nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Kimyoviy-termik texnologiyalar

|
Kimyoviy-termik texnologiyalar
|
bet | 7/11 | Sana | 05.12.2023 | Hajmi | 138,94 Kb. | | #111749 |
Bog'liq Mavzu#7RISK Kimyoviy-termik texnologiyalar. Kimyoviy-termik texnologiyalar. Sirtni kimyoviy-termik ishlov berishning mumkin bo'lgan turlaridan eng keng tarqalganlari quyidagilardir: - -Sementlash- uglerodli muhitda havo kirmasdan 900 S gacha qizdirilganda past uglerodli (0,3% S gacha) po'latlarning sirt qatlamini uglerod bilan to'yinganligi. Yuzasi qattiq, yadrosi yumshoq. Bunday holda, qattiqlashuv har doim ishlatiladi
- -Nitridlashpo'lat - ammiak muhitida 900 S ga qizdirilganda sirt qatlamining azot bilan to'yinganligi. Aşınmaya qarshilik 8-20 baravar ortadi.
21
22
- -Sianidlanish- azot va uglerod bir vaqtda ishlatiladi (530-650 S - past harorat, 800-930 S - yuqori harorat).
- -Oksidlanish- tiqilib qolishning oldini oluvchi sun'iy oksidli plyonka hosil bo'ladi. Ishqoriy va kislotali vannalarda 138...165 S eritma haroratida olib boriladi.
23
- -Fosfatlash- erimaydigan fosfat tuzlari plyonkasi (90C gacha bo'lgan vannada) yoki jetda hosil bo'lishi. Film 600 C gacha issiqlikka chidamli, sindirish uchun yaxshi.
- -Sulfidlanish- po'latdan yasalgan buyumlar qatlamlarini oltingugurt bilan boyitish. Ular suyuq, qattiq yoki gazsimon muhitda 150 C dan 950 S gacha bo'lgan haroratda amalga oshiriladi. Sinishi tezlashadi, moylashning ta'siri faollashadi.
Galvanik va elektrokimyoviy texnologiyalar. Galvanik va elektrokimyoviy texnologiyalar. - -Elektrolitik xrom qoplama. Chrome yuqori qattiqlik, kuch va kimyoviy qarshilikka ega. Chrome o'z-o'zidan kam eskiradi va u bilan bog'liq po'lat yoki quyma temir sirtini deyarli eskiradi. Qoplama silliq yoki gözeneklidir.
- -Elektrolitik nikel qoplamasi. Aşınma qarshiligini oshirish uchun ishlatiladi. Soqolsiz ishqalanish sodir bo'lganda, nikel qoplamasining aşınma qarshiligi qotib qolgan po'latdan 2-3 baravar yuqori, ammo krom qoplangan sirtdan 10-20% past bo'ladi.
- -Kumushlash. Elektr o'tkazuvchanligi va korroziyaga qarshi. Bazaga yomon yopishadi.
24
|
| |
Asosiy texnologik usullarga quyidagilar kiradi

|
Asosiy texnologik usullarga quyidagilar kiradi
|
bet | 5/11 | Sana | 05.12.2023 | Hajmi | 138,94 Kb. | | #111749 |
Bog'liq Mavzu#7RISK Asosiy texnologik usullarga quyidagilar kiradi. Asosiy texnologik usullarga quyidagilar kiradi. 1.Qismlarni ishlab chiqarishda kerakli aniqlikni ta'minlash. Qismlarni ishlab chiqarishda aniqlikning oshishi bilan harakatlanuvchi bo'g'inlardagi dastlabki bo'shliqlarni kamaytirish va qo'zg'almas bo'g'inlardagi kuchlanishni yanada qat'iy tartibga solish mumkin bo'ladi, bu esa bunday bo'g'inlarning va umuman mashinaning chidamliligini sezilarli darajada oshiradi.
16
2.Ishchi yuzalarning optimal sifatini ta'minlash.Mashina qismlarining aşınması, korroziyasi, statik va dinamik mustahkamligi sirt sifatiga bog'liq. Bo'shliq va shovqin bilan moslik sifati ishlaydigan sirtlarning dastlabki pürüzlülüğüne bog'liq. Agar pürüzlülük sezilarli bo'lsa, bosish jarayonida mikroprotrusionlar kesiladi va mahkamlangan moslama zaiflashadi. Harakatlanuvchi bo'g'inlarda yurish uchun pürüzlülüğün kuchayishi ham kontrendikedir, chunki haqiqiy aloqa maydoni kamayadi, bosim kuchayadi, suyuq moylash rejimi buziladi va tirnash xususiyati mavjud. Biroq, haddan tashqari silliq sirt har doim ham kerak emas, chunki yog 'plyonkasi unga yopishmaydi. 2.Ishchi yuzalarning optimal sifatini ta'minlash.Mashina qismlarining aşınması, korroziyasi, statik va dinamik mustahkamligi sirt sifatiga bog'liq. Bo'shliq va shovqin bilan moslik sifati ishlaydigan sirtlarning dastlabki pürüzlülüğüne bog'liq. Agar pürüzlülük sezilarli bo'lsa, bosish jarayonida mikroprotrusionlar kesiladi va mahkamlangan moslama zaiflashadi. Harakatlanuvchi bo'g'inlarda yurish uchun pürüzlülüğün kuchayishi ham kontrendikedir, chunki haqiqiy aloqa maydoni kamayadi, bosim kuchayadi, suyuq moylash rejimi buziladi va tirnash xususiyati mavjud. Biroq, haddan tashqari silliq sirt har doim ham kerak emas, chunki yog 'plyonkasi unga yopishmaydi. 3. Qismlarning kerakli mustahkamlik xususiyatlarini ta'minlash.
17
|
| |
2 физическая сущность и закономерности изнашивания - bet 3

|
2 физическая сущность и закономерности изнашивания
|
bet | 3/11 | Sana | 05.12.2023 | Hajmi | 138,94 Kb. | | #111749 |
Bog'liq Mavzu#7RISK - bir hil metallardan yasalgan ishqalanish juftlaridan, ayniqsa, nomukammal soqol sharoitida qochish kerak, chunki bunday juftlar oson yopishadi. Bunga yo'l qo'ymaslik mumkin bo'lmagan hollarda, ularning qattiqligi kamida 10 Brinell birligi bilan farq qilishi kerak; - bir hil metallardan yasalgan ishqalanish juftlaridan, ayniqsa, nomukammal soqol sharoitida qochish kerak, chunki bunday juftlar oson yopishadi. Bunga yo'l qo'ymaslik mumkin bo'lmagan hollarda, ularning qattiqligi kamida 10 Brinell birligi bilan farq qilishi kerak; - plastik matritsadagi qattiq qo'shimchalardan tashkil topgan tuzilishga ega bo'lishi kerak bo'lgan antifriksion rulmanli qotishmalardan foydalanish (odatiy vakil Babbitts). Bu yaxshi ishlashni va yuqori yuk ko'tarish qobiliyatini ta'minlaydi;
o'n bir
- zarrachalar orasida hosil bo'lgan kapillyarlar hisobiga o'z-o'zidan yog'lanishini ta'minlovchi, yog'lanishi qiyin bo'lgan konstruktsiyalarda g'ovakli metall-keramik materiallar va antifriksion qotishmalardan foydalanish; - zarrachalar orasida hosil bo'lgan kapillyarlar hisobiga o'z-o'zidan yog'lanishini ta'minlovchi, yog'lanishi qiyin bo'lgan konstruktsiyalarda g'ovakli metall-keramik materiallar va antifriksion qotishmalardan foydalanish; - antifriksion va ishqalanish materiallari sifatida plastik massalardan foydalaning. Ba'zi hollarda ular komponentlarning ishonchliligi va xizmat muddatini oshiradi, og'irlikni kamaytiradi, rangli metallar iste'molini kamaytiradi, mashinalarning shovqini va tebranishini kamaytiradi; - ishqalanish yuzalarida himoya oksidi plyonkalari (oksidlanish aşınması) yoki rangli metallarning strukturaviy qismlaridan plyonkalar (selektiv o'tkazish) hosil bo'lgan materiallardan foydalaning.
12
Mashinaning barqarorligini ta'minlash nuqtai nazaridan dizayn talablarining xususiyatlariquyidagicha ifodalanishi mumkinmezonlar: Mashinaning barqarorligini ta'minlash nuqtai nazaridan dizayn talablarining xususiyatlariquyidagicha ifodalanishi mumkinmezonlar:
|
| |
Mustaqil ishning xajmi va uni rasmiylashtirish tartibi

