nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
So'nggi nuqtani aniqlash va javob berish

|
So'nggi nuqtani aniqlash va javob berish
|
bet | 7/9 | Sana | 10.02.2024 | Hajmi | 29,74 Kb. | | #154480 | Turi | Referat |
Bog'liq referat
Endpoint aniqlash va javob (EDR) dasturi so'nggi nuqtada nima sodir bo'lyapdi qiziqishlariga tahlil tayanib, bu model qaytaradi. Misol uchun, Agar so'z hujjati kuch to'plash jarayonini tug'dirsa va noma'lum skriptni bajarsa, bu tegishli. Jarayonning haqiqiyligi tasdiqlanmaguncha fayl belgilanadi va karantinga olinadi. Imzoga asoslangan aniqlashga ishonmaslik EDR platformasiga yangi va ilg'or tahdidlarga yaxshiroq munosabatda bo'lishga imkon beradi.
EDR ilg'or tahdidlarni bartaraf etishning ba'zi usullari quyidagilardan iborat:
EDR standart antivirus tomonidan osonlikcha tan olinmasligi mumkin bo'lgan tahdidlarni Real vaqtda kuzatish va aniqlashni ta'minlaydi
EDR normal bo'lmagan xatti-harakatlar asosida noma'lum tahdidlarni aniqlaydi
Ma'lumotlarni yig'ish va tahlil qilish tahdid modellarini aniqlaydi va tashkilotlarni tahdidlardan ogohlantiradi
Sud ekspertizasi xavfsizlik hodisasi paytida nima bo'lganini aniqlashi mumkin
EDR shubhali yoki yuqtirilgan narsalarni ajratib qo'yishi va karantin qilishi mumkin. Ko'pincha foydalanuvchi tizimini buzmasdan fayl xavfsizligini ta'minlash uchun sandboxingdan foydalaniladi.
EDR avtomatlashtirilgan tuzatish va muayyan tahdidlarni olib tashlashni o'z ichiga olishi mumkin.
EDR agent dasturi tashkilot ichidagi so'nggi nuqtalarga joylashtirilgan va ushbu so'nggi nuqtalarda faoliyatni yozishni boshlaydi. Ushbu agentlar qurilmalarda ishlaydigan jarayonlar va hodisalarga qaratilgan xavfsizlik kameralariga o'xshaydi.
EDR platformalarida tahdidlarni aniqlashda bir nechta yondashuvlar mavjud. Ba'zilar ml orqali so'nggi nuqtada mahalliy ravishda aniqlaydilar, ba'zilari barcha yozib olingan ma'lumotlarni tahlil qilish uchun mahalliy boshqaruv serveriga yuboradilar, ba'zilari yozib olingan ma'lumotlarni aniqlash va tekshirish uchun bulutli manbaga yuklaydilar, boshqalari gibrid yondashuvdan foydalanadilar.
EDR platformalari tomonidan aniqlangan AI, tahdid razvedkasi, xulq-atvor tahlillari va murosa ko'rsatkichlari (XOQ) kabi bir nechta vositalarga asoslangan. Ushbu vositalar, shuningdek, ogohlantirishlarni qo'zg'atadigan, mashinani tarmoqdan ajratib turadigan, ma'lum bo'lgan yaxshi holatga qaytaradigan, tahdidlarni o'chiradigan yoki tugatadigan va sud-tibbiy dalillar fayllarini yaratadigan harakatlar kabi bir qator javoblarni taklif qiladi.
|
| |
Keyingi avlod antivirus - Referat bajardi: Reja: Viruslar va antiviruslar o’zi nima?

|
Referat bajardi: Reja: Viruslar va antiviruslar o’zi nima?
|
bet | 6/9 | Sana | 10.02.2024 | Hajmi | 29,74 Kb. | | #154480 | Turi | Referat |
Bog'liq referat
Imzoga asoslangan aniqlash ko'p yillar davomida an'anaviy antivirus echimlarida standart bo'lib kelgan bo'lsa-da, uning kamchiliklari odamlarni antivirusni qanday qilib samaraliroq qilish haqida o'ylashga undadi. Bugungi keyingi avlod zararli dasturlarga qarshi echimlar xulq-atvorni tahlil qilish, sun'iy intellekt (AI) va mashinani o'rganish (ML) kabi ilg'or texnologiyalardan foydalanib, tajovuzkorning niyatiga asoslangan tahdidlarni aniqlash uchun ma'lum imzoga mos kelmaydi.
Tahdidlarning oldini olishda xulq-atvorni tahlil qilish shunga o'xshash, garchi tan olish kerakki, yanada murakkab. Faqat imzolar ro'yxati bilan fayllarni o'zaro tekshirish o'rniga, yangi avlod antivirus platformasi zararli fayllarning harakatlarini (yoki niyatlarini) tahlil qilishi va biror narsa shubhali ekanligini aniqlashi mumkin. Ushbu yondashuv yangi va rivojlangan zararli dasturlarga qarshi 99% samarali bo'lib, imzoga asoslangan echimlarning o'rtacha 60% samaradorligi bilan taqqoslanadi.
Keyingi avlod antivirus an'anaviy antivirus dasturini so'nggi nuqta xavfsizligini himoya qilishning yangi darajasiga olib chiqadi. Bu ma'lum fayllarga asoslangan zararli dasturlarning imzolari va evristikasidan tashqariga chiqadi, chunki bu tizimga asoslangan, bulutga asoslangan yondashuv. U ML va AI tomonidan boshqariladigan bashoratli tahlillardan hamda tahdid razvedkasidan foydalanadi:
Zararli dasturlarni va faylsiz hujumlarni aniqlang va oldini oling
Noma'lum manbalardan zararli xatti-harakatlar va taktikalar, texnikalar va protseduralarni (TTPs) aniqlang
Ildiz sabablarini aniqlash uchun keng qamrovli so'nggi nuqta ma'lumotlarini to'plang va tahlil qiling
Ilgari aniqlanmagan yangi va paydo bo'lgan tahdidlarga javob bering.
Bugungi tajovuzkorlar tashkilotning tarmoq perimetri xavfsizligidagi bo'shliqlar va zaif tomonlarni qaerdan topishni aniq bilishadi va ular an'anaviy antivirus dasturlarini chetlab o'tadigan usullar bilan kirib boradilar. Ushbu tajovuzkorlar zaifliklarni nishonga olish uchun juda rivojlangan vositalardan foydalanadilar:
Xotiraga asoslangan hujumlar
Pauershell skript tili
Masofaviy kirish
Ibratli asoslangan hujumlar.
Ushbu tajovuzkorlarga qarshi turish uchun yangi avlod antiviruslari voqealarga – fayllar, jarayonlar, ilovalar va tarmoq ulanishlariga e'tibor qaratadi – ushbu sohalarning har biridagi harakatlar qanday bog'liqligini ko'rish uchun. Voqealar oqimini tahlil qilish zararli niyat, xatti-harakatlar va faoliyatni aniqlashga yordam beradi; aniqlangandan so'ng, hujumlar bloklanishi mumkin.
Ushbu yondashuv bugungi kunda tobora muhim ahamiyat kasb etmoqda, chunki korxonalar tajovuzkorlar o'zlarining aniq tarmoqlarini nishonga olishmoqda. Hujumlar ko'p bosqichli va moslashtirilgan bo'lib, sezilarli darajada yuqori xavf tug'diradi; an'anaviy antivirus echimlari ularni to'xtatish imkoniyatiga ega emas.
|
| |
O’zlashtirish natijalari - Elektrotexnika va elektronika asoslari

