nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Вирусларнинг турлари ва вазифалари

|
Вирусларнинг турлари ва вазифалари
|
bet | 10/11 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 117 Kb. | | #262488 |
Bog'liq ахб хавфсизлиги маърузаВирусларнинг турлари ва вазифалари. Вирусларни қуйидаги асосий аломатлари бўйича туркумлаш мумкин:
яшаш макони;
операцион тизим;
ишлаш алгоритми хусусияти.
Компьютер вирусларини яшаш макони, бошқача айтганда вируслар киритилувчи компьютер тизими объектларининг хили бўйича туркумлаш асосий ва кенг тарқалган туркумлаш ҳисобланади.
Файл вируслар турли усуллар билан бажарилувчи файлларга киритилади (энг кўп тарқалган вируслар хили), ёки файл йўлдошлар (компаньон вируслар) яратади ёки файлли системаларни (link-вируслар) ташкил этиш хусусиятидан фойдаланади.
Юклама вируслар ўзини дискнинг юклама секторига (boot - секторига) ёки винчестернинг тизимли юкловчиси (Master Boot Record) бўлган секторга ёзади. Юклама вируслар тизим юкланишида бошқаришни олувчи дастур коди вазифасини бажаради.
Макровируслар ахборотни ишловчи замонавий тизимларнинг макродастурларини ва файлларини, хусусан MicroSoft Word, MicroSoft Excel ва ҳ. каби оммавий муҳаррирларнинг файл-хужжатларини ва электрон жадвалларини заҳарлайди.
Тармоқ вируслари ўзини тарқатишда компьютер тармоқлари ва электрон почта протоколлари ва командаларидан фойдаланади. Баъзида тармоқ вирусларини "қурт" хилидаги дастурлар деб юритишади. Тармоқ вируслари Internet-қуртларга (Internet бўйича тарқалади), IRC-қуртларга (чатлар, Internet Relay Chat) бўлинади.
Компьютер вирусларининг вазифалари, одатда, тўрт босқични ўз ичига олади:
вирусни хотирага юклаш;
қурбонни қидириш;
топилган қурбонни заҳарлаш;
деструктив функцияларни бажариш.
Вирусларга қарши курашиш усуллари. Ҳозирги кунда компьютер вирусларини аниқлаш ва улардан ҳимояланиш учун махсус дастурларнинг бир неча хиллари ишлаб чиқилган бўлиб бу дастурлар компьютер вирусларини аниқлаш ва йўқотишга имкон беради. Бундай дастурлар вирусга қарши дастурлар ёки антивируслар деб юритилади. Антивирус дастурларига AVP, Doctorweb, Nod32 дастурларини киритиш мумкин. Умуман барча вирусга қарши дастурлар заҳарланган дастурлар ва юклама секторларнинг автоматик тарзда тикланишини таъминлайди.
Вирусларга қарши курашишнинг асосан қуйидаги усуллари мавжуд:
Мунтазам профилактика ишларини, яъни вирусга текширув ишларини олиб бориш.
Таниқли вирусни зарарсизлантириш.
Таниқли бўлмаган вирусни зарасизлантириш.
|
| |
Ахборотни ҳимоялаш тизимининг асосий масалалари

|
Ахборотни ҳимоялаш тизимининг асосий масалалари
|
bet | 7/11 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 117 Kb. | | #262488 |
Bog'liq ахб хавфсизлиги маърузаАхборотни ҳимоялаш тизимининг асосий масалалари.
Ахборот-коммуникация тармоқларида ахборотларнинг криптографик муҳофазасини таъминлашнинг асосий масалалари келтирилади, булар:
- ахборотнинг махфийлигини (конфиденциаллигини) таъминлаш;
- ахборотнинг тўлалигини (ўзгармаганлигини) таъминлаш;
- ахборотнинг аутентификациясини (маълумот субъектларини ҳақиқийлигини) таъминлаш;
- ахборотнинг муаллифини ва муаллифликдан бош тортмаслигини
таъминлаш;
- криптографик алгоритмлар учун криптобардошли калитлар ишлаб чиқариш ва уларни тармоқ фойдаланувчиларига муҳофазаланган ҳолда тарқатилишини бошқариш.
Ахборот муҳофазасининг санаб ўтилган масалаларини криптографик усуллар билан ечиш воситаси шифрлаш алгоритмларидир.
Ахборотнинг аутентификацисини (маълумот субъектларининг ҳақийқийлигини) таъминлашнинг мақсади ахборот алмашинуви тўғри ўрнатилганлигини, томонларнинг ҳақиқийлигини, маълумот ва унинг муаллифи каби субъектларнинг ҳақиқийлигини текширишни таъминлашдан иборат.
Ахборот алмашинуви жараёни (сеанси) тўғри ўрнатилганлигини аутентификациси: тармоқ бўғинлари боғланишларининг тўғри амалга оширилганлигини текширишни, рақиб томонидан маълумотларни қайта узатиш имконияти йўқлигини ва маълумотлар алмашинувининг ўз вақтида кечишини таъминлаш каби тадбирларни ўз ичига олади. Бунинг учун узатилаётган маълумотларга осон текшириладиган қўшимча параметрлар киритишдан фойдаланилади.
Ахборот муаллифлигини ва муаллифликдан бош тортмаслигини таъминлашнинг мақсади бир-бирига ишонмайдиган томонларнинг маълумотлар алмашинуви жараёнларида жўнатувчи маълумотни юборганлигини рад этиб, бу маълумотни олувчининг ўзи тузганлигини даъво қилиши ёки ҳақиқатан ҳам, олувчи ўзи қабул қилиб олган маълумотни ўзгартириши, қалбакилаштириши ва янги маълумот тузиши, сўнгра бу маълумотни жўнатувчидан олганлигини даъво қилиши мумкин бўлган ҳолатларда келиб чиқадиган муаммо ва низоларни тўғри ҳал этишдан иборат. Бундай муаммо ва низоларни ҳал этишнинг фундаментал механизми электрон рақамли имзо (ЭРИ) ҳисобланади. ЭРИ жўнатилаётган маълумотни ташкил этувчиларига ва жўнатувчининг махфий калитига боғлиқ ҳолда ҳисобланиб, жўнатилаётган маълумотга илова қилинадиган рақамли кетма-кетликдан ташкил топади. Маълумотни қабул қилувчи томон қабул қилинган маълумотни бу рақамлар кетма-кетлиги ва жўнатувчининг очиқ калитига боғлиқ ҳисоблашларни бажариб, маълумотнинг аутентификацисини амалга оширади. Шундай қилиб ЭРИ жарёни алгоритми икки қисмдан рақамли имзони ҳисоблаш (шакллантириш) ва рақамли имзони текширишдан иборат. Рақамли имзони ҳисоблаш махфий калитга боғлиқ бўлгани учун ҳам уни фақат маълумотни жўнатувчи (яъни маълумотнинг ҳақиқий муаллифи) тўғри шакллантира олади. Рақамли имзони текшириш очиқ калит орқали амалга оширилади, яъни исталган томон учун унинг тўғрилигини текшира олиш имконияти мавжуд.
|
| |
Логин ва паролни бузиш - Мавзу ахборот хавфсизлиги

