XI.MUSTAHKAMLASH - «Ona tili» 5-sinf sana: Sinf: Mavzu: til-ijtimoiy hodisa darsning maqsadi

XI.MUSTAHKAMLASH:
Baholash:_______________________________________________________
XII. Darsning yakuni:
Uyga vazifa: -mashq
Ilmiy bo’lim mudiri: _____________________
«Ona tili» 5-sinf sana:_________________ Sinf: ________________
I.Tashkiliy qism: salomlashish, davomatni aniqlash. ( )
II.Darsning mavzusi: Ng, ng HARFLAR BIRIKMASI VA UNING VAZIFALARI
III.Takrorlash: O‘tilgan mavzuni takrorlash
IV.Darsning maqsadi:
ilmiy maqsad - ng harflar birikmasi ifodalaydigan tovushlar haqida
ilmiy bilimni shakllantirish;
b) tarbiyaviy maqsad - o’quvchilarni insonparvarlik ruhida tarbiyalash;
d) rivojlantiruvchi maqsad - o’quvchilar so’z boyligini oshirish, mustaqil
fikrlashga o’rgatish.
Nutqiy kompetensiya (tinglab tushunish, so‘zlash, o‘qish, yozish):
Berilgan topshiriq, sodda matnlarni tinglab tushuna oladi;
Kommunikativ kompetensiya:
– o‘rganilgan ifoda vositalari asosida o‘zaro samarali muloqotga kirisha olish, muloqotda nutqiy muhitga moslasha olish.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
– mediamanbalar (radio, televizor, internet va boshqalar)dan zarur ma’lumotlarni izlab topa olish, saralash, saqlash, ulardan samarali foydalana olish, ularning xavfsizligini ta’minlash ko‘nikmalarini egallash .
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
– doimiy ravishda o‘zini o‘zi mustaqil va ijodiy rivojlantirish, hayot davomida mustaqil o‘qib-o‘rganish, mustaqil qaror qabul qila olish.
Ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi:
– sinfda, maktabda, oilada, mahallada va jamiyatda o‘tkaziladigan tadbirlarda faol ishtirok etish, o‘zining burchini bilish, unga rioya qilish.
Milliy va umummadaniy kompetensiya:
– vatanga sadoqatli, insonlarga mehr-oqibatli hamda milliy qadriyatlarga e’tiqodli bo‘lish, badiiy asarlarni tushunish, nutqiy me’yorlarga rioya qilish va sog‘lom turmush tarziga amal qilish.
Dars jarayoni
1.Tashkiliy qism 4 minut
2.O’tilgan mavzuni takrorlash( mustahkamlash) 12 minut
3.Yangi mavzuni tushuntirish 10 minut
4.Yangi mavzuni mustahkamlash 14 minut
5.O’quvchilarni baholash 3 minut
6. Uyga vazifa 2 minut
Tashkiliy qism:
A) Sinf xonasini tozaligiga e’ribor berish;
B) O’quvchilar bilan salomlashish.
C) O’quvchilarning darsga tayyorgarligini teshirish.
D) O’quvchilarni darsga jalb qilish va davomatni anilash;
E) O’quvchilarga o’tilgan mavzular yuzasidan savollar berish;
V.Darsning jihozisingil, ming, mung so’zlari yozilgan plakat.
VI. Dars turi:_________________________________________
VII. Dars usuli:_______________________________________
VIII.Darsning borishi
IX.Darsning rejasi
1. Ng harflar birikmasining bitta undosh tovushni ifodalashi.
2. Ng harflar birikmasining yonma-yon kelgan n va g harflarining bo’g'in ko’chirishga munosabati.
Ng harflar birikmasi hozirgi kunda ming, mung, ong, ko 'ngil, singil, keling, aytingiz so’zlarida bitta undosh tovushni ifodalaydi. Bu harflar birikmasining bo’g'in ko’chirish chog'ida bir butun holida ko’chirilishi yoki qoldirilishi sing-il, si-ngil misoli orqali tushuntiriladi.
Shuningdek, ng harflar birikmasining n bilan tugagan o’zakka g bilan boshlangan qo’shimchasining qo’yilish holatiga o’xshashi, lekin ikkinchi holat n vagtovushlarini ifodalaydi, ularning ikki bo’g'in tarkibida kelishi aytiladi. Masalan: senga, to’nga.
________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
X. Lirik chekinish. ( )
XI.MUSTAHKAMLASH:
Baholash:_______________________________________________________
XII. Darsning yakuni:
Uyga vazifa: -mashq
Ilmiy bo’lim mudiri: _____________________
«Ona tili» 5-sinf sana:_________________ Sinf: ________________
I.Tashkiliy qism: salomlashish, davomatni aniqlash. ( )
II.Darsning mavzusi: SH,shVACH,ch HARFLAR BIRIKMALARINING VAZIFALARI
III.Takrorlash: O‘tilgan mavzuni takrorlash
IV.Darsning maqsadi:
a) ilmiy maqsad - tovush va harf munosabati, bir tovushning harflar birikmasi orqali ifodalanadigan holatlari haqida ilmiy bilim berish;
b) tarbiyaviy maqsad - Vatanimiz poytaxtiga ehtirom ruhida tarbiyalash;
d) rivojlantiruvchi maqsad - o’quvchilar savodxonligini oshirish, tafakkurini o’stirish.
