nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Gorizontal TN rusumidagi qobiq trubali issiqlik almashinuv qurilmalari

Gorizontal TN rusumidagi qobiq trubali issiqlik almashinuv qurilmalari quyidagicha tuzilgan (8-rasm): 1- 2 ta qopqoq; 2,3.6,13- shtutserlar; 4-obtekatel; 5-2ta truba panjarasi; 7,12-to’sin (peregorodka); 8-styajka; 14-mahsulot kiruvchi (bo`linuvchi) kamera.
8- rasm. Qobig` trubali gorizontal issiqlik almashinuv qurilmasi.
Qopqoqlar sferik, to`g`ri va ellipsli bo`lishi mumkin.
Mahsulot bo`linadigan kamera mahsulot gorizontal yo`llarni, ya`ni mahsulot gorizontal vaqtni oshirish uchun xizmat qiladi.
Qobiq po`lat listdan payvandlangan silindr bo`lib diametri 159,273, 325, 400, 600, 800, 1000 va 1200 mm bo`lishi mumkin. Ikki tomonga flanets payvandlangan. Bu flanetslarga ikkita qobiq biriktiriladi. Qobiq ichidan to’sin 7 bo`ylab issiqlik almashinuv trubalari 10 o`tgan, bu trubalar uchlari truba panjarasiga jips mahkamlangan. Truba panjarasi esa qobiqga payvandlangan. Panjaradagi trubalar uchun teshiklar to`g`ri olti tomonlari bo`yicha yoki kontsentrik aylanalar bo`yicha yoki krest bo`yicha bo`lishi mumkin. Mahsulot 2 shtutserdan kirib 13 shtutserdan chiqadi. Bug` 3 shtutserdan kirib 6 shtutser kondensat chiqadi. Bug` truba orasidagi bo`shliqdan harakat qiladi.
Trubalar panjaraga rezvaltsoka, payvandlash yoki boshqa usullar bilan jips yopishtiriladi.
Gorizontal qurilmalar montajga yig`ilgan holda keladi. Tayanch oyoqlari 9 uchun fundament maydoncha tayyorlanadi yoki polga ham o`rnatish mumkin.
|
O`rnatish o`lchamlaridan og’ish qiymatlari quyidagicha

|
O`rnatish o`lchamlaridan og’ish qiymatlari quyidagicha
|
bet | 16/22 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 0,53 Mb. | | #15808 |
O`rnatish o`lchamlaridan og’ish qiymatlari quyidagicha:
Gorizontallik yoki vertikallikdan og’ish - 0,3 mm 1 m uzunlikda;
Balandlik belgisi bo`yich - 5 mm;
Yuqoridan ko`rinishda montaj o`qlari bo`ylab og’ish - 10 mm.
Qurilma tayanch oyoqlari orqali po’lat konsnruktsiyada vertikal o`rnatiladi. Qurilmaning korpusi to`rta tayanch oyoqlari bilan metall karkasga yoki beton plita to`siniga M boltlar bilan mahkamlanadi (4.5.9-rasm).
10-rasm. Vertikal qurilmani spropalash sxemasi.
|
11-rasm. Vertikal qurilma tayanch oyoqlarini po`lat plitada mahkamlash sxemasi
1- payvandlash choki; 2- po`lat plita; 3- M boltli birikma; 4- tayanch oyoq; 5 – qurilma qobig’i.
|
Pastki va yuqoridagi shtutserlarga quvurlar ulanadi. Qurilma o`rnatilgandan keyin germetiklikka sinovdan o`tkazadilar va ichiga 0,3 MPa bosimiga bug’ beriladi. 10 daqiqa ushlab turiladi va bosim kamaytiriladi va hamma payvand choklar tekshiriladi.
|
| |
Plastinali isitgichlarni ta’mirlash

Plastinali isitgichlarni ta’mirlash. Nuqsonli plastinalarni almashtirishda ularning o`ng yoki chapligiga e`tibor berish lozim (7-rasm). Yangi plastinalar tayyorlovchi-zavod tomonidan ta`minlanadigan teshiksiz plastinalardan tayyorlanadi. Ekspluatatsiya paytida asosan rezina zichlagichlar ishdan chiqadi. Bunga asosiy sabab sektsiyalardagi mahsulot va suvning yuqori temperaturasi yoki tuzli suvning agressivligi hamda mexanik shikastlanishlar bo`lishi mumkin.
Agar plastinalar maksimal siqilganda (har bir plastinaga 0,2 mm) suyuqlikning sizib chiqishi to`xtamasa, zichlagich almashtiriladi, buning uchun apparat ochiladi. Plastinadan rezina zichlagich oliá tashlanadi va plastina g`ilofi БР-1 markali benzin bilan yuvilib yangi zichlagich qo`yiladi. Zichlagichlarni elimlashda 78-БЦС tipidagi elimdan foydalaniladi. Buning uchun elim dastalab aralashtiriladi. Zichlagich va g`ilofda jilvir qog`oz yordamida g`adirg`budirliklar hosil qilinadi. БР-1 benzini bilan yog`sizlantiriladi va 10-15 daqiqa quritiladi. So`ngra g`ilof va zichlagichga kistochka yordamida elimning bir qatlami surtiladi. Bunda elim qatlamida havo pufakchalari bo`lmasligi lozim. 10 daqiqa quritilib, ikkinchi qatlam elim surtiladi va 1-3 daqiqa davomida quritiladi. Zichlagichni ehtiyot bo`lib, g`ilofga joylashtirib qo`l bilan qisiladi yoki rezina rolik dumalatiladi. Yuklamasiz 24 soat davomida ushlab turilib, plastinadagi ortiqcha elim artib olinadi, talk sepilib plastinalar yig`iladi. So`ngra 0,35 MPa bosim ostida sovuq suv bilan sinovdan o`tkaziladi. Shundan keyin apparat ochiladi, kuzatiladi, elimning ortiqchasi artib olinadi va qayta yig`ilib ishga tushiriladi.
|
-rasm. Qobig’-trubali vertikal issiqlik almashinuv qurilmasi

9-rasm. Qobig’-trubali vertikal issiqlik almashinuv qurilmasi
1 va 8- mahsulot kirib chigadigan patrubkalar; 2 va 8-elliptik qopqoq va taglik; 3 va 9-trubalar panjaralai; 4- isituvchi agent chigadigan patrubka; 5- qurilmaning 4 ta oyoq-tayanchlari; 6 –isituvchi agent kiradigan patrubka; 10-to`siqlar; 11-trubalar; 12- qurilma qobigi.
Vertikal qobiq-trubali issiqlik almashinish qurilmasini o’rnatish. Agar qurilma ishlab chiqarish korxonalarida qavatlar orasida o`rnatilsa, bunda qurilma uchun belgilangan tayanchga asos bo`lib beton plita xizmat qiladi va qavat orasidagi beton plitaga qurilma bevosita mahkamlanadi, ya`ni qurilma uchun ham asos ham poydevor bo`lib beton plitaning o`zi bo`ladi. Bunda qurilma gorizontallik va vertikallik holatini uning tayanch oyoqlari ostida metall tiqinlar qo`yilib rostlanadi. Asosni hisoblashda beton plitaga tushadigan yuklama hisoblanadi. Hisoblash tartibi poydevorni statik hisoblashdagidek, faqat bu yerda poydevor yo`q, shuning uchun Gf = 0, va asos yuzasi F jihoz tayanlari (oyoqlari) yuzalari f yig’indisi deb qabul qilinadi, ya`ni F = ∑ f .
Agar hisoblash bo`yicha plitaga tushadigan solishtirma yuklama R qavat orasidagi beton plita chidab biladigan normativ (ruxsat etilgan) yuklama Rn dan katta bo`lsa, mashina oyoqlari ostiga kvadrat yoki aylana po`lat tiqinlar qo`yib, hisoblashni tiqin o`lchamlari bilan amalga oshiriladi.
Agar qurilma ishlab chiqarish korxonalarida po`lat prokatdan tayyorlangan karkasda (metall konstruktsiyada) o`rnatilsa apparatni o`rnatishdan oldin texnik hujjatlar o`rganiladi, u o`rnatiladigan tayanch konstruktsiya, mahkamlovchi boltlari, qurilish konstruktsiyalari, dalolatnoma bo`yicha tekshirib qabul qilib olinadi.
Kerak bo`lgan asosiy montaj o`qlarini tayanch plitalarda belgilaydilr. Apparat tayanch qismi tayanadigan joylarni belgilaydigan o`qlarning loyihada ko`rsatilgan o`lchamlardan og’ishi (± mm da): o`qlar orasidagi interval 9 m bo`lganda 3; 9 dan 15 m gacha – 4; 15 dan 21 m gacha –5; 21 dan 27 m gacha –6; 27 dan 33 m gacha – 7.
Apparat tayanch qismi tayanadigan joylarni qabul qilib olishda quyidagi og’ishlar ruxsat etiladi (mm da):
Tayanch plitaning yuqori sirti:
balandlik bo`yicha …………………………………………… ± 1,5
qiyalik bo`yicha ……………………………………………….. 1/1500
Mahkamlovchi boltlarining siljishi (yuqoridan ko`rinishda):
konstruktsiya tayanchi kontur ichida joylashganda……………. 5
konstruktsiya tayanchi kontur tashqarisida joylashganda……. 10
Qurilmani montaj qilishda birinchi navbatda qurilmaning silindr asosi qopqoq qismi bilan M boltlar yordamida flanetslar orasiga paronit tiqin qo`yib yig’iladi. Silindr korpusi chang’ilarda traktor bilan tortib keltiriladi va shu chang’idan minorali yoki to`rt oyoqli kran yordamida o`rnatiladi. Spropalash usuli 4.5.8 - rasmda ko`rsatilgan. Uning vertikallik holati yuqoridan pastga yuborilgan shoqullar yordamida amalga oshiriladi.
|
AB rusumidagi vertikal avtoklavlarni o’rnatish

