nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Raqamli televideniye va radioeshittirish

165
Analog televizion uzatish an’anaviy 48,5–100 MGs (6,2–3 m)
chastotalardagi birinchi kanaldan beshinchi kanalgacha metrli
to‘lqinlarda olib boriladi. Keyin telemarkazga yaqin bo‘lgan
shaharlarda TV halaqitlarni oldini olish uchun 174 – 230 MGs (1,7 –
1,3 m) chastotalar diapazonidagi yettita kanallar qo‘shilgan. Hozirgi
vaqtda 12 ta TV-kanallar etarli bo‘lmay qoldi va kanalning chastotasi
qanchalik yuqori bo‘lsa, TV-signalning
polosasi shunchalik keng
bo‘lishidan kelib chiqish bilan ularga 470 – 630 MGs (64 – 47 sm)
diapazondagi detsimetrli to‘lqinlardagi 20 ta kanallar qo‘shildi. 25
kadrlar/s chastotali 625 ta satrlarga ega bo‘lgan tasvirni uzatilishi
uchun 8 MGs atrofidagi chastotalar spektri kerak bo‘ladi. Bu bitta TV-
kanal chastotalar polosasiga mos keladi.
Televizion qabullagichda efirdan qabul qilingan signal
kuchaytiriladi va kineskopga beriladi. TV-signaldan satr va kadr
yoyish generatorlarining ishlashini boshqaradigan sinxroimpulslar
ajratib olinadi. Kineskopning ekrani
lyuminofor bilan qoplangan
bo‘lib, u unga elektron projektor nuri tushganida yorug‘lanadi.
Kadrning satrlari bo‘yicha katta tezlikda harakatlanadigan elektron
nur ekranning alohida nuqtalarini yoritilishini keltirib chiqaradi.
Ko‘rishning inersiyasi tufayli bu butun ekranning yoritilishi
tasavvurini hosil qiladi. Kadrning tasviri shunday hosil qilinadi. Ovoz
alohida chastotaviy modulyatsiyalangan kanal bo‘yicha uzatiladi.
To‘liq TV-signalda rangli tasvirni uzatish uchun rangli signallari
qo‘shiladi. Buning uchun ob’ektning rangli tasviri uchta ENT
uzatadigan uchta bitta rangli (qizil, yashil va moviy ranglar)
tasvirga
qo‘yiladi. Mos ravishda TV-qabullagichda uchta elektron projektorlar
ko‘zda tutilgan bo‘lib, ularning nurlari niqobdagi tirqish orqali o‘tish
bilan qizil, yashil va moviy ranglar lyuminoforlarini yoritilishini
keltirib chiqaradi. Niqob 0,25 mm dimetrli 550 mingta tirqishlarga ega
bo‘lgan yupqa metal listdan iborat. Raqamli kineskop lyuminofori har
bir rangning uchtadan donachalarili guruhlar bilan aniq tirqishlarga
qarama-qarshi joylashgan qizil, yashil
va moviy yoritilishlar
lyuminoforlarining 1,5 millionta donachalariga ega bo‘ladi. Bitta
nuqtaga yo‘naltirilgan uchta ENTlardan uchta nurlar har bir alohida
vaqt momentida bitta lyuminoforlar guruhiga tushadi,
bunda har bir
nur “o‘z” rangi lyuminoforining bitta donachasini yoritilishini keltirib
chiqaradi. Yoyishda nurlar niqobdagi keyingi tirqishga harakatlanadi,
bu ekranda uchta bir rangli tasvirlar signallarini moslashtirishga
imkon beradi.
Demulti-
pleksor - Teleradioeshittirishda uzatish va qabul qilish qurilmalari

111
bajariladi. Natijada tasvir dekoderi chiqishida raqamli
shakldagi yorqinlik va
ranglar farqi signallari olinadi, ular RAO‘da analog shaklga o‘zgartiriladi va
monitorga uzatiladi, monitor ekranida tasvir qayta tiklanadi.
Ovoz dekoderi
chiqishida ovoz signalari olinadi, ular ham analog shaklga o‘zgartiriladi. Bu
signallar ovoz chastotasi kuchaytirgichlariga va keyin dinamiklarga beriladi.
Raqamli TV aloqa tizimining uzatish qismi 7.6- rasmda keltirilgan.
7.6- rasm. Raqamli TV aloqa tizimining uzatish qismi
Raqamli ma’lumotlar uzatish uchun aloqa tizimining halaqitbardoshligini
oshirish va signalni berilgan sathda qabul qilishda
bitli xatolik ehtimolligini
ta’minlash uchun kanal koderiga beriladi. Raqamli modulyator yordamida
kompleks signal og‘masi shakllantiriladi va u chiqish signalining spektrini
cheklaydigan shakllantiruvchi filtrlarga beriladi. Ikkitalik RAO‘
diskret vaqtli
tizimdan signalga ishlov berish analog tizimiga o‘tishga imkon beradi.
Analog
Analog
ma’lumot
manbai
ARO’
RAO’
Kvadraturali
modulyator
Manba
koderi
Kanal
koderi
Shakllan-
tiruvchi
filtrlar
Kompleks
og’mani
shakllantirgich
Quvvat
kuchaytirgich
AFT
Raqamli
ma’lumot
manbai
I
I
I
Q
Q
Q
112
kvadraturali modulyator signal spektrini berilgan tashuvchi chastotaga yoki oraliq
chastotaga o‘tkazadi. Bundan keyin signal kuchaytiriladi va antenna-fider
qurilmasiga (AFTga) beriladi.
Signalga analog kvadraturali ishlov berishli uzatkichning tuzilish sxemasi
7.7- rasmda keltirilgan.
7.7- rasm. Signalga analog kvadraturali ishlov berishli uzatkichning tuzilishi
Bunday yondashishning afzalligi kvadraturaturali RAO‘larning nisbatan past
taktlash
chastotasi hisoblanadi, chunki o‘zgartirish nolinchi oraliq chastotada
amalga oshiriladi. RAO‘ taktlash chastotasi simvolga 2 dan 8 gacha sanoqlar
diapazonida tanlanadi. Bu sxemaning kamchiligi signalga
analog kvadraturali
ishlov berish hisoblanadi, u bir xil xarakteristikalarli aralashtirgichlarni,
kvadraturali geterodin chiqishlari fazalarining qat’iy farqini,
bir xil AChXli past
chastotalar filtrlarini yaratishga prinsipial imkon bermaydi. Bu kamchiliklar
uzatiladigan turkum (diagramma) shaklini buzilishiga olib keladi,
uni uzatish
tomonida teskari aloqani kiritish bilan yoki qabullash tomonida adaptiv
ekvalayzerlar yordamida kompensatsiyalash zarur bo‘ladi.
I(t) - Teleradioeshittirishda uzatish va qabul qilish qurilmalari

103
6.22- rasm. Kodlangan signalni olinishiga misol
Ortogonallik shartida to‘xtalamiz (6.23- rasm).
6.22- rasm. Ortogonallik shartining bajarilishi
«1100101101100001»
axborot oqimi uchun
φ(t)
fazaviy og‘maning
ko‘rinishi 6.24- rasmda tasvirlangan. Fazaviy og‘ma
QPSK
simvolining o‘zgarishi
momentlarida keskin o‘zgaradigan vaqt bo‘yicha pog‘onasimon funksiya
hisoblanadi (aytib o‘tamizki,
bitta
QPSK
simvoli ikkita ma’lumotlar bitini
tashiydi). Bunda bitta simvol chegaralarida
QPSK
vektorlar diagrammasi uchinchi
104
grafikdan pastda tasvirlanganidek signallar turkumining bitta bo‘ladi,
keyingi
simvolga mos keladigan nuqtaga sakrash bilan o‘tadi.
QPSK
vektorlar
diagrammasida faqat to‘rtta nuqtalar mavjud, shuning uchun fazaviy og‘ma
faqat
to‘rtta
±π/
4 va ±3·
π
/4 qiymatlarni qabul qilish mumkin.
6.24- rasm. QPSK signalning fazaviy o‘zgarishi
QPSK signalning
ϕ(t)
amplitudaviy og‘masi
z(t
) kompleks og‘madan ham
olinishi mumkin:
𝜙(𝑡) = √𝐼
2
(𝑡) + 𝑄
2
(𝑡)
Ta’kidlaymizki, QPSK signalning ϕ(t) amplitudaviy og‘masi
uzatiladigan
simvollarning o‘zgarishi momentlaridan tashqari, ya’ni
fazaning sakrashi va
signallar turkumining navbatdagi nuqtasiga o‘tish momentlarida doimo birga teng
bo‘ladi.
105
DVB-S2
tizimida ishlatiladigan manipulyatsiyalash turlari 6.25- rasmda
keltirilgan.
6.25- rasm.
DVB-S2
tizimida ishlatiladigan manipulyatsiyalash turlari
Umumiy o‘rta ta’lim muassasalarida jismoniy tarbiya fanini o‘qitishning maqsadi –

