nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
O’quv mashg’ulotining texnologik xaritasi

2- bosqich. Asosiy
(65 daq)
|
Tayanch bilimlarni faollashtirish:
2.9- sinfda o’tilgan mavzu bo’yicha o’quvchilarga savollar beriladi, ularni baholaydi.
Maqsad va vazifalarni belgilash:
3.Mashg’ulotning nomi, rejasi, maqsad va o’qitish natijalari bilan tanishtiradi.
4.Mustaqil ishlash uchun adabiyotlar bilan tanishtiradi.
5.O’quv mashg’ulotida o’quv ishlarni baholash mezoni va ko’rsatkichlari bilan tanishtiradi.
Ta’lim oluvchilar bilimini faollashtirish:
6.Savol-javob orqali bilimlarni faollashtiradi.
Yangi o’quv material bayoni:
7.Nazariy mashg’ulotning rejasi va tuzilishiga muvofiq, o’qitish jarayonini tashkil etish bo’yicha harakatlar tartibini bayon etadi.
Asosiy xolatlarni yozdiradi:
8.Slaydlarni mavzu bo’yicha asosiy nazariy holatlarni yozdiradi.
Yangi mavzu materiallarini mustahkamlash:
9.Mustahkamlash uchun savollar beriladi. Jarayon yakka tartibda davom etishini ma’lum qiladi.
10.Yakka tartibda topshiriq beriladi va baholash mezoni bilan tanishtiradi.
11.Bilimlarni mustahkamlash uchun qaytar aloqa o’tkaziladi.
|
Uy vazifani taqdim etadilar. Savollarga javob beradilar.
Mavzu nomi va rejasini yozib oladilar. Diqqat qiladilar. Savollarga javob beradilar. Yozib oladilar.
Diqqat qiladilar. Savollarga javob beradilar.
Yakka tartibda topshiriqlarni bajaradilar. Ma’lumotlarni daftarga qayd qiladilar.
|
LTE tarmoqlarini qurish uchun da’vogar chastota diapazonlari

326
So‘ng radiochastota spektrini taqsimlashni global darajada gor-
monizatsiyalash ustida ishlar olib boriladi. Shuni ham ta’kidlay-
mizki, hozirgi vaqtda ishlatilayotgan radiochastota polosalarining
qayta taqsimlanishi bilan birga yangi posalar ajratilishi bu LTE
istiqbolli tarmoqlarini muvaffaqiyatli qurish yo‘lida muhim omil-
lardir. LTE tizimlar uskunalarining xarakteristikalarini va funk-
sional imkoniyatlarini takomillashtirilishi ishlab chiqarishning
ortishi hisobiga tejamlarga olib keladi va mobil aloqa tizimlari-
ning rivojlanishida yangi ufqlarni ochadi. Bu jarayonda bozorda
LTEning funksional va qimmat bo‘lmagan abonent va infratu-
zilma uskunalarini tezroq paydo bo‘lishi muhim ahamiyatga ega
bo‘ladi.
Yevropa
Afrika/
Yaqin Sharq
Shimoliy/Janubiy
Amerika
Osiyo/
Tinch okean
regioni
Belgilanishlar:
61 davlatda to‘liq ishlatilmoqda, 6 davlatda qisman. Barcha davlatlarda
to‘liq ravishda 17.06.2015-yildan boshlab ishlatiladi.
14 davlatda faqat mobil rejimi uchun
81 davlatda 17.11.2010-yildan
Faqat mobil
rejim uchun
Aniqlanmagan
450 470
450 470
450 470
790
862
862
2300
2400
2400
2400
3400
3400
3400
3500
3600
3600
3600
2300
2300
862
9 davlatda aniqlangan
9 davlatda aniqlangan + faqat rejimi uchun barcha davlatlarda
10 davlatda aniqlangan
Cisco Attacks | 153 - Learning Kali Linux

Example 5-3. Using routersploit for SSH brute force
rsf > use creds/ssh_bruteforce
rsf
(
SSH Bruteforce
)
>
show options
Target options:
Name Current settings Description
---- ---------------- -----------
port
22
Target port
target Target IP address or file with target:port
(
file://
)
Module options:
Name
Current settings
---- ----------------
usernames admin
passwords file:///usr/share/routersploit/routersploit/wordlists/
passwords.txt
threads 8
verbosity yes
stop_on_success yes
Description
-----------
Username
or file with usernames
(
file://
)
Password or file with passwords
(
file://
)
Number
of threads
Display authentication attempts
Stop on first
valid authentication attempt
To load a module in
routersploit
, you
use
the module.
After the module is loaded, the
module has a set of options that need to be populated in order to run the module.
Example 5-3
shows the options for the SSH brute-force attack. Some of the options
have defaults that may work fine.
In other cases, you need to specify the value—for
example, the
target
setting. This indicates the device you want to run the exploit
against. This is just one example
of a module available in
routersploit
.
Example 5-4
shows a partial list of other modules that are available.
Example 5-4. Partial list of exploits
exploits/ubiquiti/airos_6_x
exploits/tplink/wdr740nd_wdr740n_path_traversal
exploits/tplink/wdr740nd_wdr740n_backdoor
exploits/netsys/multi_rce
exploits/linksys/1500_2500_rce
exploits/linksys/wap54gv3_rce
exploits/netgear/multi_rce
Barcha guruhlar uchun tarqatma material

137
uchrashi mumkin bo’lgan qiyinchiliklar va ularning oldini olish masalalari o’z
aksini topishi lozim.
Kuzatish o’quvchilar uchun tabiiy sharoitda olib borilishi lozim.
Obyektivligi. Kuzatish jarayonida o’qituvchi o’zining taxminlariga
asoslanmasligi, o’ziga ko’rishini xoxlagan narsa yoki xususiyatlarni izlamasligi,
balki faqat obyektiv faktlarini, o’quvchilarni haqiqiy namoyon bo’layotgan
harakatlarini hisobga olish va shu faktlar natijasida ma’lum xulosalar qilishi
lozim. Kuzatuvchilar soni 3-4 kishi bo’lsa, kuzatish natijalarining obyektivligi
ortadi.
Kuzatish natijalarini yozish kog’ozining mavjudligi kuzatish jarayonida
olingan natijalar, albatta, kuzatish jarayonida yoki darhol undan keyin yozib
borilishi lozim. Yozuvlar muayyan tartibda (ma’lum vaqt o’lchami bo’yicha)
olib boriladi. Qulaylik uchun odatda kuzatish sxemalari va jadvallaridan
foydalaniladi.
Kuzatish uslublarining afzalligi shundan iboratki, kuzatish tabiiy sharoitda
o’tkaziladi, u sodda maxsus apparatura va asbob uskunalar talab qilmaydi. Bu
usulning kamchiligi – uzoq vaqt va anchagina mehnat talab qilishidir.
Erkin kuzatuv ko’pincha biror ijtimoiy hodisa yoki jarayonni o’rganish
maqsad qilib qo’yilganda qo’llaniladi. Masalan, bayram arafasida aholining
kayfiyatini bilish maqsadida kuzatuv tashkil qilinsa, oldindan maxsus reja yoki
dastur bo’lmaydi, kuzatuv obyekti ham qat’iy bo’lishi shart emas. Yoki dars
jarayonida bolalarning u yoki bu mavzu yuzasidan umumiy munosabatlarini
bilish uchun ham ba’zan erkin kuzatish tashkil etilishi mumkin.
Standartlashtirilgan kuzatuv esa, buning aksi bo’lib, nimani, qachon, kim va
kimni kuzatish qat’iy belgilab olinadi va maxsus dastur doirasidan chiqmasdan,
kuzatuv olib boriladi.
Ijtimoiy hamda pedagogik psixologiyada guruhiy jarayonlarning shaxs
xulq-atvoriga ta’sirini o’rganish maqsadida bevosita ichkaridan kuzatuv tashkil
qilinadi, bunda kuzatuvchi shaxs o’sha guruh yoki oila hayotiga tabiiy ravishda
qo’shiladi va zimdan kuzatish ishlarini olib boradi.
Umuman,
kuzatish
metodining
ijtimoiy
hayot,
professional
ko’rsatkichlarni qayd qilishda so’zsiz afzalliklari bor, lekin shu bilan birga
kuzatuvchining professional mahorati, kuzatuvchanligi, sabr-qanoatiga bog’liq
bo’lgan jihatlar, yana to’plangan ma’lumotlarni subyektiv ravishda taxlil qilish
xavfi bo’lgani uchun ham biroz noqulayliklari ham bor, shuning uchun ham u
boshqa metodlar bilan birgalikda ishlatiladi.
What Is an Exploit?