|
Elektrotexnika va elektronika asoslari
|
bet | 13/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslariO’zlashtirish natijalari
|
Raqamli texnika turlari, ularning vazifalari, mikrosxemalar, mantiqiy elementlar, procsessor va mikroprosessor qurilmalari haqida bilishi kerak.
|
Bilim
|
- fanning vazifasi, mohiyati va ahamiyati;
- raqamli qurilmalar va ularning ishlash prinsipi;
-raqamli texnika haqida tasavvurga ega bo'lishi; zarur.
- sanoq tizimi;
- mantiq algebra qonunlari;
-Karno xaritasini qo'llash va minimallashtirishni amalga oshirish tamoyillari;
- mantiqiy sxemalarni qurish, sintez qilish va tahlil qilish tamoyillari;
-kombinatsion va ketma-ket raqamli qurilmalarni qurish va ishlash tamoyillari
|
Ko’nikma:
|
- raqamli texnika va mikroprosessor tizimlarining principial sxemalarini o’qish;
- raqamli qurilmalarni nazorat qilish va diagnostikasi;
- raqamli texnika vositalari bilan ishlay olish;
- simulyatsiya dasturidan foydalanish;
-mantiq algebra qonunlari yordamida mantiqiy ifodalarni soddalashtirish;
-raqamlarni bir raqamli tizimdan ikkinchisiga aylantirishni amalga oshirish;
- Karno xaritasi yordamida mantiqiy ifodani minimallashtirishni amalga oshirish;
- turli xil raqamli qurilmalar sxemalarini yaratish;
- mantiqiy sxemalarni sintez qilish va tahlil qilish
|
O’quv rejasiga mos bo’lgan o’zaro bog’liq fan nomi
|
Fanni o’zlashtirish uchun o’quvchi “Telekommunikasiya uzatish tizimlari ” , “Raqamli kommutasiya tizimlari”, fizika, elektronika va elektrotexnika asoslari, signallarni uzatish nazariyasi fanlari bilan uzviy bog’langan bo’lib ushbu fanlar ketma-ketligida olib boriladi.
|
Tashkil qilingan o’qitish uslubi
|
Н – nazariy mashg’ulot;
А – amaliy mashg’ulot;
НA – nazariy va amaliy mashg’ulotlarni birgalikda utish;
MX – maxsus o’quv ustaxonalarida utish.
|
|
|
| |
Ishlab chiqildi - Elektrotexnika va elektronika asoslari

|
Elektrotexnika va elektronika asoslari
|
bet | 22/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslariIshlab chiqildi:
|
|
|
|
M. Mirzaxidova Toshkent axborot texnologiyalar texnikumining "Kompyuter va dasturiy injiniring" kafedrasi o’qituvchisi
A. Djuraev Toshkent axborot texnologiyalar texnikumining "Kompyuter va dasturiy injiniring" kafedrasi o’qituvchisi
|
|
|
|
|
|
Taqrizchi:
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1. O’quv dasturiga qo’yilgan umumiy talablar
O’quv dasturining nomi
|
Dasturlash
|
Ajratilgan soat
|
80
|
Auditoriyada o’qituvchi tomonidan yoritiladigan mavzular soni
|
10
|
Fanning maqsad va vazifalari
|
algoritmni, algoritmning xususiyatlarini, algoritmning asosiy tuzilmalarini o'rganish. Mavzu dasturi talabalarni dasturlash texnologiyasi, kompyuterda dasturlarni yaratish bosqichlari bilan tanishtiradi. Mavzuni o'rganish natijasida talabalar malaka xususiyatlari talablariga muvofiq bilim, ko'nikma va ma'lum amaliy ko'nikmalarni rivojlantirishlari kerak.
|
O’zlashtirish natijalari
|
Algoritmlarni tuzishning umumiy tamoyillari, asosiy algoritmik konstruktsiyalar;
dasturlash tizimi tushunchasi;
protsessual dasturlash tilining asosiy elementlari, dastur tuzilishi, operatsiyalar, boshqaruv tuzilmalari, ma'lumotlar tuzilmalari, fayllar, xotira kassalari;
subroutines, dastur kutubxonalarini kompilyatsiya qilish;
ob'ektga yo'naltirilgan dasturlash modeli, sinflar va ob'ektlar tushunchasi, ularning xususiyatlari va usullari
|
Bilim
|
-muammoni kompyuterda hal qilish bosqichlari;
-algoritm tushunchasi va uning xususiyatlari;
-algoritmni yozib olish shakllari (og'zaki yozuvlar, oqim jadvallari, psevdokod);
-chiziqli algoritmlar;
-Mantiq algebra elementlari;
-mantiqiy iboralarni qurish;
-yilkalar algoritmi;
-parametrli, old shartli, keyingi shartli ko'chadan konstruktsiyalar;
-ichki ko'chadan
|
Ko’nikma:
|
-muammoni hal qilishda umumiy yondashuvni ishlab chiqish;
-chiziqli tuzilish algoritmlarini tuzish;
-mantiqiy algebra elementlarini mantiqiy ifodalarni qurish va hisoblash uchun ishlatish;
-turli xil tarmoqlanishlar bilan algoritmlarni tuzish;
-tsiklik tuzilmalar uchun algoritmlarni tuzish;
-parametr bilan, old shart bilan, keyingi shart bilan ilmoqlardan foydalaning;
-ichki ko'chadan algoritmlarni yaratish
|
|
|
| |
Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi

|
Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi
|
bet | 9/34 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 1,07 Mb. | | #150643 | Turi | Referat |
Bog'liq АВТОРЕФЕР., Б. М. 30012024Tadqiqot natijalarining joriy qilinishi. Полученные результаты по исследованию некоторых математических моделей экологии и конкурирующих видов в пространственно-неоднородных средах были внедрены в практику по следующим направлениям:
- Предложенные математические модели окружающей среды использовались в 2022-2023 годах при проведении научно-исследовательских работ в рамках инновационного проекта IL-5321091543 «Построение топологических моделей систем газоснабжения и разработка их симуляции» (Справка ТУИТ № 4406/05-2 от 12 декабря 2023 г.). Применение научных результатов позволило построить топологические модели систем газоснабжения и разработать их симуляции;
Taklif etilayotgan atrof-muhitning matematik modellari 2022-2023 yillarda IL-5321091543 “Gaz ta’minoti tizimlarining topologik modellarini qurish va ularni simulyatsiya qilishni ishlab chiqish” innovatsion loyihasi doirasida ilmiy-tadqiqot ishlarini olib borishda foydalanilgan (TATU sertifikati № 4406/05). -2, 2023 yil 12 dekabr). Ilmiy natijalarni qo'llash gaz ta'minoti tizimlarining topologik modellarini qurish va ularning simulyatsiyasini ishlab chiqish imkonini berdi;
-Предложенные экологические математические модели использовались в 2021-2023 годах при проведении научно-исследовательских работ в рамках прикладного проекта А-ОТ-2021-108 «Разработка информационно-аналитического программного продукта мониторинга и прогнозирования экологического состояния Приаралья» (Справка НИИ цифровых технологии и развитие ИИ № 03-8/028 от 19 января 2024 г.). Применение научных результатов позволило построить адекватные модели переноса и трансформации загрязняющих примесей в газовом и аэрозольных состояниях.
Taklif etilayotgan ekologik matematik modellar 2021-2023 yillarda A-OT-2021-108 “Orol dengizining ekologik holatini monitoring qilish va prognozlash axborot-tahliliy dasturiy mahsulotini ishlab chiqish” amaliy loyihasi doirasida ilmiy-tadqiqot ishlarini olib borishda foydalanilgan. hududi” (Raqamli texnologiyalar va AI rivojlantirish ilmiy-tadqiqot institutining 2024 yil 19 yanvardagi 03-8/028-son ma’lumotnomasi). Ilmiy natijalarni qo'llash gaz va aerozol holatlarida ifloslantiruvchi moddalarni o'tkazish va o'zgartirishning adekvat modellarini yaratishga imkon berdi.
Tadqiqot natijalarining aprobatsiyasi. Dissertatsiyaning asosiy natijalari 5 ta xalqaro va 4 ta respublika ilmiy-amaliy anjumanlarida muhokama qilindi.
|
| |
Ishlab chiqildilar - Elektrotexnika va elektronika asoslari

