nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi - bet 5

|
2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi
|
bet | 5/17 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 41,74 Kb. | | #139927 |
Bog'liq 2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Pirol-fayllar.orgNeftni qayta ishlashning dastlabki bosqichi - atmosfera bosimida to'g'ri haydashdir. Bu jarayon natijasida neftdan quyidagi fraksiyalar ajratib olinadi: benzin (40-200°C); turli normal va tarmoqlangan alkan uglevodorodlari aralashmasi; ligroin (150-250°C), tarkibi alkanlardan iborat; kerosin (180-300°C), tarkibi alifatik alkanlar, naftalin, aromatik uglevodorodlardan iborat; gazoyl (250-360°C) - dizel yoqilg'isi; mazut (qoldiq) - suyuq yoqilg'i.
Neftni qayta ishlashning dastlabki bosqichi - atmosfera bosimida to'g'ri haydashdir. Bu jarayon natijasida neftdan quyidagi fraksiyalar ajratib olinadi: benzin (40-200°C); turli normal va tarmoqlangan alkan uglevodorodlari aralashmasi; ligroin (150-250°C), tarkibi alkanlardan iborat; kerosin (180-300°C), tarkibi alifatik alkanlar, naftalin, aromatik uglevodorodlardan iborat; gazoyl (250-360°C) - dizel yoqilg'isi; mazut (qoldiq) - suyuq yoqilg'i.
Mazutni vakuumda haydash natijasida turli qovushqoqlikdagi surkov moylari (solyar, transformator moylari va h.k.) olinadi. Surkov moylari, gazoyl va kerosin fraksiyalari tarkibi 30% gacha n-parafinlardan iborat.
Mazutni vakuumda haydash natijasida turli qovushqoqlikdagi surkov moylari (solyar, transformator moylari va h.k.) olinadi. Surkov moylari, gazoyl va kerosin fraksiyalari tarkibi 30% gacha n-parafinlardan iborat.
Benzinning sifati uning oktan soni bilan aniqlanadi. U benzindagi izooktanni (2,2,4-trimetilpentan) hajmiy % miqdorini ko'rsatadi.
Neftdagi har bir uglevodorodlar sinfi ko'p sonli gomolog va izomerlar ko'rinishida: parafinlar to'g'ri zanjirli va tarmoqlangan izomerlar holida; naftenlar - 5 va olti burchakli, turli uzunlikdagi bir yoki bir nechta alkil guruhli; aromatik uglevodorodlar benzol va uning gomologlari (toluol, ksilollar va h.k.); shuningdek, kondensirlangan burchakli turli aromatik uglevodorodlar (naftalin, antrotsen, ularning gomologlari) bo'ladi.
Neftdagi har bir uglevodorodlar sinfi ko'p sonli gomolog va izomerlar ko'rinishida: parafinlar to'g'ri zanjirli va tarmoqlangan izomerlar holida; naftenlar - 5 va olti burchakli, turli uzunlikdagi bir yoki bir nechta alkil guruhli; aromatik uglevodorodlar benzol va uning gomologlari (toluol, ksilollar va h.k.); shuningdek, kondensirlangan burchakli turli aromatik uglevodorodlar (naftalin, antrotsen, ularning gomologlari) bo'ladi.
|
| |
Benzin: xavf klassi - Avtomobil benzinlari. Benzin nima, oktan soni qancha. Benzinning yonish harorati 92

|
Avtomobil benzinlari. Benzin nima, oktan soni qancha. Benzinning yonish harorati 92
|
bet | 17/24 | Sana | 06.10.2024 | Hajmi | 201,61 Kb. | | #273764 |
Bog'liq Avtomobil benzinlariBenzin: xavf klassi
Benzin yonuvchan suyuqlik bo'lib, aspiratsiya, toksiklik va terining tirnash xususiyati tufayli sog'liq uchun xavflidir. Yutish va nafas olish juda xavflidir. Xavfli yuklarni tashishni tartibga soluvchi BMT shkalasiga ko'ra, benzin 3-xavf darajasiga ega.
Benzin ishlab chiqarish texnologiyasi
Neftni qayta ishlash jarayoni benzin va boshqa neft mahsulotlarini olishga qaratilgan. Barcha moy fraktsiyalari o'zlarining qaynash nuqtasiga ega, shuning uchun ular qayta ishlashning turli bosqichlarida ajratiladi:
Vakuumli distillash.
Termal yorilish.
Katalitik yorilish.
Alkillanish.
Polimerizatsiya.
Islohot.
Gidrokreking.
Izomerlanish.
Benzin tarkibiy qismlariga aktsiz solig'i
Tadbirkorlar va tashkilotlardan benzin va dizel yoqilg‘isi uchun aksiz solig‘i undiriladi. Bunday holda, hisob-kitob va to'lov mexanizmi yoqilg'i mahsulotlari aylanmasining har bir ishtirokchisiga to'lovni mustaqil ravishda hisoblash va ushbu majburiyatni keyingi kontragentga o'tkazishni buyuradi. Ushbu sxema bo'yicha benzinga aktsiz solig'ini taqsimlash amalga oshiriladi.
Benzinning tarkibi va ishlatilishi
Benzin qaynash harorati 30-205⁰C bo'lgan uglevodorodlar va organik moddalar aralashmalaridan iborat. Fraksiyonel tarkibi benzinning ish faoliyatini belgilaydi. Og'ir va engil uchlarning to'g'ri nisbati yoqilg'ining sovuq iqlim sharoitida ham yaxshi bug'lanishiga va dvigatelning noto'g'ri ishlashini oldini olishga imkon beradi.
Benzinning tasnifi tarkibi bo'yicha:
to'g'ridan-to'g'ri yugurish,
gaz,
piroliz,
singan benzinlar.
tomonidan maqsad va benzindan foydalanishni ajratish mumkin:
avtomobil (A belgisi),
aviatsiya (B belgisi),
sanoat benzini (toksik bo'lmagan va past xavfli),
texnik benzin (erituvchi sifatida ishlatiladi, qismlarni yuvish uchun va hokazo).
Brend bo'yicha benzindan foydalanish avtomobil ishlab chiqaruvchisi tomonidan belgilanadi. Aynan ular foydalanish yo'riqnomasida mashinaga yonilg'i quyish uchun qaysi yoqilg'i afzalroq ekanligini ko'rsatadilar. Qoidaga ko'ra, tavsiyada ko'rsatilganidan yuqori navli benzindan foydalanish (masalan, 92 o'rniga 95) avtomobilning tortishish va dinamik xususiyatlariga yaxshi ta'sir qiladi. Ammo tavsiya etilganidan pastroq sinfdan foydalanish dvigatelning shikastlanishiga olib kelishi mumkin.
Etilen ishlab chiqarish uchun kimyoviy mahsulotlar ishlab chiqarishda benzindan foydalanish keng rivojlangan. U 180⁰S gacha bo'lgan haroratda qaynaydigan neft fraktsiyalarini ishlatadi. Neft-kimyoda ishlatiladigan benzinlar Nafta deb ataladi.
|
| |
Benzinning assortimenti - Avtomobil benzinlari. Benzin nima, oktan soni qancha. Benzinning yonish harorati 92