AB rusumidagi vertikal avtoklavlarni o’rnatish. AB-2 va AB-4 rusumidagi vertikal avtoklavlar (12-rasm) shisha va metall idishga germetik qadoqlangan oziq-ovqat mahsulotlarni sterilizatsiyalash va pasterizatsiyalash uchun ishlatiladi.
Avtoklav komplektiga sterilizatsiya jarayonini avtomatizatsiyalashtirishga imkon beradigan dasturli rostlagich ПРП- 2 bo`lishi kerak.
Avtoklav texnik xarakteristikasi
Ko`rsatkichlar
|
AB-2
|
AB-4
|
Avtoklav sig’imi, m
|
1,57
|
2,75
|
Ichki diametr, m
|
1,0
|
1,0
|
ChHegaraviy ishchi bosim, MPa
|
0,35
|
0,35
|
Po`lat korzinalar soni
|
2
|
4
|
Gabarit o`lchamlar, mm
Kengligi
Uzunligi yopiq qopqoq bilan
Uzunligi ochiq qopqoq bilan
Balandligi yopiq qopqoq bilan
Balandligi ochiq qopqoq bilan
Massa, kg
Savatsiz
Savat bilan
|
1350
2200
1870
2410
3290
940
1150
|
1350
2200
1870
4000
4790
1317
1750
|
Vertikal avtoklav AB-2 korpus 4, porsang 12 ega bo`lgan qopqoq 1, belbog’lagich 2 dan iborat. Avtoklav korpusi 6 mm qalinlikdagi po`lat tunukadan, tagshigni esa- 8 mmli tunukadan payvandlangan. Avtoklav balka yoki boshqa tayanchlarga oyoqlari bilan tayanadi. Oyoqlar soni 3 ta bo`lib, ular bir-biri bilan aylana bo`ylab 2,0944 radius burchak ostida joylashgan. Korpus ichida tagligida avtoklav qavatlarini ushlab turadigan tayanchlar payvandlangan. Tagligda barbotyor 6 joylashgan. Bug’ barbotyorga truba 7 orqali keladi. Taglig markazida suvni olib chiqadigan truba 8 bor.
Korpusga tashqari tomonidan manometer uchun korobka 10 payvandlangan. Bu korobka avtoklav ost qismi bilan sirkulyatsion truba 9 yordamida bog’langan. Bu korobkada termometr 11 o`rnatiladigan gilza va manometr 16 va dasturli rostlagich o`rnatiladigan shtutserlar bor.
Korpusning yuqori qismida avtoklavga suv quyiladigan 14 va to`lib ketganda suv chiqadigan patrubkalar joylashgan
|
Logistikada raqamli texnologiyalarni joriy etish va ulardan foydalanishning dolzarbligi

Logistikada raqamli texnologiyalarni joriy etish va ulardan foydalanishning dolzarbligi
Download
0,58 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/10
Sana
05.06.2024
Hajmi
0,58 Mb.
#260398
Download
0,58 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Logistikada raqamli texnologiyalarni joriy etish va ulardan foydalanishning dolzarbligi
Download
0,58 Mb.
Matnni ko'rish
Agrofirmani qayta tashkil etish va tugatish

|
Agrofirmani qayta tashkil etish va tugatish
|
bet | 7/8 | Sana | 09.10.2024 | Hajmi | 94,45 Kb. | | #274303 |
Bog'liq Dehqon xo’jalik tashkiliy-iqtisodiy asoslari.Agrofirmani qayta tashkil etish va tugatish
Agrofirmani qayta tashkil etishi yoki tugatish qonunchilikda belgilangan tartibida amalga oshiriladi.
Agrofirmani qayta tashkil etish Ta’sischilarning umumiy yig’ilishi qarori bo’yicha uni qo’shib yuborish, birlashtirish, bo’lish, ajratib chiqarish, qayta tuzish yo’li bilan amalga oshiriladi. Agrofirmani qayta tashkil etishda uning barcha huquq va majburiyatlari huquqiy vorisiga o’tadi.
Agrofirmani tugatish ta’sischilarning umumiy yig’ilishi yoki xo’jalik sudining qaroriga asosan amalga oshiriladi.
Agrofirmani davlat ro’yxatidan o’tkazish organi tomonidan agrofirmalarning yagona davlat reyestriga tegishli yozuv kiritilgan vaqtdan boshlab agrofirmani tugatish yakunlangan, agrofirma esa o’z faoliyatini tugatgan deb hisoblanadi.
Xulosa:
Fermer xo’jaliklari, qayta ishlash va savdo korxonalari hamda boshqa yuridik va jismoniy shaxslar iqtisodiy faoliyatning turli sohalarida umumiy maqsadlarga erishish uchun ixtiyoriy ravishda birlashishlari mumkin.
Agrofirma odatda tugatilayotgan har bir xo’jalik hududida yoki mahalliy sharoitdan kelib chiqib, ikki va undan ortiq xo’jaliklar hududida tuzilishi mumkin.
Agrofirmalarni ta’sis etishda uning qatnashchilari o’z mustaqilligini saqlab qoladi.
Agrofirmalar o’z-o’zini moliyalashtirish (xo’jalik hisobi) tamoyillari asosida faoliyat yurituvchi tijorat tashkilotlari hisoblanadi va qonunda nazarda tutilgan har qanday tashkiliy- huquqiy shaklda, shu jumladan xorijiy investor bilan qo’shma korxonalar shaklida tashkil etilishi mumkin.
Agrofirmalar Vazirlar Mahkamasining 2003 yil 20 avgustdagi 357-son qarori bilan tasdiqlangan. Tadbirkorlik subyektlarini davlat ro’yxatidan o’tkazish, hisobga qo’yish va ruxsat beruvchi hujjatlarni rasmiylashtirish tartibi to’g’risida Nizomga muvofiq davlat ro’yxatidan o’tkazilgan vaqtdan boshlab tashkil etilgan hisoblanadi.
Agrofirmalar uning ta’sischilari soni 50 kishigacha bo’lsa, ma’suliyati cheklangan jamiyat shaklida, undan ortiq yoki ta’ sischilar soni cheklanmagan bo’lsa qonunda nazarda tutilgan har qanday tashkiliy-huququy shaklda tashkil etilishi mumkin.
|
| |
Alyuminiy qotishmalari - Mashinasozlik materiallari

