nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Mundarija kirish 4 akt bilan taraqqiyot o'rtasidagi o'zaro aloqa - bet 15

28
muhim ommasi mavjud bo’lishligini talab qiladi. Elektron hukumat xizmatlari
foydalanuvchilarining muhim ommasining ko’payishi, ana’naviy xizmat
ko’rsatish usulidan voz kechib, elektron hukumat xizmati ko’rsatish usuliga o’tib
ketishlari talab etiladi va bu jarayon osonlik bilan amalga oshmaydi. Jahon banki
elektron fuqarolar va elektron biznes ishtirokchilariga onlayn xizmatlarni
ko’paytirish xamda ulardan foydalanish muhimligi xaqidagi izlanishlarni olib
bordi va quyidagini aniqladi: 5-10 yil oldin birinchi marotaba elektron hukumatni
joriy etgan ko’pgina davlatlar shunday xulosaga keldilarki jamoaga, elektron
hukumat tizimi ushbu sohaga davlat tomonidan taklif etilayotgan sarmoyalar
yordamida davlat xizmatlarini Internet tizimida onlayn ko’rinishda taqdim
etishiga
qaramasdan
xizmatlaridan
foydalanish
darajasi
pastligicha
qolayotganligini ta’kidladilar.
Elektron hukumat tizimini joriy etish, ishlatishda qachonki ko’pchilik
aholining talablari va ular tomonidan qo’llab-quvvatlanishi imkoniyatlari
bo’lsagina tizim muvafaqiyatga erishadi. Aholi talablarining bir qismi aholining
ushbu tizim haqidagi bilimlarining etarli bo’lganligi, uning imkoniyatlari xamda
davlat xizmatlarini tezda va yahshi xizmat ko’rsatish orqali amalga oshiriladi.
Fuqaro va tadbirkorlar e-hukumati tizmatlaridan foydalanishda qiziqishlari yoki
motivatsiyalari, aktual, oson olish mumkin bo’lgan raqamli kontent xizmatlarini
taqdim etishlari lozim.
Bulardan tashqari davlat jamoaga elektron ko’rinishdagi xizmatlarga
bo’lgan ishonchni oshirishini ma’lumotlarni ximoyalash va uning
konfidentsialligini ta’minlashini nazarda tutishi kerak.
Xususan, quyidagi elektron hukumat xizmatlaridan foydalanish talablari va
qo’llab quvvatlash darajasini oshirishda quyidagi ishlar amalga oshirilishi lozim:
-
Ko’p kanalli yagona oyna umumiy xizmatlarni etkazib berish
infratuzilmasini, avtonom ravishda jamoaga xizmat ko’rsatish markazi va
joylari, jumladan telemarkazlar, chaqiruvlarni qayta ishlash markazlari, veb
va mobil portallarini ishlab chiqish;
-
AKT ishtirok etgan operatsiyalarni va raqamli muhitdagi barcha o’zaro
munosabatlarga jamoa tomonidan ishonch bildiradigan choralarni amalga
oshirish;
-
Belgilangan talablarni qoniqtiradigan, qulay kontent va xizmatlar, shu
jumladan “ilovalar ishlashini tugatuvchi” deb ataluvchi dasturlarni ishlab
chiqaruvchilarni moddiy va ma’naviy rag’batlantirish;
-
Elektron
xizmatlarning
va
imkoniyatlarini
kengaytirish
va
takomillashtirishga qaratilgan dasturlarni amalga oshirish.
MRP II standarti - Mundarija kirish 4 akt bilan taraqqiyot o'rtasidagi o'zaro aloqa

118
materiallarni rejalashtirish uchun mo’ljallangan.
Bu holda, MRP II bu MRP va
unga bog’liq ravishda omborxona, ta’minot, sotish va ishlab chiqarish boshqarish
funktsiyalarini rejalashtirishdir.
Rasm 9.1. MRP II
standarti
Modomiki, ishlab chiqarish korxonalarida pul vositalarining katta qismi
huddi shu kabi bo’ladi
yoki aksincha holatda, ishlab chiqarish va zahira bilan
chambarchas bog’langan bo’ladi, yuqorida sanab o’tilgan
vazifalardan
foydalanish hisob-kitob funktsiyasi va moliyani boshqarish funktsiyasini o’z
ichiga oluvchi yagona tizimni yuzaga keltirish imkonini beradi.
MRP II MRP dan farq qilgan holda,
tashqilotning qurilmalar, inson
resurslari material va moliyaviy resurslarni o’z ichiga oluvchi barcha resurslarni
rejalashtirishni ko’rib chiqadi. MRP II tashqilotning sotuv bo’limidan marketing,
ta’minot bo’limi, buxgalteriya bo’limi, konstruktorlik bo’limi shuningdek, ishlab
chiqarish xizmatigacha bo’lgan barcha xizmatlarida yagona tizim axborotlaridan
foydalanish imkonini beradi.
Ishlab chiqarish korxonasi resurslarini rejalashtirishning umumiy sxemasi.
119
MRP II tizimlariga MRP (Material requirements planning – “material
resurslaridagi ehtiyojlarni rejalashtirish”) va CRP (Capacity
requirements
planning – “ishlab chiqarish qudratida ehtiyojni rejalashtirish”) elementlari
kiritildi.
MRP II kichik va o’rta ishlab chiqarish korxonalari –“yagona buyutmaga
mo’ljallangan”
ishlab chiqarish korxonasi, “ommaviy ” yoki “seriyali” ishlab
chiqarishga mo’ljallangan murakkab mahsulot ishlab
chiqaruvchi korxonalarga
mo’ljallanadi.
Hozirga vaqtda MRP II standarti standartlashtirilgan ERP tizimlar
yadrosini ishlab chiqish asosida tashqil qilingan.
Nazorat savollari - Mundarija kirish 4 akt bilan taraqqiyot o'rtasidagi o'zaro aloqa

Nazorat savollari: 1.
Mingyillik Rivojlanish Maqsadlari
. 2.
AKT va ta’lim
3.
AKT sohasida kadrlarni tayyorlash
4.
Sog’liqni saqlashda AKT
Foydalanilgan adabiyotlar 1.
The Linkage between ICT Applications and Meaningful Development. Usha
Rani Vyasulu Reddi. UN-APCICT/ESCAP 2011. Module 1. (Second Edition).
2.
http://www.uz.undp.org/content/uzbekistan/uz/home/library/poverty/interactiv
e-online-services-for-entrepreneurs.html
2 -ma’ruza. Taraqqiyot uchun AKT siyosatining milliy elementlari Reja: 1.
Jamiyat rivojida AKT ning
o'rni
2.
“Elektron hukumat” tizimini shakllantirish
21
1. Jamiyat rivojida aktning o'rni Axborotlashtirish
– hududiy taqsimlangan axborot resurslarini
birlashtiruvchi telekommunikatsiya infratuzilmasini qurish va rivojlantirishga
yo'naltirilgan siyosat va jarayonlar.
Axborotlashtirish jarayoni:
- axborot texnologiyalari rivojlanishining natijasi;
Axborotlashtirish – bu nafaqat texnologik, balki aholi turmush tarziga
sezilarli o'zgartirishlar kiritadigan ijtimoiy va madaniy jarayon hamdir.
Jamiyatni axborotlashtirish – bu jamiyat a'zolarining ishonchli axborotdan to'liq
va o'z vaqtida foydalanishlarini ta'minlashga qaratilgan choralar kompleksini
ishga tushirishdir, bu yangi axborot texnologiyalarini o'zlashtirish va
rivojlantirish darajasiga bog’liq bo'ladi.
Axborotlashgan jamiyatni tavsiflovchi mezonlar:
-
Texnologik: ishlab chiqarishda, muassasalarda, ta'lim tizimida keng
qo’llaniladigan axborot texnologiyalari.
-
Ijtimoiy: axborot yashash sifatini o'zgartirishning muxim stimulyatori
sifatida yuzaga chiqadi, axborotga keng kirishda «axborot ongi»
shakllanadi va tasdiqlanadi.
-
Iqtisodiy: axborot iqtisodiyotda resurs, xizmat, tovar, qo’shilgan qiymat va
bandlik manbai sifatida kalit omilni tashkil etadi.
-
Siyosiy: axborot erkinligi siyosiy jarayonlarda turli klasslar va aholi
ijtimoiy
qatlamlari
orasidagi
o'sib
borayotgan
ishtiroki
bilan
xarakterlanadigan etakchi hisoblanadi.
-
Madaniy: axborotning madaniy qiymatini alohida individ va butun jamiyat
rivojining manfaatida axborot qimmatini tasdiqlash vositasida belgilash.
ITU-International telecommunication Union. Halqaro elektroaloqa ittifoqi
hisoblari bo’yicha oxirgi yilda 350 millijndan ortiq odam internetga ulangan va
2016 yil oxirida butun dunyo aholisining diyarli 53 foizi internentdan
foydalanilgan.
Mobil texnologiyalar va hizmatlar avvaldan axborotlashgan jamiyat rivojining
kalit omili hisoblanadi, mobil va keng polosali aloqa foydalanuvchilari soni 3
mlrd.ga yaqin.
Mobil keng polosali tarmoqlar ilovalar va servislardan foydalanish imkonini
beradi: tezlik oshishda davom etadi, hizmatlarning bahosi pasayadi va AKT
yanada ommabop bo'ladi, oxirgi to'rt yilda hizmatlarning bahosi 82 foizga
pasaygan.
Yuqori tezlikli aloqa tarmoqlari vositasida global axborot jamiyatiga ko'pdan
ko'p odamlar bog’lanmoqdalar, ya'ni, axborot kommunikatsiya texnologiyalarini
rivojlantirish jamiyatni rivojlantirishning eng aktual yo'nalishlaridan biridir.
22
ITU hisoblari bo’yicha 2016 yil oxirida ko’chuvchi uyali aloqa abonentlari 6,8
mlrd.ga va butun dunyo internet foydalanuvchilari 3,7 mlrd.ga. yetgan.
AMALIYOT ISHLARINI BAJARISHGA TOPSHIRIQ VARIANTLARI

