nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Tuzuvchi: «___________» Kubayev U

|
Tuzuvchi: «___________» Kubayev U
|
bet | 12/15 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 53,05 Kb. | | #236091 |
Bog'liq Axborot XavfsizligiTuzuvchi: «___________» Kubayev U
Kafedra mudiri : «___________» Ubaydullayev U
OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY TAʼLIM, FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti Samarqand filiali
Fakultet nomi: Iqtisodiyot
Ta’lim yo‘nalishi nomi: Raqamli Iqtisodiyot (tarmoqlar va sohalar bo’yicha)
Oʻquv yili: 2023-2024 Bosqich: - 3 Semestr: - 6 YN turi: Yozma
Axborot xavfsizligi fanidan yakuniy nazorat uchun
23-Bilet
Axborotni himoyalashda “Kosperskiy”-ning roli. (himoyalash, scanning, viruslarni aniqlash)
Kompyuterni viruslardan xavfsiz saqlash uchun qanday chora-tadbirlar qilinishi zarur? (antiviruslar, texnik xavfsizlikni ta’minlash)
Axborot xavfsizligining mohiyati nimada? (ma’lumotlarning xavfsizligi)
Axborot xavfsizligiga tahdid soluvchi omillarni yozing. (fizik, texnik va jismoniy omillar)
Autentifikatsiya nima? (mualliflash)
Tuzuvchi: «___________» Kubayev U
Kafedra mudiri : «___________» Ubaydullayev U
OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY TAʼLIM, FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti Samarqand filiali
Fakultet nomi: Iqtisodiyot
Ta’lim yo‘nalishi nomi: Raqamli Iqtisodiyot (tarmoqlar va sohalar bo’yicha)
Oʻquv yili: 2023-2024 Bosqich: - 3 Semestr: - 6 YN turi: Yozma
Axborot xavfsizligi fanidan yakuniy nazorat uchun
24-Bilet
Avtomatlashtirilgan tizimning axborot xavfsizligiga tahdid qanday ko’rinishda sodir bo’ladi. (tizimdagi xatoliklar)
Tasodifiy tahdidlar qanday bo’ladi? (tasodifiy tahdid, tizimdahi xatolik)
Axborot xavfsizligiga tahdid paydo bo’lishi tabiatiga ko’ra qanday bo’ladi? (tabiiy va sun’iy tahdid)
Axborotni muhofaza qilish qay tarzda bo’ladi? (Texnik xavfsizlik, antiviruslar)
Axborot xavsizligiga tahdid manbalarini yozing. (jismoniy shaxs, moddiy obyekt, fizik hodisa)
|
| |
Tuzuvchi: «___________» Kubayev U

|
Tuzuvchi: «___________» Kubayev U
|
bet | 10/15 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 53,05 Kb. | | #236091 |
Bog'liq Axborot XavfsizligiTuzuvchi: «___________» Kubayev U
Kafedra mudiri : «___________» Ubaydullayev U
OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY TAʼLIM, FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti Samarqand filiali
Fakultet nomi: Iqtisodiyot
Ta’lim yo‘nalishi nomi: Raqamli Iqtisodiyot (tarmoqlar va sohalar bo’yicha)
Oʻquv yili: 2023-2024 Bosqich: - 3 Semestr: - 6 YN turi: Yozma
Axborot xavfsizligi fanidan yakuniy nazorat uchun
19-Bilet
Axborot xavfsizligiga tahdid motivatsiya darajasiga ko’ra qanday bo’ladi? (tasodifiy tahdid, qasddan tahdid)
Axborotni himoyalashda “Kosperskiy”-ning roli. (himoyalash, scanning, viruslarni aniqlash)
Kompyuter viruslari nima? (malware, trojan, zararli utilitalar)
Tasodifiy tahdidlar qanday bo’ladi? (tasodifiy tahdid, tizimdahi xatolik)
Axborot xavfsizligi nima? (ma’lumotlar xavfsizligi, tahdidlardan himoya)
Tuzuvchi: «___________» Kubayev U
Kafedra mudiri : «___________» Ubaydullayev U
OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY TAʼLIM, FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti Samarqand filiali
Fakultet nomi: Iqtisodiyot
Ta’lim yo‘nalishi nomi: Raqamli Iqtisodiyot (tarmoqlar va sohalar bo’yicha)
Oʻquv yili: 2023-2024 Bosqich: - 3 Semestr: - 6 YN turi: Yozma
Axborot xavfsizligi fanidan yakuniy nazorat uchun
20-Bilet
Axborot xavfsizligining mohiyati nimada? (ma’lumotlarning xavfsizligi)
Avtomatlashtirilgan tizimning axborot xavfsizligiga tahdid qanday ko’rinishda sodir bo’ladi. (tizimdagi xatoliklar)
Axborotning butunligi nima? (o’zgartirishsiz axborot)
Axborotning ruxsat etilganligi nima? (axborotga ulanish imkonining berilganligi)
Huquqiy himoya nima? (qonunchilik, xalqaro xavfsizlikni ta’minlash standartlari, mualliflik huquqi)
|
| |
Tuzuvchi: «___________» Kubayev U

|
Tuzuvchi: «___________» Kubayev U
|
bet | 13/15 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 53,05 Kb. | | #236091 |
Bog'liq Axborot XavfsizligiTuzuvchi: «___________» Kubayev U
Kafedra mudiri : «___________» Ubaydullayev U
OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY TAʼLIM, FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti Samarqand filiali
Fakultet nomi: Iqtisodiyot
Ta’lim yo‘nalishi nomi: Raqamli Iqtisodiyot (tarmoqlar va sohalar bo’yicha)
Oʻquv yili: 2023-2024 Bosqich: - 3 Semestr: - 6 YN turi: Yozma
Axborot xavfsizligi fanidan yakuniy nazorat uchun
25-Bilet
Axborot xavfsizligi nima? (ma’lumotlar xavfsizligi, tahdidlardan himoya)
Axborotning butunligi nima? (o’zgartirishsiz axborot)
Axborot xavfsizligiga tahdid motivatsiya darajasiga ko’ra qanday bo’ladi? (tasodifiy tahdid, qasddan tahdid)
Axborotning konfidensialligi nima? (axborotga ruxsat, subyektiv huquq)
Axborotning ruxsat etilganligi nima? (axborotga ulanish imkonining berilganligi)
Tuzuvchi: «___________» Kubayev U
Kafedra mudiri : «___________» Ubaydullayev U
OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY TAʼLIM, FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti Samarqand filiali
Fakultet nomi: Iqtisodiyot
Ta’lim yo‘nalishi nomi: Raqamli Iqtisodiyot (tarmoqlar va sohalar bo’yicha)
Oʻquv yili: 2023-2024 Bosqich: - 3 Semestr: - 6 YN turi: Yozma
Axborot xavfsizligi fanidan yakuniy nazorat uchun
26-Bilet
Shifrlashda “O’rin almashtirish” usuli qanday? (shifrlash)
Axborotni muhofaza qilish qay tarzda bo’ladi? (Texnik xavfsizlik, antiviruslar)
Tasodifiy tahdidlar qanday bo’ladi? (tasodifiy tahdid, tizimdahi xatolik)
Axborot xavfsizligiga tahdid soluvchi omillarni yozing. (fizik, texnik va jismoniy omillar)
Kompyuter viruslari qanday kompyuterlarga o’tadi? (ma’lumotlar yuklab olish va tarqatish, maqsadli hujum, texnik kiberzaiflik)
|
| |
Foydalanilgan adabiyotlar

