GEOMETRIK AXBOROTNI BERISH

|
GEOMETRIK AXBOROTNI BERISH
|
bet | 5/6 | Sana | 04.12.2023 | Hajmi | 34,27 Kb. | | #111093 |
Bog'liq Mavzu rdb stanoklarning koordinat tizimi-fayllar.orgGEOMETRIK AXBOROTNI BERISH. YUritmalarning yo‗nalishlari bo‗yicha siljishi va qiymati to‗g‗risidagi geometrik axborot X,Y,Z,L,I,J,K manzillari bo‗yicha ayirmalarni RDB tizimining diskretasi soniga o‗tkazib, kerakli ishora bilan beriladi. Dasturlar har vaqt asbobni qo‗zg‗almas zagotovkaga bog‗liq koordinatalar sistemasiga nisbatan harakat qilyapti, deb hisoblashi mumkin.
Standart koordinata sistemasi to‗g‗ri burchakli o‗ng qo‗l dekart sistemasi bo‗lib, dastgohga o‗rnatilgan zagotovka bilan bog‗liq va dastgohni asosiy to‗g‗ri chiziqli yo‗naltiruvchilari bilan muvofiqlashtirilgandir. Standart koordinata sistemasining boshlanishini tanlash ixtiyoriydir.
TESKARI CHIZIQLI HARAKATNI BERISH TESKARI CHIZIQLI INTERPOLYASIYA)
Asboblarning to‗g‗ri chiziq bo‗yicha siljish traektoriyasini berish uchun uning ayirmasini va yo‗nalishini bilish kerak (4 – rasmga qarang). berilgan:
X1q20 mm, X2q40 mm, X3q60 mm, X4q50 mm Y1q 20 mm, Y2q30 mm, Y3q50 mm, Y4q-20 mm
1 nuqtadan 4 nuqtaga siljish uchun uchta kadr kerak.
Agar asbobning boshlang‗ich koordinatalarini X2 va Y2 deb belgilasak, kadrdagi ayirmalarni quyidagicha hisoblash mumkin:
4-rasm
Birinchi kadr uchun xqX2 –X1q40-20q20 mm uqY2-Y1q30-20q10 mm Boshqarish qurilmasining diskretasi 0,01 mm, unda birinchi kadrdagi geometrik axborot quyidagicha bo‗ladi:
X+002000 Y+001000
Ikkinchi kadr uchun:
∆xqX3-X2q60-40q20 mm
∆yqY3-Y2q5-30q -25 mm X+002000 Y-002500
Uchinchi kadr uchun:
∆xqX4-X3q50-60q -10 mm
∆уqY4-Y3q -20-50q -25 mm X-001000 Y-002500
RAQAMLI DASTUR BILAN BOSHQARILUVCHI DASTGOHLARDA ZAGOTOVKALARGA ISHLOV BERISHNI
LOYIHALASH.
Oddiy metall kesuvchi dastgohning qismlarini boshqarish ishchi tomonidan bajariladi. Ularning siljishini hisoblash qurilmalari (limb va nonius) yordamida kuzatib boriladi. Raqamli dastur bilan boshqariluvchi dastgohning har bir mexanizmning sijishi, ularga o‗rnatilgan elektr toki bilan ishlovchi odimlovchi dvigatel (OD) orqali ta‘minlanadi. OD rotoriga birlik o‗zchamidagi impuls ta‘sir ko‗rsatishi natijasida, rotor ma‘lum burchakka buriladi. Uning natijasida rotorga biriktirilgan qism ham shu burilish burchagi miqdoridagi harakatni oladi. Impulslar maxsus elektron sistemadan kuchaytirgich orqali kuchaytiriladi. Impulslar soni boshqarish dasturida yozilgan bo‗lib dasturni qamrab oluvchi sistema (perfaolashtirilgan yoki magnitlashtirilgan) lentaga interpretatsiya etilgan simvollar bilan yozilgan bo‗ladi.