Nutqiy kompetensiya (tinglab tushunish, so‘zlash, o‘qish, yozish):
Berilgan topshiriq, sodda matnlarni tinglab tushuna oladi;
Kommunikativ kompetensiya:
– o‘rganilgan ifoda vositalari asosida o‘zaro samarali muloqotga kirisha olish, muloqotda nutqiy muhitga moslasha olish.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
– mediamanbalar (radio, televizor, internet va boshqalar)dan zarur ma’lumotlarni izlab topa olish, saralash, saqlash, ulardan samarali foydalana olish, ularning xavfsizligini ta’minlash ko‘nikmalarini egallash .
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
– doimiy ravishda o‘zini o‘zi mustaqil va ijodiy rivojlantirish, hayot davomida mustaqil o‘qib-o‘rganish, mustaqil qaror qabul qila olish.
Ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi:
– sinfda, maktabda, oilada, mahallada va jamiyatda o‘tkaziladigan tadbirlarda faol ishtirok etish, o‘zining burchini bilish, unga rioya qilish.
Milliy va umummadaniy kompetensiya:
– vatanga sadoqatli, insonlarga mehr-oqibatli hamda milliy qadriyatlarga e’tiqodli bo‘lish, badiiy asarlarni tushunish, nutqiy me’yorlarga rioya qilish va sog‘lom turmush tarziga amal qilish.
Dars jarayoni
1.Tashkiliy qism 4 minut
2.O’tilgan mavzuni takrorlash( mustahkamlash) 12 minut
3.Yangi mavzuni tushuntirish 10 minut
4.Yangi mavzuni mustahkamlash 14 minut
5.O’quvchilarni baholash 3 minut
6. Uyga vazifa 2 minut
Tashkiliy qism:
A) Sinf xonasini tozaligiga e’ribor berish;
B) O’quvchilar bilan salomlashish.
C) O’quvchilarning darsga tayyorgarligini teshirish.
D) O’quvchilarni darsga jalb qilish va davomatni anilash;
E) O’quvchilarga o’tilgan mavzular yuzasidan savollar berish;
V.Darsning jihoziSH, sh va CH, ch harflar birikmalari ishtirokidagi so’zlar yozilgan plakat.
VI. Dars turi:_________________________________________
VII. Dars usuli:_______________________________________
VIII.Darsning borishi
IX.Darsning rejasi
1. Sh harflar birikmasining vazifasi.
2. Ch harflar birikmasining vazifasi.
O’quvchilarning diqqati tovush va harf munosabatiga, ikki harf bir tovushni ifodalaydigan holatlargatortiladi. Bunda o’qituvchi tomonidan tayyorlangan plakat yordamga keladi.
Darslikdagi .to’rtta mashq o’quvchilarning darsda olgan bilimlarini mustahkamlashga qaratilgan.
427-mashqda harflar birikmasi ishtirok etgan so’zlar aniqlanadi va ularning qanday vazifa bajarishi aytiladi.
429-mashqda soch, och, shosh so’zlarining shakldoshlarini topish sharti qo’yiladi. Bunda o’quvchilar bu so’zlarning quyidagi shakldoshlarini topadilar:
Soch- boshdagi soch, sepmoq, tarqatmoq, och, eshik ochmoq, ovqatga tashnalik, tut, tutmoq daraxt
________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
X. Lirik chekinish. ( )
XI.MUSTAHKAMLASH:
Baholash:_______________________________________________________
XII. Darsning yakuni:
Uyga vazifa: -mashq
Ilmiy bo’lim mudiri: _____________________
«Ona tili» 5-sinf sana:_________________ Sinf: ________________
I.Tashkiliy qism: salomlashish, davomatni aniqlash. ( )
II.Darsning mavzusi: test
III.Takrorlash: O‘tilgan mavzuni takrorlash
IV.Darsning maqsadi:
a) ilmiy maqsad-o’quvchilarning olgan nazariy bilimlarini amalda sinash va baholash;
b) tarbiyaviy maqsad - do’stlik, inoqlik ruhida tarbiyalash;
d) rivojlantiruvchi maqsad-og'zaki va yozma nutqini o’stirish.
Nutqiy kompetensiya (tinglab tushunish, so‘zlash, o‘qish, yozish):
Berilgan topshiriq, sodda matnlarni tinglab tushuna oladi;
Kommunikativ kompetensiya:
– o‘rganilgan ifoda vositalari asosida o‘zaro samarali muloqotga kirisha olish, muloqotda nutqiy muhitga moslasha olish.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
– mediamanbalar (radio, televizor, internet va boshqalar)dan zarur ma’lumotlarni izlab topa olish, saralash, saqlash, ulardan samarali foydalana olish, ularning xavfsizligini ta’minlash ko‘nikmalarini egallash .
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
– doimiy ravishda o‘zini o‘zi mustaqil va ijodiy rivojlantirish, hayot davomida mustaqil o‘qib-o‘rganish, mustaqil qaror qabul qila olish.
Ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi:
– sinfda, maktabda, oilada, mahallada va jamiyatda o‘tkaziladigan tadbirlarda faol ishtirok etish, o‘zining burchini bilish, unga rioya qilish.
Milliy va umummadaniy kompetensiya:
– vatanga sadoqatli, insonlarga mehr-oqibatli hamda milliy qadriyatlarga e’tiqodli bo‘lish, badiiy asarlarni tushunish, nutqiy me’yorlarga rioya qilish va sog‘lom turmush tarziga amal qilish.
Dars jarayoni
1.Tashkiliy qism 4 minut
2.O’tilgan mavzuni takrorlash( mustahkamlash) 12 minut
3.Yangi mavzuni tushuntirish 10 minut
4.Yangi mavzuni mustahkamlash 14 minut
5.O’quvchilarni baholash 3 minut
6. Uyga vazifa 2 minut
Tashkiliy qism:
A) Sinf xonasini tozaligiga e’ribor berish;
B) O’quvchilar bilan salomlashish.
C) O’quvchilarning darsga tayyorgarligini teshirish.
D) O’quvchilarni darsga jalb qilish va davomatni anilash;
E) O’quvchilarga o’tilgan mavzular yuzasidan savollar berish;
V.Darsning jihozi: Test savollari
VI. Dars turi:_________________________________________
VII. Dars usuli:_______________________________________
VIII.Darsning borishi
IX.Darsning rejasi
1. Maqsadni tushuntirish.
2. Test yechish.
1. Berilgan so’zlarning qaysi birida faqat til oldi, sirg’aluvchi undoshlar ishtirok etgan.
1) muvozanat 2)larza 3) faylasuf 4) shoira 5) shovul 6) salla
A) 2,5,6 B) 2,4,6 C) 1,2,3 D) 4,5,6
2. Til va nutqning farqi noto’g’ri izohlangan javobni ko’rsating.
A) Tilga umumiylik, nutqa xususiylik xos. B) Til voqealanmagan, nutq voqealangan C) Til voqealik, nutq imkoniyat. D) Til mohiyat, nutq hodisa
3. muruvvat so’zida qo’sh undosh haqida qaysi hokum to’g’ri.
A) til undoshi, portlovchi, jarangsiz B) lab undoshi, sirg’aluvchi, jarangli C) lab undoshi, sirg’aluvchi, jarangsiz D) til oldi, jarangli, sirg’aluvchi
4 Fon (allofon) ta’rifin ko’rsating.
A) tovushning quloqqa eshitilgan ko’rinishi B) fonologik sathning ko’rinishi С) real ko’rinish D) farqlash belgilarining ko’rinishi.
5. Qaysi qatorda qo’sh undosh xato yozilgan.
A) ummon B) libbretto C) taraddud D) shilliqurt
6. Insoniyat baxti yo’lida ter to’kmay turib, haqiqiy go’zallikka erishib bo’lmaydi. Gapda nechta portlovchi undoshlar ishtirok etgan.
A) 20 ta B) 19 ta C) 18 ta D) 21 ta
7. Tovushlarning hosil bo’lishda qaysi vositalar eng muhim hisoblanadi.
1. lab 2. bo’g’iz 3. tanglay 4. til 5. Og’iz 6. Tish 7. Burun 8. O’pka
A) 1.4.7.8 B) 2. 4. 5 С) 1. 4. 5 D) 2. 5.6
8. Qaysi javobda jarangli jufti bor bo’lgan til oldi sirg’aluvchi undosh berilgan
A) s B) f C) g’ D) l
9 Qaysi unli tovush gorizantal holatda pastki jag’ ustida yotadi.
A) o B) i С) a D) e
10. Qaysi so’zdagi til oldi undoshi og’zaki nutqda til oldi undoshi sifatida talaffuz qilinadi.
11. Hosil bo’lish o’rniga ko’ra Z tovushi undoshlarning qaysi turiga mansub?
A)chuqur til orqa undoshi B)til oldi undoshi C)lab tish undoshi D)sayoz til orqa undoshi
12. yod-yot, sud-sut so’zlarida d va t tovushlari qaysi jihatdan bir-biridan farqlanadi.
A) til va lab undoshi bo’yicha B) portlovchi va sirg’aluvchi C) jarangli va jarangsiz D) til oldi yoki til orqa undoshi
13. Qaysi qatorda hosil bo’lish o’rniga ko’ra bir guruhga mansub undoshlar berilgan.
A) tanbur B) suzuvchi C) tavsif D) tilshunos
14. Axloqiy fazilatlaring, yuqori estetik diding bilan uyg’unlashgandagina husningga husn qo’shiladi. Gapdagi chuqur til orqa undoshlari sonini ko’rsating.
