nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Shissiyot va emosional holatlarning fiziologik asoslari

135
I. P.Pavlov, Ch.Sherrington, P.K.Anoxin, N.A.Bernshteyn, Ye.N.Sokolov,
T.V.Simonov, D.Lindsley, R.U.Liper, B.I.Dodonov, U.Jems va boshqalarning
tadqiqotlarida ko’rsatilishicha, tashlil qilingan markazlarning qo’zg’atilishi hartli
reflekslari shosil qilinishini mustashkamlovchi omil shisoblanadi. Buning
natijasida elektr qo’zg’ovchi yordami bilan miya katta yarim harlarining po’stida
bilish jarayonlari va xatti-harakatlar stereotiplarining negizini tashkil qiluvchi
muvaqqat
bog’lanishlar
shosil
qilinadi.
Hartli
reflekslarning
so’nishi,
tormozlanishi, po’stloqning tanlash (selektiv) tizimi miya stvolining uzunasi
bo’yicha tepalikosti va po’stloqosti nerv tugunlaridagi "markazlar" ning faoliyatiga
bog’liqdir. I.P.Pavlov o’sha davrdayoq, "dinamik stereotip"ni shosil qilgandan
keyin oliy nerv faoliyatida uni buzilish salbiy shissiyotlar kechishi uchun negiz
bo’ladi, dinamik stereotipni oldindan tayyorlab, so’ng uni o’zgarishi ijobiy shis-
tuyg’ularni paydo qiladi, deb qat'iy ishontirgan edi. Ma'lumotlarning
ko’rsatishicha, miyaning tepalikosti qismida (gipotalamusda) gi markazlar
roshatlanish yoki azoblanish vaziyatlari ko’p marta takrorlansa ham shech
o’zgarmasligi mumkin, lekin miya katta yarim harlari po’stloqosti nerv
tugunchalari bo’ylab yoyilgan markazlar qo’zg’otilishi natijasida emosional
reaksiyalar kuchsizlanishi, shatto so’nishi ham kuzatiladi. Bu voqelik shu bilan
izoshlanadiki, aqliy faoliyat va axloqiy kechinmalar emosional tusi o’zining
o’zgaruvchanligi bilan ajralib turadi. Binobarin, organizmning birlamchi
eshtiyojlari
yuzasidan
signal
beruvchi
emosional
reaksiyalar
takroran
qanoatlantirgandan keyin ham so’nmaydi. Shuningdek, organik jaroshat tufayli
og’riq kamaymaydi, muayyan reaksiyalar o’zgarmaguncha jismoniy mashqdan
maroqlanish shaxs ko’ngliga tegmaydi. Buning uchun albatta, salbiy, ijobiy,
aralash (ambivalent) signallar insonning shayoti va faoliyatida o’z ahamiyatini
yo’qotish kerak.
Turli markazlarni qo’zg’otganda yuzaga keladigan roshatlanish yoki
azoblanish emosiyalarining sifatiga, darajasiga va barqarorligiga asoslangan holda
har bir haroitda shissiy ifodalangan hartli reflektor aloqalar bir marta
mustashkamlanganda shosil bo’lishini boshqa vaziyatda mustashkamlanish uchun
ko’p urinishga qaramay aloqani tiklash mushkil ekanligini izoshlash mumkin. Bu
o’rinda shaxsning barqaror emosional yo’nalganligi, mayllar mustashkamligi ruhiy
hodisasini uning turmush tarzini, shayotiy ideallarni tushuntirish mumkin.
Masalan, mayxo’r (alkogol) yoki narkoman uchun roshatlanish bilan bog’liq xatti-
harakat birlamchi bo’lganligi tufayli turli ijtimoiy voqealar (oiladagi judolik,
ishxonadagi ko’ngilsizlik, tabiiy ofat va boshqalar) uni bu yo’ldan to’xtatib
qololmaydi, lekin muvaqqat holat vujudga kelishi mumkin (aytaylik bir necha
daqiqa o’zini tiyib turish), biroq tezda tabiiy eshtiyojga mutelik qilib, "tarki odat-
amri mashol" yo’sinda ish tutaveradi.
TO’RTINChI BO’LIM - *zbekiston respublikasi

127
Jahon psixologiyasida "shissiyot" bilan "emosiya" terminlari (ayniqsa chet
mamlakatlarda) bir xil ma'noda ishlatiladi, lekin ularni aynan bir xil holat deb
tushunish mumkin emas. Bunday nuqson ommabop adabiyotlarda, chet ellarda
chop etilgan darsliklarda aksariyat shollarda uchraydi. Odatda tashqi alomatlari
yaqqol namoyon bo’ladigan shis-tuyg’ularni ichki kechinmalarda ifodalanishdan
iborat psixik jarayon yuzaga kelishining aniq shaklini emosiya deb atash maqsadga
muvofiq. Masalan, ranglarning o’zgarishi, yuzlarning ta'bassumlanishi, lablarning
titrashi, ko’zlarning yarqirashi, kulgu, yig’i, g’amginlik, ikkilanish, sarosimalik va
boshqalar emosiyaning ifodasidir. Lekin vatanparvarlik, javobgarlik, mas'uliyat,
vijdon, meshr oqibat, sevgi- mushabbat singari yuksak xislatlarni emosiya
tarkibiga kiritish g’ayritabiiy hodisa shisoblanar edi. Ushbu shissiy kechinmalar
o’zining moshiyati, kuch-quvvati, davomiyligi, ta'sirchanligi, yo’nalganligi bilan
bir-biridan keskin farq qilishlariga qaramay, ularni emosiya sifatida talqin qilish
oddiy safsataga aylanib qolgan bo’lar edi. Shu boisdan ularning o’zaro eng muhim
farqi shundaki, birisi ijtimoiy (shissiyot), ikkinchisi esa (emosiya) individual,
xususiy ahamiyat kasb etadi.
Ta'kidlab o’tilgan mulohazalarga qaramasdan, shissiyot bilan emosiyaning
o’zaro bir-biridan qat'iy cheklab qo’yish ham ba'zi anglashilmovchilikni keltirib
chiqarishi mumkin. Faoliyat, xulq-atvor, muomala sub'ekti o’zining shaxsi hamda
jamiyati uchun ahamiyati shisoblangan narsalar va hodisalarni aks ettiruvchi
munosabati shissiyotda mujassamlashadi. Shaxsning individual shayoti va
faoliyatiga aloqador (xosh foydali, xosh zararli bo’lishdan qat'i nazar) omillar,
qo’zg’ovchilar, turtkilarni ifodalovchi hamda kelib chiqishi instinktlar, hartsiz
reflekslar, irsiy belgilar (ovqatlanish, jinsiy, shimoyalanish, qo’rqish va boshqalar)
bilan bog’liq sodda shissiy holatlar "emosiya" deyiladi. Emosiyalar nafaqat
insonlarga, balki jonli rivojlangan mavjudodlarga ham taalluqli ruhiy (psixik)
holatlardir. Shayvonlardagi emosiyalar o’zgarishi murakkab bo’lgan tabiylik (irsiy)
alomatlarga asoslanuvchi sodda tuzilishga egadir. Odam bilan shayvon emosiyalari
o’zlarining moshiyati, tuzilishi, ta'sirchanligi, jadalligi, sifati, shakli bilan keskin
tafovutlanadi. Emosiyalar tashqi ko’rinishga xosligi bilan, muvaqqat xususiyatga
ega ekanligi bilan shissiyotdan farqlanadi.
Shuni aytib o’tish joizki, shissiyot shayvonot olamiga xos kechinma emas, u
aql-zakovat sub'ekti sanalmish shazrati insongagina xos, xolos, chunki empatik
(hamdardlik) shis-tuyg’ular shaxsning mukammallik bosqichiga ko’tarilishiga
kafolat negizidir.
Shissiyot bilan emosiya (uning yuksak darajalari nazarda tutiladi) inson
shaxsining ijtimoiy shayotiy hart-haroitlarida yuzaga kelgan, odamning ijtimoiy
tarixiy taraqqiyotida shakllangan (evolyusion yo’sinda), muayyan ijtimoiy
mushitda (jamiyatda) istiqomad qiluvchi kishilar tomonidan o’zlashtirilgan
g’oyalar, me'yorlar, qonun-qoidalar, nizomlar, qadriyatlarni aks ettiruvchi
anglanilgan shis-tuyg’ular, murakkab ichki kechinmalarni vujudga kelish
jarayonidir.
BO'LIM. PSIXOLOGIYAGA KIRISH    Bob PSIXOLOGIYANING PREDMETI

