nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Quduqni tadqiqotlashda qo‘llaniladigan asboblarning majmuasi

|
Quduqni tadqiqotlashda qo‘llaniladigan asboblarning majmuasi
|
bet | 4/9 | Sana | 25.12.2023 | Hajmi | 37,16 Kb. | | #128194 |
Bog'liq Mundareja Kirish I. Bob. Nazariy qism-fayllar.org (3)1.3 Quduqni tadqiqotlashda qo‘llaniladigan asboblarning majmuasi
Quduqqa tushiriladigan asboblarning har xil kategoriyasi va turlarini qo‘llanilishi hamda bir xil funksiya uchun mo‘ljalanishi hamma vaqt ham yetarli asoslangan hisoblanmaydi va ularni sanoat miqyosida ishlab chiqarish aniq qiyinchilarni tug‘diradi. Bundan tashqari VNIIKA neftgaz va VNIINeft tomonidan quduq asboblarini agregat kompleksi ishlangan. Agregat majmuasi (AM) avtonom asboblar va distansiyali o‘lchov qurilmalaridan tashkil topgan.
Har bir jamlanma (1.4-rasm) sezuvchan elementlar I blokidan, II-elektrdvigatel bloki, hamda unifisirlangan bloklarni ro‘yxatga olish III qurilmasi va elektrmanbasi IV, avtonom asboblar va maxsus qo‘shimcha moslamalar V va VI distansiyali o‘lchov qurilmalaridan tashkil topgan.
1.4-rasm. Quduq asboblari blokining agregat majmuasi:
1-akkumulyator; 2-korpus; 3-soatli uzatma; 4-baraban; 5,10-yurish vintlari; 6-pero; 7-generator; 8-g‘altak; 9-yurakcha; 11-elektrdvigatel; 12-elektronli blok; 13-magnit; 14-o‘q; 15-elektrdvigatel vali; 16-reduktor; 17-korpus; 18-magnitli boshqariladigan kontakt; 19-kompensasiya qiladigan prujina.
Avtonom va distansiyali asboblarda bir xil ma’lumot olish uchun bir xil o‘lchovchi o‘zgartirgichlar unifitsirlangan chiqish signalli hamda hamma avtonom yoki distansiyali asboblar har xil o‘lchovlar uchun mo‘ljallangan bo‘lganda bir xil yozib oluvchi qurilmalar iste’mol bloki, bir o‘ramli kabel orqali unifitsirlangan signallarni uzatish uchun bir xil o‘zgartirgichlardan foydalaniladi.
AM tarkibiga bosim va haroratni o‘lashda MGN-5, “Onega-1”, “Ladoga-1”, “Molniya” asboblari kiradi.
Simda quduqqa tushiriladigan avtonom asbobni yig‘ish uchun manometrning o‘zgartiruvchi o‘lchagichi, difmanometri yoki harorat o‘lchagichlari (I va II bloklari) yozib oluvchi qurilmalar va iste’mol manbasi bilan birgalikda ulanadi.
Distansiyali asboblar yordamida tadqiqot o‘tkazish kerak bo‘lganda bunday o‘lchovchi almashtirgichlar distansiyali qo‘shimcha moslamalar bilan ulanadi va bir jilli kabelda quduqqa tushiriladi. Impul’sli o‘zgartiruvchi distansiyali qo‘shimcha moslama V elektrdvigatel valini burilishini elektrik impulsga aylantiradi, soni valni burilish burchagiga to‘g‘ri proporsionaldir. Bunday qo‘shimcha moslamalardan foydalanilganda ko‘rsatkichlar distansiyali uzatilganda uni yuqori aniqligini ta’minlaydi.
AIST stansiyasi bilan quduq o‘zgartirgichlarining apparaturasini qo‘llanish imkoniyatini ta’minlashda VI-ikkinchi turdagi distansiyali chastotali o‘zgartirgichlardan foydalaniladi. Uning ishlatish sxemasi “Potok-5” bosimni o‘lchash apparaturalari kabidir. Bunday qo‘shimcha moslamalarda elektrdvigatel valining burilish burchagi yurakchani ilgarilanma harakati ta’sirida shakllanadi, bunda generator g‘altagining induktivligi almashadi.
Qo‘shimcha moslamaning chastotali almashtirgich bilan tavsifi chiziqsiz va chiqish signali haroratni o‘zgarishiga bog‘liq bo‘ladi.
|
| |
йилнинг 14-16 октябрь кунлари пойтахтдаги Халқаро бизнес марказида Марказий Осиёда онкологик 
касалликларни назорат қилиш бўйича халқаро форум

24
ham jo‘natildi. Qirg‘iziston Respublikasi bosh vazirining o‘rinbosari
Elvira
Surabaldiyeva COVID-19ga qarshi kurash choralari doirasida ko‘rsatilayotgan
yordam uchun O‘zbekiston hukumatiga
minnatdorlik bildirdi
91
. “Bu
koronavirus
infeksiyasiga qarshi kurashga qaratilgan birinchi gumanitar yordam emas.
Shuni ta’kidlashni istardimki, qiyin damda O‘zbekiston tomonining qo‘llab-
quvvatlashi o‘z vaqtida bo‘lmoqda va bu mamlakatlar o‘rtasidagi
chinakam
qardoshlik munosabatlarining dalilidir”, – dedi Surabaldiyeva. Tibbiy yuk tarkibida
himoya kiyimlari va ko‘zoynaklari, bir martali ishlatiladigan niqob va qo‘lqoplar,
dori
vositalari, COVID-19
ni aniqlash testlari, shpritslar va tomizgichlar o‘rin
oldi
92
.
Ko‘rinadiki, 1991-2021-yillarda O‘zbekistonning
MDH mamlakatlari bilan
sog‘liqni saqlash sohasining turli yo‘nalishlaridagi aloqalari o‘zining
ijobiy
natijalarini berdi.
Xullas, mustaqillik yillarida O‘zbekiston sog‘liqni saqlash sohasida Turkiya,
Yaponiya, Xitoy, Hindiston, Koreya Respublikasi va boshqa Janubi-Sharqiy Osiyo
kabi davlatlari bilan keng ko‘lamdagi hamkorlik aloqalarini olib bordi.
Shuningdek, O‘zbekistonning MDH mamlakatlari
bilan hamkorligida tibbiyot
sohasi asosiy yo‘nalishlardan birini egalladi.
XULOSA
Mazkur
“O‘zbekistonning sog‘liqni saqlash sohasida xalqaro tashkilotlar
www.pedagoglar.uz - Psixologiya fanining ilmiy-tadqiqot metodlari

|
Psixologiya fanining ilmiy-tadqiqot metodlariBog'liq 42-44www.pedagoglar.uz
41-son 1–to’plam fevral 2023
Sahifa: 43
tekshirish, qiyoslash maqsadida qo‘llaniladi. Nemis olimi V.Shtern, fransuz olimi
R.Zazzo, rus olimlari N.A.Menchinskaya, A.N.Gvozdev, N.S.Leytis, V.S.Muxina
va boshqalar bu usuldan keng foydalandilar. Bu usulda kuzatish «Ona kundaligi»
singari nomda ham atalishi mumkin. Psixologik tadqiqotlar ilmiyligini oshirishda
bir necha fanlar hamkorligiga suyanib kompleks metodlar qo‘llaniladi. Hozir
muhandislik psixologiyasi, psixofiziologiya, kosmik psixologiya, tibbiyot
psixologiyasidagi ko‘pgina kashfiyotlar shu usullar bilan ochilmoqda.
Ikkinchi guruh – empirik metodlarga kuzatish, eksperiment, test, so‘rov,
sotsiometriya, faoliyat jarayoni va uning mahsulini tadqiq qilish, tarjimayi hol
kabilar kiradi va ular sinash, tekshirish, diagnostika va prognozlash vazifalarini
bajaradi.
Uchinchi guruh metodlari natijalarni qayta ishlashga mo‘ljallangan bo‘lib,
ular statistik (miqdoriy) va psixologik (sifat) tahlili turlariga bo‘linadi. To‘plangan
ma’lumotlarni qayta ishlab chiqishda matematik formulalardan foydalaniladi.
Tadqiqot metodlarining to‘rtinchi guruhi – genetik va donalash metodlaridan
iboratdir.
Genetik metodga asoslanib psixik o‘zgarishlar bilan rivojlanish
bosqichlarining bevosita bog‘liqligi ildizi aniqlanadi. Uzilishlarga yo‘l qo‘ymaslik
uchun yig‘ilgan materiallar maxsus bosqichlarga ajratib sharhlanadi. Quyida
psixologiyada eng ko‘p qo‘llaniladigan tadqiqot metodlarining empirik metodlar
guruhini tahliliy ko‘rib chiqamiz: Kuzatish metodi. Psixologiyada keng
qo‘llaniladigan bu metodning mohiyati shundaki, tadqiqotchi mutaxassis boshqa
odamning xatti-harakatlarini, xulq-atvorini, psixikasining tashqi ko‘rinishlarini
kuzatadi va xulosa chiqaradi. Ilmiy kuzatishlar jarayonida tadqiqotchi kuzatadigan
obyektlarni nihoyatda diqqat bilan aniq o‘rganishi, pala-partishliklarga yo‘l
qo‘ymasligi lozim. Psixik holatning tashqi alomatlariga ishongan holda ish ko‘rish
har doim ham to‘g‘ri bo‘lavermaydi. Odamning xatti-harakatlarini to‘g‘ri talqin
qilish ayniqsa muhimdir. Ba’zida o‘quvchi juda diqqat bilan tinglayotgandek
ko‘rinsa ham, tamomila boshqa narsa haqida o‘ylab o‘tirgan bo‘ladi. Binobarin,
bolalar holatini bilmoqchi bo‘lsangiz, yolg‘iz ko‘z yugurtirib turishning o‘zi kifoya
|
| |
Tadqiqotning obyekti - Qarshi davlat universiteti huzuridagi ilmiy darajalar beruvchi