|
Мавзу ахборот хавфсизлиги
|
bet | 9/11 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 117 Kb. | | #262488 |
Bog'liq ахб хавфсизлиги маърузаЛогин ва паролни бузиш. Логин ва паролни бузиш – бу бузғунчининг бирор бир мақсад йўлида ахборот коммуникация тизими объектларидан фойдаланиш учун қонуний тарзда фойдаланувчиларга тегишли логин ва паролларини бузишдир. Бунда махсус дастур ёрдамида логин ва пароллар генерация қилиб топилади. Логин ва паролларнинг узунлиги бу жараённинг узоқ вақт давом этишига ёки генерация қилаолмасилигига ишора бўлади.
Логин ва паролни ўғирлаш. Логин ва паролни ўғирлаш – бу фойдаланувчиларнинг маҳфий маълумотлари бўлган логин ва паролларга эга бўлиш мақсадида амалга ошириладиган интернет фирибгарлигининг бир туридир. Бу машҳур брендлар, масалан, ижтимоий тармоқлар, банклар ва бошқа сервислар номидан электрон хатларни оммавий жўнатиш йўли орқали амалга оширилади. Хатда одатда ташқи кўриниши асл сайтдан фарқ қилмайдиган сайтга тўғри ишорат мавжуд бўлади. Бундай сайтга ташриф буюрган фойдаланувчи фирибгарга аккаунтлар ва банк ҳисоб рақамларига кира олишга эга бўлишга имкон берувчи муҳим маълумотларни билдириши мумкин. Фишинг – ижтимоий инженериянинг бир тури бўлиб, фойдаланувчиларнинг тармоқ хавфсизлиги асосларини билмаслигига асосланган. Жумладан, кўпчилик оддий фактни билишмайди: сервислар қайд ёзувингиз маълумотлари, пароль ва шу каби маълумотларни юборишни сўраб ҳеч қачон хат юбормайди.
Ресурслардан рухсатсиз фойдаланиш ва унинг оқибатлари. Ахборот-коммуникация тизимининг ихтиёрий таркибий қисмларидан бири бўлган ҳамда ахборот тизими тақдим этадиган имконият мавжуд бўлган ресурслардан белгиланган қоидаларга мувофиқ бўлмаган ҳолда фойдаланишни чеклаш қоидаларига риоя қилмасдан фойдаланиш – бу ресурслардан рухсатсиз фойдаланиш тоифасига киради. Бундай фойдаланиш натижасида қуйидаги оқибатлар юзага келиши мумкин:
ахборотнинг ўғирланиши;
ахборотни ўзгартириш;
ахборотнинг йўқотилиши;
ёлғон ахборотни киритиш;
ахборотни қалбакилаштириш ва ҳ.к.
Компьютер вируси. Компьютер вируси – бу ўз-ўзидан кўпаювчи, компьютер тармоқлари ва ахборот ташувчилари орқали эркин тарқалувчи, ҳамда компьютер ва унда сақланаётган ахборот ва дастурларга зарар етказувчи дастур коди ёки командалар кетма-кетлиги ҳисобланади. Компьютер вируслари қуйидаги хоссаларга эга: ўзидан нусха кўчириш, ахборотдан рухсатсиз фойдаланишни амалга ошириш. У ўзининг нусхаларини компьютерларда ёки компьютер тармоқларида қайта кўпайтириб ва тарқатиб, ҳамда қонуний фойдаланувчилар учун номақбул ҳаракатларни бажаради. Вирус, аксарият ҳолларда носозлик ва бузилишларга сабаб бўлади ва бирор ҳодиса юз бериши билан, масалан, аниқ куннинг келиши билан ишга туширилиши мумкин.
|
| |
Тармоқ ҳ - Мавзу ахборот хавфсизлиги

Тармоқ ҳавфсизлигини назорат қилиш воситалари
Замонавий ахборот – коммуникацион технологияларининг ютуқлари ҳимоя услубларининг бир қатор зарурий инструментал воситаларини яратиш имконини берди.
Ахборотларни ҳимояловчи инструментал воситалар деганда дастурлаш, аппарат-дастурий ва аппарат-техник воситалар тушунилади. Уларнинг функционал тўлдирилиши ҳавфсизлик хизматлари олдига қўйилган ахборотларни ҳимоялаш масалаларини ечишда самаралидир. Ҳозирги кунда тармоқ ҳавфсизлигини назорат қилиш техник воситаларининг жуда кенг спектри ишлаб чиқарилган.
АВТОМАТЛАШТИРИЛГАН АХБОРОТ ТИЗИМЛАРИДА МАЪЛУМОТЛАРГА НИСБАТАН ХАВФЛАР
Ахборот-коммуникация тизимларида ҳимоялаш зарурияти.
Ахборотни ҳимоялаш тизими.
Ташкилотлардаги ахборотларни ҳимоялаш.
Ҳимоялаш тизимининг комплекслилиги.
Ахборотларни ташкилий ҳимоялаш элементлари.
Ахборот тизимларида маълумотларга насбатан ҳавф-хатарлар.
Ахборотни ҳимоялаш тизимининг асосий масалалари.
Ахборот-коммуникация тизимларида ҳимоялаш зарурияти
Ахборот – коммуникацион технологияларининг оммавий равишда қоғозсиз – электрон маълумот алмашинуви асосда бошқарилиши сабабли ахборот ҳавфсизлигини таъминлаш мураккаблашиб ва муҳимлашиб бормоқда. Шунинг учун ҳам электрон маълумот алмашинуви ахборот тизимларида ахборотни ҳимоялашнинг янги замонавий технологияси пайдо бўлмоқда. DataQuest компаниясининг маълумотига кўра, 1996-2000 йилларда ахборот ҳимояси воситаларининг сотувдаги ҳажми 13 млрд. АҚШ долларига тенг бўлган.
Ахборотни ҳимоялаш тизими
Ахборотнинг заиф томонларини камайтирувчи ахборотга рухсат этилмаган киришга, унинг чиқиб кетишига ва йўқотилишига тўсқинлик қилувчи ташкилий, техник, дастурий, технологик ва бошқа восита, усул ва чораларнинг комплекси — ахборотни ҳимоялаш тизими дейилади.
Ахборот эгалари ҳамда ваколатли давлат органлари шахсан ахборотнинг қимматлилиги, унинг йўқотилишидан келадиган зарар ва ҳимоялаш механизмининг нархидан келиб чиққан ҳолда ахборотни ҳимоялашнинг зарурий даражаси ҳамда тизимнинг турини, ҳимоялаш усуллар ва воситаларини аниқлашлари зарур. Ахборотнинг қимматлилиги ва талаб қилинадиган ҳимоянинг ишончлилиги бир-бири билан бевосита боғлиқ.
Ҳимоялаш тизими узлуксиз, режали, марказлаштирилган, мақсадли, аниқ, ишончли, комплексли, осон мукаммаллаштириладиган ва кўриниши тез ўзгартириладиган бўлиши керак. У одатда барча экстремал шароитларда самарали бўлиши зарур.
|
Ахборот тизимларида маъ - Мавзу ахборот хавфсизлиги

Ахборот тизимларида маълумотларга насбатан хавф-хатарлар
Компьютер тизими (тармоғи) га зиён етказиши мумкин бўлган шароит, ҳаракат ва жараёнлар компьютер тизими (тармоғи) учун хавф-хатарлар деб ҳисобланади.
Автоматлаштирилган ахборот тизимларига тасодифий таъсир кўрсатиш сабаблари таркибига қуйидагилар киради.
Маълумки, компьютер тизими (тармоғи) нинг асосий компонентлари – техник воситалари, дастурий-математик таъминот ва маълумотлардир.
Назарий томондан бу компонентларга нисбатан тўрт турдаги хавфлар мавжуд, яъни узилиш, тутиб қолиш, ўзгартириш ва соҳталаштириш.
Узилиш – бирор мақсадда ташқи ножўя ҳаракатларни (жараёнларни) бажариш учун кечаётган жарённи вақтинча марказий процессор қурилмаси ёрдамида тўҳтатишдир, уларни бажаргандан сўнг процессор олдинги ҳолатга қайтади ва тўҳтатиб қўйилган жараён давом эттирилади. Ҳар бир узилиш тартиб рақамига эга, унга асосан марказий процессор қурилмаси қайта ишлаш учун қисм-дастурни қидириб топади. Процессорлар икки турдаги узилишлар билан ишлашни вужудга келтириши мумкин: дастурий ва техник. Бирор қурилма фавқулодда хизмат кўрсатилишига муҳтож бўлса, унда техник узилишлар пайдо бўлади. Одатда бундай узилиш марказий процессор учун кутилмаган ҳодисадир. Дастурий узилишлар асосий дастурлар ичида процессорнинг махсус буйруқлари ёрдамида бажарилади. Дастурий узилишда дастур ўз-ўзини вақтинча тўҳтатиб, узилишга тааллуқли жараённи бажаради.
Тутиб олиш – ғаразли шахслар дастурий воситалар ва ахборотларнинг турли магнитли ташувчиларига рухсатсиз киришни амалга оширадилар. Дастур ва маълумотлардан ноқонуний нусҳа олиш, компьютер тармоқлари алоқа каналларидан номуаллифлик ўқишлар ва ҳоказо ножўя ҳаракатлар тутиб олиш жараёнларига мисол бўла олади.
Ўзгартириш – ушбу жараён ёвуз ниятли шахс нафақат компьютер тизими компонентларига (маълумотлар тўпламларига, дастурларга, техник элементларига) руҳсатсиз киришни қўлга киритади, балки улар билан манипуляция (ўзгартиришлар) ҳам қилади. Масалан, ўзгартириш сифатида ғаразли шахснинг маълумотлар тўпламидаги маълумотларни ўзгартириши, ёки умуман копьютер тизими файлларини ўзгартириши, ёки қандайдир қўшимча ноқонуний қайта ишлашни амалга ошириш мақсадида фойдаланилаётган дастурнинг кодини ўзгартириши тушунилади;
Соҳталаштириш – жараён саналиб, унинг ёрдамида ғаразли шахслар тизимда ҳисобга олинмаган вазиятларни ўрганиб, ундаги камчиликларни аниқлаб, кейинчалик ўзига керакли ҳаракатларни амалга ошириш мақсадида тизимга қандайдир соҳта жараённи ёки тизим ва бошқа фойдаланувчиларга соҳта маълумотларни юборади.
|
Liebe jasserinnen und jasser