|
Foydalanilgan adabiyotlar
|
bet | 2/2 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 105,22 Kb. | | #237033 |
Bog'liq 4-mustaqil ish Foydalanilgan adabiyotlar
Musaev M.M. “Kompyuter tizimlari va tarmoqlari”. Toshkent.: “Aloqachi” nashriyoti, 2013 yil. 8 bob. 394 bet. – Oliy o’quv yurtlari uchun qo’llanma.
Siretskiy G.A. Informatika. Fundamentalnыy kurs. Uchebnik dlya vuzov. Tom II. – SPb, BXV. 2007 – 848s.
http://fayllar.org
Foydalanilgan adabiyotlar
1) Informatika. Pod redaksiey professora N.M,Makarovoy M., «Finansi i statistika» 1997
2) V.E. Figurnov IBM PC dlya polzovateley. M., 1990
3) N.X.Noraliev.,N.Qilichev Informatika, o`quv qo`llanma, 2004 y
4) Raxmonqulova IBM PC shaxsiy kompyuterlarida ishlash. Sharq NMК-S PRINT. N.,1998
5) N.X.Noraliev va boshqalar. Informatika va hisoblash texnikasi. T.,1996
6) A.Abduqodirov EHM, Algoritm, Dastur, T., 1992
7) M.M.Aripov, J.O`. Muxammadiev Informatika, Informasion texnologiyalar (Oliy o`quv yurtlari uchun darslik).,T.2004
8) S.S.G`ulomov, A.T.Shermuxamedov, B.A.Begalov «Iqtisodiy informati-ka» Toshkent»Sharq» 2000.
Internet saytlar
https://en.wikipedia.org/wiki/Decentralised_system
https://www.splunk.com/en_us/data-insider/what-are-distributed-systems.html#:~:text=A%20distributed%20system%20is%20a,been%20responsible%20for%20the%20task.
https://www.confluent.io/learn/distributed-systems/
http://fayllar.org
|
| |
Mavzubo`yichatopshiriqlarvaryanti

|
Mavzubo`yichatopshiriqlarvaryanti
|
bet | 3/4 | Sana | 17.11.2023 | Hajmi | 277,64 Kb. | | #100748 |
Bog'liq 1-AMALIY MASHG‘ULOT.Mavzubo`yichatopshiriqlarvaryanti:
Kampyutergavirusningtushishi.
Kampyuternibuzilishi.
Dasturningishdanchiqishi.
Foydalanuvchiningtushunmasliigi
Mabiltizimningishdanchiqishi
Dasturdaparolsiyosatibuzilishi
Butunlikkaxavf.
Nazoratsavollar:
Xavftushunchasi
Risk nima
Risklarnibaxolashusullari
Risk tushunchasigaizohbering?
Risk darajasitushunchasigaizohbering?
Risk matrisasivauningasosiyvazifasinitushuntiring?
Risklarniboshqarishnimavauningasosiybosqichlariniayting?
Tashkilotdarisklarniboshqarishfreymvorkinimavauningasosiyvazifasiniayting?
Risklarniboshqarishningaxborottizimlarinimavaulargamisollarkeltiring.
Risklarni baholash usullari. Nosozliklarni tahlil qilish.
Nosozliklarni tahlil qilishusuli nomaqbul hodisaga olib keladigan omillarni aniqlash va tahlil qilish uchun foydalaniladi. O'rganilgan omillar ular yuzaga kelishi mumkin bo'lgan ketma-ketlikda joylashtiriladi va mantiqiy bog'liqdir.
Bularni tahli qilish uchun quyidagi bosqichlarni amalga oshirish kerak bo`ladi.
Ushbu usulni amalga oshirishni quyidagi bosqichlarni ajratishi mumkin:
1. Tekshirilishi kerak bo'lgan yakuniy hodisani aniqlash.
2. Yakuniy voqeadan boshlab, yakuniy hodisaga olib keladigan sabablarni topish
3. Belgilangan sabablarga olib kelishi mumkin bo'lgan aniq voqealar yoki nosozliklarni aniqlash uchun ko'rsatilgan sabablarni tahlil qilish.
4. Keyingi darajadagi sabablarni izchil tahlil qilish va hokazo, hozircha tahlil noto'g'ri bo'ladi.
5. Dastlabki hodisalar ehtimolini baholash, so'ngra oxirgi voqea ehtimolini hisoblash.
Nosozliklar daraxti tahlili diagrammasining belgilanishi.
Bu tahlillar bizga nega kerak degan savolga shunday javob bersak bo`ladi, Nosozliklar daraxtining tahlili bir vaqtning o'zida bir nechta voqealar sodir bo'lishi mumkin bo'lgan tekshirilayotgan yakuniy voqea va vaziyatlarning vujudga kelish yo'llarini vizual ravishda taqdim etadi. Shuningdek yakuniy voqea ehtimolini baholash imkonini beradi.
Tahdidlar
|
Oqibatlari
|
Tahdidlarniyuzagakelishehtimolligi
|
Risk o’lchovi
|
TahdidlarniRanjirlash
|
Tahdid A
|
5
|
2
|
|
|
Tahdid B
|
4
|
4
|
|
|
Tahdid C
|
3
|
3
|
|
|
Tahdid A- Texniknosozlik
Tahdid B- Mos kelmaydiganDTnio’rnatish
Tahdid C- Virus tushishi
Vazifa : Har birtalabaixtiyoriyholatnigalstuk-babochkausuliorqalitaxlilniamalgaoshirsin.
|
| |
Qо‘llanishsohasi - Galustuk-babochka

|
Galustuk-babochka
|
bet | 2/4 | Sana | 17.11.2023 | Hajmi | 277,64 Kb. | | #100748 |
Bog'liq 1-AMALIY MASHG‘ULOT.Qо‘llanishsohasi
1. Bо‘lishimumkinbо‘lgansababvaoqibatlarnidiapazonininamoyishetishasosidarisklarnitadqiqetishda.
2. Rad etishdararxtitahliliniо‘tkazishmurakkab bо‘lganda;
3. Har bir rad etish yо‘llariuchun tо‘siqlaryokiboshqarishvositalariniyaratish bо‘yichatadqiqodо‘tkazishga yо‘naltirilganda;
4. Rad etishgaolibboradiganmustaqil yо‘llarnianiqо‘rnatishmavjud bо‘lganda.
Usulnibajarishjarayoni
1. “Galstuk-babochka” markazlashganuzulisfatida kо‘rsatilganxavflihodisanianiqlash.
2. Xavf-xatar(yokixavf) manbalarinitadqiqqilishyordamidahodisasabablarining rо‘yxatinituzish.
3. Kritikhodisagachaxavflarningrivojlanishmexanizminianiqlash.
4. Hodisasababiniajratuvchichiziqchizish(Babochkaning chap tomoninihosilqilish)
5. Kiruvchita’sirlarnioldiniolishuchun tо‘siqlarо‘rnatish.
6. Xavflihodisaningoqibatlariniо‘ng tomongaakslantirishvahodisadanoqibatlargaolibkeladiganchiziqlarnichizish.
7. Oqibatlarga yо‘naltirilgachiziqlarga tо‘siqlarniakslantirish.
8. Boshqarishbilanbog‘liqyordamchielementlarni “galtuk-babochka” diagrammasiostidaakslantirish.
Ma’lumotturlari
Chiquvchima’lumotlar - “galtuk-babochka” diagrammasinivaishlovberilganma’lumotlarniо‘z ichigaoladi.
Kiruvchima’lumotlar – Tо‘siqlar, xavf-xatarlarhamdaxavflihodisaoqibatlarivasabablarihaqidagima’lumotlardir.
Usulningafzalligi
- Muammogaqaratilganfikrniberadi.
- xavflihodisalarnioldiniolishva /yokioqibatlarinikamaytirishhamdaularnisamaradarliginibaholashgaqaratilganligi.
- foydalioqibatlaruchun qо‘llanilishimumkinligi, yuqorimalakalimutahasislargaehtiyoj yо‘qligi
Usulningkamchiligi
- Bu usuldabirvaqtningо‘zidayuzagakeladiganvanoxushoqibatlargaolibkeladigansabablaryig‘indisini kо‘rsatibberishimkoni yо‘qligi.
- Ushbuusuldamurakkavaziyatlarhaddantashqarisoddalashtirilgan bо‘lishimumkin.
Ishnibajarishtartibi:
Variant bo‘yichaxarbirtalabagalustuk- babochkausulidarisklarnibaholabchiqing.
Galustuk- babochkausulidarisklarnibaholashchizmasiniyaratin.
Berilganmavzubo‘yichatajribaishiniishlabchiqing.
Xar bir talaba ishni bajarish uchun quyidagi varyanlardan birini tanlash kerak bo`ladi:
|
| |
Ishnibajarishtartibi - Galustuk-babochka

|
Galustuk-babochka
|
bet | 4/4 | Sana | 17.11.2023 | Hajmi | 277,64 Kb. | | #100748 |
Bog'liq 1-AMALIY MASHG‘ULOT.Ishnibajarishtartibi:
Variant bo‘yichaxarbirtalabagalustuk- babochkausulidarisklarnibaholabchiqing.
Galustuk- babochkausulidarisklarnibaholashchizmasiniyaratin.
Berilganmavzubo‘yichatajribaishiniishlabchiqing.
Mavzubo`yichatopshiriqlarvaryanti:
Kampyutergavirusningtushishi.
Kampyuternibuzilishi.
Dasturningishdanchiqishi.
Foydalanuvchiningtushunmasliigi
Mabiltizimningishdanchiqishi
Dasturdaparolsiyosatibuzilishi
Butunlikkaxavf.
Nazoratsavollar:
Xavftushunchasi
Risk nima
Risklarnibaxolashusullari
|
| |
Toshkent kimyo texnologiyalar instituti yangiyer filiali

