nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Kompyuterlarni tarmoqqa ulashning asosiy maqsadi nima - bet 120

Birinchi kompyuterga ulangan chop qilish qurilmasi nomi?
|
Uniprinтer
|
Uniprinter minutiga necha satr chop qilar edi?
|
600 ta
|
1969 yilda ishlab chiqilgan birinchi lazerli printerning nomi?
|
EARS
|
O‘ziga butun dunyo kompyuterlarini, abonentlarini, lokal va mintaqaviy tarmoqlarini telekommunikatsiya (kabelli, simsiz, sun’iy yo‘ldosh) aloqalari tarmog‘i orqali bog‘langan yirik tarmoq qaysi?
|
Global tarmoqlar
|
Mamlakat, shahar va viloyatlar darajasida kompьyuterlarini va lokal tarmoqlarni maxsus aloqa yoki telekommunikatsiya kanallari orqali o‘zaro bog‘lagan tarмoqlarga nima deyiladi?
|
Mintaqaviy tarmoqlar
|
Bir korxona yoki muassasadagi bir nechta yaqin binolardagi kompyuterlarni o‘zaro bog‘лagan tarmoqga nima deyiladi?
|
Lokal tarmoq
|
Bit/sekund uchun to'g'ri ta'rifni korsating?
|
Bir soniyada aloqa muhiti orqali uzaтiladigan bitlar soni
|
Kbit/sekund uchun to'g'ri ta'rifni korsating?
|
bir soniyada aloqa muhiti orqali uzatiladigan minglab yaxlitlangan bitlar soni
|
Mbit/sekund uchun to'g'ri ta'rifni korsating?
|
bir soniyada aloqa muhiti orqali uzatiladigan millioнlab yaxlitlangan bitlar soni
|
Gbit/sekund uchun to'g'ri ta'rifni korsating?
|
bir soniyada aloqa muhiti orqali uzatiladigan milliardlab yaxlitlangan bitlar soni
|
Internet tushunchasi necha xil talqin qilinadi?
|
2 xil
|
International Network so'zining ma'nosi?
|
Xalqaro tarmoq
|
Interconnected networks so'zining ma'nosi?
|
Tarmoqlararo
|
Internet qaysi tarmoq vakili hisoblanadi?
|
Global
|
Internet asosan nechta tarkibiy qismdan iborat?
|
3 ta
|
Internetni тarkibiy qismlari to'g'ri va to'liq berilgan javobni belgilang.
|
texnik, dasturiy, axborot
|
Modulyator-demodulyator so‘zlarining qisqartmasidan olingan qurilma?
|
Modem
|
WiMAX qanday bog'lanish?
|
simsiz texnologiyasi orqali bog‘lanish
|
GPRS / 3G qanday bog'lanish?
|
mobil telefon orqali bog‘lanish
|
wiMAX maksimal tezligi?
|
10 Mbit/s
|
Sputnikli kanallar bilan internetga kirishni nechta varianti mavjud
|
Ikkita
|
|
Thin catheter administration

|
Thin catheter administration
|
bet | 134/654 | Sana | 03.01.2022 | Hajmi | 1,5 Mb. | | #14803 |
Thin catheter administration: Use a 4 French end-hole catheter marked approximately 1.5 cm above one end. Connect a syringe and catheter prefilled with surfactant preparation. While the infant is breathing via nasal CPAP, introduce laryngoscope and insert catheter using Magill forceps up to the mark on the catheter. Secure tube position and remove laryngoscope. With the infant’s mouth closed, instil surfactant during 30 to 120 seconds by mini-boluses. In cases of apnoea or bradycardia, perform positive pressure ventilation until recovery.
Monitoring
|
Continuous oxygen saturation and cardiorespiratory monitoring.
|
|
|
| |
Moddalar hajmi o’zgarmas bo’lganda temperatura o’zgarishi bilan bosimning o’zgarishiga

Moddalar hajmi o’zgarmas bo’lganda temperatura o’zgarishi bilan bosimning o’zgarishiga asoslangan termometrlar: - kengayish termometrlari
+ manometrik termometrlar
- qarshilik termometrlari
- termoelektr termometrlari
Nurlanish termometrlari qaysi diapazondagi temperaturani o’lchash uchun mo’ljallangan: - -200°S dan 600°S gacha
- -0°S dan 500°S gacha
- -50°S dan 6000°S gacha
- 10°S dan Q300°S gacha
Qanday xatolik metrologik tavsifda meyorlangan bo’ladi: - absolyut xatolik
+ nisbiy xatolik
- instrumental xatolik
- muntazam xatolik
O’lchov asbobining qanday xatoligi o’lchash chegarasiga bog’lik ravishda o’sadi: + absolyut xatolik
- additiv xatolik
- multiplikativ xatolik
- instrumental xatolik
Suyuqlikning ma'lum bir doimiy xajmining vaznini uzluksiz tortib turishga asoslangan zichlik o’lchagich nomini aniqlang: - Qalqovichli zichlik o’lchagich
+ Vaznli zichlik o’lchagich
- Gidrositatik zichlik o’lchagich
- Radioizotopik zichlik o’lchagich
Kengayish termometrlarining suyukligi sifatida kanday ximiyaviy moddalar ishlatiladi: + Simob, toluol, etanol
- Suv, yog, azot
- Kislorod, ftor, xlor
- Geliy, neon, argon
Elektrolit eritmalarining konsentratsiyasini ularning elektr o’tkazuvchanligiga ko’ra o’lchash ...: - Patentsiometrik usul deb aytiladi,
- Optik usul deb ataladi,
+ Konduktometrik usul deb ataladi,
230
- Avtomatik usul deb ataladi,
Elektrolit eritmalarining kontsentratsiyasini ularning pH ko’rsatkichiga ko’ra o’lchash ...: + Patentsiometrik usul deb ataladi,
- Optik usul deb ataladi,
- Konduktometrik usul deb ataladi,
- Avtomatik usul deb ataladi,
SH A R T L I B E L G I L A R

95
7-bob. GEOGRAFIK XARITALAR
1-masala. Xaritada 1:1 500 000 masshtab ko‘rsatilgan. Bu son nimani anglatadi?
Yechilishi. Xaritadagi 1 cm masofa yer yuzidagi 1 500 000 cm masofaga, ya’ni
15 km ga tengligini bildiradi.
2-masala. Avstraliya va Okeaniyaning tabiiy xaritasida masshtab 1:50 000 000 ga
teng. Ikki nuqta orasidagi masofa 4 cm ga teng bo‘lsa, ular o‘rtasidagi haqiqiy masofa
necha kilometrga teng?
Yechilishi. Xarita masshtabi 1:50 000 000, xaritadagi 1 cm tashqarida 500 km ga
teng: 4 · 500 km = 2000 km. Demak, tanlangan ikki nuqta orasidagi masofa 2000 km
ga teng ekan.
3-masala. Xarita masshtabi 1:25 000 000 ga, A va B joylar orasidagi haqiqiy
masofa 750 km ga teng. Xaritada A va B nuqtalar orasidagi masofani toping.
Yechilishi. Xarita masshtabi 1:25 000 000 bo‘lsa, xaritdagi 1 cm tashqarida
250 km ga teng: 750 : 250 = 3 cm. Demak, xaritada A va B nuqtalar orasidagi masofa
3 cm ga teng.
Mustaqil bajarish uchun topshiriqlar
1-topshiriq. 1:30 000 000 masshtabli xaritada ikki shahar orasidagi masofa: a) 3 cm;
b) 5 cm; c) 10 cm; d) 15 cm bo‘lsa, ular orasidagi haqiqiy masofani aniqlang.
2-topshiriq. Masshtabi 1:20 000 000 bo‘lgan xaritada ikki shahar orasidagi masofa
6 cm ga teng. Shaharlar orasidagi haqiqiy masofani toping.
3-topshiriq. Xarita masshtabi 1:6 000 000, A va B joylar orasidagi haqiqiy masofa
720 km ga teng. Xaritada A va B nuqtalar orasidagi masofani toping.
4-topshiriq. Toshkent va Samarqand shaharlari orasidagi masofa taxminan 300 km.
Masshtabi 1:5 000 000 bo‘lsa, xaritada ikki shahar orasidagi masofa qanchaga
teng bo‘ladi?
-topshiriq - 2 Tabiiy fan Darslik (6 sinf). indd