|
BO'LIM. PSIXOLOGIYAGA KIRISH Bob PSIXOLOGIYANING PREDMETI
|
bet | 2/314 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 3,55 Mb. | | #138209 |
Bog'liq O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta\'lim BO'LIM. PSIXOLOGIYAGA KIRISH Bob PSIXOLOGIYANING PREDMETI
Psixologiya haqida tushuncha Psixologiyaning fan sifatida shakllanishi Miya va psixika
Ong haqida tushuncha
Bob PSIXIKA VA ONGNING TARAQQIYOTI
Psixikaning filogenetik taraqqiyoti Seskanuvchanlik va tropizm Hayvonlarning instinktlari Hayvonlarning ko’nikmalari
Psixikaning muhit va a'zolar tuzilishiga bog’liqligi Inson ongining rivojlanishi
Bob HOZIRGI ZAMON PSIXOLOGIYASINING TUZILISHI TADQIQOT METODLARI
Psixologiyaning fanlar tizimida tutgan o’rni Hozirgi zamon psixologiyasining tamoyillari Hozirgi zamon psixologiyasining tuzilishi
Hozirgi zamon psixologiyasining ilmiy tadqiqot metodlari
BO'LIM. MULOQOT. FAOLIYAT. SHAXS Bob MULOQOT
Muloqot haqida tushuncha Muloqotning kommunikativ tomoni
Muloqot kishlar o’rtasidagi o’zaro ta'sir etish Muloqot kishilarning bir-birini tushunishi
Bob FAOLIYAT
Faoliyat haqida tushuncha
Faoliyatning interorizasiyasi va ekstrorizasiyasi Faoliyatning tarkibi
Faoliyatning asosiy turlari
Bob SHAXS
Shaxs haqida tushuncha
Endopsixika va ekzopsixika haqida tushuncha Jahon psixologiyasida shaxs nazariyalari Sobiq sovet psixologiyasida shaxs ta'rifi Shaxsning faolligi
Shaxsning malaka va odatlari
Shaxsning psixologik tuzilish modellari tahlili
BO'LIM. BILISH JARAYONLARI Bob DIQQAT
Diqqat haqida tushuncha
Diqqatning nerv-fiziologik asoslari Diqqat turlari
Diqqat xususiyatlari
Diqqat borasidagi psixologik nazariyalar Diqqatning buzilishi
Bob SEZGI
Sezgi haqida tushuncha Sezgi nerv-fiziologik asoslari Sezgilar tasnifi va turlari
Sezgilarning umumiy qonuniyatlari Sezgi borasidagi nazariyalar
|
| |
Reseptor (lot, recipere - qabul qilmoq) - analizatorning qo’zg’alishini qabul qiluvchi ichki qismi.
Shartli refleks

|
Reseptor (lot, recipere - qabul qilmoq) - analizatorning qo’zg’alishini qabul qiluvchi ichki qismi.
Shartli refleks
|
bet | 14/314 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 3,55 Mb. | | #138209 |
Bog'liq O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta\'limReseptor (lot, recipere - qabul qilmoq) - analizatorning qo’zg’alishini qabul qiluvchi ichki qismi.
Shartli refleks (lot. reflexus - aks etish) - reflektor nazariyasining asosiy tushunchasi, shartli qo’zg’ovchilarga javob berishdan iborat refleks.
Shartsiz refleks (lot. reflixes - aks etish) - psixikaning I.M.Sechenov va I.P.Pavlov tomonidan kashf etilgan reflektor nazariyasining asosiy tushunchasi har qanday ta'sirga instinktiv javob berishdan iborat tug’ma refleks.
Efferent nerv (lot, efferrens - olib chiquvchi, neugon - asab) - nerv impulslarini markaziy nerv tizimidan ish bajaruvchi a'zolarga o’tkazuvchi nerv.
Mustaqil ishlash uchun tavsiya etilayotgan mavzulari
Psixologiya fanining predmeti, maqsad va vazifalari.
Psixologiyani fan sifatida shakllanishi.
Miya va psixika.
Ong haqida tushuncha va uning xossalari
Ong va ongsizlik muammosi
Sharq mutafakkirlarining psixologiya fani rivojlanishiga qo’shgan hissasi.
Inson ongi va hayvon psixikasi o’rtasidagi farqlar.
Psixologiyaning moddiy asoslari.
Psixika va aks ettirish xususiyatlari
Test topshiriqlari
Psixologiya fani nimani o’rganadi?
idrok qilish shakllarini B) jon va ruh haqidagi ta'limot V) ruhiy jarayonlar bilish faoliyatlari, indvidual psxologik xususiyatlarni G) psixik faktlar va uning mexanizmlari, qonuniyatlari haqidagi fan D) inson shaxsi uning psixologik xususiyatlarini
Psixik faktlar qaysi qatorda to’g’ri ko’rsatilgan?
bilish faoliyatlari: diqqat, nutq, faoliyat B) bilish jarayonlari: sezgi, idrok xotira, tafakkur va xayol V) ruhiy holatlar yoki shaxsning xissiy irodaviy sohasi: hissiyot, iroda G) ruhiy xususiyatlar yoki individual psixologik xususiyatlar: temperament, xarakter, qobiliyat D) barcha javoblar to’g’ri
|
| |
G‘alvirlarning ishchi yuzalari

|
G‘alvirlarning ishchi yuzalari
|
bet | 7/90 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 13,14 Mb. | | #228770 |
Bog'liq Noyobvaradioaktivmetallarrudalariniboyitish (1)
G‘alvirlarning ishchi yuzalari ularning konstruksiyalari ishlash sharoitiga boglik. Ishchi yuzalari sifatida panjaralari, varaqsimon g‘alvirlar, tukima elaklardan foydalaniladi.
Panjaralar yirik va ba’zida urta g‘alvirlash jarayonlarida kullaniladi. Panjaralar sterjenlar va kolosniklardan yigiladi.
Varaqsimon g‘alvirlar urta g‘alvirlash jarayonlarida ishlatiladi. Ular po‘latdan yasaladi va listlarga xar xil shakllar bilan shtamplanadi. Listning kalinligi 4-6mm bo‘lib shtamplangan shakllarning ulchami 10 mm buladi. SHtamplangan shakllari 30-60 mmlik listlar uchun kalinligi 8-10 mm bulishi kerak. Oxirgi vaktlarda rezinali varaqsimon g‘alvirlar ishlatilmoqda. Ular yiyilishga chidamli va shovkinni kamaytiradi.
Metall sim tolalaridan to‘qilgan g‘alvirlar. Ular mayda g‘alvirlash jarayonlarida kullaniladi. Metall sim tolalari po‘lat, latun, mis, bronza va boshqa xil metallardan yasaladi.
Tajribada katta bo‘laklarni maydalaridan tuligicha (100%gacha) ajratib bulmaydi. Elakdan utmay kolgan xom ashyoda kisman bulsada mayda maxsulotlar qoladi. Katta bo‘laklarni kichiklaridan ajralganini son buyicha aniqlash uchun g‘alvirlash samaradorligi aniqlanadi. G‘alvirlashning asosiy ko‘rsatkichlari – ish unumdorligi va samaradorlikdir. Bu ko‘rsatkichlar doimo bir-biri bilan boglik buladi. Odatda g‘alvirlashning ish unumdorligi g‘alvirning kengligiga, samaradorligi esa uning uzunligiga boglik.
G‘alvirlash jarayonlariga ta’sir kiladigan omillar:
Materialning namligi yukori bo‘lganda maxsulot tukimalar orasiga tiqilib qoladi va materiallarning yopishkokligi ortadi. Odatda materialning namligi 10-12%dan yukori bo‘lganda bunday xol yuz beradi. SHunda g‘alvirlashning samaradorligi birdaniga pasayadi. Bunday xollarda g‘alvirlash suvli muxitda utkaziladi.
Donador xomashyoning geometrik shakli g‘alvirlashga ko‘p rok ta’sir kursatadi. G‘alvirlashda eng yaxshisi aylanasimon shaklli xomashyolar xisoblanadi. Kub va ko‘p tomonli geometrik shakldagi xomashyo urtacha uzunrok va yassi shakldagi xomashyolar esa g‘alvirlashni kiyinlashtiradi.
G‘alvirning ishchi yuzasining kiyalik burchagi ortishi tukimalar orasidagi ulchamni kamaytiradi va materialning xarakat tezligi ortishi natijasida maxsulotning elanmasdan utishi yuzaga keladi. SHuning uchun kiyalik burchagi eksperimentlar utkazishlar natijasida belgilanadi.
|
| |
Bob IDROK - O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta'lim

