nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
-misol.    ifodani soddalashtiring.
 Yechish

|
-misol. ifodani soddalashtiring.
Yechish
|
bet | 5/13 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 484,16 Kb. | | #251716 |
Bog'liq ehtimollik mustaqil ish baxriddinov2.3-misol. ifodani soddalashtiring.
Yechish.
.
Shunday qilib . Isbotlashda biz quyidagi xossalardan foydalandik:
bunda elementar hodisalar fazosi.
2.4-misol. Faraz qilamiz va tasodifiy hodisalar bo‘lsin. Quyidagi tenglikni isbotlang:
.
Isboti. Tajribaning ixtiyoriy natijasi elementar hodisa. Faraz qilaylik, bo‘lsin, unda va bo‘ladi, ya’ni , lekin Shunday qilib va . Bundan ya’ni hodisa hodisani ergashtiradi, ya’ni . Shunga o‘xshash munosabat isbotlanadi. Bulardan kelib chiqadi.
2.5-misol. isbotlang, bunda va tasodifiy hodisalar. Hodisalarning geometrik talqinini keltiring.
Yechish. Hodisalar ustida amallarning xossalariga asosan
fazoni to‘g‘ri to‘rtburchak orqali chizib, elementar hodisalarni (natijalarini) – shu to‘g‘ri to‘rtburchakning nuqtalari deb, hodisani – uning qism to‘plami (to‘plamlarni bunday tasvirlash Eyler-Venn diagrammasi deyiladi), quyidagi rasmni hosil qilamiz:
3,4. Joylashtirishning umumlashgan sxemasi (takrorlanuvchi tanlanma va takrorlanmaydigan tanlanma).
Joylashtirishning umumlashgan sxemasi (takrorlanuvchi tanlanma va takrorlanmaydigan tanlanma) quyidagi tartibda amalga oshiriladi:
Tanlanma (Selection): Bir birlikdan tanlanadigan elementlarni ko’rsatadi. Misol uchun, “A” va “B” tanlanmalari uchun “A” yoki “B” tanlanmasi algebraviy hodisa hisoblanadi.
Takrorlanuvchi Tanlanma (Union of Repeated Selections): Bir qator tanlanmalarni birlashtirish uchun foydalaniladi. Misol uchun, “A” va “B” tanlanmalari uchun “A” yoki “B” tanlanmasi algebraviy hodisa hisoblanadi.
Takrorlanmaydigan Tanlanma (Union of Non-repeated Selections): Bir birga tanlanmagan tanlanmalarni birlashtirish uchun foydalaniladi. Misol uchun, “A” va “B” tanlanmalari uchun “A” yoki “B” tanlanmasi algebraviy hodisa hisoblanadi.
|
| |
Ehtimollik modellari tanlash: Ehtimollikni aniqlash uchun bir nechta modellar mavjud bo'lishi mumkin. Bu modellar odatda statistik, analitik, yoki nazorat modellaridir

|
Ehtimollik modellari tanlash: Ehtimollikni aniqlash uchun bir nechta modellar mavjud bo'lishi mumkin. Bu modellar odatda statistik, analitik, yoki nazorat modellaridir
|
bet | 7/13 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 484,16 Kb. | | #251716 |
Bog'liq ehtimollik mustaqil ish baxriddinov 2. Ehtimollik modellari tanlash: Ehtimollikni aniqlash uchun bir nechta modellar mavjud bo'lishi mumkin. Bu modellar odatda statistik, analitik, yoki nazorat modellaridir. 3. Ehtimollikni baholash: Modellar yordamida, ehtimolliklar tahlil qilinadi. Bu, turli senariolarni o'rganish, risklar va foydalar aloqasini aniqlash, va ehtimolliklarini baholashni o'z ichiga oladi. 4. Qaror qabul qilish: Ehtimollik tahlili natijalariga asoslangan ravishda, qaror qabul qilinadi. Bu, risklarni minimallashtirish, sarmoyani optimallashtirish va boshqa stratejik qarorlarni qabul qilishni o'z ichiga oladi. 5. Monitoring va yangilanish: Ehtimollikni qurib olish bir marta qilinganidan so'ng, jarayonni monitoring qilish va yangilanish juda muhimdir. Yangi ma'lumotlar, o'zgaruvchanlar yoki tizimda paydo bo'lgan boshqa o'zgarishlar ehtimolliklarni o'zgartirishi mumkinligini ko'rsatishi mumkin. Ehtimollik fazosini qurish jarayoni kompleks bo'lishi mumkin, lekin maqsadga muvofiq ravishda amalga oshirilganda, uning natijalari biznes, siyosat yoki boshqa sohalarda foyda olib kelishi mumkin. Siz bu jarayonni qanday boshlashni xohlaysizmi? Raqamli o'lchamli bir vazifani o'rganish uchun kerakli bo'lgan modellar va ma'lumotlar mavjudmi?
7.Ehtimolliklarni qo’shish va ko’paytirish teoremalari.
Ehtimollarni qo’shish teoremalari (qoidalari) bilan tanishamiz.
1-teorema. Birgalikda bo’lmagan va hodisalar yig’indisining ehtimoli shu hodisalar ehtimollarining yig’indisiga teng , ya’ni
Isboti. yoki hodisaning ro’y berishi mumkin bo’lgan barcha elementar natijalari soni bo’lsin. Ulardan tasi hodisaga, tasi hodisaga moyil bo’lsin. Yaqqol tasavvur etish uchun ularni nuqta ko’rinishda tasvirlaymiz (1-shakl).
Klassik ta’tifga ko’ra , .
va hodisalar birgalikda bo’lmagan hodisalar bo’lgani sababli bir vaqitda ham hodisaga ham hodisaga moyil elementar natijalar mavjud bo’lmaydi. Shu sababli hodisaga elementar natija moyil bo’ladi.
Bundan
Bir necha juft-lufti bilan birgalikda bo’lmagan hodisalar uchun qo’shish teoremasi
shu kabi ifodalanadi va isbotlanadi.
Shunday qilib
. (1)
1-misol. O’yin kubigi tashlanganda 2 ochko yoki 5 ochko tushishi hodisalarining ehtimolini toping.
Y e c h i s h. 2 ochko tushishi, 5 ochko tushishi hodisalari bo’lsin. va hodisalar birgalikda bo’lmagan hodisalar, bunda , .
U holda
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Ehtimollik modellari tanlash: Ehtimollikni aniqlash uchun bir nechta modellar mavjud bo'lishi mumkin. Bu modellar odatda statistik, analitik, yoki nazorat modellaridir
|
Eslatma - Telekommunikatsiya texnologiyalari “fakulteti raqamli iqtisodiyot yo’nalishi

|
Telekommunikatsiya texnologiyalari “fakulteti raqamli iqtisodiyot yo’nalishi
|
bet | 4/13 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 484,16 Kb. | | #251716 |
Bog'liq ehtimollik mustaqil ish baxriddinovEslatma. Xuddi shunday chekli sondagi hodisalarning yig‘idisi va ko‘paytmasi ta’riflari ham 1.8 va 1.9- ta’riflarga o‘xshash ta’riflanadi.
Ta’rif. Agar , ya’ni tajribada hodisalardan hech bo‘lmaganda biri ro‘y bersa, bu hodisalar hodisalarning to‘la guruhini tashkil qiladi deyiladi.
Agar , ( ) bo‘lsa hodisalar juft-jufti bilan birgalikda bo‘lmagan hodisalarning to‘la guruhini tashkil etadi deyiladi.
Agar bir nechta hodisalardan istalgan birini tajriba natijasida ro‘y berishi boshqalariga qaraganda imkoniyatliroq deyishga asos bo‘lmasa, bunday hodisalar teng imkoniyatli hodisalar deyiladi.
Masalan tanga tashlanganda gerbli tomon va raqamli tomon tushishlaridan iborat hodisalar teng imkoniyatlidir.
2.2-misol. Uchta talaba bir biri bilan bog‘lanmagan holda bitta masalani ishlayaptilar. Faraz qilamiz, hodisa – birinchi talaba masalani yechdi, ikkinchi talaba masalani yechdi, uchinchi talaba masalani yechdi. hodisalar orqali, quyidagi hodisalarni ifodalang:
1) - barcha talabalar masalani yechdi;
2) - masalani faqat birinchi talaba yechdi;
3) - hech bo‘lmaganda bitta talaba masalani yechdi;
4) - masalani faqat bitta talaba yechdi.
Yechish. 1) hodisaning ro‘y berishi, bu hodisalarni bir vaqtda ro‘y berganini bildiradi, ya’ni hodisalarning ko‘paytmasini ifodalaydi: .
2) Bu holda hodisa ro‘y berdi, va hodisalar ro‘y bermadi, ya’ni va hodisalar ro‘y berdi. Shunday qilib, .
3) hodisa shuni bildiradiki, yo hodisa, yo hodisa, yo hodisa, yoki ulardan ixtiyoriy ikkitasi, yoki uchala hodisa birgalikda ro‘y bergan, ya’ni ularning yig‘indisi ifodalaydi .
4) Masalani faqat birinchi talaba yechgan yoki faqat ikkinchi talaba yoki faqat uchinchi talaba ya’ni bu hodisalarning yig‘indisini tashkil etadi
.
|
| |
Telekommunikatsiya texnologiyalari “fakulteti raqamli iqtisodiyot yo’nalishi