96
7-bob. GEOGRAFIK XARITALAR
43-MAVZU.
GEOGRAFIK
KOORDINATALARNI ANIQLASH
1. Geograﬁ k koordinatalarni aniqlash nima uchun zarur?
2. Koordinatalardan qanday sohalarda foydalanish mumkin?
Biror shar shaklidagi jismni olib aylantirsangiz, uning yuqoridagi
va quyidagi nuqtalari o‘z joyida qo‘z g‘almasdan aylanadi. Yer ham
o‘z o‘qi atroﬁ da aylanganida uning ikki qarama-qarshi tomonida-
gi nuqtasi o‘z joyida aylanadi. Yerning shu ikki nuqtasi
Yerning
qutblari deyiladi. Ular Shimoliy va Janubiy qutb deb ataladi.
Yer qutblaridan barobar uzoqlikda, Yerning o‘rtasidan o‘tgan
katta aylana chiziq
ekvator deb ataladi. Uning uzunligi taxminan
40000 km. Ekvator Yerni shimoliy va janubiy yarimsharlarga ajra-
tib turadi.
Ekvatorga parallel qilib chizil-
gan chiziqlar
parallellar deyila-
di. Yerning shakliga bog‘liq ravishda
paral lellarning uzunligi ekvatordan qutblar
tomon qisqarib boradi.
Shimoliy va Janubiy qutblarni tutashtiruvchi yarim
aylana chiziqlar
meridianlar deyiladi. London shahridagi
Grinvich rasadxonasidan o‘tgan meridian chizig‘i
Bosh
meridian deb qabul qilingan.
Parallellar va meridianlar o‘zaro kesishishidan
dara-
ja to‘ri hosil bo‘ladi. Bunday to‘rni xarita va globuslarda
ko‘rishingiz mumkin.
Daraja to‘ri yordamida yer yuzasidagi har qanday
joyning (nuqtaning) o‘rnini, ya’ni geograﬁ k koordinata-
sini va ufq tomonlarini aniqlash mumkin. Buning uchun
nuqtaning geograﬁ k kengligi va uzoqligini aniqlab olish lozim.
– Mavzu: Suyuqlik va sochiluvchan moddalar sathining

6 – Mavzu: Suyuqlik va sochiluvchan moddalar sathining balandligini o’lchash. ( 2 соат) Asosiy ma’lumotlar va klassifikasiyasi. Ko’rsatish oynasi. Suyuqlik sathini o’lchashning
usullari. Sochiluvchan moddalarning sathini o’lchash.
Asosiy ma’lumotlar va klassifikasiyasi. Suyuqlik va gazlar miqdorini o’lchash. Modda
miqdori va sarfini o’lchashning usullari.
Adabiyotlar: A1;A2; A3; Q2; Q3 Q4.
7 – Mavzu: Modda miqdori va sarfini o’lchash. ( 2 соат) Asosiy ma’lumotlar va klassifikasiyasi. Suyuqlik va gazlar miqdorini o’lchash. Modda miqdori va
sarfini o’lchashning usullari.
Adabiyotlar: A1;A2; A3; Q2; Q3 Q4.
8 – Mavzu: Suyuqliklarning tarkibini analiz qilish. ( 2 соат) Asosiy ma’lumotlar va klassifikasiyasi. Eritmalarni analiz qilishning konduktometrik,
potensiometrik, optik, avtomatik titrlash va radioizotop usullari va qo’llanilishi.
Adabiyotlar: A1;A2; A3; Q2; Q3 Q4.
9 – Mavzu: Suyuqliklarni qovushoqligini o’lchash. ( 2 соат) Asosiy ma’lumotlar va klassifikasiyasi. Kapillyar vizkozimetrlar. Sharikli
vizkozimetrlar. Rotasion vizkozimetrlar. Tebranishli vizkozimetrlar.
Adabiyotlar: A1;A2; A3; Q2; Q3 Q4.
10 – Mavzu: Elektrik kattaliklarni o’lchash. ( 2 соат) O’lchash mexanizmlari va ko’rsatuvchi asboblar. Magnitoelektrik mexanizmlar va asboblar.
Elektromagnit mexanizmlar va asboblar.Elektrodinamik mexanizmlar va asboblar. Elektrostatik
asboblar.Vibrasion asboblar. Logometrlar.
Adabiyotlar: A1;A2; A3; A4; Q2; Q3 Q4; Q5.
11 – Mavzu: Tok va kuchlanishni o’lchash. ( 2 соат) Qarshiliklarni o’lchash. O’lchash usullari. Galvanometrlar. Galvanometr-larning vazifasi va xarakteristikalari.
Quvvatni o’lchash.Elektr energiyasini hisobga olish.
217
Qarshiliklarni o’lchashning har xil usullari. Ommetr va AVOmetr. Induktivlik va sig’imni
o’lchash.
Adabiyotlar: A1;A2; A3; A4; Q2; Q3 Q4; Q5.
Bosim o’lchash asboblarini ko’rsatib bering

278
Fizik kattalik birliklarini qayta tiklash va ularni saqlash uchun xizmat qiladigan o‘lchov
asboblari...
- darajalangan o‘lchov asboblari deb ataladi.
- ishchi o‘lchov asboblari deb ataladi.
+ namunaviy o‘lchov asboblari deb ataladi.
- texnik o‘lchov asboblari deb ataladi.
Mavzu:
Fotoelektr o’zgartkichlarni tekshirish. 
Qo’llaniladigan ta’lim texnologiyalari

|
Mavzu:
Fotoelektr o’zgartkichlarni tekshirish.
Qo’llaniladigan ta’lim texnologiyalari Pdf ko'rish
|
bet | 149/286 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 5,37 Mb. | | #236914 |
Bog'liq katta kitobMavzu:
Fotoelektr o’zgartkichlarni tekshirish.
Qo’llaniladigan ta’lim texnologiyalari: dialogik yondoshuv, muammoli ta’lim.
Adabiyotlar:
A3; A4; Q5; Q6.
T/r
Laboratoriya mashg’ulotlarining mavzulari
soat
1
Mavzu:
Kirish. O’lchash vositalari bilan tanishish.O’lchashlar xaqida
umumiy tushunchalar. O’lchash xatoliklarini aniqlash.
2
2
Mavzu:
Texnik voltmetrlarni qiyoslash
2
3
Mavzu:
Texnik ampermetrlarni qiyoslash.
2
4
Mavzu:
Rezistor qarshiligini ommetr bilan o‘lchash
2
5
Mavzu:
Yarim o‘tkazgich qarshiligining haroratga bog‘liqligi
o’rganish.
2
6
Mavzu:
Multimetr (avometr) yordamida tok kuchini,
kuchlanishni va qarshilikni o‘lchash
2
7
Mavzu:
Rraqamli, elektron voltmetrlarni va ampermetrlarni
o‘rganish hamda qo‘llash
2
8
Mavzu:
Termometrlarni aniqlik sinfini qiyoslash
2
9
Mavzu:
Pirometr yordamida ob’ekt haroratini masofadan turib
o‘lchash
2
10
Mavzu:
Analitik torozilarni qiyoslash
2
11
Mavzu:
ph- metrlarni qiyoslash
2
12
Mavzu:
Spektrofotometrlarni qiyoslash
2
13
Mavzu:
Polyarimetrlarni qiyoslash
2
14
Mavzu:
O’tilgan mavzular yuzasidan oraliq baholash.
Laboratoriya ishlarining hisoboti va topshirish. Oraliq nazorat.
2
Jami
28
|
| |
Qaysi termometrlar monometrik termometrlar guruhiga kiradi