What Is an Exploit?
Vulnerabilities are one thing. These are weaknesses in software or systems. Taking
advantage of those weaknesses to compromise a system or gain unauthorized access,
including escalating your privileges above the ones provided to you, is an
exploitation
.
Exploits are being developed constantly to take advantage of vulnerabilities that have
been identified. Sometimes, the exploit is developed at roughly the same time the vul‐
nerability has been identified. Other times, the vulnerability is found first and is
essentially theoretical; the program crashes or the source code has been analyzed,
suggesting that there is a problem in the software. The exploit may come later. Find‐
ing vulnerabilities can require a different set of skills from writing exploits.
It’s important to note here that even when there is clearly a vulnerability, you may not
be able to exploit that vulnerability. There may not be an exploit available, or you may
not be able to exploit the vulnerability yourself. Additionally, exploiting a vulnerabil‐
ity does not always guarantee a system compromise or even privilege escalation. It is
not a straight line between vulnerability identification and the prize system compro‐
mise, privilege escalation, or data exfiltration. Getting what you want can be a lot of
work, even if you know the vulnerability and have the exploit.
You may have the exploit and know a vulnerability exists. Not all exploits work relia‐
bly. This is sometimes a matter of timing. It can also be a matter of specific system
configuration. A slight change in configuration, even if the software has the right
code in place that is vulnerable, can render an exploit ineffective or unusable. At
times you may run an exploit several times in a row without success, only to get suc‐
cess on, say, the sixth or tenth attempt. Some vulnerabilities simply work that way.
This is where diligence and persistence come in. The job of someone doing security
testing isn’t simple or straightforward.
Ethics
Performing any exploit can compromise the integrity of the system
and potentially the data on that system. This is where you need to
be straightforward in your communication with your target,
assuming you are working hand in hand with them. If the situation
is truly red team versus blue team, and neither really knows the
existence of the other, it may be a question of all’s fair in love and
system compromises. Make sure you know the expectations of your
engagement and that you are not doing anything that is deliberately
harmful or illegal.
Kompyuterlar o’yinlari foydali taraflari nimalardan iborat?

|
Kompyuterlar o’yinlari foydali taraflari nimalardan iborat?
|
bet | 285/372 | Sana | 16.12.2023 | Hajmi | 1,97 Mb. | | #120479 |
Bog'liq Barcha fanlardan Testlar to‘plami (1)Kompyuterlar o’yinlari foydali taraflari nimalardan iborat?
| |
*Jismoniy va aqliy rivojlanishdan
| |
Qaysi javobda kompyuterlar o’yinlari ko’rsatilgan?
|
*Puzzle va so’z yasash
|
Microsoft Word – bu:
|
*Matn protsessori
|
Microsoft Word dasturi yordamida yaratiladigan hujjatlar qanday nomlanadi
|
*dokument(xujjat)
|
Microsoft Word dasturida yangi hujjat yaratilganda, odatda avtomatik ravishda dastur tomonidan unga qanday nom beriladi
|
*Dokument1. va xokazo
|
Kompyuter diskida yoki ixtiyoriy axborot tashuvchida joylashgan «*.doc» kengaytmali faylga sichqoncha ko’rsatkichi bilan ikki marta bosilsa qanday jarayon sodir bo’ladi
|
*Microsoft Word dasturi va tanlangan fayl ishga tushadi
|
Microsoft Word dasturini ishga tushirish tartibi to’g’ri keltirilgan javobni ko’rsating
|
*Pusk – (vse) programmы – (Microsoft Office) – Microsoft Word
|
| |
|
| |
LTE tarmoqlarini qurishda da’vogar (nomzod) boshqa

322
Yaqin Sharq va Afrika (YeYaShA) hududlarining ko‘plab
davlat-
lari namoyon etmoqda.
UMTS tarmoqlarining asosiy diapazoni
Bu polosalar (1920—1980MGs va 2110—2170MGs)
YeYaShA va OTO hududlarida 150 dan ortiq davlatlarda UMTS
tarmoq larini qurish uchun ajratilgan. Bu diapazonda ko‘plab op-
eratorlar ikki, uch, ba’zi
hollarda esa, to‘rttadan 5MGs lik polo-
salarga ega. Ulardan ko‘plari hozirgacha faqatgina bir 5MGs lik
polosani ishlatsada, ammo ma’lumot almashuvi bo‘yicha mobil
xizmatlarning o‘sishi va UMTS/HSPA
tarmoqlari tomon rivoj-
lanish jadallashishi hisobiga hozircha bu diapazonlarda LTE tar-
moqlarini qurish uchun qanday va qancha polosalar bo‘shatilishi
aniq emas.
Bu AQSH da va qisman
OTO hududida ishlatiladigan
(YeYaShA hududida ishlatilmaydi) alternativ diapazon (1850—
1910MGs va 1930—1990MGs) hisoblanadi. Uni 700MGs diapa-
zonidagi va AWS xizmatlari polosalari to‘lib bo‘lganidan keyingi-
na o‘zlashtirish mumkin.
850MGs diapazonidagi sotali tarmoqlar polosalari
Bu diapazon (824—849MGs va 869—894MGs) cheklangan xarak-
terga ega, ya’ni kam davlatlarda ishlatiladi (masalan, AQSHda).
U ham 700MGs diapazondagi va
AWS xizmatlari polosalari
to‘lganidan keyin da’vogar polosa sifatida ko‘riladi.
Yuqorida berilgan ma’lumotga yakun yasab, LTE tarmoqlarini
qurish uchun ko‘rib chiqilgan barcha
potensial chastotalar diapa-
zonlari 21.1-jadvalda ko‘rsatilgan.
Metasploit | 167 - Learning Kali Linux

The target
of the attack shown in
Example 5-18
is Metasploitable 2.
This is a Linux system that is deliberately vulnerable. Several vul‐
nerabilities can be targeted using Metasploit, so it makes an ideal
system to play with. You can download it as a VM image in
VMware’s format, which can be imported into other hypervisors if
needed.
Armitage
If you prefer GUI applications because your fingers
get tired of all the typing, fear
not. A GUI-based application sits on top of
msfconsole
. You will get all the functional‐
ity that you would with
msfconsole
except you will be performing some of the actions
using the graphical elements of Armitage. You can see the main window of Armitage
in
Figure 5-1
. You will notice icons at the top right of the window.
These represent the
hosts that Metasploit knows about as a result of doing the
db_nmap
scan as well as
the vulnerability scan. Either of these activities would result in the target being in the
database, and as a result, it would show up in Armitage.
Figure 5-1. Main Armitage window
You’ll also notice that at the bottom of the window is a text box with the
msf>
prompt. This is the same prompt that you would see if you were running
msfconsole
from the command line, because you are really in
msfconsole
.
You can type the same
commands that we have been talking about. Additionally, you can use the GUI. In the
168 | Chapter 5: Automated Exploits
upper-left column, you will see a list of categories. You can drill through them, just as
you would with any set of folders. You can also use the search
edit box to perform the
same search of modules that we did previously.
Using exploits in Armitage is easy. Once you have found the exploit you want to use,
such as the RMI exploit used in the preceding example, you drag the entry from the
list on the left side onto one of the icons on the right. I took the
multi/misc/
java_rmi_server
exploit and dropped it onto 192.168.86.147, which is my Metasploit‐
able 2 system. You’ll be presented with a dialog box of options. Rather than having to
fill in the
LHOST
variable
as we had to earlier, Armitage takes care of that for us.
Figure 5-2
shows the dialog box with the variables necessary to run the exploit. You’ll
also see a check box for a reverse connection. If the target system is exposed to exter‐
nal networks, you may be able to do a forward connection. This depends on whether
you can connect to the payload after it launches.
Firewalls, network address translation, and other security measures
can make this part challenging. If you attempt a forward connec‐
tion, your target needs to be open on the
service port that you are
exploiting. The port associated with the payload also needs to be
accessible. If you use a reverse connection, the problem switches to
your end. Your host and the port you will be listening on need to be
accessible from your target.
Figure 5-2. Exploit launch in Armitage
Narsalar yasashda ishlatiladigan asbob va moslamalar