A) 4 ta B) 7 ta C) 6 ta D) 5 ta
15. Qaysi so’z tarkibida portlovchi undosh bor.
A) yuzsiz B) foizsiz C) suvsiz D) tabib
16. Til va lab undoshlari yonma-yon kelgan so’zlarni belgilang.
1 blok 2 drama 3 sabr 4 fransuz 5 boks 6 aft 7 psixologiya 8 barcha 9 baxsh 10 dafn
A) 2,3,4,7,8,9,10 B) 1,4,5,6,8,9,10 C) 1,3,4,6,7,10 D) 1,2,3,4,5,6,7,9
17 Yer ochganning baxti ochilar. Til undoshlarini aniqlang.
A)1 ta til o’rta, 7 ta til oldi, 3 ta til orqa B)1 ta til o’rta, 8 ta til oldi, 3 ta til orqa
B)1 ta til o’rta, 9 ta til oldi, 3 ta til orqa D)2 ta til o’rta, 7 ta til oldi, 4 ta til
X. Lirik chekinish. ( )
XI.MUSTAHKAMLASH:
Baholash:_______________________________________________________
XII. Darsning yakuni:
Uyga vazifa: -mashq
Ilmiy bo’lim mudiri: _____________________
«Ona tili» 5-sinf sana:_________________ Sinf: ________________
I.Tashkiliy qism: salomlashish, davomatni aniqlash. ( )
II.Darsning mavzusi: YOZMA ISH VA UNING TAHLILI
III.Takrorlash: O‘tilgan mavzuni takrorlash
IV.Darsning maqsadi:
a) ilmiy maqsad-o’quvchilarning olgan nazariy bilimlarini amalda sinash va baholash;
b) tarbiyaviy maqsad - do’stlik, inoqlik ruhida tarbiyalash;
d) rivojlantiruvchi maqsad-og'zaki va yozma nutqini o’stirish.
Nutqiy kompetensiya (tinglab tushunish, so‘zlash, o‘qish, yozish):
Berilgan topshiriq, sodda matnlarni tinglab tushuna oladi;
Kommunikativ kompetensiya:
– o‘rganilgan ifoda vositalari asosida o‘zaro samarali muloqotga kirisha olish, muloqotda nutqiy muhitga moslasha olish.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
– mediamanbalar (radio, televizor, internet va boshqalar)dan zarur ma’lumotlarni izlab topa olish, saralash, saqlash, ulardan samarali foydalana olish, ularning xavfsizligini ta’minlash ko‘nikmalarini egallash .
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
– doimiy ravishda o‘zini o‘zi mustaqil va ijodiy rivojlantirish, hayot davomida mustaqil o‘qib-o‘rganish, mustaqil qaror qabul qila olish.
Ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi:
– sinfda, maktabda, oilada, mahallada va jamiyatda o‘tkaziladigan tadbirlarda faol ishtirok etish, o‘zining burchini bilish, unga rioya qilish.
Milliy va umummadaniy kompetensiya:
– vatanga sadoqatli, insonlarga mehr-oqibatli hamda milliy qadriyatlarga e’tiqodli bo‘lish, badiiy asarlarni tushunish, nutqiy me’yorlarga rioya qilish va sog‘lom turmush tarziga amal qilish.
Dars jarayoni
1.Tashkiliy qism 4 minut
2.O’tilgan mavzuni takrorlash( mustahkamlash) 12 minut
3.Yangi mavzuni tushuntirish 10 minut
4.Yangi mavzuni mustahkamlash 14 minut
5.O’quvchilarni baholash 3 minut
6. Uyga vazifa 2 minut
Tashkiliy qism:
A) Sinf xonasini tozaligiga e’ribor berish;
B) O’quvchilar bilan salomlashish.
C) O’quvchilarning darsga tayyorgarligini teshirish.
D) O’quvchilarni darsga jalb qilish va davomatni anilash;
E) O’quvchilarga o’tilgan mavzular yuzasidan savollar berish;
V.Darsning jihozi: badiiy asarlar.
VI. Dars turi:_________________________________________
VII. Dars usuli:_______________________________________
VIII.Darsning borishi
IX.Darsning rejasi
1. Maqsadni tushuntirish.
2. Yozma ish yozish.
Yozma ish turi sifatida xat janrini tanlashni tavsiya etishimiz mumkin. O’qituvchi o’quvchilar bilan do’stlik, inoqlik haqida suhbat o’tkazadi. Ba'zi o’quvchilaro’zdo’stlari va ularningyaxshi lazilatlari haqidagapirib berishlari ham mumkin. O’qituvchi biron bir badiiy asardan asar qahramonining o’z yaqini yoki tanishlariga yozgan xatini o’qib eshittiradi va u tahlil qilinadi. Asosiy e'tibor so’z qo’llashga qaratilishi lozim. Shundan so’ng o’qituvchi o’quvchilarga o’zlariga eng yaqin bo’lgan do’stiga xat yozishlari haqida topshiriq beradi. Sinf taxtasiga «Do’stimga xat» mavzusi yozib qo’yiladi. Keyingi darsda yozma ish tahlili o’tkaziladi.
