nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Mustaqil ish mavzu: Tarmoqlanuvchi jarayonlarni tashkil(Algoritm va dastur) Bajardi: Usmanjanov Xabibulla Urganch 2022 Reja

|
Mustaqil ish mavzu: Tarmoqlanuvchi jarayonlarni tashkil(Algoritm va dastur) Bajardi: Usmanjanov Xabibulla Urganch 2022 Reja
|
bet | 1/9 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 221,48 Kb. | | #115513 |
Bog'liq Mustaqil ish mavzu Tarmoqlanuvchi jarayonlarni tashkil(Algoritm
AXBOROT TEXNOLOGIYALARI VA KOMMUNIKATSIYALARINI RIVOJLANTIRISH VAZIRLIGI MUSO AL-XORAZMIY NOMIDAGI TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI URGANCH FILIALI 932/22-guruh
Dasturlash fanidan
MUSTAQIL ISH
Mavzu: Tarmoqlanuvchi jarayonlarni tashkil(Algoritm va dastur)
Bajardi: Usmanjanov Xabibulla
Urganch - 2022
Reja:
Kirish.
Asosiy qism.
2.1 Tarmoqlanuvchi algoritm.
2.2 Tarmoqlanuvchi jarayonlarni dasturlash.
2.3 Tarmoqlanuvchi jarayonlarni tashkil etish.
2.4 Tarmoqlanuvchi jarayonlarni tashkil etish(Algoritm va dastur).
2.5 Tarmoqlanuvchi algoritmlar.
Yakuniy qism.
Xulosa.
Foydalanilgan adabiyot.
Kirish.
Algoritm so’zi buyuk matematik Al-Xorazmiyning nomi bilan bog’liq bo’lib, u birinchi bo’lib arab raqamlaridan foydalangan holda arifmetik amallarni bajarish qoidasini bayon etdi.
Har qanday qo’yilgan masalani kompyuterda echish uchun oldin uning echish usulini tanlab, keyin uning algoritmini ishlab chiqish kerak bo’ladi. Demak, hech bir masala yo’qki uning echilish yo’llarini bilmasdan va algoritmini tasavvur qilmasdan turib uni kompyuterda echib bo’lmaydi. Algoritm va uning xossalari.
Elektron hisoblash mashinalarining vujudga kelishiga qadar algoritmga har xil ta’rif berib kelindi. Lekin ularning barchasi ma’no jihatdan bir-biriga juda yaqin bo’lib, bu ta’rif hozirgi kunda quyidagicha talqin qilinadi. Ta’rif. Algoritm deb, qo’yilgan masalani echish uchun ma’lum qoidaga binoan bajariladigan amallarning chekli qadamlar ketma-ketligiga aytiladi.
Har qanday algoritm ma’lum ko’rsatmalarga binoan bajariladi va bu ko’rsatmalarga buyruq deyiladi.
Algoritm quyidagi muhim xossalarga ega:
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Mustaqil ish mavzu: Tarmoqlanuvchi jarayonlarni tashkil(Algoritm va dastur) Bajardi: Usmanjanov Xabibulla Urganch 2022 Reja
|
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR - Amaliyot o‘tash uchun institut Mehnat muhofazasi va texnika xavfsizligi muhandislari...

|
Amaliyot o‘tash uchun institut Mehnat muhofazasi va texnika xavfsizligi muhandislari tomonidan o‘tiladigan mashg‘ulotda ishtirok etish
|
bet | 6/6 | Sana | 20.06.2024 | Hajmi | 10,8 Mb. | | #264838 |
Bog'liq hISOBOT qMbCHFOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
1. Mirziyoev. SH. M. Erkin va farovon, demokratik O‘zbekiston davlatini birgalikda barpo etamiz–Toshkent “O‘zbekiston” NMIU.
2. Mirziyoev.SH. M. Tanqidiy taxlil, qat’iy tartib-intizom va shaxsiy javobgarlik xar bir raxbar faoliyatining kundalik qoidasi bo‘lishi kerak. Mamlakatimizni 2016 yilda ijtimoiy iqtisodiy rivojlantirishni asosiy yakunlari va 2017 yilga mo‘ljallangan iqtisodiy dasturini va muxim ustuvor yo‘nalishlariga bag‘ishlangan Vazirlar Maxkamasini kenggaytirilgan majlisdagi ma’ruza. 2017 yil 14 yanvar. Toshkent “O‘zbekiston” 2017. 104b
3. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Maxkamasining “Oliy ta’lim muassasalariga o‘qishga qabul qilish, talabalar o‘qishini ko‘chirish, qayta tiklash va o‘qishga qabul qilish talabalar o‘qishini ko‘chirish, qayta tiklash va o‘qishdan chetlashtirish tartibi to‘g‘risidagi nizomlari tasdiqlash xaqidagi 2017 yil 20 iyun 393-son qarori:
4. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti 2017 yil 20 apreldagi “Oliy ta’lim yanada rivojlantirish chora tadbirlari to‘g‘risida” IK-2909-son qarori.
Internet saytlari
http://www.GPS.ru
http://www.miigaik.ru
http://mggu.ru Московский государственный горный университет.
http://www.rsl – Российская государственная библиотека.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Amaliyot o‘tash uchun institut Mehnat muhofazasi va texnika xavfsizligi muhandislari tomonidan o‘tiladigan mashg‘ulotda ishtirok etish
|
– rasm.: Elektr usulda neftni tuzsizlantirish qurilmasining prinsipial sxemasi

|
– rasm.: Elektr usulda neftni tuzsizlantirish qurilmasining prinsipial sxemasi
|
bet | 3/8 | Sana | 18.11.2023 | Hajmi | 0,96 Mb. | | #100815 |
Bog'liq Neft va gazni qayta ishlash texnologiyasi 1-qism 2.4– rasm.: Elektr usulda neftni tuzsizlantirish qurilmasining prinsipial sxemasi:
1,5-nasos; 2-qizdirgich; 3-tindirgich; 4-birinchi pog‗onadagi elektrdegidrotor; 6-ikkinchi pog‗ona elektrdegidrotor. I-xom neft; II-deemulgator; III-suvni tashlash; IV-ishqorli suvni uzatish; V-neftni tuzsizlantirish va suvsizlantirish.
2.5-rasm. Rektifikatsiya kolonnasining ichidagi likopchalar
Qaynoq suyuqlik va bug‗larni aralashmasi kolonna bo‗ylab yuqoriga ko‗tariladi va soviydi hamda sekin asta kondensatsiyalanadi. Neftning og‗ir va qiyin suzadigan aralashmalari avval ajraladi va maxsus likopchaning tubiga tushadi, undan yuqorisi esa ketma-ket kondensatsiyalanadi hamda eng yengil fraksiyalarning bug‗i likopchaning tubiga cho‗kadi.
Rektifikatsiya jarayonining xususiyati shundan iboratki qaynoq bug‗lar navbatma-navbat yuqoriga ko‗tarilib qaynoq kondensat orqali o‗tadi. Kolonnadagi likopchalarning soni shunday bo‗ladiki, haydash jarayonidagi umumiy tayyor quyuluvchi mahsulotlarning sarfi xom kolonnaning ichiga beriladigan neftning sarfiga teng bo‗ladi.
Kondensatsiyalanmagan uglevodorodlarning bug‗i gazni fraksiyalashga yo‗naltiriladi ya‘ni, u yerdan quruq gaz, propan, butan va benzin fraksiyalari olinadi.
Neftni birlamchi haydash jarayonida fraksiyalarni va neft mahsulotlarining keng assortimenti olinadi, ular qaynash chegaralari bilan hamda uglevodorod va kimyoviy tarkibi, qovushqoqligi, alangalanish harorati, qotishi va boshqa xossalari bilan farq qiladi.
Neftni haydash texnologiyasiga bog‗liq holda propan-butan fraksiyasi suyultirilgan yoki gazsimon holatda olinadi. Ulardan alohida uglevodorodlarni, maishiy yoqilg‗ilarni, avtomobil benzini komponentlarini ishlab chiqarish
maqsadida gazni fraksiyalarga ajratadigan qurilmalarni homashyosi sifatida foydalaniladi. Bu fraksiyalar standart yoki texnik shartlarning talabiga javob bersa, neft mahsulotlari bilan olinadi.
|
| |
-rasm. Neftni qayta ishlash qurilmai NQIQ (UPN-50)

