nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Korxona mulki - O’zbekiton respublikasi oliy va o’rta talim vaziRLİGİ berdaq nomidagi qaraqolpoq davlat universiteti

|
O’zbekiton respublikasi oliy va o’rta talim vaziRLİGİ berdaq nomidagi qaraqolpoq davlat universitetiBog'liq menejment-va-marketing-asoslariKorxona mulki
Korxona mulki, bu - uning asosiy va aylanma fondlari hamda qiymati korxonaning mustaqil
balansida aks ettirilgan boshqa boyliklardir. Korxona mulki nizomga muvofiq unga to’liq
mulkdorlik va egalik qilish xuquqi bilan tegishli bo’ladi. Tasischilarning pul va moddiy badallari,
mahsulot sotish va xizmat ko’satish, shuningdek, xo’jalik faoliyatining boshqa turlari natijalari;
bank va boshqa kreditorlar qarzlari; byudjetdan kapital qo’yilma va dotatsiyalar, tashkilot va
fuqarolarning beg’araz va homiylik badallari, qonun tomonidan taqiqlanmagan boshqalar korxona
mulki manbasi bo’lib xizmat qiladi.
Korxona boshqa korxona, tashkilot va muassasalarga o’ziga qarashli bino, inshoot, uskuna,
transport vositalari, xomashyo va boshqa moddiy boyliklarni sotish, ijaraga berish, vaqtincha
foydalanish yoki butunlay tekinga taqdim etish, qarzga berish qonun va korxona nizomida boshqa
holatlar ko’zda tutilmagan bo’lsa o’z balansidan chiqarish huquqiga egadir.
Korxonalar tomonidan moddiy boyliklarni fuqarolarga qaytarmaslik sharti bilan berish
uchun mulkdor yoki uning vakili bo’lgan tashkilot ruxsatiga ega bo’lish kerak. Erga va boshqa
tabiiy resurslarga egalik qilish va ulardan foydalanish uchun korxona o’rnatilgan tartibda to’lov
to’lashi yoki imtiyozli asosda va tekinga foydalanishi mumkin.
Korxona qonunchilikka muvofiq holda er, suv, er osti, o’rmon va boshqa tabiiy resurslarni
qo’riqlash, tiklash va mutanosib ravishda foydalanish meyorlari va talablariga o’z faoliyatida amal
qilish bo’yicha javobgarlikka ega.
Korxona ishlab chiqarishni kengaytirish va takomillashtirish mehnat jamoasini ijtimoiy
rivojlantirish maqsadida qo’shimcha mablag’larni jalb qilish uchun qimmatli qog’ozlar chiqarish
huquqiga ega.
Davlat korxona mulkiy huquqlarini himoya qilishni kafolatlaydi. Davlat tomonidan korxona
asosiy va aylanma fondlari va boshqa boyliklarini faqat qonunda ko’rsatilgan hollardagina tortib
olinishi mumkin.
Korxonaning mulkiy huquqiga fuqarolar, yuridik shaxslar, davlat tashkilotlari tomonidan
keltirilgan zarar sud qarori bilan qaytariladi Davlat mulk qo’mitasi va uning rahbarligida tuzilgan
joylardagi mulk ko’mitalari korxona mulkini xususiylashtirish bo’yicha qaror qabul qiladi va bu
jarayonni tartibga soladi.
|
| |
Qiymat zanjiridagi munosabatlar - Raqobat ustunligi: Qanday qilib yuqori natijalarga erishish va ularning barqarorligini ta'minlash

Qiymat zanjiridagi munosabatlar
Machine Translated by Google
Kirish qismining oxiri.
55
M. Porter. "Raqobat ustunligi: qanday qilib yuqori natijalarga erishish va uning barqarorligini ta'minlash"
Litr MChJ tomonidan taqdim etilgan matn.
Toÿliq yuridik versiyasini sotib olib,
ushbu kitobni toÿliq oÿqing litrda. Siz kitobni Visa,
MasterCard, Maestro bank kartasi bilan, mobil telefon hisobidan, to'lov terminalidan, MTS yoki Svyaznoy
do'konida, PayPal, WebMoney, Yandex.Money, QIWI Wallet, bonus kartalar orqali to'lashingiz mumkin. siz uchun
qulay bo'lgan boshqa usul.
Machine Translated by Google
|
Tarkibi “nam” materiallar - 1-amaliy mashg’ulot Eskizlarni chizish uchun mаtеriаl vа хоm аshyolаrni tanlashni o’rganish

|
1-amaliy mashg’ulot Eskizlarni chizish uchun mаtеriаl vа хоm аshyolаrni tanlashni o’rganish
|
bet | 4/4 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 54,28 Kb. | | #148829 |
Bog'liq 1-amaliy mashg\'ulotTarkibi “nam” materiallar:
• Markerli ruchkalar (tarkibi spirtli) ranglarning fantastic ko’mamiga ega. Har bir pero ikki xil o‘lchamli uchga ega bo‘lib, ularni universalligini ta’minlaydi, tiniq ranglar olishning tez va samarali usuli hisoblanadi.
• Akvarel - rang tasviming eng nozik tasvirlash vositalaridan biri. Qadimdan akvarel o ‘zining nafisligi va ranglarning yorqinligi bilan ko‘pgina rassomlami qiziqtirib kelgan, Akvarel lotincha so‘z bo‘lib, ≪suv bilan suyultirib ishlatiladigan bo‘yoqlar≫ ma’nosini anglatadi. Akvarel tarkibiga bo‘yoq moddasi (o‘simlik: yoki ma’danlaming mayin qilib yanchilgan kukuni) va biriktiruvchi moddasifatida olcha elimi, glitserin va ozroq asal kiradi. Bular hammasi suvda osongina eriydigan bo‘lgani uchun bo‘yoqqa suv qo‘shib suyultirib ishlatiladi.
Akvarelda oq rang ishlatilmaydi. Uning o‘mini oq qogozning o‘zi o‘taydi. Qog‘oz oppoq, etarli darajada qalin va yuzasi g‘adirbudir bo‘lishi zarur. U agar juda silliq bo‘lsa, sathida ranglar etarli darajada yotmaydi. Narsa va buyumlar tasvirlarini bo‘yash jarayonida umumiydan xususiyga yoki aksincha, xususiydan umumiyga qarab boriladi, nihoyat ish yaxlitlash bilan yakunlanadi.
Akvarel asosan arab yelimi (gummiarabik), glitserin va rangli moybo'yoqdan iborat bo‘lib, tushdan farqli yumshoq ranglar gammasini beradi. Akvarel bo‘yoqlari suv va mo‘yqalam yordamida turli qalinlikdagi chizgilar qog‘ozga tushiriladi. Tonal ranglar hosil qilishda akvarel bo‘yoqlari takroran foydalanish natijasida hosil bo‘Iadi.
|
| |
Bozorning menejment funktsiyasiga tasiri

