Korxona xo’jalik mexanizmi, uni shakllantirish va rivojlantirish

ishini yaxshilash bo’yichatadbirlar amalga oshirilmoqda: korxona
boshqaruvining butun tizimi
puxtalashtirilmoqda, xo’jalik faoliyati yakuniy natijalarga qaratilmoqda, boshqarishning tashkiliy
tarkibi, tamoyil va usullari takomillashtirilmoqda; mehnatni tashkil etish va xaq to’lashning ilmiy
asoslari joriy etilmoqda; koxona faoliyati meyor va ko’rsatkichlari o’zgarmoqda; korxonani
boshqarishda oshkoralik
va demokratizm kengayishi, har bir ishlovchi daromadi uning qo’shgan
hissasi va korxona faoliyati natijasi bilan aniqlanishi muvaffaqiyatli unumdor faoliyat uchun asos
yaratilmoqda, qator iqtisodiy va tarbiyaviy masalalar hal etilmoqda. Shu bilan birga korxona
moddiy texnika bazasini kuchaytirish uchun sharoit yaratish, ishlab chiqarish quvvatlari va asosiy
fondlardan to’liq foydalanish, aylanma fondlar to’liq tiklanishiga erishishi kerak. Buning uchun u
to’liq xo’jalik hisobi va o’z-o’zini mablag’
bilan taminlash sharoitida, o’z-o’zini boshqarish asosida
yuqori natijalarga erisha oluvchi barqaror mehnat jamoasini shaklantiradi va kadrlarni tayyorlash va
qayta tayyorlash haqida g’amxo’rlik qiladi. Korxona o’zi uchun mugaxassislar tayyorlash va qayta
tayyorlash uchun oliy o’quv yurtlariga o’z vaqgida, belgilangan miqdorda xaq to’laydi.
Raqobatbardoshlikni oshirish maqsadida korxonaning fan-texnika taraqqiyoti sohasidagi
faoliyati ishlab chiqarishning texnikaviy darajasini oshirish, uni tashkil etishni yaxshilash,
texnologik
jarayonlarni takomillashtirish, yuqori sifatli mahsulotlar ishlab chiqarishga yo’naltirilgan
bo’lishi kerak.
Korxona faoliyati natijalariga baho berishning muhim ko’rsatkichi mahsulot (ish, xizmat)
sifatidir. Korxona o’z mahsuloti (ish, xizmat) sifatini yaxshilash maqsadida texnologik intizomga
standart, texnik sharoitga qatiy rioya qilishi, ishlab chiqariladigan mahsulot xavfsizligi va
mustahkam bo’lishini taminlashi lozim.
Korxona ishlab chiqarish salohiyatidan samarali foydalanishi, asbob-uskunalar ish vaqtini
ko’paytirishi, uni ilg’or texnika va texnologiya asosida yangilanib borishi va buning natijasida
mehnat unumdorligi ortishiga erishishi lozim.
Korxonani texnikaviy jihatdan qayta jihozlash
korxonani rivojlantirish, fan, texnika fondi,
xamda bank kreditlari xisobidan amalga oshiriladi. Moddiy-texnikaviy taminotni belgilash uning
samarali va barqaror ishlashi moddiy resurslardan samarali foydalanish zaruratidan kelib chiqadi.
Korxona moddiy resurslarga bo’lgan ehtiyojini aniqlab, ularni ulgurji bozoridan stib oladi. U
istemolchilar, savdo va moddiy taminot korxonalariga xo’jalik shartnomsiga asosan mahsulot sotadi
va xizmat ko’rsatadi, yoki o’z savdo shahobchalarida ularni sotishi mumkin. Korxona faoliyatini
baholovchi muhim meyor buyurtma va shartnomalarni o’z vaqtida bajarishdir. Korxona talabni
o’rganishi va reklamani amalga oshirishi lozim.
İshlab chiqarish samaradorligini oshirish, unda ishlovchilar xo’jalik va mehnat faoliyatini
kuchaytirishning muhim omili bo’lgan faol ijtimoiy siyosat olib borish
korxona faoliyatining
muhim yo’nalishi bo’lmog’i lozim. U, shuningdek, mehnatkashlar, ular oilasi, urush va mehnat
faxriylarining mehnat va turmush sharoitinini yaxshilash haqida g’amxo’rlik qilishi lozim. Korxona
jamoasi ijtimoiy ehtiyojlarini qondirish imkoniyatlari uning faoliyati natijalari, sof foyda bilan
belgilanadi.
Korxona o’z ijtimoiy faoliyatini mahalliy tuman va shahar xokimiyatlari bilan hamkorliqtsa
amalga oshiradi.
Yangi xo’jalik mexanizmini shakllantirishni butun boshqaruv tizimini isloh
qilmay amalga
oshirib bo’lmaydi. Bu islohot faqat korxonalar iqtisodiy hayoti, boshqaruvning markaziy bo’g’inlari
tarkibi va vazifalar, iqtisodiy tasir va rag’batlantirishning tashqi ko’rinishini o’zgartiribgina qolmay,
balki iqtisodiy tizim munosabatlarini yangilashi ham lozim.