134
MUSTAQIL TA’LIM MAVZULARI
1.
Elektron hukumat joriy etishning Koreya
tajribasi
2.
Elektron hukumat joriy etishning Avstraliya tajribasi.
3.
Elektron hukumat joriy etishning Singapur tajribasi.
4.
Elektron hukumat joriy etishning Frantsiya tajribasi.
5.
Elektron hukumat joriy etishning Gollandiya tajribasi.
6.
Elektron hukumat joriy etishning Yaponiya tajribasi.
7.
Elektron hukumat joriy etishning AQSh tajribasi.
8.
Elektron hukumat joriy etishning Buyuk Britaniya tajribasi.
9.
Elektron hukumat joriy etishning Yangi Zelandiya tajribasi.
10.
Elektron hukumat joriy etishning Finlandiya tajribasi.
11.
Elektron hukumat joriy etishning Kanada tajribasi.
12.
Elektron hukumat joriy etishning Ispaniya tajribasi.
13.
Elektron hukumat joriy etishning Norvegiya tajribasi.
14.
Elektron hukumat joriy etishning Shvetsiya tajribasi.
15.
Elektron hukumat joriy etishning Estoniya tajribasi.
16.
Elektron hukumat joriy etishning Daniya tajribasi.
17.
Elektron hukumat joriy etishning Isroil tajribasi.
18.
Elektron hukumat joriy etishning Baxrayn tajribasi.
19.
Elektron hukumat joriy etishning Islandiya tajribasi.
20.
Elektron hukumat joriy etishning Avstriya tajribasi.
21.
Elektron hukumat joriy etishning Germaniya tajribasi.
22.
Elektron hukumat joriy etishning Irlandiya tajribasi.
23.
Elektron hukumat joriy etishning Italiya tajribasi.
24.
Elektron hukumat joriy etishning Lyuksemburg tajribasi.
25.
Elektron hukumat joriy etishning Belgiya tajribasi.
26.
Elektron hukumat joriy etishning Rossiya tajribasi.
27.
Elektron hukumat joriy etishning Turkiya tajribasi.
28.
Elektron hukumat joriy etishning Malayziya tajribasi.
29.
Elektron hukumat joriy etishning Xitoy tajribasi.
30.
Elektron hukumat joriy etishning Qozog’iston tajribasi.
Sog’liqni saqlashda AKT - Mundarija kirish 4 akt bilan taraqqiyot o'rtasidagi o'zaro aloqa

20
Tizimda yagona milliy axborot maydonini yanada takomillashtirishni
ta’minlaydi.
Shuningdek, Tibbiyot sohasini "elektron hukumat" axborot
tizimining yagona arxitekturasiga kiritish, tibbiy yordam sifatini monitoring
qilish
va boshqarish, tibbiyot muasassalari faoliyatining shaffofligi va qabul
qilinayotgan boshqaruv qarorlari samaradorligini oshirish, tibbiy yordam
ko’rsatishning iqtisodiy yo'nalishlarini
tahlil qilish, diagnostika va davolash
ishlarining sifatini yaxshilashga huquqiy zamin yaratadi.
-Tizimdagi 20 dan ortiq sub’yektlar faoliyatini o’rganish natijalari
monitoringi shuni ko’rsatmoqdaki, zamonaviy AKT
ning keng tadbiq etilishi
hisobiga tibbiy xizmat sifati va undan foydalanish darajasi oshmoqda. Vazirlik
huzurida “O’zmedinfo“ respublika markazi tashkil etilgan bo’lib, tizimda AKT
ni rivojlantirish markazning asosiy vazifasi etib belgilangan.
Hozirda «Sog’liqni saqlash milliy integratsiyalashgan axborot tizimi»
yaratilgan bo'lib, uning doirasida infeksion kasalliklar elektron monitoringi, kon
va donorlikdan chetlatilgan shaxslarniig ma’lumotlar banki,
tez va shoshilinch
tibbiy yordam axborot tizimlari, shu jumladan, shoshilinch
tez tibbiy yordam
tizimida muvofiqlashtiruvchi dispetcherlik xizmatini avtomatlashtirish va
jihozlash, tibbiy uskunalar, dori vositalari va tibbiy
buyumlarni yetkazib berish
logistika
tizimini
boshqarish,
elektron
registratura
axborot
tizimlari
shakllantirilgan.
Uslublar jadvalini qo'shish

|
Uslublar jadvalini qo'shish
|
bet | 11/17 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 1,66 Mb. | | #246274 |
Language=“JavaScript” atributini kiritish shart emas . Agar boshqacha ko'rsatmasangiz (va JavaScript keng qo'llab-quvvatlanadigan yagona HTML skript tili bo'lgani uchun, siz hech qachon xohlamaysiz) brauzer JavaScript-ni xohlaysiz deb hisoblaydi. Biroq, tashqi JavaScript fayliga murojaat qilganingizda ham yopish tegini eslab qolishingiz kerak . Agar siz uni qoldirsangiz yoki bo'sh element sintaksisi yordamida belgilashingizni qisqartirishga harakat qilsangiz, sahifangiz ishlamaydi.
belgilarni kodlashdan so'ng bo'limiga Internet belgisi deb nomlangan maxsus sharhni qo'shishingiz mumkin . Bu shunday ko'rinadi:
dan saqlangan
Kichik HTML hujjati
Ushbu sharh Internet Explorer-ga sahifani uzoq veb-saytdan yuklab olingandek ko'rishni aytadi. Aks holda, IE maxsus qulflangan rejimga o‘tadi, xabarlar satrida xavfsizlik haqida ogohlantirish paydo bo‘ladi va “Bloklangan kontentga ruxsat berish” tugmasini bosmaguningizcha hech qanday JavaScript kodini ishga tushirmaydi.
Boshqa barcha brauzerlar "Internet belgisi" izohini e'tiborsiz qoldiradilar va masofaviy veb-saytlar va mahalliy fayllar uchun bir xil xavfsizlik sozlamalaridan foydalanadilar.
|
| |
Ergashaliyev Nurmuxammad Mirzoxidovich O’zbekiston Respublikasi

