nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Shahrisabz filiali funksional ovqatlanish mahsulotlari texnologiyalari fanidan - bet 2

|
Shahrisabz filiali funksional ovqatlanish mahsulotlari texnologiyalari fanidan
|
bet | 2/19 | Sana | 04.12.2023 | Hajmi | 166,35 Kb. | | #111161 |
Bog'liq 4-ma\'ruza. Rossiya meditsina fanlari akademiyasi ovqatlanish instituti bilan hamkorlikda aholining turli guruhlari uchun insonning salomatlik holati mezonlarini hisobga olmasdan amaldagi oziqa ratsionlaridagi turli vitaminlar, mineral moddalar, aminokislotalar, oziqaviy tolalar va boshqa nutrientlarning optimal me’yorlari ishlab chiqilgan va tavsiya etilgan. Bu bog‘liqlikdagi ko‘rsatkichlar qiymatlari aniq holatlar uchun o‘zgartirilishi mumkin. Ayrim aminokislotalar, mineral moddalar, vitaminlarga nisbatan alohida nutrientning zararli yoki foydali tomoni to‘g‘risida yagona fikr mavjud emas. Ayrim tavsiyalar reklama xarakteriga ega bo‘lib, xavfsizlik nuqtai-nazaridan qo‘shimcha tekirishni talab qiladi.
3.1-rasm. Oziqaviy moddalarning klassifikatsiyasi.
Barcha foydali oziqa mahsulotlari ularga funksional xossalar beruvchi ingredientlarga ega. D.Potterning fikrlariga ko‘ra bozorning bugungi kundagi rivojlanish bosqichida funksional ingredientlarning quyidagi asosiy turlaridan samarali foydalanilmoqda: - oziqaviy tolalar (eruvchan va erimaydigan); - vitaminlar (A, B, D guruhidagi va boshqalar); - mineral moddalar (kalsiy, temir); - polito‘yinmagan yog‘lar (o‘simlik yog‘lari, baliq yog‘i, ώ-3 va ώ-6 yog‘ kislotalari);
|
| |
- antioksidantlar, β-karotin, C vitamini va E vitamini

|
- antioksidantlar, β-karotin, C vitamini va E vitamini
|
bet | 3/19 | Sana | 04.12.2023 | Hajmi | 166,35 Kb. | | #111161 |
Bog'liq 4-ma\'ruza. - antioksidantlar, β-karotin, C vitamini va E vitamini; - probiotiklar (tirik mikroorganizmlar preparatlari); - prebiotiklar (foydali bakteriyalar uchun substrat sifatidagi oligosaxaridlar).
Funksional ingredientlarga talablar Mahsulotlarga funksional xossalar beruvchi ingredientlar quyidagi talablarga javob berishi kerak: - ovqatlanish va salomatlik uchun foydali bo‘lishi; - foydali tomonlari ilmiy asoslangan bo‘lishi kerak; - ularning kunlik me’yorlari dietolog-vrachlar tomonidan ma’qullangan bo‘lishi kerak; - ular balanslangan ovqatlanish nuqtai-nazaridan xavfsiz bo‘lishi kerak; - aniq fizik-kimyoviy ko‘rsatkichlarga va ularni aniqlashning uslublariga ega bo‘lishi kerak; - oziq-ovqat mahsulotlarining oziqaviy qiymatini kamaytirmasligi kerak; - og‘iz orqali (oddiy taom singari) iste’mol qilinishi kerak; - tabletkalar, kapsulalar, kukunlar singari dorilar shaklida ishlab chiqarilmasligi kerak; - tabiiy bo‘lishi kerak.
Mineral elementlarning funksional vazifasi Me’yordagi ovqatlanish uchun zarur bo‘lgan noorganik moddalar ikki guruhga bo‘linadi: oziqada nisbatan katta miqdorlarda bo‘luvchi makroelementlar (kalsiy, magniy, kaliy, fosfor, oltingugurt, xlor, natriy) va konsentratsiyasi kichik bo‘lgan mikroelementlar (temir, yod, rux, mis, marganets, kobalt, xrom, molibden, nikel, vannadiy, selen, ftor, kremniy, germaniy, bor). Noorganik moddalar turli: suyaklar va tishlarning strukturaviy elementlari, qon va to‘qimalardagi suv-tuz balansini ta’minlashda elektrolitlar sifatida, fermentlar komponentlari sifatidagi funksiyalarni bajaradi. Ovqatlanish xarakteri ma’lum darajada kislotali-ishqorli muvozanat siljishiga ta’sir ko‘rsatadi. Mahsulotlar tarkibidagi kalsiy, natriy, kaliyning katta miqdori ularning ishqoriylik xususiyatlarini belgilab beradi (dukkaklilar, sabzavotlar, mevalar, rezavorlar, sut, sut mahsulotlari). Tarkibida sezilarli miqdorda oltingugurt, fosfor, xlor mavjud bo‘lgan go‘shtli va baliqli mahsulotlar, tuxum, non, yormalar, un kislotali komponentlar manbalari bo‘lib hisoblanadi.
|
| |
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI

|
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI
|
bet | 6/6 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 198,47 Kb. | | #234536 |
Bog'liq “Korxona foydasining taqsimlanishi va ishlatilishi”FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI
I. O‘zbekiston Respublikasi qonunlari:
O’zbekiston Resmpublikasi Konstitutsiyasi. - T.: “Adolat” 2016 y.
O’zbekiston Respublikasi Fuqarolik kodeksi. O’zbekiston Respublikasining 21.12.1995 y. 163-I-son va 29.08.1996 y. 256-I-son Qonunlari bilan tasdiqlangan (Oxirgi marta O’zR 23.05.2019 y. O’RQ-542-son Qonuni bilan o’zgartirishlar kiritilgan).
O’zbekiston Respublikasining Mehnat kodeksi. O’zbekiston Respublikasining 21.12.1995 y. 161-I-son Qonuni bilan tasdiqlangan (Oxirgi marta O’zR 09.01.2019 y. O’RQ-514-son Qonuni bilan o’zgartirishlar kiritilgan).
O’zbekiston Respublikasi Soliq kodeksi. O’zR 30.12.2019 y. O’RQ-599 -son Qonuni bilan tasdiqlangan
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017 yil 7 fevralda qabul qilingan “O‘zbekiston Respublikasini yanada rivojlantirish bo‘yicha harakatlar strategiyasi to‘g‘risida” gi PF-4947-sonli Farmoni
II. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti farmonlari va qarorlari, Vazirlar Mahkamasining qarorlari:
6. O`zbekiston Respublikasining «Valyutani tartibga solish to`g`risida»gi qonuni. 1993 yil 7 may.
7. O`zbekiston bank tizimini islox qilish va erkinlashtirish bo`yicha qonunchilik hujjatlari to`plami. T.: O`zbekiston. 2000.
8. O`zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining «Valyuta bozorini yanada erkinlashtirish chora-tadbirlari to`g`risida»gi 2001 yil 22 iyundagi 263-sonli qarori.
9. O`zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining «Ichki valyuta bozorida almashuv kurslarini birxillashtirish chora-tadbirlari to`g`risida»gi 2001 yil 25 oktyabrdagi 422-sonli qarori.
III. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining
asarlari va ma’ruzalari:
1. O‘zbekiston Respublikasining «Tashqi iqtisodiy faoliyati to‘g‘risida»gi Qonuni (yangi tahriri) 2000 y.
2. O‘zbekiston Respublikasining «chet el investitsiyalari to‘g‘risida»gi Qonuni. 1998 y.
3. O‘zbekiston Respublikasining «Xorijiy investorlar huquqlari himoyasi kafolatlari va choralari to‘g‘risida»gi Qonuni. 1998 y.
4. O‘zbekiston Respublikasining «Tadbirkorlik faoliyati erkinligining kafolatlari to‘g‘risida»gi Qonuni. 2000 y.
5. O‘zbekiston Respublikasi Tashqi iqtisodiy aloqalar agentligi O‘zbekiston Respublikasi Tashqi iqtisodiy aloqalar, investitsiyalar va savdo vazirligi etib qayta tashkil qilinganligi munosabati bilan O‘zbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga o‘zgartishlar kiritish to‘g‘risida 12.14.2005
Asosiy adabiyotlar
1. Nazarova G.G. va b. O‘zbekistonning xalqaro iqtisodiy munosabatlari. T.:TDIU, 2007.
2. SHodiev R.X. ―Jahon iqtisodiyoti». – T.: ―G‘ofur G‘ulom», 2005.- 215 b.
3. Alimov A., Hamedov I. O‘zbekiston Respublikasida tashqi iqtisodiy faoliyat asoslari. T., 2004.
4. Vahobov A. va bosh. Xalqaro moliya munosabatlari: Darslik. T.: SHarq, 2003.
5. G‘ozibekov D.G‘. Investitsiyalarni moliyalashtirish masalalari. – .:«Moliya», 2003.
Internet saytlari:
1. www.ziyonet.uz
2. www.arxiv.uz
3. www.aim.uz
4. http://fayllar.org
|
| |
O’zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari universiteti