|
Elektrotexnika va elektronika asoslari
|
bet | 12/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslariIshlab chiqildilar:
|
|
|
|
Kislitsina M.G. Toshkent axborot texnologiyalar texnikumining "Telekommunikatsiya" kafedrasi o’qituvchisi
Safarov X.E. Toshkent axborot texnologiyalar texnikumining "Telekommunikatsiya" kafedrasi o’qituvchisi
|
|
|
|
|
|
Taqrizchi:
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1. O’quv dasturiga qo’yilgan umumiy talablar
O’quv dasturining nomi
|
Raqamli texnika
|
Ajratilgan soat
|
100
|
Auditoriyada o’qituvchi tomonidan yoritiladigan mavzular soni
|
23
|
Fanning maqsad va vazifalari
|
Fanning vazifasi - talabalarga Raqamli qurilmalarining elementlarini, ularning vazifalarini, qo’llanish joylarini, ishlatish qonun-qoidalarini, o’rgatishdir qurilmalar elementlarini ishlashi va vazifalarini nazariy bilimlar asosida urgatish, ularda hosil bo’layotgan fizik jarayonlar to’g’risida tushincha berish va ko’nikmani xosil qilish. Raqamli texnika turlari, ularning vazifalari, mikrosxemalar, mantiqiy elementlar, procsessor va mikroprosessor qurilmalari haqida tushuncha berish, bilim va ko’nikmalarni egallashga erishishdir.
|
|
|
| |
Mustaqillikka erishish arafasida

Mustaqillikka erishish arafasida
Download
191,15 Kb.
Matnni ko'rish
bet
1/5
Sana
06.02.2024
Hajmi
191,15 Kb.
#152393
Turi
Referat
Download
191,15 Kb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Mustaqillikka erishish arafasida
Download
191,15 Kb.
Matnni ko'rish
Referat mavu: Izolyatsiyalovchi materiallar Bajardi: Tekshirdi

Referat mavu: Izolyatsiyalovchi materiallar Bajardi: Tekshirdi
Download
0,77 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/6
Sana
27.01.2024
Hajmi
0,77 Mb.
#147287
Turi
Referat
Download
0,77 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Referat mavu: Izolyatsiyalovchi materiallar Bajardi: Tekshirdi
Download
0,77 Mb.
Matnni ko'rish
Boborakhimova Makhbuba Ikhtiyorovna

|
Boborakhimova Makhbuba Ikhtiyorovna
|
bet | 2/34 | Sana | 02.02.2024 | Hajmi | 1,07 Mb. | | #150643 | Turi | Referat |
Bog'liq АВТОРЕФЕР., Б. М. 30012024Boborakhimova Makhbuba Ikhtiyorovna
Spatial-time ecological model of processes in the atmosphere, water environment and competitive system... ....................................................
|
39
|
|
|
|
|
E’lon qilingan ishlar ro‘yxati
|
|
Список опубликованных работ
|
|
List of published works .......................................................................
|
43
|
|
|
|
|
|
|
|
|
V.I.ROMANOVSKIY NOMIDAGI MATEMATIKA INSTITUTI HUZURIDAGI ILMIY DARAJALAR BERUVCHI DSc.02/30.12.2019.FM.86.01 RAQAMLI ILMIY KENGASH
MATEMATIKA INSTITUTI
BOBORAXIMOVA MAXBUBA IXTIYOROVNA
ATMOSFERADAGI, SUV MUHITIDAGI VA RAQOBAT TIZIMIDAGI JARAYONLARNING FAZOVIY-VAQT EKOLOGIK MODELLARI
01.01.02 – Differensial tenglamalar va matematik fizika
(fizika-matematika fanlari)
FIZIKA-MATEMATIKA FANLARI
bo‘yicha falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi
|
| |
Tavsiya etilgan adabiyotlar

|
Tavsiya etilgan adabiyotlar
|
bet | 11/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslari3. Tavsiya etilgan adabiyotlar
Informatika Bazovyi kurs 2-е izdanie/ pod red. S.V. Simonovicha –SPb.: Piter, 2015.
Informatika. Uchebnik –3-е izd. / pod red. N.V.Makarovoy, - М.: Finansy i statistika, 2015.
Mixeeva E.V.Informatsionnye texnologyi v professionalnoy deyatelnosti. Uchebnoe posobie. – М.: ТК Velbi, Izdatelstvo Prospekt, 2018.
Leonyev V.P. Office 2016. Noveyshyi samouchitel — Мoskva: Eksmo, 2015.
Ptashinskyi V.S.Samouchitel Word 2013 – Мoskva: Eksmo, 2013.
Lebedev A. Ponyatnyi samouchitel Excel 2013. — SPb.: Piter, 2014.
Qo’shimcha adabiyotlar
1. Leonyev V.P. Microsoft Excel 2016: noveyshyi samouchitel — Мoskva: Izdatelstvo «E», 2016.
2. Vetrov A.. Excel 2013—2016. Multimediynoe izdatelstvo Strelbitskogo; Кiev; 2017
3. Bezruchko V. Т. Prezentatsyi PowerPoint. - М.: Finansy i statistika, 2016.
4. Shulgin V.P. Sozdanie effektnyx prezentatsyi s ispolzovaniem PowerPoint 2013 i drugix programm - М.: Nauka i texnika, 2015.
Internet saytlari
http://aeroschool.narod.ru/it/it-mak.html
http://www.kolomna-school7-ict.narod.ru/index.htm
https://support.microsoft.com/ru-ru/office/
https://ru.wikihow.com
https://officelegko.com/category/
https://studwork.org/spravochnik/informatika
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY VA O’RTA MAXSUS TA’LIM VAZIRLIGI
“RAQAMLI TEXNIKA” FANIDAN NAMUNAVIY O’QUV DASTURI
Kasb kodi va nomi (mutaxassislik):
|
|
5.55.01.01 – Telekommunikatsiya texnologiyalari
|
Malaka nomi:
|
|
Mutaxassis
|
O’quv dasturi nomi:
|
|
Raqamli texnika
|
O’quv rejasidagi tartib raqami:
|
|
2.04
|
Soatlar soni:
|
|
100
|
Toshkent – 2020
Ushbu o'quv dasturi _ _ _ _ _ sonli Majlis bayonnomasi bilan tasdiqlangan"___" _____ 2020 pedagogik innovatsiyalar instituti, kasb-hunar ta'limi boshqarmasi va pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish o'quv-uslubiy birlashmasi,Institutning uslubiy kengashi _ _ _ _ _ sonli Majlis bayonnomasi bilan ma'qullandi "___" _____ 2020 yil.
O'zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta maxsus, kasb-hunar ta'limi sohalaridagi o'quv-uslubiy birlashmalar faoliyati bo'yicha Muvofiqlashtiruvchi kengashning 2020 yil "___" ____-sonli "___" ____-sonli buyrug'i va "___" ____-sonli ___-sonli majlis bayoni bilan tasdiqlangan.
|
| |
Ishlab chiqildi - Elektrotexnika va elektronika asoslari