|
O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta'lim
|
bet | 3/314 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 3,55 Mb. | | #138209 |
Bog'liq O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta\'lim Bob IDROK
Idrok haqida tushuncha Idrokning nerv-fiziologik asosi Kuzatish va kuzatuvchanlik Idrokda ob'ekt va fon Appersepsiya
Illyuziya Gallyusinasiya Idrokning tasnifi
Bob XOTIRA
Xotira haqida tushuncha Xotira nerv-fiziologik asosi Xotira turlari
Xotira jarayonlari Xotiradagi individual farqlar Xotira tasavvurlari
Xotira borasidagi nazariyalar
Bob TAFAKKUR
Tafakkur haqida tushuncha Tafakkur nerv-fiziologik asosi Tafakkur operasiyalari Tafakkur shakllari
Tafakkur turlari Tafakkur sifatlari
Tafakkur borasidagi psixologik nazariyalar
Bob XAYOL
Xayol haqida tushuncha
Xayol jarayonlarining nerv-fiziologik asoslari Xayol jarayonlari
Xayol turlari Xayol sifatlari
Xayolning asosiy xususiyatlari
BO'LIM. SHAXSNING HISSIY- IRODAVIY-MOTIVASION SOHASI Bob HISSIYOT
Hissiyot haqida tushuncha Hissiyotning nerv fiziologik asosi Inson va hayvonlardagi emosiyalar Hissiy holatlarni ifodalanishi Hislarni kechirish shakllari Yuksak hislar
Bob IRODA
Iroda haqida tushuncha
Irodaning nerv-fiziologik asoslari irodaviy akt va uning tuzilishi Shaxsning irodaviy sifatlari
Iroda borasidagi nazariyalar
Bob MOTIV VA MOTIVATSIYA
Motiv va motivatsiya tushunchasining mazmuni
Xorij psixologiyasida o’qish motivlarining nazariy tahlili
O’zbekiston psixologlari tadqiqotlarida motiv va motivatsiya muammosi
BO'LIM SHAXSNING INDIVIDUAL PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI Bob TEMPERAMENT
Temperament haqida tushuncha Temperamentning fiziologik asoslari Nerv sistemasi tiplarini kelib chiqishi Temperament tiplarining tavsifnomai
Faoliyaning individual uslubi va temperament
|
| |
Nazorat uchun savollar - Noyob va radioaktiv metall rudalarini boyitish

|
Noyob va radioaktiv metall rudalarini boyitish
|
bet | 3/90 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 13,14 Mb. | | #228770 |
Bog'liq Noyobvaradioaktivmetallarrudalariniboyitish (1)Bu sahifa navigatsiya:
- Reja
Nazorat uchun savollar:
1. Ruda konlari necha turga bo‘linadi?
2. Moddiy tarkibiga ko‘ra rudalar qanday turlarga bo‘linadi?
3. Fizik xususiyatlariga ko‘ra rudalar qanday turlarga bo‘linadi?
4. Boyitishning xalq xo‘jaligidagi ro‘li nimadan iborat?
5. Foydali qazilmalarni boyitish deganda nima tushuniladi?
MA’RUZA №2.
Mavzu: Boyitish jarayonlari va mahsulotlarining tasnifi.
Reja: Boyitish jarayonlari xakida ma’lumot
Boyitish usullari xakida ma’lumot va ularni sanoatga tatbik etish.
Yоrdamchi jarayonlar xakida tushuncha va ularni axamiyati
Tayanch iboralar: tayyorlash jarayonlari, maydalash, yanchish, tasniflash, g‘alvirlash, boyitish jarayonlari, gravitatsiya, flotatsiya, magnitli boyitish, yordamchi jarayonlar.
Foydali kazilmalar albatta kazilib olinib boyitish fabrikalari yoki gidrometallurgiya zavodlariga boyitish, ya’ni tarkibidagi bizga kerak buladigan maxsulotni kimmatbaxo komponentni ajratib olish uchun tranportirovka kilinadi. Demak, foydali kazilmalar boyitish jarayonlari ketma-ketlikda kuyidagi 3 ta asosiy katta kismga bulinadi:
Tayyorlash jarayonlari
Asosiy jarayonlar
Yоrdamchi jarayonlar
Bu uchta birlikdagi jarayonlarni boyitishning texnologiyasi deb ayta olishimiz mumkin.
Tayyorlash jarayonlarini urganishdan maksad minerall zarrachalarining yuza kismini koplab turuvchi bush tog jinslaridan ochib berish va dastlabki xom ashyoni boyitishga tayyorlashni tushunamiz. Bu jarayonlar xar-xil prnitsipda ishlaydigan g‘alvirlarda, maydalagichlar va tegirmonlarda amalga oshiriladi.
Boyitishning asosiy jarayonlarda esa boyitishga tayyor bo‘lgan xom – ashyo zarrachalarni xar xil usullar yordamida ularning tarkibi, fizik – kimyoviy xossalariga karab boyitib ajratib olish tushuniladi.
Yоrdamchi jarayonlardan asosiy maksad asosiy boyitish jarayonlarining samaradorligini oshiradigan va kayta ishlash natijasida maxsulotning samaradorligini oshiruvchi jarayonlar tushuniladi. Bunda changsizlantirish, sexlarni shamollatish (vntilyasiya), loykasizlantirish, suvsizlantirish, kuyiltirish filtrlash kuritish boskichlari tushuniladi.
Tayyorlov jarayonlar xam uz navbatida kuyidagilarga bulinadi:
Maydalash.
Elash.
YAnchish
Klassifikatsiya, sinflarga ajratish – tasniflash.
Asosiy (boyitish) jarayonlari xam uz navbatida kuyidagilarga bulinadi va boyitish usullarini tashkil etadi.
Gravitatsiya usulida boyitish.
Flotatsiya usulida boyitish.
Magnit usulida boyitish.
Elektr usulida boyitish.
Maxsus kimyoviy usulda boyitish va x.k.
Foydali kazilmalarni turlari, ularni fizik kimyoviy tarkibi va xarakteristikasiga karab yukorida keltirib utilgan ma’lum bir texnologiyadagi boyitish usuli tanlanadi.
|
| |
Gazlamaga ishlov berish - Uv rejasida "Texnologiya" fanining qo’yilishi va uning tarixiy taraqqiyoti

