Fizika, Astronomiya fani O‘rta ta’limda Fizika, Astronomiya o‘quv fanini o‘rganish bosqichlari

Fizika, Astronomiya fani
O‘rta ta’limda Fizika, Astronomiya o‘quv fanini o‘rganish bosqichlari
Ta’lim bosqichi
|
Bitiruvchilar
|
Standart darajasi
|
Daraja nomlanishi
|
O‘rta ta’lim
|
Fizika, astronomiya o‘quv fanlariga chuqurlashtirilmagan
o‘rta ta’lim bitiruvchilari
|
B1
|
Fizika, astronomiya fanlarini o‘rganishning umumiy darajasi
|
Fizika, astronomiya o‘quv fanlariga chuqurlashtirilgan o‘rta ta’lim bitiruvchilari
|
B1+
|
Fizika, astronomiya fanlarini o‘rganishning kuchaytirilgan umumiy darajasi
|
O‘rta ta’limda Fizika, Astronomiya o‘quv fanini o‘qitishning maqsad va vazifalari
O‘rta ta’limda Fizika, Astronomiya fanini o‘qitishning asosiy maqsadi:
fizika ta’limining fan-texnika taraqqiyotida, ishlab chiqarish sohalari va hayotda tutgan o‘rni haqida mantiqiy fikrlay olish qobiliyati, aqliy rivojlanishi, o‘zini o‘zi anglash salohiyatini tarkib toptirish, ularda milliy, umuminsoniy qadriyatlarni shakllantirish hamda ijtimoiy hayoti va ta’lim olishni davom ettirishlari uchun zarur bo‘lgan bilimlarni egallashi, ulardan kundalik hayotlarida foydalanishga o‘rgatish;
o‘quvchilarda tayanch va fizika faniga oid umumiy kompetensiyalarni shakllantirish;
o‘quvchilarning olamning fizik manzarasiga oid dunyoqarashini kengaytirish bilan amaliy faoliyatlarini bog‘lagan holda fizik bilimlarni hayotga tatbiq eta olish salohiyatini shakllantirish va rivojlantirishdan iborat.
O‘rta ta’limda Fizika, Astronomiya fanini o‘qitishning vazifalari:
o‘quvchilarda atrof-olamni o‘rganishga ishonch tuyg‘ularini hosil qilish;
tabiatdagi jarayon va hodisalarni kuzatish, tahlil qilish, fizik hodisalarni o‘rganishda asboblardan to‘g‘ri foydalana olish, fizik tushuncha va kattaliklarni matematik formulalar bilan ifodalay olish, fan sohasida erishilayotgan yutuqlar, ularning amaliyotdagi tatbiqi orqali o‘quvchilarning ilmiy dunyoqarashlarini rivojlantirish, kelajakda insoniyatni fan va texnologiyalar yutuqlaridan to‘g‘ri foydalanishda fan va texnika ijodkorlariga hurmat bilan qarash, ma’naviy va madaniy merosini avaylab asrash, umumbashariy madaniyat elementlarini tarbiyalashdan iborat.
Fizika, Astronomiya fani bo‘yicha o‘rta ta’lim bitiruvchilariga qo‘yiladigan malaka talablari
1. Fizik jarayon va hodisalarni kuzatish, tushunish va tushuntirish kompetensiyasi:
B1
Fizik va astronomik kattaliklarning Xalqaro birliklar sistemasi (SI)ni, matematik ifodalarini mantiqiy bog‘liq holda tushunadi va tushuntira oladi;
mexanika, molekulyar fizika va termodinamika asoslari, elektrodinamika, tebranishlar va to‘lqinlar, optika, atom va yadro fizikasi asoslariga oid kengaytirilgan asosiy tushunchalar, atamalar, fizik kattaliklar va ularning birliklari, qonuniyatlar, bog‘lanish formulalarni biladi va ularni amaliyotda qo‘llay oladi.
Astronomik obyektlarning ko‘rinma harakatlarini kuzata oladi, olgan bilimlarini tushuntira oladi;
olam tuzilishining geliotsentrik tizimi bo‘yicha Quyosh tizimining tuzilishini bayon qila oladi;
osmon jismlarini o‘rganish orqali kashf etilgan qonuniyatlarni hamda ularning ahamiyatini tushunadi va tushuntirib bera oladi.
B1+
Fizik va astronomik kattaliklarning Xalqaro birliklar tizimi (SI)ni, matematik ifodalarini mantiqiy bog‘liq holda tushunadi va tushuntira oladi. Olingan nazariy va amaliy bilimlardan fan, texnika va kundalik turmushda foydalana oladi. Fizik qonun, qoida va qonuniyatlarning matematik ifodasini bir shakldan ikkinchi shaklga o‘tkaza oladi va tushuntirib bera oladi.
Fizika bo‘limlariga oid kengaytirilgan asosiy tushunchalar, atamalar, fizik kattaliklar va ularning birliklari va qonuniyatlarini amaliyotda qo‘llay oladi.
Astronomik obyektlarning ko‘rinma harakatlarini kuzatadi, tahlil qiladi va olgan bilimlarini tushuntira oladi;
olam tuzilishining geliotsentrik tizimi bo‘yicha Quyosh tizimining tuzilishini bayon qila oladi;
osmon jismlari, ularning ko‘rinma harakatini o‘rganish orqali kashf etilgan qonuniyatlarni hamda ularning ahamiyatini tushunadi va tushuntirib bera oladi. Tegishli qonunlarga doir masalalarni yecha oladi.
2. Tajribalar o‘tkazish, fizik kattaliklarni o‘lchash va xulosalar chiqarish kompetensiyasi:
B1
Mustaqil ravishda tajriba o‘tkaza oladi va olingan natijalarni solishtiradi, natijalarini jadval va grafik ko‘rinishda tasvirlay oladi, tegishli xulosalar chiqara oladi;
fizik kattaliklarni aniqlash usullarini biladi.
Oyni kuzatish orqali uning sirt obyektlari (tog‘lar, dengizlar va kraterlar) haqida bilimlarga ega bo‘ladi;
planetalarning koinot apparatlari yordamida olingan suratlari orqali ularning sirt obyektlari haqida xulosalar bera oladi.
Nazariy bilimlar asosida osmon jismlarigacha bo‘lgan masofa, ularning o‘lchami va massasini hisoblashga doir masalalar yecha oladi.
B1+
Mustaqil ravishda tajriba qurilmalarini yig‘adi, tajriba o‘tkaza oladi va olingan natijalarni solishtira oladi, tahlil qila oladi;
natijalarni jadval va grafik ko‘rinishda tasvirlay oladi va tegishli xulosalar chiqara oladi;
fizik kattaliklarni aniqlash usullarini biladi.