|
O’zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari universiteti
|
Sana | 30.11.2023 | Hajmi | 196,03 Kb. | | #108337 |
Bog'liq asrga tatigulik ish
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR VAZIRLIGI
Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari universiteti
Kiberxavfsizlik fakulteti III bisqich talabasi ILM002-3-guruh talabasi Maxmudov Sherzodning Mashinali o`qitish fanidan
4-amaliy ishi
Bajardi : Maxmudov Sherzod
Tekshirdi : Ochilov Mannon
Toshkent 2023
11-variant
№
|
Masala
|
O’zgatuvchi tanlamadagi misollar soni
|
Sinflar soni
|
Xususiyatlar soni
|
Klasterlar soni
|
11
|
Mashinani sinflashtirish
|
40
|
2
|
3
|
`2
|
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
O’zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari universiteti
|
DINB204
DINSHUNOSLIK 
DINB204

|
DINB204
DINSHUNOSLIK
DINB204 Pdf ko'rish
|
bet | 11/15 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 441,33 Kb. | | #138200 |
Bog'liq Madaniy hodisa sifatidagi ahamiyatiDINB204
DINSHUNOSLIK
DINB204
10
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI
UNIVERSITETI SAMARQAND FILIALI
4. Dinning jamiyatdagi funksiyalari. Dinning «funksiya» va «rol» tushunchasini
farqlash lozim, ular bir biri bilan bog’liq, lekin o’xshash emas. Funksiya - bu dinning
jamiyatdagi harakat usuli bo’lsa, rol - bu funksiyani bajarish natijalarining jami
yig’indisidir. Dinning bir nechta funksiyalari mavjud: dunyoqarashni shakllantirish,
kompensator, kommunikativ, regulyativ, integrallash-dezintegrallash, madaniyatni
targ’ib qilish (kulturotransliruyuщaya), legitimirallashtirish-legitimiralni olib
tashlash.
Dunyoqarashni shakllantirish funksiyasi dinda inson, jamiyat, tabiatga
nisbatan aniq bir qarashlarning turlari mavjudligi tufayli amalga oshiriladi. Din
hayotni (mavjudotni) ma’lum nuqtai nazardan tushunish (dunyoni to’la va undagi
ayrim hodisa va jarayonlarni alohida tushuntirish), dunyoni kuzatish (his qilish va
idrok etish orqali dunyoni aks ettirish), dunyoni his qilish (hissiy qabul qilish yoki rad
etish), dunyoviy munosabat (baho berish) va hokazolarni o’z ichiga oladi. Diniy
dunyoqarash Yaratganga nisbatan eng oliy tuyg’u va mezonlarni belgilaydi. Bunda
mavjud borliqqa tushuncha berish dinga ishonganlar uchun turli cheklashlar
doirasidan chiqish imkonini beradi, yorqin kelajak, huzur-halovatga erishish uchun
umid, azob-uqubat, baxtsizlik, yolg’izlik, tushkunlikdan ozod bo’lishni qo’llab-
quvvatlaydi.
Kompensator funksiya ham odamlarning ongini qayta shakllanishini, ham
turmushning obyektiv shart-sharoitlarini o’zgartirishdagi cheklanish, qaram bo’lish
va ojizlikni to’ldiradi. Ruhiy erkinlik orqali real jabr-zulm bartaraf etiladi; ijtimoiy
guruhlar gunohga botish va azob chekish borasida teng huquqlik bo’ladi; diniy
tashkilotlar tomonidan beriladigan xayr-ehsonlar, mehr-shafqat, tarbiya, daromadlarni
qayta taqsimlash mazlumlarning musibatini yengillashtiradi va h.z. Umuman
olganda, ruhiy zarbalarni bartaraf etish, tasalli berish, katarsis va ma’naviy ozuqa
olish kabi kompensasiyaning psixologik aspektlari muhim ahamiyatga egadir.
Kommunikativ funksiya muloqotni ta’minlaydi. U ham diniy, ham diniy
bo’lmagan faoliyat va munosabatlarda vujudga keladi, axborot almashish, o’zaro
ta’sir ko’rsatish, insonni inson tomonidan idrok etish jarayonlarini o’z ichiga oladi.
Diniy ong ikki xil muloqotni belgilaydi: dindorlarning o’zaro bir-birlari bilan
muloqoti va dindorlarning ibodat, namoz, meditasiya, maxfiy qarashlar paytidagi
mediator va vositachilari tomonidan gipostazir jonzotlar (xudo, farishta,
o’lganlarning ruhi, avliyolar va b.) bilan muloqoti.
Regulyativ funksiya ma’lum bir g’oyalar, qadriyatlar, yo’l-yo’riqlar, stereotip
qoliplar, fikrlar, an’analar, rusumlar, institutlar orqali individ, guruh va jamoalarning
faoliyati, munosabatlari, ongi va axloqini boshqarishdan iborat. Ayniqsa, me’yorlar
tizimi (diniy huquq, axloq va h.z.), namunalar (taqlid uchun ko’psonli misollar),
|
| |
DINB204
DINSHUNOSLIK 
DINB204

|
DINB204
DINSHUNOSLIK
DINB204 Pdf ko'rish
|
bet | 12/15 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 441,33 Kb. | | #138200 |
Bog'liq Madaniy hodisa sifatidagi ahamiyatiDINB204
DINSHUNOSLIK
DINB204
11
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI
UNIVERSITETI SAMARQAND FILIALI
nazorat (qoidalar bajarilishini kuzatish), rag’batlantirish va jazo berish (haqiqiy va
o’limdan keyin taqdirlanishiga va’da berish) muhim ahamiyatga ega.
Integrasion-dezintegrasion funksiyasi individ, guruh va institutlarni bir
tomondan birlashtiradi, boshqa tomondan ularni ajratadi. Integrasiya shaxslar, ayrim
ijtimoiy guruhlar, tashkilotlar, bir butun jamiyatdagi barqarorlik va chidamlilikni
saqlasa, dezintegrasiya uni zaiflashishiga olib keladi. Integrasion funksiya ma’lum bir
ma’noda yagona diniy e’tiqod mavjud bo’lganda amalga oshiriladi. Agar
shaxslarning diniy ongi va xulq-atvorida bir-biriga muvofiq bo’lmagan g’oyalar,
ijtimoiy guruh va jamiyatda bir-biriga qarama-qarshi konfessiyalar paydo bo’lsa,
dinning funksiyasi dezintegrasion bo’ladi.
Madaniyatni targ’ib qilish funksiyasi oldin madaniyatning ma’lum bir
qatlamlari - yozuv, kitob bosish, san’atning umuman rivojlanishiga yordam bergan
bo’lsa, hozirda ba’zi madaniy fenomenlarni rag’batlantirib, ba’zilarini inkor etgan
holda diniy madaniy qadriyatlarni saqlash va ko’paytirish, ilmiy-ma’naviy merosni
nasldan naslga qoldirish vazifalarini bajaradi.
Legitimirallashtirish-legitimiralni olib tashlash funksiyasi ba’zi jamoat
tartiblari, institutlar, munosabatlar, me’yorlar, namunalarni majburiyat sifatida
qonuniy qilish yoki ularning ba’zilarini qonundan chiqarish vazifalarini amalga
oshiradi. Din ma’lum huquqiy talab va majburiyatlarni ilgari suradi va uning asosida
ba’zi ko’rinishlarga, ularga ma’lum munosabatni shakllantirgan holda baho beradi.
Bunda majburiy va e’tiroz qilib bo’lmaydigan xarakter muhim ahamiyat kasb etadi.
Yuqoridagilardan qisqa xulosa qilib aytganda, din insoniyat tarixida,
birinchidan, umuminsoniy axloq me’yorlarini o’ziga singdirib olib, ularni hamma
uchun majburiy hulq-atvor qoidalariga aylantirgan; ikkinchidan, odamlarning
bahamjihat yashashiga ko’malashgan; uchinchidan, odamlarda ishonch hissini
mustahkamlagan hamda hayot sinovlari, muammo va qiyinchiliklarni yengib
o’tishlarida kuch bag’ishlagan; to’rtinchidan, umuminsoniy va ma’naviy
qadriyatlarni saqlab qolish hamda avloddan-avlodga yetkazishga yordam bergan va
shu yo’l bilan madaniyat rivojiga katta ta’sir ko’rsatgan.
|
| |
DINB204
DINSHUNOSLIK 
DINB204