Bozorning menejment funktsiyasiga tasiri
Bozor muxitining tez uzgarishi korxonaga doim "tashvish" keltarib turadi.
Axoli daromadi,
xarid kilish kobiliyati, maxsulot va xizmatlarga bulgan talab, demografik
sharoit tee-tez uzgarib
turadi.
Masalan, axoli turmush darajasining usishi diltortar tovarlarga extiёjni oshiradi. Shunday
tovarlarga talabni kondirgan korxona katta foyda oladi. Bozor munosabatlarining uzgarishi ishlab
chikarish va boshkarishni o’zgarishini talab etadi. Menejment funktsiyasini uzgartirishga extiёj
tugiladi. Yana kuyidagilar kayta kuriladi:
rejalashtirish,
tashkil etish, muvofiklashtirish, ragbatlantirish, xisobga
olish va nazorat kilish
va boshkalar.
Bozor munosabatlariga ugish, barcha Nizom, yuriknomalar konunga zid meёriy
xukukiy
xujjatlarni kayta kurishni talab etadi. Boshkarish, lizing, moliya va kredit,
narx belgilash va
rejalashtirishda yangi nizomlar kabul kilinadi. kuyi va yukori tashkilotlar urtasida oshkoralik
kengayadi, boshkaruv organlari funktsiyasi uzgaradi.
Menejment funktsiyasining "boshkarish" roli xam tubdan uzgaradi. Xalk; xujaligining
barcha bo’ginlari, xukukiy boshkarish boshkatdan kuriladi.
Asosiy etibor ishlab chikarish va istemol urtasidagi zaruriy
munosabatni urnatishga
karatiladi. İshlab chikarish va taminot, mexnat va ish xaki, ishchi
urni soni va mexnat resurslari,
talab va taklif urtasidagi ziddiyatlar bartaraf etiladi.
Boshkaruv organlarining nixoyatda samarali ishlashi ijtamoiy-iktisodiy rivojlantirish va
unga erishish vositalarini muvofiklashtirishni kuzda tutadi.
Mexnatni pirovard natijasiga karab xodimlarni ragbatlantirish kundalang turadi. Bunda
moddiy ragbatlantirish bilan birga xodimlarni manaviy ragbatlantirish
usuli kullaniladiki, aksariyat
xollarda u katta samara beradi.
Shunday kilib menejment funktsiyasi xech kachon sunmaydi, u
doim anik milliy xolatlarni
xisobga olgan xolda xamda inson ruxiyatidagi uzgarish jaraёnlariga karab takomillashaveradi.
Mavzu: Ish haqi va mehnat munosabatlari Bajardi: Qulmatova F

|
Mavzu: Ish haqi va mehnat munosabatlari Bajardi: Qulmatova F
|
bet | 1/4 | Sana | 12.12.2023 | Hajmi | 189,51 Kb. | | #116652 |
Bog'liq ish haqi va mehnat m Toshkent kimyo-texnologiya insitituti Yangiyer filiali Noorganik moddalar kimyoviy texnologiyasi fakulteti oziq ovqat texnologiyasi yo’nalishi 302-20 guruh talabasi Mavzu: Ish haqi va mehnat munosabatlari Bajardi: Qulmatova F Tekshirdi: Reja: - Taqsimot munosabatlarida ish haqining mohiyati. Nominal va real ish haqi.
- Ish haqini tashkil etish shakllari va tizimlari.
- Ish kuchi bozorining alohida modellarida ish haqi darajasining aniqlanishi. Inson kapitaliga investitsiyalar.
- Mehnat munosabatlarining iqtisodiy mazmuni va uni tartibga solishda kasaba uyushmalari ro`li.
- Taqsimot munosabatlarida ish haqining mohiyati. Nominal va real ish haqi.
Iqtisodiy resurs hisoblangan ishchi kuchi bozorida
Iqtisodiy kategoriya sifatida
Ishchi kuchi talab va taklif nisbati asosida shakllanadigan baho sifatida chiqadi.
Yalpi milliy mahsulotni ishlab chiqarishda qatnashuvchilarning sarflangan mehnatining miqdori, sifati va unumdorligiga qarab undan oladigan ulushining puldagi ifodasidir.
Ish haqi
Real ish haqi darajasini belgilab beruvchi omillar:
- Nominal ish haqi miqdori.
- Iste`mol tovarlari va xizmatlarga bozor baholari darajasi.
Nominal ish haqi
Real ish haqi
Ma`lum vaqt oralig`ida pul shaklida olingan ish haqining umumiy summasidir.
Nominal ish haqining <> layoqati yoki nominal ish haqiga sotib olish mumkin bo`lgan tovarlar va xizmatlar miqdori.
Real ish haqi boshqa sharoitlar o`zgarmay qolganda nominal ish haqi miqdoriga to`g`ri mutanosiblikda, iste`mol tovarlari va xizmatlar narxi darajasiga teskari mutanosiblikda o`zgaradi. Boshqacha aytganda,
Vp = ----------
Vp –real ish haqi
Vn – nominal ish haqi
P – iste`mol tovarlari va xizmatlarga narx darajasi.
Vn
P
Mamlakatda ish haqining umumiy darajasini belgilab beruvchi omillar:
- Mamlakatning iqtisodiy rivojlanish darajasi.
- Mehnatning asosiy kapital bilan qurollanish darajasi.
- Mehnatning tabiiy resurslar bilan ta`minlanganligi.
- Mavjud ishlab chiqarish texnologiyasi.
- Mehnatning umumiy malakaviy darajasi.
- Taqsimotning tarkib topgan tizimi va boshqa iqtisodiy – ijtimoiy omillar.
|
| |
Boshqarish tuzilmasi. Boshqaruv turlari. Мавзу

|
Boshqarish tuzilmasi. Boshqaruv turlari. Мавзу
|
bet | 1/4 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 9,87 Kb. | | #232689 |
Bog'liq Boshqarish tuzilmasi. Boshqaruv turlari. Мавзу-fayllar.org
Boshqarish tuzilmasi. Boshqaruv turlari. Мавзу
1Boshqaruv tushunchasi.
2 Boshqarish tuzilmasi.
3 Boshqaruv turlari.
МАВЗУ:Boshqarish tuzilmasi va uning turlari
РЕЖА:
Boshqaruv tushunchasi
Boshqaruv tushunchasi tor m a’noda biror-bir tashkilot maqsadini aniqlash va unga erishish uchun zarur boMgan rejalashtirish, tashkil etish va nazorat jarayonlarining foyda keltirishi, samara berishi, faoliyat yo'nalishini to ‘g‘ri tan lay bilish, qarorlar qabul qila olishga ham da uning boshqarilishini nazorat qilishga va bu jarayonning borishiga bog‘liq b o ‘ladi.
. Boshqaruv nafaqat korxona doirasida, qolaversa, butun bir jam iyat, davlatni o ‘z tanlagan yo‘li maqsad va intilishlariga yetaklovchi, iqtisodiyotni kuchli, barqaror ishlovchi mexanizmga aylantirishda muhim ta ’sir etuvchi kuch hisoblanadi.
. Boshqaruv nafaqat korxona doirasida, qolaversa, butun bir jam iyat, davlatni o ‘z tanlagan yo‘li maqsad va intilishlariga yetaklovchi, iqtisodiyotni kuchli, barqaror ishlovchi mexanizmga aylantirishda muhim ta ’sir etuvchi kuch hisoblanadi.
2.Boshqarish tuzilmasi.
2.Boshqarish tuzilmasi.
Boshqaruvni tarkibiy tuzilishsiz tasavvur qilib bo‗lmaydi. Menejment tarkibiy tuzilishi deganda, menejment bo‗g‗inlari va bosqichlari miqdori va tarkibi tushiniladi. Kompaniya boshqaruvida tashkiliy tuzilishining oddiy va tushunarli bo‗lishi unung ish qobiliyati yuqori bo‗lishini kafolatlaydi, ya‘ni boshqaruv tashkiliy tuzilmasida bosqich va bo‗g‗inlar qancha kam bo‗lsa, boshqaruv shunchalik samarali bo‗ladi.
U biron-bir boshqaruv organining, masalan, vazirlikning boshqaruv apparati, korxonaning boshqaruv apparati bo‗limlari tarkibini bildiradi. Boshqarish strukturasi ishlab chiqarish strukturasi bilan ham ifodalanadi. Bunda boshqarishni tashkl etishning dastlabki va belgilovchi omili ishlab chiqarish jarayoni hisoblanadi.
U biron-bir boshqaruv organining, masalan, vazirlikning boshqaruv apparati, korxonaning boshqaruv apparati bo‗limlari tarkibini bildiradi. Boshqarish strukturasi ishlab chiqarish strukturasi bilan ham ifodalanadi. Bunda boshqarishni tashkl etishning dastlabki va belgilovchi omili ishlab chiqarish jarayoni hisoblanadi.
|
| |
Raqobat ustunligi: Qanday qilib yuqori natijalarga erishish va ularning barqarorligini ta'minlash - bet 4