|
Telekommunikatsiya texnologiyalari “fakulteti raqamli iqtisodiyot yo’nalishi
|
bet | 1/13 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 484,16 Kb. | | #251716 |
Bog'liq ehtimollik mustaqil ish baxriddinov
O'ZBEKISTON RESPUBLIKASI RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR VAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
QARSHI FILIALI
“TELEKOMMUNIKATSIYA TEXNOLOGIYALARI “FAKULTETI
RAQAMLI IQTISODIYOT YO’NALISHI
2-BOSQICH RI-11-22 - GURUH TALABASINING
Ehtimollik va Statistika fanidan tayyorlagan
1-MUSTAQIL ISHI
Bajardi: Baxriddinov Ramziddin
Qabul qildi: Hayitov Bahodir
MAVZU: Hodisalar va ularning turlari. Hodisalar algebrasi va sigmaalgebrasi. Joylashtirishning umumlashgan sxemasi. (takrorlanuvchi tanlanma) Joylashtirishning umumlashgan sxemasi. (takrorlanmaydigan tanlanma) Ehtimollikning turli ta’riflari va ular orasidagi farq. Ehtimollar fazosini qurish. Ehtimolliklarni qo’shish va ko’paytirish teoremalari. Bog’liqsiz hodisalar. Aprior va aposterior hodisalar, ularning ehtimolliklarini hisoblash. Bog’liqsiz tajribalar ketma-ketligi.
REJA:
Hodisalar va ularning turlari. Hodisalar algebrasi va sigmaalgebrasi. Joylashtirishning umumlashgan sxemasi (takrorlanuvchi tanlanma). Joylashtirishning umumlashgan sxemasi (takrorlanmaydigan tanlanma). Ehtimollikning turli ta’riflari va ular orasidagi farq. Ehtimollar fazosini qurish. Ehtimolliklarni qo’shish va ko’paytirish teoremalari. Bog’liqsiz hodisalar. Aprior va aposterior hodisalar, ularning ehtimolliklarini hisoblash. Bog’liqsiz tajribalar ketma-ketligi.
|
| |
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE

INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE
International scientific-online conference
94
to'g'ridan-to'g'ri dvigatellardan foydalanish tejamkor va qulaydir. Shu bilan birga,
yuqori quvvatli elektron qurilmalar va AC tezlikni nazorat qilish tizimlarining
rivojlanishi bilan, hozirgi vaqtda keng tezlikni tartibga solish uchun mos keladigan
asenkron motorlarning tezlikni boshqarish ko'rsatkichlari va tejamkorligi DC
motorlari bilan solishtirish mumkin.
Asenkron motorlar kabi sinxron motorlar umumiy o'zgaruvchan tok
dvigatelidir.
Xarakteristikasi: barqaror holatda ishlashda rotor tezligi va tarmoq chastotasi
n=ns=60f/p o‘rtasida doimiy bog‘liqlik mavjud, ns sinxron tezlik deyiladi. Agar
tarmoq chastotasi doimiy bo'lsa, sinxron vosita tezligi barqaror holatda doimiy va
yukning kattaligiga bog'liq emas.
Dvigatelni ko’rinishi.
Adabiyotlar ro‘yxati:
1. Karimov A.S., Mirhaydarov M.M. Nazariy elektrotexnika. T., „ 0 ‘qituvchi“,
1979. 2. Rahimov G. R. Elektrotexnika. T., „ 0 ‘qituvchi“, 1966. 3. Majidov S.
Elektrotexnikadan ruscha-o‘zbekcha lug‘atspravochnik. T., „ 0 ‘qituvchi“, 1985. 4.
Karimov A.S., Mirhaydarov M.M. va b. Elektrotexnika va elektronika asoslari.
Texnika oliy o‘quv yurtlarining talabalari uchun darslik. T., „ 0 ‘qituvchi“, 1995.
5.
AzizovA. A. PyccKO-y36eKCKHh KpaTKMH cjiOBapb. T., „ 0 ‘qituvchi“ ,
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE
International scientific-online conference
95
1989. 6. Xoldorova S.M., Doniyorov R., Usmonova A.A. Ruscha-o‘zbekcha o‘quv
lug'ati. T., „ 0 ‘qituvchi“, 1984. 7. Mopo3oe A. L SjieKrpoTexHHKa,
eneKTpoHHKa h HMnyjibCHaa TexHHKa. M., „Bbicmaa uiKOJia“ , 1987. 8.
Rojkova L.D., Kozulin V.S. Stansiya va podstansiyalaming elektr asbobuskunalari.
T., „ 0 ‘qituvchi“, 1986. 9. Karimov A. S. va b. „Elektrotexnika va
elektronika asoslari“ (Programmalashtirilgan savollar va masalalar to‘plami), T.,
„
0 ‘qituvchi“, 1978. 10. Qisqacha politexnika lug‘ati. 0 ‘zbek ensiklopediyasi bosh
tahririyati. T., „Fan“, 1992.
1. К. Адылов. Э лектроф икatsiя сельского хозяйства У збекистана. Т., «Ў
збекистон», 1970. 2. К. А дылов.
Вопросы эко н о м и и эл ектроэн ерги и и то п л и ва в народном хозяйстве.
Т.,
«У збекистан», 1974. 3. И сп ользован и е электроэн ерги и в сельском
хозяйстве У збекистана. Т ., «Ўзбекистон», 1974. 4. К. А ды лов. С п р аво чн
и к электри ка. Т ., «Ў збекистон», 1983. 5. A. S. Karim ov, М. М. M
irhaydarov. N azariy elektrotexnika. Т., « 0 ‘qituvchi», 1979. 6. К. А ды лов. О п
ри м ен ен и и глубоких вводов с тр ан сф орм аторам и н а н ап ряжен и е 3
5 /1 0 /1 6 /0 ,4 и 110/10/6 кв. Ж урнал «П ром ы ш лен н ая энергетика»,
№ 9, 1963. 7. К. А ды лов, М.У. А зимов. Э. Н. Б абуш ки н а, Л. Р. Х олматова. Т
ексты л ек ц и й по со ц и ал ьн о -эко н о м и ч ески м ф а к торам безоп асн
ости ж изнедеятельности. Т ., «Ў збекистон», 1992. 8. К Адылов. Т ран сф
орм аторн ы е подстан ц и и 35/0,4 кв. Бю ллетень научно-технической
инф орм atsiи института
Н ТИ . Ж урнал «Н овая техника», № 10, 1962.
|
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE

|
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCEBog'liq MMMS 0121INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE
International scientific-online conference
91
• Sinxron mashinalar ham bеmalol katta quvvatli asinxron elеktr dvigatеllari
urnini bosib, elеktrodvigatеlllar rеjimida ishlashi mumkin. Ular kuchli
nasoslar
va
havo
damlari
yuritmalarida
ishlatiladi.
• Salt ishlaydigan, shu sababli yеngil mеxanik konstruksiyali sinxron
dvigatеllar sinxron kompеnsatorlar dеyiladi va tarmoqlarning cos
sini
hamda elеktr stansiyalarning foydali ish koeffisiеntini yaxshilashda
ishlatiladi.
• Elektr energiyasining asosiy iste'molchilari, faol quvvatdan tashqari, tizim
generatorlaridan reaktiv quvvatni iste'mol qiladilar. Magnit oqimni yaratish
va ushlab turish uchun katta magnitlangan reaktiv oqimlarni talab qiladigan
iste'molchilar orasida asenkron motor, transformator, indüksiyon pechlari va
boshqalar mavjud. Shu munosabat bilan tarqatish tarmoqlari odatda
kechikish
oqimi
bilan
ishlaydi.
• Jeneratör tomonidan ishlab chiqarilgan reaktiv quvvat eng kam xarajat bilan
olinadi. Shu bilan birga, reaktiv quvvatni generatorlardan uzatish
transformator va elektr uzatish liniyalarida qo'shimcha yo'qotishlar bilan
bog'liq. Shu sababli, reaktiv quvvatni olish uchun tizimning ulanish
podstansiyalarida yoki to'g'ridan-to'g'ri iste'molchilarda joylashgan sinxron
kompensatorlardan foydalanish iqtisodiy jihatdan maqsadga muvofiq
bo'ladi.
• To'g'ridan-to'g'ri oqim qo'zg'alishi tufayli sinxron motorlar cos = 1 bilan
ishlashi mumkin va tarmoqdan reaktiv quvvatni iste'mol qilmaydi va haddan
tashqari qo'zg'alish bilan ishlaganda ular tarmoqqa reaktiv quvvat beradi.
Natijada tarmoqning quvvat koeffitsienti yaxshilanadi va kuchlanish
pasayishi va undagi yo'qotishlar kamayadi, shuningdek elektr stantsiyalarida
ishlaydigan
generatorlarning
quvvat
koeffitsienti
ham
oshadi.
• Sinxron kompensatorlar tarmoqning quvvat koeffitsientini qoplash va
iste'molchi yuklari ko'p bo'lgan joylarda tarmoqning normal kuchlanish
darajasini
ushlab
turish
uchun
mo'ljallangan
• Sinxron kompensator - o'zgaruvchan qo'zg'alish oqimi bilan milga
yuklamasdan
vosita
rejimida
ishlaydigan
sinxron
mashina.
Asinxron dvigatel– dvigatel rejimida ishlaydigan asinxron mashina; elektr
energiyasini mexanik energiyaga aylantirib beradi. Ish tarzi stator chulg’amlari
bo’ylab uch fazali o’zgaruvchan tok o’tganda vujudga keladigan aylanuvchi
magnit maydonining stator maydoni rotor chulg’amlarida hosil qiladigan tok bilan
o’zaro ta’siriga asoslangan. Aylanish tezligini tok chastotasi, qutblar soni va
sirpanishga ta’sir etib o’zgartirish mumkin. Tok chastotasini o’zgartirish energiya
|
| |
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE

|
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCEBog'liq MMMS 0121INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE
International scientific-online conference
89
aylanuvchi magnit maydoniga nisbatan orqada qolishini koʻrsatuvchi son.
Aylanish tezligini tok chastotasi, qutblar soni va sirpanishga taʼsir etib oʻzgartirish
mumkin. Tok chastotasini oʻzgartirish energiya iyerofini cheklagan holda tezlikni
ravon oʻzgartirishga imkon beradi. Shuning uchun chastota boʻyicha
boshqariluvchi Asinxron elektr dvigatelni yaratish asosiy muammolardan biriga
aylangan. Asinxron elektr dvigatel elektr yuritmalarda asosiy dvigatel sifatida
ishlatiladi. Quvvati bir necha Vt dan oʻnlab MVt gacha boʻladi. Asinxron
dvigatellar
"Arago-Lens
diski"
xodisasi
asosida
ishlaydi.
Sinxron mashina: aylanish tezligi (n) oʻzgarmas boʻlib, stator toʻkining
chastotasi nisbat orqali bogʻliq boʻlgan oʻzgaruvchan toʻk mashinasi sinxron
mashina deb ataladi.
Stator va rotor sinxron mashinaning asosiy qismlari hisoblanadi.
Statorning oʻzagi o'zaro izolatsiyalangan elektrotehnik poʻlat yaproqchalardan
yegʻilgan boʻlib, silindrsimon yahlit korpusning ichki qismidagi pazlarga uch
fazali oʻzgaruvchan toʻk choʻlgʻamlari joylashtiriladi.
Sinxron
mashinalar
elektr
generatorlari,
dvigetellari
va
reaktiv
quvvat kompensatorlari sifatida ishlatiladi. Barcha elektr mashinalari kabi ular
ham
qaytuvchanlik husuiyatlariga ega. Sinxron mashinalar, asosan, barcha elektr
stansiyalarida quvvati 800 kVa (kilovatt) va undan ortiq boʻlgan generatorlar
oʻrnatilgan. Gidravlik elektr stansiyalaridagi generatorlarning quvvati birmuncha
kam boʻlib, 500 — 600 kVa ni tashkil etadi. Atom elektr stansiyalarida esa bitta
blokning quvvati 1.5 ming MVA(Megavoltamper — transformator elektr toki kuch
birligi)ga yetadi.
Mashina oʻqiga mahkamlangan kontakt halqalariga rotor choʻlgʻamining ikki
uchi
mahkamlangan boʻlib, halqalar sirtida qoʻzgʻalmas toʻk oʻlchovi choʻtkalar
sirpanadi. Rotor uchun doimiy tok manbai sifatida quvvati uncha katta boʻlmagan
oʻzgarmas tok generatori — uygʻotgich ishlatiladi. Odatda, uygʻotgichning quvvati
sinxron mashina quvvatining(1-3)% ini tashkil etadi. Ayrim hollarda sinxron
generator hosil qilgan tokni toʻgʻirlash yoʻli bilan doimiy toʻk hosil qilinadi.
Elektr dvigatellarni qanday turlari ishlatiladi? Dvigatellarni ikki xil turi mavjud.
• Mеxanik enеrgiya dеyarli sinxron gеnеratorlar yordamidagina elеktr
enеrgiyaga aylantiriladi.
• Rotorning aylanish tеzligi qutblar juftining soni va tok chastotasi bilan
bog’liq elеktr mashinalar sinxron mashinalar dеyiladi, bu bog’lanish
quyidagicha bo’ladi:
|
| |
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE

|
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCEBog'liq MMMS 0121INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE
International scientific-online conference
86
juda aniq turlarini tahlil qildik, masalan ularni Arduino platalari yordamida
boshqarish. PWM, lekin ular robototexnika va boshqalar kabi ko'plab boshqa
dasturlarga ega.
Un elektr qidiruvi bu unga etkazilgan elektr energiyasini aylanadigan mexanik
energiyaga aylantiradigan qurilmadan boshqa narsa emas. Ya'ni, rotor o'qni unga
oqim berganda aylantiradi, chunki u o'z ichida magnit maydonlarni hosil qiladi, bu
aylanishni hosil qilish uchun lasan va magnitlar orqali ishlaydi.
Ichkarida a bo'ladi stator va rotor. Birinchisi, chekka sohada va elektr motorining
korpusiga o'rnatiladi, bunga qo'shimcha ravishda umuman magnitlangan
magnitlar
(avvalgi rasmda qizil va ko'k magnit qalqonlarda ko'rsatilgan) iborat. Buning
o'rniga, rotor - bu elektromagnitni tashkil etuvchi rulonlari (oldingi rasmda qizil va
ko'k bobinlar bilan ifodalangan) tufayli statorning magnit harakati tufayli
aylanadigan harakatlanuvchi qismdir.
Ya'ni, magnetizm u rotor sargilarida belgiga qarab jozibali va itaruvchi kuch
hosil
qiladi va shu bilan uni stator ichida aylantiradi.
Shuningdek, elektr motorlarining bir qismi qaytariluvchan.Bu ularning aylanish
yo'nalishini o'zgartirishi mumkin degani emas, chunki buni hamma amalga
oshirishi mumkin, lekin ular ham vosita, ham generator bo'lishi mumkin. Ya'ni, siz
energiya sarflaganingizda ular aylanadi va o'z o'qini aylantirganda ular o'zlarining
terminallarida elektr toki hosil qiladi.
Bu boshlanishi generatorlar energetika sanoatida ishlatiladigan, masalan,
shamol
tegirmonlarida mavjud bo'lgan generatorlar yoki issiqlik elektr stantsiyalarida,
gidroelektr stantsiyalarida va boshqalar. Darhaqiqat, ba'zi dasturlarda ular ikkala
rejimda ham ishlashi mumkin, masalan, KERS kabi ba'zi transport vositalarining
dvigatellari yoki ba'zi bir poezdlarning regenerativ tormozlanishi ...
XUSUSIYATLAR
Dvigatel bir qatorga ega xususiyatlari bu dvigatelning fazilatlarini aniqlaydi.
To'g'ri birlikni qanday tanlashni bilish uchun siz eng muhimlarini bilishingiz kerak.
Masalan, u quyidagilarni ta'kidlaydi:
• Quvvat: ular eng kichik va engil bo'lgan taqdirda bir necha mVt dan, eng
kuchli va og'ir bo'lgan taqdirda minglab vattgacha bo'lishi mumkin. Va bu
kichik elektron qurilmalardan sanoat dasturlariga qadar foydalanish doirasini
kengaytiradi. Uning kuchiga qarab siz ozroq yoki ozroq burilish kuchiga ega
bo'lasiz.
|
| |
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE

|
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCEBog'liq MMMS 0121INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE
International scientific-online conference
93
(2) Aylanadigan magnit maydon rotorli o'tkazgich bilan nisbiy kesish
harakatiga
ega va elektromagnit induksiya printsipiga ko'ra, rotor o'tkazgich induksiyalangan
elektromotor kuchni hosil qiladi va induktsiyalangan oqim hosil qiladi.
(3) Elektromagnit kuch qonuniga ko'ra, oqim o'tkazuvchi rotor o'tkazgich magnit
maydonda elektromagnit momentni hosil qilish uchun elektromagnit kuchga ta'sir
qiladi, bu esa rotorni aylantirish uchun harakat qiladi. Dvigatel mili mexanik yukga
ega bo'lsa, u mexanik energiyani tashqariga chiqaradi.
Xususiyatlari:
Afzalliklari: oddiy tuzilish, qulay ishlab chiqarish, arzon narx va qulay ishlash.
Kamchiliklari: Quvvat omilining kechikishi, engil yukning quvvat omili past va
tezlikni tartibga solish ishlashi biroz yomonroq. Asosan elektr motorlar uchun
ishlatiladi, odatda generatorlar qilmang!
Asenkron vosita - bu yuk tezligining ulangan tarmoq chastotasiga nisbati
doimiy
bo'lmagan AC vosita. Asenkron motorlarga asinxron motorlar, ikki marta
oziqlanadigan asinxron motorlar va AC kollektorli motorlar kiradi. Asenkron
motorlar eng ko'p qo'llaniladi va umuman olganda, asenkron motorlar noto'g'ri
tushunish yoki chalkashliklarga olib kelmasdan asenkron motorlardir.
Umumiy asenkron motorning stator sargisi AC tarmog'iga ulangan va rotor sargisi
boshqa quvvat manbalariga ulanishi shart emas. Shuning uchun u oddiy tuzilish,
qulay ishlab chiqarish, foydalanish va texnik xizmat ko'rsatish, ishonchli ishlash,
past sifat va arzon narxlardagi afzalliklarga ega. Asenkron motorlar yuqori ish
samaradorligi va yaxshi ish xususiyatlariga ega va ular ko'pgina sanoat va qishloq
xo'jaligi ishlab chiqarish mashinalarining uzatish talablariga javob beradigan
yuksizdan to'liq yuk oralig'iga qadar doimiy tezlikda ishlashga yaqin. Asenkron
motorlar, shuningdek, turli xil atrof-muhit sharoitlariga mos keladigan turli xil
himoya naqshlarini yaratish oson. Asenkron vosita ishlayotganida, tarmoqning
quvvat omili yomonlashishi uchun reaktiv quvvatni tarmoqdan olish kerak.
Shuning uchun sinxron motorlar ko'pincha balli tegirmonlar va kompressorlar
kabi
yuqori quvvatli, past tezlikda ishlaydigan mexanik uskunalarni haydash uchun
ishlatiladi. Asenkron vosita tezligi aylanadigan magnit maydon bilan aylanish
tezligida ma'lum bir farqga ega bo'lganligi sababli, tezlikni tartibga solish
ko'rsatkichi yomon (AC kommutator motoridan tashqari). Keng va silliq tezlik
oralig'ini talab qiladigan transport mashinalari, prokat tegirmonlari, yirik
dastgohlar, bosma va bo'yash va qog'oz ishlab chiqarish mashinalari uchun doimiy
|
| |
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE

|
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCEBog'liq MMMS 0121INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE
International scientific-online conference
90
• n =f 60 / p
• f=50 gs sanoat chastotasida va qutblar jufti r=1,2,3 va h.k. bo’lganda sinxron
mashinalarning rotori n=3000, 1500, 1000 ayl/min tеzlik bilan aylanadi.
• Sinxron mashinalar elеktr gеnеratorlari, dvigatеllari va rеaktiv quvvat
kompеnsatorlari sifatida ishlatiladi. Barcha elеktr mashinalari kabi ular ham
qaytuvchanlik xususiyatiga ega. Sinxron mashinalar, asosan, barcha elеktr
stansiyalarda
uch
fazali
elеktr
gеnеratorlari
sifatida
ishlatilmoqda.
Zamonaviy issiqlik elеktr stansiyalarida quvvati 800 kVA va undan ortiq
bo’lgan
gеnеratorlar
o’rnatilgan.
Gidravlik
elеktr
stansiyalardagi
gеnеratorlarning quvvati birmuncha kam bo’lib, 500- 600 kVA ni tashkil
etadi. Atom elеktr stansiyalarida esa bitta blokning quvvati 1,5 ming MVA
ga еtadi. Stator va rotor sinxron mashinaning asosiy qismlari hisoblanadi.
Statorning
o’zagi
o’zaro
izolyasiyalangan
elеktrotеxnik
po’lat
yaproqchalardan yig’ilgan bo’lib, silindrsimon yaxlit korpusning ichki
sirtiga mahkamlanadi. Stator o’zagining ichki qismidagi pazlarga uch fazali
o’zgaruvchan
tok
chulg’amlari
joylashtiriladi
• Yaqqol ko’rinadigan qutbli sinxron mashinalarni tayyorlash tеxnologiyasini
hamda konstruksiyasining mеxanik mustahkamligini ta’minlash uchun
ularni aylanish tеzligi 1000 ayl/min dan kam bo’lgan hollarda ishlatish
uchun tavsiya etiladi. Aniq namoyon qutbli gеnеratorning birlamchi
dvigatеli sifatida, ko’pincha, gidravlik turbina ishlatiladi. Shuning uchun
bunday gеnеratorlar gidrogеnеratorlar dеb atalib, ularning aylanish tеzligi
60 dan 750 ayl/min oralig’ida bo’ladi. Tеzlikning bunday katta oraliqda
o’zgarishi gidrostansiyalarda suv bosimi va isrofining turlicha bo’lishi bilan
bog’liqdir. Gidrogеnеrator qutblarining soni gidroturbinaning tеzligiga
borliq holda bir nеcha o’ntagacha bo’lishi mumkin. Masalan, turbinaning
aylanish tеzligi 75 ayl/min va standart chastota 50 Gs bo’lganda P=60f
/n2
=(60·50)
/
75=40
juft
qutb
yoki
80
ta
qutb
bo’ladi.
• Yaqqol ko’rinmaydigan qutbli mashinalar, asosan, rotorning aylanish tеzligi
katta 1500, 3000 ayl/min bo’lganda qo’llaniladi. Bunday mashina rotorining
konstruksiyasi bo’rtib chiqmagan qutb sifatida, ya’ni uyg’otish chulg’ami
joylashtiriladigan
pazli
silindrsimon
shaklda
yasaladi
(14.16-
rasm, a). Yaqqol ko’rinmaydigan qutbli gеnеratorlarning birlamchi dvigatеli
sifatida
bug’
turbinasi
qo’llanilgani
uchun
bunday
gеnеratorlar
turbogеnеratorlar
dеb
ataladi.
• Sinxron dvigatеllar quvvati bir nеcha un ming kilovattgacha va yaqqol
ko’rinadigan
qutbli
qilib
ishlab
chiqariladi.
|
| |
etish to‘g‘risidagi 203-sonli qarori kachon qabul qilindi?

