Chervyak rolikli rul mexanizmi - Reja: G’ildirakli traktor va avtomobillarning burilish kinematikasi Rul mexanizmlari...

|
Reja: G’ildirakli traktor va avtomobillarning burilish kinematikasi Rul mexanizmlari va yuritmalari Vazifasi, tasniflanishi, ularga qo’yiladigan talablar va rostlanishi Rul boshqarmasi
|
bet | 3/4 | Sana | 16.02.2024 | Hajmi | 12,04 Kb. | | #157636 |
Bog'liq Reja G’ildirakli traktor va avtomobillarning burilish kinematik-fayllar.orgChervyak rolikli rul mexanizmi barcha yengil avtomobillarda (klassik komponovkadagi) va oldi boshqariluvchi o‘qiga 25kN gacha og‘irlik tushadigan yuk avtomobillarda kuchaytirgichsiz va 40kN og‘irlik tushadigan yuk avtomobillarda kuchaytirgich bilan qo‘llanishi mumkin (31-rasm).
Chervyakli rul mexanizmida rul chambaragiga qo‘yilgan moment, rul valiga mahkamlangan chervyakdan, chervyak sektori orqali, shu valda o‘tirgan soshkaga uzatiladi.
Ko‘pchilik rul mexanizmlarida chervyak glaboidsimon (glaboid chervyakning tashkil etuvchisi-aylana yoyidan iborat), a sektor tishlarini esa, podshipnikda o‘tirib aylanadigan rolik bilan almashtirilgan.
Bunday rul mexanizmida chervyak katta burchakka burilganda, tishlashish yaxshi saqlanib, ishqalanuvchi juftlarning yedirilishi kam bo‘ladi.
31-rasm. Chervyakli rul boshqarmasini sxemasi.
1-rul chambaragi; 2-rul vali va «chervyak»; 3-«rolik» va soshka vali; 4-rul soshkasi; 5-o‘rtadagi tortqi; 6-yon sharner; 7-burilish rechagi; 8-avtomobilning oldg‘ildiragi; 9-mayatnik richagi; 10-rul tortqisi sharneri.
Reyka-shesternyali rul mexanizmi. Rul valiga mahkamlangan shesternya aylanganda reykani siljishiga sabab bo‘ladi va reyka ko‘ndalang tortqi vazifasini bajaradi.
Rul mexanizmi, valdagi shesternyaning aylanma harakatini, reykaning ilgarilama qaytma harakatiga aylantiradi (31, 32-rasmlar).
32-rasm. Reyka-shesternyali rul boshqarmasini sxemasi.
1-rul chambaragi; 2-val va aylantiruvchi g‘ildirak; 3-rul mexanizmi reykasi; 4-o‘ng va chap rul tortqisi; 5-burilish richagi; 6-buriluvchi g‘ildirak.
Reyka shesternyali rul mexanizmining tuzilishi keltirilgan. Rul chambaragini aylantirilganda shesternya, reykani harakatga keltiradi, undan kuch rul tortqilariga uzatiladi. Rul tortqilari, burilish richaglari orqali boshqariluvchi g‘ildiraklarni buradi.
Reyka-shesternyali rul mexanizmi rul vali bilan tayyorlangan qattiq tishli shesternya va qattiq tishli reykadan tashkil topgan. Val karter ichida joylashgan sharikli podshipniklar aylanadi. Ular halqa va yuqori qopqoq yordamida tortiladi
Tayanch, prujina orqali reykaga siqib qo‘yilgan bo‘lib, unga ta’sir qilayotgan radial kuchni qabul qiladi va yon tomondagi qopqoqga uzatadi, shuning hisobiga juft ilashuvining aniqligi amalga oshiriladi.
Vint reykali rul mexanizmi. Vint reykali rul mexanizmi boshqariluvchi o‘qga 25kN dan ortiq og‘irlik tushadigan avtomobillarda kuchaytirgichsiz va 40kN og‘irlik tushadigan avtomobillarda kuchay- tirgich bilan qo‘llash tavsiya etiladi. Bunday rul mexanizmlari, hozirgi zamonaviy dvigatel oldinda joylashgan, old o‘q yetaklovchi va boshqariluvchi bo‘lgan yengil avtomobillar Tiko, Matiz va Neksiyalarda qo‘llaniladi.
Vintli rul mexanizmida, vintning aylanma harakati, gaykani ilgarilama harakatiga aylantiradi, unda reyka qilingan bo‘lib, u sektor bilan ilashib turadi. Sektor soshka bilan bitta umumiy valga mahkamlangan. Rul mexanizmida ishqalanishni kamaytirish va vint bilan gayka orasidagi birikmaning yedirilishiga chidamliligini oshirish uchun sharchalar orqali biriktiriladi.
Vint-gayka sektor tipidagi rul mexanizmida uzatishlar soni sektor tishlari boshlang‘ich aylana radiusining vint qadamlari nisbatidan aniqlanadi. Shesternyali rul mexanizmlari qatoriga silindrik yoki konus shesternyali, shuningdek, reykali rul mexanizmlari kiradi. Reykali rul mexanizmida uzatma jufti shesternya va tishli reykadan tashkil topgan.
Bunday rul mexanizmi hozirgi zamon yengil avtomobillarida keng qo‘llanilmoqda.
Rul yuritmasi, rul mexanizmida oshirilgan kuchni soshka orqali qabul qilib, boshqariluvchi g‘ildiraklarning sapfalariga uzatadi va boshqariluvchi g‘ildiraklarni buradi.
Rul yuritmasi, berilgan eng kichik burilish radiusi bo‘yicha burilishini, ichki va tashqi boshqariluvchi g‘ildiraklarni har xil burchakka burilishini va soshka vali bilan burish sapfalari orasida kerakli uzatish sonini bo‘lishini ta’minlashi lozim.
Rul yuritmasi tortqi va richaglardan tashkil topgan bo‘lib, rul trapetsiya shaklini hosil qiladi. Rul yuritmasi detallari, bir-biri bilan shunday bog‘langanki, boshqariluvchi g‘ildiraklarni burganda richag va tortqilar bir-biriga nisbatan birikmalarda turli tomonga yengil burila olishi, shuningdek, o‘z birikmalaridan zarur miqdordagi kuchni uzata olishi lozim. Shuning uchun rul yuritmasining tortqilari bir-biri bilan sharnirlar orqali bog‘langan bo‘lishi kerak.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Reja: G’ildirakli traktor va avtomobillarning burilish kinematikasi Rul mexanizmlari va yuritmalari Vazifasi, tasniflanishi, ularga qo’yiladigan talablar va rostlanishi Rul boshqarmasi
|