|
Uv rejasida "Texnologiya" fanining qo’yilishi va uning tarixiy taraqqiyoti
|
bet | 5/13 | Sana | 06.12.2023 | Hajmi | 68,85 Kb. | | #112297 |
Bog'liq Uv rejasida Texnologiya fanining qo’yilishi va uning tarixiy t-fayllar.org3.Gazlamaga ishlov berish texnologiyasi (materialshunoslik, asbob-uskunalar va moslamalar, mahsulotlar ishlab chiqarish texnologiyasi). Gazlamaga ishlov berish texnologiyasi bo’limi. O’quvchilar gazlama turlari, xususiyatlari, ularga ishlov berish, bichish-tikish asoslarini o’rganadilar; kiyimlar turlari, ahamiyati, tikuv, yigiruv asbob-uskunalari va mashinalari, ularning turlari, tuzilishi va ishlashi bilan tanishadilar; gazlamaga ishlov berish texnologiyasi xalq hunarmandchiligi tarmoqlari: kashtachilik, do’ppido’zlik, zardo’zlik, quroqchilik, popopchilik, milliy o’yinchoqlar tayyorlash va boshqa yo’nalishlarining asoslarini egallaydilar; gazlamaga ishlov berishga oid xalq hunarmandchiligi sohalari; gazlamaga ishlov berishga oid kasb-hunar turlari to’g’risidagi ma`lumotlarga ega bo’ladilar.
|
4.Buyumlarini ta`mirlash. O’quvchilar pol qoplamalari hamda mebellarning laklangan va qoplamali yuzalarini saqlash tadbirlari va kichik ta`mirlash; oyna romlarini kichik ta`mirlash va qishda issiqlikni saqlash usullari; xizmat ko’rsatish sohalariga oid kasb-hunar turlari; pol qoplamalari hamda mebellarning laklangan va qoplamali yuzalarini saqlash tadbirlari va kichik ta`mirlash ish usullari; yurtimiz me`morchiligi tarixi, xona intereri hamda jihozlanish dizayni; sohaga oid yurtimizda tarkib topgan an`analar hamda zamonaviy taraqqiyot yo’nalishlari; xona va fanlar bo’yicha o’quv kabinetlarida mebel va qo’shimcha jihozlarni joylashtirish sxematik tasviri hamda eskizlarini tayyorlash; taklif etilgan echimlar asosida xonalarni jihozlash; shahar va qishloq uylarida suv, gaz, elektr energiyasi va issiqlik ta`minoti tizimi va undan foydalanish qoidalari; uy va xonadonlarni ta`mirlash ishlarining asosiy turlari; ta`mirlashda qo’llaniladigan zamonaviy qurilish materiallari; uy va xonadonlarni ta`mirlashda qo’llaniladigan asosiy ish asboblari; suv ta`minoti tizimi, suv quvurlari, ventil va jo’mraklarni sozlashda mayda ta`mirlash ishlarini bajarish; qurilish va ta`mirlash bilan bog’liq kasb-hunarlar bo’yicha bilim, ko’nikma va malakalarga ega bo’ladilar.
|
| |
FOYDALANILGAN ADABIY OTL AR - Uv rejasida "Texnologiya" fanining qo’yilishi va uning tarixiy taraqqiyoti

|
Uv rejasida "Texnologiya" fanining qo’yilishi va uning tarixiy taraqqiyoti
|
bet | 13/13 | Sana | 06.12.2023 | Hajmi | 68,85 Kb. | | #112297 |
Bog'liq Uv rejasida Texnologiya fanining qo’yilishi va uning tarixiy t-fayllar.orgFOYDALANILGAN ADABIY OTL AR
1. S.D. Nurmurodov, A.K. Rasulov, Bahadirov K.G.,
N.D. Turahadjayev, Development of New Structural Materials with
Improved Mechanical Properties and High Quality of Structures
through New Methods. American Journal of Materials Engineering
and Technology Vol. 3, No. 3, 2015, pp. 58-62.
2. Saidaxmedov R, Bahadirov K, Mechanical properties of
material after rolling and heat treatment. Journal of Technical
University of Gabrovo - vol. 47, 2014 pp. 17-19.
3. Бахадиров К.Г., Изучение ориентаций кристаллографических решеток листового алюминия после асимметрической
прокатки. Композиционные материалы, 2013, № 1, ст. 18-22.
4. Бахадиров К.Г. Механические свойства прокатаного
листового алюминия 1050 после отпуска. Композиционные
материалы, 2012, № 2, ст. 15-19.
5. Harry Ovri, Chukwuemeka J. Ohaukwu, Kudrathon
Bahadirov, Micael Larson and Peter Kjeldsteen, As-sintered AISI
440C stainless steels with improved hardness and corrosion resistance
// International journal of Powder metallurgy (USA) November /
December 2010, № 46/6 pp. 43-50.
6. Саидахмедов P.X., Бахадиров К.Г. Изучение микроструктуры при симметричной и асимметричной прокатке листового
алюминия. Перспективное развитие науки, техники и технологий,
Материалы Ш-й Международной научно-практической конференции, Россия Курск 18 октября 2013 года, 112-113 с.
7. Саидахмедов Р.Х., Бахадиров К.Г. Кристаллографические
изменения при асимметричной прокатке листового ГЦК металла.
Современные инструментальные системы, информационные
технологии и инновации. Сборник научных трудов XI-й Международной научно-практической конференции, Россия Курск,
19-21 марта 2014г, 75-77 с.
8. Umarov Е.О. Materialshunoslik - Т.: Cho‘lpon, 2014.
http://fayllar.org
|
| |
GPRS terminallari - В данной выпускной квалификционной работе исследованы вопросы внедрение gprs технологий в стандарте gsm

3.3. GPRS terminallari
GPRS bilan ishlashi mumkin bo‘lgan uch sinfdagi abonent terminallari (MS) mavjud.
A sinf: A sinfdagi MS bir vaqtni o‘zida GPRS tarmog‘i va GSM tarmog‘ida ro‘yhatga olinishi mumkin. A sinfdagi MS bir vaqtni o‘zida nutq axboroti va paketlar kommutatsiyali ma’lumotlarni uzatush qabul qilishi mumkin.
B sinf: B sinfdagi MS bir vaqtning o‘zida GPRS tarmog‘i va GSM tarmog‘ida ro‘yxatga olinishi mumkin, lekin har vaqt mobaynida faqat kanallar kommutatsiyali xizmat yoki faqat paketlar kommutatsiya xizmat axborotlari uzatish va qabul qilishi mumkin.
C sinf: C sinfdagi MS bir vaqt mobaynida faqat GPRS tarmog‘ida yoki faqat GSM tarmog‘ida ro‘yxatga olishi mumkin.
|
Ortogonallik holati. Minimal modulyatsiya cpfsk indeksi

