nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Arduino
-ning oddiy mikrokontroller platalaridan qanday afzalliklari bor?

Arduino simulyatsiyasida elektr energiyasi bilan bog'liq ko'plab
narsalarni, shuningdek, motorlar va robotlarni
boshqarish uchun foydalanish mumkin. Arduino ularning qanday ishlashini va qanday dasturlashtirilishi mumkinligini
tushunsangiz, hayratlanarli. Tajriba orqali ko'plab murakkab narsalarni ishlab chiqarish mumkin.
Arduinoning afzalliklari va kamchiliklari.
Arduino yangi boshlanuvchilar va mutaxassislar uchun tavsiya etiladi.Arduino ko'pchilik tomonidan tajriba o'tkazish
uchun obuna bo'lishi bejiz emas.
Cheksiz bozor bilan (yangi boshlanuvchilar biror narsani ishlab chiqishni professionallarga o'rganish
uchun
foydalaniladi) Arduino ajoyib afzalliklarga ega, jumladan:
1. Arduino komponentlari narxlari juda hamyonbop.
Arduino platalari (apparat) arzonroq narxda sotiladi.Uni boshqa mikrokontroller platformalari bilan solishtirganda,
albatta, bu narx ancha arzon.
Aslida, agar siz o'zingizning Arduino-ni yaratishga harakat qilmoqchi bo'lsangiz, loyiha byudjetini ko'proq tejashingiz
mumkin.
2. Moslashuvchan operatsion tizim.
Arduino dasturi yoki dasturiy ta'minoti Wind*, Macint* va Li**x operatsion tizimlaridan foydalanishi mumkin.
Mikrokontroller tizimlari Wind*** bilan cheklangan.
3. Arduino dasturlash tili juda oson va sodda.
Buni Arduino media-dan foydalangan holda talabalar va talabalarga o'rgatayotgan o'qituvchilar soni dalolat beradi.
Ko'rinib turibdiki, Arduino endigina o'rganayotgan yangi boshlanuvchilar uchun juda do'stona.
4. Arduino ochiq kodli dasturdir.
Ochiq kodli dasturiy ta'minot kategoriyasi bo'lgan Arduino-ni tushunish uning har kim uchun nashr etilishini
anglatadi. Arduino IDE oddiy tilni ishlab chiqish bilan juda oson (AVR uchun C tiliga asoslangan C++ kutubxonasi).
Arduino apparati ham ochiq manba hisoblanadi. ATMEGA8, ATMEGA168, ATMEGA328, ATMEGA1280 va eng so'nggi
ATMEGA2560 mikrokontrolleri asosida.
Siz istalgan vaqtda istalgan maqsadda Arduino-ga kirishingiz mumkin.
Haqiqatan ham, ochiq manbali uskuna
yordamida siz veb-saytdagi amaliy qo'llanma yordamida o'zingizni yaratishingiz mumkin. Albatta, juda oson va
shaffof, to'g'rimi?
12-Laboratoriya ishi Mavzu: Oxor tayyorlash

|
12-Laboratoriya ishi Mavzu: Oxor tayyorlash
|
bet | 1/8 | Sana | 23.01.2024 | Hajmi | 213,79 Kb. | | #143731 |
Bog'liq All Document Reader 1705912835438
12-Laboratoriya ishi
Mavzu: Oxor tayyorlash.
Laboratoriya ishining maqsadi:Oxor tayyorlash va tarkibini taxlil qilishni
o‘rganish.
Kеrakli jihozlar:Oxorlash tayyorlash qozoni texnologik.
Ishning bajarish tartibi:
1. Ohor tayyorlash va uning sifati, ohor sifatini tekshirish, ohorlanish miqdori
va uni aniqlash hamda ohor retseptlari bilan tarnishing.
2.Avtomatik ohor tayyorlash tizimini ishlashini taxlil qiling va texnologik
sxemasini tasvirlang.
3.Ohorlashning yangi usullari tarnishing va ishlash prinsipi o‘rganing.
4. Oxorlash moddalari bilan tarnishing.
Umumiy ma’lumotlar:
Talabalar ohor tayyorlash va uning sifati, ohor sifatini tekshirish, ohorlanish
miqdori va uni aniqlash hamda ohor retseptlari, avtomatik ohor tayyorlash tizimini
ishlashi, ohorlashning yangi usullari hamda oxorlash moddalari kabi
ko‘rsatgichlarni taxlil etib, o‘rganishlari lozim.
Ohor tayyorlash va uning sifati
Ohor maxsus joyda tayyorlanib, u joy “ohorxona” deyiladi. Ohor
tayyorlashning quyidagi usullari mavjud:
1. Mexanik.
2. Termomexanik (vint trubinasi... n=3000-1).
3. Akustik (tebranish yordamida).
4. Avtomatik.
Ohorxonada ohor qozoni va ohor tayyorlash uskunalari bo‘lib, ohor sifatini
nazorat qilish rostlagichlari yordamida ohor tayyorlash harorati (t=1000C), uning
isitish harorati (t=400S), saqlash harorati (t=90‒950C) kabi omillar har doim
kuzatilib turiladi.
|
| |
Algoritmni maxsus tilda ifodalash

|
Algoritmni maxsus tilda ifodalash
|
bet | 4/6 | Sana | 06.12.2023 | Hajmi | 119,25 Kb. | | #112614 |
Bog'liq Allambergenov Dilmurod Algoritmni maxsus tilda ifodalash.
Bu usulda algoritmni ifodalash uchun dasturlash tillari deb ataluvchi sun’iy tillar qo’llaniladi. Buning uchun ishlab chikilgan algoritm shu tillar yordamida bir ma’noli va EXM tushuna oladigan ko’rinishda tavsiflanishi zarur.
Chizikli algoritm : Y= (A * X+3)/(B * X - 4)
1
boshlash
↓ 2
A, V, X qiymatlari kiritilsin
↓ 3
Xisoblansin K= A*. X
↓ 4
Xisoblansin M=K+Z
↓ 5
Xisoblansin L= V * X
↓ 6
Xisoblansin N=L-4
↓
7
Xisoblansin U=M/N
↓ 8
U ni qiymati Chiqarilsin
↓ 9
tamom
RASM 1
Uning tarkibida cheklangan sondagi sintakis konstruktsiyalar to’plami bor bo’lib ,u bilan algoritm yaratuvchi tanish bo’lishi kerak. Ana shu konstruktsiyalardan foydalanib buyruq ko’rsatmalar formal ifodalarga o’tkaziladi.
Zamonaviy dasturlash tillari EXM ning ichki mashina tilidan keskin farq qiladi va EXM bevosita ana shu tilda ishlay olmaydi. Buning uchun dasturlash tilidan mashina tushunadigan tilga tarjima kiluvchi maxsus dastur transyatordan foydalaniladi. Dasturni translyatsiya qilish va bajarish jarayonlari vaqtlarga ajraladi. Avval barcha dastur translyatsiya qilinib so’ngra bajarilish uslubida ishlaydigan translyatorlar kompilyatorlar deb ataladi.
Dastlabki tilning har bir operatorini o’zgartirish va bajarishni ketma ket amalga oshiriladigan translyatorlar interpretatorlar deb ataladi.
Dasturlashning ixtiyoriy tili belgilar majmuini va algoritmlarni yozish uchun ushbu belgilarni qo’llash qoidalarni uz ichiga oladi. Dasturlash tillari bir - biridan alifbosi, sintaksisi va semantikasi bilan ajralib turadi.
Alifbo-tilda qo’llaniladigan ko’plab turli ramziy belgilar (harflar, raqamlar, maxsus belgilar ) Tilning sintaksisi jumlalar tuzishda belgilarning
|
| |
-misol - Mavzu: Algoritmning xossalari, yozilish usullari va turlari