Bu simvollar harf va sonlardan tashkil topadi. Shuning uchun hamma sistema ―raqamli dastur bilan boshqariluvchi‖ yoki qisqartirilgan holda RDB deyiladi. OD ning vali dastgohning harakatlanuvchi mexanizmiga qatirib mahkamlangan vint bilan juftlikni hosil qilib, unga harakatni uzatadi. Natijada dastgoh mexanizmi aylana yoki to‗g‗ri chiziq bo‗ylab harakatlanadi. OD valining burchakli burilishi har xil bo‗lishi mumkin. Bu burchak qancha bo‗lsa, dastgoh mexanizmining siljishi shuncha kichik birlikka siljiydi.
Toza ishlov berish uchun qo‗llaniladigan yuqori aniqlikdagi dastgohlarda impulslar soni 0,02 mm dan-0,01 mm-gacha oraliqda bo‗ladi.
Agar dastgoh RDB sistemasi bilan ta‘minlangan bo‗lsa, uning mexanizmlarining siljishi bitta tekislikda (masalan, X o‗qi koordinata
sistemasida) yotsa, u holda dastgoh bitta koordinatali, unda uni modeliga F1 belgi qo‗shilib yoziladi. Ikki koordinatali (X va Y) – F2 (RDB tokarlik dastgoh- 16K20Ф2), uchta koordinatali (X,Y va Z) – Ф3 (vertikal – frezerlash, teshik yo‗nuvchi dastgoh, ishlov beruvchi markazlar). Bulardan tashqari beshta koordinatali frezerlash dastgohlari (X, Y, Z; frezerlash kallagining harakati – 2 ta) ham detallarga ishlov berishda qo‗llaniladi (masalan, samolyotni oldingi shassisining silindrini qobig‗iga ishlov berishda). Dastgohlarda to‗g‗ri chiziqli harakatlarni uzatib beruvchi qurilmalardan tashqari, kesuvchi asboblarga murakkab harakatlarni uzatib berish uchun interpolyator qurilmasidan foydalaniladi. Kesuvchi asbob to‗g‗ri chiziq bo‗ylab, ikkita koordinata (X va Y)lar tekisligida, ma‘lum burchak ostida siljishi natijasida tokarlik datgohda konus yuzaga ishlov beriladi. Interpolyartor berilgan radiusda joylashgan aylana yoyiga yaqin traektoriya bo‗ylab kesikichni siljitishga imkon yaratadi.
Dastur qamrovchi sistemaga keskichning ishchi va yordamchi harakatlaridan tashqari, dastgoh mexanizmlarini ishga solish va ishdan to‗xtatish, kesish ma‘romini o‗zgartirib berish, keskichlarni almashtirish (agar dastgohda ko‗p keskichli kallak o‗rnatilgan bo‗lsa) va sh.o‗. harakat uzatish buyruqlari yozilgan bo‗ladi.
RDB dastgohi dasturida, konkret detalga ishlov berish uchun uning mexanizmlarni harakatlari ketma-ketligi yozilgan bo‗lib, ular dastgohda avtomatik ravishda bajariladi. Dastgohni boshqaruvchi (operator) – ishchi zagotovkalarni o‗rnatadi va ishlov berilgan detalni yechib oladi, ishlov berishni va kesuvchi asbobning holatini kuzatib turadi.
Boshqaruv dasturini tayyorlash va uni tuzatish, ma‘lumotlarni qamrovchi dasturga yozish va sozlash bilan dasturchi – muhandis shug‗ullanadi, ya‘ni RDB dastgohida tayyorlanadigan detallarning sifat ishchi-dastgohini malakasi bilan to‗g‗ridan – to‗g‗ri bog‗liq bo‗lmaydi.
RDB dastgohni ishlov berilayotgan detaldan ikkinchi boshqa detalga ishlov berish uchun qayta sozlash juda oson. Buning uchun boshqarish dasturni, (agar zaruriyati bo‗lsa) kesuvchi asboblar komplektini almashtiriladi xolos. Shuning uchun ham mayda seriyalab ishlab chiqarish sharoitida detallarga mexanik ishlov berish jarayonini avtomatlashtirishni imkoniga ega bo‗ladi.
|
| |