|
Umumiy o‘rta ta’lim muassasalarida jismoniy tarbiya fanini o‘qitishning maqsadi –
|
bet | 20/23 | Sana | 23.11.2023 | Hajmi | 1,36 Mb. | | #104212 |
Bog'liq 2-maruza mashg\'ulotiUmumiy o‘rta ta’lim muassasalarida jismoniy tarbiya fanini o‘qitishning maqsadi – o‘quvchilarni jismonan baquvvat, epchil, sog‘lom qilib tarbiyalash, salomatligini saqlash, mustahkamlash ularni jismonan yetuk, barkamol bo‘lib yetishishlari, inson salomatligi to‘g‘risidagi, to‘g‘ri ovqatlanish, shaxsiy gigiyenaga rioya qilish kabi bilimlarini hayotda qo‘llay olish, va mashg‘ulotlarda xavfsizlik qoidalariga amal qilish ko‘nikmalarini shakllantirishdan iborat - Umumiy o‘rta ta’lim muassasalarida jismoniy tarbiya fanini o‘qitishning maqsadi – o‘quvchilarni jismonan baquvvat, epchil, sog‘lom qilib tarbiyalash, salomatligini saqlash, mustahkamlash ularni jismonan yetuk, barkamol bo‘lib yetishishlari, inson salomatligi to‘g‘risidagi, to‘g‘ri ovqatlanish, shaxsiy gigiyenaga rioya qilish kabi bilimlarini hayotda qo‘llay olish, va mashg‘ulotlarda xavfsizlik qoidalariga amal qilish ko‘nikmalarini shakllantirishdan iborat
Umumiy o‘rta ta’lim muassasalarida jismoniy tarbiya fanini o‘qitishning vazifalari – Jismoniy tarbiya darslarida asosan uchta vazifalar hal qilinadi. Jumladan, ta’limiy, tarbiyaviy, sog‘lomlashtiruvchi Umumiy o‘rta ta’lim muassasalarida jismoniy tarbiya fanini o‘qitishning vazifalari – Jismoniy tarbiya darslarida asosan uchta vazifalar hal qilinadi. Jumladan, ta’limiy, tarbiyaviy, sog‘lomlashtiruvchi Ta’limiy- jismoniy tarbiya va sport bo‘yicha asosiy tushunchalarni, ularning mohiyatini hamda dasturda mavjud bo‘lgan jismoniy tarbiya jarayonida mashqlarni o‘quvchilarga o‘rgatish tushuniladi. Ta’limiy vazifani amalga oshirishda o‘quvchilarda jismoniy tarbiya va sport to‘g‘risidagi nazariy bilimlar, ya’ni sport turlari, sport anjomlari va ulardan foydalanish hamda xavfsizlik qoidalariga rioya etgan holda yosh-fiziologik xususiyatlariga mos bo‘lgan jismoniy yuklamalarni mustaqil ravishda belgilay olish kabi ma’lumotlarni beradi. Ta’limiy- jismoniy tarbiya va sport bo‘yicha asosiy tushunchalarni, ularning mohiyatini hamda dasturda mavjud bo‘lgan jismoniy tarbiya jarayonida mashqlarni o‘quvchilarga o‘rgatish tushuniladi. Ta’limiy vazifani amalga oshirishda o‘quvchilarda jismoniy tarbiya va sport to‘g‘risidagi nazariy bilimlar, ya’ni sport turlari, sport anjomlari va ulardan foydalanish hamda xavfsizlik qoidalariga rioya etgan holda yosh-fiziologik xususiyatlariga mos bo‘lgan jismoniy yuklamalarni mustaqil ravishda belgilay olish kabi ma’lumotlarni beradi.
|
| |
mashqlarni texnik jihatdan chiroyli va mukammal bajara oladi

mashqlarni texnik jihatdan chiroyli va mukammal bajara oladi
sport o‘yinlari orgali estetik zavqlana oladi
|
O‘Z-O‘ZINI RIVOJLANTIRISH VA ASRASH KOMPETENSIYASI
|
mashg‘ulot paytida belgilangan mashqlarni bajarishda xavfsizlik qoidalariga rioya qilishga harakat qiladi
|
doimiy o‘z-o‘zini tahlil qilish, o‘z faoliyatini nazorat qilishni biladi
|
AMALIY FAOLIYATNI RIVOJLANTIRISH KOMPETENSIYASI
|
gimnastika sportining yengil mashqlarini ketma-ket jamoasi bilan birgalikda bajaradi.
|
sport o‘yinlarini o‘ynashda faol ishtirok etadi
|
baland turnik ustunlariga tirmashib chiqish qoidalariga amal qilgan holda tirmashib chiqa oladi
|
gimnastika narvoniga dioganal bo‘ylab tirmashib chiqib tusha oladi
|
turli masofalarga bir me’yorda 4 daqiqa davomida yengil yuguradi.
|
noteks joylarda yugurish orqali chidamlilik sifatlarini rivojlantirishga harakat qiladi.
|
uzunlikka sakrash bo‘yicha turli xil mashqlarni bajaradi
|
to‘pni sherigiga oshira oladi
|
yon tomonlarga yiqilish usuli ustida sheriklari bilan mashq qiladi
|
kurash sportinining elementlarini o‘rganishda harakatli o‘yinlaridan ham foydalanishni biladi
|
rux bilan yurishda raqibini chalg‘ituvchi usullarini qo‘llay oladi
|
chalqancha yotgan holda suzish usullaridan foydalanadi
|
jismoniy madaniyat estetikasini o'rganish yo‘llarini biladi

jismoniy madaniyat estetikasini o'rganish yo‘llarini biladi
O‘Z-O‘ZINI RIVOJLANTIRISH VA ASRASH KOMPETENSIYASI
|
gimnastika mashg‘ulotida akrabatika mashqlarini bajarishda xavsizlikka rioya qiladi
|
sog‘lom turmush tarziga amal qiladi
|
gimnastika darslarida akrobatika mashqlarining sakrashdagi texnik elementlarini rivojlantirishiga oid mashqlarni bajaradi
|
yakkacho‘pda o‘ng va chap oyoqni almashtirgan holda yurishda xavsizlik qoidalariga rioya qiladi
|
o‘yin jarayonida stress holatini oldini oluvchi mashqlarni bajara oladi
|
AMALIY FAOLIYATNI RIVOJLANTIRISH KOMPETENSIYASI
|
3 metrli arqonga o‘g‘il bolalar ikki qo‘llab tirmashib chiqishga harakat qiladi
|
2 metrli arqonga qiz bolalar ikki qo‘llab tirmashib chiqish oldi maxsus mashqlarni jamoa bo‘lib bajara oladi
|
30 m masofaga yugura oladi
|
turli startlardan chiqib yugura oladi
|
noteks yo‘llardan yurish va yugurish mashqlarini bajaradi
|
to‘pni yerga urib yura oladi
|
to‘pni raqibidan olib qo‘yish usullarini qo‘llay oladi
|
belgilangan masofaga to‘pni to‘g‘ri yo‘naltira oladi
|
shaxmatda figurani rivojlantirish, kuchni safarbar qilish, rejani tanlash usullarini biladi
|
turli xil tezlikda masofalarga suzish usullarini biladi
|
Chastota 
modulyatori - Teleradioeshittirishda uzatish va qabul qilish qurilmalari