|
Toshkent kimyo texnologiyalar instituti yangiyer filiali
|
bet | 1/7 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 30,67 Kb. | | #228711 |
Bog'liq 3 Sanoatda elektroliz jarayonining qo’llanilish — копия
TOSHKENT KIMYO TEXNOLOGIYALAR INSTITUTI YANGIYER FILIALI
S-801-23 guruh 1-bosqich talabasi
________________________________ning
Kimyo fanidan
MUSTAQIL ISHI
Mavzu: Sanoatda elektroliz jarayonining qo’llanilishi.
Topshirdi : ____________________________________
Qabul qildi : ____________________________________
Reja
Elektroliz to‘g‘risidagi asosiy ma’lumotlar
Osh tuzi eritmasining elektrolizi.
Alyuminiy ishlab chiqarish
Elektroliz jarayonining sanoatda qo’llanilishi Elektroliz to‘g‘risidagi asosiy ma’lumotlar
Elektrkimyo kimyoviy va elektr energiyalar orasidagi bog‘lanishlarni va bir—biriga o‘zaro o‘tishlarini o‘rganadi, Masalan, kimyoviy reaksiya (galvanik elementlarda) elektr energiya manbai bo‘lishi mumkin; elektr energiya (doimiy tok) o‘z navbatida elektrodlar yordamida kimyoviy sistemaga kiritilsa kimyoviy reaksiya—elektroliz, ya’ni elektrolitni parchalab elektrodlarda ionlarning razryadlanishi mahsulotlarini hosil bo‘lishiga olib keladi. Sanoatda elektr energiyasi ta’sirida sodir bo‘ladigan oksidlanish—qaytarilish jarayonlariga elektroliz deyiladi. Elektroliz elektrolitik vanna yoki elektrolizyorlarda amalga oshiriladi.
Elektr o‘tkazuvchi materiallarning ikki turi mavjud. Birinchi turdagi o‘tkazgichlar metall yoki elektron o‘tkazgichlar deyiladi. Ularga metallar, ularning qotishmalari, ko‘mir, grafit va h.k. kiradi.
Ikkinchi turdagi o‘tkazgichlar—elektrolitlar bo‘lib, ularga tuzlar, kislotalar, asoslarning eritmalari yoki suyuqlanmalari kiradi. Ular ion o‘tkazgichlar deyiladi. Miqdoriy tarafdan elektroliz jarayoni Faradey qonunlariga bo‘ysunadi.
Ikkinchi turdagi o‘tkazgichlar—elektrolitlar bo‘lib, ularga tuzlar, kislotalar, asoslarning eritmalari yoki suyuqlanmalari kiradi. Ular ion o‘tkazgichlar deyiladi. Miqdoriy tarafdan elektroliz jarayoni Faradey qonunlariga bo‘ysunadi.
Faradeyning birinchi qonuniga ko‘ra, elektroliz vaqtida elektrodlarda ajralib chiqqan moddaning og‘irlik miqdori elektrolitdan o‘tgan elektr miqdoriga proporsionaldir
m- elektrodda ajralgan moddaning og‘irlik miqdori, g.
+- elektr miqdori
K- elektrokimyoviy ekvivalent
|
| |
Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati

|
Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati
|
bet | 3/3 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 43,75 Kb. | | #239204 |
Bog'liq Qarshi filiali kompyuter injinering fakultetiFoydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati:
Karimov I. A. Barkamol avlod orzusi //Nashr uchun mas’ul T. Risqiyev.-T.:“Sharq” nashriyoti—matbaa konserni, 1999.-184 b.
“Kadrlar tayyorlash Milliy dasturi” // Barkamol avlod- O‘zbekiston
taraqqiyotining poydevori.-T.: “Sharq” nashriyoti—matbaa konserni, 1997. –
Дмитрий Мусин. Самоучитель Python. 2015 г
К.Ю. Поляков, В.М. Гуровиц. Язык Python в школьном курсе
информатики – М.: Издательский дом МЭИ, 2011. – 424.
Г.Россум, Ф.Л.Дж.Дрейк, Д.С.Откидач. Язык программирования Python
К.Ю. Поляков, Е.А. Еремин. Информатика, 10 класс.
Марк Лутц. Программирование на Python. 1995г.
Девид Бизли. Python -Санкт-Петербург: МЭИ, 2008. – Часть III.
Сергей Лебедев. Модули и пакеты
Прохоренок Н.А. Python.Самое необходимое. – Санкт-Петербург:
БХВ-Петербург, 2011, –416 с.
Internet manbalari manzili
11.www.python.org
12.www.uhlib.ru
|
| |
Tarbiyachi - Mening jonajon O`zbekistonim

Tarbiyachi: Avtobusda o`zimizni qanday tutishimiz kerak?
1-bola: Avtobusda ko`p kulish, haydovchiga halaqit berish mumkun emas
2-bola: Yugurib yurish, oynasidan bosh chiqarish mumkun emas.
Tarbiyachi: Kim menga havo transportlarini nima ekanini aytib beradi?
1- bola: samalyot, vertalyot, raketa
Tarbiyachi: Samalyot qanday harakatlanadi? Qani kim menga ko`rsatib beradi?
(Bolalardan biri samalyot uchgandek qo`llarini harakatlantiradi)
Tarbiyachi: Endi kim menga suvda harakatlanadigan transportlarni aytadi?
2-bola: Paraxod, kema, ayiq
Tarbiyachi: Topishmoq aytaman javobini toping!
1. Navkar otim gub etdi.
Fazoni yorib o`tdi. (raketa)
2. Keng fazoni quchadi,
Oylab yillab uchadi (raketa) Tarbiyachi: Bolalar Faoliyatdavomida nimalarni rasmini chizdingiz
Bolalar: samalyot rasmini chizdik. 1-bola: Plastilindan samalyot yasadik
2-bola: Rangli qog`ozdan kema yasadik
Tarbiyachi: Sizlar yasagan kemalar bir biridan chiroyli
Tarbiyachi: Ko`chain kesib o`tayotganda nimaga e’tibor berib o`tishimiz kerak
Bola: Svetaforni chirog`iga qarab o`tishimiz kerak
Tarbiyachi: Svetaforni nechta chirog`i bor?
Bola: 3 ta qizil, sariq, yashil
Tarbiyachi: Yo`lni kesib o`tganda qaysi chiziqni kesib o`tamiz?
Bola: Zebra chizig`ini bosib o`tamiz
Tarbiyachi: Vatanimizda qanday avtomashinalar ishlab chiqiladi?
Bolalar javobi: (Mashina turlarini sanashadi)
Tarbiyachi: Bolalar kim mashina haqida she’r biladi?
Bola: G`ir-g`ir yurar mashinam
Viz-viz yurar mashinam
Vintini burab qo`ysam
33
Yurib ketar mashinam
Tarbiyachi: Barakalla bolajonim. Kim katta bo`lsa shafyor bo`ladi?
Bolalar javobi - Mening jonajon O`zbekistonim

35
Shanba – oq,
Yakshanba – siyoxrang.
Hafta kunlarining joylari almashtiriladi, bolalar farqlarni topishlari kerak bo`ladi.
Yakuniy qism:
Bolalar o`zlari sevgan fasllar bilan jamoalarga va faollik markazlarida mustaqil faoliyat
o`tkazadilar.Qish-qurish, yasash markazida archani;
Bahor-san’at markazida gullar rasmini;
Yoz-fan va tabiat markazida suv bilan tajriba;
Kuz-matematika markazida “Mazasidan top” o`yini.
Yil bobo: Rahmat sizlarga farzandlarim tilida asal qandlarim. Sizlarga olib kelgan
sovg`alarimni ulashaman.
Qo`shimcha qism: A. Oripov “12 oylar” she’ri ifodali o`qiladi. E’tiborga molik jixati:
Bolalarda yil fasillariga mexr muhabbatlarini uyg`otish.
26- Mavzu: Konstitutsiya bosh – qomusimiz.
Ta’limiy maqsad: Bolajonlarni Vatanga bo`lgan mehr muhabbatini oshirish, konstitutsiya
kuni haqida bilimlarini oshirish.
Tarbiyaviy maqsad: Vatanga bo`lgan faxr tuyg`ularini shakllantirish
Rivojlantiruvchi maqsad: Atrof olamdagi ya’ni bayramlar haqidagi bilimlarini
rivojlantirish. Mustaqil fikrlashni, intelektual saloxiyatini oshirish.
Kutilyotgan natijalar: bolada Konstitutsiya bosh qomusimiz ekanligi haqida ilk tasavvurlar
xosil bo`ladi.
Kerakli jixozlar: O`zbekiston Respublikasining Davlat Bayrog`i, tamg`asi, xaritasi, rasmi,
multimedia vositalari.
Til va nutq markazi:
Kerakli jixozlar - Mening jonajon O`zbekistonim

