nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Takrorlanuvchi algoritmlar - Algoritmlаr, ulаrning хоssаlаri. Bеrilish usullаri vа strukturаlаri

|
Algoritmlаr, ulаrning хоssаlаri. Bеrilish usullаri vа strukturаlаri
|
bet | 3/5 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 199 Kb. | | #251020 |
Bog'liq Algoritmlаr, ulаrning хоssаlаri. Bеrilish usullаri vа strukturаlаriTakrorlanuvchi algoritmlar. Agar biror masalani yechish uchun tuzilgan zarur bo‘lgan amallar ketma-ketligining ma’lum bir qismi biror parametrga bog‘liq ko‘p marta qayta bajarilsa, bunday algoritm takrorlanuvchi algoritm yoki siklik algoritmlar deyiladi. Takrorlanuvchi algoritmlarga tipik misol sifatida odatda qatorlarning yig‘indisi yoki ko‘patmasini hisoblash jarayonlarini qarash mumkin. Quyidagi yig‘indini hisoblash algoritmini tuzaylik.
Bu yig‘indini hisoblash uchun i0 da S0 deb olamiz va ii1 da SSi ni hisoblaymiz. Bu yerda birinchi va ikkinchi qadamlar uchun yig‘indi hisoblandi va keyingi qadamda i parametr yana bittaga orttiriladi va navbatdagi raqam avvalgi yig‘indi S ning ustiga qo‘shiladi va bu jarayon shu tartibda to i sharti bajarilmaguncha davom ettiriladi va natijada izlangan yig‘indiga ega bo‘lamiz. Bu fikrlarni quyidagi algoritm sifatida ifodalash mumkin:
N –berilgan bo‘lsin,
i0 berilsin,
S0 berilsin,
ii1 hisoblansin,
SSi hisoblansin,
i tekshirilsin va bu shart bajarilsa, 4-satrga qaytilsin, aks holda keyingi qatorga o‘tilsin,
S ning qiymati chop etilsin.
6-rasm. 1 dan n gacha bo‘lgan sonlar yig‘indisini hisoblash algoritmi
Yuqorida keltirilgan algoritm va blok sxemadan ko‘rinib turibdiki amallar ketma-ketligining ma’lum qismi parametr i ga nisbatan N marta takrorlanayapti.
Yuqorida ko‘rilgan yig‘indi blok sxemalaridagi takrorlanuvchi qismlariga (aylana ichiga olingan) quyidagi sharti keyin berilgan siklik struktura mos kelishini ko‘rish mumkin.
Yuqoridagi blok sxemalarda shartni oldin tekshiriladigan holatda chizish mumkin edi. Masalan, yig‘indining algoritmini qaraylik. Bu blok sxemaning takrorlanuvchi qismiga quyidagi, sharti oldin berilgan siklik strukturaning mos kelishini ko‘rish mumkin.
7-rasm. 1 dan n gacha bo‘lgan sonlar yig‘indisini hisoblash algoritmi
Blok sxemalarining takrorlanuvchi qismlarini, quyidagi parametrli takrorlash strukturasi ko‘rinishida ham ifodalash mumkin.
8-rasm. Parametrli takrorlash operatorining umumiy ko‘rinishi
Parametrli takrorlash operatoriga misol sifatida berilgan x1,2,3,.....10 larda funksiyasining qiymatlarini hisoblash blok sxemasini qarash mumkin.
9-rasm. Parametrli takrorlash operatoriga doir algoritm
|
| |
Интерактивная доска - 343 canva dasturi va uning ta’limiy imkoniyatlari qdpi tfn, dotsent I. M. Siddiqov

|
343 canva dasturi va uning ta’limiy imkoniyatlari qdpi tfn, dotsent I. M. SiddiqovBog'liq I.M.Siddiqov2. Интерактивная доска.
Ushbu bo’limda interaktiv doskani turli xillarini ajratib
ko’rsatib berilgan. Masalan: interaktiv doska, aqliy hujum uchun interfaol doska, sxemalar
bilan ishlash uchun inderaktiv doska, jamoa uchun interaktiv doska, interaktiv rejalashtirish
uchun va turli xil interaktiv shablonlar ro’yxati keltirilgan.
3. Презентатции.
Ushbu bo’limda barcha turdagi taqdimot turlari keltirib
ko’rsatilgan. Masalan: taqdimot, ovozli taqdimot, mobil qurilmalar uchun taqdimot,
taqdimot (4:3), aqliy hujum taqdimoti va boshqalar.
4. Соцсети.
Ushbu bo’limda ijtimoiy tarmoqlar uchun turli kontekslar , reklamalar
yaratish imkoniyati mavjud. Masalan: tez to’plamni yaratish, foto tahrirlash, instagramga
joylash, facebookga joylash, instagramdagi hikoya, facebook fon suratlari, qisqa videolar va
hakazo.
5. Видео
. Ushbu bo’limda videolarni oson tahrirlash imkoniyatlari mavjud bo’lib,
ijtimoiy tarmoqlar uchun, ta’lim sohasi uchun, reklamalar uchun videolarni tahrirlash va
yangi videolar yaratish imkoniyati mavjud. Masalan: video, Instagram video, youtube video,
tiktok video, video kolleksiyalari, facebook video va hakazo.
6
.
Сайты.
Ushbu bo’limda Canva dasturi tomonidan bepul shablonli sayt dizaynlari
taktif etiladi va sayt ustida tahrirlash ishlarini olib boorish mumkin.
7. Еще.
Ushbu bandga kirganimizda turli interaktiv shablonlar bilan ishlash
imkoniyatlari ochiladi. Masalan: infografika, foto kolleksiya, ish stol foni, diagramma, kitob
muqovasi, bog’lanish diagrammasi, jurnal muqovasi, zoom uchun virtual fon, kalendar,
plakat, ishchi varoq, hisobot va hakazo turdagi shablonlar ro’yxati keltirib o’tilgan.
Yuqoridagi rasmda 8,9-belgilangan bo’limlari
Проекты
va
Шаблоны
bo’limlari
bo’lib,
|
| |
O’tkazuvchanlik funksiyasini baholash

|
O’tkazuvchanlik funksiyasini baholash
|
bet | 16/33 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 446,49 Kb. | | #262579 |
Bog'liq YURAKO’tkazuvchanlik funksiyasini baholash:
Bu maqsad uchun P - tishining davomiyligi o’lchanadi, P-tishi bo’lmachalar bo’yicha elektrik impulsni o’tish tezligini ifodalaydi. P-Q intervali impusni bo’lmachalar, AB tugun va Gis tizimida o’tish tezligini belgilaydi, QRS majmui esa qo’zg’alishni qorinchalarda o’tkazilishini ifodalaydi. Ko’rsatilgan tishlar va oraliqlar davomiyligini ko’payishi yurakning o’tkazuvchi tizimini tegishli qismidan o’tkazuvchanlikni sekinlashganini ko’rsatadi.
IKKINCHI QISM
QO’ZG’ALUVCHANLIK FUNKSIYASINI BUZILISHI
Mashg’ulotning maqsadi va amaliy ko’nikma va mahortni shakllantirish:
yurak qo’zg’aluvchanlik funksiyasi buzilishini tushuntirish: ekstrosistoliylar;
yurak qo’zg’aluvchanlik funksiyasi buzilishidan paydo bo’luvchi aritmiylarni tushuntirish: ekstrosistoliya, paroksimal txikardiya, titroq ritmiy va hilpirlash;
ekstrosistoliyalarni etiologiyasi va patogenezini tushuntirish;
lboratoriya hayvonlarida ekstrosistoliyani eksperimentl yratish ko’nikmasiga o’rgtish;
EKG - ko’rstkichlri bo’yicha yurak qo’zg’aluvchanligi funksiyasi buzilishining shakllarini aniqlash.
Yurak patofiziologiyasini birinchi qismda ko’rsatib o’tilganidek cog’lom odamda qo’zg’alish impulslarini eng yuqori sonli generatsiyasi cinoatrial tugun uchun xosdir. Sinoatrial tugunda paydo bo’lgan qo’zg’alish impulslri avtotizmni hmma markzlarini depolyariztsiya qiladi. Sinoartrial tugunda paydo bo’luvchi qo’zg’alishni vtomatik impulslari boshqa avtomatizm (ektopik markazlarini) markazlarini o’ziga bo’yinsintiradi. Bu cinoatrial tugun bilan yurakni o’tkazuvchi tizimining boshqa mrkazlari o’rtasidgi normal o’zaro munosabat yurk ptologiyasida buziladi.
Sinoatrial tugunning qo’zg’aluvchnligi psayganida yoki butnlay yo’qolgnanid yurak ritmining har xil buzilishlari, shu jumladan ekstrosistoliylar paydo bo’ladi.
Yurak qo’zg’aluvchanlik funksiyasi buzilganida quyidagi aritmiyalar paydo bo’ladi: 1)eksrtosistoliya; 2)paroksimal taxikardiya va 3)titroq aritmiya va hilpirlash.
Eksrtosistoliya quyidagi xususiyatlar bilan ifodalanadi:
1)Yurak mushaklarini qisqarishini navbatdan tashqari yoki muddatidan erta yakkalab yoki juftlab paydo bo’lishi bilan;
2)Qo’zg’alish manbai tabiiy sohadan yoki nomotop joyidan boshqa ya’ni geterotop bo’ladi;
3)Eksrtosistoliyadan so’ng kompensator pauza paydo bo’lishi shular jumlasiga kiradi.
|
| |
Jadval 2 Kalamushning yurak qisqarishlari soniga kimyoviy omillat ta’siti