Fizik kattaliklarning bevosita o‘lchangan va bilvosita hisoblab topilgan qiymatlarini solishtira oladi, o‘lchash va hisoblash xatoliklarini aniqlay oladi;
fizik kattaliklarni o‘lchovchi asboblarning ishlash prinsipini biladi;
tadqiqotchilik xususiyatlarini namoyon qila oladi.
Osmon jismlarini kuzatish orqali ularning sirt obyektlari haqida bilimlarga ega bo‘ladi;
Osmon jismlarining koinot apparatlari yordamida olingan suratlari orqali ularning sirt obyektlari haqida xulosalar bera oladi.
3. Fizik bilimlar va asboblardan amaliyotda foydalana olish kompetensiyasi:
B1
Fizika fanining nazariy asoslarini kundalik turmush va kasbiy sohalarga tatbiq eta oladi;
fanga oid oddiy darajadagi masalalarni yecha oladi;
o‘lchov asboblari, jihozlari va o‘quv vositalaridan (elektron tarozi, aneroid-barometr, lyuksmetr, Geyger hisoblagichi, tribometr, kalorimetr, Uitson ko‘prigi, tovush generatori, Tomson g‘altagi, spektroskop, difraksion panjara, lazer qurilmasi, yorug‘lik manbalari, fotodiod, fotorele, fotorezistorlar, kompyuter, videoproektor va shu kabilardan) foydalana oladi, asboblarning o‘lchash xatoligini baholay oladi, fizik asboblar bilan ishlash jarayonida texnika xavfsizligi qoidalariga rioya qiladi.
Astronomik kuzatish asboblari (teleskop, durbin) tuzilishini biladi va ulardan foydalana oladi;
katta va kichik ayiq yulduzlariga tayanib, olam qutbini topa oladi;
olam qutbiga ko‘ra ufqning tomonlarini aniqlay oladi;
joyning geografik kengligini bilgan holda osmon jismlarining balandligini aniqlay oladi.
B1+
Fizika fanining nazariy asoslarini kundalik turmush va kasbiy sohalariga tatbiq eta oladi;
fanga oid o‘rtacha darajadagi masalalarni yecha oladi;
o‘lchov asboblari, jihozlari va o‘quv vositalaridan (elektron tarozi, aneroid-barometr, lyuksmetr, Geyger hisoblagichi, tribometr, kalorimetr, Uitson ko‘prigi, tovush generatori, Tomson g‘altagi, spektroskop, difraksion panjara, lazer qurilmasi, yorug‘lik manbalari, fotodiod, fotorele, fotorezistorlar, kompyuter, videoproektor va shu kabilardan) foydalana oladi, asboblarning o‘lchash chegarasi va xatoligini baholay oladi, fizik jihozlarning ishlash prinsipini tushuntirib bera oladi, fizika asboblari bilan ishlash jarayonida texnika xavfsizligi qoidalariga rioya qiladi.
Astronomik kuzatish asboblari (teleskop, durbin) tuzilishini, ishlash prinsipini biladi va ulardan foydalana oladi;
Osmon jismlari joylashuviga ko‘ra olam qutbini topa oladi;
olam qutbiga ko‘ra ufqning tomonlarini aniqlay oladi;
joyning geografik kengligini bilgan holda osmon jismlarining balandligini aniqlay oladi.
FIZIKA VA ASTRONOMIYA FANLARIDAN
O‘QUV DASTURI
(10-11-sinf)
UQTIRISH XATI
Maktabda fizika ta’limining ahamiyati uning fan-texnika va texnologiya taraqqiyotida, ishlab chiqarish sohalari va kundalik hayotda tutgan o‘rni bilan belgilanadi. O‘rta ta’lim maktablarida fizika fanini o‘qitish o‘quvchilarning hayotiy tasavvurlari bilan amaliy faoliyatlarini umumlashtirish orqali fizik bilimlarni amalda qo‘llay olish salohiyatini shakllantirish va rivojlantirishdan iborat.
O‘rta ta’limi muassasalarida fizika fanini o‘qitishning asosiy maqsadi – fizika ta’limining fan-texnika taraqqiyotida, ishlab chiqarish sohalari va hayotda tutgan o‘rni haqida mantiqiy fikrlay olish qobiliyati, aqliy rivojlanishi, o‘zini o‘zi anglash salohiyatini tarkib toptirish, ularda milliy, umuminsoniy qadriyatlarni shakllantirish hamda ijtimoiy hayoti va ta’lim olishni davom ettirishlari uchun zarur bo‘lgan bilimlarni egallashi, ulardan kundalik hayotlarida foydalanishga o‘rgatish;
o‘quvchilarda tayanch va fizika faniga oid umumiy kompetensiyalarni shakllantirish;
o‘quvchilarning olamning fizik manzarasiga oid dunyoqarashini kengaytirish bilan amaliy faoliyatlarini bog‘lagan holda fizik bilimlarni hayotga tatbiq eta olish salohiyatini shakllantirish va rivojlantirishdan iborat.
O‘rta ta’limi muassasalarida fizika fanini o‘qitishning vazifalari:
o‘quvchilarda atrof-olamni o‘rganishga ishonch tuyg‘ularni hosil qilish;
tabiatdagi jarayon va hodisalarni kuzatish, tahlil qilish, fizik hodisalarni o‘rganishda asboblardan to‘g‘ri foydalana olish, fizik tushuncha va kattaliklarni matematik formulalar bilan ifodalay olish, fan sohasida erishilayotgan yutuqlar, ularning amaliyotdagi tatbiqi orqali o‘quvchilarning ilmiy dunyoqarashlarini rivojlantirish, kelajakda insoniyatni fan va texnologiyalar yutuqlaridan to‘g‘ri foydalanishda fan va texnika ijodkorlariga hurmat bilan qarash, ma’naviy va madaniy merosini avaylab-asrash, umumbashariy madaniyat elementlarini tarbiyalashdan iborat.
O‘quv dasturni tuzishda o‘rta ta’lim maktablarining 9-sinfini tugatgan o‘quvchilar umumiy fizika kursining barcha bo‘limlaridan, chunonchi, mexanika, molekular fizika va termodinamika, elektr, optika, atom va yadro fizikasidan ma’lum darajada bilim, ko‘nikma, malaka va kompetensiyalarga ega bo‘lishlari zarurligi hisobga olindi.
Fizika fanini o‘qitish 6-sinfdan boshlansa-da, uning dastlabki tushunchalari boshlang‘ich ta’limning atrofimizdagi olam, tabiatshunoslik va yuqori sinflarda tabiiy geografiya fanlarini o‘rganishda shakllanadi. Jumladan, Quyosh, Yer, Oy va uning ahamiyati, ob-havo, yil fasllari, atrofimizdagi narsalar: uy anjomlari, o‘quv qurollari, kiyim-kechaklar, oziq-ovqat mahsulotlari, gazdan foydalanish, uyda foydalaniladigan elektr jihozlari, kompyuter va uning imkoniyatlari, uyda xavfsizlik qoidalariga rioya qilish, jism va moddalar, suvning holatlari, termometrdan foydalanish, ob-havoni kundalik kuzatish, kun va tunning, yil fasllarining davriy almashinishini va boshqa tushunchalar shakllantiriladi.
