nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Tayanch iboralar - B isaboyev, Z. Sh. Sapayeva, Z. J. G'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari o'zbekiston Respublikasi...

|
B isaboyev, Z. Sh. Sapayeva, Z. J. G'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari o'zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta maxsus ta’lim vazir/igi tomonidan 5541100 «Oziq-ovqat texnologiyasi»
|
bet | 166/231 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 1,23 Mb. | | #155970 |
Bog'liq Sapayeva, Z. J. G\'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari-fayllar.orgTayanch iboralar: Konservalash, sterilizatsiya, sabzavotli konservalar, meva va rezavorli konservalar, go'sht konservalari, go'sht-o'simlik konservalari, bolalarbop va parhezbop konservalar, meva va sabzavotlarni quritish usulida konservalash, meva va sabzavotlarni mikrobiologik usulda konservalash.
NAZORAT SAVOLLARI
Konservalangan mahsulotlar qanday maqsadlarda ishlab chiqariladi?
Konservalashda qanday go'sht mahsulotlaridan foydalaniladi?
Konservalashda xomashyoga termik ishlov berish qaysi maqsadlarda amalga oshiriladi?
293
Sabzavotli konservalarning qanday turlari ishlab chiqariladi, ulardan qaysi maqsadlar uchun foydalaniladi?
Meva va rezavorlardan qaysi konservalar ishlab chiqariladi va ular qanday tayyorlanadi?
Go'sht konservalarining qanday turlari ishlab chiqariladi va ular qanday tayyorlanadi?
Bolalarbop va parhezbop konservalarni ishlab chiqarishga qanday talablar qo'yiladi?
Konservalar sifat ko'rsatkichlari bo'yicha qanday talablarga javob beri- shi kerak?
Meva va sabzavotlarni quritish va mikrobiologik usullarda konserva- lash qanday amalga oshiriladi?
Test namunalari
Mahsulotlarni saqlashning qaysi usuli organizmning tabiiy immuni- tet xossalariga asoslangan?
A. Anabioz. B. Bioz.
C. Osmoanabioz. D. Senoanabioz.
Konservalashning qaysi usuli atmosferadan yuqori bosim ostida va yuqori haroratlarda amalga oshiriladi?
Pasterizatsiya.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
B isaboyev, Z. Sh. Sapayeva, Z. J. G'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari o'zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta maxsus ta’lim vazir/igi tomonidan 5541100 «Oziq-ovqat texnologiyasi»
|
) Podaqra xəstəliyi hansı mübadilənin pozulması nəticəsində əmələ gəlir?

492) Podaqra xəstəliyi hansı mübadilənin pozulması nəticəsində əmələ gəlir?
A) Pirimidin
B) Zülal
C) Yağ
D) Aminturşusu
E) Purin
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya” (reseptura ilə birlikdə). Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 416
493) Podaqranın kəskin tutmalarında spesifik dərman maddəsi kimi hansı alkaloiddən istifadə olunur?
A) Kolxisin
B) Spazmolitin
C) Morfin
D) Papaverin
E) Atropin
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya” (reseptura ilə birlikdə). Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 417
494) Hansı podaqra əleyhinə dərman maddəsi deyil?
A) Kolxisin
B) Etamid
C) Avisan
D) Anturan
E) Allopurinol
Ədəbiyyat: E.Ağayev, İbrahim Rəhimov. “Farmakologiya”. Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 417-419
495) Kolxisin iltihabı aradan qaldırıcı təsirini nə vaxt biruzə verir?
A) Podaqranın kəskin tutmasında
B) Leykopoezin gücləndiyi vaxt
C) Leykositlərin hemotaksis prosesinin gücləndiyi vaxt
D) Faqositozun həyata keçdiyi vaxt
E) Sidik turşusunun sintezinin zəiflədiyi vaxt
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya” (reseptura ilə birlikdə). Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 417
|
§. KOLBASA VA KOLBASA MAHSULOTLARI ISHLAB CHIQARISH TEXNOLOGIYASI

|
§. KOLBASA VA KOLBASA MAHSULOTLARI ISHLAB CHIQARISH TEXNOLOGIYASI
|
bet | 132/231 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 1,23 Mb. | | #155970 |
Bog'liq Sapayeva, Z. J. G\'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari-fayllar.org§. KOLBASA VA KOLBASA MAHSULOTLARI ISHLAB CHIQARISH TEXNOLOGIYASI
Kolbasa tayyorlash birmuncha murakkab bo‘lgani holda, u, asosan, pishgan, pishirib dudlangan, xom dudlangan guruhlardan iborat. Kolbasa uchun hayvonning yumshoq va yarimyumshoq go‘shtidan foydalaniladi. Turli qattiqlikdagi go‘shtlar maydalanadi va qiyma holiga keltiriladi. Unga yog‘, un va har xil ziravorlar qo‘shiladi.
Kolbasa tayyorlashda xomashyo uchun go‘sht, xom yog‘, qon, ichak- chavoqlar, har xil ziravorlar (qalampir, sarimsoq piyoz, qon, kardamon, koritsa va h.k.), osh tuzi, nitritlar ishlatiladi.
Kolbasa tayyorlashda ketma-ket amalga oshiriladigan texnologik jarayonlarga alohida e’tibor beriladi. Masalan, go'shtni suyakdan pay- chandir, pardadan ajratish, to‘g‘rash, qovurish, qaynatish, dudlash kabilar shular jumlasidandir. Go‘shtni suyaklardan ajratib olish «obvalka» deyiladi. Go‘shtdan pay-chandir, parda va muskullar orasidagi yog* qatlamlarini ajratib olishga lahmlash (jilovka) deyiladi.
Go‘sht lahmlanganda, asosan, 3 xil nav ajratiladi:
228
1-nav go‘shtlar-orqa va son go‘shtlaridan olinadi va yuqori navli kolbasalar uchun ishlatiladi;
2-nav go‘shtlar-bo‘yin, ko‘krak qafasi, qorin devorlari va tananing oldingi qismlaridan olinadi, suyak va pardalardan ajratiladi. Bunda qisman bo‘lsa-da, go‘sht pardasi va muskullar oralig‘idagi biriktiruvchi qatlamlari qolishi mumkin. Bunday go'shtlardan qiyma qilinib, pishirilgan navli kolbasalar uchun foydalaniladi;
3-nav go‘shtlar-birinchi va ikkinchi nav go‘shtlarni ajratib olishdan qolgan yig'indilar, paylar aralash go'sht parchalari hisoblanadi.
Lahmlash jarayonida hosil bo'lgan kemirchaklar, pay-chandirlar va pardalar ilvira (studen) tayyorlash uchun yuboriladi. Cho'chqa go'shtini lahmlashda hosil bo'lgan teriosti yog'i kolbasa ishlab chiqarishga yoki eritishga, mol va qo'y yog'i eritishga yoki maxsus kolbasalar ishlab chiqarishga yuboriladi.
Lahmlangan mol go'shti ko'pgina kolbasa mahsulotlarini tayyorlashda qiymaning asosiy qismini tashkil qiladi.
|
| |
Sabzavotlarni quritish - B isaboyev, Z. Sh. Sapayeva, Z. J. G'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari o'zbekiston...