Kirish
11
M. Porter. "Raqobat ustunligi: qanday qilib yuqori natijalarga erishish va uning barqarorligini ta'minlash"
raqobatdosh ustunlikka erishish uchun zarur qadamlar. Nazariy maqsad
Kompaniyaning raqobatbardosh ustunligi uning muvaffaqiyatli faoliyatining markazida yotadi
ularning mijozlari. Ushbu xarajat nisbatan past narxlar shaklida bo'lishi mumkin
kompaniyada ishlab chiqarish, boshqaruv, moliya va boshqa ko'plab tadbirlar o'ynaydi
O'sish va diversifikatsiyaga intilishda ular raqobatdosh ustunlikning ahamiyatini unutishdi.
Ishbilarmonlik siyosati va sanoat iqtisodiyoti sohasidagi uzoq yillik tadqiqotlar an'anasi ushbu masala
bilan bevosita bog'liq. Biroq, raqobatbardosh ustunlikni haqiqiy tushunishga ushbu fanlarni keng
qamrovli va keng qamrovli fanga integratsiya qilmasdan erishib bo'lmaydi.
Xorazm viloyati Mahmud Zamaxshariy nomidagi Xorazm viloyat Axborot Kutubxona Markazi

Xorazm viloyati Mahmud Zamaxshariy nomidagi Xorazm viloyat Axborot Kutubxona Markazi
Download
3,35 Mb.
Matnni ko'rish
bet
1/10
Sana
15.05.2024
Hajmi
3,35 Mb.
#234520
Download
3,35 Mb.
Matnni ko'rish
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Dərs
Mühazirə
Qaydalar
Referat
Xülasə
Yazı
Xorazm viloyati Mahmud Zamaxshariy nomidagi Xorazm viloyat Axborot Kutubxona Markazi
Download
3,35 Mb.
Matnni ko'rish
F. S. M. U. metodining tavsifi: Bu metod mashg‘ulotda o‘rganilayotgan mavzuning

Международный
научный
журнал
№
5
(100),
часть
1
«
Научный
импульс
»
Январь
, 202
3
1482
F.S.M.U. metodining tavsifi: Bu metod mashg‘ulotda o‘rganilayotgan mavzuning
muhokamasi jarayonida unga doir masalalar bo‘yicha o‘quvchilar o‘z fikrlarini bayon
qilishlari, shu fikrlarni asoslovchi sabablarni ko‘rsatishlari, ularni
tasdiqlovchi misolllarni
keltirishlari va pirovardida umumlashtiruvchi xulosalar chiqarishlarini o‘rgatish va mashq
qildirish metodidir.
Bu metod o‘quvchilarni erkin fikrlashga, o‘z fikrini himoya qilishga va boshqalarga o‘z
fikrini o‘tkazishga, ochiq holda bahslashishga,
bahs-munozara madaniyatiga, shu bilan bir
qatorda, o‘quvchilar tomonidan o‘quv jarayonida egallangan bilimlarni tahlil etishga va
o‘zlashtirish
darajasini aniqlashga, baholashga o‘rgatadi.
FSMU metodining umumiy sxemasi:
F – fikringizni bayon eting;
S – fikringizni asoslovchi sabab ko‘rsating;
M – ko‘rsatgan sababingizni tasdiqlovchi misol keltiring;
U – fikringizni umumlashtiring.
FSMU metodi 11-22 guruhida Mutaxassislik sohasida axborot xavfsizligi va
axborotlarni himoyalash usullari mavzusini o‘tishida shaxsiy
kompyuterda xavfsizlikni
ta’minlash va uning imkoniyatlarini yoritishda foydalanildi
Yuqoridagi metodlar orqali darsni vaqt bo‘yicha taqsimlash hamda o‘zlashtirish
jihatidan o‘rganildi. Ushbu metodlarda quyidagi natijalarga erishildi:
1.Klaster metodida 70% o‘quvchi bilimni o‘zlashtirganligi aniqlandi. Dars
mashg‘ulotlarda ushbu metod guruh a'zolari tomonidan bildirilayotgan g‘oyalarning
majmui tarzida namoyon bo‘ladi. Bu esa guruhning har bir a'zosi tomonidan ilgari
surilayotgan g‘oyalarni uyg‘unlashtirish hamda ular o‘rtasidagi
aloqalarni topa olish
imkoniyatini yaratadi. Muayyan tushuncha doirasida imkon qadar ko‘proq yangi g‘oyalarni
ilgari surish hamda mazkur g‘oyalar o‘rtasidagi o‘zaro aloqadorlik va bog‘liqlikni
ko‘rsatishga harakat qiling. G‘oyalar yig‘indisining sifati va ular o‘rtasidagi aloqalarni
ko‘rsatishni cheklamang.
Mazkur metodni mashg‘ulotlarga quyidagicha qo‘llash mumkin:
Mavzu: " Zamonaviy kompyuterlarning dasturiy ta’minoti”.
Darsning maqsadi: O‘quvchilarda yangi mavzuga aloqador o‘tilgan mavzuni
mustahkamlash, ko‘nikma hamda malakalarini shakllantirish.
Darsni tashkil etish: Yangi mavzuni o‘zlashtirishning samaradorligiga
erishish uchun
o‘tilgan mavzular yuzasidan qisqacha takrorlash mashqlari o‘tkaziladi. Uni quyidagicha
tashkil etish mumkin:
Operatsion tizim haqida nimalarni bilasiz?, Dunyoga mashhur operatsion tizim nomini
sanang?, Ularni ishlab chiquvchi firmalar nomini aytib bering?, Zamonaviy operatsion
tizimlar va uning imkoniyatlari misol keltiring? Undan qanday foydalanish mumkin?
O‘tilgan mavzuni takrorlash bilan bo‘lajak bakalavr o‘qituvchilari
ongida yangi
mavzuni o‘zlashtirishga zamin hozirlanadi. Bu esa yangi mavzuni o‘zlashtirishning
samaradorligini ta'minlaydi. Guruh asosida tashkil etilayotgan mashgulotlarda ushbu
Mutaxassislik uchun zaruriy jamlanmalar

|
Mutaxassislik uchun zaruriy jamlanmalar
|
bet | 3/4 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 54,28 Kb. | | #148829 |
Bog'liq 1-amaliy mashg\'ulot1.3. Mutaxassislik uchun zaruriy jamlanmalar:
Experimental va sohaga oid
O‘z layoqatingizdan kelib chiqan holda qat’iy ishonchga ega bo’lish uchun keng qamrovli mutaxassis sifatida o‘z usulingiz yo‘nalishini aniqlash tajribalar orqali erishiladi. Bunda tarkibi “Quruq” va “Nam” bo’lgan materiallar tasniflanadi. Bundan tashqari birqancha turdagi qog‘ozlar tarkibini va tayorlash usullarini o‘rganish muhim.
Tarkibi quruq materiallar:
• Grafitli qalamlarning qattiq turida juda ingichka, nimjon chiziqlarlami, hamda barmoq bilan yurgizish mumkin bo’lgan to‘q va yumshoq chiziqlargacha chizishda foydalaniladi. Grafit – qalamlar o‘zagini tashkil etadigan qo‘rg‘oshin-kulrang modda nazarda tutiladi, u ixtiyoriy modelni chizishda ommabop asbobdir. Bu oson o‘chiriladigan, batartib aniq chiziq qoldiradigan, ishlatishda o‘zagini paydo qilish bilan kifoyalanadigan material.
• Chinagraph mumli qalamlar har qanday yuzada dadil chiziqlami chizishda ishlatiladi.
• Conte qalamlari - pastel mellari bo‘lib, uning yordamida juda yumshoq, hamda to‘q va aniq bo‘lmagan chiziqlar yaratish mumkin.
• Ko‘mirli qalamlarning asosi pista ko‘miming qalam ko‘rinishidagi shakli bo‘lib, uning turlicha navlari mavjud. Ko‘mir yordamida turli xil o‘ta yumshoq va ingichka chiziqlardan to‘q va qalin chiziqlargacha chizish mumkin.
• Chalk (tarkibi quruq) pasteli qattiq yoki yumshoq shaklda bo‘lishi mumkin. Moybo‘yoq (pigment), loy (glina) va arab yelimi (gummiarabik), shuningdek, bo‘yoqlar bilan birga ulaming qiymati tiniq moybo‘yoq tarkibiga ta ’sir qiladi. Uch asosiy ranglar birikmasidan hosil bo‘lgan ranglar birikmasida tarkibi moy bo‘yoq miqdori ko‘p bo‘lib, oq rang qo‘shimchasi oshirilganda bo‘yoq qiymati pasayadi. Qiymati yuqori bo‘yoqlardan mashg‘ulotlarda tajriba o'tkazish maqsadga muvofiq bo‘lmadi.
• Moyli pastellar asalari yoki mineral mumi va qurimaydigan vazelin bilan bog‘iangan moybo‘yoqdan tarkib topgan. Ular dadil, tuzilishli chiziqlami hosil qilishga, tez bajariladigan qoralama eskizlami chizishga ishlatiladi. Bunday moyli pastellarning yana bir xususiyati ularning katta hajmdagi maydonlarda ishlatilishi va bir xil tiniq rang hosil bo‘lishi uchun yorug‘roq ranglardan foydalanib aralashtirilishidir.
|
| |
O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta‘limi vazirligi veb sayti qaysi javobda to‘g‘ri ko‘rsatilgan