123
oshiriladi.
8.4. O‘YuCh diapazon qabul qilgich-uzatkichining tuzilish sxemasi
Sun’iy yo‘ldoshli qabul qilgich-uzatkich butun chastotalar spektrini signalni
demodulyatsiyalashsiz bitta diapazondan boshqa diapazongan, masalan, 6 GGs
dan 4 GGs ga yoki 14 GGs dan 11 GGsga o‘tkazish prinsipi bo‘yicha quriladi.
Bunday retranslyatorda radioqabul qilish trakti barcha stvollar uchun umumiy
hisoblanadi, unda O‘YuCh signalni kuchaytirishning
katta chiziqli diapazoni
ta’minlanadi. Stvollar orasidagi kesishma halaqitlarni kamaytirish uchun
radiouzatish trakti ularga quvvat bo‘yicha signalni kuchaytirish alohida traktlarini
biriktirish prinsipi bo‘yicha bajariladi. “Ochiq” deyiladigan bunday qabul qilgich-
uzatkichning bo‘lishi mumkin tuzilish sxemasi 8.7a- rasmda, bitta stvol
uzatkichining tuzilish sxemasi esa 8.7b- rasmda keltirilgan.
6 GGs diapazonda qabul qilingan signal 500 MGs gacha umumiy o‘tkazish
polosasili umumiy radioqabul
qilgichda kuchaytiriladi, keyin esa butun spektr 4
GGs diapazonga o‘tkaziladi. Multipleksor – ko‘p polosali filtr yordamida signal
har biri 35…40 MGs gacha o‘tkazish polosasili stvollar bo‘ylab tarqatiladi.
Kuchaytirilganidan keyin barcha stvollar signallari yana multipleksor yordamida
birlashtiriladi va umumiy antennaga beriladi. Retranslyator tarkibiga yana ta’minot
bloklari va zahira jamlanmalari kiradi. Chiqish O‘YuCh
signali keng va tor
polosali yo‘naltirilganlik diagrammalarili bir necha antennalarga tarqatilishi
mumkin.
Uzatkichda (8.7b- rasm) amplituda korrektori yordamida amplitudaviy
xarakteristikani chiziqlashtirishga, faza korrektori
yordamida esa signalning
fazasini uning amplitudasiga bog‘liq bo‘lmasligiga erishiladi. Dastlab signal
124
dastlabki O‘YuCh tranzistorli kuchaytirgichda, keyin esa O‘YuCh
quvvat
kuchaytirgichida kuchaytiriladi. O‘YuCh quvvat kuchaytirgichi sifatida bunday
radioaloqa tizimlarini yaratishning boshlang‘ich bosqichlarida yugurma to‘lqin
lamapalari ishlatilgan, hozirgi vaqtda esa quvvatlarini keyingi qo‘shish
amalga
oshiriladigan bipolyar va maydoniy tranzistorlar qo‘llanadi.
PF - polosali, KMK – kam shovqinli kuchaytirgich, Ar - aralashtirgich, G - geterodi, YT –
yo‘naltirilgan tarmoqlagich
8.7-rasm. RRL O‘YuCh qabul qilgich-uzatkichining sxemasi
Uzatkichning chiqishida O‘YuCh quvvat kuchaytirgichining barqaror
ishlashini va boshqa stvollar bilan ajratishni ta’minlaydigan S sirkulyator va
tushadigan va qaytadigan to‘lqinlarning quvvatini o‘lchash YT yo‘naltirilgan
tarmoqlagich uchun qo‘yiladi. Bitta radiouzatkichning o‘tkazish
polosasi odatda
35…40 MGs ni, quvvati esa 100 Vt gachani tashkil etadi.
Televizion signallarni uzatish standartlari. Yevropa va

171
O‘zbekistonda kabelli
DVB-C (cable), sun’iy yo‘ldoshli DVB-S
(satellite), yer usti DVB-T (terrestrial) va sotali DVB-N uzatishni
qamrab olgan DVB standarti spetsifikatsiyalar to‘plami
qabul
qilingan. Ma’lumki, 625 ta satrlardagi yuqori ruxsat etish bilan
xarakterlanadigan DVB-T tarqoq yoyishni ishlatadi, bunda yarim
kadrlarning chastotasi 50 Gsni tashkil etiadi.
DVB-T gorizontal va
vertikal bo‘yicha ikkilangan ruxsat etishni (bazaviyga nisbatan)
ta’minlashi, shuningdek 16:9 tomonlar nisbatili tasvirlarni uzatishi
mumkin. DVB-T audiosignalni uzatish uchun MUSICAM satndartini
ishlatish bilan Dolby Digital AC-3 formatdagi ovozni ta’minlaydi.
Shuningdek DVB-T standartining asosiy afzalliklaridan biri
signalning qabul qilish barqarorligi va uning signallarning boshqa
qayta qaytishlariga sezgir emasligi hioblanadi.
Respublikada
2011 yilning dekabrida HD yuqori aniqlikdagi televideniyeni sinov
ishlatilishi ishga tushirildi.
barcha sport turi musobaqalarida o‘yinchilarning tartib va intizom qoidalarini biladi

barcha sport turi musobaqalarida o‘yinchilarning tartib va intizom qoidalarini biladi
jismoniy tarbiya va sportning mazmun mohiyatini tahlil qiladi
|
AMALIY FAOLIYATNI RIVOJLANTIRISH KOMPETENSIYASI
|
sport o‘yinlari orqali rivojlanadigan jismoniy sifatlarini tahlil qila oladi
|
chidamlilikni oshirishga qaratilgan mashqlarni mustaqil bajaradi
|
o‘yin qoidalari asosida sport o‘yinlarida hakamlik qilishni biladi
|
Milliy federatsiyalar haqida ma’lumotga ega
|
Milliy Olimpiya qo‘mitasi haqida biladi
|
70-80 sm balandlikdagi yakkacho‘p ustida o‘ng yoki chap oyoqda muvozanat saqlay oladi
|
yengil atletikaning yugursh sakrash uloqtirish kabi turlari asosida bosqichma-bosqich musobaqalarda ishtirok eta oladi
|
yuqori startdan uzoq masofalarga tez sur’atda yugura oladi
|
turli-xil buyumlarni mo‘ljalna aniq uloqtira oladi
|
2x1x2 taktikalaridan foydalangan holda o‘yinni davom ettira oladi
|
turli taraflardan uchib kelayotgan to‘pni qabul qilib, sherigiga oshirib bera oladi
|
futbol bo‘yicha O‘zbekistonni dunyoga tanitgan jamoani biladi
|
to‘pni raqibdan tortib olib, darvoza tomon harakatni amalga oshira oladi
|
“ko‘krakdan tashlash” usulida raqibni chalg‘ituvchi harakatlardan foydalangan holda kurasha oladi
|
shaxmat musobaqalarida ishtirok eta oladi
|
Umumiy o‘rta ta’limning o‘quv dasturi

|
Umumiy o‘rta ta’limning o‘quv dasturi
|
bet | 19/23 | Sana | 23.11.2023 | Hajmi | 1,36 Mb. | | #104212 |
Bog'liq 2-maruza mashg\'ulotiUmumiy o‘rta ta’limning o‘quv dasturi
Umumiy o‘rta ta’limning malaka talablari
Baholash tizimi.
ф
TAYANCH O‘QUV REJASI
Tayanch o‘quv reja umumiy o‘rta ta’lim maktablarining dars jadvalini ishlab chiqish uchun asos hisoblanadi
Tayanch o‘quv reja umumta’lim fanlari bo‘yicha belgilangan ta’lim mazmunini o‘quvchiga yetkazish uchun ajratilgan o‘quv soatlarining minimal hajmini belgilaydi
- Umumiy o‘rta ta’limning o‘quv dasturi
UMUMIY O‘RTA TA’LIMNING MALAKA TALABLARI
Umumiy o‘rta ta’limning malaka talablari umumta’lim fanlari bo‘yicha ta’lim mazmunining majburiy minimumi va yakuniy maqsadlariga, o‘quv yuklamalari hajmiga hamda ta’lim sifatiga qo‘yiladigan talablardan iborat bo‘lib, u quyidagilardan tashkil topadi:
Bilim
Ko‘nikma
Malaka
Kompetensiya
o‘rganilgan ma’lumotlarni eslab qolish va qayta tushuntirib berish
o‘rganilgan bilimlarni tanish vaziyatlarda qo‘llay olish
o‘rganilgan bilim va shakllangan ko‘nikmalarni notanish vaziyatlarda qo‘llay olish va yangi bilimlar hosil qilish
mavjud bilim, ko‘nikma va malakalarni kundalik faoliyatda qo‘llay olish qobiliyati
BAHOLASH TIZIMI
davlat ta’lim standarti bo‘yicha umumiy o‘rta ta’limning malaka talablarini o‘quvchilar tomonidan o‘zlashtirilishi darajasini hamda umumiy o‘rta ta’lim muassasasining faoliyati samaradorligini aniqlaydigan mezonlar majmuidan iborat
TUSHUNTIRISH XATI
Jismoniy tarbiya- umumiy tarbiyaning bir turi hisoblanib, insonning jismoniy kamolotga erishishiga yo‘naltirilgan pedogogik jarayondir. Jismoniy tarbiya o‘quvchilarni yanada sog‘lom qilib tarbiyalashda asosiy vosita bo‘lib xizmat qiladi.
|
| |
-3 usulida harakatlanadi - Reja: dtsning mazmuni