Fizika fanini o‘rganish 6-sinfda boshlanib, dastlabki A1 darajada mexanika, issiqlik, elektr, yorug‘lik, tovush hodisalar hamda modda tuzilishi haqida boshlang‘ich ma’lumotlar beriladi. A2 darajada fizika fanini izchil kurs sifatida 7-sinfda fizikaning “Mexanika”, 8-sinfda “Elektr”, 9-sinfda “Molekulyar fizika asoslari”, “Optika”, “Atom va yadro fizikasi asoslari” va “Koinot haqida tasavvurlar” bo‘limlari o‘rganiladi. B1 darajada “Mexanika”, “Molekulyar fizika va termodinamika asoslari”, “Tebranishlar va to‘lqinlar”, “Elektrodinamika”, “Optika”, “Atom va yadro fizikasi” bo‘limlari o‘rganiladi.
O‘rta ta’lim tizimida o‘quvchilarda fanga oid umumiy kompetensiyalar bilan birgalikda tayanch kompetensiyalar shakllantirilib boriladi.
Fizika, astronomiya fani bo‘yicha o‘rta ta’lim maktablarida o‘quvchilarda shakllantiriladigan tayanch kompetensiyalar:
Kommunikativ kompetensiya:
B1
darslikda keltirilgan fizik atamalarni, qonunlarni, qoidalarni og‘zaki va yozma tarzda aniq tushunarli bayon qila olish;
boshqalarga tushuntirib bera olish va yoza olish, fizik kattaliklarning xorijiy tilda aytilishi va yozilishini, muloqotda muomala madaniyatiga amal qilish va guruhlarda o‘zaro kelishuv asosida ishlay olish.
B1+
mustaqil ravishda fizik qonuniyatlar asosida masalalar yechish.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
B1
darslik va turli masalalar kitobidan, kutubxona, resurs markazi manbalaridan o‘ziga kerakli ma’lumotlarni izlab topa olishi va ulardan foydalana olishi hamda fizik birliklarni boshqa ulushli va karrali birliklarga, jadval ko‘rinishidagi ma’lumotlarni grafik ko‘rinishga (va aksincha) aylantira olish.
B1+
turli manbalardan olgan kerakli ma’lumotlarni saralash va tahlil qilish.
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
B1
doimiy ravishda o‘zini o‘zi jismoniy, ma’naviy, ruhiy, intellektual va kreativ rivojlantirish, hayot davomida mustaqil o‘qib-o‘rganishi, o‘z xatti-harakatini adekvat baholash va mustaqil qaror qabul qila olish.
B1+
mustaqil o‘qib o‘rganish natijasida asboblardan mustaqil foydalanish.
Ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi:
B1
sinfda, maktabda, oilada, mahallada va jamiyatda o‘tkaziladigan tadbirlarda faol ishtirok etish, o‘zining fuqarolik burch va huquqlarini bilish, unga rioya qilish, o‘zaro munosabatlarida muomala va huquqiy madaniyatga ega bo‘lish.
B1+
o‘zining fuqarolik burch va huquqlarini bilgan holda mahalladagi muammolarga o‘z fikrini bildira olish.
Milliy va umummadaniy kompetensiya:
B1
vatanga sadoqatli, insonlarga mehr-oqibatli hamda umuminsoniy va milliy qadriyatlarga e’tiqodli bo‘lish, fizika sohasi rivojlanishiga ulkan hissa qo‘shgan allomalarning ibratli hayotini bilish va o‘rnak olish hamda ularning fikrlari fan sohasida muhimligini anglay olish.
B1+
dunyoqarash va tafakkuri asosida sohadagi olimlarning qonunlaridan amaliyotda foydalanish.
Matematik savodxonlik, fan va texnika yangiliklaridan xabardor bo‘lish hamda foydalanish kompetensiyasi:
B1
aniq hisob-kitoblarga asoslangan holda shaxsiy rejalarni tuza olish, fizikani o‘rganishda turli formulalar, grafiklardan foydalana olish, inson mehnatini yengillashtiradigan, qulay shart-sharoitga olib keladigan fizika fanidagi va texnika yangiliklaridan foydalana olish.
B1+
fan-texnika yangiliklaridan amaliyotda mustaqil ravishda foydalana olish.
Shuningdek, fizika fanining mazmunidan kelib chiqqan holda o‘quvchilarda fanga oid umumiy kompetensiyalar ham shakllantiriladi.
1. Fizik jarayon va hodisalarni kuzatish, tushunish va tushuntirish kompetensiyasi.
2. Tajribalar o‘tkazish, fizik kattaliklarni o‘lchash va xulosalar chiqarish kompetensiyasi.
3. Fizik bilimlar va asboblardan amaliyotda foydalana olish kompetensiyasi.
Shuningdek, me’yoriy hujjatlarni yuritishda tayanch va fanga oid kompetensiyalar quyidagicha yozilishi tavsiya qilinadi.
I. TK – tayanch kompetenstiya
TK1 – kommunikativ kompetensiya
TK2 – axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi
TK3 – o‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi
TK4 – ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi
TK5 – milliy va umummadaniy kompetensiya
TK6 – matematik savodxonlik, fan va texnika yangiliklaridan xabardor bo‘lish hamda foydalanish kompetensiyasi
II. FK – fanga oid kompetensiyalar
1. FK1 – fizik jarayon va hodisalarni kuzatish, tushunish va tushuntirish kompetensiyasi.
2. FK2 – Tajribalar o‘tkazish, fizik kattaliklarni o‘lchash va xulosalar chiqarish kompetensiyasi.
3.FK3 – fizik bilimlar va asboblardan amaliyotda foydalana olish kompetensiyasi.
10-SINF
(68 soat, haftasiga 2 soat, B1+: 102 soat, haftasiga 3 soat)
O‘quvchilarda shakllantiriladigan tayanch kompetensiyalar elementlari:
Kommunikativ kompetensiya:
B1
darslikda keltirilgan fizik atamalarni, qonunlarni, qoidalarni og‘zaki va yozma tarzda aniq tushunarli bayon qila olish;
fizik kattaliklarning xorijiy tilda aytilishi va yozilishini bilish va guruhlarda o‘zaro kelishuv asosida ishlay olish;
qonuniyatlar hamda ularning ahamiyatini tushunish.