|
Avtomobil benzinlari. Benzin nima, oktan soni qancha. Benzinning yonish harorati 92
|
bet | 11/24 | Sana | 06.10.2024 | Hajmi | 201,61 Kb. | | #273764 |
Bog'liq Avtomobil benzinlari10. Benzinning assortimenti
Hozirgi vaqtda Belarus Respublikasi hududida avtobenzinlarning xususiyatlarini belgilaydigan quyidagi me'yoriy hujjatlar amal qiladi:
STB 1656–2011 "Ichki yonuv dvigatellari uchun yoqilg'i. Qo'rg'oshinsiz benzinlar ";
GOST 31077-2002 "Ichki yonuv dvigatellari uchun yoqilg'i. Qo'rg'oshinsiz benzinlar ";
Belarus Respublikasining texnik reglamentlari TR 2008/011 / BY "Avtomobil benzini va dizel yoqilg'isi. Xavfsizlik";
Bojxona ittifoqining texnik reglamenti TR CU 013/2011
"Motor va aviatsiya benzini, dizel va dengiz yoqilg'isi, reaktiv yoqilg'isi va mazutga qo'yiladigan talablar to'g'risida".
Rossiya Federatsiyasi hududida avtomobil benzinlari uchun standart GOST R 51313–99 “Avtomobil benzinlari. Umumiy texnik talablar ".
Keling, GOST 31077-2002 (5-jadval) bo'yicha motorli benzin uchun asosiy talablarni ko'rib chiqaylik.
5-jadval.Avtomobil benzinlarining sifat ko'rsatkichlari (GOST 31077-2002)
Indeks
|
"Oddiy-80"
|
Oddiy - 91
|
Oddiy - 92
|
"Premium-95"
|
"Super-98"
|
Oktan soni, kam emas:
|
|
|
|
|
|
tadqiqot usuli bilan
|
80
|
91
|
92
|
95
|
98
|
motor usuli bilan
|
76
|
82,5
|
83
|
85
|
88
|
Qo'rg'oshin kontsentratsiyasi
g / dm3, ortiq emas
|
0,005
|
0,005
|
0,005
|
0,005
|
0,005
|
Marganets konsentratsiyasi,
mg / dm3, ortiq emas
|
50
|
18
|
-
|
-
|
-
|
Haqiqiy qatronlar kontsentratsiyasi, mg / 100 sm3,
|
5
|
5
|
5
|
5
|
5
|
Induksiya davri
benzin, min, kam emas
|
360
|
360
|
360
|
360
|
360
|
15 ° S da zichlik,
|
700…750
|
725…780
|
725…780
|
725…780
|
725…780
|
Oltingugurtning massa ulushi,%,
|
0,02
|
0,02
|
0,02
|
0,02
|
0,02
|
Benzolning hajm ulushi,
%, boshqa emas; boshqa ... bo'lmaydi; Endi yo'q
|
5
|
5
|
5
|
5
|
5
|
Tashqi ko'rinish
|
Toza, shaffof
|
Texnik shartlarga muvofiq ishlab chiqarilgan barcha motor benzinlari GOST 31077-2002 umumiy texnik talablariga muvofiqligi uchun sertifikatlangan bo'lishi kerak.
Benzin sifatini Evropa standartlari EN 228: 2008, STB 1656–2011 darajasiga oshirish uchun ishlab chiqilgan. Dvigatel benzinlari dvigatel va yonilg'i ta'minoti tizimiga salbiy ta'sir ko'rsatmasa, bo'yoqlar va markalash moddalariga ruxsat berilgan ushbu standart talablariga javob berishi kerak. Standart qo'rg'oshinsiz benzin va ularning navlarini belgilaydi
ko'rishlar. Shu bilan birga, AI-95-Evro I turdagi benzin va AI-98-Evro I turdagi benzinga qo‘yiladigan talablar Yevropa standarti talablariga mos keladi. AI-92-Evro, shuningdek, AI-95-Evro va AI-98-Evro II turdagi benzinga qo'yiladigan talablar qo'shimcha ravishda belgilanadi va Belarus Respublikasining TR 2008/011 / BY texnik reglamenti qoidalarini hisobga oladi. (6-jadval).
|
| |
2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi - bet 4

|
2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi
|
bet | 4/17 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 41,74 Kb. | | #139927 |
Bog'liq 2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Pirol-fayllar.orgC4H6 dan iborat og'ir fraksiya 2-kolonnadan 0,8 MPa bosim ostida 6-kolonnaga yuboriladi va u yerda C4 fraksiya haydaladi va 7-kolonnaga rektifikatsiya jarayoniga yuboriladi. Natijada 98% (mass) normal va izobutan fraksiyalari hosil bo'ladi. 6-kolonnadagi kub suyuqligi 0,3 MPa bosimgacha drossellanadi va rektifikatsiyalanish uchun 8-kolonnaga keladi. U yerda C5 uglevodorodlar boshqalaridan ajratiladi. 9-rektifikatsiya kolonnasida esa C5 fraksiyalar n-pentan va izopentanga ajratiladi. Pentan va butanlar izomerlarini qaynash temperaturasi bir-biriga yaqin bo'lganligi sababli, ularni ajratish uchun kolonnalarga 100— 180 tagacha tarelka o'rnatiladi.
C4H6 dan iborat og'ir fraksiya 2-kolonnadan 0,8 MPa bosim ostida 6-kolonnaga yuboriladi va u yerda C4 fraksiya haydaladi va 7-kolonnaga rektifikatsiya jarayoniga yuboriladi. Natijada 98% (mass) normal va izobutan fraksiyalari hosil bo'ladi. 6-kolonnadagi kub suyuqligi 0,3 MPa bosimgacha drossellanadi va rektifikatsiyalanish uchun 8-kolonnaga keladi. U yerda C5 uglevodorodlar boshqalaridan ajratiladi. 9-rektifikatsiya kolonnasida esa C5 fraksiyalar n-pentan va izopentanga ajratiladi. Pentan va butanlar izomerlarini qaynash temperaturasi bir-biriga yaqin bo'lganligi sababli, ularni ajratish uchun kolonnalarga 100— 180 tagacha tarelka o'rnatiladi.
Yuqori paraflnlarni ajratish. Suyuq va qattiq parafinlarni olish manbai neft hisoblanadi. Neftning tarkibi paraffin, naften va aromatik uglevodorodlardan, kislorodli, oltingugurtli aralashmalardan iborat. Neftdagi uglevodorodlarning har bir sinfi normal va tarmoqlangan izomerlardan iborat, naftenlar besh va olti halqali, bir yoki bir nechta alkil guruhli, normal va tarmoqlangan parafinlar; aromatik uglevodorodlar esa benzol va uning gomologlari (toluol, ksilollar) holida bo'ladi; shuningdek, naftalin va boshqa aromatik uglevodorodlardan tashkil topgan.
Yuqori paraflnlarni ajratish. Suyuq va qattiq parafinlarni olish manbai neft hisoblanadi. Neftning tarkibi paraffin, naften va aromatik uglevodorodlardan, kislorodli, oltingugurtli aralashmalardan iborat. Neftdagi uglevodorodlarning har bir sinfi normal va tarmoqlangan izomerlardan iborat, naftenlar besh va olti halqali, bir yoki bir nechta alkil guruhli, normal va tarmoqlangan parafinlar; aromatik uglevodorodlar esa benzol va uning gomologlari (toluol, ksilollar) holida bo'ladi; shuningdek, naftalin va boshqa aromatik uglevodorodlardan tashkil topgan.
|
| |
Yuqori olefinlar. C6-C18 olefinlar suyuqlik bo'lib, ularning qaynash temperaturasi uglerod atomlari soni va zanjir tuzilishiga bog'liq. To'g'ri zanjirli olefinlarni qaynash temperaturasi