|
DINB204
DINSHUNOSLIK
DINB204 Pdf ko'rish
|
bet | 10/15 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 441,33 Kb. | | #138200 |
Bog'liq Madaniy hodisa sifatidagi ahamiyatiDINB204
DINSHUNOSLIK
DINB204
9
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI
UNIVERSITETI SAMARQAND FILIALI
Taniqli tarixchi, dinshunos Shahristoniy quyidagicha yozadi: «Bilginki,
johiliyat davrida arablarda uch turdagi ilm sohasi mavjud edi:
1. Nasablar, tarixlar va dinlar ilmi;
2. Tush ta’birlari ilmi;
3. O’lkashunoslik ilmi».
Shuningdek, «Ixvon as-Safo» risolalarida keltirilishicha, ilmlar ikki guruhga
bo’linadi: 1. Inson a’zolari haqidagi ilm (Anatomiya); 2. Dinshunoslik ilmi.
Ibn Nadim esa: «Dinshunoslik fani h. IV-V asrlarga kelib mustaqil fan sifatida
shakllandi.», deb yozadi. Bu milodiy X-XI asrlarga to’g’ri kelib, aynan shu davrda
Beruniy o’zining «Hindiston» asarini yozgan.
G’arb mamlakatlarida dinshunoslik fani ko’pincha nemis tilidagi
«RELIGIONS WISSENSCHAFT» yoki ingliz tilidagi «HISTORY OF RELIGIONS»
kabi atamalar bilan yuritiladi. Bu esa «Ixvon as-safo» risolalari, Beruniy va
Shahristoniy asarlarida qo’llanilgan «نايدلاا ملع» (Dinlar ilmi) yoki « نايدلاا خيرات»
(Dinlar tarixi) atamalarining harfiy tarjimasidir.
Zamonaviy Dinshunoslik esa bir yarim asrga yaqin davrga borib taqaladi.
G’arbda, zamonaviy ma’nodagi dinlar tadqiqotlari Maks Myuller (1823-1900)
tomonidan boshlab berilgan. Olim 1856 yilda «Qiyosiy mifologiya» va 1870 yilda
nashrdan chiqqan «Dinlarning asosi va shakllanishiga oid dars baholari» nomli
asarlari bilan boshqa dinlarni tadqiq qilishga yo’l ochgan va kattagina e’tibor
qozongan. U Angliyadagi mashhur Oksford universitetida dinlar tarixidan ma’ruzalar
o’qigan. O’zining «Sharqning muqaddas kitoblari tarjima silsilasi» asarida u ilk bora
«religious studies» (dinshunoslik) so’zini qo’llagan. Myuller va uning zamondoshlari
dinlarni ilmiy tadqiq qilishda filologiyani muhim deb bilishgan va dinning asl
mohiyatiga faqatgina til orqali qilingan izlanishlar bilangina yetishish mumkin, degan
fikrni olg’a surgan.
Biroz keyingi davrlarda Gollandiyada S.R.Tile va Shantepi de la Sosse bu
borada izchil faoliyat olib borganlar. Shunday qilib davrlar o’tishi bilan Parij,
Bryussel va Rim kabi markazlarda dinshunoslik universitetlar ta’lim dasturlaridan joy
olgan.
XIX asrning ikkinchi yarmidan boshlab dinshunoslik sohasida olib borilgan
izlanishlar shakllangan. Bu davrda turli mintaqalarda zikr qilingan soxada bir qancha
mutaxassislar yetishib chiqqan. Ulardan R.Pettazoni, M.Eliade, Van der Lyu, R.Otto,
G.Menshing, J.Vax, F.Xeiler, G.Dumezil, E.G.Parrinder, S.G.F.Brandon, Erik
F.Sharp, Ninian Smart, M.Kitagava, R.S.Zeyxner, Ugo Biyenchi, V.Kantvell Smit,
Ake V.Strom, Xans J.Shoyps va Mixayel Paylar nomini zikr qilishimiz mumkin.
|
| |
Maxsus sirtqi 2-21 guruh talabasi Abduqayumova Shahrinisoning “Matematik ta’limdan” tayyorlagan mustaqil topshirig’i

|
Maxsus sirtqi 2-21 guruh talabasi Abduqayumova Shahrinisoning “Matematik ta’limdan” tayyorlagan mustaqil topshirig’i
|
Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 126,41 Kb. | | #233833 |
Bog'liq “ Qurish va konstruksiyalash, matematika ” maktabgacha ta\'lim markazi uchun didaktik o‘yin loyihasini tayyorlash
Maxsus sirtqi 2-21 guruh talabasi Abduqayumova Shahrinisoning “Matematik ta’limdan” tayyorlagan mustaqil topshirig’i.
"Qurish va Konstruk Siyalash, Matematika" markazi uchun didaktik o'yin loyihasi
Didaktik O'yin Nomi: "Konstruktor Bilan Matematika O'yini"
F anga Bog'liqlik: Elementar Matematik Tasav vurlarni Shakllantirish Metodikasi
Ilk Qadam Dasturiga Bog'liqlik: O'yin Ilk Qadam Dasturi darslarining "Geometrik Shakllar va Qurish" mavzusiga mos keladi.
Ijodiy va Kreativ Yondashish: O'yin o'quvchilarning ijodiy qobiliyatlarini va tahliliy ko'nikmalarni rivojlantirishga yo'l qo'yadi. Masalan, o'quvchilar o'zlarining tasavvur qilgan obrazlarni konstruktorlar yordamida yaratish va ularni matematikaviy masalalar orqali ta'kidlashadi.
Inovatsion Yangiliklar: O'yin interaktiv platformalar yoki mobil ilovalar orqali o'ynash imkoniyatiga ega bo'ladi. Bu, o'quvchilarni matematikani o'rganishda yanada qiziqarli va jiddiy qiladi.
I zoh: O'yin o'quvchilarga matematikaviy tasavvurlarni shakllantirishda yordam beradi. Masalan, konstruktorlar orqali geometrik shakllarni yaratish va ularning xususiyatlarini tahlil qilish.
Yosh Guruhga Bog'liqlik: O'yin 6-7 yoshdagi bolalar uchun mo'ljallangan.
Sifat: O'yin ma'naviyatli, interaktiv va o'quvchilarni ijodiy fikrlash va qaror qabul qilishga yo'l qo'yadi.
|
| |
Kirish 
Kurs ishining dolzarbligi