|
Narsalar yasashda ishlatiladigan asbob va moslamalar
|
bet | 79/95 | Sana | 29.11.2023 | Hajmi | 10,75 Mb. | | #107282 |
Bog'liq o\'quv qo\'llanmaNarsalar yasashda ishlatiladigan asbob va moslamalar. Loy bilan ishlaganda asosan oddiy asboblar: pichoq, oddiy konstruktsiyadagi yog'och va metall uchli stekalardan foydalaniladi. Plastilin va mum bilan ishlaganda metall stekalardan foydalaniladi. Ularni qizitish hamda yo'g'on mis, alyumin yoki temir simdan tayyorlash mumkin. Sirkul, sirkul-pantograf, merka, chizg'ich va burchaklar kabi o'lchov asboblari modellarni chizish va o'lchash ishlarida kerak bo'ladi.
Malbert - bu oddiy yog'och taglikni ustaxonada bemalol yasash mumkin. O`lchami 20 x 30 yoki 25 x 25 sm bo'lgan fanera, organik shisha yoki boshqa materiallardan tayyorlangan tagliklardan ham foydalanish mumkin.
Tayyor narsalardagi changlarni yo'qotish, loy parchalarini supurib tashlash, narsani solish va unga narsalar surtish jarayonida har xil mo'yqalamlar kerak bo'ladi. Diametri 2-3 sm va 1,5 sm li mo'yqalamlar bo'lishi maqsadga muvofiqdir.
Sprintsovka loydan yasalgan narsalarga suv purkash va formalash vaqtida loyni yuvib tashlash uchun kerak. Sprintsovka dorixonalarda sotiladi.
Loydan narsalar yasash usullari. Loy va plastilin bilan ishlash o’ziga xos xususiyatlarga ega bo’lib, bir qator qoidalarga rioya qilishni talab etadi.:
Yumaloqlash - bu bir parcha loydan shar yasash, unga olcha, olma kabilar shaklini berishdir. Bir bo'lak loydan kaftda aylana harakatlar bilan shar yasaladi. Shar yasash, so'ngra uzunasiga harakatlar bilan uni tuxum, ustun kabilarga aylantirish.
Yassilash - sharikdan yassi non yasaladi, qo'lning xolati doimo o'zgarib turadi.
Cho'zish - sharikninig bir qismi cho'ziladi.
Surish (yamash) buyumning ayrim qismlarini o'zaro biriktirish.
Haykaltaroshlik va kulolchilik mashg'ulotlarida plastilin ham keng miqyosda qollaniladi. Lekin u bilan ishlashda ayrim qonun- qoidaga rioya qilishga to'g'ri keladi. Plastilin sovuq bo'lganda ancha qattiqlashib qoladi. Ish boshlashdan oldin esa uni biroz yumshatish kerak bo'ladi. Buning uchun plastilin solingan qutichamashg'ulot boshlanishidan oldinroq issiqlik manbaiga yaqinroq joyga qo'yiladi yoki salgina namlangan qo'lning kaftida tutib turiladi. Natijada plastilin yumshab, ishga tayyor bo'ladi. Plastilinni qo'lda uzoq vaqt tutib turish yaramaydi.
O`zbekistonning iqlimi issiq, jazirama bo’lganligi bois narsalar yasash bo'yicha amaliy mashg'ulotlarni loydan bajarilishi maqsadga muvofiq bo’ladi. Chunki plastilindan yasalgan narsalar issiqda o'z shaklini tez yo'qotadi. Ishni oddiy predmetlar: sabzavot-mevalarni yasashdan boshlash kerak. Tayyor namuna yoki rasm bo'yicha ishlashni taklif etish mumkin. O`quvchilar narsalar yasash usullarini
egallab olganlaridan so'ng o'yinchoqlar, badiiy bezakli dekorativ idishlarni yasashga o'tishlari mumkin.
|
| |
O‘qitish metodlari - Konimex tuman kasb-hunar maktabi "tasdiqlayman"

|
Konimex tuman kasb-hunar maktabi "tasdiqlayman"
|
bet | 4/59 | Sana | 15.01.2024 | Hajmi | 302,47 Kb. | | #137354 |
Bog'liq Konimex tuman kasb-hunar maktabi tasdiqlayman -fayllar.org (3)O‘qitish metodlari.
Ushbu fanni o‘kitish jarayonida kuyidagi metodlardan foydalanish tavsiya etiladi:
ogzaki so‘rov - tushuntirish, ma'ruza, o‘kuv muhokamasi, o‘kuvchilar bilan ishlash;
ko‘rsatish metodi - ko‘llanmalarni ko‘rsatish, plakatlar, rasmlar, modellar, maketlar, filmlarni namoyish etish;
v) amaliy usul - rejalash, loyiha va tadqiqot ishlari bo‘yicha dasturlash masalalari va boshqa metodlar; muammoli, evristik, klaster, aqliy hujum, 3x4 metodi. (o‘qituvchi tomonidan aniqlanadi).
g) ma'ruza, amaliy mashg‘ulot, va qo‘shimcha adabiyotlar, ta'limning zamonaviy metodlari, zamonaviy pedagogik va axborot - kommunikatsiya tenxnologiyalaridan qo‘llaniladi
O‘qitishning texnik vositalari.
“Rastr grafikasi” fanidan amaliy mashgulotlar kuyidagi vositalar bilan jihozlangan laboratoriyalarda o‘tish tavsiya etiladi:
Internetga ulangan shaxsiy kompyuterlarda.
Proektor
LCD proektor
Proektor uchun ekran
Matnli vizual - vositalar
Maxsus adabiyotlar
Videofilmlar
Texnik vositalar
Doska
Kompyuter
Proektor
Skaner, rangli printer
Informatika fanidan multimedia to‘plami;
Baholash tizimi.
O‘quvchilarning bilimi, ko‘nikma va malakalarini baholash Oliy va o‘rta maxsus ta'lim vazirligi, O‘rta maxsus, kasb-hunar ta'limi markazi tomonidan tasdiqlangan “Akademik litsey va kasb-hunar kollejlari o‘quvchilarining bilimi, ko‘nikma va malakalarini nazorat qilishning reyting tizimi to‘g‘risida” gi Nizom asosida amalga oshiriladi. O‘quvchilarni olayotgan bilim, malaka va ko‘nikmalari ballar asosida doimiy baholab boriladi. Yakuniy baholashdan oldin oraliq nazoratlar o‘tkazilib, tor doiradagi ko‘rgazmalar tashkil qilinadi. Semestr oxirlarida esa ushbu fanning malakali o‘qituvchilari va maxsus fan o‘qituvchilari tomonidan tuzilgan komissiya a'zolari ko‘rgazmada qatnashayotgan o‘quvlarni bajargan ishlariga qarab baholab chiqadilar.
|
| |
| Chapter 5: Automated Exploits

