vodilo; 5 - Nstruksiyasining

vodilo; 5 — val; 6 — yetakchi ko'prik- ning qo‘zg‘almas korpusi; 7 — quyosh-
simon shesternyaning tishli venesi; 8 — differensial korpusi.
gan yetakchi shesternyaning (2 0 ) o ‘qi yetaklanuvchi shes- ternyaning (32) o ‘qiga nisbatan 32 mm pastroq siljitilgan. uzatm a bolg‘alanuvchan cho'yandan quyilgan karterga (29) joylashtirilgan. Uzatmaning karteri (29) o‘z navbatida boltlar yordam ida orqa k o ‘prikning karteriga ( 1 ) biriktirilgan. Yetakchi shesternyaning (20) vali silindrik rolikli podship- nik (27) va konussimon rolikli podshipniklarga (22 va 25) o ‘rnatilgan. Podshipniklarning (22 va 25) tashqi halqalari muftaga (14) joylashtirilgan. Mufta (14) esa boltlar yordamida asosiy uzatm aning karteriga (29) m ahkam langan. Rolikli podshipniklarni rostlash keruvchi halqa (28) va sozlovchi qistirm alar (24) yordam ida bajariladi.
Silindrik rolikli podshipnikning (27) tashqi halqasi karter
ichidagi devorchaning teshigiga o ‘rnatilgan. Yetaklanuvchi shesternya (32) differensial qutisiga parchin m ixlar bilan biriktirilib, u bilan birga ikkita konussim on rolikli pod- shipnikda (35) orqa k o 'p rik n in g k arterig a o ‘rnatilgan. Y etakchi va yetaklanuvchi shesternyalarning (20 va 32)
117
60-rasm. TA3-53A avtomobilining bosh uzatmasi:
1 — keyingi ko'prik karteri; 2 — sapun; 3 va 26 — probkalar; 4 — prujina; 5 — tarelka; 6 va 40 — boltlar; 7 — moy qabul qiluvchi trubka; 8 va 9 — kanallar; 10- moy tutgich; 11 — satellit; 12 — tirak vint; 13 — satellitning tayanch shaybasi; 14 — podshipniklar muftasi; 15 va 39 — qopqoqlar; 16 va 24 — sozlovchi qistirma; 17 — salnik; 18 — vtulka-flanes; 19 — gayka; 20- yetakchi shestemya; 21 — moy qaytaruvchi halqa; 22, 25 Aia 35 — konussimon rolikli podshipniklar; 23- keruvchi halqa; 27 — silindrik rolikli podshipnik; 28 — qulflovchi halqa; 29 — bosh uzatma karteri; 30 — yarim o ‘q; 31 — krestovina; 32 — yetaklanuvchi shestemya; 33 — yarim o ‘q shesternyasining tayanch shaybasi; 34 — yarim o ‘q shesternyasi; 36 — sozlovchi gayka; 37 — bo'shatish tiqini; 38 — o'rnatish shtifti.
61-rasm. 3HJI-130 avtomobilining bosh uzatmasi:
1 — flanes; 2 — salnik; 3, 18 va 32 — qopqoqlar; 4 — shayba; 5 —
zichlovchi qistirma; 6, 9, 14, 24 va 31 — rolikli podshipniklar; 7 —
stakan; 8 — sozlovchi shaybalar; 10 va 13 — sozlovchi qistirmalar; 11 — yetakchi konussimon shesternya; 12 — yetaklanuvchi konussimon she- sternya; 15 — oraliq val; 16 — yetakchi silindrik shesternya; 17 — karter; 19 — yarim o ‘q shesternyasining tayanch shaybasi; 20- differensial qutisining o ‘ng chashkasi; 21 — yetaklanuvchi silindrik shesternya; 22 — yarim o ‘q shesternyasi; 27 — yarim o ‘q kojuxi; 28 — Satellit; 29 — satellitning tayanch shaybasi; 30 — krestovina; 33 — keruvchi vtulka.
119
ilashgan joyida (yetaklanuvchi shesternyaning (32) orqa tomonida) karterga tirak vint (12) buralgan. Yetakchi shes- ternya keyingi uchining qo‘shim cha silindrik rolikli pod- shipnikka (27) o ‘rn a tilish i, shuningdek, yetaklanuvchi shesternya orqa to m o n id a karterga tira k vintning ( 1 2 ) q o ‘yilishi (bunday tuzilishga ega b o ‘lgan yakka asosiy uzatm alar yuk avtom obillarida q o ‘llaniladi) asosiy uzatm a sh estern y a larin in g b ik rlig in i osh irad i. N a tijad a asosiy u z a tm a d a n k a tta b u ro v ch i m o m en t o 'tk a z i lg a n id a , shesternyalarning deform atsiyalanm asdan norm al ilashib ishlashi t a ’m inlanadi.
Shesternyalarning norm al ilashuvini rostlash qistirm a- lar (16) va gaykalar (36) yordam ida bajariladi. U larning sozlanishi buzilm asligi uchun rolikli podshipniklar (2 2 ,
25 va 35) gaykalar (19 va 36) yordamida dastlabki tig'izlik bilan qotiriladi.
3HJI-130 avtomobilida yaxlit joylashgan qo‘shaloq bosh uzatm a qo ‘llaniladi (61 -rasm ). Bunday uzatm a ikki juft sh estern y ad an , y a ’ni b ir ju ft spiral tish li konussim on shesternya va bir ju ft qiya tishli silindrik shesternyadan iborat. Y etakchi konussim on shesternya (11) val bilan birga yaxlit yasalgan b o ‘lib, ikkita konussim on rolikli podshipnikda (6 va 9) hamda stakanda (7) joylashtirilgan. P odsh ip n ik larn in g dastlabki t ig ‘izligini rostlash uch u n u la rn in g o rasig a k e ru v ch i v tu lka (33 ) va shayba ( 8 ) qo‘yilgan. Yetaklanuvchi konussimon shesternya (12) oraliq valning (15) flanesiga parchin m ixlar bilan biriktirilgan. Oraliq val yetakchi (kichik) silindrik shesternya bilan birga yasalgan b o ‘lib, konussim on rolikli podshipniklarda (14 va 31) o ‘rnatilgan. Bu rolikli podshipniklarning tashqi halqasi karterga mahkamlangan qopqoqlarning (32) ichiga joylashtirilgan. Konussim on shesternyalarning (11 va 12) ilashuvini, shuningdek, rolikli podshipniklarning (14 va 31) dastlabki tig ‘izligini rostlash uchun qopqoqlar (32) tagiga bir necha yupqa sozlovchi qistirmalar (13) qo‘yilgan. Yetaklanuvchi silindrik shesternya (21) differensial qutisini tashkil qiluvchi ikkita chashkaga (2 0 va 28) boltlar bilan biriktirilgan. Differensial qutisi karter uyalariga joylashti rilgan ikkita rolikli podshipniklarda aylanadi. Bu rolikli podshipniklar gaykalar (25) bilan rostlanadi.
120
|