|
Kirish
Kurs ishining dolzarbligi
|
bet | 2/12 | Sana | 27.12.2023 | Hajmi | 53,79 Kb. | | #128686 |
Bog'liq Takomillashgan ilk qadam-fayllar.orgKirish
Kurs ishining dolzarbligi: Dastur yaratish (tanlash) zarurligini asoslash. Maktabgacha ta’lim tashkilotida ta’lim dasturining muayyan turini ishlab chiqish yoki tanlash uchun nima asos bo‘ladi?
● bolalar kontingentining ehtiyojlari;
● ota-ona, mahalla buyurtmasi;
● hududning madaniy-ma’rifiy xususiyatlari;
● pedagoglar tomonidan ishlab chiqilgan mualliflik uslubiy ta’minot orqali guruhda amalga oshirilayotgan ta’lim mazmunini kengaytirish imkonini beradigan maktabgacha ta’lim tashkilotlari mutaxassislari faoliyatining xususiyatlari, ularning malaka darajasi.
Kurs ishining maqsadi:
● bolalar bilan pedagogik ishlarni insonparvarlashtirish;
● "kattalar - bola" munosabatlarini insonparvarlashtirish;
● o‘yin – bu bolalar hayotini tashkil qilish usuli;
● kognitiv-nutq, ijtimoiy va shaxsiy rivojlanish, bolalarning ijodiy, badiiy qobiliyatlarini namoyon qilish va rivojlantirish uchun muqobil sharoitlarni yaratish;
● bolaning hayotini, rivojlanish sharoitlarini maqsadga muvofiq tashkil etish;
● "oila – MTT – maktab" o‘rtasidagi uzluksizlik.
Kurs ishining obyekti: Takomillashtirilgan “Ilk qadam” dasturi maktabgacha ta’lim tizimidagi barcha muassasalar uchun bajarilishi zarur bo’lgan dastur
Kurs ishining predmeti: Tayanch dasturining maqsadi maktabgacha yoshdagi har bir bolani maktab ta’limiga sifatli tayyorlash: odobli, aqlli, xushmuomala, o’ziga ishongan, o’z oldiga qo’ygan maqsadini amalga oshirishga intiladigan, mustaqil fikrlaydigan, milliy va umummilliy qadriyatlarni qadrlaydigan, jismonan sog’lom bolani tarbiyalashdan iborat.
Dasturning vazifasi bolani jismoniy, aqliy hamda ijtimoiy-hissiy jihatdan kamol toptirish va sog’lig’ini muhofaza qilish; erkin fikrlash, ijodiy qobiliyatini rivojlantirish, axloqiy va ma’naviy jihatdan barkamol, shuningdek, kelajakda mustaqil va ongli yashaydigan komil inson qilib voyaga yetkazish uchun zarur shart-sharoitlar yaratishdan iborat.
Dasturning mazmuni quyidagi tamoyillarga tayanadi:
- maktabgacha ta’limning davlat va jamiyat talablariga mosligi;
- maktabgacha ta’limning demokratikligi;
- bola shaxsiga yo’naltirilganligi;
- bolani sog’lomlashtirishga qaratilganligi;
- bolaning qobiliyati, ehtiyoji, imkoniyatiga mosligi;
- maktabgacha ta’limda o’yin faoliyatining yetakchiligi;
- maktabgacha ta’limning insonparvarligi;
- maktabgacha ta’limning ijtimoiy turmush bilan mosligi;
- maktabgacha ta’limning oila va boshlang’ich ta’lim bilan uzviyligi.
|
| |
Kanpyuterni tashkel etish

O’zbekiston Respublikasi Axborot Texnologiyalari va kommunikatsiyalarini Rivojlantirish vazirligi
Muhammad Al-Xorazmiy nomidagi Toshkent Axborot Texnologiyalari Universiteti Nukus filiali
“KANPYUTERNI TASHKEL ETISH” FANIDAN
Mustaqil ish
Mavzu: Kanpyuterning yaralish tarixi va rivojlanish yo’li.
Tayyorladi: 3-kurs KI yo’nalishi(sirtqi) talabasi
Soyib Dilmurodov__________
Qabul qildi: Turiniyazova A.I __________
NUKUS-2023
Mavzu: Kanpyuterning yaralish tarixi va rivojlanish yo’li
REJA:
I.KIRISH
Kirish
II.ASOSIY QISIM.
Kanpyuterning yaralish tarixi.
Kanpyuterning kerakli qurulmalari.
Kanpyuter haqida top 50 ta ma’lumot.
II.YAKUNIY QISIM.
Xulosa.
Kompyuter nima? Avtomatik kompyuter vazifaning yechimini topish uchun millionlab operatsiyalarni bajarib, soatlab, hatto kunlar davomida mustaqil ravishda ishlashi mumkin. Kompyuter minglab maʼlumotni oʻz ichiga olgan vazifalarni hal qila oladi. Bu maʼlumot raqamlar bilan ifodalangan sonlar, harflardan tashkil topgan soʻzlar, shuningdek, raqam, harf yoki boshqa belgilarning kombinatsiyasidan iborat boʻlishi mumkin. Bunday maʼlumotlar mashina soʻzi deb ataladi.
Kompyuter qoʻshadi, koʻpaytiradi, saralaydi, taqqoslaydi yoki boshqa yuzlab hisoblash amallaridan birini bajaradi. Kompyuter bularning barchasini mashina soʻzlaridan foydalanib, dastur deb ataladigan koʻrsatmalarning uzun roʻyxatiga amal qilgan holda bajaradi. Dasturdagi koʻrsatmalar kompyuterga inson tomonidan kiritiladi. Kompyuter bularning barchasini batafsil tahlil qiladi va vazifaning yechimini topib, kompyuter shakllari bilan kodlangan javobni chop etadi. Odatda kompyuterlarning harakatlanuvchi qismlari boʻlmaydi: ish elektron yoki elektr zarralari oqimi bilan amalga oshiriladi.
Amaldagi birinchi avtomatik kompyuter
|
Foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati

|
Foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati
|
bet | 12/12 | Sana | 27.12.2023 | Hajmi | 53,79 Kb. | | #128686 |
Bog'liq Takomillashgan ilk qadam-fayllar.orgFoydalanilgan adabiyotlar ro’yxati.
1. “Ilk qadam”. O`zbekiston Respublikasi Maktabgacha ta`lim vazirligining 2018 yil 7-iyul 4-sonli hayat yig`ilishi qarori bilan tasdiqlangan va nashr uchun tavsiya etilgan..
2. “Maktabgacha ta’lim tizimi boshqaruvini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari to’g’risida”. O’zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017 yil 30 sentyabrdagi PF-5198-sonli Farmoni.
3. “2017-2021 yillarda maktabgacha ta’lim tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to’g’risida”. O’zbekiston Respublikasi Prezidentining 2016 yil 29 dekabrdagi PQ-2707-sonli Qarori.
4. Rahimov Sh. Asosiy vazifa – bolalarni ta’limga qamrab olish.// “Maktabgacha ta’lim” jurnali, 3-son, 2017. 2-3 bet.
5. Quronov M. Bolam baxtli bo’lsin, desangiz...: ota-onalar uchun. – T.: Manaviyat, 2013. – 320 b.
Elektron ta’lim resurslari
1. http://www.edu.uz – O’zbekiston Respublikasi Oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi sayti.
2. http:www.uzedu.uz – O’zbekiston Respublikasi Xalq ta’limi vazirligi sayti.
3. http://www.president.uz – O’zbekiston Respublikasi Prezidenti portali.
4. http://www.gov.uz – O’zbekiston Respublikasi hukumati portali.
5. http://www.ziyonet.uz- axborot ta’lim portali
ILOVALAR
http://fayllar.org
|
| |
Kutilayotgan natijalar - Takomillashgan ilk qadam

|
Takomillashgan ilk qadam
|
bet | 9/12 | Sana | 27.12.2023 | Hajmi | 53,79 Kb. | | #128686 |
Bog'liq Takomillashgan ilk qadam-fayllar.orgKutilayotgan natijalar:
“D” tovushi va “Dd” harflari bilib oladilar.
“D” tovushining undosh tovush ekanligini, uning so‘z boshi,
o‘rtasi va oxirida kelishini bilib oladilar.
“D” tovushli so‘zlar ayta oladilar.
“D” tovushli so‘zlarni bo‘g‘inlarga bo‘la oladilar
Kerakli jihozlar:
“Dd” harflari
“D” tovushi bor suratlar
“Bo‘g‘inlardan so‘z tuzing” ta’limiy o‘yin uchun materiallar
Mashg‘ulotning borishi:
Tarbiyachi bolalarga o‘rganilgan harflarni ,,Harf jildi "dan o‘qitadi. Ularga xos xususiyatlarni savollar yordamida eslatadi: Bular qanday xarflar? Ular nimalarni ifodalaydi? Unli tovushlar qanday aytiladi? Ular nimadan hosil bo‘ladi? Ular nima hosil qiladi? (Bo‘g‘in hosil qiladi.) Bu harflarning nechta shakli bor?
Bugun bolalar “D” tovushi va bosh va kichik “Dd” harflari bilan tanishamiz.
-Bu nimani rasmi ekan,bolajonlar?
-Qaysi uy jihozi,u qayerda turadi?
-Bu,divan -Uy jihozi,mehmonxonada turadi.
Di-van so‘zi necha bo‘g‘inli? Men aytaman, siz aniqlaysiz: Di-van men shu so‘zni qayta aytaman, siz birinchi tovushni aytasiz: D-D-Di-van, Xattaxtaga bitta to‘rtburchak chizaman. Endi: 2- tovushni ayting: Di-v-v-van, 2- to‘rtburchak chiziladi. 3-tovushni toping: Di-v-v-van 3- to‘rtburchak chiziladi:
— Di-van so‘zining modeli hosil bo‘ladi: Bu so‘zda biz tanishmagan qaysi tovush bor?
(“D” tovushi) Bugun siz “D” tovushi bilan tanishasiz. “D” tovushi bolalarga talaffuz qildirtiriladi.
Tarbiyachi: “D” tovushini talaffuz qilganimizda quyidagilar sodir bo‘ladi: lablar biroz ochiq, harakatsiz, tinch holatda bo‘ladi, tishlar bir-biriga yaqinlashgan, lekin jipslashmagan, “D” tovushi unli “a”, “i”, “o”, “u” tovushlari bilan qo‘shib talaffuz etilganda tilning oldingi kurak qismi yuqorigi tishlarga yoki alveolalarga tiralib turadi.
“D” tovushi ya, yo, e, yu unli tovushlari birikmasi bilan talaffuz etilganda tilning uchi pastga tushgan bo‘lib, pastki kurak tishlari
|
| |
Maktabgacha ta'lim tashkilotlarida ta'lim va tarbiya jarayonining maqsad va tamoyillari

