SQL opеratorlarini yozish - 1-ma’ruza. Ma’lumotlar bazasining maqsadi, vazifalari va asosiy tushunchalari. Rеja

|
1-ma’ruza. Ma’lumotlar bazasining maqsadi, vazifalari va asosiy tushunchalari. Rеja
|
bet | 56/101 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 1,17 Mb. | | #124746 |
Bog'liq SanjarSQL opеratorlarini yozish.
SQL dasturi - bu SQL ko'rsatmalarining oddiy chiziqli ketma-ketligi. O'zining sof shaklida SQL tilida ma'lumotlar bazasiga so'rovlarni bajarish tartibini (sikllar, tarmoqlar, o'tishlar) boshqarish uchun operatorlar mavjud emas.
SQL iboralari quyidagilar yordamida tuzilgan:
zahiralangan kalit so'zlar;
jadvallar va jadval ustunlarining identifikatorlari (nomlari);
ma'lumotlar bazasida ma'lumot qidirish mezonlarini shakllantirish va natijada olingan jadvallardagi yacheykalar qiymatlarini hisoblash uchun foydalaniladigan mantiqiy, arifmetik va satrli iboralar;
iboralarda ishlatiladigan operatsiyalar va funktsiyalarning identifikatorlari (nomlari).
Barcha kalit so'zlar, funksiya nomlari va, qoida tariqasida, jadval va ustun nomlari 7 bitli ASCII belgilar bilan ifodalangan (boshqacha aytganda, lotin harflarida).
SQL katta va kichik harflarni farq qilmaydi, masalan SELECT, Select, sELECT, select satrlari bir xil kalit so'zni ifodalaydi.
Jadvallar va ularning ustunlari nomlarini yaratish uchun harflar, raqamlar va _ (pastki chiziq) belgisidan foydalanishga ruxsat beriladi, lekin ismning birinchi belgisi harf bo'lishi kerak.
Kalit so'zlar va funktsiyalar nomlaridan jadval identifikatorlari va ustun nomlari sifatida foydalanish taqiqlanadi. Kalit so'zlar va funksiyalar nomlarining to'liq ro'yxatini (va u juda ko’p) ma'lum bir MBBT hujjatlarida topish mumkin.
Operator kalit so'z fe'ldan boshlanadi (masalan, CREATE - yaratish, UPDATE - yangilash, SELECT - tanlang va hokazo) va ; (nuqta-vergul) belgisi bilan tugaydi. Murojaat erkin formatda yozilgan va bir nechta satrlardan iborat bo'lishi mumkin. Operatordagi leksik birliklar uchun haqiqiy ajratuvchilar:
bir yoki bir nechta bo'shliqlar,
bir yoki bir nechta tab belgilar,
bir yoki bir nechta belgilar yangi qator.
Qo'llanmada SQL ko'rsatmalarini tavsiflash uchun quyidagi shartlar qo'llaniladi:
Zaxiralangan so'zlar katta harflar bilan yoziladi (masalan, SELECT, FROM, WHERE).
O'zgaruvchilar (noaniq bo'lmagan belgilar) kursiv bilan yoziladi (masalan, tabl_name, komp_kon), ular haqiqiy operatorda terminal belgilarining (identifikatorlari, ishlash belgilari, funktsiya nomlari va boshqalar) qurilishi bilan almashtirilishi kerak.
Kvadrat qavslar ([...]) operatorning ixtiyoriy qismini o'z ichiga oladi, bu esa haqiqiy operatorni yaratishda qoldirilishi mumkin (kvadrat qavsning o'zi operator matniga kiritilmagan).
Vertikal chiziq (|) ikki yoki undan ko'p sintaktik tuzilmalarni tanlashni (yoki) anglatadi (vertikal satrning o'zi operator matniga kiritilmagan). Belgilangan variant (masalan, [ALL | DISTINCT} ichida) standartdir.
Belgilar ketma-ketligi ... oldingi vergul tuzilishining ixtiyoriy sonini (shu jumladan nol) takrorlash imkoniyatini bildiradi. Belgilar haqiqiy operatorga qurilishning har bir takrorlanishidan oldin ajratuvchi sifatida kiritilgan.
Afsuski, haqiqiy MBBT ishlab chiquvchilari SQL til standartlari talablariga sharhlar nuqtai nazaridan to'g'ri kelmaydi. Shuning uchun, turli xil ma'lumotlar bazalarida SQL tilidagi dasturlarning matnlarida foydalanilgan holda izohlarni quyidagicha belgilash mumkin:
juft minus (--) dan satr oxirigacha;
# belgisidan satr oxirigacha;
ketma-ketliklar o'rtasida / * va * / (C++ sharh uslubi).
|
| |