|
Qaysi termometrlar monometrik termometrlar guruhiga kiradi Pdf ko'rish
|
bet | 213/286 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 5,37 Mb. | | #236914 |
Bog'liq katta kitobQaysi termometrlar monometrik termometrlar guruhiga kiradi:
- SHisha termometrlar, dilatometrik va bimetalik termometrlar.
+ Gazli, suyuqlikyi, bug‘-suyuqlikli termometrlar.
- Termoelektrik termometrlar.
- Metall o‘tkazgichli termometrlar, yarim o‘tkazgichli termometrlar.
Suyuqlikli termometrlar qaysi diapazondagi haroratni o‘lchash uchun mo‘ljallangan:
+ – 200
0
C dan + 600
0
C gacha
- 0
0
C dan + 500
0
C gacha
- +50
0
C dan + 1000
0
C gacha
- 0
0
C dan + 1000
0
C gacha
Suyuqlik
yoki qattiq jismlar hajmi yoki chiziqli o‘lchamlarning o‘zgarishiga asoslangan
termometrlar:
+ Monometrik termometrlar
-Kengayish termometrlar
-Termoelektr termometrlar
-Karshilik termometrlar
Elektr qarshilikning o‘zgarishiga asoslangan termometlar
:
+ Qarshilik termometlari
-Nurlanish termometlari
-Termoelektr termometlari
-Kengayish termometrlari
Monometrik termometrlar qaysi diapozondagi temperaturani o‘lchash uchun mo‘ljallangan:
- - 200 S dan + 600 S gacha
+ 0 S dan + 500 S gacha
- - 50 S dan + 1000 S gacha
-+ 10 S dan + 300 S gacha
-- 260 S dan + 1100 S gacha
Absolyut xatolik qanday o‘lchov birlikda o‘lchanadi:
-kilogram o‘lchov birligi
-protsent o‘lchov birligi
+aniqlanayotgan parametr qaysi o‘lchov birlikda o‘lchansa shu o‘lchov birlikda o‘lchanadi
-Volt o‘lchov birlikda
Nisbiy xatolik qaysi formula, yordamida aniqlanadi
:
- ΔA=Ao‘lch-Ahaq.
+ E=ΔA / Ao‘lch· 100%
- γ = ΔA / Ar·100%
- γ=Ar / ΔA·100%
O‘lchov vositalari o‘lchash jarayonidagi bajarayotgan vositasiga qarab qanday o‘lchov
asboblariga bo‘linadi:
+ ishchi, namunaviy, etalon.
- ampermetr, voltmetr, ommetr.
- o‘lchov, standart, namuna.
- absolyut, nisbiy, keltirilgan.
|
| |
cliiziqlardan iborat bo‘lishiga qaramay bitta obyekt liisoblanadi. Ma­

cliiziqlardan iborat bo‘lishiga qaramay bitta obyekt liisoblanadi. Ma
salan, biror o'lchamni olsak, unda ikkita chiqarish va strelka, oicham
168
chizig‘i hamda oicham qiymatidan iborat bo‘lgan oltita element mav-
jud. Ulaming birortasini alohida tahrirlab bo‘lmaydi. Bunday hollarda
«Расчленить»- tarkibiy qismlarga ajratish buyrug‘idan foydalanib,
obyektlarni tarkibiy qismlarga ajratib yuboriladi va chizmada kerakli
tuzatishlar bajariladi. Buning uchun, obyekt ajratiladi va «Расчленить»
buymg‘i yuklanadi. Natijada, obyekt tarkibiy qismlarga ajralib qoladi.
Masalan, qirqimi bajarilgan vtulkaning ichki teshigining diametr 025
o‘lchamini ko‘rsatishda, ya’ni qo‘yilgan oichamdagi bitta chiqarish
chizig‘ini va strelkani o‘chirish, hamda o‘lcham chizig‘ini qisqartirishda
bu buyruqdan foydalanilgan, 54-rasm.
30-§. «Размеры» paneli buyruqlari va undan foydalanish algoritmi
«Размеры»
paneli buyruqlaridan chizmaga zaruriy o‘lchamlami
avtomtik qo‘yishda foydlaniladi.
0
‘lcham qo‘yishdan aw al unga
tayyorgarlik bosqichini amalga oshirish zarur.
30.1. 0 ‘lchamlar qo‘yishga tayyorgarlik ko‘rish bosqichi
Bu bosqich quyidagi tartibda amalga oshiriladi:
1.
«Sichqon» yordamida tushuvchi menyular qatoridan «Формат»
buymg‘i yuklanib, undagi «Размерные стили...» qo‘shimcha buyrug‘i-
ga kiriladi. Shunda, ekranda «Диспетчер размерных стилей» darchasi
paydo bo‘ladi, 52- rasm.
Г
Г
4 /
Y
t
54 - rasm.
2.
Bu darchadagi o‘ng tomonda joylashgan buyruqlar orasidan
«Изменить» (yuqoridan uchinchi) tugmasi yuklanadi. Ekranda «Из
менение размерного стиля: ISO-25» darchasi paydo bo‘ladi, 53- rasm.
Awal, undagi «Линии» vkladka-qo‘yilmasi yuklanadi va dar-
chaning pastki o ‘ng tarafida joylashgan «Удлинения за размерные» va
«Отступ от объекта» yacheykalariga tegishlicha, chiqarish chizig‘ini
o‘lcham chizig'idan chiqib turish uzunligi va chiqarish chizig‘i bilan
kontur chiziq oralig‘i tanlab kiritiladi, 53— rasm.
l^eer
j ■ Поблок 4
ХнплкШЯ:
>
ГоСпокл
•-----------Г nftnrvy
м «ьмссм*:
Шаг
р
Заэоаьк овзмгож
3.75
Пометь:
Цв§г
TjriGbi носноД
Т в£[НХН
0
Й
лнннм
£
В#слишв:
оРЛ
¥
Ц0-v
-Говлок
ч
П
ш
ыуй
.
в
. □ 1-юОЛ
I ^ 2чоОЛ
З’^стуюгг объекта
0
Г]6>чосшв «■♦**«
Д<ИД*
j
OK
1
( Отмена
1
[ Спо«ек» ~]
53— rasm.
Agar bu qiymatlar tegishlicha 2-3 va
0
bo‘Isa, davlat standartiga
muvofiq bo‘ladi.
So‘ngra vkladkada ikkinchi bo‘lib joylashgan «Символы и
стрелки» buyrug‘i yuklanadi, (54- rasm).
flitiw СмивелииРвами»**» ^Ок»*.*мь1*чц*<**«мм • Айв*,
wmmun
: Лиа^имч
|3 Зафмдеипм эв'Жядтал
СКоэвя.
■Я Закиииии» Mf'iwafl
Выносжа:
03 Закройся ля » «лутой
2.5000
[ ~"р*Г~
1
! СНтьви*
54- rasm.
Bu darchadan foydalanib, strelkaning turlari, kattaligi, markaz
o‘mining belgisi o‘lchami, yoy uzunligining ramziy belgisi va siniq ra-
170
diusli oichamning burchaklarini chizma oichamlaridan kelib chiqqan
holda o‘zgartirish mumkin. Bunda, darchada taklif etilgan oichamlami
o‘zgartirmagan holda chizmada kuzatib ko‘ramiz va o‘zgartirilishi lozim
boigan kattaliklarga o‘zgartirish kiritiladi.
|
Adabiyotlar - "geodeziya" kafedrasi

Неелов В.А. Ќурилиш монтаж ишлари. Тошкент: Ўќитувчи, 1989. 250 б.
Благовещенский Ф.А., Букина Е.Ф. Архитектурные конструкции. М.: Высшая школа, 1985.
Орловский Б.Я., Белкин А.Н. Степанова В.Э.. Гражданские селскохозяйственные производственные здания и сооружения. М.: Высшая школа, 1990.
Mundarija
KIRISH 3
BINOLARNING TIPLARI, ULARNING KONSTRUKTIV ELEMENTLARI 4
Binolar klassifikasiyasi 4
Binoning asosiy elementlari 5
Binolarning konstruktiv tiplari, fazoviy bikirligi 8
Qurilish konstruksiyalarini bir xillashtirish, tiplarga ajratish hamda standartlash, qurilishdagi yagona modul sistemasi 12
ASOSIY QURILISh MATERIALLARI, INDUSTRIAL KONSTRUKSIYaLAR VA DETALLAR 14
Tabiiy tosh materiallar va buyumlar 14
Sun'iy tosh materiallar 15
Grajdan binolari quriladigan yig'ma beton va temir-beton konstruksiyalar 21
Sanoat va qishloq xo'jaligi binolarining yig'ma konstruksiyalari 26
Choklarni to'ldirish uchun ishlatiladigan materiallar 31
Metallar va metall buyumlar 32
G'IShT TERISh 34
G'isht terish to'g'risida qisqacha ma'lumot 34
G'ishtin devor qurish texnologiyasi 36
G'isht terishda choklarni vir qatorli sistemada bog'lash 38
Adabiyotlar 41
U. Mardonov, A. Oxunjanov, T. Qosimov
Bino va inshootlarning
konstruktiv qismlarI
Samarqand – 2006
56,1,54,3,52,5,50,7,48,9,46,11,44,13,42,15,40,17,38,19,36,21,34,23,32,25,30,27
2,55,4,53,6,51,8,49,10,47,12,45,14,43,16,41,18,39,20,37,22,35,24,33,26,31,28,29
|
Endi, bu darchadagi - • Coreldraw • pho to s h o p

oichamlami chizmada ko‘rinishli boiishini hisobga olgan holda joy-
lashtiriladi. Agar, unga erisliislmi iloji bo‘lmasa, «Дистпетчер размер
ных стилей» darchasidan «Изменение размерного стиля: Стандарт»
qayta kirib, undagi «Размещение» qo‘yilma-«Biuiamca»sini yuklab,
«Подгонка элементов»с^1 «Размещение текста вручную» buyrugi
yuklanadi va oichamlaming chizmadagi joylarini o‘zgartirib, ulaming
qo‘yilishini ko‘rinimli boiishiga erishiladi.
Chizmada gorizontal va vertikal chiziqli oichamlar, oichamlar
I
I
panelidagi
I tugmani, qiya joylashganlari esa,
1
tugmani yuklab
qo‘yiladi.
Chizmada biror nuqtaning X yoki Y koordinatalarini ko‘rsatish lo-
t
4J [
zim boisa,
Dunyoning siyosiy xaritasi (umumgeograﬁ k xarita)