|
Maktabgacha ta'lim tashkilotlarida ta'lim va tarbiya jarayonining maqsad va tamoyillari
|
bet | 8/12 | Sana | 27.12.2023 | Hajmi | 53,79 Kb. | | #128686 |
Bog'liq Takomillashgan ilk qadam-fayllar.org2.2. Maktabgacha ta'lim tashkilotlarida ta'lim va tarbiya jarayonining maqsad va tamoyillari
Davlat o‘quv dasturini o‘zlashtirishdan kutilayotgan ta’limiy natija maktabgacha ta’lim tashkilotini bitiruvchi bolaning tayanch kompetensiyalari (kommunikativ, ijtimoiy, shaxsiy, bilish)ning shakllanganligi hisoblanadi.
Ta’lim va tarbiya jarayonida pedagog kuzatishlar yordamida har bir bolaning rivojlanishini davlat talablarida qayd qilingan rivojlanish sohalari va kichik sohalar bo‘yicha barcha yosh guruhida bolaning mumkin bo‘lgan yutuqlarining ijtimoiy-me'yoriy yosh xususiyatlarini kuzatib boradi.
Maktabgacha yoshdagi bolalar rivojlanishining individual xususiyatlari maktabgacha yoshdagi bolaning davlat talablariga to‘liq mos keladigan ta’lim yutuqlariga qo‘yiladigan talablarni cheklaydi va ta’lim dasturini o‘zlashtirishda kutilayotgan natijalarshaklida aniqlash zarurligini belgilaydi.
Davlat talablariga muvofiq kutilayotgan natijalar:
● to‘g‘ridan-to‘g‘ri baholanmaydi, ya'ni bolalarning haqiqiy yutuqlarini davlat talablari bilan rasmiy taqqoslashga yo‘l qo‘yilmaydi (bunda bolalarning sinovdan o‘tishlariga yo‘l qo‘yilmaydi);
● pedagog kadrlarni attestatsiyadan o‘tkazish, davlat o‘quv dasturini o‘zlashtirish sifatini baholash kabi boshqaruv vazifalarini hal qilish uchun rasmiy asos bo‘la olmaydi;
● bolalardan kutilayotgan natijalar direktor va pedagoglar uchun maktabgacha ta’lim tashkilotining ta’lim va tarbiya jarayoni va MTT jamoasining kasbiy faoliyatini tahlil qilishga yordam beradi.
MASHG’ULOT ISHLANMASI
Til va nutq o‘stirish mashg‘uloti loyihasi:
(Tayyorlov guruhi uchun )
Mavzu: Bosh va kichik “Dd” harflari bilan tanishtirish.
Ta`limiy maqsad: Bolalarni ,,D” harfi bilan tanishtirish
Tarbiyaviy maqsad: Bolalar m,ashg`ulotdfa o`zini yaxshi tutish,o`quv qurollarini avaylab-asrash,do`stona munosabatni shakllantirish
Rivojlantiruvchi maqsad:Bolalar lug`atini boyitish,dunyoqarashini o`stirish,yozish ko`nikmalarini shakllantirish.
Vazifalar:
a)“D” tovushining undosh tovush ekani haqida tushuncha berish, uning so‘z boshi, o‘rtasi va oxirida kelishini aytish,uning to‘g‘ri talaffuzini o‘rgatish,
b)“D” tovushli so‘zlar bilan bolalar lug‘atini boyitish.
c)“D” tovushli so‘zlarni bo‘g‘inga bo‘lish
d)Bo‘g‘inlardan so‘z tuza olish
|
| |
Oldingi nashr - Takomillashgan ilk qadam

|
Takomillashgan ilk qadam
|
bet | 4/12 | Sana | 27.12.2023 | Hajmi | 53,79 Kb. | | #128686 |
Bog'liq Takomillashgan ilk qadam-fayllar.orgOldingi nashr
| |
YAngi nashr
| |
6-bob. 7-ilova
|
8-bob. 10-ilova
|
1-bob: 2ta
|
1-bob: 3ta (3 -pedagogning roli)
|
4 -bob: 1ta
|
4-bob:2ta (2-shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim)
|
7-bob: ILOVAlar
|
7-bob: Kutilayotgan ta’limiy natijalar
|
8-bob: YO‘Q
|
8-bob: Resurs. Ta’minotlar.
|
1.2.4.5 ilova o‘zgarish yo‘q
|
|
3-Ilova
Namunaviy o‘quv dasturi:
Kichik gr- 12
O‘rta gr- 14
Katta gr- 17
Tayyorlov g -18
|
3-Ilova
Namunaviy o‘quv dasturi:
Kichik gr- 14 (xareografiya. badiy adabiyot).
O‘rta gr- 15 (xareografiya. badiy adabiyot)
Katta gr- 18 (savodga o‘rgatish. xareografiya )
Tayyorlov gr -19 (savodga o‘rgatish va nutq 2bo‘ldi)
|
6-ilova: Rivojlanish xaritalari
|
6-ilova: bayram tadbirlari
|
7-ilova: 6-7yoshli bola rivojlanish xaritasi
|
7-ilova: Barcha yosh bolalar rivoj.xaritasi
|
Bola yutuqlari xaritasi natijasi tegishli belgi (✔) bilan belgilanadi
3 dan 7 yoshgacha bo‘lgan bolaning rivojlanish xaritasi
3 dan 5 yoshgacha bo‘lgan bolaning rivojlanish xaritasi
5dan 7yoshgacha bo‘lgan bolaning rivojlanish xaritasi
(bola tugilgan oyi xisoblanib xar 3oydan kuzatiladi)
|
Bola yutuqlari xaritasi natijasi tegishli belgi (✔) bilan belgilanadi
3 dan 4 yoshgacha bo‘lgan bolaning rivojlanish xaritasi
4 dan 5 yoshgacha bo‘lgan bolaning rivojlanish xaritasi
5 dan 6 yoshgacha bo‘lgan bolaning rivojlanish xaritasi
6 dan 7 yoshgacha bo‘lgan bolaning rivojlanish xaritasi
(barcha bolalar yilda 3marta yani sentyabr, dekabr,may mavsumiy oylarida belgilanadi)
|
8-ilova: yo‘q
|
8-ilova: 6-7yoshli bolalar rivoj.xaritasi
|
9-ilova: yo‘q
|
9-ilova: markazlar joylashuvi
|
10-ilova: yo‘q
|
10-ilova: markazlar jixozlanish.ruyxat
|
"Ilk qadam" (takomillashgan) MTTsining Davlat o'quv dasturiga muvofiq turli yosh guruhlarida quyidagi rivojlantiruvchi markazlarida ish olib borilishi belgilangan: «Til va nutq», «Ilm-fan va tabiat», «Qurish-yasash, konstruksiyalash va matematika», «San'at markazi», «Syujetli-rolli o'yinlar va sahnalashtirish». Guruh bolalari o'z istagiga binoan xohlagan mazkur markazlardan birini tanlab, faoliyat olib borishi mumkin.
Har bir rivojlantiruvchi markaz o`z maqsadi va yo`nalishiga egadir.
Ta`limiy materiallar va o`yin anjomlari guruh bolalarining yoshiga mos, xavfsiz va ularda qiziqish paydo qilishi kerak.Rivojlantirish markazlarida to`g`ri tashkil etilgan ish, har bir bolaga o`zi yoqtirgan faoliyat bilan mashg`ul bo`lishiga,o`z kuchi va qobiliyatini sinab ko`rishga,kattalar va tengdoshlari bilan faoliyat yuritishga,ularning his-tuyg`ularini tushunish va baholashga imkon beradi
|
| |
Yangi yilingiz bilan