|
Mashinasozlik materiallari
|
bet | 6/11 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 1 Mb. | | #103601 |
Bog'liq Engineering materials - lecture 7Alyuminiy qotishmalari. Alyuminiy qotishmalari toza alyuminiyga nisbatan yaxshi mexanik va texnologik xossalarga ega. Shuning uchun mashinasozlik, samolyotsozlik, kemasozlik, qurilish va qishloq xo'jaligida alyuminiy qotishmalari keng qo'llaniladi. Alyuminiy legirlovchi elementlar bilan bir xil ko'rinishdagi o'zgaruvchan tarkibli qattiq eritmalarni hosil qiladi. Shuning uchun ular holat diagrammasi bo'yicha sinflarga ajratiladi (7.1-rasm).
Deformatsiyalanadigan alyuminiy qotishmalarining aksariyati yaxshi texnologik xossalarga ega, plastikligi yuqori va ularni kesib ishlash oson. Shuning uchun ulardan turli shakldagi yarim fabrikatlarni ishlab chiqarish mumkin, masalan, qog'ozlar (folga), listlar, chiviqlar, trubalar, qobirg'ali panellar, turli ko'ndalang kesimdagi simlar, bolg'alash va shtamplash mahsulotlari. Bunday zagotovkalar materialni sovuqlayin yoki issiqlayin bosim ostida ishlash usuli bilan olinadi (presslash, ekstruzerdan o'tkazish, bolg'alash, shtamplash, jo'valash hamda volchirlash). Zagotovkalarni plastik deformatsiyalash yo'li bilan olish samarali texnologik jarayon bo'libgina qolmay, balki alyuminiy qotishmalarini mustahkamligini oshirish usuli hamdir.
7.1-rasm. Alyuminiy-legirlovchi element tizimi holat diagrammasining umumiy ko'rinishi: A-deformatsiyalanadigan qotishmalar; V-quyma qotishmalar.
Lekin deformatsiyalanadigan alyuminiy qotishmalarining ichida termik ishlov natijasida mustahkamligi oshmagan (I) va oshadigani (II) ham bor (7.1-rasmning A qismi). Masalan, Al-C-Mg-Mn turkumga kiruvchi qotishmalar (duralyuminiy) termik ishlaganda ularning mustahkamligi oshadi (7.2-jadval). Duralyuminiylar sovuq holda ham, issiq holda ham yaxshi deformatsiyalanadi. Sovuqlayin deformatsiyalash odatda jarayonning orasida qayta kristallash bilan yumshatib (350...3700C), bosqichma-bosqich olib boriladi.
Duralyuminiylarning tarkibi va xossalari 7.2-jadval
Mis alyuminiyda eriydi hamda CuAl2 oraliq fazani ham hosil qiladi. Oddiy haroratda mis 0,2% gacha erisa, yuqori haroratda qaraiyb 5,6% gacha eriydi. Durayuminiylarni termik ishlash usuli bilan mustahkamlash uchun ular toblab, eskirtiriladi. Buning uchun qotishma 495...5050C gacha qizdiriladi va suvda sovitiladi, songra 5...6 kun uy haroratida ushlab turiladi, ya'ni tabiiy eskirtiriladi. Eskirish natijasida mustahkamlik yangi toblangan qotishmaga qaraganda qariyb 70….75% ga oshadi. Toblangan duralyuminiy mustahkamligining eskirish haroratiga va vaqtiga bog'liqligi 7.1-rasmda ko'rsatilgan.
Misning alyuminiydagi qattiq eritmasining (α-qattiq eritma) eskirtish jarayonida parchalanishi natijasida mustahkamlik ortadi (7.2-rasm).
7.2-rasm. Duralyuminiy mustahkamligi (b) ning eskirtirish vaqti va haroratga bog'liqligi grafigi.
|
| |
Fermer xo’jaligini - Dehqon xo’jalik tashkiliy-iqtisodiy asoslari

|
Dehqon xo’jalik tashkiliy-iqtisodiy asoslari
|
bet | 3/8 | Sana | 09.10.2024 | Hajmi | 94,45 Kb. | | #274303 |
Bog'liq Dehqon xo’jalik tashkiliy-iqtisodiy asoslari.1.2 Fermer xo’jaligini tashkil etish va rivojlanish asoslari
Dehqon xo’jaliklari faoliyatini muvofiqlashtirib borish hamda ularning huquqlari va manfaatlarini himoya qilish O’zbekiston Dehqon va fermer xo’jaliklari uyushmasi hamda Savdo sanoat palatasi va ularning joylardagi hududiy organlari tomonidan amalga oshiriladi.
Agrofirma, fermer xo’jaliklari va aholi tomonidan yetishtirilgan meva-sabzavot mahsulotlari va uzumni qayta ishlash hamda sotish asosiy faoliyati bo’lgan yuridik shaxs hisoblanadi.
Quyidagilar agrofirmaning yuridik asosi bo’lishi mumkin:
meva-sabzavot mahsulotlari va uzum, shuningdek boshqa qishloq xo’jaligi mahsulotlari yetishtirishga ixtisoslashgan fermer xo’jaliklari;
barqaror xo’jalik aloqalariga va ilg’or ishlab chiqarish texnologiyalariga ega bo’lgan meva- sabzavot mahsulotlari va uzumni qayta ishlash korxonalari;
yuridik shaxs bo’lmagan yakka tartibdagi tadbirkorlar;
O’zbekiston Respublikasida doimiy yashaydigan O’zbekiston Respublikasi fuqarolari;
xorijiy investorlar;
agrofirmalarda qatnashishi qonunda taqiqlanmagan boshqa shaxslar. Agrofirmani ta’sis etishda uning qatnashchilari o’z mustaqilligini saqlab qoladi. Agrofirmalar uning qatnashchilari tomonidan ixtiyoriy tartibda tashkil etiladi.
Agrofirmalar tijorat tashkilotlari hisoblanadi va qonunda nazarda tutilgan har qanday tashkiliy
- huquqiy shaklda tashkil etilishi mumkin.
Agrofirmalar ular Vazirlar Mahkamasining 2003 yil 20 avgustdagi 357-son qarori bilan tasdiqlangan tadbirkorlik subyektlarini davlat ro’yxatidan o’tkazish, hisobga qo’yish va ruxsat beruvchi hujjatlarni rasmiylashtirish tartibi to’g’risida Nizomga muvofiq davlat ro’yxatidan o’tkazilgan vaqtdan boshlab tashkil etilgan hisoblanadi.
Agrofirmalarni ta’sis etishda muassislar tegishli tashkiliy-huquqiy shakldagi subyektlarni tashkil etish uchun belgilangan qonun hujjatlari talablarini bajarish kerak.
Agrofirmalar tarkibida meva-sabzavot mahsulotlarini yetishtirish, saqlash, tashish, tayyorlash ularning marketingini olib borish va boshqalar bo’yicha bo’linmalar tashkil etilishi mumkin.
Davlat organlari va ularning mansabdor shaxslari agrofirmalarning qonun hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladigan faoliyatiga aralashishga haqli emas.
|
| |
Asosiy adabiyotlar - Dehqon xo’jalik tashkiliy-iqtisodiy asoslari

|
Dehqon xo’jalik tashkiliy-iqtisodiy asoslari
|
bet | 8/8 | Sana | 09.10.2024 | Hajmi | 94,45 Kb. | | #274303 |
Bog'liq Dehqon xo’jalik tashkiliy-iqtisodiy asoslari.Foydalangan adabiyotlar.
Asosiy adabiyotlar:
Jo’rayev F. Qishloq xo’jalik korxonalarida ishlab chiqarishni tashkil etish. Darslik. - Toshkent, 2004-344 b. “Istiqlol”
Samatov G.A., Yodgorov J.Yo.,Rustamova I.B Qishloq xo’jaligi ishlab chiqarishini tashkil etish. Darslik. «O’zbekiston milliy ensiklopediyasi». - Toshkent: ToshDAU taxririyat- nashriyot bo’limi, 2005. - 508 b.
Xorijiy adabiyotlar:
Agrarmanagement Jens Pape, Clemens Morath, Reiner doluschitz ISBN-10:3-8252-3587- 4, EAN:978382523587
Barrick, R. K. Harmon, H. L. Animal Production and Management Ed: Gregg Division McGraw-Hill (1988-02-01) ISBN 10: 007003852X / ISBN 13: 9780070038523
Connor, D. J.; Loomis, R.S.; Cassman, K.G. 2011. Grop Ecology. Productiviti and Management in Agricultural Systems. University Press ISBN: 9780521744034.
Modernes Agrarmanagement: Betriebswirtschaftliche Analyse-und Planungsvefahren MuBhoff, Hirschauer (2013) 3. Auflage, Vahlen-Verlag, Munchen.
Abdug’aniyev A., Abdug’aniyev A.A. Qishloq xo’jaligi iqtisodiyoti. - T.: «O’zbekiston Yozuvchilar uyushmasi Adabiyot Jamg’armasi», 2011. - 346 b.
Samatov G’.A, Yodgorov J.Yo, Rustamova I.B. Qishloqda zamonaviy bozor infratuzilmasini kompleks rivojlantirish va servis xizmatini tashkil etishning asoslari (fermerlar tayyorlash va qayta tayyorlash bo’yicha biznes maktablar tinglovchilari uchun qo’llanma).- T.:ToshDAU taxririyati 2004.
Umurzoqov U.P. va boshq. Fermer xo’jaligi iqtisodiyoti. O’quv qo’llanma. - T.: “Iqtisod- moliya”, 2007. - 276 b.
Shakirov F.K., Korolev Yu.B., Pastuxov A.K. i dr. Organizasiya selskoxozyaystvennogo proizvodstva i menedjment: uchebnik dlya vuzov. - M.: Kolos OOO, 2008. - 607 s.
Ergashev R.X. Qishloq xo’jaligi iqtisodiyoti. Darslik.-T.: EXTREMUM-PRESS, 2011, 386 b.
|
| |
Agrofirmaning huquq va majburiyatlari

