Ma`lumotlarni uzatish komandalari

Ma`lumotlarni uzatish komandalari
Tartib
№
Mnemonika
Davr-
lar
soni
Taktlar
soni
Natija
belgilari: c,
Z, S, P, Ac
Izox
1
MOV Ri, Rk
1
5
-----
Ri <= Rk
2
MVI Ri, data
3
10
-----
Ri <= data
3
LDA addr
4
13
-----
A <= M(addr)
4
STA addr
4
13
-----
M(addr) <= A
5
LDAX 2R
2
7
-----
A <= M(2R)
6
STAX 2R
2
7
-----
M(2R) <= A
7
LXI 2R, data16
3
10
-----
2R <= data16
8
LHLD addr
5
16
-----
HL <= addr
9
SHLD addr
5
16
-----
addr <= HL
10
SPHL
1
5
-----
SP <= HL
11
PUSH 2R
3
11
-----
(SP)+(SP-1) <=
2R
12
POP 2R
3
10
-----
2R <= (SP)+(SP-
1)
13
XCHG
1
4
-----
DE <=> HL
14
XTHL
5
18
-----
SP <=> HL
Mantiqiy komandalar
Tartib
№
Mnemonika
Davr-
lar
soni
Taktlar
soni
Natija
belgilari:
c, Z, S, P,
Ac
Izox
1
ANA R
1
4
0+++0
A <= A & R
2
XRA R
1
4
0+++0
A <= A (+) R
3
ORA R
1
4
0+++0
A <= A v R
4
CMP R
1
4
+++++
A = = R
5
ANI data
2
7
0+++0
A <= A & data
6
XRI data
2
7
0+++0
A <= A (+) data
7
ORI data
2
7
0+++0
A <= A v data
8
CPI data
2
7
+++++
A = = data
9
RLC
1
4
+----
A7<-A6<-...<-A0<-A7
10
RRC
1
4
+----
A0<-A1<-...<-A7<-A0
11
RAL
1
4
+----
A7<-A6<-...<-A0<-c <-A7
12
RAR
1
4
+----
A0<-A1<-...<-A7<-c <-A0
13
CMA
1
4
-----
A <= (inkor A)
14
CMS
1
4
+----
c <= (inkor c)
15
STC
1
4
1----
c <= 1
Arifmetik komandalar
Tartib
№
Mnemonika
Davr-
lar
soni
Taktlar
soni
Natija
belgilari: c, Z,
S, P, Ac
Izox
1
ADD R
1
4
+++++
A <- A + R
2
ADC R
1
4
+++++
A <- A + R + c
3
SUB R
1
4
+++++
A <- A
– R
4
SBB R
1
4
+++++
A <- A - R
– c
5
ADI data
2
7
+++++
A <- A + data
6
ACI data
2
7
+++++
A <- A + data + c
7
SUI data
2
7
+++++
A <- A
– data
8
SBI data
2
7
+++++
A <- A - data
– c
9
INR R
1
5
-++++
dst <- R + 1
10
DCR R
1
5
-++++
dst <- R - 1
11
DAA
1
4
+++++
A <- 2/10 korr-ya A
12
DAD 2R
3
10
+----
HL <- HL+2R
13
INX 2R
1
5
-----
R16 <- R16 + 1
14
DCX 2R
1
5
-----
R16 <- R16 - 1
Boshqaruvni uzatish komandalari
Tartib
№
Mnemonika
Davr-
lar
soni
Taktlar
soni
Natija
belgilari: c, Z,
S, P, Ac
Izox
1
PCHL
1
5
-----
PC <= HL
2
JMP addr
3
10
-----
PC <= addr
3
JC addr
3
10
-----
agar (c=1) PC <= addr
4
JNC addr
3
10
-----
agar (c=0) PC <- addr
5
JZ addr
3
10
-----
agar (Z=1) PC <- addr
6
JNZ addr
3
10
-----
agar (Z =0) PC <- addr
7
JM addr
3
10
-----
agar (S=1) PC <- addr
8
JP addr
3
10
-----
agar (S=0) PC <- addr
9
JPE addr
3
10
-----
agar (P =1) PC <- addr
10
JPO addr
3
10
-----
agar (P=0) PC <- addr
11
CALL addr
3
10
-----
Podprogrammaga ơtilsin
12
CC addr
3
11
-----
agar(c=1) CALL addr
13
CNC addr
5
17
-----
agar(c=0) CALL addr
14
CZ addr
3
11
-----
agar (Z=1) CALL addr
15
CNZ addr
5
17
-----
agar (Z =0) CALL addr
16
CM addr
3
11
-----
agar (S=1) CALL addr
17
CP addr
5
17
-----
agar (S=0) CALL addr
18
CPE addr
3
11
-----
agar (P=1) CALL addr
19
CPO addr
5
17
-----
agar (P=0) CALL addr
20
RET
3
11
-----
podprogrammadan
qaytilsin
21
RC
1
5
-----
agar (c=1) RET
22
RNC
3
11
-----
agar (c=0) RET
23
RZ