O`ZBEKISTON RESPUBLIKASI AXBOROT TEXNOLOGIYALARI VA KOMMUNIKATSIYALARINI RIVOJLANTIRISH VAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI
UNIVERSITETI SAMARQAND FILIALI
"Kompyuter injiniring" fakulteti
Mustaqil ish N-1
Mavzu: MSK modulyasiyasi
Bajardi: Qarabayev Muhammadali
SAMARQAND – 2023
Kirish
Ilgari FSK va CPFSK signallari ko'rib chiqilgan . Shu bilan birga, chastotani almashtirish indeksi kontseptsiyasi kiritildi , bu kalit chastotasining og'ishini belgilaydi:
axborot uzatish tezligi qayerda . Bundan tashqari, bir ma'lumot belgisi bo'yicha faza bostirib kirish davomiyligi aniqlandi
Ushbu maqolada biz signallar haqida gapiramiz minimal chastota o'zgartirish tugmasi (minimal o'zgartirish tugmasi MSK). MSK modulyatsiyasi CPFSK modulyatsiyasining maxsus holati bo'lib, minimal mumkin bo'lgan indeks bilan "0" va "1" raqamli ma'lumotlarni uzatuvchi signallarning ortogonalligini ta'minlaydi. Boshqacha qilib aytadigan bo'lsak, MSK signali "0" va "1" chastotalarining minimal ajratilishiga ega bo'lgan signaldir (ya'ni, minimal og'ish bilan), bu chastotalarni vaqt oralig'ida ajratish mumkin .
Ortogonallik holati. Minimal modulyatsiya CPFSK indeksi
Raqamli ma'lumotlarning "0" va "1" CPFSK modulyatsiyasi yordamida uzatilsin, keyin mantiqiy "1" signalga va mantiqiy nolga mos keladi, bu erda tashuvchi chastotasi.
Signallar va berilgan vaqt oralig'ida ortogonal bo'ladi :
Ortogonallik sharti bajariladigan minimal modulyatsiya indeksini hisoblaylik .
Intervalda tashuvchining tebranish chastotasining ikki barobar ko'p davri borligi sababli, birinchi integralni nolga teng deb hisoblash mumkin (chunki kosinusning maydoni nolga teng bo'ladi). Ikkinchi integral qoladi:
Shunday qilib, yozish mumkin:
Biz (1) ni hisobga olamiz va biz quyidagilarni olamiz:
Modulyatsiya indeksi manfiy bo'lishi mumkin emasligi va 0 ga teng bo'lishi mumkin emasligi sababli, minimal bo'ladi , ya'ni .
Shunday qilib, biz bu raqamli ma'lumotni olish mumkin bo'lgan minimal CPFSK indeksi ekanligini aniqladik. Albatta, kichikroq qiymatlarda ham ma'lumot olish mumkin, ammo "0" va "1" signallarining ortogonalligi bilan bog'liq xatolar bo'ladi.
Shunday qilib, , uzluksiz fazali FSK CPFSK MSK chastotasini o'zgartirishning minimal kalitiga aylanadi (endi nima uchun minimal ekanligi aniq).
|
Texnologiya faniga oid rejalashtiruvchi xujjatlar

|
Texnologiya faniga oid rejalashtiruvchi xujjatlar
|
bet | 6/13 | Sana | 06.12.2023 | Hajmi | 68,85 Kb. | | #112297 |
Bog'liq Uv rejasida Texnologiya fanining qo’yilishi va uning tarixiy t-fayllar.org5.Texnologiya faniga oid rejalashtiruvchi xujjatlar. Texnologiya ta’limini rejalashtirish vaqtida quyidagi hujjatlar tuzib chiqiladi:
Texnologiya bo‘yicha yarim yilga, istiqbolga mo‘ljallangan kalendar mavzu rejasi. Har bir mehnat turi bo‘yicha yarim yilga yoki bir yilga mo‘ljallab tuzilgan o‘quv ishlab chiqarish ishlarining ro‘yxati. Tabiiy-ilmiy turkumdagi fanlarning yig‘ma mavzu rejasi: unda fanlararo bog‘lanishlar aks etishi lozim (yarim yilga mo‘ljallab tuziladi).
Ana shu mavzu yuzasidan batafsil konspektga ega bo‘lgan dars rejasi
6.Rejalashtirishning maqsadi va vazifalari. Rejalashtirishning maqsad va vazifalari “Texnologiya ta’limini” rejalashtirish o‘quv jarayonini aniq tashkil etishdan iborat bo‘lib, u didaktika tamoyillariga va o‘quvchilarning mehnat tayyorgarligi dasturi talablariga to‘la-to‘kis javob bera oladigan bolishi kerak. texnologiya ta’limi boshqa umumiy ta’lim fanlaridan farq qilib, ta’limni tashkil etishda o‘ziga xos xususiyatga egadir. Shuning uchun u rejalashtirishga yanada ham ko‘proq e’tibor berishni talab qiladiki, busiz ta’lim-tarbiya ishida yaxshi natijalarga erishib bo‘lmaydi. Texnologiya ta’limini rejalashtirishning maqsadi o‘quv jarayonini aniq tashkil etishdan iborat bo‘lib, u didaktika printsiplariga to‘la to‘kis mos keladigan bo’lishi kerak
Fan: Texnologiya ’
Mavzu: Gazlamaga ishlov berish texnologiyasi: Gazlamaning o‘ng va teskari tomonlarini , bo‘ylama va ko ‘ndalang iplarini aniqlash, gazlamaning xossalarini o ‘rganish
Ta’limiy maqsad: Gazlamaga ishlov berish texnologiyasi haqidagi bilimlarni o ‘quvchilarga qulay va sodda usulda bosqichli qilib tushuntirish
Tarbiyaviy maqsad: O‘quvchilarga gazlamalardan tayyorlangan kiyimlar va uy-rozg’or buymlarining ahamiyatini tushuntirib, gazlamalarning o‘ng va teskari tomonlarini , bo‘ylama va ko ‘ndalang iplarini aniqlashda , gazlamalarning xossalarini o‘rganish bo‘yicha tasavvurlarini , bilimlarini boyitish ,dars jarayonida o‘quvchilarda estetik tarbiyalarni shakllantirish.
|
| |
DVD-ROMqirilmalari ulanadi. Hozirgi kunda yangi DVD disklari paydo bo'lgan, 

   
bular Blu-ray

bular Blu-ray deb nomlanadi va ular ko'k rangdagi lazer orqali ma'lumotlarni
yozadi(oddiy optik disklarga qizil rangdagi lazer ishlatiladi). Blu-ray disklarning
hajmi
25 Gb dan boshlanadi. Keyingi tashqi xotira qurilmasi bu –
elektr saqlash
qurilmasidir. Bu xotira qirilmasida ma'lumotlar, mikrosxemalar orqali yaratilgan
va programmalashtirilgan xotirada saqlanadi.
Bunga misol,
flesh-
xotiralardir(fleshka).
Bu qurilmalar kompyuterga USBport orqali ulanadi.
Qurilmaning o'lchamlari kichik va hajmi hozirgi kunda
64 Gb dan ham oshdi. Bu
qurilmaning asosiy parametri hajmidan tashqari ma'lumotlarni o'qish va yozish
tezligi hisoblanadi. Ma'lumotlarni yozish va o'qishda hech qanday dasturlarning
keragi yo'q va ishlatish juda soddadir. Flesh xotiralarni sotib olishda pulingizni
ayamasdan o'sha paytdagi eng katta hajmliligini sotib olavering, sababi bu xotira
qurilmasi juda katta tezlikda o'z hajmini kattalashtirib yubormoqda.
3-rasm. Tashqi xotira qurilmalari.
XULOSA:
Xulosa qilib aytganda bu mustaqil ishdan men komputer shinasi - komyuter quyi
tizimi, kompyuter funktsional birliklari o rtasida
ma lumotlarni uzatish uchun
ʻ
ʼ
xizmat qilishi, shinalarni odatda o tkazgichlarda bir
necha qurilmalar ulanishi
ʻ
nuqtasi-to-nazaridan, mexanik (jismoniy) elektr va mantiqiy (nazorat)ga ajratish
mumkinligi, har bir shina, bir aloqa, karta va kabel uchun
ulagichga ulanishi, uning
majmuini
belgilanishini, katta hajmdagi ma’lumotlarga bo‘lgan
ehtiyoj
kompyuterdan bu ma’lumotlarni tezkorlik bilan o‘qishni talab qiladi.
Buning
uchun esa RAM ( Random Access Memory), ya’ni
bosh tezkor xotira
qurilmasining imkoniyati ham keng bo‘lishi kerakligi va boshqalarni o’rganib
oldim.
Bob XARAKTER - O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta'lim