|
Agrofirmaning huquq va majburiyatlari
|
bet | 5/8 | Sana | 09.10.2024 | Hajmi | 94,45 Kb. | | #274303 |
Bog'liq Dehqon xo’jalik tashkiliy-iqtisodiy asoslari.Agrofirmaning huquq va majburiyatlari
Agrofirma quyidagi huquqlarga ega:
ishlab chiqarish faoliyatini mustaqil tashkil etish va amalga oshirish, shu jumladan meva- sabzavot mahsulotlari va uzumni qayta ishlash;
yetishtirilgan mahsulotlarni sotish uchun yuridik va jismoniy shaxslar bilan, shu jumladan byudjet tashkilotlari bilan xo’jalik shartnomalari tuzish;
mahsulotni sotib olish yuzasidan fermer va dehqon xo’jaliklari bilan fyuchers shartnomalari tuzish;
aholidan meva-sabzavot mahsulotlari va uzumni xarid qilish;
yetishtirilayotgan mahsulotga va bajarilayotgan ishlar (ko’rsatilayotgan xizmatlar)ga mustaqil narx belgilash;
olingan daromad (foyda)ni, shuningdek o’ziga xizmat ko’rsatuvchi banklarning hisob raqamlaridagi pul mablag’larini o’z xohishiga ko’ra belgilangan tartibda tasarruf etish;
kreditlar, shu jumladan imtiyozli kreditlar olish, boshqa yuridik va jismoniy shaxslarning mol- mulki, pul mablag’larini shartnoma asosida jalb etish hamda ularni ishlab chiqarishga va takroriy ishlab chiqarishga yo’naltirish;
o’zining huquqiy va qonuniy manfaatlarini himoya qilib sudga murojaat qilish. Agrofirma qonun hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa huquqlardan ham foydalanadi. Agrofirma:
o’z xodimlari uchun xavfsiz mehnat sharoitlarini ta’minlashga;
tuzilgan shartnomalar shartlarini bajarishga;
soliqlar va majburiy to’lovlarni qonun hujjatlarida belgilangan tartibda to’lashga majbur.
Agrofirma qonun hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa majburiyatlarni ham o’z zimmasiga oladi.
Agrofirmalarni tashkil etish
Fermer xo’jaliklari, qayta ishlash va savdo korxonalari hamda boshqa yuridik va jismoniy shaxslar iqtisodiy faoliyatning turli sohalarida umumiy maqsadlarga erishish uchun ixtiyoriy ravishda birlashishlari mumkin.
Agrofirma odatda tugatilayotgan har bir xo’jalik hududida yoki mahalliy sharoitdan kelib chiqib, ikki va undan ortiq xo’jaliklar hududida tuzilishi mumkin.
Agrofirmalarni ta’sis etishda uning qatnashchilari o’z mustaqilligini saqlab qoladi.
Agrofirmalar o’z-o’zini moliyalashtirish (xo’jalik hisobi) tamoyillari asosida faoliyat yurituvchi tijorat tashkilotlari hisoblanadi va qonunda nazarda tutilgan har qanday tashkiliy- huquqiy shaklda, shu jumladan xorijiy investor bilan qo’shma korxonalar shaklida tashkil etilishi mumkin.
Agrofirmalar Vazirlar Mahkamasining 2003 yil 20 avgustdagi 357-son qarori bilan tasdiqlangan. Tadbirkorlik subyektlarini davlat ro’yxatidan o’tkazish, hisobga qo’yish va ruxsat beruvchi hujjatlarni rasmiylashtirish tartibi to’g’risida Nizomga muvofiq davlat ro’yxatidan o’tkazilgan vaqtdan boshlab tashkil etilgan hisoblanadi.
Agrofirmalar uning ta’sischilari soni 50 kishigacha bo’lsa, ma’suliyati cheklangan jamiyat shaklida, undan ortiq yoki ta’ sischilar soni cheklanmagan bo’lsa qonunda nazarda tutilgan har qanday tashkiliy-huququy shaklda tashkil etilishi mumkin.
|
| |
ǀ
ISSUE 1 
ǀ - Logistikada raqamli texnologiyalarni joriy etish va ulardan foydalanishning dolzarbligi

|
Logistikada raqamli texnologiyalarni joriy etish va ulardan foydalanishning dolzarbligiBog'liq logistikada-raqamli-texnologiyalarni-joriy-etish-va-ulardan-foydalanishning-dolzarbligiǀ
ISSUE 1
ǀ
2022
ISSN: 2181-1601
Uzbekistan
www.scientificprogress.uz
Page 139
Xulosa va takliflar.
Shunday qilib, uchta raqamli texnologiyani hisobga olgan
holda: blokcheyn, narsalar Interneti va sun’iy intellekt, ularni amalga oshirishning
afzalliklari, shuningdek, mumkin boʻlgan toʻsiqlar haqida xulosa chiqarish mumkin.
Blokcheyn-Oʻzbek biznes uchun nisbatan yangi texnologiya. Amalga
oshirishning asosiy toʻsiqlari ushbu texnologiyani boshqarishni tartibga soluvchi
me’yoriy-huquqiy bazaning yoʻqligi hisoblanadi. Ammo shunga qaramay, koʻplab
uzbek kompaniyalari allaqachon foydalanmoqdalar blokcheyn tovarlar bilan
operatsiyalarning shaffofligi, aqlli shartnomalar tuzish va yuk haqida oʻz vaqtida va
toʻliq ma’lumot olish kabi afzalliklarni olish. Bu afzalliklar yuk tashish sifatini va
iste’molchilarning qoniqishlarini oshirishi mumkin.
Narsalar interneti -logistika kompaniyalariga kiritilgan yana bir raqamli
texnologiya. Bu sizga Real vaqt rejimida barcha jarayonlarni kuzatish, inson
aralashuvini talab qilmaydigan jarayonlarni avtomatlashtirish, mumkin boʻlgan keyingi
tuzatish bilan ma’lumot toʻplash imkonini beradi. Oʻzbekistonda narsalar Internet uchun
shart - sharoitlar juda qulay-raqamli texnologiyalarni rivojlantirish, 5G tarmoqlari
paydo, shuningdek, narsalar Internet joriy etish uchun logistika kompaniyalariga
iste’molchilar yuqori talablari boʻliyapti. Ushbu texnologiya bozori kichik va uning
oʻsish sur’ati past boʻlishiga qaramasdan, 2022-yil yakuniga qadar har bir aholi punkti
10 Mbit/sdan kam boʻlmagan ma’lumotlarni uzatish tezligidagi Internet tarmogʻiga
ulanish imkoniyati bu bozorning istiqbolini belgilaydi.[1]
REFERENCES
[1] Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “RAQAMLI OʻZBEKISTON — 2030”
strategiyasini tasdiqlash va uni samarali amalga oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisi” dagi
2020-yil 5-oktabr, PF-6079-sonli farmoni.
|
| |
ǀ
ISSUE 1 
ǀ - Logistikada raqamli texnologiyalarni joriy etish va ulardan foydalanishning dolzarbligi