30
Tarbiyachi: Aytinglarchibolajonlaryong`in xavfsizligi deganda nimalarni tushunasizlar.
Bolalar javobi:
Tarbiyachi: Bolalar olov deganda nimani tushunasizlar?
Bolalar javobi:
Tarbiyachi: To`g`ri bolajonlar olov issiqlik, yorug`lik demakdir. Shu bilan birga olov
xalokat, kulfat hamdir. Ota-bobolarimizolovdan extiyotkorlikbilan foydalanishga harakat
qilishgan. Lekin olov har doim ham insonlarga itoat qilmagan ularning boshiga kulfatlar
solgan. Keyinchalik yong`in saqlash xizmatlari tashkil qilingan. O`t o`cherish xizmati uchun
“101” raqami joriy qilingan. Hozirda zamonaviy asbob uskunalar bilan jixozlangan. Men
sizlarga o`t ochirish modulini ko`rsataman. Bolalarning e’tiborini uning rangiga, asbob
uskunalariga qaratadi. Yoritgich, o`t o`cherish shlangi nima uchun kerakligi haqida
tushuntirib beradi.
Tarbiyachi: Bolalar o`yinchoq mashinasini ko`rib chiqqanlaridan so`ng, o`t o`chiruvchi
hodimning, maxsus kiyimda turgan suratini ko`rsatadi. Bolalar o`t ochiruvchining usti-
boshiga diqqat bilan qarashni taklif etadi. O`t o`chiruvchilarning ustidagi po`lat qalpog`idan
qaysi vaqtda qanday foydalanishlari haqida tushuntirib beradi.
Tarbiyachi: Bolalar sizlar nima deb o`ylaysizlar yong`in nimalardan kelib chiqadi.
Bolalar javobi: Kattalarni e’tiborsizligidan, gugurt o`ynashdan, gazlarni ochiq qolishidan.
Tarbiyachi: To`g`ri bolajonlar. Shuning uchun bor imkoniyatimizni ishga solib yong`in
chiqishlarini oldini olaylik. Endi sizlarga “O`t o`chiruvchi” she’rini o`qib beraman.
Eshting o`g`il qizlarim,
Judayam yaxshisizlar.
O`ynamanglar o`t bilan,
O`ynamanglar gugurt bilan.
Degan gaplarni eslang,
Boshqacha o`yin izlang.
Tag`in bir so`z bor sizga
Tushuray esingizga
“01”ga qilsak habar
U bola mard bo`ladi
Ko`pning ko`ngli to`ladi
Tilagi omonlikdir
Ashi qahramonlikdir
Niyatimiz eng katta
Ko`pga maqul albatta
Obod bo`lsin keng jaxon
Yoqilmasin hech qachon
Urushlarning olovi
Topilsin yo`l qalovi
Endi bolajonlar sizlar bilan “O`t o`chiruvchilar mashq”da harakatli o`yinini o`ynaymiz. O`yin
o`ynatib Faoliyatyakunlanadi. Mashg`ulotda faol ishtirok etgan bola rahbatlantiriladi.
Yil bobo: Assalomu alaykum qarog`larim, dilbandlarim meni taniyabsizlarmi? Mening bir 
yilda 4 ta nomim bor ularni kim aytib beradi? 
1- bola

34
Yil bobo: bir yil 4 ta fasl ,12 oy bor. Ular doim birin ketin kirib keladilar. Qish bo`lmay turib
bahor
kelmaydi,
bahor kelmay yoz kelmaydi, kuzsiz esa qish kelmaydi. Men hozir o`z
fasillarimni guruhingizga taklif etaman.
(hassasini yerga urib) Ketma ket fasillar kirib keladilar. Ko`m k`ok archa ko`targan qish fasli
keladi va topishmoq aytadi.
Qish: Yerni qor qoplar,
Soyni muz yopar.
Ayoz be xazil,
Men qaysi fasil.
Bolalar: Qish fasli
(guruh xonasiga etaklariga gul taqib bahor fasli kirib keladi).
Bahor: Jonlanar tuproq,
Kurtaklar uyg`oq.
Toshadi anxor,
Qay fasl?
Bolalar: Bahor fasli
(guruh xonasiga savatchada mevalar bilan yoz fasli kirib keladi).
Yoz: Keldi oltin yoz, mevalar pishdi,
Daraxtlar shoxi, egilib tushdi.
Berdim ko`p hosil, o`rik, olma, nok,
Shahardan asal rosa qildik nok
(guruh xonasiga to`q sariq libosda qizil sariq barglardan gul chambar
taqib kuz fasli kirib
keladi).
Kuz: Bog`u dalada,
Ushbu pallada.
Ish qizg`in xanuz,
Qaysi fasl bu …?
Bolalar: Kuz fasli
Tarbiyachi: Mehmonlarimizni tabiat
markazimizga taklif qilamiz,
faoliyatimizni kuzatib,
baho beradilar. Bolalar hozir men sizlarga vaqt o`lchovlari to`g`risida topishmoq aytaman.
Bitta katta daraxt (bir yil)
Unda bor to`rta shox (4 ta fasl)
Har shoxda 3 tadan butoq (3 oy)
Har butoqda 4 tadan novda (1 oyda 4 hafta)
Har novdada 7 tadan barg (hafta kunlari)
Bargning bir tomoni oq, bir tomoni qora (tun va kun)
-bola: qayiqda o`tirib baliq tutish uchun 
2-bola

32
Kerakli jixozlar: Mavzuga oid rasimlar, Bolalar kutubxonasi, O`yin markazi.
Faoliyatning borishi:
Tarbiyachi: Assalomu alaykum, bolajonlar. Bugungi mashg`ulotimizda
sizlar bilan oy
mavzusi asosida yaxshi ishlarimiz haqida suhbatlashamiz.
- bilasizlarmi bolajonlar yerdagi barcha transport (turli) vositalar, svetafor bilan boshqariladi.
Hozir men sizlarga rasim ko`rsataman, sizlar esa uning nomini aytasizlar.
(Poyezd, samalyot, mashina, avtobus rasimlari ko`rsatiladi).
Bolalar javobi:
Tarbiyachi: Barakalla bolajonlar sizlar transport vositalarining
nomlarini yaxshi bilib
olibsiz. Endi ularning qanday vazifa bajarishini so`rayman.
- Poyezd qaysi yo`lda harakatlanadi?
Bolalar javobi: poyezd maxsus temir yo`lida harakatlanadi.
Kelinglar birgalikda poyezd
ovozini o`xshatamiz?
(Bolalar jo`r bo`lib poyezd ovoziga taqlid qilishadi).
-Mavzu: “Mening chiroyli kemacham” mavzusida suhbat 
     
31 
Maqsad

31
Maqsad: Bolalarga suv transportlari haqida tushuncha berish. Mavzuni mustahkamlash, nutq
madaniyatini oshirish, lug`at boyligini kengaytirish.
Kerakli jixozlar: Mavzuga oid rasimlar, tarqatma materiallar,
bolalar ijodidagi ishlardan
namunalar.
Markazlar: Bolalar kutubxonasi,
tasviriy faoliyat, qurish yasash, o`yin va o`yinchoqlar
markazi
Faoliyatning borishi:
Tarbiyachi: Bolalar bugun biz sizlar bilan atrof olam mashg`ulotida “Mening
chiroyli
kemacham” mavzusida suhbatlashamiz. Bolalar suv usti transportiga qaysilar kiradi. Ularning
nomlarini menga kim sanab beradi?
1-bola: kema, qayiq, paravoz
Tarbiyachi: Barakalla bolajonlar, bu transportlarni nima uchun
yer usti transportlari deb
ataymiz?
2-bola: chunki hammasi suvda yuradi.
Tarbiyachi: To`g`ri bolajonlar men hozir sizlarga “Hazrat Nuxning” kemasi va to`foni
hodisasi ibratli hikoyasini o`qib beraman. Bolalar endi ushbu hikoya asosida savol-javob
o`tkazamiz.
Tarbiyachi: Bolalar sizlarga bir topishmoq aytaman va javobini topasizlar, keyin bo`ginlarga
ajratamiz.
Qanoti bor ucholmaydi
Quruq yerni qucholmaydi
Bolalar javobi: Kema
Tarbiyachi: Endi kema so`zini bo`g`inlarga ajrataylik!
1-bola: Ke-ma ikki bo`g`indan iborat
Tarbiyachi: Barakalla endi bolajonlar hammamiz birgalikda kema rasmini chizamiz. Chizish
uchun bizlarga nimalar kerak bo`ladi?
Bolalar javobi: oq qog`oz va qalamlar
Tarbiyachi: Barakalla kim chizgan kema chiroyli chiqar ekan. Kemani chizishda biz qanday
shakldan foydalanamiz?
Bolalar javobi: Yarim doira shaklidan
Tarbiyachi: Raxmat.
Bolalar qayiq, kema, paravozlardan nimalar uchun foydalanamiz qani
kim menga aytadi?
Faoliyatning borishi - Mening jonajon O`zbekistonim

