nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Nomlanishi 
Belgilanishi - Mexanizasiyalash muhandislar instituti milliy tadqiqot universiteti

Nomlanishi Belgilanishi Birlamchi o‘lchash o‘zgartkichi, (boshqaruv, rostlovchi): - bazoviy belgilanishi:
- ruxsat etiladigan qiymati:
Shitda o‘rnatiladigan o‘lchov vositasi: Ijro mexanizmi: Rostlash organi: Aloqa chiziqlari: Chiziqlarni o‘zaro kesilishi: - bir-biri bilan ulanmaganda;
- bir-biri bilan ulanganda.
Harflar tartibi quyidagicha joylashtiriladi: 1. Asosiy o‘lchanadigan qiymatning belgilanishi;
2. Asosiy o‘lchanadigan qiymatni aniqlovchi (zarur bo‘lsa) belgisi;
3. O’lchov vositasining funksional xususiyatini belgilash: agar ulardan bir
nechtasi bo‘lsa, belgilash tartibi quyidagicha:
IRCSA. 4. Doiraning pastki qismida arabcha raqam bilan va rus harfidan iborat
pozitsion belgisi ko‘rsatiladi.
Sxemalarda avtomatlashtirish vositalari uchun simvollarni qurish qoidalari Sxemalarda ishlatiladigan qurilmalar va avtomatlashtirish vositalari simvollari
sifatida grafik, harf va raqamli simvollar kiradi.
Grafik belgilashlarning yuqori qismida esa, o‘lchanadigan qiymat harflari va
uning maqsadini belgilovchi o‘lchov vositasining funksional xususiyati qo‘llaniladi.
Grafik belgilashning quyi qismida qurilma yoki avtomatlashtirish vositalari
majmuasining raqamli (pozitsion) belgilanishi qo‘llaniladi.
Avtomatlashtirish to‘plamlarini belgilashni qurishda, to‘plamga kiritilgan har bir
o‘lchov vositasi yoki qurilmani belgilashdagi birinchi harf (qo‘lda boshqarish
________
22
qurilmalari va "voqea, holat" parametri bundan mustasno) bu to‘plam bilan
o‘lchanadigan miqdorning belgilanishidir.
Alohida bloklar sifatida mo‘ljallangan va qo‘lda operatsiyalar uchun
mo‘ljallangan qurilmalar
YU. G. Shipulin - Mexanizasiyalash muhandislar instituti milliy tadqiqot universiteti