|
Yuqori olefinlar. C6-C18 olefinlar suyuqlik bo'lib, ularning qaynash temperaturasi uglerod atomlari soni va zanjir tuzilishiga bog'liq. To'g'ri zanjirli olefinlarni qaynash temperaturasi
|
bet | 9/17 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 41,74 Kb. | | #139927 |
Bog'liq 2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Pirol-fayllar.orgYuqori olefinlar. C6-C18 olefinlar suyuqlik bo'lib, ularning qaynash temperaturasi uglerod atomlari soni va zanjir tuzilishiga bog'liq. To'g'ri zanjirli olefinlarni qaynash temperaturasi:
Yuqori olefinlar. C6-C18 olefinlar suyuqlik bo'lib, ularning qaynash temperaturasi uglerod atomlari soni va zanjir tuzilishiga bog'liq. To'g'ri zanjirli olefinlarni qaynash temperaturasi:
n-C6H12 63,5-68°C; n-C8H16 121-126°C
n-C7H14 93,8-98,2°C; n-C10H20 170-175°C
Tarmoqlangan tuzilishli olefinlar to'g'ri zanjirli olefinlarga nisbatan past temperaturada qaynaydi. Reaksiyaga kirishish qobiliyati yuqori boiganligi sababli olefinlar organik sintezda xomashyo sifatida muhim o'rinni egallaydi. Ulardan eng muhimlari etilen va propilen hisoblanadi.
Sanoatda olefinlarni olishni asosiy yoii bu neft fraksiyalarini yoki uglevodorod gazlarini parchalashdir.
Piroliz jarayoni. Piroliz - grekcha so'zdan olingan bolib, «pur»-olov va «lysis»- parchalanish degan ma'noni bildiradi, ya'ni kimyoviy birikmalarni qizdirish natijasida parchalanish jarayonini ifodalaydi.
Organik kimyoda «piroliz» so'zining ma'nosi - organik birikmalarni yuqori temperaturada parchalanishi natijasida kichik molekula massaga ega bo'lgan mahsulotlar hosil bolishidir. Piroliz yoli bilan yoqilg'i va moylar yoki neftkimyosi sintezi uchun xomashyolar olinadi.
Piroliz jarayoni 19-asr oxiridan boshlab qollanila boshladi. Bunda neftni kerosin fraksiyasidan gaz olindi. 20-asrning 50-yillaridan esa piroliz natijasida etilen, propilen, butenlar, butadien, siklopentadien, benzol, toluol ksilollar va h.k olina boshlandi. 1980-yilga kelib, piroliz yoli bilan dunyo miqyosida olinadigan neft va gazning 6%, 2000-yilga kelib, 20% dan ortiq turli xil uglevodorodlar olina boshlandi. Piroliz jarayonining asosiy xomashyosi neftni qayta ishlash natijasida hosil boladigan gazlar, neftning benzin va gazoyl fraksiyalari hisoblanadi.
Piroliz jarayoni 19-asr oxiridan boshlab qollanila boshladi. Bunda neftni kerosin fraksiyasidan gaz olindi. 20-asrning 50-yillaridan esa piroliz natijasida etilen, propilen, butenlar, butadien, siklopentadien, benzol, toluol ksilollar va h.k olina boshlandi. 1980-yilga kelib, piroliz yoli bilan dunyo miqyosida olinadigan neft va gazning 6%, 2000-yilga kelib, 20% dan ortiq turli xil uglevodorodlar olina boshlandi. Piroliz jarayonining asosiy xomashyosi neftni qayta ishlash natijasida hosil boladigan gazlar, neftning benzin va gazoyl fraksiyalari hisoblanadi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Yuqori olefinlar. C6-C18 olefinlar suyuqlik bo'lib, ularning qaynash temperaturasi uglerod atomlari soni va zanjir tuzilishiga bog'liq. To'g'ri zanjirli olefinlarni qaynash temperaturasi
|
-jadval - 2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi

|
2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi
|
bet | 8/17 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 41,74 Kb. | | #139927 |
Bog'liq 2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Pirol-fayllar.org4-jadval
| |
Kondensatsiya temperaturasi, °C
| | |
Havo bilan port
lovchi aralashma hosil qilish chega-rasi, % (hajm)
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | 4-jadvaldan ko'rinib turibdiki, yuqori bosim va past temperaturada etilenni suyuq holga keltirish mumkin (buning uchun qaynovchi ammiak yordamida sovutiladi). Boshqa gazsimon olefinlar bosim ostida siqilib suv yordamida sovutilganda suyuq holga keladi. Olefinlarni yuqoridagi parafinlar bilan taqqoslansa, ko'rinib turibdiki, etilen etandan 15°C past haroratda qaynaydi. Bu ko'rsatgichlar ularni qayta ishlash jarayonida muhimdir. Olefinlarning parafinlardan farq qiladigan xususiyatlaridan biri, ularni yaxshi eruvchanligi va yaxshi yutiluvchanligidir, chunki ularda to'yinmagan uglerod bog'i mavjud. Olefinlar parafinlarga nisbatan qattiq moddalarga yaxshi adsorbsiyalanadi, eritmalarga yutiladi. Ushbu xususiyatlarni mavjudligi sababli, ularni maxsus usullar bilan ajratish mumkin.
4-jadvaldan ko'rinib turibdiki, yuqori bosim va past temperaturada etilenni suyuq holga keltirish mumkin (buning uchun qaynovchi ammiak yordamida sovutiladi). Boshqa gazsimon olefinlar bosim ostida siqilib suv yordamida sovutilganda suyuq holga keladi. Olefinlarni yuqoridagi parafinlar bilan taqqoslansa, ko'rinib turibdiki, etilen etandan 15°C past haroratda qaynaydi. Bu ko'rsatgichlar ularni qayta ishlash jarayonida muhimdir. Olefinlarning parafinlardan farq qiladigan xususiyatlaridan biri, ularni yaxshi eruvchanligi va yaxshi yutiluvchanligidir, chunki ularda to'yinmagan uglerod bog'i mavjud. Olefinlar parafinlarga nisbatan qattiq moddalarga yaxshi adsorbsiyalanadi, eritmalarga yutiladi. Ushbu xususiyatlarni mavjudligi sababli, ularni maxsus usullar bilan ajratish mumkin.
|
| |
4-laboratoriya ishi mavzu: Internet manzillar va json ma’lumotlar almashish formati bilan ishlash

4-laboratoriya ishi mavzu: Internet manzillar va json ma’lumotlar almashish formati bilan ishlash
Download
0,5 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/2
Sana
19.11.2023
Hajmi
0,5 Mb.
#101223
Download
0,5 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
4-laboratoriya ishi mavzu: Internet manzillar va json ma’lumotlar almashish formati bilan ishlash
Download
0,5 Mb.
Matnni ko'rish
Boshlang`ich sinf o`qituvchilarini me`yoriy xujjatlarini tayyorlashda word dasturidan foydalanish - bet 2

|
Boshlang`ich sinf o`qituvchilarini me`yoriy xujjatlarini tayyorlashda word dasturidan foydalanish
|
bet | 2/2 | Sana | 12.02.2024 | Hajmi | 34,31 Kb. | | #154939 |
Bog'liq Boshlang`ich sinf o`qituvchilarini me`yoriy xujjatlarini tayyorl-fayllar.orgTa`lim to`g`risidagi qonun. Кadrlar tayyorlash milliy dasturi, T., 1997.
Informatika. Pod redaksiey professora N.M,Makarovoy M., «Finansi i statistika» 1997
V.E. Figurnov IBM PC dlya polzovateley. M., 1990
N.X.Noraliev.,N.Qilichev Informatika, o`quv qo`llanma, 2004 y
Raxmonqulova IBM PC shaxsiy kompyuterlarida ishlash. Sharq NMК-S PRINT. N.,1998
N.X.Noraliev va boshqalar. Informatika va hisoblash texnikasi. T.,1996
A.Abduqodirov EHM, Algoritm, Dastur, T., 1992
M.M.Aripov, J.O`. Muxammadiev Informatika, Informasion texnologiyalar (Oliy o`quv yurtlari uchun darslik).,T.2004
S.S.G`ulomov, A.T.Shermuxamedov, B.A.Begalov «Iqtisodiy informati-ka» Toshkent»Sharq» 2000.
Aripov M. «Informatika», Universitet nashriyoti, 2001.
J.O`. Muxammadiev, D.X.Nazarova. POWER POINT
programasida ishlash. O`quv uslubiy qo`llanma T., 2003
www.tuit.uz
www.uzedu.uz
www.ziyonet.uz
http://fayllar.org
|
| |
2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi - bet 6