|
-rasm. Neftni qayta ishlash qurilmai NQIQ (UPN-50)
|
bet | 8/8 | Sana | 18.11.2023 | Hajmi | 0,96 Mb. | | #100815 |
Bog'liq Neft va gazni qayta ishlash texnologiyasi 1-qism 2.12-rasm. Neftni qayta ishlash qurilmai NQIQ (UPN-50)
2.11. Neftni atmosferali qayta haydash qurilmasi
Atmosfera bosimi ostida neftni haydash qurilmalarida neft yoki neft aralashmalari haydalganda to‗rtta distillyat fraksiyalariga va qoldiqqa-mazutga ajratiladi. Qo‗shimcha mahsulotlarga uglevodorod gazining aralashmalari ko‗pincha oltingugurt tarkibi, qaysiki, neft qizdirilganda barqaror bo‗lmagan oltingugurt birikmalarini hosil bo‗lishi kiradi.
Qurilmaning ikki kolonnalisi xom-ashyoni ikki karrali bug‗lantirgichning umumiy ko‗rinishi (asosiy kolonnani soni bo‗yicha: birinchi-sodda, ikkinchi- murakkab, tashqi juft kolonnani hisobga olmaganda) 2.13-rasmda keltirilgan. Neft birinchi rektifikatsiya kolonnasiga ya‘ni, bug‗lantirish kolonnasiga kirib kelguncha faqat issiqlik almashtirgichda qizdiriladi, bir, ikki yoki bir qancha parallel oqimli ko‗rinishda o‗tadi. Birinchi kolonnaning yuqoridan beriladigan mahsuloti yengil benzin fraksiyasi va katta bo‗lmagan miqdordagi gaz hisoblanadi. Qurilmaga kiritiladigan qolgan distillyatlar hamda mazut ikkinchi kolonnadan olinadi. Ikkala kolonnaga umumiy quvurli pech xizmat qiladi.
97
2.13-rasm. Neftni atmosferali haydash qurilmasi texnologik sxemasi: 1, 7, 8, 9,12,13, 20, 21, 22 – nasoslar; 2, 14 – rektifikatsion kolonnalar;
3,15,24,27,30- havoli sovutgichlar; 4,16, 25, 31- sovutgichlar; 10, 11, 23, 26, 29 - issiqlik almashtirgichlar; 5, 17 – gazseparator-suv ajratgichlar;
6 - pech; 18, 19 - bug‗latuvchi kolonnalar;
52
|
| |
-rasm - Uchun bir necha pog‗onadan o‗tib qurilmaning guruhli o‗lchagichi oldidagi с-1

|
Uchun bir necha pog‗onadan o‗tib qurilmaning guruhli o‗lchagichi oldidagi с-1
|
bet | 6/8 | Sana | 18.11.2023 | Hajmi | 0,96 Mb. | | #100815 |
Bog'liq Neft va gazni qayta ishlash texnologiyasi 1-qism2.7-rasm . Neftni elektr kuchlanish yordamida suvsizlantirish va tuzsizlantirish qurilmasi texnologik sxemasi:
1, 7, 8, 13, 14-nasos lar; 2-issiqlik almashtirgich; 3, 9-qizdirgichlar; 4, 11-elektrodegidratorlar; 5-injektorli aralashtirgich; 6-sho‗r suvlarni chiqarish avtomatik klapanlari; 10-diafragmali aralashtirgich; 12-tindirgich; 15-ko‗rish oynasi; Elektrodegidrator moslamalari: 16-osma izolyatorlar; 17-elektr toki tushirish shinalari; 18-transformator;
19-tuzsizlantirilgan neft kollektori; 20- elektrodlar; 21-xom-ashyo kirishini taqsimlagich; 22-sho‗r suv kollektori.
oldingi pog‗onadagi ishchi bug‗larni va surib olinadigan gazlarni kondensatsiya qilish uchun kondensator montaj qilinadi. Keyingi davrda barometrik kondensatorning o‗rniga yuzali (sirtli) kondensatorlar qo‗llanilmoqda. Sirtli kondensatorlarni qo‗llash kolonnada faqat yuqori bosimni hosil qilmasdan oltingugurtli va yuqori oltingugurtli neftlarni qayta ishlashda katta miqdordagi iflos oqova suvlardan zavodni holi etadi. Sovutgich va kondensator-sovutgich sifatida havoli sovutish apparatlari (HSA) keng qo‗llaniladi. HSA qo‗llanilgandi suv uchun, suv ta‘minoti obyektlarini inshootlarni birlamchi xarajatlarini, kanalizatsiya, tozalash inshootlari va ishlatish sarflarini kamaytirishga olib keladi.
Ko‗pgina AT va AVT ning zamonaviy atmosfera kolonnalari klapanlar va S-simon likopchalar bilan jihozlangan; vakuumli kolonnalar-klapanlar, elakli, teshikli. Neftni birlamchi qayta ishlash qurilmalarini yuqori darajadagi avtomatik boshqaruviga erishiladi. Zavoddagi qurilmalarda sifatni aniqlaydigan avtomatik analizatorlardan foydalanishga erishilgan: yog‗li fraksiyalarni qovushqoqligi, oqova suvlardagi mahsulotning tarkibini, neftdagi suvning va tuzning tarkibini, avitsia kerosinining, dizel yoqilg‗isini, yog‗li distillyatlarni, tiniq neft mahsulotining namunasini 90% (massasi bo‗yicha) qaynash haroratini aniqlash mumkin.
|
| |
EG-160
  
EG-160 - Uchun bir necha pog‗onadan o‗tib qurilmaning guruhli o‗lchagichi oldidagi с-1

Uchun bir necha pog‗onadan o‗tib qurilmaning guruhli o‗lchagichi oldidagi с-1
Neft va gazni qayta ishlash texnologiyasi 1-qism
Zamonaviy elektr tuzsizlantirish qurilmalariga faqat gorizontal elektrdegidratorlar loyihalanadi, ya‘ni uning tarkibiga ETQ-AT (elektr tuzsizsizlantirish qurilmasi) va ETQ-AVT ning jamlangan qurilmalari kiradi. Gorizontal apparatlarning afzalligi quyidagilar: elektrodlarning maydonini kattaligi va solishtirma ish unumdorligining (apparatning birlik kesim to‗g‗ri keladigan neftning hajmi) yuqoriligi; neftni tiklik bo‗yicha harakat tezligining kichikligi tindirish sifatini oshiradi; jarayonni yuqori bosim va haroratda olib borishning mumkinligi. Xom neftni apparatning pastki qismidan uzatishda qo‗shimcha yuvilish ta‘minlanadi va u ikkita elektr maydoni orqali o‗tadi: kuchsiz-suvning yuzasi va pastki elektrod hamda kuchli-elektrodlar oralig‗ida o‗tganda. Elektrodlar oralig‗idagi kuchlanishni kuchayib ketishi maqsadga (22 - 44 kVt) muvofiq emas, chunki teskari effektni hosil qiladi - suv tomchilarini dispergirlanishini va deemulsiyaning mustahkamligini kuchaytiradi. Ikki pog‗onali tuzsizlantirish qurilmasining gorizontal elektrdegidratorining apparatlarini va texnologik sxemasi 2.7-rasmda keltirilgan. Xom neft nasos (1) yordamida issiqlik almashtirgich orqali (2) bug‗li qizdirgichga (3) haydaladi (ETQ-AT ning jamlangan qurilmasiga issiqlik almashtirgichning yon pog‗onasi orqali) va 110-120°С harorat bilan elektrdegidratorning I chi (4) pog‗onasiga kirib keladi. 75 Download 0,96 Mb.
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Uchun bir necha pog‗onadan o‗tib qurilmaning guruhli o‗lchagichi oldidagi с-1
|
Neftni qayta ishlashning asosiy bosqichlari va texnologiyasi