11
JSSTning “Barcha inson salomatligini ta’minlash”, “Kasalxona
bolaga
mehribondir” dasturlari va “Salomatlik hamma uchun” strategiyasini, YuNISEF
xalqaro tashkilotining “Bolaga do‘stona munosabatda bo‘lgan tibbiyot muassasasi”
dasturini amalga oshirilishi natijasida chaqaloqlarni ko‘krak suti bilan emizish
ko‘rsatkichining ortganligi, chaqaloqlarda septik kasallik 77 foiz va sariq kasalligi
50 foizga hamda ichak parezi 65 foizga kamayganligi aniqlangan.
2-mavzu. Hayot faoliyati xavfsizligining asosiy tushunchalari, ularning mazmuni. Xavflar, ularning tasnifi. Reja

|
2-mavzu. Hayot faoliyati xavfsizligining asosiy tushunchalari, ularning mazmuni. Xavflar, ularning tasnifi. Reja
|
bet | 1/3 | Sana | 29.09.2024 | Hajmi | 20,3 Kb. | | #272891 |
Bog'liq 2-MA\'RUZA
2-mavzu. Hayot faoliyati xavfsizligining asosiy tushunchalari, ularning mazmuni. Xavflar, ularning tasnifi.
Reja:
1. Hayot faoliyati xavfsizligining asosiy tushunchalari
2. Sohaga oid asosiy tushunchalarning mazmuni
3. Xavflar, ularning tasnifi
Kalit so’zlar:
Taksonomiya, nomenklatura, kvantifikatsiya, ierar,
2.1. Hayot faoliyati xavfsizligining asosiy tushunchalari
Xavfsizlik nazariyasida zaruriy tushunchalar xavfsizlik, tahdid, himoya, xavf, avariya, falokat, favqulodda vaziyatlar, hayotiy funktsiyalar, atrof-muhit, zarar etkazuvchi omil, xavfli ta'sir kabi asosiy tushunchalarni o‘z ichiga olgan terminologik apparat sifatida shakllantiriladi.
Xavfsizlik nazariyasida xavflar, tahdidlar, himoya va zararlanish darajasini aniqlash va o‘lchashga imkon beradigan mezonlar va o‘lchovlari belgilashga katta ahamiyat beriladi.
Shu asosda qabul qilinadigan boshqaruv qarorlarining loyihaviy va texnologik hamda ekspluatatsion-texnik hujjatlarning, avariyalar va tabiiy ofatlarni tahlil qilish bo‘yicha qo‘mitalar xulosalarining miqdoriy va sifat ko‘rsatkichlari shakllantiriladi.
Bunday ko‘rsaikichlardan xavfsizlik maqsadlarini shakllantirishda va qabul qihngan choralarning samaradorligini baholash uchun foydalaniladi.
Katta avariyalar va tabiiy ofatlar - falokatlar ro‘y berishiga olib keladigan jarayonlarning mohiyatini tushunish ularning oldini olish va oqibatlarini yumshatish bo'yicha chora-tadbirlarni belgilash va amalga oshirish, ilmiy asoslangan ma’lumotlar, holatning diagnostikasi va prognozlari, murakkab texnik va tabiiy tizimlarning o‘zgarishi dinamikasi va jamiyatning iqtisodiy hamda ijtimoiy-siyosiy rivojlanish tendentsiyalari mavjud bo‘lgandagina mumkin.
Ushbu muammolarni hal qilishda olimlar va mutaxassislar tomonidan olib borilayotgan xavfsizlik nazariyasi bo‘yicha fundamental va amaliy ilmiy tadqiqotlar muhim rol o‘ynaydi.
Olimlar va mutaxassislarning diqqat-e'tibori markazida seysmik himoyaning turli shakllarini, murakkab texnik tizimlar holatini tashxislash uchun asbob-uskunalar namunalarini yaratish, texnogen jarayonlarni nazorat qilish, yong‘inlarni operativ(tezkor) monitoringi va faol ravishda o‘chirish usullari, yadroviy, kimyoviy va boshqa qurollarni saqlash va utilizatsiya qilish uchun xavfsizlik tizimlarini, favqulodda vaziyatlarda universal himoya va qutqaruv uskunalari va boshqalarni yaratishga qaratilgan masalalar yotadi.
Olimlarning xulosalari va tavsiyalari qaror qabul qiluvchi shaxslarga turli xil xavf manbalari va darajalariga adekvat javob berish, favqulodda vaziyatlar va ularning rivojlanish senariyalarini bashorat qilish, avariyalar va ofatlar natijasida xavf va zararni kamaytirishni boshqarish uchun samarali tizimlarni yaratish, yangi texnologik va loyiha ishlanmalariga asosli talablar qo‘yish imkoniyatini beradi.
|
| |
Xulosa - Mundareja Kirish I. Bob. Nazariy qism

Akramov B.Sh.,Umedov Sh.X. «Neft qazib olish boyicha ma’lumotnoma”, Toshkent, “Fan va texnologiya” -2010, 368 bet.
AlkushinA.I.,“Ekspluatatsiya neftyanix i gazovix skajin”, Moskva, Nedra – 1989, 360 str.
Aminov A.M., IbodullayevS.I.,Sultonmurotov Sh.S., Maxamatxo’jayev D. R., Raximov A.A. “Neft va gaz ishi boyicha metodik ma’lumotnoma” – Toshkent , 2012-323s.
Antonova E.O.,Krilov G.V., Proxorov A.D., Stepanov O.A. “Osnovi neftegazovogo dela” –M.: OOO «Nedra-Biznestsentr», 2003.-307 s.:
Uchebnik dlya vuzov, Moskva, OOO “Nedra-Biznestsentr”-2003. 307 str.
Bulatov A.I., Kachmar Y.D., Makarenko P.P., Yaremeychuk R.S. «Osvoenie skvajin» Spravochnoe posobie, Moskva, Nedra- 1999. 473 st, il. tiraj 1000 ekz.
Bunchuk V.A. “Transport i xranenie nefti, nefteproduktov i gaza” Moskva, “Nedra”- 1977. 366 str.
Gimatudinov Sh.K., Dunyukin I.I. i dr. Razrabotka i ekspluatatsii neftyanix, gazovix i gazokondensatnix mestorojdeniy, Moskva, “Nedra”- 1988. 322 str.
Foydalanilgan manbalar ro'yxati - Referat tekshirdi: Bajardi: Jumayev I. I. Mavzu: Ахборот xavfsizligi to'g'risida...

