nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
yil - Zenfone seriyasi - Asus smartfoni

|
yil - Zenfone seriyasi - Asus smartfoni
|
bet | 5/5 | Sana | 19.12.2023 | Hajmi | 6,34 Mb. | | #123780 |
Bog'liq asus 2014 yil - Zenfone seriyasi - Asus smartfoni
Asus smartfon sanoatiga 2014-yilda birinchi avlod Zenfone-ni chiqarish bilan qo‘shilgan. Android platformasida qurilgan va Intel protsessorlari bilan jihozlangan Asus Zenfone smartfon uskunasiga o'ziga xos yondoshdi.
2022 yil – Zenfold Fold OLED – yig‘iladigan noutbuk
OLED displey texnologiyasi tobora ommalashib bormoqda. Asus innovatsion Zenbook Fold bilan OLED displey taqdim etgan ajoyib imkoniyatlarni boshqa darajaga olib chiqdi. Lenovo kabi raqobatdosh kompaniyalar Asusni yig‘iladigan noutbukning umumiy kontseptsiyasiga yetgan bo‘lsa-da, Asus ba’zi o‘ziga xos xususiyatlarga ega ancha ko‘p qirrali va mustahkam yechim taklif etadi.Samsung Galaxy Fold kabi yig‘iladigan smartfonga o‘xshab, Zenbook planshet yoki noutbukda sensorli ekrandan foydalanish imkonini beruvchi OLED displeydan foydalanadi. rejimi. Bundan tashqari, u oddiy noutbuk kabi foydalanish uchun magnitli ajratib olinadigan klaviatura bilan birga keladi.
Asus kompaniyasining hozirgi kunda eng yaxshi mahsuloti:
Asus Zenbook 14 Q409ZA OLED bo’lib quyidagi xususiyatlarga ega
XUSUSIYATLARI:
Protsessor: Intel Core i5–1240P
GPU: Intel Iris Xe Grafikasi
RAM: 8 GB
Xotira: 256 GB SSD
Displey: 14 dyuym, 2888 x 1800
Hajmi: 12,35 x 8,69 x 0,67 dyuym
Og'irligi: 3,06 funt
https://www.youtube.com/watch?v=YiavnALg7Eg
|
| |
Ishlab chiqarish omillari bozori Reja

|
Ishlab chiqarish omillari bozori Reja
|
bet | 1/17 | Sana | 04.12.2023 | Hajmi | 81,66 Kb. | | #110912 |
Bog'liq Ishlab chiqarish omillari bozori Reja-fayllar.org
Ishlab chiqarish omillari bozori Reja
Ishlab chiqarish omillari bozori
Reja
9.1. Mehnat bozori
9.2. Kapital bzori
9.3. Er bozori
9.4. Raqobatli omillar bozorlarida muvozanat: iqtisodiy renta
X Bob. ISHLAB CHIQARISH NAZARIYASI
Ishlab chiqarish va ishlab chiqarish funksiyasi
Ishlab chiqarish - korxonalarining asosiy faoliyati turi bo`lib, bu jarayon cheklangan resurslardan foydalangan holda amalga oshiriladi. Ishlab chiqariladigan mahsulot miqdori, ushbu tovarlarni ishlab chiqarish uchun sarflanadigan resurslar hajmidan va ishlab chiqarishda foydalanilayotgan texnologiyaning holati va darajasiga bog`liq.
Ishlab chiqarish - bu kerakli mahsulotlarni tayyorlash uchun ishchi kuchidan, uskuna va texnologiyadan, tabiiy resurslardan hamda materiallardan ma′lum miqdordagi kombinatsiyada foydalanish jarayonidir. Masalan, o`z ustaxonasiga ega bo`lgan shaxs stol ishlab chiqarish uchun ishchi kuchidan, xom ashyo sifatida taxta, temir, arra va boshqa uskunalarga sarflangan kapitaldan foydalanadi.
Ishlab chiqarish omillarini yiriklashgan uch guruhga bo`lib qarash mumkin: mehnat, kapital va materiallar.
Masalan, mehnat ishlab chiqarish omili sifatida malakali mehnatni (payvandchi, buxgalter, elektr ustasi), malakasiz mehnatni (har xil ishchilar) va korxona rahbarlarining tadbirkorlik harakatini o`z ichiga oladi. Bu mehnat turlarini umumlashtiruvchi ko`rsatkichlar mehnat sig`imi va mehnat unumdorligidir.
Materiallar deganda, ishlab chiqarish jarayonida tayyor mahsulotga aylanadigan har qanday moddiy narsani qarashimiz mumkin: butlovchi qismlar, yarim fabrikatlar, temir, po`lat, shisha, yoqilg`i, yog`och, paxta va boshqa xom ashyolar tushuniladi.
Moddiy kapital sarfi ishchilar tomonidan binodan, uskunadan, instrumentdan va texnologik liniyalardan foydalanishni o`z ichiga oladi.
Ishlab chiqarish munosabatlari birinchi navbatda mahsulot ishlab chiqarishdagi texnologik munosabatlardir. Texnologiya - bu tovarlar va xizmatlarni ishlab chiqarish to`g`risidagi amaliy bilimlardir. Ma′lumki, texnologiyaning takomillashuvi fanda va texnikadagi yangi yutuqlarning ishlab chiqarish jarayoniga joriy qilish orqali boradi. Yangi texnologiya yangi ishlab chiqarish usullaridan foydalanishni, yangi mashina va mexanizmlardan yanada yuqori malakaga ega bo`lgan mehnatdan
foydalanishni taqozo qiladi. Yangi texnologiya yangi turdagi mahsulotlarni yaratishga yordam beradi. Yangi texnologiya mahsulot sifatini oshirishga, ish sharoitlarini yaxshilashga, berilgan resurslar miqdori o`zgarmaganda ishlab chiqariladigan mahsulot miqdorini oshirishga, xarajatlarni kamaytirishga olib keladi.
|
| |
Yutuqlari - Mavzu: asus kompaniyasi va uning muvaffaqiyatlari haqida to'liq ma'lumot

|
Mavzu: asus kompaniyasi va uning muvaffaqiyatlari haqida to'liq ma'lumot
|
bet | 3/5 | Sana | 19.12.2023 | Hajmi | 6,34 Mb. | | #123780 |
Bog'liq asusYutuqlari
3.ASUS burj xalifani "performance cho'qqisini" ishga tushirish tadbiri uchun yoritadi.https://www.youtube.com/watch?v=pEW-J9uZYEM DUBAI, birlashgan arab amirliklari, 9-may, 2022-yil — ASUS 7-may kuni dubaydagi eng baland bino – burj xalifada may kuni jonli efirga uzatiladigan “ performansning cho‘qqisi” tadbirini ko‘rish uchun ajoyib yorug‘lik shousini taqdim etdi. 10, CST soat 00:00 da. Tadbir mavzusini o‘zida mujassam etgan burj xalifadagi yorug‘lik shousi ASUS zenbook va vivobook noutbuklaridagi so‘nggi texnologik yutuqlarga hamda brendning OLED va yaratuvchi noutbuklaridagi yetakchiligiga qaratildi.
4.ASUS Fortune jurnalining 2022-yilda dunyodagi eng hayratlanarli kompaniyalari qatoriga kirdi.
TAIPEI, Tayvan, 2022-yil, 7-fevral — ASUS bugun kompaniya Fortune jurnalining 2022-yilda dunyoning eng hayratlanarli kompaniyalari ro‘yxatiga kiritilganini e’lon qildi. E’lon ASUS innovatsionlik bilan bog‘liq so‘rov mezonlari asosida ushbu nufuzli ro‘yxatni ettinchi marta kiritganini anglatadi. ijtimoiy mas'uliyat, mahsulot va xizmatlar sifati, shuningdek, boshqa toifalar.
Marketing
2015 va 2016-yillarda Fortune jurnali ASUSni dunyoning eng hayratlanarli kompaniyalaridan biri deb tan oldi va so‘nggi to‘rt yil davomida Interbrand ASUS Tayvanning eng qimmat xalqaro brendi deb topildi. Kompaniyada 17 000 dan ortiq xodimlar, jumladan, jahon darajasidagi ilmiy-tadqiqot guruhi mavjud. Innovatsiyalarga asoslangan va sifatga sodiq qolgan ASUS 4385 ta mukofotni qo‘lga kiritdi va 2016-yilda taxminan 13,3 milliard AQSh dollari miqdorida daromad oldi.
Asus kompaniyasining market kapitalizatsiyasi(kompaniyaning umumiy bahosi) hozirgi kunda $256 milliard taivan dollariga yetdi va aksiyasining narxi esa $350 NTD ,daromadi $537 M NTD(2022-yil) ga teng.
2019-yilda daromadi $85.9 M ,sof daromadi $2.8 M bo’lib bu ko’rsatkichlar 2023-yilning 2-choragiga kelib daromadi $115.7 M,sof daromadi $3.1 M ga yetdi.So’nggi 12 oy Ichida reclama uchun $100 million dollar sarfladi.
|
| |
Tahlil – bu o’rganilayotgan bir butunni alohida qismlarga ajratish va ularni