Mustaqil ishning xajmi va uni rasmiylashtirish tartibi
Download
334,02 Kb.
Matnni ko'rish
bet
1/2
Sana
11.12.2023
Hajmi
334,02 Kb.
#116043
Download
334,02 Kb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Mustaqil ishning xajmi va uni rasmiylashtirish tartibi
Download
334,02 Kb.
Matnni ko'rish
Umrboqiylik koeffitsienti

Umrboqiylik koeffitsienti UK (mashinaning texnik ishlatish koeffitsienti) - bu nazorat qilinayotgan mashinaning ma`lum davr ichida mahsulot ishlab chiqargan vaqtining (MIChV) shu davrga to`g`ri keladigan ishlatish vaqtining (IV) ta`mirlashga va texnik xizmatga ketgan vaqt bilan (TV) yig`indisiga nisbatidir.
(1.2)
Bu koeffitsient miqdori qancha 1 ga yaqin bo`lsa, shuncha mashina umrboqiy hisoblanadi.
Texnik qurilmaning "ishonchlilik" va "umrboqiylik" tushunchalari bir-biri bilan bog`liqdir.
Mashinaning umrboqiyligini oshirish uchun undan foydalanish, texnik ko`rik o`tkazish va ta`mirlar talablarini to`liq bajarish, detallarni yasashda mustahkam materiallardan tayyorlanishi, detallarga mexanik ishlov berish sifati yuqori bo`lishi kerak va h.k.
|
Mashinaning ish qobiliyati

|
Mashinaning ish qobiliyati
|
bet | 2/12 | Sana | 15.06.2021 | Hajmi | 85 Kb. | | #15051 |
Mashinaning ish qobiliyati (работоспособность) - bu mashinaning DSt va TSh da belgilangan talablar bo`yicha o`z funktsiyasini bajarish holatidir.
Buzilish (отказ) - bu mashinaning o`z ish qobiliyatini tamomila yoki qisman yo`qotishi.
Nosozlik (неисправность) - bu mashinaning DSt yoki TSh larning birini yoki bir nechtasini bajara olmaslik holati. Nosozliklar ikki sababga ko`ra kelib chiqadi: birinchisi - mashina o`ziga yuklatilgan vazifani bajarish uchun sozlanmagan, bu nosozlikni yo`qotish uchun mashinani sozlash (rostlash) kifoya, ikkinchisi - mashinada sozlash bilan bartaraf etib bo`lmaydigan o`zgarishlar ro`y bergan, bu holatda mashina detallarini qayta tiklash yoki almashtirish, ya`ni mashinani ta`mirlash talab etiladi.
|
| |
Buzilmasdan ishlashlik - Va texnologiyasi

|
Va texnologiyasi
|
bet | 5/12 | Sana | 15.06.2021 | Hajmi | 85 Kb. | | #15051 |
Buzilmasdan ishlashlik (безотказность) - mashinaning ma`lum bajargan ish hajmida yoki ma`lum muddat ichida ish qobiliyatini saqlab turish xususiyatidir.
Mashinaning umrboqiyligi (долговечность) - mashinaning o`z ish qobiliyatini chegara holatiga etgancha texnik ko`rik va ta`mirlash uchun tanaffusni hisobga olgan holda saqlash xususiyati. Umrboqiylikning miqdoriy ko`rsatgichlari bo`lib jihozning chegara holati, xizmat muddati va resursi, umrboqiylik koeffitsienti xizmat qiladi.
Jihozning chegara holati (предельное состояние) - jihozdan bundan keyin foydalanish imkoniyati bo`lmagan holati.
Mashina xizmat muddati (срок службы) - mashinadan chegara holatigacha foydalanishning kalendar vaqti.
Mashina resursi - mashinaning ma`lum muddat ichida bajargan ish hajmi. Mashina resursining "birinchi kapital ta`mirgacha", "ikki ta`mir orasidagi" va "tayinlangan" turlari bo`ladi. Tayinlangan mashina resursi miqdori zavod-tayyorlovchi tomonidan texnik pasportida ko`rsatiladi.
|
| |
Detal yasalgan material sifati

|
Detal yasalgan material sifati
|
bet | 8/12 | Sana | 15.06.2021 | Hajmi | 85 Kb. | | #15051 |
1. Detal yasalgan material sifati. Ishqalanayotgan detal yuzalarining turli xil materiallardan yasalgani, materiallarning qattiqlik va ishqalanishga turg`unlik xususiyati detallar yeyilish darajasiga katta ta`sir ko`rsatadi. Bir juftlik bo`lib ishlayotgan ikkita detallning birini (tayyorlanishi bo`yicha murakkab va mas`uliyatli detalni) qattiqroq, yeyilishga turg`un materialdan, ikkinchisini esa - nisbatan yumshoqroq, kichik ishqalanish koeffitsientiga ega bo`lgan materialdan yasalishi tavsiya etiladi. Masalan, val-vtulka juftligida val qattiq po`lat materialdan, vtulka bo`lsa yumshoqroq po`lat, cho`yan va boshqa yumshomroq mariallardan tayyorlanadi.
|
| |
Elektr jarohatlanishlarga quyidagilar kiradi

|
Elektr jarohatlanishlarga quyidagilar kiradi
|
bet | 2/2 | Sana | 19.02.2024 | Hajmi | 1,28 Mb. | | #158891 |
Bog'liq HFX amaliy mashg\'ulot Elektr toki zarbasidan himoya qilish vositalarini (1)Elektr jarohatlanishlarga quyidagilar kiradi: - uni tok shikastlashidan himoyalash xususiyatiga ega.
- qurilmalami
- (EQIQ) qoidalari ta’mirlovchi
- qurilmalami
- ishlatishdagi
- ishlatadi, ma'muriy-texnik
- bartaraf qilish
- xavfsizlikning tashkil
- korxonaning bosh energetigi tasdiqlaydi.
-
- ЭЪТИБОРИНГИЗ
- УЧУН РАҲМАТ!
|
| |
Ishqalanish va qo`ndirish yuzalarining mexanik ishlov berish sifati

|
Ishqalanish va qo`ndirish yuzalarining mexanik ishlov berish sifati
|
bet | 9/12 | Sana | 15.06.2021 | Hajmi | 85 Kb. | | #15051 |
2. Ishqalanish va qo`ndirish yuzalarining mexanik ishlov berish sifati. Detallarni mexanik ishlov berish sifatsiz o`tkazilgan bo`lsa, detal yuzasidagi mikro notekisliklar yeyilish jadalligini belgilaydi.
3. Moylash rejimi va sifati. Detallarning ishlashini uzaytirish uchun moylash materialini to`g`ri tanlab, ishqalanish yuzasiga to`g`ri aniq etkazish lozim. Shuningdek, moylash rejimining normal holatini tanlash kerak.
4. Detal harakat tezligi va detallarga tushadigan solishtirma bosim kattaligi. Yuqori aylanish chastotasi bilan ishlayotgan mashina detallari kam aylanish chastotasi bilan ishlayotgan detallarga nisbatan, boshqa teng sharoitlarda, tezroq yeyiladi. Solishtirma bosim qancha ko`p bo`lsa, ishqalanayotgan yuzalar shuncha tez yeyiladi. Buni quyidagicha tushuntirish mumkin: solishtirma bosim oshishi bilan moy detallar orasidan siqib chiqariladi, quruq ishqalanish kuchayadi.
|
| |
Jihoz ishonchliligi va chidamliligi