|
Mavzu: Algoritmning xossalari, yozilish usullari va turlari
|
bet | 6/6 | Sana | 06.12.2023 | Hajmi | 119,25 Kb. | | #112614 |
Bog'liq Allambergenov Dilmurod2-misol. U=5x2-(16x-4).
(Bu misolning algoritmini studentlar mustaqil tuzsin).
Tarmoqlangan algoritmga misollar.
Agar algoritm buyruqlari tarkibida tarmoqlanish komandasi uchrasa bunday algoritm tarmoqlangan algoritm deyiladi.
Tarmoqlanish komandasini yozilishi quyidagicha: Agar bo’lsa
U xolda seriya 1
Aksxolda seriya2
Xal buldi
Agar shart bajarilsa u xolda seriya1 bajariladi,aks xolda seriya2
Bajariladi.Shartlarni ezishda munosabat belgilaridan foydalaniladi:
<,<=,>,>=,=,<>.
-misol. Ikkita “m“ va “p“ natural sonlari uchun eng katta umumiy buluvchi topilsin. Bu masalani echishning, m > p bo’lsa, m va p sonlarning eng katta
umumiy buluvchisi ( t-p ) va p sonlarnikidek bo’lishiga asoslangan algoritmini tuzamiz:
Agar sonlar teng bo’lsa, ulardan istaganini javob o’rnida olinsin, aks xolda algoritmni bajarish davom ettirilsin .
Sonlardan kattasi aniqlansin.
Katta son, kattasining kichigidan farqi bilan almashtirilsin.
Algoritm boshidan boshlansin.
Tsiklik algoritmga misollar.
Algoritm buyruqlari ichida takrorlash buyrugi kelsa bunday algoritm tsiklik algoritm deyiladi.Tsiklik algoritmlarni ezishda
Parametrli takrorlash buyrugidan foydalaniladi.Bu buyruqni yozilishi quyidagicha:
X=A dan V gacha N qadam TsB
Seriyalar KTs
Buerda takrorlash buyrugi ko’p marta bajariladi to X ni qiymati V dan oshgo’nga kadar.Har safar A ning qiymatiga N ni qiymati qo’shilib xisoblanadi.Agar N=+1 bo’lsa qadam yozilmaydi,boshqa xollarda qadam yoziladi.Agar N ning qiymati manfiy bo’lsa,tsikl kamayuvchi bo’ladi.
misol.
X ning –25,-24,...........24,25 qiymatlari uchun u=2*x2-1 funktsiyaning qiymatlar jadvalini tuzish algoritmini yozing.
Algoritm: 1. X ga – 25 qiymat berilsin.
U=2*x2-1 qiymat xisoblansin.
U ning qiymati jadvalga yozilsin.
X ning qiymati 1 ga orttirilsin ( qo’shilsin).
Agar x 25 bo’lsa, u xolda 2punktga utilsin, aks xolda navbatdagi ko’rsatmaga utilsin.
Jarayon to’xtatilsin.
ASOSIY ADABIYoTLAR.
Abduqodirov A.A. EXM – Algoritm-Dastur, T, 1991 y.
Sattorov A, Kurmanbaev B, Informatika va xisoblash texnikasi.T.1996y.
Frolov G.D, Kuznetsov E.N. Elementi Informatiki, M. 1989g. 4.Xolmatov T.X.,Taylakov N.I.,Nazarov U.A. Informatika va xisoblash texnikasi.T.2001y.
|
| |
I.Tashkiliy qism - Mavzu: Vaqting ketdi naqding ketdi. Kavsar Turdiyeva

|
Mavzu: Vaqting ketdi naqding ketdi. Kavsar Turdiyeva
|
bet | 3/3 | Sana | 21.02.2024 | Hajmi | 1,09 Mb. | | #159987 |
Bog'liq 3 o\'qishI.Tashkiliy qism.
- Salomlashish.
- Davomatni aniqlash.
O’quvchilarni darsga hozirlash.
II . O’tilgan mavzularni takrorlash.
Ekranda “Soz top” o’yini orqali o’quvchilarning so’z boyligi oshiriladi.
Alifbo tartibidagi harflar o’z o’rniga qo’yilib, so’zlar tuziladi.
2—boy, 7—joy, 9—soy, 11—moy, 12—hoy, 15—voy, 18—poy, 19—loy, 21—toy va 28—choy so’zlari topiladi.
Ekranda ikkinchi ko’rinish: Kitob, mening do’stimsan she’ri ovozli o’qilishi eshittiriladi va mazmunini hayot bilan bog’lagan holda tushuntirib beriladi, o’quvchilar bilan muhokama qilinadi.
Uchunchi ko’rinish : Lug’at ishi olib boriladi.
To’rtinchi ko’rinish : Test savollari berilib, javoblari topiladi.
Beshinchi ko’rinish : Maqollar mashqi. Maqollarni o’z jufti davomi bilan toppish.
Ona bilan bola, gul bilan lola. Otalar so’zi, aqlning ko’zi. Ota bilak --- ona yurak.
O’quvchilarga she’rni o’qitiladi va yana bir bor mazmuni og’zaki so’zlatiladi.
III. Yangi mavzu ustida ishlash.
O’zbekiston ona yurtimiz , biz uning buyuk farzandlari ekanligimizni hayot bilan bog’lagan holda tushuntirib boramiz, Yaxshi farzand ota-onaning jonu dili ekaanligiday , ona Vatan-ning ham jon fidosi, ko’z ziyosi ekanligi haqida so’zlab beriladi. Kitob, mening do’stimsan she’ri orqali o’quvchilarni kitobxon qilib tarbiyalash. Unga bo’lgan mehr muhabbatini yanada oshirish.
Vaqting ketdi--- naqding ketdi (Ertak)
Sizlarda shunday bo’ladimi? Biror ish qilish zarurligini bilasizk-u, ammo to’satdan hamma vaqtingiz umuman kerak bo’lmagan o’yin bilan o’tib ketadi…….
O’quvchilarga matnni o’qitiladi va yana bir bor mazmuni og’zaki so’zlatiladi.
IV. Yangi mavzuni mustahkamlash.
Dam olish daqiqasi vaqtida o’quvchilargao’zbek xalq ertaklaridan birini o’qib eshittiriladi. Ertakning har bir bo’limi o’qib mazmuni tushuntirilib boriladi. AKT dan foydalangan holda ertaklar bo’yicha turli xil savol-javob va testlar o’tkaziladi.
“ Bo’ri bilan turna” ertagidan parcha o’qib beriladi.
Savol : Bo’ri kimdan yordam so’radi ?
Turna qanday yordam ko’rsatdi ?
Voqea qanday yakun topdi ?
V. Darsni yakunlash, uyga vazifa berish va o’quvchilarni baholash .
Bugungi darsda o’tilgan matnni yana bir bor eslatiladi, she’rni yod olib kelish vazifa qilib beriladi va dars davomida qatnashgan o’quvchilar rag’batlantirilib, baholanadi.
O’IBDO’:
|
| |
Tayanch kompetensiyalar - Mavzu: Vaqting ketdi naqding ketdi. Kavsar Turdiyeva

Tayanch kompetensiyalar:
Axborot bilan ishlash kompetensiya elementi:mavzu doirasida ko’rsatilgan multimedia ilovalariga ongli munosabat bildirish.
Fanga oid kompetensiyalar:Adabiy – nutqiy kompetensiya elementlari(tinglab tushunish, fikrni og’zaki bayon qilish, o’qish, fikrni yozma bayon qilish.) hikmatli gap, hikoya, she’r va ixcham audio matnlarni tinglab tushuna oladi; ularni ongli, ifodali to’g’ri o’qiy oladi.
Dars jarayoni va texnologiyasi
|
Ishning nomi
|
Bajariladigan ish mazmuni
|
Metod
|
Vaqt
|
1-bosqich
Tashkiliy qism
|
O’quvchilar davomati aniqlanadi.Sinf o’quvchilarining darsga tayyorgarligi tekshiriladi
|
“ Tez javob” didaktik o’yini
|
2 daqiqa
|
2-bosqich
Ehtiyoj (refleksiyalarni aniqlash)
|
Dars shiori tanlanadi.Dars davomida rioya qilish lozim bo’lgan qoidalar belgilanadi.
|
Suhbat
|
2 daqiqa
|
3- bosqich
Darsning borishi
|
1.O’tgan darsni so’rab, o’qish malakalarini tekshirish.
2. Test topshiriqlari.
3.”So’z top” o’yini o’ynaladi.
4.Mavzuni o’qishga tayyorgarlik, muallif haqida ma’lumot beriladi.
5.Mavzu animatsiyali lavha orqali taqdim etiladi.
6.Lug’at ishi
7.Dam olish daqiqasi.
|
Savol-javob
Izlanish
Izlanish
Suhbat
Namoyish
|
4 daqiqa
4 daqiqa
4 daqiqa
5 daqiqa
3 daqiqa
4 daqiqa
|
4-bosqich
Mustahkamlash
|
1.Mavzu qahramonlari rollarga bo’linib “Yosh aktyor” o’yini o’ynaladi.
2.Qahramonlarning yaxshi xususiyatlari haqida suhbat o’tkaziladi.
3.Darslikdagi savollarga javob topiladi.
4.Boshqotirma yechiladi.
|
Doska bilan ishlash
Munozara
Suhbat
Izlanish
|
5 daqiqa
2 daqiqa
2 daqiqa
5 daqiqa
|
5-bosqich
Dars yakuni va baholash
|
O’quvchilarning darsda ishtiroki hisobga olinib,reytingi e’lon qilinadi.Dars yakunlanadi.
|
Baholash
|
2 daqiqa
|
6-bosqich
Uyga vazifa berish
|
Mavzuni o’qib o’rganib kelish.
|
Tushuntirish
|
1 daqiqa
|
NAZORAT SAVOLLARI - O‘qituvchi faoliyati bilan bog‘liq muammolar