94
7-bob. GEOGRAFIK XARITALAR
A M A L I Y M A S H G U L O T
42-MAVZU.
MASSHTABLAR BILAN ISHLASH
Xaritaning masshtabini tanlashda nimani hisobga olish kerak?
Barcha geograﬁ k xaritalar ma’lum bir masshtab asosida tuziladi. Xaritaning masshtabi
uning pastki qismida ko‘rsatiladi.
Avstraliyaning tabiiy xaritasida ko‘rish mumkinki, uning pastki chap burchagida xarita
masshtabi tasvirlangan. Bu yerda 1:50 000 000 ushbu xaritaning
sonli masshtabi bo‘lib,
xaritadagi 1 cm masofa yer yuzidagi 50 000 000 cm masofaga teng ekanini anglatadi.
Foydalanish qulay bo‘lishi uchun xaritada
nomli masshtab ham ifodalanadi. Ushbu
xaritada u 1 cm da 500 km deb ko‘rsatilgan. Ya’ni xaritadagi har 1 cm masofa 500 km
masofaga teng.
Bundan tashqari,
chiziqli masshtab ham bo‘lib, undan foydalanish qulay.
Aytaylik, xarita orqali ikki shahar orasidagi masofani aniqlash kerak bo‘lsin. Buning
uchun chizg‘ich yordamida xaritadan ushbu shaharlar orasidagi masofa necha cm ga
tengligi aniqlanadi. Masalan, yuqoridagi xaritada shaharlar orasidagi masofa 5 cm ga
teng deylik. Ular orasidagi haqiqiy masofani topish xaritaning nomli masshtabidan foy-
dalanib quyidagicha bajariladi:
5
· 500 km = 2500 km.
Demak, shaharlar orasidagi haqiqiy masofa 2500 km ga teng ekan.
BALANDLIK SHKALASI METRLARDA
chuqur 0 200 500 1000 2000 3000 5000 baland
neft
temir rudalari
nikel rudalari
alyuminiy rudalari
mis rudalari
oltin
toshko‘mir
uran rudalari
tabiiy gaz
polimetall rudalari
titan rudalari
qo‘ng‘ir ko‘mir
qalay rudalari
volfram rudalari
-MAVZU. 
GEOGRAFIK XARITALAR

93
7-bob. GEOGRAFIK XARITALAR
Agar mavzuli xaritalarda bir-biri bilan bog‘liq bo‘lgan bir qancha komponentlar tasvirlan-
gan bo‘lsa, bunday xaritalar
kompleks xaritalar deb ataladi.
Foydalanish maqsadiga ko‘ra, o‘quv, ilmiy, harbiy, sayyohlik xaritalar kabi turlarga
bo‘lish mumkin.
Har bir geograﬁ k xarita ma’lum bir mavzuni yoki bir nechta mavzularni aks ettiradi. Aytay-
lik, dunyoning tabiiy xaritasi yordamida quruqlik va okeanlar relyeﬁ haqida yoki dunyoning
siyosiy xaritasi yordamida esa jahon davlatlarining geograﬁ k o‘rni va chegaralari haqida
ma’lumot olish mumkin. Demak, geograﬁ k bilimlarimizni boyitib borish uchun bizga ko‘plab
turli mavzu va mazmundagi xaritalar zarur bo‘ladi.
1. Xaritalardan to‘g‘ri foydalanish uchun nimalarni bilish lozim?
2. Umumgeograﬁ k va mavzuli xaritalarning farqi nimada?
TEST - O`zbekiston respublikasi sog`liqni saqlash vazirligi toshkent farmasevtika instituti

|
O`zbekiston respublikasi sog`liqni saqlash vazirligi toshkent farmasevtika instituti Pdf ko'rish
|
bet | 152/286 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 5,37 Mb. | | #236914 |
Bog'liq katta kitobTEST
Metrologiya va standatizasiya fanidan tеst savollari
Absolyut xatolik qanday o’lchov birlikda o’lchanadi:
- kilogramm o’lchov birligi
- protsent o’lchov birligi
+ aniqlanayotgan parametr qaysi o’lchov birlikda o’lchansa shu o’lchov birlikda o’lchanadi
- Volt o’lchov birligida
Nisbiy xatolik qanday o’lchov birlikda o’lchanadi:
- kilogramm o’lchov birligi
+ protsent o’lchov birligi
- aniqlanayotgan parametr qaysi o’lchov birlikda o’lchansa shu o’lchov birlikda o’lchanadi
- Volt o’lchov birligida
O’lchov vositalari o’lchash jarayonidagi bajarayotgan vositasiga qarab qanday o’lchov
asboblariga bo’linadi:
+ ishchi, namunaviy, etalon.
- ampermetr, voltmetr, ommetr.
- o’lchov, standart, namuna.
- absolyut, nisbiy, keltirilgan.
Xalq ho’jaligining barcha tarmoqlarida amaliy o’lchashlar uchun mo’ljallangan o’lchov
asboblari ...:
- namunaviy o’lchov asboblari deb ataladi.
+ ishchi o’lchov asboblari deb ataladi.
- etalon o’lchov asboblari deb ataladi.
- texnik o’lchov asboblari deb ataladi.
O’lchov asboblarining aniqlik klassi nechta qismga bo’linadi:
- 2 ta qismdan iborat
- 4 ta q’ismdan iborat
- 6 ta q’ismdan iborat
+ 8 ta q’ismdan iborat
Moddalarni temperaturasini o’lchaydigan asbobni birinchi marta kim tomonidan nechanchi
yilda kashf qilingan:
- I.Nyuton tomonidan 1700 yilda
+ G.Galiley tomonidan 1598 yilda
- M.V.Lomonosov tomonidan 1750 yilda
- Arximed tomonidan eramizdan oldingi 250 yilda
Moddalar xajmi o’zgarmas bo’lganda temperatura o’zgarishi bilan bosimning o’zgarishiga
asoslangan termometrlar:
- kengayish termometrlari
+ manometrik termometrlar
- q’arshilik termometrlari
- termoelektr termometrlari
- nurlanish termometrlari
|
| |
– Mavzu: Solishtirish asboblari - O`zbekiston respublikasi sog`liqni saqlash vazirligi toshkent farmasevtika instituti

|
O`zbekiston respublikasi sog`liqni saqlash vazirligi toshkent farmasevtika instituti Pdf ko'rish
|
bet | 147/286 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 5,37 Mb. | | #236914 |
Bog'liq katta kitob12 – Mavzu: Solishtirish asboblari.
Qayd qiluvchi asboblar. ( 2 соат)
Yakka o’zgarmas tok ko’priklari. Qo’shaloq o’zgarmas tok ko’priklari. O’zgarmas tok
potensiometrlari. O’zgaruvchan tok potensiometrlari. Yarim avtomat va avtomat ko’priklar va
potensiometrlar.
Vazifasi vaklassifikasiyasi. O’zi yozar asboblar. Elektromexanik ossiglograflar. Elektron
ossiglograflar.
Adabiyotlar: A1;A2; A3; A4; Q2; Q3 Q4; Q5.
13 – Mavzu: Elektr o’lchash asboblarini tekshirish. ( 2 соат)
Rostlanuvchi qarshiliklar. Nagruzka transformatorlari va avtotransformatorlar. Faza
ko’rsatkichlar va faza rostlagichlari. Ta’minlash manbalari. Tekshirish ustanovkalari. Izolyasiyani
sinash ustanovkasi.
Adabiyotlar: A1;A2; A3; A4; Q2; Q3 Q4; Q5.
14 – Mavzu: Elektr o’lchash asboblarini tekshirish jihozlari. ( 2 соат)
Tekshirishning tartibi va vazifasi. Tekshirish usullari va qoidalari. Ampermetr,voltmetr, vatmetr,
ommetr va megommetrlarni tekshirish. Ko’priklar, potensiometrlar va qarshilik magazinlarini
tekshirish. Tibbiy texnika vositalarini qiyoslash.
Adabiyotlar: A1;A2; A3; A4; Q2; Q3 Q4; Q5.
AMALIY MAShG’ULOTLARNING NOMI
(rejalashtirilmagan)
Laboratoriya mashg’ulotlarining tavsiya etiladigan mavzulari
Mavzu:
Kirish. O’lchash vositalari bilan tanishish.O’lchashlar xaqida umumiy tushunchalar.
O’lchash xatoliklarini aniqlash.
Qo’llaniladigan ta’lim texnologiyalari: dialogik yondoshuv,muammoli ta’lim.
Adabiyotlar:
A3; A4; Q5; Q6.
Mavzu:
Voltmetrning aniqlik darajasini tekshirish.
Qo’llaniladigan ta’lim texnologiyalari: dialogik yondoshuv, muammoli ta’lim.
Adabiyotlar:
A3; A4; Q5; Q6.
Mavzu:
Ampermetrning aniqlik darajasini tekshirish.
Qo’llaniladigan ta’lim texnologiyalari: dialogik yondoshuv, muammoli ta’lim.
Adabiyotlar: A3; A4; Q5; Q6.
|
| |
«3D karkas - • Coreldraw • pho to s h o p