|
Elektrotexnika va elektronika asoslari
|
bet | 16/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslariIshlab chiqildi:
|
|
|
|
Giyasova N.B. - Toshkent axborot texnologiyalar texnikumining "Telekommunikatsiya" kafedrasi o’qituvchisi
|
|
|
|
|
|
Taqrizchi:
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1. O’quv dasturiga qo’yilgan umumiy talablar
O’quv dasturining nomi
|
Mehnat muhofazasi va xavfsizlik texnikasi
|
Ajratilgan soat
|
60
|
Auditoriyada o’qituvchi tomonidan yoritiladigan mavzular soni
|
13
|
Fanning maqsad va vazifalari
|
Talabalarga u’quvchilarni sog’lom,yuqori darajadagi ish sharoitlarini yaxshilashni,jumladan xisoblash markazlari va kompyuter va ofis texnika bor korxonalarida o’rganishdan iborat.Ishlab chiqarish jarayonida travma olish,kasb kasalliklarini oldini olish,ularni sabablarini o’rganib taxlil qilish,kasb kasalliklari,zaxarlanish,yong’in,tok urishi va ularni oldini olish yullarini o’rganib chiqish
|
O’zlashtirish natijalari
|
- mexnatni muxofaza qilish xuquqiy meyorlarni;
- texnika xavfsizligi qoidalarini;
- elektr xavfsizligi qoidalarini;
- sanoat sanitoriyasi normalarini;
- yong’in qarshi ishlatiladigan birlamchi o’t o’chirish vositalarini;
- baxtsiz xodisada jaroxatlanish sabablarini
bilishi kerak
|
Bilim:
|
- O'zbekiston Respublikasi mehnat qonunchiligining asosiy me'yoriy hujjatlari;
elektr himoya vositalarini va ulardan foydalanish;
ish joylarida elektr xavflilik darajasini aniqlay olish;
ish joylaridagi yoritilganlik normalari;
yong’inga qarshi ishlatiladigan o’t o’chirish vositalari vaulardan foydalanish;
- baxtsiz xodisada zarar ko’rganlarga birinchi yordam ko’rsatish.
-umumiy sanitariya-gigiyena talablari va mehnat sharoitlari;
-korxonalarda zararli va xavfli omillar va ularning inson tanasiga ta'sirini kamaytirish yoki kamaytirish usullari;
- yong'inga qarshi vositalar turlari va ulardan foydalanish qoidalari
|
Ko’nikma:
|
- elektr qurilmalarida, turli elektr jihozlari va elektr energiyasi bilan ishlashda xavfsizlik qoidalari va himoya vositalaridan foydalanish;
- har xil xavfli omillar uchun himoya vositalaridan foydalaning;
- inson elektr toki bilan zararlanganda birinchi tibbiy yordam ko'rsatish;
- sun'iy nafas berish;
- bevosita yurak massajini bajaring;
- yong'inga qarshi uskunadan foydalanish
|
|
|
| |
Microsoft Word А4 син ва узгар doc

Microsoft Word А4 син ва узгар doc
Download
1,4 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/53
Sana
24.11.2023
Hajmi
1,4 Mb.
#104790
Download
1,4 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Microsoft Word А4 син ва узгар doc
Download
1,4 Mb.
Matnni ko'rish
Bo’lim 4. MS PowerPoint - Elektrotexnika va elektronika asoslari

Bo’lim 4. MS PowerPoint
|
|
|
|
|
23
|
PowerPoint interfeyslari. Individual ishchi muhit
|
PowerPoint da bajariluvchi asosiy funktsiya va vazifalar.
PowerPoint interfeysi. Individual ishchi muhitni sozlash.
|
2
|
N
|
1
|
24
|
PowerPoint da prezentatsiya yaratish usullari. Prezentatsiyalarni turli formatlarda saqlash.
|
Dizaynni aniqlovchi shablon asosida prezentatsiya yaratish. Bo’sh slaydlar bazasida belgilarsiz yangi prezentatsiya yaratish. PowerPoint fayllarini boshqarish. Prezentatsiyani turli formatlarda saqlash.
|
2
|
N
|
1
|
25
|
Xujjat bo’yicha joylashtirish va slaydlar bilan operatsiyalar.
|
Prezentatsiya bo’yicha joylashtirishni turli variantlari. Prezentatsiya namoyishi rejimlari. PowerPoint da slaydlarni qo’shish, joylashtirish, dublikatlash, tartibini o’zgartirish va o’chirish.
|
2
|
A
|
1
|
26
|
Matn bilan ishlash
|
Matnni yozuv yoki figura elementi sifatida jamlagichga qo’shish.
Matnni formatlash. Shrift tipi, o’lchamini o’zgartirish. Matn rangini o’zgartirish. Xatboshini formatlash. Matnga markerlar va nomerlashni qo’shish.
|
2
|
A
|
1
|
27
|
Rasmni taxrir qilish va kiritish. SmartArt grafik elementlari bilan ishlash
|
Rasmni kiritish. Rasmni taxrir qilish. Rasm rangini o’zgartirish va tuzatish. Rasmda badiiy effektlarni qo’llash. Rasmni kesish, uning o’lchamlarini o’zgartirish. Rasm uchun effect va uslublarni qo’llash.
Figuralarni kiritish. Figuralarni qo’shish, o’zgartirish va o’chirish. Figuralar rangini o’zgartirish, gradiyentli to’ldirishni qo’llash. Figuralar uslubini qo’llash. Grafik ob’yektlarni SmartArt ga kiritish. Matnni SmartArt grafik elementiga qo’shish.
|
4
|
NA
|
2
|
28
|
Slaydlar mavzusi va namunalari
|
Mavzuni qo’llash. Mavzuni sozlash. Joriy mavzu uchun sxema rangi, shrift va effektlarini o’zgartirish. Slayd namunalari rejimini qo’llash.
|
2
|
A
|
1
|
29
|
Jadvallar va jadvallar bilan ishlash
|
Jadval joylashtiring. Jadvalni tahrirlash va formatlash operatsiyalari. Diagrammani joylashtiring. O'rnatilgan diagramma uslublari va maketlarini qo'llang.
|
2
|
A
|
1
|
30
|
Animatsiyani qo’llash. Animatsiyani boshqarish.
|
Ob’yekt va matnni kirish, chiqish va ajratish animatsiya effektlarini qo’llash. Matn yoki ob’yektga xarakatlanish yo’lini qo’llash. Animatsiyani boshqarish.
|
2
|
A
|
1
|
31
|
O’tishni sozlash. Gipersilkalarni qo’llash.
|
Slaydlararo o’tishlarni qo’shish. O’tish vaqti va tezligini sozlash. Prezentatsiyada ichki va tashqi gipersilkalarni qo’llash. Gipersilkalarni rasmiylashtirish tartibi.
|
2
|
A
|
1
|
32
|
Prezentatsiyada ovoz va videoni qo’llash.
|
Prezentatsiyaga video kiritish. Prezentatsiyada videofaylga silka qo’yish. Prezentatsiyada videoni taqdim etish parametrlarini o’rnatish. Video montaji. Ovoz bilan ishlash. Prezentatsiyaga audiokliplarni qo’llash va taqdim etish. Audioklip montaji.
|
4
|
NA
|
2
|
33
|
Prezentatsiya sintezi
|
Dastur funktsional imkoniyatlarini qo’llagan holda PowerPoint da prezentatsiya yaratish. Turli formatlarda prezentatsiyani saqlash. Prezentatsiya tarqatma materiallari va slaydlarni bosib chiqarish.
|
2
|
NA
|
1
|
JAMI
|
80
|
|
40
|
Tavsiya etilgan adabiyotlar