|
O‘qituvchi faoliyati bilan bog‘liq muammolar
|
bet | 21/31 | Sana | 21.05.2024 | Hajmi | 136,12 Kb. | | #248337 |
Bog'liq Jadid adabiyotiNAZORAT SAVOLLARI:
1. Jadidlarning zamonaviy milliy oliy ta’lim tizimi haqidagi g‘oyalari qanday bo‘lgan?
2. Zamon talablari darajasidagi oliy ma’lumotli milliy kadrlar tayyorlash borasidagi amaliy harakatlar haqida fikr bildiring.
3. Turkiston yoshlarining qachon va qaysi rivojlangan xorijiy mamlakatlarga o‘qishga yuborilgan?
4. Munavvarqori boshchiligida Turkiston musulmon xalq dorilfununi qanday tashkil etildi?
5. Dorilfunun va uning Samarqand sho‘basi faoliyatining yo‘lga qo‘yilishi borasida so‘zlang.
6. Ma’rifatparvar jadidlarning zamonaviy oliy ta’limga doir faoliyati qanday tugatildi?
FOYDALANILADIGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI
1. Qosimov B. Milliy uyg‘onish: jasorat, ma’rifat, fidoyilik – T.: Ma’naviyat, 2002.
2. Dolimov U. Turkistonda jadid maktablari. –T.: Universitet 2006.
3. Dolimov U. Milliy uyg‘onish pedagogikasi. –T.: Noshir, 2012.
4. Dolimov U. Jadidchilikning tamal toshi. // Jahon adabiyoti. 2010. №1
5. Jabborov N. Ma’rifat nadir. -T.: Ma’naviyat, 2010.
6. Karimov N. XX asr adabiyoti manzaralari. – T.: O‘zbekiston, 2008.
7. Lazzerini E. Ismail Bey Gasprinskiy and Muslim Modernizm in Russia, 1878-1914. – University jf Washington. PhD, 1973
8. Mehmet Saroy. Turk dunyosida ta’lim islohoti va Gasprali Ismoil. – Anqara, 1987.
9. Mirzaeva Z. Jadid adabiyotining Amerikada o‘rganalishi. –T., 2007.
10. Munavvarqori Abdurashidxonov. Tanlangan asarlar. – T.: Ma’naviyat, 2003.
11. Musurmonov R., Usarboyeva D., Otaqulov A., Kurbanbayeva N. Zamonaviy ta’lim metodlari - ta’lim samaradorligi kafolati. International scientific-practical conference on the topik of “Problems end perspectives of modern technology in teaching foreign languages”. 2022-yil fevral. 182-187 b.
12. Qosimov B., Dolimov U. Ma’rifat darg‘alari. – T.: O‘qituvchi, 1990.
13. Qosimov B., Yusupov Sh., Dolimov U. va b. Milliy uyg‘onish davri o‘zbek adabiyoti. Universitet va pedagogika inst. uchun darslik. – T.: Ma’npaviyat, 2004.
14. Hamza. To‘la asarlar to‘plami. Besh tomlik. T.5 – T., 1989.Mirzaeva Z. Jadid adabiyotining Amerikada o‘rganalishi. –T., 2007.
15. Munavvarqori Abdurashidxonov. Tanlangan asarlar. – T.: Ma’naviyat, 2003.
16. Musurmonov R., Usarboyeva D., Otaqulov A., Kurbanbayeva N. Zamonaviy ta’lim metodlari - ta’lim samaradorligi kafolati. International scientific-practical conference on the topik of “Problems end perspectives of modern technology in teaching foreign languages”. 2022-yil fevral. 182-187 b.
17. Qosimov B., Dolimov U. Ma’rifat darg‘alari. – T.: O‘qituvchi, 1990.
18. Qosimov B., Yusupov Sh., Dolimov U. va b. Milliy uyg‘onish davri o‘zbek adabiyoti. Universitet va pedagogika inst. uchun darslik. – T.: Ma’naviyat, 2004.
19. Hamza. To‘la asarlar to‘plami. Besh tomlik. T.5 – T., 1989.
|
| |
Mavzu: Tasvirlar bilan ishlashni boshlash. Line uskunasidan foydalanish Sana

|
Mavzu: Tasvirlar bilan ishlashni boshlash. Line uskunasidan foydalanish Sana
|
Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 341,3 Kb. | | #125202 |
Bog'liq 5-sinf 10 dars Line usk Sana:14.11.2023-yil Tasvirlar yaratish va ularni tahrirlash juda qiziq mashg‘ulot hisoblanadi. Ushbu ko‘nikma sizga boshqalar tomonidan yaratilgan tasvirlardan foydalanib chizishni emas, balki oʻzingiz xohlagandek o‘z tasvirlaringizni yaratish imkoniyatini beradi. Tasvirlar yaratish va ularni tahrirlash juda qiziq mashg‘ulot hisoblanadi. Ushbu ko‘nikma sizga boshqalar tomonidan yaratilgan tasvirlardan foydalanib chizishni emas, balki oʻzingiz xohlagandek o‘z tasvirlaringizni yaratish imkoniyatini beradi. Tahrirlash: rasmga oʻzgartirishlar kiritish. Bu modulda dasturiy taʼminot sifatida Microsoft Paintdan foydalanishingiz mumkin. Bu grafik materiallar yaratish va tahrirlash uchun foydalaniladigan dasturiy taʼminot. Ushbu dasturda tasvirlar yaratishda yordam beruvchi juda koʻplab uskunalar mavjud. Bu modulda dasturiy taʼminot sifatida Microsoft Paintdan foydalanishingiz mumkin. Bu grafik materiallar yaratish va tahrirlash uchun foydalaniladigan dasturiy taʼminot. Ushbu dasturda tasvirlar yaratishda yordam beruvchi juda koʻplab uskunalar mavjud. Tasvir bilan ishlovchi turli boshqa dasturiy taʼminotlar ham bor, ularning ixtiyoriy turlaridan foydalanishingiz mumkin. Ushbu dastur interfeyslarida bir-biriga o‘xshash tugmalar, ikonkalar va uskunalar mavjud Grafika: kompyuterlar yordamida yaratilgan tasvirlarning nomi. - Grafika: kompyuterlar yordamida yaratilgan tasvirlarning nomi.
- Ikonka: bosishingiz mumkin boʻlgan tugma.
Line uskunasidan foydalanish Line uskunasidan foydalana olish ko‘nikmasiga ega ekanligingiz turli tasvirlar yaratishni boshlay olishingizni anglatadi. U Paint dasturiy taʼminotining asosiy uskunalaridan biridir.
Line: chiziq va moʻyqalam uskunlaridan foydalanib hosil qilingan geometrik shakl.
Kanvas: chizish uchun mo‘ljallangan, sahifaga oʻxshash maydon. Kanvas: chizish uchun mo‘ljallangan, sahifaga oʻxshash maydon. Agar chizga chiziq yoki shaklingiz yoqmasa, oxirgi qilgan amalingizni bekor qilish vositasi yordamida olib tashlashingiz mumkin. Undo tugmasini bossangiz, oxirgi chizgan chiziqni yoki bajargan ishingizni ortga qaytaradi. Undo tugmasini bosishda davom etsangiz, oxirgi qilgan amallaringiz birin-ketin siz bajargan tartibda ortga qaytadi - Agar chizga chiziq yoki shaklingiz yoqmasa, oxirgi qilgan amalingizni bekor qilish vositasi yordamida olib tashlashingiz mumkin. Undo tugmasini bossangiz, oxirgi chizgan chiziqni yoki bajargan ishingizni ortga qaytaradi. Undo tugmasini bosishda davom etsangiz, oxirgi qilgan amallaringiz birin-ketin siz bajargan tartibda ortga qaytadi
Toʻgʻri chiziq uskunasini sahifa yuqorisidagi shakllar boʻlimidan topish mumkin. U maydonchada joylashgan birinchi uskuna hisoblanadi Egri chiziq chizish uchun Curved line uskunasini tanlang. Amaliy mashg’ulot 1.1-mashg‘ulot Line uskunasidan foydalanib, kvadrat hosil qilish uchun toʻrtta toʻgʻri chiziq chizing. 1.2-mashg‘ulot Line va Curved line uskunalaridan foydalanib, quyidagi ko‘rinishdagi bayroq chizing:
|
| |
Nazorat uchun savollar - Termiz davlat universiteti robototexnika asoslari