|
Referat tekshirdi: Bajardi: Jumayev I. I. Mavzu: Ахборот xavfsizligi to'g'risida Mundarija: Kirish
|
bet | 5/5 | Sana | 15.12.2023 | Hajmi | 34,48 Kb. | | #119857 | Turi | Referat |
Bog'liq Mundarija Kirish Axborot xavfsizligi tushunchasi va mohiyati-fayllar.orgFoydalanilgan manbalar ro'yxati
1. O’zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi (1997 yil 12 dekabrda umumxalq ovoz berish yo'li bilan qabul qilingan) (O’zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga 2008 yil 30 dekabrdagi 6-FKZ-sonli O’zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga o'zgartishlar kiritish to'g'risida O’zbekiston Respublikasi qonunlari bilan kiritilgan o'zgartishlarni hisobga olgan holda). , 2008 yil 30 dekabrdagi 7-PQ -son) // PQ. - 2009. - 4-son. - 445-modda.
2. O’zbekiston Respublikasining 1996 yil 13 iyundagi 63-PQ-sonli Jinoyat kodeksi (2011 yil 27 yanvardan kuchga kirgan o'zgartirish va qo'shimchalar) // PQ. - 1996. - No 25. - Art. 2954.
3. O’zbekiston Respublikasining Fuqarolik Kodeksi (IV qism) 2006 yil 18 dekabrdagi N 230-PQ (2020 yil 4 oktyabrdagi tahrirda) // PQ. - 2006. - 52-son (1 soat). - Art. 5496.
4. O’zbekiston Respublikasining Ma'muriy huquqbuzarliklar to'g'risidagi kodeksi 2001 yil 30 dekabrdagi 195-PQ-son (2011 yil 27 yanvardan kuchga kirgan o'zgartirish va qo'shimchalar) // PQ. - 2002. - 1-son (1-qism). - Art. 1.
5. 2010 yil 27 iyuldagi 224-PQ-sonli "Insayder ma'lumotlarini suiiste'mol qilishga va bozorni manipulyatsiya qilishga qarshi kurashish va O’zbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga o'zgartirishlar kiritish to'g'risida" gi Federal qonuni // PQ. - 2010. - No 31. - St. 4193.
6. O’zbekiston Respublikasining axborot xavfsizligi doktrinasi (O’zbekiston Respublikasi Prezidentining 2000 yil 9 sentyabrdagi Pr-1895-son buyrug'i bilan tasdiqlangan) // O’zbekiston gazeta. 2000 yil 28 sentyabr
7. O’zbekiston Respublikasining 2020 yilgacha bo'lgan milliy xavfsizlik strategiyasi // O’zbekiston Respublikasi Prezidentining 12.05.2010 yildagi farmoni. № 537.
http://fayllar.org
|
| |
Pedagogikaning asosiy kategoriyalari

Pedagogikaning asosiy kategoriyalari
Pedagogika ta`lim-tarbiya maqsadini jamiyat talablariga va o`quvchilarning yosh hususiyatlariga qarab mazmunan o`zgarib borishini
o`rgatadi, mukammal inson tarbiyasining tarkibiy qismlarini va ular o`rtasidagi aloqa va bog’lanishlarni ochib beradi. Shu asnoda ta`lim va tarbiya sohasidagi tajribalarni umumlashtiradi, tarbiyaning kelgusidagi rivojlanish istiqbollarini, yo`llarini ko`rsatib beradi.
Pedagogika maktab, kollej va akademik litseylar va maktabdan tashqari muassasalari xodimlarini ham nazariy, ilg’or tajribalar bilan qurollantiradi. Ota-onalarga yoshlarni to`g’ri tarbiya qilish, o`qitishdagi mahoratini yanada takomillashtirish yo`lida amaliy tavsiyalar beradi.
Tarbiya - o`sib kelayotgan avlodlarda hosil qilingan bilimlar asosida aqliy kamoloti va dunyoqarashini, insoniy e`tiqod, burch va mas`uliyatni jamiyatimiz kishilariga xos bo`lgan axloqiy fazilatlarni yaratishdagi maqsadni ifodalaydi. Tarbiya bola tug’ilganidan boshlab umrining oxirigacha davom etadigan jarayondir. Shu sababli, tarbiya so`zi ko`p vaqtlarda ta`lim, ma`lumot jarayonlariga kiradigan ishlarning mazmunini ham anglatadi. Tarbiya-ta`lim va ma`lumot natijalarini o`zida aks ettiradi.
Ta`lim-maxsus tayyorlangan kishilar rahbarligida o`tkaziladigan, o`quvchilarni bilim, ko`nikma va malakalar bilan qurollantiradigan, bilish qobiliyatlarini o`stiradigan, ularning dunyoqarashini tarkib toptiradigan jarayondir.
Agar tarbiya bola tug’ilganidan boshlab, umrining oxirigacha oilada, maktabda va jamoatchilik ta`sirida shakllansa, ta`lim chegaralangan (masalan: sinf xonasi, laboratoriya xonalar) joyda tashkil etiladi. O`qituvchi-tarbiyachi rahbarligida muayyan belgilangan vaqtda olib boriladi.
Ma`lumot ta`lim-tarbiya natijasida olingan va tizimlashtirilgan bilim, hosil qilingan ko`nikma va malakalar hamda shakllangan dunyoqarashlar majmuidir.
Ta`lim, tarbiya va ma`lumot uyg’unlashgan yagona jarayon bo`lib, o`qituvchi-tarbiyachi ularning shakllanishida yetakchilik qiladi. O`qituvchi maktabda dars berar ekan, o`quvchilarni fan olami yangiliklaridan xabardor
qiladi, ma`lumotli qilishni maqsad qilib qo`yadi, ayni paytda ularda insoniy sifatlarni shakllantiradi, tarbiyalaydi.
Pedagog o`quvchilarning aqliy, axloqiy, jismoniy, estetik, mehnatsevarlik kabi fazilatlarini tarbiyalash uchun, ularning kundalik xatti-harakat va fe`l-atvorlariga doimo ta`sir ko`rsatadi.
Ijtimoiy hayot tajribasining ko`rsatishicha, agar inson o`z shaxsiy manfaatini ko`zlab o`qisa, o`rgansa, o`z ustida tinmay qunt bilan shug’ullansa, u oliy ma`lumot olishi mumkin. Lekin haqiqiy mukammal kamolot egasi bo`lishi uchun u ta`lim va ma`lumotdan tashqari, yuksak insoniy fazilatlar asosida tarbiyalangan bo`lishi shart. Ana shu fazilatlarga ega bo`lgan odamni tarbiya ko`rgan odam deyiladi.
|
Pedagogika fanining ilmiy – tadqiqot metodlari

|
Pedagogika fanining ilmiy – tadqiqot metodlari
|
bet | 5/9 | Sana | 16.12.2023 | Hajmi | 32,64 Kb. | | #120164 | Turi | Referat |
Bog'liq Referat mavzu pedagogika predmeti, maqsadi va vazifalari, ilmiyPedagogika fanining ilmiy – tadqiqot metodlari
Har qanday fan o`zining ilmiy-tadqiqot metodlariga ega. Bu metodlari orqali o`z mazmunini boyitib, yangilab boradi.
Hayotda va ob`ektiv dunyoni bilish nazariyasida nimani o`rgatish va qanday o`rgatish kerak, kimni va qanday tarbiyalash lozim degan masalalar mavjud bo`lib, ular o`zaro bog’liqdir.
Nima qilish kerak va qanday amalga oshirish lozim degan muammolar o`rtasida dialektik birlik mavjuddir.
Pedagogika o`z mazmunini boyitish va yangilash maqsadida mavjud pedagogik hodisa va jarayonlarni uning maqsadi va vazifalariga muvofiq keladigan metodlari bilan o`rganadi. Shu ma`noda pedagogikaning ilmiy-tadqiqot metodlari deganimizda yosh avlodni tarbiyalash, bilimli qilish va o`qitishning real jarayonlariga xos bo`lgan ichki aloqa va munosabatlarni tekshirish, bilish metodlari, uslublari va vositalari majmuini tushunamiz.
Pedagogika o`qitish, bilim berish, tarbiyalash jarayonlarini va ularning mohiyatini quyidagicha o`rganish-bilishni nazarda tutadi:
ularning umumiy aloqasi, bir-birini taqozo etishi va o`zaro ta`sir jarayonida bolalarni o`qitish va tarbiyalash, fan, madaniyat, ahloq va san`at, ta`lim va tarbiyaning qayerda amalga oshirilishidan qat`iy nazar uzviy aloqada bo`lishi;
ularning to`xtovsiz harakati, o`zgarishi va taraqqiy etish jarayonida
vujudga keladigan o`qitish va tarbiyalash vazifalari, metodlarining o`zgarishi, hamma bolalarni bir xil andozada o`qitish va tarbiyalash mumkin emasligi;
3) bolalarning o`sishida ularning o`ziga xos hususiyatlarini hisobga olish,
aqliy va hulqiy faoliyat, so`z va ish birligi mezonlariga tayanish;
4) bolalar kamolotiga ta`sir etuvchi an`ana, urf-odatlar, ular o`rtasidagi
tafovutlarni bilish, aniqlash asosida yaxshi bilan yomon, eskilik bilan yangilik,
o`rtasida yuz beradigan nizolarni hisobga olish, o`zaro tanqid va hokazo; Pedagogikaning ilmiy-tadqiqot metodlari qanchalik mukammal, aqlga
muvofiq, to`g’ri tanlansa ta`lim-tarbiya mazmunni yangilash va
takomillashtirish shu darajada yaxshilanadi, pedagogika fani ham boyib boradi.
Hozirgacha mavjud va ishlab chiqilgan quyidagi ilmiy tadqiqot metodlariga tayanib fikr yuritsa bo`ladi: 1) kuzatish metodi; 2) suhbat metodi;
bolalar ijodini o`rganish metodi; 4) test, so`rovnomalar metodi; 5) maktab hujjatlarini tahlil qilish metodi; 6) eksperiment-tajriba sinov metodi; 7) statistika ma`lumotlarini tahlil qilish metodi; 8) matematika-kibernetika metodi;
|
| |
Bolalar ijodini o`rganish metodi - Referat mavzu: pedagogika predmeti, maqsadi va vazifalari, ilmiy tadqiqot metodlari