________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
X. Lirik chekinish. ( )
XI.MUSTAHKAMLASH:
Baholash:_______________________________________________________
XII. Darsning yakuni:
Uyga vazifa: -mashq
Ilmiy bo’lim mudiri: _____________________
«Ona tili» 5-sinf sana:_________________ Sinf: ________________
I.Tashkiliy qism: salomlashish, davomatni aniqlash. ( )
II.Darsning mavzusi: QO’SH UNDOSHLAR TALAFFUZI VA IMLOSI
III.Takrorlash: O‘tilgan mavzuni takrorlash
IV.Darsning maqsadi:
a) ilmiy maqsad - qo’sh undoshlarning qanday talaffuz qilinishi va qanday yozilishi haqida ilmiy bilim berish;
b) tarbiyaviy maqsad - ona tabiatga hurmat ruhini singdirish;
d) rivojlantiruvchi maqsad - o’quvchilar nutqini, tafakkurini o’stirish.
Nutqiy kompetensiya (tinglab tushunish, so‘zlash, o‘qish, yozish):
Berilgan topshiriq, sodda matnlarni tinglab tushuna oladi;
Kommunikativ kompetensiya:
– o‘rganilgan ifoda vositalari asosida o‘zaro samarali muloqotga kirisha olish, muloqotda nutqiy muhitga moslasha olish.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
– mediamanbalar (radio, televizor, internet va boshqalar)dan zarur ma’lumotlarni izlab topa olish, saralash, saqlash, ulardan samarali foydalana olish, ularning xavfsizligini ta’minlash ko‘nikmalarini egallash .
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
– doimiy ravishda o‘zini o‘zi mustaqil va ijodiy rivojlantirish, hayot davomida mustaqil o‘qib-o‘rganish, mustaqil qaror qabul qila olish.
Ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi:
– sinfda, maktabda, oilada, mahallada va jamiyatda o‘tkaziladigan tadbirlarda faol ishtirok etish, o‘zining burchini bilish, unga rioya qilish.
Milliy va umummadaniy kompetensiya:
– vatanga sadoqatli, insonlarga mehr-oqibatli hamda milliy qadriyatlarga e’tiqodli bo‘lish, badiiy asarlarni tushunish, nutqiy me’yorlarga rioya qilish va sog‘lom turmush tarziga amal qilish.
Dars jarayoni
1.Tashkiliy qism 4 minut
2.O’tilgan mavzuni takrorlash( mustahkamlash) 12 minut
3.Yangi mavzuni tushuntirish 10 minut
4.Yangi mavzuni mustahkamlash 14 minut
5.O’quvchilarni baholash 3 minut
6. Uyga vazifa 2 minut
Tashkiliy qism:
A) Sinf xonasini tozaligiga e’ribor berish;
B) O’quvchilar bilan salomlashish.
C) O’quvchilarning darsga tayyorgarligini teshirish.
D) O’quvchilarni darsga jalb qilish va davomatni anilash;
E) O’quvchilarga o’tilgan mavzular yuzasidan savollar berish;
V.Darsning jihozi: ammo, katta, hassa so’zlari tushirilgan plakat.
VI. Dars turi:_________________________________________
VII. Dars usuli:_______________________________________
VIII.Darsning borishi
IX.Darsning rejasi
1. Qo’sh undoshlar haqida.
2. Ikkita bir xil undosh holida talaffuz qilinadigan qo’sh undoshlar va ularning imlosi.
3. Bitta undosh holida talaffuz qilinadigan qo’sh undoshlar imlosi.
4. Qo’sh undosh bilan tugagan so’zlarga xuddi shunday undosh bilan boshlanadigan qo’shimchalar qo’shilganda qo’sh undoshlar imlosi.
Yangi dars o’quvchilarning darslikdagi ikkita topshiriqni bajarishlari bilan boshlanadi. O’quvchilar qo’sh undoshlar ishtirok etgan so’zlarning qanday talaffuz qilinishini va imlosini aniqlaydilar. Shu asosdao’qituvchi dars rejasidagi uchta moddani tushuntiradi.
O’quvchilarning dars mavzusini o’zlashtirganlik darajasini aniqlash uchun darslikdagi uchta savoldan foydalanish mumkin.
431-mashqda qo’sh undoshli so’zlar berilgan. Ularning aytilishi va yozilishi o’rtasidagi farq so’ralgan. Darsda ular ishtirokida gaplar tuzish lozim bo’ladi.
432-mashqdagi matndan esa qo’sh undoshli so’zlarni topib ularni talaffuzidagi farqlari asosida ikki guruhga ajratib yozish talab etiladi.
433-mashqda tilla, ushshoq, qattiq kabi so’zlarda qo’sh undoshlarning bittasi tushirib qoldirilsa, ma'noga putur yetishi izohlanadi.
____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
X. Lirik chekinish. ( )
XI.MUSTAHKAMLASH:
Baholash:_______________________________________________________
XII. Darsning yakuni:
Uyga vazifa: -mashq
Ilmiy bo’lim mudiri: _____________________
«Ona tili» 5-sinf sana:_________________ Sinf: ________________
I.Tashkiliy qism: salomlashish, davomatni aniqlash. ( )
II.Darsning mavzusi: TUTUQ BELGISINING ISHLATILISHI
III.Takrorlash: O‘tilgan mavzuni takrorlash
IV.Darsning maqsadi:
a) ilmiy maqsad - tutuq belgisi va uning vazifasi haqida bilim berish;
b) tarbiyaviy maqsad - madaniy yodgorliklarni asrash hissini tarbiyalash;
d) rivojlantiruvchi maqsad - savodxonlikni oshirish, mustaqil fikrlashni o’stirish.