|
Termiz davlat universiteti robototexnika asoslari
|
bet | 39/64 | Sana | 21.09.2024 | Hajmi | 6,71 Mb. | | #271854 |
Bog'liq robototexnika ma\'ruza matni toyyorlashNazorat uchun savollar.
1.Boshqarish apparatlarining elementlari.
2.Himoya apparatlari.
3.Fizik kаttаlik, uning turlаri, sifаt vа miqdоriy tаvsiflari.
FoydaIaniladiganadabiyotlarro‘yxati
Asosiy adabiyotlar
1. O’ljayеv E. Mikroprotsеssorlar va mikroEXM asoslari. O’quv qo’llanma. -Toshkеnt, TDTU, 2012.
2. Abdullaеv M.M. Xisoblash tеxnikasi va boshqarish sistеmalarining elеmеntlari va qurilmalari. Elеktron o’quv qo’llanma. Toshkеnt, TDTU, 2012.
3. Ugryumov Е.P. Sifrovaya Sxеmotеxnika. - SPb.: BXV - Sankt - Pеtеrburg, 2000.
4. Opadchiy O.F., Gludkin O.P., Gurov A.I. Analogovaya i sifrovaya elеktronika. - M.: «Goryachaya Liniya - Tеlеkom», 2002. - 768 s.
5. SIMULINK - modеlirovaniе v srеdе MATLAB. Uchеbnoе posobiе. - M.: MGUIE. 2002.
6. Radiotеxnika. 2009. 11. Lyugеr D. Iskusstvеnno`y intеllеkt, - M.: Mir, 2003. - 690 s.
7. Yusupbеkov N.R, Igambеrdiеv X.Z., Malikov A.V. - Toshkеnt, ToshDTU, 2007.
8. Osnovo` avtomatizatsii tеxnologichеskix protsеssov. Uchеbnoе posobiе, Chast I, II. N.R.Yusupbеkov, X.Z.Igambеrdiеv, A.Mapikov. Tashkеnt, TashGTU, 2007. 14. John J. Criag Introduction to Robotics- Pearson Education International, -2010. 15. Nazarov X.H. Robototеxnichеskiе sistеmo` i komplеkso`. T.:TGTU. 2004.-100 16. Intеllеktualno`е roboto` G` pod rеd. Е.I.Yurеvich.M.: Mashinostroеniе 2017. -360.
9. Nazarov X.N. Robototеxnik tizim va komplеkslar. T. Ikgisod- moliya. 2016. -706
10. Robot control devices: Circuit design and programming. Predko M.
2004, 402p.
11.Ю.А.Шпак. К.:МК-пресс.2006.-400 22. Джон Мортон.
19. Robotics Experiments for the Evil Genius (TAB Robotics) 1st Edition, by MykePredko. 2007. - 296p. ISBN-10: 0071413588. 20.
Grеbnеv B.B. Mikrokontrollеro` sеmеystva AVR firmo` Atmel. M.: IP Radiosoft. 2002. -17621. Programmirovaniе na yazo`kе S dlya AVR i PIC mikrokontrollеrov.G`Sost.11. Yu.A.Shpak. K.: MK-prеss. 2006. -400
22. Djon Morton. Mikrokontrollеro` AVR. Vvodno`y kurs. Pеrеvod s angliyskogo. M.: Izdatеlskiy dom «Dodeka-XX1», 2006. -270.
23. Ustroystva upravlеniya robotami: Sxеmotеxnika i programmirovaniе. 19.Vorotnikov. S.A.Informatsionno`е ustroystva robototеxnichеskix sistеm : uchеbnoе posobiе G` S. A. Vorotnikov. — M.: Izd-vo MGTU, 2005. -384
27. So`ryamkin V. I. Informatsionno`е sistеmo` v mеxatronikе [Elеktronno`y rеsurs]: Uchеbnoе posobiе G` V. I. So`ryamkin, I. N. Rojnеv. T.: Izd-vo TPU, -2012.
20. Nazarov X.N. Intеllеktualnее mnogokoordinatneе mеxatronnvе moduli robototеxnichеskix sistеm. Tashkеnt. TGTU, 2019 g. 131 s.
|
| |
Usullar va aloqa sxemalari

|
Usullar va aloqa sxemalari
|
bet | 34/64 | Sana | 21.09.2024 | Hajmi | 6,71 Mb. | | #271854 |
Bog'liq robototexnika ma\'ruza matni toyyorlashUsullar va aloqa sxemalari
Elektrotexnika sohasida maxsus ma'lumotga ega bo'lmagan har bir kishi yoritish uchun fotoreleyni ulash imkoniyatiga ega bo'ladi. Agar umuman olganda, zanjirdagi fotorel ulanish sxemasini tavsiflang, shunda u sensorga ozuqa simlari boshlanganligi haqida gap ketadi. Fotoreledan, fazaviy asta iste'molchiga qilingan va nol sim alohida ravishda qalqondan alohida ajratilgan. Filereleni ulashning uchta asosiy usullari mavjud:
qutida simlar bilan;
sensorning o'zidagi sim bilan;
yukni boshlang'ich orqali ulash.
Rasmda simlar sensorda qanday bog'liqligini ko'rsatadi, ammo maxsus birikma oynasida. Bu vakolatli deb hisoblanadi. Bunday holda, qutini germetik sotib olish kerak. Bu qopqoq ostidagi rezina toshka, shuningdek kirish teshigida ham bo'lishi kerak. Faqat bu holda siz aloqa joylarida oksidlovchi jarayonlarning yo'qligini kafolatlashingiz mumkin.
Butun tizimning umumiy sig'imi - bu fotestelning narxlangan kuchidan o'n baravar yuqori bo'lgan loyihalar mavjud. Bunday hollarda, starterdan foydalanish kerak bo'ladi. Sxemaning mohiyati barcha iste'molchilarga kuch fotonerdan o'tmaydi, ammo kontaktorchi orqali. Fotosurat sensori faqat boshlang'ich kontaktlarning yopilishi yoki ochilishiga buyruq beradigan faqatgina imzo chekadi. Ushbu usul xavfsizlik nuqtai nazaridan eng yaxshisidir. Fotosuratning xizmat muddati, boshlang'ichdan foydalanish bir necha bor oshadi. Bunday aloqa sxemasining misoli quyida ko'rish mumkin.
Barcha ishlab chiqaruvchilar emas, balki falotelelelda joylashgan simlarning maqsadini ko'rsatmaydi ko'cha yoritish. Odatda ulardan uchtasi taqdim etiladi. Ulardan ikkitasi elektr kabelini ulaydi. Odatda ko'k va qora. Qalqondan nol ko'kqa etkazib beriladi, faza qora yoki jigar rangga xizmat qiladi. Uchinchi qizil sim ham bor. Bu shifokoronadan iste'molchiga etkazib berishni etkazib berishga xizmat qiladi. Diagramma shuni ko'rsatadiki, nol sim qutisidan iste'molchiga ham tanlanadi.
|
| |
-mavzu:Avtomatikaning releli elementlari ishlashini tekshirish

