Superkompyuterlar - 1-ma’ruza kompyuter arxitekturasining rivojlanish bosqichlari, zamonaviy kompyuterlarning arxitekturasi...

|
1-ma’ruza kompyuter arxitekturasining rivojlanish bosqichlari, zamonaviy kompyuterlarning arxitekturasi tamoillari va klassifikatsiyasi reja
|
bet | 6/11 | Sana | 30.05.2024 | Hajmi | 409,84 Kb. | | #257873 |
Bog'liq 1-ma\'ruzaSuperkompyuterlar. Superkompyuterlarga tezligi sekundiga yuzlab million – o‘nlab milliard suruluvchi vergulli operatsiyalarni bajaruvchi (Mflops) quvvatli ko‘p protsessorli xisoblash mashinalari kiradi.
1.7-chizma. Konstruktiv xususiyatlari bo‘yicha kompyuterlarni turlarga ajratish.
Superkompyuterlar quyidagi murakkab masalalarni yechish uchun qo‘llanadi, davlat xavsizligini taminlash masalalari, kosmosni tadqiqot qilish masalalari, ob-xavoni bashorat qilish (shu jumladan to‘fonlarning quvvatini va xarakat yo‘nalishini bashorati), inson va xayvonlarni bioximik tadqiqot masalalari, yadro qurolini ishga layoqatligini nazorat qilish va AES ishonchli ishlashini nazorati va xokazo masalalarni.
Birinchi superkompyuterlar 1960 yili g‘oyasi o‘ylanib, 1972 yili yaratilgan (20 Mflops unumdorlikka ega bo‘lgan ILLIAC IV). 1975 yildan boshlab unumdorligi 160Mflops va operativ xotira sig‘imi 8 Mbayt bo‘lgan Cray 1 superkompyuterini yaratib birinchilikni Cray Research firmasi egalladi, 1984 yilito‘liq SIMD arxitekturasini joriy etilgan Cray 2 yaratib superkompyuterlarning yangi avlodini dunyoga keltirdi. Cray 2 – unumdorligi - 2000Mflops, operati xotira sig‘imi – 2 Gbayt.
Xozirgi vaqtda dunyoda bir necha minglab superkompyuterlar mavjut, Cray firmasining oddiy ofis uchun mo‘ljallangan Cray EL dan boshlab to quvvatli Cray -3, Cray -4, Cray Y-MP C90 gachan; NEC kompaniyasining SX-3 SX-X ; Control Data firmasining Research, Cyber 205; Fujitsu kompaniyasining VP 2000 (ikki firma Yaponiyaniki); FujitsuSiemens (Germaniya - Yaponiya) VPP 500 va xokazo, unumdorligi bir necha yuz ming Mflops.
Rossiyada yaratilib va ishlab chiqarilgan YeS 1191, YeS 1195, “Elburus”superkompyuterlari. YeS 1195, YeS 1191.01 ofis variantlarining unumdorligi mos ravishda 50Mflops va 500Mflops ega.
Superkompyuterning tipik modellari:
yuqori parallelik ko‘p protsessorlik xisoblash tizimlari, tezligi 100 000 Mflops dan ko‘proq;
sig‘imi: operativ xotira 20 – 500 Gbayt, diskli xotira 1 – 10 Tbayt (1 Tbayt =1024 Gbayt);
razryaligi 64 – 256 bit.
1996 yili dekabrda Intel firmasi dunyoda birinchi marotaba tezlik bo‘yicha teraflopli chegaradan o‘tilgan Sandia superkompyuterini yaratganligi xaqida e’lon qildi. Kompyuter 1 soatu 40 minut davomida suruluvchi vergulli 6,4 kvadrillion operatsiyani bajardi. MP LINPAK testidan o‘tgan 1060 Mflops unumdorlikka ega tarkibli (konfiguratsiya) kompyuter 57 ta shkafda joylashgan bo‘lib u takt chastotasi 200 MGs li Pentium Pro protsessorlaridan 7000 ta va operativ xotirasi 454 Gbayt bo‘lgan. Superkompyuterning oxirgi varianti 1,4 Tflops unumdorlikka ega bo‘lib, 160 m2 da joylashgan 86 ta shkafdan tashkil topgan, 573 Gbayt operativ xotiraga va 2250 Gbayt disk xotira sig‘imiga ega bo‘lgan. Kompyuterning massasi 45 tonna, cho‘qqi energiya istemoli 850 kVt tashkil etgan.