|
Yangi yilingiz bilan
|
bet | 1/4 | Sana | 09.01.2024 | Hajmi | 1,04 Mb. | | #133258 |
Bog'liq «AKFA BRENDI VA TARIXI» Reja:
1. Rivojlanish tarixi.
2. AKFA Aluminium
3. Kompaniya haqida
Rivojlanish tarixi. Taxminan yuz yillarcha avval rus arbobi Nikolay Chernishevskiy alyuminiy haqida gapirib, uni yorqin va buyuk kelajak kutayogani va insonlarga ulkan foyda keltirishini aytgan edi. Haqiqatan ham XX asrga kelib alyuminiy ko’plab konstruktiv materiallarning asosiga aylandi. Keling, endi alyuminiyning bir yarim asrlik tarixiga ega bo’lgan ishlab chiqarish dinamikasi bilan tanishsak. Birinchi o’ttiz yillik uchun (1825-1855yy) aniq raqamlar mavjud emas. Ushbu davrda sanoatda alyuminiy olishning imkoni bo’lmay, faqat laboratoriyalarda grammlab, eng omadli holatlarda esa kilogrammlab olingan. 1855 yilda Butunjahon Parij ko’rgazmasida namoyish qilingan alyuminiy parchasiga yig’ilganlar eng noyob qimmatbaho metal sifatida e’tibor qaratishgan. Aynan o’sha yilda fransuz kimyogari Anri Et’yen Sent Kler Devil alyuminiyni ajratib olishning yangi usulini ishlab chiqdi. Unga ko’ra 13 raqamli element xlorid natriy va alyuminiydan tarkib topgan metalsimon natriyni ajratishdan hosil qilinadi. Shundan so’ng 36 yil davomida (1855-1890yy) ushbu olimning usuli orqali 200 tonna metal alyuminiy olingan. XIX asrning so’nggi o’n yilligida endi yangi usulni qo’llagan ravishda 28 ming tonna alyuminiy hosil qilinga
1930 yilga kelib ushbu metalning butunjahon ko’rsatkichi – 300 ming tonnani tashkil qiladi. 1975 yilda faqat kapitalistik mamlakatlarda 10 mln. tonna alyuminiy eritildi. Lekin bu eng yuqori ko’rsatkich emas, albatta. AQSHning “Engeneering and mining journal” ma’lumotlari bo’yicha alyuminiy ishlab chiqarish kapitalistik mamlakatlarda 1975 yilda undan avvalgi yilga qaraganda 11%ga qisqargan. Endi alyuminiyning qiymati haqida so’z yuritsak. Uning narx ko’rsatkichlari ham tarixi singari juda qiziqarli. 1825 yilda u temir narxidan 1500 baravar ko’p bo’lgan, bugungi kunda esa bor-yo’g’ 3 baravar qimmat xolos. Hozirda alyuminiy uglerodli po’latdan qimmatroq, biroq zanglamaydigan po’latdan arzon. Agarda alyumin va po’lat mahsulotlarni ularning og’irligi hamda zanglanishga qarshi chidamliligi bo’yicha olib ko’radigan bo’lsak, ayni davrda po’latga qaraganda alyuminiyni qo’llash anchayin foydaliroq ekani ma’lum bo’ladi.
|
| |
ISh BOShLAShDAN OLDINGI XAVFSIZLIK TALABLARI

|
ISh BOShLAShDAN OLDINGI XAVFSIZLIK TALABLARI
|
bet | 2/5 | Sana | 22.01.2024 | Hajmi | 70 Kb. | | #143014 |
Bog'liq 022-20 SKIo'. 2-топшириқ. Ҳаёт фаолияти хавфсизлиги. АМАЛИЁТISh BOShLAShDAN OLDINGI XAVFSIZLIK TALABLARI
6. Ish boshlashdan oldin charxchi quyidagilarga majbur:
6.1. ishni bajarish uchun tarmoq normalarida belgilangan maxsus kiyim, maxsus poyabzal va individual himoya vositalarini kiyish, tartibga solish, yeng qaytarmasini tuglash yoki rezina bilan bog'lash, sochlarni bosh kiyimi ostiga yashirish.
7. Quyidagilarni tekshirishi lozim:
7.1. asbob va moslamalarning mavjudligi va yaroqliligini;
7.2. stanokning aylanuvchi qismlari va shpindelning chiqib turuvchi uchlari himoya to'siqlari yaroqliligini;
7.3. oqimli-tortuvchi ventilyasiya va changtutgich qurilmalar yaroqliligi va ishlashini;
7.4. jihozlar yaroqliligi va zaminlash konturining mavjudligini;
7.5. oyoq ostiga qo'yiladigan yog'och panjara mavjudligini;
7.6. qo'llanilayotgan pardozlovchi toshlarning ruxsat etilgan aylanma tezligi va stanok shpindelining bir minutdagi aylanishlar chastotasi ko'rsatilgan jadval mavjudligini;
7.7. gorizontal o'q bo'ylab aylanma harakatga ega charxlash stanoklarida sinmaydigan oynali aytaruvchi himoya ekranlari mavjudligini;
7.8. himoya ekranlari blokirovkasi (muhofazasi) ishini. Ekranning qaytarib tashlashi stanok shpindelining ishga tushirilishi bilan blokirovka qilinishini;
7.9. flanes va pardozlovchi qism orasida qalinligi 0,5-1mm bo'lgan elastik karton qistirma (prokladka) mavjudligini hamda flanesni qisuvchi gaykalarning tortilish mustahkamligini;
7.10. pardozlovchi charxtosh (ishlatilmagan, yangi) va himoya kojuxi ichki yuzasi orasidagi masofa (zazor) mavjudligi va quyidagi o'lchamlarda bo'lishini:
7.11. diametri 100 mm gacha bo'lgan pardozlovchi charxtoshlar uchun ko'pi bilan 9 mm;
7.12. diametri 101-300 mm gacha bo'lgan pardozlovchi charxtoshlar uchun ko'pi bilan 10 mm;
7.13. diametri 301-600 mm gacha bo'lgan pardozlovchi charxtoshlar uchun ko'pi bilan 15mm;
8. Ish joyini keraklicha yoritilganligiga ishonch hosil qilish, mahalliy yoritishni ko'zni qamashtirmaydigan qilib rostlash.
9. Qo'ltirgak (podruchnik) chekka qismi bilan pardozlovchi charxtosh ishchi yuzasi orasidagi masofani (zazor) rostlash. Bu masofa charxlanayotgan buyum qalinligi yarmidan kichik bo'lishi va 3 mm dan oshmasligi (podruchnikning pardozlovchi charxtosh tomoniga joylashgan chekka qismida o'yiq, singan joyi va boshqa nuqson (defekt)lar bo'lmasligi) shart.
10. Stanok ishini salt yurishda tekshirish.
11. Ish xavfsizligi to'liq ta'minlanmagan holatlarda o'z mulohazalarini smena ustasiga aytish va nuqsonlar tuzatilmaguncha ishga kirishmaslik.
|
| |
So'rovlarning kuchi - Ob'ektga yo'naltirilgan modelda ma'lumotlarni taqdim etishda alohida ma'lumotlar bazasi yozuvlarini...