Nutqiy kompetensiya (tinglab tushunish, so‘zlash, o‘qish, yozish):
Berilgan topshiriq, sodda matnlarni tinglab tushuna oladi;
Kommunikativ kompetensiya:
– o‘rganilgan ifoda vositalari asosida o‘zaro samarali muloqotga kirisha olish, muloqotda nutqiy muhitga moslasha olish.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
– mediamanbalar (radio, televizor, internet va boshqalar)dan zarur ma’lumotlarni izlab topa olish, saralash, saqlash, ulardan samarali foydalana olish, ularning xavfsizligini ta’minlash ko‘nikmalarini egallash .
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
– doimiy ravishda o‘zini o‘zi mustaqil va ijodiy rivojlantirish, hayot davomida mustaqil o‘qib-o‘rganish, mustaqil qaror qabul qila olish.
Ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi:
– sinfda, maktabda, oilada, mahallada va jamiyatda o‘tkaziladigan tadbirlarda faol ishtirok etish, o‘zining burchini bilish, unga rioya qilish.
Milliy va umummadaniy kompetensiya:
– vatanga sadoqatli, insonlarga mehr-oqibatli hamda milliy qadriyatlarga e’tiqodli bo‘lish, badiiy asarlarni tushunish, nutqiy me’yorlarga rioya qilish va sog‘lom turmush tarziga amal qilish.
Dars jarayoni
1.Tashkiliy qism 4 minut
2.O’tilgan mavzuni takrorlash( mustahkamlash) 12 minut
3.Yangi mavzuni tushuntirish 10 minut
4.Yangi mavzuni mustahkamlash 14 minut
5.O’quvchilarni baholash 3 minut
6. Uyga vazifa 2 minut
Tashkiliy qism:
A) Sinf xonasini tozaligiga e’ribor berish;
B) O’quvchilar bilan salomlashish.
C) O’quvchilarning darsga tayyorgarligini teshirish.
D) O’quvchilarni darsga jalb qilish va davomatni anilash;
E) O’quvchilarga o’tilgan mavzular yuzasidan savollar berish;
V.Darsning jihozi: a'lo, ra'no, e'lon, san'at, mas'ul, mo’jiza, mo’tabar so’zlari yozilgan hamda alifbo aks ettirilgan plakat.
VI. Dars turi:_________________________________________
VII. Dars usuli:_______________________________________
VIII.Darsning borishi
IX.Darsning rejasi
1. Tutuq belgisi va uning alifbodagi o’rni.
2. Tutuq belgisining vazifalari:
a) unlidan keyin kelib, uning cho’ziq talaffuz qilinishini ifodalashi;
b) unlidan oldin qo’yilib, shu unlining undoshdan ajratib talaffuz qilinishini ifodalashi.
Yangi dars darslikdagi ikkita topshiriqni o’quvchilar bajarishlari bilan boshlanadi. Sinf taxtasiga ilingan ikkita plakat o’qituvchi tomonidan savol- javob orqali tushuntiriladi.
Mo’jiza, mo 'tabar so’zlarida o’ unlisi cho’ziq talaffuz etilsa ham tutuq belgisi qo’yilmasligi, buning sababi o’ harfining o’zida ana shunga o’xshash belgi borligi, agar tutuq belgisi qo’yilsa ikkita belgi bo’lib qolishi, bu esa yozuvda noqulaylik tug'dirishi mumkinligi haqida ma'Iumot beriladi.
O’quvchilarning mavzuni qanday o’zlashtirganliklari darslikda berilgan uchta savol va topshiriqlar asosida aniqlanadi.
Darslikda berilgan to’rtta mashqni bajarish orqali tutuq belgisining vazifalari haqidagi o’quvchilar bilimlari mustahkamlanadi.
Bu mashqlar orasida 436-mashq o’quvchilar so’z boyligini oshirishni ham o’z zimmasiga oladi. Unda tutuq belgisi orqali ma'nosi farqlanadigan so’zlar juftligi berilgan. Bunday so’zlarni solishtirish orqali o’qituvchi tutuq belgisining yozuvda naqadar katta ahamiyatga ega ekanligini o’quvchilarga uqtirishlari lozim.
____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
X. Lirik chekinish. ( )
XI.MUSTAHKAMLASH:
Baholash:_______________________________________________________
XII. Darsning yakuni:
Uyga vazifa: -mashq
Ilmiy bo’lim mudiri: _____________________
«Ona tili» 5-sinf sana:_________________ Sinf: ________________
I.Tashkiliy qism: salomlashish, davomatni aniqlash. ( )
II.Darsning mavzusi: QATOR UNDOSHLARNING TALAFFUZI VA IMLOSI
III.Takrorlash: O‘tilgan mavzuni takrorlash
IV.Darsning maqsadi:
a) ilmiy maqsad - qator undoshlar, ularning talaffuzi va imlosi haqida ilmiy bilim berish;
b) tarbiyaviy maqsad - ma'naviy qadriyatlarimizga hurmat hissini tarbiyalash;
d) rivojlantiruvchi maqsad - o’quvchilar tafakkuri va nutqini o’stirish, savodxonligini oshirish.