|
Tavsiya etilgan adabiyotlar
|
bet | 15/92 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 353,49 Kb. | | #148938 |
Bog'liq Elektrotexnika va elektronika asoslari3. Tavsiya etilgan adabiyotlar
Devid M. Xarris i Sara L. Xarris Tsifrovaya sxemotexnika i arxitektura komputera 2013
A.V. Mikushin A.M.Sajnev Tsifrovye ustroystva i mikroprotsessory 2010
B.A. Kalabekov Tsifrovye ustroystva i mikroprotsessornye sistemy 2007
L.A. Maltseva Osnovy tsifrovoy texniki 1986
N.G.Safarov R.A. Sayfutdinov Vychislitelnaya texnika 2007
Qo’shimcha adabiyotlar
1. G.L. Klochkov Tsifrovye ustroystva i mikroprotsessory 2005
2. Yu. V. Kitayev Osnovy tsifrovoy texniki 2007
Internet saytlari
1. http://www.ziyonet.uz
2. https://studfile.net/preview/3828321
3. https://studfile.net/preview/2903399/
4. http://www.hi-edu.ru/e-books/xbook682/01/part-010.htm
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY VA O’RTA MAXSUS TA’LIM VAZIRLIGI
“MEHNAT MUHOFAZASI VA XAVFSIZLIK TEXNIKASI” FANIDAN NAMUNAVIY O’QUV DASTURI
Kasb kodi va nomi (mutaxassislik):
|
|
5.55.01.01 – Telekommunikatsiya texnologiyalari
|
Malaka nomi:
|
|
Mutaxassis
|
O’quv dasturi nomi:
|
|
Mehnat muhofazasi va xavfsizlik texnikasi
|
O’quv rejasidagi tartib raqami:
|
|
2.05
|
Soatlar soni:
|
|
60
|
Toshkent – 2020
Ushbu o'quv dasturi _ _ _ _ _ sonli Majlis bayonnomasi bilan tasdiqlangan"___" _____ 2020 pedagogik innovatsiyalar instituti, kasb-hunar ta'limi boshqarmasi va pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish o'quv-uslubiy birlashmasi,Institutning uslubiy kengashi _ _ _ _ _ sonli Majlis bayonnomasi bilan ma'qullandi "___" _____ 2020 yil.
O'zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta maxsus, kasb-hunar ta'limi sohalaridagi o'quv-uslubiy birlashmalar faoliyati bo'yicha Muvofiqlashtiruvchi kengashning 2020 yil "___" ____-sonli "___" ____-sonli buyrug'i va "___" ____-sonli ___-sonli majlis bayoni bilan tasdiqlangan.
|
| |
O‘zbеkiston rеspublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi abu rayhon beruniy nomidagi toshkеnt davlat tеxnika univеrsitеti

2
Tuzuvchi: Hashimova S.N. «Marketing kommunikatsiyalari»fanidan
amaliy mashg‘ulotlar uchun uslubiy qo‘llanma.-T.: ToshDTU, 2014.33 b.
Uslubiy qo‘llanma oliy ta’limning 5230400- Marketing(sohalar
bo‘yicha) ta’lim yo‘nalishi talabalari uchun mo‘ljallangan bo‘lib,unda
amaliyot va seminar darslarini o‘tkazish uchun nazariy ma’lumotlar,
talabalar uchun topshiriqlar berilgan. Uslubiy qo‘llanma
marketingda
kommunikativ siyosatni tashkil etish,
marketing kommunikatsiya
kompleksini yaratish,
Shaxsiy sotish, pablik rileyshnz chora-tadbirlari,
reklama siyosatini bilan bog‘liq tushunchalarni nazariy-amaliy o‘rganishga
yordam beradi.
Toshkent davlat texnika universiteti ilmiy-uslubiy
kengashi qaroriga
binoan nashrga tavsiya qilindi.
Taqrizchilar: i.f.n., dots.Omonov B. -TAYI
i.f.n.dots.Yakubova D.M.-ToshDTU
© Toshkent davlat texnika universiteti, 2015
KIRISH
3
Iqtisodiyotda
tarkibiy
islohotlar
va
iqtisodiyotni
modernizatsiyalashni
yanada
chuqurlashtirish,
uning
ko‘lamini
kengaytirish bilan bog‘liq masalalarning nazariy va amaliy tomonlarini
o‘rganishda “Marketing kommunikatsiya”
fani muhim ahamiyat kasb
etadi. Ayniqsa, bugungi kunda marketingda kommunikativ siyosatni
tashkil
etish asoslari, marketing kommunikatsiya
kompleksini yaratish va
boshharish bilan bog‘liq tushunchalar va harashlarni o‘rganishda
“Marketing kommunikatsiya” fani alohida o‘rin tutadi.
Bugungi kundagi iqtisodiyot tarkibini tubdan o‘zgartirish, uni
diversifikatsiyalash va modernizatsiya qilish, islohotlarni davom ettirish va
chuqurlashtirish sharoitida marketing faoliyati
sohasidagi andozalarni
mamlakatimiz ta’lim tizimida qo‘llash bo‘yicha ishlarni olib borish hozirgi
kunning eng dolzarb masalalaridan biri bo‘lib hisoblanadi.
Mamlakatimiz
iqtisodiyotini
jahon
iqtisodiyotiga
transformatsiyalashuvi sharoitida marketingda kommunikativ siyosatni
tashkil etish, marketing kommunikatsiya kompleksini yaratish va
boshharish bilan bog‘liq tushunchalarni nazariy-amaliy o‘rganish va tadqiq
etish lozimligini ko‘rsatmoqda.
Ushbu fan sotishni rag‘batlantirish, shaxsiy sotish,
pablik rileyshnz
chora-tadbirlari, reklama siyosatini boshkarish kabi masalalarni talabalarga
o‘rgatishda qo‘l keladi. Shuningdek, “Marketing kommunikatsiya” fani
mutaxassislik fanlaridan biri bo‘lib, boshqa
iqtisodiy fanlarni chuqur
o‘rganishda asos bo‘lib xizmat qiladi.
Zamonaviy sinxron motorlarni

13
mashinaning magnit zanjiri to‘yina boradi. Bu holda SIX lar o‘qiga og‘gan
ko‘rinishda o‘sib, magnit zanjiri to‘la to‘yinganda esa bu xarakteristika
yana taxminan to‘g‘ri chiziqli ko‘rinishga ega bo‘ladi. SG ning nominal
rejimi SIX egilgan qismining taxminan o‘rtasiga to‘g‘ri keladi (1.7-rasm, 1
da «с» nuqta).
Bu xarakteristika yordamida SG ning magnit zanjiri to‘yinish darajasini
aniqlash mumkin. Buning uchun SIX ning to‘g‘ri chiziq (magnit zanjir
to‘yinmagan holdagi) qismi davom qildiriladi (1.7 - rasm, 2) va
aс
ab k
to‘yinish koeffitsienti topiladi. Bu koeffitsient sinxron mashinalarda k
1,11,4 ga teng bo‘ladi.
Odatda, nisbiy birliklarda ifodalangan SG larning SIX lari bir-biridan
kam farq qiladi va ularning o‘rtacha qiymatiga mos keladigan
xarakteristikani
normal salt ishlash xarakteristika deyiladi.
-rasm.Sinxron gеnеratorini ishga tushirish sxеmasi

15
Induksion yuklanish xarakteristikasi (I.Y.X). Bu xarakteristika I
1
I
1N
=
const, cos0 va ff
N
=const (ya’ni n=n
N
= const) bo‘lganda U
1
=
f
(I
qo‘z
) bog‘liqlikni xarakterlaydi.
bo‘ylama o‘q bo‘yicha magnitsizlovchi ta’siri natijasida koordinata boshi
0 dan boshlanmay, balki lar o‘qidagi birorta «A» nuqtadan boshlanadi. Bu
nuqtani tajribada olishning iloji yo‘q, chunki bu nuqtada U
1
= 0 bo‘lgani
uchun tok I
1
= 0 bo‘ladi. Bu nuqtaning lar o‘qidagi holatini SG ning qisqa
tutashuv xarakteristikasi (QTX)dan nominal tokka to‘g‘ri kelgan
qo‘zg‘atish toki I
qo‘z.qt
ni aniqlab qo‘yiladi.
SG ning induksion yuklanish xarakteristikasi (I.Y.X), yakor
reaksiyasining bo‘ylama o‘q bo‘yicha magnitsizlovchi ta’siri (kam
quvvatli sinxron generatorlarda yakor zanjiri aktiv qarshiligi r
1
ni ham
e’tiborga olganda undagi kam miqdordagi kuchlanish tushishi) tufayli
S.I.X dan pastroqda joylashadi (1.7-rasm, 2).
SG ning salt ishlash, yuklanish va qisqa tutashuv xarakteristikalari
mashinaning parametrlari (induktiv qarshiliklari)ni aniqlashda muhim
ahamiyatga egadir
Sinov savollari
1. Uch fazali sinxron gеnеratorning tuzilishi va ishlash printsipini
gapirib bеring.
2. Gеnеratorning salt ishlash tavsifi qanday olinadi?
3. Gеnеratorning yuklanish tavsifi qanday olinadi?
4. Salt ishlash va yuklanish tavsiflarining qanday amaliy ahamiyati bor?
2-laboratoriya ishi
Sinxron generatorning tashqi va rostlash tavsiflarini tekshirish
1. Ishni bajarishdan maqsad
1. Uch fazali sinhron generatorning tuzilishini, ishlash prinsipini
o‘rganish.
2. Muhtor holda ishlayotgan sinxron generatorning tashqi va rostlash
tavsiflarini tekshirish.
Izolyatsiya qiluvchi lenta