Cisco Attacks
Routers and switches are network devices that provide access to servers and desktops
within an enterprise. Businesses that take their network seriously and are of a decent
size are likely to have routers that can be managed over the network,
often using SSH
to gain access to the device remotely. The router is a gateway device that has only a
single network on the inside and everything else on the outside. This is different from
getting an enterprise-grade router, which uses routing
protocols like Open Shortest
Path First (OSPF), Interior Border Gateway Protocol (I-BGP), or Intermediate Sys‐
tem to Intermediate System (IS-IS).
Switches in enterprise networks also have management capabilities, including man‐
agement of virtual local area networks (VLANs), Spanning Tree Protocol (STP),
access mechanisms, authentication of devices connecting to the network, and other
functions related to layer 2 connectivity.
As a result, just like routers, these switches
typically have a management port that allows access from the network to manage the
devices.
Both
routers and switches, regardless of the vendor, can have vulnerabilities. They do,
after all, run specialized software. Anytime there is software, there is a chance for
bugs. Cisco has a large market share in the enterprise space. Therefore, just as with
Microsoft Windows, Cisco is a big target for writing software for exploitation. Kali
has tools related to Cisco devices. These exploitations
of Cisco devices may create
denial-of-service conditions, allow for the possibility of other attacks to succeed, or
provide an attacker access to the device so configurations may be changed.
About Firmware
Routers and
switches run software, but they run it from a special
place. Instead of the software being stored onto a disk and loaded
from there, it is written into microchips called
application-specific
integrated circuits
(ASICs). When software is stored in hardware in
this manner, it is referred to as
firmware
.
Some of the tools used for searching for vulnerabilities can also be used to exploit. A
tool like the CAT will not only search for Cisco devices on a network but will also
perform brute-force attacks against those devices. If these devices have weak authen‐
tication, meaning
they are poorly configured, this is a vulnerability that can be exploi‐
ted. A tool like
CAT
could be used to acquire passwords to gain access to the devices.
That’s a simple vulnerability and exploit.
NAZARIY DARS REJASI № 2 - Konimex tuman kasb-hunar maktabi "tasdiqlayman"

Vaqt: 80 daqiqa
|
Ta’lim oluvchilar soni:
|
O’quv mashg’uloti shakli va turi:
|
A
|
O’quv mashg’uloti rejasi:
|
Adobe Photo shop dasturi
Adobe Photo shop dasturi interfeysi
Dasturi interfeysi va ishlash asoslari
|
O’quv mashg’ulotining maqsadi: O’quvchilarda Rastr grafikasi va asoslari fani bo’yicha bilim va ko’nikmalarni hosil qilish
|
O’qitish natijasi:
|
Ushbu Mustahkamlash uchun amaliy mashg’ulot mavzusini o’zlashtirish natijasida o’quvchida shakllanadigan asosiy bilim: Mustahkamlash uchun amaliy mashg’ulot.
ko’nikma: Mustahkamlash uchun amaliy mashg’ulot bajara oladi, Kompetensiya: Mustahkamlash uchun amaliy mashg’ulot
oid amaliy masalalarni yecha oladi;
|
Pedagogik vazifalar:
1.Mavzu rejasi bilan tanisgtirish.
2. Mavzuni tushuntirish.
3. Mavzuga oid misollarning yechilishini ko’rsatib berish.
|
O’quv faoliyat natijalari:
1.Mavzuga oid misollarning yechilishini ko’rsatadilar.
2.Mavzuni aytib beradilar.
3. Adobe Photo shop dasturi interfeysi va ishlash asoslari bajaradilar .
|
O’qitish metodlari:
|
Kitob bilan ishlash
|
O’qitish vositasi:
|
Yozuv taxtasi, slaydlar
|
O’quv mashg’ulotini tashkil etish shakli:
|
Yakka tartibda
|
O’qitish sharoiti:
|
Informatika xonasi
|
Qayta aloqaning usul va vositalari:
|
Misol va mashqlar
|
soatda 
1 - Rajamurodov z. T., Rajabov a. I. Odam va hayvonlar fiziologiyasi

yilda uning tirik vazni 3 martaga ortadi, uning tashqi yuzasi esa keskin
kamayadi (V.N.Nikitin).
Yashash sharoitlariga mos holda moddalaming asosiy almashinuvi
darajasini boshqarishlishida bosh rol asab tizimiga taalluqlidir.
Asosiy almashinuvning yoshga, kecha-kunduzga va iqlimga bogiiq
holda o‘zgarishi. Yosh ulg‘ayishi bilan asosiy almashinuv kamayadi,
barcha yoshdagi erkaklarda, ayollarga nisbtan asosiy almashinuv yuqori
boiadi.
Uyqu paytida skelet muskullarining bo‘shashi tufayli asosiy
almashinuvi 13% gacha kamayadi. Tana harorati 1°C ga ko‘tarilganda,
asosiy almashinuv o‘rtacha 10% ga ortadi. Issiq haroratli joylarda asosiy
almashinuv
MODDALAR ALMASHINUVI VA TERMOREGULYASIYANING

MODDALAR ALMASHINUVI VA TERMOREGULYASIYANING
MARKAZIY ASAB MEXANIZMI
Moddalar almashinuvi va tana haroratining reflektor boshqarilishida
hal qiluvchi rolni terining retsetorlari o‘ynaydi.
Asab tizimi faqatgina organizmning tashqi muhit bilan moddalar
almashinuvini boshqarmasdan, balki har bir to‘qima va a’zolar tomonidan
iste’mol qilinayotgan moddalarni miqdorini va sifatini aniqlab, shu
260
almashinuv bilan bog‘liq bo‘lgan barcha ichki,oraliq
modda iar
almashinuvini ham boshqaradi.
Bu asab tizimining barcha efferent nerv tolalari bilan bajariladigan
(harakat, sekretor, tomirlar harakatlarini) trofik yoki korrigatsiyalovchi
funksiyasidir, ya’ni har bir nerv o‘z funksiyasini faqat innervasiyalanuvchi
organdagi, moddalar almashinuvining o‘zgarishi tufayli bajaradi.
Asab tizimi trofik funksiyasining buzilishi asab tizimida o'zgarish
izlarini qoldiradi va shu sababli hattoki eng kuchsiz ta’sirotchi bilan asab
tizimini qayta ta’sirlash (ikkinchi zarba) trofik faoliyatini yana buzilishini
chaqiradi (monandlik). (K.P.Golisheva va A.A.Vishnevskiy).
Moddalar almashinuvining asab tizimi bilan boshqarilishi ikki yo‘l
bilan bajariladi: a) to‘qima va organlarga efferent impulslarini bevosita
to‘g‘ri kelishi va b) asab tizimidan ichki sekresiya bezlariga kelayotgan
impulslar tufayli qonga tushayotgan gormonlar ishtirokida va asab
markazlariga ta’sir ko‘rsatadi.
Moddalar almashinuvining boshqarilishida pastki miya ortig‘i
(gipofiz) qolqonsimon bez, me’da osti bezi (uning ichki sekretor
boiimlari) va ayniqsa buyrak usti bezlari ishtirok etadi. Bu bezlar
gormonlarining qonga tushishi oqsillar, uglevodlar, yogiar, minerallar va
suv almashinuvini o‘zgartiradi.
Moddalar almashinuvini va tana haroratini boshqaruvchi vegetativ
asab tizimining oliy markazlari katta yarim sharlaming peshona
boiaklarida, limbik tizim (belbogii egatchalar) oraliq miyada, miya
dastasining retikulyar formatsiyasida va orqa miyada joylashgan. Bu
markazlardan efferent nerv impulslari skelet muskullariga, gipofizga,
buyrak usti, qolqonsimon bezlarga simpatik nerv tolalari orqali jigarga va
boshqa ichki organlarga simpatik va parasimpatik nervlar orqali boradi.
Filogenezda trofik funksiyaning oliy boshqarilishi bosh miyaning katta
yarim sharlariga o‘tadi.
Odamlarda ruhiy ta’sirlashlar, emotsiyalar, ruhiy buzilishlar, to iiq
tinchlik
sharoitida va jismoniy
ishlar
bajarilmaganda
gipnotik
tushuntirishlardan keyin moddalar almashinuvi va termoregulyatsiyaning
o‘zgarishi ko‘rsatib berilgan (V.M.Bexterev)
|
Joriy baholash me’zonlari A’lo bahoga