Tahlil – bu o’rganilayotgan bir butunni alohida qismlarga ajratish va ularni izchillik bilan o’rganish. Tadqiqotchi voqea-hodisaning mohiyatini chuqur anglashi, u
haqida to’liq tasavvurga ega bo’lishi uchun uning ichki tarkibiy qismlariga kirib borishi
zarur. Bu esa tadqiqot ob’ektini
alohida tarkibiy qismlarga ajratish va ularni izchillik
bilan o’rganish orqali amalga oshiriladi. Misol uchun, biz O’zbekistondagi iqtisodiy
o’sish sur’ati 2007 yilda oldingi yilga nisbatan 9,5 foizni tashkil etganini bilamiz.
Bunday o’sish sur’atiga nimalar hisobiga erishilganini aniq tasavvur qilish uchun esa
faqat tahliliy jarayonlar orqali erishamiz. Ya’ni, Yalpi ichki mahsulotning ishlab
chiqarish, daromadlar va xarajatlar, mulkchilik shakllari, tarmoqlar va mintaqalar
bo’yicha tarkibiy qismlarini alohida ajratib olish va ularni o’rganish orqali o’sish
sur’atining manba va omillari to’g’risida to’g’ri xulosa chiqara olamiz.
Sintez – bu o’rganilgan qismlardan olingan xulosa va natijalarni bir butun yaxlit jarayon deb qarab umumiy xulosa chiqarishdir. Murakkab iqtisodiy tizimlar
ana shu yo’l bilan o’rganiladi, iqtisodiy tizim butunicha tasvirlab beriladi.
Iqtisodiy fanlarda ko’pincha sintezdan aniq iqtisodiy ko’rsatkichlarni
umumlashtirish orqali yaxlit xulosa chiqarish jarayonida foydalaniladi. Masalan,
korxonalar iqtisodiy faoliyati natijalarini umumlashtirish orqali tarmoq va sohalar,
tarmoq va sohalar iqtisodiy faoliyati natijalarini umumlashtirish orqali esa – milliy
iqtisodiyotga baho berish, uning umumiy natijalarini aniqlash mumkin. Shu bilan birga,
sintez usuli iqtisodiyot nazariyasi fanida ko’plab iqtisodiy ta’limot va nazariyalarning
26
ilmiy asosga ega bo’lgan, to’g’ri va muhim jihatlarini ajratib olgan holda, ularni
umumlashtirish orqali yangi g’oya va nazariyalarni hosil qilish imkonini berishi bilan
ahamiyatlidir. Jumladan, narxning ilmiy asosini ochib berishda A.Marshallning
qiymatning turli nazariyalarini sintez qilish usulidan foydalanganligi buning yaqqol
dalilidir.
Mantiqiylik va tarixiylikning birligi usuli

|
Mantiqiylik va tarixiylikning birligi usuliBog'liq IQTISODIYOT NAZARIYASIMantiqiylik va tarixiylikning birligi usuli
. Iqtisodiyot nazariyasida tarixiylik
dalili tarixiy rivojlanish nuqtai-nazaridan tadqiqot olib borish zarurligini taqozo
qiladi. Chunki iqtisodiy jarayonlar tarixiy jarayon sifatida rivojlanadi. Mantiqiylik
usulida jarayonlar faqatgina tarixiy nuqtai-nazardan emas, shu bilan birga asosiy
ichki zarur qonuniy bog’lanishlar bo’yicha ham tahlil qilinadi. Masalan, biz pulning
iqtisodiy tabiatini o’rganishda uning tarixiy jihatlari, jumladan, qiymat shakllarining
rivojlanishini ko’rib chiqamiz. Bu esa, bizdan tarixga, tovar-pul munosabatlarining
dastlabki kurtaklari paydo bo’lgan jamiyatga qaytib, o’sha davrdagi iqtisodiy
munosabatlarni tahlil qilishni taqozo etadi. Biroq, bu holat o’tmishdagi barcha
iqtisodiy munosabatlarga emas, balki aynan pulning dastlabki asoslari bilan mantiqiy
bog’langan munosabatlargagina taalluqlidir.
Foydalanilayotgan usullar ichida
eksperiment
ma’lum o’rin egallaydi, iqtisodiy
o’sishning keskin o’zgarishi bosqichlarida, jumladan iqtisodiyotning inqiroz va
beqarorlik bosqichlarida eksperimentdan keng foydalaniladi. Iqtisodiy islohotlarni
amalga oshirish paytida eksperiment alohida o’ringa ega. Iqtisodiy islohotlarni
amalga oshirish uchun puxta tayyorgarlik ko’rish, ya’ni ilmiy tajriba, eksperiment
o’tkazish hisob-kitob vositasiga asoslanish va ilmiy yo’nalishlarni ishlab chiqish talab
etiladi. Iqtisodiyot sohasida o’tkaziladigan eksperimentlarga erkin iqtisodiy
hududlarni tashkil etish, muayyan iqtisodiy tadbirlarni alohida korxona yoki
hududlarda sinovdan o’tkazish kabilarni misol tariqasida keltirish mumkin. Jumladan,
O’zbekistonda zarar ko’rib ishlovchi shirkat xo’jaliklarini fermer xo’jaliklarga
aylantirish jarayoni dastlab Qoraqalpog’iston Respublikasining Ellikqal’a tumanida
tajribadan o’tkazilib, keyinchali boshqa tuman va viloyatlarda bosqichma-bosqich
amalga oshirilganligini ham iqtisodiy eksperiment sifatida baholash mumkin.
|
| |
Davlat mulkini xususiylashtirishning dastlabki bosqichida qanday vazifa

640
a) mahsulot miqdorini uni ishlab chiqarishga ketgan ish vaqtiga nisbati bilan;
v) mahsulot miqdorini asosiy kapitalga taqqoslash yo’li bilan;
g) mahsulot miqdorini aylanma kapitalga taqqoslash yo’li bilan;
d) yuqoridagi barcha usullarda.
10. Monopollashgan bozor deganda:
b) oligopolistik bozor tushuniladi;
v) sof monopoliya bozori tushuniladi;
g) ozchilik sotuvchilar bilan xaridorlar hukmron bo’lgan bozor tushuniladi;
d) noto’g’ri javob yo’q.
11. Bozor regulyatori amal qilishi uchun:
b) oligopoliyaga yo’l berish kerak;
v) erkin bozor raqobatiga yo’l berilishi zarur;
g) monopoliyaga imkon berish lozim;
d) noto’g’ri javob yo’q.
12. Bozor kon’yunkturasi deganda:
a) bozordagi talab va taklifning miqdoran va tarkiban bir-biriga muvofiq kelishi
tushuniladi;
v) mazkur bozorning tarkibida amal qiluvchi bo’g’inlar tushuniladi;
g) bozorda muvozanatning mavjudligi yoki buzilganligi tushuniladi;
d) noto’g’ri javob yo’q.
13. Bozorni tartibga solish mexanizmi:
a) talab, taklif, baho, raqobat;
b) monopoliya, oligopoliya, monopsoniya;
v) tadbirkorlik, biznes, foyda;
d) to’g’ri javob yo’q.
Makroiqtisodiy va mikroiqtisodiy tahlilni qo’shib olib borish