|
B isaboyev, Z. Sh. Sapayeva, Z. J. G'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari o'zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta maxsus ta’lim vazir/igi tomonidan 5541100 «Oziq-ovqat texnologiyasi»
|
bet | 163/231 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 1,23 Mb. | | #155970 |
Bog'liq Sapayeva, Z. J. G\'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari-fayllar.orgSabzavotlarni quritish. 0‘rta Osiyo respublikalarida tabiiy sharoitning qulayligi sabzavotlarni shamollatib, oftobda quritish imkonini beradi. Sabzavotni quritishdan maqsad ularning namligini qochirib, mikroorganizmlar rivojlana olmaydigan hamda har xil biologik jarayonlar ro‘y bermaydigan holga keltirishdir. Quritishning shunday bir me’yori borki, namlik miqdori o‘sha darajadan pasaysa mikrooganizmlar rivojlana olmaydi. Bu minimal darajada bakteriyalar uchun 30 % ni, achitqi bakteriyalar uchun 15-20% ni tashkil qiladi. Demak, quritilgan sabzavotlaming namligi 1525% boisa, ularni chiritmay, sifatli saqlash mumkin.
Sifatli sabzavot mahsulotlari olish uchun ularni tez va yaxshi quritishni ta’minlaydigan sharoit yaratish lozim. Olrta Osiyoda sabzavotlar, asosan, oftobga yoyib quritiladi. Bu sharoitda arzon va sifatli mahsulot olish uchun quritish punktlarini to‘g‘ri tanlash va tashkil etish, belgilangan texnologiyaga amal qilish, xomashyoni tayyorlashda ilg'or usullarni qoilash lozim.
Sabzavotlar oftobda quritilishidan tashqari, sun’iy issiqlikdan foydalanib ham quritiladi. Bunda quritish shkaflaridan, tunnel, uzluksiz ishlaydigan quritgichlardan foydalaniladi.
Sabzavotlarni quritish ikki bosichdan-quritishga tayyorlash va quritish bosqichlaridan iborat. Birinchi bosqich quyidagilarni o‘z ichiga oladi: oichamiga qarab kalibrovkalash, yuvish, sifatiga qarab tanlash, tozalash, maydalash, blanshirlash yoki qaynatishdan iborat. Ikkinchi bosqich esa sabzavotni quritishdan iborat.
Sabzavotlarni quritish faqat undan namlikni qochirish emas, balki murakkab fiziologik va bioximik jarayonlarni o‘z ichiga oladi. Quritish
289
jarayonining davomiyligi ko‘pgina omillarga, ya’ni quritish obyektining tabiatiga, xomashyoni maydalash shakli va darajasiga, uning quritish maydonchasidagi qalinligiga, quritishga tayyorlash usuliga, quritish haroratiga, havoning almashish tezligiga, namligiga va boshqa bir qator omillarga bog‘liq.
Quritish sanoatida PKS-20, KSA-80, KPS-20, KPS-10 kabi uzluksiz ishlaydigan lentali liniyalardan foydalaniladi.
Ko‘katlardan ukrop, ekstragon, rayhon, petrushka va seldereylar mayda qilib qirqilib maxsus quritgichlarda 40-50 °C haroratda 2,5-3,5 soat mobaynida quritiladi. Quritilgan ko'katlar maxsus idishlarda (zich berkitiladigan idishlar juda qulay), past haroratda (0-10 °C da) va havoning 60-65 % nisbiy namligida uzoq vaqt yaxshi saqlanadi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
B isaboyev, Z. Sh. Sapayeva, Z. J. G'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari o'zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta maxsus ta’lim vazir/igi tomonidan 5541100 «Oziq-ovqat texnologiyasi»
|
) İxtammol(Ixtiol) nədən alınır?

511) İxtammol(Ixtiol) nədən alınır?
A) Balıq kirəcindən
B) Bitkilərdən
C) Qaraciyərdən
D) Dağ süxurundan
E) Dəniz palçığından
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya” (reseptura ilə birlikdə). Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 445
512) İxtammolun(İxtiol) tərkibində hansı maddələr var?
A) Qətran
B) Fenol, kükürd
C) Neft
D) Yod
E) Dəmir
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya” (reseptura ilə birlikdə). Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 445
513) Ağır metal birləşmələrinin antimikrob təsir mexanizmi nədən ibarətdir?
A) Mikrobların əmələ gəlməsində fol turşusu mərhələsini pozur
B) Mikrob hüceyrələrində zülalları pıxtalaşdırır
C) Mikrob hüceyrələrində zülalları dehidratasiya edir
D) Mikroorqanizmlərin həyat fəaliyyəti üçün zəruri olan fermentlərin sulfhidril (SH) qrupları ilə birləşərək onları blokadaya almasından
E) Mikrob hüceyrələrində zülalların biosintezini pozur
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya” (reseptura ilə birlikdə). Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 446
|
Ayrim kolbasa turlarini tayyorlash texnologiyasi

|
Ayrim kolbasa turlarini tayyorlash texnologiyasi
|
bet | 135/231 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 1,23 Mb. | | #155970 |
Bog'liq Sapayeva, Z. J. G\'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari-fayllar.orgAyrim kolbasa turlarini tayyorlash texnologiyasi. Pishirib-dudlab tayyorlangan kolbasalar qaynatilgandan so‘ng, dudlanadi. «Poltava», «Litva», «Ukraina», «Minsk», «Moskva», «Krakov», «Polsha» kabi kolbasalar va «Ovchilar» kolbasasi shu usulda tayyorlanadi. Pishirib dudlanadigan
231
kolbasalar qiymasiga 50% dan ko‘proq cho‘chqa go'shti solinadi. Kolbasa qiymasi 6--8-20 mm kattalikda bo‘lishi mumkin. Unga suv qo'shilmaydi va 1-2 sutka davomida tayyorlangan mahsulot tindiriladi. Pishirib dudlanadigan kolbasalar qaynatilib, sovitilgandan so‘ng 40 °C issiqlikda 2-24 soat yoki 1419 °C issiqlikda 2-8 sutka sovuq tutunda dudlanadi.
Tayyorlangan kolbasalar 1-2 oy saqlanishi mumkin.
Xom holida dudlangan kolbasalar yaxshi tuzlangan va suyaklardan ajratilgan go‘shtdan tayyorlanadi. Bunday go‘sht 7-8 kun tuz yegandan so‘ng teshiklari olchamlari 5-8 mm boigan maydalagichda qiyma qilinadi. Qiyma aralashtirgichga solinadi, ustiga maydalangan cho‘chqa go'shti va yogi, shakar hamda ziravorlar qo‘shib aralashtiriladi. Keyin 2-4 °C haroratda 1 sutka davomida saqlab sovitiladi. Sovitilgan qiyma ichaklarga zich qilib toldirib, ustidan ip (kanop) bilan boglanadi va 2-7 kun davomida saqlanadi. So‘ngra 15-16 °C haroratda 14-30-90 kun davomida quritiladi.
Xom dudlangan kolabasalar ishlab chiqarish texnologik sxemasi 7.2-rasmda tasvirlangan.
Liver kolbasalar esa qaynatilishi oldidan qovurilmaydi. Faqat diametriga ko‘ra, ular 25-35 min davomida qaynatish bilan chegaralanadi.
Tayyor mahsulotlarni saqlash. Yetishtiriladigan mahsulotlarning sifatli bolishida ularni saqlash tadbirlari muhim ahamiyat kasb etadi. Saqlash xonalarida harorat 4-6 °C, havoning nisbiy namligi 75-80% boiishi talab etiladi.
Qaynatib dudlangan kolbasalar osilgan holda saqlanadi. Dudlab quritilgan kolbasalar esa oldin osilgan holda, keyin yashik va karton qutilarga solib saqlanadi.
Agar kolbasalarni uzoq vaqt saqlash rejalashtirilgan boisa, ularning qurib qolmasligi va mog‘orlamasligi uchun usti parafinlanadi yoki o‘simlik (kungaboqar, paxta, kunjut va h.k.) moylari surtiladi.
«Ovchilar» kolbasasi. Bunday kolbasalar, asosan, 1-navli mol go‘shtidan va uncha yogli bolmagan cho‘chqa go‘shtidan tayyorlanadi. Buning uchun mayda (qiyma)langan mol go'shti tuzlanadi. Cho‘chqa go‘shti 4 mm kattalikda kesilib, aralashtiriladi. Massaga tuz, shakar, sarimsoq piyoz, qora murch kabilar qo‘shiladi. Tayyorlangan ichakka solingan qiyma har 16-20 sm uzunlikda o‘ralib (bir-biridan alohida), qovuriladi. So‘ngra qaynatiladi va dudlanadi.
«Ovchilar» kolbasasi o‘ziga xos hidga, mazaga va ko‘rinishga ega. Uning tarkibida namlik nisbatan ozroq, lekin moy va oqsil ko'proq boiadi. Binobarin, u yuksak to‘yimlilikka ega. Bunday kolbasalar issiq 232
yoki sovuqligicha iste’mol qilish uchun tavsiya etiladi. Agar yeyishdan oldin ochiq yerda, issiqligi kuchli bo'lmagan olov ustida isitilsa, uning lazzatliligi ortadi va taom sifatida uni iste’mol qilish mumkin.
|
| |
) Bu maddələrdən hansı oksidləşdirici maddələrə aiddir?