|
Neftni qayta ishlashning asosiy bosqichlari va texnologiyasi
|
bet | 2/8 | Sana | 18.11.2023 | Hajmi | 0,96 Mb. | | #100815 |
Bog'liq Neft va gazni qayta ishlash texnologiyasi 1-qism
Neftni qayta ishlash zavodiga kirib kelish paytidan boshlab, undan olinadigan neft mahsulotlari quyidagi asosiy bosqichlardan o‗tkaziladi:
1.Neftni qayta ishlashga tayyorlash. 2.Neftni birlamchi qayta ishlash.
Neftni ikkilamchi qayta ishlash.
Neft mahsulotlarini tozalash (2.3 – rasm )
Neftni qayta ishlash jarayoni balandligi 30 metr va diametri 4 metr bo‗lgan tik silindrik apparatda amalga oshiriladi. Kolonnaning ichki qismi ko‗p sonli gorizontal diskalar (likopchalar) bilan bo‗linmalarga bo‗lingan va ular orqali neft bug‗larini o‗tishi uchun teshikchalar o‗rnatilgan. (2.5 - rasm).
Neftni chuqur bo‗lmagan haydab benzin, kerosin, dizel fraksiyalarini va mazutni olish jarani AT (atmosfernaya trubchataya-atmosferali quvurcha) qurilmalarida amalga oshiriladi. VT (vakuumnaya trubchataya-vakuumli quvurcha) qurilmasi neftni chuqur qayta ishlashga mo‗ljallangan. Ushbu qurilmalar yordamida mazutdan gazoyl, moyli fraksiyalar va gudron olinadi hamda neftni ikkilamchi qayta ishlash jarayonida xomashyo sifatida foydalaniladi.
Neft kolonnaga haydashdan oldin quvurli pechlarda 360 – 3900С haroratgacha qizdiriladi. Bunda benzin, nafta (ligroin), kerosin, yengil va og‗ir gazoyllar bug‗simon holatga o‗tadi, suyuqlik fazasi esa juda yuqori haroratdagi mazut ko‗rinishida bo‗ladi. Qaynoq aralashma kolonnaga kiritilgandan keyin mazut pastga oqadi, uglevodorodlar esa bug‗simon holatda yuqoriga ko‗tariladi.
2.3-rasm. Neftni qayta ishlaydigan zavodning texnologik oqimi (soddalashtirilgan sxema):
I – neftni qayta ishlashga tayyorlash; II – neftni birlamchi haydash; III – neftni ikkilamchi qayta ishlash; IV – neft mahsulotlarini tozalash
|
| |
ШАРТНОМА - download

Qidiruv: ШАРТНОМА
Тошкент ш. 2023 йил “13” июнь
«Ижрочи» томонидан шартнома буйича Электрон платформа яратиш ишларни (хизматларни) «Буюртмачи»га курсатиш ва унинг келтириб курсатилган сервер курилмасига ўрнатиб бериш йули билан амалга оширилади
31,12 Kb.
5
o'qib
Sab-ali holding
Sab-ali holding” масъулияти чекланган жамиятининг шакилланган 57 221 343 сум 100% устав улуши янги таъсисчи Абдуллаев Камолбек Отахоновичга олди сотди шартнома асосида сотишини ва ўзи таъсисчилар сафидан чикишини билдириб ўтди
20,25 Kb.
1
o'qib
Axborot texnologiyalarini rivojkantirish markazi’’ mchj nomidan Direktor V b N alibekov keyingi o’rinlarda
Axborot texnologiyalarini rivojkantirish markazi’’ mchj nomidan Direktor V b n alibekov ( keyingi o’rinlarda “ Bajaruvchi deb ataladi) va (keyingi o’rinlarda ‘’ Mijoz’’ deb ataladi) ishtirikida shartnoma tuzdilar: Шартнома предмети
13,33 Kb.
1
o'qib
1
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Nazorat uchun savollar - 10-mavzu: Tijorat va servis logistikasini tizimli boshqarish va stratеgik rеjalashtirish

Iste’molchilarni ularning talablari asosida segmentatsiya qilish deganda nimani tushunasiz.
Logistik tarmoqlarni individuallashtirish: talab va taklifning integratsiyalashgan rejalashtiriluviga izoh berihg.
Mahsulotni iste’molchiga yanada yaqinroq differensiatsiyalash deganda nimani tushunasiz.
Strategik (talab qilinayotgan mahsulot yoki xizmat ta’minotiga izoh berihg.
Ta’minot zajirining barcha qismi uchun asqotuvchi texnologyani ishlab chiqish qanday amalga oshiriladi.
Ta’minot zanjirining barcha qismini faoliyat samaradorligi o`lchov vositalari qangayni joriy qilinadi.
- rasm - Uchun bir necha pog‗onadan o‗tib qurilmaning guruhli o‗lchagichi oldidagi с-1

|
Uchun bir necha pog‗onadan o‗tib qurilmaning guruhli o‗lchagichi oldidagi с-1
|
bet | 4/8 | Sana | 18.11.2023 | Hajmi | 0,96 Mb. | | #100815 |
Bog'liq Neft va gazni qayta ishlash texnologiyasi 1-qism2.6- rasm. Neftni ikkilamchi qayta ishlash metodlarining klassifikatsiyasi:
Neftni qayta ishlashda qurilmalarni yuqori ish ko‗rsatgichlarini ta‘minlash uchun uzatishdan oldin tarkibidagi tuzning miqdori 6 g/l va suvniki esa 0,2% dan yuqori bo‗lmasligi kerak. Shuning uchun neft qayta ishlash jarayoniga kirib kelgunga qadar qo‗shimcha holatda suvsizlantiriladi va tuzsizlantiriladi.
Tuzsizlantirishda elektrtuzsizlantirish qurilmasidan o‗tkaziladi. Neft ikki oqim bilan nasoslar (1) yordamida isitgich (2) orqali haydaladi va u yerda qayta ishlangan bug‗ yordamida qizdiriladi.
Undan keyin unga demulgator qo‗shiladi va neft tindirgichga (3) kirib keladi va u yerda suvdan ajratiladi. Neftning tarkibidagi tuzlarni yuvishda ishqorli suvlar qo‗shiladi. Uning asosiy qismi birinchi pog‗onadagi elektr degidrotorlar yordamida ajratiladi. Neftni to‗liq suvsizlantirish ikkinchi pog‗onadagi elektr degidrotor yordamida amalga oshiriladi.
Neftni birlamchi qayta ishlash
Neftni qayta ishlash uni haydashdan boshlanadi. Neft murakkab aralashmali tuzilishga ega bo‗ladi va uning tarkibida o‗zaro erigan uglevodorodlar mavjud bo‗lganligi uchun har xil qaynash haroratiga egadir.
sifatiga (suvning tarkibi, tuzni va deemulsiyani mustahkamligiga), apparatning turi va ish unumdorligiga bog‗liq bo‗ladi.
2.4-jadval
Elektr degidratorlarning tavsiflari
Ko‗rsatgichlari
|
Tik
|
Sharli EDSh- 600
|
Gorizontal
|
|
|
| |
Kolonna
  
Likopcha - Uchun bir necha pog‗onadan o‗tib qurilmaning guruhli o‗lchagichi oldidagi с-1