|
-mavzu:Avtomatikaning releli elementlari ishlashini tekshirish
|
bet | 35/64 | Sana | 21.09.2024 | Hajmi | 6,71 Mb. | | #271854 |
Bog'liq robototexnika ma\'ruza matni toyyorlash15-mavzu:Avtomatikaning releli elementlari ishlashini tekshirish
Relelar xaqida umumiy tushunchalar
• Rele deb ma’lum bir kirish signali uzgarganda chikish signali sakrashsimon uzgaruvchi moslamaga aytiladi. Rele avtomatlashtirish tizimlarida eng kup
kullaniladigan boshkaruv elementlaridan biri xisoblanadi. Ta’sir kiladigan fizik
kattaliklariga karab ular elektrik, mexanik, magnit, issiklik, optik, radioaktiv,
akustik va kimeviy relelarga bo’linadi.
Ish printsipi bo‘yicha elektrik relelar uz navbatida quyidagi turlarga
bo’linadi
• Elektromagnit relelarida chulgamdan utayotgan tok ta’sirida magnit maydon xosil bo’lib yakorning va kontaktlarning xolati uzgartiriladi.
• Magnitoelektrik relelarda chulgam ramka kurinishida bajarilib uzgarmas magnit maydonida joylashtirilgan. Chulgamdan tok utayotganda ramka prujinani kuchini yengib xarakatga keladi va kontaktlarning xolatini uzgartiradi.
• Elektrodinamik rele ish printsipi bo‘yicha magnitoelektrik relega uxshash lekin undagi magnit maydoni maxsus uygotish chulgami bilan xosil etiladi.
Induktsion relening ish printsipi relening chulgami xosil kiladigan
uzgaruvchan magnit okimi va xarakatlanuvchan diskda xosil bo’ladigan tok
uzaro ta’siriga asoslangan.
Ferromagnit relelar magnit kattaliklari (magnit okimi, magnitmaydoni
kuchlanganligi) yoki ferrodinamik matirallarining magnit tavsifnomalari
uzgarilishi ta’sirida ishlaydi.
Elektron va ion relelari bevosita kuchlanish yoki tok kuchi natijasida
xosil bo’ladigan sakrashsimon uzgarishlar ta’sirida ishlaydi.
• Elektroissiklik relelari xarorat uzgarishi ta’sirida ishlaydi. Ularning ish
printsipi yukorida kurib chikilgan bimetallik va bilatomitrik datchiklarning ish
printsipiga uxshash bo’ladi.
• Rezonans relelari ish printsipi elektrik tebranish tizimlarda xosil bo’ladigan
rezonasga asoslangan
Relelarning yana bir muxim parametrlaridan biri ularning ishga tushish va
kuyib yuborish vaktlari xisoblanadi. Chulgamga kuchlanish berilganda u shu
vaktning uzida ishga tushmasdan, balki bir oz vaktdan keyin ishga tushadi,
ushbu vakt ishga tushish vakti deb ataladi. Kuchlanish chulgamidan
ajratilganda xam kuyib yuborish ma’lum bir vakt ichida amalga oshadi, bu vakt
esa kuyib yuborish vakti deyiladi.
|
| |
Axborotlarni qayta ishlash jarayonida bulutli texnologiyalardan foydalanish

|
Axborotlarni qayta ishlash jarayonida bulutli texnologiyalardan foydalanish
|
bet | 1/4 | Sana | 13.12.2023 | Hajmi | 34,54 Kb. | | #118108 |
Bog'liq AXBOROTLARNI QAYTA ISHLASH JARAYONIDA BULUTLI TEXNOLOGIYALARDAN FOYDALANISH
AXBOROTLARNI QAYTA ISHLASH JARAYONIDA BULUTLI TEXNOLOGIYALARDAN FOYDALANISH
Reja:
1.Bulutli texnologiyalar
2.Axborot bulutli ma'lumotlarni saqlash
3.Xizmat sifatida infratuzilma
4.Axborotlarni qayta ishlash jarayonida bulutli
texnologiyalardan foydalanish
Bulutli texnologiyalar - bu Internet-foydalanuvchiga Internet-xizmat sifatida kompyuter resurslari taqdim etiladigan ma'lumotlarni qayta ishlash texnologiyalari. "Bulut" so'zi bu erda barcha texnik tafsilotlarni yashiradigan murakkab infratuzilmani ifodalovchi metafora sifatida mavjud.Bulutli hisoblash (bulutli hisoblash), shuningdek, "bulutli hisoblash" atamasi ham qo'llaniladi) ma'lumotlarni qayta ishlash texnologiyasidir, unda foydalanuvchiga Internet xizmati sifatida kompyuter resurslari va imkoniyatlari taqdim etiladi. Foydalanuvchi o'z ma'lumotlariga kirish huquqiga ega, ammo uni boshqarolmaydi va infratuzilma, operatsion tizim va o'zi ishlayotgan dasturiy ta'minot haqida qayg'urmasligi kerak. "Bulut" atamasi kompyuter tarmog'i diagrammasidagi Internet tasviriga asoslangan metafora sifatida yoki barcha texnik tafsilotlar yashiringan murakkab infratuzilma tasviri sifatida ishlatiladi. 2008 yilda nashr qilingan IEEE hujjatiga ko'ra, "Bulutli hisoblash bu paradigma bo'lib, unda ma'lumot Internet serverlarida doimiy ravishda saqlanadi va mijoz tomonidan vaqtincha saqlanadi, masalan, shaxsiy kompyuterlarda, o'yin pristavkalari, noutbuklar, smartfonlarda va hokazo. Bulutli ma'lumotlarni kontseptsiya sifatida qayta ishlash quyidagilarni o'z ichiga oladi:
Internetning foydalanuvchilarga ma'lumotlarni qayta ishlashga bo'lgan ehtiyojlarini qondira olishiga umumiy ishonch mavjud bo'lgan boshqa texnologik tendentsiyalar. Bulutli texnologiyalar uchun eng muhim xususiyat foydalanuvchilarning Internet-manbalarini notekis talab qilishidir. Ushbu notekislikni bartaraf etish uchun yana bir oraliq qatlam qo'llaniladi - serverni virtualizatsiya qilish . Shunday qilib, yuk virtual serverlar va kompyuterlar o'rtasida taqsimlanadi.
|
| |
Denov tumani 13-umumiy o`rta ta’lim maktabining Matematika va informatika fani malakaviy amaliyotchisi Z. Xushmamatovaning “ 9-may xotira va qadirlash ” mavzusidagi bayram tahlili. Bayonnomasi

|
Denov tumani 13-umumiy o`rta ta’lim maktabining Matematika va informatika fani malakaviy amaliyotchisi Z. Xushmamatovaning “ 9-may xotira va qadirlash ” mavzusidagi bayram tahlili. Bayonnomasi
|
Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 13,92 Kb. | | #235528 |
Bog'liq tadbir bayonnomasi
Denov tumani 13-umumiy o`rta ta’lim maktabining Matematika va informatika fani malakaviy amaliyotchisi Z.Xushmamatovaning “ 9-MAY XOTIRA VA QADIRLASH ” mavzusidagi bayram tahlili.
BAYONNOMASI
Sana: “___” 202__ y
Tahlilda ishtirok etdilar:
Maktab direktori:Yuldoshev M.
O‘quv ishlari bo‘yicha direktor o‘rinbosari: Norboyev SH.
Matematika o`qituvchisi: Izzatullayeva N.
Ko‘rilgan masala: Tadbir tahlil qilinishi.
“9 - MAY XOTIRA VA QADIRLASH ” mavzusidagi 1-soatlik tadbir tahlili masala yuzasidan maktab direktori so‘zga chiqdi. U o‘z so‘zida tadbirda erishilgan yutuq va kamchiliklar haqida to‘xtalib o‘tdi. U amaliyotchi quyidagi yutuqlari va kamchiliklarini e’tirof etdi:
Yutuqlari: Tadbirda o‘quvchilar foalligiga erishildi, tadbirdada ko‘rgazmali qurollardan foydalanildi: kartochka, buklet tarqatma materiallardan foydalanildi.
Yig‘ilishda fan o‘qituvchilari ham tadbir to‘g‘risidagi o‘z fikrlarini aytdilar:
Jumladan, Izzatullayeva.N ham o`z so‘zida tadbir davomida ba’zi o‘quvchilar o‘qituvchi nazaridan biroz chetda qolganligi, buning natijasida o‘quvchilarda tadbirda berilishi kerak bo‘lgan BKM (bilim, ko'nikma, malaka) elementlari o‘zlashtirilmay qolganligi ta’kidlab o‘tildi. Darsda erishilgan yutuqlar xususida to‘xtalib, zamonaviy texnika vositalaridan foydalanishning afzalliklari ko‘p ekanligini aytib o‘tdi. Davlatimiz tomonidan yetkazib berilgan texnika vositalari eskilariga nisbatan ko‘pgina afzalliklarga ega: masalan, zamonaviy o‘qitishning interfaol uslub metodlar foydalanishini takomillashtirish; tadbirda bir qator yutuqlar va kamchiliklarga to‘xtaldi.
Ko‘rilgan masala yuzasidan yig‘ilish qaror
QABUL QILDI:
1.Pedagogik amaliyotchi tomonidan o‘tkazilgan tadbir “yaxshi” baho bilan baholansin.
2.Tadbirda yo‘l qo‘yilgan kamchiliklar uslubiy birlashma bilan birgalikda bartaraf etilsin.
QATNASHUVCHILAR:
Yig`ilish raisi:
O`IBDO`: _____
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Denov tumani 13-umumiy o`rta ta’lim maktabining Matematika va informatika fani malakaviy amaliyotchisi Z. Xushmamatovaning “ 9-may xotira va qadirlash ” mavzusidagi bayram tahlili. Bayonnomasi
|
Induktivlik g‘altakga - Bir fazali o’zgaruvchan tok zanjirlari. Mavzu rejasi