514) Bu maddələrdən hansı oksidləşdirici maddələrə aiddir?
A) Xloramin
B) Fenol
C) Hidrogen-peroksid
D) Yod
E) Furasilin
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya” (reseptura ilə birlikdə). Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 441
515) Rivanolun sinonimi hansı maddədir?
A) Furasilin
B) Etakridin- laktat
C) Etaperazin
D) Eunoktin
E) Emetin-hidroxlorid
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya” (reseptura ilə birlikdə). Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 447
516) Nitrofural (Furasillin) antiseptik maddələrin hansı qrupuna aiddir?
A) Nitrofuran törəmələri
B) Boyayıcı maddələr
C) Oksidləşdiricilər
D) Aromatik birləşmələr
E) Halogenli birləşmələr
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya” (reseptura ilə birlikdə). Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 448
517) Nitrofural (Furasilin) tabletləri hansı dozada buraxılır?
A) 300 mq
B) 10 mq
C) 50 mq
D) 100 mq
E) 200 mq
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya” (reseptura ilə birlikdə). Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 448
|
Pishirilgan kolbasalar tayyorlash texnologiyasi

|
Pishirilgan kolbasalar tayyorlash texnologiyasi
|
bet | 133/231 | Sana | 13.02.2024 | Hajmi | 1,23 Mb. | | #155970 |
Bog'liq Sapayeva, Z. J. G\'Ulomova oziq-ovqat texnologiyasi asoslari-fayllar.orgPishirilgan kolbasalar tayyorlash texnologiyasi. Pishirilgan kolbasalar go'sht qiymasi, tuz va ziravorlar aralashmasini qobiqqa solib, qovurish va pishirish yo'li bilan olingan mahsulotlardir. Pishirib tayyorlanadigan kolbasalar turlarining texnologik jarayonlari 7.1-rasmda tasvirlangan.
Lahmlangan va ajratib olingan go'shtlar 200-300 g kattalikda bo'laklarga bo'linadi, yog'och bochka yoki yashiklarga solib tuzlanadi. Bunda quruq tuzlash va namakob bilan tuzlash texnologiyasidan foydalaniladi.
Quruq tuzlash uchun 100 kg osh tuzi, 1,5-2,5 g kaliy nitrit va 3-5 kg shakar olib, aralashma tayyorlanadi. Undan pishiriladigan kolbasalar uchun (100 kg go'sht hisobida) 3-3,5 kg; dudlash bilan tayyorlanadigan kolbasalar uchun 3-4,5 kg sarflanadi. Go'sht tuzlanib, 3-6 °C haroratda
5 sutka saqlanadi.
Tuzlangan go'sht maydalagich yordamida 2,5-10 mm kattalikda qiyma qilinadi. Qiyma qanday nav kolbasa tayyorlanishiga ko'ra pishirish mashinasiga yoki kutterga, so'ngra aralashtirgichga solinadi. Kutterda qiymaga suv yoki sho'rva hamda ayrim ziravorlar, aralashtirgichga esa kraxmal va kolbasa tayyorlash uchun retseptda ko'rsatilgan boshqa mahsulotlar ham qo'shiladi. Barcha mahsulotlar qo'shilgach va aralashtirilgach «kolbasa qiymasi» tayyor hisoblanadi va navbat bilan uni ichaklarga solish tartibi amalga oshiriladi.
229
Pishirilgan kolbasalar tayyorlash texnologik sxemasi
7.1-rasm.
Liver kolbasani tayyorlash. Liver kolbasalari, asosan, qon, o‘pka, yurak, jigar va taloqdan tayyorlanadi. Dastavval xomashyolar pishirib olinadi, so‘ng sovitiladi. Sovitilgan mahsulot maydalanib qiyma holiga keltiriladi va aralashtirgichlarda ishlov beriladi. Unga tuz, suv, yog‘ va kerakli hisoblangan ziravorlar solib yaxshilab aralashtiriladi. Shunday qilib, mahsulot ichaklarga solish uchun tayyor bo‘ladi va bu tadbirni amalga oshirish mumkin.
Go‘sht noni tayyorlash. Go‘sht noni uchun yuqori nav kolbasalar tayyorlanadigan go'shtdan foydalaniladi. Uning qiymasini tayyorlash texnologiyasi ham kolbasa qiymasini tayyorlash kabi bo‘lgani holda, maxsus non pishiriladigan tunuka idishlarga solinib, pechkalarda pishiriladi.
230
Pishirilgan go‘sht noni sovitiladi hamda uni shakar va qizil qalampir aralashma sharbatiga botirib olinadi. So‘ngra maxsus pechlarda quritiladi.
|
| |
) Çətinliklə poroşok halına gələn dərman maddəsi hansıdır?

818) Çətinliklə poroşok halına gələn dərman maddəsi hansıdır?
A) Kamfora
B) Analgin
C) Streptosid
D) Akrixin
E) Riboflavin
Ədəbiyyat: F.Ə.Təhməzov, K.Y.Əliyeva.”Əczaçılıq texnologiyası üzrə təcrübə məşğələləri”. Bakı-2005 səh 36
819) Poroşokların hazırlanma texnologiyasına hansı mərhələ aid deyil?
A) Dozalama
B) Həlletmə
C) Xırdalama
D) Qarışdırma
E) Bükmə
Ədəbiyyat: F.Ə.Təhməzov, Ə.İ.İsmayılov, C.Ə.Tağıyev “Dərman formalarının texnologiyası” BAKI 1989 səh 68
820) Protorqolun tərkibində neçə faiz gümüş var?
A) 100%
B) 8,3%
C) 10%
D) 20%
E) 70%
Ədəbiyyat: IX DF səh 387 Mockba 1961
821) Göstərilən maddələrdən hansı boyayıcı maddələrə aiddir ?
A) Bor turşusu, streptosid
B) Kamfora, novokain
C) Amidopirin, furasilin
D) Metilen abısı, analgin
E) Riboflavin, akrixin
Ədəbiyyat: F.Ə.Təhməzov, K.Y.Əliyeva.”Əczaçılıq texnologiyası üzrə təcrübə məşğələləri”. Bakı,2005 səh 37
|
) Bu preparatlardan hansı Urikozirik maddələrə aiddir?

496) Bu preparatlardan hansı Urikozirik maddələrə aiddir?
A) Urodan
B) Blemaren
C) Allopurinol
D) Sulfinpirazon(Anturan)
E) Maqurlit
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya” (reseptura ilə birlikdə). Bakı, “Nurlan”, 2005
497) Sulfinpirazon(Anturan) hansı maddənin çevrilmə məhsuludur?
A) Butadionun
B) Voltarenin
C) Analginin
D) Naproksenin
E) Asetil salisil turşusunun (Aspirin)
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya” (reseptura ilə birlikdə). Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 418
498) Urodanın tərkibi nədən ibarətdir?
A) Na2SO4+NaHCO3
B) NaCL+CaSO4
C) MgSO4+NaHCO3
D) NaHCO3+natrium-fosfat
E) CaCO3+CaCL2
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya” (reseptura ilə birlikdə). Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 419
499) Qlükokortikoidlər iltihab və allergiya əleyhinə təsirinə görə hansı xəstəliklərdə işlənir?
A) Mədə xorası
B) Revmatizm
C) Hipertoniya
D) Qastrit
E) Hipotoniya
Ədəbiyyat: E.M.Ağayev, İ.İ.Rəhimov. “Farmakologiya”. Bakı, “Nurlan”, 2005 səh 379
|
) Göstərilən dərman formalarından hansı bərk dərman formalarına aid deyil?