1998 yili yaponiya firmasi NEC Corporation SX-5 superkompyuterini yaratganligi xaqida xabar berdi, uning unumdorligi 4Tflops bo‘lib 512 ta protsessordan tashkil topgan va axborot uzatishni 32 Tbayt/s tezligini taminlagan.
2003 yili IBM firmasi tarkibida milliondan ko‘p Pentium III bo‘lgan va tezligi sekundiga 1015 operatsiyani bajaruvchi superkompyuter yaratishi xaqida xabar bergan.
Juda quvvatli 42Tflops unumdorligi bo‘lgan Space Exploration Simulator superkompyuteri SGI korporatsiyasi tomonidan NASA (Columbia loyixasi) uchun 2004 yili yaratilga. U 10 240 ta (512 tali 20 ta klasterlar) Itanium 2 mikroprotsessoridan tashkil topgan.
Dunyodagi eng quvvatli superkompyuterlarning 2005 yildagi reytingida IBM kompaniyasining unumdorligi 70Tflops bo‘lgan Blue Gene/L superkompyuteri birinchi o‘rinni egallagan. Bu superkompyuter klasterli tarkibga ega bo‘lgan. Blue Gene/L maksimal tarkibi 64 shkafdan iborat bo‘lib unumdorligi 270Tflops bo‘lgan. Superkompyuterning keyingi versiyalari Blue Gene/S va Blue Gene/R, IBM vadasiga ko‘ra unumdorligi 1000Tflops (1Rflops) ga yetkazilgan.
Bu kabi yuqori unumdoroli kompyuterlarni bitta mikroprotsessorda yaratish mumkun emasligining sababi, elektormagnit to‘lqinlarining tarqalish tezligigi (300 000 km/s) bilan bog‘liq, chunki bir necha millimetr masofaga (mikroprotsessor tomonlarining chiziqli o‘lchami) signalni tarqalish vaqti sekundiga 100 milliard operatsiya tezligi bitta operatsiyani bajarish vaqti bilan bir xil bo‘lib qoladi. Shuning uchun superkompyuterlarni yuqori paralleli ko‘p protsessorli xisoblash tizimlar (KPXT) ko‘rinishida yaratiladi.
Yuqori parallelli KPXT bir necha turlardan iborat:
1.Magistralli (konveyerli) KPXT, ularda protsessorlar ishlov beriladigan axborotlar oqimi bilan bir vaqtning o‘zida turli operatsiyalarni bajaradilar. Bunday KPXT larni turlarga ajratish bo‘yicha qabul qilingan tamoiliga asosan, ular ko‘pmarttali oqimli buyuruq va bir martta oqimli axborot tizimlariga mansubdir (mnogokratnыm potokam komand i odnokratnыm potokam dannыx - MKOD, yoki MISD – Multiple Instruction Single Data).
2.Vektorli KPXT, ularda barcha protsessorlar bir vaqtning o‘zida turli axborotlar bilan bitta buyuruqni bajaradilar – bir martali buyuruq oqimi ko‘p martali axborotlar oqimi bilan (odnokratnыy potok komand s mnogokratnыm potokom dannыx – OKMD, yoki SIMD – Single Instruction Multiple Data).
3.Matritsali KPXT, ularda mikroprotsessorlar bir vaqtning o‘zida ishlov berilishi kerak bo‘lgan ketma-ket axborotlar oqimi bilan turli operatsiyalar bajaradilar – ko‘p marttali buyuruqlar oqimi ko‘p martali axborotlar oqimi (mnogokratnыy potok komand s mnogokratnыm potokom dannыx – MKMD, yoki MIMD – Multiple Instruction Multiple Data).
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
1-ma’ruza kompyuter arxitekturasining rivojlanish bosqichlari, zamonaviy kompyuterlarning arxitekturasi tamoillari va klassifikatsiyasi reja
|