|
• Coreldraw • pho to s h o p Pdf ko'rish
|
bet | 136/218 | Sana | 27.06.2024 | Hajmi | 10,66 Mb. | | #266045 |
Bog'liq Kompyuter grafikasi darslik«3D karkas
»ga o‘tish uchun 3 - rasm, «Визуалные cnuiH»dagi 2 -
tugma yuklanadi. Undagi 1 - tugmani yuklash bilan ikki o‘lchamli loyi
halash
«2D karkas»
ga qaytadi.
AutoCADda obyektlar va ulaming elementlari bo'lgan siitlar kar
kas ko‘pyoqlik (3- rasm, 3 - tugma yordamida), yoki ravon yuzali qattiq
jism ko‘rinishida (3 - rasm, 4, 5 - tugmalar yordamida) tasvirlanishi
mumkin.
Bunday qattiq jismlami va ulaming birikma-
^
2
3 4 5
laridan iborat boigan obyektlarni loyihalashda ikki
швшвяшявшшшшв
o‘lchamli asosiy ko‘rinishlardan va uch o‘lchamli @ 0 0 ^ ^ ^
izometrik tasvirlardan foydalaniladi.
I
J
3 - rasm.
179
Shu sababli uch oichamli loyihalashda bunday ko‘rinishlar bitta
View (ko‘rinishlar) paneliga joylashtirilgan, ( 4 - rasm).
m \ a з
0
a
m m .
-у Ф
&
w
©
1
;
3
I
W
I
W
I
I I
I
i
I '
1
2 3 4 5 6
7
8 9 10 II 12
4 - rasm.
1 - Nomlangan ko‘rinishlar (Named Views);
2
-s-
7
- 6ta standart ustdan, tag
id
an, chapdan, o ‘ngdan, olddan va
orqadan asosiy ortogonal ko‘rinishlar;
8
11
- 4ta standart izometrik ko‘rinishlar;
12
-
Камера
(Camera) - ko‘rish y o‘nalishini kamera va ko‘rish
nuqtalari yordamida belgilaydi.
Ko‘rinishni o ‘zgartirishning yana bir imkonyati mavjud boiib, 3D
|
| |
«Сдвиг» - Yasovchini yo‘naltiruvchi bo‘yicha

1. Sirtning yasovchisi tanlanadi, ya’ni uni ajratib «ENTER» bilan
qayd etiladi. Chizmada sirt yasovchi vertikal to‘g‘ri chiziq va uni yuqori
uchiga biriktirilgan yarim aylanadan (uni tekisligi Vga parallel) iborat.
2. Surish-harakatlanish yo‘nalishi belgilanib, «ENTER» bilan qayd
etiladi. Natijada aylanish sirti kabi sirt yasaladi, 23- rasm. Chizmada
yo‘naltiruvchi Hga parallel bo‘lgan aylanadan iborat. U to‘g‘ri to‘rtbur-
chak ham bo‘lishi mumkin, (24- rasm).
33.4. «Вращать» - Aylanish jismlarini yasash buyrug‘i va
undan foydalanish algoritmi
Bu buyruqdan foydalanib yasovchisi ixtiyoriy yoki maxsus chi-
ziqlardan iborat bo‘lgan aylanish jismlari quyi
dagicha bajariladi:
1. Yasovchi ajratiladi va «ENTER» bilan
qayd etiladi. (Yasovchi oddiy yoki murakkab
tekis chiziq bo‘lishi mumkin).
2. Aylanish o‘qining birinchi va ikkinchi
nuqtasi belgilanadi va u «ENTER» bilan qayd
etiladi. Shunda aylanish jismi, halqa sirti
chizmadagidek ekranda yasaladi, (25- rasm).
25-rasm.
33.5.
«По сечениям» - Kesim vuzasi o‘zgarib boruvchi
Tаshkiliy vа texnik - О‘zbеkistоn rеsрublikаsi оliy vа о‘rtа mахsus tа’lim

483
himoyаlаngаn аxborot tizimlаridа, xodimlаr qаtti - hаrаkаtlаrini nаzorаtdа
tutish;
tizim monitoring ko‘rsаtkiсhlаri vа аxborot xаvfsizligi hаrаkteristikаlаrini
shаkillаntirish;
Iqtisodiy. Iqtisodiy metodlаr o‘zigа quydаgi xаvfsizliklаrni olаdi:
Аxborot xаvfsizligi bo‘yiсhа rejаlаrni ishlаb сhiqish.
tizimni tаkomillаshtirishdа ishlаrni moliyаlаshtirish, tаshkilot huquqlаri vа
tаshkiliy–texnik metodlаr bilаn birgаlikdа.
Xizmаt ko‘rsаtish dаrаjаsidаgi moslаshtirish.Hozirgi vаqtlаrdа xuquqiy
normаtiv аktlаr, bulutli resurslаrni tаrtibgа solish qoidаlаri mаvjud emаsligi xizmаt
ko‘rsаtish dаrаjаsigа moslаshtirish, bulutli hisoblаsh рrovаyderlаrining eng muxim
kriteriyаlаridаn biri hisoblаnаdi. Аfsuski hozirgi vаqtlаrdа ko‘р рrovаyderlаr xizmаt
ko‘rsаtish dаrаjаsidаgi moslаshtirishni shundаy tuzаdilаrki, nаtijаdа o‘zlаrigа kаm
jovobgаrlikni olаdilаr. Bundаn kelib сhiqqаn holdа, konfidensiаl mаlumotlаrni
bulutli hisoblаshlаrdа ishlаtishdаn oldin yаxshi xizmаt ko‘rsаtish dаrаjаsigа
moslаshtirilgаn рrovаyderlаrni tаnlаsh lozim.
Tizimgасhа bo‘lgаn bulut xаvfsizlik kаnаlini o‘rnаtish.Bulut iсhidаgi tizim
bilаn bog’lаnishdа kаnаl shifrlаnаdi. Xаvfsizlik kаnаllаrini o‘rnаtishdа VРN (virtuаl
shаxsiy
tаrmoq)
texnologiyаlаri
qo‘llаnilаdi.
Shungа
qаrаmаsdаn
yаni
telekomunikаtsiyаning tаrmoqdа quyi рog’onа ishonсhliligini mаvjudligi vа kаnаl
dаgi ishonсh yuqori рog’onаdа qolаdi. Kriрtogrаfik vositаlаrni ishlаtilinishigа qаrаb
(shifrlаsh,
аutentifikаtsiyа, oсhiq kаlitli infrаtuzilmа vа jo‘nаtilаyotgаn
mаlumotlаrni o‘zgаrtirilishini oldini olish). Bu usul eng oddiy vа eng ishonсhli
hisoblаnаdi, u MITM (insonlаr o‘rtаsidа) hujumlаridаn himoyа qilаdi. Lekin bu usul
fаqаtginа bulutdаgi tizim vа kаnаl аloqаsini himoyаlаydi. Butun tizimdаn
o‘tаyotgаn mаlumotlаr oсhiq hisoblаnаdi.
Ampermetr zanjirdagi tok kuchini o’lchashi uchun zanjirga qanday ulanadi