|
Liebe jasserinnen und jasser
|
Sana | 10.04.2017 | Hajmi | 26,83 Kb. | | #4051 |
|
Jass-Egge A. W. Weiss
Fahrstrasse 15
5314 Kleindöttingen
|
Telefon: 056 / 245 83 45
Natel: 079/ 543’08’02
E-Mail: info@jass-egge.ch
Internet: www.jass-egge.ch
|
WICHTIGE MITTEILUNG!!!!
LIEBE JASSERINNEN UND JASSER
Am 19.7.2016 ist Herr Johann Zemp verstorben.
Im Restaurant Löwen, Tegerfelden finden ab SOFORT keine Seniorenjassen mehr statt .
Ab Sofort finden alle Jassturniere
Im Landgasthaus Linde, Hauptstrasse 27, Kleindöttingen
Adrian Brantschen und Team freuen sich sehr, uns Jasserinnen und Jasser bei ihnen begrüssen zu dürfen. Sind Fragen, wo sich das Restaurant befindet, fragen sie einfach nach.Sind - Pokistonning jan.sharqiy qismidagi viloyat. Maydoni 140,9 ming km². Aholisi 29,9 mln. kishi (1998). Maʼmuriy markazi - Karochi sh. Yer yuzasining aksari qismi tekislik. Iklimi tropik iqlim, yanvarning urtacha temperaturasi 16-17°, iyulniki 29-35°. Alle Jassdaten bleiben identisch ab Oktober 2016.
26. Juli 30. August 20. September
18. Oktober 15. November 06. Dezember 13. Dezember
Wir danken für das Verständnis
|
| |
конфиденциаллик - Мавзу ахборот хавфсизлиги

конфиденциаллик — иншончлилиги, тарқатилиши мумкин эмаслиги, маҳфийлиги кафолати;
яхлитлик (тўлалик) — ахборот бошланғич кўринишда эканлиги, яъни уни сақлаш ва уатишда руҳсат этилмаган ўзгаришлар қилинмаганлиги кафолати; бу банднинг бузилиши ахборотни соҳталаштириш дейилади;
аутентификация — ахборот заҳираси эгаси деб эълон қилинган шахс ҳақиқатан ҳам ахборотнинг эгаси эканлигига бериладиган кафолат; бу банднинг бузилиши хабар муаллифини соҳталаштириш дейилади;
апелляция қилишлик — етарлича мураккаб категория, лекин электрон бизнесда кенг қўлланилади. Керак бўлганда хабарнинг муаллифи кимлигини исботлаш мумкинлиги кафолати.
Юқоридагидек, ахборот тизимига нисбатан қуйидагича таснифни
келтириш мумкин:
ишончлилик — тизим меъёрий ва ғайримеъёрий холларда режалаштирилганидек ўзини тутишлик кафолати;
аниқлилик — ҳамма буйруқларни аниқ ва тўлиқ бажариш кафолати;
тизимга киришни назорат қилиш — турли шахс гуруҳлари ахборот манбааларидан фойдаланиш тартиби турличалиги ва бундай фойдаланиш тартибини чеклашлар доим бажарилишлик кафолати;
назорат қилиниши — исталган пайтда дастур мажмуасининг хохлаган қисмини тўлиқ текшириш мумкинлиги кафолати;
идентификациялашни назорат қилиш — ҳозир тизимга уланган мижоз аниқ ўзини ким деб атаган бўлса, аниқ ўша эканлигининг ишонч ҳосил қилиш кафолати;
қасддан бузилишларга тўсқинлик — олдиндан келишилган меъёрлар чегарасида қасддан ҳато киритилган маълумотларга нисбатан тизимнинг олдиндан келишилган ҳолда ўзини тутиши.
Ахборотни ҳимоялашнинг мақсадлари қуйидагилардан иборат:
ахборотнинг ўрнатилган тартибга зид равишда ошкор бўлишини, ўғирланишини, йўқотилишини, ўзгартирилишини, соҳталаштирилишни олдини олиш;
шахсга, жамиятга, давлат ҳавфсизлилигига бўлган ҳавф-хатарнинг олдини олиш;
ахборотни йўқ қилиш, ўзгартириш, соҳталаштириш, нусха кўчириш, тўсиқлаш бўйича руҳсат этилмаган ҳаракатларнинг олдини олиш;
ҳужжатлаштирилган ахборотнинг миқдори сифатида ҳуқуқий тартибини таъминловчи, ахборот заҳираси ва ахборот тизимига ҳар қандай ноқонуний аралашувларнинг кўринишларининг олдини олиш;
ахборот тизимида мавжуд бўлган шахсий маълумотларнинг шахсий маҳфийлигини ва конфиденциаллигини сақловчи фуқароларнинг конституцион ҳуқуқларини ҳимоялаш;
давлат сирини, конунчиликка мос ҳужжатлаштирилган ахборотнинг конфиденциаллигини сақлаш;
ахборот тизимлари, технологиялари ва уларни таъминловчи воситаларни яратиш, ишлаб чиқиш ва қўллашда субъектларнинг ҳуқуқларини таъминлаш.
|
JETZT ist der perfekte Zeitpunkt, um auf ein aktuelles Windows-Betriebssystem umzusteigen und die IT-Infrastruktur zu modernisieren

JETZT ist der perfekte Zeitpunkt, um auf ein aktuelles Windows-Betriebssystem umzusteigen und die IT-Infrastruktur zu modernisieren.
Unternehmen, die immer noch auf Windows XP vertrauen, nehmen in Kauf, dass ihre IT-Infrastruktur aktuellen Ansprüchen schlichtweg nicht mehr genügt. Und dies gilt sowohl in Sachen Sicherheit, Kompatibilität und Produktivität, als auch in puncto Mobilität, Kosten und Zukunftssicherheit.
Da jedoch jedes Unternehmen andere Ansprüche stellt – und sich auch die Komplexität der IT-Infrastrukturen voneinander unterscheiden –, führen verschiedene Wege zum Ziel. Während es etwa für einige Unternehmen sinnvoll ist, vollständig auf Windows 8 umzusteigen, macht es in anderen Fällen wesentlich mehr Sinn, zunächst auf Windows 7 zu migrieren. In der Praxis bewährt hat sich aber auch die parallele Bereitstellung von Windows 7 und Windows 8, um auf diese Weise mobil tätige Mitarbeiter mit Windows 8 Tablets ausstatten zu können.
Unternehmen, die im Zuge der Migration von Windows XP auf ein aktuelles Betriebssystem auch gleich neue Geräte erwerben möchten, sollten unbedingt die Vorteile, die die innovative Touch-Steuerung in der täglichen Praxis bringt, berücksichtigen – unabhängig davon, ob es sich um Tablets oder Touch-fähige Notebooks, Desktop-PCs oder All-in-One-Geräte handelt. Denn wenn sich Unternehmen im Rahmen des Hardware-Refresh-Zyklusses von vornherein für solche Geräte entscheiden, können sie sofort von einer höheren Mitarbeiterproduktivität profitieren. Darüber hinaus ist auch die Zukunftssicherheit gewährleistet.
|
Vazifasi. sovitish tizimi kuchli qizigan detallardan issiqlikning