B1+
fikrni mantiqiy izchillikda ifodalay olish.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
B1
turli axborot manbalaridan kerakli ma’lumotlarni mustaqil ravishda izlab topa olishi, saralashi, tahlil qilish hamda axborot xavfsizligi qoidalarini bilish, rioya qila olish va ulardan samarali foydalanish.
B1+
fizika qonunlarini boshqa fanlardagi axborotlar bilan mantiqiy bog‘lay olish.
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
B1
o‘zlashtirgan bilimlariga tayangan holda mustaqil ravishda fizika va texnikaning amaliy mohiyatini ifodalay olish;
o‘zini jismoniy, ma’naviy, ruhiy va intellektual rivojlantirib borish.
B1+
o‘z xatti-harakatini adekvat baholay olish va mustaqil qaror qabul qila olish.
Ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi:
B1
sinfda, maktabda, oilada, mahallada o‘tkaziladigan tadbirlarda faol ishtirok etishi, o‘zining fuqarolik burch va huquqlarini bilishi, unga rioya qilishi;
atrof-muhitda bo‘layotgan voqea, hodisa va jarayonlarni tushunish;
o‘zining o‘quvchilik burch va huquqlarini bilish va unga rioya qilish;
B1+
boshqalar fikrini hurmat qilgan holda o‘z pozitsiyasini himoya qilish.
Milliy va umummadaniy kompetensiya:
B1
Vatanga sadoqatli, insonlarga mehr-oqibatli hamda umuminsoniy va milliy qadriyatlarga e’tiqodli bo‘lish;
Fizik olimlarning jamiyat rivojiga qo‘shgan hissalarini qadrlash;
orasta kiyinish va sog‘lom turmush tarziga amal qilish;
fizikaning har bir shaxs va jamiyatni asrashdagi o‘rnini tushuntish.
B1+
fan sohasi rivojlanishiga ulkan hissa qo‘shgan allomalarning ibratli hayotini o‘rganish va mustaqil tahlil qilish.
Matematik savodxonlik, fan va texnika yangiliklaridan xabardor bo‘lish hamda foydalanish kompetensiyasi:
B1
aniq hisob-kitoblarga asoslangan holda kundalik rejalarini tuza olish, formulalardan foydalanib, masalalar yecha olish;
inson mehnatini yengillashtiradigan asboblardan foydalanish.
kundalik faoliyatda turli diagramma, chizma va modellarni o‘qiy olish;
fanning so‘nggi yangiliklaridan xabardor bo‘lish.
B1+
fizikadan masala yechish yoki laboratoriya ishlarini bajarishda aniq mantiqiy ketma-ketlikka amal qilish.
MEXANIKA
Kirish
(1 soat, B1+: 1 soat)
1-mavzu: Fizikaning tadqiqot metodlari. (1 soat, B1+: 1 soat)
I BOB. KINEMATIKA
(9 soat, B1+: 14 soat)
2-mavzu: Mexanik harakat turlari. Harakatlarning mustaqillik prinsipi.
(1 soat, B1+: 1 soat)
3-mavzu: Jismlarning vertikal harakati. (1 soat, B1+:1 soat)
4-mavzu: Aylana bo‘ylab notekis harakat. Burchak tezlanish. Tangensial tezlanish. (1 soat, B1+: 1 soat)
5-mavzu: Aylanma va ilgarilanma harakatni o‘zaro uzatish: tasmali, tishli, friksion va val orqali uzatmalar. (1 soat, B1+: 2 soat)
6-mavzu: Gorizontal otilgan jismning harakati. (1 soat, B1+: 2 soat)
7-mavzu: Gorizontga qiya otilgan jism harakati. (1 soat, B1+: 2 soat)
8-mavzu: 1-laboratoriya ishi. Gorizontga qiya otilgan jism harakatini o‘rganish. (1 soat, B1+:1 soat)
Masalalar yechish. (1 soat, B1+: 2 soat)
Nazorat ishi. (1 soat, B1+: 2 soat)
Namoyish tajribalari:
1. Harakatning nisbiyligi.
2. Aylanma va ilgarilanma harakat uzatishni o‘rganish.
3. Jismlarning vertikal harakati.
4. Gorizontal otilgan jism harakatini o‘rganish.
5. Aylanma harakatda tangensial tezlanish va burchak tezlanish yo‘nalishini ko‘rsatish (plakatda).
Jihozlar va o‘quv-ko‘rgazmali qurollar:
Mexanikadan “Mexanika-1” laboratoriya jamlanmasi. Raqamli o‘quv sekundomeri. Fizikadan universal shtativ. Chizma ashyolari to‘plami. Ballistik to‘pponcha. Aylana bo‘ylab harakatni o‘rganish bo‘yicha to‘plam.
II BOB. DINAMIKA
(8 soat, B1+ 12 soat)
9-mavzu: Dinamika qonunlari. (1 soat, B1+: 1 soat)
10-mavzu: Galileyning nisbiylik prinsipi. Inersial va noinersial sanoq sistemalari. (1 soat, B1+: 2 soat)
11-mavzu: Gravitatsion maydonda harakat. (1 soat, B1+: 1 soat)
12-mavzu: Jism og‘irligining harakat turiga bog‘liqligi. (1 soat, B1+: 2 soat)
13-mavzu: Jismning bir necha kuch ta’siridagi harakati. (1 soat, B1+: 2 soat)
Masalalar yechish. (2 soat, B1+: 2 soat)
Nazorat ishi. (1 soat, B1+: 2 soat)
Namoyish tajribalari:
1. Kuchlarni qo‘shish.
2. Gravitatsion maydondagi harakat.
3. Jism og‘irligining harakat turiga bog‘liqligi.
4. Jismning bir necha kuch ta’siridagi harakati.
Jihozlar va o‘quv-ko‘rgazmali qurollar:
Mexanikadan “Mexanika-1” laboratoriya jamlanmasi, Fizikadan universal shtativ, Chizma ashyolari to‘plami, O‘quv-laboratoriya elektron tarozisi, Spiral prujinalar. 0,1 kg li yuklar to‘plami. Oson qo‘zg‘aluvchi aravachalar. Bloklar. Qiya tekislik. Dinamometrlar.