|
2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi
|
bet | 6/17 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 41,74 Kb. | | #139927 |
Bog'liq 2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Pirol-fayllar.orgSeolitlar yordamida n-parafinlarni ajratish yangi ilg'or usullardan hisoblanadi. Uni qo'llash bilan n-parafinlarni toza holda (98,0-99,2%) ajratishda yuqori ko'rsatkichlarga erishish mumkin (80-98%). Jarayon ikki bosqichdan iborat: n-parafinlar adsorbsiyasi va desorbsiyasi. Uni gaz va suyuq fazada 300-350° C turli bosimda olib borish mumkin. Parafinlar desorbsiyasini bosimni pasaytirgan, temperaturani oshirgan, boshqa moddalar yordamida siqib chiqargan (n-pentan, ammiak bilan) holda yoki ushbu usullarni birgalikda qo'llash bilan olib borish mumkin. Ushbu jarayonlardan biri (Pareks usuli) bilan tanishamiz (2-rasm).
Seolitlar yordamida n-parafinlarni ajratish yangi ilg'or usullardan hisoblanadi. Uni qo'llash bilan n-parafinlarni toza holda (98,0-99,2%) ajratishda yuqori ko'rsatkichlarga erishish mumkin (80-98%). Jarayon ikki bosqichdan iborat: n-parafinlar adsorbsiyasi va desorbsiyasi. Uni gaz va suyuq fazada 300-350° C turli bosimda olib borish mumkin. Parafinlar desorbsiyasini bosimni pasaytirgan, temperaturani oshirgan, boshqa moddalar yordamida siqib chiqargan (n-pentan, ammiak bilan) holda yoki ushbu usullarni birgalikda qo'llash bilan olib borish mumkin. Ushbu jarayonlardan biri (Pareks usuli) bilan tanishamiz (2-rasm).
2-rasm. Pareks usuli bilan n-parafinlarni ajratish texnologik sxemasi:
1,5- isitgichlar; 2-adsorber-desorberlar; 3,6-sovutgichlar; 4,7-separatorlar; 8-gaz purkagich.
Xomashyo neft fraksiyasi gaz-tashuvchi (azot) bilan aralashtiriladi va uning ishtirokida isitiladi va 1-chi isitgichda bug'latiladi. Hosil bo`lgan bug'-gaz aralashmasi seolit bilan to'ldirilgan uchta 2-adsorbsiya apparatlaridan birortasiga yuboriladi, u yerda n-parafinlar adsorbsiyasi sodir bo'ladi. Adsorberdan chiqayotgan aralashma 3-sovutgichda sovutiladi, 4-separatorda deparafinlangan kondensat gaz tashuvchidan ajratiladi, oxirgisi xomashyo bilan aralashtirish uchun qaytariladi.
Xomashyo neft fraksiyasi gaz-tashuvchi (azot) bilan aralashtiriladi va uning ishtirokida isitiladi va 1-chi isitgichda bug'latiladi. Hosil bo`lgan bug'-gaz aralashmasi seolit bilan to'ldirilgan uchta 2-adsorbsiya apparatlaridan birortasiga yuboriladi, u yerda n-parafinlar adsorbsiyasi sodir bo'ladi. Adsorberdan chiqayotgan aralashma 3-sovutgichda sovutiladi, 4-separatorda deparafinlangan kondensat gaz tashuvchidan ajratiladi, oxirgisi xomashyo bilan aralashtirish uchun qaytariladi.
|
| |
Yuqori parafinlar - 2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi

|
2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi
|
bet | 2/17 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 41,74 Kb. | | #139927 |
Bog'liq 2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Pirol-fayllar.orgYuqori parafinlar. To'g'ri zanjirli uglerod atomidan iborat parafinlar organik sintezda xomashyo sifatida muhim o'rinni egallaydi. Ularni C16-gacha bolgan vakillari xona sharoitida suyuqlik, C16-dan yuqorilari esa qattiq moddalar hisoblanadi. Ularni suyuqlanish temperaturasi uglerod zanjiri ko'payishi bilan ortib boradi, n-parafinlarni suyuqlanish temperaturasi tarmoqlangan izomerlarga nisbatan yuqori bo'ladi.
Yuqori parafinlar. To'g'ri zanjirli uglerod atomidan iborat parafinlar organik sintezda xomashyo sifatida muhim o'rinni egallaydi. Ularni C16-gacha bolgan vakillari xona sharoitida suyuqlik, C16-dan yuqorilari esa qattiq moddalar hisoblanadi. Ularni suyuqlanish temperaturasi uglerod zanjiri ko'payishi bilan ortib boradi, n-parafinlarni suyuqlanish temperaturasi tarmoqlangan izomerlarga nisbatan yuqori bo'ladi.
Neft mahsulotlaridan ajratish vaqtida n-parafinlar aralashma holida ajraladi. Ular orasida yumshoq va qattiq parafinlar muhim ahamiyatga ega. Yumshoq parafinlarning tarkibi C11-C20 uglevodorodlardan iborat bo`lib, ular 200 dan 320-350°C orasida qaynaydi.
Neft mahsulotlaridan ajratish vaqtida n-parafinlar aralashma holida ajraladi. Ular orasida yumshoq va qattiq parafinlar muhim ahamiyatga ega. Yumshoq parafinlarning tarkibi C11-C20 uglevodorodlardan iborat bo`lib, ular 200 dan 320-350°C orasida qaynaydi.
Qattiq parafin C20- C35 uglevodorodlaridan iborat bo`lib, ular 300-350 dan 450-500°C da qaynaydi.
Past parafinlarni ajratish. Past parafinlarning (C1-C5) asosiy manbai tabiiy va yoldosh gazlar, neft zavodlarida hosil bo'ladigan gazlardir.
Past parafinlarni ajratish. Past parafinlarning (C1-C5) asosiy manbai tabiiy va yoldosh gazlar, neft zavodlarida hosil bo'ladigan gazlardir.
Tabiiy gazlar deb, gaz konlaridan olinadigan gazlarga aytiladi. Yoldosh gazlar deb, neft konlaridan neftni qazib olish vaqtida ajralib chiqadigan gazlarga, aytiladi. Bu gazlarning bir qismi separatorlar yordamida ajratiladi, qolgan qismi esa neftda erigan holda qoladi va neftni stabillash jarayonida ajratiladi, ya'ni uchuvchan komponentlarni haydab olinadi. Turli gazlar tarkibi 2-jadvalda ko'rsatilgan.
|
| |
Katalitik kreking - 2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi

|
2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi
|
bet | 14/17 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 41,74 Kb. | | #139927 |
Bog'liq 2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Pirol-fayllar.orgKatalitik kreking. Kichik molekula massali mahsulotlar olish uchun neft xomashyosini termokatalitik qayta ishlash jarayoniga katalitik kreking deyiladi. Katalitik kreking natijasida yuqori oktanli benzinlar, yengil gazoyl, C3-C4 uglevodorod gazlari olinadi (to'yingan va to'yinmagan mahsulotlar aralashmasi). Katalitik kreking nisbatan past temperaturada katalizator ishtirokida olib boriladi.
Katalitik kreking. Kichik molekula massali mahsulotlar olish uchun neft xomashyosini termokatalitik qayta ishlash jarayoniga katalitik kreking deyiladi. Katalitik kreking natijasida yuqori oktanli benzinlar, yengil gazoyl, C3-C4 uglevodorod gazlari olinadi (to'yingan va to'yinmagan mahsulotlar aralashmasi). Katalitik kreking nisbatan past temperaturada katalizator ishtirokida olib boriladi.
Katalitik kreking jarayonida uglevodorodlarni parchalanishi alyumosilikat katalizatorlari ishtirokida sodir boladi. Bu katalizatorlar ishtirokida parchalanish reaksiyasi ionli mexanizm asosida sodir bo'ladi. Termik kreking esa erkin radikal mexanizm bo'yicha sodir bo'ladi.
Katalitik kreking jarayonining maqsadi oktan soni 90-92% bo'lgan yuqori sifatli benzin olish. Katalitik krekingda, asosan butan-butilen fraksiyasidan iborat gazlar hosil bo'ladi. Katalitik kreking natijasida olingan gazoyldan saja va naftalin, og'ir gazoyldan esa yuqori sifatli «ignasimon» koks olinadi.
Katalitik kreking jarayonining maqsadi oktan soni 90-92% bo'lgan yuqori sifatli benzin olish. Katalitik krekingda, asosan butan-butilen fraksiyasidan iborat gazlar hosil bo'ladi. Katalitik kreking natijasida olingan gazoyldan saja va naftalin, og'ir gazoyldan esa yuqori sifatli «ignasimon» koks olinadi.
Alyumosilikat katalizatorlari tabiiy va sintetik bo'ladi: tabiiyga loylar misol bo'ladi, sintetik katalizatorlar sintez yo'li bilan olinadi.
Alyumosilikat katalizatorlari g'ovaksimon moddalar bo'lib sirt yuzasi 100-600 m3/g iborat.
|
| |
Gazlarni fraksiyalarga ajratish moslamalari

|
Gazlarni fraksiyalarga ajratish moslamalari
|
bet | 3/17 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 41,74 Kb. | | #139927 |
Bog'liq 2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Pirol-fayllar.orgGazlarni fraksiyalarga ajratish moslamalari. Yoldosh gazlarni ajratish uchun absorbsiya, adsorbsiya, kondensatsiya va rektifikatsiya usullaridan foydalaniladi. Ular orasida eng ko'p qo'llaniladigani rektifikatsiya bolib, bu usul yordamida 2-4 MPa bosim ostida sovuqda yoldosh gazlar individual komponentlarga ajratib olinadi.
Gazlarni fraksiyalarga ajratish moslamalari. Yoldosh gazlarni ajratish uchun absorbsiya, adsorbsiya, kondensatsiya va rektifikatsiya usullaridan foydalaniladi. Ular orasida eng ko'p qo'llaniladigani rektifikatsiya bolib, bu usul yordamida 2-4 MPa bosim ostida sovuqda yoldosh gazlar individual komponentlarga ajratib olinadi.
Metan, etanni boshqa uglevodorodlardan ajratishda past haroratdagi rektifikatsiya bilan adsorbsiya usuli birgalikda qo'llaniladi. Yo'ldosh gazlarni qayta ishlash korxonalarida gazlarni ajratish uchun gaz fraksiyalovchi qurilmalardan (GFK) foydalaniladi.
l-rasm.C1-C5 uglevodorodlarini ajratish texnologik sxemasi:
1- kompressor; 2,5,6,7,8,9-rektifikatsiya kolonnalari; 3-deflegmatorlar; 4- qaynatgichlar; 10-drossel ventili.
Bu qurilmalar 6-10 kolonnadan iborat bo'lib, ulardagi tarelkalarning miqdori 400 dan 700 gacha yetadi. C1-C5 uglevodorodlarini ajratish sxemasi bilan tanishamiz (1-rasm). Yo'ldosh gaz 1 -kompressorda suv yordamida sovutilgandan so'ng 2-rektifikatsiya kolonnasiga yuboriladi, u yerda C1 -C3 uglevodorodlar ajratiladi. Flegma hosil qilish uchun 3-deflegmatorda sovutish vositasi sifatida suv yoki qaynovchi propandan foydalaniladi. Yengil fraksiya 5-kolonnada rektifikatsiya jarayoniga yuboriladi. U yerda flegma hosil qilish uchun sovutish jarayonida qaynovchi propandan foydalaniladi. Kolonnaning yuqori qismida gaz, qoldiq qismida esa suyuq propan qoladi.
Bu qurilmalar 6-10 kolonnadan iborat bo'lib, ulardagi tarelkalarning miqdori 400 dan 700 gacha yetadi. C1-C5 uglevodorodlarini ajratish sxemasi bilan tanishamiz (1-rasm). Yo'ldosh gaz 1 -kompressorda suv yordamida sovutilgandan so'ng 2-rektifikatsiya kolonnasiga yuboriladi, u yerda C1 -C3 uglevodorodlar ajratiladi. Flegma hosil qilish uchun 3-deflegmatorda sovutish vositasi sifatida suv yoki qaynovchi propandan foydalaniladi. Yengil fraksiya 5-kolonnada rektifikatsiya jarayoniga yuboriladi. U yerda flegma hosil qilish uchun sovutish jarayonida qaynovchi propandan foydalaniladi. Kolonnaning yuqori qismida gaz, qoldiq qismida esa suyuq propan qoladi.
|
| |
Turli kreking va piroliz jarayonlarida olinadigan gazlar tarkibiy jihatdan bir-biridan farq qiladi. Ularni uch guruhga ajratish mumkin

|
Turli kreking va piroliz jarayonlarida olinadigan gazlar tarkibiy jihatdan bir-biridan farq qiladi. Ularni uch guruhga ajratish mumkin
|
bet | 17/17 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 41,74 Kb. | | #139927 |
Bog'liq 2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Pirol-fayllar.orgTurli kreking va piroliz jarayonlarida olinadigan gazlar tarkibiy jihatdan bir-biridan farq qiladi. Ularni uch guruhga ajratish mumkin:
Turli kreking va piroliz jarayonlarida olinadigan gazlar tarkibiy jihatdan bir-biridan farq qiladi. Ularni uch guruhga ajratish mumkin:
1. Tarkibida C3 va C4 uglevodorodlar ko'p, lekin etilen kam bo'lgan termik va katalitik kreking gazlari. Ulardan propilen va butenlar olinadi.
2. Piroliz gazlari, ulardan etilen va propilen ajratiladi.
3.Suyuq neft mahsulotlarini piroliz gazlari. Ularning tarkibida C2-C4 olefinlar ko'p bo'ladi.
http://fayllar.org
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Turli kreking va piroliz jarayonlarida olinadigan gazlar tarkibiy jihatdan bir-biridan farq qiladi. Ularni uch guruhga ajratish mumkin
|
Topshiriq - 4-laboratoriya ishi mavzu: Internet manzillar va json ma’lumotlar almashish formati bilan ishlash