1.1. Jihoz ishonchliligi va chidamliligi
Ishonchlilik (надёжность) - bu mashinaning ish qobiliyatini ma`lum muddat ichida yoki ma`lum bajargan ish hajmida saqlab turish xususiyati.
Ishonchlilik nazariy va amaliyga bo`linadi. Nazariy ishonchlilik jihozni konstruktsiyalash (loyihalash) jarayonida ta`minlanadi. Amaliy ishonchlilik jihozni yasashda ta`minlanadi va uni to`g`ri transportlash, saqlash va ishlatishda muayyan darajada saqlab turiladi. Ishonchlilikning miqdoriy ko`rsatgichlarini aniqlash uchun ehtimollar nazariyasi va matematik statistika qonunlariga asoslangan ishonchlilik nazariyasi qo`llaniladi. Bu nazariyaning asosiy vazifasi mashinaning buzilish va nosozliklarini oldindan ro`y berish ehtimolini aniqlash va ular ro`y berishining oldini olishdir. Mashinaning ishonchliligini oshirishning asosiy yo`li - bu uning konstruktsiyasini soddalashtirishdir, ya`ni mashinaning tashkil qilgan ishchi organlar (detallar) konstruktsiyasi qancha sodda bo`lsa, ularning ishdan chiqish ehtimoli shuncha kichik bo`ladi va aksincha.
Ishonchlilik miqdor jihatdan buzilish orasidagi ish hajmi va buzilmasdan ishlash ehtimolligi bilan belgilanadi.
|
ASOSIY TAYANCH IBORALAR - Va texnologiyasi

ASOSIY TAYANCH IBORALAR:
1. Jihozlarni ta’mirlash;
2. Mashinaning ish qobiliyati;
3. Jihoz mustahkamligi va chidamliligi;
|
4. Buzilish;
5. Nosozlik;
6. Jihozlarning ishonchliligi;
7. Detallarning yeyilishi.
|
ASOSIY TAYANCH TUSHUNCHALAR:
*Ta`mirlash (remont – fransuzcha “remonter” – to’g’rilash, to’ldirish, qayta yig’ish) – jihozlarni, texnika qurilmalari va mexanizmlani, yig’ma birlik va detallarning ishga yaroqliligini tiklash uchun o’tkaziladigan tashkiliy va texnik tadbirlar majmuasi tushuniladi.
*Harakatlanayotgan detallar yuzasi orasidagi ishqalanish natijasida vaqt o`tishi bilan detallar yuzasidan metall zarrachalar tushib, yuzalar plastik deformatsiyaga uchraydi va detal o`lchami asta-sekin o`zgarib (kamayib) boradi. Bu jarayon natijasi detallarning yeyilishi deyiladi.
*Yeyilishning asosiy xarakteristikalari: mutloq yeyilish; yeyilish tezligi; yeyilish jadalliligi; yeyilishga turg`unlik.
*Yeyilish asosan keltirib chiqaruvchi sabablarga ko`ra 4 turga bo`linadi: mexanik; termik; kimyoviy(chirish); avariyali.
*Yeyilish tezligi va hajmiga ta`sir ko`rsatuvchi sabab va omillar:
detal yasalgan material sifati; ishqalanish va qo`ndirish yuzalarining; mexanik ishlov berish sifati; moylash rejimi va sifati; detal harakat tezligi va detallarga; tushadigan solishtirma bosim kattaligi; detal ishlaydigan muhit sharoiti, harorati va boshqalar .
TAKRORLASH VA MUNOZARA UCHUN SAVOLLAR
Ta’mirlash deganda nima tushuniladi?
Buzilish va nosozlik nima?
Jihozlarning isonchliligini tushuntiring.
Jihoz detallari yeyilishini asosiy xarakteristikalari.
Yeyilishning kelib chiqish sabablariga ko`ra qaysi turlari bor?
Yeyilish tezligi va hajmiga ta`sir ko`rsatuvchi sabab va omillar.
Jihozlarning nosozlik va buzilishlarining foydalanish-texnik sabablari.
O`QUV-USLUBIY TARQATMA MATERIALLARIGA MISOLLAR:
Tayanch ibora va tushunchalar.
Mavzu bo`yicha asosiy formulalar va jadvallar yozuvi.
|
Jihozlarning ishchi organ va detallarining yeyilishi

1.2. Jihozlarning ishchi organ va detallarining yeyilishi
Texnologik jihoz ishlayotgan paytida uning detal-juftliklari bir-biriga nisbatan qo`zg`almas turadi yoki aylanma (yoki ilgarilanmag`qaytarma) harakatda bo`ladi. Harakatlanayotgan detallar yuzasi orasidagi ishqalanish natijasida vaqt o`tishi bilan detallar yuzasidan metall zarrachalar tushib, yuzalar plastik deformatsiyaga uchraydi va detal o`lchami asta-sekin o`zgarib (kamayib) boradi. Bu jarayon natijasi detallarning yeyilishi deyiladi.
Yeyilishning asosiy xarakteristikalariga quyidagilar kiradi:
mutloq yeyilish - detal hajmining, o`lchamlarining va massasining o`zgarishi;
yeyilish tezligi - detal yeyilish hajmining u sodir bo`lgan vaqtga nisbati;
yeyilish jadalliligi - yeyilish hajmining yeyilish paydo bo`lgan vaqtda mashina bajargan ish hajmiga nisbati;
yeyilishga turg`unlik - detal materialining yeyilishga qarshilik ko`rsatish xususiyati.
Yeyilish asosan keltirib chiqaruvchi sabablarga ko`ra 4 turga bo`linadi: mexanik, termik, kimyoviy (chirish) va avariyali.
Mexanik yeyilish - detal materiali "charchagani" tufayli qo`shma detallar yuzasining sirpanish va ishqalanishi natijasida kelib chiqadi.
Termik yeyilish detallarning katta tezlikda harakatlanayotganida va katta solishtirma bosim ostida ishlayotganida ishqalanish natijasida hosil bo`ladigan issiqlik ta`sirida kelib chiqadi.
Chirish (korroziya) - elektrokimyoviy va kimyoviy jarayon tufayli metallning emirilishi. Metallning havodagi kislorod bilan qo`shilishi chirishning keng tarqalgan turidir.
Detal tayyorlashning qoniqarsizligi, moylash rejimining buzilishi, o`rnatish va ta`mirning noto`g`ri bajarilishi, texnik ishlatish qoidalarining buzilishi va ishqalanish yuzasiga begona zarrachalarning o`tirib qolishi natijasida detallning avariyali yeyilishi yuzaga keladi.
Yeyilish tezligi va hajmiga quyidagi sabab va omillar ta`sir ko`rsatadi:
|
Internet saytlar - Mavzu: fan texnika taraqqiyotini jadallashtirish omillari va istiqbollarini o`rganish

Internet saytlar
www. tdpu. uz
www. pedagog. uz
www. ziyonet. uz
www. edu. uz
ILOVALAR
1 N.A. Muslimov, Sh. S. Sharipov, M. Qodirov. ―Texnik ijodkorlik va dizayin‖. T. : ―TDPU‖, 2010 yil
2 M. A. Babajonov ―Texnologik jarayonlarni loyixalash‖ Cho`lpon nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi Toshkent 2009 yil.
3 Lvov D. - Ilmiy-texnika taraqqiyoti va o'tish davri iqtisodiyoti. // Iqtisodiy masalalar, 2007 yil 11-son.
4 Lvov D. - Ilmiy-texnika taraqqiyoti va o'tish davri iqtisodiyoti. // Iqtisodiy masalalar, 2007 yil 11-son.
5 O`mirov, A.Qayumov ―Mashinasozlik texnologiyasi‖ T. ―O`zbekiston‖ 2003 yil.
6 M. A. Babajonov ―Texnologik jarayonlarni loyixalash‖ Cho`lpon nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi Toshkent 2009 yil.
http://fayllar.org
|
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR - Mavzu: fan texnika taraqqiyotini jadallashtirish omillari va istiqbollarini o`rganish

