISBN: 978-0-08-097070-7. 2011/p-400.
17. Ziyonet.uz
18. https://www.javascripttutorial.net/
19. https://www.djangoproject.com/
20. https://www.django-rest-framework.org/
|
| |
Sharov rashiov nomidagi samarqand davlat

|
Sharov rashiov nomidagi samarqand davlat
|
bet | 1/18 | Sana | 07.02.2024 | Hajmi | 435,82 Kb. | | #152842 |
Bog'liq Mustaqil ishi Xakimov Allamurod (3)
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY VA O’RTA MAXSUS
TA’LIM VAZIRLIGI
SHAROV RASHIOV NOMIDAGI SAMARQAND DAVLAT
UNVERSITETI
Intelektual tizimlar va kompyuter texnalogiyalari fakultiteti
Dasturiy injenering yo’nalishi 204 - guruh talabsa
Fayzullayev Ilg’or
Mustaqil ish
Bajardi: Fayzullayev Ilg’or
Tekshirdi:_______________
Samarqand-2023
Mavzu : Dasturlarni cmd orqali ishga tushirish usullari. Cmd buyruqlari. MPI kutubxonasining yaratilish tarixi. MPI_status strukturasi. MPI umumiy protseduralari. MPI da xabar almashish turlari va ular orasidagi farqlar. Blokirovkali xabar almashishni real muammolarni yechishga qoʻllanilishi. MPI_Wtick funksiyasi. MPI_Probe funksiyasining muhim holatlarda qoʻllanilishi. Blokirovkasiz xabar almashish mohiyati va uning qoʻllanilish sohalari.Blokirovkasiz xabar almashish funksiyalari. Blokirovkasiz xabar almashish holatini tekshirish funksiyalari va ularni amalda qoʻllanilishi. Blokirovkali va blokirovkasiz xabar almashish oʻrtasidagi asosiy farqlar,afzallik va kamchiliklari. Jarayonlar oʻrtasida ikki tomonlama xabar almashish uchun ishlatiladigan funksiyalar. Jarayonlar oʻrtasida jamoaviy (kollektiv) xabar almashish.
Dasturlarni cmd orqali ishlatish buyruqlatri.
CMD (Command Prompt) yoki Terminal, Windows operatsion tizimida dasturlarni bajarish va boshqa operatsiyalarni amalga oshirish uchun ishlatiladigan birinchi vosita hisoblanadi. Quyidagi qatorlarda, CMD orqali dasturlarni ishga tushirishning ba'zi usullarini ko'rsataman:
Dasturning to'liq yo'lini kiriting: CMD oynasini oching va dasturning to'liq yo'lini kiriting. Masalan: "C:\contes\cmd3.exe"
Bu buyruq dasturni boshqa oynada ochmaydi, balki asosiy CMD oynasida ishga tushiradi.
Working directory (ishlash joriy direktoriyasi) o'zgartirish: Agar dastur bir fayl yoki joriy direktoriya bilan ishlayotgan bo'lsa, CMD orqali o'zgartirish mumkin. Buning uchun CD (Change Directory) buyruqidan foydalaning.
Dastur argumentlari: Bazi dasturlar argumentlar qabul qiladi. Argumentlar, dasturning boshqaruvini o'zgartirish yoki qo'shimcha ma'lumotlar berish uchun foydalaniladi. Bu argumentlarni CMD orqali o'rnating. Masalan:
|
| |