36
O`z himoyasiga olgan bizlarni
Hatto yo`rgakdagi o`g`il qizlarni
U bizning bosh qomusimizdir
Millatimiz shani nomusimizdur
2- bola:
Adolat bitgan yo`llarimizga
Haqiqatni aytgan tillarimizga
O`z o`rni kuchini doim bildirgan
Qonunlarga qatiy amal qildirgan
U bizning bosh qomusimizdir
3-bola:
Huquq buzarlarga qo`llagan chora
Hatosini anglab yetsa deb zora
No poklarga jazo toptirgan ham u
Adolatni qaror toptirgan ham u
U bizning bosh qomusimizdir
Millatimiz shani nomusimizdir
Tarbiyachi: raxmat bolajonlar, endi qomusimiz zar varag`larine bir varoqlab ko`raylikchi.
1-modda: O`zbekiston suveren demokratik Respublika Davlatning “O`zbekliston
Respublikasi va O`zbekiston” degan manoni anglatadi.
Mehr ko`zda muhabbatda,
O`zbekiston nurli bo`ston.
Noming sening dilda doston
Olam ichra yagonasan
Noming ulug` mardonasan
Maqsad: Talimiy - Mening jonajon O`zbekistonim

41
Bolalar tish yuvish vaqtida suvni isrof qilmaslik uni tejash kerakligini unutmang. Tish
yuvayotgan paytdan suv behuda oqib turmasligi lozim. Biz suvni tejab ishlatishimiz
kerakligini doimo yodda saqlang.
Tarbiyachi: - Endi bolajonlar stolingizdagi suratlarning ketm-ketlikda joylashtirib chiqing.
(Har bir guruh a’zosi ketma-ketlik bilan o`zining surati haqida gapirib beradi)
Tarbiyachi: Bolajonlar sizlar tish yuvish odobini juda yaxshi bilib oldingiz. Keling endi tish
yuvishni amalda bajaramiz. Diqqat bilan eshting amalda bajaring.
(Tarbiyachi bolalar bilan birgalikda tish yuvishni bajaradilar)
Foydalanilgan adabiyotlar

|
Foydalanilgan adabiyotlar
|
bet | 4/4 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 92,15 Kb. | | #145779 |
Bog'liq Kultivatorlarning tasnifi, vazifasi, turlari, rusumlari va ularga qo\'yiladigan agrotexnik talablar - Kultivator / Jalnin E. V. // Bolshaya rossiyskaya ensiklopediya : [v 35 t.] / gl. red. Yu. S. Osipov. — M. : Bolshaya rossiyskaya ensiklopediya, 2004—2017.
- Kultivator / Kudryavsev N. Ye. // Bolshaya sovetskaya ensiklopediya : [v 30 t.] / gl. red. A. M. Proxorov. — 3-e izd. — M. : Sovetskaya ensiklopediya, 1969—1978.
- Kultivator // Selskoxozyaystvenniy ensiklopedicheskiy slovar — M.: Sovetskaya ensiklopediya, 1989. — 640 s.
- Kultivator-rixlitel // Selskoxozyaystvenniy ensiklopedicheskiy slovar — M.: Sovetskaya ensiklopediya, 1989. — 640 s.
- Kultivator-okuchnik // Selskoxozyaystvenniy ensiklopedicheskiy slovar — M.: Sovetskaya ensiklopediya, 1989. — 640 s.
- Kultivatori // Kukuruza — Lesnichestvo. — M. : Sovetskaya ensiklopediya, 1953. — S. 27-29. — (Bolshaya sovetskaya ensiklopediya : [v 51 t.] / gl. red. B. A. Vvedenskiy ; 1949—1958, t. 24).
- Kultivator-rasteniepitatel // Kukuruza — Lesnichestvo. — M. : Sovetskaya ensiklopediya, 1953. — S. 27. — (Bolshaya sovetskaya ensiklopediya : [v 51 t.] / gl. red. B. A. Vvedenskiy ; 1949—1958, t. 24).
- Kultivatori // Ensiklopedicheskiy slovar Brokgauza i Yefrona : v 86 t. (82 t. i 4 dop.). — SPb., 1890—1907.
- Skoropashka // Maliy ensiklopedicheskiy slovar Brokgauza i Yefrona : v 4 t. — SPb., 1907—1909.
- Ekstirpator // Bolshaya sovetskaya ensiklopediya : v 66 t. (65 t. i 1 dop.) / gl. red. O. Yu. Shmidt. — M. : Sovetskaya ensiklopediya, 1926—1947.
|
| |
Axborot xavfsizligi tushunchasi

Axborot xavfsizligi tushunchasi
Download
377,65 Kb.
Matnni ko'rish
bet
1/3
Sana
13.02.2024
Hajmi
377,65 Kb.
#155664
Download
377,65 Kb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Axborot xavfsizligi tushunchasi
Download
377,65 Kb.
Matnni ko'rish
Ommaviy axborot vositalarining ijtimoiy ta’sir kuchi sifatida

|
Ommaviy axborot vositalarining ijtimoiy ta’sir kuchi sifatida
|
bet | 13/19 | Sana | 04.12.2023 | Hajmi | 70,17 Kb. | | #111151 |
Bog'liq 1. Axborot,ma`lumotga nisbatan kuch,biznes va bilim sifatida qar-fayllar.org37.Ommaviy axborot vositalarining ijtimoiy ta’sir kuchi sifatida.Ommaviy axborot vositalarining ta'sir kuchini kursatadigan shunday bir gap bor "har qanday puch g'oya, uydirma haftasiga uch martadan to'rt yil davomida takrorlansa - "haqiqat" tayyor bo'ladi, odamlar unga chippachin ishonadilar". Oxirgi paytlarda informatsion hurujlarning tez-tez uyushtirilayotgani aslida urushga munosabatning o'zgarganligidan, qurolning yangi turi kashf qilinganidan darak beradi. Bu qurol - axborotdir. Bunday qurol yordamida olib boriladigan informatsion urushlarda insonning ongi va qalbi nishonga olinadi. Garchi u daydi o'q singari insonni jismonan yo'q qila olmasada, uning qo'poruvchilik kuchi, keltiradigan talofotlari har qanday ommaviy qirg'in qurolinikidan kam emas. Chunki bu qurol yordamida onga berilgan zarbalar kishini adashtiradi, uni o'z manfaatlariga zid harakat qilishga undaydi va demak insonni boshqarish, uning ustidan hukmronlik qilish imkonini beradi. Aslida, axborot maqsadga erishishning eng arzon vositasi ham sanaladi.Haqiqatan ham, informatsion hurujlar uyushtirish uchun u qadap ko'p mehnat, u qadap ko'p harakat, u qadap ko'p harajat talab etilmaydi. Garchi bunday mafkuraviy ekspansiya otishmalar va qon tukishlarni keltirib chiqarmasada, milliy o'zlikni anglashni zaiflashtirish evaziga tanazzulga olib keladi.
Zamonaviy OAV, televideniye, kompyuter, Internet, uyali telefon va boshqa vositalar, insonlar, ayniqsa, yoshlarning milliyligi, tafakkuri va dunyoqarashini o'zgartirib yubormoqda. Taraqqiy etgan mamlakatlarning mazkur vositalar yordamida jahon xalqlari ongi, dunyoqarashi va turmush tarzini bir qolipga solish hamda unga o'zlari shakllantirayotgan «ommaviy madaniyat»ni singdirishi bosh strategik siyosatga aylantirayotganligida yaqqol namoyon bo'lmoqda.Yirik siyosatchilardan biri Buyuk Britaniya sobiq Bosh vaziri Margaret Tetcher "Ommaviy axborot vositalari terrorchilar uchun kislorod vazifasini utaydi", degan. Bu gapning mag'zini chaqan odam "ommaviy axborot vositalari terrorchilar uchun havodek zarur ekan", degan xulosaga keladi. Bir qarashda bu fikr mantiqsizday tuyuladi. Chuqurroq uylab kursak-chi? Aslida, terrorchilar bir qancha insonlarni shafqatsizlik bilan uldirish orqali millionlarda qo'rquv va daqshat uyg'otishga intiladilar. Demaq ularning maqsadlari - uldirish emas, jamoatchilikka kuchli ta'sir qilishdir. Taassufki, ba'zi ommaviy axborot vositalari uzlari bilmagan holda terrorizmning buzg'unchiliq qo'poruvchilik ta'sirini yanada oshirishga "xizmat" qilib qo'yadilar. Ularning terror oqibatlari haqidagi vahimali axborotlari insonlardagi qurquvni, daqshatni, himoyasizlik hissini yanada kuchaytirib yuboradi.
|
| |
Ish bajarish vazifasiga kultivatorlar quyidagi