|
Jadval 2 Kalamushning yurak qisqarishlari soniga kimyoviy omillat ta’siti
|
bet | 10/33 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 446,49 Kb. | | #262579 |
Bog'liq YURAKJadval 2 Kalamushning yurak qisqarishlari soniga kimyoviy omillat ta’siti
Kalamushning yuragiga ta’sir harakteri
|
Yurakni 1 daqigadagi qisqarishlari soni
|
EKGning o’zqarishi
|
Dastlbki holat
|
|
|
Atropin yoki kofein
|
|
|
Atsetilxolin
|
|
|
Xulosa:
Kutilayotgan natijalar (vazifalar):
Amaliy mashg’ulot o’tkazilgandang so’ng talaba:
yurak avtomatizmi funksiyasining buzilishini etiologiyasini, patogenezini, alomatlarini: sinusli taxikardiyani, bradikardiyani, aritmiyani, tugunli ritmni, idioventrikulyar ritmni bilishi zarur;
yukar avtomatizm funksiyasining buzilishini tajribada yaratish ko’nikmasini egallashi zarur;
olingan nazariy bilimlarni amaliy tibbiyotda yurak avtomatizmi funksiyasini buzulishini tashhisi, davolashi va oldini olish uchun qo’llay olishi zarur.
Ushbu mavzu bo’yicha kurib chiqiladigan savollar ro’yxati va ularni amalga oshirish uchullari
O’qitish uchun yangi pedagogik texnologiyalari qo’llanilishi:
“Ruchka stol o’rtasida” usuli
Bir varaq qog’ozda har bir talaba o’zini javob variantini yozadi, o’zini ruchkasini stolni o’rtasiga surib qo’yadi. Pedagog guruhning ishini va banda har bir talabalarni taxlil qiladi va to’g’ri javoblari daftarga yozib olishlarini tavsiya qiladi.
Muhokama qilish uchun mavzu namunalari
sinusli taxikardiyaning asosiy sabablarini snang;
sinusli bradikardiyaning asosiy sabablarini snang;
tugunli ritmning asosiy sabablarini sanang;
idioventrikulyar ritmning asosiy sabablarini sanang
|
| |
Sw3 kommutatorni sozlash - Laboratoriya ishi №2 cisco packet tracer dasturida lan tarmog’ini qurish va vlan...

Laboratoriya ishi №2 cisco packet tracer dasturida lan tarmog’ini qurish va vlan tarmoqni sozlash ishning maqsadi
Vlan tarmoqni sozlash-fayllar.org
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Laboratoriya ishi №2 cisco packet tracer dasturida lan tarmog’ini qurish va vlan tarmoqni sozlash ishning maqsadi
|
Yurak ritmi va o’tkazuvchanlikni taxlili

|
Yurak ritmi va o’tkazuvchanlikni taxlili
|
bet | 15/33 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 446,49 Kb. | | #262579 |
Bog'liq YURAKYurak ritmi va o’tkazuvchanlikni taxlili
Yurak qisqarishlari doimiyligi taxlili. Agar o’lchangan R-R oraliqlari bir xil davom etsa va olingan kattaliklar R-R oraliqlari o’rtacha davomiyligidan 10% dan farq qilmasa yurak qisqarishlar ritmi to’g’ri hisoblanadi.
Yurak qisqarishlarining sonini sanashni quyidagi formula bo’yicha bajariladi: YuQSning yurak qisqarishlar soni
YuUQS = 60/ (R-R) bunda
YuQS - yurak qisqarishlari soni;
60 daqiqadagi soniyalar soni;
R-R soniyada ifodalangan oraliq jadval bo’yicha aniqlash mumkin.
1.Jadval.
R-R davomiyligiga qarab yurak qisqarishlar soni (YuQS)
R-R oralig’ini davomiyligi
|
daqiqadagi YUQS
|
R-R oralig’ini davomiyligi
|
daqiqadagi YUQS
|
1,50
|
40
|
0.85
|
70
|
1,40
|
43
|
0,80
|
75
|
1,30
|
46
|
0,75
|
80
|
1,25
|
48
|
0,70
|
86
|
1,20
|
50
|
0,65
|
82
|
1,15
|
52
|
0,60
|
100
|
1,10
|
54
|
0,55
|
109
|
1,05
|
57
|
0,50
|
120
|
1,00
|
60
|
0,45
|
133
|
0,95
|
63
|
0,40
|
150
|
0,90
|
66
|
0,35
|
172
|
Qo’zg’alish manbaini aniklash
Sinusli ritmda musbat P tishi hamma vaqt qorinchalar majmuidan oldin bo’ladi.
Bo’lmachalar ritmida manfiy P tishi qorinchalar majmuidan oldin bo’ladi
A-B tugun bilan bog’liq ritmlarda QRS majmui o’zgarmasligi va manfiy P-tishi qayd qilinadi. Agar ektopik impuls bo’lmachalarga va qorinchalarga bir vaqtda etib borsa P-tishi QRS majmuiga qo’shiladi va EKGda ko’rinmaydi. Agar ektopik impuls avval qorinchalarga so’ng bo’lmachalarga etib borsa manfiy P tishi QRS majmuidan keyin joylashadi. Yurak qisqarishlari odatda sekinlashib bir daqiqada 40-60 tashkil qiladi.
Qorinchali yoki idioventrikulyar ritmda QRS majmui kengayadi va deformasiyalanadi. Bo’lmachalar sinus tuguni ritmida qisqaradi. SHuning uchun EKGda P-tishlarini ko’pligi va QRS majmui sonini kamligi qayd qilinadi.
|
| |
Academic Research in Educational Sciences