Mirziyoyev Sh. M. “Erkin va farovon, demokratik O’zbekiston davlatini birgalikda barpo etamiz” O’zbekiston Respublikasi Prezidenti lavozimiga kirishish tantanali marosimiga bag’ishlangan Oliy Majlis palatalarining qo’shma majlisidagi nutqi 13-14 b
Sh.M.Mirziyoev .“Buyuk kelajagimizni mard va olijanob xalqimiz bilan birga quramiz”. T. “O’zbekiston” 488 b. 2017 y.
.«Xalq badiiy hunarmandchilik va amaliy san’atini yanada rivojlantirishni davlat yo’li bilan qo’llab-quvvatlash chora-tadbirlari to’g’risida» O’zbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni. – T., «Toshkent oqshomi» gaz. 1997 yil, 2 aprel, 38 son
T. Abdurashidov ―Plasmassalarni qayta ishlash texnologiyasi‖ T. : ―Musiqa‖ nashriyoti. 2010 yil
Ahmedov M.B. Yog’och o’ymakorligi. –T.: Iqtisod–Moliya, 2007 y.
Bulatov S.S. «O’zbek xalq amaliy bezak san’ati», -T., «Mehnat» 1991 y.
Bulatov S.S., Ahmedov M.B. Xiva naqqoshlik maktabi. –T.: Bilim jamiyati, 1994
Alimjonova J. I. Mutaxasislik o’qitish metodologiyasi (ma’ruzalar matni) TKTI. – T.: 2009
Mavlonov A., Abdalova S., Allamberganova M., Ilyasova Z. O’quv mashg’ulotlarini tashkil etishda ta’lim texnologiyalari. O’quv qo’llanma. T.: “Tafakkur bo’stoni”, 2013yil 142 b
N. A. Muslimov, Sh. S. Sharipov, M. Qodirov. ―Texnik ijodkorlik va dizayin‖. T. : ―TDPU‖, 2010 yil
A.S. Iskandarov. ―Materiallarni kesib ishlash, kesuvchi asboblar va stanoklar‖ T. : ―Fan va texnologiya‖ 2004 yil.
O`mirov, A.Qayumov ―Mashinasozlik texnologiyasi‖ T. ―O`zbekiston‖ 2003 yil.
M. A. Babajonov ―Texnologik jarayonlarni loyixalash‖ Cho`lpon nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi Toshkent 2009 yil.
Shomirzayev M.X. Texnologiya fanini o‘qitishning samaradorligini oshirish yo‘llari. –T.: “Gold print nashr”, 2019. – 72 b.
Shomirzayev M.X., Karimov I.I. Texnologiya fanini o’qitishda innovatsion pedagogik texnologiyalar.- T.: “Universitet”, 2020. – 192 b.
Lvov D. - Ilmiy-texnika taraqqiyoti va o'tish davri iqtisodiyoti. // Iqtisodiy masalalar, 2007 yil 11-son.
Texnologiyalari va - bet 2

SQL t i lida m a t e m a ti k fu n k s i y a l a r i d a n
IS N U MERIC (ifo d a )
Texnologiyalari va
Download
448,64 Kb.
bet
2/6
Sana
18.05.2024
Hajmi
448,64 Kb.
#243310
1
2
3
4
5
6
Bog'liq
10-Amaliy mashg\'ulot
Bu sahifa navigatsiya:
SQL t i lida m a t e m a ti k fu n k s i y a l a r i d a n
IS N U MERIC (ifo d a )
M
A
X
(
)
– Ustundagi hamma qiymatlar eng kattasini aniqlaydi.
C
O
UN
T
(
)
–Ustundagi qiymatlar sonini hisoblaydi.
C
O
U
N
T
(
*
)
–So‘rov natijalari jadvalidagi satrlar sonini hisoblaydi.
Agregatlash argumenti bo‘lib ustun nomidan tashqari ixtiyoriy matematik ifoda xizmat qilishi mumkin.
SQL t
i
lida
m
a
t
e
m
a
ti
k fu
n
k
s
i
y
a
l
a
r
i
d
a
n
q
u
y
i
d
a
gil
a
r i
s
hlati
l
ad
i
:
ABS (
s
on
)
– sonning
absolyut qiymatini hisoblaydi
;
IS
N
U
MERIC
(ifo
d
a
)
– ifodaning sonli
turga mansubligini aniqlaydi
;
SI
N
G
(s
o
n)
–
sonning ishorasini aniqlaydi
;
RAN
D
(
ut
un
son
)
– 0 va 1 oralig’ida berguli siljiydigan
favqulotdagi sonni hisoblaydi
;
ROU
N
D(s
o
n
,
a
niqli
k
)
– ko’rsatilgan aniqlikda sonni yaxlitlaydi.
POW
E
R(
so
n, d
a
r
a
j
a)
– sonni ko’rsatilgan darajaga ko’taradi;
SORT(
s
on)
–
sondan kvadrat ildiz chiqaradi
;
SI
N
(b
u
rchak)
– radianlarda ifodalangan
burchak sinusini hisoblaydi
;
COS(
b
ur
c
ha
k
)
– radianlarda ifodalangan
burchak kosinusini hisoblaydi
;
E
X
P(
s
o
n
)
– sonnining
eksponentasini hisoblaydi
;
L
O
G(s
o
n
)
– sonning
natural logarifmini hisoblaydi
; Qatorlar bilan ishlash funksiyalari:
Download
448,64 Kb.
1
2
3
4
5
6
Download
448,64 Kb.
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Texnologiyalari va
Download
448,64 Kb.
V. Foydalanilgan adabiyotlar - Amaliy matematika va intelektual texnologiyalar fakulteti axborot tizimlari va texnologiyalari

|
Amaliy matematika va intelektual texnologiyalar fakulteti axborot tizimlari va texnologiyalari
|
bet | 9/9 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 488,57 Kb. | | #235484 |
Bog'liq Amaliy matematika va intelektual texnologiyalar fakulteti axboro V. Foydalanilgan adabiyotlar.
https://docs.microsoft.com/en-us/windows-hardware/drivers/network/
https://docs.microsoft.com/en-us/archive/blogs/networking/understanding-windows-networking-stack-part-1-of-3
https://windowsclan.com/set-up-homegroup-network-windows-10/
Kompyuter tarmoqlar xavfsizligi. Jurayev G.U va Alayev R.H 2022-yil
Kompyuter tizimlari va tarmoqlari. A.A Kaxxorov va U.A Ruziev
|
| |
Maqsad funksiyasi qiymati - #include #include using namespace std; double func(double x) { return x x x + x x x...

|
#include #include using namespace std; double func(double x) { return x x x + x x x 1; } double derivative(double x) { return x x + x 1; } void newton(double x0, double epsilon) { double x1; int iteration = 0; do {
|
bet | 3/4 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 6,35 Mb. | | #242306 |
Bog'liq SADULLAYEVA ASAL
Maqsad funksiyasi qiymati
Maqsad funktsiyasining qiymatini Cb ustunini elementlar bo'yicha P ustuniga ko'paytirib, mahsulotlarning natijalarini qo'shib hisoblaymiz.
Maks P = (Cb 1 * P 01 ) + (Cb 11 * P 2 + (Cb 21 * P 3 = (0 * 78) + (0 * 109,2) + (2000 * 8,2) = 16400;
Baholangan nazorat o'zgaruvchilari
Biz har bir boshqariladigan o'zgaruvchi uchun hisob-kitoblarni o'zgaruvchi ustunidagi qiymatni elementlar bo'yicha, Cb ustunidagi qiymatga ko'paytirish, mahsulotlarning natijalarini umumlashtirish va ularning yig'indisidan maqsad funktsiyasi koeffitsientini ayirish orqali hisoblaymiz. bu o'zgaruvchi.
Maks x 1 = ((Cb 1 * x 1,1 ) + (Cb 2 * x 2,1 ) + (Cb 3 * x 3,1 ) ) - k x 1 = ((0 * 12.33) + (0 * 8,93) + (2000 * 0,27) ) - 1800 = -1266,67;
Maks x 2 = ((Cb 1 * x 1,2 ) + (Cb 2 * x 2,2 ) + (Cb 3 * x 3,2 ) ) - k x 2 = ((0 * 0) + (0 * 0) + (2000 * 1) ) - 2000 = 0;
Maks x 3 = ((Cb 1 * x 1,3 ) + (Cb 2 * x 2,3 ) + (Cb 3 * x 3,3 ) ) - k x 3 = ((0 * -1,67) + (0) * 9,33) + (2000 * 0,67) ) - 1500 = -166,67;
Maks x 4 = ((Cb 1 * x 1,4 ) + (Cb 2 * x 2,4 ) + (Cb 3 * x 3,4 ) ) - k x 4 = ((0 * 1) + (0 * 0) + (2000 * 0) ) - 0 = 0;
Maks x 5 = ((Cb 1 * x 1,5 ) + (Cb 2 * x 2,5 ) + (Cb 3 * x 3,5 ) ) - k x 5 = ((0 * 0) + (0 * 1) + (2000 * 0) ) - 0 = 0;
Maks x 6 = ((Cb 1 * x 1,6 ) + (Cb 2 * x 2,6 ) + (Cb 3 * x 3,6 ) ) - k x 6 = ((0 * -0,67) + (0) * -0,27) + (2000 * 0,07) ) - 0 = 133,33;
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
#include #include using namespace std; double func(double x) { return x x x + x x x 1; } double derivative(double x) { return x x + x 1; } void newton(double x0, double epsilon) { double x1; int iteration = 0; do {
|
Windowsning ba'zi imkoniyatlari quyidagilardir