Ergashaliyev Nurmuxammad Mirzoxidovich
«Chizmachilik va chizma geometriy» kafedrasi
Ergashaliyev.N.M
“Kompyuter grafikasi” fanidan MA’RUZALAR MATNI
Ushbu ma’ruzalar matni institut Ilmiy – uslubiy Kengashining 17 sentiyabrda 2021 yilda bo’lib o’tgan « 5 » – sonli majlisida ko’rib chiqildi va chop etishga tavsiya etildi.
Ma’ruza matnida “Kompyuter grafikasi” fanida o’rganiladigan avtomatlashtirilgan loyihalash tizimi AutoCAD dasturi bilan ishlash bo’yicha nazariy bilimlar majmui o’rin olgan. Unda ilk bor geometrik modellashtirish asoslariga, kompyuterda 2D va 3D modellashtirishning ilmiy tomonlariga nazariy jihatdan yondashilgan. Ushbu ma’ruza matni «Muhandislik grafikasi» o’quv kursi bilan bevosita bog’langan bo’lib, uni «Muhandislik kompyuter grafikasi» deb ham nomlash mumkin. Ushbu ma’ruzalar matni texnika oliy o’quv yurtlarida tahsil olayotgan bakalavr va magistr bosqichidagi barcha talabalarga mo’ljallangan.
Tuzuvchi:
|
Ergashaliyev. Nurmuxammad. Mirzoxidovich
|
Taqrizchilar:
|
Ochildiyev. Ixtiyor. Raximovich
|
© O’zbekiston sanoat texnikumi. 2021-yil
|
Atrof muhitni muhofazalovchi texnika

|
Atrof muhitni muhofazalovchi texnika
|
bet | 1/18 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 406 Kb. | | #245435 |
Bog'liq AMMT fanidan mustaqil ish uchun uslubiy ko\'rsatmalar 2
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI
OLIY TA’LIM, FAN VA INNOVATSIYALAR VAZIRLIGI
FARG‘ONA POLITEXNIKA INSTITUTI
«Texnologik masninalar va jihozlar» kafedrasi
“ATROF MUHITNI MUHOFAZALOVCHI TEXNIKA”
fanidan kredit-modul tizimida
mustaqil ta’lim topshiriqlarini bajarish uchun
USLUBIY KO‘RSATMALAR
FarPI uslubiy kengashi
tomonidan tasdiqlangan
«__» _______2024y
FARG‘ONA-2024
Annotatsiya
Ushbu uslubiy ko‘rsatmalar “60720700 – Texnologik mashinalar va jihozlar” bakalavriat ta’lim yo‘nalishi talabalariga mo‘ljallangan bo‘lib, unda “ATROF MUHITNI MUHOFAZALOVCHI TEXNIKA” fanidan kredit-modul tizimida mustaqil ta’lim topshiriqlarini bajarish uchun kimyoviy yo‘l bilan yetishtiriladigan mahsulotlar, qurilish materiallari va kimyoviy ishlab chiqarish korxonalarida hosil bo‘ladigan turli ko‘rinishdagi chiqindilar, ularning hossalari, chang ushlash jarayonlari to‘g‘risidagi asosiy tushunchalar, chang ushlash usullari va unda qo‘llaniladigan apparatlar tuzilishi, ishlash prinspi, shuningdek chang ushlash samaradorligini oshirish yo‘llari to‘g‘risidagi ma’lumotlar yoritilgan.
Tuzuvchilar: X.M. Sadullaev
A.A.Mo‘ydinov
I.M. Mamarizayev
O‘.T. Xamdamov
Texnologik mashinalar va jihozlar kafedrasi yig‘ilishida muhokama qilinib, ma’qullangan «__» _______2024y
“TMJ”kafedrasi mudiri: R.J.Tojiev
Mexanika-mashinasozlik fakulteti uslubiy kengashida
ma’qullangan «__» _______2024y
Uslubiy kengash raisi: B.M.Madaminov
Kirish
Talabaning mustaqil ishi o‘quv rejasida muayyan fanni o‘zlashtirish uchun belgilangan o‘quv ishlarining ajralmas qismi hisoblanadi.
O‘qishning boshlang‘ich qismida talabaning mustaqil ishini tashkil etish bir qator vazifalar bilan bog‘liq. Shuning uchun har bir professor-o‘qituvchi dastlab talabada o‘z qobiliyati va aqliy imkoniyatlariga ishonch uyg‘otishi, ularni sabr-toqat bilan, bosqichma-bosqich mustaqil bilim olishini to‘g‘ri tashkil qilishga o‘rgatib borishi lozim bo‘ladi.
Talabalar tomonidan mustaqil ravishda o‘zlashtiriladigan bilim va ko‘nikmalarning kursdan-kursga murakkablashib, kengayib borishini hisobga olgan holda ularning tashabbuskorligi va rolini oshirib borish zarur. Shunda mustaqil ta’limga ko‘nikma boshlagan talaba faqat o‘qituvchi tomonidan belgilab berilgan ishlarni bajaribgina qolmay, o‘zining ehtiyoji, qiziqishi va qobiliyatiga qarab, o‘zi zarur deb hisoblagan qo‘shimcha bilimlarni ham mustaqil ravishda tanlab o‘zlashtirishga o‘rganib boradi.
|
| |
Yakuniy mahsulot - 1-bob. Html5 bilan tanishtirish

|
1-bob. Html5 bilan tanishtirish
|
bet | 12/17 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 1,66 Mb. | | #246274 |
Yakuniy mahsulot
Agar siz ushbu amallarni bajargan bo'lsangiz, sizda shunday ko'rinishdagi HTML5 hujjati bo'ladi:
Kichik HTML hujjati
Keling, HTML5 uslubidagi brauzerni hayratga solaylik.
elementlarini ixtiyoriy qilishini aniqladingiz (garchi ular hali ham juda foydali bo'lishi mumkin). Lekin HTML5-ning bo'shashgan munosabati shu bilan tugamaydi.
HTML5 katta harflarni e'tiborsiz qoldirib, sizga shunday belgilashga imkon beradi:
Teg nomlarida katta va kichik harflar muhim emas .
.
boʻsh elementdan yopilish chizigʻini tashlab qoʻyish imkonini beradi — bu (rasm),
(satr uzilishi) yoki (gorizontal chiziq) kabi ichki tarkibga ega boʻlmagan element. Bu erda qator uzilishini qo'shishning uchta ekvivalent usuli mavjud:
Men qila olmayman />
orqaga siljiting
yoki oldinga.
Men qo'lga tushdim
HTML5 atributlar qoidalarini ham o'zgartiradi. Atribut qiymatlari chegaralangan belgini (odatda >, = yoki bo'sh joy) o'z ichiga olmasa, endi tirnoq belgilariga muhtoj emas. Mana bu qobiliyatdan foydalanadigan elementiga misol:
src=Horsehead01.jpg >
Hech qanday qiymatsiz atributlarga ham ruxsat beriladi. XHTML belgilangan holatda katakchani qo'yish uchun biroz ortiqcha sintaksisni talab qilganda ...
checked="checked" />
…Endi siz HTML 4.01 atribut nomini oʻz-oʻzidan kiritish anʼanasini qayta tiklashingiz mumkin.
belgilandi >
Ba'zi odamlarni ayniqsa bezovta qiladigan narsa bu HTML5 bu narsalarga ruxsat berishi emas. Mos kelmaydigan ishlab chiquvchilar tasodifan qat'iyroq va erkinroq uslublar o'rtasida oldinga va orqaga o'tishlari mumkin, hatto ikkalasini bitta hujjatda ishlatsa ham. Lekin bu haqiqatan ham XHTML dan farq qilmaydi. Ikkala holatda ham yaxshi uslub veb-dizaynerning mas'uliyati va brauzer siz unga tashlagan narsangizga toqat qiladi.
Yaxshi HTML5 uslubi nimadan iboratligi haqida qisqacha qisqacha ma'lumot (va bu kitobdagi misollar, hatto shart bo'lmasa ham, qanday qoidalarga amal qiladi):
|
| |
QO'YILGAN GEM: BO'LIM BO'LISH Elementlari murakkab sahifalarga qanday yordam beradi