|
Uchun bir necha pog‗onadan o‗tib qurilmaning guruhli o‗lchagichi oldidagi с-1
|
bet | 7/8 | Sana | 18.11.2023 | Hajmi | 0,96 Mb. | | #100815 |
Bog'liq Neft va gazni qayta ishlash texnologiyasi 1-qismKolonna
|
Likopcha soni
|
Likopchaning turi
|
AVT qurilmasi
|
Oraliqli atmosferali
|
28
|
Klapanlar (yuqori-ikki-oqimli, pastki-to‗rt
|
Asosiy atmosferali
|
49
|
oqimli
|
Vakuumli
|
18
|
Klapanlar
|
Bug‗lantiruvchi
|
4
|
Yuqori-klapanlar, S-simon, pastki-to‗rli, oqimli
|
|
|
Klapanlar
|
AT-6 qurilmasi
|
Atmosfera oldindan
|
|
|
bug‗lanish
|
22
|
S-simon turli (yoki S-simon)
|
Yuqoridagi
|
5
|
S-simon
|
Pastki
|
38
|
S-simon
|
Asosiy atmosferali
|
5
|
Turli
|
Ikkilamchi haydash
|
60
|
|
2.5-jadval Quyidagi jadvalda qurilmadagi likopchalarning turi va soni keltirilgan:
Sifat analizatorlarning ba‘zi birlari avtomatik boshqaruv sxemasiga
2.8.-rasm. Neftni qayta ishlash zavodi haqida ma‘lumot
2.9- rasm. Neftni qayta ishlash zavodining umumiy tuzilish va olib boriladigan jarayonlar
2.10.-rasm. Neftni kompleks tayyorlash qurilmasining umumiy ko‗rinishi
2.11.-rasm. Neftni rektifikatsiya usulida qayta ishlash sxemasi.
40 dan 50 gacha bo'ladi. Setanni aralashmasidagi foizi uni alangalanishini ko‗rsatadi, xuddi standart sharoitda sinalgan dizel yoqilg‗isi kabi va setanli soni deyiladi. Parafinli yoqilg‗i dizel dvigatellari uchun yoqilg‗i sifatida to‗g‗ri keladi ya‘ni, qo‗shimcha uchqunsiz bosim ostida alangalanadi, katalitik krekingda past setan soni bilan og‗ir distillyatlardan foydalanish kengayadi. Past sifatli dizel yoqilg‗isini alangalanishini yaxshilash, setan sonini oshirish uchun unga maxsus moylarni qo‗shish orqali uning qo‗llanilish ishonchliligi oshiriladi. Suningdek dizel yoqilg'isining setan soni, yoqilg'iga yuqori molekular parafin uglevodorodlari, organik perekis moddalar qo'shish bilan oshiriladi. Amilnitratning kichik qo‗shmasi ham yoqilg‗ini sifatini oshiradi.
Reaktiv yoqilg‗i. Reaktiv neftli yoqilg‗i kerosinli yoki naftenli bo‗lishi mumkin. U benzinni to‗g‗ri haydash yoki yoqilg‗i kerosinidan kerosin olish orqali olinadi.
Binolarni qizdirish uchun yoqilg‗i. Yengil distillyatlardan maishiy zarurat uchun yoqilg‗i sifatida foydalanish darajasi oshib bormoqda. Uni yoqish uchun qulayligi, tozaligi, tabiiy gaz yoki elektr energiyasiga taqqoslash mumkin.
Mazut. Sanoatdagi ko‗pgina qozonxonalar va issiqlik elektr stansiyalari neftni qayta ishlash asosida qolgan qoldiqlari qora qovushqoq yoqilg‗i sifatida – mazutdan foydalaniladi. Ko‗p holatda mazut kreking mahsuloti yoki to‗g‗ridan –
|
| |
тизимининг - download

Ш. М. Мирзиёев Ўзбекистон Республикаси «Биз таълим ва тарбия тизимининг барча бўғинлари фаолиятини бугунги замон талаблари асосида такомиллаштиришни ўзимизнинг биринчи даражали вазифамиз деб биламиз» 1,72 Mb. 2
Ш. М. Мирзиёев Ўзбекистон Республикаси «Биз таълим ва тарбия тизимининг барча бўғинлари фаолиятини бугунги замон талаблари асосида такомиллаштиришни ўзимизнинг биринчи даражали вазифамиз деб биламиз» 1,72 Mb. 2
European Business School London Regents College Transport соҳасидаги иқтисодий хавфсизлик бу transport тизимининг фаолияти мамлакат иқтисодиётининг барқарорлиги ва самарадорлигини таъминлайдиган ҳолати 210,73 Kb. 4
Компьютер - download

| Ахборт-ресурс маркази Iv компьютер техникаси ҳамда та х1 нусхалаш, чоп этиш аппарати билан таъминланган бўлиб, мавжуд та компьютер техникаларидан таси арм ходимлари учун, таси ўқувчилар учун мўлжалланган Диплом 20,96 Kb. 3 | o'qib |
| 1-маъруза Кириш. Фаннинг мақсади, вазифаси ва долзарблиги. Интернет тармоғининг ривожланиш тарихи. Асосий тушунчалар Internet бу бутун жаҳон компьютер тармоқлари мажмуидир, яъни ягона стандарт асосида фаолият кўрсатувчи жаҳон глобал компьютер тармоғидир 13,22 Kb. 4 | o'qib |
| М а з м у н ы кириси7 Компьютер тарма3лары 144 Kb. 5 | o'qib |
| Компьютер тармоқлари ва уларнинг аҳамияти 4,72 Mb. 17 | o'qib |
| Компьютер тармоқлари ва уларнинг аҳамияти Amaliy matematika va dasturlash texnologiyalari kafedrasi dotsenti Turdiyeva Gavhar Saidovna 2,53 Mb. 6 | o'qib |
| Компьютер тармоқлари фанидан мустақил таълим учун режалаштирилган мустақил иш мавзулари Протокол 15,48 Kb. 1 | o'qib |
| Компьютер тармоқлари ва уларнинг аҳамияти Ijtimоiy tаrmоqni аxbоrоt mаydоnigа аylаntirish Ijtimоiy tаrmоqlаrdа xаvflаr 5,02 Mb. 1 | o'qib |
| Компьютер тармоқлари ва уларнинг аҳамияти Ijtimоiy tаrmоqni аxbоrоt mаydоnigа аylаntirish Ijtimоiy tаrmоqlаrdа xаvflаr 5,02 Mb. 1 | o'qib |
| Кимё таълимида компьютер дастурларининг ўрни Shuningdek, ta’kidlangan ko‘rgazmali materiallar kimyo darsliklariga kiritilgan laboratoriya mashg‘ulotlarini ham o‘z ichiga olgan bo‘lib 350,59 Kb. 3 | o'qib |
| Мой компьютер Win+R” klavishlerin izbe-iz basiw arqali tómendegi 3 buyriq penen kompyuterin’zdegi waqıtınsha katalog(papka) hám fayllardi “Корзина” papkasına saqlamastan o’shirin’? 0,91 Mb. 1 | o'qib |
| Компьютер тизими ва тармоқларида ишлатиладиган асосий техникавий ҳимоялаш воситаларни таҳлил этиш Apparat xavfsizligi bu jismoniy qurilmalarni korporativ tizimlarga ruxsatsiz kirishni osonlashtiradigan tahdidlardan himoya qilish 1,38 Mb. 7 | o'qib |
| Компьютер тармоқлари ва уларнинг аҳамияти Arablar kishilar hayotini ikki turga: birini badaviy yoki sahroiy turmush; ikkinchisini madaniy turmush deb ataganlar 2,44 Mb. 4 | o'qib |
| Компьютер тармогининг асосий тушунчалари Kompyuter tizimlari va telekommunikatsiyalar fanining maqsad va vazifalari. Kompyuter tarmoqlari, tarmoqlarni tashkillashtirishning umumiy printsiplari. Asosiy tushunchalar va terminologiya. Ma’lumotlar va axborotlar 464,48 Kb. 5 | o'qib |
| Компьютер тармоқлари ва уларнинг аҳамияти To'g'ridan-to'g'ri media yangi media elementlarini o'z ichiga oladi: smartfonlar, planshetlar, elektron pochta Internet aloqalari bilan bog'liq barcha narsalar 4,26 Mb. 1 | o'qib |
| Reja: Windows ishchi stol elementlari bilan tanihish Windows ishchi stolini tuzilishi quyidagicha Мой компьютер, Сетевое окружение, Корзина ва masalalar panelidan iborat 3,01 Kb. 1 | o'qib |
Axborot tizimlarida foydalanishni biometrik nazoratlash algoritmlari va vositalarini ishlab chiqish

Axborot tizimlarida foydalanishni biometrik nazoratlash algoritmlari va vositalarini ishlab chiqish
Download
0,69 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/4
Sana
19.11.2023
Hajmi
0,69 Mb.
#101335
Download
0,69 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Axborot tizimlarida foydalanishni biometrik nazoratlash algoritmlari va vositalarini ishlab chiqish
Download
0,69 Mb.
Matnni ko'rish
X. Yangi mavzu bayoni - M artikova, M. Tursunova boshlang‘ich sinf o‘quv mashg‘ulotlariga interfaol usullar tatbiqi andijon 2012