|
etish to‘g‘risidagi 203-sonli qarori kachon qabul qilindi?etish to‘g‘risidagi 203-sonli qarori kachon qabul qilindi?
*
1998 yil 13 mayda
EYUK 4,5 V bo'lgan batareya elementlariga lampochka ulanganda voltmetr 4 V kuchlanishni, ampermetr esa 0,25 A ni
ko`atdi. Batareyaning ichki qarshiligini toping.*2 Om
Fanlarni integratsiyalash- bu nima degani?* Bir-biriga o`xshash fanlarni birlashtirish
Faoliyat bu?ehtiyojlarni qondirishga yо‘naltirilgan faoliyat.
Farzandlar tarbiyasiga eng kuchli ta’sir ko’rsatuvchi omil nima?* Oilaviy munosabatlar mazmuni
Fayl yoki papkani qaysi amal yordamida Korzinaga yubormasdan kompyuter xotirasidan to’liq o’chirib tashlash mumin? * Shift +
Delete tugmalarini bosish orqali
Fayllarni arxivlash degani nima?* Fayllarni siqish orqali ulardan nusхa ko’chirish va saqlash
filosofiyaning matematik asoslari va Optika asarlarining muallifi: * Isaak Nyuton
Find the right ordinal number* first
Find the right ordinal number.* third
Finlandiya Konstitutsiyasida bolalar uchun necha yoshdan necha yoshgacha majburiy
Finlandiyada umumiy o`rta ta’lim beradigan gimnaziyalar necha yil davom etadi? * 3 yil
Finlyandiya Konstitutsiyasida bolalarning majburiy ta’limi belgilangan yoshi qatorini belgilang?* 7-17 yosh
Finlyandiyada о‘rtacha majburiy umumta’lim tizimi necha bosqichdan iborat?а)2
Fizik diktantning o‘ziga xos xususiyatlari-* Javoblarning qisqaligi
Fizik masala deb nimaga aytiladi? * Fizik qonunlar, formulalar, qoidalarga tayangan holda matematik amallar yordamida hal
qilinadigan muammo
Fizik masalalar yechish usuliga ko‘ra shartli ravishda necha turga bo‘linadi? * Sifatga oid masalalar, eksperimental masalalar,
hisoblash masalalari, grafik masalalar
Fizika fanidan o‘rganilgan mavzu bo‘yicha o‘z fikrini bayon etish, sabab ko‘rsatish, misollar bilan izoxlab, umumlashtirish
|
| |
Bosqichli nazorat —………………… - bu ochiq axborot resurslari yordamida interaktiv virtual muhitda amalga oshiriladigan...

|
bu ochiq axborot resurslari yordamida interaktiv virtual muhitda amalga oshiriladigan moslashuvchan va induviduallashtirilgan yangi global ta’lim texnologiyasidirBosqichli nazorat —…………………. * o‘quv yili tamom bo‘lgandan keyin imtihonlar, test sinovlari, sinovlar shaklida amalga
oshiriladi. Uning asosida reyting aniqlanadi va o‘quvchini navbatdagi sinfga o‘tkazish to‘g‘risida qaror qabul qilinadi
bu prezentatsiyaning alohida kadri bo`lib, ichiga matn va sarlavhalarni, grafik va diagrammalarni olishi mumkin. * slayt
bu slaydlarni namoyish qilish va ko`rsatishda ularni samaradorligini oshiruvchi tovush, rang, matn va harakatlanuvchi
effektlar yig`indisidan iborat.* Animatsiya
Bu so’zlarni kim aytgan? Ta’lim – faqat so’z va o’rganish bilan, tarbiya esa amaliy ish, tajriba bilan amalga oshiriladi.*Abu Nasr
Farobiy
Bu turdagi ishlarni bajarishga kirishishda natija qanday bo’lishi kerakligini o’quvchi oldindan biladi, chunki mavzuni o’z
ichiga olgan hodisa yoki jarayon ma’ruzada muhokama qilingan va namoyishli tajribada kuzatilgan fizikadan
laboratoriya ishlarini quyidagi ko’rinishi qanday ataladi?* reproduktiv turdagi
Bugungi kunda respublikamizda ta’lim sohasini rivojlantirish, isloh qilish uchun sarflanayotgan yillik xarajatlar miqdori yalpi ichki
mahsulotning necha foizini tashkil etmoqda?* 10-12 foizini
Bumerang so‘zining lug‘aviy ma'nosi mazmunan nimani anglatadi?* qaytar aloqa
Buyum focus masofasi 10 sm bo`lgan yig`uvchi linzadan 20 sm masofada joylashgan. Uning tasviri linzadan necha santimetr
masofada bo`ladi?* 20 sm
Buyumning qavariq linzadan d>2F masofada joylashganda tasvir qanday bo‘ladi?* To‘nkarilgan, kichiklashgan va
haqiqiy
Chana qorda sirpanib borayotganda chanaga uni tortib borayotgan itlar qo’shilgan Chana qorda sirpanib borayotganda
chanaga uni tortib borayotgan itlar qo‘shilgan arqon 0,5 Kn maksimal kuch bilan ta’sir qiladi. Agar ishqalanish
koeffitsiyenti 0,1 ga teng bo‘lsa, shu arqon massasi (kg) qancha keladigan yukli chanani siljita oladi? * 500
Choose the right answer/To’g’ri javobni tanlang/… work in the market.* Sellers
Choose the right answer/To’g’ri javobni tanlang/Выберите правильный ответ… work in the market.* Sellers
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
bu ochiq axborot resurslari yordamida interaktiv virtual muhitda amalga oshiriladigan moslashuvchan va induviduallashtirilgan yangi global ta’lim texnologiyasidir
|
aylanishi ... hodisasi deb ataladi

|
aylanishi ... hodisasi deb ataladiaylanishi ... hodisasi deb ataladi.* radioaktivlik
Bir litr suv necha sm
3
ga teng?* 1000
Bir xil ishorada zaryadlangan ikkita sharcha orasidagi masofa 100 mm ga teng. Ular orasidagi masofa 25 mm ga keltirilsa,
ta`sir kuchi qanday o`zgaradi.* 16 marta ortadi
Bir xil yoki o‘zgarmas fazalar farqi bilan tarqalayotgan yorug‘lik to‘lqinlaridan tashkil to‘gan to‘lqinlarga….deb aytiladi.*
kogerent to‘lqinlar
Birinchi muallim, Ikkinchi muallim, Turkiy guliston yoxud axloq asarlarining muallifi kim?*Abdulla Avloniy
Biror mavzu bo`yicha ta`lim oluvchilar bilan o`zaro bahs, fikr almashinuv tarzida o`tkaziladigan o`qitish metodi * Baxs-
munozara
Biror muammo bo`yicha ta`lim oluvchilar tomonidan bildirilgan erkin fikr va mulohazalarni to`plab, ular orqali ma`lum
bir yechimga kelinadigan metoddir.* Akliy xujum.
Blits- so‘rov texnologiyasidan qaysi holatlarda foydalanish mumkin?* Individual, guruh va jamoada
Blits -so‘rov texnologiyasining afzalligi* Savol va javoblarning qisqaligi
Bluetooth — bu … * 100 metrgacha bо‗lgan masofada qurilmalar orasida simsiz ma‘lumotlarni uzatish texnologiyasi
Blum taksonomiyasida ta’lim maqsadlarining asosiy tushunchalari nechta?* 6 ta
Bola huquqlari to`g`risidagi qonun nechta bob nechta moddadan iborat?* Ushbu qonun 4 bob, 32 moddadan iborat
Bola shaxsining rivojlanishida ikkinchi krizis qachon bo’ladi?* o’smirlikda
Bola tarbiyasida ota-ona bilan bir qatorda maktabga borgandan so’ng muallim ham javobgar sanaladi ushbu fikr muallifini
belgilang.?*Alisher Navoiy
Boshlang`ich ta`lim 6 yil bo`lib, bir o`quv yilida 40 o`quv haftasi va dars davomiyligi 50 minutni tashkil qiladi. *Yaponiya
Bosqichli nazorat — qachon o’tkaziladi?* o’quv yili tamom bo’lgandan keyin imtihonlar, test sinovlari, sinovlar shaklida amalga
oshiriladi. Uning asosida reyting aniqlanadi va o’quvchini navbatdagi sinfga o’tkazish to’g’risida qaror qabul qilinadi
|
| |
Baajardi Baxriddinov Sh. Tekshirdi Zohidov. J