|
QO'YILGAN GEM: BO'LIM BO'LISH Elementlari murakkab sahifalarga qanday yordam beradi
|
bet | 16/17 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 1,66 Mb. | | #246274 |
QO'YILGAN GEM: BO'LIM BO'LISH Elementlari murakkab sahifalarga qanday yordam beradi
sindikatsiya va agregatsiyada katta yordam beradi - bitta veb-sahifadan tarkibni olib, uni boshqasiga kiritish san'atining ikkita namunasi.
Misol uchun, sizda bir nechta maqolalardan parchalarni o'z ichiga olgan veb-sahifangiz borligini tasavvur qiling, ularning barchasi boshqa saytlardan olingan. Endi tasavvur qiling-a, bu sahifada sarlavhalarning chuqur o'rnatilgan strukturasi bor va uning ichida bir joyda, deylik, sarlavhasi ostida - boshqa veb-sahifadan olingan tarkibga ega maqola bor.
An'anaviy HTMLda siz ushbu tarkibdagi birinchi sarlavhada elementidan foydalanishni xohlaysiz, chunki u ostida joylashgan. Ammo bu maqola dastlab boshqa joyga, boshqa sahifaga joylashtirish uchun ishlab chiqilgan, u kamroq joylashtirish bilan, shuning uchun u yoki bilan boshlanadi. Bu sahifaning ishlashini to'xtatmaydi, lekin bu ierarxiya shifrlanganligini va sahifani ekranni o'qiydiganlar, qidiruv tizimlari va boshqa dasturlarni qayta ishlash qiyinroq bo'lishi mumkinligini anglatadi.
HTML5 da bu sahifa muammo emas. Agar siz ichki maqolani elementiga oʻrasangiz, olingan tarkib oʻzining ichki konturining bir qismiga aylanadi. Ushbu kontur har qanday sarlavhadan boshlanishi mumkin - bu muhim emas. Muhimi, uning hujjatdagi o'rni. Shunday qilib, agar elementi dan keyin tushsa, u holda ushbu maqoladagi sarlavhaning birinchi darajasi mantiqiy kabi ishlaydi, ikkinchi daraja mantiqiy kabi ishlaydi va hokazo.
Xulosa shunday: HTML5 hujjatlarni birlashtirishni osonlashtiradigan mantiqiy kontur tizimiga ega. Ushbu kontur tizimida sarlavhalaringizning joylashuvi muhimroq bo'ladi va har bir sarlavhaning aniq darajasi ahamiyatsiz bo'lib qoladi - bu o'zingizni oyog'ingizga otishni qiyinlashtiradi.
Kontur muammosini hal qilish
Hozirgacha siz ushbu bobdagi misollarni ko'rib chiqdingiz va ular yaratgan konturlarni ko'rdingiz. Va hozirgacha, konturlar to'liq ma'noga ega. Ammo ba'zida muammo paydo bo'lishi mumkin. Masalan, siz ushbu tuzilishga ega hujjat yaratayotganingizni tasavvur qiling:
|
| |
Ixtiyoriy ,  va  elementlarini o'z ichiga oladi

|
Ixtiyoriy , va elementlarini o'z ichiga oladi
|
bet | 13/17 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 1,66 Mb. | | #246274 |
Ixtiyoriy , va elementlarini o'z ichiga oladi . elementi sahifaning tabiiy tilini aniqlash uchun qulay joydir ( Belgilarni kodlash ); va elementlari esa sahifa mazmunini boshqa sahifa tafsilotlaridan alohida saqlashga yordam beradi.
Kichik harf teglaridan foydalanish . Ular kerak emas, lekin ular ancha keng tarqalgan, terish osonroq (chunki Shift tugmasi kerak emas) va baqiriqcha emas.
Atribut qiymatlari atrofida tirnoq belgilaridan foydalanish . Qo'shtirnoqlarning bir sababi bor - sizni qilish juda oson bo'lgan xatolardan himoya qilish uchun. Qo'shtirnoqsiz bitta noto'g'ri belgi butun sahifangizni buzishi mumkin.
Boshqa tomondan, bu kitob e'tiborsiz qoldiradigan ba'zi eski konventsiyalar mavjud (va siz ham qila olasiz). Ushbu kitobdagi misollar boʻsh elementlarni yopmaydi, chunki koʻpchilik ishlab chiquvchilar HTML5 ga oʻtganda qoʻshimcha chiziqcha (/) qoʻshishdan bezovta qilmaydi. Xuddi shunday, atribut nomi va atribut qiymati bir xil bo'lsa, uzun atribut shaklini afzal ko'rishga hech qanday sabab yo'q.
HTML5 tasdiqlash
HTML5 ning yangi, qulay uslubi sizga mos kelishi mumkin. Yoki mukammal baxtli brauzer orqasida nomuvofiq, xatoga yo'l qo'yilgan belgilar yashiringan bo'lishi mumkin, degan fikr sizni tunda turishingiz uchun etarli bo'lishi mumkin. Agar siz oxirgi lagerga tushib qolsangiz, tekshirish vositasi HTML5 tavsiya etilgan standartlarga mos kelmaydigan belgilarni qidirishi mumkinligini bilishdan xursand bo'lasiz, hatto u brauzerni bezovta qilmasa ham.
Validator duch kelishi mumkin bo'lgan ba'zi muammolar:
Majburiy elementlar etishmayotgan (masalan, elementi)
Mos yakuniy yorlig'i bo'lmagan boshlang'ich teg
Noto'g'ri joylashtirilgan teglar
Atributlari etishmayotgan teglar (masalan, src atributi boʻlmagan elementi)
Elementlar yoki kontent noto‘g‘ri joyda (masalan, to‘g‘ridan-to‘g‘ri bo‘limiga joylashtirilgan matn)
Dreamweaver va Expression Web kabi veb-dizayn vositalarining o'z validatorlari bor, lekin faqat eng so'nggi versiyalarida HTML5 qo'llab-quvvatlanadi. Ayni paytda siz onlayn tekshirish vositasidan foydalanishingiz mumkin. W3C standartlari tashkiloti tomonidan taqdim etilgan mashhur validatordan qanday foydalanish mumkin:
|
| |
ta ma’muriy ishlarni 
standartlashtirish va axborotlashtirish orqali 244 ta

32
Qonun va yo’riqnomalar
Hukumat loyihalarini yaratishda qonunchilik yoki tartibga soluvchi
me’yori-xuquqiy
asoslar talab qilinadi, chunki bir qancha yil oldin yaratilgan
qonunlar yangi elektron xizmatlarni tadbiq qilishda to’g’ri kelmaydi.
Elektron
hujjatlar va tranzaktsiyalarni rasmiy tan olish uchun qonunlarni yangilash yoki
yangi qonunlarni qabul qilish muhim ahamiyat kasb etadi.
Qonun va yo’riqnomalarni tashkil qilishda aniq maqsadlar zarurdir, chunki
aniq rejalar elektron hukumatni qo’llab quvvatlashda muhim ahamiyatga egadir.
Yangi loyihalar uchun yangi qonuniy o’zgartirish kiritishning rejasini tuzish xam
ko’p vaqtni talab qiladi. Shuning uchun elektron
hukumat muvaffaqiyatga
erishishida quyidagi qonunlar qabul qilinishi kerak:
-
Elektron hukumat to’g’risidagi qonun;
-
Mahfiylik va unga doir muammolar to’g’risidagi qonun;
-
Axborot xavfsizligi to’g’risidagi qonun;
-
Axborot tizimlari va bizness jarayonlardagi o’zgarishlarga doir qonun;
-
Hukumat AKT infrastrukturasi va integratsiyalashgan ma’lumotlar
markaziga asos solish to’g’risidagi qonun;
Tashkilotlararo kelishuv
Tashkilotlararo kelishuv strukturasi ma’lum yo’nalishdagi tashkilotlarga
yo’l ko’rsatuvchi mexanizmdir
.
Bu kelishuv juda ham muhimdir chunki hukumat
bilan hamkorlikni mustahkamlaydi. Bu kelishuv
hamkorlik va tezkor amalga
oshirishni ta’minlashni talab etadi.
Tashkil etuvchilik xarakteriga ega bo’lgan kelishuvni rejalashtirish uchun
quyidagilar muhimdir:
-
Majburiyatga asoslanib mustahkam hamkorlikni ximoya qilish;
-
Axborot texnologiyalar boshqaruvini rejalashtirish
va menejmentini
o’zgartirish;
-
Byudjetni shakllantirish va uni amalga oshirish;
-
Muvofiqlik va hamkorlik;
-
Monitoring va ishning sifatini baholash;
-
Texnologiyani etkazib beruvchi tashkilotni boshqarish;
-
Hukumat xususiy sektori va fuqarolar hamkorligi.
Mundarija kirish 4 akt bilan taraqqiyot o'rtasidagi o'zaro aloqa - bet 22