|
O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta‘limi vazirligi veb sayti qaysi javobda to‘g‘ri ko‘rsatilgan
|
bet | 1/3 | Sana | 13.01.2024 | Hajmi | 7,91 Kb. | | #136430 |
Bog'liq O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta‘limi vazirligi veb sayti qaysi -fayllar.org
O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta‘limi vazirligi veb sayti qaysi javobda to‘g‘ri ko‘rsatilgan
1. O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta‘limi vazirligi veb sayti qaysi javobda to‘g‘ri ko‘rsatilgan.
*a) www.uzedu.uz
2. Masalalar panelidagi uz, RU, EN lar nimani bildiradi?
*a)О‗zbek, rus, ingliz alifbosida matn kiritish
3. WWW nima?
*a) Har hil kirish nuqtalari bilan tarmoq resurslariga kirish imkoniyatini beruvchi, gipermatn
4. Microsoft Word dasturida yaratilgan hujjatlarga sahifa raqamini qo'yish qanday amalga oshiriladi?
*a) Вставка →Номер страница
5. Microsoft Word dasturida kiritilgan ma'limotlarni bir vaqtning o'zida barchasini belgilash qaysi klaviatura birikmalari orqali amalga oshiriladi.
*а) Ctrl+A
6. Bluetooth — bu …
*a) 100 metrgacha bо‗lgan masofada qurilmalar orasida simsiz ma‘lumotlarni uzatish texnologiyasi
b) 100 metrgacha bо‗lgan masofada qurilmalar orasida telefon linyalari orqali ma‘lumotlarni uzatish texnologiyasi
c) d) Ixtiyoriy masofada joylashgan qurilmalar orasida simsiz ma‘lumotlarni uzatish texnologiyasi
7. Edraw Max dasturining asosiy vazifasi bu...?
*a) Flaer va tarqatma materiallarni tayyorlash
b) Tasvirlar yaratish va ularni qayta ishlash
c) Jadvallar tayyorlash va ular ustida ishlash
d) Matnli axborotlar bilan ishlash tezkor ishlash
8. Edraw Max dasturida tayyorlangan materiallarni Microsoft Word, Excel, PowerPoint va Publisher amaliy dasturlariga nusxasini ko'chirib o'tkazish hamda qayta ishlash mumkinmi?
*a) Mumkin
b) Mumkin emas
c) Faqat Microsoft Word dasturiga mumkun
d) Faqat Microsoft PowerPoint dasturiga mumkun
Davlatlar o'rtasida axborotlarni simsiz almashinish texnologiyasi
9. Microsoft Word – bu:
*a)Matn muxarriri
b)Jadval muxarriri
c)Grafik muxarrir
d)Taqdimot muxarriri
|
| |
Mehnat unumdorligini oshirish rezervlari –

|
Mehnat unumdorligini oshirish rezervlari –
|
bet | 2/2 | Sana | 25.01.2024 | Hajmi | 1,27 Mb. | | #145216 |
Bog'liq O\'rmonova Yoqutoy agrobiznes3. Mehnat unumdorligini oshirish rezervlari – bu texnika, texnologiyani takomillashtirish, ishlab chiqarish, mehnat va boshqaruvni tashkil etishni yaxshilash hisobiga mehnat unumdorligi ichidan, mehnatunumdorligini oshirishning barcha omillaridan yanada to’laroq foydalanish imkoniyatidir. Bu rezervlar ikkita katta guruhga bo’linadi: jonli mehnatdan (ish kuchidan)foydalanishni yaxshilash rezervlari (mehnat, sharoitlarini tashkil etish, ishlovchilarning ishlash qobiliyatini oshirish kadrlar tarkibi va ularni joy-joyiga qo’yish, uzluksiz ishlash uchun tashkiliy shart-sharoitlar yaratib berish, shuningdek, xodimlarning mehnat natijalaridan yuqori moddiy va ma’naviy manfaatdorligini oshirishnita’minlash bilan bog’liq masalalar kiritiladi) asosiy va aylanma fondlardan yanada samaraliroq foydalanish rezervlari.
- Iqtisodiy adabiyotlarda, mikrodarajada mehnat unumdorligini hisoblashda asosan quyidagi uchta ko`rsatkichni qo`llash mumkunligini qayd etilgan:
- Natural ko`rsatkichalar.
- Shatli-natural ko`rsatkichlar.
- Pul (qiymat) ko`rsatkichlar.15
Birinchidan, mehnat unumdoligi hamisha ishlab chiqarish yoki hizmat ko`rsatish sohalarida band bo`lgan xodimlarning o`rtacha mehnat natijasini ifodalaydi. Shu tufayli unda yaratilgan maxsulotning ishlab chiqarishda band bo`lgan xodimlarga to`g`ri kelishi o`z aksini topgan.
Ikkinchidan, iqtisodiyotda band bo`lgan xodimlarning mehnat natijasi malum bir vaqt birligida bajarilgan bo`lishi kerak. Shu tufayli ta`rifda xodimlarning ma`lumbir vaqt birligi olingan.
Mahsulot xajmini muttasil oshirish va shu asosda xalqning turmush farovonligini oshirishdagi eng muhim omil bu – mehnat unumdorligini doimiy ravishda oshirib borishdir. Hukumatimiz qarorlari asosida ishlab chiqilgan ko`plab dasturlar ijtimoiy ishlab chiqarishni rivojlantirishda mehnat unumdorligi hal qiluvci ahamyat kasb etishi chuqur ilmiy tarzda tahlil qilib berilgan.
Xulosa
Xulosa qilib shunu aytish mumkinki, Mehnat unumdorligi – xodimlar mehnat faoliyatining iqtisodiy samaradorligi ko`rsatkichidir. U ishlab chiqarilgan mahsulot yoki ko`rsatilgan xizmatlar miqdorining mehnat xarajatlariga nisbatan, ya`ni mehnat xarajatlari birligi hisobiga ishlab chiqarilgan mahsulot bilan belgilanadi. Jamiyatning rivojlanishi va uning barcha a`zolari farovonligi darajasi mehnat unumdorligi darajasi va uning o`sishiga bog`liqdir. Bundan tashqari, mehnat unumdorligi darajasi ishlab chiqarish usulini ham, hatta ijtimoiy – siyosiy tuzumning o`zini ham belgilab beradi.
|
| |
Phd va dsc hujjatlarini seminarga yuklash uchun zarur hujjatlar. Yo`llanma xat ilmiy bo`limdan