Izolyatsiya qiluvchi lenta Izolyatsiya qiluvchi lenta yoki elektr lenta, ehtimol, hamma uchun tanish. Tashqi
ko'rinishida, bu rangli yoki qora materialning tor (har doim ham emas) rulonidir. Lentaning
ichki tomoni yopishtirish uchun yopishtiruvchi bilan qoplangan. Lenta izolyatsiya joyiga
bir-birining ustiga chiqadigan burilishlar bilan o'ralgan holda ishlatiladi.
Ishlab chiqarish materialiga ko'ra, izolyatsiyalovchi lentalar quyidagicha bo’ladi:
Polivinilxlorid (PVX)
Paxta (HB)
Birinchi turdagi (PVX) elektr lenta keng rang spektri bilan ifodalanadi. Ikkinchi turdagi
(HB) lenta esa kauchuk yoki bitumning xarakterli hidiga ega qora lenta hisoblanadi.
PVX lentasi
PVX elektr lentasi vinildan tayyorlanadi, lentaning bir tomoniga yopishtiruvchi
qo'llaniladi. PVX lenta kengligi 15 mm dan 50 mm gacha bo’ladi. PVX elektr lentasining
afzalligi yuqori elastikligidir. Haroratning pasayishi va oshishi ularning xususiyatlarini
o'zgarishiga olib keladi. PVX elektr lentasi juda yaxshi, lekin uni ishlatish past
kuchlanishdan tashqariga chiqmaydi.
HB lentasi
HB lentasi 15-50 mm kenglikdagi rulonlarda xarakterli qora rangga ega. U kauchukga
singdirilgan paxta lentalaridan yasalgan va bir tomondan yopishqoq qatlam bilan
qo'llaniladi. Paxta (ehtimol shisha tolali) birikmasi HB tasmasini haroratning o'zgarishiga
chidamli qiladi va uni ishlatish 1000 V dan yuqori kuchlanishli tarmoqlarga tarqaladi.
Ftoroplastik plyonka (lenta) Ushbu elektr izolyatsion materialni ishlab chiqarish uchun asosiy material ftorlon deb
ataladigan polimerdir. Ftoroplastik plyonkaning ajoyib xususiyati uning qalinligi 5
mikrondan 0,1 mm gacha bo’ladi.
Bunday kichik qalinlik kichik o'lchamli qurilmalarda elektr izolyatsiyasi uchun
ftoroplastik lentani ishlatishga imkon beradi. Bundan tashqari, ftoroplast simlar va kabellar
ishlab chiqarishda o'z qo'llanilishini topadi.
Probka, penoplast va penopoliuretan

Probka, penoplast va penopoliuretan Probka ekologik toza materialdir. Probka dunyoning ko'plab mamlakatlarida mashxur
bo'lib, undan tashqi qism materiallari ishlab chiqariladi.
U juda ko'p ijobiy xususiyatlarga ega:
qisqarmaydi va chirimaydi va kam vaznga ega;
bardoshli, lekin ayni paytda kesish oson;
bardoshli va kimyoviy jihatdan inert;
yonmaydigan (issiqlik izolyatsiyasida ochiq olovga duchor bo'lganda, probka
zararli moddalarni chiqarmasdan faqat yonib ketadi).
Issiqlik izolyatsiyasi uchun qalinligi 50 mm gacha bo'lgan plitalar ishlatiladi va harorati
120 ° C dan oshmaydi.
Ko'pikli materiallarga qayta-qayta qizdirilganda yumshaydigan termoplastik issiqlik
izolatsiyasi (ko'pikli polivinilxlorid, polistirol ko'pik) va yumshatmaydigan termoplastik
birinchi isitish siklida qotib qoladi (fenol-formaldegid, epoksi va kremniy organosilikon
qatronlar, ko'pikli polieturalar asosidagi materiallar, polietilen).
Eng ko'p ishlatiladigan polistirol ko'piklari hisoblanadi. Ular bosimsiz yoki bosish usuli
bilan ishlab chiqariladi. Tashqi tomondan, material bir-biriga mahkamlangan kichik
to'plarga o'xshaydi.
Penoplastning afzalliklari:
yuqori issiqlik izolyatsiyasi va mustahkamligi;
namlikning past singishi va sovuqqa chidamliligi;
o'rnatish qulayligi va arzon narx.
Kamchiliklari:
yonuvchanlik va havo o'tkazmaydi;
agar material uzoq vaqt davomida suvga ta'sir qilgan bo'lsa, muzlatilgan holda
uning tuzilishi buziladi.
Penopoliuretan - bu izosiyanat va poliolning reaktsiyasi natijasida hosil bo'lgan havo
bilan to'ldirilgan mikrokapsula.
Penopoliuretanning afzalliklari:
tez o'rnatiladi va notekis yuzalarni isitish uchun mos keladi;
teshiklari yo'q va elastik;
-250 ° C dan +180 ° C gacha bo'lgan haroratga bardosh beradi;
biologik chidamli.
Kamchiliklari:
o'rnatish va puflash uchun maxsus uskunalar talab qilinadi;
yonish paytida u zararli moddalarni chiqaradi va havo o'tkazmaydi.
Elektr izolyatsion quvurlar

Elektr izolyatsion quvurlar
Elektr izolyatsion quvurlar (kambriklar) quyidagilardan tayyorlanadi:
Organik kauchuklarning kremniylari (TCR va TKSP quvurlari);
Polivinilxlorid (PVX trubkasi). ГОСТ 19034-82.
Ular turli maqsadlar uchun o'rnatishlarda bo'g'inlar va simli ulanishlarni izolyatsiya
qilish uchun ishlatiladi.
Reflektorli isitish materiallari
Reflektorlar prinsipi asosida ishlaydigan issiqlik tejovchi materiallar guruhi mavjud.
Ular juda oddiy ishlaydi: avval ular o'zlashtiradilar va keyin olingan issiqlikni qaytaradilar.
Bunday isitgichlarning yuzasi ularning yuzasiga tushgan issiqlikning 97% dan
ko'prog'ini aks ettirishga qodir. Bu bir yoki ikki qatlamli silliqlangan alyuminiy
bilan mavjud.
U aralashmalarni o'z ichiga olmaydi, lekin foydalanish qulayligi uchun ko'pikli
polietilen qatlamiga qo'llaniladi.
Yupqa ko'rinishdagi material o'z imkoniyatlari bilan ajablantirishga qodir. Bir
yoki ikki santimetrlik izolyatsiya qatlami qalinligi 10 sm dan 27 sm gacha
bo'lgan tolali issiqlik izolyatoridan foydalanish bilan taqqoslanadigan ta'sirni
yaratadi. Ushbu toifadagi eng mashhur materiallar orasida Ecofol, Penofol,
Poriplex, Armofol mavjud.
Issiqlik va ovoz izolyatsiyasiga qo'shimcha ravishda, bunday isitgichlar bug'li
to'siqni himoyasini yaratadi (ko'pincha shunday ishlatiladi).
Xulosa juda oddiy: ideal izolyatsiya mavjud emas. Vositalarga, ko'zlangan maqsadlarga
va shaxsiy imtiyozlarga (shu jumladan foydalanish qulayligiga) qarab, har kim o'zi uchun
issiq va chinakam qulay uy yaratish uchun eng yaxshi materialni tanlashi mumkin. Ammo
shuni esda tutishimiz kerakki, yuqoridagi izolyatsiyalovchi materiallarning har birini
uyingizda ishlatganingizda, issiqlik izolyatsion materialning majburiy gidroizolyatsiyasi
talab qilinadi.
|
partiya va davlat rahbarlik lavozimlariga Markaz tomonidan koplab kadrlar