|
Vazifasi. sovitish tizimi kuchli qizigan detallardan issiqlikning
|
bet | 4/12 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 97,01 Kb. | | #103276 |
Bog'liq iyod yakuniy oxirgiVazifasi. sovitish tizimi kuchli qizigan detallardan issiqlikning
tarqatilishini bir m e’yorda saqlab, dvigatelning optimal issiqlik
rejimini saqlash uchun xizmat qiladi. Shunda dvigatelning yuqori
quvvatga va yonilg‘i tejamkorligiga ega bo‘lgan holda uzoq muddat
ishlashi ta’minlanadi.
Qaysi sovitish tizimida jihozlar ko‘p?
J: suyuqlik bilan sovutish
Dvigateldagi ortiqcha issiqlik miqdori qaysi moslama yordamida tashqariga uzatiladi?
Qanday moslama sovitish tizimida suyuqlikni aylanishini ta’minlaydi?
J: Suyuqlik nasosi
Sovitish tizimida haroratni tashqariga tarqatadigan moslamani aniqlang
J: Radiator
Dvigatelning moylash tizimidagi reduksion klapan qaerda joylashgan?
J: Moy nasosi yoki moy filtiri(sentrifuga)
Moy sathi nima yordamida aniqlanadi?
J: moy o’lchash chizg’ichi
Moyni haydash uchun qanday nasosdan foydalaniladi?
J: tashqi yoki ichki ilashgan shesternali nasoslar
Dvigatelning moylash tizimi nima uchun kerak?
J: Dvigatel detallari o‘zaro harakat qilganda sirtidagi g‘adir-budurliklari bir-biriga ishqalanib, ishqalanish kuchi hosil bo‘ladi, natijada detallar qiziydi va yeyiladi, hatto qadalib qolib, ishdan chiqishini oldini olish
Moylash tizimida moyning maksimal bosimi nima bilan boshqariladi?
J: moy nasosi
Moylash tizimida sovitish radiatorini qo‘llab bo‘ladimi?
J: ha qo’llab bo’ladi
Yonilg‘i bilan xavodan iborat bo‘lgan yonuvchi aralashmani tayyorlash jarayoni nima deb ataladi?
J:
Benzinni purkash tizimida dvigatelning ishlash rejimlariga mos yonuvchi aralashma tayyorlash qaysi qismlar yordamida boshqariladi?
1-yonilg’i baki; 2-elektr nasos; 3-moyni tozalash filtri; 4-elektronli boshqarish bloki; 5-elektromagnitli forsunka; 6-haydash magistrali; 7-reduktsion klapan;
8-kiritish quvuri yo’li; 9-drossel zaslonkasi vaziyati datchigi; 10-havo sarfi ulagichi; 11- - zond; 12-harorat datchigi; 13-o’t oldirish taqsimlagichi;
14-qo’shimcha havo rostlagichi; 15-akkumulyator; 16-o’t oldirish qulfi.
Benzinni purkash tizimida yonilg‘i nasosi nima uchun bakning ichiga o‘rnatiladi?
Dizel dvigatelida yonilg‘i aralamasi qanday o‘t oldiriladi?
(tayyor siqilgan havoga yonilgini purkaladi)
Qanday dvigatellarda siqish darajasi yuqori?
(suyultirilgan nrft gaz, siqilgan tabiiy gaz va oktan soni yuqori bolgan benzinlarda)
Turbonadduv harakatni nimadan oladi?
(chiqarilayotgan chiqindi gazlar bosimi orqali harakatga keladi)
Dvigatelning siqish darajasi quvvat va tejamkorlik xususiyatlariga qanday ta’sir ko‘rsatadi? (quvvati ortadi)
Antifrizlarning tarkibini ko‘rsating (suv va etilen aralashmasidan iborat)
Qaysi javobda bosib o‘tilgan yo‘l birligiga to‘g‘ri keluvchi yonilg‘i sarfi ifodalangan
Yonilg‘i tejamkorligini baholashda yo‘l birligi sifatida qaysi masofa qabul qilingan
Yuk va passajir tashishda foydalaniladigan va IYoD qo‘llaniladigan transport turlari
Avtotransportning boshqa transport turlariga nisbatan kamchiligi
Benzinli (AI-93) IYoD siqish darajasi:
|
| |
J:Moy bosimi belgilangandan ortmasligi uchun moy Nasosiga reduksion klapan o ‘rnatiladi

|
J:Moy bosimi belgilangandan ortmasligi uchun moy Nasosiga reduksion klapan o ‘rnatiladi
|
bet | 2/12 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 97,01 Kb. | | #103276 |
Bog'liq iyod yakuniy oxirgiJ:Moy bosimi belgilangandan ortmasligi uchun moy Nasosiga reduksion klapan o ‘rnatiladi.
Karbyurasiya jarayoni nima?
Karbyuratsiya jarayonini o’rganish havoning difiuzor orqali, yonilg‘ining esa jiklyoidan oiish sharoitlarini ко‘rib chiqishni talab qiladi
Silindrning to‘la hajmi deganda nimani tushunasiz?
Porshen PCHN da turganda uning ustida hosil bo‘lgan silindr bo‘shlig‘i silindrning tolla hajmi deyilib, Va bilan belgilanadi.
Silindrning ish hajmi deganda nimani tushunasiz?
Porshen YUCHN dan PCHN gacha harakatlanganda hosil bo‘lgan bo‘shliq silindrning ish hajmi deyiladi. U Vh bilan belgilanadi.
Yonish kamerasining hajmi deganda nimani tushunasiz?
Porshen YUCHN da turganda uning yuqorisida hosil bo‘lgan bo’shliq yonish yoki siqish kamerasining hajmi deyiladi va Vc bilan belgilanadi
Yonuvchi aralashmasining tarkibidagi benzin va havoning ulushi
Har xil yonilgilarning to ia yonishi har xil nazariy miqdordagi Havo miqdorini talab qiladi. 1 kg benzinning to ia yonishi uchun nazariy jihatdan me’yoriy atmosfera bosimi va 20° haroratda 15 kg (12,5 m3) havo kerak boiadi. Bunday nazariy to‘g‘ri tarkibdagi aralashma (a=l,0) me’yoriy deyiladi.
Avtomobil dvigatellarining qanday turida ta’minlash tizimida yoqilg‘I yuqori bosim bilan silindr ichiga purkaladi?
Dizel
Turbonadduv nima uchun kerak?
Dvigatel quvvatini oshirishning ikkinclii usuli Nadduvdir. Nadduv – dvigatel silindrlariga havo yoki Yonuvchi aralashmani bosim ostida kiritish degani.
Nadduvli dvigatellar (bunda silindming ichiga havo yoki Aralashma bosim ostida kiritilgani uchun silindming ichidagi bosim Atmosfera bosimidan yuqori bo‘ladi).
Dvigatelning sovutish tizimidagi radiator nima uchun kerak?
|
| |
2-amaliy ish