|
Referat mavzu: pedagogika predmeti, maqsadi va vazifalari, ilmiy tadqiqot metodlari
|
bet | 7/9 | Sana | 16.12.2023 | Hajmi | 32,64 Kb. | | #120164 | Turi | Referat |
Bog'liq Referat mavzu pedagogika predmeti, maqsadi va vazifalari, ilmiyBolalar ijodini o`rganish metodi
Pedagogik tadqiqot metodlari ichida bolalar ijodini tabiiy holatda o`rganish va ilmiy xulosalar chiqarish metodi mavjud. Bunda maktab o`quvchilarning o`ziga xos individual tartibdagi faoliyatlariga doir ma`lumotlar tahlil qilinadi, xulosalar chiqariladi. Maqsad O`zbekiston yoshlarining tipik obrazlari va ularda ijobiy xislatlarni shakllantirishdir. Shu
sababli yoshlarning turli yozma daftarlari, tutgan kundaliklari, yozgan xatlari, she`r va hikoyalari, hayotiy rejalari, insholari, turli yozma hisobotlari bolalar ijodini o`rganish uchun manba bo`lib xizmat qiladi.
Oqibatda, maktab o`quvchilari orasidan etishib chiqayotgan qobiliyatli, iste`dodli yoshlarni ertaroq aniqlash, ularning iste`dodlarining namoyon bo`lishi uchun reja va sharoitlar yaratish imkoni yaratiladi. Odatda, bolalar ijodini o`rganish manbai ko`p bo`lib, ular: fan olimpiadalari, mavzular bo`yicha konkurslar, maktablar bo`yicha ko`rgazmalar, musobaqalar, ekskursiyalar va sayllar va hokazo.
Test, so`rovnomalar metodi
Pedagogik ilmiy-tadqiqot metodlari ichida yetakchi metod so`rovnoma va test savollardan foydalanishdir. So`rovnoma-anketa (fransuzcha "tekshirish" ma`nosini bildiradi) metodi qo`llanilganda yaratilgan ilmiy farazning yangiligini bilish, aniqlash, o`quvchilarning yakka yoki guruhli fikrlarini, qarashlarini, qanday kasblarga qiziqishlarini, kelajak orzu-istaklarini bilish va tegishli xulosalar chiqarish, tavsiyalar berish maqsadida o`tkaziladi.
O`zbekiston, ta`bir joiz bo`lsa Markaziy Osiyoda birinchi bo`lib test metodini maktab, oliy va o`rta maxsus ta`lim tizimiga tadbiq etdi. Test sinovlaridan ko`zlangan maqsad oz vaqt ichida o`quvchilarning bilimlarini yoppasiga aniqlash, baholashdir.
Bunda test savollarini qanchalik aniqlik va aql bilan, fikrlash jarayoniga zarar tegmaydigan qilib tuzish ahamiyatli ekanligini nazarda tutish lozim. Test savollarining o`rni va ularni mazmunan rang -barang qilib tuzilishi, o`quvchilarning mustaqil fikrlarini o`stiradi, kelajakni real baholash imkonini beradi.
|
| |
Kuzatish metodi - Referat mavzu: pedagogika predmeti, maqsadi va vazifalari, ilmiy tadqiqot metodlari

|
Referat mavzu: pedagogika predmeti, maqsadi va vazifalari, ilmiy tadqiqot metodlari
|
bet | 6/9 | Sana | 16.12.2023 | Hajmi | 32,64 Kb. | | #120164 | Turi | Referat |
Bog'liq Referat mavzu pedagogika predmeti, maqsadi va vazifalari, ilmiyKuzatish metodi
Pedagogikaning kuzatish metodi ta`lim-tarbiya jarayonlarining amaldagi holati bilan tanishtiradi, ularning oqibat natijalarini bilishga yordam beradi va shu asnoda yaratilgan yangi kashfiyotlar uchun dalillar, omillar yig’ish imkonini tug’diradi. Bu metodni qo`llanish jarayoni ancha murakkab bo`lib, nazarda tutilgan maqsad qanday amalga oshayotganligini aniqlash, o`qituvchi va o`quvchilarning o`zaro aloqalari, individual farqlarini qiyoslash uchun ham qo`llaniladi.
Tajribalarning ko`rsatishicha, maqsad asosidagi kuzatuv ma`lum reja asosida yig’ilgan dalillarni haqiqiy tahlil qilish, qiyoslash asosida tashkil etilsagina samarali bo`ladi.
Kuzatishlar faqat oddiy hodisalarni kuzatish, ayrim dalillarni yig’ish, hisobga olish, aniqlash uchungina emas, balki ta`lim-tarbiya jarayonini yaxshilash va mukammallashtirish maqsadida amalga oshiriladi.
Odatda pedagogik kuzatish orqali o`quvchilarning fanlarni o`zlashtirishlari, ularning xulq-atvori va muomalalaridagi o`zgarishlarni hisobga olish va tegishli ta`limiy-tarbiyaviy ta`sir ko`rsatish yo`llarini belgilash uchun qo`llaniladi.
Ilmiy kuzatishlar esa nafaqat o`quvchilarning tabiiy faoliyatini, balki ularning ilmiy dunyoqarashlarini shakllanishi, fikrlash jarayoni kuchi, xulosalar chiqarishdagi faolliklarini aniqlaydi, ularni tahlil etadi va tegishli
xulosalar chiqarishga imkoniyat tug’diradi. Bunday kuzatishlar pedagogika fani mazmuninining boyishiga sabab bo`ladi.
Suhbat metodi
Ta`lim-tarbiya jarayonini yaxshilash yoki yaratilgan ilmiy farazlarning qanchalik to`g’ri ekanligini aniqlash maqsadida suhbat metodidan foydalaniladi. Odatda, suhbat metodi maktab o`qituvchilar va o`quvchilar jamoasi bilan, ota-ona va keng jamoatchilik bilan yakka va guruhli tartibda ish olib borilganda qo`llaniladi. Bunda suhbat metodini tadbiq etishdan oldin maqsadli reja tuziladi, amalga oshirish yo`llari belgilanadi, natijalar tahlil qilinadi va tegishli xulosa chiqariladi. Shuningdek, tadqiqotchining suhbat olib borish va uni kerakli tomonga yo`naltira olishni bilishi, suhbatdoshining ruhiy holatiga qarab suhbat ohangini moslashtira bilishi g’oyat muhimdir. Bunda:
suhbat uchun oldindan savol tuzish;
vaqti va o`tkazish joyini belgilash;
suhbat ishtirokchilarining soni va kasblaridan xabardor bo`lishi;
suhbat uchun qulay sharoit va erkin gaplashish imkonini yaratish;
mahmadona va bachkana bo`lmaslik;
6)suhbatdoshning kimligini, harakter hususiyatini esdan chiqarmaslik;
suhbat natijalarini zudlik bilan tahlil qilish, qiyoslash, tegishli xulosa chiqarish, lozim bo`lsa qo`shimchalar kiritish va maktab hayotiga tadbiq etish pedagogik jihatdan qimmatlidir.
|
| |
GAZ QUDUG’INI OQIMGA TEKSHIRISH