|
Ish bajarish vazifasiga kultivatorlar quyidagi
|
bet | 2/4 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 92,15 Kb. | | #145779 |
Bog'liq Kultivatorlarning tasnifi, vazifasi, turlari, rusumlari va ularga qo\'yiladigan agrotexnik talablar - Ish bajarish vazifasiga kultivatorlar quyidagi
- Bugʻ — uzluksiz ishlov berish uchun ishlatilsa,
- Qator — madaniy oʻsimliklarning tuproqlarini yumshatish va yoʻlaklaridagi tuproqlarni yumshatish, begona oʻtlarni yoʻq qilish uchun foydalaniladi.
- Oʻsimliklarni oziqlantiruvchilar — mineral oʻgʻitlarni bir vaqtning oʻzida qoʻllash bilan qator oraliqlarini qayta ishlash uchun (yuqori choyshab).
- Kultivator — bu yerga toʻsarlar bilan ishlov berish uchun moʻljallangan mashina hisoblanadi[3].
- Dvigatel kultivatorining motor blokidan asosiy farqlovchi xususiyatlari kamroq ogʻirlik va PTO (quvvat olish mili) yoʻqligi.
- Kultivatorning yengil boʻlganligi uni orqada yuradigan traktorga qaraganda koʻproq va tez harakat qilishini taminlaydi, bu esa sizga tuproqni kamroq kuch talab qilgan holda ishlashga imkon beradi, shuningdek, tor joylarda bemalol tuproqqa ishlov berish imkonini beradi[4].
- Zamonaviy motor kultivatorlari har xil turdagi ixcham dvigatellar bilan jihozlangan — benzinli ikki va toʻrt taktli, dizel, elektr tarmogʻi yoki oʻrnatilgan batareya yordamida ishlaydigan elektr kultivatorlar.
Dvigatel kultivatorlari esa hamma joyda, kichik va oʻrta tomorqalardan tortib yirik fermer xoʻjaliklarigacha ishlatishga moʻljallangan.Shu faktga yondashib, ishlab chiqaruvchilar engil, oʻrta, professional (ogʻir) motorli kultivatorlarni ishlab chiqaradilar[5]. - Dvigatel kultivatorlari esa hamma joyda, kichik va oʻrta tomorqalardan tortib yirik fermer xoʻjaliklarigacha ishlatishga moʻljallangan.Shu faktga yondashib, ishlab chiqaruvchilar engil, oʻrta, professional (ogʻir) motorli kultivatorlarni ishlab chiqaradilar[5].
- Oʻrmon kultivatorlari foydalanish uchun tayyorlanayotgan yer uchastkalarda (oʻrmon uchastkalarida) tuproqni qayta ishlash uchun moʻljallangan. Bunday ishning oʻziga xos xususiyati, shubhasiz, qiyinroq sharoitlarda yotadi: yogʻoch qoldiqlari mavjud boʻladim. Skandinaviya mamlakatlari va Rossiyaning shimoli-gʻarbiy hududlari toshloq joylar bilan ajralib turadi. Oʻrmonda foydalanish uchun yerlarni yaratishda bu shartlarning barchasi hisobga olinadi[6].
- Bunday kultivatorlar oʻrmon mashinalariga oʻrnatiladi — turli ishlab chiqaruvchilarning ekspeditorlari va skidderlari . Bunday uskunalar asosan mashinaning gidravlik tizimi tomonidan boshqariladi. Nazorat oʻzimizning Bracke Growth Control dizaynining zamonaviy va ayni paytda juda oddiy kompyuterlashtirilgan tizimi tomonidan amalga oshiriladi[7].
- Asosan ikki xil kultivatorlar mavjud: diskli kultivatorlar va diskret mikro-baland kultivatorlar. Birinchi tur boʻshatish diskiga faol qoʻzgʻaluvchan boʻlgan tirmalarga tegishli. Ikkinchi turdagi kultivatorlar mikrobalandlik nazariyasini amalga oshirishga asoslangan — chirindining ikki marta aylantirish, koʻchatning tez oʻsishi uchun koʻmaklashuvchi hususiyatga ega, maxsus yaratilgan oʻrindiq mavjud.Quyidagi rasmlarda kultivator turlari keltirilgan
|
| |
OAV ta’lim va tarbiya jarayonidagi o‘rni va ahamiyati.pdf

|
OAV ta’lim va tarbiya jarayonidagi o‘rni va ahamiyati.pdf
|
bet | 16/19 | Sana | 04.12.2023 | Hajmi | 70,17 Kb. | | #111151 |
Bog'liq 1. Axborot,ma`lumotga nisbatan kuch,biznes va bilim sifatida qar-fayllar.org42. OAV ta’lim va tarbiya jarayonidagi o‘rni va ahamiyati.pdf
43. Maktabgacha ta’lim yoshidagi bolalarga mo‘ljalgan axborot manbalari.pdf
44. Maktab ta’limi jarayoning OAV bilan uzviyligi.pdf
45. Maktab o‘quvchilari uchun mo‘ljallangan tеlе dasturlar pdf
46.Mеdia madaniyat axborot asri hodisasi sifatida.pdf
47.Mеdia madaniyatining ko‘p funkцiyaliligi??
48. O‘zbеkiston Rеspublikasi ommaviy axborot vositalarini rivojlantirish to‘g‘risidagi qonuni. Pdf
49.Mеdia siyosat va ijtimoiy-madaniy modеrnizatsiya muhitining intеgra-цiyasi sifatida. Madaniyatlararo kommunikatsiya jarayonida axborot asosiy xomashyo, tovar, muloqot va munosabatlarni ta'minlab beruvchi omildir. Shuning uchun madaniyatlararo kommunikatsiya ommaviy kommunikatsiyaning bir bo'lagi, ko'rinishi sifatida jurnalistikada o'rganiladi. Madaniyatlararo kommunikatsiyani giperdiffuzionizm, madaniy shok, yuqori va past konteksli madaniyat, madaniy apropriatsiya, madaniy diffuziya, madaniy-texnologik almashuv, madaniyatlararo kompetentsiya, neoevolyutsionizm kabi tushunchalar yordamida yanada chuqurroq tadqiq etish mumkin.Axborot globallashuvi, barcha tizimlarning mobillashuvi, milliy chegaralarning yuvilishi madaniyat sohasiga ham bugun o'z ta'sirini o'tkazmay qolmayapti. Bu boradagi ziddiyatlar madaniyat sohasida ko'proq namoyon bo'lmoqda. Madaniy inqilob turli madaniyat xususiyatlarini o'zida jamlagan "super etnos"ning shakllanishiga xizmat qilayotir. Bir qarashda bunga muayyan asos bordek tuyuladi. Global axborot tizimining shakllanishi, ommaviy tus olgan axborot migratsiyasi kabi xodisalar ma'lum ma'noda "global inson"ni shakllantirmoqda. Masalan, o'zga yurtda tug'ilgan, boshqa millatga mansub inson AQSh yoki Germaniyada o'qigan, Yaponiya yoki Xitoyda ishlayotgan, har xil o'zi tushgan muhitga, u yerdagi xalqning urf-odatlariga moslashishi normal holatga aylanmoqda. Begona xalq yashash tarzini qabul qilishga majbur bo'lgan madaniyatlar chorrahasida qoladi. Globallashuvning madaniy ta'siri jiddiy ekanligi ko'rinmoqda.Madaniyatlararo kommunikatsiya nihoyatda murakkab hodisa. Masalan, barcha G'arb mamlakatlari madaniyatida kulgi va tabassum hursandchilik, hazil, ijobiy emotsiyalar in'ikosi bo'lsa, Yaponiyada xijolat tortish, ishonchsizlik belgisidir [3].Ko'plab odamlar ko'ngilli yoki majburiy ravishda u yoki bu ijtimoiy guruhlar tarkibiga kiradilar. Bu guruhlar o'z madaniyat xususiyatlariga ega bo'lib, tuzilmaviy nuqtai nazardan ular mikromadaniyat (submadaniyat) deb ataladi va makromadaniyatning tarkibiy qismi hisoblanadi. Har bir mikromadaniyat o'zining ona madaniyati bilan o'xshashliklar va farqlanishlarga ega bo'ladi. Ayni paytda ona madaniyat mikromadaniyatdan etnik va diniy mansublik, geografik joylashuvi, iqtisodiy ahvoli jinsi va yoshi, oilaviy ahvoli va a'zolarining maqomi jihatidan farqlanadi.
|
| |
Command Panel (Buyruqlar paneli)