11-SINF
|
ESTETIK MADANIYAT VA IJODKORLIK KOMPETENSIYASI
|
jismoniy mashqlarni bajarish jarayonida nomoyon bo‘ladigan estetik did va estetik his-tuyg‘ularni rivojlantirish usullarini biladi
|
jismoniy tarbiya mashg‘ulotlari jarayonida estetik tarbiyaning vazifalarini biladi
|
O‘Z-O‘ZINI RIVOJLANTIRISH VA ASRASH KOMPETENSIYASI
|
psixologik tayyorgarlik mashg‘ulotlarida faol ishtirok etadi
|
barcha sport va harakatli o‘yinlari jarayonida jamoaviy gigiyenaga amal qiladi
|
oldin va orqadan yon tomonlarga burilish mashqlarini bajarishda shikastlanishni oldini oluvchi tartib qoidalarga amal qiladi
|
100 m ga yugurishda xayot xavfsizlik qoidalariga amal qilgan holda yuguradi
|
to‘pni uzatishda texnika xavfsizligiga rioya qiladi
|
ikki taraflama o‘yin paytida sheriklariga nisbatan xavfsiz harakatlanishni biladi
|
|
-boskich.
Yakuniy qism (10 daq)

-boskich. Yakuniy qism (10 daq)
B C toifa tuzil OMT Elmuratov X
O’qituvchi: Sharipova Dilfuza. Kichik guruhlarda ishlash qoidasi 1. Talabalar ishini bajarish uchun zarur bilim va masalalarga ega bo’lmogi lozim. 2. Guruhlarga aniq topshiriqlar berilmog’i lozim. 3. Kichik guruh oldiga qo’yilgan topshiriqni bajarish uchun etarli vaqtajratiladi. 4. Guruhlardagi fikrlar chegaralanmaganligi va tazyiqqa uchramasligi xaqida ogohlantirilishi zarur. 5. Guruh ish natijalarini qanday taqdim etishini aniq bilishlari, o’qituvchi ularga yo’riqnoma berishi lozim. 6. Nima bo’lganda ham muloqotda bo’ling, o’z fikringizni erkin namoyon eting. Guruhlarga qo’yilgan ballar ko’rsatkichlari
2,2 – 3 ball – a’lo 1,2 – 2 ball – yaxshi 0,5 – 1,1 ball – qoniqarli 1-guruh Tormoz tizimi. 1-o’quv topshiriq: 2-guruh. Tormoz tizimining vazifasi. 3-guruh. Tormoz tizimining turlari. 21 Mavzu. Tormoz tizimi. Tormoz tizimlarining vazifasi va turlari. Reja: Tormoz tizimi. Tormoz tizimining vazifasi. Tormoz tizimining turlari. Avtomobil tekis yoki o’zgaruvchan tezlikda harakatlanadi. Bundan tashqari, shitob bilan balandlikka va erkinlik bilan pastlikka harakatlanish xollari uchraydi. Avtomobil harakatlanishining hamma xollarida, vaziyatga qarab, sekinlatish yoki to’xtatish va to’xtatilgan avtombilni o’z holatida qo’zg’atmasdan saqlab turish kerak bo’ladi. Shu maqsada har bir avtomobilda, albatta, ikkita: i shva to’xtatib turish tormozi tarmog’i bor. Avtomobillarning og’ir yuk ko’taruvchi nusxalarida esa qo’shimcha ehtiyotkorlik, yordamchi va bazan avariya tormoz tarmoqlari ham bo’lib, ularning har biri ma’lum vaziyatda o’z vazifasini bajaradi. SHu nuqtai nazardan qaralganda, avtomobil yoki avtotransport vositasini tormozlash vazifasini bajaruvchi tarmoqlar yig’indisiga tormoz boshqarmasi deb yuritiladi. Tormoz boshqarmasi to’rtta tormoz tarmog’idan iborat. Download 5,07 Mb.
|
Teleradioeshittirishda uzatish va qabul qilish qurilmalari - bet 106

222
Videokuchaytirgichning chiqishiga qo‘yilgan 6,5 MGs polosali
E
Y
filtr yorqinlik
signalini ajratadi.
15.2-rasm. Rangli televizion qabul qilgichning tuzilish sxemasi
Videokuchaytirgichning chiqishidan
E
Y
signal ranglar farq signallari (RFS)
filtrlariga ham beriladi, ular
f
OCh.V
va
f
OCh.R
tashuvchi chastotalarli ChM ranglar
farq signallarini ajratadi. Satrlar sinxroimpulslari orqali boshqariladigan elektron
kommutator yordamida ranglar farq signallari ChDga beriladi. Kuchaytirgichlar
chiqishlaridan detektorlangan
E
G
- E
Y
va
E
R
- E
Y
ranglar farq signallari
E
Y
yorqinlik signallari bilan birga matritsaga beriladi, uning chiqishidan
E
G
, E
R
va
E
V
ranglilik signallari olinadi. Bu signallar
E
Y
yorqinlik signallari bilan birga rangi
kineskopga beriladi va ekranda rangli tasvirni shakllantiradi.
Kanallar
selektori va
chastota
o’zgartirgich
Tasvir oraliq
chastota
kuchaytirgichi
Dinamik
Vidoe
detektor
Video
kuchaytirgich
Е
у
filtr
generatori 
Kadr - Teleradioeshittirishda uzatish va qabul qilish qurilmalari

221
tasvir va ovoz signallarini ajratish ham bo‘lib o‘tadi. Keyin tasvir signali
videokuchaytirgichda kuchaytiriladi va kineskopga beriladi.
Ovoz kanali oraliq chastota signali ovoz oraliq chastota kuchaytirgichida
kuchaytiriladi
va
chastotaviy
detektorda
detektorlanganidan
va
ovoz
kuchaytirgichida kuchaytirilganidan keyin dinamikka beriladi.
Qabul qilgich va uzatkich elektron nurlarini yoyilishining sinxronligi qabul
qilingan signaldan sinxroimpulslarni ajratib olish bilan ta’minlanadi.
Oq-qora televideniye tizimlari parametrlari:
−
kadrlarni o‘tish chastotasi - 25 Gs ;
−
satr oralatib yoyishda maydonlarning almashishi chastotasi - 50 Gs ;
−
kadrdagi satrlar soni - Z=625;
−
satrlarni kelishi chastotasi - 15 625 Gs ;
−
satrdagi yoyish elementlari soni - 33 ;
−
kadrdagi yoyish elementlari soni - 521 000 n ;
−
teskari yo‘lli satrni yoyish davomiyligi - 64 mks;
−
teskari yo‘lli satrni yoyish davomiyligi - 0,04 s;
−
tasvir signali chastotalar polosasi kengligi - 6,5 MGs;
−
tasvir va ovozni eshittirish videosignali chastotalar polosasi kengligi - 8
MGs.
13.2. Rangli televizion qabul qilgichning tuzilish sxemasi
Rangli televizion qabul qilgichning tuzilish sxemasi 15.2- rasmda keltirilgan.
Rangli televizion qabul qilgichning asosiy farqi uchta
E
G
, E
R
Partnership Investment Fund) fondi Surreya Universitetiga 11,6

124
texnologiyalar sohasidagi eng yirik tadqiqotlar guruhi hisoblanadi.
Markaz eng katta moliyalashtirishni EIdan FP6/7 dasturi doirasida
oladi. CCSRda 5G bo‘yicha innovatsion markaz (5GIC) yaratildi, u
universitetening olimlari va talabalarini jalb etish bilan 5G
konsepsiyasini ishlab chiqish bilan shug‘ullanadi.
5GIC loyihasi 5G konsepsiyasini quyidagi uchta yo‘nalishlar
bo‘yicha rivojalantirishini ko‘zda tutadi:
-
ma’lumotlarni uzatish tezligini sotaga
10 Gbit/cgacha oshirish.
SHunday qilib, foydalanuvchilarga o‘rtacha200 Mbit/c ma’lumotlarni
uzatish tezligi mumkin bo‘ladi;
- o‘ta yuqori chastotalar (O‘YUCH) diapazoni radiochastotalar
spektridan (RCHS) foydalanish, bu ultraqisqa chastotalar (UQT)
diapazonida spektrning etishmasligi va doimo ortib boradigan
o‘tkazish qobiliyatiga ehtiyojlar bilan asoslanadi
;
-
juda katta kichik sotalar soni ta’minlashga operatsion
harajatlarni qisqartirish uchun tarmoqning energiya samaradorligini
oshirish.
AMALIY FAOLIYATNI RIVOJLANTIRISH KOMPETENSIYASI