III BOB. MEXANIKADA SAQLANISH QONUNLARI
(6 soat, B1+ 9 soat)
14-mavzu: Energiya va ish. Energiyaning saqlanishi qonuni. Jismning qiya tekislik bo‘ylab harakatlanishida bajarilgan ish. (1 soat, B1+: 2 soat)
15-mavzu: 2-laboratoriya ishi. Qiya tekislikda foydali ish koeffitsiyentini aniqlash. (1 soat, B1+: 1 soat)
16-mavzu: Jismlarning absolut elastik va noelastik to‘nashishi. (1 soat, B1+: 2 soat)
Masalalar yechish. (2 soat, B1+: 2 soat)
Nazorat ishi. (1 soat, B1+: 2 soat)
Namoyish tajribalari:
1. Jismlarning qiya tekislik bo‘ylab harakatlanishida bajarilgan ish.
2. Mexanik energiyaning aylanishi va saqlanishini namoyish qilish.
3. Qiya tekislikda foydali ish koeffitsiyentini aniqlash.
4. Jismlarning elastik va noelastik to‘qnashuvi.
Jihozlar va o‘quv-ko‘rgazmali qurollar:
Raqamli o‘quv sekundomeri. Chizma ashyolari to‘plami. Masshtabli chizg‘ich. Oson qo‘zg‘aluvchi aravachalar. Spiral prujinalar. Bloklar. Qiya tekislik. Yog‘och brusok. Metall sharcha. Tennis koptokchasi. Dinamometr. Ish bajarishda jism energiyasining o‘zgarishini namoyish qiluvchi asbob.
IV BOB. STATIKA VA GIDRODINAMIKA
(8 soat, B1+: 12 soat)
17-mavzu: Jismlarning muvozanatda bo‘lish shartlari. (1 soat, B1+: 1 soat)
18-mavzu: Momentlar qoidasiga asoslanib ishlaydigan mexanizmlar. (1 soat, B1+: 1 soat)
19-mavzu: Aylanma harakat dinamikasi. (1 soat, B1+: 2 soat)
20-mavzu: Suyuqlik va gazlar harakati, oqimining uzluksizlik teoremasi. Bernulli tenglamasi. (1 soat, B1+: 2 soat)
21-mavzu: Harakatlanayotgan gazlar va suyuqliklarda bosimning tezlikka bog‘liqligidan texnikada foydalanish. (1 soat, B1+: 2 soat)
Masalalar yechish. (2 soat, A2+: 2 soat)
Nazorat ishi. (1 soat, B1+: 2 soat)
Namoyish tajribalari:
1. Jismlarning muvozanat turlari namoyishi.
2. Momentlar qoidasiga asoslanib ishlaydigan mexanizmlar namoyishi.
3. Aylanma harakat dinamikasi.
4. Suyuqlik va gazlar harakati.
5. Harakatlanayotgan gazlar va suyuqliklarda bosimning tezlikka bog‘liqligidan texnikada foydalanish.
O‘quvchilarda shakllangan fanga oid umumiy kompetensiyalar:
Fizik jarayon va hodisalarni kuzatish, tushunish va tushuntirish kompetensiyasi:
B1
Harakat turlarini farqlay oladi. Aylanma harakatni uzatish, gorizontal otilgan jism harakati, Galileyning nisbiylik prinsipi, inersial va noinersial sanoq sistemalari, jismning bir necha kuch ta’siridagi harakati, jismlarning elastik va noelastik to‘qnashuvi, jismlarning muvozanat shartlarini kuzatadi, tushunadi va tushuntira oladi.
B1+
Harakatlanayotgan gazlar va suyuqliklarda bosimning tezlikka bog‘liqligini tushunadi va tahlil qila oladi.
Tajribalar o‘tkazish, fizik kattaliklarni o‘lchash va xulosalar chiqarish kompetensiyasi:
B1
gorizontga burchak ostida otilgan jismning harakatini, momentlar qoidasiga asoslanib ishlaydigan mexanizmlar, qiya tekislikda foydali ish koeffitsiyentini tajriba o‘tkazish yo‘li bilan aniqlay oladi va xulosalar chiqaradi.
B1+
Mavzuga doir tajribalarni o‘tkazish yo‘li bilan kattaliklarni aniqlay oladi va tahlil qila oladi.
Fizik bilimlar va asboblardan amaliyotda foydalana olish kompetensiyasi:
B1
o‘quvchi jismlarning vertikal harakati, aylana bo‘ylab notekis harakat, gorizontal otilgan jismning harakati, dinamika va saqlanish qonunlarini hisoblashga doir masalalar yecha oladi, o‘quv-laboratoriya elektron tarozisi, spiral prujinalar, bloklar, qiya tekislik, dinamometrlardan amaliyotda foydalana oladi.
B1+
mavzularga doir masalalar yecha oladi va tahlil qila oladi.
V BOB. MEXANIK TEBRANISHLAR VA TO‘LQINLAR
(8 soat, B1+ 12 soat)
22-mavzu: Garmonik tebranishlar. (1 soat, B1+: 1 soat)
23-mavzu: Prujinali va matematik mayatniklar. (1 soat, B1+: 2 soat)
24-mavzu: 3-laboratoriya ishi. Matematik mayatnik yordamida erkin tushish tezlanishini aniqlash. (1 soat, B1+: 1 soat)
25-mavzu: Majburiy tebranishlar. Texnikada rezonans. (1 soat, B1+: 2 soat)
26-mavzu: Mexanik to‘lqinlarning muhitlarda tarqalishi. Ultra va infratovushlardan turmushda va texnikada foydalanish. (1 soat, B1+: 2 soat)
Masalalar yechish. (2 soat, B1+: 2 soat)
Nazorat ishi. (1 soat, B1+: 2 soat)
Namoyish tajribalari:
1. Garmonik tebranishlar namoyishi.
2. Matematik va prujinali mayatniklar.
3. Matematik mayatnik yordamida erkin tushish tezlanishini aniqlash.
4. Texnikada rezonans.
5. Ultra va infratovushlardan turmush va texnikada foydalanish.
Jihozlar va o‘quv-ko‘rgazmali qurollar:
Mexanikadan “Mexanika-1” laboratoriya jamlanmasi. Raqamli sekundomeri. Fizikadan universal shtativ. Elastik spiral purjinalar. Har xil massali mayatniklar. Aylanma harakatni o‘rganish to‘plami. Kamerton. Chizma ashyolari to‘plami. O‘quv-laboratoriya elektron tarozisi.
VI BOB. termodinamika ASOSLARI
(4 soat, B1+: 6 soat)
27-mavzu: Issiqlik jarayonlarining qaytmasligi. Termodinamika qonunlari. (1 soat, B1+: 2 soat)
28-mavzu: Adiabatik jarayonlar. Issiqlik mashinalarining FIK. Karno sikli. (1 soat, B1+: 1 soat)
29-mavzu: Inson hayotida issiqlik dvigatellarining ahamiyati. Issiqlik dvigatellari va ekologiya. (1 soat, B1+: 1 soat)
Masalalar yechish. (1 soat, B1+: 2 soat)
Namoyish tajribalari:
1. Termodinamikaning II qonuni namoyishi.
2. Adaibatik jarayonlar.
3. Karno sikli. Issiqlik mashinalarining FIK.
4. Texnikada rezonans.
5. Issiqlik dvigatellarining namoyishi.
Jihozlar va o‘quv-ko‘rgazmali qurollar:
Xona termometri. Raqamli o‘quv termometri. Ichki yonuv dvigatelining proyekstion modeli. Bug‘ turbinasi. Termodinamika bo‘yicha ko‘rgazmali tajribalar ko‘rsatish to‘plami.