4
Mazkur fanni o‘rganish davomida olingan bilimlar talabalarni mavjud
avtomatlashtirish tizimlarini yanada chuqurroq tahlil qilishga, shuningdek, talabalarga
o‘z ixtisosliklari bo‘yicha fanlarni nazariy va amaliy jihatdan mukammal egallashida,
ilmiy-tadqiqot ishlarini o‘tkazishida, bitiruv malakaviy ishlarini bajarishida hamda
mutaxassis lavozimlarida faoliyat ko‘rsatishlarida foydalidir.
Hozirgi kunda respublikamizdagi oliy o‘quv yurtlarida olib borilayotgan
tadbirlarning asosiy maqsadi mutaxassislar tayyorlash sifatini
tubdan yaxshilashdir. Bu
ishlarni jadallashtirishda ta’lim, fan va ishlab chiqarishning uzviy aloqada bo‘lishi
asosiy omildir.
Agarda ushbu darslikni Xorijiy oliy o‘quv yurtlari bilan qiyoslaydigan bo‘lsak,
albatta ulardan ko‘ra darslik intellektual insonparvarlik g‘oyalarining aks ettirilishi,
insonning tabiat va ijtimoiy hayotda o‘ta mas’uliyatliligini anglatishga qaratilganligi
bilan, vatanparvarlik hissi, ma’naviy-axloqiy sifatlar shakllantirilishi, ta’lim va tarbiya
uzviyligini ta’minlashga e’tibor berilishi bilan farqlanadi.
Darslikda Xorijiy oliy o‘quv yurtlarida foydalaniladigan darsliklar qatorida
ushbu darslikda jahon ilm-fani, texnika va texnologiyalarning eng so‘nggi yutuqlarini
inobatga olinganligi, uning ahamiyatini ifodalanishi, soha va fanga oid milliy va xorijiy
tajriba va ma’lumotlar mantiqiy bir tizimda bayon etilishida o‘xshashliklar mavjud.
Xorijiy o‘quv yurtlarida yaratilgan darsliklardan ya’na bir tomoni darslikda
O’zbekiston respublikasini rivojlantirish strategiyasining demokratik, huquqiy,
iqtisodiy, ijtimoiy, siyosiy yo‘nalishlarida mamlakat taraqqiyotining ustuvor
masalalariga asoslangan holda yaratilganligi bilan farqlanadi.
Muallif ushbu darslikni yozish jarayonida o‘zlarining qimmatli fikr-mulohazalari
bilan yaqindan yordam bergan Toshkent davlat texnika universiteti, shuningdek
Toshkent irrigatsiya va qishloq xo‘jaligini mexanizatsilash muhandislari institutining
professor-o‘qituvchilariga chuqur minnatdorchiliklarini izhor etadi. Shuningdek,
darslikni qo‘lyozmasi bilan tanishib, uning sifatini yaxshilashga qaratilgan
maslahatlari uchun, O’zbekiston Respublikasi Fanlar Akademiyaning akademiki,
texnika fanlari doktori, professor Nodirbek Rustambekovich Yusupbekovga, texnika
fanlari doktori professorlar P.R. Ismatullayevga, Sh.M. Gulyamovga, YU.G.
Shipulinga, SH.M. Muzaffarovga va R.T. Gaziyevalarga samimiy tashakkur
bildiraman.
Darslikning sifatini yaxshilashga qaratilgan barcha taklif va mulohazalarni muallif
mamnuniyat bilan qabul qiladi.
Avtomatlashtirish - Mexanizasiyalash muhandislar instituti milliy tadqiqot universiteti

7
Maxsus
avtomatik
qurilmalar
bajaradigan
vazifalariga
qarab
avtomatlashtirishning quyidagi turlari ajratiladi:
1. Avtomatik boshqarish (avtomatik signal, avtomatik o‘lchash, avtomatik
saralash, avtomatik axborot yig‘ish);
2. Avtomatik himoya (rele himoyasi, avtomatik blokirovka);
3. Masofadan boshqarish (masofadan boshqarish, telemexanika);
4. Avtomatik rostlash va avtomatik boshqarish (ART, ATB);
5.
Avtomatlashtirilgan
boshqaruv
(avtomatlashtirilgan
jarayonlarni
boshqarish
tizimlari, avtomatik loyihalash tizimlari,
iqtisodiy axborotlarni
yig‘ishning avtomatlashtirilgan tizimlari)
Ishlab chiqarish jarayonlarini avtomatlashtirish darajasiga ko‘ra,:
1. Qisman avtomatlashtirish;
2. Kompleks avtomatlashtirish;
3. To‘liq avtomatlashtirish.
Avtomatlashtirishning maqsadi
Ishlab chiqarishni avtomatlashtirishdan maqsad mehnat samaradorligini
oshirish, mahsulot sifatini yaxshilash va barcha ishlab
chiqarish resurslaridan
optimal foydalanish uchun sharoit yaratishdan iborat.
Texnologik jarayonni avtomatlashtirishning asosiy maqsadlari:
•
xizmat ko‘rsatuvchi xodimlar sonining qisqarishi;
•
chiqish hajmlarining ortishi;
•
ishlab chiqarish jarayoni samaradorligini oshirish;
•
mahsulot sifatini oshirish;
•
xom ashyo xarajatlarini kamaytirish;
•
ishlab chiqarish ritmini takomillashtirish;
•
xavfsizlikni oshirish;
•
ekologiyani yaxshilash;
•
samaradorligini oshirish.
Avtomatlashtirish sifati qancha yuqori bo‘lsa, ishlab chiqarish xarajatlari
shuncha past bo‘ladi, uning mahsuloti qancha ko‘p bo‘lsa, daromadi shuncha yuqori
bo‘ladi.
Vintli konveyer (shnek) sochiluvchan