|
Command Panel (Buyruqlar paneli)
|
bet | 10/14 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,56 Mb. | | #138053 |
Bog'liq Документ Microsoft WordCommand Panel (Buyruqlar paneli). Odatda, ekran proyeksiyasining o‘ng tomonidan joylashgan. Bu panel oltita to‘plamdan tashkil topgan va devor obyektlarini modefikatsiyalash va tashkil etish bo‘yicha amallarni bajarilishini ta’minlaydi (8- rasm).
Unda obyektni yaratish uchun zarur bo‘lgan asboblar, masalan, shaklni o‘rgartirish, obyektlar orasidagi bog‘lanishni sozlash, animatsiya, obyektni tasvirlash usulini tanlash va ko‘pgina boshqa asboblar joylashgan. Bu amallar taalluqli bo‘limlarda batafsil keltiriladi.
Buyruqlar paneli 6 bo‘limdan tashkil topadi: Create (Yaratish), Modify (O‘zgartirish), Hierarchy (Erarxiya), Motion (Harakat), Display (Tasvirlamoq), Utilities (Utilizatsiya). Ana shu bo‘limlarga o‘tish uchun o‘tish tugmalari panelning yuqorigi qismida o‘rnashgan (9- rasm).
|
| |
mavzu AUTODISK 3DS MAX DASTURIDA GRAFIKA YARATISH VA TAHRIR QILISH

|
mavzu AUTODISK 3DS MAX DASTURIDA GRAFIKA YARATISH VA TAHRIR QILISH
|
bet | 13/14 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,56 Mb. | | #138053 |
Bog'liq Документ Microsoft Word7 mavzu AUTODISK 3DS MAX DASTURIDA GRAFIKA YARATISH VA TAHRIR QILISH
Autodesk 3ds Max, shuningdek, ma'lum 3D Studio Maks bu dasturlardan biridir 3D grafika va animatsiya yaratish Windows operatsion tizimlari uchun eng taniqli va ishlatiladigan. Uning kuchli va mustahkam tahrirlash qobiliyatlari, ulkan va hamma joyda mavjud plagin arxitekturasi va boshqalar Windows platformalarida uzoq an'analar ushbu dasturni video o'yinlar ishlab chiquvchilari va animatsiya dizaynerlari tomonidan kino, televidenie va reklama uchun eng ko'p foydalaniladigan dasturlardan biriga aylantirish.
Ushbu dasturdan foydalanish keng tarqalgan arxitektura tadqiqotlari va maxsus effektlar bo'yicha mutaxassislar va bu dunyodagi eng mashhur unvonlar Tom Raider va Splincenter kabi video o'yinlar Ular butunlay 3D Max-da ishlab chiqilgan va modellashtirilgan bo'lib, Ubisoft kompaniyasining taniqli quvvati tufayli o'z nomlarini yaratish uchun eng sevimlilaridan biridir.
3D Max nima?
3D Max 3D modellashtirish, animatsiya, kompozitsiya va ko'rsatish uchun maxsus dasturiy ta'minotdir kuchli dasturlar dizaynerlarni taklif qilish o'rnatilgan 3D animatsiya, modellashtirish, kompozitsiya va ko'rsatish vositalari ham dizaynerlar, ham rassomlarning mahsuldorligini tezda ko'paytirmoqda va ushbu dasturlarning barcha versiyalarida asosiy texnologiyalar va yordam dasturlari birgalikda bo'lishidir, ammo ularning har xil versiyalari turli xil foydalanuvchilarga mo'ljallangan.
Ba'zilar o'z ichiga oladi video o'yinlarni ishlab chiquvchilar uchun maxsus vositalar, grafik dizaynerlar va vizual effektlar bo'yicha mutaxassislar; boshqa versiyalar esa me'morlar, dizaynerlar va muhandislarga qaratilgan bo'lib, ushbu guruhlar uchun maxsus xususiyatlarni o'z ichiga oladi. Ammo asosan barcha versiyalar mavjud kuchli dizayn, animatsiya va ko'rsatish vositalari bu bizning ijodimizni yana bir darajaga ko'taradi.
Ushbu turdagi dasturlarning eng keng tarqalgan muammolaridan biri bu vaqt va
|
| |
Modify (O‘zgartirish) - Tayanch so‘z va iboralar

|
Tayanch so‘z va iboralar
|
bet | 12/14 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,56 Mb. | | #138053 |
Bog'liq Документ Microsoft WordModify (O‘zgartirish). O‘z navbatida, obyektlarni shakliga va xususiyatiga o‘zgartirishlar kiritish asboblari bor. Bu bo‘limga mavjud bo‘lgan obyektlarga biror bir o‘zgartirish lozim bo‘lsagina kiriladi. Ko‘pincha bu ikki bo‘limdan foydalanilganda adashishlar bo‘ladi. Bu juda oddiy: agarda biror narsa yaratilishi lozim bo‘lsa, Create (Yaratish) bo‘limiga o‘tiladi, agarda biror narsani o‘zgartirish lozim bo‘lsa, Modify (O‘zgartirish) bo‘limiga o‘tiladi. Aynan qaysi tugmalar yordamida bir bo‘limdan boshqasiga o‘tish mumkinligini unutmaslik kerak.
Lover Interface Bar (Interfeysning quyi qatori) dastur oynasining quyi qismida joylashgan. U turli maydon va tugmachalardan tashkil topgan. Uning tarkibiga maydonning aks etish holati va ma’lumotnoma kiradi, shu bilan birga animatsiyalarni qayta tiklash va boshqaruv oynasi proyeksiyasi uchun tugmalar to‘plami ham mavjud.
Mavzuni mustahkamlash uchun savollar
Uch o‘lchamli grafika nima?
3ds Max dasturida, asosan qaysi soha vakillari foydalaniladi?
Uch o‘lchamli dasturlardan qaysilarini bilasiz va u haqida qisqacha ma’lumot bering?
3ds Max dasturi haqida tushuncha bering?
Interfeys nima?
Ortografik va perspektiva ko‘rinishlarini ayting?
Buyruqlar panelidagi o‘tish tugmalari to‘g‘risida ma’lumot bering?
Autodisk 3DS Max dasturida
|
| |
AutoGrid V - Tayanch so‘z va iboralar

