Avariya harorat xabarchilari

|
Avariya harorat xabarchilari
|
bet | 6/12 | Sana | 19.02.2024 | Hajmi | 38,07 Kb. | | #158547 |
Bog'liq Nazorat-o’lchov asboblari bo`yicha umumiy ma’lumotlar-fayllar.orgAvariya harorat xabarchilari. Avtomobillarda strelkali harorat
ko’rsatkichlarining o’rnatilishi, dvigatelning issiqlik rejimining birdan buzilishi (masalan, suv nasosining ishdan chiqishi, suv nasosini harakatga keltiruvchi tasmaning uzilishi yoki sovutuvchi suyuqlikning oqib ketishi va boshqa sabablarga ko’ra) natijasida, uning Harorat yo’l qo’yib bo’lmaydigan qiymatlargacha ko’tarilib ketishini haydovchi darhol sezadi va tegishli chora ko’radi deb kafolatlab bo’lmaydi. Shuning uchun ba’zi avtomobillarda strelkali termometrga qo’shimcha avariya Harorat xabarchilari ham o’matiladi.
Suyuqlikli sovitish tizimiga ega bo’lgan dvigatellarda avariya Harorat xabarchisining datchigi radiatoming yuqori bakiga, havo bilan sovutiladigan dvigatellarda esa, moylash tizimiga o’rnatiladi.
Avtomobillarda avariya Harorat xabarchisi sifatida termobimetall plas- tinali datchiklar ishlatiladi. Datchiklarning tuzilishining o’ziga xos tomonlarini TM104, TM111 va РС403-Б belgili datchiklar misolida ko’rishimiz mumkin (5- rasm). TM104 datchigida (5- a rasm) uchiga kontakt J o’mashtirilgan bimetal! plastina 4 jez ballon 3 ga joylashtirilgan va qobiqdan izolyatsiya qilingan. U qalin sim 9 orqali, izolyator 2 ga mahkamlangan qisqich 1 bilan tutashtirilgan. Chek- lagich 6 bimetall plastina 4 ni ballon 3 ga tegib qolishiga yo’l qo’ymaydi. Kontakt plastinasi 8 ga mahkamlangan qo’zg’almas kontakt 7, qobiq orqali «massa»ga ulangan.
5-rasm. Avariya harorat xabarchilarining dachiklari.
a - TM104 datchigi va uning ulanish sxemasi: 1 - chiqish qisqichi, 2 - izolyator, 3 - ballon, 4 - bimetall plastina, 5, 7 - kontaktlar, 6 - cheklagich, 8, 9 - tok o’tkazgich plastinalar, 10 - xabarchi chiroq. b - TM 111 datchigi: 1 - chiqish qisqichi, 2 - izolyator, 3- rostlash murvati, 4, 6 - kontaktlar, 5 - qobiq, 7 - qisuvchi shayba, 8 - bimetall plastina, 9 - shtekker. с -РС403-Б datchigi: 1 -chiqish qisqichi, 2 - izolyator, 3 - rostlash murvati, 4 - tirgak, 5 - rostlanuvchi plastina, 6, 9 - kontaktlar, 7 - bimetall plastina, 8 - ballon.
Nazorat qilinayotgan muhit harorati ortishi bilan bimetall plastina 4 ham qiziy-
di va past tomonga qarab egila boshlaydi. Harorat ma’lum xavfli qiymatga yetganda, bimetall plastinaning egilishi shu darajaga yetadiki, u kontaktlar 5 va 7 ni tutashtiradi. Bu holda avtomobilning asboblar panelida joylashtirilgan qizil xabarchi chiroq 10 yonadi.
Datchik TM111 (5- b rasm) qalin jez qobiq 5 dan iborat bo’lib, uning ichki qismiga uchiga kontakt 5 joylashtirilgan sirtmoqsimon termobimetall plastina 8 shayba 7 yordamida qisib qo’yilgan. Murvat 3 bilan birgalikda yasalgan tarelkasimon kontakt 4 izolyator 2 ning ichiga o’rnashtirilgan chiqish qisqichi 1 ning rezbasi bo’ylab harakatlanishi mumkin. 4 va 6 kontaktlar orasidagi masofani o’zgartirish hisobiga datchik kontaktlari tutashish Haroratni 92...98 °C doirasida o’rnatish mumkin. Bu turdagi datchiklar КамАЗ avtomobil- larida qo’llangan.
Datchik РС403-Б (5- с rasm) JIA3 va ЛиАЗ avtobuslarining avtomatik uzatma qutisidagi moy haroratini nazorat qilish uchun ishlatiladi. Uchiga kontakt 9 o’rnatilgan bimetall plastina 7 korpusga biriktirilgan. Kontakt 6 esa rostlanuvchi plastina 5 ga o’rnatilgan bo’lib, u chiqish qisqichi 1 ga ulangan. Kontaktlarning tutashish Harorat, 127...143 °C doirasida murvat 3 yordamida o’rnatiladi.
|
| |