|
Phd va dsc hujjatlarini seminarga yuklash uchun zarur hujjatlar. Yo`llanma xat ilmiy bo`limdan
|
Sana | 24.01.2024 | Hajmi | 26 Kb. | | #145142 |
Bog'liq PhD va DSc kerakli hujjatlar (4)
Phd va DSc hujjatlarini seminarga yuklash uchun zarur hujjatlar.
Yo`llanma xat ilmiy bo`limdan.
1. Pasport nusxasi (pdf) (max 1MB)
2. Obyektivkaning tasdiqlangan varianti (pdf) (max 1MB)
- Obyektivkaning elektron varianti (doc, docx) (max 2MB)
3. Malakaviy imtihonlarni topshirganligi haqidagi guvohnomalar
4. Dissertatsiya bajarilgan muassasa xulosasi (pdf) _uzk (max 6MB)
5. Dissertatsiya muhokama qilingan muassasa xulosasi (pdf) _uzk (max 6MB)
6. Ilmiy ishlar ro‘yxatining tasdiqlangan nusxasi (pdf) (max 2MB)
7. Asosiy ilmiy ishning nusxasi (pdf) (max 5MB)
8. Ilmiy rahbar(maslahatchi) taqrizi nusxasi (pdf) _uzk (max 3MB)
9. Fan doktori (DSc) ilmiy darajasi talabgori uchun fan nomzodi yoki falsafa doktori (PhD) yoxud unga tenglashtirilgan boshqa ilmiy daraja dissertatsiyasi avtoreferati _uzk (max 4MB)
10. Rozilik xatining imzolangan nusxasi (pdf) (max 1MB)
11. Dissertatsiyaning elektron nusxasi (doc, docx) (max 20MB)
- Dissertatsiya elektron nusxasi (pdf) (max 10MB)
12. Avtoreferatning elektron versiyasi (doc, docx) (max 5MB)
- Avtoreferat elektron versiyasi (pdf) (max 5MB)
13. Amaliyotga joriy qilinganlik to`g`risida daollatnomalar(max 1MB)
14. Oliy ma’lumot to`g`risdagi hujjatlar (Balavr, magistr, PhD max 1MB)
|
| |
‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi chirchiq davlat pedagogika universiteti ‘quv dasturi

‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi chirchiq davlat pedagogika universiteti ‘quv dasturi
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa ‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi chirchiq davlat pedagogika universiteti ‘quv dasturi
|
Мавзу: кадрлар тайёрлаш миллий модели. Педагогик технологияларнинг мақсад ва вазифалари

|
Мавзу: кадрлар тайёрлаш миллий модели. Педагогик технологияларнинг мақсад ва вазифалари
|
bet | 1/3 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 1,08 Mb. | | #232210 |
Bog'liq 8-mavzuga Ta\'limni tashkil etish shakllari Namangan Davlat Universiteti Biotexnologiya fakulteti Biologiya yo’nalishi 3-kurs EU-21 guruh talabasi Ortiqova Dilrabo Oxunjon qizining MAVZU: TA’LIMNI TASHKIL ETISH SHAKLLARI VA TURLARI REJA: - 1. Ta’limni tashkil etishning shakllari.
- 2.Dars - ta’lim tashkil etishning asosiy shakli.
- 3.Darsning turlari va tuzilishi.
- 4.Darsga qo‘yiladigan talablar.
- 5.O‘qituvchining darsga tayyorlanishi.
- 6.Ta’limni tashkil etishning yordamchi shakllari.
Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati - 1. Pedagogika. X.Ibragimov, Sh.Abdullaeva. –Toshkent, 2007.
- 2. Pedagogika nazariyasi va tarixi. R.Mavlonova va boshqalar. –Toshkent, fan va texnologiya. 2010.
- 3. Pedagogika. Toxtaxodjaeva M.X. va boshqalar. – Toshkent, O‘zbekiston faylasuflari milliy jamiyati, 2010.
- 4. Djuraev R.X. va boshq. Pedagogik atamalar lug‘ati. –Toshkent, Fan, 2008.
- 5.Pedagogikadan amaliy mashqlar va masalalar /O‘quv qo‘llanma. O‘.Asqarova. –Toshkent, Istiqlol, 2005.
- 6.Pedagogik entsiklopediya. I va II jild. “O‘zbekiston milliy entsiklopediyasi” Davlat ilmiy nashriyoti. -Toshkent, 2012.
- 7.TEACHING AND LEARNING Pedagogy, Curriculum and Culture by Alex Moore 2012.
Asosiy tushunchalar: - individual
- vizual-ma’ruza
- binar-ma’ruza
- anjuman-ma’ruza
- metodologik
Ta’limni tashkil etish shakli - bu o‘qituvchi va o‘quvchining belgilangan tartibda, muayyan maqsadga muvofiq ma’lum rejimda tashkil etiladigan o‘quv-bilish faoliyatining tashqi ifodasidir. MA’RUZA VA UNING O’ZIGA XOSLIKLARI | | | - Talabalarda o’quv fani to’g’risidagi umumiy tasavvurlarni shakllantirish
| | - Talabalarda muammoga doir ma’lumotlarni axboriy-retseptli tarzda taqdim etish
| | - Talabalar tomonidan o’quv materialini izlanishli tarzda o’zlashtirilishiga erishish
| | - Talabalarga muammoli savol, muammoli vaziyat va muammoli topshiriqlarni taqdim etish orqali o’quv birliklarini bayon etish
| | - Fikrlar almashinuvini tashkil etish asosida ma’ruza qismlarini o’zlashtirishga erishish
| | - Vizual-materiallarni taqdim etish orqali talabalar tomonidan materialni o’zlashtirishga erishish
| | - Talabalar tomonidan o’quv materialini o’zlashtirishga erishish maqsadida tushuntirish bilan birga eng asosiy qismlarini yozdirib borish
| | - Savol va javoblar tarzida ma’ruza mashg’ulotini tashkil etish
| | - Muammo yuzasidan tadqiqot olib borgan mutaxassis-olim bilan birgalikda ma’ruzani tashkil etish
|
|
| |
Magnit maydon elektromagnit induksiya elektromagnit tebranishlar elektromagnit to‘lqinlar

|
Magnit maydon elektromagnit induksiya elektromagnit tebranishlar elektromagnit to‘lqinlar
|
bet | 1/113 | Sana | 15.12.2023 | Hajmi | 0,52 Mb. | | #119326 |
Bog'liq Magnit maydon elektromagnit induksiya elektromagnit tebranishlar
Energetikasining
MAGNIT MAYDON ELEKTROMAGNIT INDUKSIYA ELEKTROMAGNIT TEBRANISHLAR ELEKTROMAGNIT TO‘LQINLAR
VA TO‘LQIN OPTIKASI NISBIYLIK NAZARIYASI KVANT FIZIKASI
ATOM VA YADRO FIZIKASI
ATOM ENERGETIKASINING FIZIK ASOSLARI
1-nashri
O‘rta ta’lim muassasalarining 11-sinfi va o‘rta maxsus,
kasb-hunar ta’limi muassasalarining o‘quvchilari uchun darslik O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta’limi vazirligi tasdiqlagan
TOSHKENT – “NISO POLIGRAFˮ – 2018
UO‘K: 53(075.32)
KBK 22.3 F58
Mualliflar:
N. Sh. Turdiyev – III bob. “Elektromagnit tebranishlar”, IV bob. “Elektromagnit to‘lqinlar va to‘lqin optikasi”;
K. A. Tursunmetov – V bob. “Nisbiylik nazariyasi”, VI bob. “Kvant fizikasi”;
A. G. Ganiyev – VII bob. “Atom va yadro fizikasi. Atom energetikasining fizik asoslari”;
K. T. Suyarov – I bob. “Magnit maydon”, II bob. “Elektromagnit induksiya”;
J. E. Usarov – I bob. “Magnit maydon”, II bob. “Elektromagnit induksiya”;
K. Avliyoqulov – VII bob. “Atom va yadro fizikasi. Atom energetikasining fizik asoslari”.
Taqrizchilar:
Nurillayev – Nizomiy nomidagi TDPU dotsenti, p.f.n.;
Begmatova – O‘zMU kafedra mudiri, p.f.n.;
Z. Sangirova – RTM bosh metodisti;
V. Saidxo‘jayeva – Toshkent viloyati, Pskent tumani 5-maktab fizika fani o‘qituvchisi,
O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan Xalq ta’limi xodimi;
M. Saidoripova – Toshkent shahar, Yunusobod tumani, 63-maktab fizika fani o‘qituvchisi;
M. Yuldasheva – Toshkent shahar, Sergeli tumani, 6-DLUO‘T maktab, oliy toifai fizika fani o‘qituvchisi;
|
| |
- mavzu. Elemental' zarralar - ‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi chirchiq davlat...

‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi chirchiq davlat pedagogika universiteti ‘quv dasturi
Atom yadrosi va elementar zarralar fizikasi
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa ‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi chirchiq davlat pedagogika universiteti ‘quv dasturi
|
II. Nazariy qism (ma’ruza mashg‘ulotIari)

5-mavzu. Yadroviy kuchlarning mezon nazariyasi
Yadroviy kuchlar mezon nazariyasi. Zarralar va yadrolarning izotopik
spini. Yadro kuchlarining izotopik invariantligi.
6- mavzu. Yadro modellari
Yadroni modellar orqali
tasavvur qilish zarurligi. Yadro modellari
klassifikasiyasi. Tomchi modeli. Fermi-gaz modeli.
7- mavzu. Yadro modellari
Qobiq modeli. Umumlashgan yadro modeli.
8- mavzu. Radioaktivlik
Radioaktivlik xodisasini mohiyati. Radioaktiv yemirilishning asosiy
qonunlari. Ketma-ket yemirilishlar.
9- mavzu. Alfa-yemirilishi.
Alfa-yemirilishi. Alfa-emirilishning asosiy qonunlari. Alfa-yemirilishi
nazariyasi. Tunnel effekti.
10- mavzu. Beta-yemirilishi.
Beta-yemirilishi.
Beta-yemirilish
nazariyasi.
Beta-yemirilish
spektri.
Neytirino.
- mavzu. Yadrolarning gamma-nurlanishi

11- mavzu. Yadrolarning gamma-nurlanishi Yadrolarning gamma-nurlanishi. Tanlash qoidalari. Ichki konversiya.
Myossbauer effekti va uning qoMlanilishi.
12- mavzu. Ekzotik radioaktiv yemirilishlar Og‘ir yadrolarning bo‘linishi. Ekzotik radioaktiv yemirilishlar.
Klaster
yemirilishlar. Radioaktiv fon. Kosmogen va texnogen radionuklidlar.
13- mavzu. Yadro nurlanishlarning modda bilan o’zaro ta’siri Zaryadlangan og‘ir zarralaming muhit bilan o‘zaro ta’siri. Zarra
energiyasining atomlarni
ionizasiyalash va uyg‘otishga sarf bo‘lishi.
Zaryadlangan zarralaming yugurish uzunligi.
14- mavzu. Zaryadlangan yengil zarralaming modda bilan o‘zaro ta’siri
Zaryadlangan
yengil
zarralaming
modda
bilan
o‘zaro
ta’siri. Elektronlaming radiasion tormozlanishi.
Sinxrotron
nurlanishlar.
Vavilov-Cherenkov nurlanishlari.
15- mavzu. Gamma-nurlanishlarning modda bilan o‘zaro ta’siri Gamma-nurlanishlaming modda bilan o‘zaro ta’siri. Fotoeffekt, Kompton
effekti, Elektron pozitron juftlikning hosil bo'lishi.
16- mavzu. Neytronlarning modda bilan o‘zaro ta’siri Neytronlarni energetik guruhlarga bo‘lish. Neytronlarning modda bilan
o‘zaro ta’siri. Neytronlarning sekinlashishi.
17- mavzu. Yadro reaksiyalari Asosiy tushunchalari va ta’rifi. Yadro reaksiyalarining kinematikasi.
Yadro reaksiyalarida saqlanish qonunlari. Yadro reaksiyalarining kesimi va
chiqishi. Yadro reaksiyalarining mexanizmi. To‘g‘ridan to‘g‘ri yuz beradigan
yadro reaksiyalar.
18-mavzu. Yadro reaksiyalari turlari _____ Fotoyadro reaksiyalar. Neytronlar ishtrokidagi yadro reaksiyalar. Og‘ir
3
ioniar ishtirokidagi yadro reaksiyalari va o‘ta og‘ir elementlarni su’niy sintez
qilish.
Mustaqil ta’lim va mustaqil ishlar

28. 0 ‘ta og‘ir elementlarni sun’iy sintez qilish
29. Termoyadro reaksiyalari
30. Termoyadro reaksiyalari
3 1. Yadro reaktorlari va ularning qo‘llanilishi
32. Yadro reaktorlari va ularning qoMlanilishi
33. Yadro reaktorlari va ularning qoMlanilishi
34. Yadro energetikasi istiqbollari
35. Yadro energetikasi istiqbollari
36. Sinxrotron nurlanishlar va ularning qoMlanilishi
37. Sinxrotron nurlanishlar va ularning qoMlanilishi
38. Yadro-fizikaviy tahlil metodlari
39. Yadro-fizikaviy tahlil metodlari
40. Kvant xromodinamikasi. Kvarklar
41. Kvant xromodinamikasi. Kvarklar
42. Katta portlash. Koinotning kengayishi. Xabbl qonuni
43. Katta portlash. Koinotning kengayishi. Xabbl qonuni
44. Koinot nurlari
45. Koinot nurlari
Mustaqil o‘zlashtiriladigan mavzular bo'yicha talabalar tomonidan referatlar
tayyorlash va uni taqdimot qilish tavsiya etiladi.
Mustaqil ta’lim jarayoni uchun keltirilgan mavzular namunaviy shaklda boMib,
talabalarning boshqa mavzular bo‘yicha har qanday ijodiy faoliyati
cheklanmagan, ya’ni talabalar ixtiyoriy mavzuda ixtiyoriy shakldagi ijodiy
faoliyat natijalarini taqdim etishi mumkin.
Mavzu: Molekulalarning elektron holatlari va elektron spektrlari Tuzuvchi: M. Usmonova

|
Mavzu: Molekulalarning elektron holatlari va elektron spektrlari Tuzuvchi: M. Usmonova
|
bet | 1/3 | Sana | 22.01.2024 | Hajmi | 6,7 Kb. | | #142799 |
Bog'liq Mavzu Molekulalarning elektron holatlari va elektron spektrlari-fayllar.org
Mavzu: Molekulalarning elektron holatlari va elektron spektrlari Tuzuvchi: M. Usmonova
Mavzu: Molekulalarning elektron holatlari va elektron spektrlari
Mavzu: Molekulalarning elektron holatlari va elektron spektrlari Tuzuvchi:M.Usmonova Reja
Ikki atomli molekulalarning elektron holatlarini orbital moment proeksiyasi va elektronning spiniga binoan belgilash.
Ikki atomli molekulalar elektron to‘lkin funksiyalarining simmetriya xususiyatlari. Ko‘p atomli molekulalarning elektron holatlari va elektron to‘lkin funksiyalarini sinflarga bo‘lish.
Xar xil elektron holatidagi molekulalar xossalarining farqlanishi.
Molekulalarning spektrlari Atomlaming spektrlaridan farqli ravishda molekulalarning spektrlari ancha murakkab bo’lib, ular elektron, tebranish va aylanish energiyalaridan tashkil topadi. Shuning uchun ham molekulalarning qo‘zg‘atilgan holatdagi energiyasi shu uchala energiya yigindisiga teng: ∆E=Ee+Et+Ea bu yerda, mos ravishda elektron, tebranish va aylanish energiyalari. Bu energiyalar orasidagi munosabat Ee>Et>Eabo‘lganligi uchun har bir elektron energiyasiga bir necha tebranish va har bir tebranish energiyasiga bir necha aylanish energiyalari to‘g ‘ri keladi. Shu sababli ham, agar atomlarda elektron aniq chastotali fotonni yutib yagona spektral chiziqni hosil qilsa, molekulalarda elektron o'tishlarning murakkabligi tufayli spektral yo'lak hosil bo'ladi. Spektral yo‘lak ko‘plab yaqin joylashgan spektral chiziqlardan iborat. Har bir molekula yoki uning tarkibiy qismining (funksional guruh) yo‘laklari farqli bo'lganligi bois, bir molekula yoki funksional gruppani ikkinchisidan shu asosda farqlash (sifat analizi) mumkin. Aylanish spektrlari. Aylanishdagi o'tishlar energiyasi kichik bo’lganligi uchun aylanish spektrining energiyasi judyam kichik bo‘ladi va spektr uzoq infraqizil va mikroto'lqin sohalarida (λ >50 mkm) joylashadi. Yengil molekulalarga xos aylanish spektrlari
|
| |
IV. T a’lim natijalari (shakllanadigan kompetensiyalar)
Talaba bilish kerak

5.
V. Ta’lim texnologiyalari va metodlari:
•
ma’ruzalar;
•
interfaol keys-stadilar;
• seminarlar (mantiqiy fiklash, tezkor savol-javoblar);
• guruhlarda ishlash;
• taqdimotlarni qilish;
•
individual loyihalar;
jamoa boMib ishlash va himoya qilish uchun loyihalar.
6.
VI. Kreditlarni olish uchun talablar:
Fanga oid nazariy va uslubiy tushunchalarni to‘la o’zlashtirish, tahlil
natijalarini to‘g‘ri aks ettira olish, oTganilayotgan jarayonlar haqida
mustaqil
mushohada yuritish va joriy, oraliq nazorat shakllarida berilgan vazifa va
topshiriqlarni
bajarish, yakuniy nazorat bo'yicha variantlar asosida yozma,
test, og’zaki topshiriqlardan birini bajarishi zarur..
Axborot manbalari - ‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi chirchiq davlat pedagogika...