Academic Research in Educational Sciences
VOLUME 2 | CSPI CONFERENCE 3 | 2021
Zamonaviy ta'limda matematika, fizika va raqamli texnologiyalarning dolzarb muammolari va yutuqlari
Toshkent viloyati Chirchiq davlat pedagogika instituti
Google Scholar
Scientific Library of Uzbekistan
Academic Research, Uzbekistan 208 www.ares.uz
научнотехнической конференции «Инновационные идеи в разработке
информационно-коммуникационных технологий и программных обеспечений»
15-16 мая 2020 года. САМАРҚАНД. Стр. 60-63.
13.
Рахимов Ш. Х., Сейтов А. Ж., Кудайбергенов А. А. Критерии управления
задач
оперативного
управления
водными
ресурсами
объектов
водохозяйственных систем. Abstracts of IX International Scientific and Practical
Conference Kharkiv, Ukraine 2-4 August 2020. Стр. 125-131.
14.
Mekhriban Salaeva, Kakhramon Eshkaraev, Aybek Seytov. Solving
mathematical problems in unusual ways with excellent limits. European Scientific
Conference. Пенза, 17 мая 2020 года рр. 254-257.
15.
А.Сейтов. Оптимальные методы управления водных ресурсов в крупных
магистральных каналах ирригационных систем. AGRO ILM – O„ZBEKISTON
QISHLOQ VA SUV XO„JALIGI. Махсус сон. 2020. Ташкент. Стр. 84-86.
16.
Ш.Х. Рахимов, А.Ж. Сейтов, А.А. Кудайбергенов. Оптимальное
управление распределением воды в магистральных каналах ирригационных
систем. ILIM hám JÁMIYET. SCIENCE and SOCIETY Scientific-methodical
journal Series: Natural-technical sciences. Social and economic sciences.
Philological scienes. pp. 8- 10.
17.
А.В.Кабулов, А.Ж.Сейтов, А.А.Кудайбергенов, Критерий управления
задач
оперативного
управления
водными
ресурсами
объектов
водохозяйственных систем. ILIM hám JÁMIYET. science and society Scientific-
methodical journal Series: Natural-technical sciences. Social and economic sciences.
Philological scienes №2 2020. Pp.6-7.
18.
Ш. Х. Рахимов, А. Ж. Сейтов, М. Р. Шербаев, Д. Жумамурадов, Ф. Ж.
Дусиѐров. Структура базы данных и программные модули для моделирования
управления водными ресурсами каскада насосных станций каршинского
магистрального канала. Мелиорация 2019 3(89) стр. 85-91. (№5, web of science
IF=0.144)
19.
А. Ж. Сейтов А. Р. Кутлимурадов Р. Н. Тураев Э. М. Махкамов Б. Р.
Хонимкулов.
Оптимальные
управления
водных
ресурсов
крупных
магистральных каналов с каскадом насосных станций ирригационных систем.
academic research in educational sciences volume 2 | ISSUE 2 | 2021 ISSN: 2181-
1385 Scientific Journal Impact Factor (SJIF) 2021: (№5, web of science IF=5.723)
|
- Laboratoriya ishi №2 cisco packet tracer dasturida lan tarmog’ini qurish va vlan tarmoqni sozlash ishning maqsadi

Sw1(config-if)#switchport access vlan 20
Sw1(config-if)#exit
Sw1(config)#interface FastEthernet 0/3
Sw1(config-if)#switchport mode access
Sw1(config-if)#switchport access vlan 30
Sw1(config-if)#exit
Sw1(config)#interface FastEthernet 0/4
Sw1(config-if)#switchport mode access
Sw1(config-if)#switchport access vlan 40
Sw1(config-if)#exit
3. Trunklarni aniqlash
Sw1(config)#interface FastEthernet 0/1
Sw1(config-if)#switchport mode trunk
Sw1(config-if)#end
Sw1#copy run start
3.2.1.3.
Sw2 kommutatorni sozlash
Sw2>enable
Sw2#configure terminal
1. VTP asosiy parametrlarini sozlash
Sw2(config)#vtp mode client
Sw0(config)#vtp domain CCNA
Sw0(config)#vtp password 12345
2. Portlarning VLAN larga tegishliligini aniqlash
Sw2(config)#interface FastEthernet 0/2
Sw2(config-if)#switchport mode access
Sw2(config-if)#switchport access vlan 20
Sw2(config-if)#exit
Sw2(config)#interface FastEthernet 0/3
Sw2(config-if)#switchport mode access
Sw2(config-if)#switchport access vlan 30
Sw2(config-if)#exit
Sw2(config)#interface FastEthernet 0/4
Sw2(config-if)#switchport mode access
Sw2(config-if)#switchport access vlan 40
Sw2(config-if)#exit
3. Trunklari aniqlsh
Sw2(config)#interface FastEthernet 0/1
Sw2(config-if)#switchport mode trunk
Sw2(config-if)#end
Server - Laboratoriya ishi №2 cisco packet tracer dasturida lan tarmog’ini qurish va vlan tarmoqni sozlash ishning maqsadi

Laboratoriya ishi №2 cisco packet tracer dasturida lan tarmog’ini qurish va vlan tarmoqni sozlash ishning maqsadi
Vlan tarmoqni sozlash-fayllar.org
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Laboratoriya ishi №2 cisco packet tracer dasturida lan tarmog’ini qurish va vlan tarmoqni sozlash ishning maqsadi
|
“Miya shturmi” usuli - Yurak patologik fiziologiyasi

|
Yurak patologik fiziologiyasi
|
bet | 11/33 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 446,49 Kb. | | #262579 |
Bog'liq YURAK“Miya shturmi” usuli
Maqsad: 10-15 daqiqaichida muhokama qilinayotgan masala bo’yicha eng ko’p irk va g’oyalarni ajratib olish. Har qanday ikr va g’oyani olqishlamoK kerak. E’tiborni g’oyalarni bildiruvchi talabalarga va bu goyani inkor qilib o’zlarining original fikrlarini takliya qiluvchi talabalarga qaratiladi. Munozaraga iloji boricha ko’proq talabalarni tortish zarur.
Pedagog talabalarning g’oyalari va takliyalarini koorinasiya qilishi va boshqarish zarur. Hamda tabalalarga ularning o’z fikrlari to’g’riligini opponentlariga ishonarli tushuntirishlarida yordam berishdan iborat
Muhokama uchun mavzu namunalari:
Amaliy mashg’ulotni jig’ozlanishi:
laboratoriya hayvonlari (baqalar, kalamushlar);
Zarur rektivlar va elektrokardiograf asbobi
Jadvallar: yurak avtomatizmi funksiyasi buzilishidagi EKGsi
mavzu bo’yicha komp’yuter slaydlar: “Yurak avtomatizmi funksiyasi buzilishi”
Dasturda berilgan ko’niqma va mahoratlarning shakllanganligini nazorat turlari:
Umumiy savollar:
Yurakning o’tkazilishi tizimi
Yurak avtomatizmi funksiyasi asosiy buzilishlari
Sinusli taxikardiya nima?
Sinusli bradikardiy nima?
Sinusli aritmiya nima?
Tugunli ritm nima?
Idioventrikulyar ritm nima?
Sinusli taxikardiyaning sabablari qanday?
Sinusli bradikardiyning sabablari qanday?
Sinusli aritmiyaning sabablari qanday?
Tugunli ritmning sabablari qanday?
Idioventrikulyar ritmning sabablari qanday?
Sinusli taxikardiyaning patogenezi va oqibati qanday?
Sinusli bradikardiyaning patogenezi va oqibati qanday?
Sinusli aritmiyaning patogenezi va oqibati qanday?
Tugunli ritmning patogenezi va oqibati qanday?
Idioventrikulyar ritmning patogenezi va oqibati qanday?
Test savollari
|
| |
Academic Research in Educational Sciences