|
2-amaliy ish
|
bet | 1/3 | Sana | 19.02.2024 | Hajmi | 253,37 Kb. | | #158974 |
Bog'liq 2-amaliy ish 2-AMALIY ISH
Ishning mazmuni:
|
Pyton dasturlash tilidan foydalanib chiziqli jarayonlarni algoritmlash va dasturlash.
|
|
|
Python dasturlash tilining IDLE rejimida interaktiv dastur yaratish va o‘zgaruvchi turlaridan foydalanish
Python dasturlash tili shaxsiy kompyuterga o‘rnatilgandan so‘ng IDLE rejimi yuklanadi. IDLE rejimi bu interaktiv rejim hisoblanadi, interaktiv rejimning qulayligi qisqa jarayonlarni dasturlashga juda qo‘l keladi. Bunda boshqa dasturlash tillari kabi dasturning umumiy tuzilishini to‘liq keltirish shart emas. O‘zgaruvchilar tabaqalashtirilgan holda e’lon qilish shartlari keltirilmaydi, xotira bo‘yicha muammolar e’tiborga olinmaydi.
Python dasturlash tili IDLE rejimi yuklangandan so‘ng quyidagi oyna hosil bo‘ladi.
Python dasturlash tilida buyruqlar boshqa dasturlash tillari kabi ; bilan tugatilish shart emas. Satrli ma’lumotlarga ko‘paytirish amali juda keng imkoniyatda ishlatilishi mumkin. Ixtiyoriy sonni satr ko‘rinishga satrni esa son ko‘rinishida foydalanish mumkin.
Int(satr) – bu funksiya satrni butun songa aylantiradi Float(satr) – bu funksiya satrni haqiqiy songa aylantiradi Str(son) – bu funksiya sonni satrga aylantiradi
Haqiqiy sonlar faqat nuqta bilan yoziladi, vergul esa sonlarni bir biridan ajratish uchun xizmat qiladi. Python dasturlash tili IDLE rejimining qulayligi dasturlashni o‘rganayotganda yoki masala kodining ma’lum bir qismini sinab ko‘rish vaqtida juda qulaydir. Agar boshqa kompilyatsiya qilinadigan dasturlash tilda ishlasangiz, avval kodni asl dasturlash tilida yozishingiz, keyin kompilyatsiya qilishingiz kerak bo‘lgan faylni ishga tushirishingiz kerak bo‘ladi.
Python dasturlash tilida sonlarni uch xil turlari aniqlangan:
Butun son
Haqiqiy
Kompleks
Python dasturlash tilida butun va haqiqiy sonlardan foydalanish tajribalarini yuqoridagi misollarda keltirib o‘tdik, complex sonlardan python dasturlash tilida quyidagicha foydalanamiz.
|
| |
AI-93 benzini siqish darajasi

|
AI-93 benzini siqish darajasi
|
bet | 5/12 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 97,01 Kb. | | #103276 |
Bog'liq iyod yakuniy oxirgi8 AI-93 benzini siqish darajasi 8,0 dan оrtiq bo`lgan yengil avtоmоbillar («Mоskvich»-412IE, «Mоskvich»-2140, GAZ-3102 «Vоlga», «Jiguli» (barcha mоdellari), shuningdek yuk avtоmоbillari («Ural»-375DM va IJ-2715) uchun mo`ljallangan, uning оktan sоni tadqiqоt usulida 93 dan kam bo`lmagan va mоtоr usulida 85 dan kam bo`lmagan. Ko`pgina davlatlarni «Dоimiy» benziniga to`g`ri keladi
Dizelning ishlatilgan gazlarining rangli (qora, ko‘k, bug‘ sifatli) bo‘lishining sabablari
(Energiya tizimining noto'g'ri ishlashi,Sifatsiz yoqilg'i ishlatiladi.Sovutish tizimining ishlashidagi noaniqliklar.Kerakli miqdordagi moylash materiallarining zichligi va etishmasligi buzilishi.)
dvigatel moyi dvigatelga kirgan ko’k rang chiqadi,
IYoD asosiy ko‘rsatkichlari
Asosiy ko’rsatkichlariga dvigatelning ishonchliligi, mustahkamligi va chidamliligi: dvigatelni takomillashganlik darajasi; tuzilishining soddaligi; foydalanish va ta’mirlash ishlarini bajarishning qulay va arzonliligi; har doim tehnik soz holatda turishi, ekologik xavfsizligi va o’zgaruvchan iqlim sharoitlariga moslashuvchanligi kiradi.
IYoD xizmat ko‘rsatish qulayligini amalga oshirish usullari.
Avtotransportning tabiatga, atrof-muhitga ta’sirlari
havoning ifloslanishi; issiqxona effekti; shovqin ifloslanishi; elektromagnit ifloslanish; odamlar va hayvonlar sog'lig'ining yomonlashishi
Litrli massa ta’rifi va uning o‘lchov birligi
Dvigatel ko‘p silindrli bo‘lsa, har bir ishchi hajmlarining yig‘in disini dvigatelning litraji deb ataymiz va u ham litrlarda o‘lchanadi. Belgisi Vi
Tirsakli valning aylanishlar chastotasi – bu ...
IYoD sinash turlari
|
| |
Ҳужум тушунчаси - Мавзу ахборот хавфсизлиги

|
Мавзу ахборот хавфсизлиги
|
bet | 11/11 | Sana | 11.06.2024 | Hajmi | 117 Kb. | | #262488 |
Bog'liq ахб хавфсизлиги маърузаҲужум тушунчаси. Хужум тушунчаси – бузғунчининг бирор бир мақсад йўлида ахборот коммуникация тизимларининг мавжуд ҳимоялаш тизимларини бузишга қаратилган ҳаракати.
Ахборот хужумлари ва ундан сакланиш қоидалари. Ахборот ҳужумлари одатда 3 га бўлинади:
Объект ҳақида маълумотлар йиғиш (разведкалаш) ҳужуми.
Объектдан фойдаланишга рухсат олиш ҳужуми.
Хизмат кўрсатишдан воз кечиш хужуми.
Ахборот хужумларидан сақланишда биринчи навбатда ахборот коммуникация тизими объектларига қилинаётган ҳужумларни топиб олишда қўлланиладиган механизм ва воситаларни қўллаш керак. Буларга тармоқлараро экран (FIREWALL) ва хужумларни аниқлаш (IDS) воситаларини мисол тариқасида келтириш мумкин.
|
| |
Radiator blokda isigan suyuqlikning issiqligini tashqi muhitga tarqatish uchun xizmat qiladi

|
Radiator blokda isigan suyuqlikning issiqligini tashqi muhitga tarqatish uchun xizmat qiladi
|
bet | 3/12 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 97,01 Kb. | | #103276 |
Bog'liq iyod yakuniy oxirgiRadiator blokda isigan suyuqlikning issiqligini tashqi muhitga tarqatish uchun xizmat qiladi
Porshen qanday qismlardan tashkil topgan?
1-poishen; 2-porshen barmog'i; 3-to'xtatgich halqalar; 4,5- kompression halqalar; 6-moy sidiru
Porshen halqalarining necha xil turi mavjud?
k o m p re ss iy a h a lq a la ri, m o y sid irg ic h h a lq a
Porshenda halqalarining nomi qanday?
kompressiya halqalari, moy sidirgich halq a
Injektorli ta’minlash tizimi asosiy qismlarining nomlarini ayting?
1-yonilg 7baki; 2-elektrli yonilg 7nasosi; 3-yonilg 7filtr i; 4-taqsimlash
quvuri; 5-bosim rostlagichi; 6-elektron boshqarish bloki; 7-purkovchi
forsunka; 8-yurgazib yuborish forsunkasi, 9-salt ishlashni rostlash vinti;
10-drossel zaslonkasi datchigi; 11-drossel zaslonkasi; 12-havo sarfini
aniqlagich
Dvigateldagi porshenni nima hakarakatga keltiradi?
Krivoship-shatunli mexanizm
Porshenning kompression halqalari nima uchun kerak?
Porshenning yuqori qismiga o'matiladigan, gazni o'tkazmaslik uchun xizmat qiladigan halqalar kompression halqalari deyiladi
Dizel dvigatelida nechta yondirish svechasi mavjud?(1ta)
Antifriz nima?
Antifriz – bu past haroratlarda muzlamaydigan suyuqlik. Avtomobil antifrizlari ichki yonish dvigatellarini sovutish uchun qo‘llaniladi va etilenglikol yoki propilenglikol, suv, rang beruvchilar va prisadkalar paketidan tashkil topgan bo‘ladi.
Dvigatel sovitish tizimining vazifasi nimadan iborat?
|
| |
«web dasturlash va dizayin»