AMALIY FAOLIYATNI RIVOJLANTIRISH KOMPETENSIYASI
turli xil chiniqtirish va badantarbiya mashqlari bilan muntazam ravishda mustaqil shug‘ullanadi
|
ma’lum blandlikda belgilab qo‘yilgan belgigacha tirmashib chiqishni biladi
|
baland turnikda osilishdan kuch bilan tayanishga ko‘tarila oladi
|
gavdani bukib yozish holatidan tebranishga o‘ta oladi
|
turnikda tayanishdan oyoq va gavda bilan oldinga yarim oysimon harakat qiladi
|
300 metr masofaga kross yugurishni biladi
|
baladlik va uzunlikka sakrashning maxsus mashqlarini bajara oladi.
|
uzunlikka 3 hatlab sakray oladi
|
3 hatlab sakrash usulidan yugurib kelib uzunlikka sakrashda ham foydalana oladi
|
yugurib kelib “oyoq bukish usuli”da sakrashni biladi
|
to‘pni sherigiga uzatishda bir oyoq tagidan sakratib uzatish usulidan foydalanadi
|
qo‘l to‘pini o‘ng va chap tomonlardan sherigiga oshiradi
|
o‘yin jarayonida to‘pni aniq nishonga tepa oladi
|
belbog‘li kurash tushishdan oldin tanani chiniqtiruvchi mashqlarni bajaradi
|
shaxmat o‘yinini mustaqil o‘ynay oladi
|
o‘yinda turli xil chalg‘ituvchi usullar orqali raqibni mag’lub eta oladi
|
Raqamli televideniye tizimlari - Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti r....

168
qabul qilish ishonchliligi kamayganida yuqori ruxsat etishli bir vaqtda
translyatsiya qilish mumkin. DVBning noyob o‘ziga xos xususiyati bu
qabullagichning mobilligi hisoblanadi, u 300 km/soatgacha tezliklarda
harakatlanishi mumkin, bu poezdlar, shaharlararo yo‘lovchilarni
tashish avtotransporti, mobil xizmatlar (tez tibbiy yordam, militsiya)
va boshqalar bo‘lishi mumkin.
Lekin eng muhimi signalni yetkazilish ishonchliligida ATSC
DVBga yutqazadi. Buning sababi ATSCda qabul qilingan 8-VSB
(satellite-sideband modulation system for broadcast) yon polosada
qisman so‘ndiriladigan ko‘p pozitsion amplitudaviy modulyatsiyalash
hisoblanadi.
Umuman
8-VSBni
yon
polosa
so‘ndiriladigan
amplitudaviy modulyatsiyalash tizimlarini texnik ishlatilishining
cho‘qqisi deyish mumkin. Lekin DVBga qaraganda real sharoitlarda
bu mexanizm ishonchlilik, tez moslashuvchanlik, qabul qilish
antennalariga talablar bo‘yicha yutqazadi. Bu standartni atroflicha
ko‘rib chiqamiz.
Past aylanishli - Texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi

139
seanslarini ta’minlaydi, binobarin, atigi uchta sun’iy yo‘ldoshlardan
iborat tizim global sutkali aloqani ta’minlaydi.
Elliptik
orbitalardagi
KAli
tizimlar
ham
“tabiiy”
cheklanishlardan mahrum emas. Elliptik orbitada KAning joylashish
o‘rnini doimiyligi faqat orbitaning ekvatorga ikkita 63,4
o
va 116,6
o
og‘ishlari qiymatlarida ta’minlanadi. Bu Yer gravitatsion
maydonining bir jinlimasliklarini ta’siri bilan tushuntiriladi, u tufayli
elliptik orbitaning katta o‘qi aylantiruvchi momentga uchraydi, bu
apogeydagi
sun’iy yo‘ldosh ostidagi nuqtaning kengligini
tebranishlariga olib keladi. Elliptik orbitalarning parametrlarini
tanlashga ta’sir qiladigan boshqa omil Van-Allen radiatsion
tasmalarining xavfli ta’sirlarini hisobga olish zaruratiga bog‘liq, ular
KAni orbita bo‘yicha o‘z harakatlanish vaqtida oldin olib
bo‘lmaydigan kesib o‘tadi.
Partnership Association - Texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi

123
- turli talablar (masalan, mumkinlikka, mobillikka, xizmatlar
sifatiga), shuningdek turli foydalanish ko‘rinishlarini bajarilishi
maqsadalarida tez moslashuvchanlik va har tomonlilik.
Loyihaning ishlab chiqilishi natijalari quyidagi uchta guruhdagi
masaallarni echilishidan kutilmoqda:
1. "5G" uchun konsepsiya va texnologik echim, aynan:
- bo‘lajak xizmatlarni ko‘rsatish uchun zaraur bo‘ladigan turli
talablarni bajarish;
- turli qurilmalarni ulanish imkoniyati;
- trafik ming marttalik ortishini ta’minlash.
2. Konsensus va global strategiya:
- kelajak aloqa tizimlari sohasida etakchilikni ta’minlash;
- global konsensusni oldindan ishlab chiqish.
3. Quyidagilarga imkon beradigan noyob ekspertiza:
-
loyihaning
boshlang‘ich
bosqichlarida
fundamental
tadqiqotlarni o‘tkazish;
- LTE-Ani revolyusion o‘zgartirish kerak bo‘lishini yoki LTE-
Ani evolyusion o‘zgartirish doirasida 4Gdan 5Gga o‘tish mumkin
bo‘lishini aniqlash.
Loyihaning grafik rejasi bo‘yicha 2015 yilgacha yangi
paradigmalar, fundamental asoslar, tizimni konsepti ishlab chiqilishi,
2015 yildan 2018 yilgacha tizimni optimallashtirish, standartlashtirish,
masalalarini hal etilishi, bir vaqtda paradigmalarni aniqlashtirish-
rivojlantirish bilan sinovlarni o‘tkazilishi taklif etiladi. 2018-2020
yillarning o‘zida tarmoqlarni qurish va dala sinovlarini o‘tkazish kerak
bo‘ladi.
5GIC
loyihasi 2012 yilning oktyabridan UKRPIF (UK Research
ESTETIK MADANIYAT VA IJODKORLIK KOMPETENSIYASI

ESTETIK MADANIYAT VA IJODKORLIK KOMPETENSIYASI
jismoniy mashg‘ulotlar bilan shug‘ullanish orqali estetik madaniyatni shakllanishini idrok eta oladi
|
estetik tarbiya jismoniy tarbiya samaradorligini oshirishi haqida tushunchaga ega
|
jismoniy mashqlar texnik jihatdan mukammal va hissiy jihatdan ifodalanishini biladi
|
O‘Z-O‘ZINI RIVOJLANTIRISH VA ASRASH KOMPETENSIYASI
|
jismoniy mashqlar bilan mashg‘ulot vaqtida xavfsiz harakatlanadi
|
o‘z-o‘zini nazorat qilish qoidasiga amal qiladi
|
shikastlanganda o‘ziga va boshqalarga birinchi tibbiy yordam ko‘rsata oladi
|
mashg‘ulotda kiyiladigan sport kiyimlarining gigiyenik talablari va tozaligiga ahamiyat beradi
|
AMALIY FAOLIYATNI RIVOJLANTIRISH KOMPETENSIYASI
|
o‘g‘il bolalar 110 smli dastakli gimnastik kozyoldan sakray oladi
|
qiz bolalar 90 smli dastakli gimnastik kozyolidan sakray oladi
|
sakrashda oyoqlarni kerib, bukib sakrash usullaridan foydalana olishadi
|
o‘g‘il bolalar 3 m li, qiz bolalar 2 m li arqonga tirmashib chiqa olishadi
|
6 daqiqa davomidan yuguradi va sog‘lik uchun foydali jihatlarini ajrata oladi
|
basketbol to‘pini yerga urib yurishda tezlikni o‘zgartirib yugura oladi
|
to‘p bilan harakatlanganda yo‘nalishlarni o‘zgartirgan holda to‘pni shitga tashlaydi
|
to‘pni sherigaga oshiradi va raqib maydoniga to‘p tushirishga harakat qiladi
|
|
MPEG-2 va MPEG-4 videosignallarni siqish standartlari