|
Academic Research in Educational SciencesBog'liq professional-ta-lim-tizimida-matematika-fanini-o-qitishda-zamonaviy-axborottexnologiyalardan-foydalanishAcademic Research in Educational Sciences
VOLUME 2 | CSPI CONFERENCE 3 | 2021
Zamonaviy ta'limda matematika, fizika va raqamli texnologiyalarning dolzarb muammolari va yutuqlari
Toshkent viloyati Chirchiq davlat pedagogika instituti
Google Scholar
Scientific Library of Uzbekistan
Academic Research, Uzbekistan 206 www.ares.uz
Shunday qilib, zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan
foydalangan holda o'quv jarayonini tashkil etish zarurati paydo bo'ldi. Shu qatorda
matematika fanini o’qitishda ham zamonaviy texnologiya yutuqlaridan foydalanish
zarurati ortmoqda.
Barcha kasblarni o’zlashtirishda matematika fanining sir-
asrorlarini chuqur o’rganish va uni kundalik hayotda qo’llay olish muhim ahamiyatga
egadir. Matematika fanini o’quvchilarga yanada sodda va tushunarli qilib yetkazishda
pedogogdan chuqur bilim va tajriba talab etiladi. Barcha fanlar kabi matematika
fanida ham zamonaviy texnologiya yutuqlaridan foydalangan holda dars
mashg’ulotlarini tashkil etish ko’zlangan maqsadga erishishga katta ko’makchi
vazifasini bajaradi. Bunday texnologiya yutuqlaridan foydalangan holda darslarni
tashkil qilish o’quvchilarning fanga bo’lgan qiziqishini orttirish bilan bir qatorda
ularning tasavvurini kengroq shakllantirishga yordam beradi. Matematik masalalarni
yechishda turli amaliy dasturlardan foydalanish, masala shartiga mos chizmalar,
jadvallar va grafiklarni yaratish orqali o’quvchilarning o’zlashtirish darajasini yanada
orttirish mumkin. Matematik masalalarni o’quvchilarning yo’nalishlari va kasblari
doirasida tanlash esa ularning fanga bo’lgan qiziqishini yanada oshirishga yordam
beradi.
REFERENCES
1. “Matematika sohasidagi ta’lim sifatini oshirish va ilmiy –tadqiqotlarni
rivojlantirish chora tadbirlari to’g’risida”. Toshkent shahri, 2020-yil 7-may,PQ-4708.
2. “Professional ta’lim tizimini yanada takomillashtirishga doir qoshimcha chora-
tadbirlar to’g’risida”. Toshkent shahri,2019-yil 6-sentabr, PF-5812-son.
3. А.Ж. Сейтов, Ф.Х. Абдумавлонова. Решение геометрических задач с
помощью математического пакета MAPLE. Academic research in educational
sciences, 2021. T.2 №6 Pp.933-941.
4. S.Kh.Khasanova A.J.Seytov, A.J. Khurramov, S.N.Azimkulov, M.R.Sherbaev,
A.A.Kudaybergenovю. Optimal control of pumping station operation modes by
cascades of the Karshi main canal. International Journal of Advanced Research in
Science, Engineering and Technology, 2021. Tom 8. №4. Pp. 17177-17185.
5. А. Ж. Сейтов А. Р. Кутлимурадов Р. Н. Тураев Э. М. Махкамов Б. Р.
Хонимкулов.
Оптимальные
управления
водных
ресурсов
крупных
магистральных каналов с каскадом насосных станций ирригационных систем.
academic research in educational sciences volume 2 | ISSUE 2 | 2021 ISSN: 2181-
|
| |
sh vl br komandasi kommutatordagi mavjud VLANlar haqidagi 
maʼlumotlarni chiqaradi. Komandaning bajarilishi natijasida ekranda VLAN

Keyin o‘xshash tarzda subnet_6 nomli VLAN 3 yaratiladi va uning ulanish
portlari etib fastEthernet 0/4 va fastEthernet 0/5 interfeyslarni tayinlaymiz. Natija
4-rasmda keltirilgan.
3.1.2. Ish natijalarini tekshirish
Tarmoq sozlangn va uni testlash kerak. Agar o‘z VLAN chegaralarida
kompyuterlar mumkin bo‘lsa, turli VLANlardan kompyuterlar mumkin bo‘lmasa,
natija ijobiy hisoblanadi (5-rasm).
5-rasm. PC3 va PC4larga PC1dan ping
Bizda barcha beshta kompyuterlar bitta 10.0.0.0/8 tarmoqda, lekin turli
virtual tarmoqlarda joylashgan.
1-jadval. Laboratoriya ishini bajarish bo‘yicha variantlar
Variant
Portlar
VLAN lar soni
Tarmoq qurilmalari
1.
access
3
8 kompyuterlar, 1 kommutator
2.
Access
4
5 kompyuterlar, 1 kommutator
3.
Access
3
6 kompyuterlar, 1 kommutator
4.
Access
4
7 kompyuterlar, 1 kommutator
5.
Access
3
8 kompyuterlar, 1 kommutator
6.
Access
4
5 kompyuterlar, 1 kommutator
7.
Access
3
6 kompyuterlar, 1 kommutator
8.
Access
4
7 kompyuterlar, 1 kommutator
9.
Access
3
6 kompyuterlar, 1 kommutator
10.
Access
4
5 kompyuterlar, 1 kommutator
11.
Access
3
4 kompyuterlar, 1 kommutator
12.
Access
4
6 kompyuterlar, 1 kommutator
13.
Access
3
7 kompyuterlar, 1 kommutator
14.
Access, trunk
2
8 kompyuterlar, 2 kommutatorлар
15.
Access, trunk
3
7 kompyuterlar, 2 kommutatorлар
16.
Access, trunk
2
5 kompyuterlar, 2 kommutatorлар
17.
Access, trunk
3
5 kompyuterlar, 2 kommutatorлар
18.
Access, trunk
2
6 kompyuterlar, 2 kommutatorлар
19.
Access, trunk
3
5 kompyuterlar, 2 kommutatorлар
20.
Access, trunk
2
4 kompyuterlar, 2 kommutatorлар
21.
Access, trunk
3
8 kompyuterlar, 2 kommutatorлар
22.
Access, trunk
2
7 kompyuterlar, 2 kommutatorлар
23.
Access, trunk
3
6 kompyuterlar, 2 kommutatorлар
24.
Access, trunk
2
8 kompyuterlar, 2 kommutatorлар
25.
Access, trunk
3
8 kompyuterlar, 2 kommutatorлар
3.2. Ushbu laboratoriya ishida quyidagilarni bajarish kerak:
1.
3.5 Shakl bo'yicha tarmoq qurish.
2.
VTP asosiy parametrlarini sozlash
3.
VLANlarni qo'shish
4.
Portlarning VLANlarga tegishliligini aniqlash
5.
Trunk larni aniqlash
6.
VLAN-lar orasidagi marshrutni sozlash
6-rasm.
3.2.1. VTP-domen kommutatorini sozlash
Avvalo, VTP asosiy parametrlarini sozlash va VLANlarni qo'shish kerak.
Keyin portlarning VLANga tegishliligini aniqlang va trunk ni aniqlang. So'ng,
VLANlar o'rtasida yo'l-yo'riq o'rnatish kerak.
R1 marshrutizatorni sozlash - Laboratoriya ishi №2 cisco packet tracer dasturida lan tarmog’ini qurish va vlan tarmoqni...

3.2.2 R1 marshrutizatorni sozlash
1. Vlan lar orasida
marshrutizatsiyani sozlash
R1>enableRouter#configure
terminal
R1(config)#interface FastEthernet 0/0
R1(config-if)#no shutdown
R1(config-if)#exit
R1(config)#interface FastEthernet 0/0.20
R1(config-subif)#encapsulation dot1Q 20
R1(config-subif)#ip address 192.168.20.1 255.255.255.0
R1(config-subif)#exit
R1(config)#interface FastEthernet 0/0.30
R1(config-subif)#encapsulation dot1Q 30
R1(config-subif)#ip address 192.168.30.1 255.255.255.0
R1(config-subif)#exit
R1(config)#interface FastEthernet 0/0.40
R1(config-subif)#encapsulation dot1Q 40
R1(config-subif)#ip address 192.168.40.1 255.255.255.0
R1(config-subif)#end
R1#copy run start
2. VTP
diagnostikasi
R1#show vtp status
R1#show vlan
R1#show interfaces trunk
3.2.3. Laboratoriya ishi jarayonini tekshirish
PC21da quyidagilarni bajaring:
ping 192.168.20.1 - default gw
ping 192.168.20.22 - PC22
ping 192.168.20.23 - PC23
ping 192.168.20.24 - PC24
ping 192.168.30.31 - PC31
ping 192.168.30.32 - PC32
ping 192.168.30.33 - PC33
ping 192.168.40.41 - PC41
ping 192.168.40.42 - PC42
ping 192.168.40.43 - PC43
ping 192.168.40.44 - PC44
4. Hisobot tarkibi
Hisobotda quyidagilar keltirilishi lozim:
- Ishning nomi va maqsadi.
- Ishni bajarilganligini ko’rsatuvchi “screen shot” lar.
- Ishning natijasi.
- Nazorat savollariga qisqacha javoblar.
Kommutatorni sozlash - Laboratoriya ishi №2 cisco packet tracer dasturida lan tarmog’ini qurish va vlan tarmoqni...