1. BMTning elektron hukumat rivojlanish reytingi BMTning iqtisodiy va ijtimoiy rivojlanish departamenti har ikki yilda bir
marta 193 a’zo mamlakatlar ichida elektron hukumat rivojlanish indeksi
reytingini baholash maqsadida surov o’tkazadi. BMTning elektron hukumat
rivojlanish reytingi mamlakatdagi qaror kabul qiluvchi shaxslar uchun kuchli va
kuchsiz tomonlarini aniqlashning instrumental vositasi sifatida xizmat qiladi.
Elektron hukumat rivojlanish reytingida uch marta ketma-ket 2010, 2012 va 2014
yillar davomida Koreya Respublikasi birinchi o’rinni egallab kelmoqda.
Avstraliya 2-o’rin, Singapur 3-o’rin, Frantsiya 4-o’rinlarni egallab, 2012 yilga
nisbatan ko’tarilgan (jadval 3.1.). Shu o’rinda aytib o’tish lozimki O’zbekiston
Respublikasi 2012 yil 91-o’rinni va 2014 yil 100-o’rinni egalladi (jadval 3.2).
Jadval 3.1.
Jahondagi mamlakatlarning 2014 yil holati bo’yicha elektron hukumat rivojlanish
reytingi
O’zbekiston Respublikasining reytingda tushish sabablari:
-
2014 yil baholash va ma’lumotlarni yig’ish telekommunikatsiya
infratuzilmasini rivojlantirish va elektron hukumat dasturini amalga
oshirish hamda qabul qilish boshlanishiga qadar 2013 yil may oyidan iyun
oyiga qadar o’tkazilgan.
-
Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali 2013 yil 1 iyuldan ishga
tushirilgan.
42
Jadval 3.2.
Elektron hukumat rivojlanish reytingida sobiq Sovet Ittifoqi va MDH
mamlakatlari (2014 yil)
№ Mamlakat O’rin EGDI № Mamlakat O’rin EGDI 1 Estoniya
15
0.8180
9 Moldova
Respublikasi
66 0.5571
2 Rossiya
Federatsiyasi
27
0.7296
bosqich (on-line-tranzaksiya) - Mundarija kirish 4 akt bilan taraqqiyot o'rtasidagi o'zaro aloqa

23
line rejimda taqdim etiladi. Ushbu bosqichga o'tish
byurokratik protseduralarni
optimallashtirish va korrupsiya masshtabini qisqartirishga imkon beradi.
Ushbu bosqichga o'tish hukumat organlariga hizmatlarni
elektron shaklda
(e-services) aholiga va yuridik shahslarga «yagona oyna» orqali 24/7
shaklida
taqdim etishga imkon beradi.
3 bosqich (ishtirok).
Uchinchi bosqichda aholi va firmalarning siyosatchilar va amaldorlar bilan
interaktiv o'zaro hamkorligini davlat siyosatini ishlab chiqishning barcha cikllari
davomida hukumatning barcha sathlarida ta'minlash yo'li
bilan jamiyatni davlat
boshqaruvida qatnashihsi ta'minlanadi. U normativ va
qonuniy aktlar loyihalari
muhokama qilinadigan va turli takliflar akkumulyasiya qilinadigan web-forumlar
yordamida amalga oshiriladi.
Ushbu bosqichning to'liq ishga tushishi
uchun jamiyat hayoti
ishtirokchilari tomonidan ko'p narsalarni amalga oshirish zarur.
Elektron hukumat paydo bo'lgunga qadar
Propiska
Hujjatlar ro'yhati (1 kun)
Davlat rejasidan ma'lumotnoma (2 kun)
Notarial idora (ota-onalar ruhsati) (1 kun)
Propiskadan o'chirish (1 kun)
3 ta blankani to'ldirish (hizmatlar stoli)
Mahalladan ma'lumotnoma
Yangi turar joyga o'tish uchun ariza
yozish
3 ta blankani to'ldirish (hizmatlar stoli)
Yangi propiskani olish (2 kun)
Natijada yangi turar joyga o'tish uchun 1 hafta vaqt ketadi.
Propiska olish jarayonining an'anaviy usuli
24
Elektron hukumat orqali propiska olish
Mundarija kirish 4 akt bilan taraqqiyot o'rtasidagi o'zaro aloqa - bet 12

|
Mundarija kirish 4 akt bilan taraqqiyot o'rtasidagi o'zaro aloqaBog'liq Elektron hukumat2.
“Elеktron hukumat” tizimini shakllantirish
Axborot resursi – bu axborot tizimlaridagi (kutubhonalar, arhivlar, fondlar,
ma'lumotlar banki va boshqa axborot tizimlari) hujjatlar va hujjatlar massivi.
Har bir davlat uchun axborot resursi energiya zaxiralari, qazilma boyliklar
va boshqa manbalar kabi ahamiyatli strategik resurs hisoblanadi.
Axborot resurslari axborot mahsulotlarini yaratish uchun boshlang’ich baza
hisoblanadi.
Axborot mahsulotlari insonlarning intellektual faoliyatlari natijasi
hisoblanadi va hizmatlar yordamida tarqatiladi.
Hozirgi vaqtda hukumat va uning fuqarosi orasidagi o’zaro ta’sir axborot
kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalangan holda faol amalga oshib
bormoqda.
Zamonaviy huquqiy demokratik davlat “fuqaro-hukumat”, “fuqarolik
jamiyati - hukumat” o'zaro axborot munosabatlari, axborot manfaatlarining
balansi va bu balansni me'yorlarda, avvalambor axborot qonunlarida
mustahkamlashga erishishga intiladi.
Hukumat va jamiyat, alohida fuqaroning o’zaro ta’sirini optimallashtirish
uchun “elektron davlat” (“elektron hukumat”) modelidan faol foydalaniladi.
Elektron hukumatni joriy etish jarayoni uchta bosqichga ajratiladi:
1 bosqich (ommaviylik).
Ushbu bosqichda AKT vositalari kengaytiriladi va tezligi oshiriladi,
hukumat organlari statistik axborotlariga fuqarolar, tashkilotlar, korhonalar
tomonidan kirish osonlashtiriladi. Bu bosqichni amalga oshirish uchun hukumat
organlari o'zlarining Web-saytlarini yaratadilar, bu erda qonuniy va boshqa
me'yoriy huquqiy aktlar, kerakli hujjatlar shakllari, statistik va iqtisodiy
ma'lumotlar joylashtiriladi. Ushbu bosqichning asosiy elementi axborotlarni
operativ yangilash va “yagona oyna” orqali kirishni taqdim etuvchi, davlatning
barcha axborot resurslarini integraciyalovchi hukumat portalining mavjudligi.
|
| |
Amaliy mashg`ulot - Buvayda pedagogika kolleji "tasdiqlayman"