|
Logistikada raqamli texnologiyalarni joriy etish va ulardan foydalanishning dolzarbligiBog'liq logistikada-raqamli-texnologiyalarni-joriy-etish-va-ulardan-foydalanishning-dolzarbligiǀ
ISSUE 1
ǀ
2022
ISSN: 2181-1601
Uzbekistan
www.scientificprogress.uz
Page 138
Internetdan
foydalanishning
muvaffaqiyatli
misollaridan
biri-Amerika
kompaniyasi RogueAle tez buziladigan mahsulotlarni tashishni kuzatish imkonini
beruvchi ta’minot zanjirini kuzatish uchun vositalarni joriy etish. Harorat va namlikda
ma’lumotlarni toʻplaydigan va xodimlarga uzatadigan maxsus sensorlar xom ashyoni
yangi va undan foydalanish uchun mos keladi.
Yana bir misol, transport xavfsizligini oshirishga qaratilgan. Union Pacific temir
yoʻl kompaniyasi asbob-uskunalarning muvaffaqiyatsizligini oldini olish va
kompozitsiyani relslardan tushirish xavfini kamaytirish uchun Things Internet
texnologiyasidan foydalanadi. Gʻildiraklarning holatini nazorat qiluvchi sensorlarni
joylashtirish orqali hodisalardan qochish mumkin boʻldi. Bunday holda, texnologiyani
joriy etish kompaniyaga har bir voqea uchun taxminan $40 million zarar yetkazilishini
oldini oldi [16-36].
Ayni paytda logistika sohasini narsalar Internet texnologiyasi orqali oʻzgartirish
uchun qulay muhit yaratilmoqda. Bu mobil ilovalar bozorining rivojlanishi, korporativ
IT-tizimida foydalanuvchi qurilmalaridan foydalanish, 5G tarmoqlarining paydo
boʻlishi va ulardan foydalanish, katta ma’lumotlar bilan ishlash. Bundan tashqari,
iste’molchilar innovatsion texnologiyalar va yondashuvlarni joriy etishni tobora koʻproq
talab qilmoqdalar, bu esa logistika kompaniyalari uchun Internetning tarqalishi va
faolroq amalga oshirilishiga yordam beradi.
Sun’iy intellekt, kompyuterning odatda aqlli mavjudotlar bilan bogʻliq vazifalarni
bajarish qobiliyatini anglatadi. Boshqa raqamli texnologiyalar bilan bir qatorda, sun’iy
intellektni joriy etish logistika sanoatini va uning rivojlanishini yaxshilashga yordam
beradi.
Logistika kompaniyasi DHL va IBM may oyida 2018 "logistika" da" sun’iy
intellekt" hisobotini e’lon qildi, bu sanoatni oʻzgartirish va operatsion tizimlarni
intellektual qoʻllab-quvvatlash bilan rivojlantirish uchun ba’zi gʻoyalarni ochib beradi.
Kompaniyalar sun’iy intellekt, texnologiya kabi, logistika sohasi uchun bir qator
afzalliklarga ega degan xulosaga kelishdi:
- interaktiv muloqot orqali mijoz bilan hamkorlikni takomillashtirish;[7]
- logistika operatsion modelini oʻzgartirish imkoniyati;
- yuklarni kuzatish uchun tizimdan foydalanish;[9]
- jarayonlarni avtomatlashtirish qobiliyati;
- buyurtmalar hajmining oʻzgarishini taxmin qilish imkoniyati [16].
Haqiqiy logistika kompaniyalarida sun’iy intellekt, kelajakka asoslangan
tahlillarga asoslangan ogohlantirishlar uchun ishlatilishi mumkin. Bunday holda,
texnologiya katta miqdordagi ma’lumotlardan muhim voqealarni aniqlash va qaror
qabul qilish boʻyicha takliflarni mustaqil ravishda shakllantirish orqali logistik
biznesning samaradorligini oshirishga imkon beradi va bu jarayonni soddalashtiradi
[17].
SCIENTIFIC PROGRESS
VOLUME 3
|
| |
ǀ
ISSUE 1 
ǀ - Logistikada raqamli texnologiyalarni joriy etish va ulardan foydalanishning dolzarbligi

|
Logistikada raqamli texnologiyalarni joriy etish va ulardan foydalanishning dolzarbligiBog'liq logistikada-raqamli-texnologiyalarni-joriy-etish-va-ulardan-foydalanishning-dolzarbligiǀ
ISSUE 1
ǀ
2022
ISSN: 2181-1601
Uzbekistan
www.scientificprogress.uz
Page 141
[18]
Кучкоров, Л. А. У., Турсунов, Н. К., & Тоиров, О. Т. У. (2021).
ИССЛЕДОВАНИЕ
СТЕРЖНЕВЫХ
СМЕСЕЙ
ДЛЯ
ПОВЫШЕНИЯ
ГАЗОПРОНИЦАЕМОСТИ.
Oriental renaissance: Innovative, educational, natural
and social sciences
,
1
(8), 831-836.
[19]
Тоиров, О. Т., Кучкоров, Л. А., & Валиева, Д. Ш. (2021). ВЛИЯНИЕ
РЕЖИМА ТЕРМИЧЕСКОЙ ОБРАБОТКИ НА МИКРОСТРУКТУРУ СТАЛИ
ГАДФИЛЬДА.
Scientific progress
,
2
(2), 1202-1205.
[20]
Турсунов, Н. К., & Тоиров, О. Т. (2021). Снижение дефектности рам по
трещинам за счёт применения конструкции литниковой системы.
[21]
Амиров, С. Ф., Болтаев, О. Т., & Жураева, К. К. (2020). Исследование
магнитных цепей новых преобразователей усилий.
Автоматизация. Современные
технологии
,
74
(1), 24-26.
[22]
Bedritskiy, I. M., & Jurayeva, K. K. (2020, May). Estimation of Errors in
Calculations of Coils with Ferromagnetic Core. In
2020 International Conference on
Industrial Engineering, Applications and Manufacturing (ICIEAM)
(pp. 1-6). IEEE.
[23]
Fayzullayev, J. S., & Jurayeva, K. K. (2020). The transfer function of a traction
asynchronous motor controlled by a four-square converter. In
IOP Conference Series:
Materials Science and Engineering
(Vol. 734, No. 1, p. 012195). IOP Publishing.
[24]
Amirov, S., & Jurayeva, K. (2019). Research of the basic characteristics of the new
magnetic elastic force sensors. In
E3S Web of Conferences
(Vol. 139, p. 01084). EDP
Sciences.
[25]
Bedritskiy, I. M. L., Jurayeva, K. K., Bazarov, L. K., & Saidvaliyev, S. S. (2020).
Using of the parametric nonlinear LC-circuits in stabilized converters of the number of
phases.
Journal of Advanced Research in Dynamical and Control Systems
,
12
(6), 98-
107.
[26]
Жураева, К. К., & Рустемова, А. Р. (2019). Устройство для выявления
неравномерности токовой нагрузки систем электроснабжения нетяговых
потребителей.
Транспорт России: Проблемы и перспективы
,
2
, 225.
[27]
Bedritsky, I., Jurayeva, K., Nazirova, Z., & Bazarov, L. (2021). Amplitude and
phase relations in a two-circuit parametric circuit of ferroresonance nature. In
E3S Web
of Conferences
(Vol. 264, p. 04030). EDP Sciences.
[28]
Artikova, R. M., Zakirova, M. R., & Yusupova, N. F. (2021). Molecular-genetic
identification and taxonomic relationships of fungi belonging to fungi
imperfecti.
ACADEMICIA: An International Multidisciplinary Research Journal
,
11
(6),
591-596.
[29]
Yusupova, N. F., Urozov, M. K., & Ergashev, S. T. (2021). STUDYING THE
INFLUENCE OF TIME, TEMPERATURE, CONCENTRATION ON THE QUALITY
INDICATORS OF CELLULOSE.
Web of Scientist: International Scientific Research
Journal
,
2
(10), 204-208.
SCIENTIFIC PROGRESS
VOLUME 3
|
| |
-jadval
 