vlan)# ko‘rsatkichga almashtiriladi, bu siz butun kommutatorni emas, balki faqat
bitta VLANni, bu holda 2 raqamli VLANni konfiguratsiyalashingizni bildiradi (3-
rasm).
VLAN2
komandasi orqali, biz kommutatorda yangi 2
raqamli VLANni
yaratamiz.
name subnet_5 komandasi 2 raqamli virtual tarmoq subnet_5
nomini
tayinlaydi. interface range fast Ethernet 0/1-3 komandasini
bajarish bilan biz
kommutatorning fastEthernet 0/1, fastEthernet 0/2 va fastEthernet 0/3
interfeyslarini konfiguratsiyalashga o‘tamiz. Bu komandadagi range so‘zi biz bitt
port emas, balki portlar diapazonini konfiguratsiyalashimizni bildiradi.
switch port mode access komandasi kommutatorning
tanlangan portini
ulanish porti (access port) sifatida konfiguratsiyalaydi. switch port access vlan 2
komandasi bu port 2 raqamli VLAN uchun port ekanligini ko‘rsatadi.
exit komandasini ikki marta bosish bilan konfiguratsiyalash
rejimidan
chiqing va
sh vl br komandasini bajarish bilan konfiguratsiyalash natijasini ko‘rib
chiqing (3.2- rasm). Ko‘rib turibmizki, kommutatorda 2 raqamli va subnet_5 nomli
VLAN paydo bo‘ldi, uning ulanish portlari fastEthernet 0/1, fastEthernet 0/2 va
fastEthernet 0/3 hisoblanadi.
Academic Research in Educational Sciences

|
Academic Research in Educational SciencesBog'liq professional-ta-lim-tizimida-matematika-fanini-o-qitishda-zamonaviy-axborottexnologiyalardan-foydalanishAcademic Research in Educational Sciences
VOLUME 2 | CSPI CONFERENCE 3 | 2021
Zamonaviy ta'limda matematika, fizika va raqamli texnologiyalarning dolzarb muammolari va yutuqlari
Toshkent viloyati Chirchiq davlat pedagogika instituti
Google Scholar
Scientific Library of Uzbekistan
Academic Research, Uzbekistan 207 www.ares.uz
1385 Scientific Journal Impact Factor (SJIF) 2021: 5.723 DOI: 10.24411/2181-1385-
2021- 00193. Стр. 265- 273.
6. А.В. Кабулов, А.Ж. Сейтов, А.А. Кудайбергенов. Критерий управления задач
оперативного управления водными ресурсами объектов водохозяйственных
систем. ILIM hám JÁMIYET. Стр. 6-8
7. АЖ Сейтов, БР Ханимкулов, М Гаипов, О Хамидуллаева, НК Мурадов.
Численные алгоритмы решения задач оптимального academic research in
educational sciences volume 2 | ISSUE 8 | 2021 ISSN: 2181-1385 Scientific Journal
Impact Factor (SJIF) 2021: 5.723 Directory Indexing of International Research
Journals-CiteFactor 2020-21: 0.89 DOI: 10.24412/2181-1385-2021-8-153-160
Academic Research, Uzbekistan 159 www.ares.uz Управления объектами
каршинского магистрального канала. Academic research in educational sciences.
T. 2 № 3 pp. 1145- 1145.
8. А.Ж. Сейтов, Б.Р. Ханимқулов, М.А. Гаипов, М.Р. Юсупов. Зарафшон дарёси
оқимининг ҳосил бўлишига атмосфера ёғинлари ва ҳаво ҳароратининг таъсири.
Academic research in educational sciences. T.2 №5. Стр. 156-162.
9. A.A. Kudaybergenov A.J. Seytov, A.R. Kutlimuradov, R.N. Turaev, N.K.
Muradov. Mathematical model of optimal control of the supply canal to the first
pumping station of the cascade of the Karshi main canal. International Journal of
Advanced Research in Science, Engineering and Technology. T. 8 № 3 pp. 16790-
16797.
10.
A.J.Seytov,
A.J.
Khurramov,
S.N.Azimkulov,
M.R.Sherbaev,
A.A.Kudaybergenov. S.Kh.Khasanova. International Journal of Advanced Research
in Science, Engineering and Technology. T. 8 №2 ISSN: 2350-0328. Pp. 17177-
17185.
11.
Рахимов Ш.Х., Сейтов А.Ж. Теоретико-множественная модель насосной
станции, оснащенная осевыми поворотно-лопастными насосными агрегатами.
Материалы республиканской научной онлайн конференции молодых ученых
«современные проблемы математики и прикладной математики» посвященной
100 летию академика С.Х.Сираждинова (21 мая 2020 г.) Стр. 78-82.
12.
Сейтов А. Ж., Кудайбергенов А. А., Хонимкулов Б. Р. Моделирования
двумерного неустановившегося движения воды на открытых руслах на основе
проекционного
метода.
сборник
докладов
Республиканской
|
| |
Asetilxolin bilan kalamush yuragida qamal yaratish

|
Asetilxolin bilan kalamush yuragida qamal yaratish
|
bet | 25/33 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 446,49 Kb. | | #262579 |
Bog'liq YURAK3.Asetilxolin bilan kalamush yuragida qamal yaratish
Tajribaning borishi:
1.Kalamushni terisi ostiga (hayvon 100 g massasiga 10 mg hisobida) geksenal eritmasi jo’natiladi.
2.Narkoz holatidagi kalamushni mayda hayvonlar stolchasiga mahkamlanadi.
3.Kalamushni VEKSga tutushtiriladi, bunda elektrodlarni hayvon oyog’iga birlashtirish qoidasiga rioya qilinadi.
4.Kalamushni dastlabki EKG holati yozib olinadi.
5.Kalamushni terisi ostiga yoki qorin bo’shlig’iga 10% ayetilxolin eritmasidan 0,3-0,4 ml jo’natiladi va bir necha daqiqadan so’ng EKGni yozish takrorlanadi.
6.Har xil variantdagi qamallar rivojlanishi kuzatiladi.
7.Tajriba natijalarini talabalar daftariga yozib oladilar.
Kutilayotgan natijalar (vazifalar):
Amaliy mashg’ulot o’tkazilgandang so’ng talaba:
yurakning har xil qamallarini etiologiyasini, patogenezini, EKGsini, alomatlarini bilishi zarur;
laboratoriya hayvonlarida yurak qamallarini eksperimental yaratishni eplashi zarur;
EKG bo’yicha qamallari shaklini aniqlay olishi zarur.
Ushbu mavzu bo’yicha kurib chiqiladigan savollar ro’yxati va ularni amalga oshirish uchullari
O’qitish uchun yangi pedagogik texnologiyalari qo’llanilishi:
“Ruchka stol o’rtasida” usuli
Bir varaq qog’ozda har bir talaba o’zini javob variantini yozadi, o’zini ruchkasini stolni o’rtasiga surib qo’yadi. Pedagog guruhning ishini va banda har bir talabalarni taxlil qiladi va to’g’ri javoblari daftarga yozib olishlarini tavsiya qiladi.
Muhokama qilish uchun mavzu namunalari
yurakning chala ko’ndalang qamalini
paroksizmal taxikardiyaning asosiy sabablarini sanang
titroq aritmiyaning asosiy sabablarini sanang
“Miya shturmi” usuli
Maqsad: 10-15 daqiqaichida muhokama qilinayotgan masala bo’yicha eng ko’p irk va g’oyalarni ajratib olish. Har qanday ikr va g’oyani olqishlamoK kerak. E’tiborni g’oyalarni bildiruvchi talabalarga va bu goyani inkor qilib o’zlarining original fikrlarini takliya qiluvchi talabalarga qaratiladi. Munozaraga iloji boricha ko’proq talabalarni tortish zarur.
Pedagog talabalarning g’oyalari va takliyalarini koorinasiya qilishi va boshqarish zarur. Hamda tabalalarga ularning o’z fikrlari to’g’riligini opponentlariga ishonarli tushuntirishlarida yordam berishdan iborat
|
| |
Mikrofon yordamida - Ta’lim resurslarini ishlab chiqishda audio va video materiallarga ishlov berish