27
unumdorligini oshishiga olib kelganligini guvohi bo’ldik, deb faraz qilaylik. Bundan,
butun iqtisodiy tizim uchun tegishli bo’lgan «ishchilar ish haqining oshirilishi,
boshqa sharoitlar o’zgarmagani holda, mehnat unumdorligini oshishiga olib keladi»,
degan umumiy xulosa chiqarishimiz induktsiyadir. Aksincha, bunday nazariy qoidani
oldindan
bilgan holda, uning turli tarmoqlar, alohida
korxonalardagi amal qilish
holatini aniqlashimiz va baholashimiz deduktsiyani anglatadi.
Iqtisodiy jarayonlarni o’rganish va tahlil qilishda
Bozor infratuzilmasi- bu - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti

641
g) evolyutsion yo’l bilan;
d) barcha javoblar to’g’ri.
18. Talab- bu...........
a) ehtiyoj;
b) pul bilan ta’minlangan ehtiyoj;
g) tovar qiymatining puldagi ifodasi;
d) hammasi to’g’ri.
19. Talabga quyidagi omillar ta’sir etadi:
a) tovarlarning narxi va miqdori, iste’mochilar soni va daromadi;
b) birjadagi tovarlar va xizmatlar narxi va aktsiyalar kursi;
g) sotuvchi va xaridorlarning miqdori;
d) resurslar narxi va ishlab chiqarish texnologiyasi.
20. Talab qonuni- bu..........
b) narx oshgan sari talab kamayadi va aksincha;
v) narxning pasayishi bilan talab kamayadi;
g) narxning o’zgarishi talabga ta’sir etmaydi;
d) to’g’ri javob yo’q.
21. Taklif- bu...............
a) iste’molchi sotib olishga qodir bo’lgan tovarlar va xizmatlar miqdori;
b) ishlab chiqaruvchi bozorga sotishga chiqaradigan tovarlar va xizmatlar miqdori;
g) tovar va xizmatlarning sotuvidan olinadigan daromad;
d) to’g’ri javob yo’q.
Mehnat qurollari va mehnat predmetlari birgalikda ishlab chiqarish

|
Mehnat qurollari va mehnat predmetlari birgalikda ishlab chiqarishBog'liq IQTISODIYOT NAZARIYASIMehnat qurollari va mehnat predmetlari birgalikda ishlab chiqarish
vositalari deb yuritiladi.
Bu esa mehnat jarayonining tabiatidan kelib chiqadi;
shuning uchun ham ishlab chiqarish vositalari barcha ijtimoiy-iqtisodiy tizimlar,
insoniyat taraqqiyotining hamma bosqichlari uchun xosdir.
Ishlab chiqarish omillari insoniyat taraqqiyotining hamma bosqichlari uchun
umumiy bo’lsada, bu omillarga turli adabiyotlarda turlicha ta’rif beriladi. Jumladan,
«Siyosiy iqtisod» darsliklarida ishlab chiqarishning ikki omili: moddiy va shaxsiy
omillari mavjudligi tan olinadi. Bunda mehnat qurollari va mehnat predmetlaridan
iborat ishlab chiqarish vositalari ishlab chiqarishning moddiy omilini tashkil etadi,
ishchi kuchi esa uning shaxsiy omili deb yuritiladi. Hozirgi bozor iqtisodiyotiga doir
ko’pchilik adabiyotlarda esa ishlab chiqarishning to’rt omili: mehnat, kapital, yer,
tadbirkorlik qobiliyati tan olinadi.
Bu yerda ishchi kuchi bilan mehnat o’rtasidagi farqni anglab olish juda
muhimdir. Chunki,
mehnat insonning, to’g’rirog’i ishchi kuchining ma’lum
maqsadga qaratilgan faoliyati jarayoni bo’lib, ishchi kuchi tushunchasidan
tamomila farqlanadi.
Ko’pgina adabiyotlarda esa ularga sinonim (bir xil tushuncha)
sifatida qaralib, bunday holat ko’plab chalkashliklarni keltirib chiqaradi. Bizga
ma’lumki,
ishchi kuchi insonning mehnatga bo’lgan aqliy va jismoniy qobiliyati,
uning bilim, malaka darajasi bilan birgalikda ishlab chiqarishda qatnashishiga
tayyor turgan omillardan biri hisoblanadi. Mehnat esa barcha omillarning, shu
jumladan, ishchi kuchining ishlab chiqarish vositalari bilan qo’shilishi
natijasida sodir bo’ladigan va ma’lum samara olishga qaratilgan faoliyatdir.
Shuning uchun biz mehnat degan tushunchani emas, balki ishchi kuchi degan
tushunchani ishlab chiqarishning omili deb bilamiz va ishlab chiqarish omillari ishchi
kuchi, kapital, yer va tadbirkorlik qobiliyatidan iborat deb ta’kidlaymiz (2.1-chizma).
Ishchi kuchi insonning mehnatga bo’lgan aqliy va jismoniy qobiliyatlarining
yig’indisi bo’lganligi uchun bozor iqtisodiyoti davrida inson emas, mehnat jarayoni
ham emas, balki ishchi kuchi tovar sifatida sotiladi va sotib olinadi. Ishchi kuchining
boshqa tovarlar kabi qiymati va nafliligi mavjuddir va binobarin, uning bozori ham
mavjud bo’ladi. Shuning uchun hozirgi kunda keng qo’llanilayotgan mehnat bozori
tushunchasi o’rniga ishchi kuchi bozori, mehnat resurslari o’rniga ishchi kuchi
resurslari deyilsa to’g’ri va tushunarli bo’lar edi.
|
| |
Ishlab chiqarish omillari va ularning tarkibi

|
Ishlab chiqarish omillari va ularning tarkibiBog'liq IQTISODIYOT NAZARIYASI1. Ishlab chiqarish omillari va ularning tarkibi
Ishlab chiqarish jarayonining mazmunini chuqur anglash uchun, eng avvalo, ishlab
chiqarish omillari va ularning tarkibiy qismlari bilan tanishib chiqish maqsadga muvofiq
hisoblanadi.
Ishlab chiqarish jarayonida bevosita qo’llaniluvchi barcha resurslar ishlab
chiqarish omillari deyiladi.
Iqtisodiyotning tizimi va shaklidan qat’iy nazar uchta omil:
ishchi kuchi, mehnat qurollari va mehnat predmetlari bo’lishi shart.
Bundan ko’rinadiki, ishlab chiqarish omillari, iqtisodiy resurslardan farqli o’laroq,
o’z ichiga faqat ishlab chiqarish va xizmat ko’rsatish jarayonida bevosita ishtirok etuvchi
unsurlarni oladi. Misol uchun, iqtisodiy resursning muhim tarkibiy qismlaridan biri
hisoblangan pul resurslari ishlab chiqarish jarayonida bevosita qo’llanilmaganligi sababli,
ishlab chiqarish omili bo’la olmaydi. Ishlab chiqarish omillarining mohiyatini yanada
kengroq tushunish uchun ularning har birini alohida ko’rib chiqamiz.
Ishchi kuchi deb insonning mehnat qilishga bo’lgan aqliy va jismoniy
qobiliyatlarining yig’indisiga aytiladi.
Ishchi kuchi mehnat qobiliyatiga ega bo’lgan
kishilar uchun xosdir. Lekin ishchi kuchi insonning o’zi emas yoki uning mehnati
ham emas, uning qobiliyatidan iboratdir.
Mehnat qurollari
deb, inson uning yordamida tabiatga, mehnat
predmetlariga ta’sir qiladigan vositalarga aytiladi.
Bularga mashinalar, stanoklar,
traktorlar, qurilmalar, uskunalar va boshqalarni misol keltirish mumkin.
Mehnat predmetlari
esa bevosita mehnat ta’sir qiladigan, ya’ni mahsulot
tayyorlanadigan narsalardir.
Yer, suv, xomashyo va boshqa turli materiallar mehnat
predmetining asosiy turlarini tashkil etadi. Mehnat predmetlari tabiatda tayyor holda
uchrashi mumkin yoki oldingi davrdagi mehnat mahsuli, ya’ni xomashyo bo’lishi
mumkin.
|
| |
Fan/modul uchun mas’ul - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti

639
1.Iqtisodiyotning bosh masalasi va doimiy muammosi:
a) nima, qanday, qancha va kim uchun ishlab chiqarish;
b) ishlab chiqarish hajmini oshirish uchun qancha ishchi kuchi sarflash kerak;
v) davlatning milliy daromadini qanday oshirish mumkin;
d) to’g’ri javob yo’q.
2. Iqtisodiyot nazariyasi fanining predmeti nimadan iborat?
a) ijtimoiy munosabatlarni o’rganish;
v)iqtisodiy munosabatlarni va ijtimoiy xo’jaliklarni samarali yuritishning iqtisodiy
qonun-qoidalarini o’rganish;
g) huquqiy munosabatlarni o’rganish;
d) tabiiy jarayon va hodisalarni o’rganish.
3. Ehtiyoj - bu........
a) talab;
b) hayotiy vositalarga bo’lgan zaruriyat;
v) iste’mol jarayonida qo’llanilishi mumkin bo’lgan vosita;
d) to’g’ri javob yo’q.
4. Ishlab chiqarishning asosiy omillari:
b) xom-ashyo va ishlab chiqarish texnologiyasi;
v) mehnat va ishlab chiqarish resurslari;
g) ishchi kuchi, kapital, yer va tadbirkorlik qobiliyati;
d) hamma javoblar to’g’ri.
5. Ishlab chiqarishning iqtisodiy samaradorligi qanday aniqlanadi?
a) ishlab chiqarish natijalari kapital sarflari bilan taqqoslanadi;
b)ishlab chiqarish natijalari umumiy sarf-xarajatlar bilan taqqoslanadi;
g) ishlab chiqarish natijalari aylanma mablag’lar bilan taqqoslanadi;
d) barcha javoblar to’g’ri.
ikki tomonlama yondashuv - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti

28
5. Iqtisodiyot nazariyasi nafaqat nazariy fan, balki u bevosita amaliy ahamiyat
ham kasb etadi. Iqtisodiyot nazariyasini bilmay turib, murakkab iqtisodiy jarayonlarni
to’g’ri hal qilib bo’lmaydi.
6. «Iqtisodiyot nazariyasi» fani doirasida inson
va jamiyatning yashash
faoliyatining ijtimoiy, axloqiy, milliy va tarixiy tomonlarini tadqiq qilish va bilish
mumkin.
7. Iqtisodiyot
nazariyasining bilish, amaliy, uslubiy va g’oyaviy-tarbiyaviy
vazifalari mavjud. Ayniqsa, mamlakatimiz mustaqillikka erishgandan so’ng, o’sib
kelayotgan yosh avlodni milliy vatanparvarlik ruhida tarbiyalashda iqtisodiyot
nazariyasini g’oyaviy-tarbiyaviy vazifasining ahamiyati tobora oshib bormoqda.
-hápte - Tolıbaev Quwatbay Mırzabay ulınıń qánigelik ámeliyatin alıp barılıwı, orınlanıwı boyınsha esabat I

|
Tolıbaev Quwatbay Mırzabay ulınıń qánigelik ámeliyatin alıp barılıwı, orınlanıwı boyınsha esabat I
|
bet | 2/4 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 3,08 Mb. | | #150328 |
Bog'liq Amelyat esabat4-hápte: 26-fevral kúni BOM qánıgelıgı 2-V toparına oqıtıwshı b.i.k. M.Alaminovtıń Botanika (sistematika) pánıne “Kóknordoshlar oilasi” temasındaǵı sabaq anilizine kirdim. 27-fevral kúni BOM qánıgelıgı 2-V toparına oqıtıwshı b.i.k. M.Alaminovtıń Botanika (sistematika) pánıne “Dukkaknomalar va Araliyanomalar qabilasi. Soyabonguldoshlar yoki Ziradoshlar oilasi” temasındaǵı sabaq anilizine kirdim.
5-hápte: 4-mart kúni BOM qánıgelıgı 2-V toparına oqıtıwshı b.i.k.M.Alaminovtıń Botanika (sistematika) pánıne “Dillenitkabilar sinfchasi” temasındaǵı sabaq anilizine kirdim. 5-mart kúni BOM qánıgelıgı 2-V toparına oqıtıwshı b.i.k.M.Alaminovtıń Botanika (sistematika) pánıne “Asteridkabilar sinfchasi” temasındaǵı sabaq anilizine kirdim.
6-7 hápte: 9-mart kúni BOM qánıgelıgı 2-V toparına oqıtıwshı b.i.k.M.Alaminovtıń Botanika (sistematika) pánıne “Yalpiznomalar qabilasi” temasındaǵı sabaq anilizine kirdim. 10-mart kúni BOM qánıgelıgı 2-V toparına oqıtıwshı b.i.k. M.Alaminovtıń Botanika (sistematika) pánıne “Biruruǵpallilar yoki Lolasimonlar sinfi” sabaq anilizine kirdim. 11-mart kúni BOM qánıgelıgı 2-V toparına 1-parada oqıtıwshı b.i.k. M.Alaminovtıń Botanika (sistematika) pánıne “Orxidgulnomalar qabilasi” temasındaǵı sabaq anilizine kirdim hám 3-parada BOM qánıgelıgı 2-V toparına Botanika (sistematika) pánınen “Boshoqnomalar qabilasi” temasında ashıq sabaq ottım. 12-mart kúni BOM qánıgelıgı 2-V toparına oqıtıwshı b.i.k. M.Alaminovtıń Botanika (sistematika) pánıne “Qiyoqnomalar qabilasi” temasındaǵı sabaq anilizine kirdim.
7 hápte dawamında ilimiy basshim b.i.k. M.Alaminov menen birgelikte “Shorlanǵan topiraqtaǵi ayirim ósimliklerdiń morfobiologik qásiyetleri” atamasindaǵı magistrlik dissertatsiya jumisim boyinsha dissertatsiya jumisima baylanisli bolǵan toplanǵan resurslar, internet materiallar hám qósımsha ádebiyatlardı saplastırdım. Ámeliyatım dawaminda sabaq otıp uyrengenlerımda amelde sınadım, asırese Botanika (sistematika) pánı laboratoriya sabaqların ottım. Jánede QMU hám Institumizdiń kitapxanasina barip botanika boyinsha materiallar topladim. Ol jerdegi oqıw processsi, magistrlar ham ızlenıwshılerge jaratılǵan sharayatlar menen keńnen tanıstım. Ízzertlewim kerekligi bolǵan usil hám baǵdarlar dizimin úyrendim (analiz sintez, baqlaw, tekserıw, eksperimental, tájiriybe usillari). Dissertaciya temaǵa baylanisli tańlanǵan ilimiy stillerdi qollap, usinilip atirǵan, alǵa súrilgen gipotezanı dálilleytuǵin jańa ilimiy xabardi izzertlew ótkizilgen tiykarda alindi.
|
| |
Qánigelik ámeliyat (stajirovka) iskerligi boyınsha uluwmalastırıw