|
«web dasturlash va dizayin»
|
bet | 1/3 | Sana | 12.10.2024 | Hajmi | 31,21 Kb. | | #274756 |
Bog'liq Web dasturlash hujjatlari
KIRISH
WEB dasturlash va dizayin fаni bo‘yichа tа‘lim tехnоlоgiyasi nаzаriy vа аmаliy mаshg‘ulоtlаrni lоyihаlаsh tехnоlоgiyalаri аsоsidа ishlаb chiqilgаn.
Mаzkur qo‘llаnmа kirish, tа‘lim tехnоlоgiyasining kоnsеptuаl аsоslаri hаmdа nаzаriy vа аmаliy mаshg‘ulоtlаrdа o‘qitish tехnоlоgiyalаridаn tаrkib tоpgаn.
Tа‘lim tехnоlоgiyasining kоnsеptuаl аsоslаri bo‘limidа ―WEB dasturlash va dizayin fаnini o‘qitishning dоlzаrbligi аsоslаngаn, mаzkur fаnning tuzilmаsi kеltirilgаn hаmdа kurs bo‘yichа o‘qitishning mаzmuni оchib bеrilgаn. Shu bilаn birgа o‘qitish, kоmmunikаtsiya, ахbоrоt vа tа‘lim jаrаyonini bоshqаrish usullаri vа vоsitаlаrining kоnsеptuаl аsоslаri, pеdаgоgik tехnоlоgiyalаrning yo‘nаlishlаri, muаmmоlаri vа yеchimlаri, tаmоyillаri, yangi pеdаgоgik tехnоlоgiyalаrning istiqbоllаri yoritilgаndir.
«WEB dasturlash va dizayin» fаni bo‘yichа o‘qitish tехnоlоgiyalаri lоyihаlаshtirilgаn:
nаzаriy mаshg‘ulоtlаrini оlib bоrishning kirish-mа‘ruzа, muаmmоli mа‘ruzа, vizuаllаshtirilgаn mа‘ruzа, kоnfеrеnsiya mа‘ruzаlаr ko‘rinishlаri qo‘llаnilishi;
аmаliy mаshg‘ulоtlаrni оlib bоrishning tоpshiriqlаrni individuаl tаrzdа yoki guruhdа bаjаrilishi, muаmmоli аmаliy mаshg‘ulоt hаmdа bilimlаrni chuqurlаshtirish vа mustаhkаmlаshgа yo‘nаltirilgаn аmаliy tоpshiriqlаrning bаjаrilishi.
Mаzkur tа‘lim tехnоlоgiyasi bаrchа kasb-hunar kоllеjlаridа o‘qitish tехnоlоgiyasidа ko‘zdа tutilgаn shаrоitlаr vа vаqti mаvjud bo‘lgаn hоldа o‘qituvchi tоmоnidаn qo‘llаnilishi mumkin.
Dasturlar – buyruqlar ketma-ketligini tartibga keltiruvchi hisoblanadi. Hatto birinchi qaraganda dasturlar uskunalar bilan o’zaro harakat (aloqa)da bo’lmaganidek, kiritish uskunasidan hech qanday ma‘lumotni talab qilmaydigandek, chiqish uskunasidan hech qanday ma‘lumotni chiqarishni amalga oshirmayotgandek ko’rinsa ham, baribir, uning ishi kompyuterning apparat uskunalarini boshqarishga asoslangan.
Kompyuterdagi dasturiy va apparat ta‘minoti chambarchas aloqada, ya‘ni o’zaro hamkorlikda ishlaydi. Biz bu ikki toifani alohida ko’rib chiqayotganimizdan qat‘iy nazar, ular orasida dialektik aloqa mavjudligini va ularning har birini ko’rib chiqish hech bo’lmaganda shartli ekanligini unutmasligimiz kerak.
|
| |
Yonish mahsulotlarining zaharli komponentlariga is gazi - CO; azot oksidi - NOx; yakka uglevodorodlar - CxHx (benzpiren) va boshqalar kiradi

|
Yonish mahsulotlarining zaharli komponentlariga is gazi - CO; azot oksidi - NOx; yakka uglevodorodlar - CxHx (benzpiren) va boshqalar kiradi
|
bet | 9/12 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 97,01 Kb. | | #103276 |
Bog'liq iyod yakuniy oxirgiYonish mahsulotlarining zaharli komponentlariga is gazi - CO; azot oksidi - NOx; yakka uglevodorodlar - CxHx (benzpiren) va boshqalar kiradi.
Abadiy dvigatel ixtiro qilinganmi? Yoq
Tasmalarning tarangligi avtomobil dvigatellarida qancha kuch bilan tekshiriladi?
( 3-4 kg kuch bilan egilishi 1.5-2 sm oralig’ida)
Tasmalarning tarangligi traktor dvigatellarida qancha kuch bilan tekshiriladi?
( 5-7 kg kuch bilan egilishi 1.5-2 sm oralig’ida)
Suv naosining vazifasi
(Tizimda optimal haroratda suyuqlikni aylanishini taminlab beradi)
G‘ilofdagi issiq suv bilan radiatordagi suv haroratining farqi ... .
(Blokning g'ilofidagi issiq suv bilan radiatordagi sovitilgan suv haroratlarining farqi 5-10° ni tashkil qiladi.)
Dvigatelni uzoq ishlashini ta’minlash uchun sovutish tizimi suyuqligini harorati qaysi oralig‘da bo‘lishini ta’minlash kerak?
(Dvigatel uzoq muddat ishlashi uchun sovitish tizimidagi suvning harorati 80-90°S oralig‘ida ushlab turilishi lozim.)
Sovutish tizimining buzilishi dvigatel barcha tizimlari buzilishining necha foizini tashkil qiladi?( 7-8%)
Termostatning vazifasi nima?
sovitish tizimidagi suyuqiikning haroratini ma'lum chegarada saqlaydi va uning isisfami tezlashtiradi. Termostat кофиз, gofrlangan latun (jez) silindr, shtokka mahkamlangan asosiy va yordamchi klapanlardan iborat. Termostat silindrining bir qismiga oson bugianadigan suyuqlik - etil spirtining suvdagi eritmasi quyiladi.
Suv nasosi va tirsakli val shkivlari diametrlarining nisbati qaysi oralig‘da bo‘ladi?
(Suv nasosi va tirsakli val shkivlari diametrlarining nisbati 0,98-1,95 oralig‘ida bo’ladi)
Sovutish tizimi turlarini ko‘rsating.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Yonish mahsulotlarining zaharli komponentlariga is gazi - CO; azot oksidi - NOx; yakka uglevodorodlar - CxHx (benzpiren) va boshqalar kiradi
|
Linux OT dagi asosiy buyruqlar va ular haqida tushuncha!

|
Linux OT dagi asosiy buyruqlar va ular haqida tushuncha!
|
bet | 2/10 | Sana | 30.05.2024 | Hajmi | 86,98 Kb. | | #257312 |
Bog'liq 14-MavzuLinux OT dagi asosiy buyruqlar va ular haqida tushuncha! man ls,rm,cat.. – batafsil malumot olish yoki –help wget www.id.uz/conteiner/sec.tar – shu manzildan faylni yuklab olish shutdown -h – OT o'chirish va yana poweroff dan foydalanish mumkin.Farqi shutdownda boshqa foydalanuvchilar xam OT o'chirilayotgani haqida xabardor bo'ladi bunda esa yo'q. sudo apt-get install totalcommander – totalcommander ni o'rnatish, sudo apt-get remove totalcommander – totalcommander ni o'chirish,sudo apt-get update – yangilash, sudo apt-get upgrade – tizimdagi barcha paketlarni yangilash, sudo apt-cache search gimp – keshdan gimp fayllarini izlash, df -h – Disk, qolgan joy va ishlatilgan hajmni ko'rish, passwd yangi parol kiritish, passwd admin2 – admin2 foydalanuvchisi uchun parol kiritish, chage -E 2015-12-31 admin2 – admin2 profilini shu muddatgacha ishlatish mumkin.
Linux OT dagi asosiy buyruqlar va ular haqida tushuncha! chmod ugo+rwx abs – abs katalogi uchun 777 huquqini berish ya'ni yozish,o'zgartirish va o'chirish huquqi, -UGO – user group other -RWX – Read,Write , Execute tar -tf cyber-attacks.tar – cyber-attacks.tar arxivi ichini ko'rish, route -n hostname – OT nomini ko'rish top aktiv prosseslarni ko'rish, foydalanuvchi nomi hajmi vaqti avtomatik yangilanib turadi kill -TERM 98989 -PID 98989 prossesini yopish cal – kalendar , hozirgi oy w – activ foydalanuvchilarni ko'rish uname -a – Linux va yadro versiasini ko'rish.
Linux OT katalog vazifalari!
./Dev – qurilmalar katalogi.
./etc/ – sozlanmalar katalogi.
./lib/ – tizim ma'lumotlari.
./home/ – foydalanuvchi bosh katalogi.
./root/ – SUPERADMINISTRATOR katalogi.
./usr/ – dasturlarni joylash katalogi.
./var/ – dasturlar haqida ma'lumotlar saqlanadigan katalog.
./temp/ – vaqtinchalik ma'lumot yoki yuklovchi fayl saqlanadigan katalog.
./var/temp/ – vaqtinchalik dasturlarni yuklovchi fayl saqlanadigan katalog.
./proc/ – OT ning fayl interfeysi joylashgan katalog.
./opt / – huddi "Program files".
./mnt/ – setning mount qilinadigan fayl sistema joylashgan katalogi.
./media/ – ./boot/ – yuklovchi va Yadro joylashgan katalog.
./sys/ – qurilmalar interfeysi katalogi.
./srv/ – web sayt va FTP yuklanadigan katalog.
|
| |
Ubuntu — erkin va ochiq kodli dasturiy ta`minot