|
Buvayda pedagogika kolleji "tasdiqlayman"
|
bet | 37/185 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 7,07 Mb. | | #99720 |
Bog'liq Bolalarning matematik tasavvurlarini shakilantirish O\'qitish materiallariAmaliy mashg`ulot:O`quvchilarga maktabgacha yoshidagi bolalarga kichik yoshdan ilk iqtisodiy tushunchalarni berishda bolalarga tevarak- atrofdagi moddiy ne’matlar va ularning axamiyati, ularga nisbatan ehtiyotkorlik , tejamkorlik bilan yondoshish , pul qiymatlari va narx-navo,plastik kartochka, terminal haqida dastlabki tushunchalar berish. Iqtisodiy mazmundagi masalalar tuzish va yechish.
|
2
|
N.A
|
2
|
39
|
Ta’limiy didaktik o’yinlarning bolalarda matematik tushunchalarini rivojlantirishdagi o’rni.
|
Nazariy mashg`ulot: Didaktik o’yinlarning tanlash va ulardan foydalanishda bolalarning yosh hususiyatlari, pedagogik jihatdan tayyorgarligini va bilim saviyasini hisobga olish.
Didaktik o’yinlarni tanlashda o’yining ta’lim jarayoni bilan uyg’unlashishga, ta’lim-tarbiya jarayonining samaradorligini oshirishga, bolalarni faolligi, tashabbuskorligi va ijodiy qobilyatini o’stirishga qaratilgan bo`lishini o`rgatish.
Amaliy mashg`ulot:Tanlangan har bir o’yin bolalarga sistemali bilim berishi, ko’nikmalar hosil qilishi haqida tushuncha berish.
Har bir didaktik o’yinda ma’lum didaktik maqsadga qaratilgan vazifa qo’yilishi.
Didaktik o’yin hamma vaqt ma’lum o’yin qoidasiga bo’ysinishi.
O’yinda ma’lum kutilgan natijaga erishish, o’yin qoidasiga rioya qilish, vazifani bajarish kabilar haqiga.
|
2
|
N.A
|
2
|
40
|
MTT-larda bola shaxsini rivojlantirishda “Qurish-yasash, konstruksiyalash va matematika” markazini tashkil etish.
|
MTT-larda bola shaxsini rivojlantirishda ilk matematik tasavvurlarni shakllantirish markazida ta`lim-tarbiyaviy ishlarni va faoliyatlarni tashkil etishda mashg`ulotlararo ishlarni tashkil etish masalalari.
“Qurish-yasash, konstruksiyalash va matematika ” маrkazida ishlash bo`yicha haftalik mavzular yuzasidan ta`lim-tarbiyaviy jarayonlar va faoliyatlarni tashkil etish.
“Qurish-yasash, konstruksiyalash va matematika” markazini tashkil etish va jihozlash.
Zarur bo`lgan tarkibiy narsalar(didaktik o`yinlar, manipulyativ stol o`yinlari va o`yinchoqlar, mavzu bo`yicha tarqatma materiallar)ni tanlash va tayyorlash.
|
2
|
N
|
2
|
41
|
MTT-larda “Quvnoqlar va zukkolar” matematik musobaqali o’yinlarni tashkil eitsh.
|
“Quvnoqlar va zukkolar” matematik musobaqali o’yinlarni tashkil etish.Musobaqali o`yinlarni tashkil etishda tarbiyachining ro`li.
Musobaqalarni tashkil etishda o`yin vaziyatlaridan foygalanish.“Quvnoqlar va zukkolar” matematik mazmundagi musobaqali o’yin stsenariylariylar namunalari bilan tanishtirish. Musobaqalar uchun bolalarga boshqotirmalar, qiziqarli savollar, matematik testlar, rasmli test savollarinini tuzishni mashq qilish.
|
2
|
A
|
2
|
|
|
|
| |
-bosqich - Buvayda pedagogika kolleji "tasdiqlayman"

|
Buvayda pedagogika kolleji "tasdiqlayman"
|
bet | 167/185 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 7,07 Mb. | | #99720 |
Bog'liq Bolalarning matematik tasavvurlarini shakilantirish O\'qitish materiallari3-bosqich
Yakuniy
(10 daqiqa)
|
Mashgʻulot yakuni:
Faol ishtirok etgan oʻquvchilarni javoblarini izohlab boholaydi va ragʻbatlantiradi.
Uyga vazifani berilishi:
Mavzu yuzasidan uyga vazifa beriladi
|
O‘quvchilar o‘zlariga qo‘yilgan baholar bilan tanishadi.
Uyga beriladigan topshiriqlarni yozib olishadi.
|
Nazariy oʻquv mashgʻulotining oʻqitish texnologiyasi
Mavzu (nomi): Bolalarning matematik tasavvurlarini rivojlantirishda
qo’llaniladigan ko’rgazmali materiallar.
O’quv mashg’ulotining o’qitish texnologiyasi modeli
Vaqti: 80 daqiqa
|
Taʼlim oliuvchilar soni.
|
Oʻquv mashgʻulot shakli va turi:
|
Nazariy, Amaliy
|
Oʻquv mashgʻulot rejasi:
|
1. Ko‘ngilochar o‘yinlar.
2. Matematik o‘qitish metodikasi didaktik printsiplar.
|
Oʻquv mashgʻulotining maqsadi :O‘quvchilarda mavzu bo`yicha bilim (koʻnikma)larni shakillantirish (mustahkamlash).
|
Oʻqitish natijasi:
|
Ushbu mavzuni oʻzlashtirish natijasida oʻquvchida shakillanadigan asosiy bilim, koʻnikma yoki kompetensiyalar.
|
Pedagogik vazifalar:
1. Mavzu bilan tanishtirish
2. O’quvchilarni tasavvurlarini shakllantirish nazariyasi va metodikasi tasnif berish;
3.Mavzuga oid ishlar bajarishni tushuntirish;
4. Dars mashg’ulotini ochib berish va boshqalar
|
|
|
| |
Mustaqil ish - Buvayda pedagogika kolleji "tasdiqlayman"

|
Buvayda pedagogika kolleji "tasdiqlayman"
|
bet | 41/185 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 7,07 Mb. | | #99720 |
Bog'liq Bolalarning matematik tasavvurlarini shakilantirish O\'qitish materiallariMustaqil ish: Bolalarni maktab ta’limiga tayyorlashda aqliy rivojlantirish ishlarini ahamiyati.
|
2
|
2.
|
Mavzu: “O`zbekiston Respublikasining ilk va maktabgacha yoshdagi bolalar rivojlanishiga qo`yilgan Davlat talablari” va “Ilk qadam” Davlat o`quv dasturi. Nazariy mashg`ulot: Bolalarning matematik tasavvurlarni shakllantirishda“O`zbekiston Respublikasining ilk va maktabgacha yoshdagi bolalar rivojlanishiga qo`yilgan Davlat talablari”ning mazmun mohiyati. Amaliy mashg`ulot: “O`zbekiston Respublikasining ilk va maktabgacha yoshdagi bolalar rivojlanishiga qo`yilgan Davlat talablari” va “Ilk qadam” o`quv dasturi vazifalarini o`rganish.
|
2
|
Jadvallar
Test, buklet, rasmlar
|
Kompyuter, videoproyektor, ekran, elektron darslik
|
Kompyuter, videoproyektor, ekran, Ma'ruza matni
|
Savol -javob, berilgan vazifani tekshirish, blits so`rov, test.
|
1. Shavkat Mirziyoev "Milliy taraqqiyot yo'limizni qat'iyat bilan davom ettirib,yangi bosqichga ko'taramiz" Toshkent – "O'zbekiston"-2018. 2. “Ilk qadam” Davlat o’quv dasturi O`RMTV Toshkent-2018
|
3.
|
Mavzu: Asosiy matematik tushunchalar: son, kattalik, geometrik shakl, tevarak atrofda mo`ljal olish, vaqtni chamalash. Nazariy mashg`ulot:Maktabgacha yoshdagi bolalarni maktabning 1-sinfiga borgunlariga qadar ilk matematik tayyorgarlik yani sanoq va miqdorni, eng sodda geometrik shakllar, tevarak atrofda mo`ljal olish va vaqtni shamalash tasavvurlarini shakllantirish; Bolalarning matematik tasavvurlarini muvafaqqiyatli o`zlashtirishda, sensor tuyg`ularni rivojlantirish usullari haqida tushuncha berish. Son-sonoqda bolalarda to`g`ri usullardan foydalanib sanash. Ikki guruhdagi sonlarni taqqoslash.
|
2
|
Jadvallar
Test, buklet, rasmlar
|
Kompyuter, videoproyektor, ekran, elektron darslik
|
Kompyuter, videoproyektor, ekran, Ma'ruza matni
|
Savol -javob, berilgan vazifani tekshirish, blits so`rov, test.
|
1. Shavkat Mirziyoev "Milliy taraqqiyot yo'limizni qat'iyat bilan davom ettirib,yangi bosqichga ko'taramiz" Toshkent – "O'zbekiston"-2018. 2. “Ilk qadam” Davlat o’quv dasturi O`RMTV Toshkent-2018
|
|
|
| |
Nazariy mashg`ulot - Buvayda pedagogika kolleji "tasdiqlayman"

