Adabiyotlar tahlili - Article · June 023 citations reads 826 author

|
Article · June 023 citations reads 826 authorBog'liq 73-75Adabiyotlar tahlili. Hozirgi vaqtda AI bu kompyuterni ko'rish,
neyron tarmoqlar va mashinani o'rganish kabi ko'plab aniq
tushunchalarni birlashtirgan umumiy atamadir. Bu hodisani tahlil qilish,
modellashtirish va prognoz qilish uchun katta hajmdagi ma'lumotlardan
foydalanishni o'z ichiga olgan texnologiyadan foydalanish holatlarini
tavsiflash orqali aniqlangan "tor ma'noda AI" deb ataladi. Keng ma'noda
AI (kuchli AI) - bu "super mashina" bo'lib, u ilgari qayta ishlash uchun
taqdim etilgan modellar va qoidalar to'plamiga amal qilmasdan mustaqil
ravishda ishlab chiqish va qaror qabul qilishga qodir. Ingliz tilidan olingan
kuzatuv qog'ozi sifatida AI atamasi mutaxassislarni qoniqtirmaydi:
ularning ko'pchiligi texnologiyaning mohiyatini buzadigan noto'g'ri
tarjima haqida gapirishadi. Buning o'rniga, atamalarning butun to'plami
taklif etiladi: kengroq - robotli intellekt, g'ayriinsoniy aql; yoki ko'proq
vositaga yo'naltirilgan - neyron tarmoq, (chuqur) mashinani
o'rganish. Har holda, urg'u inson va inson aqlining analogidan o'zgarib
bormoqda. Mutaxassislar bu atamani har doim ham inson qiyofasida va
o'xshashida emas, balki avtonom tarzda ishlaydigan vositalar orqali
tushuntiradilar. Aytishimiz mumkinki, aynan inson tafakkuridan farq
qiladigan boshqa shakllar AI muvaffaqiyatiga olib keladi (Sokolova &
Galdin, 2018).
Quyida AIning rivojlanishini Rossiya misolida ko’rib chiqamiz.
Rossiya Federatsiyasida AI bozorining hajmini baholash tadqiqot
metodologiyasiga qarab juda farq qiladi. Biz AI tarmoqlarining yetuklik
darajasini baholash mezonlarini batafsil ko'rib chiqamiz. 2017 yil oxirida
"AI va mashina o'rganish bozoridagi joriy tendentsiyalar" tadqiqoti
natijalariga ko'ra, Rossiyada AI segmenti 700 million rubl bilan
cheklangan. 2021 yilga kelib sun'iy intellekt bozori 28 milliard rublgacha
o'sishi kutilmoqda. Tadqiqot mualliflarining prognozlariga ko'ra, uning
o'sishi moliya sektori, chakana savdo va sanoat tomonidan
rag'batlantiriladi. Oliy Iqtisodiyot maktabi tomonidan o'tkazilgan
"Raqamli iqtisodiyot: Rossiya biznesining global tendentsiyalari va
amaliyoti" tadqiqoti natijalariga ko'ra, raqamli texnologiyalar biznesga
eng katta ta'sir ko'rsatish bo'yicha birinchi o'rinni egalladi: IoT va
sanoatni avtomatlashtirish (60%), raqamli dizayn va modellashtirish
(58%), virtualizatsiya texnologiyalari, masofaviy kirish, masofaviy ofis va
boshqalar (57%), mobil texnologiyalar va kanallararo aloqa
(55%). Amerikalik va Britaniyalik moliyaviy tahlilchilar tomonidan
olingan ma'lumotlarni tahlil qilib, AI texnologiyalaridan foydalangan
holda robototexnikaning jadal rivojlanishi mahsuldorlikning navbatdagi
sakrashiga olib kelishi haqida aniq xulosalar chiqarishimiz
mumkin. Mutaxassislarning fikriga ko'ra, bu ko'rsatkich butun dunyoda
30% ga o'sadi va mehnat xarajatlarining 20-33% oralig'ida pasayishi bilan
birga keladi. Tabiiyki, birinchi navbatda, "buzuvchi innovatsiyalar" eng
rivojlangan mamlakatlarga ta'sir qiladi, bu bir vaqtning o'zida bir nechta
asosiy tarmoqlarning texnologik qayta tiklanishiga olib keladi
(Mustafina, 2019).
|
| |