276
- η
- η = K
Radioaktiv nurlarning suyuqlikdan o’tishda yutilishga asoslangan zichlik o’lchagich
nomini aniqlang:
- Qalqovichli zichlik o’lchagich
- Gidrostatik zichlik o’lchagich
+ Radioizotopli zichlik o’lchagich
- Vaznli zichlik o’lchagich
Atmosfera bosimini o’lchaydigan o’lchov asbobi .... :
-Manometr
deb ataladi
+Barometr deb ataladi
-Vakuummetr deb ataladi
-Monovakuummetr deb ataladi
BeiCiepwre рейри ллл [КОнтур] : Вшбермте ребри

Вкберите первый отрезок или
[оТйенить/полИлиния/Длина/Угол/Обрезка/Нетод/Несколько]:
Выбирается базовая поверхность. . .
Залайте опцию выбора поверхности [Следующая/ОК (текущая)] <ОК>: с
Задайте опцию выбора поверхности ГСледующая/ОК (текущая) 1 <ОК>:
so‘ralgan birinchi tomonni tanlang yoki tayanch sirtni tan] ang so‘roviga
qirra ko‘rsatiladi va keyingi so‘ralgan joriy sirtning opsiysiga “c” harfi
teriladi va “Enter” bilan qayd etiladi hamda
yuklanadi, 38- rasm.
36- rasm.
37- rasm.
38- rasm.
3. Muloqatlar oynasidagi so‘rovga, ya’ni, faska bajarish uchun
so‘ralgan tayanch va keyingi sirt faska o‘lchamlarini kiriting so‘roviga
taklif qilingan qirra va o‘lchamlar ketma-ket “Enter” bilan kiritiladi, 39-
rasm va 40- rasm.
4. Ohirgi “Qirrani tanlang” so‘roviga, qirra ko‘rsatiladi (41- rasm),
va “Enter” bilan qayd etiladi:
Вы берите первым о т р « * о *
н л н
Готменить/лолИлиния/Длина/Угол/Обрезка/Нетод/Несколько1 :
Выбирается базовая позерхность. . .
Задайте опцию выборе поверхности [Следухвдая/ОК (текущая)] <ОК>; с
Задайте опцию выбора поверхности [Следукздая/OR (текущая)] <ОК>:
Длипсх фа'. гчЯ длм базчвий а о о с р л п и с ч и <20 . 0000> .
Длина фески для яругой гюмрхиости <2 0.0000>!
Выберите ребро
ш е и
[КОнтур]: Выберите ребро или [КОнтур]: Быберите ребро или
Ч[КОнтур]: Быберите ребро или [КОнтур]: Быберите ребро кли [КОнтур]:
К ом ан д а:
2>20>
-§. AutoCAD dasturida uch oichamli modellash uskunalar

Hozirgi zamon kompyuterlari va ulaming dasturlar ta’minoti,
grafik axborotlami bemalol uch o‘lchamda ham loyihalash imkoniyatini
beradi.
Buning uchun qator grafik dasturlar mavjud bo‘lib, ular orasida
AutoCAD dasturi muhandislik va qurilish arxitektura chizmachiligi
uchun berilgan o‘lchamlar asosida ikki va uch o‘lchamli loyihalash
ishlarini yuqori aniqlikda bajarish imkoniyatini beradi.
Ma’lumki, an’anaviy usulda (qo‘lda) obyektlarni yaqqol tasvir-
larini qurish, ulami ikki o‘lchamli cliizmalarini tuzishga nisbatan bir
necha marta ko‘p mehnat talab qiladi. Lekin ulami kompyuterda zamo-
naviy grafik dasturlar yordamida bajarish oson va qulaydir. Shuningdek,
kompyuter texnologiyalari yordamida uch o‘lchamli loyihalash jara-
yonida quyidagi grafik amallami avtomatik bajarish afzalliklarga ega:
1. Obyekt sirtlarining o‘zaro kesishuvini avtomatik bajarish;
2. Obyektlarda turli qirqimlar va kesimlar bajarish;
3. Obyektlarni asosiy va qo£shimcha ko‘rinishlarga o‘tkazib,
o‘zaro vaziyatlarini o‘zgartirish;
4. Obyektlarning yuzalarini tabiiy ranglarga bo‘yash;
5. Bajarilgan uch o‘lchamli rederlangan-bo‘yalgan obyektlarni
ishlab chiqarish uchun zarur bo‘lgan aslidagidek holatda bajarish;
6. Yasalgan uch o‘lchamli modelni-buyumni fazoning istalgan
nuqtasidan ko‘nsh va kuzatish hamda uzluksiz namoyish etish;
7. Obyektlarni tarkibiy qismlarga ajratish yoki aksincha bir butun
jismga keltmsh;
8. Kesuvchi va kesiluvchi obyektlar uchun umumiy bo‘lgan qis-
mini yasash.
AutoCAD dasturida ikki o‘lchamlidan uch o‘lchamli loyihalash
Май 2021 10-қисм - Май 2021 10-қисм Тошкент май 2021 йил. Тошкент: «Tadqiqot», 2021. 202 б

|
Май 2021 10-қисм Тошкент май 2021 йил. Тошкент: «Tadqiqot», 2021. 202 б Pdf ko'rish
|
bet | 123/194 | Sana | 29.09.2024 | Hajmi | 3,67 Mb. | | #272877 |
Bog'liq 10.Pedagogika yonalishi 1 qismМай 2021 10-қисм
Тошкент
ўз таъсирини кўрсатмоқда. Ёшларга доир олиб бориладиган ҳар қандай тадқиқот “ёшлар”
тушунчасининг моҳиятини очиб бериш, мазкур ижтимоий гуруҳнинг турларини(шаҳар ва
қишлоқда яшовчи, ишчилар, ўқувчилар ва ҳ.к.) аниқлаш, ёшлар яшаб, меҳнат қилаётган
ижтимоий муҳитнинг ҳолатини ҳисобга олишни талаб этади. Мазкур вазифаларни амалга
ошириш учун, ёшларга учта ўзаро боғлиқ даражада ёндашиш мақсадга мувофиқ, деб
ҳисоблаймиз: биринчидан ижтимоий феномен сифатида умумметодологик даражада
ёндашиш; иккинчидан, махсус назарий даражада ёндашиш, яъни уларни алоҳида
ижтимоий-демографик гуруҳ деб ҳисоблаш, хулқи, яшаш тарзининг ижтимоий-психологик
хусусиятлари, бойлик мўлжалларини ўрганиш; учинчидан, эмпирик, яъни социологик
тадқиқотларнинг далиллари ва ўрсаткичларига асосланган ҳолда ёндашишдир[4.288.].
Ёшларни мазкур ёндашувлар асосида ўрганиш, уларга маълум (16-30 ёшгача бўлган)
ёшдаги кишилар сифатида қарабгина қолмай, балки ўзига хос ижтимоий-демографик гуруҳ
сифатида қарашга ҳам имкон беради. Мазкур гуруҳ, бир томондан, ўзига хос психологик
жисмоний хусусиятлари, ижтимоий механизми, ҳаётга кириб бориши билан боғлиқ алоҳида
фаолиятни олиб борса, иккинчи томондан, субмаданият, жамият ижтимоий табақаланишига
боғлиқ ички дифференциациялаш жараёнлари билан тавсифланади. Демак, ёшларга
илмий ёндашиш, уларга жамиятнинг ўзига хос гуруҳи сифатида қарашни, ҳаётнинг турли
жиҳатлари ва хусусиятларини комплекс ўрганишни талаб этади.
Ёшларга оид масалалар таълим-тарбия, ахлоқ-одоб, маданият, соғлиқни сақлаш,
ижтимоий муносабатлар, сиёсат, ҳуқуқ, дин, бўш вақтни ташкил қилиш, оила, меҳнат,
спорт билан чамбарчас боғлиқдир. Шунинг учун илмий адабиётларда ёшлар билан боғлиқ
мазкур муаммолар жамият тизимида (яъни жамият асосий тавсифи, тизимли ўзгаришлар
ва силжишлар билан уйғун ҳолда) ҳам, ўзига хос ижтимоий гуруҳ сифатида дифференциал
тарзда ҳам ўрганилади[5].
Юқоридаги фикрлардан келиб чиқиб хулоса қилинса, ёшларга таълим-тарбия беришда,
жараённинг ўзига хос психологик қонуниятларини шакллантириш ва ёшлар психологияси
ва педагогик психологияга таяниш муҳим ўрин эгаллайди. Тарбия ва таълимни бир-
биридан алоҳида ажратиб бўлмайди, бу икки жараён ўзаро уйғун, узлуксиз асосда ташкил
этилгандагина одобли, ахлоқий фазилатларга эга, юксак маънавиятли, шу билан бирга
билимдон, зукко, руҳан ва жисмонан соғлом, кенг дунёқараш ва тафаккурга эга, замонавий
касб-ҳунар эгаси бўлган ватанпарвар ёшларни етиштириб беради.
|
| |
у
/ u- - • Coreldraw • pho to s h o p