Topshiriq:
5
Talabalar shaxsiy topshiriq bo‘yicha Internet manzillar va JSON
ma’lumotlar almashish formati bilan amaliy ishlashadi.
Ishni bajarish tartibi:
1-qadam. Ish NetBeans IDE ishlab chiqarish muhitini yuklash bilan
boshlanadi. Buning uchun ish stolida turgan NetBeans IDE muhiti yorlig‘ini
sichqonchaning chap tomonini ikki marta bosib yuklanadi. Quyidagi rasmda
NetBeans IDE muhitining asosiy darchasi yuklangan.
4.1-rasm. NetBeans IDE muhiti asosiy darchasi
2-qadam. Ochilgan loyihaning ustiga sichqonchaning o‘ng tugmasi bir marta
bosiladi, paydo bo‘lgan kontekst menyudan “Новый” → “Класс Java” tanlanadi.
6
4.2-rasm. NetBeans IDE muhiti yangi klass yaratish
3-qadam. “New Класс Java” darchasining “Имя класса” maydoniga
“URLDemo” “Пакет” maydoniga “url” kiritilib “Готово” tugmasi bosiladi.
4.3-rasm. NetBeans IDE muhiti “New Класс Java” darchasi
4-qadam. Yaratilgan URLDemo.java fayli ichiga Java kodi kiritiladi.
7
4.4-rasm. NetBeans IDE muhiti URLDemo.java fayli
Nazorat savollari
1. URI – Uniform Resource Identifiers.
2. URN – Uniform Resource Names.
3. URL – Uniform Resource Locators.
4. URL klassi va uning metodlari.
5. Internet domen nomlari.
6. JSON - Umumiy ma’lumot.
7. JSON – Ma’lumot turlari.
8. JSON tavsifi.
|
Tasdiqlayman

O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI
OLIY VA O‘RTA MAXSUS TA’LIM VAZIRLIGI
SAMARQAND DAVLAT UNIVERSITETI
-
Ro‘yxatga olindi:
№___________________
2019___ y. «___» _________
|
“TASDIQLAYMAN”
O‘quv ishlari bo‘yicha prorektor
_______ prof. A.Soleev
“___” _________2019__ y
|
KOMPOZITSIYA
FANINING
O‘QUV DASTURI
Bilim sohasi: 100000 – Gumanitar
Ta’lim sohasi: 110000 – Pedagogika
Ta’lim yo‘nalishi: 5110800 –Tasviriy san’at vamuxandislik grafikasi
SAMARQAND – 2019
Fan dasturi Samarqand davlat universiteti San’atshunoslik fakulteti kengashida ko‘rib chiqilgan va tavsiya qilingan (2019 yil “___” _________dagi “___” -sonli bayonnoma).
Tuzuvchi:
D.Omonov - SamDU « Tasviriy san’at » kafedrasi mudiri
I.U.Izbosarov- SamDU « Tasviriy san’at » kafedrasi o‘qituvchisi
|
Korxonalarning tashkiliy-huquqiy shakllari

|
Korxonalarning tashkiliy-huquqiy shakllari
|
bet | 7/16 | Sana | 21.01.2024 | Hajmi | 203,86 Kb. | | #142417 |
Bog'liq Boshqaruv korxonani tashkil etsih1.2. Korxonalarning tashkiliy-huquqiy shakllari
O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasida xususiy mulk mulkchilik shaklining boshqa ko‘rinishlari bilan bir qatorda daxlsizligi va davlat tomonidan muhofaza qilinishi belgilab qo‘yilgan. YAngi qonunchilik hujjatlarida yangi iqtisodiy tushuncha - korxonaning tashkiliy-huquqiy shakli tushunchasi kiritilgan.
Korxonalarning tashkiliy-huquqiy shakllari bu bozorda korxonalar faoliyatining huquqiy shartlari. Huquqiy shakllarning xilma-xilligi tadbirkorlik faoliyati uchun kapitalni jalb qilish usullarini diversifikatsiya qilish, shuningdek korxonalarni har xil javobgarlik shakllaridan himoya qilish, shuningdek, bajarilayotgan ishlarning xavfliligiga, raqobat darajasiga, bozorga kirish taktikasiga qarab bozorda turli xil harakatlarni amalga oshirishga imkon beradi.
Korxonalarning qonun hujjatlari va boshqa xo‘jalik huquqi normalarida ko‘zda tutilgan mulkchilik shakli, ishlab chiqarilayotgan mahsulot turi va hajmi, kapitalning shakllanishi, turli xil firmalararo uyushmalarga a’zo bo‘lish usullari va olib boruvchi raqobatchilik kurashlari bilan farq qiluvchi faoliyat tavsifi va mazmuniga bog‘liq bo‘lgan strukturaviy tuzilishining usul va ko‘rinishlari xo‘jalik yuritishning tashkiliy-huquqiy shaklini ifodalaydi.
Xozirgi zamon sharoitlarida davlat, munitsipal, jamoa, individual (oilaviy, xususiy) turdagi korxonalar mavjud bo‘lib, ular o‘zlariga biriktirib qo‘yilgan mulk tavsifi yoki tezkor (operativ) boshqaruv huquqiga ko‘ra ham tasniflanadi.
Xo‘jalik faoliyati yurituvchi har bir sub’ekt bir qator huquqlarga ega bo‘lib, bular bir tomondan, ularning ichki tashkilotchiligini aniqlab bersa, ikkinchi tomondan, jismoniy va huquqiy shaxslar hamda davlat bilan o‘zaro munosabatlarini amalga oshirishga ko‘maklashadi.
Korxonalar huquqiy shaklining har bir ko‘rinishida ularning egalari, ya’ni xususiy mulk egalari, korxona bilan turli darajadagi aloqada bo‘ladilar. Masalan, ochiq turdagi hissadorlik jamiyati egalari korxona mulkining bir qismigagina egalik qilish huquqiga egalar hamda boshqaruv funksiyalarini amalga oshirishda ham o‘z aksiyalari miqyosida ishtirok etadilar.
Xo‘jalik o‘rtoqliklarida (jamiyatlarida) esa mulk egasi va mulk yaqinlashtirilgan bo‘lib, korxonani boshqarishda ularga bevosita ishtirok etish imkoniyati yaratib berilgan.
Keng tarqalgan korxona shakllaridan biri xo‘jalik o‘rtoqliklari bo‘lib, ular ishonch asosidagi to‘liq o‘rtoqlik (kommandit o‘rtoqligi) ko‘rinishida tashkil qilinishi mumkin.
Qonunga asosan ishtirokchilari imzolangan shartnomalar bo‘yicha tadbirkorlik faoliyati yurituvchi hamda ularga tegishli mulk javobgarligiga ega bo‘lgan o‘rtoqliklar - to‘liq o‘rtoqliklar hisoblanadi.
|
| |
2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi - bet 7