Vintli konveyer
Vintli konveyer (shnek) - sochiluvchan
yuklarni (mas., donni) gorizontal va qiya
tekislikda yaqin masofaga uzluksiz
tashiydigan qurilma. Ish organinovda
joylashgan vint. Harakatlantirish
mexanizmi yordamida vint aylanganda
yuk nov boʻylab siljiydi. Vintli konveyer
qurilishda (sement va boshqalar), elektr
st-yalarida (koʻmir kukuni va boshqalar),
kimyo sanoati va boshqa tarmoqlarda
changiydigan, zaharli va boshqa
materiallarni tashishda ishlatiladi.
[1]
1.
OʻzME
. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
Fizikaga
oid ushbu maqola
chaladir
. Siz
uni
boyitib, (https://uz.wikipedia.org/w/in
dex.php?title=Vintli_konveyer&action=edi
t) Vikipediyaga
yordam berishingiz
mumkin.
"
https://uz.wikipedia.org/w/index
.php?
title=Vintli_konveyer&oldid=20425
19
" dan olindi
Manbalar
Bu sahifa oxirgi marta 1-May 2019, 17:31 da
tahrir qilingan.
•
Matndan
CC BY-SA 4.0
litsenziyasi boʻyicha
foydalanish mumkin (agar aksi koʻrsatilmagan
boʻlsa).
|
Confidentiality of Electronic Mail

Confidentiality of Electronic Mail
As noted above, electronic mail is subject at all times to monitoring, and the release of specific information is subject to applicable state and federal laws and Company rules, policies, and procedures on confidentiality. Existing rules, policies, and procedures governing the sharing of confidential information also apply to the sharing of information via commercial software. Since there is the possibility that any message could be shared with or without your permission or knowledge, the best rule to follow in the use of electronic mail for non-work-related information is to decide if you would post the information on the office bulletin board with your signature.
It is a violation of Company policy for any employee, including system administrators and supervisors, to access electronic mail and computer systems files to satisfy curiosity about the affairs of others. Employees found to have engaged in such activities will be subject to disciplinary action.
|
Personal Electronic Equipment

Personal Electronic Equipment
The Company prohibits the use or possession in the workplace of any type of camera phone, cell phone camera, digital camera, video camera, or other form of image-recording device without the express permission of the Company and of each person whose image is recorded. Employees with such devices should leave them at home unless expressly permitted by the Company to do otherwise. This provision does not apply to designated Company personnel who must use such devices in connection with their positions of employment.
Employees should not bring personal computers to the workplace or connect them to Company electronic systems unless expressly permitted to do so by the Company. Any employee bringing a personal computing device or image recording device onto Company premises thereby gives permission to the Company to inspect the personal computer or image recording device at any time with personnel of the Company's choosing and to analyze any files, other data, or data storage media that may be within or connectable to the personal computer or image recording device in question. Employees who do not wish such inspections to be done on their personal computers or imaging devices should not bring such items to work at all.
Violation of this policy, or failure to permit an inspection of any device covered by this policy, shall result in disciplinary action, up to and possibly including immediate termination of employment. In addition, the employee may face both civil and criminal liability from the Company or from individuals whose rights are harmed by the violation.
By signing below, you understand and accept the policies and procedures detailed in these 3 pages:
_________________________________________________ ______________
Employee signature Date
_________________________________________________
Print name
- Page -
|
Magnit puskatelni ulanishi - bet 3