Bilaman
Bilishni xohlayman
Bilib oldim
Sxemaning birinchi va ikkinchi bandi dars boshlanishidan oldin o’quvchilar tomonidan
to’ldiriladi. O’qituvchi yangi mavzu bo’yicha o’quvchilarda qanday tushunchalar bo’lsa doskaning
tegishli qismiga yozib oladi.
Sxemaning qolgan bandi esa yangi mavzu bayonidan so’ng to’ldiriladi.
XII. Darslik bilan ishlash.
Biz yashayotgan o’lka – O’zbekiston.
5
Bizning o’lka – O’zbekiston. Uning tabiati juda go’zal. O’zbekistonda bog’lar, dalalar va
yaylovlar ko’p. Daryolar to’lib oqadi. Tog’ yonbag’rida o’rmonlar bor.
O’zbekistonda cho’llar ham bor. Cho’llarning bir qismi o’zlashtirilgan. U yerda paxta,
bug’doy ekiladi. Bog’larda turli-tuman mevalar, dalalarda paxta, sabzavot, shirin-shakar qovun va
tarvuzlar yetishtiriladi. Yaylovlarda qo’y-qo’zilar, molar boqiladi.
Biz o’lkamiz tabiatidan zavqlanamiz.
O’
R
D
A
K
T
A
R
V
U
Z
K
A
B
U
T
A
R
E
T
I
K
I
K
K
I
K
A
L
I
T
K
A
S
A
L
K
I
T
O
D
O
B
O
N
A
Savollar:
1. Suvda suzadigan qush.
2. Poliz ekini.
3. Xat tashuvchi qush.
4. Qishki poyabzal.
5. Juft son.
6. Qulfning ochqichi.
7. Bemor so’zining sherigi.
8. Eng katta suvda suzuvchi hayvon.
9. ….. - bozorda sotilmas.
V. Darsning metodlari - M artikova, M. Tursunova boshlang‘ich sinf o‘quv mashg‘ulotlariga interfaol usullar tatbiqi andijon 2012

Cho’lpon nomidagi ijodiy matbaa ijodiy uyi, 2008. 83-86-betlar.
- o’quvchi doskada boshqa o’quvchilarga teskari holatda qarab turadi;
- o’qituvchi hayvon nomi yozilgan oq listni uning orqasiga yopishtiradi;
- o’tirganlar hayvon nomini ko’rib olganlaridan so’ng o’quvchi bolalarga qaraydi va
berkitilgan hayvonni topishi kerak bo’ladi;
- buning uchun u o’z o’rtoqlariga savol beradi, qolgan bolalar esa uning savollariga ” ha”
yoki ” yo’q ” deb javob berishlari kerak bo’ladi.
Masalan:
- u jonlimi? (ha);
- uni yesa bo’ladimi? (yo’q);
- u hayvonmi? (ha);
- u uyda boqiladimi? (ha);
- undan sut olinadimi? (ha) tarzida. O’qituvchi ushbu o’yinni 2 yoki 3 o’quvchi
ishtirokida o’tkazishi mumkin.
III. Asosiy tushuncha va atamalar

III. Asosiy tushuncha va atamalar: harf, tovush, undosh tovush.
IV. O’quvchilar egallashi lozim bo’lgan BKM elementlari: Bilimlar:
- o’zbek tilida nechta undosh tovush borligini bilish;
- o’zbek tilida nechta undosh harf borligini bilish.
Ko’nikma va malakalar:
-“tovush” va “harf “ tushunchalarini bir-biridan farqlay olish;
- undosh tovushlarni yoza olish;
- harf birikmalarini ajrata olish.
V. Darsda qo’llaniladigan metodlar: “harflarni o’zgartirib so’z tuzing” o’yini.
VI. Dars shakli: amaliy mashg’ulot
VI. Dars usuli: noan’anaviy, yangi pedagogik texnologiya asosida
VII. Darsda qo’llaniladigan vositalar: 1-sinf ona tili darsligi, yong’oq, karam, kartoshka,
turp, piyoz, sholg’om singari sabzavotlarning kattalashtirilgan rasmlari, bosma va yozma harflar
jadvali va hokazo.
VIII. Darsning borishi: 1. Tashkiliy qism: salomlashish, davomatni aniqlash, fasllar haqida suhbat.
2. O’tilgan mavzuni takrorlash. O’tilgan mavzu: Unli tovushlar va harflar.
Takrorlash yuzasidan savollar:
1. Unli tovushlar qaysilar?
2. Ular qanday talaffuz qilinadi?
3. Unli tovushni ifodalovchi harflar nechta?
IX. Yangi mavzu bayoni. a) o’quvchilarda undosh tovush va harf nima ekanligi to’g’risidagi bilimlarni shakllantirish
uchun undosh tovushlar va harflarning ta’rifini keltirish;
O’pkadan chiqayotgan havo og’iz boshlig’ida to’siqqa uchrashidan hosil bo’ladigan
tovushlar undosh tovushlar deyiladi.
b) “tovush” va “harf” tushunchalarining bir-biridan farqini ajratish;
c) kitobda berilgan topishmoqlar va matnlar orqali harf va harf birikmalarini ajratish;
d) 28-mashq ni og’zaki tahlil qilish;
X. Mustahkamlash uchun metodlar: “Harflarni o’zgartirib, so’z tuzing!” o’yini.
Bunda xattaxtaga so’zlar qator qilib yozib qo’yildi. O’quvchilar 2 guruhga bo’linadilar.
Undosh harflarni o’zgartirib, yangi so’zlar tuzishlari kerak bo’ladi.
Masalan:
moy
Uyga vazifa - M artikova, M. Tursunova boshlang‘ich sinf o‘quv mashg‘ulotlariga interfaol usullar tatbiqi andijon 2012

B) 96 - mashq. So'zlardan gap tuzish va bo'g'inlardan so'z tuzish va yozish.
Paxta - bizning boyligimiz. Dala, Aziza, paxta ( da - la, A - zi - za, pax - ta).
C) Har bir bo'g'inda unli tovush bo'ladi.So'zda nechta unli tovush bo'lsa, shuncha bo'g'in
bo'lsa shuncha bo’g’in bo’ladi.
D) 97-mashqdagi she’rning ahamiyati haqida bolalarga so’zlab berish. 98-mashqni bajarish.
E) 99-mashqdagi she’rni o’qish.
O’zbekiston ona yurt
Dunyoda durdona yurt
Xalqi tanti, mehnatkash
Do’stlikda yagona yurt.
So’zlarni bo’g’inlarga bo’lib, chiziqcha bilan ajratib yozish, uch bo’g’inli so’zlarning tagiga
chizish.
O'zbekiston Respublikasi Raqamli Texnologiyalar vazirligi Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent Axborot Texnologiyalari Universiteti

|
O'zbekiston Respublikasi Raqamli Texnologiyalar vazirligi Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent Axborot Texnologiyalari Universiteti
|
bet | 1/37 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 2,41 Mb. | | #240838 |
Bog'liq dsfgndnbnbkfsbkl
O'zbekiston Respublikasi Raqamli Texnologiyalar vazirligi
Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent Axborot Texnologiyalari Universiteti
Bizness jarayonlarini boshqarish
“Biznesni ro’yxatdan o’tkazish va uning huquqiy asoslari”
Bajardi: Boltayev Ravshanbek
Tekshirdi: Kurbanova Maftuna
Guruh: OEL003-2
Toshkent-2024
ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ВАЗИРЛАР МАҲКАМАСИНИНГ
ҚАРОРИ
ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ПРЕЗИДЕНТИНИНГ «ТАДБИРКОРЛИК СУБЪЕКТЛАРИНИ ДАВЛАТ РЎЙХАТИДАН ЎТКАЗИШ ВА ҲИСОБГА ҚЎЙИШ ТИЗИМИНИ ТАКОМИЛЛАШТИРИШ ТЎҒРИСИДА» 2016 ЙИЛ 28 ОКТЯБРДАГИ ПҚ-2646-СОН ҚАРОРИНИ АМАЛГА ОШИРИШ ЧОРА-ТАДБИРЛАРИ ТЎҒРИСИДА
Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Тадбиркорлик субъектларини давлат рўйхатидан ўтказиш ва ҳисобга қўйиш тизимини такомиллаштириш тўғрисида» 2016 йил 28 октябрдаги ПҚ-2646-сон қарорига мувофиқ Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:
1. Қуйидагилар тасдиқлансин ва 2017 йил 1 апрелдан бошлаб амалга киритилсин:
Тадбиркорлик субъектларини давлат рўйхатидан ўтказиш тартиби тўғрисидаги низом 1-иловага мувофиқ;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Тадбиркорлик субъектлари бўлган юридик шахсларнинг ваколатхона ва филиалларини ҳисобга олиш (чиқариш) бўйича давлат хизматини кўрсатишнинг маъмурий регламенти 11-иловага мувофиқ;
(1-банд Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2024 йил 28 мартдаги 165-сонли қарорига асосан учинчи хатбоши билан тўлдирилган — Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 29.03.2024 й., 09/24/165/0251-сон)
Тадбиркорлик субъектларининг Ягона давлат реестрини юритиш тартиби тўғрисидаги низом 2-иловага мувофиқ;
Тадбиркорлик субъектларини давлат рўйхатидан ўтказишда рўйхатдан ўтказувчи органлар ва ваколатли ташкилотларнинг ўзаро ҳамкорлиги регламенти 3-иловага мувофиқ.
2. Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг 4-иловага мувофиқ айрим қарорларига 2017 йил 1 апрелдан бошлаб ўзгартириш ва қўшимчалар киритилсин.
3. Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг 5-иловага мувофиқ айрим қарорлари 2017 йил 1 апрелдан бошлаб ўз кучини йўқотган деб ҳисоблансин.
Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги вазирликлар ва идоралар билан биргаликда улар қабул қилган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни икки ой муддатда ушбу қарорга мувофиқлаштирсин.
4. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг ўринбосари Р.С. Азимов зиммасига юклансин.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
O'zbekiston Respublikasi Raqamli Texnologiyalar vazirligi Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent Axborot Texnologiyalari Universiteti
|
V. Darsning metodlari - M artikova, M. Tursunova boshlang‘ich sinf o‘quv mashg‘ulotlariga interfaol usullar tatbiqi andijon 2012