“kadrlar to‘dasi”ning boshliqlari – Anishchev, Ogaryok,
Satin va ularning
hamtovoqlari nazorati ostiga olingan edi. O‘zbekiston Kompartiyasi MQning
birinchi kotibi I.Usmonxo‘jayev ham ular oldida ojizu harakatsiz edi. O‘zKP MQda
“pinhona kabinet”
tashkil topdi, ushbu “kabinet” kuch ishlatish, tuhmatlar
uyushtirish yo‘li
bilan xodimlarni badnom qilish, respublikaga mutlaqo aloqasi
bo‘lmagan avantyuristik qarorlarni tiqishtirish bilan shug‘ullandi. Qo‘g‘irchoqqa
aylantirilgan mahalliy rahbarlar “kadrlar to‘dasi”
tomonidan tayyorlangan
qarorlarga imzo chekishardi, xolos. Sovet rejimining ko‘zbo‘yamachilik, “ulug”
millatchilik, shovinistik siyosati va uni amalga oshiruvchilar oldida bu qo‘g‘irchoq
rahbarlarning ojizligi, itoatkorligi xalqqa qimmatga tushdi.
Markazning O‘zbekistonda amalga oshirgan qatag‘on siyosati. “Paxta
ishi”, “O‘zbek ishi” nomli kampaniyalar
Qatag‘onlikning navbatdagi yangi bosqichi 80-yillarga to‘g‘ri keldi. Bu
qatag‘onlik sovetlar hukumatining yana bir navbatdagi nayrangi bo‘lib, «o‘zbek
ishi», «paxta ishi», «o‘zbek mafiyasi», «qo‘shib yozish» kabi izohli lug‘atimizga
mustamlakachilar tomonidan kiritilgan yangi so‘zlar bilan bog‘liq. «O‘zbek ishi, -
deb yozadi O‘tkir Hoshimov – 30- va 50-yillardagi qatag‘onlarning
mantiqiy
davomidir. Sovet siyosati har 10-15-yilda kalla olib turmasa ko‘ngli joyiga
tushmagan. To‘g‘ri, o‘sha paytlar O‘zbekistonda qo‘shib yozishlar, poraxo‘rliklar
bo‘lgan. Buni inkor qilmaymiz. Ammo bunday harakatlar butun sobiq Ittifoqda avj
olgan edi. Unday bo‘lsa, nima uchun markaz ayni O‘zbekistonni tanladi, degan savol
tug‘iladi. Buning sababi oddiy.
Biz anchagina loqaydmiz, darrov qovusha
qolmaymiz»1 . Ha, juda adolatli va to‘g‘ri aytilgan gaplar. Aslida «o‘zbek ishi»
degani nima o‘zi va qachon paydo bo‘ldi? Bu «ish» aslida 80-yillarda O‘zbekiston
Davlat xavfsizlik qo‘mitasi (DXQ-КГБ)ning raisi bo‘lib ishlagan Melkumov (millati
arman) bilan O‘zbekiston KP MQning birinchi kotibi Sh.Rashidov o‘rtasidagi
o‘zaro kelishmovchiliklardan boshlangan. O‘sha kezlarda Buxoro viloyati OBXSS
boshlig‘i Muzaffarov va Buxoro shahar savdo idorasining direktori Qudratovlarning
poraxo‘rligiga taalluqli ma`lumotlar DXQda bo‘lgan. Bu shaxslar Buxoro viloyati
Mineral jun izolyatsiyasining xususiyatlari

muammolar bo'lmaydi. Material gipsokarton, “ДСП” plitalari yoki boshqa
qoplash materiallari bilan qoplanganidan so'ng, u odamga hech qanday zarar
keltirmaydi.
Kemiruvchilarning yo'qligi. Materialning o'ziga xos xususiyatlaridan kelib
chiqqan holda, sichqonlar va kalamushlar unda qulay teshiklarni yaratish uchun
bu izolyatsiyani tanlamaydilar.
Shisha jun yonmaydigan materiallarga tegishli.
Uni ishlatish paytida ovoz o'tkazmasligi ham ta'minlangan.
Shunday qilib, pol va shift izolyatsiyasi uchun shisha jun ishlatish eng qulaydir. Asosiy
kamchilik - bu kesish paytida muqarrar bo'lgan zararli chang, ammo ba'zi iste'molchilar
uchun past narx bu kamchilikni qoplaydi.
-laboratoriya ishi - Microsoft Word А4 син ва узгар doc

22
energiya bilan ta’minlashga, elektr stansiyalarining quvvatidan to‘laroq
foydalanishiga, ta’mirlash ishlarini osonlashtirish imkonini beradi. Har bir
elektr stansiyasida bir nechta generator o‘rnatilgan bo‘lib,
elektr
sistemasida yuzlab generatorlar parallel ishlaydi. Ana shuning uchun ham
har bir generatorning quvvati energetika sistemasida yuklanishni har
qanday o‘zgarishi bilan sistemada ishlayotgan generatorning chastotasi va
kuchlanishi amalda o‘zgarmaydi.
SG ni elektr tarmog‘iga yoki ishlab turgan
generatorlar bilan parallel
ulash uchun quyidagi shartlar bajarilishi shart:
1. Sinxron generatorning EYK E
G
elektr tarmog‘i
kuchlanishiga teng
(
T
G
U
E
) va faza jihatdan 180, ya’ni teskari yo‘nalgan bo‘lishi lozim;
2. SG ning chastotasi f
G
elektr tarmog‘ining chastotasi f
t
ga teng (f
G
= f
t
)
bo‘lishi kerak;
3. Uch fazali SG va elektr tarmog‘i fazalarining ketma-ketligi bir xil
bo‘lishi kerak.
Simmetrik qisqa tutashuv xarakteristikasi (QTX)

14
Qisqa tutashuv tajribasini olishda qo‘zg‘atish toki I
qo‘z
=0
da qutb
o‘zagida mavjud bo‘lgan kam miqdordagi qoldiq magnit oqim tufayli hosil
bo‘lgan qoldiq EYK E
qol
=
0s qisqa tutashuv toki I
qt
= 0q ni vujudga
keltiradi. Shu sababdan SG ning qisqa tutashuv xarakteristikasi ordinatalar
o‘qidagi «q» nuqtadan boshlanadi.
O‘rta va katta quvvatli sinxron mashinalarda
aktiv qarshilik juda ham
kichik bo‘lganidan uni e’tiborga olmaganda (r
1
0), yakor zanjirining
qarshiligi sof induktiv bo‘lib, qisqa tutashuv toki I
qt
=I
d
mashinani
bo‘ylama o‘qi bo‘yicha magnitsizlovchi ta’sir
qiladigan yakor reaksiyasi
magnit oqimini hosil qiladi. Natijada mashinaning magnit zanjiri
to‘yinmagan bo‘lganligidan Q.T.X to‘g‘ri chiziq ko‘rinishida bo‘ladi (1.7 -
rasm, 4).
SG ning induksion yuklanish xarakteristikasi
yakor reaksiyasining
Reaktiv qarshilik Aktiv qarshilik
Microsoft Word А4 син ва узгар doc - bet 3