1
5
-----
agar (Z=1) RET
24
RNZ
3
11
-----
agar (Z=0) RET
25
RM
1
5
-----
agar (S=1) RET
26
RP
3
11
-----
agar (S=0) RET
27
RPE
1
5
-----
agar (P=1) RET
28
RPO
3
11
-----
agar (P=0) RET
Boshqarish komandalari
Tartib
№
Mnemonika
Davr-
lar
soni
Taktlar
soni
Natija
belgilari: c, Z,
S, P, Ac
Izox
1
IN port
3
10
-----
port - dan kiritilsin
2
OUT port
3
10
-----
port - ga chiqarilsin
3
RST n
3
11
-----
Maxsus P/Pga utilsin
4
EI
1
4
-----
Uzilishlar taqiqlansin
5
DI
1
4
-----
Uzilishlarga ruxsat
6
HLT
1
4
-----
Tơxtash komandasi
7
NOP
1
7
Navbatdagi komandaga
ơtish
Ushbu komandalar asosida tuzilgan programma 16-lik sanoq
sistemasidagi kodlarga ơtkazilib, mikroprotsessorli xisoblash yoki boshqarish
sistemasi xotiras
ining mos adreslariga joylashtirilganidan so’ng bajarilishi mumkin.
Komandalarni 16-
lik sanoq sistemasiga ơtkazish uchun quyidagi jadvaldan
foydalaniladi:
Komanda joylashgan katakchaning avval qatorining raqami sơngra
ustunining raqami olinadi va ikkita 16-lik sanoq sistemasining raqamlaridan iborat
komanda kodi xosil qilinadi. Ơz ichiga 16 - razryadli adres yoki 16 razryadli
ma`lumotni olgan komanda mikroprotsessorli sistema xotirasiga quyidagi tartibda
joylashtiriladi: 1
– bayt komanda kodi, 2 – bayt adres yoki ma`lumotning kichik
bayti, 3
– bayt adres yoki ma`lumotning katta bayti.
Nazorat savollari
1. Bir kristalli mikroprotsessor deb nimaga aytildi?
2. K580VM80A bir kristalli mikroprotsessorining ichki strukturasini
tushuntiring.
3. K580BM80A mikroprotsessori qanaqa qismlardan iborat?
4. Komandalarga misollar ayting.
Tajriba ishi №3
O‘quv MP kompleksi (UMK)ning tuzilishi va ishlash prinsipi bilan
tanishish; (1 soat)
Tajriba ishinig maqsadi: o’quv mikroprotsessor kompleksi asosida chiziqli
dvigetelni boshqarish.
Avvalgi b
o’limlarda mikroprotsessorli boshqarish sistemalariga xos bơlgan
asosiy qismlar protsessor bloki, xotira, interfeyslar, taymer, DUK, indekasiya,
klaviatura,
bog’lanish sxemalari va boshqalar bilan tanishib chiqdik.
Mikroprotsessorli boshqarish sistemalarini amalda
qơllash uchun shu bilimlar
yetarli xisoblanadi va misol sifatida
ơquv mikroprosessr kompleksi (O’MK) asosida
2 chiqishli elektromagnit dvigatelni (yuritmani) boshqarish jarayoni bilan
tanishamiz. 3.1-rasmda
O’MKning asosiy qismlari va 3.2–rasmda uning ob`ekt bilan
bo
g’lanish struktura sxemasi keltirilgan.
3.1-rasm. UMKning asosiy qismlari
O’MK bir kristalli 8 razryadli 580BM80A mikroprotsessori asosida qurilgan
bơlib, tashqi ob`ekt bilan bog’lanish uchun M1 bosma platasida K580BM55 parallel
interfeys joylashtirilgan. Bu interfeys uchta 8 razryadli kanalga ega
bơlib, ular
yordamida 24 ta razryad
bơyicha boshqarish ob`ekti (BO)ga boshqarish signallarini
uzatish va datchiklar signallarini qabul qilish mumkin.
3.2-rasm.
O’MKning ob`ekt bilan bog’lanish sxemasi.
Ikki chiqishli chiziqli elektromagnit dvigatel`.
O’VK
М1
B
О
КS
МP
TIG
Boshqarish obyektiga
Plata
М1
Interfeys 2
С
XOTIRA
ОZU
PZU
Interfeys 1
Ind-r
Kla-ra
АШ
БШ
МШ
А
В
Boshqarish ob`ekti sifatida olingan chiziqli elektromagnit dvigatelning
soddalashtirilgan sxemasi kuydagi
kơrinishga ega:
E1, E2- elektromagnitlar; XM1, XM2 - xarakatchan muftalar; QM1, QM2-
qơzg’almas
muftalar, Sh1, Sh2 - shtoklar.
3.3
–rasm. Ikki chiqishli chiziqli elektromagnit dvigatelning struktura
sxemasi
E1, E2- elektromagnitlar - tok berilganda
qơzg’aluvchan qismni ơziga
tortadi, qolgan vaqt
qơzg’aluvchan qismga ta`sir etmaydi; XM1, XM2 - xarakatchan
muftalar; KM1, KM2-
qơzg’almas muftalar. Muftalardan biriga “1” signali
berilganda u shtokni quyib yuboradi, qolgan vaqtda shtok bilan
bog’langan bơladi.
Sh1, Sh2- dvigatelning chiqishlari
bơlib, tashqi ob`ektga ta`sir qiluvchi qism
xisoblanadi (ijrochi qism). Bu dvigatelni ishlash jarayonini 4 xil rejimga ajratish
mumkin: 1) Sh1
qơzg’almas , Sh2 xarakatda; 2) Sh2 qơzg’almas , Sh1 xarakatda; 3)
Sh1 va Sh2 bir vaqtda bir xil yunalishda xarakatlanadi; 4) Sh1 va Sh2 bir vaqtda
qarama-qarshi
yơnalishda xarakatlanadi.
Boshqarish jarayonini eng murakkab
bơlgan 4- xolat uchun kơrib
chikamiz. Tushinish soddaroq
bơlishi maqsadida dvigatel` datchiklari signallarini
axamiyatga olmaymiz, xamda dvigatelni boshqarish uchun parallel` interfeysning A
kanali ajratilgan deb qabul qilamiz. Ob`ektni boshqarish uchun uni ishlash vaqt
diagrammasini tuzamiz.
Sh1
Sh2
ХМ2
- -
- -
E1
E2
- -
- -
Q
М2
ХМ1
Q
М1
3.4-rasm. Boshqarish signallarining vaqt diogrammasi.
Shtoklarning bir qadam chiziqli xarakati masofasi ma`lum. Bir qadam
xarakat davrini bir qadam xarakat masofasiga kơpaytirish orqali shtoklarni kerakli
masofaga xarakatlantirish uchun zarur boshqarish signallari ketma-ketinligini xosil
qilish mumkin.
Parallel` interfysning A kanali formatini quydagicha taksimlaymiz.
3.5-rasm. Interfeysning A kanali formati
3.4-rasmdagi vaqt diogrammasi va 3.5-rasmdagi interfeysni A kanalining
formatiga asosida dvigatelni dastlabki xolatga keltirish (to
t
1
vaqt
oralig’i) uchun
zarur boshqarish kodlari ketma-ketligini va shtoklarni bir qadam xarakatlanishi
(t
1
t
2
vaqt
orlig’i) uchun zarur boshqarish kodlari ketma-ketligini xosil qilamiz:
OC Dastlabki
OD xolatga
OO keltirish kodlari
Dastlabki holatga
keltirish (t
0
-t
1
)
0 1 0 0 0 0 0 1 1 0
0 0 0 0 1 1 0 0 0 0
1 1 0 0 0 0 1 1 0 0
1 1 0 1 1 0 0 0 0 0
0 0 0 1 1 0 0 0 0 0
0 0 0 0 0 0 1 1 0 0
t
t
t
t
t
t
t
0
t
1
t
2
E
1
E
2
ХМ
1
ХМ
2
Q
М
1
Q
М
2
Bir qadam [arakat
davri (t
1
– t
2
)
D7
D0
0 0
Q
М
2
Q
М
1
ХМ
1
ХМ
2
E
2
E
1
18
1A
02 Bir qadam
24 xarakat
25 davri kodlari
01
00
Vaqt diogrammasini soat strelkasi b
ơyicha 90°ga burib, A kanalining
formatiga joylashtiramiz va vaqt diogrammasidagi raqamlarni 16 lik sanoq
sistemasida tasvirlaymiz. Buning natijasida boshqarish kodlari ketma-ketligi xosil
b
ơladi. Boshqarish kodlari 16 lik sanoq sistemasida xosil qilindi. Chunki boshqarish
qurilmasi sifatida ishlatilayotgan UMK K580VN80A bir kristalli mikroprotsessor
asosida qurilgan b
ơlib, u 16 lik sanoq sistemasida ishlaydi.
|