822) Göstərilən dərman formalarından hansı bərk dərman formalarına aid deyil?
A) Dənəciklər
B) Məlhəmlər
C) Yığıntılar
D) Qranullar
E) Tabletlər
Ədəbiyyat: F.Ə.Təhməzov, Ə.İ.İsmayılov, S.Ə.Tağıyev “Dərman formalarının texnologiyası” Baki 1989 səh 66
823) Triturasiyanın hazırlanmasında hansı köməkçi maddədən istifadə edilir?
A) Nişasta
B) Talk
C) Süd şəkəri
D) Buğda unu
E) Su
Ədəbiyyat: F.Ə.Təhməzov, K.Y.Əliyeva.”Əczaçılıq texnologiyası üzrə təcrübə məşğələləri”. Bakı,2005 səh 38
824) Triturasiya nədir?
A) Zəhərli maddə ilə süd şəkərinin qarışığı
B) Şəkər və zəhərli maddənin qarışığı
C) Zəhərli və şiddətli təsiredici maddənin qarışığı
D) Şəkər və şiddətli təsiredici maddənin qarışığı
E) Qlükoza və şiddətli təsiredici maddənin qarışığı
Ədəbiyyat: F.Ə.Təhməzov, K.Y.Əliyeva.”Əczaçılıq texnologiyası üzrə təcrübə məşğələləri”. Bakı,2005 səh 38
|
) Bataqlıq ladan kolunun zoğları hansı xəstəlikdə istifadə olunur?

815) Bataqlıq ladan kolunun zoğları hansı xəstəlikdə istifadə olunur?
A) Bronxit
B) Hipertoniya
C) Nevroz
D) Qastrit
E) Padaqra
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh. 232-234.
816) Bu bitkilərdən hansı uşaqlardakı diatezlərin müalicəsində istifadə edilir.?
A) Üçbölümlü üçbarmaq otu
B) Qaragilə meyvəsi
C) Biyan kokü
D) Sarı buynuzlalə otu
E) Yemişan çiçəkləri
Ədəbiyyat: Y.B.Kərimov, T.A.Süleymanov, C.İ.İsayev , C.S.Xəlilov "Farmakoqnoziya" Bakı-2010 səh. 585-587.
817) Göstərilən reseptdə poroşokun ümumi kütləsini təyin edin?
Rp.: Phenobarbitali 0,02
Coffeini natrii benzoatis 0,1
Phenacethini
Acidi acethylsalicylici aa 0,2
M.f. pulv
D.t.d. №12
S. 1 poroşokdan gündə 3 dəfə
A) 6,64
B) 6,24
C) 7,01
D) 6,04
E) 7,24
Ədəbiyyat: F.Ə.Təhməzov, K.Y.Əliyeva.”Əczaçılıq texnologiyası üzrə təcrübə məşğələləri”. Bakı-2005 səh 35
|
Navoiy-2022 Mavzu: Maktabgacha ta’lim muassasalarida jismоniy tarbiya bo’yicha ishni rejalashtirish - bet 3

|
Navoiy-2022 Mavzu: Maktabgacha ta’lim muassasalarida jismоniy tarbiya bo’yicha ishni rejalashtirish
|
bet | 3/7 | Sana | 13.12.2023 | Hajmi | 4,19 Mb. | | #117908 |
Bog'liq Maktabgacha ta\'lim muassalarida jismoniy tarbiya bo\'yicha ishni rejalashtirish Xolboyeva FMaktabgacha yoshdagi bolalarning sog‘lomlashtirish vazifalari - bu jismoniy tarbiyaning eng asosiy vazifasi bo‘lib, bola hayotini muhofaza qilish, uning sog‘lig‘ini mustahkamlash, organizmini chiniqtirish yo‘li bilan o‘zini himoya qilish va turli kasalliklarga chidamlilik xislatlarini oshirishdan iborat. Bola organizmining rivojlanishi o‘ziga xos xususiyatga ega bo‘lgani sababli, uning vazifalari ancha aniqroq shaklda ifodalanadi; bola suyagini bexato va o‘z vaqtida qotishiga orqa umurtqadagi egik joylarning shakll anishiga, tovon yuzasining yaxshi rivojlanishiga, pay-bo‘g‘im apparatlarni pishitishga yordam ko‘rsatiladi. Tana qismlarining (proporsiyalar) to‘g‘ri nisbatda rivojlanishiga, suyaklar o‘sishi va vaznini bir tartibga solishga yordam berish; barcha muskullar guruhini rivojlantirish (tana, oyoq, qo‘l va yelka kamari, panja, barmoqlar, tovon, bo‘yin, ko‘z, ichki organlar - yurak-qon tomirlar, nafas olish va boshqa muskullar); ayniqsa, zaif rivojlangan bukuvchi muskullar guruhining rivojlanishiga alohida e’tibor berish lozim. - Maktabgacha yoshdagi bolalarning sog‘lomlashtirish vazifalari - bu jismoniy tarbiyaning eng asosiy vazifasi bo‘lib, bola hayotini muhofaza qilish, uning sog‘lig‘ini mustahkamlash, organizmini chiniqtirish yo‘li bilan o‘zini himoya qilish va turli kasalliklarga chidamlilik xislatlarini oshirishdan iborat. Bola organizmining rivojlanishi o‘ziga xos xususiyatga ega bo‘lgani sababli, uning vazifalari ancha aniqroq shaklda ifodalanadi; bola suyagini bexato va o‘z vaqtida qotishiga orqa umurtqadagi egik joylarning shakll anishiga, tovon yuzasining yaxshi rivojlanishiga, pay-bo‘g‘im apparatlarni pishitishga yordam ko‘rsatiladi. Tana qismlarining (proporsiyalar) to‘g‘ri nisbatda rivojlanishiga, suyaklar o‘sishi va vaznini bir tartibga solishga yordam berish; barcha muskullar guruhini rivojlantirish (tana, oyoq, qo‘l va yelka kamari, panja, barmoqlar, tovon, bo‘yin, ko‘z, ichki organlar - yurak-qon tomirlar, nafas olish va boshqa muskullar); ayniqsa, zaif rivojlangan bukuvchi muskullar guruhining rivojlanishiga alohida e’tibor berish lozim.
|
| |
Navoiy-2022 Mavzu: Maktabgacha ta’lim muassasalarida jismоniy tarbiya bo’yicha ishni rejalashtirish

|
Navoiy-2022 Mavzu: Maktabgacha ta’lim muassasalarida jismоniy tarbiya bo’yicha ishni rejalashtirish
|
bet | 1/7 | Sana | 13.12.2023 | Hajmi | 4,19 Mb. | | #117908 |
Bog'liq Maktabgacha ta\'lim muassalarida jismoniy tarbiya bo\'yicha ishni rejalashtirish Xolboyeva F
Navoiy davlat pedagogika instituti
Boshlang`ich va maktabgacha ta`lim fakulteti
Maktabgacha ta`lim yo`nalishi
“A6” guruh talabasi
Xolboyeva Feruzaning
“Jismoniy tarbiya”
fanidan tayyorlagan
MUSTAQIL ISHI
Navoiy-2022
Mavzu: Maktabgacha ta’lim muassasalarida jismоniy tarbiya bo’yicha ishni rejalashtirish R e j a - Jismоniy tarbiya haqida tushuncha.
- Jismoniy tarbiya bo’yicha ishdagi rejalashtiriladigan hujjatlar.
Jismoniy tarbiya nazariyasi ilk yoshdagi va maktabgacha ta’lim yoshidagi bolalarning quyidagi psixofiziologik xususiyatlarini o‘z ichiga oladi: organizmning ish qobiliyati imkoniyatlari, yuzaga keluvchi qiziqish va ehtiyojlar, ko‘rgazmali harakat, ko‘rgazmali obraz va mantiqiy tafakkur formalari, ustun turuvchi faoliyat turining o‘ziga xosligi, bu faoliyat rivojlanishi bilan bog‘liq ravishda bola psixikasida muhim o‘zgarishlar kechadi va “Bolaning yangi oliy rivojlanish bosqichiga o‘tishi”ga tayyorlanadi. Shunga muvofiq bolalar jismoniy tarbiya nazariyasi, jismoniy tarbiyani tashkil qilish va ularni optimal pedagogik sharoitlarda amalga oshirishning barcha formalari mazmunini ishlab chiqadi. - Jismoniy tarbiya nazariyasi ilk yoshdagi va maktabgacha ta’lim yoshidagi bolalarning quyidagi psixofiziologik xususiyatlarini o‘z ichiga oladi: organizmning ish qobiliyati imkoniyatlari, yuzaga keluvchi qiziqish va ehtiyojlar, ko‘rgazmali harakat, ko‘rgazmali obraz va mantiqiy tafakkur formalari, ustun turuvchi faoliyat turining o‘ziga xosligi, bu faoliyat rivojlanishi bilan bog‘liq ravishda bola psixikasida muhim o‘zgarishlar kechadi va “Bolaning yangi oliy rivojlanish bosqichiga o‘tishi”ga tayyorlanadi. Shunga muvofiq bolalar jismoniy tarbiya nazariyasi, jismoniy tarbiyani tashkil qilish va ularni optimal pedagogik sharoitlarda amalga oshirishning barcha formalari mazmunini ishlab chiqadi.
|
| |
Navoiy-2022 Mavzu: Maktabgacha ta’lim muassasalarida jismоniy tarbiya bo’yicha ishni rejalashtirish - bet 4

