ГУРУҲЛИ ЛОЙИҲАЛАШ УСУЛИНИ ТАЛАБАЛАР МУСТАҚИЛ

|
ГУРУҲЛИ ЛОЙИҲАЛАШ УСУЛИНИ ТАЛАБАЛАР МУСТАҚИЛBog'liq II-XALQARO-ILMIY-AMALIY-KONFERENSIYA-TEZISLARI-VA-MARUZALAR-TOPLAMIГУРУҲЛИ ЛОЙИҲАЛАШ УСУЛИНИ ТАЛАБАЛАР МУСТАҚИЛ
ИШЛАРИНИ ҚАБУЛ ҚИЛИШДА ҚЎЛЛАШ
Анваров Ж.А.
1,2
, Абидов А.Б.
2
,
Бобожонов Ш.Ж.
2
, Назиров Ш.А.
2
1
Тошкент Тиббиёт Академияси ҳузуридаги педагог кадрларни қайта тайёрлаш
ва уларнинг малакасини ошириш тармоқ маркази,
2
Тошкент тиббиёт академияси,
(
Тошкент, Ўзбекистон)
Охирги йилларда ОТМ талаба мустақил иши соатлари умумий ўқув
юкламанинг 50-60% ташкил этмоқда. Шуни инобатга олиб талаба мустақил
ишини ташкиллаштириш ва топшириш жараёнларига жиддий ёндашув талаб
этилади. Ўқитиладиган фан мавзулари бўйича талаба мустақил ишини танлаш ва
топшириқларни ишлаб чиқиш олий таълим муассасаси ўқитувчи/педагоги учун
мураккаб вазифалардан бири ҳисобланади.
Талаба мустақил ишини ташкил этишда ҳар бир фаннинг хусусиятларини
ҳисобга олган ҳолда қуйидаги шакллардан фойдаланилади: айрим назарий
мавзуларни ўқув адабиётлари ёрдамида мустакил ўзлаштириш; берилган мавзу
бўйича реферат ёки тақдимот (презентация) тайёрлаш; тунги навбатчилик
давомида беморни мустақил кўрикдан ўтказиш ва тонги йиғилишда бемор
бўйича тақдимот ўтказиш; ўқув касаллик тарихини тўлдириш; гуруҳли
лойиҳалаш усулини қўллаш; амалий кўникмаларни фантом ва муляжларда
мустақил ўрганиш; монография ва даволаш-диагностика стандартларидан
фойдаланиб ташхис қўйиш ва даволаш алгоритмларини тузиш; малакавий
амалиёт кундалик дафтарини тўлдириш; интерактив педагогик усуллар
сценарийсини тузиш (ролли ўйинлар, PRES усули, аниқ клиник ҳолат таҳлили ва
бошқ.); ўқитувчи/педагог кўмагида илмий мақола, анжуманга тезис, маъруза
тайёрлаш; бошқа турдаги уй вазифаларини бажариш.
Гуруҳли лойиҳалаш усули. Ушбу усулнинг мақсади – талабаларда илмий
тадқиқот ва илмий изланиш ўтказишга бўлган қизиқишни пайдо қилиш,
маълумотлар тўплаш, адабиётлар билан ишлаш кўникмалари шаклланишига
ёрдам беришдан иборат. Шунингдек, бу усул якунида талабалар ўзларининг
шахсий изланишлари натижаларини тезис, мақола, маъруза кўринишида тақдим
этадилар (талабалар илмий жамияти конференцияларида).
Гуруҳли лойиҳалаш усулини амалга ошириш жараёнида 2-3 та талабага
ўтилаётган мавзу бўйича лойиҳа иши берилади. Мисол учун, юқумли
касалликлар фани бўйича ТИЖда қатнашмоқчи бўлган талабаларга “Бошланғич
мактаб ёшидаги болалар орасида ичак паразитозлари билан касалланиш хавф
23
омилларини аниқлаш” мавзусини бериш мумкин. Лойиҳа иши мавзуси
танлангандан сўнг лойиҳа ишининг мақсад ва вазифалари шакллантирилади, бу
вазифалар осон, аниқ ва талабалар томонидан бажарила оладиган бўлиши керак.
Талабалар мактаб ўқувчиларининг ичак паразитозлари билан касалланиш хавф
омилларини аниқлаш учун ўқитувчи/педагог ёрдамида сўровнома
тайёрлайдилар. Шу сўровнома асосида бир нечта мактабдаги бошланғич синф
ўқувчилари орасида ичак паразитозлари билан касалланиш хавф омилларини
аниқлашлари мумкин бўлади. Ундан ташқари талабалар танланган муаммо
бўйича адабиётлар шарҳи тайёрлайдилар, бунинг учун эса кутубхонада қўшимча
маетриаллар билан ишлайдилар, интернет ресурсларидан фойдаланадилар.
Лойиҳа ишини бажариш жараёнида йиғилган маълумотларни статистик
ишловдан ўтказадилар. Лойиҳа иши тайёр бўлганидан сўнг ўқитувчига тақдим
этилади ва гуруҳда презентация тақдимоти кўринишида ҳимоя қилинади. Бу
жараёнларнинг барчаси талабаларда илмий изланиш ўтказиш кўникмаларини
шакллантиришга ёрдам беради. Магистратурага ўқишга кирар экан магистрлик
диссертациясини тайёрлашда қийналмайдилар. Сабаби, магситрлик илмий
ишини ўтказиш тамойиллари ҳам юқоридаги босқичларга асосланган.
Гуруҳли лойиҳалаш усулини талаба мустақил ишларини қабул қилишда
фаол қўллаш талабаларда илм билан шуғулланиш бирламчи кўникмаларини
шакллантиради. Лойиҳа ишининг ҳимояси эса талабаларда кўпчиликнинг
олдида нутқ сўзлай олиш қобилиятини ривожлантириб, талабаларни кўпроқ
ўқишга ва билимларини чуқурлаштиришларига ундайди.
|
| |