|
Ta’lim resurslarini ishlab chiqishda audio va video materiallarga ishlov berish
|
bet | 5/9 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 55 Kb. | | #247913 |
Mikrofon yordamida ovoz yozish
Multimedia haqidagi har qanday qo‘llanma, albatta, mikrofon yordamida ovoz yozishga bag‘ishlangan bo‘limga ega bo‘ladi. Mikrofon yordamida ovoz yozishda odatda Windowsning standart dasturlari qatoriga kiruvchi Sound Recorder (Пуск/Программы/стандартные/Звукозапись) qo‘llaniladi. Bu dastur bilan ishlash haqidagi batafsil ma’lumotlarni dasturda berilgan ma’lumotnomadan olishingiz mumkin. Quyidagi rasmda Windows 7 operatsion tizimidagi Sound Recorder dasturi ma’lumotnomasidan foydalanish jarayoni keltirilgan.
Bu dastur bilan ishlash yetarlicha sodda bo‘lganligi uchun biz unga batafsil to‘xtalib o‘tirmaymiz. Mikrofonlar ikki xil tipda bo‘ladi – kondensatorli va dinamik. Kondensatorli mikrofonlar qimmatroq bo‘lib, yuqori sifatli ovoz bera oladi, lekin ularni kompyuterga ulash uchun ovoz kartasi ham uning talablariga javob bera olishi kerak. Ko‘pchilik ovoz kartalari esa dinamik mikrofonlarga moslangan bo‘ladi.
Mikrofonning boshqa muhim xususiyati – uning yo‘nalganlik (directivity) darajasida. Mikrofonlar umumyo‘nalgan (barcha yo‘nalishlar bo‘yicha ovoz sezgirligi bir xil), biryo‘nalishli (oldindan keladigan yo‘nalishdagi ovozlarga sezgirroq) va ikkiyo‘nalishli (oldindan va orqadan keladigan yo‘nalishdagi ovozlarga sezgirroq) bo‘ladi. Fondagi shovqinlar kam bo‘lishi hisobiga ko‘pincha bir yo‘nalishli mikrofonlar tanlanadi. Lekin ular umumyo‘nalgan mikrofonlarga nisbatan qimmatroq va ovoz sezgirligi ham ancha yuqori bo‘ladi. Mikrofon tanlashda albatta mikrofonning to‘liq qarshiligiga (impedance) e’tibor qarating. To‘liq qarshilikning optimal qiymati 600 Om ga teng. Umumyo‘nalgan 600 Om impedancega ega mikrofon tanlash tavsiya etiladi.
Dasturiy ta’minot. Dastlab miksher-dasturini sozlab olish zarur bo‘ladi. Miksher-dasturning ko‘rinishlaridan biri "Регулятор уровня" nomi ostida Siz uni Windowsning standart dasturlari orasidan topishingiz mumkin. Lekin bu dastur bilan ishlash biroz noqulay bo‘lishi mumkin. Sizning ovoz kartangiz dasturiy ta’minotida bu funksiyani bajaruvchi dastur ham bo‘lishi mumkin, shu sababli aynan o‘sha dasturdan foydalanish tavsiya etiladi, chunki dastur mualliflari ovoz kartasining muhim jihatlarini hisobga olgan holda mazkur dasturni yaratishadi. Miksher-dasturda ovoz yozish jarayonida ishtirok etmayotgan boshqa barcha kirish regulyatorlarini eng pas holatga o‘tkazib qo‘yish yoki butunlay o‘chirib qo‘yish tavsiya etiladi. Mikrofondan ovoz yozishda mikrofonli yoki chiziqli kirishdan foydalanish mumkin. Ovoz yozish jarayonida kiruvchi balandlik regulirovkasini taxminan 75 % li holatga o‘tkazib qo‘ying.
|
| |
Kutilayotgan natijalar (vazifalar)

|
Kutilayotgan natijalar (vazifalar)
|
bet | 29/33 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 446,49 Kb. | | #262579 |
Bog'liq YURAKKutilayotgan natijalar (vazifalar):
Amaliy mashg’ulot o’tkazilgandang so’ng talaba:
Yurak etishmovchiligining alomatlarini, etiologiyasini, patogenezini, oqibatlarini bilishi zarur;
eksperimentda Yukar etishmovchiligini yaratishni eplash kerak;
patoiziologik mezonlar bo’yicha Yurak etishmovchiligi tashxisi qo’yish ko’nikmasini egallashi kerak.
Ushbu mavzu bo’yicha kurib chiqiladigan savollar ro’yxati va ularni amalga oshirish uchullari
O’qitish uchun yangi pedagogik texnologiyalari qo’llanilishi:
“Ruchka stol o’rtasida” usuli
Bir varaq qog’ozda har bir talaba o’zini javob variantini yozadi, o’zini ruchkasini stolni o’rtasiga surib qo’yadi. Pedagog guruhning ishini va banda har bir talabalarni taxlil qiladi va to’g’ri javoblari daftarga yozib olishlarini tavsiya qiladi.
Muhokama qilish uchun mavzu namunalari
Yurak etishmovchiligining asosiy alomatlarini sanang
Yurak etishmovchiligining tasnifini ayting
“Miya shturmi” usuli
Maqsad: 10-15 daqiqaichida muhokama qilinayotgan masala bo’yicha eng ko’p irk va g’oyalarni ajratib olish. Har qanday ikr va g’oyani olqishlamoK kerak. E’tiborni g’oyalarni bildiruvchi talabalarga va bu goyani inkor qilib o’zlarining original fikrlarini takliya qiluvchi talabalarga qaratiladi. Munozaraga iloji boricha ko’proq talabalarni tortish zarur.
Pedagog talabalarning g’oyalari va takliyalarini koorinasiya qilishi va boshqarish zarur. Hamda tabalalarga ularning o’z fikrlari to’g’riligini opponentlariga ishonarli tushuntirishlarida yordam berishdan iborat
Muhokama uchun mavzu namunalari:
Yurak o’ng qorinchasi etishmovchiligi patogenezi
Yurak chap qorinchasi etishmovchiligi patogenezi
Yurak kasalligi bilan bog’liq shishning patogenezi.
Amaliy mashg’ulotni jig’ozlanishi:
|
| |
Talabaning mustaqil ishlashi va TO’TI uchun vazifalar