Titan - Mashinasozlik materiallari

|
Mashinasozlik materiallari
|
bet | 3/11 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 1 Mb. | | #103601 |
Bog'liq Engineering materials - lecture 77.1-jadval
Titanning elastiklik moduli kichik, issiqbardoshliligi yuqori emas, yuk ta'sirida u oquvchan holatga keladi. Shuning uchun undan konstruksion material sifatida kam foydalaniladi. Yuqori qovushoqlikka ega bo'lganligi uchun uni kesib ishlash ham qiyin.
Texnik titan kimyo sanoatida, kemasozlikda, yadro energetikasida keng qo'llaniladi. Uning xossalarini yaxshilash uchun u legirlanadi. Polimorf xususiyatlarga ta'sir qilishiga qarab qotishma tarkibidagi legirlovchi elementlarni ikki turga bo'lish mumkin: Polimorf o'zgarish jarayoni haroratini ko'taradigan elementlar (AI,O2, N2). Ular a - fazaning barqarorlashtiruvchilari deb ataladi. Polimorf o'zgarish jarayoni haroratini pasaytiradigan (β-fazaning barqarorlashtiruvchi) Mo, V, Mn, Cr, Fe elementlar. Polimorf o'zgarish jarayoni haroratiga ta'sir ko'rsatmaydigan, faqat a va β fazalarning xossalarinigina o'zgartiradigan qo'shimcha elementlar ham bor (Sn, Zr, Hr, Th).
Ko'pchilik titan qotishmalari tarkibida alyuminiy bo'ladi. Ikki fazali titan qotishmalarining termik ishlash yo'li bilan mustahkamligini oshirish mumkin. Qotishma tarkibida qancha legirlovchi elementlar ko'p bo'lsa, uning martensitga parchalanish harorati shuncha past bo'ladi. Qotishmaning eskirtirish haroratini ko'tarish (400-5500C) bilan uning mustahkamligi va qattiqligini oshirish mumkin.
Plastik deformasiyalangan titan qotishmalari (BT5, BT5-1) ga 670-8000C da qayta kristallanish yumshatishi berilsa, ichki kuchlanishlar yo'qolib, (fazaning barqarorligi ortadi.
Titan qotishmalari quyish uchun mo'ljallangan (BT5R, BT20R, BT21R) yoki deformasiyalanadigan (BT5, BT9, BT16) turlarga bo'linadi. Titan qotishmalarini mexanik xossalari bo'yicha ham sinflarga bo'lish mumkin.
Titan qotishmalari hozirgi vaqtda samolyotsozlikda, raketasozlikda, kemasozlikdagi javobgarligi katta bo'lgan vositalarni yasashda juda qo'l kelmoqda. Lekin titan qotishmalarini xossalarini yaxshilash bilan bog'liq bo'lgan muammolarning ko'pi hali yechilgan emas.
|
| |
-jadval Deformatsiyalanadigan alyuminli qotishmalari

|
-jadval Deformatsiyalanadigan alyuminli qotishmalari
|
bet | 8/11 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 1 Mb. | | #103601 |
Bog'liq Engineering materials - lecture 77.3-jadval Deformatsiyalanadigan alyuminli qotishmalari
Shuning uchun ularning kooroziyabardoshligini oshirish uchun yuzalari Al 1% Zn bilan qoplanadi. Yuqori mustahkamlikka ega bolgan qotishmalar harorat (T>1200C) ta'siridagi tashqi muhitda ishlaydigan konstruktsiyalarni tayyorlashda ishlatiladi.
Yuqori harorat ta'sirida xossalarini yo'qotmasdan uzoq vaqt ishlaydigan alyuminiy qotishmalari ham bor. Termik ishlanadigan bunday qotishmalarga olovbardosh (AK-4, AK4-1) qotishmalar kiradi. Ular murakkab tarkibga ega va 3000C gacha ishlay oladi. Qotishmalar tarkibidagi ega va 3000C gacha ishlay oladi. Qotishmalar tarkibidagi temir, nikel, mis va boshqa elementlar qotishmaning mustahkamlovchi fazalarini, ya'ni intermetallit (SiAl2, SiMgAl2, Al2MnCi va hokazo) larni hosil qiladi (7.3-rasm).Qotishma mis, marganets, titan elementlari bilan legirlanganda diffuzion jarayonlarni to’xtash hisobiga olovbardoshlikka erishiladi. Olovbardosh qotishmalardan tayyorlangan mashina vositalari toblanib, so’ngra sun'iy eskirtirilgandan keyin ishlatiladi.
7.3-rasm. Alyuminiy qotishmalari mikrotuzilishi: a-Al-Si turkumidagi quyma alyuminiy (a-qattiq eritma, (α+SiAl2 evtektik mexanik aralashma hamda SiAl2) intermetallit); b-D16 quymasi α- qattiq eritma va S(AI2MgSi) intermetallit); v-deformatsiyalanadigan D16 qotishmasi toblangandan keyin (α- to'yintirilgan qattiq eritma); g-D16 qotishmani toblab, so'ngra eskirtirilgandan keying holati.
Bolg'alash va shtamplash usuli bilan ishlov beriladigan qotishmalar (AK6, AK8) yaxshi plastiklikka ega. Ularga bosim ostida issiqlayin ishlov berilganda darzlar hosil bo'lmaydi. Bunday qotishmalar Al-Ci-Mg turkumiga kiradi. Ularga qo'shimcha sifatida kremniy qo'shiladi. Ularni 450...4750C da qizdirish bilan bolg'alanadi va shtamplanadi. Ulardan o'rta kuchlanishda ishlaydigan mashina vositalari tayyorlanib, toblanadi va eskirtiriladi, keyin ishlatiladi.
|
| |
Deformatsiyalanadigan alyuminiy qotishmalari

|
Deformatsiyalanadigan alyuminiy qotishmalari
|
bet | 9/11 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 1 Mb. | | #103601 |
Bog'liq Engineering materials - lecture 7Deformatsiyalanadigan alyuminiy qotishmalari. Bu turdagi alyuminiy qotishmalariga asosan marganets yoki magniy elementlari bilan legirlangan qotishmalar kiradi. Odatda bunday qotishmalar yuqori plastiklikka, korroziyabardoshlikka ega bo'lib, yaxshi payvandlanadi.
Bu qotishmalar yumshatilgan holda plastik deformatsiyalash orqali mustahkamlangan yoki qisman mustahkamlangan holda ishlatiladi.
M arganets alyuminiyda erib, marganetsli qattiq eritmani hosil qiladi, lekin bunda ozgina miqdorda bo'lsa ham Al6Mn faza hosil bo'ladi. Magniyli qotishmaning sovitilgandan keyingi muvozanat holatida α+β(Al3Mg2) hosil bo'lib, α-qattiq eritma juda barqaror bo'lganligi uchun eritma etarli darajada sekin sovitilganda ham oraliq faza ajralib chiqmaydi. Shuning uchun bunday qotishmalarning mustahkamligini termik ishlov berish bilan oshirib bo'lmaydi. Ba'zi qotishmalarda, masalan, AMg5 da ikkilamchi faza hisobiga mustahkamlik oshishi mumkin (7.4-jadval).
7.4-jadval. Termik ishlov natijasida mustahkamligi oshmaydigan alyuminiy qotishmalari
Alyuminiy-magniy qotishmasini qo’shimcha ravishda marganets bilan legirlangan mayda donachali Al6Mn ning hosil bo'lishi hamda donachaning maydalanishi hisobiga mustahkamlik oshishi mumkin. Bu jadvaldagi qavs ichidagi sonlar plastik deformatsiyadan keyingi mustahkamlikni ko'rsatadi.
Bunday qotishmalardan quymalar ham olish mumkin. Lekin bunda dendrit likvatsiyasini yo'qotish uchun quymani 450...5200C haroratda qizdirib, 4...40 soat ushlab turiladi, so'ngra havoda yoki pechda sovitiladi. Deformatsiyalangan qotishma esa rekristallanish natijasida yumshatiladi. Buning uchun zagotovka 350...5000C haroratda 0,5...2,0 soat ushlab turiladi, so'ngra havoda sovitiladi. Shunday qilinganda struktura muvazanatga qaytib, mayda donachalari bo'ladi.
Yengil sharoitda ishlaydigan vosita va konstruktsiyalarni tayyorlashda AMn, AMg2, AMg3 qotishmalar ko'proq ishlatiladi. Ulardan benzin baklari, trubalar, paluba qismlari, romlar tayyorlanadi.
O'rtacha kuchlanishda ishlaydigan vositalar va konstruktsiyalarni tayyorlashda AMg5 va AMg6 qotishmalar ishlatiladi. Ulardan romlar, vagon qismlari, kema anjomlari, liftlar, yuk ko'tarish uskunalari va hokazolar tayyorlanadi.
|
| |
Toza alyuminiy va uning texnikada ishlatilishi