6
Yirik sinxron mashinalar konstruksiyasiga ko‘ra turbogeneratorlar,
gidrogeneratorlar, sinxron kompensatorlar va sinxron motorlarga bo‘linadi.
Turbogeneratorlarning rotorlari (1.4,
b-rasm) oliy sifatli, bolg‘alanib
yasalgan, yaxlit (ya’ni quyma) po‘latdan yasaladi; 1.4,c- rasmda noayon
qutbli sinxron generator rotori (shu jumladan, qo‘zg‘atish chulg‘amining
ko‘ndalang kesimi ko‘rsatilgan.
Eng katta quvvatli turbogenerator rotorining diametri (aylanish
chastotasi n=3000 ayl/min bo‘lganda) markazdan qochirma kuchlarni
cheklash maqsadida d
r
=1,21,25 m.
dan oshmasligi, rotor tanasining
uzunligi esa, valning egilishini cheklash maqsadida
l
r
=77,5 m. dan
oshmasligi kerak. Rotor (ya’ni qo‘zg‘atish) chulg‘amining
tayyorlanishi
sovitish sistemasiga bog‘liq bo‘ladi. To‘g‘ridan-to‘g‘ri ichki sovitish
sistemasida chulg‘am o‘tkazgichlarining ichida sovitish kanallari bo‘lib,
ulardan vodorod yoki distillangan suv o‘tib issiqlik aktiv zonadan sovitish
sistemasiga uzatiladi.
Issiqlik elektr stansiyalarida turbogeneratorlar o‘rnatilgan bo‘ladi va
ular n=3000 ayl/min (2p=2) aylanish chastota
bilan ishlagani uchun
Haroratni o‘lchash. Haroratni o‘lchash hakida asosiy ma’lumotlar va o‘lchov asboblarining klassifikatsiyasi. Reja: Harorat datchiklari Umumiy ma’lumotlar Shishali

Haroratni o‘lchash. Haroratni o‘lchash hakida asosiy ma’lumotlar va o‘lchov asboblarining klassifikatsiyasi. Reja: Harorat datchiklari Umumiy ma’lumotlar Shishali
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Haroratni o‘lchash. Haroratni o‘lchash hakida asosiy ma’lumotlar va o‘lchov asboblarining klassifikatsiyasi. Reja: Harorat datchiklari Umumiy ma’lumotlar Shishali
|
Shishali termometrlar - Haroratni o‘lchash. Haroratni o‘lchash hakida asosiy ma’lumotlar va o‘lchov asboblarining...

Haroratni o‘lchash. Haroratni o‘lchash hakida asosiy ma’lumotlar va o‘lchov asboblarining klassifikatsiyasi. Reja: Harorat datchiklari Umumiy ma’lumotlar Shishali
ktM7xHgEvzIHLSMCQQQZkn2LPEnpRLUDa0AbuquS
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Haroratni o‘lchash. Haroratni o‘lchash hakida asosiy ma’lumotlar va o‘lchov asboblarining klassifikatsiyasi. Reja: Harorat datchiklari Umumiy ma’lumotlar Shishali
|
• Coreldraw • pho to s h o p

• Coreldraw • pho to s h o p
Download
10,66 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/218
Sana
27.06.2024
Hajmi
10,66 Mb.
#266045
Download
10,66 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
• Coreldraw • pho to s h o p
Download
10,66 Mb.
Matnni ko'rish
Manometrik termometrlar - Haroratni o‘lchash. Haroratni o‘lchash hakida asosiy ma’lumotlar va o‘lchov asboblarining...

Manometrik termometrlar
Manometrik termometrlar statsionar sharoitlarda suyuq va gaz
ko‘rinishdagi neytral muhit haroratini uzluksiz masofaviy
o‘lchash uchun mo‘ljallangan.
Yopiq hajmda ishchi vositalarni bosimi (hajmi) o‘lchashga
asoslangan
ishlash
prinsipi
haroratning
sezgir
elementiga
bog‘liq. Manometrik termometrlarni asosiy qismlari termoballon
(sezgir element), kapillyar va asbobni strelkasiga bog‘langan
deformatsion manometrik o‘zgartkichlar hisoblanadi.
Vositalarni agregat holatiga, to‘ldiradigan tizimiga bog‘liq holda
termometrlar suyuqli, gazli va bug‘–suyuq (kondensatli) turlariga
bo‘linadi.
To‘ldiruvchi
termosistem
sifatida
gaz
manometrik
termometrlarda – azot, suyuq termometrlarda – polimtiloksan suyuqliklar
va bug‘–suyuq (kondensatli) vositalarda atseton, metil xlorist, freonlar
qo‘llaniladi.
Nazorat qilinayotgan muhitni haroratini o‘zgartirish termoballon
orqali to‘ldiriladigan qabul qilinadi va tortuvchi va nisbiy shkalani
strelkasi siljiydigan sektor yordamida manometrik trubkali prujina ta’siri
ostida bosimni o‘zgarishini o‘zgartiradi.
Manometrik
termometrlar
funksiyasini
bajarishga
ko‘ra
termometrlar ko‘rsatadigan, kombinatsiyalangan, kontaktsiz, telemetrik
uzatish uchun qurilmaga ega bo‘lish, signalizatsiya, rostlash yoki ularsiz
bo‘lgan qurilmalarga bo‘linadi. Manometrik termometrni tuzilish
sxemasi va element qismlari 5.2 – rasmda keltirilgan. Harorat o‘lchagichi
quyidagilarni 1 – manometrik prujina, 2 – ko‘rsatgich strelkasi, 3 – o‘q, 4
– uzatish mexanizmi, 5 – qil naycha (juda ingichka naycha),
6 –
termoballonni o‘z ichiga oladi.
2 – rasm. Manometrik termometr. 1 – manometrik prujina, 2 –
ko‘rsatgich strelkasi, 3 – o‘q, 4 – uzatish mexanizmi, 5 – qil
naycha (juda ingichka naycha), 6 – termoballon.
Korpus
bilan
termoballonni
ulash
usuliga
ko‘ra
termometrlar shu yerdagi va masofali turlariga bo‘linadi.
O‘ziyozar termometrlarni qayd qilish maydoni va diagramma
formasiga ko‘ra diskli va lentali turlariga bo‘linadi. O‘ziyozar
termometrlarni
diagrammali
lentalarni
qo‘zg‘alishi uchun
mexanizm turlariga ko‘ra soatli yoki elektr yuritmali bo‘ladi.
Manometrik
termometrlarni
ustunliklaridan
energiyani
qo‘shimcha manbasidan foydalanish uchun haroratni o‘zgarish
imkoniyati, konstruksiyani qiyosiy soddaligi, ko‘rsatkichni
avtomatik qayd etish imkoniyati, portlash xavfi yo‘qligi, tashqi
magnit maydonga ta’siri yo‘qligidir.
Kamchiliklariga:
o‘lchashni
nisbatan
uncha
yuqori
bo‘lmagan aniqligi, o‘lchash tizimini germetikligini buzilishida
remont qilishini qiyinchiligi, kapillyarni past mustaxkamligi,
ko‘rsatkichning distansion uzatishni kichik masofasi, muhim
inersionligi hisoblanadi.
Manometrik termometrlarni аsosiy turlari:
TPG – 100 Ek, TPG- 100 Sg – gazli ko‘rsatuvchi;
TKP – 100, TKP – 160 – kondensatsion ko‘rsatuvchi;
TJP – 100 – suyuqlik ko‘rsatuvchi;
TGP – 100 – gazli ko‘rsatuvchi.
|