|
Magnit puskatelni ulanishi
|
bet | 3/3 | Sana | 28.09.2024 | Hajmi | 1,32 Mb. | | #272813 |
Bog'liq Magnit-puskatelni-ulanishi"Start" tugmasini bosilganda " A " faza, KM1 puskatel cho'lg'amiga keladi, puskatel ishga tushadi va uning barcha kontaktlari ulanadi. Kuchlanish 2T1, 4T2, 6T3 pastki kuch kontaktlarida paydo bo'ladi va ulardan elektr dvigatelga o'tadi. Dvigatel aylanishni boshlaydi. Siz "Start" tugmasini qo'yib yuborishingiz mumkin bunda elektr dvigatel o'chib qolmaydi sababi, "start" tugmasiga parallel ulangan puskatelni 13NO-14NO yordamchi kontaktlaridan foydalanib o'zini o'zi ushlab olish amalga oshirilgan. - "Start" tugmasini bosilganda " A " faza, KM1 puskatel cho'lg'amiga keladi, puskatel ishga tushadi va uning barcha kontaktlari ulanadi. Kuchlanish 2T1, 4T2, 6T3 pastki kuch kontaktlarida paydo bo'ladi va ulardan elektr dvigatelga o'tadi. Dvigatel aylanishni boshlaydi. Siz "Start" tugmasini qo'yib yuborishingiz mumkin bunda elektr dvigatel o'chib qolmaydi sababi, "start" tugmasiga parallel ulangan puskatelni 13NO-14NO yordamchi kontaktlaridan foydalanib o'zini o'zi ushlab olish amalga oshirilgan.
- Shunday qilib, "Start" tugmachasini qo'yib yuborilgandan so'ng, faza magnit puskatelni cho'lg'amiga kelishda davom etadi biroq endi 13NO-14NO juftligi orqali. Agar o'z-o'zini ushlab tura olmasa nima bo'ladi, elektr dvigatelni yoki boshqa yuklamani ishlashi uchun "start" tugmasini har doim bosib turish kerak bo'ladi.
Revers yoqishni bosqichma - bosqich tarifi. Dvigatelni teskari aylantirish uchun tizimni almashtirish.
|
| |
Avtomatlashtirishning vazifalari - Mexanizasiyalash muhandislar instituti milliy tadqiqot universiteti

8
•
ishlab
chiqarishda
foydalaniladigan
moddiy
komponentlar
haqidagi
ma’lumotlarning ishonchliligini ta’minlash (shu
jumladan kataloglarni
boshqarish orqali);
•
texnologik jarayonning borishi va avariya vaziyatlar haqidagi ma’lumotlarni
saqlash.
Texnologik jarayonni avtomatlashtirish vazifalarini
hal yetish yordamida
quyidagilar amalga oshiriladi:
•
zamonaviy avtomatlashtirish vositalarini joriy yetish.
Texnologik jarayonlarni yagona ishlab chiqarish
jarayoni doirasida
avtomatlashtirish ishlab chiqarishni boshqarish tizimlari
va korxonani boshqarish
tizimlarini amalga oshirish asosini tashkil qilish imkonini beradi.
Turli yondashuvlar tufayli quyidagi texnologik jarayonlarni
avtomatlashtirish
farqlanadi:
•
uzluksiz texnologik jarayonlarni avtomatlashtirish;
•
diskret texnologik jarayonlarni avtomatlashtirish;
•
gibrid texnologik jarayonlarni avtomatlashtirish.
«Avtomatika asoslari va texnologik jarayonlarni avtomatlashtirish»
fanini
o‘qitishdan maqsad - talabalarga avtomatlashtirish tizimlarida kullanuvchi zamonaviy
avtomatikaning vositalari va avtomatlashtirilgan boshqaruv tizimlari tarkibini o’rgatish
hamda ulardan suv xo‘jaligi sohasida foydalanish bo‘yicha
nazariy va amaliy
bilimlarni o’rgatish, shuningdek amaliyotda tatbik etish ko‘nikmasini hosil qilishdan
iborat.
§ 1.1. Qishloq va suv xo‘jaligi sharoitlarida ishlatiladigan
2-мавзу. Жаҳон иқтисодиётини глобаллашуви концепцияларининг шаклланиши, ривожланиш босқичлари ва йўналишлари