Nutqiy kompetensiya (tinglab tushunish, so‘zlash, o‘qish, yozish):
Berilgan topshiriq, sodda matnlarni tinglab tushuna oladi;
Kommunikativ kompetensiya:
– o‘rganilgan ifoda vositalari asosida o‘zaro samarali muloqotga kirisha olish, muloqotda nutqiy muhitga moslasha olish.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
– mediamanbalar (radio, televizor, internet va boshqalar)dan zarur ma’lumotlarni izlab topa olish, saralash, saqlash, ulardan samarali foydalana olish, ularning xavfsizligini ta’minlash ko‘nikmalarini egallash .
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
– doimiy ravishda o‘zini o‘zi mustaqil va ijodiy rivojlantirish, hayot davomida mustaqil o‘qib-o‘rganish, mustaqil qaror qabul qila olish.
Ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi:
– sinfda, maktabda, oilada, mahallada va jamiyatda o‘tkaziladigan tadbirlarda faol ishtirok etish, o‘zining burchini bilish, unga rioya qilish.
Milliy va umummadaniy kompetensiya:
– vatanga sadoqatli, insonlarga mehr-oqibatli hamda milliy qadriyatlarga e’tiqodli bo‘lish, badiiy asarlarni tushunish, nutqiy me’yorlarga rioya qilish va sog‘lom turmush tarziga amal qilish.
Dars jarayoni
1.Tashkiliy qism 4 minut
2.O’tilgan mavzuni takrorlash( mustahkamlash) 12 minut
3.Yangi mavzuni tushuntirish 10 minut
4.Yangi mavzuni mustahkamlash 14 minut
5.O’quvchilarni baholash 3 minut
6. Uyga vazifa 2 minut
Tashkiliy qism:
A) Sinf xonasini tozaligiga e’ribor berish;
B) O’quvchilar bilan salomlashish.
C) O’quvchilarning darsga tayyorgarligini teshirish.
D) O’quvchilarni darsga jalb qilish va davomatni anilash;
E) O’quvchilarga o’tilgan mavzular yuzasidan savollar berish;
V.Darsning jihozi: traktor, krem, musht, barg so’zlari yozilgan plakat yoki multimediya.
VI. Dars turi:_________________________________________
VII. Dars usuli:_______________________________________
VIII.Darsning borishi
IX.Darsning rejasi
1. Qator undoshlar haqida.
2. So’z boshida kelgan qator undoshlar talaffuzi va imlosi.
3. So’z oxirida kelgan qator undoshlar talaffuzi va imlosi.
Darslikda berilgan ikkita topshiriqni yechish orqali o’quvchilar diqqati yangi darsga jalb etiladi. O’quvchilar so’z boshida kelgan qator undoshli so’zlarning og'zaki so’zlashuvda qanday talaffuz qilinishi va imlosi, shuningdek, so’z oxirida kelgan qator undoshlarning talaffuzi va imlosi haqida bahs yuritadilar.
O’qituvchi plakat yoki multimediya vositasida o’quvchilar fikrlarini to’g'ri yo’lga buradi va qator undoshlarning talaffuzi hamda imlosi haqida ilmiy xulosa beradi.
440-mashqda berilgan matnni o’quvchilar o’qiydilar. O’quvchilar matndan bir bo’g'inda qator kelgan undosh ishtirok etgan baxt, teat, stol, qadr, nutq singari so’zlarni topib, ularning talaffuzi va imlosi yuzasidan tushunchalarini bayonqiladilar.
Yuqorida so’zlarning qaysilarida qator undoshlardan birining tushib qolishini aniqlaydilar va ular ishtirokida gap tuzadilar.
____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
X. Lirik chekinish. ( )
XI.MUSTAHKAMLASH:
Baholash:_______________________________________________________
XII. Darsning yakuni:
Uyga vazifa: -mashq
Ilmiy bo’lim mudiri: _____________________
«Ona tili» 5-sinf sana:_________________ Sinf: ________________
I.Tashkiliy qism: salomlashish, davomatni aniqlash. ( )
II.Darsning mavzusi: MUSTAHKAMLASH DARSI
III.Takrorlash: O‘tilgan mavzuni takrorlash
IV.Darsning maqsadi:
a) ilmiy maqsad -o’quvchilar ongida hosil qilingan bilim va ko’nikmalarni mustahkamlash;
b) tarbiyaviy maqsad o’quvchilarni ona tiliga hurmat ruhida tarbiyalash;
d) rivojlantiruvchi maqsad -o’quvchilarda xalq baxti uchun kurashish tuyg'usini shakllantirish.
Nutqiy kompetensiya (tinglab tushunish, so‘zlash, o‘qish, yozish):
Berilgan topshiriq, sodda matnlarni tinglab tushuna oladi;
Kommunikativ kompetensiya:
– o‘rganilgan ifoda vositalari asosida o‘zaro samarali muloqotga kirisha olish, muloqotda nutqiy muhitga moslasha olish.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
– mediamanbalar (radio, televizor, internet va boshqalar)dan zarur ma’lumotlarni izlab topa olish, saralash, saqlash, ulardan samarali foydalana olish, ularning xavfsizligini ta’minlash ko‘nikmalarini egallash .