|
Bir fazali o’zgaruvchan tok zanjirlari. Mavzu rejasi
|
bet | 3/4 | Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 0,61 Mb. | | #122275 |
Bog'liq 5 maruza elektr2. Induktivlik g‘altakga L: kichik aktiv qarshilikni hisobga olmagan holda, o‘zgaruvchan kuchlanish beramiz (2.7-rasm).
2.7.a.b-rasm
G‘altakdan o‘zgaruvchan tok i o‘tshni boshlaydi, oqibatda EYuK o‘zinduksiya xosil bo‘ladi. (2.7 a-rasm)
Statsionar holatlarda EYuK o‘zinduksiya qiymati manba tomonidan berilayotgan kuchlanish bilan bir miqdorda bo‘ladi
(2.14)
Ularni induktivlikda kuchlanishni tushishi (kamayishi) deb nomlaymiz va uL deb belgilaymiz:
Tengsizlikni ko‘rinishida yozamiz
(2.25)
Tengsizlikni ko‘rinishida yozamiz
(2.26)
Va zanjirdagi tokni aniqlashtirish uchun integrallaymiz:
Zanjirda o‘zgarmas tashkil etuvchi tok yo‘qligiuchun, const=0.Shunday qilib,
(2.17)
(2.18)
Ko’rib turganingizdek, qarshilik, induktivlik ortishida, o’lchami ahamiyatlidir.
(2.19)
Va ularni induktiv qarshilik deb nomlaydi. Agar L genrida oladigan bo‘lsak, unda XL Omda bo‘ladi. Induktiv qarshilik takrorlanish o‘zgaruvchan tok o‘sish bilan o‘sadi. Doimiy tokga induktivlik qarshilik qilmaydi. Induktiv g’altakda tokk kuchi va kuchlanishning vector diagrammasi(2.8-rasm).
2.8-rasm.
Induktivdan oqayotgan tok berilayotgan kuchlanishdan uL 900 ga qolib ketadi (2.8-rasm).
Sig‘imi C bo‘lgan kondensatorga o‘zgaruvchantok berilgan bo‘lsin, bu tok natijasidan kondensator boshqattanzaryad oladi va takrorlanishi ν = ω/2π, natijada o‘zgaruvchan tok hosil bo‘sin(2.9-rasm)
2 .9-rasm.
(2.20)
Bu yerdan: q = CUm cosωt Xosilasi dq/dt zanjirdagi tokni beradi
(2.21)
(2.22)
Xc = 1/ωC agar sig‘imi C farad olinsa, unda Xc Omda bo‘ladi. Doimiy tok (ω=0) bo‘lishi uchun cheksiz kata qarshilik bo‘lish kerak. O‘zgariuvchan tok takrorlanish o‘sishi bilan kondensator qarshiligi kamayadi. Agar kondensatordan oqayotgan tok berilayotgan kuchlanishdan 900 ga o‘tib ketyapti. Shundan kelib chiqsa sig‘im vektor toki vektor diagrammasida +π/2 radian aylangan (2.10-rasm.).
2.10-rasm.
|
| |
RLC – elementlari ketma-ket ulangan elektr zanjiri

|
RLC – elementlari ketma-ket ulangan elektr zanjiri
|
bet | 4/4 | Sana | 18.12.2023 | Hajmi | 0,61 Mb. | | #122275 |
Bog'liq 5 maruza elektrRLC – elementlari ketma-ket ulangan elektr zanjiri.
Zanjirni ko‘ramiz, ketma-ket ulangan rezistor, kondensato va induktiv g‘altakdan tashkil topgan(2.11-rasm).
2.11-rasm.RLC ketma ket ulangan zanjir.
Zanjir qisqichidagi kuchlanish:
(2.23)
Yoki:
(2.24)
Bu yerda:
; ; (2.25)
Almashtirish kiritib, natija olamiz:
Oxirgi ifodaga zanjirdagi tokni qo‘yib,
Oxirida ifodani olamiz
Ushbu ifodadan har bir elementning faza siljishini ko‘rish mumkin. Rezistorda faza siljishi mavjud emas, kuchlanish va tokfazalari to‘g‘ri keladi, induvtiklik g‘altagi da kuchlanish tokni π/2 burchakda oldinda, kondensatorda qarama-qarshi ortda qoladi.Faza siljishi RLC-zanjir uchun formula bo‘yicha aniqlash mumkin(2.26).
(2.26)
RLC-zanjirning to‘la qarshiligi
(2.27)
Tokning amplitudaviy qiymati
(2.28)
RLC-zanjirining vektor diagrammasini qurishda uchta holat bor: 1-Zanjir aktiv harakterga ega, faza siljishi nolga teng, induktiv va sig‘im qarshilik teng. Shunday zanjirlarda rezonans kuchlanish kuzatiladi(2.12-rasm).
2 .12-rasm.
Zanjir induktiv harakterga ega, ushbu holatda induktiv qarshilik sig‘im qarshilikdan ko‘proq. Vektor diagrammada, qoida bo‘yicha, dastlab vektor kuchlanishni induktiv g‘altak, keyin undan kondensatordagi kuchlanishni ayiramiz, shundan keyin umumiy kuchlanish vektorini o‘tkazamiz va faza siljishini φ ni aniqlaymiz.
|
| |
Yurak-o'pka reanimatsiyasi (YOʻR)