|
Navoiy-2022 Mavzu: Maktabgacha ta’lim muassasalarida jismоniy tarbiya bo’yicha ishni rejalashtirish
|
bet | 4/7 | Sana | 13.12.2023 | Hajmi | 4,19 Mb. | | #117908 |
Bog'liq Maktabgacha ta\'lim muassalarida jismoniy tarbiya bo\'yicha ishni rejalashtirish Xolboyeva FTa’limiy vazifalar. Maktabgacha yoshdagi bolalarni jismoniy tarbiyalash jarayonida ta’limiy vazifalarni hal etish ham muhimdir. Chunonchi: harakat ko‘nikma va malakalarini shakllantirish, jismoniy sifatlar (chaqqonlik, tezkorlik, egiluvchanlik, muvozanat, ko‘z bilan chamalash, kuchlilik, chidamlilik)ni o‘stirish, to‘g‘ri qaddi-qomat, gigiyena ko‘nikmalarini tarbiyalash, jismoniy tarbiya haqidagi bilimlarni o‘zlashtirish. Bolalar asab tizimining plastikligi tufayli ularda harakat ko‘nikmalari nisbatan yengil shakllanadi. Ularning ko‘pchiligidan (emaklash, yurish, chang‘ida yurish, velosipedda sayr qilish va boshqalar) kundalik hayotda harakat vositasi sifatida foydalaniladi. Harakat ko‘nikmalari tashqi muhit bilan aloqani osonlashtiradi va uni bilishga yordam beradi: bola emaklab o‘zini qiziqtirgan narsalarga yaqinlashadi va ular bilan tanishadi; velosipedda sayr qila oladigan bolalar qor, shamollarni oson idrok etadilar; suzish chog‘ida esa bolalar suvning xossalari bilan tanishadilar. Jismoniy tarbiya mashqlarini to‘g‘ri bajarish muskullar, paylar, bo‘g - Ta’limiy vazifalar. Maktabgacha yoshdagi bolalarni jismoniy tarbiyalash jarayonida ta’limiy vazifalarni hal etish ham muhimdir. Chunonchi: harakat ko‘nikma va malakalarini shakllantirish, jismoniy sifatlar (chaqqonlik, tezkorlik, egiluvchanlik, muvozanat, ko‘z bilan chamalash, kuchlilik, chidamlilik)ni o‘stirish, to‘g‘ri qaddi-qomat, gigiyena ko‘nikmalarini tarbiyalash, jismoniy tarbiya haqidagi bilimlarni o‘zlashtirish. Bolalar asab tizimining plastikligi tufayli ularda harakat ko‘nikmalari nisbatan yengil shakllanadi. Ularning ko‘pchiligidan (emaklash, yurish, chang‘ida yurish, velosipedda sayr qilish va boshqalar) kundalik hayotda harakat vositasi sifatida foydalaniladi. Harakat ko‘nikmalari tashqi muhit bilan aloqani osonlashtiradi va uni bilishga yordam beradi: bola emaklab o‘zini qiziqtirgan narsalarga yaqinlashadi va ular bilan tanishadi; velosipedda sayr qila oladigan bolalar qor, shamollarni oson idrok etadilar; suzish chog‘ida esa bolalar suvning xossalari bilan tanishadilar. Jismoniy tarbiya mashqlarini to‘g‘ri bajarish muskullar, paylar, bo‘g
|
| |
“Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini

|
“Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatiniBog'liq ЖДПУ Мактаб менежменти 06 12 22 Анжуман тўплам 460
“Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini
takomillashtirish muammolari” – respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi
JIZZAX DAVLAT PEDAGOGIKA UNIVERSITETI
06.12.2022
аlоhidа e’tibоr qаrаtilmоqdа. Xususаn, mаktаbdа endiginа ish bоshlаgаn yоsh о‘qituvchilаrdаn
kоmpyuter sаvоdxоnligi hаm tаlаb etilib, zаrur о‘rinlаrdа ulаrning bu bоrаdаgi mаlаkаlаri
оshirilmоqdа. Internetdа Internet оrqаli uzаtilаdigаn, mаsоfаviy tа'limdаn tоrtib,
kоmpyuterlаshtirilgаn elektrоn о'qitish, Internet оrqаli о'qitish, Internet оrqаli о'qitish vа
bоshqаlаrgаchа bо'lgаn tа'limni tаvsiflаsh uchun kо'plаb аtаmаlаr mаvjud. Biz elektrоn tа'limni
Internet оrqаli, prоfessоr о'qitаdigаn sinfdаn tаshqаri bоshqа jоygа yetkаzilаdigаn kurslаr deb
tа'riflаymiz. Bu DVD yоki CD-RОM, videо tаsmа yоki televiziоn kаnаl оrqаli оlib bоrilаdigаn
kurs emаs.
Elektrоn tа’lim tizimi оrqаli о'zаrо аlоqаdа bо'lib, о'qituvchilаr, prоfessоrlаr yоki sinfdаgi
bоshqа tаlаbаlаr bilаn hаm mulоqоt qilish mumkin. Tа'kidlаsh kerаkki, elektrоn tа'lim hаr qаndаy
sоhаdа bilimlаrni tаrqаtish, tа’lim оluvchilаrning rаsmiy tа'limidаn tоrtib, о'quv dаsturidаn
tаshqаridа bо'lgаn, аmmо ulаr uchun qiziq bо'lishi mumkin bо'lgаn vоsitаlаrni оlish, dаrslаrdа
undаn fоydаlаnish imkоniyаtigа egа bо`lаdilаr.
Virtuаl tа'lim tizimlаridаn yuzmа-yuz tа'limdа, mаsоfаviy tа'limdа yоki аkаdemik
mаshg‘ulоtlаrdа qо'shimchа mаnbа sifаtidа, fоydаlаnish mumkin. Аhаmiyаtli jihаti shundаki,
elektrоn tа'lim о'qituvchilаrgа hаm, о`quvchilаrgа hаm dоimо dоlzаrb bо'lishi mumkin bо`lgаn
аxbоrоtlаrni tezdа yаngilаsh imkоnini berаdi.
Elektrоn tа'lim tizimlаri mаsоfаni yо'q qilаdi vа dunyоning turli burchаklаridаn kelgаn
tа’lim оluvchilаr о'rtаsidа аlоqа о'rnаtishgа imkоn berаdi, bu esа tаjribаni bоyitishgа yоrdаm
berаdi. Ushbu jаrаyоn ulаrgа nаfаqаt bilim оlishni, bаlki geоgrаfik jоylаshuvidаn qаt'iy nаzаr,
tengdоshlаr о'rtаsidаgi hаmkоrlikni hаm rivоjlаntirish, fikr аlmаshishni rаg‘bаtlаntirish vа ijtimоiy
аlоqаlаrni о'rnаtish xususiyаtlаrgа egа.
Elektrоn tа'lim оrqаli tа’lim оluvchilаr qаchоn о'z dаrslаrini оlib bоrishi, bir-birini
tо'ldiruvchi mаshg‘ulоtlаr bilаn shug‘ullаnishini о’zlаri belgilаshi mumkin. Kо'pginа hоllаrdа, bu
dоimiy ish bilаn shug‘ullаnаdigаn yоki yuzmа-yuz mаshg‘ulоt о'tkаzishgа xаlаqit berаdigаn
bоshqа kаsb egаlаri uchun ideаl vаriаnt hisоblаnаdi.
|
| |
B4.2.5 Monitors - FAQs - Microsoft Windows Logo Program System and Device Requirements