2.2. GAZ QUDUG’INI OQIMGA TEKSHIRISH
O’zgarmas statsionar rejimda (barqaror) rejimdagi gaz udug‘ini tekshirish neft qudug‘ini tekshirishga o‘xshash o‘tkaziladi.
Statsionar rejimdagi tadqiqot natijalarini tahlil qilish asosida quyidagi tenglama yotadi:
(2.8)
bu yerda – g‘ovak muhitda gaz sizilishida ishqalanishdagi bosim yo‘qotilishini ifodalovchi va o‘lchamga ega koeffitsiyent, sut ∙ MPa /m3; – bosimning inersion yo‘qotilishini ifodalovchi va o‘lchamga ega bo‘lgan koeffitsiyent, sut2 ∙ MPa2/m6; – gaz debiti, m3/sut.
(2.8) tenglamani uni gaz debitiga bo‘lish bilan linearizatsiya o‘tkaziladi:
(2.9)
Statsionar rejimda gaz quduqlarini tekshirish natijalari koordinata o‘qida qayta ishlanadi. Bu koordinatalarda tadqiqot natijalari to‘g‘ri chiziqni hosil qiladi, uning o‘qigacha ekstrapolyatsiya qilinib, unda A bo‘lakni ajratadi. Bu to‘g‘ri chiziqning V koeffitsiyent burchagi quyidagicha hisoblanadi:
. (2.10)
2.3-masala. Quduq uchun gaz oqimi tenglamasi A va V koeffitsiyentlarini hisoblang, statsionar rejimda o‘tkazilgan tadqiqot natijalari quyidagi jadvalda keltirilgan.
Quduqdagi qatlam bosimi = 22 MPa.
Quduqning ishlash rejimi…….....
|
1
|
2
|
3
|
4
|
Quduq debiti, 106 m3/sut ...............
|
2
|
1,85
|
1,2
|
0,56
|
Quduq tubi bosimi, MPa……….....
|
7,5
|
10,6
|
18
|
21
|
2……………..
|
427,75
|
371,64
|
160
|
43
|
106 sut∙MPa2/m3
|
213,875
|
200,886
|
133,333
|
78,182
|
Bu yerda va hisoblash natijalari ham keltirilgan. To‘g‘ri chiziqni ordinata o‘qi bilan kesishgunga qadar ekstrapolyatsiya qilib, quyidagini olamiz: A = 25 ∙ 10-6 MPa2 ∙ sut/m3.
2.4-rasm. Gaz qudug‘ining indikator chizig‘i.
V koeffitsiyentini 1 va 2 nuqta uchun (2.10) formula yordamida aniqlaymiz:
2 ∙ sut2/m6.
Shunday qilib, ushbu quduqdagi gaz oqimi tenglamasi:
. (2.11)
Masalan, quduq tubi bosimini (2.11) formula bilan hisoblaymiz, agar quduq debiti 0,75 ∙ 106 m3/sut teng deb qabul qilinsa:
|
Fodali qazilmalarning konlarini no’ananviy usulda qazib olish

|
Fodali qazilmalarning konlarini no’ananviy usulda qazib olish
|
Sana | 04.10.2024 | Hajmi | 13,01 Kb. | | #273354 |
Mavzu: Foydali qazilma konlarni na’munaviy usulda qazib olish sharoitida texnologik quduqlarning filtr oldi hududi kolmatatsiya jarayonlarining yuzaga kelish sabablari
Reja:
Fodali qazilmalarning konlarini no’ananviy usulda qazib olish.
Foydali qazilmalarni boyitish.
Foydali qazilmalarni boyitishning xalq xo’jaligidagi o’rni.
|
| |
1. Elektron raqamli imzo va uni resublikamizda tadbiq etilish holati

|
1. Elektron raqamli imzo va uni resublikamizda tadbiq etilish holati
|
Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 14,13 Kb. | | #123063 |
Bog'liq Mustaqil ishlar 041-22
1. Elektron raqamli imzo va uni resublikamizda tadbiq etilish holati.
2. Kiberxavfsizlik sohasi bo‘yicha mutaxassis toifalari.
3. Kiberxavfsizlik sohasida karrera yo‘llarini o‘rganish.
4. Axborot xavfsizligi sohasida ish boshlash.
5. Kiberxavfsizlik sohasida mashhur sertifikatlar.
6. Parollarni boshqarish tizimlari (masalan, LastPass) va ulardan foydalanish.
7. Virtual himoyalangan tarmoq va undan amaliyotda foydalanish (masalan, CyberGhost yoki ExpressVPN misolida).
8. Sotsial injineriya nima va uning zamonaviy usullari.
9. ESET NOD32 antivirus vositasidan foydalanish.
10. Kaspersky antivirus vositasi va undan foydalanish.
11. Biror tarmoklararo ekran vositasini (masalan, ZoneAlarm) o‘rnatish va sozlash.
12. Virtual ximoyalangan tarmok va undan amaliyotda foydalanish (masalan, CyberGhost yoki ExpressVPN misolida).
13. Windows OTda foydalanuvchi qayd yozuvini (xususan, paroldan foydalanish siyosatini) sozlash.
14. Windows OTda zaxira nusxalashni (Backup and Restore) amalga oshirish.
15. Windows OTda imtiyozlar turlari, fayl va kataloglar uchun foydalanishni boshqarish tartibi.
16. Linux OTda imtiyozlar turlari, fayl va kataloglar uchun foydalanishni boshqarish tartibi.
17. Ma’lumotlarni qayta tiklash vositalari.
18. Zararli dasturiy vositalarni klassifikatsiyasi va himoya usullari.
19. Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari xavfsizligiga bo‘ladigan tahdidlar.
20. Zararkunanda dasturlarning turlari.
21. Kompyuter viruslari va virusdan himoyalanish usullari.
22. Xorijiy davlatlarning elektron raqamli imzo algoritmlari tahlili.
23. Identifikatsiya va autentifikatsiya tushunchasi va vazifalari.
24. Axborot tizimlari va resurslaridan ruxsatsiz foydalanishlarni aniqlash uslubiyati.
25. Simsiz aloqa tizimlarida axborot resurslarini himoyalash.
26. Axborotni ruxsatsiz foydalanishlardan himoyalash.
|
| |
-topshiriq. Jadvalni to‘ldiring - Bajardi: Xolmuminov Rashidbek Guruh: 029-21 Falsafa (Mantiq. Etika. Estetika)...