|
Windowsning ba'zi imkoniyatlari quyidagilardir
|
bet | 4/9 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 488,57 Kb. | | #235484 |
Bog'liq Amaliy matematika va intelektual texnologiyalar fakulteti axboroWindowsning ba'zi imkoniyatlari quyidagilardir:
Universal grafika – Windows dasturlarning qurilmalarga va dastur ta'minotiga bog`liqsizligini ta'minlaydi.
Yagona interfeys – Windowsda foydalanuvchining muloqoti yagona, ya'ni turli dasturlar bilan ishlash qoidalari umumiydir. Shuning uchun yangi dastur bilan ishlaganingizda bu qoidalardan foydalanishingiz mumkin.
Mavjud dastur ta'minoti bilan muvofiqligi - Windows MS DOS ning barcha amaliy paketlari, muharrirlari, elektron jadvallari ishini ta'minlaydi.
Ko`p masalaliligi – Windows bir paytning o`zida bir necha hujjat bilan ishlaydi, bir dasturdan boshqasiga o`tishni ta'minlaydi. Mavjud tezkor xotiradan to`liq foydalanish imkoniyati mavjud. Qurilma resurslaridan ham to`liq foydalaniladi. Windows qurilmalari orasidagi muloqotni dasturlarning o`zi ta'minlaydi
Ma'lumotlar almashinuvi – Windows dasturlararo ma'lumot almashish imkoniyatiga ega. Bu maxsus Clipboard (ma'lumot almashish buferi), yoki DDE (Dinamic Data Exchange - ma'lumotlarning dinamik almashinuvi, ya'ni boshqa dastur natijalaridan foydalanish), OLE (Object-Linking Emboding - dastur ilovalarida ma'lumotlardan tahrirlangan holda foydalanish) yordamida amalga oshiriladi.
Dasturlardan foydalanishning oddiyligi tufayli foydalanuvchini o`rgatishga talablar kamaydi va tajribali foydalanuvchilar tizimning yangi imkoniyatlarini tashqi yordamsiz o`zi o`rganishi mumkin. Buning uchun «Pusk»-ishga tushirish knopkasidan, masalalar panelidan, Provodnik (Windows bo`ylab Boshlovchi), dasturlar ustasi, ma'lumot berishning yangi tizimlari va imkoniyatlaridan foydalaniladi.
Kompyuter tarmoqlarini ishchi holatida saqlab turish, o`rnatish, sozlash Windowsning ichki imkoniyatlarida mavjud bo`lib, u bunday ishlarni tez bajaradi.
Windowsda 32 razradli NetBEUI, IPXPX yoki TPCIP protokollari va NDIS yoki ODI drayverlari o`rnatilgan NetWare yoki Microsoft kompyuter tarmoqlarini qo`llaydigan ichki imkoniyatlar mavjud.
Plug and Play (ula va ishla) texnologiyasi shaxsiy kompyuterlarga yangi qurilmalarni ishlatishdek murakkab jarayonlarni o`rnatadi va sozlaydi. Buning uchun kompyuterda ishlatiladigan qurilma Plug and Play talabiga javob beradigan qurilma bo`lishi talab qilinadi xolos.
Windows turli kompyuter tarmoqlari uchun juda qulay dastur vositasi bo`lib, o`zida taqsimlangan kompyuter tarmoqlari, elektron pochta, ko`chma kompyuterlar (inglizcha Notebook), multimedia vositalarini qo`llashi va boshqa xususiyatlari bilan alohida ajralib turadi.
Hujjatlarni tahrirlovchi Word muharriri ham Windows tarkibiga kiritilgan.
Bundan tashqari, Windows ilgari MS DOS, Windows tizimlari yordamida ishlatiladigan amaliy dasturlar bilan bemalol ishlaydi.
Windows uzoq masofada joylashgan kompyuter tarmoqlari bilan ishlashni soddalashtiradi.
|
| |
– rasm. Count() - Texnologiyalari va

|
Texnologiyalari va
|
bet | 6/6 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 448,64 Kb. | | #243310 |
Bog'liq 10-Amaliy mashg\'ulot11.7– rasm. Count() agregat funksiyasi orqali qurilmalar sonini aniqlash
Bu funksiyalarga qo`shimcha ravishda quyidagi funksiyalarni ham ko`rib chiqamiz:
6.Rand() - tasodifiy son.
So’rov: Select id, maxsulot_nomi, rand(id) from xodimlar;
Natija:
11.8– rasm. Rand() funksiyasidan foydalanish
7. ROUND() - Butun sonni yaxlitlash funktsiyasi.
So`rov: Select id, name, round(staji/id, 3) from xodimlar;
Natija:
11.9– rasm. Round() funksiyasidan foydalanish
8. POWER() - Sonning darajasini hisoblash.
Select id, name, power(staji,id) from xodimlar;
Natija:
11.10– rasm. Power() funksiyasidan foydalanish
9. SQRT() - Sonning kvadrat ildizini topish.
So`rov:Select id,name, sqrt(staji) from xodimlar;
Natija:
11.11– rasm. Sqrt() funksiyasidan foydalanish
10. SIN() - Ifoda sinusini hisoblash.
So`rov: Select id,name, sin(staji) from xodimlar;
Natija:
11.12– rasm. Sin() funksiyasidan foydalanish
11. LOG()- Sonnig natural logarifmni hisoblash.
So`rov: Select id,name log(staji) from xodimlar;
Natija:
11.13– rasm. Log() funksiyasidan foydalanish
12. BETWEEN() - ko`rsatilgan oraliqdagi ma’lumotlarni chiqarish.
“xodimlar” jadvalidan staji 2 va 9 oralig’ida bo’lgan ish staji ma’lumotlari chiqaramiz;
So`rov: Select *from xabar where id between 2 and 9;
Natija:
11.14 – rasm. Between() funksiyasidan foydalanish
13. MID()- ustundagi yozuvlarning bosh harfini shiqarish.
“xabar” jadvalidagi namelarni bosh harflarini va toliq namelarni nomini chiqaramiz.
So`rov: Select mid(name ,1,1) as ‘bosh harflar’, name from xabar;
Natija:
11.15 – rasm. Mid() funksiyasidan foydalanish
Foydalanilgan adabiyotlar
www.sql.com
Lear sql with us
Easy sql
|
| |
Tarmoq fayl tizimi funksiyalari - Amaliy matematika va intelektual texnologiyalar fakulteti axborot tizimlari va texnologiyalari