Talabaning mustaqil ishlashi va TO’TI uchun vazifalar:
1.YUrakning vazifalari va har xil qamallarining EKGdagi xususiyatlari
2.YUrak qamalini etiologiyasi va patogenezi
3.YUrak qamalini oqibatlari.
TO’RTINCHI QISM
YURAK ETISHMOVCHILIGI
Yurak etishmovchiligi - Yurak mushaklarini qisqaruvchanlik imkoniyatlarini pasayishi bilan ifodalanuvchi holata bo’lib, bunday xolatda Yurak o’zi mustaqil, qo’shimcha kompensator mexnizmlar ishtirokisiz qon aylanishining meъyorini taъminlay olmaydi, Yurak venalar orqali Yurakka oqib kelgan qonning hammasini arterial o’zganga to’laligicha haydab chiqarish qobiliyatidan mahrum bo’ladi.
Yurak etishmovchiligining tasnifi:
1)jarayonni kechish tezligi bo’yicha:
a)o’tkir; b)surunkali
2)minusli xajmning o’zgarishi bo’yicha:
a)kamayishi; b)ko’payishi
3)jarayonga Yurakning qismlarini jalb bo’lish darajasi bo’yicha
a)chap qorinchali b)o’ng qorinchali v)total (yaxlit)
4.Etiologiyasi va patogenezi bo’yicha:
a)Zo’riqishdan kelib chiquvchi shakli;
b)miokardial shakli
v)aralash shakli
Yurak etishmovchiligi rivojlanishining mexanizmlarini batafsil muxokama qilinadi: bunda eъtibor bioenergetik jarayonlarning buzilishiga: energiya hosil bo’lishiga, jamg’arishiga va sarflanishiga - qaratiladi.
Yurak etishmovchiligining asosiy alomatlari:
Sistola to’la bo’lmaganligi sababli qonning qoldiq diastolik xajmini ko’payishi.
Qorinchalar bo’shlig’ida oxirgi endodiastolik bosimning ko’tarilishi
Mushaklar tolalarini diastolada dastlabki uzunligi oshganligidan Yurak dilyatasiyasi
Yurak qonuni - Frank-Starling qonunini buzilishi, normada navbatdagi sistoladan oldin dastlabki xolatga nisbatan mushak tolalarini uzunligini ortishi ularni kuchli qisqarishiga olib keladi, qonun buzilganida esa mushaklarni qisqarish kuchi zaiflashadi.
Yurakning sistolik va minutlik xajmini kamayishi.
Chap qorincha etishmovchiligida qonni bosimi o’ng bo’lmachada kichik qon aylanish doirasida oshadi va o’ng qorincha etishmovchiligida esa katta qon aylanish doirasining venalarida qon dimlanadi.
Venalarda qon bosimi ko’tariladi.
Edema - shishlar kabilar kiradilar.
Yurak etishmovchiligini uchta asosiy patofiziologik variantlari farq qilinadi.
Yurak etishmovchiligini miokardial shakli, bu miokardga har xil omillar taъsir qilganida, masalan, infeksion, toksinlar, avitominozlarda, koronar etishmovchilikda paydo bo’ladi.
Yurakni zo’riqib ishlashidan paydo bo’luvchi Yurak etishmovchiligi, buning sabablariga Yurak nuqsonlari, katta va kichik qon aylanish doirasining gipertoniyasi, Yurak qisqaruvchanlik funksiyasiga ortiqcha talab qo’Yuvchi organizmni har xil organlari va tizimlarining kasalliklari kiradilar.
Aralash shaklida Yurakni shikastlanishi bilan uni zo’riqib ishlashiqo’shilib ketadi.
Yurak etishmovchiligini quyidagi klinik shakllari farq qilinadi:
Yashirin (latent)
Chap qorincha
O’ng qorincha
Total
Energodinamik
|
Muhokama uchun mavzu namunalari

|
Muhokama uchun mavzu namunalari
|
bet | 26/33 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 446,49 Kb. | | #262579 |
Bog'liq YURAKMuhokama uchun mavzu namunalari:
yurakning ko’ndalang qamalini etiologiyasi va patogenezi;
yurakning bo’ylama qamalini etiologiyasi va patogenezi;
Amaliy mashg’ulotni jig’ozlanishi:
laboratoriya hayvonlari (baqalar, kalamushlar);
Jadvallar: yurakning har xil qamallarining EKGsi
“YUrak o’tkazuvchanligining patologiyasi - yurak qamallari” mavzuidagi komp’yuter slaydlar taqdimoti
Dasturda berilgan ko’niqma va mahoratlarning shakllanganligini nazorat turlari:
Umumiy savollar:
YUrak qo’zg’alishni o’tkazilishning buzilishini qanday xususiyatlari mavjud?
YUrak qamali nima?
YUrak arborizasion qamali nima?
YUrakning to’la atrioventrikulyar qamali nima?
YUrakning chala atrioventrikulyar qamali nima?
Qorinchalar qamali nima?
Bo’lmachalar qamali nima?
Giss o’ng oyoqchasining klassik qamali nima?
YUrakning har xil qamallarida EKGning ko’rsatkichlari
YUrakning bo’ylama qamali nima?
Test savollari
(Bilish testlari ( I - darajali bilim)
1.Yrak qo’zg’aluvchanligi funksiyasi buzilganida aritmiyalar paydo bo’lishi mumkin-mi? (Ha, Yo’q)
Etalon: Yo’q, bu hodisa yurakning o’tkazuvchanlik funksiyasi buzilganida paydo bo’ladi.
Farqlash testi (bilimni I - darajasi)
2.Sinoatrial qamal uchun sanab o’tilganlardan qaysilari hosdir?
A. Adashgan nerv tonusini ortishi
B. Normal EKG
V. Gemodinamikani buzilishi
G. Vaqtincha qisqa muddat pulsni yo’qotish
D. Taxikardiya
Etalon: A, G
Tasniflash testi (bilimni I - darajasi)
3.I 1)Sinoatrial qamal va 2) Sinusli bradikardiya uchun qanday EKG xos?
A. Normal EKG
B. PQRST ni butunlay tushib qolishi
V. P-Q intervalini o’zgarishi
G. P-P oralig’ini uzayishi
D. P-T interchalini o’zgarishi
Etalon: I B II 2V G D
Konstruktiv test (bilimni II - darajasi)
4.YUrak qamali nima?
Etalon: Yurakning o’tkazuvchi tizimini bo’yicha qo’zg’alish impulslarini o’tishini buzilishidir.
Tipik masala (bilimni IIdarajasi)
5.Bemor EKGsini o’rganayotgan vrach, unda to’la yurak sikli yo’kligini aniqladi. Bu o’zgarish yurak o’tkazuvchanlik funksiyasi buzilishining qanday turiga xosdir?
Etalon: Bu holat sinoatrial qamal uchun hosdir va u adashgan tonusini oshganligidan paydo bo’ladi. Sinus tugunida paydo bo’lgan impulsni o’tishi yo’lida to’xtaganidan yurak qisqarishini butunlay to’xtashi yuzaga keladi.
|
| |
Talabaning mustaqil ishlashi va TO’TI uchun vazifalar

|
Talabaning mustaqil ishlashi va TO’TI uchun vazifalar
|
bet | 13/33 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 446,49 Kb. | | #262579 |
Bog'liq YURAKTalabaning mustaqil ishlashi va TO’TI uchun vazifalar:
Sinusli taxikardiyaning etiologiyasi, patogenezi, alomatlari va oqibatlari.
Sinusli bradikardiyaning etiologiyasi, patogenezi, alomatlari va oqibatlari.
Sinusli aritmiyaning etiologiyasi, patogenezi, alomatlari va oqibatlari.
Tugunli ritmning etiologiyasi, patogenezi, alomatlari va oqibatlari.
Ideoventrikulyar ritmning etiologiyasi, patogenezi, alomatlari va oqibatlari.
Yurak aritmiyalarida EKG ko’rsatkichlari.
ILOVALAR:
1.Yurak o’tkazuvchi tizimi hujayralarining qo’zg’alish mexanizmi.
Normada (tinch holatda) yurak mushak hujayralarining tashqi sathi musbat zaryadlangan, qo’zg’alishda esa - zaryad, manfiy bo’ladi.
Tinch holatda hujayra ichidagi kaliyni konsentrasiyasi hujayra atrofidagi muhitnikidan 30 marta ortik.
Tinch holatda hujayra atrofida muhitida hujayra ichidagiga nisbatan natri 20 marta, xlor 13 marta, kalsiy 25 marta ko’pdir.
Hujayra ichiga K+ (kaliy), natriy (Na+), kalsiy Sa++), xlor (Cl-) va boshqa ionlar kirganida u qo’zg’aladi.
Yurakning sinus tuguni, yurak o’tkazuvchi tizimi hujayralarining avtomatizm faolligini asosida hujayralar membranalari sathining ionlarga nisbatan o’tkazuvchanligini o’zgarishi yotadi,bu hujayra membranasi orqali ionlarni xarakatlanishiga olib keladi va membrana orqali xarakat potensialini paydo qiladi. Membrananing tashqi sathi manfiy va ichki sathi musbat bo’lib qoladi.
2.EKG ko’rsatkichlarining ifodalanishi
(V.V.Murashko va A.V.Strutinskiy bo’yicha, 1991 yil)
P-tishchasi o’ng va chap bo’lmachalarning depolyarizasiya jarayonini aks etdiradi. P-tishining davomiyligi 0,1 sonidan ortmaydi, uning amplitudasi 1,5-2,5 mm. Normada I, II, V2 - V6 yo’nalishida P-tishi musbat bo’ladi.
|
| |
Aralashtirish jarayoninig maqsadi va moxiyati