|
Baajardi Baxriddinov Sh. Tekshirdi Zohidov. J
|
bet | 1/6 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 261,85 Kb. | | #234227 |
Bog'liq 3 mustaqqil ishi Dasturlash
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI QARSHI FILIALI Telekommunikatsiya tarmoqlari fakultet i TT 11-23 guruh talabasi Baxriddinov Shaxobiddin Dasturlash-1 fanidan tayyorlagan 3-Mustaqil ishi Baajardi Baxriddinov Sh. Tekshirdi Zohidov.J
Reja 1) Chiziqli jarayonlarni tashkil etish (Algoritm va dastur).
2) Ichma ich joylashgan rekursiv jarayonlarni tashkil etish.
3) Satrlar bilan ishlash.
4) O’zaro boglangan sinflarni tashkil etish.
|
5) Abstrakt sinflar tashkil etish va ulardan foydalanish usullari.
| 1: Chiziqli jarayonlarni tashkil etish (Algoritm va dastur). Har qanday murakkab algoritmni ham uch asosiy struktura yordamida tasvirlash mumkin. Bular ketma-ketlik, ayri va takrorlash strukturalaridir. Ushbu strukturalar asosida chiziqli, tarmoqlanuvchi va takrorlanuvchi hisoblash jarayonlarining algoritmlarini tuzish mumkin. Umuman olganda, algoritmlarni shartli ravishda quyidagi turlarga ajratish mumkin: - chiziqli algoritmlar; - tarmoqlanuvchi algoritmlar; - takrorlanuvchi algoritmlar; - ichma-ich joylashgan takrorlanuvchi algoritmlar; - rekurrent algoritmlar; - takrorlanishlar soni oldindan no’malum algoritmlar; - ketma-ket yaqinlashuvchi algoritmlar. Faqat ketma-ket bajariladigan amallardan tashkil topgan algoritmlarga - chiziqli algoritmlar deyiladi. Bunday algoritmni ifodalash uchun ketma-ketlik strukturasi ishlatiladi. Strukturada bajariladigan amal mos keluvchi shakl bilan ko‘rsatiladi. Chiziqli algoritmlar blok-sxemasining umumiy tuzilishi 1.4-rasmda keltirilgan. 1-misol. Uchburchak tomonlarining uzunligi bilan berilgan. Uchburchakka ichki r va tashqi R chizilgan aylanalar radiuslarini hisoblang. Ichki chizilgan aylana radiusi r = (a+b+c)/2S, tashqi chizilgan aylana radiusi R= 4S abc formulalar orqali hisoblanadi. Bu yerda S - uchburchakning yuzi, a, b, c – uchburchak tomonlarining uzunliklari. Masala echimining blok-sxemasi Chiziqli algoritmlar. Bu turdagi algoritmlarda hech qanday shart tekshirilmaydi. Shu sababli barcha ko‘rsatmalar ketmaket bajarib boriladi. «G‘ishtlar sonini hisob!ash», «Doira yuzini hisoblash» algoritmlari chiziqli algoritmlarga misol bo'ladi. Le- kin hayotimizdagi juda ko‘p jarayonlar shartlar asosida bosh- qariladi.
|
| |
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE

INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE
International scientific-online conference
88
Muhokama: Elektr dvigatel o‘zi nima?
: Elektr dvigatel — elektr energiyasini
mexanik energiyaga aylantirib beruvchi mashina. Isteʼmol
qiladigan tok turiga
koʻra, oʻzgarmas tok va oʻzgaruvchan tok Elektr dvigatellariga boʻlinadi.
Oʻzgarmas tok E. dlarida valning aylanishlar chastotasi (soni)ni ravon rostlab
turish mumkin. Shuning uchun valning aylanishlar chastotasini tez-tez oʻzgartirib
turish lozim boʻlgan hollarda shunday dvigatellar ishlatiladi. Oʻzgarmas tok E.d,
uch xil sxemali: parallel uygʻonishli, ketmaket uygʻonishli va aradash uygonishli
qilib ishlab chiqarildi (rasmga q.). Oʻzgaruvchan tok Elektr dvigatel jumlasiga
asinxron
elektr dvigatel, sinxron va kollektorli dvigatellar (qarang Kollektorli
mashina) kiradi. Asinxron Elektr dvigatel eng koʻp ishlatiladi. Sinxron Elektr
dvigatelda valning aylanishlar chastotasi isteʼmol qilinadigan tokning chastotasiga
qatiy bogʻliq boʻladi. Bunday dvigatellar eng quvvatli elektr yuritmalarda
ishlatiladi.
Asinxron qanday dvigatel? dvigatel rejimida ishlaydigan asinxron mashina; elektr
energiyasini mexanik energiyaga aylantirib beradi. Ish tarzi stator chulgʻamlari
boʻylab uch fazali oʻzgaruvchan tok oʻtganda vujudga
keladigan aylanuvchi
magnit maydonining stator maydoni rotor chulgʻamlarida hosil qiladigan tok bilan
oʻzaro taʼsiriga asoslangan. Rotorning aylanish tezligi asosan quyidagi for60/71-
S_muladan aniqlanadi: p = —~— , bunda:f— taʼminlovchi tok chastotasi; r —
mashina qutblari soni; s— sirpanish, yaʼni rotor nisbiy
tezligining statorning
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE

|
INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCEBog'liq MMMS 0121INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE
International scientific-online conference
92
ierofini cheklagan holda tezlikni ravon o’zgartirishga imkon beradi. Shuning uchun
chastota bo’yicha boshqariluvchi Asinxron elektr dvigatelni yaratish asosiy
muammolardan biriga aylangan. Asinxron elektr Dvigatel elektr yuritmalarda
asosiy dvigatel sifatida ishlatiladi. Quvvati bir necha Vt dan o’nlab MVt gacha
bo’ladi.
Natija:
Sinxron
vosita
va
asenkron
vosita
o'rtasidagi
farq
Asenkron motorning ishlash printsipi(induksion vosita) statorning aylanadigan
magnit maydoni orqali rotorda induksiyalangan oqim hosil qilish, elektromagnit
momentni hosil qilish va magnit maydon rotorda bevosita hosil bo'lmaydi. Shuning
uchun rotorning aylanish tezligi sinxron tezlikdan kam bo'lishi kerak (bunday farq
yo'q, ya'ni sirpanish tezligi, rotorning induktsiyali oqimi yo'q), shuning uchun u
asenkron vosita deb ataladi: va sinxron vosita rotori o'zi sobit yo'nalishli magnit
maydon hosil qiladi (doimiy magnit yordamida yoki DC toki hosil bo'ladi. Stator
aylanadigan magnit maydon rotor magnit maydonini (rotor) aylanish uchun
"tortadi", shuning uchun rotor tezligi sinxron tezlikka teng bo'lishi kerak, Bu
sinxron vosita deb ham ataladi.
Elektr dvigatel sifatida foydalanilganda, ularning ko'pchiligi asenkron
mashinalardan foydalanadi; generatorlar hammasi sinxron mashinalardir. Sinxron
motor va asenkron motor o'rtasidagi farq:
Uch fazali o'zgaruvchan tok ma'lum bir strukturaning o'rashidan o'tganda,
aylanadigan magnit maydon hosil bo'ladi. Aylanadigan magnit maydon ta'sirida
rotor aylanadigan magnit maydon bilan aylanadi. Agar rotorning aylanish tezligi
aylanuvchi magnit maydon bilan aynan bir xil bo'lsa, u sinxron vositadir; agar
rotorning aylanish tezligi magnit maydondan kichikroq bo'lsa Tezlik, ya'ni ikkalasi
ham sinxronlashtirilmagan, asenkron vosita. Asenkron vosita oddiy tuzilishga ega
va keng qo'llaniladi. Sinxron vosita rotorda alternator va sinxron AC vosita kabi
qattiq magnit qutbga (doimiy magnit yoki elektromagnit) ega bo'lishini talab
qiladi. Stator tezligi aylanadigan magnit maydonning aylanish tezligidan kamroq
va shuning uchun asenkron vosita deyiladi. Asosan, bu asenkron motor bilan bir
xil.
s=(ns - n) / ns. s - sirpanish nisbati, ns - magnit maydon tezligi va n - rotor tezligi.
Asosiy:
(1) Uch fazali asenkron vosita uch fazali AC quvvat manbaiga ulanganda, uch
fazali stator sargisi uch fazali simmetrik oqim tomonidan hosil qilingan uch fazali
magnitomotor kuch (statorning aylanish magnitomotor kuchi) orqali oqadi va
aylanadigan magnit maydon hosil qiladi.
|
| |
BBB texnologiyasida nechta yo‘nalishda o‘quvchidan ma’lumot olinadi?

BD disklari xajmi to’g’ri ko’rsatilgan javobni toping.
*25-50 gb
Belgilangan vaqtda va mavjud sharoitda belgilangan maqsadni amalga oshirish va bashorat qilingan o‘quv natijalariga
erishishni kafolatlaydigan ta’limning eng maqbul shakllari, usullari va vositalari majmui bu -
*
Dars ishlanmasi
Beruniy o‘zining Osor ul-boqiya nomli asarida bug‘ni harakatini qanday izohlagan?* bug‘va tutunlar yer markaziga qarab intiladi
Beruniyning asarlarida, og‘ir va yengil jismlarning yerga tortilishi haqidagi g‘oyalari qaysi qonunni yaratilishiga asos
bo‘lgan?* butun olam tortishish qonunini;
Beta-nurlanishlar nima? * tez elektronlar oqimi
Beta-parchalanish bu yadroning o‘z-o‘zidan ... chiqarib yangi yadroga aylanishi * Elektron
Bilim bu-...* o‘quv mazmunining o‘zlashtirganlik darajasi
Bilim bu..........?shaxsning
ongida tushunchalar, sxemalar, ma’lum obrazlar kо‘rinishida aks etuvchi borliq
haqidagi tizimlashtirilgan
ilmiy ma’lumotlar majmui.
Bilim, ko‘nikma va malakalarni egallash jarayonini ma qsadga yo‘naltirilgan tarzda tashkil etish, rejali va tizimli amalga
oshirishga yordam beruvchi usullar yig‘indisi bu -
*
Metodika
Bilim, kо‘nikma, malaka va muayyan ahloqiy sifatlarni о‘zlashtirish yо‘lidagi о‘zaro harakatlarini tashkil etishga asoslanuvchi
ta’lim bu........?interfaol ta’lim
Bilim, maolumot, dalillarni qiyosiy taxlil etishga yordam beradigan metodlarni toping* *T-chizmasi, Venn diagrammasi
Bir kimyoviy element izotopining o‘z-o‘zidan elementar zarralar yoki yadrolar chiqarib boshqa bir elementning izotopiga
Fizikadan o‘quv eksperimentiga qo‘yiladigan asosiy metodik talablarni ko‘rsating

Fizikadan qaysi turdagi masalalarni yechishda o'quvchilardan har tomonlama ilmiy tafakkur yuritishni talab etadi:*
ijodiy, sifat va aralash masalalari
Fizikadan sifat va aralash masalalar, asosan kursning qanday darslarida rejalashtiriladi:* Yakunlovchi darslarda
Fizikadan sinfdan tashqari ishlar qanday qanday maqsadda o'tkaziladi:* umumiy ta'lim va politexnik tarbiyani oshirish
Fizikadan sinfdan tashqari mashg‘ulotlar deb..........ga tushuniladi?* Darsdan tashqari o‘quvchilar bilan olib boriladigan majburiy
bo‘lmagan mashg‘ulotlar
Davlat ta'lim standarti nima? - bu ochiq axborot resurslari yordamida interaktiv virtual muhitda amalga oshiriladigan...

|
bu ochiq axborot resurslari yordamida interaktiv virtual muhitda amalga oshiriladigan moslashuvchan va induviduallashtirilgan yangi global ta’lim texnologiyasidirDavlat ta'lim standarti nima?* Ta'limning sifat va mazmuniga qo‘yilgan talab.
Davlatimiz rahbarining 2018 yil 5 sentyabarda qabul qilgan Farmon va Qarorida:* Pedagog xodimlarning qadr-qimmati va nufuzini
oshirish, ularning moddiy-ma’naviy va ijtimoiy himoyasini kuchaytirish vazifasi belgilandi
Davra suhbati metodi necha bosqichda amalga oshiriladi? * 8
Davra suhbati metodi – * – aylana stol atrofida berilgan muammo ѐki savollar yuzasidan ta’lim oluvchilar tomonidan o‘z fikr-
mulohazalarini bildirish orqali olib boriladigan o‘qitish metodidir
Davriy ravishda o‘zgaradigan elektromagnit maydonning fazoda tarqalish jarayoniga … to‘lqin deyiladi.* elektromagnit
De Broyl to‘lqin uzunligi nima bilan aniqlanadi?*
Zarracha impulsiga teksari proporsional
Demonstratsion eksperiment yordamida yechiladigan masalalar…… deyiladi.* Eksperimental masalalar
Didaktik materiallar –* mustaqil va nazorat ishlari matnlari, testlar va ularni amalga oshirish bo‘yicha tavsiyalar hamda
javoblarni beradi.
Didaktik o’yinli texnologiyalar nimaga nimaga xizmat qiladi?* O’quvchilarni faollashtirishga xizmat qiladi
Didaktik qobiliyat deganda nimani tushunasiz?* O’quv materialini aniq va ravshan tushuntirib, oson qilib yetkazib berish,
bolalarda fanga qiziqish uyg’otish, o’quvchilarning mustaqil fikrni uyg’otish qobiliyati
Didaktik tahlil nima? * Ta’lim turlari samaradorligi va uni belgilovchi qonun va qoidalarning darsda qanchalik to’g’ri hamda
mukammal bajarilganligini tahlil qilish
Didaktika so’zi dastlab kim tomonidan fanga kiritilgan?*1613 yilda nemis pedagogi Volfgang Ratke
Dinamikada qanday tushunchalar asosiy hisoblanadi?* F, m, a
Dinamometrga yuk osilganda uning ko`rsatishi 24,5 N ga teng bo`ldi. Unga qanday massali yuk osilgan?* 2,5 kg
Diqqat necha turga bo’linadi?* 3 ta
Diskda o’z nomiga ega bo’lgan va turli fayllarni o’z ichiga olgan obyekt qanday nomlanadi? *Papka
Do’stonalik, foydalanuvchiga moslashish, ekran shakllarini tashkil etish pedagogik dasturiy vositalar didaktik talablarining qaysi turiga
kiradi?*Ergonomik talablari
Dunyoda ilmdan boshqa najot yo’q va bo’lmag’ay ushbu fikr muallifi kim?*Al-Buxoriy
Edraw Max dasturida tayyorlangan materiallarni Microsoft Word, Excel, PowerPoint va Publisher amaliy dasturlariga nusxasini
ko'chirib o'tkazish hamda qayta ishlash mumkinmi? Mumkin
Edraw Max dasturining asosiy vazifasi bu...? *Flaer va tarqatma materiallarni tayyorlash
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
bu ochiq axborot resurslari yordamida interaktiv virtual muhitda amalga oshiriladigan moslashuvchan va induviduallashtirilgan yangi global ta’lim texnologiyasidir
|
CHorak tamom bo‘lganda va o‘quv dasturining tegishli bo‘limi tugallangandan keyin o‘quvchilarning bilimlari, ko‘nikma va