|
Amaliy matematika va intelektual texnologiyalar fakulteti axborot tizimlari va texnologiyalari
|
bet | 8/9 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 488,57 Kb. | | #235484 |
Bog'liq Amaliy matematika va intelektual texnologiyalar fakulteti axboro
Tarmoq fayl tizimi (NFS) tarmoq kompyuterlariga serverdagi umumiy kataloglarga kirishni taʼminlash uchun ishlatiladi. Fayllarni serverda markazlashtirilgan holda saqlash katta tarmoqdagi ishlarni tashkil qilishni osonlashtiradi. Ayniqsa bitta foydalanuvchi turli vaqtlarda turli xil kompyuterlarda ishlashi mumkin bo‘lgan joylarda bu juda qulay hisoblanadi, chunki u fayllarga istalgan kompyuteridan murojaat qilishi mumkin. Fayl serveridan foydalanib, birdaniga bir nechta vazifalar hal qilinadi:
barcha maʼlumotlarni muntazam ravishda zaxira nusxalash: bu operatsiyani bir necha o‘nlab yoki yuzlab kompyuterlar uchun alohida alohida bajarish qiyin, ammo bitta serverda yoki bir nechta serverlarda binu amalga oshirish oson;
maʼlumotlarni saqlash ishonchliligini oshirish: tarmoqdagi har bir kompyuterni RAID massivi bilan jihozlash maqsadga muvofiq emas, chunki kompyuterdagi fayllarning aksariyati, masalan o‘rnatilgan dasturiy taʼminot, ularni buzilishdan himoya qilishdan ko‘ra ularni qayta o‘rnatish osonroq; ammo fayl serverini RAID-massivi bilan jihozlash (hech bo‘lmaganda RAID-massivini tashkil qilishning dasturiy vositalarini qo‘llash) maqsadga muvofiq bo‘lar edi;
saqlash xarajatlarining pasayishi: Agar barcha kompyuterlarda katta hajmdagi diskni o‘rnatish qimmat va samarasiz bo‘lsa, unda serverda kengaytirilishi mumkin bo‘lgan katta diskni o‘rnatish mumkin;
barcha kompyuterdan maʼlumotlarga kirishni taʼminlash.
IV.Xulosa
Hozirgi vaqtda kompyuterga eng ko’p o’rnatilgan tizim bu windows operatsion tizimi hisoblanadi.Foydalanuvchi uchun qulay interfeys va boshlanuvchilar uchun oson tizim hisoblanadi.Fayl tizimining vazifasi dasturlar va maʼlumotlarni saqlash va kerak bo‘lganda ulardan foydalanishni taʼminlashdir. Ushbu kompyuterda ishlaydigan va masofadagi kompyuterlarga fayllar va kataloglarga kirish uchun bir qator xizmatlarni taqdim etadigan dastur ham fayl serveri deb ataladi.
|
| |
Internetdan fayllarni ishga tushirish

Internetdan fayllarni ishga tushirish.
Dunyo tarmog’i sеrvеrlarida ko’plab qiziqish uygotadigan fayllar mavjud. Bu dastur, arxiv, xujjatlar. Faylni yuklash uchun mos gipermurojaatdan o’tish kеrak. Fayllarni yuklash va saqlash web-saxifalarni o’qishdan farqli chunki bu xolda boshqa ma`lumot almashish protokollari ishlaydi. Fayl yuklashdan oldin kеrak bo’lgan qo’shimcha ma`lumotni bеrish kеrak. Fayllarni qabul qilish uchun Internet explorer Fayllarni yuklash ustasini chaqiradi.
Birinchi bo’lib faylni shunchaki ochish yoki qattiq diska saqlash kеrakligini tanlaymiz. Intеrnеtni xavfsiz sanay olmaymiz, va shuning uchun fayllarni to’g’ridan- to’g’ri yuklash tavsiya etilmaydi. Ularni lokal diska saqlab, kerakli choralarni ko’rib kеyin ochishingiz mumkin bo’ladi.
Faylni saqlashdan oldin Fayllarni yuklash ustasini papkani ko’rsatishni so’raydi(intеrnеtdan olingan xujjat va fayllar uchun aloxida papka ochish tavsiya etiladi).
Fayl yuklanish jarayoni maxsus dialog oynada aks ettiriladi va foydalanuvchi uni kuzatib kеrakli paytda to’xtatishi xam mumkin.
Internet Explorer birdaniga bir nеcha fayllarni yuklashga imkon bеradi, ammo yuklanish tеzligi bu xolda ancha pasayadi.
Fayllarni saqlash uchun maxsus dasturlarni ishlatish tavsiya etiladi, masalan, Gethright yoki FlashGet.
|
internet explorer asboblar panеli

internet explorer asboblar panеli
|
Oldingi saxifaga o’tish
|
|
Kеyingi saxifaga o’tish
|
|
Saxifa yuklanishini toxtatish
|
|
Yangilash
|
|
UY saxifasini yuklash
|
|
Qidirish
|
|
"Избранное" papkasiga dostup
|
|
Dostup jurnalini ochish
|
|
Saxifani qog’ozga chiqarish
|
|
|
Internet Explorer asboblar panеli tarmoq xujjatlari bilan ishlash uchun yaratilgan. Asboblar panеlini chaqirish uchun mеnyuni oching: Вид\Панели инструментов\Обычные кнопки.
Manzil qatori
Adrеs maydonida Internet-manzilni kiritib Переход tugmasini yoki [Enter] tugmasini bosing. Manzil qatorini chaqirish uchun quyidagi mеnyu komandasini bajaring: Вид\Панели инструментов\Адресная строка. Web-saxifa dasturning Ishchi soxasida aks ettiriladi.
Web-saxifalarni ko’rish.
Intrеnеtda xaqiqiy ish faqat Intеrеnеtda ulangandan kеyin boshlanadi. Bu xolda Internet Explorer yuklanib o’zining Web-saxifasini asosiy sifatida yuklaydi. Brauzеrning oynasida bitta saxifa ochiladi. Odatda web-saxifalarni navbat bilan kеrakli ma`lumotni qidirib ko’rishadi. Web- saxifalar matnli ma`lumot va import qilingan ob`еktlardan tashkil topadigan xujjatlardir. Xozirgi paytda web- saxifalarning ko’pi ko’p illyustrasiyalarni o’z ichiga oladi. Ya`ni illyustrasiya sifatida rasm, tovush, vidеorolik va boshqa kattagina xajmli multimеdia-ob`еktlari qo’shiladi.
Web-saxifalar – matn muxarriri yordamida tuzilgan xujjatlarga o’xshaydigan formatlangan elеktron xujjatlardir. Ammo, ularning muxim xususiyatlari bor. Matn muxarriridagi tayyorlanadigan xujjatlar oldindan qaysi paramеtrda va qaysi formatda bo’lishi aniq bo’ladi (qanday qog’ozda bosib chiqariladi). Web-xujjatlar univеrsal bo’ladi: ular foydalanuvchining ekran kattaligi va nеcha ranglarni aks ettirishiga qaramay ochilishlari kеrak. Eng sifatli web-saxifalar shunday univеrsalki ularni eng oddiy grafik bo’lmagan brauzеr yordamida ko’rish mumkin.
Internet Explorer web-saxifadagi barcha ma`lumotni namoyish etadi. Agar ba`zi- bir ob`еktlarni ko’rsata olmasa u joylarni bush turtburchaklar yoki maxsus bеlgilar bilan ajratib quyadi. Kup web-saxifalar ob`еktlarga bog’langan altеrnativ matnni o’z ichiga oladilar. Agar ko’rish vositasi ba`zi bir sabablarga ko’ra ob`еktni aks ettira olmasa unga bog’langan altеrnativ matnni ko’rsatadi.
|
Nazorat savollari - 3-Amaliy ish. Elektron pochtaga kiruvchi kutilmagan xatlardan himoya Ishdan maqsad