|
Tayanch so‘z va iboralar
|
bet | 11/14 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 1,56 Mb. | | #138053 |
Bog'liq Документ Microsoft WordAutoGrid V
Box Cone
Sphere GeoSphere
|
Cylinder T ube
|
T orus Pyramid
|
T eapot Plane
|
Name and Color
|
1 ■
|
8- rasm. Buyrqular paneli
Agarda har bir o‘tish tugmasiga kursorni yo‘naltirib, bir daqiqa kutilsa, ochiladigan bo‘lim haqida ma’lumot paydo bo‘ladi.
Create (Yaratish) - bunda obyektlarni yaratish uchun asboblar yig‘ilgan. Bu bo‘lim 7 ta bo‘limlarga bo‘lingan. Ularning har birida ma’lum turdagi obyektni yaratish asboblari bor. Masalan, Lights (Yorug‘lik) va Cameras (Kamera) bo‘limlari.
Modify (O‘zgartirish) - bu bo‘limda obyektning shaklini, xususiyatini va tasnifini o‘zgartirish uchun barcha zarur
ko‘rsatkichlar bor. Ular bilan ishlashda sahnada qandaydir obyektlar bo‘lishi kerak va ularga tuzatishlar kiritiladi.
Hierarchy (Erarxiya) - bu yerda obyektlar orasidagi aloqaga hamda obyektlarning tayanch nuqtalariga o‘zgarishlar kiritiladi.
Motion (Harakat) - bunda obyektlarni animatsiyalash, ularning harakat trayektoriyalarini yaratish asboblari bor.
Display (Tasvirlamoq) - bu yerda obyektlarni sahnada ko‘rishni boshqarish va vizualizatsiya manbalari bor.
Utilities (Utilizatsiya) - bunda har xil asboblar va manbalar yig‘ilgan va ular yuqorida keltirilgan bo‘limlarning birortasiga ham taalluqli emas.
Aniq bo‘limlar aniq bajariladiga ishlar turkumiga taalluqlidir. Masalan, agar arxitektura va interyer loyihasi ustida ishlansa, Motion (Harakat) bo‘limi umuman kerak bo‘lmaydi, Hierarchy (Erarxiya), Display (Tasvirlamoq), Utilities (Utilizatsiya) bo‘limlari juda oz ishlatiladi. Asosiy ish hajmi Create (Yaratish), Modify (O‘zgartirish) bo‘limlarida bo‘ladi.
Agarda animatsiyalash loyihasi ustida ishlansa, u holda Hierarchy (Erarxiya) va Motion (Harakat) bo‘limlari doimo ishlatiladi. Amaliyotda ko‘pincha Create (Yaratish) va Modify (O‘zgartirish) bo‘limlar ishlatiladi. Create (Yaratish) bo‘limida obyektlarni yaratish uchun ko‘pgina asboblar mavjud. Bu asboblardan bo‘sh sahnada ish boshlaganda foydalaniladi.
|
| |
-LАBОRАTОRIYA ISHI - «amaliy matematika va axborot texnologiya» kafedrasi 5320500 «Biotexnologiya» bakalavriat ta’lim...

|
«amaliy matematika va axborot texnologiya» kafedrasi 5320500 «Biotexnologiya» bakalavriat ta’lim yo’nalish bo’yicha ta’lim olayotgan talabalar uchun
|
bet | 12/20 | Sana | 06.12.2023 | Hajmi | 2,98 Mb. | | #112363 |
Bog'liq Лаборатория намуна7-LАBОRАTОRIYA ISHI
I.MAVZU: MS ACCESS DASTURIDA SO'ROVLAR HOSIL QILISH.
II.Ishning maqsadi: Ma’lumotlar bazasini tashkil qilish jarayoni bilan tanishish.
III.Ish uchun kerakli jihoz va materiallar: Shaxsiy kompyuter, Windows operatsion tizimi, Access dasturi, ma’ruza matni va adabiyotlar.
Ishni bajarish tartibi:
2-rasm. MS Access dasturida konstruktor rejimi.
Ma’lumotlar bazasiga kiritish uchun ma’lumotlarni to‘plang. Masalan: guruhingiz talabalari to‘g‘risidagi quyidagi ma’lumotlardan tashkil topsin:
Talabaning familiyasi;
Ismi;
Otasining ismi;
Millati;
Tug’ilgan yili;
Talabaning onasi to‘g‘risida ma’lumot;
Pasport seriyasi;
Pasport raqami;
Doimiy yashash joyi;
Telefon raqami;
Vaqtinchalik yashash joyi;
Fakultet;
Ma’lumotlar bazasini loyihalash bosqichlari bilan tanishing.
Kerakli bo‘lgan shakilni tanlang.
Kirakli dasturiy ta’minotni tanlang.
To‘plangan ma’lumotlarni kiring.
Hosil bo‘lgan ma’lumotlar bazasini saqlang.
IV.Laboratoriya ishi natijasida olingan natijalar:
1. Talabalar konstruktor rejimida ma’lumotlar bazasini yaratish boʻyicha nazariy va amaliy bilimga ega boʻlishdi.
2. Talabalar konstruktor rejimida ma’lumotlar bazasini yaratish imkoniyatlari va uni yaratish bo‘yicha nazariy va amaliy bilimga ega boʻlishdi. .
V.Xulosalar:
Talabalar ushbu laboratoriya ishini mustaqil bajarish natijasida:
1. Talabalar konstruktor rejimida ma’lumotlar bazasini yaratish malakasiga ega boʻlishdi.
2. Talabalar relyatsion ma’lumotlar bazasi lоyihаlаshtirish malakasiga ega boʻlishdi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
«amaliy matematika va axborot texnologiya» kafedrasi 5320500 «Biotexnologiya» bakalavriat ta’lim yo’nalish bo’yicha ta’lim olayotgan talabalar uchun
|
-LАBОRАTОRIYA ISHI - «amaliy matematika va axborot texnologiya» kafedrasi 5320500 «Biotexnologiya» bakalavriat ta’lim...

|
«amaliy matematika va axborot texnologiya» kafedrasi 5320500 «Biotexnologiya» bakalavriat ta’lim yo’nalish bo’yicha ta’lim olayotgan talabalar uchun
|
bet | 11/20 | Sana | 06.12.2023 | Hajmi | 2,98 Mb. | | #112363 |
Bog'liq Лаборатория намуна6-LАBОRАTОRIYA ISHI
I.MAVZU: MS ACCESS DASTURIDA OB’EKTLARI BILAN ISHLASH VA JADVALLAR HOSIL QILISH.
II.Ishning maqsadi: Ma’lumotlar tizimi, bilimlari tasvirlash modellari haqidagi bilimlarni mustaxkamlash.
III.Ish uchun kerakli jihoz va materiallar: Shaxsiy kompyuter, Windows operatsion tizimi, Access dasturi, ma’ruza matni va adabiyotlar.
IV.Ishni bajarish tartibi:
Relyatsion ma’lumotlar bazasi haqida ma’lumotlarni toʻplang.
Ma’lumotlar va ularni toʻplash jarayoni.
1-rasm. Relatsion ma’lumotlar bazasi.
Jadvallar o‘rtasidagi munosabatlarni chizmalarda ifodalang.
Ma’lumotlar asosiy tuzilmasi va hossalari.
Ma’lumotlar tasvirlash modellari, mantiqiy, toʻrli, freymli, produksion va ularning hossalari.
V.Laboratoriya ishi natijasida olingan natijalar:
1. Talabalar relyatsion ma’lumotlar bazasi boʻyicha nazariy va amaliy bilimga ega boʻlishdi.
2. Talabalar relyatsion ma’lumotlar bazasi imkoniyatlari va uni yaratish bo‘yicha nazariy va amaliy bilimga ega boʻlishdi. .
VI.Xulosalar:
Talabalar ushbu laboratoriya ishini mustaqil bajarish natijasida:
1. Talabalar relyatsion ma’lumotlar bazasi malakasiga ega boʻlishdi.
2. Talabalar relyatsion ma’lumotlar bazasi lоyihаlаshtirish malakasiga ega boʻlishdi.
VII.Tekshirish uchun savollari:
Relyatsion ma’lumotlar bazasi nima?
Ma’lumotlar bazasi nima?
Ma’lumotlar bazasi boshqarish tizimlari nima?
VIII.Adabiyotlar ro‘yxati:
M.X.Hakimov, S.M.Gaynazarov. “Berilganlar bazasini boshqarish tizimlari”. Darslik. Toshkent 2013 Y.
R.X.Alimov, G.T.Yulchiyeva, O.Q.Rixsiboev, SH.A.Alishov. “Axborot texnologiyasi va tizimlari”. Darslik. Toshkent. 2011 y.
J.D.Saidov. “Ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimlari”. darslik. Guliston. 2023 y.
J.D.Saidov. “Ma’lumotlar bazasi”. O‘quv qo‘llanma. Guliston. 2021 y.
S.P.Allayorov. “Axborot tizimlari”. O‘quv qo‘llanma. Guliston 2020 y.
A.Sattorov. Ma'lumotlar bazasini boshqarish sistemasi Access (Windows 9x/2006). O‘quv qo‘llanma. Т.: "Fan va texnologiya", 2006 y.
И.П. Карпова. “Базы данных”. Уч.пос. Москва, 2009 г.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
«amaliy matematika va axborot texnologiya» kafedrasi 5320500 «Biotexnologiya» bakalavriat ta’lim yo’nalish bo’yicha ta’lim olayotgan talabalar uchun
|