|
Ubuntu — erkin va ochiq kodli dasturiy ta`minot
|
bet | 9/10 | Sana | 30.05.2024 | Hajmi | 86,98 Kb. | | #257312 |
Bog'liq 14-Mavzu 3. Ubuntu — erkin va ochiq kodli dasturiy ta`minot. Bu xususiyati ham menda tekin operatsion tizimdan foydalanayotganligim va uning rivojiga hissa qoʻshayotganligim uchun faxr tuygʻusini uygʻotadi.
4. Ubuntu kirill alifbosidagi matnlarning imlosini tekshiradi. Ba`zida kirill alifbosidagi matnlarni yozishga toʻgʻri keladi. Ana shunday vaqtda menga imlo xatolarini koʻrsatishi juda yordam beradi. Toʻgʻri, gaplarni bir-biriga bogʻlanishini, sintaktik xatolarni koʻrsata olmaydi, lekin soʻzlarning yozilishidagi xatolarni koʻrsatgani ham ancha yordam beradi. Savodli insonlar kompyuterda bexato yozishi mumkin, lekin har qanday inson ham baʻzida texnik xatolarni bilmasdan qilib qoʻyishi mumkin. Ana shunday holatda, Ubuntu sizga xatolaringizni koʻrsatadi.
5. «Windows» viruslari linuxda ishlamaydi. «Windows» operatsion tizimida viruslar joningizga tegib ketadi. Ubuntuʻda esa u viruslar zarar yetkaza olmaydi, chunki fayl tizimi boshqa. Bundan tashqari tez-tez yangilanishlar chiqib turadi. Linux yadrosi tez-tez oʻzgaradi. Eski yadroda ishlagan viruslar yangisida ishlay olmay qoladi. Baribir, 100% viruslar yoʻq deb aytib boʻlmaydi. Shu sababli, tizim xavfsizligini yanada kuchaytirmoqchi boʻlsangiz, «ClamTK», «Avast» va «Avira» kabi antiviruslarni ishlatib koʻrish mumkin.
6. Ubuntuʻning kodlarini oʻzgartirish va oʻzingizga moslashingiz mumkin. Bu xususiyat oddiy foydalanuvchilar uchun qiyinroq boʻlishi mumkin, lekin nima boʻlganda ham tizimni oʻzingizga xohlaganingizdek moslashingiz mumkin boʻladi. Xohlasangiz, oddiy kompyuteringizni server sifatida ham moslay olasiz. Xohlasangiz, dasturlarni oʻzgtira olasiz. Men «squid» proksisi orqali tarmoqdagi barcha kompyuterlarga porno saytlarga kirishni taqiqlab qoʻygandim. Hatto xohlagan kompyuteringiz uchun belgilangan miqdorda traffik va cheklov oʻrnata olasiz. Xohlasangiz, tizim yuklanishini oʻzgartirishingiz mumkin. Qisqasi, kallangizga kelgan gʻoyalarni amalga oshira olasiz. Faqat sizdan ozroq malaka, bilim va harakat talab qilinadi. Shu sababli ham linuxning koʻpgina versiyalari paydo boʻlgan.
|
| |
Batafsil ma'lumot beruvchi terminal buyruqlari!

|
Batafsil ma'lumot beruvchi terminal buyruqlari!
|
bet | 3/10 | Sana | 30.05.2024 | Hajmi | 86,98 Kb. | | #257312 |
Bog'liq 14-MavzuBatafsil ma'lumot beruvchi terminal buyruqlari! man–help info odatda man buyrug'i deyarli barcha linux at da bor shu sababli undan foydalanish mumkin boshqalarga qaraganda agar –help ko'rsatilsa aynan shundan foydalanish mumkin dasturlar haqidagi ma'lumotlar quyidagi katalogda joylashadi: /usr/share/doc
TERMINAL – klaviatura va sichqoncha yordamida buyruqlar kiritish va bajarish uchun ishlatiladigan ko'p foydalanuvchi ishlashi mumkin bo'lgan dastur KONSOL – Faqat buyruqlar kiritish uchun ishlatiladigan, grafik interfeysga ega bo'lmagan va ma'lumot faqat klaviatura orqali kiritiladigan tizim.
Fayl, katalog, dastur yoki foydalanuvchi huquqini o'zgartirish yoki u ustida ishlash un ishlatiladigan buyruqlar! chmod – huquqni o'zgartirish umask – huquqni maskalash chown – boshliqni o'zgartirish chgrp – guruhni o'zgartirish.
Huquqlar tipi! r – Read ya'ni o'qish W – Write ya'ni yozish X – Execute ya'ni foydalanish huquqini raqamlar bilan ko'rinishi: 660 rw-rw - 744 rwxr–r– oddiy foydalanuvchi faqat o'zi uchun ajratilgan katalog yoki faylga huquq berishi mumkin superadministrator barchasiga huquq berishi mumkin chmod [-R] [ options ] ( huquq ) masalan: chmod -R -s rw o'zgarishsiz holatdagi huquqlar holati: kataloglar un 777 – RWX Fayllar un 666.
POSIX ACL – bu, tizimda aniq bir foydalanuvchiga huquq berish imkonini beradi! Masalan: getfacl -a /root/ – root katalogi huquqi va qaysi foydalanuvchiga tegishli ekanligi va qaysi guruhda ekanini ko'rish mumkin , bundan tashqari foydalanuvchi va guruh huquqini xam . SETFACL – buyruq ACL ni ko'rsatilgan faylga o'chirish yoki o'rnatish un ishlatiladi . masalan: setfacl -a /root/…. -x ACL ni o'chirish un -m o'zgartirish yoki o'chirish imkonini beradi masalan ; setfacl -m u: admin2:rw file admin2 foydalanuvchi un o'qish va yozish huquqi berildi . setfacl -m g:users:r file faqat o'qish huquqi user guruhi un beriladi.
Prosseslar ya'ni activ dasturlar yoki bajarilayotgan buyruqni ko'rish! Har bir prosses uchun PID beriladi ya'ni process ID prosses tugagach PID bo'shatiladi tizimdagi 1- prosses bu init PID 1 prossesni ko'rish PS PS -a barcha prossesni ko'rish (terminal bn birga) PS -x terminaldan tashqari prossesni ko'rish PS -e tizimdagi barcha prossesni ko'rish ps -u user – foydalanuvchi prossesini ko'rish prosseslar bir biri bilan SIGNAL yordamida habarlashishi mumkin , signal bu raqam huddi aniq bir dastur yoki buyruq kabi , prossesga signal yuborish un kill buyrug'idan foydalanamiz: masalan: kill -signal PID kill -l barcha signallarni ko'rish un ishlatiladi kill -l raqam 12.23.33.55……
|
| |
cat – Ko’p funksiyali buyruq hisoblanadi. «Cat» buyrug’i fayl mazmunini ko’rsatish uchun ishlatilishi mumkin.
type