|
2-мавзу. Жаҳон иқтисодиётини глобаллашуви концепцияларининг шаклланиши, ривожланиш босқичлари ва йўналишлари
|
bet | 1/3 | Sana | 10.06.2024 | Hajmi | 0,84 Mb. | | #262263 |
Bog'liq 2-ГИР 2-мавзу. Жаҳон иқтисодиётини глобаллашуви концепцияларининг шаклланиши, ривожланиш босқичлари ва йўналишлари
Globalashuvning asosiy jihatlari
1950-2018 yillardan globallashuv haqidagi ilmiy nazariyalarni rivojlanish bosqichlari
Asosiy mualliflar:
|
Ta'rifning xususiyatlari:
|
Globallashuv nazariyasi:
|
|
1- bosqich (1950-1990 yillar)
| | | |
R.Robertson, M.Uoters, G. Terborn, A. Zinovyev, I. Vallershteyn, D.Meyer, N. Luman
|
Globallashuv jarayoni tarixiy jarayon sifatida qaraladi. Globallashuvning hayotning muayyan sohalarida namoyishi. Bu hodisani keng qamrovli yoritib bermaydigan bir qator ta'riflar taklif etiladi. Ba'zi tadqiqotchilar globallashuvni ijtimoiy munosabatlarni rivojlantirish natijasi deb hisoblashadi.
|
I. Vallershteynning “Jahon tizimli tahlili” nazariyasi (1974). D.Meyer tomonidan jahon iqtisodiyotini tizimli rivojlanishida davlat siyosatining o’rni tahlili (1987),. I. Vallershteynning "Zamonaviy jamiyatning global tasvirlash" nazariyasi (1984).
N. Luman ijtimoiy jarayonlarga global yondashish g’oyasi
(1970-1980). R.Robertsonning “Glokalizasiya (globallashish + mahalliylashtirish)” nazariyasi (1990)
|
|
2-bosqich (1990-2000 yillar)
| | | |
I.Vallerstrein, G. Terborn, M. Archer, R. Robertson, M. Fezerstoun, A. Appadurai, B. Terner, A. Zinoviev, N.S. Mironenko
|
G’oyalar iqtisodiy asosga ega.
Ijtimoiy hayot turli sohalarining kompleks globallashuvi
|
G. Terborn "Globallashuv to'lqinlari" (2000), A.Zinovyev g’oyasiga binoan globallashuvni jamiyatning barcha sohalarini qamrab olgan ulkan jarayonligi (2000-yillar).
N.S. Mironenkoning “Jahon iqtisodiyotining rivojlanishining globallashish modeli” (1990 yillar)
|
|
|
| |
Electronic Mail Tampering

Electronic Mail Tampering
Electronic mail messages received should not be altered without the sender's permission; nor should electronic mail be altered and forwarded to another user and/or unauthorized attachments be placed on another's electronic mail message.
Policy Statement for Internet/Intranet Browser(s)
The Internet is to be used to further the Company's mission, to provide effective service of the highest quality to the Company's customers and staff, and to support other direct job-related purposes. Supervisors should work with employees to determine the appropriateness of using the Internet for professional activities and career development. The various modes of Internet/Intranet access are Company resources and are provided as business tools to employees who may use them for research, professional development, and work-related communications. Limited personal use of Internet resources is a special exception to the general prohibition against the personal use of computer equipment and software.
Employees are individually liable for any and all damages incurred as a result of violating company security policy, copyright, and licensing agreements.
All Company policies and procedures apply to employees' conduct on the Internet, especially, but not exclusively, relating to: intellectual property, confidentiality, company information dissemination, standards of conduct, misuse of company resources, anti-harassment, and information and data security.
|
Aavtomatik boshqaruv va rostlash tizimlari Reja