1. Inson sog’lom bo’lishi uchun nimalar qilishi kerak?
2. Konstitutsiyamizda bu haqida nimalar deyilgan?
3. She’rdan qanday xulosa chiqardingiz?
X. Yangi mavzu bayoni: Aqliy hujum.
O’qituvchi: Aziz o’quvchilar, o’zingizga tegishli bo’lgan qanday shaxsiy buyumlaringiz
bor?
O’quvchi: Kitob, daftar, qalam, ruchka, velosiped, qo’g’irchoq va hokazo.
O’quvchi: Ota-onangiz sizga ana shu buyumlaringizni qayerdan sotib olib beradi?
O’quvchi: Supermarketdan yoki bozordan.
O’qituvchi: Har kuni maktabga nimada kelasiz?
2-o’quvchi: Avtobusda yoki metroda.
O’qituvchi: Barakalla, siz sanayotgan narsalarning barchasi mulk turlariga kiradi. Ularning
hech qaysinisi o’z-o’zidan paydo bo’lib qolmaydi. Inson ushbu narsalarga faqat mehnat qilish
orqali erishadi. Biz bugun sizlar bilan “ Mulk – mehnat bilan topiladi” mavzusini o’tamiz.
XI. Darslik bilan ishlash.
Mulk - mehnat bilan topiladi.
17
Atrofimizdagi barcha narsalar, buyumlar kimgadir tegishli bo’lsa, bular mulk deb atalishini
birinchi sinfdan bilamiz. Davlatga tegishli narsalar davlat mulki deyiladi. Alohida odamga tegishli
narsalar shaxsiy mulk deyiladi.
Biz foydalanadigan avtobus, metro, tramvay, trolleybuslar, maktablar davlat mulkidir.
Bizning shaxsan o’zimizga tegishli mulk, masalan, velosiped, o’yinchoqlarimiz, kiyimlarimiz, kitob
va boshqalar bizning shaxsiy mulkimizdir. Shunday mulk bizning sinfdoshlarimiz va boshqa
o’rtoqlarimizda ham bor.
Ruhsatsiz birovning mulkini olish, unga zarar yetkazish mumkin emas. Biz o’z mulkimizni
qanday asrab – avaylasak, davlatning va o’zgalarning mulkini ham ehtiyot qilishimiz shart. Bu
bizning burchimizdir.
XII. Mustahkamlash uchun metodlar: “ Beshinchisi, oltinchisi, yettinchisi …ortiqcha”

XII. Mustahkamlash uchun metodlar: “ Beshinchisi, oltinchisi, yettinchisi …ortiqcha”
metodi. O’quvchilarni mantiqiy tafakkur yuritish ko’nikmalariga ega bo’lishlarida ushbu metod
alohida ahamiyatga ega. Uni qo’llashda quyidagi harakatlar amalga oshiriladi.
O’quvchilar ikki guruhga ajratiladi: 1-guruh “Mulkdorlar”, 2-guruh “Tadbirkorlar”.
O’rganilayotgan mavzu mohiyatini ochib berishga xizmat qiluvchi tushunchalar tizimi
shakllantiriladi. Masalan: alohida kvadrat shaklidagi qog’ozlarga davlatga va shaxsga tegishli
bo’lgan mulk turlari aralash holatda yoziladi.
Har bir guruhdan ikkitadan yoki uchtadan vakil chiqib, 1-guruh davlatga tegishli bo’lgan,
ikkinchi guruh shaxsga tegishli bo’lgan mulk turlarini ajratishlari kerak bo’ladi.
Topshiriq tugatilgach o’quvchilardan ikkala mulk turlari o’rtasidagi bog’liqlikni sharxlash
vazifasi topshiriladi.
Mavzu mohiyatini yorituvchi tushunchalar o’rtasidagi mantiqiy bog’liqlikni ko’rsata va
asoslay olish o’quvchilarda mustaqil fikrlash, shaxsiy yondashuvlarini asoslay olish, shuningdek,
tengdoshlarining fikrlari bilan shaxsiy mulohazalarini o’zaro taqqoslash ko’nikmalarini ham
shakllantiradi.
Uyga vazifa: “Men mulk egasiman” mavzusida kichik matn yozib kelish.
3-SINF
I. Dars mavzusi: O’zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi.
II. Darsning maqsadlari: 17
Karimova O. Konstitutsiya alifbosi: 2-sinf o’quvchilari uchun o’quv qo’llanma/ O.Karimova,
Sh.Sariqovning umumiy tahriri ostida. – T.: Yangiyo’l polygraph service. 2008. 28-29-betlar.
a) ta’limiy maqsad: o’quvchilarni qonun tushunchasi, mamlakatimiz Konstitutsiyasi
to’g’risidagi ma’lumotlar bilan to’la tanishtirish;
b) tarbiyaviy maqsad: o’quvchilarda Konstitutsiyamizga, mamlakatimizning asosiy
qonunlariga bo’lgan mehr-muhabbat, hurmat tushunchalarini tarbiyalash;
c) rivojlantiruvchi maqsad: O’quvchilarning huquqiy savodxonligini oshirish.
V. Darsning metodlari - M artikova, M. Tursunova boshlang‘ich sinf o‘quv mashg‘ulotlariga interfaol usullar tatbiqi andijon 2012

1.
Tashkiliy qism: salomlashish, davomatni aniqlash, yangiliklar haqida suhbat.
2.
O’tilgan mavzuni takrorlash. O’tilgan mavzu: Dam olish va mehnat qilish huquqi.
Takrorlash yuzasidan savollar:
1. Konstitusiyamizning 37-moddasida nima deyilgan?
2. 38-moddasida-chi?
3. Mamlakatimiz qonunchiligiga ko’ra, har bir ishchi yoki xizmatchi qancha muddatdan
so’ng ta’til olish huquqiqiga ega?
X. Yangi mavzu bayoni: aqliy hujum:
O’qituvchi: Aziz o’quvchilar, bilim olish haqida qanday maqollar va ibratli fikrlarni
bilasizlar?
O’quvchilar:
- Bilagi zo’r birni yiqar, bilimi zo’r mingni.
- Ilmli kishi xor bo’lmas.
- Beshikdan to qabrgacha ilm izla.
- Ilm olish igna bilan quduq qazishga teng.
O’qituvchi: Barakalla, aziz o’quvchilar, insonning ko’rki uning tashqi ko’rinishida emas,
balki uning aql-u odobidadir. Aynan mana shunday intiluvchan, sog’lom, bir so’z bilan aytganda
bilimli yoshlar jamiyat tayanchidir. Bugun biz sizlar bilan darsligimizdagi “ Bilim olish huquqi”
mavzusi haqida gaplashamiz.
XI. Darslik bilan ishlash.
Bilim olish huquqi.
19
Har kim bilim olish huquqiga ega.
O’zbekiston respublikasi Konstitutsiyasi, 41 – moddasidan.
Siz bilan bilim olish huquqi haqida 3 – sinfda ham o’qigan edik. Har bir inson qobiliyati va
intilishiga qarab istaganicha bilim olish huquqiga ega. Aholi uchun yetarlicha umumta’lim
maktablarini ochish davlatning zimmasidadir. Davlat moddiy jihatdan kam ta’minlangan oilalarning
farzandlariga moddiy yordam ko’rsatadi. Bilim olish huquqi barchaga barobar bo’lib, har bir bola
ijtimoiy kelib chiqishidan qat’iy nazar o’qish imkoniyatiga ega.
O’zbekistonda umumiy o’rta ta’lim olish barcha uchun majburiy va bepuldir. Bu har bir
bolaga bilimli bo’lish imkoniyatini beradi. Kelajakda jonajon vatanimizning munosib farzandlari
bo’lish uchun o’qimishli, bilimli bo’lishimiz lozim. Shuning uchun ham bilim olish bizning nafaqat
huquqimiz, balki burchimiz hamdir.
X. Yangi mavzu bayoni - M artikova, M. Tursunova boshlang‘ich sinf o‘quv mashg‘ulotlariga interfaol usullar tatbiqi andijon 2012