Joriy baholash me’zonlari A’lo bahoga:
bajargan ishining nazariy va amaliy ahamiyatini, maqsadi va vazifasini atroflicha tushungan bo‘lsa;
vazifani mustaqil ijodiy yondashib bajara olsa;
chizgan xaritalarining mazmunini tushunsa, to‘g‘ri bayon qilib bersa;
voqyea-hodisalar tafsilotlarini, chegaralarini buzmay to‘g‘ri tasvirlasa;
geografik ob'ektlaming nomlarini kartografik qonunlarga amal qilib to‘liq yozgan bo‘lsa;
xaritada tasvirlangan tafsilotlarni ilmiy va mantikiy ketma-ketlikda to‘liq tavsiflab bersa
rofillar, grafiklar, jadvallar va boshqa chizmalarni to‘g‘ri chizgan va voqyea- hodisalarni o‘zgarib borish, rivojlanish qonuniyatlarini ilmiy va mantiqiy to‘g‘ri talqin etsa;
Yaxshi bahoga:
bajargan ishining nazariy va amaliy ahamiyatini, maqsadi va vazifasini tushungan bo‘lsa;
vazifani mustaqil bajara olsa;
chizgan xaritalarining mazmunini tushunsa, to‘g‘ri bayon qilib bersa;
voqyea-hodisalar tafsilotlarini, chegaralarini buzmay to‘g‘ri tasvirlasa;
geografik ob'ektlarning nomlarini kartografik qonunlarga amal kilib, lekin to‘liq yozmagan bo‘lsa;
xaritada tasvirlangan tafsitotlarni ilmiy va mantiqiy ketma-ketlikda tavsiflashda biroz xatoga yo‘l qo‘ysa;
profillar, grafiklar, jadvallar va boshqa chizmalarni to‘g‘ri chizgan va voqyea- hodisalarni o‘zgarib borish, rivojlanish qonuniyatlarini talqin etishda ayrim kamchiliklarga yo‘l qo‘ysa;
ishni belgilangan muddatda topshirsa.
O‘rta bahoga:
bajargan ishining nazariy va amaliy ahamiyatini, maqsadi va vazifasi haqida umumiy tasavvurga ega bo‘lsa;
vazifani mustaqil bajara olmay, ayrim yordamga muhtoj bo‘lsa;
xaritalarni mazmunan to‘g‘ri chizgan va tushungan, ammo bayonida qiynalsa;
voqyea-hodisalar tafsilotlarini, chegaralarini buzib tasvirlasa;
geografik ob'ektlarning nomlarini to‘liq yozmagan bo‘lsa;
xaritada tasvirlangan tafsilotlarni bayon kilishda ilmiy va mantiqiy chalkashliklarga yo‘l qo‘ysa;
profillar, grafiklar, jadvallar va boshqa chizmalarni deyarli to‘g‘ri chizgan, ammo talqin etishda chalkashliklarga yo‘l qo‘ysa;
ishda ayrim kamchiliklar bo‘lsa va belgilangan muddatda topshirilmasa.
|
Qoniqarsiz bahoga - Konimex tuman kasb-hunar maktabi "tasdiqlayman"

Qoniqarsiz bahoga:
ishni bajarmagan yoki nazariy va amaliy ahamiyatini tushunmagan bo‘lsa;
vazifani mustaqil bajara olmasa;
xaritalarning mazmunini xato tasvirlagan va tavsiflab berolmasa;
geografik ob'ektlarning nomi to‘lik emas va kartografik qonunlarga amal qilib yozilmagan bo‘lsa;
profillar, grafiklar, jadvallar va boshqa chizmalarni chizishda qo‘pol xatolarga yo‘l qo‘ygan va tavsiflab berolmasa yoki chizmagan bo‘lsa.
hisobotni chala va o‘z vaqtida topshirmasa yoki umuman topshirmasa.
Oraliq va yakuniy baholash mezonlari A’lo bahoga:
savolga atroflicha aniq va to‘g‘ri javob yozilgan bo‘lsa;
o‘quv dasturidan tashqari zamonaviy ma'lumotlardan xabardorligi bilinib tursa;
qonuniyatlar, nazariya va gipotezalar, tushuncha va terminlar to‘g‘ri va aniq yozilgan bo‘lsa;
ilmiy xatoliklarga yo‘l qo‘yilmay javob mazmunining ilmiy va mantiqiyligi saqlangan holda puxta yozilgan bo‘lsa;
orfografik va grammatik xatoliklar uchramasa.
Yaxshi bahoga:
savolga to‘g‘ri javob yozilgan bo‘lsa;
savolga yozilgan javob o‘quv dasturi talablari bilan cheklangan, ammo juz'iy kamchiliklari bo‘lsa;
javoblarda ilmiylik buzilmagan, mantiqiylik saqlangan bo‘lsa;
qonuniyatlar, nazariya va gipotezalar, tushuncha va terminlar to‘g‘ri yozilgan bo‘lsa;
orfografik va grammatik xatoliklar uchrasa;
ba'zi fikrlarda ayrim kamchiliklar uchrasa.
O‘rta bahoga:
savolga javobning uchdan ikki qismi to‘g‘ri yozilgan bo‘lsa;
javoblar to‘liq emas, lekin ba'zi bir xatoliklarni inobatga olmaganda umuman to‘g‘ri;
ilmiy va mantiqiy chalkashliklar uchrasa;
qonuniyatlar, nazariya va gipotezalar, tushuncha va terminlarda ba'zi bir noaniqliklarga yo‘l qo‘yilgan bo‘lsa;
orfografik va grammatik xatoliklar bo‘lsa.
|
MMEga tahdidlar - Raqamli mobil aloqa

342
Shaxsiy ma’lumotlarning maxfiyligi.
Mobillikni boshqaruv xizmat trafigini kuzatish va tahlil qi lish
hisobiga shaxsiy ma’lumotlarning maxfiyligini buzish mumkin
(masalan, abonentning joylashgan o‘rnini aniqlash mumkin).
Bunga qarshi turish vositalari yuqoridagi hujumdagidek bo‘lishi
mumkin va, shuningdek, shifrlash bilan birga xeshlash ishlatilishi
ham mumkin.
-rasm. Nefronning tuzilishini ifodalovchi sxema