|
cat – Ko’p funksiyali buyruq hisoblanadi. «Cat» buyrug’i fayl mazmunini ko’rsatish uchun ishlatilishi mumkin.
type
|
bet | 8/10 | Sana | 30.05.2024 | Hajmi | 86,98 Kb. | | #257312 |
Bog'liq 14-Mavzucat – Ko’p funksiyali buyruq hisoblanadi. «Cat» buyrug’i fayl mazmunini ko’rsatish uchun ishlatilishi mumkin.
type – Tizimdagi buyruqlarni aniqlaydi. Tashqi dasturmi yoki tizim ichki dasturimi aniqlab beradi.
type rm – rm is /usr/bin/rm.
whereis – buyrug’i orqali ishlab turgan dasturlarni qayerda joylashganligini aniqlash mumkin.
who – Tizimga kim kirganligini aytadi.
nano – Bu matn redaktori bo’lib, agar fayl mavjud bo’lsa ekranda chiqaradi, fayl mavjud bo’lmasa yangidan yaratadi.
vi – Bu matn redaktori bo’lib, agar fayl mavjud bo’lsa ekranda chiqaradi, fayl mavjud bo’lmasa yangidan yaratadi.
vim – Bu matn redaktori bo’lib, agar fayl mavjud bo’lsa ekranda chiqaradi, fayl mavjud bo’lmasa yangidan yaratadi.
Ubuntudan foydalanishning biz uchun yutuqli taraflari:
1. Ubuntu tez ishlaydi. Dars vaqtida oʻquvchilarga birorta video yoki rasmni koʻrsatish uchun yoqish va oʻchirish juda tez amalga oshadi. Undan tashqari tizimning oʻzbek tilida ekanligi ham baʻzida bolalarning diqqatini oʻziga jalb qiladi.
2. Ubuntu — oʻzbek tilida. Hozirda ushbu tizim oʻzbek kirill alifbosida tarjima qilinmoqda. Sal keyinroq lotin alifbosida ham paydo boʻladi. Baʻzi tarjimalarda kirill va lotin alifbosi aralashgan deb oʻylashingiz mumkin. Bu xatolar hozirgi kunda tuzatilgan. Faqat tizimning birinchi tiliga «uz@cyrillic» va ikkinchisiga «uz» qoʻygan boʻlsangiz, u kirill alifbosidagi tarjimalarni koʻrsatadi. Agar kirill alifbosida tarjimalar boʻlmasa, ikkinchi til «uz»dagi lotin alifbosidagi tarjimalarni koʻrsatadi. U yerda ham tarjima boʻlmasa, uchinchi koʻrsatilgan tildagi tarjimalarni koʻrsatadi.
Siz «Windows»ning ham oʻzbek tilidagi varianti bor deyishingiz mumin, lekin uning oʻzbek tilidagi varianti oʻta savodsizlik bilan oʻzbek tiliga oʻgirilgan. Men bunday tizimdan, ona tilimni ustidan kulingan tarjimalardan foydalanishni xohlamayman.
|
| |
Shatun , shatun vtulkasi va ichqo’ymalari(vkladishlari),Shatun boltlari

|
Shatun , shatun vtulkasi va ichqo’ymalari(vkladishlari),Shatun boltlari
|
bet | 12/12 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 97,01 Kb. | | #103276 |
Bog'liq iyod yakuniy oxirgiShatun , shatun vtulkasi va ichqo’ymalari(vkladishlari),Shatun boltlari
Neftdan yuqori oktanli benzinlarning olinish usuli qaysi?
Sinov usuli
Neftni qayta ishlashning qaysi usullari mavjud?
Neftni qayta ishlashdan avval neft tarkibidagi suv, tuz va mexanik aralashmalar tozalanadi, keyin uni stabillashtirish, yuqori haroratda bugʻlatib haydash, distillyatlarni tozalash, qoʻshimchalar qoʻshish va boshqalar bajariladi.
Odatda neftdan quyidaga temperaturalar oraligʻida qaynab bugʻlanadigan distillyatlar olinadi:
benzin 28—180°,
ligroin 110—230°,
kerosin 120—315°;
gazoyil 230—330°;
solyar 280—380°;
moy 320—500°.
Neft maxsulotlarining zichligi nimani anglatadi?
Gazokondensat qaerda ishlatiladi
Neftni qayta ishlash korxonalarida neft bilan birga benzin kerosin va dizel yonilgisi olish uchun ishlatiladi)
172.Avtomobil moylari nimadan va qanday olinadi?
Dvigatel uchun qo‘llaniladigan moylar neftdan yonilg‘ilar (benzin, kerosin, dizel yonilg‘isi) olingandan keyin qolgan qoldiq mazutni qayta haydash y o ii bilan olinib, ular distillash moylari deb ataladi. Dvigatelda moyning eskirmasdan ishlash muddati moylash tizimining tuzilishiga, texnik qarov qoidalarining to‘g‘ri bajarili shiga, moyning sifatiga, ishlash rejimi va sharoitlariga (issiq yoki changli) bog‘liq. Moyning asosiy ko‘rsatkichlariga uning qovushoqligi, qotish harorati, ishqor va kislota son lari va boshqalar kiradi.
173.Benzinning zichligi qaysi asbobda o‘lchanadi?
aerometr
|
| |
O‘zbekiston respublikasi raqamli texnologiyalari vazirligi muhammad

MAVZU:MARSHRUTIZATORLARDANAT/PATTEXNOLOGIYASINISOZLASH: STATIC NETWORK ADDRESS TRANSLATION
Ishdanmaqsad: Manzillarni translatsiya qilish (NAT) tamoyillari va vazifalarini tadqiq qilish va amaliy ko`nikmaga ega bo’lish.
NAT (Network Address Translation) - bu TCP / IP tarmoqlarida tranzit paketlarning IP- manzillarini translatsiya qilish (o’zgartirish, almashtirish) imkonini beradigan mexanizm. NAT bu TCP/IP tarmoqlarida, paketlarning IP addressini bir tarmoq segmentidan boshqa tarmoq segmentiga o'tish paytida o'zgartirish texnologiyasidir. NAT da xususiy (Private) IP manzilni ro'yxatdan o'tkazilgan ommaviy (Public) IP manzilga translatsiya qilishdan iborat. Umuman olganda, tarmoqda 2 xil IP adreslar ishlatiladi:
1.Public - ommaviy adreslar(Белый IP-аdres) 2.Private – xususiy adreslar(Серый IP-аdres)
Xususiy IP adreslar – bu lokal tarmoqda ishlatiladigan ip adreslar hisoblanadi. Deyarli barcha ishxonalarda quyidagi 3 xil diapozondagi xususiy ip adreslar ishlatiladi:
/8 (10 dan boshlanadigan ip adreslar) 172.16.0.0/12 (172.16.0.0 dan 172.31.255.255 gacha)
192.168.0.0/16 (192.168.0.0 dan 192.168.255.255 gacha)
Public (ommaviy) adreslarga misol qilib quyidagilarni ko’rsatishimiz mumkin:
Nimaga bunday bo’lingan? Lokal tarmoqdagi ip adreslar marshrutizatsiyalanmaydi. Public ip adreslar marshrutizatsiyanadi. Bu degani yuqoridagi 3 ta diapozondagi ip adreslarga internet orqali boshqa joyidan turib ulanib bo’lmaydi. Public ip adreslarga ulanib bo’ladi. Shuning uchun veb-serverlar, onlayn o’yin serverlari va boshqalar public ip adresga ega.
NAT texnologiyasining 2 ta asosiy vazifasi mavjud:
Ichki tarmoq ip adreslarini tashqi tarmoqqa ko'rsatmaslik.
Ipv4 adreslarning yetmay qolish muammosini ma'lum darajada hal etish.
Bundan tashqari NATning bir necha nomlari bor: IP Masquerading, Network Masquerading va Native Address Translation. Translatsiya IP-manzil yoki port raqamlari bo`yicha amalga oshiriladi. Ushbu texnologiya bir tomondan, IPv4 manzillarining yetishmasligini oldini oladi hamda boshqa tomondan tarmoqning xavfsizligini oshirish imkoniyatini yaratadi.
NAT ko'pincha korporativ tarmoqdagi qurilmalar uchun, Internet tarmog’iga ulanish uchun yoki aksincha Internetdan LAN tarmoq ichidagi istalgan manbaga kirish uchun qo’llaniladi.
Manzillarni translatsiya qilishning uchta asosiy turi mavjud: