nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Ingliz tilida 
informatika - Mavzu: Axborot, uning turlari va fan uchun ahamiyati, xususiyatlari

.
Ingliz
tilida
informatika
so`zining sinonimi
computerscieni
(hisoblash
fani) bo`lib, u informatikaning predmetini to`la yorita olmaydi.
Informatika
termini bizga fransuz tilidan kelgan bo`lib, kompyuterlar va ularni qo`llanilishi
haqidagi fanni anglatadi.
Axbоrоtni kоmpyuterda tasvirlanishi.
Kоmpyuter faqat raqamli ko’rinishdagi axbоrоtni qayta ishlaydi.
Barcha
bоshqa turdagi axbоrоt (оvоzlar, tasvirlar va bоshq.) kоmp yuterda qayta ishlanishi
uchun raqamli ko’rinishga keltirilishi zarur. Оvоzni raqamli ko’rinishga
o’zgartirish uchun kichik vaqt оralig’ida оvоz intensivligini o’lchash va har bir
o’lchash natijalarini raqam ko’rinishida aks ettirish zarur.
Kоmp yuter dasturi
yordamida оlingan axbоrоtni qayta ishlab, hоsil bo’lgan
natijani оvоz shakliga
qaytarish mumkin. Kоmp yuterda matni axbоrоtni qayta ishlash uchun matni kоmp
yuterga kiritilayotganda har bir xarf ma`lum bir raqam bilan kоdlanadi. Tashqi
qurilmalarga (mоnitоr ekrani yoki printer) chiqarilayotganda esa insоn qabul qilish
uchun ushbu raqamlar оrqali xarflarning tasviri quriladi. Xarflar to’plami va
raqamlar o’rtasidagi mоslik
belgilarni kоdlashtirish
deb ataladi.
Kоmpyuterda barcha raqamlar 0 va 1 оrqali ifоdalanadi.
Kоmp yuter ikkilik
sanоq sistemasida ishlaydi. Kоmp yuterda axbоrоt birligining o’lchоvi bo’lib bit,
ya`ni 0 yoki 1 qiymatni qabul qilishi mumkin bo’lgan ikkilik razryad hisоblanadi.
Kоmp yuter kоmandalari alоhida bitlar bilan emas, balki sakkiz bit bilan birgalikda
ishlaydi. Sakkizta ketma-ket bit bir baytni tashkil etadi. Baytlar yordamida raqamli
ko’rinishda ifоdalangan har qanday axbоrоtni kоdlashtirish mumkin. Bir baytda
256 xil belgilardan birining qiymatini kоdlashtirish mumkin (256 q 2
8
) bo’ladi.
Baytning qiymati uchun undagi bitlarning jоylashgan o’rni muhimdir. Axbоrоtda
qatnashgan har qanday belgi 1 bayt hajmli deb hisоblanadi. Masalan, “Sh” harfi - 2
bayt, “Kitоb” – 5 bayt hajmga ega. Bir bayt 0 dan 255
qiymatni qabul qilishi
mumkin. Axbоrоtning yirik birliklari:
Bayt
– ketma-ket yozilgan 8 ta bitdan iborat bo’lib, uning xar birida bittadan
belgini ifodalash mumkin. Bunday belgilar soni 2
8
q 256 tadan iborat.
Bundan tashqari axborotlarning hosilaviy o’lchov birliklari xam mavjud bo’lib,
ular
kilobayt(Kb), megobayt(Mb), Gigobayt(Gb), eksobayt(Eb)
lardan iboratdir:
1 Kb q 2
10
q 1024 bayt;
1 Mb q 2
10
q 1024 Kb;
1 Gb q 2
10
q 1024 Mb;
1 Eb q 2
10
q 1024 Gb;
Misol
sifatida
Ekonometrika
so’zi nechta belgidan iborat bo’lsa kompyuter
xotirasida shunch
a baytni, ya’ni 12 baytni yoki 12x8 q 96 bitni egallaydi.
Texnik-texnologik innovatsiya - Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti

|
Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti
|
bet | 246/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlatTexnik-texnologik innovatsiya – iqtisodiy ko‘rsatkichlarni yaxshilash uchun xizmat qiladi:
ishlab chiqarish samaradorligini oshirish (ishlab chiqarish xarajatlarini kamaytirish va mahsulot sifatini oshirish hisobiga);
tijorat nuqtai nazaridan an’anaviy texnologiya asosida olish mumkin bo‘lmagan yangi mahsulotlarni o‘zlashtirish imkoniyati tufayli;
tijorat nuqtai nazaridan istiqbolda an’anaviy texnologiyalar asosida o‘zlashtirish imkoni bo‘lmagan uglevodorod zahiralarini aniqlash imkoniyatini mavjudligi.
Innovatsiya uchta asosiy fuksiyasini bajaradi: qayta ishlab chiqarish, investitsiya, rag‘batlantirish.
Davlatning ta’sir etish usullari. Davlatning korxonalar innovatsion faoliyatiga ta’siri ikkita, ya’ni ma’muriy va iqtisodiy (bevosita va bilvosita) usullari orqali amalga oshiriladi. Ma’muriy usul - ma’lum faoliyat turini cheklash yoki uni rivojlantirishga karatilgan qonuniy asosga tayangan bo‘ladi. Bu standartlash va patent siyosatini xuquqiy me’yorlashdir.
Bevosita iqtisodiy usullar. Ularga kuyidagilar kiradi: moliyalashtirishga yo‘naltirilgan investitsiya (maqsadli, predmetli mo‘ljalga, muammo echimini topishga yo‘naltirilgan); lizing; fond operatsiyalari; rejalashtirish va dasturlash; davlat tadbirkorligi.
Bilvosita iqtisodiy usullar. Davlatning innovatsion siyosatidagi iqtisodiy usullari asosan bilvosita iqtisodiy tartibga solish orqali amalga oshiriladi. Bunga innovatsion resurslarni olish imkoniyatiga ega bo‘lish va ularning tarkibi va baxosi, innovatsion xavf-xatarni yumshatish okibatlari kiradi. Eng ko‘prok ko‘llaniladigan usullar kredit va solik siyosati xisoblanadi. Kredit siyosati yangiliklarni moliyalashtirishga yo‘naltirilayotgan moliyaviy resurslar xajmini tartibga soladi.
Rasmdagi innovatsiya faoliyati sohalarini izoxlab bering.
1-ilova.
Blits-so‘rov savollari
Investitsiya
Innovatsiya
Lizing
Investitsion faoliyat
Xorijiy investitsiya
Real investitsiya
Moliyaviy investitsiya
2-ilova.
|
| |
Munozara qatnashchilariga eslatma

|
Munozara qatnashchilariga eslatma
|
bet | 247/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlatMunozara qatnashchilariga eslatma
1. Munozara munosabatlar yig‘indisi emas, balki muammo yechimi uslubiyatidan iborat.
2. Ko‘p gapirmasdan, boshxalarning so‘zlashiga imkon ber.
3. Maqsadga erishish yo‘lida xissiyotlarinni jilovlab, batafsil o‘ylagan xolda so‘zla.
4. Raqiblaring vaziyatini o‘rganib, ularga xurmat bilan murojaat kil.
5. Raqiblaring tomonidan aytilgan fikrlarga tankidiy va muloxazali yondash.
6. Munozara predmeti bo‘yicha chetga chikmagan xolda to‘g‘ri yondashib gapir.
Muammoli seminarning boshqaruv dastaklari
Boshlovchi barcha vazifalarni o‘ziga oladi - munozara bosqichlarini boshqarish, javoblarning asoslanishi va to‘g‘riligini tasdiqlash, ko‘llangan termin va tushunchalarni aniqlash, munosabatlarni to‘g‘ri ko‘llash va boshqalar.
Taqdimotlarning taqsimotini to‘g‘ri boshqarish.
Taqrizchi - tomonlarning ma’ruzalarini yo‘nalishlar bo‘yicha belgilash va to‘lik xarakterda baholash: dolzarbligi, ilmiy jixati, mantikiyligi va masalalarning aniqko‘yilganligi, xulosalarning aniq ko‘rsatilishi.
Raqib - qabul qilingan tadqiqot o‘rtasida raqobatchilik jarayonini shakllantiradi. U faqatgina ma’ruzachining asosiy kolatini tankid kilish emas, shu bilan birgalikda, uning aytgan fikrlaridan zaif yoki xato tomonlarini topish xamda o‘zining xal kiluvchi fikrlarini taklif kilishi xam mumkin.
Ekspert - barcha munozaralarning, jumladan, munozara katnashchilari tomonidan aytilgan fikrlarning, qilingan xulosalarning, taklif va gipotezalarning maxsuldorligini baholaydi.
|
Munozara reglamentini o‘tkazish tartibi
1. Boshlovchi ma’ruza mavzusi va ma’ruzachilarning taqdimotlarni e’lon qiladi.
2. Ma’ruza 5 minut davom etadi.
3. Taqrizchi - 2 minut.
4. Raqib - ma’ruza mavzusi bo‘yicha fikrlarini 1-3 minut takdim etadi.
5. Jamoaviy muxokama - 5-10 minut.
|
3-ilova.
|
| |
Ishlab chiqarish rentabelligi - Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti

|
Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti
|
bet | 63/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlatIshlab chiqarish rentabelligi –foydaning asosiy ishlab chiqarish fondlari va me’yorlashtiriluvchi aylanma mablag‘larning o‘rtacha yillik qiymatiga nisbati sifatida aniqlanuvchi ishlab chiqarish samaradorligi ko‘rsatkichi.
Ishlab chiqarish tuzilmasi– korxonaning mahsulot ishlab chiqarish jarayonida bevosita yoki bilvosita ishtirok etadigan ishlab chiqarish bo‘linmalari - sexlar, uchastkalar, xizmat ko‘rsatish xo‘jaligi aloqalarining yig‘indisi.
Ishlab chiqarishni yiriklashtirish – mahsulotni yirik korxonalarda chiqarishni tashkil etish tarzi.
Ishlab chiqarishni kimyolashtirish – mahsulot ishlab chiqarishda kimyoviy mahsulot va sun’iy materiallar, shuningdek, kimyoviy usullardan keng foydalanish.
Ishlab chiqarishning diversifikatsiyasi – bir tomonlama, ko‘pincha bitta mahsulotga asoslanuvchi ishlab chiqarishni keng nomenklaturada tayyorlanuvchi mahsulotlarga asoslangan ishlab chiqarishga o‘tkazish.
Ishlab chiqarishning ixtisoslashuvi – yirik korxonalarda texnologiya va tuzilmasi bir xil bo‘lgan mahsulotlarni ommaviy ravishda ishlab chiqarish tarzi.
Qayta tiklash – mavjud ishlab chiqarishni texnik va tashkiliy takomillashtirish, asosiy fondlarni majmuaviy ravishda yangilash va zamonaviylashtirish asosida to‘liq qayta qurish jarayoni.
Kapital quyilmalar - asosiy fondlarni qayta tiklash va o‘stirishga sarflanuvchi moddiy, mehnat va pul resurslari xarajatlari.
Kapital qurilish - asosiy fondlarni yangi korxona qurish, mavjud korxonalarni qayta tiklash, kengaytirish, texnik jihatdan qayta qurollantirish va zamonaviylashtirish yo‘li bilan yaratish va mukammallashtirish jarayoni.
Kapital sig‘imi - asosiy kapitalning mos keluvchi davr mobaynida ishlab chiqarilgan mahsulot yoki uning biron-bir qismini milliy daromad, sof daromad, foydaga nisbatan tavsiflovchi ko‘rsatkich.
Qaror – to‘xtam, bitim, bajarilishi mumkin bo‘lgan ishning aniq bir yo‘lini tanlab olish, u yoki bu yo‘lni tanlab olish, bir fikrga kelish.
|
| |
Innovatsiya so‘zining ma’nosi ingliz tilidagi INNOVATION

|
Innovatsiya so‘zining ma’nosi ingliz tilidagi INNOVATION
|
bet | 245/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlatInnovatsiya so‘zining ma’nosi ingliz tilidagi INNOVATION so‘zidan olingan bo‘lib yangilik va yangilik kiritish deganini bildiradi. Bu yangilik zamirida yangi tartibni, yangi odatni, yangi uslubni, kashfiyotni tushunish lozim. YAngilikni bozorga kiritish jarayonini tijoratlashish jarayoni deb atash lozim.
Investitsiya keng ma’noda yangi texnologiyalar, turli maxsulotlar va xizmatlar, tashkiliy texnik va ijtimoiy iqtisodiy qarorlar shaklida ishlatilishi tushuniladi. YAngilikning tuzilishi, yaratilishi va tarqalishi jarayoni innovatsiyaning xayotiy sikli deyiladi.
YAngiliklar bozori (novatsiyalar). Bozorni asosiy maxsuloti bo‘lib, intellektual faoliyatning ilmiy va ilmiy texnikaviy, natijaviy produtki xisoblanadi. Unga avtorlik va shunga o‘xshash xuquqlar (bu xuquqlar xalqaro, respublika,korperativva boshqa qonuniy, me’yoriy aktlar ta’sir doirasida bo‘ladi) taalluqlidir.
Y.A.SHumpeter birinchilardan bo‘lib, iqtisodiy fanga ishlab chiqarish omillari sifatida “yangi kombinatsiya” tushunchasini kiritdi va uning tavsifnomasini berdi. Unga quyidagilar kiradi:
iste’molchilarga ma’lum bo‘lmagan moddiy ne’matni yaratish yoki yangi u yoki bu ne’matni ishlab chiqish;
tegishli tarmoqga yangi hali ma’lum bo‘lmagan ishlab chiqarish usulini joriy etish (uning asosini ilmiy yangi kashfiyot usulidan foydalanib yaratilgan tovar tashkil etadi);
bozorning avval mavjudligi va mavjud emasligidan qat’iy nazar tegishli tarmoqda mutlaqo yangi sotish bozorini o‘zlashtirish;
yangi xomashyo yoki yarim fabrikat manbalarini topish (ushbu manba oldin ma’lum bo‘lishi yoki uni yaratish imkoni bo‘lishidan qat’iy nazar);
boshqa korxonalarning monopol holatiga qarshi kurashish uchun korxonani tarkibiy qayta tuzish.
Korxonalarning innovatsion yo‘nalishlari quyidagilar bo‘lishi lozim:
innovatsion jarayonlarni boshqarishning yangi usullari va yondoshuvlari asosida innovatsiyani joriy etish mexanizmlarini takomillashtirib borish;
iqtisodiyotning muhim tarmoqlari va korxonalarini rivojlan-tirishning ustuvor yo‘nalishlariga qaratilgan loyihalar uchun katta hajmdagi investitsiyalarni jalb qilish va yangi mahsulotlarni yaratish;
innovatsiya davrining barcha bosqichlari bo‘yicha ishlab chiqarish – tadbirkorlik faoliyatini jadallashtirish;
korxonalarning barcha ishlab chiqarish tadbirkorlik faoliyati yo‘nalishlarida axborot texnologiyalaridan keng miqyosda foydalanish.
Innovation so‘zi inglizcha bo‘lib, yangilikning kiritilishi degan ma’noni anglatadi. Iqtisodiy adabiyotlarda I.A.SHumpeter tomonidan berilgan konsepsiyasiga asoslanadi:
- innovatsiya – uning tadbirkorlik faoliyatida ilk bor qo‘llanilish;
- diffuziya – innovatsiyaning keng tarqalishi.
|
| |
Boshqaruvning zamonaviy menejment maktabi

|
Boshqaruvning zamonaviy menejment maktabi
|
bet | 60/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlatBoshqaruvning zamonaviy menejment maktabi (XX asrning 60-80 yy.) - Garb boshqaruv taraqqiyotining zamonaviy bosqichi deb qaraladi va u boshqaruvga 4 yondashuvni ajratib kuosatai: tizimli, vaziyatli, jarayonli (vazifaviy) va sonli. Maktab namoyondalari – V.Leont’ev, D.Kornegi va b.
Boshqaruvning ilmiy maktabi (1885-1920 yy.) – bu maktab asoschilari (F.Teylor, G.Emerson, L.Gilbret va G.Gant) qo‘l mehnatining samarali bajarilishiga erishish uchun ko‘pgina jarayonlarni takomillashtirish, mukammallashtirish mumkin, deb hisoblaganlar. Amerikalik muhandis F.Teylor “ilmiy boshqaruv” iborasini asoslab bergan va 3 asosiy jihati bo‘lgan “teylor tizimini”ni tavsiya etgan: mehnatni oqilona tashkil etish; tashkilotni rasmiy tuzumini tashkil etish; boshqaruvchi va ishchini hamkorligi borasidagi chora-tadbirlarni belgilash.
Boshqaruvning insoniy munosabatlar maktabi (1930-1950 yy.)- mualliflari (M.P.Follett, Elton Meyo, A.Maslou) boshqaruvda insoniy munosabatlarga asosiy e’tiborni qaratishni tavsiya etishib, asosan quyidagilarni nazarda tutdganlar: boshliqlarning samarali harakati, ishchilar bilan kengashlar o‘tkazish va ularga mehnat jarayonida muloqot qilishlari uchun kengroq imkoniyatlar berish. Ular fikricha, ish va ishlab chiqarish jarayoni ishchi uchun unchalik ahamiyatga ega emas, balki uning (ishchining) ishlab chiqarishdagi, obro‘-e’tibori va ijtimoiy o‘rni asosiy o‘rinda turmog‘i kerak.
Boshqaruvning mumtoz yoki ma’muriy maktabi (1920-1950 yy.) - maqsadi boshqaruvning universal tamoyillarini yaratish hisoblangan menejment maktabi. Uning asoschisi yirik ko‘mir kompaniyasi rahbari fransuz Anri Fayol bo‘lib, ana shu 14 tamoyillarga amal qilinsa, tashkilot albatta muvaffaqiyatga erishadi, degan g‘oyani ilgari surgan va boshqaruvning pastki pog‘onasida samaradorlikni oshirishga katta e’tibor qaratgan.
Veksel - belgilangan tartibda yozma shakldagi qarz majburiyati, o‘z egasiga (veksel oluvchiga) uni (vekselni) beruvchidan ko‘rsatilgan pul miqdorini belgilangan muddatda gap-so‘zsiz to‘lanishini talab qilish huquqini beradigan qimmatbaho qog‘oz turi,
Venchur firma – ilmiy-texnik ishlanmalar tijorati bilan shug‘ullanuvchi firma; yangi texnologiyalar va mahsulotlarni, daromadlarni avvaldan belgilamagan holda, ishlab chiqish va qo‘llash bilan tavakkalchilikka asoslangan kapital qo‘yilmasi orqali shug‘ullanadigan firma.
Guruh – bir qancha kishilarning maqsadli ijtimoiy tashkillashuvi. Masalan, talabalarning akademik guruhi, rok-guruh va h.k. Juda ko‘p ijtimoiy o‘zaro aloqalar imkoniyatlari tufayli gruhlar o‘zagi shakllanadi. Albatta, tashkilot va uning bo‘linmalari ham guruh hisoblanadi. Guruh a’zolari o‘z hatti-harakatlari me’yori bilan bog‘langan masalalardagi miqdor va kutilishlarni o‘rnatish asosida shakllanadi.
|
| |
Avtotransport egalarining fuqarolik javobgarligini sug‘urta qilish

92
A) sug‘urta polisi asosida.
B) sug‘urta shartnomasi asosida.
C) sug‘urta dalolatnomasi asosida.
D) sug‘urta summasi asosida.
5. Qaysi holatlarda sug‘urta shartnomasi bekor etilishi mumkin?
A) Sug‘urtalanuvchi tomonidan sug‘urtalovchiga noto‘g‘ri ma’lumotlar berilgan
taqdirda.
B) Sug‘urta shartnomasida orfografik xatolar bo‘lganda.
C) sug‘urtalovchi ustav kapitali miqdorini oshirganda.
D) yuqorida to‘g‘ri javoblar ko‘rsatilmagan.
6. Havo kemasi yo‘lovchilarini sug‘urta qilish:
A) ixtiyoriy tarzda amalga oshiriladi.
B) majburiy tarzda amalga oshiriladi.
C) davlat budjeti mablag‘lari hisobidan amalga oshiriladi.
D) aviakompaniya mablag‘lari hisobidan amalga oshriladi.
7. Sug‘urta mukofoti sug‘urtalovchiga o‘z vaqtida berilmasa, u holda:
A) sug‘urta javobgarligi tushgan sug‘urta mukofotiga nisbatan mutanosib ravishda
olib boriladi.
B) sug‘urta javobgarligi to‘liq olib boriladi.
C) sug‘urta javobgarligi olib borilmaydi.
D) yuqorida to‘g‘ri javoblar ko‘rsatilmagan.
8. Kreditni yoki boshqa qarzlarni qaytara olmaslikdan sug‘urtalash, yuqori
xavf-xatar manbalari egalarining fuqarolik javobgarligi sug‘urtasi, xo‘jalik
faoliyati jarayonida zarar yetkazish holati bo‘yicha fuqarolik javobgarligi
sug‘urtasi sug‘urtaning qaysi turlari orqali amalga oshiriladi?
A) javobgarlik sug‘urtasi
B) shaxsiy sug‘urta
C) mulkiy sug‘urta
D) sug‘urta
mukofoti
Adabiyotlar - “pedagogik mahorat” ilmiy-nazariy va metodik jurnal. 2022, №3-4

|
“pedagogik mahorat” ilmiy-nazariy va metodik jurnal. 2022, №3-4Bog'liq 05.12.2021 To`plam Ped mahorat OAKAdabiyotlar
1.Туракулов О.Х, Савурбаев А, Эшанкулов Б. С. Территориально распределённая
информационно-образовательная среда и методы оценки её электронно-образовательной ресурсной
базы. Сборник научных статей по итогам работы Международного научного форума. Москва 2019.
124-131 с.
2. Kayumov O.A.,Interaktiv intellektualelektron ta’lim resursini sun’iyintellekt yordamida
yaratish.OʻzMU XABARLARI, 1/4 2022, 96-100 betlar.
3. Achilovich, Q. O. (2021). Efficiency of Using Smart Technologies in Teaching Technical Sciences
in Higher Educational Institutions. Middle European Scientific Bulletin, 17, 133-137.
4. Pozilova Sh., Mirsaliyeva M., Kayumov O. International Conference on Education and Training
Technologies. Development of professional creativity of professional teachers in professional courses on the
basis of e-pedagogy principle. 2022 Macau, China.
5. Kayumov, O. (2021). Scientific and theoretical basis of development and introduction of innovative
methods in inclusive education. Scienceweb academic papers collection.
“PEDAGOGIK MAHORAT” ilmiy-nazariy va metodik jurnal. 2022, № 3-4
36
SANAYEVA Surayyo
Navoiy davlat pedagogika instituti dotsenti,
Pedagogika fanlari boʻyicha falsafa doktori
(PhD)
FLESHMOBLAR – TALABALARNING OMMAVIY TADBIRLARDA ISHTIROKINI
TA’MINLASH USULI SIFATIDA
Ushbu maqolada oliy ta’lim muassasasi talabalarining ma’naviy-ma’rifiy, tarbiyaviy ishlarga jalb
etish zarurati, jumladan, ommaviy tadbir usuli sanalmish “fleshmob”lar va ularning oʻtkazilish tartibi
haqida bayon etilgan. Shuningdek, fleshmoblarning paydo boʻlish tarixi, asosiy tamoyillari, ularning umum
qabul qilingan qoidalari, fleshmoblarni oʻtkazishdan maqsadlar hamda oliy ta’lim muassasalarida
talabalarning fleshmoblarda ishtirokini ta’minlash yoʻllari koʻrsatib oʻtilgan.
Kalit soʻzlar: talaba, ma’naviy-axloqiy shakllanish, ommaviy tadbirlar, fleshmob, fleshmobning paydo
boʻlish tarixi, fleshmoblarning maqsadi, tamoyillar, umumqabul qilingan qoidalari, OTMda oʻtkaziladigan
fleshmoblar.
|
| |
7 - O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi qarshi muhandislik-iqtisodiyot instituti sug’urta...

171
mijozning tijorat sirini yoki boshqa sirini tashkil etadigan ma’lumotlarning
maxfiyligini saqlashi.
qonun hujjatlarida belgilangan axborotni maxsus vakolatli davlat organining
talabiga ko‘ra taqdim etishi shart.
Sug‘urta syurveyeri zimmasida qonun hujjatlariga va o‘zi tuzgan
shartnomalarga muvofiq boshqa majburiyatlar ham bo‘lishi mumkin.
9
8
-modda. Assistans
Assistans sug‘urta qildiruvchilarga (sug‘urtalangan shaxslarga, naf
oluvchilarga) hamda sug‘urtalovchilarga sug‘urta shartnomasi doirasida assistans
xizmatlari, texnik, tibbiy va boshqa xizmatlar ko‘rsatuvchi, shuningdek ularga
moliyaviy ko‘mak beruvchi yuridik yoki jismoniy shaxsdir.
Assistans o‘z faoliyatini sug‘urtalovchi bilan tuzilgan shartnomaga muvofiq
amalga oshiradi.
Assistans xizmatlariga sug‘urta qildiruvchilar (sug‘urtalangan shaxslar)
ishtirokisiz faqat sug‘urtalovchilar tomonidan haq to‘lanadi.
Assistans:
sug‘urtalovchi sifatida sug‘urta va qayta sug‘urta qilish operatsiyalari
o‘tkazishga;
sug‘urta bo‘yicha vositachilik faoliyatini amalga oshirishga;
sug‘urtalovchilarning ustav fondlarida ishtirok etishga haqli emas.
Korxonaning tijorat siri - Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti

|
Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti
|
bet | 65/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlatKorxonaning tijorat siri – korxonaning ishlab chiqarish, texnologiya, boshqaruv va boshqa turdagi faoliyati bilan bog‘liq, oshkor qilinishi korxona manfaatlariga zarar etkazishi mumkin bo‘lgan, davlat sirlariga aloqasi bo‘lmagan ma’lumotlari.
Lizing - mulkka egalik qilish huquqi ijaraga beruvchida saqlangan holda, mulkni uzoq muddatli ijaraga berishga asoslangan holda investitsiyalarni moliyalashtirish shakli; mashina, uskuna va transport vositalarining o‘rta va uzoq muddatli ijarasi.
Litsenziya - qonunda belgilangan muayyan xo‘jalik operatsiyalari, jumladan, tashqi savdo (eksport va import) operatsiyalarini amalga oshirish bo‘yicha, vakolatli davlat idoralarining huquqiy shaxslarga beruvchi maxsus ruxsatnomasi.
Maqsad - bu muddao, murod, ya’ni u yoki bu niyatga erishmoq uchun ko‘zda tutilgan mushtarak orzu, niyat. Masalan, korxonaning bo‘lajak harakatlarni oldindan aniqlash, pirovard natijani baholash va h.k.
Marketing – bozor holatini asosli o‘rganish va oldindan baholash bilan tovarlarni ishlab chiqish va sotishni tashkil etish hamda bozor iqtisodiyotining muhim unsuri.
Marketing menejmenti – bozordagi talab-taklifni o‘rganish, mahsulotni xaridorga etkazish, qadoqlash, reklama kabi jarayonlarni boshqarish.
Mas’uliyati cheklangan jamiyat – kapitallar birlashishining shakli bo‘lib, jamiyat qatnashchilari faqat qo‘ygan mablag‘i bilan jamiyat majburiyatlarida javobgarlik olib boradilar.
Materiallardan foydalanish koeffitsienti – xom ashyo va materiallarning oqilona tarzda sarflanishini tavsiflovchi ko‘rsatkich bo‘lib, u tayyor mahsulot tarkibiga kiruvchi materiallarning ishlov berilgan materiallarning umumiy hajmiga nisbatini ifodalaydi.
Matritsali tuzilma – boshqaruv tarzi “matritsa” qabilida bog‘langan tuzilma. U ancha murakab bo‘lib, mahsuloti nisbatan qisqa “umr” ko‘radigan va tez–tez o‘zgarib turadigan korxonalar tomonidan qo‘llanadi.
Mahsulot (xizmat) attestatsiyasi – mahsulot (ish, xizmat) sifatining texnik-iqtisodiy ko‘rsatkichlarini ob’ektiv baholashni tizimli ravishda amalga oshirishni ko‘zda tutuvchi, tashkiliy-texnik va iqtisodiy chora-tadbirlar majmuasi.
|
| |
Sug‘urta tashkilotlarining investitsion imkoniyatlari

115
1. Mijozlar soni va sug‘urta mukofoti hajmiga bog‘liq bo‘lgan vaqtinchalik
bo‘sh mablag‘lar xajmi;
2. Muddatlar, ya’ni bu vaqt davomida ushbu mablag‘lardan foydalanish
mumkin bo‘ladi.
Sug‘urta kompaniyasi investitsion portfeli tizimi, uning moliyaviy
barqarorligini ta’minlashi lozim va u odatda sug‘urta nazorati me’yorlari bilan
belgilanadi. Unda sug‘urta zaxiralarining vaqtinchalik bo‘sh turgan mablag‘larini
joylashtirish tartibi belgilangan, davlat tomonidan sug‘urta investitsiyalarining
ma’lum bir himoyasi ta’minlangan va sug‘urta investitsiyasining aniqlangan
ustuvorligi belgilangan.
Tizimlar nazariyasi - Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti

|
Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti
|
bet | 70/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlatTizimlar nazariyasi – XX asrning 50-yillarida boshqaruvga qo‘llanilagan nazariya.
Tizimli yondashuv – rahbarning boshqaruv sub’ekti sifatida korxonani (boshqaruv ob’ektini) tizim tarzida boshqaruv tarzi.
Trest - turli korxonalar birga qo‘shilib, tashkil etilgan yirik birlashma.
Tuzilma – soha, tarmoq, korxona yoki xo‘jalik, buyum tarkibiy qismlarining o‘zaro bog‘liq ravishda joylashuvi, tuzilishi.
Uskunalarni zamonaviylashtirish – harakatdagi uskunalar konstruksiyasiga, uning texnik darajasini oshiruvchi hamda texnik va iqtisodiy ko‘rsatkichlarini yaxshilovchi sezilarli o‘zgartirishlar kiritish.
Uslub– bu ishlash, boshqarishdagi o‘ziga xos yo‘l, usul tadbiqi.
Ustama xarajatlar – ishlab chiqarish xarajatlari tarkibiga kiritiluvchi, ishlab chiqarish va korxona boshqaruviga xo‘jalik xizmati ko‘rsatishga oid bo‘lgan qo‘shimcha xarajatlari.
Usul – bu tadqiq qilish yoki ta’sir ko‘rsatis vositasi, boshqarish funksiyalarini amalga oshirish uchun boshqaruv ob’ektiga ta’sir o‘tkazish tarzi.
O‘zgaruvchan xarajatlar – mahsulot ishlab chiqarish hajmiga proporsional bog‘liq bo‘lgan (xom ashyo, elektroenergiya, transport va h.k) xarajatlar.
Fan-texnika taraqqiyoti - fan, texnika, texnologiyalar rivojlanishi, mehnat predmetlari, ishlab chiqarish va mehnatni tashkil etishning uzluksiz, innovatsion rivojlanish jarayoni.
Firma - huquqiy shaxs maqomiga ega bo‘lib, tovar ishlab chiqarish va sotishni bir umumiy boshqaruv (va umumiy firma nomi) ostida birlashtiruvchi, korxona yoki turli mulkchilik shaklidagi ixtisoslashtirilgan tashkilotlar majmuasi.
Foyda – korxona faoliyatining yakuniy moliyaiy natijasi; pul tushumi va xarajatlar o‘rtasidagi farq.
Fond qaytimi – asosiy ishlab chiqarish fondlarining bir so‘miga to‘g‘ri keluvchi mahsulot (xizmat, ish) miqdori.
Fond sig‘imi –fond qaytimiga teskari bo‘lgan nisbat bo‘lib, asosiy ishlab chiqarish fondlari o‘rtacha qiymatining ishlab chiqarilgan mahsulot hajmiga nisbati sifatida hisoblanadi.
|
| |
Diversifikatsiya - Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti

|
Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti
|
bet | 61/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlatDiversifikatsiya – korxona faoliyatining yangi tarmoqlar va mahsulot (ish, xizmat) turi hisobiga kengayishi.
Dividend - aksiyadorlik jamiyati foydasining bir qismi, har yili soliqlarni to‘lash, ishlab chiqarishni kengaytirish, zahiralarni to‘ldirish, obligatsiyalar bo‘yicha foizlar to‘lash va direktorlarni mukofotlashdan so‘ng aksiyadorlar o‘rtasida taqsimlanadigan qismi.
Doimiy xarajatlar – ishlab chiqarish hajmiga bog‘liq bo‘lmagan xarajatlar (amortizatsiya, ijara to‘lovi va h.k).
Jismoniy eskirish – mehnat vositalarining foydalanish va tabiiy ta’sir ostida moddiy jihatdan emirilishi. Ularning ma’naviy eskirishi ularning to‘liq jismoniy eskirishdan oldindanroq, ishlab chiqarish ko‘rsatkichlari yuqoriroq va tejamkor bo‘lgan yangi mashina va qurilmalar paydo bo‘lishi tufayli yuz beradi.
Zahiralarni boshqarish - tovar ishlab chiqaradigan operatsion tizimlarda va xizmat ko‘rsatish operatsiyalarida ma’lum miqdorda zahiralar mavjudligini boshqarish jarayoni. Zahiralarning 3 turi bo‘ladi: ehtiyot qism va materiallar zahirasi; tugallanmagan mahsulotlar zahirasi; tayyor mahsulot zahirasi.
Ijara - mulkni ma’lum bir haq to‘lash evaziga, vaqtinchalik foydalanishga berish to‘g‘risidagi shartnoma asosida yollash.
Ijtimoiy-ruhiy usul – asosiy maqsadi jamoalarda sog‘lom ijtimoiy-ruhiy muhitni yaratishga qaratilgan boshqaruv usuli.
Iqtisodiy kibernetika – iqtisodiyotda boshqaruv jarayonlarni o‘rganish usullarining majmuasi, jumladan iqtisodiy-matematik uslublar majmuasi.
Iqtisodiy usul – boshqaruvda iqtisodiy manfaatlardan (masalan, foyda, soliq, foiz kabilardan) foydalanish usuli.
Ilmiy-texnik salohiyat– mamlakatdagi fan-texnika va muhandislik ishlarining rivojlanish darajasi, jamiyatning fan-texnika muammolarini hal qilish uchun mavjud resurs va imkoniyatlarining umumiy holati.
Investitsion siyosat – kapital qo‘yilmalarning eng ustivor yo‘nalishlarini tanlash, sarflangan har bir so‘mga mahsulot (ish, xizmat) o‘sishi va milliy daromadning eng yuqori ko‘rsatkichlariga erishish siyosati.
|
| |
5 - O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi qarshi muhandislik-iqtisodiyot instituti sug’urta...

169
aktuar
xizmatlari
ko‘rsatiladigan
sug‘urtalovchini
va
boshqa
buyurtmachilarni erkin tanlash;
aktuar xulosasini tuzish uchun zarur bo‘lgan axborot sug‘urtalovchi va
boshqa buyurtmachilar tomonidan
taqdim etilmagan taqdirda,
aktuar xizmatlari
ko‘rsatishni rad etish;
boshqa aktuar tashkilotlarni va o‘zga mutaxassislarni aktuar xizmatlari
ko‘rsatishda ishtirok etishga belgilangan tartibda jalb etish.
Aktuar tashkilot qonun hujjatlariga va o‘zi tuzgan shartnomalarga muvofiq
boshqa huquqlarga ham ega bo‘lishi mumkin.
Aktuar tashkilot:
sug‘urta faoliyati to‘g‘risidagi qonun hujjatlari talablariga rioya etishi;
aktuar xizmatlari ko‘rsatish chog‘ida olingan axborotning maxfiyligiga rioya
etishi;
aktuar xulosasida aktuar hisob-kitoblarning kamchilik
faktlarini va ularni
bartaraf etishga doir takliflarni aks ettirishi.
qonun hujjatlarida belgilangan axborotni maxsus vakolatli davlat organining
talabiga ko‘ra taqdim etishi shart.
Aktuar tashkilot zimmasida qonun hujjatlariga va o‘zi tuzgan
shartnomalarga muvofiq boshqa majburiyatlar ham bo‘lishi mumkin.
9
6
-modda. Sug‘urta syurveyeri
Sug‘urta syurveyeri quyidagilar bo‘yicha xizmatlar ko‘rsatuvchi, o‘z
shtatida tegishli mutaxassislarga ega bo‘lgan yuridik shaxs yoki professional bilim
va malakaga ega bo‘lgan jismoniy shaxsdir:
sug‘urta (qayta sug‘urta qilish) shartnomasi tuzilguniga qadar sug‘urta
(qayta sug‘urta qilish) ob’ektini ko‘zdan kechirish va tekshirish;
sug‘urta (qayta sug‘urta qilish) shartnomasi
tuzilguniga qadar barcha
faktlarni va tavakkalchilik holatlarini tahlil qilish,
tavakkalchilik darajasini
aniqlash;
tekshirilayotgan sug‘urta ob’ekti bo‘yicha xulosa tuzish.
170
Sug‘urta
ekspertizasini
o‘tkazishga
vakolatli
mutaxassislarning
(ekspertlarning) ish tartibi sug‘urta syurveyeri tomonidan belgilanadi.
Sug‘urta syurveyeri o‘z faoliyatini sug‘urtalovchi (sug‘urta qildiruvchi)
bilan tuzilgan shartnomaga muvofiq amalga oshiradi.
Sug‘urta syurveyeri:
sug‘urtalovchi sifatida sug‘urta va qayta sug‘urta qilish operatsiyalari
o‘tkazishga;
sug‘urta bo‘yicha vositachilik faoliyatini amalga
oshirishga;
sug‘urtalovchilarning ustav fondlarida ishtirok etishga haqli emas.
Sug‘urta syurveyeri ishining natijalari bo‘yicha hisobot taqdim etiladi,
sug‘urtalovchi (sug‘urta qildiruvchi) bu hisobotdan sug‘urta (qayta sug‘urta qilish)
shartnomasi tuzish chog‘ida foydalanishi mumkin.
Sug‘urta syurveyerining hisobotida ko‘rsatilgan xulosalar mustaqil sug‘urta
ekspertizasi jarayonida qayta ko‘rib chiqilishi mumkin.
Daromadlarni taqsimlash va sug‘urtalovchilarning xarajatlari

113
Akvizitsion xarajatlar yangi sug‘urta shartnomalarini
tuzish maqsadida
amalga oshiriladi. Ularga akvizitsion komissiya, tibbiy ko‘rikdan o‘tkazish va
boshqa xarajatlar kiradi. Akvizitsion xarajatlar yangi sug‘urta turlari joriy qilinib
qo‘llanilayotganda tez o‘sib boradi.
Inkassa xarajatlari – bu sug‘urta tashkiloti xodimlarining sug‘urta to‘lovlari
yig‘ganlik va sug‘urtalanuvchilarga xizmat ko‘rsatganliklari uchun mehnatiga haq
to‘lash xarajatlari. Inkassa xarajatlari brutto-stavkadan
komission tamoyillarda
foizlar bo‘yicha hisoblanadi.
Bartaraf (likvidatsiya) qilish xarajatlari odatda bevosita xarajat hisoblanadi va
sug‘urta hodisasi ro‘y bergandan so‘ng amalga oshiriladi. Boshqa bevosita
xarajatlar singari ular konkret sug‘urta turiga tegishli bo‘ladi. Bunday xarajatlar
tarkibiga mazkur holat bilan bog‘liq bartaraf qiluvchi va ekspertni sug‘urta
hodisasi ro‘y bergan joyga borish-kelish yo‘l xarajatlari, ekspertlarni
rag‘batlantirish xarajatlari, sud xarajatlari va boshqalar kiradi.
Boshqaruv xarajatlari o‘z tarkibiga sug‘urta tashkilotining ma’muriy-
boshqaruv xodimlari mehnatiga haq to‘lash xarajatlari, ma’muriy-xo‘jalik
xarajatlari va sug‘urtani rivojlantirish xarajatlarini oladi.
Siga estos pasos para iniciar el Administrador de utilidades

|
Siga estos pasos para iniciar el Administrador de utilidades
|
bet | 69/86 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,84 Mb. | | #15734 |
Siga estos pasos para iniciar el Administrador de utilidades:
Mantenga pulsadas las teclas Windows + U.
O BIEN,
Seleccione Start (Inicio)All Programs (Todos los programas)Accessories (Accesorios)Accessibility (Accesibilidad)Utilities Manager (Administrador de utilidades).
Se abre el Utilities Manager (Administrador de utilidades).
Esta pantalla indica qué herramientas de accesibilidad están actualmente funcionando y lo pueden ayudar a solucionar cualquier problema.
Si usted es una persona con necesidades especiales, abra el Asistente para accesibilidad para habilitar las herramientas que mejor las satisfagan.
O BIEN,
Abra las utilidades: Magnifier (Ampliador), Narrator (Narrador), Onscreen Keyboard (Teclado en pantalla) y Utilities Manager (Administrador de utilidades) para explorar estos recursos de accesibilidad disponibles para usted y para quienes utilizan la computadora.
|
| |
Fleshmobning asosiy tamoyillariga

|
Fleshmobning asosiy tamoyillarigaBog'liq 05.12.2021 To`plam Ped mahorat OAKFleshmobning asosiy tamoyillariga:
- keng mazmunda yaratilishi;
- biron tayinlangan rahbarning yoʻqligi;
- biror iqtisodiy yoki reklama maqsadlarining yoʻqligi;
- depersonifikatsiya; fleshmob ishtirokchilari aksiya oʻtkazish vaqtida oʻzaro bir-birini biror narsa
bogʻlashini koʻrsatmasligi;
- fleshmobni ommaviy axborot vositalarida yoritishni rad etish.
Fleshmob tasodifiy tomoshabinlar uchun moʻljallangan boʻlib, tushunmaslik, qiziqish va hatto ishtirok
etish kabi aralash tuygʻularni keltirib chiqaradi.
Fleshmobning umum qabul qilingan qoidalari:
1. Ishtirokchilarning hech biri pul toʻlamaydi yoki pul olmaydi.
2. Harakat oʻz-oʻzidan paydo boʻlishi kerak (ishtirokchilar harakatdan oldin voqea joyiga yigʻilmaydi
yoki repetitsiya qilinmaydi).
3. Ishtirokchilar fleshmob oʻtkaziladigan joyda aksiyadan oldin ham, davom etish jarayonida ham,
soʻnggida ham bir-birlari bilan maslahat qilinmaydi.
4. Ssenariy ma’nosiz boʻlishi lozim.
5. Fleshmob ishtirokchilari kulgu uchun emas, balki hamma narsani jiddiy nigoh bilan qilishlari kerak.
6. Fleshmobda reklama yoki uning elementlari boʻlmasligi kerak, aksiyalar hech kimni ovoz berishga
majburlamaydi.
Fleshmobni oʻtkazishdan maqsad:
Fleshmob ishtirokchilari aksiyada ishtirok etishlari uchun toʻlov toʻlamaydilar, bu ixtiyoriy faoliyat
sanaladi. Bunda har bir ishtirokchining turli maqsadlarga intilishlari amalga oshadi. Masalan:
- oʻyin-kulgu;
- bir xillikdan voz kechish, oʻzini erkin tutish;
- boshqalarni hayratda qoldirish;
- oʻz-oʻzini tasdiqlash, ya’ni oʻzini sinab koʻrish;
- his-hayajon;
- umumiy ishga daxldorlik hissi;
- jamoa psixoterapiyasi kabi samara olish;
- hissiyotga toʻlish;
- yangi doʻstlar orttirish kabilar.
Maqsadga “olomon samarasi” orqali erishiladi. Aksiya ishtirokchilari hayotda koʻproq muvaffaqiyatga
erishgan va jiddiy odamlar sanaladi. Ba’zi ruhshunoslarning ta’kidlashlaricha, fleshmoblarda ishtirok etish
kundalik hayotda kunlik tashvishlardan charchaganlik bilan izohlanadi.
|
| |
ФЛЕШМОБ КАК СПОСОБ ОБЕСПЕЧЕНИЯ УЧАСТИЯ СТУДЕНТОВ

|
ФЛЕШМОБ КАК СПОСОБ ОБЕСПЕЧЕНИЯ УЧАСТИЯ СТУДЕНТОВBog'liq 05.12.2021 To`plam Ped mahorat OAK
ФЛЕШМОБ КАК СПОСОБ ОБЕСПЕЧЕНИЯ УЧАСТИЯ СТУДЕНТОВ
В МАССОВЫХ МЕРОПРИЯТИЯХ
В данной статье описывается необходимость привлечения студентов высших учебных
заведений к духовно-нравственной, воспитательной работе, в том числе к “флешмобам”,
являющимся методом массовых мероприятий, и порядок их проведения. Также изложена история
флешмобов, их основные принципы, их общепринятые правила, цель флешмобов и способы
обеспечения участия студентов во флешмобах в высших учебных заведениях.
Ключевые слова: студент, духовно-нравственное формирование, массовые мероприятия,
флешмобы, история флешмобов, цель флешмобов, принципы, общепринятые правила, проводимые
флешмобы в высшей школе.
FLASHMOB AS A WAY TO ENSURE STUDENT PARTICIPATION IN MASS EVENTS
This article describes the need to involve students of higher education in spiritual, educational,
educational work, including "flash mobs", which are a method of public events, and the order of their
holding. It also outlines the history of flash mobs, their basic principles, their generally accepted rules, the
purpose of flash mobs and ways to ensure the participation of students in flash mobs in higher education
institutions.
Keywords: student, spiritual and moral formation, public events, flash mobs, history of flash mobs,
purpose of flash mobs, principles, generally accepted rules, flash mobs held in higher education.
Kirish.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh.M.Mirziyoyevning 2022-yil 28-yanvardagi PF-60-son
Farmonida koʻrsatilgan 2022–2026-yillarga moʻljallangan Yangi Oʻzbekistonning taraqqiyot strategiyasining
70-maqsadida yoshlarni vatanparvarlik, fuqarolik tuygʻusi, bagʻrikenglik, qonunlarga, milliy va
umuminsoniy qadriyatlarga hurmat ruhida, zararli ta’sirlar va oqimlarga qarshi tura oladigan, hayotga
boʻlgan qat’iy ishonch va qarashlarga ega shaxs sifatida tarbiyalash, ularni axloqiy negizlarni buzishga olib
keladigan xatti-harakatlardan, terrorizm va diniy ekstremizm, separatizm, fundamentalizm, zoʻravonlik va
shafqatsizlik gʻoyalaridan himoya qilish, ularning huquqiy ongi va huquqiy madaniyati darajasini
yuksaltirish, iqtidorli va iste’dodli yoshlarni qoʻllab-quvvatlash hamda ragʻbatlantirish, sogʻlom turmush
tarziga intilishni shakllantirish, shuningdek, yoshlarning boʻsh vaqtlarini mazmunli tashkil etish va yoshlar
sportini ommaviy rivojlantirish uchun shart-sharoitlar yaratish masalasiga alohida urgʻu berilgan [1].
|
| |
Mis documentos - Este tutorial proporciona conocimientos básicos para utilizar el sistema operativo Windows xp de Microsoft

Mis documentos
La carpeta My Documents (Mis documentos) es el lugar ideal para guardar archivos y carpetas importantes. Recuerde que puede acceder rápidamente a My Documents (Mis documentos) desde el menú Start (Inicio), o bien haciendo doble clic en el icono My Documents (Mis documentos) en el escritorio.
He aquí un ejemplo de la carpeta My Documents (Mis documentos):
Esta carpeta incluye algunas subcarpetas predeterminadas llamadas My Music (Mi música), My Pictures (Mis imágenes) y My Videos (Mis videos). Puede utilizarlas, cambiarles el nombre o eliminarlas.
Muy importante: cuando usted guarda un archivo, éste se aloja automáticamente en My Documents (Mis documentos), a menos que haya seleccionado una carpeta o unidad diferente.
|
Siga estos pasos para abrir el Ampliador desde el menú Inicio

|
Siga estos pasos para abrir el Ampliador desde el menú Inicio
|
bet | 66/86 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,84 Mb. | | #15734 |
Siga estos pasos para abrir el Ampliador desde el menú Inicio:
Seleccione Start (Inicio)All Programs (Todos los programas)Accessories (Accesorios)Accessibility (Accesibilidad)Magnifier (Ampliador).
Ya se trate de que abra el Ampliador utilizando el Asistente para accesibilidad o desde el menú Start (Inicio), se abrirá la ventana Magnifier Settings (Configuración del ampliador).
En esta pantalla usted puede activar las siguientes opciones:
Configurar el Nivel de ampliación - el valor predeterminado es 2. Utilice las flechas del menú desplegable para seleccionar el tamaño que se adecue a sus necesidades.
Seguir el cursor del mouse - salvo indicación en contrario, el Ampliador muestra la parte de la pantalla que el puntero del ratón señala.
Seguir el foco del teclado - salvo indicación en contrario, el Ampliador sigue su actividad en el teclado.
|
| |
En esta pantalla usted puede activar las siguientes opciones

|
En esta pantalla usted puede activar las siguientes opciones
|
bet | 68/86 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,84 Mb. | | #15734 |
En esta pantalla usted puede activar las siguientes opciones:
Anunciar eventos en pantalla - el Narrador anuncia o lee las nuevas ventanas que aparecen en pantalla o los mensajes del sistema.
Leer caracteres ingresados - el Narrador lee en voz alta los caracteres que se ingresan.
Mover el ratón al elemento activo - el Narrador desplaza el puntero del ratón al elemento de la ventana activa.
Iniciar el Narrador minimizado - el Narrador comienza como una opción minimizada.
El teclado en pantalla y el administrador de utilidades
La utilidad Onscreen Keyboard (Teclado en pantalla) abre un teclado en pantalla. Puede usar el ratón para hacer clic en las teclas. Esta es una versión limitada, pero puede aprender sobre otras utilidades como ésta en http://www.microsoft.com/enable.
El Utilities Manager (Administrador de utilidades) es una herramienta útil que permite administrar todas las herramientas de accesibilidad.
|
| |
Seguir la edición del texto - - Este tutorial proporciona conocimientos básicos para utilizar el sistema operativo...

|
Este tutorial proporciona conocimientos básicos para utilizar el sistema operativo Windows xp de Microsoft
|
bet | 67/86 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,84 Mb. | | #15734 |
Seguir la edición del texto - mientras escribe un documento, el Ampliador sigue el cursor y amplía el texto a medida que usted lo ingresa o efectúa cambios.
Invertir colores - invierte los colores en el Ampliador.
Iniciar minimizado - el Ampliador comienza como una opción minimizada en su computadora.
Mostrar el ampliador - salvo indicación en contrario, el ampliador se ve en la parte superior de la pantalla.
El Narrador
La utilidad Narrator (Narrador) puede leer el contenido de la pantalla para usted. Sin embargo, funciona sólo en inglés y existe la posibilidad de no sea compatible con todos los programas instalados en su computadora, la que, para que el Narrador funcione correctamente, también deberá tener instalada una tarjeta de sonido y altavoces.
Siga estos pasos para abrir el Narrador desde el menú Start (Inicio):
Seleccione Start (Inicio)All Programs (Todos los programas)Accessories (Accesorios)Accessibility (Accesibilidad)Narrator (Narrador).
Ya sea que abra el Narrator (Narrador) utilizando el Accessibility Wizard (Asistente para accesibilidad) o desde el menú Start (Inicio), se abrirá la ventana Narrator (Narrador).
|
| |
¿Qué es una unidad de disco? - Este tutorial proporciona conocimientos básicos para utilizar el sistema operativo...

|
Este tutorial proporciona conocimientos básicos para utilizar el sistema operativo Windows xp de Microsoft
|
bet | 34/86 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,84 Mb. | | #15734 |
¿Qué es una unidad de disco?
Llamamos unidad de disco al equipo utilizado para guardar los archivos y carpetas. La unidad de disco se identifica por una letra.
Su unidad de disco duro (la unidad que se encuentra dentro de su computadora) se conoce como la unidad (C:).
Su unidad de disquete se conoce como la unidad (A:).
Si su computadora incluye una unidad de CD-ROM, generalmente ésta se conoce como la unidad (D:).
Seleccione dónde guardará sus archivos durante el proceso Save As (Guardar como). La mayoría de los usuarios de equipos informáticos guardan sus archivos en la unidad (C:). En el curso de Office 2000 encontrará más información sobre Save As (Guardar como).
Cree un documento nuevo en Notepad (Bloc de notas) y asígnele el nombre Lista de tareas pendientes.
Guárdelo en el escritorio.
Cree una carpeta nueva en My Documents (Mis documentos) y llámela Carpeta de tareas.
|
| |
Sug‘urta summasi nimaga nisbatan aniqlanadi?

128
D. yuqorida to‘g‘ri javoblar ko‘rsatilmagan.
6. Sug‘urta hodisasi ro‘y berishi tufayli ko‘rilgan zarar qaysi hujjat asosida
sug‘urtalanuvchiga qoplanadi?
A. sug‘urta polisi asosida.
B. sug‘urta shartnomasi asosida.
C. sug‘urta dalolatnomasi asosida.
D. sug‘urta summasi asosida.
7. Sug‘urta mukofoti aniqlanadi:
A. ob’ektning bozor bahosiga nisbatan.
B. ob’ektning balans qiymatiga nisbatan.
C. ob’ektning sug‘urta summasiga nisbatan.
D. ob’ektning haqiqiy qiymatiga nisbatan.
8. Quyidagi manfaatlardan qaysi biri sug‘urta himoyasiga olinishi mumkin
emas?
A. garovga olinganlarni ozod qilish maqsadida shaxs majburan qilishi zarur
bo‘lgan xarajatlarni sug‘urta himoyasiga olish.
B. garovga qo‘yilgan mol-mulklarni.
C. jismoniy shaxslarning xizmat muddatini o‘tagan mol-mulklarini sug‘urta
himoyasiga olish.
D. yuqorida to‘g‘ri javoblar ko‘rsatilmagan.
9. Sug‘urtalovchilarning zahira mablag‘lari qaysi maqsadda ishlatiladi?
A. sug‘urta tashkiloti joylashgan binoni saqlash xarajatlarini moliyalashtirishga.
B. sug‘urta hodisasi ro‘y berganda yuzaga keladigan zararlarni qoplashga.
C. sug‘urtalovchining ogohlantirish tadbirlarini moliyalashtirishiga.
D. yuqorida to‘g‘ri javoblar ko‘rsatilmagan.
12 
6 
1 
5 
26 
6

|
12
6
1
5
26
6Bog'liq 05.12.2021 To`plam Ped mahorat OAK9
12
6
1
5
26
6
17
3
0
6
27
3
20
3
1
7
17
8
6
1
2
8
16
2
8
5
1
198
46
115
29
8
100%
23,2 %
58 %
14,6
4,2 %
Talabalarni topshiriqlarni birinchi qadamda tushunishlari birmuncha qiyin hisoblanadi.Tajribada jami
198 nafar 1-kurs talabalari ishtirok etdi. Jadvalimizda koʻrsatilganidek, birinchi qadamda bajargan talabalar
jami 46 tani, yani 23,2 % ni tashkil etadi. Bu degani talabalar an’anaviy darsda koʻpi bilan 30 % talaba
oʻzlashtirishi mumkin. Mustaqil oʻrganish orqali bu koʻrsatkichni oshirishimiz mumkin boʻladi. Har bir
talaba bilan alohida shugʻullanishning imkoni boʻlmaydi. Bu masalaning yechimi electron ta’lim resurslari
orqali qamrovni oshirishimiz mumkin boʻladi. Topshiriqni boʻlaklash natijasida 115 nafar talaba topshiriqni
bajara oldi. Shunda topshiriq bajargan talabalar 161 nafarga yetdi. Bu 81,2 % ni tashkil etadi.
Xulosa va takliflar.
Ushbu interaktiv intellectual electron ta’lim resursi sun’iy intellektga asoslangan
boʻlib, talaba toki oʻrganmaguncha keying topshiriqqa oʻtmaydi. Topshiriq darajasini pasaytirib boʻlaklarga
ajratib boʻlaklarni taqdim etaveradi. Har bir boʻlak ishlanganda uning natijasini saqlab, parallel boʻlakni
ishlashga imkon beradi. Parallel boʻlaklar natijalari olingandan soʻng yaxlit topshiriq qayta taqdim etiladi va
natija olinadi. Bunday jarayon koʻp vaqt talab etishi mumkin, lekin avtomatik tarzda n ta talaba parallel
ishlashi mumkin. Shu bois vaqt va samaradorlik yuqori boʻladi. Dars jarayonida talaba auditoriyada savol
berishiga imkon boʻlmasligi mumkin, lekin electron ta’lim resursidan qayta-qayta soʻrashi va oʻrganishi
mumkin. Muammoga bagʻishlangan adabiyotlar tahlili shuni koʻrsatdiki, insonda ijodkorlikni shakllantirish
tarbiyaning vazifalaridan biri hisoblanadi. Shu bois oily ta’lim muassasalari talabalarini mustaqil ta’lim
olishida mutaxasislik ijodiyotini rivojlantirish dolzarb muammo hisoblanadi. Interaktiv intellectual electron
ta’lim resursidan foydalanganda talabaning mustaqil fikrlash doirasi keskin oʻzgaradi. Sun’iy intellect
ta’limga qoʻllanganda talabalarning eng yaxshi natijaga erishishi uchun birgalikda ishlaydigan virtual
oʻqituvchisi hisoblanadi. Ta’limni individual talabaning ehtiyojlaridan kelib chiqqan holda moslashtirish
oʻqituvchilar uchun yillar davomida ustuvor vazifa boʻlib kelgan, ammo AI har bir guruhda 20-30 nafar
talabalarni boshqarish imkonini va differensiallik darajasini beradi.
|
| |
Калит сўзлар - “pedagogik mahorat” ilmiy-nazariy va metodik jurnal. 2022, №3-4

Калит сўзлар: ядро тиббиёти, радионуклид диагностикаси, радионуклид терапияси,
радиофармацевтик препарат. TEACHING NUCLEAR MEDICINE IN UNIVERSITIES AT THE PRESENT STAGE High-quality teaching of subjects is associated with the scale of application of modern teaching methods, as well as the equipment of the bases of higher educational institutions. The training of highly qualified personnel is one of the important aspects in the development of nuclear medicine, as it allows conducting high-quality examinations and contributes to the provision of medical services to the population at a higher level. The article analyzes the current state of training personnel using radionuclide methods in the diagnosis and therapy of organs and systems of the human body. Key words: nuclear medicine, radionuclide diagnostics, radionuclide therapy, radiopharmaceutical. Введение. Успехи ядерной физики последних лет оказали большое влияние на развитие многих
направлений. Развитие атомной энергетики дало учёным новые инструменты и методы для
проведения научных исследований в различных направлениях. Возможности научного познания
значительно расширились. С самого начала научная медицина черпает новые идеи и инструменты из
физики и химии для предотвращения болезней и борьбы с ними. Например, открытие рентгеновских
лучей в конце прошлого века привело к тому, что сегодня даже небольшое медицинское учреждение
оснащено рентгеновским аппаратом.
Особое значение имеет использование атомной энергии для медицины. Эта область науки
обогатилась новыми, очень ценными методами изучения жизненных процессов, диагностики и
лечения болезней. В частности, появление методов радионуклидной диагностики и радионуклидной
терапии в ядерной медицине привело к серьёзным изменениям в медицине и широкому
“PEDAGOGIK MAHORAT” ilmiy-nazariy va metodik jurnal. 2022, № 3-4
135
использованию гибридных методов визуализации, аналитических методов и компьютерной
томографии в медицинских учреждениях мирового уровня.