|
O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta'lim
|
bet | 4/314 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 3,55 Mb. | | #138209 |
Bog'liq O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta\'limBob XARAKTER
Xarakter haqida tushuncha Xarakter fiziologik asoslari Xarakter tarkibi
Xarakter aksentuasiyasi Xarakter tipologiyasi
Xarakter borasidagi nazariyalar Xarakterning shakllanashi
Bob QOBILIYAT
Qobiliyat haqida tushuncha Qobiiyatlarning miqdor va sifat tavsifi Qobiliyatlar tasnifi
Qobiliyatlar tarkibi Qobiliyatlarning tabiiy asoslari
Talantning paydo bo’lishi va rivojlanishi Qobiliyatlar borasidagi psixologik nazariyalar
KIRISH
"Kadrlar tayyorlash Milliy dasturi"ning maqsad va vazifalari, davlatimizning bu borada amalga oshirayotgan siyosati zamonaviy kadrlar tayyorlash tizimining tashkil qilishga yo’naltirilgan, Respublikamizdagi uzluksiz ta'lim tizimi strategiyasi, taraqqiyoti, xalqimizning boy ma'naviy merosi va umuminsoniy qadriyatlari, madaniyat, iqtisod, fan- texnika va texnologiyalarda erishilgan yutuqlari negizida barcha davlat tuzilmalari va jamiyat tashkilotlari oldiga oliy pedagogik maktablar shuningdek, psixologiya fanlarining ham pedagogik kadrlar tayyorlash tizimi va ta'lim islohatlarini hayotga tadbiq etishni jonlantiruvchi asosiy vazifalarini belgilab bergan.
Aynan mazkur masalalarni keng doirada tadbiq qilish zamon talablariga javob bera oladigan, raqobatbardosh kadrlarni tayyorlashdan iboratdir. Albatta buning uchun insonlar psixologiyasini bilish, ularda kechadigan psixologik o’zgarishlarni anglagan holda yondashishni talab qilmoqda. Bu jarayonda o’z navbatida psixologik bilimlarga bo’lgan ehtiyojni ortib borishini ko’rishimiz mumkin. Chunki insonlar haqidagi bilmlarni qo’lga kiritish uchun avvalo psixologik bilimlardan xabardor bo’lishi lozim. Shu bois yozilgan darslik shaxs psixologiyasiga doir dastlabki bilim, ko’nikma va malakalarni tushuncha va tasavvurlarni hosil qilishga yordam beradi.
Inson psixologiyasini bilish asosida shaxsni shakllantirishga, uning ijtimoiy taraqqiyotini ta'minlashga jiddiy e'tibor qaratish mamlakatimiz taraqqiyotida muhim ahamiyat kasb etadi. Bu jarayonda "Kadrlar tayyorlash milliy dasturi" o’ziga xos uzluksiz ta'limning o’zbek modeli sifatida keng imkoniyatlar yaratmoqda. Respublika Prezidenti I.A.Karimov tomonidan asos solingan mazkur modelning diqqat markazida eng avvalo shaxsni shakllantirish va uni barcha ta'lim islohotlarning sub'ekt sifatidagi faoliyati yotadi. Zero, mazkur dasturning hayotga tadbiq etilishining natijasi - bu har jihatdan intellektual salohiyatga, ishlab chiqarish malakasiga va ijtimoiy-siyosiy bilimlarga ega bo’lgan shaxsdir. Bu ulkan vazifani yechish inson omili bilan bog’liq bo’lib, bunda psixologiya fanlarining alohida o’rni, salohiyati hamda ma'suliyati yaqqol sezilib turadi.
Ayniqsa respublika mustaqillikka erishgandan so’ng psixologiya fanlariga e'tiborning kuchayishi bu boradagi ishlarni rivojlanishiga turtki bo’ldi. Shu bois umumiy psixologiya fanidan yozilgan darslik mazkur masalalarni o’zida qamrab oladi.
|
| |
Mavzu: “Servis xizmati” yo’nalishi mazmuni, o’quvchilar egallashlari lozim bo’lgan bilim, ko’nikma va malakalar

|
Mavzu: “Servis xizmati” yo’nalishi mazmuni, o’quvchilar egallashlari lozim bo’lgan bilim, ko’nikma va malakalar
|
bet | 4/13 | Sana | 06.12.2023 | Hajmi | 68,85 Kb. | | #112297 |
Bog'liq Uv rejasida Texnologiya fanining qo’yilishi va uning tarixiy t-fayllar.orgMavzu: “Servis xizmati” yo’nalishi mazmuni, o’quvchilar egallashlari lozim bo’lgan bilim, ko’nikma va malakalar
1.Servis xizmati” yo’nalishi mazmuni, o’quvchilar egallashlari lozim bo’lgan bilim, ko’nikma va malakalarю Talabalarga texnologiya ta`limida yo’nalishlar bo’yicha o’qitishning o’ziga xos xususiyatlari haqida tushuncha hosil qilish va bilimlarini oshirish. Talabalarda texnologiya ta`limida yo’nalishlar bo’yicha o’qitishning o’ziga xos xususiyatlari haqida tushuncha hosil qilish va bilimlarga ega bo’ladilar. O’quvchilar gazlama turlari, xususiyatlari, ularga ishlov berish, bichish-tikish asoslarini o’rganadilar; kiyimlar turlari, ahamiyati, tikuv, yigiruv asbob-uskunalari va mashinalari, ularning turlari, tuzilishi va ishlashi bilan tanishadilar; gazlamaga ishlov berish texnologiyasi xalq hunarmandchiligi tarmoqlari: kashtachilik, do’ppido’zlik, zardo’zlik, quroqchilik, popopchilik, milliy o’yinchoqlar tayyorlash va boshqa yo’nalishlarining asoslarini egallaydilar; gazlamaga ishlov berishga oid xalq hunarmandchiligi sohalari; gazlamaga ishlov berishga oid kasb-hunar turlari to’g’risidagi ma`lumotlarga ega bo’ladilar.
2.Pazandachilik asoslari (oziq-ovqat mahsulotlari, asbob-uskunalar va moslamalar, taom tayyorlash texnologiyasi). Pazandachilik asoslari bo’limi: o’quvchilar oziq-ovqat mahsulotlariga ishlov berish, oshpazlik va qandolatchilik asoslari; oziq-ovqat mahsulotlarining hamda taomlarning inson hayotidagi o’rni, xususiyatlari, to’yimliligi, turlari, ovqatlanish me`yori va tartibi, oziq-ovqat mahsulotlarini saqlash, tashish hamda ularga dastlabki va asosiy ishlov berish yo’llarini o’rganadilar; oshxonalarning jihozlanishi; oziq-ovqat sanoati, sanitariya-gigiena hamda mehnat xavfsizlik texnika qoidalarini; uy-ro’zg’or yuritish va jihozlardan unumli foydalanish, oila jamg’armasi va uni sarflash madaniyatini, oziq-ovqat va engil sanoat sohalaridagi keng tarqalgan kasblar, ularning tasniflari haqidagi tushunchalarga hamda pazandachilikka oid kasb-hunar turlari to’g’risidagi ma`lumotlarga ega bo’ladilar.
|
|
| |
The progress of science journal

|
The progress of science journalBog'liq PROGRES....TA’LIM TIZIMLARI VA TA’LIM SIFATINI TADQIQ QILISHNING METODOLOGIK ASOSLARI.
THE PROGRESS OF SCIENCE JOURNAL
P a g e
1 | 10
TA’LIM TIZIMLARI VA TA’LIM SIFATINI TADQIQ QILISHNING
METODOLOGIK ASOSLARI
Xoshimova Mahliyo
Andijon viloyati Oltinko’l tumani
31-DMTT tarbiyachisi
+998941023857
Annotatsiya
: Mazkur maqolada ta’lim samaradorligini oshirishga xizmat qiluvchi
omillar hamda pedagog kadrlarning mahoratini oshirish yo’llari shuningdek,
ta’lim muassasalarida tashkil etilayotgan keng bunyodkorlik ishlari ilgari
surilgan. Bolalarning maktabgacha yosh davri zehnini o’stirishga qaratilgan har
bir mashg’ulot bola aqlining rivojlanishiga katta ta’sir ko’rsatadi. Bu esa
pedagoglardan ta’lim jarayonlarga innovatsion yondashuvni talab etadi.
Kalit so’zlar:
Ta’lim samaradorligi, metod, pedagog kadrlar, uslublar, ta’lim
sifati, o’qitish sifati, axborot, texnologiya, faoliyat.
Аннотация:
В данной статье выдвигаются факторы, служащие
повышению эффективности образования и пути повышения квалификации
педагогических
кадров,
а
также
большая
творческая
работа,
организованная в образовательных учреждениях. Всякая деятельность,
направленная на развитие психики дошкольников, оказывает большое
влияние на развитие психики ребенка. Это требует от педагогов
новаторского подхода к образовательным процессам.
Ключевые слова:
Эффективность образования, метод, педагогические
THE PROGRESS OF SCIENCE JOURNAL
P a g e
2 | 10
кадры, методы, качество образования, качество обучения, информация,
технология, деятельность.
|
| |
Raqamli GSM standarti - В данной выпускной квалификционной работе исследованы вопросы внедрение gprs технологий в стандарте gsm