|
Yurak-o'pka reanimatsiyasi (YOʻR)
|
bet | 3/8 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 444,65 Kb. | | #236684 |
Bog'liq Hayot faoliyati xavfsizligi 1-mustaqil ishYurak-o'pka reanimatsiyasi (YOʻR), yurak-o'pka- miya reanimatsiyasi - bu tananing hayotiy funksiyalarini tiklashga va uni klinik o'lim holatidan chiqarishga qaratilgan shoshilinch chora-tadbirlar majmuidir.
YOʻR - 1 daqiqada koʻkrak qafasining 5-6 sm chuqurligidagi, 100-120 marotaba siqilishini oʻz ichiga oladi.
Reanimatolog, o'pkaning sun'iy ventilyatsiyasini ham amalga oshirishi mumkin (sun'iy nafas olish); mutaxassis bo'lmagan insonlar uchun esa, koʻkrak qafasining faqat siqishni o'z ichiga olgan soddalashtirilgan usul tavsiya etiladi. Siqish va nafas olish nisbati kattalar uchun 30 dan 2 gacha bo'lishi kerak.
YOʻR odatda o'z-o'zidan yurakni tiklamaydi. Uning asosiy maqsadi to'qimalarning o'limini kechiktirish uchun miya va yurakka kislorodli qonning qisman oqimini tiklashdir. Oddiy yurak ritmini tiklash uchun defibrilatsiya kerak.
Iloji boricha tezroq jabrlanuvchiga yurak massajini boshlang. Shu bilan birga, klinik o'limning uchta belgisidan ikkitasining mavjudligi - ong, nafas olish va pulsning yo'qligi - uning boshlanishi uchun yetarli ko'rsatkichdir. YOʻRning asoschisi avstriyalik shifokor Piter Safar hisoblanadi.
YOʻR uchun ko'rsatmalar
Ongning yetishmovchiligi
Nafas yetishmovchiligi
Qon aylanishining yetishmovchiligi (bunday vaziyatda uyqu arteriyalarida pulsni tekshirish samaraliroqdir).
Agar reanimatolog yoki reanimator (reanimatsiyani o'tkazayotgan shaxs) uyqu arteriyasidagi pulsni aniqlamagan bo'lsa (yoki uni qanday aniqlashni bilmasa), unda puls yo'qligini, ya'ni qon aylanishining to'xtashi sodir bo'lgan deb hisoblash kerak. Yevropa reanimatsiya kengashining 2010-yildagi "Yurak-o'pka reanimatsiyasini o'tkazish bo'yicha uslubiy tavsiyalar" ga muvofiq, asosiy reanimatsiya boshlanishi uchun ko'rsatmalar faqat nafas olish va ongning yo'qligi hisoblanadi.
YOʻR uchun ko'rsatmalar
Ongning yetishmovchiligi
Nafas yetishmovchiligi
Qon aylanishining yetishmovchiligi (bunday vaziyatda uyqu arteriyalarida pulsni tekshirish samaraliroqdir).
Agar reanimatolog yoki reanimator (reanimatsiyani o'tkazayotgan shaxs) uyqu arteriyasidagi pulsni aniqlamagan bo'lsa (yoki uni qanday aniqlashni bilmasa), unda puls yo'qligini, ya'ni qon aylanishining to'xtashi sodir bo'lgan deb hisoblash kerak. Yevropa reanimatsiya kengashining 2010-yildagi "Yurak-o'pka reanimatsiyasini o'tkazish bo'yicha uslubiy tavsiyalar" ga muvofiq, asosiy reanimatsiya boshlanishi uchun ko'rsatmalar faqat nafas olish va ongning yo'qligi hisoblanadi.
|
| |
Birinchi yordamning ahamiyati

Birinchi yordamning ahamiyati
Yurak tutilishi holatlarida, to'rt daqiqa ichida amalga oshirilgan defibrilatsiya omon qolish darajasini 40-50% ni tashkil qiladi, agar keyinroq qo'llanilsa, 5% dan kamroq. Birgina Qo'shma Shtatlarda har yili besh yuz ming kishi yurak tutilishidan vafot etadi. Ko'zning kimyoviy shikastlanishi uchun darhol suv bilan yuvish ko'rish qobiliyatini saqlab qolishi mumkin. Orqa miya jarohatlari uchun to'g'ri immobilizatsiya to'liq tiklanish va falaj o'rtasidagi farqni keltirib chiqarishi mumkin. Qon ketishida qon ketayotgan tomirga barmoq uchini oddiy surtish hayot uchun xavfli bo'lgan qon yo'qotilishini to'xtatishi mumkin.
Hatto dunyodagi eng ilg'or tibbiy yordam ko'pincha yomon birinchi yordam oqibatlarini bartaraf eta olmaydi.
Umumiy sog'liqni saqlash va xavfsizlik tashkiloti kontekstida birinchi yordam
Birinchi yordam ko'rsatish har doim umumiy sog'liqni saqlash va xavfsizlikni tashkil etish bilan bevosita bog'liq bo'lishi kerak, chunki birinchi yordamning o'zi ishchilarning umumiy parvarishining kichik bir qismidan ko'proq narsani bajara olmaydi. Birinchi yordam - bu xodimlarga umumiy tibbiy yordamning bir qismidir. Amalda, uni qo'llash ko'p jihatdan baxtsiz hodisa vaqtida bo'lgan shaxslarga bog'liq bo'ladi, xoh hamkasblar yoki rasmiy o'qitilgan tibbiyot xodimlari. Bunday zudlik bilan aralashuv, kerak bo'lganda, ixtisoslashgan tibbiy yordam bilan kuzatilishi kerak.
Ish joyidagi baxtsiz hodisalar va ishchilarning nogironligi holatlarida birinchi yordam va shoshilinch tibbiy yordam ko'rsatish XMTning Mehnatni muhofaza qilish bo'yicha konventsiyasi (№ 161), 5-moddasida va Mehnatni muhofaza qilish bo'yicha tavsiyalarida mehnatni muhofaza qilish xizmatlarining muhim qismi sifatida keltirilgan. bir xil ism. Ikkalasi ham 1985 yilda qabul qilingan bo'lib, ular barcha ishchilar uchun mehnatni muhofaza qilish xizmatlarini izchil rivojlantirishni ta'minlaydi.
Mehnatni muhofaza qilish bo'yicha har qanday kompleks dastur baxtsiz hodisalar oqibatlarini minimallashtirishga yordam beradigan birinchi yordamni o'z ichiga olishi kerak va shuning uchun uchinchi darajali profilaktikaning tarkibiy qismlaridan biri hisoblanadi. Kasbiy xavf-xatarlar, ularning oldini olish, birinchi tibbiy yordam ko'rsatish, shoshilinch tibbiy yordam ko'rsatish, keyingi tibbiy yordam va qayta integratsiyalashuv va mehnatga qayta moslashish uchun ixtisoslashtirilgan davolanish bo'yicha bilimlardan iborat davomiylik mavjud. Ushbu davomiylik davomida kasbiy sog'liqni saqlash mutaxassislari o'ynashi mumkin bo'lgan muhim rollar mavjud.
Jiddiy baxtsiz hodisa sodir bo'lishidan oldin bir nechta kichik hodisalar yoki kichik baxtsiz hodisalar kamdan-kam uchraydi. Faqat birinchi yordamni talab qiladigan baxtsiz hodisalar mehnatni muhofaza qilish va xavfsizlik bo'yicha mutaxassislar eshitishi va oldini olish choralarini ko'rish uchun foydalanishi kerak bo'lgan signaldir.
|
Reanimatsiya qilish tartibi

|
Reanimatsiya qilish tartibi
|
bet | 5/8 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 444,65 Kb. | | #236684 |
Bog'liq Hayot faoliyati xavfsizligi 1-mustaqil ish Reanimatsiya qilish tartibi
AHA tomonidan tavsiya etilgan kattalar o'limining oldini olish bo'yicha yangi chora-tadbirlar to'plami quyidagi elementlarni o'z ichiga oladi:
Yurak urishini toʻxtaganini erta aniqlash va tez yordam chaqirish
O'z vaqtida YOʻR koʻrsatish
O'z vaqtida defibrilatsiya qilish
Samarali intensiv terapiya qilish
Yurak urishi toʻxtaganidan keyingi kompleks terapiya.
ANA ning 2011-yildagi YOʻR bo'yicha tavsiyasiga asoslanib, kardiopulmoner reanimatsiyani amalga oshirish tartibi ABCDE dan CABED ga o'zgartirildi. Faoliyatlarning tartibi, bosqichlari va ketma-ketligi juda muhimdir.
C- Circulation
Qon aylanishi-qon aylanishini va gemodinamikani ta'minlaydi.
Yurak massaji bilan ta'minlanadi.
To'g'ri bajarilgan bilvosita yurak massaji (ko'krak qafasini siqish orqali) miyani kislorodning minimal miqdori bilan ta'minlaydi, sun'iy nafas olish uchun pauza miyani kislorod bilan ta'minlashini yomonlashtiradi, shuning uchun, sternumni kamida 30 marta siqib 1 marta nafas berish kerak yoki tinmasdan 10 soniyadan ko'proq vaqt davomida nafas berish kerak.
A- Airway
Havo yo'llari-havo yo'llarining o'tkazuvchanligi.
nafas yo'llarining obstruktsiyasi tashxisini qo'yish (umumiy sianoz, ko'krak qafasi va qorinning nafas olishdagi harakatlarining va nafas tovushining kamayishi yoki yo'qligi, ko'krak qafasining paradoksal harakatlari, yordamchi nafas olish mushaklarining ishtiroki, shovqinli nafas olish, shovqinli tovushlar, hurrillagan tovushlar va boshqalar). Uch martalik Safar texnikasini bajaring:
1-boshni orqaga egib,
2- pastki jagʼni oldinga itarib,
3-og'izni ochish.
hayot uchun xavfli kasalliklarni tuzatishni amalga oshirish: havo yo'llarining o'tkazuvchanligini ta'minlash usullari, yuqori nafas yo'llarining tarkibini aspiratsiyasi, kislorodli terapiya (maqsadli SpO2 94-98%, o'pka obstruktiv kasalliklarida 88-92%).
|
| |
Chastota modulyatori va chastota detektorini tadqiq etish - bet 4