ELEKTRODINAMIKA
VII BOB. ELEKTROSTATIK MAYDON
(8 soat, B1+: 12 soat)
30-mavzu: Zaryadning saqlanish qonuni. Nuqtaviy zaryadning maydoni. Elektr maydon kuchlanganligining superpozitsiya prinsipi. (1 soat, B1+: 1 soat)
31-mavzu: Zaryadlangan sharning elektr maydoni. Dielektrik singdiruvchanlik. (1 soat, B1+: 1 soat)
32-mavzu: Nuqtaviy zaryad maydonining potensiali. Potensiallar farqi. (1 soat, B1+: 1 soat)
33-mavzu: Elektrostatik maydonda zaryadni ko‘chirishda bajarilgan ish. (1 soat, B1+: 2 soat)
34-mavzu: Elektr maydon energiyasi. (1 soat, B1+: 2 soat)
Masalalar yechish. (2 soat, B1+: 3 soat)
Nazorat ishi. (1 soat, B1+: 2 soat)
Namoyish tajribalari:
1. Nuqtaviy zaryadning maydoni namoyishi.
2. Zaryadning saqlanish qonuni.
3. Dielektrik singdiruvchanlik.
4. Elektr maydon energiyasi.
Jihozlar va o‘quv-ko‘rgazmali qurollar:
Ebonit va shisha tayoqcha. Jun va shoyi mato. Elektroskop. Elektrometr. Elektrofor mashina. Kondensator. Tok manbai. Ulovchi simlar. Kalit.
VIII BOB. O‘ZGARMAS TOK QONUNLARI
(8 soat, B1+: 12 soat)
35-mavzu: Elektr o‘tkazuvchanlik. Tok kuchining kuchlanishga bog‘liqligi. (1 soat, B1+: 1 soat)
36-mavzu: Tok kuchi va tok zichligi. Elektr tokining ta’sirlari. (1 soat, B1+: 2 soat)
37-mavzu: Butun zanjir uchun Om qonuni. Tok manbaining FIK. (1 soat, B1+: 1 soat)
38-mavzu: Tok manbalarini ketma-ket va parallel ulash. (1 soat, B1+: 2 soat)
39-mavzu: Ampermetr va voltmetrning o‘lchash chegarasini oshirish. (1 soat, B1+:1 soat)
40-mavzu: 4-laboratoriya ishi. Tok manbaining EYuK va ichki qarshiligini aniqlash. (1 soat, B1+: 1 soat)
Masalalar yechish. (1 soat, B1+: 2 soat)
Nazorat ishi. (1 soat, B1+: 2 soat)
Namoyish tajribalari:
1. Elektr o‘tkazuvchanlik.
2. Tok kuchining kuchlanishga bog‘liqligi o‘rganish.
3. Tok manbalarini ketma-ket va parallel ulash.
4. Ampermetr va voltmetrning o‘lchash chegarasini oshirish.
5. Tok manbaining EYUK va ichki qarshiligini aniqlash.
Jihozlar va o‘quv-ko‘rgazmali qurollar:
Tok manbai. Kondensatorlar toplami. Ampermetr. Voltmetr. Reostat. Qarshiliklar to‘plami. Ketma-ket va parallel ulash qurilmasi. Ommetr. Shunt va qo‘shimcha qarshilik. Turli kuchlanishli tok manbalari. O‘tkazgichlar. Izolyatorlar. Tok o‘tkazgichli moddalar. Kalit. Ulash simlari.
IX BOB. TURLI MUHITLARDA ELEKTR TOKI
(8 soat, B1+:12 soat)
41-mavzu: Vakuumda elektr toki. (1 soat, B1+: 2 soat)
42-mavzu: Metall o‘tkazgichlar qarshilikligining temperaturaga bog‘liqligi. (1 soat, B1+: 2 soat)
43-mavzu: Yarimo‘tkazgichlarda xususiy o‘tkazuvchanlik. Aralashmali o‘tkazuvchanlik. (1 soat, B1+: 2 soat)
44-mavzu: Yarimo‘tkazgichli asboblar (diod, tranzistor) va ularning texnikada qo‘llanilishi. (1 soat, B1+: 2 soat)
45-mavzu: 5-laboratoriya ishi. Yarim o‘tkazgichli diodning volt-amper xarakteristikasini o‘rganish. (1 soat, B1+: 1 soat)
Takrorlash. (1 soat, B1+:1 soat)
Nazorat ishi. (1 soat, B1+: 1 soat)
O‘quv sayohati. (1 soat, B1+: 1 soat)
Namoyish tajribalari:
1. Vakuumda elektr toki.
2. Metall o‘tkazgichlar qarshiliklarini temperaturaga bog‘liqligi.
3.Yarimo‘tkazgichli asboblar (diod, tranzistor) va ularning texnikada qo‘llanilishi.
4. Yarim o‘tkazgichli diodning volt-amper xarakteristikasini o‘rganish.
Jihozlar va o‘quv-ko‘rgazmali qurollar:
Tok manbai. Milliampermetr, mikroampermetr. Voltmetr. Qarshiliklar to‘plami. Vakumli diod. Diod. Triod. Tranzistor. Neon gazi bilan to‘ldirilgan lampa. Turli kuchlanishli tok manbalari. O‘tkazgichlar. Izolyatorlar. Termometr. Tok o‘tkazgichli moddalar. Kalit. Ulash simlari.
O‘quvchilarda shakllangan fanga oid umumiy kompetensiyalar:
Fizik jarayon va hodisalarni kuzatish, tushunish va tushuntirish kompetensiyasi:
B1
Garmonik tebranishlar, matematik va prujinali mayatniklar, majburiy tebranishlar va to‘lqinlar, tabiatdagi qaytmas jarayonlar, issiqlik almashuvidagi qaytmas jarayonlar, elektr maydon, o‘zgarmas tok manbalari, metall o‘tkazgichlar qarshiliklarini temperaturaga bog‘liqligini kuzatadi, tushunadi va tushuntira oladi.
B1+
mavzularga doir jarayon va hodisalarni mantiqiy tahlil qila oladi.
Tajribalar o‘tkazish, fizik kattaliklarni o‘lchash va xulosalar chiqarish kompetensiyasi:
B1
Matematik mayatnik yordamida erkin tushish tezlanishini aniqlash, tok manbaining EYuKi va ichki qarshiligini aniqlash, yarim o‘tkazgichli diodning volt-amper xarakteristikasini tajriba o‘tkazish yo‘li bilan aniqlay oladi va xulosalar chiqaradi.