|
Aavtomatik boshqaruv va rostlash tizimlari Reja
|
bet | 1/2 | Sana | 07.12.2023 | Hajmi | 22,25 Kb. | | #113424 |
Bog'liq Berilganlar bazalarini boshqarish tizimlari arxitekturasi-fayllar.org
Berilganlar bazalarini boshqarish tizimlari arxitekturasi
Aavtomatik boshqaruv va rostlash tizimlari
Reja
1. Bazalarni tashkil etish usullari
2. Berilganlar bazalari arhitekturasini tashkil etish
3. Bazlarning turli shematik tasvirlanishlari
4. Hulosa
5. Foydalanilgan adabiyotlar
Berilganlar bazalarini boshqarish tizimlari o’zi bilan birgalikda, alohida olingan modullar to’plamini taklif etadi va barcha tizimlarning ishlashiga javob beradi.
Guery
BBBT
sxemasi
Fayldagi
ma’lumotlar
Ob’ekt kod
qismi
dastur
2-rasm. Berilganlar Bazalarini Boshqarish Tizimlarining
arxitekturasi
Bu chizmada berilganlar bazasi bloki, disklarda saqlanayotgan ma’lumotlar bilan o’zaro interfeyslar orasidagi bog’liqlikni, shuningdek foydalanuvchi dasturi va query- so’rov tizimi orasidagi bog’liklarni o’rnatishni amalga oshirish mumkin.
Bunda query so’zi-so’rov degan ma’noni anglatib, berilganlar bazasidan ma’lumotlarni tanlashni amalga oshiradi.
Fayl menedjeri-disk boshqaruv tizimini boshqaradi va ma’lumot-lar bazasining strukturaviy joylashuvini qo’llab quvvatlaydi.
Query- prosessori-ingiliz tilidagi so’zlarni namoyish etadi va berilganlar bazasi blok boshqaruv tizimining tilni tushinishini ta’minlaydi.
Ba’zi hollarda prosessor foydalanuvchi so’rovlarini formatlashni amalga oshiradi va barcha so’rovlarni berilganlar bazasi bloklariga etkazib beradi.
Prekopilyator DMI-ishlab chiqilgan berilganlar tili bu quyidagi jarayonlar uchun javobgar hisoblanadi:
berilganlar bazasidagi axborotlarning ma’lum bir ko’rinishi;
berilganlar bazasiga axborotlarni o’chirish;
berilganlar bazalarini zamonaviylashtirish;
Kopilyator DDG- berilganlar bazasining joylashuv chizmasini axborot ko’rinishida ifodalaydi, ya’ni ichki axborot tashuvchilar-dagi axborotlarning saqlanishi kabi.
Ichki axborot tashuvchilarda axborotlar qo’yidagicha ish olib boradi.
|
| |
Mexanizasiyalash muhandislar instituti milliy tadqiqot universiteti - bet 3

5
I BOB
AVTOMATLASHTIRISHNING BUGUNGI HOLATI, ASOSIY
MAQSAD VA VAZIFALARI
§ 1. AVTOMATLASHTIRISH VOSITALARI HAQIDA UMUMIY
TUSHUNCHALAR
Avtomatlashtirishning bugungi holati, asosiy maqsad va vazifalari
Avtomatika
- bu turli jarayonlarni boshqarish va ularning oqimini nazorat qilish
haqidagi fan-texnika sohasi bo‘lib, bevosita inson ishtirokisiz amalga oshiriladi.
Avtomatikaning rivojlanishi asosan zamonaviy texnik rivojlanishga imkon yaratdi va
uning asosiy xususiyatlarini belgilab berdi.
Yanada kengaytirilgan ishlab chiqarish va sanoat
mahsulotlari sifatini
yaxshilashga bo‘lgan
zaruriyat, shuningdek inson mehnatini
takomillashtirishga
bo‘lgan talab avtomatikaning rivojlanish omillari bo‘lib xizmat qildi.
Zamonaviy sanoat ishlab chiqarishi alohida texnologik jarayonlar o‘rtasidagi
aloqalarning xilma-xilligi va ularni ketma-ketligini aniq, puxta tashkil etish zaruriyati
bilan xarakterlanadi. Uzluksiz va ketma-ket ishlab chiqarish, shuningdek bir amaldan
boshqasiga o‘tish vaqtini qisqartirishni talab etuvchi
ayrim amallar tezligining
yuqoriligi
boshqaruvning tezkorligi, aniqligi va ob’ektivligiga bo‘lgan
talablarni
oshirib yuboradi va bularning barchasi inson uchun amaliy
jihatdan amalga oshirib
bo‘lmaydigan masalalarga aylanib qoldi.
Bir qator tarmoqlarda turli jarayonlar paydo bo‘ldi (radioaktiv
parchalanish,
elektromagnit
nurlanish, ultra-past va ultra-yuqori harorat va boshqalar.), ya’ni ular
insonlarga zararli ta’sir ko‘rsatadi. Bundan tashqari, ishlab chiqarishda hali og‘ir qo‘l
mehnati ko‘p bo‘lib, uni yengilrog‘i bilan almashtirish kerak. Texnologik jarayonlarni
avtomatlashtirish odamlarni himoya qilish va ularning ishini
yengillashtirish uchun
vazifalarni bajarishga imkon beradi.
Avtomatika tushunchasi va uni boshqa tizimlardan farqlash uchun quyidagilarni
ajratish talab etiladi:
•
mexanizatsiyalash - Mexanizasiyalash muhandislar instituti milliy tadqiqot universiteti