|
2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Piroliz va kreking jarayonlari texnologiyasi
|
bet | 7/17 | Sana | 17.01.2024 | Hajmi | 41,74 Kb. | | #139927 |
Bog'liq 2- mavzu. Parafinlar. Olefinlar. Quyi va yuqori olefinlar. Pirol-fayllar.orgAdsorbent parafin bilan to'liq to'yinganda gaz-tashuvchi bilan dastlabki fraksiya birgalikda desorbsiya bosqichi o'tkazilgan ikkinchi adsorberga yuboriladi. Birinchi adsorberga 5-chi isitgichda isitilgan gaz-desorbent (ammiak) yuboriladi. Desorbsiyadan so'ng desorbent aralashmasi bilan parafin 6-sovutgichda sovutiladi va 7-separatorda ajratiladi, ammiak esa yana desorbsiyaga yuboriladi. Uchta adsorbsiya moslamalaridan bittasi adsorbsiya, ikkitasi desorbsiya uchun qo'llaniladi, oqimlarni bir-biriga o'tishi avtomat tarzda sodir bo'ladi.
Adsorbent parafin bilan to'liq to'yinganda gaz-tashuvchi bilan dastlabki fraksiya birgalikda desorbsiya bosqichi o'tkazilgan ikkinchi adsorberga yuboriladi. Birinchi adsorberga 5-chi isitgichda isitilgan gaz-desorbent (ammiak) yuboriladi. Desorbsiyadan so'ng desorbent aralashmasi bilan parafin 6-sovutgichda sovutiladi va 7-separatorda ajratiladi, ammiak esa yana desorbsiyaga yuboriladi. Uchta adsorbsiya moslamalaridan bittasi adsorbsiya, ikkitasi desorbsiya uchun qo'llaniladi, oqimlarni bir-biriga o'tishi avtomat tarzda sodir bo'ladi.
Olefinlar (alkenlar).
Olefinlar (alkenlar).
Asosiy organik va neftkimyosi sintezi uchun xomashyo sifatida qo'llaniladigan olefinlarni ikki asosiy guruhga ajratish mumkin:
1) gazsimon yoki past haroratda qaynovchi olefinlar - etilendan pentangacha (C2-C5) bo'lgan uglevodorodlar:
2) yuqori olefinlar - C6 dan to C12-C18 gacha bo'lgan uglevodorodlar (asosan C7-C15).
Past olefinlar. Etilendan butengacha bolgan olefinlar oddiy sharoitda gaz, pentendan boshlab (C5C10)-rangsiz suyuqlik. Past olefinlarni ba'zi bir xossalari 4-jadvalda keltirilgan.
Past olefinlar. Etilendan butengacha bolgan olefinlar oddiy sharoitda gaz, pentendan boshlab (C5C10)-rangsiz suyuqlik. Past olefinlarni ba'zi bir xossalari 4-jadvalda keltirilgan.
|
| |
Korxonani tashkil qilish tamoyillari

|
Korxonani tashkil qilish tamoyillari
|
bet | 4/16 | Sana | 21.01.2024 | Hajmi | 203,86 Kb. | | #142417 |
Bog'liq Boshqaruv korxonani tashkil etsihKorxonani tashkil qilish tamoyillari
YAngi korxonani tashkil kilish kuyidagi tashkiliy tamoyillar asosida amalga oshiriladi:
korxonani tashkil kilish fikrining paydo bo‘lishi;
korxona ta’sischilarini tanlash;
taklif kilinayotgan maxsulotga bozordagi talabni o‘rganish;
korxona nizom jamg‘armasini tuzish uchun moliya manbalarini aniqlash;
korxonaning ta’sis hujjatlari va biznes-rejasini tayyorlash;
davlat ro‘yxatidan o‘tish;
muhr, shtamp va boshqa rekvizitlarni tayyorlash;
soliq idoralarida ro‘yxatdan o‘tish.
O‘zbekiston Respublikasining "Korxonalar to‘g‘risida"gi qonuniga asosan, korxonalar mulk egasi yoki u tayinlagan vakillik idorasi, mehnat jamoasi yoki ta’sischilar guruhining qarori bo‘yicha belgilangan qonun-qoidalarga asosan tashkil qilinishi mumkin.
Korxona joriy va hisob-kitob raqamlari ochish va ular to‘g‘risidagi xolatlarni tasdiqlash huquqiga ega bo‘lgan, mustaqil huquqiy shaxs maqomidagi sho‘ba korxonalari, filiallar, vakolatxonalar, bo‘lim va boshqa tashkiliy bo‘linmalarni tashkil qilishi mumkin.
Korxona qonun hujjatlarida belgilab qo‘yilgan tartibda maxsus davlat idoralaridan ro‘yxatga olingan kundan boshlab tashkil qilingan hisoblanadi va huquqiy maqomga ega bo‘ladi.
Yangi korxona tashkil qilishdan asosan quyidagi maqsadlar ko‘zlanadi:
iste’molchilar talab qilayotgan maxsulot ishlab chiqarishni ko‘paytirish va uni sotishdan foyda olish;
ishlab chiqarishga ish bilan band bo‘lmagan aholini jalb qilish va shu orqali ish bilan ta’minlashdagi ijtimoiy muammolarni hal qilish;
ishlab chiqarishga mavjud qo‘shimcha resurslarni jalb qilish;
fan-texnika yutuqlaridan foydalangan holda yangi sanoat maxsulotlarini ishlab chiqarish;
yakka tarzda yoki hamkorlikda faoliyat yuritish uchun kichik korxona tashkil qiluvchi alohida fuqarolar yoki shaxslar guruxi a’zolarining shaxsiy extiyojlarini qondirish;
ishlab chiqarishni mustahkamlash va rivojlantirish hamda bozor muxitini kengaytirish.
Ta’sis xujjatlarini tayyorlash korxonani tashkil etish va keyingi faoliyat yuritish jarayonidagi muxim boskichlardan biri xisoblanadi. Ta’sis xujjatlari faoliyat yurituvchi korxonalarning xukuk va majburiyatlarini xamda sharoitlarini ifodalaydi.
Korxonalar faoliyatini tartibga soluvchi konun xujjatlarida ikki xil ta’sis xujjatlari belgilab berilgan:
1.Korxona Nizomi;
2.Ta’sis shartnomasi.
|
| |
Benzin: muammolar va istiqbollar - Avtomobil benzinlari. Benzin nima, oktan soni qancha. Benzinning yonish harorati 92

|
Avtomobil benzinlari. Benzin nima, oktan soni qancha. Benzinning yonish harorati 92
|
bet | 18/24 | Sana | 06.10.2024 | Hajmi | 201,61 Kb. | | #273764 |
Bog'liq Avtomobil benzinlariBenzin: muammolar va istiqbollar
Bugungi kunda mamlakatimizda benzin bilan bog'liq asosiy muammo - bu bir litr yoqilg'i narxining yuqoriligi bo'lib, uning o'sishi inflyatsiyadan oshib ketadi. Bu narxning 60% dan ortig'ini tashkil etuvchi benzinga yuqori aksiz solig'i va neft bozoridagi tebranishlar bilan bog'liq. Vaziyat allaqachon mamlakat hukumati darajasida keng muhokama qilinmoqda.
Bugungi kunda asosiy yoqilg'i ishlab chiqaruvchilari uchta yirik VINK kompaniyalari: Rosneft, Lukoyl, Gazpromneft. Ular benzin ulgurji va chakana savdo bilan shug'ullanadi. Kelajakda vaziyat o'zgarmaydi.
Va uning xususiyatlari. Qaynash nuqtasi 33 dan 205 ° C gacha bo'lgan engil uglevodorodlarning yonuvchan aralashmasi. Zichligi taxminan 0,71 g / sm³. Kaloriya qiymati taxminan 10200 kkal / kg (46 MJ / kg, 32,7 MJ / litr). Maxsus qo'shimchalar ishlatilsa, muzlash nuqtasi -72 ° C. Benzin - neftni qayta ishlash mahsuloti. Bu past portlash xususiyatlariga ega yoqilg'i. Bular: tabiiy benzin, kreking jarayonidan olingan benzin, polimerizatsiya mahsulotlari. Shuningdek, suyultirilgan neft gazlari va sanoat motor yoqilg'isi sifatida ishlatiladigan barcha mahsulotlar. Ko'pgina transport turlari uchun benzin eng keng tarqalgan yoqilg'i hisoblanadi.
Pistonli ichki yonuv dvigatellari
Benzinlar majburiy yonish (uchqundan) bilan pistonli ichki yonuv dvigatellarida foydalanish uchun mo'ljallangan. Maqsadiga ko'ra ular avtomobil va aviatsiyaga bo'linadi. Foydalanish shartlaridagi farqlarga qaramay, avtomobil va aviatsiya benzinlari asosan umumiy sifat ko'rsatkichlari bilan tavsiflanadi. Ularning fizik-kimyoviy va operatsion xossalari har xil. Zamonaviy avtomobil va aviatsiya benzinlari bir qator talablarga javob berishi kerak.
Ular dvigatelning tejamkor va ishonchli ishlashini ta'minlashi kerak (Benzin va uning xususiyatlari). Ishlash talablari: optimal tarkibdagi bir hil yoqilg'i-havo aralashmasini olish imkonini beruvchi yaxshi uchuvchanlikka ega bo'lish. Har qanday haroratda; barqaror, portlashsiz yonish jarayonini ta'minlaydigan guruhli uglevodorod tarkibiga ega. Dvigatelning barcha ish rejimlarida uning tarkibi va xususiyatlarini o'zgartirmang. Uzoq muddatli saqlash vaqtida yoqilg'i tizimining qismlariga, tanklarga, rezina mahsulotlarga va hokazolarga zararli ta'sir ko'rsatmaydi So'nggi yillarda yoqilg'ining ekologik xususiyatlari birinchi o'ringa chiqdi.
|
| |
Benzin tarkibi - Avtomobil benzinlari. Benzin nima, oktan soni qancha. Benzinning yonish harorati 92