B1+
mavzularga doir tajriba natijalarini mantiqiy tahlil qila oladi.
Fizik bilimlar va asboblardan amaliyotda foydalana olish kompetensiyasi:
B1
Matematik va prujinali mayatniklar, mexanik to‘lqinlar, Termodinamikaning II qonuni, Issiqlik mashinalarining FIK, elektr maydon kuchlanganligi, maydon potensiali, potensiallar farqi, elektr maydon energiyasi, tok kuchi va tok zichligi,
Butun zanjir uchun Om qonunini hisoblashga doir masalalar yecha oladi. Ovoz karnayi, masshtabli chizg‘ich, o‘quv-laboratoriya elektron tarozisi, xona termometri, keramik plita, quruq yoqilg‘i, Aneroid barometrlardan amaliyotda foydalana oladi.
B1+
masalalarni yechishda formulalardan to‘g‘ri foydalana oladi;
fizik o‘lchov asboblaridan amaliyotda va kundalik turmushda foydalana oladi.
O‘quvchilarda shakllangan tayanch kompetensiyalar elementlari:
Kommunikativ kompetensiya:
B1
darslikda keltirilgan fizik atamalarni, qonunlarni, qoidalarni og‘zaki va yozma tarzda aniq tushunarli bayon qila oladi.
fizik kattaliklarning xorijiy tilda aytilishi va yozilishini bilish va guruhlarda o‘zaro kelishuv asosida ishlay oladi.
qonuniyatlar hamda ularning ahamiyatini tushuntira oladi.
B1+
fikrni mantiqiy izchillikda ifodalay oladi.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
B1
turli axborot manbalaridan kerakli ma’lumotlarni mustaqil ravishda izlab topa oladi, saralay oladi, tahlil qila oladi hamda axborot xavfsizligi qoidalarini biladi, rioya qila oladi va ulardan samarali foydalana oladi.
B1+
fizika qonunlarini boshqa fanlardagi axborotlar bilan mantiqiy bog‘lay oladi.
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
B1
o‘zlashtirgan bilimlariga tayangan holda mustaqil ravishda fizika va texnikaning amaliy mohiyatini ifodalay oladi;
o‘zini jismoniy, ma’naviy, ruhiy va intellektual rivojlantirib bora oladi.
B1+
o‘z xatti-harakatini adekvat baholay oladi va mustaqil qaror qabul qila oladi.
Ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi:
B1
sinfda, maktabda, oilada, mahallada o‘tkaziladigan tadbirlarda faol ishtirok etadi, o‘zining fuqarolik burch va huquqlarini biladi, unga rioya qila oladi;
atrof-muhitda bo‘layotgan voqea, hodisa va jarayonlarni tushunadi;
o‘zining o‘quvchilik burch va huquqlarini biladi va unga rioya qila oladi.
B1+
boshqalar fikrini hurmat qilgan holda o‘z pozitsiyasini himoya qila oladi.
Milliy va umummadaniy kompetensiya:
B1
Vatanga sadoqatli, insonlarga mehr-oqibatli hamda umuminsoniy va milliy qadriyatlarga e’tiqodli bo‘ladi;
Fizik olimlarning jamiyat rivojiga qo‘shgan hissalarini qadrlay oladi;
orasta kiyinish va sog‘lom turmush tarziga amal qiladi;
fizikaning har bir shaxs va jamiyatni asrashdagi o‘rnini tushuntira oladi.
B1+
fan sohasi rivojlanishiga ulkan hissa qo‘shgan allomalarning ibratli hayotini o‘rganib va tahlil qila oladi.
Matematik savodxonlik, fan va texnika yangiliklaridan xabardor bo‘lish hamda foydalanish kompetensiyasi:
B1
aniq hisob-kitoblarga asoslangan holda kundalik rejalarini tuza oladi, formulalardan foydalanib, masalalar yecha oladi;
inson mehnatini yengillashtiradigan asboblardan foydalana oladi.
kundalik faoliyatda turli diagramma, chizma va modellarni o‘qiy oladi;
fanning so‘nggi yangiliklaridan xabardor bo‘la oladi.
B1+
fizikadan masala yechish yoki laboratoriya ishlarini bajarishda aniq mantiqiy ketma-ketlikka amal qila oladi.
Mavzularni o‘rganish uchun – 44 soat (B1+: 68 soat)
Kirish uchun – 1 soat (B1+: 1 soat)
Masalalar yechish uchun – 13 soat (B1+: 17 soat)
Nazorat ishlari uchun – 8 soat (B1+: 15 soat)
Takrorlash uchun – 1 soat (B1+: 1 soat)
O‘quv sayohati – 1 soat ( B1+: 1 soat)
Jami: 68 soat (B1+: 102 soat)
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
RO‘YXATI:
1. O‘zbekiston Respublikasining 1997-yil 29-avgustdagi “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonuni.
2. O‘zbekiston Respublikasining 1997-yil 29-avgustdagi “Kadrlar tayyorlash milliy dasturi to‘g‘risida”gi Qonuni.
3. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1999-yil 16-avgustdagi “O‘rta ta’limning davlat ta’lim standartlarini tasdiqlash to‘g‘risida”gi 390-sonli qarori.
4. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2004-yil 21-maydagi “2004-2009-yillarda maktab ta’limini rivojlantirish Davlat umummilliy dasturi to‘g‘risida”gi PF-3431 Farmoni.
5. O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta’limi vazirligi va Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligining 2010-yil 1-iyuldagi “O‘rta, o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi muassasalarida o‘qitiladigan umumta’lim fanlari hamda oliy ta’limda davom ettiriladigan fanlar dasturlari uzviyligi va uzluksizligini ta’minlash to‘g‘risida” gi 6/2/4/1-sonli qo‘shma hay’at majlisi qarori.
6. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2012-yil 10-dekabrdagi “Chet tillarni o‘rganish tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PQ-1875-sonli qarori.
7. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2013 yil 8 maydagi “Uzluksiz ta’lim tizimining chet tillar bo‘yicha davlat ta’lim standartlarini tasdiqlash to‘g‘risida”gi 124-sonli qarori.
8. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2017-yil 6-apreldagi “O‘rta ta’lim va o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limining davlat ta’lim standartlarini tasdiqlash to‘g‘risida”gi 187-son qarori.
9. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2017-yil 15-martdagi “O‘rta ta’lim to‘g‘risidagi Nizomni tasdiqlash haqida”gi 140-sonli qarori.
10. O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta’limi vazirligining 2015-yil 28-iyundagi “Umumta’lim fanlarning o‘qitilishidagi uzviylik va uzliksizlikni ta’minlash nuqtayi nazaridan takomillashtirilgan fizika fani yo‘nalishi bo‘yicha konsepsiyasi” 4- sonli hay’at qarori.