|
Aralashtirish jarayoninig maqsadi va moxiyati
|
bet | 4/5 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 118,53 Kb. | | #245140 |
Bog'liq Lecture 12Aralashtirish jarayoninig maqsadi va moxiyati
Tayyorlanayotgan mahsulot sifatini oshirishga bo‘lgan zarurat yigirilayotgan ipning ravon, toza, pishiq va elastik bo‘lishini taqozo etmoqda.
Yigirilgan ipning sifatli bo‘lishi, texnologik jarayonlarning barqarorligi nafaqat tolalar aralashmasiga, balki komponentlarning aralashtirish jarayonini oqilona tashkil etishga ham ko‘p jihatdan bog‘liqdir.
Bir yoki bir necha namunalar tarkibidagi tabiiy tolalar o‘zlarining xususiyatlari bilan o‘zaro farq qiladi. Masalan, bitta chigit yoki ko‘sakdan olingan paxta tolalari bir-biridan o‘zining uzunligi, chiziqiy zichligi, pishiqligi va boshqa xususiyatlar bilan farq qiladi. Bitta teridan olingan jun tolalari nafaqat uzunligi bilan farq qiladi,
balki tuzilishi ham turli xil bo‘ladi. Tabiatda uchraydigan tola aralashmalari bir xil xususiyatlarga ega bo‘lmaydi. Lekin bunday tabiiy aralashmalar bilan korxonada
olinadigan bir nechta komponentlardan iborat bo‘lgan aralashmalar orasidagi farq juda katta bo‘ladi. Tabiiy aralashma turli xil tolalarga nisbatan yaxshi aralashgan bo‘ladi. Agar ma’lum miqdorda paxta tolasidan namuna olib, uni yigirilsa, olingan ip ma’lum bir kata bo‘lmagan bo‘lakchalarda paxta tolalari turli xil ekanligi ko‘rinadi, bu esa, o‘z navbatida, tabiiy aralashmadan dalolat beradi.
Sun’iy aralashmalarda esa, bir necha komponentlardan aralashma olinadi va bunda tolalarning, yuqorida aytib o‘tilganidek, ravon aralashmasi hosil bo‘lmaydi. Har bir aralashma tarkibida komponentlar bo‘lakcha sifatida bo‘ladi, bu bo‘lakchalarda tolalar turli xil o‘lchamlarga ega, tolalar boshqa bir bo‘lakcha tolalari bilan aralashmaydi. Hamma bo‘lakchalarni butunlay alohida tolalarga ajratish yo‘li bilan aralashtirishga erishiladi.
Agar aralashma faqatgina bo‘lakchalardan iborat bo‘lsa, ular aralashmani hosil qiladigan element hisoblanadi, agar barcha bo‘lakchalar alohida tolalarga ajratilgan bo‘lsa, aralashma elementi tola hisoblanadi. Bu ikki holatni birlashtirib, aralashma tarkibidagi elementlarni ma’lum bir hajmda ravon taqsimlanganini ko‘rib chiqsa bo‘ladi. Ammo yetarli titilmagan bo‘lakchalar mavjud bo‘lsa, unda aralashma zichligini hisobga olish kerak bo‘ladi, chunki har bir bo‘lakcha tarkibida boshqa bir komponent tolalari bilan aralashmagan bitta komponent tolalari mavjud, bunda esa bo‘lakchalarni emas, balki tolalarni aralashtirish kerak.
Yuqorida aytib o‘tilganidek, aralashtirish bilan titish orasida o‘zaro bog‘liqlik mavjud. Titish jarayonida bo‘lakcha o‘lchamlari kichiklashadi, bu esa, o‘z navbatida, aralashtirish jarayoni samarali kechishiga yordam beradi.
|
| |
Ovozli fayllar - Ta’lim resurslarini ishlab chiqishda audio va video materiallarga ishlov berish

|
Ta’lim resurslarini ishlab chiqishda audio va video materiallarga ishlov berish
|
bet | 3/9 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 55 Kb. | | #247913 |
Ovozli fayllar formati
WAVE (.wav) MPEG-3 (.mp3)
MPEG-4 (.mp) MIDI (.mid)
AU (.au, .snd) MOD (.mod)
IFF (.iff) AIFF (.aiff) .......
WAVE (.wav) – juda keng tarqalgan ovozli fayl formatlaridan biri. Windows operatsion muhitida ovozli ma’lumotlarni saqlashda qo‘llaniladi. Uning asosida ma’lumotlarni strukturali ko‘rinishda saqlanishiga imkon beruvchi RIFF (Resource Interchange File Format) formati yotadi. Ovozli ma’lumotlar katta hajmga ega bo‘lganligi sababli ularni saqlashda turli xil siqish usullaridan foydalaniladi. Siqishning eng sodda usuli – impulsli-kodli modulyatsiya (Pulse Code Modulation, PCM), lekin u yetarlicha siqilishni ta’minlay olmaydi.
AU (.au, .snd) – Sun firmasi ishchi stansiyalarida (.au) va NeXT operatsion tizimida (.snd) qo‘llaniladigan ovozli fayllar formati. Internet tarmog‘ining dastlabki rivojlanish bosqichida ovozli ma’lumotlar uchun standart format rolini o‘ynagan.
MPEG-3 (.mp3) MPEG-4 (.mp) – Bugungi kundagi eng ommabop ovozli fayllar formati. Inson nutqidan farq qiluvchi tovushlarni saqlash uchun yaratilgan. Musiqiy yozuvlarni raqamlashtirishda qo‘llaniladi. Oldingi MP1 va MP2 format versiyalari davomchisi. Kodirovkada musiqadan inson eshitish organlari orqali yomon qabul qilinadigan tovushlarni o‘chiruvchi psixoakustik kompressiya qo‘llaniladi. Oldingi versiyalar sifatsizroq kompressiyaga ega bo‘lsada, biroq eshitish jarayonida kompyuter resurslariga bo‘lgan talab yuqori bo‘lmaydi. Prossessor xarakteristikasi ovoz sifatiga to‘g‘ridan-to‘g‘ri ta’sir ko‘rsatadi, prossessor qanchalik kuchsiz bo‘lsa, ovoz buzilishi shunchalik yuqori bo‘ladi.
MIDI (.mid) – Musiqa asboblarining raqamli interfeysi (Musical Instrument Digital Interface). Bu standart 1980 yillar boshida elektron musiqa asboblari va kompyuterlar uchun ishlab chiqilgan. MIDI turli ishlab chiqaruvchilarning musiqali va ovozli sintezatorlari o‘rtasidagi ma’lumot almashinuvini aniqlaydi. MIDI interfeysi musiqa notalari va kuylarini uzatish protokoliga ega. Lekin MIDI ma’lumotlar raqamli ovoz emas – ular son formatidagi qisqartirilgan musiqa yozuvi shakli hisoblanadi. MIDI-fayl o‘zida harakatlar, masalan pianino tugmalarini bosish yoki regulyatorni aylantirish kabi komandalar ketma-ketligini ifodalaydi.
MIDI-fayllar kam xotira hajmini egallaydi, bu fayllar o‘lchami ovoz sifatiga ta’sir ko‘rsatmaydi. MIDI-fayllar raqamli fayllardan operativ va doimiy xotiradan joy egallashiga qarab o‘rtacha 200-1000 marta kichik bo‘ladi, markaziy prossessor resurslari ko‘p talab qilinmaydi. Ba’zi hollarda hatto ovoz sifati ham boshqa audio fayllarga nisbatan yuqori bo‘ladi. MIDI-fayllarni ijro etuvchi qurilmalarga uzatiluvchi bu komandalar ovozni boshqaradi, kichik MIDI-xabar ovoz chiqishini yoki musiqa asboblari yoki sintezatordagi ovozlar ketma-ketligi ijro etilishini ta’minlashi mumkin, shu sabali MIDI-fayllar hajmi (bir sekundda ovoz chiqish birligi) boshqa ekvivalent raqamlangan ovozli fayllarga nisbatan juda kichik bo‘ladi.
|
| |