Crocodile Technology 3D dasturi o‘z ichiga kanday modellashtirishni olgan
*
Crocodile Technology 3D dasturi o‘z ichiga elektron
loyihani, PIC (Peripheral Interface Controller) larni dasturlash imkoniyatini, 3D o‘lchamdagi mexanizmlarni (mexanik motor,
tishli va tishsiz mexanizmlar va boshqa obektlar) va 3D o‘lchamdagi PCB elementlarini
modellashtirishni olgan
dars davomiyligi necha minutni tashkil qiladi? * bir o‘quv yilida 40 o‘quv haftasi va dars davomiyligi 50 minutni tashkil qiladi
Dars ishlanmasi tuzilganda rivojlantiruvchi maqsad qanday talablar asosida belgilanadi?* O‘quvchilar
aqliy faoliyatining
qanday shakl va mantiqiy jarayonlarini o‘zlashtiradilar, uning qanday rivojlantiruvchi natija berishi ifodalanadi
Dars ishlanmasining tuzilmasi:*
dars mavzusi, 2) dars maqsadlari,3) darsda foydalaniladigan ma’lumot
manbalari, o’quv uslubiy
adabiyotlar va elektronresurslar,4) darsda ishlatiladigan zarur
texnik vositalar va jihozlar,5) dars shakli,6) darsturi,7) dars
metodlari,8) dars bosqichlari
va vaqt taqsimoti, 9) dars borishining qisqacha tavsiloti.
Dars jarayonini samarali tashkil etish uchun nimalarga eotibor beriladi? * Darsning maqsadiga
Dars kuzatish va tahlil qilishdan maqsad nima?* O’quvchilarning bilim malakalarini darsning sifat va samaradorligini oshirish
Dars mazmunini taxlil qilishda eng katta eotibor nimaga qaratiladi?* Dars mazmunining Davlat taolim standarti talablariga mos
kelishi
Egallangan bilimlarning aniq xatti-harakatdagi ifodasi, o‘zlashtirilgan bilimlarni amaliyotga qo‘llash usullarini egallash

Elektr kuchlanish formulasini ko`rsating.*AS) U=A/q
Elektr maydoni uchun superpozitsiya printspi o’rinli, nima uchun?*
Elektr
maydon
kuchlanganligi
vektor
kattalik
bo’lganligi
uchun
Elektr maydonning kuchlanganligi elektromagnit nurlanish yo‘nalishiga . . . tebranadi.* perpendikulyar
Elektr tarmogiga bir xil karshilikli ikkita elektr kurilmasi dastlab parallel va sungra ketma-ket ulab kurildi. Kaysi xolda
umumiy kuvvat kattarok bulgan?
*
P
1
=4P
2
Elektr va magnit hodisalarining yagona nazariyasi bu-? * elektromagnit maydon nazariyasidir
Elektr va magnit hodisalarining yagona nazariyasini qachon va kim tomonidan yaratilgan? * XIX asrning 60-yillarida Maksvell
Elektrolitik dissotsiatsiya nima?*
Suvda kislota, ishqor va tuzlarni erishi natijasida ularni
ionlarga ajralishi;
Elektromagnit to‘lqinlar ko‘ndalangligi deganda nima tushuniladi?*
Elektromagnit to‘lqinning tarqalish yo‘nalishi bo‘ylab
elektr va magnit maydonlarning bo‘ylama tashkil etuvchisining yo‘qligi
Elektrostatik maydoning bir nuqtasidagi potentsiali deb ................... ga aytiladi.* Maydonning shu nuqtasiga kiritilgan
zaryadga
to’g’ri keluvchi potentsial energiyaga.
F
19
9
-elementi yadro zaryadi nimaga teng? Elektron zaryadi
.
10
6
,
1
19
Kл
e
* 9e
Navoiy davlat pedagogika instituti fizika-texnologiya fakulteti fizik praktikum fanidan

1-LABORATORIYA ISHI
MAVZU: MAXOVIKNING INERSIYA MOMENTINI DINAMIK
METOD BILAN ANIQLASH (HAVODAGI TOVUSH TEZLIGINI
HARORATGA BOG’LIQLIGINI O’RGANISH).
Ishning maqsadi: Aylanayotgan qattiq jismni inersiya momentini tajribada
aniqlash.
Kerakli asbob va qurilmalar: 1. Masshtabli chizg’ich o`rnatilgan qurilma.2.
Og`irligi 2 kg va 3 kg. li bir necha tosh.3. Sekundomer.
4. Shtangensirkul.
Nazariy qism.
Agar o`qqa osilgan jismga navbatma–navbat M
1
, M
2
, M
3
,
M
n
momentlar
qo’yilsa, jism har
xil burchakli tezlanishlar
n
,
,
,
3
2
1
oladi. Har bir kuch
momentining burchakli tezlanishiga nisbati berilgan jism uchun o`zgarmas
miqdorga teng, ya'ni:
n
n
M
M
M
M
...
3
3
2
2
1
1
(1).
Bu nisbatlar bilan aniqlanuvchi kattalik aylanuvchi jismni xarakterlaydi va
u jismning inersiya momenti deb ataladi. (1) tenglamani quyidagi qurilmada
tekshirib ko’rish mumkin (1- rasmga qarang). Gorizontal o`qqa val o`rnatilgan
bo`lib, u o`qqa S
1
, S
2
sharikli podshibnikka kiygizilgan. Massasi m
1
maydoncha
ipga bog’langan bo`lib, u o`qqa o`raladigan qilib tayyorlangan. Ipni o`qqa o`rab
so`ng maydonchaga yuk qo`ysak, og`irlik kuchi ta'sirida jism harakatga keladi.
Agar maydoncha
qandaydir h
1
balandlikka ko`tarilgan
bo`lsa, bu dastlabki momentda E
n
mgh
1
potensial
energiyaga ega bo`ladi. Harakat davomida bu energiya
ishqalanish kuchini yengish uchun va sistemaning
kinetik energiyasining ortishi uchun sarf bo’ladi , ya'ni:
mgh
1
=
1
2
2
2
2
h
F
J
m
ишк
(2).
F
ишк
h
1
– ishqalanish kuchini yengish
uchun bajarilgan
ish.
2
2
m
- harakatdagi massaning taglikka yetib kelgandagi kinetik
energiyasi,
2
2
J
- aylanayotgan sistemaning kinetik energiyasi.
Ishqalanish kuchini yengish uchun bajarilgan ishni quyidagicha mulohaza
yuritib topish mumkin .
Umumiy o`qqa 0 chig`iriq o`rnatilgan bo`lib, chig`iriqdagi o`qqa o`ralgan
ipning ikkinchi uchiga R yuk bog`langan.
Yukning og`irligi chig`iriqdagi ipga ta'sir qilib, ipni tortadi,
bunda
maxovik tekis tezlanuvchan aylanma harakatga keladi. Maxovikka yuklarni
qo’yib, ip uchidagi yukning dastlabki turish holatini belgilaymiz. Agar yukning
tik shkala bo`yicha tushish balandligi
va tushish vaqtini bilsak, yuknig harakat
tezlanishi quyidagicha topiladi:
a=
2
2
t
h
(3).
Maxovikning o`qqa o`rnatilgan 0 chig`iriqning radiusini o`lchab, uning
burchak tezlanishini topish mumkin
r
а
(4)
Kuch momenti quyidagicha topiladi:
M