11. Xalq ta’limi vazirining 2017-yil 3-iyundagi “O‘rta ta’limning davlat ta’lim standartlari talablari asosida takomillashtirilgan o‘quv dasturlarini tasdiqlash va amaliyotga joriy etish to‘g‘risida”gi 190-sonli buyrug‘i bilan tasdiqlangan 6-9-sinf Fizika fani o‘quv dasturi.
12. G‘aniyev A.G., Avliyoqulov A.K., Alimardonova G.A. “Fizika” I qism, akademik lisey va kasb-hunar kollejlari uchun darslik. – T.: “O‘qituvchi”, 2012. 400 b.
13. G‘aniyev A.G., Avliyoqulov A.K., Alimardonova G.A. “Fizika” II qism, akademik lisey va kasb-hunar kollejlari uchun darslik. – T.: “O‘qituvchi”, 2013. 208 b.
14. No‘monxo‘jayev A.S., Xudoyberganov A.M., Tursunmetov K.A., Fattaxov M.A., Nurmatov N.A., Normatov B. “Fizika” III qism, Akademik lisey uchun. – T.: “O‘qituvchi”, 2001. 352 b. 15. No‘monxo‘jayev, K.A. Tursunmetov va b. Fizika I. – T.: “O‘qituvchi”, 2002. 400 b. 16. No‘monxo‘jayev, P. Komilova va b. Fizika II. – T.: “O‘qituvchi”, 2003. 414 b. 17. No‘monxo‘jayev, K.A. Tursunmetov va b. Fizika III. – T.: “O‘qituvchi”, 2001. 352 b. 18. K.A. Tursunmetov, A. Xudoyberganov Fizikadan praktikum. – T.: “O‘qituvchi”, 2004. 240 b. 19. K.A. Tursunmetov va b. Fizikadan masalalar to‘plami. – T.: “O‘qituvchi”, 2005 (4 nashri). 216 b. 20. T.M. Oplachko, K.A. Tursunmetov. Fizika I (rus). – T.: “Cho‘lpon”, 2006-2017. 208 b. 21. T.M. Oplachko, K.A. Tursunmetov. Fizika II (rus). – T.: “Ilm Ziyo”, 2006-2016. 328 b. 22. K.A. Tursunmetov va b.. Fizikani takrorlang. Ma’lumotnoma. – T.: “O‘qituvchi”, 2007-2012. 200 b. 23. K.A. Tursunmetov va b.. Fizika. Muqobil ma’lumotnoma. – T.: “Turon-Iqbol”, 2013. 256 b. 24. K.A. Tursunmetov va M.Po‘latova. Fizika. Ma’lumotnoma. – T.: “O‘zbekiston”, 2016. 176 b. 24. K.A. Tursunmetov va b.. Fizika tarixi. Ma’lumotnoma. – T.: “Iqtisod-moliya”, 2017. 258 b. 25. G. Ya. Myakishev, B. B.Buxovsev. Fizika. O‘rta maktabning 10-sinfi uchun darslik. – T.: O‘qituvchi, 1995. 26. G. Ya. Myakishev, B. B.Buxovsev. Fizika. O‘rta maktabning 11-sinfi uchun darslik. – T.: O‘qituvchi, 1995. 27. Nurmatov J., Isroilov M.I., Nishonova M., Avliyoqulov A.K. “Fizika” Laboratoriya ishlari, Akademik lisey va kasb-hunar kollejlari uchun –T.: “O‘qituvchi”, 2003. 288 b. 28. M. Mamadazimov. “Astronomiya”. – T.: “O‘qituvchi”, 2004. 180 b. 29. M. Mamadazimov. “Astronomiya” (Akademik lisey va kasb-hunar kollejlari uchun darslik). – T.: “O‘qituvchi” (12 nashri), 2014. 264 b. 30. А.Б. Засов, Э.Б. Кононович. Астрономия. – М: Просвешение, 1993. 31. Левитан Е.П. Астрономия с основами космонавтики. – М: Просвешение, 2010
O‘rta ta’limining fizika, astronomiya fanidan o‘quv dasturi bo‘yicha ijodiy guruhi
T/r
|
Familiyasi, ismi, otasining ismi
|
Ish joyi, lavozimi
|
1
|
Tursunmetov Komiljon
Axmadjanovich
|
O‘zMU “Yarimo‘tkazgichlar va polimerlar fizikasi” kafedrasi professori, f.m.f.d.
|
2
|
Turdiyev Narziqul Sheronovich
|
Respublika ta’lim markazi bosh metodisti, f.m.f.n. dotsent
|
3
|
Mamadazimov Mamadmuso
|
Mirzo Ulug‘bek nomidagi O‘zMU “Astronomiya va atmosfera fizikasi” kafedrasi professori, p.f.d.
|
4
|
O‘sarov Jabbor Eshbekovich
|
TDPU doktoranti, p.f.n.
|
5
|
Suyarov Qo‘sharboy Toshboyevich
|
TATU qoshidagi M.Ulug‘bek akademik litseyi o‘qituvchisi
|
6
|
Sangirova Zamira Bozorboyevna
|
Respublika ta’lim markazi fizika fani bosh metodisti
|
7
|
Saidxo‘jayeva Vasila
Muhammadolimovna
|
Toshkent viloyat Piskent tumanidagi 5-sonli umumta’lim maktabi fizika fani o‘qituvchisi
|
8
|
Buranova Nargiza
Rasulovna
|
Toshkent shahar Chilonzor tumanidagi 178-IDUM fizika fani o‘qituvchisi
|
9
|
Jumaniyozov Erkaboy
Raxmanovich
|
Toshkent shahar Sergeli tumanidagi 8-sonli umumta’lim maktabi fizika fani o‘qituvchisi
|
10
|
Alimuxamedova Umida Erkinovna
|
Toshkent shahar Yunusobod tumanidagi 9-sonli umumta’lim maktabi fizika fani o‘qituvchisi
|
11
|
Norqobilov Farxod
|
Toshkent shahar Sergeli tumanidagi 303-sonli umumta’lim maktabi fizika fani o‘qituvchisi
|
Ekspert guruhi
|
1
|
Nurillayev Bobomurod
Najmiddinovich
|
Nizomiy nomidagi TDPU fizika va astronomiya o‘qitish metodikasi kafedrasi dotsenti, p.f.n.
|
2
|
Jo‘rayev Farhod Ismoilovich
|
O‘zMU qoshidagi Sirojiddinov nomli akademik litseyning o‘qituvchisi
|
3
|
Raxmatullayeva Rano Xasanovna
|
Toshkent shahar Yashnobod tumanidagi 307-IDUM fizika fani o‘qituvchisi
|
|