|
В данной выпускной квалификционной работе исследованы вопросы внедрение gprs технологий в стандарте gsm
|
bet | 12/38 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 1,02 Mb. | | #794 |
2.4. Raqamli GSM standarti
XX asrning 80-yillarida endigina mobil aloqa rivojlanishida Yevropa har xil standartdagi analog tarmoqlar bilan qoplangan edi – Skandinaviya o‘zining tizimini, 1982 yilda Telekommunikatsiya bo‘yicha Yevropa Komissiyasi - CEPT (Conference of European Posts and Telegraphs) tomonidan Yevropada yagona umumiy foydalanish harakatdagi sotali aloqaning raqamli tizimini yaratish g‘oyasi qabul qilindi. Raqamli standart quyidagi talablarga javob berishi lozim edi:
Yana shuni aytib o‘tish lozimki, GSM standarti zamonaviy raqamli tarmoq standartlari, birinchi navbatda IXRT (Integrallashtirilgan xizmatlar raqamli tarmog‘i - ISDN Integrated Services Digital Network) va IT (intellektual tarmoq - IN Intelligent Network) bilan bog‘liq, GSM standartining asosiy tashkil etuvchi elementlari, ishlab chiqilayotgan xalqaro global harakatdagi aloqa tizimi UMTS (Universal Mobile Telecommunications System) ga kiradi. 1989 yilda GSM standartini ishlab chiqish Yevropa Aloqa Standartlashtirish Instituti ETSI (European Telecommunication Standards Institute) ga o‘tdi. 1991 yilda GSM standarti xizmat ko‘rsatish faoliyatini boshladi. 1993 yilga kelib GSM standartini 36 tarmog‘i 22 davlatda faoliyat ko‘rsata boshladi, hamda 25 davlat GSM yo‘nalishini tanladi. 1994 yil boshida GSM standartining abonentlari 1,3 millionga yetdi, 1995 yil oxirida esa abonentlar soni 10 milliongacha ko‘paydi. Haqiqatdan GSM standarti keng qo‘llaniladigan standart bo‘ldi, sotali aloqa tizimi bo‘lgan har qanday davlatda GSM tarmoqlari mavjud desa ham bo‘ladi.
|
| |
R.Dekart - O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta'lim

|
O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta'lim
|
bet | 8/314 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 3,55 Mb. | | #138209 |
Bog'liq O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta\'limR.Dekart tomonidan XVII asrda refleks tushunchasini fanga kiritilishi organizm va muhit ta'siri asoslari ochilishi borasidagi muhim nazariyalardan biri sifatida rol o’ynaydi.
Refleks - organizmning tashqi va ichki ta'sirotlarga markaziy nerv tizimi orqali bergan javob reaksiyasidir. I.M.Sechenov (1829-1905) tomonidan amalga oshirilgan bu tushunchaning rivojlantirilishi va bu mexanizimning barcha psixik jarayonlarga tegishli ekanligi shunga olib keladi-ki, ilmiy psixologiyada determenizm tamoyili uzil-kesil o’z tasdig’ini topdi.
Inson hayotida reflekslarni yuqori baholab, I.M.Sechenov tomonidan quyidagicha ta'rif beriladi: "Ongli va ongsiz hayotning barcha aktlari (harakatlar) kelib chiqishi usuliga (mohiyatiga) ko’ra reflekslardir".
Reflektor aktda I.M.Sechenov uchta bo’g’imni ajratadi; 1. Birinchi bo’g’imda sezayotgan "to’pning" ta'sirlanishi nerv qo’zg’alishiga aylanadi. 2 qo’zg’alish va tormozlanish jarayonlari asosida o’ziga xos ravishda axborotni qayta ishlash va qaror qabul qilish ro’y beradi. 3.buyruqni amalga oshiruvchi organlarga (muskullarga va bezlar va hokazo) uzatish.
I.P.Pavlov (1849-1936) I.M.Sechenovning miya reflektor faoliyatini o’rganish borasidagi g’oyasini rivojlantirib, refleks tushunchasiga yangi mazmun kiritdi hamda shartli reflekslarning hosil bo’lish asoslarini yaratdi. Reflekslarning ikki turi farqlanadi: shartsiz va shartli reflekslar.
Shartsiz reflekslar tug’ma bo’lib, hayotning dastlabki kunlaridan va keyinchalik hech qanday tajribasiz (malakasiz) namoyon bo’la boshlaydi. Masalan, igna sanchilganda qo’lni tortib olinishi, ovqatning og’iz bo’shlig’ida tushgandagi so’lakning ajralishi.
Shartsiz reflekslarning markazlari turlichadir - shartsiz reflekslar yoylarning tutashuvchi orqa miyadan va bosh miyaning o’sishidan ro’y beradi. Shartli reflekslarning hosil bo’lish sohasi bosh miya po’stloqidir. Shartli ta'sirlagich organizmning hayoti uchun muhim bo’lgan qandaydir hodisalarning mavjudligi haqida, masalan ovqatning mavjudligi, xavf- xatarning paydo bo’lishi haqida xabar beradi.
Shuning uchun I.P.Pavlov bosh miya qobig’i faoliyatini signal faoliyati deb nomladi. I.P.Pavlov shartli reflekslar metodidan foydalanib, shuni aniqladiki, bosh miya katta yarim sharlari faoliyati organizmning ichki muhitidan va tashqi muhitdan nerv tizimiga kelayotgan ko’pgina ta'sirlovchilarning analiz va sintez jarayonlaridan iborat ekan. Analiz va sintez I.P.Pavlov tomonidan analizatorlar deb nomlangan o’ziga xos nerv tizimlari yordamida amalga oshiriladi.
|
| |
Volume-1, issue-5 - bet 6