Axborot manbalari
1. www.csni.uz
2. unilibrary.uz
3. www.pedagog.uz
4. www.ziyonet.uz
5. www.edu.uz
8.
Chirchiq davlat pedagogika universiteti tomonidan
ishlab chiqilgan va
universitet Kengashining 2024 yil “ ^
&
”
t> ?
dagi
qarori
bilan tasdiqlangan
9. Fan/modul uchun ma’sul:
1.
K.R.Nasriddinov- ChDPU “Fizika” kafedrasi
professori, f.-m.f.d.
2.
S. Z. Raxmanov - ChDPU “Fizika” kafedrasi dotsenti v. b., PhD.
3.
A. U. Umbarov - ChDPU “Fizika” kafedrasi o‘qituvchisi
4.
Y.X.Xudoyberdiyeva- CHDPU “Fizika” kafedrasi o'qituvchisi
10.
Taqrizchilar:
B.X.Eshchanov- ChDPU “Fizika” kafedrasi professori, f. - m. f. d.
B.Ibragimov - Nizomiy nomidagi TDPU Fizika va uni o‘qitish
metodikasi
kafedrasi dotsenti, f.-m.f.n.
8
VII. Asosiy adabiyotlar - ‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi chirchiq davlat...

7.
Mirziyoyev Shavkat Miromonovich.
Buyuk kelajagimizni mard
va olijanob xalqimiz bilan birga quramiz. Mazkur kitobdan 0 ‘zbekiston
Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoevning 2017 yil 1 noyabrdan 24
noyabrga qadar QoraqaIpog‘iston
Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shaliri
saylovchilari vakillari bilan o‘tkazilgan saylovoldi uchrashuvlarida so'zlagan
nutqlari o‘rin olgan. Sh.M.Mirziyoev. - Toshkent.: “0 ‘zbekiston”, 2017. -
488 b.
8.
0 ‘zbekiston
Respublikasi
Prezidentining 2022-yil
28-
yanvardagi
“2022-2026-yillarga mo‘ljallangan yangi
0 ‘zbekistonning
taraqqiyot strategiyasi to‘g‘risida” gi PF-60-son Farmoni, (Qonunchilik
ma’lumotlari
milliy bazasi, 29.01.2022-y., 06/22/60/0082-son, 18.03.2022-y.,
06/22/89/0227-son,
21,04.2022-y.,
06/22/113/0330-son;
10.02.2023-y„
06/23/21/0085-son).
9.
G.X.Xoshimov, R.YA.Rasulov, N.X.Yuldashev. Kvant mexanika
asoslari. Toshkent.: “0 ‘qituvchi”, 1995.
10.
В.С.Волкенштейн. Сборник задач по общэму курсу физика.
Москва, "Наука", 1992.
11.
М.Герцхензон и др. Курс общэй физики. Оптика и атомная
физика. Москва, "Просвещэние", 1997
Т tebranish davri - Mexanik va elektromagnit tebranishlar

|
Mexanik va elektromagnit tebranishlar
|
bet | 2/6 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 13,21 Kb. | | #116006 |
Bog'liq Mexanik va elektromagnit tebranishlar-genderi.org (3)Т tebranish davri деб deb tebranuvchi tizim holati takrorlanishining eng kichik davriga aytiladi. (bitta to’la tebranish sodir bo’ladi) va tebranish fazasi 2 ga oshadi.
Garmonik tebranishlarning differensial tenglamasi
s tebranuvchi kattalikdan vaqt bo’yicha olingan birinchi (tezlik) va ikkinchi (tezlanish) hosilalar ham o’sha siklik chastota bilan garmonik tebranidilar:
Теnglama yechimi
ёки
Vektor diagrammalar usuli
X o’qidagi ixtiyoriy O nuqtadan φ burchak ostida olingan vektorning moduli tebranuvchi kattalikning A amplitudasiga teng.
Agarda ushbu vektor О nuqta atrofida burchak tezlik bilan aylanadigan bo’lsa, u vaqtda vektorning Х o’qiga proyeksiyasi quyidagi qonun bo’yicha tebranadi:
Mexanik garmonik tebranishlar
Ko’chish:
Тezlik:
Теzlanish:
Tezlik va tezlanishlarning amplitudalari quyidagichadir
Tezlik fazasi ko’chish fazasidan /2 ga farq qiladi,
Теzlanish fazasi ko’chish fazasidan ga farq qiladi.
m massali tebranayotgan moddiy nuqtaga ta’sir
etuvchi kuch
Moddiy nuqtaga ta’sir etuvchi kuch moddiy nuqta ko’chishiga proporsional va ko’chishga teskari tomonga
(muvozanat nuqtasiga) yo’nalgandir
Garmonik tebranayotgan moddiy
nuqtaning energiyasi
To’la energiya o’zgarmasdan qoladi, vaqt o’tishi bilan faqat kinetik energiya, potensial energiyaga o’tadi va teskarisi sodir bo’ladi.
Kinetik energiya
Potensial energiya
Garmonik osstillyatorlar
|
| |
Tenglamaning yechim joylashgan oralig‘ini toping

|
Tenglamaning yechim joylashgan oralig‘ini toping
|
Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 12,2 Mb. | | #241668 |
Bog'liq Algoritmlash2 Dilshodbek
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI AXBOROT TEXNOLOGIYALARI VA KOMMUNIKATSIYALARINI RIVOJLANTIRISH VAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI
TOSHKENT AXBOROT TEXNOLOGIYALARI
UNIVERSITETI
MUSTAQIL ISH
BAJARDI: DILSHODBEK MUZAFFAROV
Tenglamaning yechim joylashgan oralig‘ini toping. Vatarlar usuli yordamida ildizlarni e=10-5 aniqlik bilan hisoblash algoritmini tuzing. Bunday aniqllika erishish uchun zarur qadamlar sonini aniqlang.
2.Ushbu masalani Nyuton usuli orqali yechish algoritmini tuzing. Ikkala usulda ham yechimlarni oling. Ko‘rib chiqilgan usullar samaradorligini taqqoslang.
3.Chiziqli dasturlash masalasini hosil qiling:
Geometrik usulda mumkin bo‘lgan yechimlar sohasini toping. Tayanach yechimlarni aniqlang. Optimal yechimni toping.
Egizak masalani shakllantiring va u uchun ChDM tuzib, tayanch yechimlarni aniqlang. Shuningdek geometrik usulda optimal yechimni toping.
TESKARI USULDA YECHIM
4.ChDM ni simpleks usulida hisoblang. Topilgan yechimlardan iqtisodiy tahlil o‘tkazing. Tegishli matematik modelni ishlab chiqarishni takomillashtirish bo‘yicha tavsiyalarni shakllantiring
|
| |
Xorazm viloyati Mahmud Zamaxshariy nomidagi Xorazm viloyat

