Media matnlarni kontekst tahlili - 9-mavzu: Medianing boshqa axborot xizmatlari bilan o‘zaro munosabati Reja

|
9-mavzu: Medianing boshqa axborot xizmatlari bilan o‘zaro munosabati Reja
|
bet | 3/4 | Sana | 22.11.2023 | Hajmi | 105,26 Kb. | | #103738 |
Media matnlarni kontekst tahlili
Medialar axborotni turli usulda taqdim etishi mumkin. Bizni o‘rab turgan madaniy muhit timsol va tasvirlarga juda boy: har kuni medialar tomonidan veb saytlar, kino, yangiliklar va kitoblar orqali taqdim etiladigan axborot bilan to‘qnash kelamiz.
Aksariyat hollarda bizning tanlovimiz beixtiyor bo‘ladi. Reportyor, muallif, tele va videotasvirchilar, noshir va kinoprodyusserlar aniq hodisa yoki aniq bir masalaga bag‘ishlangan axborotni taqdim etish uchun tasvir, ovoz va matndan foydalanadi. O‘z taxminlarini tayyorlash va ilgari surish asnosida ular vaqt, makon, resurs va h.k. ning yetishmovchiligi bilan bog‘liq muammolarga duch keladi. Shuning dek, ular taqdim etishga harakat qilayotgan xabarning mazmuniga qarab, aksariyat hollarda asosiy qahramonlarning irqi, jinsi, yoshi yoki ijtimoiy kelib chiqishi bilan bog‘liq bo‘lgan detallarni nazarda tutgan holda voqealarni “tasavvur etish” zarur bo‘ladi.
Jamoatchilik e’tiboriga havola etiladigan kontent, shubhasiz, medialarda faoliyat yuritayotgan insonlar tomonidan tanlanadi. Ularning tanlovi esa subyektivlikdan holi emas. Bu, o‘z navbatida, yorliqlar “yopishtirilishi”ga, ma’lum bir tasavvur larning jurnalist yoki muallifning o‘zi xoxlamasada, asoslashga olib keladi. Bundan tashqari, ba’zida o‘quvchi yoki tomoshabin tasvir yoki matndan unga muallif singdirmagan mazmunni ham chiqarib olishi mumkin
Kontekst tahlil. Turli media nashrlarda yoritilgan bir voqeaning tafsiloti tahlili. Ushbu tahlilda media nashrning har birida bir xil mavzuning ma’lum sanada qanday yoritilishi va har bir nashrning axborotga bo‘lgan yondoshuvlarini (ma’lum bir fikr yoki masalaga oid tushunchani taqdim etishi) va bayon qilish (taqdim etilayotgan axborotning o‘zini, e’lon qilingan axborot manbalarini, taqdim etilgan intervyu lar va yangilik larni vizual qo‘llab-quvvatlanishi) usullari taqqoslanadi.
Media yordamida turli xil ma’lumot larni yaratish usullari, ular tomonidan axborotni taqdim etish usullari, tushunish uchun qiyin bo‘lgan hamda tartibsiz materiallarni qayta ishlash usullarini tushunish va foydalana olish media savodxonlikning asosini tashkil qiladi. Media tomonidan qo‘llaniladigan turli usullar va «kodlar» negizi hamda ularni talqin qilishni tushunish muhim hisoblanadi. Bunda materiallarni kimlar yaratishi va qayta ishlashi, media va axborotning faol yoki interfaol iste’molchi lari yoki axborot yaratuvchi larning qarashlari axborotni taqdim etilish usuliga qanday ta’sir qilishini tahlil qilish ham foydadan holi emas.
MAS ko‘nikmalariga ega o‘quvchilar media va boshqa axborot yetkazib beruvchilar qanday yo‘l tutishlarini, ular g‘oyani qanday uzatish larini, ulardan qanday foydalanish mumkinligini va ular taqdim etgan axborotni qanday baholash mumkinligini tushuna oladilar.
MASHG‘ULOT
1-vazifa. Bir voqeaning ikki talqindagi tahlilini olib borish.
1. Fan (m-n, matematika, biologiya, ma’naviyat asoslari va b.) ning so‘nggi yutuqlari bo‘yicha eng dolzarb hisoblangan 4 ta mavzuni yozing.
2. Ushbu mavzular ichidan eng dolzarb mavzuni tanlab oling.
3. Tanlab olingan mavzuni 2 ta nashr asosida “Kontekst tahlil” usulida tahlil eting.
|
| |