Qadimgi davr
|
Qadimgi Misr va Bobil falsafasi. Eramizdan avvalgi to`rtinchi ming yillikning oxiri va uchinchi ming yillik boshlarida qadimgi Misr va Bobil xududida dastlabki diniy-falsafiy fikrlar, olam haqidagi fanlar, ya’ni astronomiya,kosmologiya, matematika, mifologiyaga oid qarashlar birmuncha rivoj topgan. Тabiiy-ilmiy, diniy-falsafiy fikrlarning yo`zaga kelishi ikki yo`nalishda borgan. Birinchi yo`nalish olam haqidagi tasavvurlarning astronomiya, kosmologiya, riyoziyot fanlari rivoji bilan bog`liq ekanini, ikkinchi yo`nalish esa, bu tasavvurlarning mifologiya bilan bog`liq bo`lganini ko`rsatadi.
|
Inson muammosini o‘rganishga nisbatan yondashuvlarda G‘arb va Sharq falsafasida tafovutlar mavjud. G‘arb falsafasidan farqli o‘laroq, Sharq falsafasi asosiy e'tiborni inson muammosiga qaratadi. Jumladan “Avesto”da farzand ko‘rish, bolalarni bilimli, odobli, jamiyat uchun foydali insonlar qilib tarbiyalash, kelajakni o‘ylab ish tutish umuminsoniy ma'naviyat ekanligi ta'kidlanadi. Zardo‘sht Axuramazdadan, serfarzand xonadonga nima berasan, deb so‘raganda u “Bunday odamlarni o‘z himoyamga olaman, hayotini farovon, risqini mo‘l qilaman” deb javob bergan. Sharq falsafasi insonni amaliyot, odamlar hayot faoliyati, ularning turmush tarzi nuqtai nazaridan o‘rganadi.
|
Qadimgi davr falsafasining yana bir silsilasi Yunoniston va Rimga tegishlidir. Bu davrdagi falsafiy qarashlar — antik davr falsafasi deb yuritiladi. Unda Milet falsafiy maktabi,Eley falsafiy maktabi, Suqrot, Pifagor, Aflotun, Arastu va boshqalarning falsafiy, tabiiy — ilmiy, ijtimoiy —ahloqiy ta’limotlari o’rganiladi.Yunonistonda dastlabki falsafiy ta’limotlar eramizdan avvalgi VII-VI asrlar o’rtasida Milet shahrida yuzaga kelgan va rivojlangan. Milet maktabi vakillari Fales, Anaksimandr, Anaksimenlardir. Uning asoschisi Fales. U Yunon fani va falsafasining asoschisi bo’lib, o’z davrining yetuk siyosiy arbobi, jo’g’rofi, faylasufi bo’lgan. Fales ta’limotiga ko’ra, tabiatdagi turli-tuman jism va hodisalar dastlabki ibtido - suvdan paydo bo’lgan va yana suvga aylanadi va bu moddiy birlik doimo o’zgarishda bo’ladi.
|
O‘rta asr - Bajardi: Xolmuminov Rashidbek Guruh: 029-21 Falsafa (Mantiq. Etika. Estetika) fanidan topshiriqlar

|
Bajardi: Xolmuminov Rashidbek Guruh: 029-21 Falsafa (Mantiq. Etika. Estetika) fanidan topshiriqlar
|
bet | 3/7 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 63,49 Kb. | | #234548 |
Bog'liq falsafa 1O‘rta asr
|
Markaziy Osiyo, Yaqin va O‘rta Sharqda o‘rta asrlar falsafasi (VIII-XII asrlar)
Markaziy Osiyo arablar istilosigacha mayda feodal mulklarga bo‘lingan edi. VII asrning oxiri- VIII asrning boshlarida Mavoraunnahr1 xalqlari Arab xalifaligi hokimiyati ostida qoldilar. Arab yarim oroli islomning kelib chiqishi arafasida urug‘-qabilachilik munosabatlarining inqirozi bosqichida edi. VI - asrda arab qabilalari o‘rtasida markazlashishga bo‘lgan tamoyil kuchayib boradiki, u o‘z ifodasini xaniflarning (voizlarning) qabila sanamlariga (shirk) qarshi qaratilgan yakkaxudolikni (tavhid) targ‘ib qilishlarida topadi. Oxirgi xaniflardan biri Quraysh qabilasidan kelib chiqqan Muhammad (570-632) edi. Muhammad va uning sahobalarining faoliyati natijasida xanafiylik yangi diniy oqim islom sifatida shakllandi.
IslomArabistonda arablarning sinfiy jamiyatga o‘tish va Arab davlatining tashkil topishi davrida paydo bo‘ldi. Ilk islomning bosh yodgorligi bo‘lgan Qur'onda mutlaq yakkaxudolik asosiy aqida bo‘lib, arab qabilalarining yagona davlat hokimiyatiga birlashishini ifodalar edi.
|
O‘rta asrlarda G‘arb va Sharqda falsafa rivojlanishining umumiy belgilari. Birinchidan, o‘rta asrlar G‘arb va Sharq falsafasi avvalo feodal jamiyat falsafasi bo‘lib, u ilohiyot va dinning hukmronligi bilan tavsiflanadi. Feodal tuzum sharoitida feodal mulkdorlik bilan bir qatorda hunarmandlar va dehqonlarning shaxsiy mehnatiga asoslangan xususiy xo‘jaligi mavjud bo‘lgan. Feodal ishchini sotishi va sotib olishi mumkin bo‘lgan, lekin ishchini o‘ldirish huquqi unga berilmagan. Ishlab chiqarish munosabatlarining bunday rivojlanishi ularni ijtimoiy-psixologik va mafkuraviy jihatdan mustahkamlashni talab qilgan. Feodal madaniyatni mafkuraviy jihatdan ta'minlovchi integratsion asos din bo‘lgan.
Ikkinchidan, o‘rta asrlarda din G‘arbda ham, Sharqda ham feodal jamiyatning hukmron mafkurasi hisoblangan. Bu davrda cherkov eng yirik kuch bo‘lgan. Shuningdek, u siyosiy jihatdan ham o‘ta markazlashgan tashkilot sanalgan. Dindorlar amalda birdan-bir o‘qimishli odamlar bo‘lgan.
|
O‘rta asrlardagi falsafiy tizimlarining ko‘pchiligi idealistik yo‘nalishga ega ediki, uni xristianlikning asosiy diniy aqidalari taqozo qilar edi. Bunday diniy aqidalar orasida yagona Xoliq - Xudoning shaxsiy shakli haqidagi atomizmning qat'iy ravishda rad etuvchi aqida, hamda Xudo tomonidan dunyoni «hech narsadan» (kreatsionizm) yaratilganligi to‘g‘risidagi aqida eng muhim ahamiyat kasb etgan edi. Bu aqida nafaqat Xoliq -Xudoning g‘oyaviy dunyosi bilan yerdagi hayotning moddiy dunyosi, hamda dunyoning mutlaq oti shaxs irodasiga tobeligi o‘rtasida o‘tib bo‘lmas chegara barpo qilar, balki dunyoni zamonda (dunyoning ibtidosi va intihosi) chegaralab qo‘yar edi .
|
|
|
|
| |
Uyg‘onish davri - Bajardi: Xolmuminov Rashidbek Guruh: 029-21 Falsafa (Mantiq. Etika. Estetika) fanidan topshiriqlar

|
Bajardi: Xolmuminov Rashidbek Guruh: 029-21 Falsafa (Mantiq. Etika. Estetika) fanidan topshiriqlar
|
bet | 4/7 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 63,49 Kb. | | #234548 |
Bog'liq falsafa 1Uyg‘onish davri
|
Uygʻonish davri (Renessans)- Markaziy Osiyo, Eron, Xitoy, Gʻarbiy Yevropada yuz bergan alohida madaniy va afakkuriy taraqqiyot davri. "Renessans" atamasi dastlab Italiyadagi madaniy-maʼnaviy yuksalish (14—16-asrlar)ga nisbatan qoʻllanilgan, uni oʻrta asrchilik turgʻunligidan yangi davrga oʻtish bosqichi deb baholaganlar. Renessansning asosiy alomatlari:tafakkurda va ilmu ijodda dogmatizm, jaholat va mutaassiblikni yorib oʻtib, insonni ulugʻlash (qarang Gumanizm),uning isteʼdodi,aqliyfikriy imkoniyatlarini yuzaga chiqarish;antik davr (yunonrum) madaniyatiga qaytib, uni tiklash, boyitish; cherkov sxolastikasidan qutulib, adabiyot va sanʼatda dunyoviy goʻzallik, hayot taronalarini qizgʻin kuylash; inson erki, qurfikrlilik uchun kurashish. Buning natijasi oʻlaroq, ijodiy qudrat va tafakkur kuchini namoyish etadigan ulugʻvor badiiy asarlar, salobatli binolar yaratildi, ilmfan rivojlandi. Italiyada shoir Petrarka va Dante, rassom Jotto, adib va mutafakkirlar Bokkachcho, Ariosto, Tasso, Byome Renessans gʻoyalarining jarchilari boʻlib maydonga chiqsilar. Keyinchalik Mikelanjelo, Rafael, Shekspir, Servantes Yevropaning turli mamlakatlarida buni davom ettirdilar.
|
Sharq Uygʻonish davri vakillari oʻz xalklarining ked. madaniyat bilan birga, yunon vahind xalklari merosidan ham foqdalanishgan. Yunon olimlarining asarlari 8—9-asrlarda arab tiliga tarjima qshshndi, sharxlandi. Aflotun, Arastuni Sharq faylasuflari ham oʻz ustozlari deb hisoblashgan, Plotin qarashlari Ibn alArabiyga taʼsir etib, "vahdatul vujud" falsafasiga turtki berdi. Biroqyunonlar koʻp fikrlarni qad. osiyoliklardan olganlar. Bu tarix qonuniyati; Abu Rayhon Beruniyning "Kitob attafhim li avoil sinoat attanjim" asari qoʻlyozmasi (13a).yuksalishga shaylangan xalq oʻz madaniyati va oʻzigacha yaratilgan bashariy yutuqlarni oʻzlashtirib, yana yuksaklikka koʻtariladi.
|
Uyg‘onish davri panteizmining eng yirik vakili Djordano Bruno (1548-1600) edi. Qarama-qarshiliklarning bir-biriga o‘xshashligi haqidagi dialektik g‘oyani ta'kidlagan holda, Bruno falsafiy bilimlarning maqsadi Xudo emas, balki tabiat deb hisoblab, shu bilan birga koinotda tabiatning va dunyolarning cheksizligi haqidagi taxminlarni ifodalab berdi.
Mumtoz mexanikaning tamal toshini qo‘ygan, tajribaviy-nazariy tabiatshunoslikning asoschilaridan biri G.Galiley (1564-1642) edi. Uning fikricha, bilish sohasida ikki usuldan, ya'ni tahlil (analiz) va sintezdan foydalanib, tabiat hodisalarini hissiy qabul qilishdan ularni nazariy tushunishgacha borib yetmoq lozim. Shu tarzda haqiqiy bilim tahliliy va sintetik, hissiy va abstraktlik birligida yagonaligida o‘z ifodasini topmog‘i lozim.
Uyg‘onish davrida shakllangan g‘oyalar kishilarni dunyo va undagi inson maqomiga bo‘lgan qarashlarini o‘zgartirib yubordi va bu bilan keyingi fan va falsafa xususiyatida chuqur iz qoldirdi.
|
|
|
|
| |
Statistika ma`lumotlarini tahlil qilish metodi