Kanalcha kapsulaga yaqin joyda ikki-uch marta egilib buralgan,
bunga birinchi tartibli burama kanalcha deyiladi. Bu kanalcha buyrakning
po‘stloq va mi ag‘iz qavatlari chegarasida to‘g‘rilanib, torayadi va mag‘iz
qavatga tushib chiqadi. Oqibatda Genie qovuzlog‘ini hosil qilib, po‘stloq
qavatga qaytadi. Kanalcha po‘stloq qavatda yana ikki-uch marta egilib
bukiladi. Bunga ikkinchi tartibli burama kanalcha deyiladi. Ikkinchi tartibli
burama kanalcha yig‘uvchi kanalchaga quyiladi. Bir necha nefronlaming
yig‘uvchi kanalchalari qo‘shilib umumiy chiqaruv kanalchasini hosil
qiladi. Umumiy chiqaruv kanalchasi mag‘iz qavatdan o‘tib, buyrak jomiga
quyiladi. Buyrakda bu nefronlardan tashqari yukstamamedullyar nefronlar
ham bo‘ladi. Bular tasvirlangan nefronlardan bir muncha farq qiladi,
chunki yukstamamedullyar nefronlaming koptokchalari po‘stloq va mag‘iz
qavatlaming oralig‘ida, Genii qovuzlog‘i esa buyrak jomi atrofida
joylashgan. Har xil turga mansub boigan hayvonlarning buyragida
nefronlaming miqdori turlichadir. Jumladan, qoramollaming har ikkala
buyragida 8mln.ga yaqin nefron boiib, ulaming faol yuzasi 39,2m2.ni,
cho‘chqalarda l,4mln. nefron boiib, faol yuzasi 7,2m2.ni, qo‘ylarda esa
lmln. nefron boiib, faol yuzasi 3,5m2.ni tashkil qiladi.
Buyrak qorin aortadan chiqib keladigan buyrak arteriyasidan qon
oladi. Buyrak arteriyasi arteriolalarga tarmoqlanib, har qaysi kapsulaga
alohida tarmoqcha beradi. Arteriola kapsulaga kirgach, yana tarmoqlanib
kapillyarlarga boiinadi, oqibatda kapillyarlar chigalini -Malpigiy
koptokchasini hosil qiladi. Kapsuladan chiqayotgan arteriola unga
kirayotgan arterioladan torroq. Kapsuladan chiqqan arteriola, birinchi va
ikkinchi tartibli burama kanalchalarda yana kapillyarlarga tarmoqlnib
kanalchalarni o‘rab oladi. So‘ngra kapillyarlar venalarga aylanadi. Mayda
venalar o‘zaro qo‘shilib, buyrak venasini hosil qiladi. Yukstamedullyar
nefronlar kapsulaga kirayotgan arteriola yug‘onligiga teng. Ularda
kapsuladan chiqqan arteriola, kanalchalar atrofida kapillyarlar to‘rini hosil
qilmaydi.
IX BOB. AYIRUV (CHIQARUV) TIZIMI FIZIOLOGIYASI

takomillashgan siydik ayirishga nihoyatda mukammal moslashgan orga
buyrak vujudga keladi.
Siydik ajralishini o‘rganish usullari. Buyrakdan siydik ajralishi
o‘rganish maqsadida, 1883 yili I.P.Pavlov qovuq(siydik pufagi)ning ich
siydik yo‘llari qo‘yiladigan joyini kesib olib tashqariga, qorin terisinir
yuzasiga chiqarib tikish usuliga asos soldi. Bu usulni keyinchalik Orbe
bir oz o‘zgartirib mukammallashtradi. U tovuqning har ikkala siydi
yoiiari qo‘yiladigan qismini alohida-alohida, tashqariga chiqarib tikd
Oqibatda har ikkala buyrakdan siydik ajralishini alohida-alohida o‘rganis
imkoni tug‘ildi.
BUYRAKNING TUZILISHI HAQIDA QISQACHA МАЧД МОТ
Odam va hayvonlar buyragi juft organlar bo‘lib, organizmning be
qismida joylashgan. Har qaysi buyrak ikki qavat-po‘stloq qavati va mag‘ii
qavatlardan tashkil topgan.
Po4stloq qavatini nefronlar tashkil qiladi. Nefronlar dastlab, 1872-
yilda Shumlyanskiy tomonidan tasvirlab berilgan. Ular buyrakning
morfofunksional birligidir,chunki siydik hosil bo‘lishining barcha
jarayonlari nefronlarda bo‘lib o‘tadi. Alohida chiqqan har bir nefron qo‘sh
devorli kichik kapsuladan boshlanadi, uning ichida kapillyarlar chigali bor
va shun Mal’pigi koptokchasi deb ataladi. Qo‘sh devorli kapsula
(Shumlyanskiy-Boumen kapsulasi) devorlari orasidagi bo‘shliqdan
kanalcha boshlanadi.
5-маvzu. Yuridik va jismoniy shaxslardan olinadigan mol-mulk solig‘i

|
5-маvzu. Yuridik va jismoniy shaxslardan olinadigan mol-mulk solig‘i
|
bet | 1/11 | Sana | 15.03.2017 | Hajmi | 89,9 Kb. | | #136 |
5-маvzu.
|
Yuridik va jismoniy shaxslardan olinadigan mol-mulk solig‘i.
|
-
Ma'ruza mashg‘ulotining texnologiyasi
Vaqti – 2 soat
|
Talabalar soni: 75-80 nafar
|
O‘quv mashg‘ulotining shakli
|
Axborot, vizual ma'ruza.
|
Ma'ruza mashg‘ulotining rejasi
|
1.Yuridik shaxslar mol-mulk solig‘ini to‘lovchilar va soliqqa tortish ob'ekti.
2.Yuridik shaxslarning mol-mulk solig‘i stavkasi va soliqdan imtiyozlar. Soliq xisobini taqdim etish va soliqni to‘lash.
3.Jismoniy shaxslarning mol-mulk solig‘ini to‘lovchilari, ob'ekti va soliq stavkalari.
4.Jismoniy shaxslarning mol-mulkiga soliqdan imtiyozlar.
5.Jismoniy shaxslarning mol-mulk solig‘ini hisoblash va to‘lash muddatlari.
|
O‘quv mashg‘ulotining maqsadi: Yuridik va jismoniy shaxslar mol-mulkiga solinadigan soliq to’g’risidagi bilimlarni shakllantirish va mustahkamlash
|
Pedagogik vazifalar:
- mol-mulk solig‘ini mazmunini yoritish;
-asosiy belgilari, sub'ektlari va ob'ektlari bilan tanishtirish;
- Soliq tizimida mol-mulk solig‘ini joriy qilishdan ko‘zlangan maqsad to‘g‘risida tasavvur hosil qilish;
- Yuridik shaxslardan olinadigan mol-mulk solig‘ining davlat byudjeti daromadlari tarkibidagi ulushi haqidatushunchaga ega bo’lish.
|
O‘quv faoliyatining natijalari:
Talaba:
-
- O`zbekiston Respublikasi soliq tizimiga mol-mulk solig`ining iqtisodiy mohiyatini o’rganadi;
-
yuridik shaxslardan olinadigan mol-mulk solig`ini undirish ob’ekti va bazasini aniqlaydi;
-
yuridik shaxslarlardan olinadigan mol-mulk solig`i hisoblash va byudjetga yo’naltirishni o’rganadi;
-
jismoniy shaxslar to`laydigan mol-mulk solig`i va uning ahamiyatini anglab yetadi;
jismoniy shaxslardan mol-mulk solig`ini undirish tartibini bilib oladi.
|
O‘qitish uslubi va texnikasi
|
Munozarali ma'ruza, fikrlar hujumi.
|
O‘qitish shakli
|
Frontal, guruhiy, juftlikda ishlash
|
O‘qitish vositalari
|
Ma'ruza matnlari, proektor, grafik organzayzerlar, doska, bo‘r
|
O‘qitish shart-sharoiti
|
Namunadagi auditoriya
|
|
| |
Neyron nerv hujayrasining tanasi va hujayra o ‘simtalaridan iborat. Nerv