|
Qánigelik ámeliyat (stajirovka) iskerligi boyınsha uluwmalastırıw
|
bet | 3/4 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 3,08 Mb. | | #150328 |
Bog'liq Amelyat esabatQánigelik ámeliyat (stajirovka) iskerligi boyınsha uluwmalastırıw.
Ótken semester dawaminda 2022-jil fevral hám mart aralıǵında Ájiniyaz atindaǵı Nókis mámleketlik pedagogika instituti Ximiya-Biologiya fakulteti «Botanika, ekologiya hám oni oqitiw metodikasi» kafedrasinda Pedagogikaliq ámeliyat ótedim.
Ilimiy basshim b.i.k. M.Alaminov Ximiya-Biologiya fakultetinde 2-kurs “A”, “B” hám “V” Biologiya oqitiw qánigeligi talabalarına Botanika páninen ótken sabaqlarina analizǵa kirdim, hámde kafedraniń jetekshı professor-oqitiwshilardiń oqıw shiniǵıwlarına qatnasıp bardım. Bundaǵı maqset b.i.k.M.Alaminov hám basqa professor-oqitiwshilardiń biologiya sabaqlarina kirip analiz qildim. Olardıń pedagogikaliq qabılıyetın uyrenıp talabalarǵa qalay qollaw kereklıǵın úyrendım. Ámeliyat dawamínda joqarí oqíw orníndag’í bilim beriw sistemasí menen keńnen tanistim, oqíw-metodikaliq kompleksleriniń qalay tayarlanatug’ínlıg’ı haqqinda túsinikke iye boldím. Studentlerge teoriyalíq bilimdi jetkerip beriwde nelerge kóbirek díqqat etıw kerekligi boyínsha tájiriybe topladím.
Sabaq ótiwde alding’í pedagogikalíq texnologiyalardan, interaktiv metodlardan paydalang’an halda sabaq ottim. Buniń ushín kafedra oqítíwshílaríniń lekciya, seminar hám ámeliy sabaqlarına qatnasıp, oqıtıw usıllarınan úlgi aldim. Óz betinshe lekciya hám seminar sabaqlaríniń materiallarin, texnologiyalíq kartalarín tayarladim. Hár bir ótken sabag’ímda kórgizbeli qurallardan paydalandím. Basqa magistrantlardiń da ótken sabaqlarína qatnasíp, analiz jasadím, ózimniń pikir hám usíníslarímdí bildirdim.
Ámeliyat dawaminda sabaq ótiw barisi boyinsha kafedraniń tájiriybeli oqitiwshilarinan jańa pedagogikaliq texnologiyalardan paydalanip sabaq otiwdi, talabalar menen oqiw protsessinde birge islesiwdi ózlestirdım hám analız dápterime jazip úyrenip bardim.
Ilimiy basshim f.m.i.k M.Alaminovtıń ótken sabaqlarına analiz ushin kirilgen waqıt keste tiykarında
|
| |
Sabaq bergen ustaz oqitiwshi - Tolıbaev Quwatbay Mırzabay ulınıń qánigelik ámeliyatin alıp barılıwı, orınlanıwı boyınsha esabat I

|
Tolıbaev Quwatbay Mırzabay ulınıń qánigelik ámeliyatin alıp barılıwı, orınlanıwı boyınsha esabat I
|
bet | 4/4 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 3,08 Mb. | | #150328 |
Bog'liq Amelyat esabatSabaq bergen ustaz oqitiwshi
F.A.O.
|
Panniń ati
|
Sabaq ótilgen topar
|
Sabaq
turi
|
Sabaq ótilgen sane hám auditoriya
|
1
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-A,B,V BÓM
|
Lekciya
|
5.02.2020
210-207-aud.
|
2
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-A,B,V BÓM
|
Lekciya
|
6.02.2020
210-207-aud.
|
3
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-V BÓM
|
Lekciya
|
12.02.2020
207-aud.
|
4
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-A,B,V BÓM
|
Lekciya
|
13.02.2020
210-207-aud.
|
5
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-V BÓM
|
Lekciya
|
19.02.2020
207-aud.
|
6
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-A,B,V BÓM
|
Lekciya
|
20.02.2020
210-207-aud.
|
7
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-V BÓM
|
Lekciya
|
26.02.2020
207-aud.
|
8
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-V BÓM
|
Lekciya
|
27.02.2020
207-aud.
|
9
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-V BÓM
|
Lekciya
|
4.03.2020
207-aud.
|
10
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-V BÓM
|
Lekciya
|
5.03.2020
207-aud.
|
11
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-V BÓM
|
Lekciya
|
9.03.2020
207-aud.
|
12
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-V BÓM
|
Lekciya
|
10.03.2020
207-aud.
|
13
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-V BÓM
|
Lekciya
|
11.03.2020
207-aud.
|
14
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-V BÓM
|
Lekciya
|
11.03.2020
207-aud.
|
15
|
M.Alaminov
|
Botanika (sistematika)
|
2-V BÓM
|
Lekciya
|
12.03.2020
207-aud.
|
Pánler boyinsha pedagogikaliq texnologiyalardi islep shiǵiw hám oqiw-metodikaliq toplamlardi tayarlawda qatnasip ózime tiyisli tájiriybelerdi arttirdim. Hápteniń sárshembi kúnleri ótkeriletuǵin kafedra májilisine qatnasip turdim. Ílimiy dógerek hám seminar islerine belsendi qatnastim. Talabalar hám jas alimlar menen fakultetimizde bolıp turatuǵın konferenciyalarda qatnastım.
Xabar derekleri hám hújjetlerin (ádebiyat hám elektron resurslar ) tereń úyrenildi. Konspekt, annotatsiya hám pikirlerdi qalay tayarlaw kerekligin ilimiy basshim menen birgelikte úyrendim.
Qánigelik ámeliyat boyınsha analiz dápterlerımdı, kúndeliklerimdı, hújjetlerımdı pedagogikalıq ámeliyat boyınsha basshı etip bekitilgen b.i.k.M.Alaminovǵa kórsettım, búl boyınsha túsinikler berdi. Qánigelik ámeliyat juwmaqlandı.
Magistrant : ___________________ Q.Tolibaev
Ilimiy basshı : ___________________ f.m.i.k. M.Alaminov
Kafedra basliǵı : ___________________ f.m.i.k. M.Alaminov
Magistratura bólimi baslıǵı: _____________ doc. A. Embergenov
QÁNIGELIK ÁMELIYAT BOYINSHA SÚYRETLER
|
| |
Takrorlash uchun savollar va topshiriqlar

30
tomondan, talabalarning mahsulotlar (tovarlar va xizmatlar) qayerda, kim tomonidan,
qanday ishlab chiqarilishini
tushunmaslikka olib keladi; ikkinchi tomondan, butun
ishlab chiqarish jarayonida sodir bo’layotgan ishlab
chiqarish munosabatlaridan
bexabar qolishiga sabab bo’ladi; uchinchidan esa, butun jahonda sodir bo’layotgan
iqtisodiy inqirozlarning tub sababini tushunmaslikka olib keladi.
Ushbu mavzuda bir-biri bilan uzviy bog’liq bo’lgan ishlab chiqarish omillari va
ishlab chiqarish jarayoniga tegishli muammolar qarab chiqiladi. Dastlab ishlab
chiqarishning omillari tavsiflanadi, ishlab chiqarishning maqsadi va mazmuni ochib
beriladi, so’ngra uning natijalari va samaradorligi bilan bog’liq
masalalar bayoni
beriladi. Tahlilda «ishlab chiqarish imkoniyatlari» tushunchasiga ham o’rin ajratiladi.
Mavzuning oxirida keyingi qo’shilgan mahsulot nafliligi va uning kamayib borishi,
keyingi qo’shilgan mehnat va kapital unumdorligining pasayib borishi qonunining
mazmuniga tegishli marjinalistik g’oyalar
bilan tanishtiriladi, ularning kamchilik
jihatlari ochib beriladi.
Bu yerda ishlab chiqarish jarayonining har taraflama muvozanatli va
mutanosibli rivojlantirilishi iqtisodiy inqirozdan qutilishning
yoki uning oldini
olishning muhim yo’li sifatida qaraladi.
O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim, Fan va Innovatsiyalar Vazirligi Andijon Viloyati Boshqarmasi Asaka 1-son kasb-hunar maktabi Abdumalikova M Delphi dasturlash tili