|
Ob'ektga yo'naltirilgan modelda ma'lumotlarni taqdim etishda alohida ma'lumotlar bazasi yozuvlarini aniqlash mumkin
|
bet | 5/6 | Sana | 05.12.2023 | Hajmi | 77,34 Kb. | | #111858 |
Bog'liq 10MxKLpPcFc9lTN9a1h7luieqT98hvuMSo'rovlarning kuchi
Ma'lumotlar bazasi murakkab tendentsiyalarni va faoliyatni aniqlab berish uchun potentsialga ega, ammo bu quvvat faqat so'rovdan foydalanish orqali amalga oshiriladi. Murakkab ma'lumotlar bazasi ko'p sonli jadvallardan iborat. Agar so'rovlar ularni bitta jadvalga filtrlash imkonini beradi, shuning uchun uni yanada osonroq tahlil qilish mumkin.
So'rovlar ma'lumotlaringiz bo'yicha hisob-kitoblarni bajarishi yoki ma'lumotlarni boshqarish vazifalarini avtomatlashtirishi mumkin. Ma'lumotlar bazasiga topshirilguningizdan keyin ma'lumotlaringizni yangilashingiz mumkin.
25.Mavzu: Tashqi bog’lanish, o’z-o’ziga bog’lanish va birlashmalar
Bu funksiya MBga båvosita kiruvchi ma’lumotlarni saqlash uchun kårakli strukturani ta’minlab tashqi xotiraga qo‘shadi. MBBT ishlatishda mavjud fayl tizimi imkoniyatlari aktiv ravishda ishlatiladi. Rivojlantirilgan MBBTda foydalanuvchi istalgan holda MBBT fayl tizimini ishlatayaptimi, yo‘qmi, bu haqda bilishi shart emas. Agar ishlata olsa, u holda fayllar tashkil qilingan bo‘ladi. Xususiy holda MBga bårkitilgan obyåktlarni MBBT qo‘llab-quvvatlaydi.
funksiya. Bog‘lanishlar to‘plami – har bir biror mohiyatlar to‘plamiga tеgishli n (n>1) mohiyatlar orasida aloqa. Bog‘lanish darajasi - boshqa mohiyat bilan aloqalar to‘plami orqali assotsiatsiya qilinuvchi mohiyatlar soni. Bog‘lanish tеgishlilik sinfi yoki kardinalligi. Mohiyatlar orasida quyidagi munosabatlar aniqlangan: Birga – bir (1:1) munosabat. Ikki mohiyat orasida birga bir bog‘lanish mavjud dеyiladi agar birinchi mohiyatning har bir nusxasiga ikkinchi mohiyatning bitta nusxasi mos kеlishi mumkin bo‘lsa, va aksincha. Birga – ko‘p (1:n) munosabat. Ikki mohiyat orasida birga ko‘p bog‘lanish mavjud dеyiladi. Agar birinchi mohiyatning har bir nusxasiga ikkinchi mohiyatning bir nеchta nusxasi mos kеlishi mumkin bo‘lsa, va ikkinchi mohiyatning har bir nusxasiga birinchi mohiyatning bittadan ko‘p bo‘lmagan nusxasi mos kеlishi mumkin bo‘lsa. Ko‘pga – bir (n:1) munosabat. Ikki mohiyat orasida ko‘pga bir bog‘lanish mavjud dеyiladi agar birinchi mohiyatning bir nеchta nusxasiga ikkinchi mohiyatning ko‘pi bilan bitta nusxasi mos kеlishi mumkin bo‘lsa va ikkinchi mohiyatning har bir nusxasiga birinchi mohiyatning bir nеchta nusxasi mos kеlishi mumkin bo‘lsa. Ko‘pga – ko‘p (m:n) munosabat. Ikki mohiyat orasida ko‘pga ko‘p bog‘lanish mavjud dеyiladi, agar birinchi mohiyatning har bir nusxasiga ikkinchi mohiyatning bir nеchta nusxasi mos kеlishi mumkin bo‘lsa va aksincha.
|
| |
Foydalanilgan adabiyotlar ro’yhati

|
Foydalanilgan adabiyotlar ro’yhati
|
bet | 9/9 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 1,11 Mb. | | #244116 |
Bog'liq XAYITBOYEV ABRORFoydalanilgan adabiyotlar ro’yhati
1.Калабеков Б.А. Цифровые устройства и микропроцессорные системы. Учебник.-М.:Горячая линия- Телеком.,2003 г.-336.
2. Гольденберг Л.М. Цифровые устройства и микропроцессорные системы. Задачи и упражнения. Учебное пособие для ВУЗов.- М.:Радио и связь,1992 г.-257с.
3. Суворов В.И.,Юнусов Д.Ю. Методическое руководство к лабораторно-практическим занятиям по курсу "Основы цифровой техники и микропроцессоры" часть 2.Т.1985 г.
4. Курмушева А.А.,Левенталь И.Я.,Юнусов Д.Ю. Методическое руководство к лабораторным работам по курсу "Цифровая и вычислительная техника" часть 2.Программирование микропроцессорных систем 1990 г.
5. Юнусов Д.Ю.,Курмушева А.А. "Ракамли ва хисоблаш техникаси" (2 булим) курси буйича лаборатория ишлар учун методик курсатма.1991 ,1994, 1997
6.Коган Б.М.,Сташин В.В. Основы проектирования микропроцессорных устройств автоматики.- М.:Энергоатомиздат,1997 г.-304 с.
7.Калабеков Б.А.,Малуелев И.А. Цифровые устройства и микропроцессорные системў: учебник для техникумов связиМ.:Радио и связь,1987 г.-400 с. 5.3.
1.Китаев Ю.В., Цифровые и микропроцессорные устройства. Конспект по курсу «Электроника и МП». Kit@freemail.ru
2.Ракамли техника ва микропроцессорлар фанидан виртуал лабораториялар комплекси дастурлари.EMUL,ANALIZ. www.teis.uz.
3. http://bookfi.org – Портал электронных книг.
|
| |
I.BOB.Nazariy qism - O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent...

|
O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti kompyuter injiniringi fakulteti individual loyiha 2 Mavzu
|
bet | 2/9 | Sana | 19.05.2024 | Hajmi | 1,11 Mb. | | #244116 |
Bog'liq XAYITBOYEV ABRORI.BOB.Nazariy qism
1.1 Prosessorlarining tuzilishi
Protsessor inglizchada „Process“ soʻzidan kelib chiqqan boʻlib, „jarayon“ — jarayonni amalga oshiruvchi, boshqaruvchi maʼnolarini bildiradi. Kompyuter Protsessori asosan kompyuterda boʻladigan jarayonlarni amalga oshirish va boshqarish vazifalarini bajaradi. Asosiy oʻlchov birligi chastota hisoblanadi. Protsessor chastotasi uning maʼlum vaqt ichida nechta amalni bajara olishini ifodalaydi. Intel kompaniyasi ishlab chiqarilgan Core i5-12400 mashhur 6 yadroli protsessori. Protsessor asosiy "miya" tugunidir. Hozirgi vaqtda "protsessor" so'zi mikroprotsessor - o'z protsessoridan tashqari boshqa tugunlarni, masalan, kesh xotirani o'z ichiga olishi mumkin bo'lgan mikrosxemani anglatadi. Protsessor ma'lum bir ketma-ketlikda xotiradan ko'rsatmalarni tanlaydi va ularni bajaradi. Protsessor ko'rsatmalari xotira bo'shliqlari va kiritish-chiqarish portlarida joylashgan ma'lumotlarni tahlil qilish, shuningdek, filiallar va hisoblash protsessorlariga o'tishlarni tashkil qilish uchun mo'ljallangan. Kompyuterda asosiy dasturni bajaradigan markaziy protsessor (CPU - CentralProcessingUnit) bo'lishi kerak. Ko'p protsessorli tizimda markaziy protsessorning funktsiyalari tizimning umumiy ish faoliyatini yaxshilash uchun bir nechta, odatda bir xil protsessorlar o'rtasida taqsimlanadi va ulardan biri asosiy sifatida belgilanadi. Markaziy protsessorga yordam berish uchun kompyuter tez-tez kiritiladi protsessorlar har qanday muayyan funktsiyalar uchun samarali ishlashga qaratilgan. Markaziy protsessor - bu elektron blok yoki integral sxema (mikroprotsessor) bo'lib, u mashina ko'rsatmalarini (dastur kodi) bajaradi, kompyuter apparatining asosiy qismi yoki dasturlashtiriladigan mantiqiy boshqaruvchi.Protsessorlar tuzilishi, xarakteristikasi va ko’rinishidan birbiridan ancha farq qiladi. Quyida biz protsessorlarning tuzilishi va asosiy elementlari bilan tanishamiz.Registrlar protsessor ichida jismoniy joylashgan maxsus xotira joylari. Ma'lumotlarga manzil shinasi orqali kirish kerak bo'lgan operativ xotiradan farqli o'laroq, registrlarga to'g'ridan-to'g'ri protsessor kirishi mumkin. Bu ma'lumotlar bilan ishlashni sezilarli darajada tezlashtiradi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalar vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti kompyuter injiniringi fakulteti individual loyiha 2 Mavzu
|
-savol. Ob'ekt qachon axlat yig'ish uchun mos bo'ladi? Gc muvofiq ob'ektni qanday yig'ishini tasvirlab bering?