|
Toza alyuminiy va uning texnikada ishlatilishi
|
bet | 5/11 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 1 Mb. | | #103601 |
Bog'liq Engineering materials - lecture 7Toza alyuminiy va uning texnikada ishlatilishi. Alyuminiy oq-kumush rangdagi metall bo'lib, yoqlari markazlashgan kub kattakcha asosdagi kristall panjaraga ega va uning muhim xususiyatlaridan biri o'rtacha zichligining kamligi (γ=2,7 g/sm3 ) hamda yuqori plastiklik va elektr o'tkazuvchanlikka egaligidir.
Alyuminiy yaxshi payvandlanadi, bosim ostidan oson ishlanadi, faqat uni kesib ishlash qiyin. Suyuq alyuminiyning oqish xususiyatlari ham yaxshi, biroq quymada katta o'lchamdagi cho'kmalarni hosil qiladi. Alyuminiy havoda tez oksidlangani uchun undan po'lat ustidagi korroziyabardosh qoplamalar olinadi. Alyuminiyning oksidlanishidan Al2O3 hosil bo'ladi, undan havo (kislorod) ning ichkariga diffuziyalanishi qiyin. Yuzadagi oksid qatlami tez ko'chadi, ammo alyuminiyning oksidlanishi oson bo'lganligi uchun darhol yangi oksid qatlami hosil bo'ladi. Shuning uchun oksid qatlam ostidagi yuza uzoq vaqt oksidlanishdan saqlanishi mumkin. Uning mexanik xossalari tarkibidagi o'zga qo'shimchalarning miqdoriga bog'liq. Eng toza yoki maxsus tozalikka ega bo'lgan alyuminiy tarkibida 0,001% qo'shimcha bo'ladi (A999), yuqori tozalikka ega bo'lgan alyuminiy tarkibidagi qo'shimchalarning miqdori 0,005...0,5% bo'ladi (A995, A99, A97, A95).
Alyuminiy mashinasozlikda tok va issiqlik o'tkazadigan hamda uncha katta bo'lmagan hajmli korroziyabardosh vositalarni tayyorlashda qo'llaniladi. Alyuminiy yuqori mexanik xususiyatlarga ega bo'lganligi uchun undan tashqi kuch ta'sirida ishlaydigan vositalar deyarli tayyorlanmaydi. Quyma alyuminiyga qaraganda deformatsiyalangan alyuminiyning xossalari yuqori bo'ladi. Sanoatda 2 turdagi deformatsiyalangan (AДЛ va AДЛ) alyuminiy ishlab chiqariladi.
Texnik tozalikka ega bo'lgan alyuminiy yupqa tunukasimon (list), quvur, sim va boshqa har xil shakllarda chiqariladi. Yuqori kuchlanishga chidamli kabellarni tayyorlashda hamda elektr o'tkazgich tarmoqlarida alyuminiydan juda samarali foydalaniladi. Oziq-ovqat sanoati uchun alyuminiy qotishmalaridan turli idishlar tayyorlanadi, mahsulotlarni o'rash uchun qog'oz (folga) o'rnida ham ishlatiladi.
|
| |
Alyuminiy va uning qotishmalari

|
Alyuminiy va uning qotishmalari
|
bet | 4/11 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 1 Mb. | | #103601 |
Bog'liq Engineering materials - lecture 7Alyuminiy va uning qotishmalari. Quyma alyuminiy qotishmalari. Deformatsiyalanadigan alyuminiy qotishmalari. Alyuminiy qotishmalarini termik ishlash. Rangli metallarga mis, alyuminiy, qalay, qo‘rg‘oshin, rux, nikel, titan, magniy va boshqalar, shuningdek ularning qotishmalari kiradi. Zamonaviy mashinasozlikda rangli metallarning ahamiyati juda katta, ayniqsa energetika, elektrotexnika, radioelektronika, samalyotsozlik va avtomobilsozlik sanoatlarida va aloqa sohalarida rangli metallar va ularning qotishmalari juda ko‘p ishlatiladi.
O‘zbekiston rangli metall rudalarining zaxiralari bo‘yicha dunyoda yetakchi davlatlar qatoriga kiradi. Rangli metallarning rudalarida bir vaqtning o‘zida bir qancha turli metallar: qo‘rg‘oshin, qalay, mis, oltin, kumush, temir, simob va nodir metallar uchraydi. Bunday rudalar ko‘p metalli rudalar deyiladi. Shuning uchun rangli metallarning rudalarini kompleks qayta ishlab bir vaqtning o‘zida hamma qimmatli metallarni ajratib olishga harakat qilinadi. O‘zbekiston Respublikasi iqtisodiyotini rivojlantirishda mis va alyuminiy ishlab chiqarishni sezilarli ko‘paytirish, shuningdek qo‘rg‘oshin, qalay, magniy, nikel, titan, volframli, molibdenli va titanli konsentratlarni, hamda qimmatbaho metallarni ishlab chiqarishni kengaytirish muhim axamiyatga ega.
Mashinasozlik texnologiyasi hamda elektrotexnika sanoatida alyuminiy keng doirada ishlatiladi. Alyuminiy mashinasozlik materiallar ichida o'zining muhim xususiyatlari (solishtirma mustahkamligi, elektr va issiqlik o'tkazuvchanligi hamda korroziyabardoshligi) bilan ajralib turadi. Alyuminiyning fizik va mexanik xossalari uni legirlash orqali yaxshilanadi. Konstruktsion materiallar sifatida alyuminiy qotishmalari duralyuminiy, siluminiy va magnalinlar, kukun qotishmalar keng qo'llaniladi.
Alyuminiy qotishmalari ishlab chiqarish texnologiyasi va termik ishlangandan keyin mustahkamligining oshishiga qarab tuli sinflarga bo'linadi. Alyuminiy qotishmalari mashinasozlik materiali sifatida kelgusida keng ishlatiladi. Ayniqsa, kukun metallurgiyasi usuli bilan olinadigan alyuminiy qotishmalarning ahamiyati juda kattadir. Bunday materiallar yuqori mustahkamlikka, korroziyabardoshlikka, olovbardoshlikka ega. Bunday materiallar javobgarligi katta bo'lgan mashina vositalarini tayyorlashda keng qo'llanilmoqda va bir yo'la chiqindisiz texnologiyani qo'llashga imkoniyat yaratmoqda. Alyuminiy qotishmalarini termik ishlash natijasida uning mustahkamligi va texnologik xususiyatlarini oshirish mumkin.
|
| |
ǀ
ISSUE 1 
ǀ - Logistikada raqamli texnologiyalarni joriy etish va ulardan foydalanishning dolzarbligi