|
3-Amaliy ish. Elektron pochtaga kiruvchi kutilmagan xatlardan himoya Ishdan maqsad
|
bet | 3/4 | Sana | 20.11.2023 | Hajmi | 1,63 Mb. | | #102314 |
Nazorat savollari:
1. Spam atamasini aniqlang. Siz biladigan spam turlarini va u bilan qanday kurashishni aytib bering.
2. Elektron pochta mijozi nima? Eng mashhur elektron pochta mijozlarini ro'yxatini keltiring.
3. The Bat! pochta mijozining boshqa pochta mijozlaridan afzalliklarini aytib bering.
4. The Bat! pochta mijozi uchun eng mashhur plaginlarni ro'yxatlang va tavsiflang.
5. Fayllarni internetga uzatishda qanday protokollardan foydalaniladi?
4-Amaliy ish.
Retina skanerlashning audit funksiyasidan foydalanish.
Ishdan maqsad:
Zaiflik skaneri bo'lgan Retinadan qanday foydalanishni o'rganish. Tarmoq zaifliklarini Retina skanerlash vositasida baholash va tarmoq zaifliklari haqida qisqacha hisobot yaratish.
Ishni bajarish tartibi:
Retina dasturi bilan tanishish
Skanerlash jarayoni
Retinada audit funksiyasini yoqib tarmoqni skanerlash
Retina dasturi bilan tanishish
Retina tarmoq skaneri bir nechta platformalarni skanerlash imkonini beradi. Shuningdek, u sizga avtomatik tuzatishlar va o'z auditlaringizni yaratish imkoniyatini beradi. U barcha muhim zaifliklarga qarshi ishlaydi, bu sizning tarmog'ingizni to'g'ri himoya qilishga imkon beradi. Har bir sessiya boshida o'z ma'lumotlar bazasini yangilab turishi tufayli u juda ishonchli. Retina bir vaqtning o'zida 256 tagacha nishonni skanerlash uchun navbat tizimidan foydalanib, parallel ravishda skanerlash imkonini beradi. Shuningdek, skanerlashning aksariyat qismini ma'muriy huquqlarsiz bajarishingiz mumkin.
Shuningdek, u ichki xavfsizlik siyosatingizni yaxshilash uchun maxsus audit tekshiruvlarini amalga oshirish imkonini beradi.
Retina Network Security Scanner - profilni aniqlash va tashkilot tarmog'ida joylashtirilgan barcha aktivlarni baholash uchun mo'ljallangan ajoyib yechim hisoblanadi.
|
| |
Fayl serverlarini o’rnatishga misol

|
Fayl serverlarini o’rnatishga misol
|
bet | 6/9 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 488,57 Kb. | | #235484 |
Bog'liq Amaliy matematika va intelektual texnologiyalar fakulteti axboro 2.2.Fayl serverlarini o’rnatishga misol
Bu misol qyidagi shartlar ostida baham ko‘rilgan kompyuterdagi, jumlardan fayllar serveridagi diskning negizida baham ko‘rilgan jild yaratish uchun misoldir.
Kirishni boshqarishi mumkin bo‘lgan foydalanuvchilar, jumladan baham ko‘rilgan jildni yaratish uchun kompyuter bilan bitta domenga ega bo‘lgan biror kim baham ko‘rilgan jildga kirishi mumkin.
Biror bir foydalanuvchiga kompyuterdagi, jumladan fayllar serveri va baham ko‘rilgan kompyuterdagi baham ko‘rilgan jildga o‘qish va yozishga ruxsat berganingizda bu konfiguratsiyani tanlang.
Baham ko‘rilgan jildni yaratish uchun joy: Diskning negiz katalogi
Jild yo‘li: C:\skanerlash_jildi
Tarmoq orqali kirishga ruxsat (Ruxsatlarni baham ko‘rish): Har bir kishiga
Fayllar tizimidagi kirishga ruxsat (Xavfsizlik): Autentifikatsiya qilingan foydalanuvchilar
Administrator vakolatiga ega bo‘lgan foydalanuvchi hisob qaydnomasi tomonidan baham ko‘rilgan jild yaratiladigan kompyuterga kiring.
Fayllar dispetcherini ishga tushiring.
Diskning negiz katalogida jild yarating va keyin uni “skanerlash_jildi” deb nomlang.
Jild nomi uchun 1 tadan 12 tagacha bo‘lgan harflar, belgilar va raqamlarni kiriting. Jild nomi uchun belgilar soniga bo‘lgan cheklanish mavjud bo‘lsa, turli muhitlarga ko‘ra unda odatdagidek kira olmasligingiz mumkin.
1.2-rasm. Fayl serverlarini o’rnatishga misol
Qo‘shimcha baham ko‘rish panelida Baham ko‘rish-ni cherting.
1.3-rasm. Fayl serverlarini o’rnatishga misol
Bu jildni baham ko‘rish-ni tanlang va keyin Ruxsatlar-ni cherting.
1.4-rasm. Fayl serverlarini o’rnatishga misol
|
| |
LEN( - Texnologiyalari va

|
Texnologiyalari va
|
bet | 3/6 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 448,64 Kb. | | #243310 |
Bog'liq 10-Amaliy mashg\'ulotLEN(qator) – qatordagi belgilar sonini hisoblaydi;
LTRIM(qator) – qator boshidagi bo’sh joylar (probel)larni o’chiradi; RTLIM(qator) - qator oxiridagi bo’sh joylar (probel)larni o’chiradi; LEFT(qator,miqdor) – qatorning chap tomonidan, ko’rsatilgan miqdordagi belgilarni qaytaradi;
RIGHT(qator, miqdor) - qatorning o’ng tomonidan, ko’rsatilganmiqdordagi belgilrni qaytaradi;
LOWER(qator) – ko’rsatilgan qator belgilarini kichik harflarga o’tkazadi;
UPPER(qator) - ko’rsatilgan qator belgilarini katta harflarga o’tkazadi; STR(son) – son qiymatini belgi formatiga konvertirlashni amalga oshiradi;
SUBSTRING(qator,indeks, uzunlik) – qator uchun ko’rsatilgan uzunlikdagi qator qismini, aniqlashtirilgan indeksdan boshlab qaytaradi.
Tizim funksiyalari:
GETDATE() –tizim faol sanasini qaytaradi;
ISDATE(qator) – qatorning ko’rsatilgan sana formatiga moslini aniqlaydi;
DAY(sana) – ko’rsatilgan sana raqamini qaytaradi;
MONTH(sana) – ko’rsatilgan sanadagi oy raqamini qaytaradi; YEAR(sana) – ko’rsatilgan yil raqamini qaytaradi; DATAADD(tur,raqam,sana) – sanaga ko’rsatilgan tur birligidagi raqamni qo’sadi (yil, oy, kun, saot va boshqalar).
|
| |
Xavfsi - Texnologiyalari va

|
Texnologiyalari va
|
bet | 4/6 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 448,64 Kb. | | #243310 |
Bog'liq 10-Amaliy mashg\'ulotXavfsizlik tizimi funksiyalari:
SQL muhitida foydalanuvchilarning ma’lumotlarga nisbatan xavfsizligini ta’minlash uchun bir qancha funksiyalar mavjud. Shulardan asosiylarini ko’rib o’tamiz.
SQL Serverda xavfsizlikni o’rnatish uchun quyidagi funksiyalar ishlatiladi:
• GRANT - ob’yekt uchun bajarilshi mumkin bo’lgan vazifalarni, buyruq orqali bajarishga ruxsat berishni o’rnatadi;
• REVOKE – ob’yekt va buyruqlar uchun o’rnatilgan imtiyozlarni bekor qiladi;
• DENY – ob’yekt bilan har qanday amal bajarishni taqiqlaydi (shunu
aytish kerakki, REVOKE buyrig’i faqat imtiyozlarni olib tashlayi). Foydalanuvchiga ruxsat olish funktaiyalarini quyidagi buyruqlar amalga
oshiradi:
CREATE DATABASE — ma’lumotlar bazasini yaratish huquqi;
CREATE DEFAULT — jadval ustunlari uchun standart qiymatlarni o’rnatish huquqi;
CREATE PROCEDURE — saqlanadigan protseduralarni yaratish huqiqi;
CREATE ROLE — jadval ustunlari uchun qoidalarni o’ranish huquqi; CREATE TABLE — jadvallarni yaratish huquqi;
CREATE VIEW — ob’ekt tasvirlarini yaratish huquqi;
BACKUP DATABASE — zahira nusxalarni yaratish huquqi;
BACKUP TRANSACTION — tranzaktsiyalar zaxira nusxasini yaratish huquqi.
Ishni bajarish tartibi
SUM() – jadvaldagi qiymatlar qig`indisini hisoblash.
“xodimlar” jadavalida barcha xodimlar id lari yig’indisini topamiz;
|
| |
Zbekiston respublikasi axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini

|
Zbekiston respublikasi axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini
|
Sana | 24.11.2023 | Hajmi | 1,25 Mb. | | #104929 |
Bog'liq 5-amaliy ish
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI AXBOROT TEXNOLOGIYALARI VA KOMMUNIKATSIYALARINI RIVOJLANTIRISH VAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
KAMPYUTER INJINERINGI FAKULTETI
“Ma’lumotlar bazasi” fanidan
5-amaliy ish
Mavzu: Laboratoriya Standart funksiyalardan foydalanib so‘rovlar yaratish. Agregat funksiyalardan foydalanish.
Topshirdi: 030-20 sirtqi guruh talabasi: To‘rayev Shoxruxxon.
Qabul qildi: Xo‘jakulov Toshtemir.
Toshkent – 2022
Hokimiyat malumotlar bazasini yaratish funksiya and protseduralarni ishlatish
create procedure hokimlik()
begin
select * from hokimlik;
end;
call hokimlik();
create procedure all_tuman(a int)
begin
select * from tuman where region_id = a;
end;
call all_tuman(1);
call all_tuman(5);
create procedure qidiruv(v char(10))
begin
select * from tuman t inner join viloyat v on t.region_id = v.id where v.name_uz like concat(v,'%');
end;
call qidiruv('bux');
call qidiruv('far');
|
| |
Gipеrmatnli murojaatlar - Uz-Warez ucoz ru

|
Uz-Warez ucoz ru
|
bet | 23/27 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 0,68 Mb. | | #755 |
Gipеrmatnli murojaatlar
Ko’p web-saxifalar gipеrmatnli murojaat ya`ni gipermurojaatlarni o’z ichiga oladi. Gipermurojaat – bu boshqa web-saxifa manzilini saqlaydigan web-saxifa ob`еkti. Bunday ob`еkt sifatida odatda boshqa rangli va ostiga chizilgan matn yoki ramkaga olingan rasm ishlatiladi. Gipеrmatnli murojaatlar odatda joriy web-saxifaning mavzusiga mos tushadigan web-saxifaga olib kеladi. Murojaat vazifasini bajarib kеladigan matn shu web-saxifaning mavzusi yoki nomi bo’lishi mumkin. Gipermurojaatga olib kеlinganda sichqoncha kursori bir barmogi ko’rsatilgan qo’l ko’rinishiga kеladi. Gipermurojaatga o’tish uchun uning ustiga bosish kifoya. Bundan so’ng brauzеr ushbu gipermurojaat manzilidagi web-saxifaga o’tadi.
Agar bir nеcha gipermurojaatga o’tgandan kеyin bir saxifa ortga qaytmoqchi bo’lsangiz Назад tugmasini bossangiz bo’ldi. Bu tugma yonida qo’shimcha ochadigan tugmacha bor, u ko’rilgan saxifalar tarixini ochadi va kеraklisini tanlashga imkon bеradi.
|
| |
Talqin qiluvchi (обозреватель) xossalarini sozlash

|
Talqin qiluvchi (обозреватель) xossalarini sozlash
|
bet | 26/27 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 0,68 Mb. | | #755 |
Talqin qiluvchi (обозреватель) xossalarini sozlash.
Brauzеr xususiyatlari buyrug’i “Свойства обозревателя” dialog oynasini chaqiradi. Bu oyna Internet tarmog’iga ulanishga oid bo’lgan barcha paramеtrlarni sozlashga imkon bеradi.
“Общие” bo’limi
Общие bo’limi dasturning asosiy paramеtrlarini sozlaydi. Bu yerda avtomatik ravishda yuklanadigan saxifani kеrak bo’lsa tanlash mumkin.
Временные файлы Интернета paramеtri intеrnеtdan yuklanishni tеzlatadigan vaqtincha fayllarni qattiq diskda saqlanish muddatini aniqlaydi. (Bu fayllar web-saxifalarni qayta yuklaganda ishlatiladi. Unda brauzеr ularni intеrnеtdan emas qattiq diskdan chaqiradi va jarayon tеzlashadi. (Vaqtincha fayllar papkasi shunday qilib diskning kesh-xotirasini xosil qiladi).
Jurnal soxasida yuklangan WEB-saxifalarning manzillarini qancha saqlanishini bеlgilanadi.
WEB-saxifalarni aks ettirilganidagi shrift va ranglarni bеlgilash uchun quyida joylashgan tugmalardan foydalanamiz.
“Безопасност” bo’limi
Безопастност bo’limida Intеrеnеtdan olinadigan ma`lumotlarning xavfsizlik darajasiga oid paramеtrlar uzgartirilishi mumkin. Bеlgilanadigan chеklovlar xavfsizlik darajasini oshirib, tarmoqda navigasiya erkinligini chеklaydi.
Xavfsizlikni ta`minlash prinsipi shundan iboratki barcha WEB-uzеllar bir nеcha zonalarga ajratiladi va xar biri uchun uzining xavfsizlik darajasi bеlgilanadi. Xar bir zona uchun «shubxali» ma`lumotni olishda maxsus chеklovlar o’rnatish mumkin.
“Содержание” bo’limi
Содержание bo’limining vositalari tarmoqdagi ma`lumotlarga dostupni chеklash uchun xizmat qiladi. Bu paramеtr asosan bir kompyutеrdan bir nеcha kishi foydalanganda kеrak bo’ladi. Ayniqsa o’quv muassasalari uchun.
“Подключение” bo’limi
Подключение bo’limi Intеrnеtga ulanish paramеtrlarini o’zgartirish yoki yangidan bеlgilash uchun xizmat qiladi.
"Программы" bo’limi
Программы bo’limi Web-saxifalar bilan ishlashda avtomatik ravishda chaqiriladigan dasturlarni aniqlaydi.
"Дополнительно" bo’limi
Дополнительно bo’limi boshqa bo’limlarda ko’rsatilmagan paramеtrlarni bеlgilashga imkon bеradi. Ishni yengillashtirish uchun barcha paramеtrlar mavzularga ajratilgan. Masalan, Обзор katеgoriyasi punktlari Internet Exploler dasturining qo’shimcha paramеtrlarini sozlash uchun xizmat qiladi.
Multimеdia katеgoriyasining Web-saxifalardagi ob`еktlarni yuklanishiga ruxsat bеrish yoki taqiqlash paramеtrlarini boshqalardan ko’proq o’zgartirishga to’g’ri kеladi.
|
| |
Fizika-texnika fakulteti

|
Fizika-texnika fakulteti
|
bet | 1/7 | Sana | 16.01.2024 | Hajmi | 50,81 Kb. | | #138605 |
Bog'liq Fizika-texnika fakulteti
Farg‘ona davlat universiteti fizika-texnika fakulteti,,fizika“ yo‘nalishi
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI
OLIY VA O‘RTA MAXSUS TA’LIM VAZIRLIGI
FARG‘ONA DAVLAT UNIVERSITETI
FIZIKA-TEXNIKA FAKULTETI
,,FIZIKA“ YO‘NALISHI
20.13A guruhi talabasi
Uzoqjonova Soliyabonuning
,,OPTIKA” fanidan
,,Mandelshtam-Brillyuen majburiy sochilishi’’ mavzusidagi
KURS ISHI
Kurs ishi rahbari: Q.G‘aynazarova
Bajardi: S.Uzoqjonova
2022-yil
MUNDARIJA
KIRISH…………………………………………………...……………………..... 3
I BOB. NOCHIZIQLI HODISALAR FIZIKASI……………………………… 4
Chiziqli bo’lmagan yorug’lik hodisalari………………………………….…4
Yorug’likning majburiy sochilishi…………………………………………10
II BOB. MANDELSHTAM-BRILLYUEN SOCHILISHI………….………...14
2.1 Majburiy Mandelshtam-Brillyuen sochilishi………………………………....14
2.2 Lazer nurining interferension tasviri……………………………………...….. 15
2.3 Yorug’likning majburiy kombinatsion sochilishi…………..…………….….. 20
III. XULOSA………………………………………………………………..…... 27
IV. FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR..……………………………..….. 28
KIRISH
Ta’lim va ma’rifat-tinchlik va bunyodkorlik sari yo‘l.
Sh.M.Mirziyoyev.
Kurs ishi mavzusining dolzarbligi: Hozirgi kunda nochiziqli hodisalar fizikasi va ularni o’rganishga katta e’tibor qaratilmoqda. Osmon jismlarini kuzatish va o’rganish, ular haqidagi bilimlari oshirish hozirgi kunda muhim ahamiyatga ega hisoblanadi. Bunda esa bizga optik asboblar, teleskoplar va ularning ishlash prinspi, turlari haqidagi ma’lumotlarni kengaytirish muhimdir.
|
| |