|
Microsoft Windows Logo Program System and Device Requirements
|
bet | 143/250 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 1,03 Mb. | | #428 |
B4.2.5 Monitors - FAQs B4.2.5.1 Current Monitor FAQs
See http://www.microsoft.com/winlogo/hardware/display/.
B4.2.5.2 DDC standard [Clarification]
[MON-0232]
The required support defined in Version 3.0 of the DDC standards is also defined in the earlier version and revisions of these standards. As such, the Version 3.0 standards provide the correct references for Windows XP/Windows 2000 and Windows 98/Me.
FAQ Date: October 7, 1998
B4.2.5.3 DELETED
See B4.2.4.2.
B4.2.5.4 EDID for analog CRTs [Correction]
[MON-0233]
For analog CRTs, EDID content must indicate at least one VESA mode at 75 Hz, or better, for each resolution supported.
FAQ Date: October 7, 1998
B4.2.5.5 Monitors support D0 and D3 states [Logo clarification]
[MON-0244]
Monitors are required to support only D0 and D3 states.
FAQ Date: March 20, 2000
|
| |
“Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini

|
“Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatiniBog'liq ЖДПУ Мактаб менежменти 06 12 22 Анжуман тўплам 122
“Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini
takomillashtirish muammolari” – respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi
JIZZAX DAVLAT PEDAGOGIKA UNIVERSITETI
06.12.2022
qishloq xo‘jaligi biznes ta’limi savdo va sanoat qurilish bo‘yicha hunar, kasb-kor asoslari
o‘rgatiladi.
AQSHda har bir o‘quvchiga fanlar bo‘yicha olgan bilimlari
jamlangan attestatlar beriladi. Kollejlarda o‘qish istagida hujjat
topshirgan o‘qituvchilar yuqori o‘rta maktabning so‘nggi ikki yili bilimlari hajmida kirish
test sinovlaridan o‘tkaziladi. O‘g‘il-qizlarning tanlagan kasbiga layoqati va qobiliyati ham
aniqlanadi.
Maktablarda qo‘llanilishi mumkin bo‘lgan vositalar elektron yozuv apparatlari (kalligrafiya
va yozuv qoidalarini takomillashtirishga yordam beradigan moslamalar) ta’lim televideniesi,
qo‘lda ko‘tarib yuradigan elektron til laboratoriyasi, slaydlar, videoapparaturalar, kompyuter va
hokazolardan iborat.
XXI asr arafasida AQSH yangi qabul qilingan «2000-yilda Amerika ta’lim strategiyasi»
dasturi e’lon qilindi.
Turli yo‘nalishdagi asosiy maqsadlar belgilangan mazkur dasturda 2000-yilda barcha
amerikalik kichkintoylarning maktabga tayyor holda kelishlari: aholining 90 foizi oliy ma’lumotli
bo‘lishi o‘quvchilarning ingliz tili, matematika, tabiiy fanlar, tarix, geografiya fanlari bo‘yicha
jahonga o‘z iqtidorlarini namoyish eta olishlari; talabalarning tabiiy va matematika fani yutuqlarini
o‘zlashtirishda jahonda eng oldingi o‘rinlarga chiqishlari; har bir voyaga etmagan amerikalikning
iqtisodiyot sohasida jahonning barcha yoshlari bilan bellasha oladigan bo‘lishlari; maktablarda
giyohvandlik va zo‘ravonlikka barham berish o‘qish uchun barcha shart-sharoitlar yaratish ko‘zda
tutilgan. Bu AQSH ta’lim istiqbollarini belgilab beruvchi muhim dasturdir [3].
O‘z navbatida, Shtatlar ichida kichikroq ta'lim bo‘linmalariga bo‘linish mavjud - mahalliy
ta'lim muassasalari tizimlari, ularning ma'muriyati mahalliy aholining moliyaviy imkoniyatlaridan
kelib chiqadi va ta'lim dasturlarini ularning ehtiyojlari va maqsadlariga moslashtiradi.
Shunday qilib, Amerikaning ta'limning barcha darajalaridagi ta'lim tizimi shuni ko‘rsatadiki,
o‘quv dasturlari o‘qitish turlari va usullari, o‘qitish darajasi, o‘rganilayotgan mavzular to‘plami va
boshqa parametrlar bo‘yicha juda katta farq qilishi mumkin.
|
| |
B4.2.2 Monitors - Industry Standards

|
B4.2.2 Monitors - Industry Standards
|
bet | 140/250 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 1,03 Mb. | | #428 |
B4.2.2 Monitors - Industry Standards B4.2.2.1 Related VESA standards
[MON-0232]
http://www.vesa.org/standards.html
Enhanced Extended Display Identification Data Standard (E-DID), Release A
DDC2B.
EDID Standard, V. 3.0.
VESA Display Data Channel Standard.
VESA and Industry Standards and Guidelines for Computer Display Monitor Timing.
B4.2.2.2 ICC Profile Format Specification, Spec ICC.1:1988-09 and Addendum 2, ICC.1A:1999-04
[MON-0235]
http://www.color.org/profiles.html
B4.2.2.3 USB Monitor Control Class Specification, Revision 1.0
[USB-0088]
http://www.usb.org/developers/docs.html
B4.2.2.4 DVI, Revision 1.0
http://www.ddwg.org/
B4.2.2.5 Display Device Class Power Management Specification, Version 2.0
[MON-0244; see also FAQ B4.2.5.5]
http://www.microsoft.com/hwdev/specs/Pmref/Pmdisplay.htm
|
| |
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI

134
“Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini
takomillashtirish muammolari” – respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi
JIZZAX DAVLAT PEDAGOGIKA UNIVERSITETI
06.12.2022
3.
Никитин Э. М. Научно-организационные основы федеральной системы
повышения квалификации в условиях реформирования образования / Э. М. Никитин. – М.:
Изд-во РИПКРО, 1994. – 47 с.
4.
Леванова Е. А. Проектирование последипломного педагогического
образования: монография / Е. А. Леванова. – М. : Спутник, 2013. – 117 с.
5.
Корсунова В. П. Социальные аспекты педагогики профессионального
образования в свете системно-синергетического подхода : монография / В. П. Корсунова. –
Саратов: Изд-во Сар. ун-та, 2004. – 88 с.
6.
Turg‘unova S.T. Umumiy o‘rta ta’lim muassasalari direktorlari boshqaruvi
faoliyatining nazariy asoslari: Dis. D-r ped.nauk. – Toshkent , 2007. – 368 b.
7.
Yo‘ldoshev H.Q. Ta’lim yo‘nalishlarida malaka oshirish takomillashtirish
omillari//Xalq ta’lim jurnali. – 2006. – №1. – 7-11-b.
UZLUKSIZ TALIM TIZIMIDA TA’LIM TEXNOLOGIYALARINI QO‘LLASH
MUAMMOLARI VA YECHIMLARI
Ubaydullaeva V.S
Axborot texnologiyalari fanlari magistranti. Sambhram.
Annotatsiya
Ushbu maqolada ta’lim texnologiyalarini, xususan hamkorlikda o‘qitish texnologiyasi,
qo‘llash muammolari va yechimlari ko‘rib chiqilgan va shu yuzasidan fikr- mulohazalar bayon
etilgan.
Navoiy-2022 Mavzu: Maktabgacha ta’lim muassasalarida jismоniy tarbiya bo’yicha ishni rejalashtirish - bet 5