|
Statistika ma`lumotlarini tahlil qilish metodi
|
bet | 9/9 | Sana | 16.12.2023 | Hajmi | 32,64 Kb. | | #120164 | Turi | Referat |
Bog'liq Referat mavzu pedagogika predmeti, maqsadi va vazifalari, ilmiyStatistika ma`lumotlarini tahlil qilish metodi
Pedagogik tadqiqot statistika ma`lumotlarisiz, ularning tahlilisiz o`zligini namoyon eta olmaydi. Chunki nafaqat ilmiy izlanishlar borasidagi, balki xalq ta`limi sohasidagi, jumladan, ajratilgan mablag’larning oshirilishi, xalq ta`limi muassasalarinng doimo o`sib borishi, darslik va o`quv qo`llanmalari,
xo`jalik shartnomalari va ulardan tushayotgan mablag’larni statistika metodi orqali aniqlanadi.
Respublikamizning deyarli barcha ta`lim-tarbiya muassasalari statistika ma`lumotlari bilan qurollangan, kelajak rivojlanish rejalariga ega.
Respublikamizning mustaqil bo`lguniga qadar statistika sohasidagi chalkashliklar, atayin ortirib, qo`shib yozishlar xalq ta`limi tizimida ham mavjud edi. Ularning nazorati bo`shligi va ob`ektiv emasligi xalq ta`limi sohasidagi chuqur islohot o`tkazilishiga olib keldi. Demak, statistik ma`lumot aniq, hayotiy bo`lsa bajarilayotgan ta`lim -tarbiya yoki ilmiy tadqiqotning qimmati yuqori bo`ladi.
http://fayllar.org
|
| |
Proceedings of Global Technovation

Proceedings of Global Technovation
Download
481,45 Kb.
Matnni ko'rish
bet
1/12
Sana
17.12.2023
Hajmi
481,45 Kb.
#121099
Download
481,45 Kb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Proceedings of Global Technovation
Download
481,45 Kb.
Matnni ko'rish
Proceedings of Global Technovation

|
Proceedings of Global TechnovationBog'liq 843-Article Text-2655-1-10-20210331 (1)Proceedings of Global Technovation
5
th
International Multidisciplinary Scientific Conference
Hosted from Berlin, Germany
https://conferencepublication.com
March 30
th
2021
214
2 va 3 jihatlarni hamda umumiy tomonlarni solishtirish, taqqoslash yoki qarama-qarshi
qo`yish uchun qo`llaniladi. Tizimli fikrlash, solishtirish, taqqoslash va tahlil qilish
ko`nikmalarini rivojlantiradi.
İnterfaol metodlar o„quvchilarda ijobiy hamkorlikning har bir kishi uchun qanday katta
manfaat kasb etishini amalda ko„rsatadi. Shunda o„quvchilar fikrlar xilma – xilligidan
cho„chimaydilar, balki undan o„zaro manfaatdor bo„ladilar va atrofdagi ijtimoiy-iqtisodiy
hodisalarga ongli munosabatda bo„ladilar.
“Tarmoqlar” metodi (Klaster)
Fikrlarning tarmoqlanishi – bu pedagogik strategiya bo„lib, u o„quvchilarni biron bir
mavzuni chuqur o„rganishlariga yordam berib, o„quvchilarni mavzuga taalluqli tushuncha
yoki aniq fikrni erkin va ochiq ravishda ketma-ketlik bilan uzviy bog‟lagan holda
tarmoqlashlariga o„rgatadi.
Bu metod biron mavzuni chuqur o„rganishdan avval o„quvchilarning fikrlash faoliyatini
jadlashtirish hamda kengaytirish uchun xizmat qilishi mumkin. Shuningdek, o„tilgan
mavzuni mustahkamlash, yaxshi o„zlashtirish, umumlashtirish hamda o„quvchilarni shu
mavzu bo„yicha tasavvurlarini chizma shaklida ifodalashga undaydi.
B/B/B JADVALI
B/B/B metodi – o„quvchilar olgan bilimlarni hisobga olgan holda ularni kengaytirish va
chuqurlashtirishda qo„llaniladi. Mavzu, matn, bo„lim bo„yicha izlanuvchanlikni olib borish
imkonini beradi. Tizimli fikrlash, tuzilmaga keltirish, tahlil qilish ko„nikmalarini
rivojlantiradi. Bu metod Blum toksonomiyasi deb yuritiladi. Haqiqiy ustoz o„quvchiga faqat
bilim emas, balki fikrlashni o„rgatadi. O„quvchining bilimi erishgan yutug‟i ustoz mehnatining
mahsulidir.
Interaktiv metodlar o„quvchilarda doimiy faollikni ta`minlaydi.
O„quvchilar dars davomida bo„sh qolmaydilar, ular mavzuga oid biror bir muammo bilan band
bo„ladilar. Natijada esa zerikish holatini oldi olinadi.
3. Texnologiya darslarida interfaol metodlardan foydalanish
Aytsang unutaman
Ko„rsatsang, eslab qolaman
O„zim bajarsam, anglab yetaman.
Xitoy faylasufi Konfutsiy
(mil.avvalgi 551-479 yy)
Bugungi kunda ta‟lim jarayonida o„quvchilarni bilim olishga qiziqtirish jiddiy
muammoga aylanib borayotganligi hech kimga sir emas. Texnologiya fani mashg‟ulotlarida
xam o„quvchilarni darsga qiziqtirish va kompetensiyalarni shakllantirish maqsadida interfaol
metodlardan atroflicha foydalaniladi. Quyida bir necha xillarini misol tariqasida keltiramiz.
Venn Diagrammasi.
Gazlamashunoslik bo`limida tabiiy va kimyoviy gazlamalarning bir-biriga o`xshaydigan
va o`xshamaydigan xususiyatlarini taqqoslovchi vosita. Buning uchun ikki yoki undan ortiq
doira quriladi.Doiralarning ikki tomoniga gazlamalarning nomlari yoziladi. Kesishuvchi
doiralarga mos ravishda o`xshaydigan yoki o`xshamaydigan xossalari, qanday kiyim va
boshqa uy-ro`zg`or buyumlari tikilishi mumkinligi yoziladi.
|
| |
Maktab hujjatlarini tahlil qilish metodi