|
Buvayda pedagogika kolleji "tasdiqlayman"
|
bet | 34/185 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 7,07 Mb. | | #99720 |
Bog'liq Bolalarning matematik tasavvurlarini shakilantirish O\'qitish materiallariNazariy mashg`ulot: Bolalarni masalalar tuzish va yechishga o`rgatish.Masalalarni yechishga o'rgatish bosqichlari.
Masala tuzilishi bilan tanishtirish.
Bolalarga arifmetik amallarni ifodalash.
Bolalarga masalalarni tasvirlash va xisoblash usullarini ko`rsatish.
Hisoblash usulini bittalab qo'shib sanash va ajratib sanashdan boshlash.
Amaliy mashg`ulot:
Turli usullardan foydalanib bolalarni masalalar yechishga o`rgatish.
Oddiy arifmetik masalalarni tuzish va yechishni mashq qilish.
Vazifalarning yechimini “yozishda” sonlarning raqam belgilari va amal belgilari; plyus (+), minus (-), barobar (=) dan foydalanish.
Masalalarni yechishni o'rgatishda, drammalashtirish ishi usullaridan foydalanish.
Oddiy, qiziqarli, she`riy, chalg`ituvchi masalalarni tuzish va yechishni mashq qilish.
|
2
|
N.A
|
2
|
32
|
Masalalarni yechishni o'rgatishda, drammalashtirish ishi usullaridan foydalanishni
|
Nazariy mashg`ulot:O`quvchilarga drammalashtirilgan masalalarda bolalarning kuzatgan , ko`pincha o`zlari bevosita bajargan harakatlari aks ettirilishi, bu yerda savolga javob berish emas, balki bu berilgan sonlar ko`rgazmali asosda ko`rinib turishi muhimligini o`rgatish.
Amaliy mashg`ulot:Masala asosida amaliy harakatlar kiritish, bunda qarama-qarshi harakatlarni taqqoslashni (keldi-ketdi, yaqin-kelishdi-uzoqlashdilar) nazarda tutuvchi yig`indi va qoldiqni topishga oid masalalarni taqqoslash usullari bilan tanishtirsh.
Bolalarni arifmetik amallarni ifodalashga, masalalarni tasvirlashga o`rgatish.
Bolalar uchun hisoblash usulini o`rgatish bo`yicha o`yin, mashg`ulot ishlanmalarini tuzishni mashq qilish.
|
2
|
N.A
|
|
33
|
Maktabga tayyorlov guruhi yoshidagi bolalarni o’lchashga o’rgatish
|
|
|
| |
Nazariy mashg`ulot - Buvayda pedagogika kolleji "tasdiqlayman"

|
Buvayda pedagogika kolleji "tasdiqlayman"
|
bet | 36/185 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 7,07 Mb. | | #99720 |
Bog'liq Bolalarning matematik tasavvurlarini shakilantirish O\'qitish materiallariNazariy mashg`ulot: Barcha vaqt o'lchovlari (daqiqa, soat, sutka, vxk); etalonlari ma'lum sistemasini tashkil etishi.
Amaliy mashg`ulot:Vaqtni bilish va qadrlash. Qadimda odamlar vaqtni qanday o`lchaganliklari haqida.Maktabga tayyorlov guruhi bolalari eng qisqa vaqt oraliqlarini aniqlay olishi. Bolalarda “vaqt”ni qadrlash xissini tarbiyalash.
Bolalarni soat turlari, daqiqalar oraliqlari bilan tanishtirish, vaqtni o’lchash va baholash.
Soatlarning turlari va ularning tuzilishi (ko`rsatkichlari, siferblati) bilan tanishtirish usullari.
Vaqtning eng kichik birliklari soniya va daqiqa haqida tushuncha berish.
Yarim soatgacha aniqlikdagi vaqtni belgilashga o`rgatish.
|
2
|
N.A
|
|
37
|
Maktabgacha tayyorlov yoshidagi bolalarni yil, yil fasllari
va oylar bilan tanishtirish.
|
Bolalarni oy, yil va yil fasllari bilan tanishtirish, ularni ma`lum vaqtda sodir bo`layotgan voqea hodisalar haqida, vaqt tavsifnomasi, uning aniq ko`rinishi haqida tushuncha berish.
Bolalarni kun qismi, hafta, oy, yil fasllari kabi vaqt o’lchovining davomiyligi, ketma-ketligi va ularning sonli tavsifnomasi. Yil kalendari.
Hafta kunlari va yil fasllari izchilligi haqidagi bilimlarni mustaxkamlash
|
2
|
A
|
2
|
38
|
Maktabgacha tayyorlov yoshidagi bolalarga ilk iqtisodiy tushunchalarni berish.
|
Nazariy mashg`ulot: O`quvchilarga maktabga tayyorlash guruhi yoshidagi bolalarga ilk iqtisodiy tushunchalar, pul qiymatlari (tanga-chaqalar) haqida tushuncha berish. Kattalar mehnati haqida umumiy tushunchalarni aniqlash va tushuntirish.
|
|
| |
Oʻquv faolyati natijalari

|
Oʻquv faolyati natijalari
|
bet | 166/185 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 7,07 Mb. | | #99720 |
Bog'liq Bolalarning matematik tasavvurlarini shakilantirish O\'qitish materiallariOʻquv faolyati natijalari :
1.Uyga vazifani aytib beradilar.
2.Auditoriyada bajargan ishlarini ko‘rsatadilar.
3 Bajargan ishini tasniflaydilar.
4. Auditoriyada bajargan ishlarini tartibli ravishda izohlab beradilar.
Oʻqitish metodlari:
|
Maʼruza/ hikoya/ tushintirish/ suhbat/ baxs-munozara.
|
Oʻqitish vositalari:
|
Matnlar, yozuv taxtasi.
|
Oʻquv faoliyatini tashkil etish shakli:
|
Ommaviy, jamoviy, guruhli, juftlikda, yakka tartibda
|
Oʻqitish sharoiti:
|
O‘quv xonasi
|
Qayta aloqaning usul va vositalari:
|
Tezkor-soʻrov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan oʻquv topshiriqlarni baholash
|
Oʻquv mashgʻulotining texnologik xaritasi.
Ish bosqichlari va vaqti
|
Faoliyat mazmuni
|
O‘qiyuvchi
|
Ta’lim oluvchi
|
1- bosqich. O‘quv mashg’ulotiga kirish (5 daqiqa)
|
Tashkiliy qism:
1. O’quvchilarni mashgʻulotga tayyorgarligi va davomatini tekshiradi.
|
Mashgʻulotga tayyorlanadilar
|
2-bosqich.
Asosiy
(65 daqiqa)
|
Tayanch bilimlarni faollashtirish:
1. Uyga berilgan vazifani nazorat qiladi hamda oʻtilgan mavzu boʻyicha oʻquvchilarga savollar beradi, ularni baholaydi.
2. Mashgʻulotning nomi, rejasi, maqsad va oʻqitish natijalari bilan tanishtiradi.
3. Mustaqil ishlash uchun adabiyotlar bilan tanishtiradi;
4. Oʻquv mashgʻulotida oʻquv ishlarni baholash mezoni va koʻrsatkchlari bilan tanishtiradi
Taʼlim oluvchilar bilimini faollashtirish:
5. Tezkor soʻrov, savol - javob, aqliy xujum, oʻylang va juftlikda fikr almashing” va boshqa texnikalar orqali bilimlarni faollashtiradi.
6. Nazariy mashgʻulotning rejasi va tuzilishiga muvofiq, oʻqitish jarayonini tashkil etadi. Asosiy xolatlarni yozdiradi;
7. Mustahkamlash uchun savollar beradi. Jarayon kichik guruhlarda davom etishini maʼlum qiladi;
8. Kichik guruhlarga boʻladi, kichik guruhda ishlash qoidasi bilan tanishtiradi har bir guruhga topshiriq beradi va baholash mezoni bilan tanishtiradi.
9. Guruhlar ishini oʻzaro baholashni oʻtkazadi, Mavzuni kasbiy faoliyatlaridagi ahamiyati bilan bogʻlab mavzuni yakunlaydi.
|
Uy vazifasini taqdim etadilar. Savollarga javob beradilar. Mavzu nomi va rejasini yozib oladilar.
Diqqat qiladilar.
Savollarga javob beradilar.
Yozib oladilar.
Diqqat qiladilar. Savollarga javob beradilar.
Topshiriqlarni bajaradilar.
Kichik guruhlarga boʻlinadilar. Kichik guruhda ishlash qoidasi bilan tanishadilar.
Berilgan qoʻshimcha savollarga javob beradilar.
Guruh ish natijalarini oʻzaro baholaydilar. Maʼlumotlarni daftarga qayd qiladilar.
|
|
|
| |
Oʻquv faolyati natijalari