169
MPEG-2 standartidan MPEG-4 standartinig (yoki uning
takomillashtirilgan versiyalarining)
asosiy farqi yagona ovoz, vizual
yoki audiovizual kontent sifatida «media-ob’ekt» tushunchasidan
foydalanishdan iborat bo‘ldi. Fazoviy siqishda 16x16 elementlardan
joriy mikroblok qo‘shni mikrobloklar bilan taqqoslanadi, farq
aniqlanadi va faqat u diskret kosinusli o‘zgartirish uchun uzatiladi.
Har bir mikroblok o‘lchami bo‘yicha kichik, masalan 4x4
elementlarga bo‘linishi mumkin, bu uzatiladigan
tasvirning sifatini
oshirishga imkon beradi.
Videosignalni siqishda tasvirning sifati bloklarning sezilarligi va
bitta blokdan boshqasiga o‘tish – bloklik samarasi hisobiga pasayishi
mumkin. Blokli samaralarni kamaytirish uchun MPEG-4 AVC
standartida dekodlangan tasvirda tasvirlarning yuqori subyektiv
sifatini ta’minlaydigan keyingi qayta ishlash (blokdan chiqarish) filtri
qo‘llaniladi.
MPEG-4 AVC televizion efirli, kabelli va sun’iy yo‘ldoshli
uzatishni bitta dasturga 2 Mbit/sdan kam oqimlar tezliklarida amalga
oshirishga, optik va magnit tashuvchilarga (CD, DVD va boshqalarga)
video ma’lumotlarni sifatli yozishni ta’minlashga, TCP/IP
tarmoqlar
bo‘yicha video ma’lumotlarni uzatilishini va multimediali xabarlarni
mobil aloqa orqali yetkazilishini sezilarli tezlashtirishga imkon
beradi.
Ovoz ma’lumotlari manbalaridan signallar ham raqamli
formatga o‘zgartiriladi. Bunda dastlab ortiqchalikni yo‘qotish amalga
oshiriladi, keyin halaqitbardoshlikni oshirish uchun skremblerlash
(randomizatsiyalash), undan keyin kanalli kodlash va navbatlashtirish
(interliving) amalga oshiriladi.
Ovozni siqishning eng zamonaviy tizimi AAC (Advanced Audio
Coding) ovozni kodlash takomillashtirilgan
tizimi hisoblanadi, u
ISO/IEC 13818 standartning ettinchi qismida spetsifikatsiyalangan.
O‘zining samaradorligi bo‘yicha AAS MPEG-1 II darajasidan ikki
marta va III darajasidan 1,4 marta ustun. AAS tizimi stereodasturga 96
kbit/s raqamli oqimlarni uzatish tezligida yuqori sifatli ovozni
ta’minlaydi.
AASni barcha raqamli siqish vositalarida – polosali kodlash,
notekis kodlash, Xaffman kodi bilan kodlash (Huffman Codeword
Reordening), bitlarni taqsimlash maxsus
algoritmlari va boshqalar
ishlatadi.
Pedagogik vazifalar - Chilangari kasbi bo’yicha

|
Chilangari kasbi bo’yicha
|
bet | 90/162 | Sana | 12.10.2024 | Hajmi | 5,07 Mb. | | #274795 |
Bog'liq B C toifa tuzil OMT Elmuratov XPedagogik vazifalar:
1. Tormoz tizimi.
2. Tormoz tizimining vazifasi.
3. Tormoz tizimining turlari.
|
O’quv faoliyati natijalari:
1. Tormoz tizimi.
2. Tormoz tizimining vazifasi.
3. Tormoz tizimining turlari.
|
O’qitish usullari:
|
Tushuntirish, ko’rsatish, “Blits – so’rov”, “Klaster”, “Nima uchun”,Aqliy hujum. VENN diagrammasi
|
O’quv faoliyatini tashkil etish:
|
Guruhiy, guruhlarga bo’lib o’tish
|
O’qitish vositalari:
|
Ko’rgazmali qurollar, proektor, kodoskop. stendlar.
|
O’qitish sharoiti:
|
Kichik guruxlarda, Jihozlangan o’quv honasi.
|
Qayta aloqaning usul va vositalari.
|
Nazorat, bajarilgan ishlarni tekshirish, ogzaki savol - javob va boshqalar.
|
MASHG’ULOTINING TEXNOLOGIK XARITASI
Ish
bosqichlari va vaqti
|
Faoliyat mazmuni
|
O’qituvchi
|
O’quvchi
|
1-bosqich. Mavzuga kirish
(10 daq)
|
Tashkiliy qism:
1.1. O’quvchilarning davomatini tekshiraman ;
1.2.O’quvchilarning darsga tayyorgarligini nazorat qilaman.
|
Mashg’ulotga
tayyorgarlik ko’radilar
|
Maqsad va vazifani belgilanishi:
1.3. Mashg’ulot nomi, rejasi, maqsad va kutila-yotgan natijalar bilan tanishtiraman. (1-ilova)
1.4. Mashgulotning baholash mezonlari bilan tanishtiraman.
|
Yozadilar. Tinglaydilar.
|
2-bosqich. Asosiy qism
(60 daq)
|
O’quvchilar bilimini faollashtirish
2.1. O’tilgan mavzuni savol-javob orqali takrorlayman.
2.2. Blits savollar bilan o’quvchilar bilimini faollashtiraman.(2-ilova)
Yangi o’quv material bayoni
2.3. Aqliy hujum bilan mavzuni bayon etaman.(3-ilova)
2.4. Klaster, Nima uchun, VENN diagrammasi bilan mavzuni bayon qilaman.
Yangi o’quv materialini mustahkamlash (4-ilova)
2.5. Tarqatma materiallar bilan yangi mavzuni mustahkamlayman.
2.6. Guruhlarga bo’lib savol-javob bilan mavzuni mustahkamlayman..
2.7.Piyodalar to’plangan joylarda avtomobilni boshqarishda YTH sodir bo’lganda qanday choralar ko’rilishini Nima uchun diagrammasi bilan mustahkamlayman.
2.8. O’tilgan yangi mavzu bo’yicha baxs-munozara o’tkazaman.
|
Savollarni eshitib , o’ylab, tahlil qilib javob beradilar.
Tinglaydilar,berilgan ma’lumotlarni yozib boradilar.
Muhokama qiladilar, faol qatnashadilar
O’quvchilar guruh bilan birga topshiriuqlarni bajaradi.
|
|
|
| |
Жесткий - download

Qidiruv: Жесткий
Жесткий диск не менее 20 Гигабайт Операционная система
13,33 Kb.
1
o'qib
1
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Uyga vazifa - Chilangari kasbi bo’yicha

|
Chilangari kasbi bo’yicha
|
bet | 93/162 | Sana | 12.10.2024 | Hajmi | 5,07 Mb. | | #274795 |
Bog'liq B C toifa tuzil OMT Elmuratov XUyga vazifa:
Tormoz tizimi.
Tormoz tizimining vazifasi.
Tormoz tizimining turlari.
“TASDIQLAYMAN”
O’quv ishlari bo’yicha
direktor o’rinbosari
U.Aminov ________
(Imzo)
“____”______20__yil
22. Mavzu: G’idravlik yuritmali tormoz tizimining tuzilishi va ishlashi.
O’QUV MASHG'ULOTNING O’QITISH TEXNOLOGIYASI MODELI
Vaqt: 80 daqiqa
|
O’quvchilar soni: ______ ta
|
O’quv mashg’ulotning shakli va turi
|
Nazariy mashg’ulot
|
O’quv mashg’ulotning rejasi:
|
1. G’idravlik yuritmali tormoz tizimi.
2. G’idravlik yuritmali tormoz tizimining tuzilishi.
3. G’idravlik yuritmali tormoz tizimining ishlashi.
|
O’quv mashg’ulotining maqsadi: “G’idravlik yuritmali tormoz tizimining tuzilishi va ishlash” .mavzusi bo’yicha bilim va ko’nikmalarga ega bo’lish bilimlarini mustahkamlash.
|
Pedagogik vazifalar:
1. G’idravlik yuritmali tormoz tizimi.
2. G’idravlik yuritmali tormoz tizimining tuzilishi.
3. G’idravlik yuritmali tormoz tizimining ishlashi.
|
O’quv faoliyati natijalari:
1. G’idravlik yuritmali tormoz tizimi.
2. G’idravlik yuritmali tormoz tizimining tuzilishi.
3. G’idravlik yuritmali tormoz tizimining ishlashi.
|
|
|
| |
Gidravlik tormoz tizimining sxemasi