O’zbekiston Respublikasi Oliy Ta’lim,
Fan va Innovatsiyalar Vazirligi
Andijon Viloyati Boshqarmasi
Asaka 1-son kasb-hunar maktabi
“Axborot vositalari mashinalari va kompyuter tarmoqlari operatori” mutaxassisligi
“Delphi dasturlash tili” mavzusida yozilgan
BITIRUV MALAKA ISHI
Bajardi: Abdumalikova Marjona
Diplom rahbari:
ASAKA 1-SON KASB-HUNAR MAKTABI
“__________________________________________________________” mutahassisligi bo’yicha diplom loyihasini bajarishga
T O P SH I R I Q
Guruh talabasi: Abdumalikova Marjona
Loyiha mavzusi: Delphi dasturlash tili
Loyixani bajarish uchun boshlangan asoslar:
KIRISH
ASOSIY QISM
Mehnat muhofazasi va texnika xavfsizligi 43
Topshiriq berilgan sanasi: “___” _____________ 20__ yil
Topshiriq bajarish sanasi: “___” _____________ 20__ yil
Loyixa raxbari: ______________
mavzu:Delphi dasturlash tili
KIRISH
ASOSIY QISM
Mehnat muhofazasi va texnika xavfsizligi 43
KIRISH
Mamlakatimizda ta’limga e’tibor yildan – yilga ortmoqda. Keyingi yillarda
ko`plab yangi, zamonaviy kasb – hunar kollejlari, akademik litseylar qurilib ishga
tushirildi, eskilari esa rekonstruktsiya qilindi. Ularning moddiy – texnika bazasi
zamonaviy qurilma va asbob – uskunalar, axborot vositalari bilan jihozlandi.
Prezidentimiz I.A.Karimov so’zlari bilan aytganda, “hozirgi axborot,
kommunikatsiya, kompyuter texnologiyalari asrida, internet kundan-kunga
hayotimizning barcha jabhalariga tobora chuqur va keng kirib borayotgan bir
paytda, odamlarning ongi va tafakkuri uchun kurash hal qiluvchi ahamiyat kasb
etayotgan bir vaziyatda bu masalalarning jamiyatimiz uchun naqadar dolzarb va
ustuvor bo’lib borayotgani haqida gapirib o’tirishga hojat yo’q”.
Davlat ta’lim standartlari talabalariga javob beradigan kadrlar tayyorlash
uchun yangi texnika vositalaridan foydalanish lozim bo`ladi. O`qitiladigan fanlar
saviyasi kadrlar saviyasiga juda kata ta’sir etadi. Darhaqiqat, Respublikamiz
prezidenti I.A.Karimov ta’kidlaganlaridek, “fanning vazifasi kelajagimizning
shakl-shamoyilini yaratib berish, ertangi kunimizning yo’nalishlarini, tabiiy
qonuniyatlarini, uning qanlay bo’lishini ko’rsatib berishdan iborat… Odamlarga
mustaqillikning afzalligini, mustaqil bo’lmagan millatning kelajagi yo’qligini, bu
tabiiy bir qonuniyat ekanligini isbotlab, tushuntirib berish kerak. Fan jamiyat
taraqqiyotini olg’a siljituvchi kuch, vosita bo’lmog’i lozim.
|
, 4 va 5-toifalar - Kompyuter injinering

|
Kompyuter injinering
|
bet | 3/10 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 0,57 Mb. | | #125276 |
Bog'liq sasa3, 4 va 5-toifalar
1989 yilda kabel mahsulotlari distribyutori Anixter o'zining "Levels" dasturini taqdim etdi, bu ma'lumotlar kabel tizimlari uchun birinchi yozma ishlash spetsifikatsiyasi. Bu 1991 yilda Telekommunikatsiyalar sanoati assotsiatsiyasi (TIA) tomonidan 3-toifa sifatida ratifikatsiya qilingan birinchi rasmiy standartlarga asoslangan toifali kabel uchun asos bo'ldi. U 10 Mb/s (3-toifali to'rtta juft kabeldan ikkitadan ortiq) ni qo'llab-quvvatladi va asfaltlangan. keyingi 30 yil ichida o'ralgan juft toifadagi kabellarning evolyutsiyasi yo'li. Sanoat standartlari tomonidan tavsiya etilmasa-da, 3-toifa hali ham ba'zi tijorat binolarida ovoz uchun o'rnatilgan bazaga ega. (Ushbu eski oʻrnatishlarning baʼzilarida siz ikkita juftlik maʼlumotlar uchun, qolgan juftliklar esa boshqa ulanish yoki ovozli juftlik uchun ishlatilishini topasiz.) 3-toifadan soʻng, 4-toifa bir zum atrofida boʻldi, keyin tezda almashtirildi. 5-toifa bo'yicha - ularning ikkalasi ham endi tugatilgan va kabel standartlari doirasida tan olinmaydi.
5e va 6-toifalar
Taxminan 2001 yilda 5e toifasi gigabit tezligini qo'llab-quvvatlash uchun yaxshi o'zaro aloqa ishlashi bilan birga keldi. Keyin bir oz ko'proq bo'sh joy bilan 6-toifa keldi, bu unga 10 Gb / s tezlikni qo'llab-quvvatlashga imkon beradi, lekin faqat 35 metrgacha. Malakaviy sinovdan o'tgan holda, 5e va 6-toifali kabellarning o'rnatilgan ba'zi bir bazasi Wi-Fi 6 o'rnatish uchun 2,5 va/yoki 5 Gb/s dan 100 metrgacha, 10 Gb/s dan 55 metrgacha yoki undan kamroq tezlikni qo'llab-quvvatlashi mumkin.
6A toifasi
6A toifasi - 10 Gb/s dan 100 metrgacha tezlikni qo'llab-quvvatlashga qodir - 2009 yilda ratifikatsiya qilingan. U barcha yangi gorizontal LAN o'rnatish uchun tavsiya etilgan vosita bo'lib qolmoqda. U o'n yildan ortiq vaqtdan beri mavjud bo'lsa-da, 6A toifasi o'z vaqtidan biroz oldinda edi; Faqat so'nggi besh yil ichida har qanday umumiy LAN ilovalari oxirgi qurilmaga 10 Gb / s tezlikni talab qildi va hali ham ko'plari 1000 Mb / s yoki undan past tezlikda ishlaydi.
|
| |
-chizma - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti

37
Ishlab chiqarish jarayonini ikki tomonlama tahlil qilib o’rganish uning
mazmunini to’g’ri tushunish imkonini beradi
va turli xil chalkashliklar, munozarali
tortishuvlarga chek qo’yadi.
Jumladan, shuni ta’kidlash lozimki, ishlab chiqarish
jarayonida ishtirok etayotgan ishlab chiqarish vositalari qiymati ko’paymagan holda,
aniq mehnat bilan ishlab chiqarilgan tovarlar va xizmatlar qiymatiga o’tkaziladi.
Ishlab chiqarish vositalari naflilikni yaratishda to’liq
qatnashadi, qiymatning
tashkil
topishida esa qisman, ya’ni uning eskirgan qismi qatnashadi. Bu ishlab
chiqarish jarayonida qatnashayotgan ayrim tabiiy kuchlar (masalan, qishloq xo’jaligi
mahsulotlarini yetishtirishda quyosh energiyasi) qiymatga ega emas, shuning uchun
ular tovarning iste’mol qiymatini hosil qilishda
omil sifatida qatnashsada, lekin
qiymatning tashkil topishida, uning ko’payishida qatnashmaydi.
Demak, ishlab chiqarilgan tovarlarning nafliligini yaratishda har uchala omil:
yer, kapital,
ishchi kuchi qatnashadi, qiymatning tashkil topishida esa mehnatning
o’zi qatnashadi. Bu holat 2.4-chizmada tushunarliroq tasvirlangan.
2.4-chizma
Tovar va xizmatlar nafliligi va qiymatining yaratilishida ishlab chiqarish
, 7A va 8-toifalar - Kompyuter injinering

|
Kompyuter injinering
|
bet | 4/10 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 0,57 Mb. | | #125276 |
Bog'liq sasa7, 7A va 8-toifalar
Shuningdek, siz ISO/IEC tomonidan 2002 va 2010 yillarda ratifikatsiya qilingan 7-toifa va 7A toifalari bilan qiziqishingiz mumkin. TIA tomonidan hech qachon rasman tan olinmagan bo'lsa-da, 7A toifasi Evropaning ba'zi qismlarida 10 Gb / s ni qo'llab-quvvatlash uchun tanlangan mashhur kabel tashuvchisi bo'lib qolmoqda. Keyin 8-toifa bor, u 30 metrli maʼlumotlar markazidan serverga oʻtish havolalarida 25 va 40 Gb/s tezlikni qoʻllab-quvvatlash yechimi sifatida koʻp shov-shuvga sabab boʻldi, biroq unchalik oʻchirilmagan — quvvat sarfi 25 yil davomida muammo boʻlib qolmoqda. /40GBASE-T faol uskunalari. Transceiver texnologiyasidagi yutuqlar endi ma'lumotlar markazlariga SFP28 yoki SFP56 to'g'ridan-to'g'ri ulanish kabellaridan foydalangan holda 25 va 50 Gb/s tezlikda serverga ulanishni osonlik bilan qo'llab-quvvatlash imkonini beradi. uzunroq havolalarda tuzilgan kabellar. Bu 8-toifa o'lik degani emas. U (yoki uning ba'zi versiyasi) oxir-oqibat 6A toifasi qo'llab-quvvatlaydigandan yuqori uzatish tezligini talab qiladigan ilovalar uchun LANdagi 30 metrlik gorizontal ulanishlarni qo'llab-quvvatlashi mumkin.
Topologiyalari
Bus Topologiyasi: Bu shaklda, barcha kompyuterlar va qurilmalar bir necha kompyuterlar yoki qurilmalar uchun o'zaro aloqalar to'g'risida bir qator bo'yicha bir biriga bog'lanadi. Bu topologiyada har bir qurilma uchun aloqa joyi kompyuterlar o'rtasida bir-biri bilan bo'lgan aloqaga bog'langan "bus" kabel orqali amalga oshiriladi.
Star Topologiyasi: Star topologiyasi esa, barcha kompyuterlar bir markaziy punktga (masalan, switch yoki hubga) bog'langan. Har bir kompyuter markaziy punkt bilan aloqa o'rnatingan qismini o'z ichiga oladi. Ushbu shaklda, har bir qurilma aloqa markaziy punkti orqali ulanadi.
Yulduz Topologiyasi: Yulduz topologiyasi ham star topologiyasiga o'xshash, lekin bu shaklda barcha qurilmalar bir markaziy punktga (masalan, switch) bog'langan va shuningdek, bir-biri bilan aloqalar mavjud. Ushbu shaklda, markaziy punkt asosiy tarmoqni o'rnatish va barcha qurilmalar orasidagi aloqani ta'minlaydi.
|
| |
Foydalanilgan Adabiyotlar