|
-savol. Ob'ekt qachon axlat yig'ish uchun mos bo'ladi? Gc muvofiq ob'ektni qanday yig'ishini tasvirlab bering?
|
bet | 4/6 | Sana | 10.09.2024 | Hajmi | 37,35 Kb. | | #270822 |
Bog'liq Memory Management in Java Interview Questions ( Answers)8-savol. Ob'ekt qachon axlat yig'ish uchun mos bo'ladi? Gc muvofiq ob'ektni qanday yig'ishini tasvirlab bering?
Ob'ektga hech qanday jonli oqim yoki statik havolalar orqali kirish imkoni bo'lmasa, axlat yig'ish yoki GC uchun mos bo'ladi.
Ob'ektning axlat yig'ish huquqiga ega bo'lishining eng oddiy holati, agar uning barcha havolalari null bo'lsa. GC uchun jonli tashqi havolasiz tsiklik bog'liqliklar ham mos keladi. Shunday qilib, agar A ob'ekti B ob'ekti va B ob'ekti A ob'ektiga havola qilsa va ularda boshqa jonli havola bo'lmasa, A va B ob'ektlari ham axlat yig'ish uchun mos bo'ladi.
Yana bir aniq holat - ota-ona ob'ekti null ga o'rnatilganda. Oshxona ob'ekti ichkarida muzlatgich va lavabo ob'ektiga murojaat qilsa va oshxona ob'ekti nolga o'rnatilgan bo'lsa, muzlatgich ham, lavabo ham ota-onasi, oshxonasi bilan birga axlat yig'ish huquqiga ega bo'ladi.
9-savol. Java kodidan axlat yig'ishni qanday ishga tushirasiz?
Siz Java dasturchisi sifatida Java-da axlat yig'ishni majburlay olmaysiz ; u faqat JVM Java yig'ish hajmiga asoslangan axlat yig'ish kerak deb hisoblasa, ishga tushadi.
Ob'ektni xotiradan olib tashlashdan oldin axlat yig'ish ipi ushbu ob'ektning finalize() usulini chaqiradi va har qanday tozalashni amalga oshirish imkoniyatini beradi. Ob'ekt kodining ushbu usulini ham chaqirishingiz mumkin, ammo bu usulni chaqirganingizda axlat yig'ish sodir bo'lishiga kafolat yo'q.
Bundan tashqari, JVM ga axlat yig'ish so'rovini yuborish uchun ishlatiladigan System.gc() va Runtime.gc() kabi usullar mavjud, ammo axlat yig'ish sodir bo'lishiga kafolat berilmaydi.
10-savol. Yangi ob'ektlarni saqlash uchun etarli bo'sh joy bo'lmasa nima bo'ladi?
Agar Heap'da yangi ob'ekt yaratish uchun xotira maydoni bo'lmasa, Java Virtual Mashina OutOfMemoryError yoki aniqrog'i java.lang.OutOfMemoryError to'p maydonini chiqaradi.
11-savol. Chiqindilarni yig'ish uchun yaroqli bo'lgan ob'ektni "tiriltirish" mumkinmi?
Ob'ekt axlat yig'ish uchun yaroqli bo'lganda, GC unda tugatish usulini ishga tushirishi kerak. Yakuniylashtirish usuli faqat bir marta ishlashi kafolatlanadi, shuning uchun GC ob'ektni yakunlangan deb belgilaydi va keyingi siklgacha dam beradi.
Yakuniylashtirish usulida siz ob'ektni texnik jihatdan "tiriltirishingiz" mumkin, masalan, uni statik maydonga belgilash orqali. Ob'ekt yana jonlanadi va axlat yig'ish uchun yaroqsiz bo'ladi, shuning uchun GC uni keyingi tsikl davomida yig'maydi.
Biroq, ob'ekt yakunlangan deb belgilanadi, shuning uchun u yana mos bo'lganda, yakunlash usuli chaqirilmaydi. Aslini olganda, siz ushbu "tirilish" nayrangini ob'ektning umri davomida faqat bir marta aylantira olasiz. Ehtiyot bo'ling, bu xunuk buzg'unchilikdan faqat nima qilayotganingizni bilsangizgina qo'llanilishi kerak - ammo bu hiylani tushunish GC qanday ishlashi haqida biroz ma'lumot beradi.
|
| |
2. Savollar 1-savol. "Xotira Java-da boshqariladi" iborasi nimani anglatadi?

|
2. Savollar 1-savol. "Xotira Java-da boshqariladi" iborasi nimani anglatadi?
|
bet | 1/6 | Sana | 10.09.2024 | Hajmi | 37,35 Kb. | | #270822 |
Bog'liq Memory Management in Java Interview Questions ( Answers)
1.Kirish
Ushbu maqolada biz Java dasturchisi intervyularida tez-tez paydo bo'ladigan xotira boshqaruvi savollarini ko'rib chiqamiz. Xotirani boshqarish juda ko'p ishlab chiquvchilarga tanish bo'lmagan sohadir.
Aslida, ishlab chiquvchilar odatda bu kontseptsiya bilan to'g'ridan-to'g'ri shug'ullanishlari shart emas - chunki JVM mayda detallarga g'amxo'rlik qiladi. Agar biror narsa jiddiy noto'g'ri ketsa, hatto tajribali ishlab chiquvchilar ham xotirani boshqarish haqida aniq ma'lumotga ega bo'lmasligi mumkin.
Boshqa tomondan, bu tushunchalar intervyularda juda keng tarqalgan - shuning uchun keling, darhol o'taylik.
2. Savollar
1-savol. "Xotira Java-da boshqariladi" iborasi nimani anglatadi?
Xotira dasturning samarali ishlashi uchun zarur bo'lgan asosiy resurs bo'lib, har qanday resurs kabi u kam. Shunday qilib, uni ilovalarga yoki ilovaning turli qismlariga ajratish va ajratish juda ehtiyotkorlik va e'tiborni talab qiladi.
Biroq, Java-da, ishlab chiquvchi xotirani aniq ajratishi va ajratishi shart emas - JVM va aniqrog'i Garbage Collector - ishlab chiquvchiga kerak bo'lmasligi uchun xotira taqsimotini boshqarish vazifasi bor.
Bu dasturchi xotiraga to'g'ridan-to'g'ri kirish huquqiga ega bo'lgan va o'z kodidagi xotira hujayralariga to'g'ridan-to'g'ri murojaat qiladigan C kabi tillarda sodir bo'ladigan holatlarga ziddir, bu esa xotiraning oqishi uchun juda ko'p joy yaratadi.
2-savol. Chiqindilarni yig'ish nima va uning afzalliklari nimada?
Axlat yig'ish - bu yig'ma xotirani ko'rib chiqish, qaysi ob'ektlar ishlatilayotgan va qaysi biri yo'qligini aniqlash va foydalanilmagan ob'ektlarni o'chirish.
Amaldagi ob'ekt yoki havola qilingan ob'ekt, dasturingizning ba'zi bir qismi hali ham ushbu ob'ektga ko'rsatgichni saqlab turishini anglatadi. Foydalanilmayotgan ob'ektga yoki havola qilinmagan ob'ektga endi dasturingizning biron bir qismi tomonidan havola qilinmaydi. Shunday qilib, havola qilinmagan ob'ekt tomonidan ishlatiladigan xotirani qayta tiklash mumkin.
Axlat yig'ishning eng katta afzalligi shundaki, u bizdan qo'lda xotira ajratish/ajratish yukini olib tashlaydi, shunda biz mavjud muammoni hal qilishga e'tibor qaratishimiz mumkin.
|
| |