|
Gidravlik tormoz tizimining sxemasi
|
bet | 96/162 | Sana | 12.10.2024 | Hajmi | 5,07 Mb. | | #274795 |
Bog'liq B C toifa tuzil OMT Elmuratov XGidravlik tormoz tizimining sxemasi.
1-old g‘ildirak tormoz silindri; 2-old tormoz tizimining quvuri; 3-orqa tormoz tizimining quvuri; 4-orqa g‘ildirak tormoz silindri; 5-asosiy tormoz tizimi bachogi; 6-asosiy tormoz silindri; 7-asosiy tormoz silindri porsheni; 8-shtok; 9-tormoz pedali.
G‘ildiraklardagi tormozlanishning baravar boshlanishi va tormoz pedalidagi kuch bilan tormoz mexanizmlarini ishga tushiruvchi kuchlarning o‘zaro mosliligini gidravlik yuritmaning ishlash prinsipi ta’minlab beradi. Tormoz pedaliga ta’sir etayotgan kuch olinganda pedal prujina ta’sirida o‘zining avvalgi holatiga qaytadi. Shuningdek, prujina ta’sirida asosiy tormoz silindrining porshenlari ham o‘zining avvalgi holatiga qaytadi. Tormoz mexanizmidagi prujinalar xisobiga kolodkalar xam avvalgi holatiga qaytib, g‘ildirak silindrlarining porshenlari orqali suyuqlikni trubkalardan asosiy silindrga siqib chiqaradi.
Tormoz tizimi ishlashining ishonchliligini oshirish uchun gidravlik tormoz yuritmasi ikki konturli qilib tayyorlanadi. Masalan: Neksiya, VAZ avtomobillarining ishchi tormoz tizimi ikki konturli qilib ishlangan.
Gidravlik tormoz yuritmasining afzalliklari quyidagilardir: g‘ildi-rak silindrlari porshenlarining o‘lchamlarini o‘zgartirish hisobiga g‘ildiraklar va ko‘priklarga taqsimlanayotgan tormoz kuchlarining kerakli qiymatini hosil qilish mumkin, tormoz mexanizmlarining ishga tushish vaqti juda kam, FIK yuqori, massa va o‘lchamlari kichkina, yuritmani avtomobilda kompanovka qilish (joylashtirish) qulay.
Gidravlik tormoz yuritmasining kamchiliklari: uzoq vaqt tormozlanish mumkin emas, chunki suyuqlikning bosimi katta bo‘lgani uchun (10..12 MPa), uzoq vaqt tormozlanganda, zichlovchi rezina xalqalar bu bosimni ushlab tura olmaydi, maxalliy nosozlik bo‘lganda butun tormoz tizimi ishlamay olishi mumkin (masalan, trubkalardan bittasi yorilganda), past haroratda (-300S dan past) FIK ning sezilarli pasayadi.
|
| |
Uyga vazifa - Chilangari kasbi bo’yicha

|
Chilangari kasbi bo’yicha
|
bet | 97/162 | Sana | 12.10.2024 | Hajmi | 5,07 Mb. | | #274795 |
Bog'liq B C toifa tuzil OMT Elmuratov X
“TASDIQLAYMAN”
O’quv ishlari bo’yicha
direktor o’rinbosari
U.Aminov ________
(Imzo)
“____”______20__yil
23. Mavzu: Tormoz suyuukliklari, ularning xususiyati va rusumlanishi.
O’QUV MASHG'ULOTNING O’QITISH TEXNOLOGIYASI MODELI
Vaqt: 80 daqiqa
|
O’quvchilar soni: ______ ta
|
O’quv mashg’ulotning shakli va turi
|
Nazariy mashg’ulot
|
O’quv mashg’ulotning rejasi:
|
1. Tormoz suyuukliklari.
2. Tormoz suyuukliklarining xususiyati.
3. Tormoz suyuukliklarining rusumlanishi.
|
O’quv mashg’ulotining maqsadi: “Tormoz suyuukliklari, ularning xususiyati va rusumlanishi” mavzusi bo’yicha bilim va ko’nikmalarga ega bo’lish bilimlarini mustahkamlash.
|
Pedagogik vazifalar:
1. Tormoz suyuukliklari.
2. Tormoz suyuukliklarining xususiyati.
3. Tormoz suyuukliklarining rusumlanishi.
|
O’quv faoliyati natijalari:
1. Tormoz suyuukliklari.
2. Tormoz suyuukliklarining xususiyati.
3. Tormoz suyuukliklarining rusumlanishi.
|
|
|
| |
o‘yin jarayonida raqib jamoaga hujum uyushtira oladi

8-SINF
|
ESTETIK MADANIYAT VA IJODKORLIK KOMPETENSIYASI
|
jismoniy mashqlar va sport davomida go‘zallik haqida shakllangan estetik g‘oyalarni idrok eta oladi
|
estetik tarbiyani jismoniy tarbiya bilan o‘zaro bog‘liqligini idrok eta oladi
|
O‘Z-O‘ZINI RIVOJLANTIRISH VA ASRASH KOMPETENSIYASI
|
sport bilan shug‘ullanish vaqtida tibbiy nazoratdan o‘tish tartibini biladi
|
zararli odatlar haqida tushanchaga ega
|
chekish, spirtli ichimliklar inson hayoti va organizmiga zarari haqida tushunchaga ega
|
masg‘ulot jarayonida yuklamalar me’yorini biladi
|
40-60 sm balandlikdagi to‘siq ustidan umboloq oshishda jarohartalnishni oldini oluvchi xavfsizlik qoidalariga rioya qiladi
|
AMALIY FAOLIYATNI RIVOJLANTIRISH KOMPETENSIYASI
|
sport o‘yinlaridan musobaqalar o‘tkazish tartibini biladi
|
“Umid nihollari” sport musoboqasida faol ishtirok eta oladi
|
milliy harakatli o‘yinlarni jamoada o‘ynay oladi
|
4-5 metrli arqonga qo‘llar yordamida 2 usulda tirmashib chiqa oladi
|
|
Gidroyuritmali tormoz tizimiga TXK

|
Gidroyuritmali tormoz tizimiga TXK
|
bet | 102/162 | Sana | 12.10.2024 | Hajmi | 5,07 Mb. | | #274795 |
Bog'liq B C toifa tuzil OMT Elmuratov XGidroyuritmali tormoz tizimiga TXK. Bunday tormoz tizimiga ega bo‘lgan avtomobillarga texnik xizmat ko‘rsatishdagi ishlar bosh tormoz silindridagi suyuqlik sathini tekshirish va uni me’yoriga keltirish, agar tizimga havo kirib qolgan bo‘lsa, uni chiqarib yuborish, tormoz tepkisining erkin yurish yo‘lini, kolodka va tormoz barabanlari orasidagi tirqishni sozlash, tormoz qoplamalari yuzasidagi moylarni tozalashdan iboratdir.
Gidravlik tormoz tizimiga TXK ishlari bilan alohida-alohida tanishib chiqamiz:
1. Tormoz tizimini tashqi nazorat qilish. Tormoz tizimi barcha mexanizmlari mahkamlanganligi va jipsligini tekshirish hamda avtomobil g‘ildiragini osib qo‘yib, uning yengil aylanishini aniqlashdan iborat.
2. Tormoz tepkisining erkin yurish yo‘lini tekshirish va sozlash.
Bu ish avtomobillarning kabinasi yoki salonida haydovchi o‘rindig‘i oldida bajariladi. Chizg‘ichning bir uchi polga qo‘yilib, ikkinchi tomoni tepkining yuzasi bilan tenglashtiriladi va oraliq aniqlanadi. Shu holatda tepki qarshilik hosil bo‘lguncha bosilib, yana oraliq aniqlanadi. So‘ngra birinchi va ikkinchi qiymatlar farqi hisoblanadi va me’yoriy qiymatga mos kelmasa, sozlanadi.
3. Tormoz kolodkalari qoplamasi va baraban orasidagi tirqish, O‘zDEU yengil avtomobillarida avtomatik ravishda sozlanadi.
O‘zDEU avtomobillarida tormoz tepkisining erkin
yurish yo‘lini sozlash.
1-vakuum kuchaytirgich; 2-itargich; 3-tormoz tepkisi; 4-to‘xtash chirog‘ini yoqqich; 5-yoqqich gaykasi; 6-to‘xtatish chirog‘ini o‘chirgich; 7-tepkini tortib turuvchi prujina; 8-bosh silindr.
4. Qo‘l tormozini tekshirish va sozlash.Orqa kolodka qoplamalarining yedirilishi, trossning cho‘zilishi, qo‘l tormozi dastagi yo‘lining ko‘payib ketishiga olib keladi. Orqa g‘ildiraklar dastak to‘liq yo‘lining 23 qismda 400 N kuch bilan tortilganda to‘liq tormozlanadi. Uni sozlash uchun dastak ostiga ulangan kolodkalarni tortish trossi uzunligini kamaytirish lozim.
|
| |
OFDM va OFDMA texnologiyalari - Muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti r....