|
Foydalanilgan Adabiyotlar
|
bet | 9/10 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 0,57 Mb. | | #125276 |
Bog'liq sasaFoydalanilgan Adabiyotlar:
1)"Computer Networking: A Top-Down Approach" by James Kurose and Keith Ross:
2)"Ethernet: The Definitive Guide" by Charles E. Spurgeon:
3)"Network Security Essentials: Applications and Standards" by William Stallings:
4)"TCP/IP Illustrated, Volume 1: The Protocols" by W. Richard Stevens:
5) "Ethernet: The Definitive Guide" by Charles E. Spurgeon
6) "TCP/IP Illustrated, Volume 1: The Protocols" by W. Richard Stevens
https://www.networkworld.com/article/970758/what-s-next-for-ethernet.html
https://www.flukenetworks.com/blog/cabling-chronicles/ethernet-cable-history
“Ethernet” mavzusiga glossary
Ethernet: Kompyuterlarni va tizimlarni bir-biriga ulashish uchun ishlatiladigan standart tarmoq protokoli.
Switch: Tarmoqda ma'lumotlarni almashish va tarqatish uchun ishlatiladigan qurilma, Ethernet portlarini birlashtiradi va ma'lumotlarni to'g'risida tarqatib beradi.
Router: Tarmoqda ma'lumotlarni almashish va tarqatish uchun ishlatiladigan qurilma, bir qurilmadan boshqasiga ma'lumotlarni tarqatadi.
Hub: Bir nechta kompyuterlarni tarmoqda birlashtirish uchun ishlatiladigan qurilma, ma'lumotlarni qabul qiladi va barcha portlardan tarqatib beradi.
Topology: Tarmoqda kompyuterlarni ulashish usullari, masalan, bus, star, yulduz va mesh shakllari.
Cat5/Cat6/Cat7: Ethernet tarmoqlarida foydalaniladigan kabel standartlari, ularga qo'llanilgan kabelning tezlik va o'tkazish xususiyatlari bo'yicha nomlanadi.
LAN (Local Area Network): Mahalliy tarmoq, kichik maydonlarda joylashgan kompyuterlarni bir-biriga ulashish uchun ishlatiladi.
WAN (Wide Area Network): Keng maydonlarda, masalan, shaharlar yoki mamlakatlarning ko'p joylaridan o'tib, bir-biriga ulashish uchun ishlatiladigan tarmoq.
|
| |
IEEE P802.3ct, DWDM - Kompyuter injinering

|
Kompyuter injinering
|
bet | 7/10 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 0,57 Mb. | | #125276 |
Bog'liq sasaIEEE P802.3ct, DWDM (zich to'lqin uzunligi bo'linishi multiplekslash) tizimlari orqali 100G ishlashi to'liq va nashrdan oldin yakuniy ko'rib chiqilmoqda. Standart kamida 80 kilometr uzunlikdagi 100G ulanishni qo'llab-quvvatlaydigan kogerent DWDM texnologiyasining birinchi Ethernet spetsifikatsiyasi sifatida ahamiyatlidir. Hali davom etayotgan IEEE P802.3cw, 400G DWDM tizimlari orqali ishlash kogerent DWDM texnologiyasi uchun Ethernet spetsifikatsiyasini 400G gacha kengaytiradi.
Korxona va kampus tarmoqlariga kelsak, Ethernet Alliance har yili bir milliarddan ortiq barcha tezlikdagi Ethernet portlari jo'natiladi. "Ushbu portlarning ko'pchiligi kirish sathida BASE-T bo'lib, ko'p rejimli va bir rejimli tolali aloqalar (MMF/SMF) yanada tarmoqqa kiradi", deyiladi yo'l xaritasida.
Wi-Fi ulanish nuqtalari va Enterprise-sinf mijoz qurilmalarining o'zgaruvchan ehtiyojlari texnologiyaga o'tishga turtki bo'lmoqda. Yo‘l xaritasiga ko‘ra, BASE-T portlari 1000BASE-T dan 2,5G/5G/10G BASE-T ga, optik portlar esa 10G/40G dan 25/100G ga o‘tishmoqda.
Korporativ va kichik tarmoqlar:
Kichik Ofislar va Uy Tarmoqlari:
Ethernet tarmoqlari, oddiy uy yoki kichik ofis tarmoqlarida ommalashgan. Ular ularni internetga ulash, printerlarni ulash va kompyuterlar o'rtasidagi ma'lumot almashish uchun ishlatiladi. Masalan, bir nechta kompyuter va printerlarni birlashtirish uchun switch yoki router orqali Ethernet tarmoqi o'rnatilishi mumkin.
Mobil Operatorlar va ISP'lar:
Mobil operatorlar va internet xizmat ko'rsatuvchilari (ISP'lar) ham Ethernet tarmoqlarini ulash uchun qo'llaydilar. Ularda ko'p xil shaklda ma'lumot almashish, taqsimlash va tarqatish uchun tarmoq qurilishi mavjud.
Korporativ Tarmoqlar:
Korporativ tarmoqlar esa katta kompaniyalar, korxona va tashkilotlarda foydalaniladi. Ular katta miqdordagi kompyuterlarni, serverlarni, printerlarni va boshqa qurilmalarni birlashtirish uchun qo'llaniladi. Bu tarmoqlar aksariyatida yuqori tezlikda ma'lumot almashish uchun quriladi va ularda kiber-xavfsizlik tizimi ham o'rnatiladi.
|
| |
Mesh Topologiyasi - Kompyuter injinering