bo‘lgan zo‘r ishtiyoqi tufayli arab tili va adabiyoti, diniy ilmlar va xattotlikni puxta
egallaydi.
Uning buyuk olim bo‘lib yetishishida ustozlarining ham hissasi beqiyos.
Xususan, Abu Mudar ibn Jarir ad-Dabbiy al-Isfahoniydan til, lug‘at va adabiyotdan
ta’lim olgan. Bag‘dodda shayxulislom Abu Mansur Nasr al-Xorisiy, Abu Soad ash-
Shaqqoniy, Abu Xattob ibn Abul Batarlardan hadis ilmini o‘rgangan bo‘lsa,
Makkada nahv va fiqh bo‘yicha Abu Bakr Abdulloh
ibn Talxat al-Yabiriy al-
Andalusiy, shayx as-Sadid al-Xayyatiylardan saboq olgan. Lug‘at ilmini esa Abu
Mansur Mavhub abn al-Xodar al-Javoliqiy kabi mashhur olimlardan o‘rgangan.
Olim ko‘p asarlarini Makkadaligida yozgan. Hayotida chuqur iz qoldirgan
bu zaminda Zamaxshariy besh yilga yaqin yashagan. Allomaning Jorulloh (Alloh
qo‘shnisi) degan sharafli ta’rifga sazovor bo‘lishi shundan. Islom olamida yirik olim
darajasiga ko‘tarilgan
Zamaxshariyning Xorazmda ham, Sharqning boshqa
shaharlarida ham juda ko‘p shogirdlari bo‘lgan. U qarindosh-urug‘larining qiyin-
qistovlariga qaramasdan, uylanmagan. Buyuk alloma hijriy 538 yilda arafa kechasi
(1144 yil 14 aprel) Xorazmda vafot etgan.
Zamaxshariy
arab tili grammatikasi, lug‘atshunoslik, adabiyot, aruz ilmi,
jo‘g‘rofiya, tafsir, hadis va fiqhga oid 50 dan ortiq asarlar yozgan. Jumladan, uning
«Mufassal» asari arab tili grammatikasiga oid kitob bo‘lib,
nafaqat Sharq, balki
G‘arbda ham juda mashhur edi. Aynan shu asar tufayli olimlar: «Agar shu turk
(Zamaxshariy) bo‘lmaganida edi, arablar o‘z tillari nahvi (grammatika)ni unutib
yuborgan bo‘lardi», deb aytishgan.
Olimning «Muqaddamul adab»
asari tilshunoslikka, «Asosul balog‘at»
kitobi nutq madaniyatiga, «Atvoquz zahab fil Mavoiz val xutab» risolasi
didaktikaga, «Rabiul abror va nususul axyor»i adabiyot, tarixga bag‘ishlangan.
Zamaxshariyning «Al-Kashshof an haqoiqit tanzil va uyunil aqovil fi vujuhit
ta’vil» asarini alohida tilga olmaslikning iloji yo‘q. Asar Qur’onning sharhi, ya’ni
tafsirdir. Asarning yozilish
turi murakkabligiga qaramay, butun jahonda katta
shuhrat qozongan. Hatto shu kunlarda ham Qohiradagi «Al-Azhar» universiteti
talabalari «Al-Kashshof»ni alohida o‘quv kursida o‘rganadilar.
Chuqur bilimi,
zukkoligi va boshqa sifatlari tufayli alloma «Arab va ajam ustozi», «Xorazm faxri»
deya tilga olinadi.
Xorazm viloyati Mahmud Zamaxshariy nomidagi Xorazm viloyat Axborot
- Kutubxona Markazi haqida ma’lumot
Agarda fazalar farqi quyidagiga teng bo’lsa

|
Agarda fazalar farqi quyidagiga teng bo’lsa
|
bet | 6/6 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 13,21 Kb. | | #116006 |
Bog'liq Mexanik va elektromagnit tebranishlar-genderi.org (3)Agarda fazalar farqi quyidagiga teng bo’lsa
u holda trayektoriya tenglamasi quyidagicha ifodalanadi:
Bu, yarim o’qlari A va B amplitudalarga teng bo’lgan, asosiy o’qlari koordinata o’qlari bilan mos tushadigan, ellips tenglamasidir.
Agar A=B bo’lsa ellips aylanaga aylanadi. Bunday tebranishlar strikulyar qutblangan yoki aylana bo’ylab qutblangan tebranishlar deb ataladi.
Lissaju figuralari
Х va Y koordinata qiymatlari bir xil Т0
vaqt oraliklarida va tebranish davrining eng kichik karraliklarida qaytarilib turadi.
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
Савельев И. В. Курс физики. М.: Наука 1989 т. 1
Савельев И. В. Курс физики. М.: Наука 1989 т. 2
Савельев И. В. Курс физики. М.: Наука 1989 т. 3
Трофимова Т. И. Курс физики. М.: Высшая школа, 1985 г.
Абдурахманов К.П., Эгамов У. Физика курси , 2011 й.
Детлаф А.А., Яворский Б.М. Курс физики. М.: Высшая школа, 1989 г.
Епифанов Г.И. Физика твердого тела. М. Высшая школа, 1977.
Огурцов Н.А. Курс лекций по физике, Харьков,2007.
Колмаков Ю.Н. Курс лекций по физике, Тула, 2002.
Оплачко Т.М.,Турсунметов К,А. Физика, Ташкент, 2007.
fizika.uz – talabalar va fizika o’qituvchilari uchun sayt
neutrino.ucoz.ru- TATU Fizika kafedrasi dotsenti O.E.Tigayning shaxsiy sayti.
fizik.ru - TATU Fizika kafedrasi katta o’qituvchisi V.S..Xamidovning shaxsiy sayti.
estudy.uz- TATU talabalari uchun fizikadan masofaviy ta’lim tizimi
Yenka.com
http://phet.colorado.edu/
http://www.falstad.com/mathphysics.html
http://www.quantumatomica.co.uk/download.htm
http://school-collection.edu.ru
http://genderi.org
|
| |
Tebranishi quyidagi differensial tenglama bilan ifodalanadigan tizimlar

|
Tebranishi quyidagi differensial tenglama bilan ifodalanadigan tizimlar
|
bet | 3/6 | Sana | 11.12.2023 | Hajmi | 13,21 Kb. | | #116006 |
Bog'liq Mexanik va elektromagnit tebranishlar-genderi.org (3)Tebranishi quyidagi differensial tenglama bilan ifodalanadigan tizimlar garmonik osstillyatorlar
deb ataladi.
Prujinali mayatnik
Matematik mayatnik
Elektr tebranish konturi
Fizik mayatnik
Prujinali mayatnik
Ishqalanish kuchi hisobga olingandagi harakat tenglamasi
r –qarshilik koeffitsiyenti
Prujinali mayatnik – yuqori tarafi qo’zg’almas etib qotirilgan spirally prujinaning pastiga ilingan m – massali yukchadan iboratdir, u elastic kuch
ta’sirida garmonik tebranma harakat qiladi.
Mayantikning harakat tenglamasi
Tebranish chastotasi va davri
Potensial energiya
Matematik mayatnik
Маtematik mayatnik – og’irligi hisobga olinmaydigan l uzunlikdagi cho’zilmaydigan ipga osilgan m massali moddiy nuqtadir, u og’irlik kuchi ta’sirida garmonik tebranma harakat qiladi.
Qaytaruvchi kuch
Tebranish chastotasi va davri
Mayatnikning harakat tenglamasi
kichik burchaklarda
Fizikaviy mayatnik muvozanat holatidan burchakka og’dirilganda unga quyidagi qaytaruvchi kuch momenti ta‘sir etadi
Fizikaviy mayatnik
Fizikaviy mayatnik deb, jism massa markazidan o’tmaydigan, og’irlik o’qi atrofida og’irlik kuchi ta’sirida tebranadigan qattiq jismga aytiladi.
Fizikaviy mayatnik muvozanat holatidan burchakka og’dirilganda unga quyidagi qaytaruvchi kuch momenti ta‘sir etadi quyidagiga teng bo‘ladi:
J – О osilish nuqtasidan o’tgan o’qqa nisbatan mayatnikning inersiya momenti,
l - osilish nuqtasi va C mayatnikning massa markazi orasidagi masofa,
|
| |