Ulardan eng qulayi matnni tahrir qilish panelidagi uskunadir. Bu
uskuna 61- rasmdagidek yuklansa, ekranda kvadrat nishoncha paydo
bo‘ladi. U bilan 63- rasmdagidek, diametr 5 o‘lcham ajratiladi.
r-*\
® о
т
*
Г
* r ;
L
Г
I " Г : ....- m - W T j ч
*
j I !
L
л
J
62-
rasm.
Shunda “Формат текста” darchasi ekranda paydo bo‘ladi, 64-
rasm. Bu darchadagi “0 5 ” yozuvi oldiga “4tesh.” teriladi va darchadagi
“OK” tugmasi bosiladi. Natijada ekranda teshiklar soni kiritilgan
“4tesh.05” yozuvi paydo bo‘ladi, 65- rasm.
1кнм 9иа Ciwiw Фсвгчт Cmmc 'Црчи м
Ршпоы
К м т ъ Exert* О*»-; Сг*им
- й' х
1 ь я * л ■*>«,
а
<: -г -ч. •* * а э ь * <а ^ ш я
a
a i
л ' л a
jg n s a
• ■
■
■
■
■
■
■
----
s-.*\
s\%\
-=■
A
***
? tugmani yuklab qo‘yiladi.
Aylana yoyining radiusi va aylana diametri tegishlicha, ^ ^ tug-
A

*** ? tugmani yuklab qo‘yiladi. Aylana yoyining radiusi va aylana diametri tegishlicha, ^ ^ tug- A
Kompyuter grafikasi darslik
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa *** ? tugmani yuklab qo‘yiladi. Aylana yoyining radiusi va aylana diametri tegishlicha, ^ ^ tug- A
|
Bu juda qiziq! - 2 Tabiiy fan Darslik (6 sinf). indd

Bu juda qiziq!
Odam organizmida qo‘l va oyoq, past-
ki jag‘, qo‘l panja suyaklari, ko‘pchilik
baliqlarda ko‘krak suzgichi, bo‘g‘imoyoq-
lilarda barcha tana segmentlari richag
vazifasini bajaradi. Masalan, boshimiz
muvozanatni saqlagan holda burilishi, qo‘l
va oyoqlarimizning bukilishi va hokazolar.
qirqis
ch (kalit)da
ming yil
a o
137
10-bob. HARAKAT VA KUCH
Blok – o‘z o‘qi atroﬁ da aylana oladigan ariqchali g‘ildirak.
Qurilishda yuklarni yuqoriga ko‘tarishda blok qoʻllanadi.
1. Uyda qanday oddiy mexanizmlardan foydalaniladi?
2. Hayvonlar tanasining qaysi a’zosi (qismi) richag vazifasini bajaradi?
Oddiy mexanizmlar haqida ma’lumotga ega bo‘ldingiz. Siz kundalik turmushda qan-
day oddiy mexanizmlardan foydalangansiz?
Chig‘iriq – aylanish dastagiga ega va
qo‘zg‘almas o‘q atroﬁ da aylana oladigan
g‘ildirak. Chig‘iriqdan yuklarni yuqoriga ko‘ta-
rishda, quduqdan che lak da suvni tashqariga
chi qarishda foydalanilgan.
Pona – o‘tkir burchakli, uchli, uchburchak shakli-
dagi qattiq metall jism. Ponadan ishlov berilayotgan
buyumlarni yorishda, ajratishda foydalaniladi. To‘nkaga
pona rasmda ko‘rsatilganidek qo‘yiladi va tepa qismidan
uriladi. Natijada to‘nka ikkiga ajraladi.
Qiya tekislik – gorizon-
tal sirtga burchak ostida
o‘rnatilgan tekis sirt. Qiya
tekislik – kuch ning ta’si-
rini oshirishda qo‘llana di-
gan qurilma. Aytaylik, yukni ma‘lum bir baland-
likka chiqarish zarur. Biroq yuk og‘ir bo‘lsa, yetarli
kuchni qo‘llash oson bo‘lmaydi. Ammo og‘ir yukni
qiya tekislik bo‘ylab dumalatish orqali yuqoriga
chiqarish kamroq kuch talab qiladi.
d
b
p
u
138
10-bob. HARAKAT VA KUCH
|
ORBIT buyrugi yordamida amalga oshiriladi. Bu buymq chaqirilganda

|
ORBIT buyrugi yordamida amalga oshiriladi. Bu buymq chaqirilganda Pdf ko'rish
|
bet | 137/218 | Sana | 27.06.2024 | Hajmi | 10,66 Mb. | | #266045 |
Bog'liq Kompyuter grafikasi darslikORBIT buyrugi yordamida amalga oshiriladi. Bu buymq chaqirilganda,
ekranda orbitali aylana pay do boiadi. Kursomi uning kvadrantlari bilan
bogiab, sichqonchani chap tugmasi yordamida surilsa, ko‘rish y o ‘nali-
shini o ‘zgartirib, obyektni ko‘rinmas tomonlarini ham kuzatish mumkin.
Ma’lumki har qanday murakkab detal va jismlar bir nechta o ‘zaro
birikkan oddiy jismlardan iborat boiadi. Bunday jismlarga obyektning
primitivlari deb ataladi.
Murakkab uch oicham li obyektlar oddiy «g‘ishtlar»dan yasaladi.
Bu oddiy «gishtlar» qattiq jismli primitivlar deyiladi. Chizmachilikda
ko‘p uchraydigan qattiq jismli primitivlaming asosiylariga kub, silindr,
shar, konus, torlar kiradi. Ularga
Ящик
(BOX - Kub),
Клин
(WEDGE -
Pona),
Конус
(CONE - Konus),
Цилиндр
(CYLINDER - Silindr),
Сфера
(SPHERE - Shar) va Top (TORUS-Tor) kabi qattiq jismlar kira
di. Ulami yasash buyruqlarining tugmalari
«Моделирование»
(Loyi
halash) panelida joylashgan boiadi, (5 - rasm). Shunday qilib jismlami
uch oichamda loyihalash uchun ekranda
Вид
(ko‘rinishlar),
«Модели
рование»
(Loyihalash),
«Визуалные стилй»
panellari b oiishi shart
boiadi.
! fJ
i , Л
O S
ф
J-' '
S
.Г П 1.
1
.Г1.Ii i..I П .
I
...................
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15
5 - rasm.
180
32-§ «Моделирование» paneli buyruqlari va ulardan
foydalanish algoritmlari
32.1. Политело — ko‘p jism yasash buyrug‘i va undan
|
| |
Kompyuterlarni tarmoqqa ulashning asosiy maqsadi nima - bet 117

Kod strukturasi dep nimaga aytiladi?
|
Kodda simvollarning joylashish tartibi
|
Kodlash dep nimaga aytiladi?
|
obyektlarni kodli belgilash mualajasi
|
Nuqtalar o'rniga mos so'zlarni topib to'ldiring. Kodlashning … tizimida obyektlar natural qatordagi sonlar yordamida ketma-ket nomerlanadi.
|
tartibli
|
Nuqtalar o'rniga mos so'zlarni topib to'ldiring. … matematik kattaliklarning har oniy qiymati bir necha mashina o'zgaruvchilari orqali ifodalaniladi.
|
axborotning uzlukli shaklda ifodalanishi
|
Kompyuterning buyruqlarini bajaruvchi qismi nima deb ataladi?
|
Arifmetik-mantiqiy qurilma
|
Qurilmalarni boshqarish funksiyasini bajaruvchi qismi nima deb ataladi?
|
Boshqarish qurilmasi
|
Nima tarkibida qator registrlar deb ataluvchi maxsus xotira yacheykalari mavjud bo'ladi?
|
Protsessor
|
Barcha amallarni bajarishda qatnashadigan arifmetik-mantiqiy qurilma registri qaysi?
|
Summator
|
Tarkibi navbatdagi bajariladigan buyruq adresiga mos keladigan boshqarish qurilmasi qaysi?
|
Buyruqlar shotchigi
|
Bajarilishi zarur bo'lgan vaqt davrida buyruqlar kodlarini saqlovchi boshqarish qurilmasi registori qaysi?
|
Buyruqlar registri
|
Qaysi printsipga asosan dastur aniq ketma-ketlikda avtomatik ravishda bajariluvchi buyruqlar to'plamidan iborat bo'ladi?
|
Dasturiy boshqarish
|
Qaysi prinsipga asosan dasturlar va ma'lumotlarning barchasi bitta xotirada saqlanadi?
|
Xotiraning bir jinslik
|
IP (Internet Protocol)ga to'g'ri tarif berilgan javobni toping?
|
Ma'lumotlarni uzatishni taminlaydi.
|
RIP (Routing Information Protocol)ga to'g'ri tarif berilgan javobni toping?
|
manzilga xabarlarni etkazuvchi eng yaxshi yo‘lilarni tanlovchi protokollardan biri.
|
OSPF (Open Shortes Path First)ga to'g'ri tarif berilgan javobni toping?
|
yo‘lilarni aniqlovchi muqobil protokol.
|
DNS (Domain Name System)ga to'g'ri tarif berilgan javobni toping?
|
– tarmoqdagi kompyuterlarni nomlari bo‘yicha sonli manzilini aniqlaydi.
|
RARP (Reverse Adress Resolution Protocol)ga to'g'ri tarif berilgan javobni toping?
|
tarmoqdagi kompyuterlarning manzilini aniqlaydi, biroq ARP ga teskari holatda.
|
Qanday kod hotira qurulmasida sonlarni saqlash uchun, kiritish va chiqarish qurulmalarida shuningdek, ko'paytirish amalini bajarishda qo'llaniladi?
|
|
O`zbekiston respublikasi oliy va o`rta maxsus ta’lim vazirligi