101
2.4- rasm. Signalni ko‘p nurli tarqalishi modeli
Ko‘p nurli interferensiya har qanday signallar turlari uchun
xarakterli bo‘lib, ayniqsa u keng polosali signallarga salbiy ta’sir
qiladi. Ish shundan iboratki, keng polosali signal ishlatilganida
interferensiya natijasida ma’lum chastotalar sinfaz qo‘shiladi, bu
signalning ortishiga olib keladi, ayrimlari esa, aksincha, qarama
qarshi-fazada
qo‘shiladi
va
bu
chastotadagi
signallarni
kuchsizlanishiga olib keladi (2.5- rasm).
Signallarni
uzatilishida
vujudga
keladigan
ko‘p nurli
interferensiya haqida gapirilganida ikkita chegaraviy holga ajratiladi.
2.5- rasm. Ko‘p nurli interferensiyaning mavjudligi hisobiga
signalning buzilishi
Birinchi holda turli signallar orasidagi maksimal kechikish bitta
simvolning davomiyligi vaqtidan ortiq bo‘lmaydi va interferensiya
bitta uzatiladigan simvol chegaralarida vujudga keladi. Ikkinchi holda
turli signallar orasidagi maksimal kechikish bitta simvolning
davomiyligi vaqtidan ortiq bo‘ladi va interferensiya natijasida turli
Kichik guruhlarda ishlash qoidasi

|
Kichik guruhlarda ishlash qoidasi
|
bet | 95/162 | Sana | 12.10.2024 | Hajmi | 5,07 Mb. | | #274795 |
Bog'liq B C toifa tuzil OMT Elmuratov XKichik guruhlarda ishlash qoidasi
1. Talabalar ishini bajarish uchun zarur bilim va masalalarga ega bo’lmogi lozim.
2. Guruhlarga aniq topshiriqlar berilmog’i lozim.
3. Kichik guruh oldiga qo’yilgan topshiriqni bajarish uchun etarli vaqtajratiladi.
4. Guruhlardagi fikrlar chegaralanmaganligi va tazyiqqa uchramasligi xaqida ogohlantirilishi zarur.
5. Guruh ish natijalarini qanday taqdim etishini aniq bilishlari, o’qituvchi ularga yo’riqnoma berishi lozim.
6. Nima bo’lganda ham muloqotda bo’ling, o’z fikringizni erkin namoyon eting.
Guruhlarga qo’yilgan ballar ko’rsatkichlari
Guruhlar
|
1
|
2
|
3
|
Umumiy ball
|
Baho
|
1
|
|
|
|
|
|
2
|
|
|
|
|
|
3
|
|
|
|
|
|
2,2 – 3 ball – a’lo
1,2 – 2 ball – yaxshi
0,5 – 1,1 ball – qoniqarli
1-guruh G’idravlik yuritmali tormoz tizimi.
1-o’quv topshiriq:
2-guruh. G’idravlik yuritmali tormoz tizimining tuzilishi.
3-guruh. G’idravlik yuritmali tormoz tizimining ishlashi.
22 Mavzu. G’idravlik yuritmali tormoz tizimining tuzilishi va ishlashi.
Reja:
G’idravlik yuritmali tormoz tizimi.
G’idravlik yuritmali tormoz tizimining tuzilishi.
G’idravlik yuritmali tormoz tizimining ishlashi.
Gidravlik tormoz yuritmasi gidrostatik hisoblanadi, ya’ni tormoz-lanish vaqtida gidravlik tormoz yuritmasining hamma qismida suyuqlik bosimi bir xil oshadi va shu bosim hisobiga pedaldagi kuch tormoz mexanizmlariga uzatiladi.
Gidravlik yuritmali ishchi tormoz tizimining prinsipial sxemasi 69-rasmda ko‘rsatilgan. Yuritma tormoz pedalidan, vakuum kuchaytir-gichdan, asosiy tormoz silindridan, oldingi va orqa g‘ildirak tormoz mexanizmlarining silindrlaridan, tormoz kuchi rostlagichidan va hamma silindrlarni birlashtiruvchi trubkalarlardan tuzilgan. Asosiy tormoz silindri va g‘ildirak silindrlari, shuningdek barcha trubkalar suyuqlik bilan to‘ldirilgan. Tormoz pedali bosilganda asosiy tormoz silindrining porsheni suyuqlikni trubkalar orsali g‘ildirak silindrlariga siqib chiqaradi. Suyuqlik g‘ildirak silindrlarining porshenlarini siljitadi va shuning natijasida tormoz kolodkalari barabanga siqiladi. Kolodka va baraban orasidagi tirqish yuqolgandan keyin asosiy silindrdagi suyuqlikning g‘ildirak silindrlariga uzatilishi to‘xtaydi. Agar tormoz pedaliga qo‘yilgan kuch yana davom ettirilsa, yuritmadagi suyuqlik bosimi osha boshlaydi va bir vaqtda hamma g‘ildiraklarda tormozlanish hosil bo‘ladi.
|
| |
«TASTÍYÍQLAYMAN» - 2023j 1-Tema atı: Jeke kompyuter haqqında ulıwma túsinik Teoriyalıq sabaqtıń oqıtıw texnologiyası modeli

|
2023j 1-Tema atı: Jeke kompyuter haqqında ulıwma túsinik Teoriyalıq sabaqtıń oqıtıw texnologiyası modeli
|
bet | 51/77 | Sana | 20.01.2024 | Hajmi | 2,73 Mb. | | #141639 |
Bog'liq rushnoy«TASTÍYÍQLAYMAN»
Oqıw isleri boyınsha direktor
orınbasarı ____________A.Abdinayımova
«_______»____________________2023j
16-Tema atı: Qattı disk qurılması hám onı islew printsipi
Teoriyalıq sabaqtıń oqıtıw texnologiyası modeli
Waqıt: 80 minut
|
Oqıwshılar sanı: 26
|
Oqıw sabaǵınıń forması hám túri
|
Teoriyalıq-jańa bilimlerdi iyelew
Ámeliy-bilimlerdi tákirarlawshı sınaw sabaǵı
|
Oqıw sabaǵınıń jobası
|
1. Qattı disktıń apparatı hám islew principi
2. Informaciya qanday jazıladı hám oqıladı?
3. Formatlawtırıw kózqarasınan qattı disktıń logikalıq dúzilisi hám principi.
|
Oqıw sabaǵınıń maqseti: Jeke kompyuterler, serverler, pereferiya úskeneleri apparat táminatına xızmet kórsetiw páni boyınsha teoriyalıq bilimleri boyınsha maǵlıwmat beriw hám olarda tema bekkemlew, kónlikpe hám tájriybelerin qáliplestiriw
|
Oqıtıw natiyjesi:
|
Bul temanı ózlestiriw nátiyjesinde Oqıwshıda qáliplesetuǵın bilim, kónlikpe yamasa kompetenciya
|
Pedogogikalıq wazıypalar:
1. Qattı disktıń apparatı hám islew principi
2. Informaciya qanday jazıladı hám oqıladı?
3. Formatlawtırıw kózqarasınan qattı disktıń logikalıq dúzilisi hám principi.
|
|
|
| |