|
Neyron nerv hujayrasining tanasi va hujayra o ‘simtalaridan iborat. Nerv Pdf ko'rish
|
bet | 233/318 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 14,15 Mb. | | #251148 |
Bog'liq G‘ofurov A.T., Fayzullayev S.S. Genetika va evolyutsion ta’limotNeyron nerv hujayrasining tanasi va hujayra o ‘simtalaridan iborat. Nerv
hujayrasining o ‘siklari ikki xil bo‘ladi: a) kalta, sershox o ‘siklar -
dendritlar va b) juda uzun o ‘sik - akson. Akson markaziy asab tizimidan to
ishlovchi organgacha boradi. Nihoyat, nervlaming uchlarida oxirgi
apparatlar deb ataluvchi maxsus tuzilmalar yoki retseptorlar ham bor.
Oxirgi apparatlar nerv tolasini muskul, bez yoki boshqa organlar bilan
bog‘laydi. Retseptorlar markazga intiluvchi nervlaming ta’sirotini
sezuvchi uchlaridir.
Kalta o ‘siklar - dendritlar ayrim nerv hujayralarini bir-biriga
b ogiaydi va markaziy asab tizimidan tashqariga chiqmaydi.
Juda uzun o ‘sik, ya’ni akson esa, bosh miyadan yoki orqa miyadan,
ishlovchi
organgacha boradi.
Organizmda
ko‘radigan nervlarimiz
qo‘zg ‘alishi markaziy asab tizimiga o ‘tkazadigan yoki markaziy asab
tizimidan gavdaning turli qismlariga o ‘tkazadigan aksonlardan iborat.
Nerv hujayrasining hamma o‘siklarida moddalar mutadil suratda
almashinib turishi uchun bu hujayra butun b o iish i kerak. Nerv tolasi
qirqilib, uning hujayra tanasi bilan bogianishi uzib qo‘yilsa,hujayra
tanasidan ajralib qolgan tolaning faoliyati buziladi va uning qaysi qismi
338
hujayradan ajralib qolgan bo‘lsa, o ‘sha qismi nobud bo‘iadi. Tolaning
hujayra tanasi bilan bog‘langan qismida butunlay boshqacha manzara
ko‘riladi. Tolaning bu qismi yashab, mutadil ishlab turadi., undagi modda
almashinuvi buzilmaydi. Buning ustiga tolaning hujayra tanasi bilan
bog'langan qismi o ‘sib, bir necha vaqtdan keyin muskulga yetib borishi
mumkin, natijada nerv yana butun bo‘lib tiklanadi. Nervning zararlanishi
|
| |
,32
0,35 - Rajamurodov z. T., Rajabov a. I. Odam va hayvonlar fiziologiyasi

Siydikning bir kecha kundkzlik miqdori va uning ajralishi ham keng
koiamda o‘zgarib to‘radi.Odamlar o‘xlayotgan paytda, kechasi soat 2-4
lar orasidakam miqdorda,tushlik va kunning ikkinchi yarmi soat 2-4 lar
orasida ko‘p miqdorda siydik ajraladi.
Siydik ajralishining o‘zgarishi iste’mol qilingan oziqalar tarkibi va
ichilgan suvning miqdoriga,uning gavda to‘qimalari bilan birikish
sharoitlariga,hamda ter bezlari bilan ajralishiga,tashqi haroratga,yil
fasllariga,bajarilayotgan ish hajmigava ko‘pgina boshqa omillarga
bog‘liqdir.Davomli
ish bajarilganida
siydik hosil
bo‘lishi yoki
diurez,kamayadi,qisqa muddatli jadal ish bajarilganida esa-tezlashadi.
Siydikning barcha fizik va ximik xususiyatlari ham bir kecha kunduz
davomida o‘zgarib to‘radi.
Siydik tarkibida miqdoriy jihatdan keng ko‘lamdagi,kelib chiqishi
jihatidan to'rli tuman bo‘lgan organik va noorganik moddalaming oraliq
va oxirgi mahsulotlarini saqlaydi.
-
20 - Rajamurodov z. T., Rajabov a. I. Odam va hayvonlar fiziologiyasi

faqatgina ayrim ozuqa moddalari bilan oziqlanuvchi (masalan, bo‘rilar)
hayvonlarga boiinadi.
Oziqlanish mutadilari. Oziqlanish mutadilari eng avvalo organism-
ning energetik sarfini to‘lig‘icha qoplash va sogiom odamni barcha
ozuqaviy moddalarga bo‘lgan talabini qondirishi zarur. Kerakli
jadvallardan foydalangan holda ma’lum professiyada xizmat qiluvchi
insonlar uchun bir kecha-kunduzlik energiya sarfini aniqlash mumkin,
ya’ni uning ish turi va jadalligiga qarab to‘yimli moddalaming miqdori va
ayrim hollarda ozuqalaming sifatli ko‘rsatkichlari aniqlanadi. Xususiy va
jinsiy farqlar ikkinchi darajali ahamiyatga ega boiib qoladi.
Energiya sarfining koiam i asosan shaxs tomonidan bajariladigan
jismoniy ish harakatining hajmi va xarakteriga bogiiqdir. Eng diqqatga
sazovor boigani shundan iboratki, faqatgina organizmni kerakli miqdor
bilan ta’minlash emas, balki, ayniqsa elastik maqsadlar uchun jiddiy
ahmiyatga ega boigan oqsillami m aium normasi bilan ta’minlash kerak.
Eng muhimi to‘g‘ri va ratsional oziqlanishni tashkil etishdir.
Tuzilgan oziqlanish rasionlari awalo oziqlaming tarkibini, ozuqaviy
mahsulotlarda saqlanuvchi to‘yimli moddalaming sifati va miqdorlarini
aniq hisobga olishga asoslangan.
Energiya sarflarining о‘mini qoplash, o‘sayotgan organizmning
tuzilishini va atrofiyaga uchragan hujayralar o‘mini bosuvchi yangi
hujayralami rivojlanishi uchun organizmni yetarli miqdordagi to ia
qimmatli oqsillar, yogiar, uglevodlar va mineral tuzlar bilan ta’minlash
zarur. Ozuqa ratsionlarida m aium miqdorda suv va vitaminlami kam
boiishi ko‘zda tutiladi va iste’mol qilinadigan ovqatlar xush tam boiishi
kerak.
Oziq moddalaming kaloriyligi unda mavjud oqsillar, yogiar va
uglevodlar miqdoriga bogiiqdir.
Brutto - kaloriylik oziq mahsulotlarining massa birliklarida
saqlanayotgan joullar sonini belgilaydi.
Netto-kaloriylik oziq mahsulotlarining massa birliklarida organizm
tomonidan о‘zlashtirilgan joullar sonini belgilaydi.
TURLI HARORATLI SHAROITLARDA HAYOT JARAYONLARI

harorati yuqori boiganida «issiq qonli» hayvonlar tana haroratidan ham
yuqori boiib ketadi.
Poykilotermli hayvonlarda termoregulyatsiya yo‘q yoki u deyarli
rivojlanmagan, lekin ularda tana harorati hyech vaqtda tashqi muhit
haroratiga teng boimaydi hamda ular organizmida moddalar almashinuvi
natijasida issiqlik hosil boiadi. Shu sababli, tashqi muhit harorati past
boiganida ulaming tana harorati birmuncha yuqori boisa, aksincha tashqi
muhit harorati yuqori boiganida ulaming tanasining harorati ko‘tariladi.
Poykilotermli hayvonlar issiqlik hosil qilish va sarf qilishi bo‘yicha
o iik tabiat bilan gamoyotermli hayvonlar o‘rtasida oraliq o‘rinda turadi.
Turli gamoyotermli hayvonlarda tana harorati har xil: parrandalarda 42°C
ga yaqin, sut emizuvchilarda esa o‘rtacha 39°C ga yaqin.
Tana harorati hosil boiayotgan issiqlik bilan ajratilib chiqarilayotgan
issiqlikni nisbatiga bogiiq.
Tana haroratining bir kecha-kunduzlik o‘zgarish yoii. Tana
haroratining o‘rtacha ko‘rsatkichi deb qoitiq tagi chuqurligidagi harorat
olinadi. Bu harorat odamlarda o‘rtacha 36.5-37 С ga teng. Hayvonlarda
esa mo‘tadil harorat to‘g‘ri ichakdan oichanadi.
Jadal almashinuv kechayotgan ichki organlaming harorati doimo
o‘rtacha tana harortidan yuqori, terming harorati esa past boiadi.
Terming harorati 30-31°S dan pastga tushsa sovuq seziladi. Hattoki
sogiom odamlarda ham jadal ravishda jismoniy ish bajarganida ayrim
vaqtda tana harorati 39-40 S gacha ko‘tarilishi kuzatiladi, bu holat esa juda
tez o‘z holatiga qaytadi.
Haroratning bir kecha-kunduzlik o‘zgarishi organizmdagi asosiy
jarayonlarni o‘zida aks ettiradi - puls, kislorod qabul qilish, qondagi
qandning miqdori, organizmdan azotni chiqarilishi va hakazolar. Odam
dam olayotgan paytda ularda minimal harorat kechasi soat 2-4 larda
kuzatilsa, maksimal harorat kechqurun 4-7 larda kuzatiladi.
Ballarni hisoblash - "psixologiya"