|
O`zbekiston respublikasi oliy va o`rta maxsus ta’lim vazirligi
|
bet | 1/95 | Sana | 29.11.2023 | Hajmi | 10,75 Mb. | | #107282 |
Bog'liq o\'quv qo\'llanma O`ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY VA O`RTA MAXSUS TA’LIM VAZIRLIGI
BUXORO DAVLAT UNIVERSITETI
MATLAB TILAVOVA
TEXNOLOGIYA VA UNI O`QITISH METODIKASI
Oliy o’quv yurtlarining 5111700-boshlang’ich ta’lim va sport, tarbiyaviy ish yo’nalishi talabalari uchun o`quv qo`llanma
1
“Durdona” nashriyoti Buxoro – 2021
UDC 37.016:331(075.3)
-
74.263
|
T 49
|
Tilavova M.
|
Texnologiya va uni o`qitish metodikasi [Matn] : o`quv qo`llanma / M.
Tilavova.- Buxoro: ООО "Sadriddin Salim Buxoriy" Durdona, 2021. - 312 b.
|
КБК 74.263
|
Mazkur qo`llanma oliy ta’limning boshlang`ich ta’lim va sport tarbiyaviy ish yo`nalishida belgilangan DTS talablari hamda
«Texnologiya va uni o`qitish metodikasi» o`quv fani dasturi asosida tuzilgan. Texnologiya darslarini tashkil etish jarayonida zamonaviy usul va vositalardan foydalanishning o’ziga xos xususiyatlari o’z ifodasini topgan. Qo`llanma oliy o’quv yurtlarining 5111700– boshlang`ich ta’lim va sport, tarbiyaviy ish yo’nalishi talabalari uchun mo`ljallangan.
B. B. Ma’murov - pedagogika fanlari doktori, professor Taqrizchilar
M. M. Axmedjanov - pedagogika fanlari doktori, professor A.R.Hamroev - pedagogika fanlari doktori (DSс), dotsent
O`quv qo`llanma O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligining 2021-yil 1-martdagi 110-sonli buyrug‘iga asosan nashr etishga ruxsat berilgan.
|
| |
⁰ va 90⁰ meridianlarning orasi necha cm ekani topib olinadi. Bizning daraja 
to‘rimizda bu meridianlarning orasi 8 cm ga teng deb olamiz.
4

99
7-bob. GEOGRAFIK XARITALAR
44-MAVZU.
JOY BALANDLIGINI O LCHASH
1. Qanday relyef shakllarini bilasiz?
2. Joylarning balandligini o‘rganish nima uchun kerak?
1500 m
1000
DENGIZ SATHI
500
0
1. Joyning mutlaq balandligi. Yer yuzidagi har bir joyning
dengiz (okean) sathidan balandligi
mutlaq balandlik deyiladi. Suv
yuzasi to‘lqin bo‘lmagan vaqtda tekis turadi. Shuning uchun Yer
yuzasidagi mutlaq balandliklar dengiz yuzasidagi suv (sathi)dan
hisoblanadi. Odatda dengiz sathi balandligi 0 deb belgilanadi.
Masalan, Toshkent shahrining dengiz sathidan o‘rtacha baland-
ligi 400 m. O‘zbekistondagi eng baland cho‘qqi – Hazrati Sulton
cho‘qqisi ning balandligi 4643 m. O‘zbekistondagi har qanday
joy ning dengiz sathidan balandligi Boltiq dengizidagi orolda joy-
lashgan Kronshtad shahrida o‘rnatilgan belgi (“futshtok”)dan
o‘lchanadi.
-MAVZU.
 ODAMNING - 2 Tabiiy fan Darslik (6 sinf). indd

|
2 Tabiiy fan Darslik (6 sinf). indd Pdf ko'rish
|
bet | 99/132 | Sana | 09.12.2023 | Hajmi | 18,41 Mb. | | #114589 |
Bog'liq 2 Tabiiy fan Darslik (6 sinf). indd62-MAVZU.
ODAMNING
TAYANCH-HARAKAT SISTEMASI
1. Insonda qaysi organlar harakatlanishga xizmat qiladi?
2. Quruvchilar dastlab uyning mustahkam ustunlarini o‘rnatadilar. Uyning ustunlari
qanday vazifani bajaradi?
Odamning tayanch-harakat
sistemasi – skelet va mus-
kuldan tuzilgan. Suyaklar –
tayanch-harakat sistemasining
passiv-nofaol qismi. Muskullar
– tayanch-harakat sistemasi-
ning aktiv-faol qismi.
Skelet va muskullar bo-
lalarda tez o‘sib, rivojlana-
di. Mehnat, jismoniy mashq
va sport bilan shug‘ullanish
skeletning to‘g‘ri shakllanishi,
suyaklarning mus tahkam bo‘li-
shi va muskullarning kuchli
rivojlanishiga yordam beradi.
Skeletning funksiyalari
Skelet suyaklardan iborat.
Suyaklar tanamizga shakl berib
turuvchi mustahkam tayanch
ustunlardir. Suyaklar himoya
vazifasini ham bajaradi. Miya
qutisi bosh miyani, ko‘krak qa-
fasi esa yurak, o‘pkalarni hi-
moya qiladi. Skelet muskullar
uchun tayanch nuqta, ya’ni ri-
chag sistemasidir.
Miya qutisi
Yuz muskullari
Ko krak muskullari
Qorin muskullari
Qo l muskullari
Son muskullari
Boldir muskullari
Kurak
O mrov
Yelka suyagi
Qovurg alar
Bilak suyagi
Tirsak suyagi
Chanoq
suyagi
Son suyagi
Katta boldir
suyagi
Kichik boldir
suyagi
Oyoq panjasi
Muskul
Suyak
Pay muskulni
suyak bilan
bog laydi
Bog lam
Qo l
panjasi
Umurtqa
pog onasi
Muskullar qisqarish xususiyatiga ega. Ular paylar yordamida
suyaklarga birikadi. Muskullar qisqarib suyaklarni harakatga keltiradi.
Muskullar qisqarganda suyaklar xuddi richag kabi ishlaydi. Bu
sizga har xil harakatlarni amalga oshirishga imkon beradi. Mus-
kullar ishlashi uchun energiya zarur. Bu energiyani siz iste’mol
qilgan oziq-ovqatdan olasiz.
|
| |
Quyida bir qanchasini taqdim etamiz

133
Май 2021 10-қисм
Тошкент
guruhlarda ishlash, boshqalar fikriga hurmat bilan qarash, ko’p fikrlardan keraklisini tanlab olishga
o’rgatishdir.
“5 savolga 5 javob” usuli.
Ushbu usuldan ona tili darslarida “Qo’shma gaplar”
mavzusi
o’rganilayotganda foydalanish mumkin. Bunda tarqatma material yoki ekranda o’quvchilar
e’tiboriga test javoblari shaklidagi gaplar havola etiladi:
A. Kim mehnatni sevsa, uning qadri baland bo’ladi.
B.
Muhabbat eski narsa, ammo har bir yurak uni yangilaydi.
D. Orzular buyukdir, umrlar qisqa.
E. Biz ko’rgan,
eshitgan, lekin e’tibor bermagan voqealarga san’atkorona baho beramiz.
O’quvchilarga jadval tarqatiladi. Ular jadvalga javoblarni belgilaydi.