ǀ
ISSUE 1
ǀ
2022
ISSN: 2181-1601
Uzbekistan
www.scientificprogress.uz
Page 142
[30]
Адинаев, Х. А., Шамадинова, Н. Э., Атакузиев, Т. А., & Юсупова, Н. Ф.
(2019). Опытно-производственные испытания по получению и изучению свойств
активированного
мономинерального
белитового
цемента.
Химическая
промышленность
,
96
(1), 26-29.
[31]
Муродов, М. М., Юсупова, Н. Ф., Сидиков, А. С., Турабджанова, С. И.,
Турдибаева, Н., & Сиддиков, М. А. OBTAINING A PAC FROM THE CELLULOSE
OF PLANTS OF SUNFLOWER, SAFFLOWER AND WASTE FROM THE TEXTILE
INDUSTRY.
[32]
Irgashev, Y. I., Isomatov, Y. P., & Akhmedov, M. K. (2021). The problem of
rational use and protection geological environment of southwestern uzbekistan in
hydromeliorative
construction.
ACADEMICIA:
AN
INTERNATIONAL
MULTIDISCIPLINARY RESEARCH JOURNAL
,
11
(1), 1261-1267.
[33]
Kidirbaevich, A. M., & Pulatovich, I. Y. (2021). On the Formation of Technogenic
Changes in the Geological Environment in the Deposits of the Almalyk Mining
Region.
Revista Geintec-Gestao Inovacao E Tecnologias
,
11
(4), 4681-4698.
[34]
Yu, I., & Akhmedov, M. K. (2020). UNDERGROUND WATERS OF
KASHKADARYA AND SURKHANDARYA OIL AND GAS-BEARINGARTESIAN
POOLS.
International Engineering Journal For Research & Development
,
5
(ICIPPS),
5-5.
[35]
Исоматов, Ю. П., & Сохибов, И. Ю. (2021). ОБ ИСТОРИИ
ГЕОЛОГИЧЕСКОГО
РАЗВИТИЯ
АНГРЕНСКОГО
УГОЛЬНОГО
МЕСТОРОЖДЕНИЯ.
CENTRAL ASIAN JOURNAL OF THEORETICAL & APPLIED
SCIENCES
,
2
(6), 19-22.
[36]
Исоматов, Ю. П., & Гаибназаров, Б. А. (2021). ОБ ОСОБЕННОСТЯХ
ИЗМЕНЕНИЯ ГИДРОГЕОЛОГИЧЕСКИХ УСЛОВИЙ ПРИ РАЗРАБОТКЕ
МЕСТОРОЖДЕНИЯ ЁШЛИК.
International Journal of Advanced Technology and
Natural Sciences
,
2
(1), 4-8.
[37]
Isomatov, Y. P., & Ibadlaev, S. I. (2020). Peculiarities of technogenic influence of
the industry of Almalik city on the natural environment.
TRANS Asian Journal of
Marketing & Management Research (TAJMMR)
,
9
(6), 24-30.
|
Agrofirmaning Ustav fondi va mol-mulki

|
Agrofirmaning Ustav fondi va mol-mulki
|
bet | 6/8 | Sana | 09.10.2024 | Hajmi | 94,45 Kb. | | #274303 |
Bog'liq Dehqon xo’jalik tashkiliy-iqtisodiy asoslari.
Ma’suliyati cheklangan jamiyat shaklida tashkil etiladigan agrofirmalarning Ustav fondi miqdori eng kam oylik ish haqining ellik baravaridan kam bo’lmasligi,agrofirmani davlat ro’yxatidan o’tkaziladigan paytga qadar uning har bir ishtirokchisi ta’ sis hujjatlarida ko’rsatilgan Ustav fondidagi o’z hissasining kamida 30 foizini kiritishi,agrofirma davlat ro’yxatidan o’tkazilgan paytdan boshlab har bir ishtirokchi bir yildan oshmagan muddat mobaynida Ustav fondiga o’z hissasini to’liq kiritishi lozim.
Ulushini o’z vaqtida kiritmagan yoki to’liq kiritmagan Ta’sischi boshqa ta’sischilar oldida javobgar hisoblanadi va qonunchilikda belgilangan tartibda unga nisbatan ta’sir chorasi ko’riladi. Fermer xo’jaliklari, qayta ishlash va savdo korxonalari hamda boshqa yuridik va jismoniy shaxslarning ixtiyoriy ravishdagi mol-mulklari va qo’shimcha mablag’lari birlashtirilib
agrofirma Ustav fondi tashkil etiladi.
Agrofirmaning har bir ishtirokchisi o’zi qo’shgan mol-mulk ulushi doirasida uni ta’sischisi hisoblanadi.
Ustav fondiga qo’shiladigan hissalar pul mablag’lari, qimmatli qog’ozlar, qo’zg’aluvchan va ko’chmas mulklar, o’ziga ashyolar, mulkiy huquqlar yoki pul bahosiga ega bo’lgan boshqa mol- mulk bo’lishi mumkin. Agrofirmaning Ustav fondini ko’paytirish olingan foyda hisobidan, yangi ta’sischilarni qabul qilish, qo’shimcha ulush kiritish hamda qonunchilikda va ta’sis hujjatlarida ko’zda tutilgan boshqa usullarda amalga oshiriladi.
Agrofirmaning mol- mulki:
muassislar tomonidan uning ustav fondiga ulush shaklida qo’shilgan mol- mulk;
ishlab chiqarish faoliyati natijasida olingan mahsulotlar;
tovarlarni sotish, ishlarni bajarish (xizmatlar ko’rsatish)dan, shuningdek faoliyatning boshqa turlarini amalga oshirishdan olingan daromad (foyda);
qimmatli qog’ozlardan olingan daromad;
- yuridik va jismoniy shaxslarning beg’araz, xayriya va boshqa ehsonlar;
belgilangan tartibda sotib olingan texnologiya asbob-uskunalari, binolar, transport vositalari, pul mablag’lari va qimmatli qog’ozlar, intellektual mulk obyektlari hamda boshqa mol-mulk;
jalb etilgan mablag’lar;
kreditorlar bilan to’liq hisob-kitob qilingandan keyin tugatilayotgan shirkat xo’jaligining hisob raqamida qolgan hamda xo’jalik a’zolariga dividend sifatida beriladigan mablag’lar (ularning xoxishiga ko’ra ulush sifatida qo’shishlari mumkin):
qonun hujjatlarida ta’qiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga shakllantirishi mumkin.
|
| |
partiyalarning ma’lumotlarini yashirish orqali amalga oshiriladi

SCIENTIFIC PROGRESS
VOLUME 3
ǀ
ISSUE 1
ǀ
2022
ISSN: 2181-1601
Uzbekistan
www.scientificprogress.uz
Page 136
An’anaviy va aqlli kontraktlarni taqqoslash
Taqqoslash maydoni
An’anaviy shartnoma
Aqlli shartnoma
Operatsiyani bajarish
muddati
1-3 kun
Daqiqa
Pul mablagʻlarini oʻtkazish
Qoʻlda
Avtomatik
Qiymati
Qimmat
Juda arzon
Mavjudligi
Jismoniy
Virtual
Imzo
Qoʻl bilan
Virtual (raqamli)
Yurist ishtiroki
Zarur
Ehtimol, kerak emas
Xatolar ehtimoli
Bor (Inson omili)
Minimal
Shunday qilib, koʻplab xususiyatlar boʻyicha aqlli shartnoma an’anaviy
kontraktdan ustundir:
aqlli shartnoma tezroq, arzonroq, aniqroq va qulayroq,
chunki
uning xulosasi va bajarilishi virtual tarzda amalga oshiriladi.
Blokcheyning eng muhim xususiyati-tranzaktsiyalar tizimida haqiqiy
vositachilarning
yoʻqligi,
shuningdek,
tranzaktsiyalarni
tasdiqlaydigan
va
tasdiqlaydigan tartibga solish organiga ehtiyoj yoʻqligi. Bu vositachilik roli tizimi,
matematik algoritm
tomonidan amalga oshiriladi, bu tufayli xato qilmaydi. Ushbu
texnologiya logistika kompaniyalari uchun quyidagi afzalliklarni berishi mumkin:
- etkazib berish zanjiri boʻylab mahsulotni kuzatish qobiliyati: ishlab chiqarilgan
joydan oxirgi iste’molchiga;[15]
- barcha ishtirokchilarning roziligisiz etkazib berish jarayonida oʻzgarishlarni
amalga oshirishning iloji yoʻq, shuningdek, kriptografiyadan foydalanish qoʻshimcha
xavfsizlikni ta’minlaydi;
- qoʻlda ishlov berishni avtomatik ravishda almashtirish
orqali jarayonni
tezlashtirish;
- yuk va yoʻlovchilarning tartibga solish organlari tomonidan harakatlanishi
toʻgʻrisidagi ma’lumotlarni kuzatish qobiliyati;
- xaridorlarni soxta boʻlmagan tovarlar va firibgarliklardan himoya qilish;[8]
- yuklarning kelib chiqishi toʻgʻrisida oʻz vaqtida ma’lumot olish, ularning
xususiyatlari
va xususiyatlari, shuningdek, bojxona bojlarini oʻz vaqtida toʻlash,
sugʻurta qilish va toʻlash imkoniyatini beruvchi yuklarning holati toʻgʻrisida ma’lumot
olish.
Shunday qilib, ushbu texnologiyani amalga oshirishda tashkilot nafaqat
ishonchlilikni
oshirish, yuklarni etkazib berish jarayonida xatolarni minimallashtirish,