Ma'ruza kirish. Reja - bet 6

|
Ma'ruza kirish. Reja
|
bet | 6/47 | Sana | 01.12.2023 | Hajmi | 228,99 Kb. | | #109321 |
Bog'liq Ma\'ruza kirish. Reja-fayllar.orgRk
Kontaktlardagi o’tish qarshiligini tekshirish.
Uq
Kontaktlardagi kuchlanish tushuvini garmonik analiz qilish. Nuqsonli kontaktlarda yaxshi kontaktlarga nisbatan 10 marta kuchlanish tushuvi ko’p bo’ladi.
Tajriba yo’li bilan tekshirish
Qotirishga mo’ljallangan va holatgacha o’zgaradigan ramka yoki platforma
Sinalayotgan kontaktlar
Kontaktlarni qisishga mo’ljallangan kuch.
Manipulyatorlar
Mexanik sistema.
Bu bitta qo’l yoki bir ishni qiladigan robo’l , masalan, ko’tarib
tushurish, svarka qilish.
Nazorat savollari.
Kontakt nima?
Elektr kontaktlarining qanday afzalliklari bor?
Adabiyotlar
Imomnazarov A.T. elektromexanik tizimlarning elementlari. Oliy o’quv yurtlari uchun darslik, - Toshkent.:, “Ta’lim”, 2009., -185b.
Imomnazarov A.T. sanoat korxonalri va fuqarolik binolarining elektr jihozlari, - Toshkent.:, “ILM ZIYO”, 2006., -185b.
Бойко В.И. и др., Схемотехника электронных систем. Микропроцессоры и микроконтроллеры. Учебник,-С-Петербург.:, БХВ 2004.
Браславский И.Я. Асинхронный полупроводниковый электропривод с параметрическим управлением. –М.:, Энергоатомиздат, 1998.
MA’RUZA – 4
ELEKTR YOYI VA ELEKTR YOYNING XUSUSIYATLARI
REJA:
Elektr yoyi.
1 kV-dan yuqori kuchlanishli apparatlarda yoy so ’ndirish usullari.
O’zgaruvchan tok zanjirlarida yoyni so’ndirish.
Elektr yoyi. Katta kuchlanishli zanjirlar uzilganda kontaktlar orasida tok mavjud bo’lgan xollarda elektr yoyi hosil bo’ladi. Elektr yoyi yuqori haroratga va o’tkazuvchanlikka ega bo’lgan ionlashgan gazlardan tashkil topgan bo’ladi. Kontaktlar ajralish vaqtida ular orasida potentsiallarning katta farqi hosil bo’ladi va katta kuchlanganlikka ega bo’lgan elektr maydoni hosil bo’ladi (N = U/L). Bu maydon kontaktlararo bo’shliqdagi erkin elektronlarga ta’sir qilib, ularga kinetik energiya berib, katoddan anodga qarab harakatlanishiga majbur qiladi. Yoyning hosil bo’lishi va turg’un yonishi
lyo.u-katod cho’g’lanish soxasi;
lo-musbat hajmli zaryad soxasi.
kontaktlar orasidagi ionlashish hodisasiga bog’liq. Uzish apparatlarida quyidagi ionlashish faktorlari mavjud:
Zarbaviy ionlanish.
Avtoelektron emissiya.
Termik yoki issiqlik ionlanishi.
Termoelektron emissiya.
Zarbaviy ionlanishda katoddan anodga harakatlanayotgan erkin elektronlar yetarli kinetik energiyaga ega bo’lsa gazning neytral molekulalari bilan to’qna- shib, ularning elektronini ajratib yuboradi. Natijada musbat ion hosil bo’ladi va ular ham zarbaviy ionlanishida ishtirok etadi. Avtoelektron emissiya kontaktlar ajralishining dastlabki vaqtida yuz beradi. Kontaktlar orasidagi masofa hali kichik bo’lgan paytda elektr maydonining kuchlanganligi yuqori bo’ladi va katod yuzasidan erkin elektronlarning uchib chiqishiga sabab bo’ladi.
Bu faktorlar sababli elektr yoyi hosil bo’ladi. Yoy yuqori haroratga ega bo’lganligi tufayli termik yoki issiqlik ionlashishi sodir bo’ladi. Haroratning ko’tarilishi natijasida zaryadlangan zarrachalarning issiqlik harakati ko’payadi va yetarli haroratda neytral molekulalar zaryadlangan zarrachalarga bo’linib ketadi.
Termoelektron emissiya hodisasida haroratning ortishi bilan katod materialidagi elektronlarning issiqlik harakati ortib boradi va yetarli energiyaga ega bo’lgan paytda, ular kontaktlar oralig’iga uchib chiqadi.
O’zgaruvchan tokda kuchlanish va tok sinusoida qonuni bo’yicha o’zgaradi, tok kuchlanishdan taxminan 90o-ga kech qoladi. Yoydagi kuchlanish doimiy emas. Toklar kichikligida kuchlanish yoyni yondirish kattaligigacha ko’tariladi, keyin yoydagi tok ko’payishi va termoionlanish o’sishi sari kuchlanish pasayadi. Yarim davr oxirida, tok nolga yaqinlashganda, yoy o’chish kuchlanishida o’chadi. Keyingi yarim davrda xodisa qaytariladi, agar oraliqni aksionlashtirish uchun choralar ko’rilmagan bo’lsa.
Yoy so’ndirilganda uzgichni kontaktlari orasidagi kuchlanish ta’minlovchi tarmoq kuchlanishigacha tiklanishi kerak. Ammo, zanjirda induktiv, aktiv va sig’imiy qarshiliklar mavjudligi tufayli o’tkinchi jarayon hosil bo’ladi, kuchlanishni tebranishlari paydo bo’ladi, ularni amplitudasi normal kuchlanishdan ancha katta bo’lishi mumkin. O’chiruvchi apparatura uchun ko’rilayatgan qismda kuchlanish qanday tezlik bilan tiklanayatganligi muhim.
Yoyning yonish jarayonida ionlanish hodisasi bilan birga aksionlashish yoki rekombinatsiya, ya’ni zaryadlangan zarrachalarning birlashish hodisasi ham ro’y beradi. Yoy hosil bo’lgan dastlabki paytda ionlashish ko’proq bo’ladi, so’nishga yaqin paytda aksionlashish xodisasi ko’proq bo’ladi.
|
| |