nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Diskret tuzilmalardan 1-oraliq nazorat varianti

Diskret tuzilmalardan 1-oraliq nazorat varianti
№ 2
1. А={1, а, 2, b, 3, c}, B={1, 2, 3}, C={a,b,c} to`plamlar berilgan. Quyidagilardan qaysi biri to`g`ri:
a) A⊆B∩С б) А⊆С∪В в) B⊆A\С г) С⊆B\A д) В⊆С∩А е) С⊆В∩А
A) а, б B) б, в C) г D) д, е E) г, е
2. Agar A –barcha to`g`ri to`rtburchaklar to`plami, B-romblar to`plami bo`lsa, u holda A ∩ B – qanday to`plam?
A) kvadratlar B) uchburchaklar C) ∅ D) romblar E) to`g`ri javob yo`q
3. А={1, 2} va В={3, 4} to`plamlarning Dekart ko`paytmasini toping.
A) {1, 2, 3, 4} B) {(1,2),(3,4)} C) {(1,3), (2,4)} D) {(1,3),(1,4),(2,3),(2,4)} E) {(3,1),(3,2),(4,1),(4,2)}
4. maxraji 50 ga teng nechta nomanfiy qisqarmaydigan to`g`ri kasr mavjud?
A) 60 B) 10 C) 20 D) 35 E) 56
5. yig`indi nimaga teng?
A) B) C) D) E)
6. Talaba 8 kunda 4 ta imtihonni topshirishi kerak. Kuniga bittadan ortiq imtihon topshirish mumkin bo`lmasa, u buni nechta ussulda bajarishi mumkin?
A) 860 B) 1680 C) 720 D) 32 E) 8!4!
7. To’plamni ro’yxat tarzida bering: A={12 soni 2 ga bo’linadi}
{1,2,3,6} B) {12,14,36,…} C) {1,2,3,4,6,12} D) {1;12}
8. Quydagi to’plamlar berilgan bo’lsin А={1, 2} и В={3, 4}. Dekart ko’paytma A×B qaysi javobda berilgan
{1, 2, 3, 4} B) {(1,3), (2,4)} C) {(1,3),(1,4),(2,3),(2,4)} D) {(3,1),(3,2),(4,1),(4,2)}
9. To’plamlarni dekart ko’paytmasidaА={1, 2} va В={a,b,c} munosabatlar aniqlangan.Qaysi munosabat inyektivlik funksiyasi f: A→B bo’ladi?
A) {(1,b),(2,a),(1,c)} B) {(1,a)} C) {(1,a), (2,a)} D) {(1,a),(2,c)} E) {(1,a),(2,b),(1,c),(2,c)}
10. Axborot texnologiyalari mutaxassisi har kuni Internetda 6 ta saytga kiradi. Agar saytlarga kirish tasodifiy hodisa bo`lsa, mutaxassis nechta usulda saytlarni kuzatadi.
А) 24 B) 120 C) 5! D) 50 E) 720
11. ni hisoblang.
A) 40320 B) 84440 C) 68020 D) 18050 E) 12046
12. Hisoblang.
A) 204 B) 1440 C) 260 D) 229 E) 250
13. (x+2)7 binom yoyilmasining 7-hadi oldidagi koeffitsiyentni toping.
A) 12 B) 10 C) 6 D) 7 E) 12
14. Tenglamani yeching.
A) 12 B) 10 C) 6 D) 7 E) 2
|
-mavzu. Voyaga yetmagan bolalarni taqiqlangan axborotlardan himoya qilish choralari

14-mavzu. Voyaga yetmagan bolalarni taqiqlangan axborotlardan himoya qilish choralari.
1. Voyaga yetmagan bolalarni taqiqlangan axborotlardan himoya qilishda ota-onalarning roli qanday bo'lishi kerak?
Voyaga yetmagan bolalarni tekshirilgan axborotlardan himoya qilishda ota-onalarning roli bo'lishi kerak:
1. Nazorat qilish: Internet va texnologiyalardan yuk tashishni nazorat qilish, filtratsiya va ota-onalar nazorati dasturlarini o'rnatish.
2. Ta'lim va muloqot: Bolalarga internet tarmog'i haqida ma'lumot berish va ochiq muloqot qilish.
3. Internetdan foydalanish yo'riqnomalarini va ularga rioya etilishini nazorat qilish.
4. Doimiy kuzatuv: Bolalarning onlayn ravishda doimiy kuzatib borish.
5.Qo'llab-quvvatlash: Bolalarga ishlab chiqarish internetni taqdim etish uchun ularni doimiy qo'llab-quvvatlash va etkazib berish bo'yicha resurslar bilan ta'minlash.
Maktab va ta'lim muassasalarida bolalarni taqiqlangan axborotlardan himoya qilish uchun qanday choralar ko'rilishi mumkin?
Maktab va ta'lim muassasalarida bolalarni taqiqlangan axborotlardan himoya qilish uchun quyidagi choralar ko'rilishi mumkin:
1. Internet Filtrlash: Taqiqlangan veb-saytlarni bloklash uchun filtratsiya dasturlarini o'rnatish.
2. Monitoring: Bolalarning onlayn faoliyatini kuzatish uchun monitoring vositalaridan foydalanish.
3. Ta'lim va Tarbiya: O'quvchilarga internet xavfsizligi bo'yicha darslar o'tkazish va o'qituvchilarni malaka oshirish kurslariga jalb qilish.
4. Internet Foydalanish Siyosati: Aniq qoidalar va yo'riqnomalar belgilash, ularga rioya qilinishini nazorat qilish.
5. Ota-onalar bilan Hamkorlik: Ota-onalar bilan muntazam yig'inlar o'tkazish va internet xavfsizligi bo'yicha ma'lumot berish.
6. Fizik Nazorat: Kompyuter xonalarida nazoratchi o'qituvchilarni qo'llash va kompyuter ekranlarini kuzatish.
Bu choralar bolalarni internetdagi taqiqlangan axborotlardan himoya qilishda samarali yordam beradi.
|
Rivojlantiruvchi maqsad -

lam suvi
qatlamlar orasidagi suv deb ataladi. Bu qatlamga suv maz-
kur qatlam yer yuzasiga chiqqan joylardan kiradi. Agar tog‘ jinslari
qatlamlari tovoq shaklida bo‘lsa, yer osti suvlari bosimli bo‘ladi.
Bunday joylarda burgc qudug‘idan suv favvora hosil qilib, otilib
chiqadi.
Bunday quduqlar artezian quduqlar deyiladi (40- rasm).
Yer yuzasidagi g‘ovak jinslar orasidagi suvlar
grunt suvi deb ata
ladi. G runt suvlari sathi qish va bahorda qor erib, yomg‘ir ko‘p
yog‘ib turganligi sababli yuqori bo‘ladi. Yozda, kuz boshida esa
pasayib qoladi.
Grunt suvlari tog‘ jinslaridagi g‘ovaklar
orqali past tomonga asta-
sekin siljiydi (oqadi). Ular jarlarda, daryo vodiylarida, pastliklarida
yer yuzasiga chiqib, buloqlami hosil qiladi (41- rasm).
Hozirgi vaqtda,
qishloqlarda, ayniqsa, choilarda juda ko‘p quduq
lar qazilgan. Ulaming suvi aholi, sanoat korxonalari va xo'jaliklar
ehtiyojlariga sarflanadi. Yer osti suvlari miqdori chegaralangan. Shu-
ning uchun ularni tejab, isrof qilmasdan sarflashimiz zarur.
Dunyoning ayrim joylarida tarkibida turli tuzlar, gazlar va boshqa
mineral moddalar erigan yer osti suvlari mavjud. Ular
mineral suv
lar deyiladi. Bunday suvlardan esa turli kasalliklarni
davolash uchun
foydalaniladi. Turli sanatoriyalar va kurortlar aynan shunday bu-
loqlar yoniga quriladi. 0 ‘zbekistonda shifobaxsh suvlar hisoblanadi.
Yolg’on mish-mishlarni tarqatish - 11-mavzu. Kiberbullinga qarshi kurash usullari. Kiberbulling nima va uning qanday...

|
11-mavzu. Kiberbullinga qarshi kurash usullari. Kiberbulling nima va uning qanday turlari mavjud? Internetda bezorilik
|
bet | 2/6 | Sana | 26.05.2024 | Hajmi | 35,9 Kb. | | #254340 |
Bog'liq DEDLINE 3Yolg’on mish-mishlarni tarqatish: Kimdir haqida yolg’on ma’lumotlarni yoyish.
Kimdir haqida yolg’on ma’lumotlarni tarqatish yoki kimnidir xijolatli fotosuratlarini joylashtirish.
Qo’rquv va tahdidga solish: Xabar almashish platformalari orqali tahdidlar yuborib qo’rquvga solish.
2. Kiberbullingga qarshi samarali profilaktika choralari qanday?
Kiberbullingdan qanday himoyalanish mumkin?
O‘qituvchilar ham, ota-onalar ham bullingga jiddiy e’tibor berishi va kerak bo‘lsa, unga aralashishi lozim. Agar internetda farzandingizga qarshi ta’qib boshlangan bo’lsa, uni tajovuzkorga javob bermaslikka chaqiring. Bu vaziyatda eng ma’quli — e’tiborsizlik. Tajovuzkor tomonidan yuborilgan har qanday matn, rasm yoki boshqa turdagi ma’lumotlarni qurilmangiz xotirasiga ko’chirib qo’ying.
Agar kiberbulling maktab o’quvchilari orasida ro’y berayotgan bo’lsa, maktab direktori yoki bolaning o‘qituvchisi bilan gaplashing. Agar vaziyat og‘ir tus olayotgan bo‘lsa, ota-onalar jiddiy chora ko’rishlari kerak.
Farzandingizga yuzaga kelgan holatda hech qachon o’zini ayblamaslikni uqtiring. Hech kim haqorat va ta’qibga loyiq emas, bularni hech narsa bilan oqlab bo’lmaydi.
Onlayn kiberbullingning oldini olishning 10 ta eng yaxshi usuli
Bezorilik – ko‘pchiligimiz qachondir duch kelgan muammo bo‘lib, u jamiyatning barcha qismlariga ta’sir ko‘rsatadi va maktabdan ish joyigacha yetib boradi. Bu, ayniqsa, barchamiz ko'proq vaqtimizni ijtimoiy tarmoqlarda, ish joyidagi ilovalarda va xabarlar taxtalarida onlayn o'tkazayotganimiz sababli, bu shaxsiy o'zaro munosabatlardan ancha uzoqlashdi.
Internetda o'tkazgan ko'proq vaqtimiz kiberbullingga ta'sir qilishimizni oshiradi, bu boshqa odamni onlayn bezorilik qilish harakatidir. Yaxshiyamki, aksariyat ijtimoiy media platformalari va forumlarida o'zingizni himoya qilishning o'rnatilgan usullari, shuningdek, boshqalar tomonidan yomon xulq-atvor xavfini kamaytirishga yordam beradigan qoidalar mavjud. Agar ular bo'lmasa ham, sizda, jumladan, huquqni muhofaza qilish organlariga murojaat qilish imkoniyati mavjud.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
11-mavzu. Kiberbullinga qarshi kurash usullari. Kiberbulling nima va uning qanday turlari mavjud? Internetda bezorilik
|
%
 dan - Tasdiqla yman

|
Tasdiqla ymanBog'liq Geografiya fani to\'garak%
dan
ko‘prog‘i qishloq xo‘jaligida foydalaniladi. Unda, ayniqsa, yaylov va pichanzorlar
hissasi eng katta. Ishlov beriladigan maydonlar (ekin maydonlari) 35 mln. ga ni
tashkil qiladi. Bu boshqa 0 ‘rta Osiyo Respublikalarining jam! ekin maydonlariga
nisbatan 4 marta kattalik qiladi demakdir.
Shu bilan birga QozogHstonda suv va o'rmon boylikiari sezilarli darajada
taqchildir. Bularning bari respublikaning juda katta iqtisodiy rivojlanish salohiyatiga
ega ekanligini ko‘rsatadL
Aholisi. Qozog‘ iston aholisining soni jihatidan mintaqada 0 ‘zbekistondan
keyinda turadi. Hozirgi vaqtda aholisining xususiyatlariga ko‘ra Qozogiston:
— eng sc mi ill at;
— tabiiy o sish ko‘rsatkich!ari eng past;
— qayta ко* chib ketuvchilar hisobiga aholisi son jihatdan kamayib borayotgan
respublika hisoblanadi. Masalan, uning aholisi 1997- yildagi 16,7 mln. kishidan
2004- yilda 14,9 mln. kishigacha kamaydi.
Shu bilan birga, Qozog'iston mintaqada aholisi eng siyrak joylashgan
respublikadir. Hozirgi vaqtda har 1 kv. km. maydonga 5 kishidan sal ko‘proq aholi
to‘g‘ri keladi.
Qozogiston 0 ‘rta Osiyoda aholining urbanizatsiya ko‘rsatkichlari yuqoriligi
bilan ham ajralib turadi. Hozirgi aholisining 57 % i shaharlarda yashaydi.
Xo‘jaligi. Qozog4 iston ning xo‘ja!igi industrial -agrar xarakterga ega. Ayniqsa,
ikkinchi jahon umshidan keyingi yiilarda sanoat tarmoqlari tez sur’atlar bilan
rivojlantirildi.
Yoqilg‘i-energetika sanoati tarmoqlari respublika sanoatining eng yirik ishiab
chiqarish majmuasidir. Ayniqsa, koinir, neft qazib chiqarish va elektr energiyasi
ishiab chiqarish hajmi bo‘yicha Qozog"iston 0 ‘rta Osiyoda eng yirik respublika
hisoblanadi. Neft konlarining, asosan, respublikaning g‘arbida, yirik elektr
|
| |
X-O'tilganlarni takrorlash

|
X-O'tilganlarni takrorlashBog'liq Geografiya fani to\'garakX-O'tilganlarni takrorlash:
1. Osiyo aholisining tadrijiy o'sishi (dinamikasi) xususiyatlarini o’quv qoMlanmasi
matni ma’lumotlari asosida o‘rganing. Unda tabiiy o‘sish ko‘rsatkichJari eng yuqori
va past boMgan mamlakatlarni aniqlang. Bu ko‘rsatkichlarni mamlakatlarning
iqtisodiy ahvoli bilan qiyoslang va xulosalar chiqaring.
2. Osiyoda urbanizatsiya jarayonlari qanday kechmoqda? Urbanizatsiya darajasi yuqori
va past bo‘lgan mamlakatlarni aniqlang va bu holatlarni mamlakailarning rivojlanish
darajalari bilan bog'lang.
3. Osiyoning eng yirik shaharlari geografiyasini o‘iganing. Ularning xususiyatlarini
jahonning boshqa shaharlari bilan taqqoslang.
XI-Yangi mavzu bayoni:
0 £rta Osiyo mintaqasining shimoliy va markaziy hududlarida joylashgan.
Qozog‘iston Respublikasining milliy mustaqilligi 16- dekabr 1991- yilda e io n
qffingan. Maydoniga ko‘ra jahonning 9- yirik mamlakatidir va u mintaqa hududining
2/3 qismini egallaydi.
Respublikaning iqlinii keskin kontinentaldir.
Qozog‘iston tabiiy resurslar bilan yaxshi ta’minlangan mamlakatlardan biridir.
U qo‘rg‘oshin va rux, xrom va vanadiy, volfram va kumush kabi boyliklar
zaxiralariga ko‘ra jahondagi ko‘plab yirik mamlakatlardan oldinda turadi.
Shuningdek, respublika mis, molibden, boksit, ko‘mir, neft, fosforit, temir
rudasiga ham ancha boydir. Ko‘mir konlaridan Qarag‘anda, Ekibastuz, neft
konlaridan Tengiz, Qorachig‘anoq, temir rudasi konlaridan Kustanay, mis
konlaridan Jezqazg‘an, polimetall konlaridan Sharqiy Qozog‘iston, fosforit
konlaridan Qoratov kaitaligi va ahamiyati bilan alohida ajralib turadi.
Qozogiston — yer resurslariga ham juda boy. Jam! hududining 80
|
| |
Bolalarni onlayn taqiqlangan axborotlardan himoya qilishda texnologik vositalarning qanday turlari qo'llanilishi mumkin?

|
Bolalarni onlayn taqiqlangan axborotlardan himoya qilishda texnologik vositalarning qanday turlari qo'llanilishi mumkin?
|
bet | 6/6 | Sana | 26.05.2024 | Hajmi | 35,9 Kb. | | #254340 |
Bog'liq DEDLINE 33. Bolalarni onlayn taqiqlangan axborotlardan himoya qilishda texnologik vositalarning qanday turlari qo'llanilishi mumkin?
Bolalarni Internetda taqiqlangan ma'lumotlardan himoya qilish uchun quyidagi texnologik vositalardan foydalanish mumkin:
1. Kontentni filtrlash dasturi: nomaqbul veb-saytlarni bloklaydi (masalan, Net Nanny, Kaspersky Safe Kids).
2. Ota-ona nazorati vositalari: Qurilmadan foydalanishni boshqaradi va cheklaydi (masalan, Qustodio, Norton Family).
3. Monitoring dasturi: Onlayn faoliyatni kuzatib boradi (masalan, FlexiSPY, Bark).
4. Routerga asoslangan filtrlar: Tarmoq darajasida kontentni filtrlaydi (masalan, Circle with Disney, OpenDNS FamilyShield).
5. Xavfsiz qidiruv tizimlari: bolalar uchun qulay qidiruv natijalarini taqdim etadi (masalan, Kiddle, KidzSearch).
6. Ilova blokerlari: Muayyan ilovalarga kirishni cheklaydi (masalan, OurPact, FamilyTime).
7. Brauzer kengaytmalari: Brauzerlarga kontent filtrlashni qo‘shadi (masalan, WebFilter Pro, Blocksi).
8. O‘yin konsoli boshqaruvlari: O‘yin reytinglarini va onlayn aloqalarni cheklaydi (masalan, PlayStation, Xbox ota-ona nazorati).
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Bolalarni onlayn taqiqlangan axborotlardan himoya qilishda texnologik vositalarning qanday turlari qo'llanilishi mumkin?
|
Ampermetr - Ampermetr va Voltmetr yordamida elektr qarshilikni o’lchash aniqligini qanday oshirish mumkin

|
Ampermetr va Voltmetr yordamida elektr qarshilikni o’lchash aniqligini qanday oshirish mumkin
|
bet | 2/4 | Sana | 09.07.2024 | Hajmi | 1,22 Mb. | | #267105 |
Bog'liq Bekmuratov Ziyovuddin MetrologiyaAmpermetr (amper va …metr) — oʻzgarmas va oʻzgaruvchan tok kuchini oʻlchaydigan asbob; elektr zanjiriga ketma-ket ulanadi. Shkalasi asbobning oʻlchash chegarasiga muvofiq mikroamperlarda, milliamperlarda, kiloamperlarda darajalarga boʻlinadi. Oʻlchash chegarasini oshirish uchun shuntlab yoki transformator orqali ulanadi. Tok taʼsirida asbob mili buriladi; milning burilish burchagi tok kuchiga mutanosib boʻladi. Ishlash tarziga qarab, ampermetrlar magnitoelektrik, elektro-magnit, elektrodinamik, ferrodinamik, induksion, issiqlik, termoelektrik, toʻgʻrilagichli tizimdagi ampermetrlarga boʻlinadi.
Voltmetr — elektr zanjiridagi kuchlanishni oʻlchaydigan asbob. Kuchlanishni volt yoki millivoltlarda koʻrsatadi. Asbob shkalasi voltlarda, millivoltlar va mikrovoltlarda koʻrsatadigan darajalarga boʻlingan. Shuning uchun voltmetrning bir yoki koʻp diapazonli ampermetr, ommetr va baʼzi boshqa kattaliklarni oʻlchashga moslashtirilgan qurilmalar bilan birga yasalgan universal va raqamli xillari bor. Ular magnitoelektrik, elektromagnit, issiqlik, elektrostatik, elektrodinamik, lampali, yarimoʻtkazgichli va mikrosxemali boʻladi. Oʻzgaruvchan tok elektron voltmetrlari diodli toʻgʻrilagichlar, kuchaytirgich va oʻlchash mexanizmidan tashkil topgan. Oʻzgaruvchan tok voltmetrlarining asosiy qismlari: toʻgʻrilagich (T), oʻzgaruvchan tok kuchaytirgichi (K), oʻzgarmas tok kuchaytirgichi (OʻTK) va oʻlchash mexanizmi (OʻM)dan iborat. Oʻlchash mexanizmlari koʻpchilik hollarda raqamli qilib yasaladi.
69-savol. O’lchov vositasining metrologik tavsiflarini tasnivlanishi.
O'lchov vositasi (SI) normallashtirilgan metrologik xususiyatlarga ega bo'lgan o'lchovlar uchun mo'ljallangan, o'lchami ma'lum vaqt oralig'ida o'zgarmagan (belgilangan xato ichida) fizik miqdor birligini qayta ishlab chiqaradigan va saqlaydigan texnik vosita deb ataladi.
O'lchov asboblari quyidagi mezonlarga ko'ra tasniflanadi:
dizayn bo'yicha;
metrologik maqsad;
standartlashtirish darajasi.
Loyihaga ko'ra, SI quyidagilarga bo'linadi: o'lchovlar, o'lchash asboblari, o'lchash transduserlari, o'lchash moslamalari, o'lchash tizimlari.
O'lchov- bu ma'lum o'lchamdagi jismoniy miqdorni ko'paytirish uchun mo'ljallangan o'lchov vositasi. Masalan: og'irlik - massa o'lchovi, qarshilik - elektr qarshilik o'lchovidir.
|
| |
Birinchisi Yaponiya bo‘lib, ti pik Osiyo davlatlaridan biri bo‘lishiga qaramay

|
Birinchisi Yaponiya bo‘lib, ti pik Osiyo davlatlaridan biri bo‘lishiga qaramayBog'liq Geografiya fani to\'garakBirinchisi Yaponiya bo‘lib, ti pik Osiyo davlatlaridan biri bo‘lishiga qaramay,
so‘nggi YAMD ishlab chiqarish hajmiga ko‘ra jahonning ikkinchi davlati hisoblanadi.
Shu bilan birga u mintaqadagi «Katta yettilik»ga kiruvchi yagona davlat, ijtimoiy
taraqqiyot borasida ko‘pIab rivojlanayotgan davlatlar uchun namuna hamdir.
Ikkinchisi Xitoy va Hindistondir. Ular oldingi qoloq, mustamlaka davlatdan
so‘nggi yillarda iqtisodiyoti tez rivojlanayotgan davlatlarga aylandilar. Ishlab
chiqarayotgan mahsulotlari hajmiga ko‘ra ular jahonning eng yirik birinchi o‘nlik
davlatlari qatorida turadilar. Ammo aholisi jon boshiga mahsulotlarning to‘g‘ri
kelish ko'rsatkichlari esa hali ancha pastligicha qolmoqda.
Uchinchisi Osiyoning yangi industrial davlatlaridir. Ular Koreya Respublikasi,
Tayvan, Singapur, Xitoyning Syangani bo‘lib, so‘nggi o‘n-o‘n besh yil ichida.
omilkorlik bilan amalga oshirilgan iqtisodiy islohotlar tufayli taraqqiyotda keskin
yuksalishlarga erishdilar. Shu tufayli ular G ‘arbda «Osiyo yoibarslari» yoki «Osiyo
ajdarholari» deb ham nom oldilar. XX asr oxirlariga kelib bu toifa davlatlaiga
Malayziya va Tailand ham qo'shildi.
0 ‘rmon boyliklari bilan Sibir va Janubi-sharqiy Osiyo mintaqalari yaxshi
ta’minlangan. Ikkinchi tomondan esa tabiiy sharoiti tufayli ulkan cho‘l va chalacho‘1
maydonlar o'simlik qoplamiga juda kambag‘al. Xuddi shunga o'xshash katta tafovutlar
tuproq, tabiiy namlik, ishlov beriladigan (haydaladigan) yerlar, rekreatsiya kabi
resurslarning taqsimlanishida ham ko‘zga tashlanadi. Bulaming bari ulardan
fovdalanishda ikki iihatni e’tiborea olishni talab etadi.
Xll-Mustahkamlash:
1. Osiyo aholisining tadrijiy o'sishi (dinamikasi) xususiyatlarini o*quv qo‘llanmasi
matni ma’lumotlari asosida o‘rganing. Unda tabiiy o‘sish ko‘rsatkichlari eng yuqori
|
| |
stansiyalar shimolida joylashganligi, boshqa rayonlarini yoqiIg‘i va elektr energiyasi

I-Sana_________
II- Sinf-____________ 34
Tekshirdim_________
III-Darsning mavzusi:
Xitoy Xalq Respublikasi.
Ta'limiy maqsad
- Xitoy xalq respublikasi haqida ilmiy tushunchalar berish.
Tarbiyaviy maqsad - O'quvchilarni o'z maqsadiga erishish ruhida tarbiyalash. Bir-
birlariga o'zaro hurmat, jamoa bo'lib ishlash, o'zaro yordam va berilgan vazifani
bajarishda mahsuliyat sezish ko'nikmalarini tarkib toptirish.
Rivojlantiruvchi maqsad - O'quvchilarni mustaqil ishlash, ijodiy izlanish, guruxlarda
ishlash orqali bilim olishga, xotirani mustahkamlashga, tez fikrlash, fikrni aniq
ifodalashga o'rgatish, til madaniyatini o'stirish.
quvvatlar hajmiga ko‘ra u dunyoda birinchi o‘rinda turadi. Mamlakatning shimoli-

|
quvvatlar hajmiga ko‘ra u dunyoda birinchi o‘rinda turadi. Mamlakatning shimoli-Bog'liq Geografiya fani to\'garakquvvatlar hajmiga ko‘ra u dunyoda birinchi o‘rinda turadi. Mamlakatning shimoli-
sharqiy va janubi-sharqiy hududlari esa o‘rmonga boy. Jami hududining 8 foizi
o‘rmonlardan iborat.
Shunday qilib, Xitoyda dunyodagi eng baland, sovuq va qurg‘oqchil tog'liklar
bilan iliq va mo‘tadil iqlimli nam subtropik va tropik tabiatli hududlar yonma-yon
joylashgan.
Xitoy - aholisining soniga (1266,2 mln kishi) ko‘ra jahonda eng yirik mamlakat.
Hozirgi vaqtda Xltoyda jahon aholisining 20 foizidan ko‘prog‘i yashamoqda, ya’ni
jahon aholisining har 5 dan biri xitoylik demakdir.
Xitoyliklar barcha sharqliklar qatori tipik«bolajon* xalqlardandir. Shu sababli
mamlakat aholisi tabiiy o‘sish hisobiga tez ko‘payib kelgan. Bu holat 50- yillar
o'rtalaridan boshlab Xitoyda aholi ko'payishini kamaytirishga olib keladigan o‘ziga
xos demografik siyosat yurgizishga sabab boidi. Mamlakat Konstitutsiyasida
qonunlashtinlgan bu demografik siyosatga ko‘ra «bir oilaga bir bola» tavsiya qilinadi.
(Aholisining tabiiy ko'payishini Xitoyda bu darajada cheklashga nima sababdan
zoT berilayotganligini o‘yiab ko‘ring.)
So‘nggi yarim asr mobaynida olib borilgan o ‘ziga xos qat’iy demografik
siyosat tufayli aholining tabiiy ko‘rsatkichlari har 1000 kishi hisobiga 1955-
yildagi 20,3 dan 1999- yilda 12,0 gacha kamaydi. Mamlakat aholisining umumiy
son! 1955 — 2004- yil orasida 615 mln. dan 1266 mln. gacha, ya’ni ikki baravarga
ko‘paydi. Xitoy aholisi ana shunday qat’iy cheklashlarga qaramasdan, so'nggi vaqtda
yiliga 10— 14 mln. kishigacha ko‘paymoqda.
Xitoy jahonning eng yirik mehnat resurslariga ega boigan mamlakati hamdir.
Unda 700 mln.dan ziyodroq mehnatga layoqatli aholi mavjud. Albatta, bunchalik
|
| |
V-Dars turi - Tasdiqla yman

|
Tasdiqla ymanBog'liq Geografiya fani to\'garakV-Dars turi:
Yangi tishuncha va qonunlarni o'rgatuvchi dars.
VI-Darsda foydalaniladigan metodlar: Hamkorlik texnologiyasi, "Aqliy hujum" ,
VII-ODarsda foydalaniladigan jihozlar: ko'rgazmalar
VIII-Tashkiliy qism:
a) salomlashilsh
b) navbatchi axboroti
c) davomatni aniqlash
d) uyga vazifani tekshirish
IX-Darsning rejasi:
a) o'tilgan mavzuni takrorlash
b) yangi mavzu bayoni
c)
mustahkamlash.
d)
O'quvchilarni
baxolash
X-O'tilganlarni takrorlash:
1. 0 ‘quv qo‘llanmasmmg ilova qismidagi «Jahon mamlakatlarining kattaligi»ga oid
materiallardan foydalanib, Qozog£iston Respublikasi ko‘rsatkichlariga yaqin 5
davlatni aniqlang, ulami bir-birlariga taqqoslang.
2. Qozog'istonda iqlim ko'rsatkichlarini qo‘llanmaning matnidan foydalanib, tahlil
qiling, qaysi rayonlarida tabiiy nain asosida bahorikor dehqonchilik bilan
shug‘ullanish mumkin ekanligiga baho bering.
3. Nima uchun Qozog‘iston aholisi so‘nggi yillarda son jihatdan kamaya boshladi?
Sabablarini amalane.
XI-Yangi mavzu bayoni:
Jahonning eng qadimiy va yirik davlatlaridan hisoblanadigan
hozirgi Xitoy
1949- yil 1- oktabrda tashkil topgan. Uning hududi 9,6 mln. km2 ga teng.
Maydonining kattaligiga ko‘ra jahonda uchinchi o ‘rinni egaliaydi. Bu mamlakat
hududi g'arbdan sharqqa 5 ming km. ga, shimoldan janubga esa 3 ming km. gacha
cho‘ziladi.
Xitoy
— xilma-xil tabiiy
resurslarga
juda boy. U toshko'mir, temir va mar-
ganes rudalari, boksit va polimetallar, surma, volfram, molibden, qalayi kabi
mineral xomashyolar bilan jahonda eng yaxshi ta’minlangan mamlakatlar
qatoriga kiradi. Daryolar gidroenergetika resurslariga nihoyatda boy, bunday
|
| |
va past boMgan mamlakatlarni aniqlang. Bu ko‘rsatkichlarni mamlakatlarning

I-Sana_________
II- Sinf-____________
33
Tekshirdim_________
III-Darsning mavzusi:
Qozog’iston Respublikasi.
Ta'limiy maqsad
- Qozog'iston Respublikasi haqida ilmiy tushunchalar berish.
Tarbiyaviy maqsad - O'quvchilarni o'z maqsadiga erishish ruhida tarbiyalash. Bir-
birlariga o'zaro hurmat, jamoa bo'lib ishlash, o'zaro yordam va berilgan vazifani
bajarishda mahsuliyat sezish ko'nikmalarini tarkib toptirish.
Rivojlantiruvchi maqsad - O'quvchilarni
mustaqil ishlash, ijodiy izlanish, guruxlarda
ishlash orqali
bilim olishga, xotirani mustahkamlashga, tez fikrlash, fikrni aniq
ifodalashga o'rgatish, til madaniyatini o'stirish.
V-Dars turi:
Yangi tishuncha va qonunlarni o'rgatuvchi dars.
VI-Darsda foydalaniladigan metodlar: Hamkorlik texnologiyasi, "Aqliy hujum"
,
VII-ODarsda foydalaniladigan jihozlar: ko'rgazmalar
VIII-Tashkiliy qism:
a) salomlashilsh
b)
navbatchi axboroti
c) davomatni aniqlash
d)
uyga vazifani tekshirish
IX-Darsning rejasi:
a) o'tilgan mavzuni takrorlash
b)
yangi mavzu bayoni
c)
mustahkamlash.
d)
O'quvchilarni
baxolash
«dunyo qishlog‘i» deyishadi. Zero, unda jahon bo‘yicha shahar aholisining salmog‘i

|
«dunyo qishlog‘i» deyishadi. Zero, unda jahon bo‘yicha shahar aholisining salmog‘iBog'liq Geografiya fani to\'garak«dunyo qishlog‘i» deyishadi. Zero, unda jahon bo‘yicha shahar aholisining salmog‘i
eng pastdir. Osiyoda bu ko‘rsatkich darajasi, hatto Afrikadan ham orqadadir.
Urbanizatsiya jarayoniga xos Osiyoning у ana bir xususiyati: unda yirik shaharlar,
ayniqsa, «millioner» shaharlar ancha tez o‘smoqda. Bu jarayon ayniqsa, aholisi
zich rivojlanayotgan mamlakatlarda kuchayib bormogda.
Ammo Osiyo ko'hna shaharlar o‘lkasidir. Unda qadimiy shaharlar bundan
3 — 4 ming yillar oldindan paydo bo‘lgan. Qadimiy shaharlar orasida eng dastlab
Vavilon (Bobil) miloddan awalgi VII asrdayoq «millioner» bo‘lgan. Hozirgi paytda
Qadimgi Troya (Turkiya), Palmira (Suriya), Baalbek (Livan), Maxenjo-Daro
(Pokiston), Varaxsha ( 0 ‘zbekiston) kabi mashhur shaharlardan vayronalar ayrim
qoldiq tarixiy yodgorliklar sifatidagina saqlanib qolgan. Bu «o‘Iik
»
shahariar hozirgi
kunda «tirik», ayni chog'da juda ko‘hna hisoblanadigan Pekin, Dehli, Stambul,
Iyerusalim (Quddus), Bag‘dod kabi shahariar bilan bitgalikda Osiyoning turistlami
ko'plab olziga jalb qiluvchi asosiy ziyoratgohlari hisoblanadi.
Ahoh zich yashaydigan hududlarda qishloqlar ham deyarli bir-birlariga tutash,
zich joylashgan. Ammo aholisi siyrak o ‘lkalarda (M o‘g‘uliston, Afg‘oniston,
ko‘pchHik arab mamlakatlarining qurg‘oqchil hududlarida) hamon ko‘chmanchi
hayot tarzi saqlanib qolgan. Bunday o‘lkalarda aholi asosan yig‘ma o ‘tov uylarda
yashaydilar. Muqim joylashgan qishloqlami ham uchratish qiyin.
Garchi Osiyoning jahon xo‘jaligidagi mavqeyi so‘nggi davrlarda tinimsiz o‘sib
borayotgan bo‘lsa-da, ko‘pchilik davlatlarning iqtisodi qoloq holdadir. Osiyo
davlatlari sanoatining rivojlanganligi holatiga ko‘ra olti guruhga bo‘linadilar.
|
| |
Май 2021 10-қисм Тошкент май 2021 йил. Тошкент: «Tadqiqot», 2021. 202 б

|
Май 2021 10-қисм Тошкент май 2021 йил. Тошкент: «Tadqiqot», 2021. 202 бBog'liq 10.Pedagogika yonalishi 1 qism
10
10
10
ТОШКЕНТ-2021
3
Май 2021 10-қисм
Тошкент
май 2021 йил. - Тошкент: «Tadqiqot», 2021. - 202 б.
2021
Доцент Шакирова Шохида Юсуповна (Низомий номидаги Тошкент давлат
педагогика университети)
4
Май 2021 10-қисм
Тошкент
5
Май 2021 10-қисм
Тошкент
6
Май 2021 10-қисм
Тошкент
ПЕДАГОГИКА ВА ПСИХОЛОГИЯ СОҲАЛАРИДАГИ
ИННОВАЦИЯЛАР
1. Imomqulova Zubayda Nasulloyevna
TA’LIM VOSITALARINI QO’LLASHNING AFZALLIKLARI .............................................. 11
2. Yuldasheva Shaxnoza
BOSHLANG‘ICH SINFLARDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALARDAN
FOYDALANISH ......................................................................................................................... 13
3. Жумабоев Сарвар Ойбек ўғли
ДЕВИАНТ ХУЛҚ-АТВОРЛИ ЎСМИРЛАРДА АГРЕССИЯНИНГ НАМОЁН
БЎЛИШИ ВА УНИ ОЛДИНИ ОЛИШ.................................................................................... 16
4. Ш.Т.Лаханов
КАСБИЙ МОТИВ ВА МОТИВАЦИЯ – ШАХС МЕҲНАТ ФАОЛИЯТИНИНГ
САМАРАСИ ОМИЛИ................................................................................................................ 18
5. Álimbetova N., Patullaeva G.
QARAQALPAQ AYTÍSLARÍNDA KIYIM-KENSHEK ATAMALARÍŃÍŃ
QOLLANÍLÍWÍ ........................................................................................................................... 20
|
| |
Масалани бажариш кетма-кетлиги

|
Масалани бажариш кетма-кетлиги
|
bet | 22/33 | Sana | 05.02.2024 | Hajmi | 0,97 Mb. | | #151833 |
Bog'liq Axborot texnologiyalariМасалани бажариш кетма-кетлиги:
1. «Запрос» (Сўров) иловасига ўтинг.
2. «Создать» (Ћосил ќилиш) тугмасини босинг, «Конструктор» мастерини танланг.
3. Сўровга «ХАЖ» жадвалини ќўшинг.
4. Натижавий жадвал барча майдонларга эга. Бунинг учун майдон танланади.
5. Сўров бланкасига «Дата проводки» (Ўтказма санаси) майдонини ќўшинг, «Экранга чиќариш – Йўќ. Танлаш шарти».
6. «Запрос → Параметры» меню буйруѓи ёрдамида сўров параметрлари учун маълумотлар турини беринг:
Бошланѓич санаси - тури Дата/время (Сана/ваќти);
Охирги сана – тури Дата /время
Сўров SQL тилида, “Вид→Режим SQL” меню буйруѓи.
7. «Запрос→Запуск» (Сўров →Ишга тушириш) меню буйруги ёрдамида сўровни бажаринг.
8. Сўровни «Журнал операций» (Амаллар журнали) номи билан хотирага олинг.
23 - АМАЛИЙ МАШҒУЛОТ МАВЗУ: 1С:Предприятие (1С:Корхона) дастурида янги фойдаланувчилар ћисоби
ВАЗИФА: 1С: Предприятие базасида «Бухгалтерия ћисобининг компютер тизимига» (БЋКТ) янги фойдаланувчиларни киритинг (Янги фойдаланувчилар сифатида гурућ маълумотларидан фойдаланинг).
НАЗАРИЙ ЌИСМ
БЋКТ ни эксплуатация режимида ишлаш ќуйидаги этапларга бўлинади:
“Норматив-справочный” (Меъёрий - маълумотли) ахборотининг маълумотлар базасини бирламчи ишга туширилиши;
Бошќарувнинг ћар хил контурлари учун ћисобга олиш ишларини бажариш (кадрлар, иш ћаќи, бухгалтерия ћисобийлиги);
Бухгалтерия ва оператив ћисобга олиш ћолатини таћлил этиш, ички ћисобийликнинг шаклланиши;
Ћисобга олиш даврининг ёпилиши – якуний ўтказмалар шаклланиши, ћисобларнинг ёпилиши, янги ћисобга олиш даврига ўтиш.
БЋКТ администратори корхона режимида 1С:Предприятие дастурини ишлатиш учун бошланѓич ўрнатишларни беради. «РегламентНастройкаПараметры конфигурации» (Регламент Созлаш Конфигурация параметрлари) меню буйруѓи ёрдамида параметрларнинг бошланѓич ќийматларини киритиш учун мўлжалланган ўзгармаслар кўринишида саќланадиган бир ќатор иловалардан иборат мулоќот ойнаси чиќарилади. «РегламентНастройка Константы» (Регламент 4Созлаш 4 Ўзгармаслар) меню буйруѓи ёрдамида ўзгармасларни кўриб чиќиш ва ўзгартириш мумкин.
|
| |
Kompyuter injiniringi fakulteti «Dasturiy injiniring»

№
|
Matematik ko’rinishi
|
C++ dagi ko’rinishi
|
Izoh
|
Trigonometrik funksiyalar
|
1
|
sin x
|
sin(x)
|
x radianga teng bo’lgan burchak sinusini qaytaradi
|
2
|
cos x
|
cos(x)
|
x radianga teng bo’lgan burchak kosinusini qaytaradi
|
3
|
tg x
|
tan(x)
|
x radianga teng bo’lgan burchak tangensini qaytaradi
|
4
|
ctg x
|
1/tan(x)
|
x radianga teng bo’lgan burchak kotangensini qaytaradi
|
5
|
sec x
|
sinh(x)
|
x radianga teng bo’lgan burchak giperbolik sinusini qaytaradi
|
6
|
cosec x
|
cosh(x)
|
x radianga teng bo’lgan burchak giperbolik kosinusini qaytaradi
|
Teskari trigonometrik funksiyalar
|
1
|
arcsin x
|
asin(x)
|
[-1;1] chegarada berilgan x ning arksinusini qaytaradi
|
2
|
arccos x
|
acos(x)
|
[-1;1] chegarada berilgan x ning arkkosinusini qaytaradi
|
3
|
arctg x
|
atan(x)
|
[-1;1] chegarada berilgan x ning arktangensini qaytaradi
|
4
|
arcctg x
|
|
[-1;1] chegarada berilgan x ning arkkotangensini qaytaradi
|
Daraja, ildiz, logarifm, modul, e natural soni
|
1
|
|
exp(x)
|
qiymatini qaytaradi
|
2
|
|
pow(a,x)
|
qiymatini qaytaradi
|
3
|
|
fabs(x)
|
x sonining absolyut qiymatini qaytaradi
|
4
|
|
log(x)
|
x sonining natural logarifmini qaytaradi
|
5
|
|
log10(x)
|
x sonining 10 asosLI logarifmini qaytaradi
|
6
|
|
sqrt(x)
|
x sonining kvadrat ildizini qaytaradi
|
7
|
|
M_E
|
e sonining qiymatini qaytaradi.
|
8
|
|
M_PI
|
sonining qiymatini qaytaradi
|
|
|
|
|
1
|
x ga eng yaqin kichin butun son
|
floor(x)
|
x haqiqiy qiymatni eng yaqin kichik butun songa aylantiradi va uni haqiqiy ko’rinishda qaytaradi
|
2
|
x ga eng yaqin katta butun son
|
ceil(x)
|
x haqiqiy qiymatni eng yaqin katta butun songa aylantiradi va uni haqiqiy ko’rinishda qaytaradi
|
3
|
a ni b ga bo’lgandagi qoldiq
|
a%b
|
Butun a sonini butun b soniga bo’lgandagi qoldiqni butun ko’rinishda qaytaradi.
|
4
|
a/b bo’linmaning butun qismi
|
a/b
|
Butun a sonini butun b soniga bo’lgandagi bo’linmaning butun qismini qaytaradi
|
5
|
c= gipotenuza
|
hypot(a,b)
|
To’g’ri burchakli uchburchakning katetlari bo’yicha gipotenuzani hisoblab natijaga qaytaradi
|
D-trigger. Bu tipdagi triggerlarda faqat bitta axborot kirishi mavjud bo‘ladi

D-trigger. Bu tipdagi triggerlarda faqat bitta axborot kirishi mavjud bo‘ladi. C kirishi boshqaruvchi va sinxronlashtiruvchi signalni uzatish uchun xizmat qiladi.
D-triggerning ishlashi 3.12a rasmda ko‘rsatilgan holatlar jadvali orqali aniqlanadi.
Jadvaldan ko‘rinib turibdiki, C=1 da trigger D kirishining aktiv darajasi orqali aniqlanadigan holatga o‘rnatiladi (C=0 da u oldin o‘rnatilgan holatni saqlaydi). Bunday ishlashi quyidagi mantiqiy ifoda orqali tavsiflanadi.
3.12c rasmda kirish qismlarida mantiqiy elementlari mavjud bo‘lgan asinxron RS – triggerdan tashkil topgan D-triggerning mantiqiy tuzilmalari keltirilgan. C=0 da VA (VA-YO‘Q) elementlarining chiqish qismida, asinxron RS – triggerlarining kirish qismi uchun passiv bo‘lgan darajalar hosil bo‘ladi. С = 1 da D axborot kirish qismiga uzatilgan daraja, yoki R (D=0 da) kirish qismida yoki asinxron RS – triggerining S (D=1da) kirish qismida aktiv darajani hosil qiladi va trigger D kirish qismining mantiqiy darajasiga mos keluvchi holatga o‘rnatiladi. Shunday qilib, D-trigger D-kirish qismidan C=1da axborotni qabul qiladi va C=0 bo‘lib turganda uni noma’lum vaqtga saqlab turishi mumkin. 3.12d rasmda D-triggerning shartli tasviri berilgan.
a) b)
c) d)
2.9-rasm
2.10-rasmda RTMli mantiqiy inkor elementining tuzilish sxemasi ko’rsatilgan.
2.10-rasm. RTMli mantiqiy inkor elementi sxemasi.
2.10-rasmdagi sxemada inkor elementi umumiy kollektorli kalit sxema bo’yicha ulangan. Bunda kirish “X”ga rost ifoda (5V) berilsa tranzistor VT1 ochiq holatda bo’ladi, bunda tranzistorninig kollektoridagi potensial tushuvi 0.6V ga teng b’ladi bu qiymatni qurilma “yolg’on” 0V deb qabul qiladi. Agar sxemaning kirishiga “yolg’on” 0V ifoda berilsa tranzistor yoqiq xolatda bo’ladi va tranzistorning kollektoridagi kuchlannish ga teng bo’ladi, chunki tranzistorning yopiq holatdagi qarshiligi kollektor zanjiriga ketma-ket ulangan RK bir necha yuz barobar katta bo’ladi. Shuning uchun ham manba kuchlanishining asosiy qismi kollektorga tushadi. Mantiqiy inkor elementi raqamli sxemalarda asosan invertor vazifasini bajaradi. Mantiqiy elementlar ishlab chiqarishda donalab ishlab chiqarilmaydi ya’ni guruxlab bir qancha mantiqiy elementlar bitta korpusda integral sxema ko’rinishida ishlab chiqariladi. 2.2-rasmda 7416 seriada ishlab chiqarilgan 6ta mantiqiy inkor elementli integral sxemani kok’rishimiz mumkin.
2.12-rasm. 7416 serida ishlab chiqarilgan TTM mantiqli mantiqiy inkor elementli integral sxema.
Hozirgi kunda barcha MS lar TTM mantiq texnologiyasi asosida ishlab chiqariladi bunday sxemalarda ko’p emmiterli tranzistorlardan foydalaniladi.
|
I.Bino va inshoatlarning yonginga mustaxkamligi

|
I.Bino va inshoatlarning yonginga mustaxkamligi
|
bet | 18/19 | Sana | 08.02.2024 | Hajmi | 85,91 Kb. | | #153174 |
Bog'liq Multisim dasturi – kompyuterda virtual elektron laboratoriya bo’-fayllar.orgI.Bino va inshoatlarning yonginga mustaxkamligi
Yong‘inga mustaxkamlik deb – binolarning konstruktiv qismlarining yonish sharoitida o‘zining mustahkamligini saqlab qolish xususiyatiga aytiladi. Yong‘inga mustahkamlik materiallarga bog‘lik. Yonish xavfiga qarab materiallar 3 guruxga bo‘linadi:
1 - gurux yonmaydigan
2 - gurux qiyin yonadigan
3 - yonuvchi materiallar.
II. Yonginga karshi devor va oraliklar
Elektr stansiyalarning binolari portlash yong‘in paytida olovning tarqalishini cheklash xamda ularning talofatini kamaytirish yo‘llarini o‘ylagan holda quriladi. Shuning uchun yonmaydigan materiallardan devorlar urnatiladi(branmauerlar). Brandmauerlar yonuvchi tom ustida 60 sm dan kam yonmaydigan tom ustida 30 sm dan kam bo‘lmagan balandlikda quriladi.
To‘siklar deraza elementlari va issiq sexdagi boshqa konstruksiyalar yengil olib tashlanadigan qilib tayyorlanadi, maqsad portlashdagi kuchli to‘lqin tashqariga chiqib ketishi oson bo‘lsin. Oynavandli joylar boshka binolarga karaganda kuprok buladi. Issik sexlardagi yer (pol) tekis sirpanmaydigan, kattik, mustaxkam, yonmaydigan materialdan kilinadi. Ular xamisha kuruk, toza bulishi kerak. Agarda moy tomsa yoki tukilsa, tezda kuruk xolatga kelgunga kadar artiladi.
Yonginga karshi oraliklar - sexlar orasi, sex va omborxona orasi, xar xil omborxona oraligi kanchalik keng bulsa shunchalik yonginning tarkalishi kam buladi. Elektr stansiya sexlari bilan taksimlash kurilmalari oraligi 16 metrdan 30 metrgacha buladi. Transformatorlarni ochik urnatish mumkin emas. Agarda sexlarda yongin chiksa, odamlarni tezda chikarish uchun eshiklar, derazalar va yulaklar muljallab kuriladi. Sexdan chikish joyigacha bulgan masofa 30 metrdan kup bulmasligi kerak. Chikish joyi esa 2 tadan kam bulmasligi kerak. Xona eshiklari tashkariga ochiladigan bo’ladi.
III. Ochiq taqsimlash punktlarida yong‘inga qarshi tadbirlar
Moy to‘ldirilgan elektr qurilmalarda (transformatorlar, vklyuchatellar va reaktorlarda) ko‘p miqdorda moy bo‘ladi. Agarda yong‘in bo‘lsa, uni tezda tug‘ridan-tug‘ri tukiladi.
Buning uchun xar bir moy tuldirilgan apparat ostida 0,25 m kalinlikda shagal bilan kumib kuyilgan berk joy buladi. Transformatorlar va reaktorlardagi yonginni uchirish uchun suv bilan uchiruvchi avtomatika kurilmalar jixozlangan. Ular transformator uchirilganda va ximoyalanish ishlaganda ishga tushadilar.
|
| |
Reja: Vakuumda elektr toki

|
Reja: Vakuumda elektr toki
|
bet | 1/3 | Sana | 03.02.2024 | Hajmi | 57,5 Kb. | | #151014 |
Bog'liq fizika 9-mavzu
Aim.uz
Turli muhitlarda elektr tokining tabiati.
Reja:
1. Vakuumda elektr toki.
2. Elektrolitlarda elektr toki.
3. Gazlarda elektr toki.
Tayanch iboralar.
Anod + katod –
2- betga tuzatma: batareaning musbat qutbi bilan A elektrod anod, manfiy qutbi bilan ulangan K elektod katod deyiladi. Turli muhitlarda elektr tokining biati haqida fikr yuritishdan oldin “elektr ” va “elektr toki ” to’g’risida to’xtalib o’tishimiz lozim.
Zaryadli zarrachalarning ma’lum bir tomonga tartibli harakatiga “elektr toki” deyiladi . zaryadlar ikki turga bo’linib ,”+” va ”-” moduli jihatidan tengdir. Boshqacha aytganda neytral jismdagi musbat va manfiy zarralarning miqdori hamma vaqt o’zaro teng bo’ladi. Nechta musbat zarra bo’lsa , manfiy zarralar soni ham shuncha bo’ladi. Yakkalangan sistemadagi zaryadlar miqdori vaqt o’tishi bilan o’zgarmaydi. Bu hol zaryadlarning saqlanish qonuni deb yuritiladi. Biz elektr tokining turli muhitlarda namoyon bo’lishini ko’rib chiqmoqchimiz. Gazning zichligi biror yo’l bilan kamaytirilganda molekulalarning o’rtacha erkin yugirish yo’li uzunligi u joylashgan idishning o’lchamlariga yaqin bo’lsa bunday siyraklashgan gaz vakuum deyiladi.
Г
Ба
-
+
А
к
Hozirgi paytda mavjud bo’lgan vakuum texnikasi gazning zichligini 109 marta kamaytirish imkonini beradi. Yuqori vakuumda idish ichida qolgan molekulalar soni – 1010 sm3 bo’lib, havo uchun molekulalarning tartibsiz harakati tezligi 500m/s ni tashkil etadi.Yuqori vakuumda tok tashuvchi yo’q va uning uchun u izalyatordir. Lekin vakuumda elektr toki hosil qilish mumkun. Elektronlarning jismdan chiqish hodisasi elektronlar emissiyasi deyiladi. Jism qizdirilganda elektronlarning undan chiqish hodisasi termoelektron emissiyasi deyiladi. Bu hodisa Edison tomonidan kashf etilgan. Vakuumda tok hosil qilishda zaryad tashuvchi zarralarni yuzaga keltirishda termoelektronemissiyadan foydalngan. Bu hodisani tajriba asosida ko’rib chiqadigan bo’lsak nay ichiga katod sifatida ingichka sim kavsharlab, uning uchlarini tashqariga chiqarib qo’yamiz. Termoelektron emissiya hodisasi elektron tayyorlashda, elektron emissiya hodisasiga asosanishlaydigan asboblarni chiqarishda tayyorlaniladi. Elektron lampa ichida havosi so’rib olingan l va bir necha elektronlar kavsharlangan shisha yoki metal balondan iborat.
|
|
| |
Qabul qildi: Rahmatullayev. I

|
Qabul qildi: Rahmatullayev. I
|
bet | 1/8 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 32,46 Kb. | | #139653 |
Bog'liq tarmoq xafsizligi mustaqil ish
O`ZBEKISTON RESPUBLIKASI AXBOROT TEXNOLOGIYALARI VA KOMMUNIKATSIYALARINI RIVOJLANTIRISH VAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI
UNIVERSITETI SAMARQAND FILIALI
"Kompyuter injiniring" fakulteti “ Tarmoq Xafsizligi ” fanidan
MUSTAQIL ISH-№1
Mavzu: ISO/IEC 27002 (2007) - Axborot texnologiyalari - Xavfsizlik texnologiyasi - Axborot xavfsizligini boshqarish amaliyotlari.
.
Bajardi: Bobur. O
Qabul qildi: Rahmatullayev.I.R
SAMARQAND – 2024
Mavzu: ISO/IEC 27002(2005) - Axborot texnologiyalari - Xavfsizlik texnologiyasi - Axborot xavfsizligini boshqarish amaliyotlari.
REJA:
1.ISO/IES 27001 va 27002 haqida malumot.
2. ISO 27001 standarti.
3 . Xafsizlik texnalogyasi .
4 . Axborot xafsizligi .
Axborot xavfsizligini
boshqarish (AXB) tashkilot aktivlarning maxfiyligi va yaxlitligiga tahdidlar va tizimdagi zaifliklardan oqilona himoya qilishini taʼminlash uchun amalga oshirishi kerak boʻlgan nazoratni belgilaydi va boshqaradi. AXBning asosi axborot almashinuvidagi xavfsizlikni boshqarishni oʻz ichiga oladi. Bu jarayon tashkilot aktivlarini boshqarish va himoya qilishda paydo boʻlishi mumkin boʻlgan xavflarni baholashni oʻz ichiga oladi[1]. Buning uchun aktivlarni toʻgʻri identifikatsiya qilish, maxfiylik, yaxlitlik va aktivlarni almashtirish qiymatini baholash kerak[2]. Axborot xavfsizligini boshqarishning bir qismi sifatida tashkilot axborot xavfsizligi boʻyicha ISO/IEC 27001, ISO/IEC 27002 va ISO/IEC 27035 standartlariga mos axborot xavfsizligini boshqarish tizimini va boshqa ilgʻor amaliyotlarni joriy qilishi mumkin[3][4]. Axborot Xavfsizligini boshqarishniing kibrxavfsizlikdan farqi, AXB oʻz ichigi moddiy axborot turining ham xavfsizligini oʻz ichiga oladi.
|
| |
Rangli va nodir metallar rudalarini boyitish texnologiyasi