|
Kompyuter injinering
|
bet | 5/10 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 0,57 Mb. | | #125276 |
Bog'liq sasaMesh Topologiyasi: Mesh topologiyasi esa, har bir kompyuter yoki qurilma barcha boshqa qurilmalar bilan birlashtirilgan. Bu shaklda, har bir qurilma barcha qurilmalar bilan bir-biri bilan to'g'ri aloqalar orqali bog'lanadi. Bu topologiyada xavfsizlik va ishonch kuchayadi, lekin qurilish va bog'lanish muammo bor.
Har bir topologiya o'z xususiyatlari, afzalliklari va cheklovlariga ega. Masalan, bus topologiyasi oddiy bo'lib, bitta kompyuter yoki qurilma bozor bo'lsa, boshqa qurilmalar qismining ishlashiga ta'sir ko'rsatishi mumkin. Star va yulduz topologiyalari esa boshqa qurilmalar ishlashi uchun xavfsiz va ishonchli bo'lishi mumkin. Mesh topologiyasi esa qurilishi va boshqarilishi muammo bo'lgan, ammo xavfsizlik va ishonch darajasini oshiradi. Har bir topologiya maqsad va kerakliliklar bo'yicha tanlanishi mumkin.
“Ethernet” kabellar va qurilmalari
Aniqroq ko'rsatilgan misollar, Ethernet tarmoqlarida foydalaniladigan kabel standartlari. Bu standartlar, tarmoq uchun ko'p xil tezlik, o'tkazish va xavfsizlikni ta'minlash maqsadida ishlatiladi.
Cat5 Kabel:
Cat5 kabel, ilg'or standart bo'lib, 10/100 Mbps tarmoq uchun ishlatiladi. Uning o'sishlarining yopishma ko'rsatkichi 100 MHz. Ushbu kabel qisqa va oddiy tarmoq ulanishlarida qo'llaniladi.
Cat5e Kabel:
"e" harfi "enhanced" (kuchaytirilgan) deb tushuntiriladi. Cat5e kabeli, Cat5 kabeliga nisbatan kuchaytirilgan xususiyatlarga ega bo'lib, u 1 Gbps (Gigabit har sekund) tezlikni oshiradi va 100 MHz o'sishlarni ta'minlaydi. Ushbu kabel yuqori tezlikdagi Ethernet tarmoqlarida keng qo'llaniladi.
Cat6 Kabel:
Cat6 kabeli, Cat5 va Cat5e ga nisbatan xavfsizlikda va o'tkazish tezligida kuchaytirishga a'loqador bo'lib, uning o'sishlarining yopishma ko'rsatkichi 250 MHz va uni Gigabit Ethernet tarmoqlari uchun ishlatish mumkin.
Cat6a Kabel:
"a" versiyasi "augmented" (kuchaytirilgan) degan ma'noda ishlatiladi. Bu kabel 10 Gbps tezlikda ma'lumot o'tkazishga imkon beradi va u 500 MHz o'sishlarni ta'minlaydi. Ushbu kabel ko'p xil sohalarda ishlatiladi, masalan, korporativ tarmoqlarda.
Cat7 Kabel:
Cat7 kabel o'n giga bit har sekund (10 Gbps) tezlikda ma'lumot almashishga imkon beradi va uning o'sishlarining yopishma ko'rsatkichi 600 MHz. Bu kabel uzoq masofali, yuqori tezlikdagi Ethernet tarmoqlari uchun ishlatiladi va unda ko'p xil turdagi tezliklarni bir qatorda ishlatish imkoniyati mavjud.
Har bir kabel standarti, o'zining ayrim xususiyatlari va qulayliklari bo'yicha tanlanishi mumkin. Masalan, ko'p tezlik talab etilgan korporativ tarmoqlarda Cat6a yoki Cat7 kabeli qulay bo'ladi, ammo oddiy uy tarmoqlarida, masalan, ko'p ma'lumot almashish zarur bo'lgan joylarda Cat5e kabeli ham yaxshi ish bajaradi.
|
| |
O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti - bet 636

|
O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti Pdf ko'rish
|
bet | 636/652 | Sana | 11.07.2024 | Hajmi | 8,58 Mb. | | #267370 |
Bog'liq IQTISODIYOT NAZARIYASI
Internet saytlari
1.
www.press-service.uz
–O’zbekiston Respublikasi Prezidentining matbuot hizmati.
2.
www.gov.uz
– O’zbekiston Respublikasi hukumati portal.
3.
www.lex.uz
– O’zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy
bazasi.
4.
www.edu.uz
–O’zbekiston Respublikasi Oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi
portal.
5.
www.stat.uz
– O’zbekiston respublikasi Davlat statistika qo’mitasi rasmiy sayti.
6.
www.cbu.uz
– O’zbekiston Respublikasi Markaziy banki rasmiy sayti.
7.
www.mineconomy.uz
o’zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot Vazirligi rasmiy sayti.
8.
www.mf.uz
– O’zbekiston Respublikasi Moliya Vazirligi rasmiy sayti.
9.
www.norma.uz
– O’zbekiston Respublikasi qonunchiligi sayti.
10.
www.tsue.uz
– Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti rasmiy sayti.
11.
www.tradingeconomics.com-экономические
показатели
12.
www.ereport.ru
–Обзорная информация по мировой экономике.
13.
www.catback.ru
– научные статъи учебные материалы по экономике
sayti
7
Namangan davlat universiteti tomonidan ishlab chiqilgan va tasdiqlangan:
- “Iqtisodiyot” kafedrasining 2022-yil, 24-iyundagi 10-sonli majlisida muhokama qilingan
va tasdiqqa tavsiya etilgan.
-
Iqtisodiyot fakulteti kengashining 2022-yil, 1-iyuldagi 10-sonli majlisida ma’qullangan
va tasdiqqa tavsiya etilgan.
-
NamDU o’quv-uslubiy
kengashining 2022-yil, 6-iyuldagi 12-sonli majlisida muhokama
qilingan va tasdiqlangan.
625
Tarqatma materiallar
8
|
| |
Xavfsizlik va Maxfiylik - Kompyuter injinering

|
Kompyuter injinering
|
bet | 8/10 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 0,57 Mb. | | #125276 |
Bog'liq sasaXavfsizlik va Maxfiylik
Ethernet tarmoqlarida xavfsizlik va maxfiylik juda muhim muammo. Bu tarmoqlar orqali ma'lumot almashish va ulashishning xavfsizligi, kompaniyalar, tashkilotlar va shaxsiy foydalanuvchilar uchun kritik ahamiyatga ega. Quyidagi asosiy xususiyatlardan bir necha xil usullar orqali xavfsizlik va maxfiylik ta'minlanadi:
shifrlash (Encryption):
Ma'lumotlarni yuborish va qabul qilish jarayonida, shifrlash usullari bilan ma'lumotlar kodi bilan himoyalangan. Bu, ma'lumotlarni ulashish jarayonida hokazo, SSL/TLS protokollari orqali amalga oshiriladi.
Xavfsizlik sozlamalari (Security Configurations):
Tarmoqning xavfsizlik sozlamalari, tarmoqni himoya qilish uchun zanjirli usullarni o'z ichiga oladi. Uskunalarni, kompyuterlarni va tarmoq vositalarini xavfsizlik bo'yicha konfiguratsiya qilish, masalan, firewal orqali maxfiylikni ta'minlaydi.
Xavfsizlik protokollari:
Ethernet tarmoqlari xavfsizlikni ta'minlashda ko'p protokollar bilan ishlaydi. Masalan, VPN (Virtual Private Network) orqali ma'lumotlarni shifrlash va maxfiylikni ta'minlash, tarmoqni hujjatlarni ushlab turish, ko'rsatish va hisoblashda qo'llaniladi.
Maxfiylik:
Maxfiylik, maxfiy ma'lumotlarni faqatgina kerakli shaxslar yoki tashkilotlar bilan almashish imkonini ta'minlaydi. Bu, autentifikatsiya protokollari, parollar, shaxsiy identifikatsiya, yoki biometrik ma'lumotlar orqali amalga oshiriladi.
Xavfsizlik ta'sirini kuchaytirish (Enhanced Security Measures):
Tarmoqlar xavfsizlik ta'sirini kuchaytirish maqsadida yangi usullar va protokollar bilan yuqori darajada xavfsizlikni ta'minlash uchun yuqori darajada xavfsizlikni ta'minlash uchun qadam olib boradi.
Xulosa
Ethernet tarmoqlari kompyuterlarning, qurilmalarining va tizimlarining bir biriga ulanish va ma'lumot almashish uchun ishlatiladigan standart tarmoq protokoli hisoblanadi. Ular ko'p xil shakllarda va o'lchamda foydalaniladi, masalan, kichik ofislardan katta korporativ tarmoqlarga qadar.
Ethernet tarmoqlari uchun ko'plab turli kabel standartlari mavjud bo'lib, ular Cat5, Cat6, Cat7 kabi o'tkazish va xavfsiz ma'lumot almashish uchun ishlatiladi. Bu standartlar tezlik, o'tkazish xususiyatlari va xavfsizlik darajasi bo'yicha farq qiladi.
Albatta “Ethernet” tarmog’I bizga ko’plab qulayliklar beradi , turli topologiyalarga oid ulanish turlari muvjudligi bundan dalolatdir. Lekin harbir texnalogiyaning bir yutug’i bir kamchiligi bor. Buning ham o’zigayarasha kachiliklari mavjud.
Masalan: Tezlik bilan xafvsizlikni bizga taqdim etsa , masofa kamligi kabi.
Umuman olganda har bir texnalogiyani o’z o’rnida qo’llash maqsadga muafiq bo’ladi.
|
| |