|
Avtomobil benzinlari. Benzin nima, oktan soni qancha. Benzinning yonish harorati 92
|
bet | 19/24 | Sana | 06.10.2024 | Hajmi | 201,61 Kb. | | #273764 |
Bog'liq Avtomobil benzinlariBenzin tarkibi
Benzin - asosan 25-61% chegara, 13-45% to'yinmagan, 9-71% naftenik, 4-16% aromatik uglevodorodlardan tashkil topgan uglevodorodlar aralashmasi bo'lib, uglevodorod molekulasi uzunligi C 5 dan C 10 gacha va uglerod soni. o'rtacha molekulyar og'irligi taxminan 100D bo'lgan 4 -5 dan 9-10 gacha atomlar. Shuningdek, benzin tarkibiga aralashmalar - oltingugurt, azot va kislorodli birikmalar kirishi mumkin. Benzin suyuq moy fraktsiyalarining eng engil qismidir (Benzin va uning xususiyatlari). Bu fraksiya neft sublimatsiyasining bir qancha turli jarayonlarida olinadi. Shuning uchun dvigatelni ishga tushirishning qulayligi va ishonchliligi, yonishning to'liqligi, isitishning davomiyligi, avtomobilning gaz kelebeği reaktsiyasi va dvigatel qismlarining aşınma intensivligi benzinlarning fraksiyonel tarkibiga bog'liq. Benzinning fraksiyonel tarkibi GOST 2177-99 bo'yicha aniqlanadi.
Benzinning engil fraktsiyalari yoqilg'ining boshlang'ich xususiyatlarini tavsiflaydi - yoqilg'ining qaynash nuqtasi qanchalik past bo'lsa, boshlang'ich xususiyatlari shunchalik yaxshi bo'ladi. Sovuq dvigatelni ishga tushirish uchun benzinning 10% 55 darajadan (qishda) va 70 darajadan (yozda) yuqori bo'lmagan haroratda qaynab ketishi kerak. Qishki benzin navlari engilroq (yozga qaraganda) fraksiyonel tarkibga ega. Engil fraktsiyalar faqat dvigatelni ishga tushirish va isitish davri uchun kerak bo'ladi. Yoqilg'ining asosiy qismi ishchi fraktsiya deb ataladi. Uning uchuvchanligi quyidagilarga bog'liq: dvigatelning turli xil ish rejimlarida yonuvchi aralashmaning shakllanishi, isinish davomiyligi (bo'shdan yukga o'tish), gaz kelebeği reaktsiyasi (bir rejimdan ikkinchisiga tez o'tish qobiliyati). Ishchi fraktsiyaning tarkibi distillatning 50% ga to'g'ri kelishi kerak. 90% dan qaynashning oxirigacha bo'lgan minimal harorat oralig'i yoqilg'i sifatini yaxshilaydi va uning kondensatsiyaga moyilligini kamaytiradi, bu samaradorlikni oshiradi va dvigatel qismlarining aşınmasını kamaytiradi. Yoqilg'ining 90% qaynash nuqtasi ba'zan shudring nuqtasi deb ataladi.
|
| |
Kimyoviy barqarorlik - Avtomobil benzinlari. Benzin nima, oktan soni qancha. Benzinning yonish harorati 92

|
Avtomobil benzinlari. Benzin nima, oktan soni qancha. Benzinning yonish harorati 92
|
bet | 23/24 | Sana | 06.10.2024 | Hajmi | 201,61 Kb. | | #273764 |
Bog'liq Avtomobil benzinlariKimyoviy barqarorlik
Benzinning kimyoviy xossalarini hisobga olgan holda, uglevodorodlarning tarkibi qancha vaqt o'zgarmasligiga e'tibor qaratish kerak, chunki uzoq vaqt saqlash bilan engilroq komponentlar yo'qoladi va unumdorligi sezilarli darajada kamayadi.
Xususan, agar uning tarkibiga propan yoki metan qo'shib, minimal oktanli benzindan yuqori navli yoqilg'i (AI 95) olingan bo'lsa, muammo keskin. Ularning taqillatishga qarshi xususiyatlari izooktannikiga qaraganda yuqori, lekin ular ham bir zumda tarqaladi.
GOSTga ko'ra, har qanday markadagi yoqilg'ining kimyoviy tarkibi saqlash qoidalariga rioya qilgan holda 5 yil davomida o'zgarmas bo'lishi kerak. Lekin, aslida, ko'pincha hatto yangi sotib olingan yoqilg'i allaqachon belgilanganidan pastroq oktan soniga ega.
Buning uchun saqlash muddati o‘tib ketgan, tarkibi GOST talablariga javob bermaydigan yoqilg‘i solingan idishlarga suyultirilgan gaz qo‘shib qo‘ygan vijdonsiz sotuvchilar aybdor. Odatda, 92 yoki 95 oktan raqamini olish uchun bir xil yoqilg'iga turli miqdorda gaz qo'shiladi. Bunday hiyla-nayranglarning tasdig'i yoqilg'i quyish stantsiyasida gazning o'tkir hididir.
Qaynatish nuqtasi, benzinning yonishi
Yoqilg'ining qaynash nuqtasi, yonish yoki yonish harorati haqida ma'lumot topishga qaror qilgan har bir kishi qiziqarli narsani topadi: hatto taniqli manbalarda ham bir xil parametrning ko'rsatilgan ko'rsatkichlari o'rtasida farq bor. Nima uchun bu sodir bo'ladi va haqiqiy ko'rsatkichlar qanday?
Benzinning qaynash nuqtasi
Benzinning qaynash nuqtasi qiziqarli qiymatdir. Bugungi kunda kam sonli yosh avtoulovchilar buni bir vaqtlar bilishadi yuqori haroratlar havo, yonilg'i liniyasida qaynayotgan yoqilg'i yoki karbüratör avtomobilni to'sib qo'yishi mumkin. Ushbu hodisa tizimdagi nosozliklar paydo bo'lishiga yordam berdi.
Engil fraktsiyalar juda qizib ketdi va og'irroqlardan yonuvchi gaz pufakchalari shaklida ajraldi. Mashina sovib ketdi, gazlar suyuqlikka aylandi - va siz haydashni davom ettirishingiz mumkin. Bugungi kunda yoqilg'i quyish shoxobchalarida ishlatiladigan benzin taxminan +80 daraja qaynaydi.
|
| |