4
UDK 669.21/23
BBK
Taqrizchilar: Ahmedov H. - Nodir, rangli va qora rudalarni boyitish
laboratoriyasi katta ilmiy hodimi DK MRI,
t. f. n., dotsent;
Valiyev H.R.- “Metallurgiya” kafedrasi mudiri, t. f. n.,
dotsent
I.K.Umarova, S.I. Aminjanova. Nodir metallar rudalarini boyitish
texnologiyasi. Darslik. / – T.:, 2019.-285 b.
Darslikda rangli va nоdir metalllаr rudalаrini boyitishning
nazariyasi va
amaliyoti koʻrib chiqilgan. Oltin va kumushni tub konlar rudalaridan
ajratishning fizik-kimyoviy asoslari keltirilgan .
Rangli va nоdir metalllаr
metallarni ajratishning gravitatsiya,
amalgamatsiya usullari, sianli eritmada
eritish jarayonining
nazariyasi, sianli eritmalardan asl metallarni ajratishning
sementatsiya,
sorbsiya
kabi
usullari,
ion
almashinuvchi
smolani
regeneratsiyalash usullari bayon qilingan.
Mazkur darslik konchilik ishi va metallurgiya yoʻnalishi
talabalari
uchun moʻljallangan.
FARQLASH: a) jismlarning issiqo‘tkazuvchanligi: temir va yung.
HARORAT SEZGILARI

|
FARQLASH: a) jismlarning issiqo‘tkazuvchanligi: temir va yung.
HARORAT SEZGILARI
|
bet | 10/19 | Sana | 15.02.2024 | Hajmi | 164,16 Kb. | | #156992 |
Bog'liq 1-Mavzu Sezgi va idrok umumiy tasavvurlar, yondoshuvlar Sezgi tFARQLASH: a) jismlarning issiqo‘tkazuvchanligi: temir va yung.
HARORAT SEZGILARI: a) tashqi qo‘zg‘atuvchilar, b) organizm ichi-da: qo‘rqish — qon tomiri torayadi, uyalish — qon tomiri kengayadi.
Muskul-harakat sezgilari va statik sezgilar
Muskul-harakat sezgilari motor sezgilari, goho kinestetik sez-gilar deb nomlanib, ularga og‘irlikni, qarshilikni, organlar hara-katini bilish sezgilari kiradi. Ularning organlari — gavda mus-kullari, paylar, bo‘g‘imlardan iboratdir. Organlarning tarkibida sezuvchi nervlarning chekka tarmokdari mavjud bo‘lib, ularning taʼ-sirida harakat va statik sezgilar vujudga keladi.
Muskul-harakat sezgilarining fizik sababi muskullarga taʼsir etuvchi narsalarning mexanik tazyiqi va gavda harakatlaridir.
Statik sezgilari gavdaning fazodagi holatini sezish va muvoza-nat sakdash sezgilar deb ataladi.
Gavdaning fazodagi holatini bilish va muvozanat sakdash sezgisi uchun ichki quloqdagi vestibulyar apparat retseptor vazifasini baja-radi. Vestibulyar apparat quloqdahlizi va yarim doira kanallardan tashkil topgan bo‘ladi, sezuvchi nerv tarmokdari esa gavdaning fazo-dagi harakatini va holatini boshqaradi. Gavda muvozanatini saq-lashda otolitlar alohida ahamiyat kasb etib, ular endolimfada suzib yuradigan mayda ohaktosh kristallaridan tashkil topgandir.
Odatda, organizm avtomatik ravishda refleks yo‘li bilan muvoza-nat saqlaydi.
Organik sezgilar
Organik sezgilarning retseptorlari ichki organlarda: qizilo‘n-gach, meʼda, ichak, qon tomirlari, o‘pka va shu kabilarda joylashgan bo‘ladi.
Ichki organlardagi jarayonlar organik sezgilar retseptorlarining qo‘zg‘atuvchilaridir. Ular quyidagilardan iboratdir:
a) og‘riq sezgilari;
b) xush tuyg‘ular;
v) noxush tuyg‘ular.
Seminar mashg‘uloti uchun mavzular
Sezgi to‘g‘risida umumiy tushuncha.
Sezgi nazariyalari taxdili va tavsifi.
Sezgining reflektor nazariyasi.
Sezgi qonuniyatlari haqida mulohazalar.
Sezgining neyrofiziologik asoslari.
Ko‘rish sezgilari.
Eshitish sezgilari.
Hid va taʼm bilish sezgilari.
Teri-tuyush sezgilari.
Muskul-harakat va statik sezgilari.
Organik sezgilar xususiyatlari.
|
| |
O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti komputerni tashkilashtirish Amaliy ish

|
O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti komputerni tashkilashtirish Amaliy ish
|
Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 18,35 Kb. | | #247786 |
Bog'liq 3AI
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR VAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI
Komputerni tashkilashtirish
Amaliy ish
Bajardi
|
|
Bozorboyev Y.B.
|
Tekshirdi
|
|
Mavlonov SH.H
|
Toshkent – 2024
5- variant
B235-dagi 1-qatorning barcha sonlarining eng past bitining 0-bitini
tekshiring, agar u 1 bo‘lsa, uni A254 dagi 2-qatorga o‘tkazing. Yangi qator
elementlarining yig’indisini toping
B235-dagi 1-qatorning barcha sonlarining eng past bitining 0-bitini tekshirish uchun, har bir sonni 2 ga bo'lib bo'linishi kerak. Agar qoldiq 1 bo'lsa, uni A254 dagi 2-qatorga o'tkazamiz. Keyin yangi qator elementlarining yig'indisini topamiz.
B235 dagi sonlar:
B -> binar kod: 1011
2 -> binar kod: 0010
3 -> binar kod: 0011
5 -> binar kod: 0101
Eng past bitning 0-bitini tekshiramiz:
1011 % 2 = 1 (qoldiq)
0010 % 2 = 0
0011 % 2 = 1 (qoldiq)
0101 % 2 = 1 (qoldiq)
A254 dagi ikkinchi qatorga o'tkazamiz:
10110010
00110011
01010000
Yangi qator elementlarining yig'indisi:
10110010 +
00110011 +
01010000 =
---------
11370123
Nazorat savollari
Maskalangan ma’lumotlar nima?
Maskalangan ma’lumotlar, ko‘pincha "data masking" deb ataladi, bu ma’lumotlarning ma’lum qismlarini yoki barchasini yashirish yoki o‘zgartirish jarayonidir. Bu jarayon ma’lumotlarning maxfiyligini ta’minlash va xavfsizlikni oshirish uchun qo‘llaniladi, ayniqsa, nozik yoki shaxsiy ma’lumotlarni boshqarishda. Maqsad asl ma’lumotlarni himoya qilish va ular bilan ishlashda xavfsizlikni ta’minlashdir.
Ma’lumotlarni maskalash qanday amalga oshiriladi?
Quyidagi usullar maskalash jarayonida o'rtacha ravishda foydalaniladi:
Ma'lumotni yashirish: Bu usulda, asl ma'lumotlar yashiriladi, ya'ni ular o'zi yoki o'zi bilan bog'liq bo'lgan fayllar o'zgaradi. Masalan, raqamli ma'lumotlar sirpanish jarayonida, raqamlar satrlar orqali almashtiriladi yoki asosiy xabarlar o'zgaradi.
Ma'lumotni shifrlash: Ma'lumotlar shifrlanadi, shuningdek, raqamlar ko'chiriladi yoki kodlanadi. Bu usulda, faqat shifrlangan ma'lumotlar ko'rsatiladi va ularni o'qiyanlar uning to'g'ri ifodasini olishlari yoki shifrlashni ochishlari kerak bo'ladi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti komputerni tashkilashtirish Amaliy ish
|