|
"psixologiya" Pdf ko'rish
|
bet | 125/180 | Sana | 14.05.2024 | Hajmi | 1,78 Mb. | | #231480 |
Bog'liq O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligiBallarni hisoblash
50 dan 38 ballgacha
. Siz uzingizga ishonasiz va uzingizdan kunglingiz
to’q. Sizda odamlar ustidan ustunlik qilishga moyilllik kuchli , o’z
«meningizga» urg’u berish va o’z fikringizni uqtirishni yaxshi kurasiz.
Odamlarning gapi sizni qiziqtirmaydi lekin sizda tanqid qilishga moyillik bor.
Sizning ballingiz oshishi tobora sizga «Siz faqat o’zingizni yaxshi ko’rasiz
o’zgalarni emas» degan iboraning mos kelishini ta’minlaydi. Ammo sizning
bitta kamchiligingiz bor: u ham bo’lsa siz o’zingizga nisbatan juda jiddiy
munosabatda bo’lasiz va bironta ham tanqidiy fikrni qabo’l qilmaysiz. Agar
sizga test natijalari yoqmasa tezda o’zingizni «ximoya» qiladigan gaplar
topishga harakat qilasiz. Bu aniq! Afsuski Bular xaqiqatga ancha yaqin. . . .
37 dan 24 ballgacha
. Siz o’z dunyoingiz bilan yashab o’zingizga ishonasiz va
nimalarga qodir ekanligingizni bilasiz.
Siz qiyin vaziyatlarda va odamlar bilan chiqishishda kerak bo’ladigan
shaxsiy
xarakterning
qimmatli
ilmlariga
egasiz.
O’zingizga
va
atrofingizdagilarga nisbatan munosabatingizni ta’riflovchi formulani quyidagi
so’z orqali ifodalash mumkin: «O’zidan ham o’zgalardan rozi»
Sizda sog’lom o’zingizga baxo berish darajangiz mavjud. Siz o’zingiz uchun
tayanch ham kuch manbai bo’la olasiz. Asosiysi o’z imkoniyatlaringizdan
foydalanasiz, o’zgalar imkoniyatidan emas.
23 dan 10 ballgacha
. Ajablanarli narsa shuki siz o’zingizdan norozi
bo’lishingiz sizni gumonlar qiynashi va siz o’zingizning aqliy imkoniyatlaringiz,
qobiliyatlaringiz, muvaffaqqiyatlaringiz, tashqi ko’rinishingiz, yoshingiz,
jinsingiz va xakozolaringizdan norozi bo’lishingizdir. Shoshmang! O’zini
yaxshi ko’rish yomon deb kim aytdi? Fikrlaydigan odam doim o’zidan norozi
bo’lish kerak deb sizga kim aytdi? Aniqki Hech kim sizdan o’zingdan rozi bo’l
deb talab qilmaydi lekin siz o’z shaxsingizni bunchalik past baxolamasligingiz
kerak. Aksincha o’zingizni avvalo o’zingiz xurmat qilishingiz kerak.
Qalbingizdagi olovni kuchaytiring.
|
| |
IEEE 802.16 standartining turg‘un va mobil versiyalari

390
abonent uskunalari orasida aloqani to‘g‘ri ko‘rinish bo‘lganda
ham
(ingl. LOS), bo‘lmaganida ham
(ingl. NLOS) o‘rnatili-
shi kiradi. Standartlar yuqori spektral samaradorlik bilan keng
chastotalar diapazonidan foydalanishi mumkin. Qator asosiy
talablar mos kelsada texnologiyaning turli bozor munosabatlari-
ga yo‘naltirilganligi standartning ikkita alohida versiyalarining
yaratilishiga olib keldi (to‘g‘rirog‘i, ularni ikki turli standartlar
deb hisoblash mumkin). WiMAXning har bir spetsifikatsiyasi
o‘zining ishchi chastotalar diapazonini, polosasining kengligi,
nurlanish quvvatini, uzatish va ulanish usullarini, signalni mo-
dulyatsiyalash va kodlash usullarini, radiochastotalardan qayta
foydalanish prinsiplarini va boshqa ko‘rsatkichlarni aniqlaydi.
Shuning uchun IEEE 802.16e va IEEE 802.16d standartlar
versiyalariga asoslangan WiMAX tizimlari deyarli bir-biri bilan
moslashmaydi. Bu standartlarni atroflicha o‘rganamiz.
o ‘tishi, hosil bo‘lgan mediatoming presinaptik membranadan sizib,o‘tishi

|
o ‘tishi, hosil bo‘lgan mediatoming presinaptik membranadan sizib,o‘tishi Pdf ko'rish
|
bet | 232/318 | Sana | 23.05.2024 | Hajmi | 14,15 Mb. | | #251148 |
Bog'liq G‘ofurov A.T., Fayzullayev S.S. Genetika va evolyutsion ta’limoto ‘tishi, hosil bo‘lgan mediatoming presinaptik membranadan sizib,o‘tishi
va postsinaptik membranaga yetib borib, ta’sir etishiga va sinapsning
boshqa xususiyatlariga b o g iiq . Sinapslarning qo‘zg‘alganligi va labilligi
past. Shu sababdan bo‘Iar tez tormozlanadi.
ХП BOB. MARKAZIY ASAB TIZIMI FIZIOLOGIYASI
Bosh miya bilan orqa miyadagi nerv hujayralaridan o ‘simtalar
boshlanadi; periferiyaga boruvchi nerv tolalari ana shu o ‘simtalardan
iborat. Nerv tolalari turli y o ‘g ‘onlikdagi tutamlami hosil qiladi. Nerv
tolalarining shunday to‘plami nerv deb ataladi.
Nervlar markaziy asab tizimini tanamizdagi turli organlar bilan
bogiaydi. Qo‘zg ‘alish nervlar orqali yo markaziy asab tizimidan ishlovchi
organga yoki tanamizning turli qismlaridan markaziy asab tizimiga boradi.
Nervlar qo‘zg ‘alishni qay tomonga o‘tkazishiga qarab ikki guruhga
bo‘linadi.
Bir guruh nervlar qo‘zg ‘alishni markaziy asab tizimidan ishlovchi
organlarga
o ‘tkazadi.
Ular
efferent
(markazdan
qochuvchi
yoki
harakatlantiruvchi)
nervlar
deb
ataladi.
Ikkinchi
guruh
nervlar
qo‘zg‘alishni tanamizninig turli qisrfilaridan va turli organlardan markaziy
asab tizimiga o ‘tkazadi. Ular birinehi guruh nervlardan farq qilib, afferent
(markazga intiluvchi yoki sezuvchi) nervlar deb ataladi. K o‘pincha shu
ikki xil nerv tolalari bir dastadan boradi, shu sababli ko‘pchilik nervlarimiz
aralash nervlardan hisoblanadi.
NERVNING TUZILISHI
Asab tizimi neyronlar deb ataluvchi nerv hujayralaridan iborat.
|
| |