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
– doimiy ravishda o‘zini o‘zi mustaqil va ijodiy rivojlantirish, hayot davomida mustaqil o‘qib-o‘rganish, mustaqil qaror qabul qila olish.
Ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi:
– sinfda, maktabda, oilada, mahallada va jamiyatda o‘tkaziladigan tadbirlarda faol ishtirok etish, o‘zining burchini bilish, unga rioya qilish.
Milliy va umummadaniy kompetensiya:
– vatanga sadoqatli, insonlarga mehr-oqibatli hamda milliy qadriyatlarga e’tiqodli bo‘lish, badiiy asarlarni tushunish, nutqiy me’yorlarga rioya qilish va sog‘lom turmush tarziga amal qilish.
Dars jarayoni
1.Tashkiliy qism 4 minut
2.O’tilgan mavzuni takrorlash( mustahkamlash) 12 minut
3.Yangi mavzuni tushuntirish 10 minut
4.Yangi mavzuni mustahkamlash 14 minut
5.O’quvchilarni baholash 3 minut
6. Uyga vazifa 2 minut
Tashkiliy qism:
A) Sinf xonasini tozaligiga e’ribor berish;
B) O’quvchilar bilan salomlashish.
C) O’quvchilarning darsga tayyorgarligini teshirish.
D) O’quvchilarni darsga jalb qilish va davomatni anilash;
E) O’quvchilarga o’tilgan mavzular yuzasidan savollar berish;
V.Darsning jihozimavjud texnika vositalari, jadvallar.
VI. Dars turi:_________________________________________
VII. Dars usuli:_______________________________________
VIII.Darsning borishi
IX.Darsning rejasi
1. Savollarga javob berish.
2. Mashqlar ustida ishlash.
Dars savollarga javoblar berishdan boshlanadi.
Kitob, hisob, savob, obod, savod, ozod, iztirob, «Matiz» kabi so’zlar misolida jarangli undoshlarning jarangsizlashishi o’quvchilarga singdiriladi.
So’ngra egalik hamda kelishik qo’shimchalari qo’shilganda o’zgaradigan va o’zgarmaydigan so’zlarga misollar keltiriladi.
Bunda quyidagi jadvaldan foydalanish mumkin:
o’zgarmaydi
|
o’zgaradi
|
bola, tuman, bahor, bog', tog', daryo
|
qaymoq, qishloq, tomoq, bilak, yurak, tilak
|
H va x undoshlarining yozilishini tushuntirishda:
1. Hayot, haqiqat, mahsulot, mahalla, panoh, goh, xohlamoq.
2. Xayol, xotira, xirmon, haxt, taxt, mix, axloq kabi so’zlarni keltirish maqsadga muvofiqdir.
Shuningdek, ong, tong, bang, zang, dengiz, qaytingiz so’zlari tarkibida kelayotgan ng tovushining aytilishi va yozilishi ham bayon qilib beriladi.
____________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
X. Lirik chekinish. ( )
XI.MUSTAHKAMLASH:
Baholash:_______________________________________________________
XII. Darsning yakuni:
Uyga vazifa: -mashq
Ilmiy bo’lim mudiri: _____________________
«Ona tili» 5-sinf sana:_________________ Sinf: ________________
I.Tashkiliy qism: salomlashish, davomatni aniqlash. ( )
II.Darsning mavzusi: NAZORAT DIKTANTI
III.Takrorlash: O‘tilgan mavzuni takrorlash
Nutqiy kompetensiya (tinglab tushunish, so‘zlash, o‘qish, yozish):
Berilgan topshiriq, sodda matnlarni tinglab tushuna oladi;
Kommunikativ kompetensiya:
– o‘rganilgan ifoda vositalari asosida o‘zaro samarali muloqotga kirisha olish, muloqotda nutqiy muhitga moslasha olish.
Axborotlar bilan ishlash kompetensiyasi:
– mediamanbalar (radio, televizor, internet va boshqalar)dan zarur ma’lumotlarni izlab topa olish, saralash, saqlash, ulardan samarali foydalana olish, ularning xavfsizligini ta’minlash ko‘nikmalarini egallash .
O‘zini o‘zi rivojlantirish kompetensiyasi:
– doimiy ravishda o‘zini o‘zi mustaqil va ijodiy rivojlantirish, hayot davomida mustaqil o‘qib-o‘rganish, mustaqil qaror qabul qila olish.
Ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi:
– sinfda, maktabda, oilada, mahallada va jamiyatda o‘tkaziladigan tadbirlarda faol ishtirok etish, o‘zining burchini bilish, unga rioya qilish.
Milliy va umummadaniy kompetensiya:
– vatanga sadoqatli, insonlarga mehr-oqibatli hamda milliy qadriyatlarga e’tiqodli bo‘lish, badiiy asarlarni tushunish, nutqiy me’yorlarga rioya qilish va sog‘lom turmush tarziga amal qilish.
|