|
Chastota modulyatori va chastota detektorini tadqiq etish
|
bet | 4/4 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 88,22 Kb. | | #250905 |
Bog'liq Chastota modulyatori va chastota detektorini tadqiq etishЕsм va Uг qiymatlarini ossillogrammalar yoniga yozib qo‘ying. Har bir ossillogramma uchun tashuvchi (nesushaya) modulyatsiyalanmagan holdagi qiymatini aniqlab, yozib qo‘ying. Kuzatishning «a» bandidagi rejimi uchun chastota modulyatsiyasi (ChM) indeksi Mchm ni aniqlang va yozib qo‘ying.
Hisobot tarkibi
1. Ishning nomi va uni bajarishdan maqsad.
2. O‘lchashlar jadvali va tavsiflar grafiklari.
3. Signallar ossillogrammalari.
4 .O‘lchashlar natijalari.
Nazorat savollari
1. Chastota modulyatsiyasi nima?
2. Varikap yordamida ChM signal olish sxemasini chizing va uning ishlash prinsipini tushuntiring.
3. Boshqariladigan maydon tranzistori yordamida ChM signal olish sxemasini chizing va uning ishlash prinsipini tushuntiring.
4. ChM signal (bir past chastota bilan modulyatsiyalangan holati uchun) vaqt va spektral diagrammalarini chizing.
5. ChM signal spektri kengligi qanday aniqlanadi?
6. Chastota og‘ishi (deviatsiyasi) ∆fd va chastota modulyatsiyasi indeksi MChm tarifini bering.
7. Modulyatsiyalovchi signal chastotasi chastota og‘ishi ∆fd va chastota modulyatsiyasi indeksi Mchm ga qanday ta'sir qiladi?
8. Modulyatsiyalovchi signal amplitudasi UF chastota og‘ishi ∆fd ta va chastota modulyatsiya indeksi Mchm ga qanday ta'sir qiladi?
9. Burchak modulyatsiyasi nima va uning qanday turlarini bilasiz?
10.Chastota detektori (ChD) da tebranish konturidan nima maqsadda foydalaniladi?
11. Bir va ikki sozlanmagan tebranish konturli ChD sxemasini chizing.
12. Sozlangan tebranish konturli ChD prinsipial sxemasini chizing.
13. Sozlangan tebranish konturili ChD ishlash prinsipini tok va kuchlanish vektor diagrammalari yordamida tushuntirib bering.
14. ChD detektorlash tavsifi nima va undan nimalarni aniqlash mumkin?
15. ChM statistik modulyatsion tavsif nima va undan nimalarni aniqlash mumkin?
16. Nima uchun sozlanmagan tebranish konturini ChD da rezonans chastotasi o‘rtacha chastota (modulyatsiyalanmagan tashuvchi chastota) qiymatiga teng bo‘lganda ChM signallarni detektorlash jarayoni katta buzilishlar bilan amalga oshiriladi?
|
| |
ADABIYOTLAR RO’YXATI - Tarbiya fanini oʻqitishda masofaviy taʼlimning oʻrni reja

|
Tarbiya fanini oʻqitishda masofaviy taʼlimning oʻrni reja
|
bet | 2/2 | Sana | 06.12.2023 | Hajmi | 37,32 Kb. | | #112801 |
ADABIYOTLAR RO’YXATI:
1. Sidiqova D. Boshlang'ich sinflarda interfaol ta'lim va loyihalash texnologiyasi //ЦЕНТР НАУЧНЫХ ПУБЛИКАЦИЙ (buxdu. uz). – 2020. – Т. 4. – №. 4.
2. Sidikova S. D. Theoretical and didactic principles of distance learning //ACADEMICIA: AN INTERNATIONAL MULTIDISCIPLINARY RESEARCH JOURNAL. – 2021. – Т. 11. – №. 1. – С. 541-548.
3. Shavkatovna S. D. THE IMPORTANCE OF DISTANCE LEARNING IN THE TEACHING OF" METHODS OF TEACHING MATHEMATICS". – 2021.
4. M.Ochilov, N.Ochilova “Oliy maktab pedagogikasi” Toshkent-2008, 260 bet
5. M.Azimjanova, T.Muradova, M.Pazilova “Informatika va axborot texnologiyalari” O‘quv qo‘llanma Toshkent, “O‘zbekiston faylasuflari milliy jamiyati”, 2013.
6. Tog'ayeva U. SCIENTIFIC-THEORETICAL BASES OF USE OF PEDAGOGICAL TECHNOLOGIES IN TEACHING METHODS OF MOTHER TONGUE //ЦЕНТР НАУЧНЫХ ПУБЛИКАЦИЙ (buxdu. uz). – 2020. – Т. 2. – №. 2.
7. Tog'ayeva U. IMPROVING THE MODULE" MOTHER TONGUE TEACHING METHOD" IN PROJECT EDUCATIONAL INSTRUCTIONS //ЦЕНТР НАУЧНЫХ ПУБЛИКАЦИЙ (buxdu. uz). – 2020. – Т. 2. – №. 2.
|
| |
YOʻR uchun qarshi koʻrsatmalar

|
YOʻR uchun qarshi koʻrsatmalar
|
bet | 4/8 | Sana | 15.05.2024 | Hajmi | 444,65 Kb. | | #236684 |
Bog'liq Hayot faoliyati xavfsizligi 1-mustaqil ish YOʻR uchun qarshi koʻrsatmalar
Biologik o'limning aniq belgilarining mavjudligi.
Hayotga mos kelmaydigan jarohatlar
Davolab bo'lmaydigan kasalliklarning rivojlanishi
O'pka plevrasining shikastlanishi.
Reanimatsiya
Reanimatsiya (re... va lot. animatio — jonlantirish, tiriltirish) — klinik oʻlim holatidagi (qarang Terminal holat) kishilarni tiriltirish, shuningdek, hayotiy muhim aʼzolarning baxtsiz hodisalar, kasallik va uning asoratlari natijasida toʻsatdan yoʻqolgan yoki oʻzgargan funksiyalarini tiklash uchun koʻriladigan chora-tadbirlar majmui. Nafas olish va yurak faoliyati toʻxtaganda yoki amalda nafas ham, qon aylanish ham organizm ehtiyojini taʼminlay olmay qolgan hollarda R. qoʻllaniladi. R. masalalarini reanimatologiya oʻrganadi. Reanimatologiyaning taraqqiy etishi endilikda R. usullaridan bevosita jonlantirishda emas, balki moddalar (suvelektrolit, gaz) almashinuvining keskin buzilishi, qon aylanishi, nafas, jigar, buyrak faoliyatining nuqsonlarida hamda operatsiyalardan soʻng aʼzolar funksiyasini tiklashda ham foydalanish imkonini berdi. Yashashga krbiliyatli organizmnigina tiriltirish mumkin. R. tadbirlarini ogir mexanik shikastlanishdan, shu jumladan, shikastlanish oqibatidagi shok, qon ketishi, tok urishi, kuchli zaharlanish, boʻgʻilish, suvga choʻkish, termik kuyish, sovqotish va h.k.dan oʻlayotgan vaqtda qoʻllash lozim. R.ni koʻpincha "intensiv terapiya", "intensiv parvarish" deyiladi. Demak, toʻsatdan yuz beruvchi oʻlim bilan tugaydigan har qanday tang holat reanimatsion tadbirlarni zudlik bilan amalga oshirishni taqozo etadi. R. oʻtkazishda turli vositalar, jumladan, elektron asboblar (defibrillyator, elektrostimulyator va h.k.) va boshqa apparatlar, xirurgiya usullari (traxeostomiya, punksiya, yirik tomirlarga kateter qoʻyish), doridarmonlardan foydalaniladi, shuningdek, yurakni bevosita (yaʼni, koʻkrak qafasini ochmay turib) massaj kilish, apparatsiz sunʼiy nafas oldirish va h.k. usullar qoʻllanadi. R.ni vrach, hamshiralar, shuningdek, maxsus tayyorgarlikdan oʻtgan boshqa sohadagi kishilar bajaradi, tez yordam xodimlari malakali reanimatsion yordam koʻrsatadi.
|
| |