|
Maktab hujjatlarini tahlil qilish metodi
|
bet | 8/9 | Sana | 16.12.2023 | Hajmi | 32,64 Kb. | | #120164 | Turi | Referat |
Bog'liq Referat mavzu pedagogika predmeti, maqsadi va vazifalari, ilmiy
Respublikamiz rahbariyatining xalq ta`limi yuzasidan qabul qilingan qaror va yo`l-yo`riqlari asosida maktabda bajarilgan va bajarilayotgan ta`lim-tarbiya ishlarini yuritilgan hujjatlar orqali aniqlash metodi ham mavjuddir.
Maktab hujjatlarini tekshirish orqali o`qituvchilar va o`quvchilar jamoasi, ularning pedagogik faoliyati haqida aniq ma`lumotlar olinadi.
Umuman, maktab hujjatlari deyilganda; o`qituvchi va o`quvchilarning soni va sifati; o`quvchilarning shaxsiy hujjatlari, sinf jurnallari, kundalik daftarlari, buyruq daftarlari, pedagoglar kengashining qarorlari daftari, maktabning rejadagi pul hisobi va uning sarflanishiga doir hujjatlar, turli inventarlar daftari va boshqalar tushuniladi.
Maktab hujjatlarini tahlil qilishda o`quvchilarning umumiy miqdori, uning o`sishi yoki kamayish sabablari tavsifi, o`quvchilarning fanlar bo`yicha o`zlashtirish darajasiga, sinfda qolishning oldini olish, rag’batlantirish va jazolash choralari, turlariga, maktabning moddiy bazasiga e`tibor beriladi.
Ularni tahlil qilish, hisobotlarni ko`zdan kechirish, to`g’ri yoki noto`g’riligini aniqlash, o`quvchilar faolliklarining o`sishi bilan taqqoslash,ilg’or pedagogik tajribalarning umumlashtirilishi va joriy etilishi va nihoyat, o`qituvchi-tarbiyachilarning ilmiy-pedagogik faoliyatlarini tekshirish, tegishli chora, tadbirlar belgilash maqsadida o`tkaziladi.
Eksperiment-tajriba sinov metodi
"Eksperiment"so`zi lotincha "sinab ko`rish", "tajriba qilib ko`rish" ma`nosini anglatadi.
Odatda eksperimental-tajriba ishlari ta`lim-tarbiya jarayoniga aloqador ilmiy faraz yoki amaliy ishlarning tadbiqi jarayonlarini tekshirish, aniqlash maqsadida o`tkaziladi. Bunda ham ilmiy farazlarning didaktik yoki amaliy ahamiyatiga e`tibor beriladi.
O`tkaziladigan tajriba ishlari ta`lim va tarbiya o`rtasidagi qonuniy aloqalarni aniqlash, natijalarni hisobga olish asosida yangi metodlarni tadbiq etishga, ta`lim-tarbiya samaraligini oshirishga qaratiladi. Shuningdek, ta`lim-tarbiya jarayonining borishini, tuzilishi va natijalarini oldindan ko`ra bilish imkoniyatini beradi.
Eksperiment metodi sharoitga qarab 3 xilda o`tkaziladi:
tabiiy eksperiment;
laboratoriya eksperimenti;
amaliy tajriba.
Pedagogik eksperiment o`z mazmuniga ko`ra didaktik, tarbiyaviy, maktabshunoslik muammolari yuzasidan o`tkaziladi.
Pedagogik eksperiment tajriba ishlarini o`tkazishda quyidagi talablar mavjud:
ishning aniq, ilmiy jihatdan asoslangan farazini aniqlash va kutilishi lozim bo`lgan natija uchun reja belgilash lozim.
ilmiy ish yoki pedagogik faoliyat uchun aniq ob`ekt belgilash, amalga oshirish borasida qo`shimcha metodlarni aniqlash.
tajriba ishi o`tkazish vaqtini va muddatini belgilash.
tajriba uchun lozim bo`lgan asbob-uskuna va boshqa hokazolarning tayyor turishi;
eksperiment natijalarini zudlik bilan tahlil qilish va tegishli xulosa chiqarish va tavsiyalar berish kerak.
|
| |
Proceedings of Global Technovation

|
Proceedings of Global TechnovationBog'liq 843-Article Text-2655-1-10-20210331 (1)Proceedings of Global Technovation
5
th
International Multidisciplinary Scientific Conference
Hosted from Berlin, Germany
https://conferencepublication.com
March 30
th
2021
215
"DOMINO" O`YINI.
O`tilgan mavzuni so`rashda qo`llansa bo`ladi. Bu o`yin o`quvchilardan ziyraklikni talab
qiladi. Bu o`yinni texnologiyaning barcha bo`limlarida qo`llansa bo`ladi. Masalan:
Tolalar necha guruhga
bo„linadi?
Ikki
guruhga
bo„linadi.
Qaysi
o„simliklardan
tola olinadi?
Paxta,
zig‟ir,
kanop
Bo„yla
ma
iplar
qanday
ataladi?
“SO`ZNI TOP” O`YINI
O`quvchilarda tezkorlikni, zukkolikni rivojlantiradi. Bu o„yinni texnologiyani hamma
Bo„limlariga tatbiq qilish mumkin.
P
I
T
E
L
Q
O
SH
Tanda
Gazlaman
ing qaysi ipi
yaxshi
choziladi?
O`simlikdan olingan
gazlamalar
Havo yaxshi o`tkazadi,
namlikni yaxshi shimadi,
yuqori haroratga chidamli.
Tanaga kiyiladigan kiyimlar ,
chaqaloqlar uchun kiyimlar,
yotoq jildlari, sochiqlar
tikiladi. Yuvganda kirishadi,
rangi vaqt o`tishi bilan
oqaradi
Ustki kiyimlar,
dasturxon,
pardalar,
uy uchun kerakli
jihozlar tiksa
bo`ladi.
Kimyoviy gazlamalar
Havo yaxshi o`tkazmaydi,
namlikni yaxshi shimmaydi,
Yuqori haroratga chidamsiz.
Yotoq jildlari, tungi koylaklar,
sochiq va dastro`molchalar
tikib bo`lmaydi. Yuvganda
kirishmaydi, rangi uzoq
|
| |
Xorijiy til va adabiyot fakulteti

Xorijiy til va adabiyot fakulteti
Download
335,53 Kb.
Matnni ko'rish
Sana
12.12.2023
Hajmi
335,53 Kb.
#117413
Download
335,53 Kb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Xorijiy til va adabiyot fakulteti
Download
335,53 Kb.
Matnni ko'rish
muddatgacha yaxshi saqlanadi

|
muddatgacha yaxshi saqlanadiBog'liq 843-Article Text-2655-1-10-20210331 (1)muddatgacha yaxshi saqlanadi
.
Proceedings of Global Technovation
5
th
International Multidisciplinary Scientific Conference
Hosted from Berlin, Germany
https://conferencepublication.com
March 30
th
2021
216
O
CH
A
R
K
A
Q
I
Q
S
T
A
A
S
O
K
CH
N
A
K
S
A
N
CH
O
Y
N
A
K
SH
I
Q
N
A
G
A
L
K
A
F
Topilgan oshxona idish-tovoq va jihozlardan kelib chiqqan holda qo„shimcha savol-javob
o`tkazish mumkin.
1. Ovqat tayyorlashda ishlatiladigan nechta idish bor?
2. Ovqat iste`mol qilishda ishlatiladigan nechta idish bor?
3. Nechta oshxona jihozi bor?
“TARMOQLAR” METODI (KLASTER)
Fikrlarning tarmoqlanishi - bu pedagogik maqsad bo`lib, o`quvchilarning biron bir
mavzuni chuqur o`zlashtirishga yordam beradi, o`quvchilarni mavzuga taaluqli tushuncha
yoki aniq fikrni erkin va ochiq ravishda ketma-ketlik bilan uzviy bog`lagan holda
tarmoqlashlariga o`rgatadi. Bu metod biron mavzuni chuqur o`rganishdan avval
o`quvchilarning fikrlash faoliyatini jadallashtish hamda kengaytirish uchun xizmat qilishi
mumkin.
Shuningdek, o`tilgan mavzuni mustahkamlash, yaxshi o`zlashtirish, umumlashtirish
hamda o`quvchilarning shu mavzu bo`yicha tasavvurlarini chizma shaklida ifodalashga
undaydi.
Proceedings of Global Technovation
5
th
International Multidisciplinary Scientific Conference
|
| |