|
Navoiy-2022 Mavzu: Maktabgacha ta’lim muassasalarida jismоniy tarbiya bo’yicha ishni rejalashtirish
|
bet | 5/7 | Sana | 13.12.2023 | Hajmi | 4,19 Mb. | | #117908 |
Bog'liq Maktabgacha ta\'lim muassalarida jismoniy tarbiya bo\'yicha ishni rejalashtirish Xolboyeva FYosh guruhlarga oid harakat ko‘nikmalarining hajmi dasturda berilgan. Maktabgacha yoshdagi bolalarda saflanish, umum-rivojlantiruvchi mashqlar, asosiy harakatlar, sport mashqlarini bajarish ko‘nikmalarini shakllantirish lozim. Bundan tashqari, bolalarni sport o‘yinlariga (Badminton, stol tennisi) va sport o‘yinlari elementlari (basketbol, xokkey, futbol, voleybol)ni bajarishga o‘rgatish zarur. Harakat ko‘nikmalari hajmi maktabgacha ta’lim muassasalarida sharoitning mavjudligi, bolalarning jismoniy tayyorgarligi, tarbiyachilarning malakasi, ota-onalar yordamiga qarab kengaytirilishi mumkin. Maktabgacha yoshdagi bolalarni, o‘tirgan, turgan holatda va yurganda qaddi-qomatni to‘g‘ri tutish ko‘nikmalariga o‘rgatish muhim. Bu yoshda shaxsiy va ijtimoiy gigiyenaning boshlang‘ich ko‘nikmalari (qo‘l yuvish, kiyim-kechak, poyabzalni yaxshi tutish, o‘yinchoqlar, jismoniy inventarlari, xona va hokazolarni toza tutish) ko‘nikmalarini singdirish muhim ahamiyat kasb etadi. Maktabgacha yoshdagi bolalarga mashg‘ulotlarning foydasi haqidagi, jismoniy mashqlarning ahamiyati va texnikasi, ularni o‘tkazish metodikasi haqidagi, harakatli o‘yinlar va hokazolar haqidagi jismoniy tarbiyaga oid bilimlarni berish muhimdir. - Yosh guruhlarga oid harakat ko‘nikmalarining hajmi dasturda berilgan. Maktabgacha yoshdagi bolalarda saflanish, umum-rivojlantiruvchi mashqlar, asosiy harakatlar, sport mashqlarini bajarish ko‘nikmalarini shakllantirish lozim. Bundan tashqari, bolalarni sport o‘yinlariga (Badminton, stol tennisi) va sport o‘yinlari elementlari (basketbol, xokkey, futbol, voleybol)ni bajarishga o‘rgatish zarur. Harakat ko‘nikmalari hajmi maktabgacha ta’lim muassasalarida sharoitning mavjudligi, bolalarning jismoniy tayyorgarligi, tarbiyachilarning malakasi, ota-onalar yordamiga qarab kengaytirilishi mumkin. Maktabgacha yoshdagi bolalarni, o‘tirgan, turgan holatda va yurganda qaddi-qomatni to‘g‘ri tutish ko‘nikmalariga o‘rgatish muhim. Bu yoshda shaxsiy va ijtimoiy gigiyenaning boshlang‘ich ko‘nikmalari (qo‘l yuvish, kiyim-kechak, poyabzalni yaxshi tutish, o‘yinchoqlar, jismoniy inventarlari, xona va hokazolarni toza tutish) ko‘nikmalarini singdirish muhim ahamiyat kasb etadi. Maktabgacha yoshdagi bolalarga mashg‘ulotlarning foydasi haqidagi, jismoniy mashqlarning ahamiyati va texnikasi, ularni o‘tkazish metodikasi haqidagi, harakatli o‘yinlar va hokazolar haqidagi jismoniy tarbiyaga oid bilimlarni berish muhimdir.
|
| |
Navoiy-2022 Mavzu: Maktabgacha ta’lim muassasalarida jismоniy tarbiya bo’yicha ishni rejalashtirish - bet 7

|
Navoiy-2022 Mavzu: Maktabgacha ta’lim muassasalarida jismоniy tarbiya bo’yicha ishni rejalashtirish
|
bet | 7/7 | Sana | 13.12.2023 | Hajmi | 4,19 Mb. | | #117908 |
Bog'liq Maktabgacha ta\'lim muassalarida jismoniy tarbiya bo\'yicha ishni rejalashtirish Xolboyeva F
Dasturga muvоfiq tarbiyachi o’z yosh guruhi uchun har bir оyning haftalariga mo’ljallab mashqlarni taqsimlaydi. Bunda mashqlar ishning qanday shakllarida fоydalanilishini ko’rsatadi. Buning uchun shartli belgilardan fоydalanishga to’g’ri keladi: M1 – birinchi jismоniy tarbiya mashg’ulоti, M2 – mashg’ulоt, E – ertalabki gimnastika, Es – ertalabki sayr, Kun s – kunduzgi sayr, Kech s kechki sayr, G m – guruhchalardagi mashg’ulоt, Ya m – yakka tarzdagi mashg’ulоtlar, M m – mustaqil mashg’ulоtlar.
Jismоniy mashqlarni rejalashtirishda «Uchinchi mingyillikni bоlasi» tayanch dasturidagi ko’rsatmalarga riоya qilish lоzimdir.
Jismоniy mashqlarni taqsimlashda MTMdagi sharоit (binо, maydоncha hajmi), jismоniy tarbiya jihоzlari, atributlar, iqlim-meteоrоlоgik оmillar hisоbga оlinishi lоzim.
Ertalab (nоnushtagacha) maktabgacha ta’lim muassasasida barcha bоlalar harakatli o’yinlar, yakka mashg’ulоtlar o’tkazish, bоlalarning mustaqil harakat faоliyati rejalashtiriladi. Haftaning har bir kuniga harakatli o’yinlar, mashqlarning nоmlari, qavs ichida mashg’ulоtlarga jalb qilinadigan bоlalarning ismlari, mustaqil harakat faоliyati jarayonida ular fоydalanadigan jismоniy tarbiya jihоzlarining nоmlari yoziladi. So’ngra rejada shu haftaga belgilangan ertalabki gimnastika kоmpleksining nоmeri aks ettiriladi.
Jismоniy tarbiya mashg’ulоtlarini rejalashtirishning asоsiy qismida xal qilinadigan vazifalar ko’rsatiladi, bunda mashqlar, harakatli o’yinlar va ular оrqali amalga оshiriladigan mashlar sanab o’tiladi. Masalan: jоyda turib (siltanish) uzunlikka sakrashni mashq qilish; uzоqqa o’ng va chap qo’l bilan оtishni mustahkamlash; «Lenta bilan tutish» o’yinida chaqqоnlikni оshirish.
SPORT TINCHLIK ELCHISI
|
| |
Navoiy-2022 Mavzu: Maktabgacha ta’lim muassasalarida jismоniy tarbiya bo’yicha ishni rejalashtirish - bet 6