|
Oʻquv faolyati natijalari
|
bet | 168/185 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 7,07 Mb. | | #99720 |
Bog'liq Bolalarning matematik tasavvurlarini shakilantirish O\'qitish materiallariOʻquv faolyati natijalari :
1.Uyga vazifani aytib beradilar.
2.Auditoriyada bajargan ishlarini ko‘rsatadilar.
3 Bajargan ishini tasniflaydilar.
4. Auditoriyada bajargan ishlarini tartibli ravishda izohlab beradilar.
Oʻqitish metodlari:
|
Maʼruza/ hikoya/ tushintirish/ suhbat/ baxs-munozara.
|
Oʻqitish vositalari:
|
Matnlar, yozuv taxtasi.
|
Oʻquv faoliyatini tashkil etish shakli:
|
Ommaviy, jamoviy, guruhli, juftlikda, yakka tartibda
|
Oʻqitish sharoiti:
|
O‘quv xonasi
|
Qayta aloqaning usul va vositalari:
|
Tezkor-soʻrov, savol-javob, test, misol va mashqlar, bajarilgan oʻquv topshiriqlarni baholash
|
Oʻquv mashgʻulotining texnologik xaritasi.
Ish bosqichlari va vaqti
|
Faoliyat mazmuni
|
O‘qiyuvchi
|
Ta’lim oluvchi
|
1- bosqich. O‘quv mashg’ulotiga kirish (5 daqiqa)
|
Tashkiliy qism:
1. O’quvchilarni mashgʻulotga tayyorgarligi va davomatini tekshiradi.
|
Mashgʻulotga tayyorlanadilar
|
2-bosqich.
Asosiy
(65 daqiqa)
|
Tayanch bilimlarni faollashtirish:
1. Uyga berilgan vazifani nazorat qiladi hamda oʻtilgan mavzu boʻyicha oʻquvchilarga savollar beradi, ularni baholaydi.
2. Mashgʻulotning nomi, rejasi, maqsad va oʻqitish natijalari bilan tanishtiradi.
3. Mustaqil ishlash uchun adabiyotlar bilan tanishtiradi;
4. Oʻquv mashgʻulotida oʻquv ishlarni baholash mezoni va koʻrsatkchlari bilan tanishtiradi
Taʼlim oluvchilar bilimini faollashtirish:
5. Tezkor soʻrov, savol - javob, aqliy xujum, oʻylang va juftlikda fikr almashing” va boshqa texnikalar orqali bilimlarni faollashtiradi.
6. Nazariy mashgʻulotning rejasi va tuzilishiga muvofiq, oʻqitish jarayonini tashkil etadi. Asosiy xolatlarni yozdiradi;
7. Mustahkamlash uchun savollar beradi. Jarayon kichik guruhlarda davom etishini maʼlum qiladi;
8. Kichik guruhlarga boʻladi, kichik guruhda ishlash qoidasi bilan tanishtiradi har bir guruhga topshiriq beradi va baholash mezoni bilan tanishtiradi.
9. Guruhlar ishini oʻzaro baholashni oʻtkazadi, Mavzuni kasbiy faoliyatlaridagi ahamiyati bilan bogʻlab mavzuni yakunlaydi.
|
Uy vazifasini taqdim etadilar. Savollarga javob beradilar. Mavzu nomi va rejasini yozib oladilar.
Diqqat qiladilar.
Savollarga javob beradilar.
Yozib oladilar.
Diqqat qiladilar. Savollarga javob beradilar.
Topshiriqlarni bajaradilar.
Kichik guruhlarga boʻlinadilar. Kichik guruhda ishlash qoidasi bilan tanishadilar.
Berilgan qoʻshimcha savollarga javob beradilar.
Guruh ish natijalarini oʻzaro baholaydilar. Maʼlumotlarni daftarga qayd qiladilar.
|
|
|
| |
Nazariy mashg`ulot - Buvayda pedagogika kolleji "tasdiqlayman"

|
Buvayda pedagogika kolleji "tasdiqlayman"
|
bet | 35/185 | Sana | 16.11.2023 | Hajmi | 7,07 Mb. | | #99720 |
Bog'liq Bolalarning matematik tasavvurlarini shakilantirish O\'qitish materiallariNazariy mashg`ulot:O`lchashning ma`nosi va ahamiyatini tushuntirish. O`lchash usullari. O`lchashda amal qilish lozim bo`lgan qoidalar.
Amaliy mashg`ulot:Suyuq va to`kiluvchi jismlarni shartli o`lchov birligi bilan o`lchash va o`lchash natijasini son bilan aytishga o`rgatish.
Narsalarning bo’yi va enini shartli o’lchov birligi yordamida o’lchash va taqqoslashni; Narsalarni 2, 4, 8ta teng bo’lakka bo’lish usullarini ko’rsatish.
O`lchash usullarini ko`rsatish,o`lchashda amal qilish lozim bo`lgan qoidalarni;
Suyuq va to`kiluvchi jismlarni shartli o`lchov birligi bilan o`lchash va o`lchash natijasini son bilan aytishga o`rgatish.
|
2
|
N.A
|
2
|
34
|
Maktabga tayyorlov guruhi yoshidagi bolalarni geometrik shakl haqidagi tasavvurlarini shakllantirish.
|
Nazariy mashg`ulot: “Beshburchak”, “oltiburchak”, “Ko’pburchak” bilan tanishtirish. Atrofdagi narsalar orasidan o’ziga tanish bo’lgan geometrik figuralarni topish. Buyumlarning shakli haqidagi bilimlarini mustahkamlash.
Amaliy mashg`ulot:Buyumlarning shaklini atash, figuralarni guruhga ajratish, figuralarning bir-biriga o’xshashligi, farqini bilish, taqqoslash, o’lchash, sanash, (katak daftar varag’ida chizish, qirqish, yangi bir figuradan boshqa figurani hosil qilish). Uchburchak, to’rtburchak, to`g`rito`rtburchaklar haqidagi tushunchalarni rivojlantirish. Geometrik mazmundagi qiziqarli o’yin va mashqlar namunalarini o`rganish va tuzish.
|
2
|
N.A
|
2
|
35
|
Maktabga tayyorlov guruhi yoshidagi bolalarni tevarak atrofda mo`ljal olishga o`rgatish.
|
Tevarak atrofda mo`ljal olishga o`rgatish metodlari.
Tevarak-atrofda mo’ljal ola bilishni mashq qildirish. Aytilgan yo’nalishni tez va to’g’ri belgilashga o’rgatish.
Xonada, MTT maydonchasida o’zi yashayotgan yerida mo’ljalni to’g’ri tanlash. Tekislikda mo’ljal qilish malakasini mustahkamlash.
|
2
|
A
|
|
36
|
Maktabga tayyorlov guruhi yoshidagi bolalarni vaqtni chamalash haqidagi tasavvurlarini shakllantirish.
|
|
|
| |