3. Hayvonlar ichida eng chopqir jonivor qaysi?
4. “Hayvonot” so’zidan “Hayvon” so’zini olib
tashlasak, qaysi so’z hosil bo’ladi?
Doskaga “
Ot” so’zi katta qilib yozib qo’yiladi va yangi mavzu e’lon qilinadi.
b) 148-mashqni bajarish. Shaxs va narsalarning nomini bildirgan so’zlarni ko’chirish;
c) 149-, 150-mashqlar orqali bosh harf bilan yoziladigan otlar haqida ma’lumot berish;
d) 151-mashq orqali shaxs, narsa va joy nomlarini guruhlarga ajratish;
e) 153-mashq. Ta’limiy o’yin:
O’quvchilar ikki guruhga bo’linadilar. O’qituvchi so’zlarni navbat bilan aytib turadi. 1-
guruh ishtirokchilar
birlikdagi otlarni, 2-guruh ishtirokchilari esa ko’plikdagi otlarni eshitganda
qo’llaridagi kartochkalarni ko’tarishi kerak bo’ladi. Qaysi guruh bexato bajarsa, o’sha guruh g’olib
bo’ladi.
X. Mustahkamlash uchun metodlar: “Ven diagrammasi” metodi.
Ushbu strategiya o’quvchilarda mavzuga nisbatan tahliliy yondashuv, ayrim ko’nikmalarni
hosil qilishga yordam beradi. Strategiya kichik guruhlarni hosil qilishda sxema bo’yicha
amalga
oshiriladi.
Yozuv taxtasi o’zaro teng to’rtga bo’linadi va har bir bo’lagiga quyidagi sxema chiziladi:
Strategiyani qo’llash bosqichlari:
-
sinf o’quvchilari uch guruhga bo’linadi;
-
yozuv taxtasiga toshiriqni mohiyatini aks ettiruvchi sxema chiziladi;
-
har bir guruhga o’zlashtirilayotgan mavzu yuzasidan alohida topshiriq beriladi;
-
topshiriqlar bajarilgach, guruh a’zolari
tomonidan liderlar tanlanadi;
-
liderlar guruh a’zolari tomonidan bildirilgan fikrlarni umumlashtirib, diagrammani
to’ldiradilar.
Guruhlar
Diagrammalar
Topshiriq mazmuni
1-guruh
1-diagramma
Otning ta’rifi
2-diagramma
Uning gapdagi
vazifasi
3-diagramma
Otning so’roqlari
2-guruh
1-diagramma
Shaxs nomini bildirgan so’zlar
2-diagramma
Narsa nomini bildirgan so’zlar
3-diagramma
Joy nomini bildirgan so’zlar
3-guruh
1-diagramma
Birlikdagi
otlar
2-diagramma
Ko’plikdagi otlar
3-diagramma
Bosh harf bilan yoziladigan otlar
Uyga vazifa: 154-mashq.
1
2
3
1
2
3
1
2
3
1
2
3
ATROFIMIZDAGI OLAM - M artikova, M. Tursunova boshlang‘ich sinf o‘quv mashg‘ulotlariga interfaol usullar tatbiqi andijon 2012

|
M artikova, M. Tursunova boshlang‘ich sinf o‘quv mashg‘ulotlariga interfaol usullar tatbiqi andijon 2012
|
bet | 16/71 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 236,88 Kb. | | #155384 |
Bog'liq M. artikova, M. Tursunova-fayllar.orgATROFIMIZDAGI OLAM
1-SINF
I. Dars mavzusi: Biz yashaydigan o’lka – O’zbekiston.
II. Darsning maqsadi:
a) ta’limiy maqsad: o’lkamizning tabiati, undagi daryolar, cho’llar, yaylovlar, turli-tuman
o’simliklar, hayvonlar, poliz ekinlari to’g’risida qisqacha ma’lumot berish;
b) tarbiyaviy maqsad: o’quvchilarni vatanga, ona tabiatga, o’simliklar va hayvonot
dunyosiga nisbatan mehr-muhabbat tuyg’ulari bilan tarbiyalash;
c) rivojlantiruvchi maqsad: o’quvchilarni erkin va mustaqil fikrlashga o’rgatish, mantiqiy
va ijodiy tafakkurini rivojlantirish.
III. Asosiy tushuncha va atamalar: O’zbekiston, bog’, dala, yaylov, daryo, tog’, o’rmon,
cho’l, paxta, bug’doy, qovun-tarvuz, qo’y-qo’zi, mollar.
IV.O’quvchilar egallashi lozim bo’lgan BKM elementlari:
Bilimlar:
- o’lkamizning tabiati haqida bilish;
- o’zbekiston cho’llari haqida bilish;
- cho’llarga nimalar ekilishini bilish;
- bog’larga nimalar ekilishini bilish.
Ko’nikmalar:
- qaysi hayvonlar yaylovlarda boqilishini ajratish;
- nima uchun o’lkamiz tabiatidan zavqlanishimizni aytib berish.
V. Darsning metodlari: aqliy hujum, Krossvord yechish.
VI. Dars shakli: suhbat- ma’ruza.
VII.
Dars usuli: tayyor yozma materiallar va ko’rgazmalar usulida.
VIII. Darsda qo’llaniladigan vositalar: tabiat manzaralari, tog’lar, bog’lar. yaylovlar,
paxta, bug’doy, daryolar, mevalar va sabzavotlarning rasmlari .
IX. Darsning borishi:
1.Tashkiliy qism: salomlashish, davomatni aniqlash, navbatchini tinglash, fasllar haqida
suhbat.
2. O’tilgan mavzuni takrorlash. O’tilgan mavzu: “Kompyuter”.
Takrorlash yuzasidan savollar;
1. Kompyuter qanday qurilma?
2. Kompyuterning vazifasi nimalardan iborat? Siz ham kompyuterda ishlashni bilasizmi?
|
| |
XI. Mustahkamlash uchun metodlar - M artikova, M. Tursunova boshlang‘ich sinf o‘quv mashg‘ulotlariga interfaol usullar...