|
Navoiy-2022 Mavzu: Maktabgacha ta’lim muassasalarida jismоniy tarbiya bo’yicha ishni rejalashtirish
|
bet | 6/7 | Sana | 13.12.2023 | Hajmi | 4,19 Mb. | | #117908 |
Bog'liq Maktabgacha ta\'lim muassalarida jismoniy tarbiya bo\'yicha ishni rejalashtirish Xolboyeva FTarbiyaviy vazifalar. Jismoniy tarbiya jarayonida bolalarda rejimga rioya qilish, jismoniy tarbiya mashqlari bilan har kuni shug‘ullanish ehtiyojini hosil qilish bu mashqlar bilan maktabgacha ta’lim muassasalarida va oilada mustaqil shug‘ullanish malakalarini rivojlantirish, ularni o‘z tengdoshlari va kichik yoshdagi bolalar bilan o‘tkazish. Bolalarda sport mashg‘ulotlariga muhabbat, ularning natijalariga, sportchilarning yutuqlariga qiziqishini tarbiyalash lozim. - Tarbiyaviy vazifalar. Jismoniy tarbiya jarayonida bolalarda rejimga rioya qilish, jismoniy tarbiya mashqlari bilan har kuni shug‘ullanish ehtiyojini hosil qilish bu mashqlar bilan maktabgacha ta’lim muassasalarida va oilada mustaqil shug‘ullanish malakalarini rivojlantirish, ularni o‘z tengdoshlari va kichik yoshdagi bolalar bilan o‘tkazish. Bolalarda sport mashg‘ulotlariga muhabbat, ularning natijalariga, sportchilarning yutuqlariga qiziqishini tarbiyalash lozim.
Jismоniy mashqlarni yillik taqsimlash reja-grafigi. - Jismоniy mashqlarni yillik taqsimlash reja-grafigi.
- Tarbiyachi o’z guruhi uchun yillik reja tuzishga kirishishdan оldin bоlalarning sоg’lig’i, jismоniy rivоjlanishi, jismоniy tayyorgarigi haqidagi ma`lumоtlarni sinchiklab tahlil qilib chiqadi va dasturdan jismоniy mashqlar, shu jumladan, harakatli o’yinlarni ham tanlab оladi.
- Agar bоlalardagi harakat malakalari va jismоniy sifatlarining ko’rsatkichlari meyyordan yuqоri bo’lsa, tarbiyachi qo’shimcha ravishda murakkabrоq jismоniy mashqlardan ham fоydalanishi mumkin. Agar bоlalarning jismоniy tayyorgarlik darajasi yetarli bўlmasa, dastlabki mashg’ulоtlarda оldingi guruhlar uchun tavsiya qilingan mashqlardan fоydalanish mumkin.
- «Mashqlarni nоmlari» grafasiga barcha jismоniy mashqlar, mazkur yosh guruhi uchun bir yilga mo’ljallangan harakatli o’yinlar ham yoziladi.
- Rejalashtirish va shu rejadan fоydalanishning qulay bo’lishi uchun ularni muayyan izchillikda: avvalо saf mashqlari, asоsiy harakatlarning barcha turlarini, harakatli o’yinlar harakat nоmlari bilan, so’ngra spоrt mashqlari, spоrt harakatlari kiritilgan o’yinlarni yozish maqsadga muvоfiqdir.
|
| |
Color element - Microsoft Windows Logo Program System and Device Requirements

|
Microsoft Windows Logo Program System and Device Requirements
|
bet | 145/250 | Sana | 21.03.2017 | Hajmi | 1,03 Mb. | | #428 |
Color element
|
Tolerance
|
Red primary
|
x=0.640 +0.020/-0.035
y=0.330 +0.030/-0.020
|
Green primary
|
x=0.300 +0.020/-0.035
y=0.600 +0.020/-0.020
|
Blue primary
|
x=0.150 +0.015/-0.015
y=0.060 +0.030/-0.015
|
White point
|
Where x(sRGB)=0.3127
and y(sRGB)=0.3290
|dx|, |dy| < 0.02
|dx – dy| < 0.02
|
Luminance(Y)
|
80 +20/-10 cd/m2
|
Gamma(S-g – simple gamma)
|
2.2 +0.2/-0.2
| B4.2.R.2 Liquid Crystal Display (LCD) complies with Windows Color Quality Specifications
Color matching capabilities supported in a color liquid crystal display must comply with the requirements defined in Section 4 of "Windows Color Quality Specifications for Liquid Crystal Display OEMs,” available at http://www.microsoft.com/hwdev/color/. Standalone LCDs are required to use the in gamut patches specified for stand alone LCDs in Section 2 of "Windows Color Quality Specifications for Liquid Crystal Display OEMs." Integrated (laptop) LCDs are required to use the in gamut patches specified for integrated LCDs in Section 2 of "Windows Color Quality Specifications for Liquid Crystal Display OEMs.” In particular, the following Delta E tolerances must be met:
Average CIE 1994 Delta E* less than or equal to 10 for in gamut colors.
Maximum CIE 1994 Delta E* less than or equal to 15 for in gamut colors.
Average CIE 1994 Delta E* less than or equal to 20 for IEC 61966-4 colors.
|
| |
The number of - Customer satisfaction survey

TEST
SUPERVISOR: You only had women performers in your study. Was that because male musicians are
less worried about fashion?
JOANNA:
I think a lot of the men are very much influenced by fashion, but
in social terms the
choices they have are more limited … they’d really upset audiences if they strayed
away from quite narrow boundaries.
Q27
SUPERVISOR: Hmm. Now, popular music has quite different expectations. Did you read Mike Frost’s
article about the dress of women performers in popular music?
JOANNA: No.
SUPERVISOR: He points out that a lot of female singers and musicians in popular music tend to dress
down in performances, and wear less feminine clothes, like jeans instead of skirts, and
he suggests this is because otherwise they’d just be discounted as trivial.
Q28
JOANNA:
But you could argue they’re just wearing what’s practical … I mean, a pop-music concert
is usually a pretty energetic affair.
SUPERVISOR: Yes, he doesn’t make that point, but I think you’re probably right. I was interested by the
effect of the audience at a musical performance when it came to the choice of dress.
JOANNA:
The subjects I interviewed felt this was really important. It’s all to do with what we
understand by performance as a public event.
They believed the audience had certain
expectations and it was up to them as performers to fulfil these expectations to
Sezgi chegarasi - O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta'lim

|
O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta'lim
|
bet | 144/314 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 3,55 Mb. | | #138209 |
Bog'liq O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta\'limSezgi chegarasi - sezgining mutloq chegarasi. Minimal kuchga ega bo’lgan qo’zg’ovchining bilinar - bilinmas ta'sirini sezishga sezgining kuchi chegarasi, qo’zg’ovchining eng yuqori kuchga ega bo’lgan ta'sirini sezishga - sezgining yuqori (maksimal) chegarasi deyiladi.
Sezgirlik - o’ta sezuvchanlik, sezgi a'zolarining o’ziga ta'sir etib turgan qo’zg’ovchilarning salgina yoki unchalik farq qilmaydigan ta'sirini ajrata olish qobiliyati.
Proprioreseptiv sezgilar (lot. proprius - xususiy, maxsus, recipere - qabul qilmoq) - tananing turli qismlaridagi holatlardan va ularning harakatlaridan darak beruvchi sezgilar.
Sensibilizasiya (lotin. sensibilis - sezuvchan) - ichki omillar ta'siri natijasida analizatorlar sezgirligining ortib ketishi.
Sensor sezgilar (lot, sensus - sezgi, his) - sezgi a'zolariga taalluqli sezgilar.
Sensorika sezgi va idrokni umumlashtiruvchi tushunchadir.
Sinesteziya (yunon. sineistcsus - birgalikda sezish) - turli xildagi sezgilarning o’zaro ta'siri natijasida qo’shilib ketishi, (jumladan, eshitish va ko’ruv sezgilari va h.k.)
Ta'm bilish - sezgi turi (shirin, achchiq - chuchuk, tuzli). Analizator til o’zagidagi nerv tugunlari hamda bosh miya po’stloq qismidagi ta'm bilish markazidadir.
Farq qilish chegarasi - qo’zg’ovchilar o’rtasidagi bilinar - bilinmas farqni sezish. Bu avvalgi qo’zg’ovchilar bilan keyingi qo’zg’ovchilar o’rtasidagi qandaydir farq borligini seza olishda ifodalanadi.
Eksteroreseptiv sezgilar - tashqi olamdagi narsa va hodisalarning turli xususiyatlari haqida darak beruvchi sezgilar mas., ko’rish, eshitish, hid va ta'm bilishdan iborat tashqi sezgilar.
Hid bilish sezgisi - sezgi turi, xillarini aks ettirish jarayoni. Uning analizatori burun to’siqining shilliq pardasida joylashgan va uning markazi bosh miya po’stloq qismidadir.
|
| |