|
Volume-1, issue-5Bog'liq 56-61 Safarova Nigora Nasilloyevna
VOLUME-1, ISSUE-5
61
kompetentsiya bo`lajak o`qituvchi shaxsini shakllantirish jarayonining asosiy talablaridan
biridir.
Xulosa. Yuqoridagilardan kelib chiqib, quyidagi xulosaga kelishimiz mumkin:
pedagogikaning zamonaviy nazariyasi va amaliyotida "bo`lajak o`qituvchining kasbiy
kompetentsiyasi" pedagogik toifasini aniqlashga yagona yondashuv shakllantirilmagan, bu esa
ushbu kontseptsiyani kompetentsiyaga asoslangan yondashuv nuqtai nazaridan ta’limni
rivojlantirishning yangi uslubiy yaxlit yo`nalishi sifatida qo`shimcha ko`rib chiqish va
takomillashtirishni belgilaydi. Chunki kasbiy kompetentsiya bo`lajak o`qituvchining shaxsini
shakllantirish jarayonining asosiy talablaridan biri hisoblanadi.
Bo`lajak o`qituvchining kasbiy kompetentligini tarkib toptirish uchun pedagogik oliy
ta’limda tub o`zgarishlarni amalga oshirish kerak. Oliy ta’lim Davlat ta’lim standarti, o`quv
dasturi va darsliklarni takomillashtirish yo`nalishida muayyan ishlar olib borilayotgan bir
paytda, mavjud an’anaviy mazmundan voz kechish qiyin kechsa-da, ta’lim mazmunini yanada
aniqlashtirish lozim bo`ladi.
Foydalanilgan adabiyotlar:
1.
Адольф В.А. Профессиональная компетентность современного учителя -
Красноярск: Изд-во Краснояр. гос. ун-т, 1988. - 310 с.
2.
Зеер Э., Сыманюк Э. Компетентностный подход к модернизации
профессионального образования // Высшее образование в России. - 2005. - № 4. - С. 23-30.
3.
Зимняя И.А. Ключевые компетенции - новая парадигма результата
образования [Текст] / И.А. Зимняя // Высшее образование сегодня. - 2003. - № 5. - С. 34-
42.
4.
Муслимов Н.А. Уразова М.Б. Эшпулатов Ш.Н. (2013). Касб таълими
ўқитувчиларининг касбий компетентлигини шакллантириш технологияси. – Фан ва
технология нашриёти.
5.
Митина Л.М. (2004). Психология труда и профессионального развития
учителя. – М. Академия.-320 с.
6.
Петров
А.Ю.
Профессиональная
компетентность:
понятийно-
терминологические проблемы // Alma mater (Вестник высшей школы). - 2004. - № 10. - С.
6-10.
7.
Равен Дж. Компетентность в современном обществе: выявление, развитие
и реализация // Пер. с англ. - М.: 2002. - 396 с.
8.
Развитие профессионализма преподавателя высшей школы: Учебно-
методическое пособие / Под научн. ред. А.А. Деркача. - М.: Изд-во РАГС, 2007. - 386 с.
9.
Татур Ю.Г. Компетентностный подход в описании результатов и
проектировании стандартов высшего профессионального образования: Материалы ко
второму заседанию методологического семинара. - М., 2004.
10.
Hutmacher Walo. Key competencies for Europe // Report of the Symposium
Berne, Switzerland 27-30 March, 1996. Council for Cultural Co operation (CDCC) a Secondary
Education for Europe. Strasburg, 1997.
|
| |
Volume-1, issue-5

Volume-1, issue-5
Download
441,71 Kb.
Matnni ko'rish
bet
1/6
Sana
19.11.2023
Hajmi
441,71 Kb.
#101320
Download
441,71 Kb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Volume-1, issue-5
Download
441,71 Kb.
Matnni ko'rish
Ka =1000DYa/R - В данной выпускной квалификционной работе исследованы вопросы внедрение gprs технологий в стандарте gsm

Ka =1000DYa/R
O‘lim miqdorini ko‘rsatuvchi koeffisent Ku o‘zicha o‘lim bilan tugagan xodisalarning Iu sonini 10 darajasi 4 ga ko‘paytmasini o‘rtacha ishchilar soniga nisbatidir:
Ku=10Iu/R
Topografik usulda baxtsiz xodisa sodir bo‘lgan joy aniqlaniladi. Buning korxona bosh rejasida baxtsiz xodisa bo‘lgan joy shartli belgi bilan belgilaniladi. Bunda baxtsiz xodisalar tez-tez takrorlanadigan joylar yaqqol ko‘rinadi, bu esa ularning sodir bo‘lish sabablarini yo‘qatishga doir shoshilinch choralar ko‘rishga imkon beradi.
Monografik usulda anik ish joyi texnik jarayonda yuzga kelgan zararli yoki xavfli omillar taxlil kilinadi Bu usuldan foydalangan xolda,baxtsiz xodis sodir bo‘lagan barcha xolatlarni chuqur o‘rganiladi.
Ergonomik usulda mexnat turlarining o‘ziga xos tomonlari ergonomik omillarning mexnat xavfsizligiga ta’sir darajasi baxolanadi.
Iqtisodiy usullarida ishlab chiqarishdagi jarohatlanishdan keltirilgan iqtisodiy zarar, shuningdek mexnat xavfsizligiga sarflangan mablag‘ning to‘g‘ri taqsimlanishi baxtsiz voqeani oldini olishga ketgan xarajatlarni samaradorligini aniqlaniladi. Bu usul qo‘shimcha usul bqlib xisoblaniladi chunki u baxtsiz xodisalarni aniqlashga imkon bermaydi.
|
Foydalanilgan adabiyotlar ro`yhati

Foydalanilgan adabiyotlar ro`yhati:
1. Орлов С. А., Цилькер Б. Я. Организация ЭВМ и систем:
Учебник для
вузов.2-е изд. — СПб.: Питер, 2011. — 688 с.: ил.
2. Таненбаум Э. Архитектура компьютера. 6-е. издание. СПб.: Питер, 2013. -
816 с.
3. Мусаев М.М., Кахҳаров А.А., Каримов М.М. Сборка узлов компьютерных
сетей. Учебноепособие.- Т, ИТПД им. Чулпана, 2007.-152с.
4. Musayev M.M., Qahhorov A.A.,Karimov M.M.
Kompyuter tarmoqlarini
yig`ish. Akademik litsey va kollejlari uchun o`quv qollanma. T.:”ILM ZIYO”,
2006.-160 b.
5. ManojFrankling – Computer Architecture and Organization: From Software to
Hardware, University of Maryland, College Park, ©Manoj Frankling-2007, 489
p.
Internet saytlari
1. http://
www.
intuit.ru
2.
http://
www.
kgtu
. runnet
.ru
3.
http://
www.
piter
. com
4.
http://
www.
unesco.kemsu.ru
Aloqa korxonalari va tashkilotlarida mehnat  muxofazaci bo‘yicha ishlarni tashkil qilish va ularning bajarilishi uctidan nazorat

4.2. Aloqa korxonalari va tashkilotlarida mehnat muxofazaci bo‘yicha ishlarni tashkil qilish va ularning bajarilishi uctidan nazorat
Aloqa xodimlari kacaba uyushmalari yoki viloyat kacaba uyushmalari kengashining texnik nazoratchici ictalgan vaqtda mashina uckunalari, mexanizmlar muvofiqligini, Texnika Xavfcizligi qoidalari talablari, ishlab chiqarish va yordamchi binolarning canitar axvolini, canitariya me’yorlari talablari, mehnat va dam olish rejimiga amal qilishni, maxcuc kiyim-bosh, maxcuc poyafzal, maxcuc oziq-ovqat va ximoya vocitalarining o‘z vaqtida berilishini tekshirish uchun aloqa korxonacini ko‘zdan kechirish xuquqiga ega.
Xar bir korxonada kacaba uyushma raici caylanadi, uning qoshida jamoa shartnomacini bajarilishini nazorat etuvchi katta jamoat nazoratchici boshchiligidagi mehnatni muxofaza qilish komicciyasi ishlaydi, baxtciz xodicalarni tekshirishda, shuningdek, TX qoidalarini bilishlarini tekshirishda ishtirok etadi.
Sexlar va bo‘limlarda kacaba uyushmalari a’zolaridan apparaturalar, acboblarning yaroqligini, ishchi joylarda to‘ciqlarni, blokirovkalarni, xicoblash qurilmalari va icitish tizimlari ishini, yoritilish axvolini nazorat qiluvchi va tozalik xamda tartibga rioya etuvchi mehnat muxofazaci jamoat nazoratchici tanlanadi. U ishchi joyida inctruktaj (yo‘l-yo‘riq) o‘tqazilishi, sexning barcha xodimlari tomonidan Texnika Xavfcizligi yuriqnomalarini o‘rganish, ish vaqti va tartibi rejimi, ta’tillar berilishi, xordiq kunlari, ishchilarni ximoya vocitalari bilan ta’minlashni nazorat etadi. Butun aniqlagan kamchilik va nuqconlar xaqida jamoat nazoratchici sex uctaci yoki boshlig‘iga xabar qilishi va uni ishlab chiqishi lozim. Mehnat muxofazaci bo‘yicha barcha komicciya a’zolari jamoa shartnomaciga kiruvchi MM bo‘yicha tadbirlar ishlab chiqishda ishtirok etadilar.
|