|
M artikova, M. Tursunova boshlang‘ich sinf o‘quv mashg‘ulotlariga interfaol usullar tatbiqi andijon 2012
|
bet | 12/71 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 236,88 Kb. | | #155384 |
Bog'liq M. artikova, M. Tursunova-fayllar.orgXI. Mustahkamlash uchun metodlar: “Qarsaklar” metodi. Ushbu metod o’quvchilarga
so’zni bo’g’inga ajratishda birmuncha qulayliklar tug’diradi, ya’ni o’qituvchi bir so’zni aytib, unda
nechta bo’g’in borligini qarsak yordamida aniqlaydi. Shundan so’ng mashqni o’quvchilar
takrorlaydilar.
Masalan: O’z – be – kis – ton. 4 ta qarsak.
“So’zda nechta bo’g’in bor “ o’yini.
Bu o’yin xattaxtada yozma ravishda bajariladi. Oldingi qatordagi partaga turli raqamlar
yozilgan varaqalar teskari qilib terib q’yiladi. O’quvchilar 5-6 kishilik guruhlarga bo’linib, birin-
ketin varaqalarni olishib, unda ko’rsatilgan raqamlar bo’yicha shuncha bo’g’inli so’zlarni xattaxtaga
yozib boradilar.
2 – daftar
3 – Karima
4 – navbatchilik
5 – sabzavotchilik va hokazo tarzida.
XII. Uyga vazifa: Mavzuni takrorlash va mustahkamlash.
3-SINF
I. Dars mavzusi: O’zak va o’zakdosh so’zlar.
II. Darsning maqsadi:
a) ta’limiy maqsadi: o’quvchilarga o’zak va o’zakdosh so’zlar haqida tushuncha berish,
ularning yasalishi va yozilishiga doir ko’nikmalarni shakllantirish;
b) tarbiyaviy maqsad: ularda vatanga, tabiatga bo’lgan mehr-muhabbat tuyg’ularini
tarbiyalash va kasb-hunar egallashga bo’lgan ishtiyoqini oshirish, ona tiliga bo’lgan hurmat ruhini
uyg’otish;
c) rivojlantiruvchi maqsad: ularda mustaqil va erkin fikrlash ko’nikmalarini o’stirsh, og’zaki
va yozma nutqini rivojlantirish.
III. Asosiy tushuncha va atamalar: o’zak, o’zakdosh so’zlar, ma’no, umumiy qism va
hokazo.
IV. O’quvchilar egallashi lozim bo’lgan BKM elementlari:
Bilimlar:
- o’zak haqida bilish;
- o’zakdosh so’zlar haqida bilish.
Ko’nikma va malakalar:
- so’zning o’zagini topish;
- o’zakdosh so’zlarni topa olish;
- o’zakdosh so’zlarni to’g’ri yoza olish.
|
| |
III. Asosiy tushuncha va atamalar

|
III. Asosiy tushuncha va atamalar
|
bet | 66/71 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 236,88 Kb. | | #155384 |
Bog'liq M. artikova, M. Tursunova-fayllar.orgIII. Asosiy tushuncha va atamalar: Kostitutsiya, qonun, tartib-intizom, an’ana-udumlar,
urf -odatlar va hokazo.
IV. O’quvchilar egallashi lozim bo’lgan BKM elementlari:
Bilimlar:
-
qonun nima ekanligini bilish;
-
kostitutsiya nima ekanligini bilish;
-
an’ana-udumlar, urf-odatlar nima ekanligini bilish;
Ko’nikma va malakalar:
-
konstitutsiya haqida to’laroq ma’lumot berish;
-
mustaqillikdan keyin qabul qilingan yangi qonunlarni aytish;
-
ajdodlarimiz amal qilgan urf -odatlar haqida gapirish;
V. Darsning metodlari: Aqliy hujum, “Tafakkur buluti” metodi.
VI. Dars shakli: suhbat, amaliy mashg’ulot.
VII. Dars usuli: noan’anaviy.
IX. Darsning borishi:
1. Tashkiliy qism: salomlashish, huquqiy yangiliklar haqida suhbat.
2. O’tilgan mavzuni takrorlash. O’tilgan mavzu: O’zbekiston Respublikasi mustaqillik
davrida.
Takrorlash yuzasidan savollar:
1. Mustaqillik biz yoshlarga nima berdi?
2. Siz vatanimiz ravnaqiga o’zingizning qanday hissangizni qo’shmoqchisiz?
X. Yangi mavzu bayoni:
Aqliy hujum:
O’qituvchi: Aziz o’quvchilar, dunyodagi eng qadrli ne’mat nima?
O’quvchilar: Tinchlik va hotirjamlik, erkinlik va hurlik!
O’qituvchi: Barakalla, bolajonlar. Dunyoda tinch va hotirjam, erkin va mustaqil insondan
baxtliroq inson yo’q. Atoqli adibimiz Maqsud Shayxzoda ham bejiz “Kishi tug’ilmaydi boshda toj
bilan, Tug’ilar u erkka ehtiyoj bilan” deb aytmagan.
Vatanimiz o’zbekiston ham ana shunday tinch va farovon, mustaqil mamlakatlardan biri
hisoblanadi. Yurtimiz istiqlolga erishgandan so’ng qo’lga kiritgan eng katta yutuqlaridan biri bu-
mamlakatimiznig asosiy qomusi hisoblangan Konstitutsiyasidir. Bugungi mavzuyimiz ham aynan
Konstitutsiyaga bag’ishlangan. Xo’sh, kim Konstitutsiya haqida bizga she’r aytib bera oladi?
She’r o’quvchilar tomonidan ifodali qilib o’qib beriladi.
|
| |
Qomusim mening - M artikova, M. Tursunova boshlang‘ich sinf o‘quv mashg‘ulotlariga interfaol usullar tatbiqi andijon 2012

Osmoninngda hilpirar bayroq,
Gerbing uzra humo
charx urar
Qomusing hech so’nmas bir mayoq.
Ozodlikning ramzi bu kitob
Ezgulikka qo’yilgan tamal
Birdamlikka
aytilgan hitob
Adolatdek qulamas haykal.
Unda bordir xalqim o’tmishi
Go’yo menga so’zlangan ertak
Bobolarim kechgan kechmishi
Aks etgaydir nurli kelajak.
Har satrida, har bir bobida
Millionlarning taqdirin so’ylar
Mujassamdir
baxt kitobida
Nurli hayot haqida o’ylar.
Insonlarni ulug’lab yasha
Mangu porla qomusim mening
Noming kezsin asrlar osha
Konstitusiyam – nomusim mening.
XI. Darslik bilan ishlash.
O’zbekiston Respublikasining Konstitusiyasi.
18
Har bir mamlakatning qoidalari bo’ladi. Ularga o’quvchi, talaba, ishchi yoki nafaqaxo’r
bo’lishidan qa’iy nazar barcha bo’ysunishi lozim. Bu qoidalar qonunlar deb ataladi. Qonunlar
davlat
tomonidan o’rnatiladi. Ularni buzgan odam jazolanadi.
Mustaqillika erishgach, davlatimizda yangi qonunlar qabul qilindi. O’zbekiston
Respublikasi fuqarolarining huquqlari ta’minlandi. Mamlakatimiz Konstitusiyasi-boshqa barcha
qonunlar bo’ysunadigan asosiy qonundir.
U shuningdek, qonunlarning eng muhimi hamdir.
Konstitutsiyada mamlakatimiz aholisining eng asosiy huquq va majburiyatlari haqida yozilgan.
Mamlakatda tartibni saqlash va qonunlarning buzilmasligini nazorat qiluvchi insonlar
bo’ladi. Ular avvalo militsiya hodimlari va ko’plab boshqa soha vakillaridir. Qonun-barcha uchun
bajarilishi majburiy bo’lgan qoidalardir. Ammo qonundan tashqari boshqa qoidalar ham bor. Bu
qoidalar bizga noqulay ahvolga tushib qolmaslik yoki kimnidir hafa qilib qo’ymaslik uchun
yordam beradi. Biz o’zimizni bu qoidalarga mos tutamiz.
Jamiyatdagi mavjud o’ziga xos qoidalar an’anana-udumlar yoki urf-odatlar deb ataladi.
Bizning
ota-onamiz ham, bobo-buvilarimiz ham ana shunday qonun-qoidalar asosida hayot
kechirishgan.
www.scientificprogress.uz - Axborot tizimlarida foydalanishni biometrik nazoratlash algoritmlari va vositalarini ishlab chiqish

www.scientificprogress.uz
Page 1008
3. Information Technology Security Evaluation Criteria (ITSEC), Provisional
Harmonized Criteria (1991) Luxembourg: Office for Official Publications of the
European Communities, 1991 ISBN 92-826-3004-8, Catalogue Number: CD-71- 91-
502-EN-C © ECSC-EEC-EAEC, Brussels Luxembourg.
4. Pfleeger, C.P. (1997) Security in Computing. Second Edition, Prentice Hall, Upper
Saddle River.
5. Guttman, B. and Roback, E. (1995) An Introduction to Computer security: The NIST
Handbook. DIANE Publishing. http://dx.doi.org/10.6028/NIST.SP.800-
6. Stamp M. Information security: principles and practice // John Wiley & Sons, 2011,
P.606.
7. Purdy G. ISO 31000: 2009-setting a new standard for risk management //Risk
Analysis: An International Journal. – 2010. – Т. 30. – №.6.С. 881-886.
8. ISACA C. S. X. Cybersecurity Fundamentals //Study Guide. 2014.
9. Curricula C. Curriculum guidelines for post-secondary degree programs in
cybersecurity. 2017.
|