6
•
nazorat;
•
blokirovka;
•
himoya;
•
signallash;
•
rostlash;
•
boshqarish.
Nazorat tizimlari
nazorat qilinayotgan parametrlarning qiymatlari haqidagi
ma’lumotlarni avtomatik ravishda qabul qilish va qayta ishlash uchun ishlatiladi.
Nazorat uzluksiz yoki diskret bo‘lishi mumkin.
Blokirovka tizimlari
mexanizm yoki qurilmani ishlash vaqtida ma’lum bir
holatda blokirovka uchun ishlatiladi. Bu tizimlar texnik xizmat ko‘rsatish xavfsizligini
va uskunalarning ishonchliligini oshiradi.
Himoya tizimlari
nazorat qilinadigan parametrlarning chetga chiqishi ortiqcha
yuklashlar, qisqa tutashuvlar va boshqalar paytida sodir bo‘lganda
texnologik
jarayonni to‘xtatadi.
Signalizatsiya tizimlari
boshqariluvchi parametrlarning
ruxsat yetilgan
chegaralardan chetga chiqishi mumkin bo‘lgan hollarda texnologik jarayonning borishi
haqida xodimlarni xabardor qiladi.
Nazorat tizimlari
nazorat qilinadigan kattalik (parametr)
qiymatlarining
belgilangan chegaralarda yoki belgilangan qonun bo‘yicha saqlanishini ta’minlaydi.
Avtomatika asoslari va texnologik jarayonlarni avtomatlashtirish faniga oid aniq
bir atamalarni keltirib o‘tamiz.
Avtomatika
– bu ma’lum jarayonlarning amallarini bajarishda inson ishtirokini
inkor etadigan usullar va texnik vositalar to‘plami.
Qishloq va suv xo‘jaligi sharoitlarida ishlatiladigan

13
Qishloq va suv xo‘jaligidagi ishlab chiqarish jarayonlari
murakkab axborot
almashinuvi va jarayonlariga ega bo‘lib, ular turli ko‘rinishlarda berilishi mumkin. Bu
esa shu sohada qo‘llanuvchi mashina va uskunalarning maxsus ish rejimlariga mos
tushmay qolishi, oqim liniyalardagi ishlab chiqarish jarayonlarini to‘xtab qolishi, suv
xo‘jalik mashinalarining ish rejimlari bir-biriga mos tushmay qolishiga olib kelishi
mumkin. Qishloq va suv xo‘jaligining yana bir muhim xususiyatlardan biri ulardagi
texnika va qurilmalarning katta maydonlarda joylashgani va ta’mirlash
bazasidan
uzoqligi, uskunalarning kichik quvvatga ega ekanligi, ish jarayonining mavsumiyligi
hisoblanadi. Jarayonlar har kuni ma’lum sikl bo‘yicha qaytarilishiga qaramay,
mashinalarning umumiy ish soatlari nisbatan kam hisoblanadi. Demak, bu sohada
qo‘llanuvchi avtomatlashtirish vositalari turli ko‘rinishlarga ega bo‘lib, nisbatan arzon,
tuzilishi
jihatidan sodda, ishlatishga qulay va ishonchli bo‘lishi kerak. Bunday
sharoitda avtomatlashtirish vositalari aniq va ishonchli ishlashi lozim, chunki bunday
jarayonni tabiatan to‘xtatib, uzib qo‘yib bo‘lmaydi.
Misol uchun, gidromelioratsiya tizimlarida avtomatlashtirish vositalari tabiiy
sharoit o‘zgarishiga qaramay, sutka davomida texnologik
operatsiyalarning
davomiyligini ta’minlab berishi zarur. Qishloq va suv xo‘jaligida tashqi tasodifiy
ta’sirlar turli ko‘rinishlarda o‘zgarishi bilan xarakterlanadi. Qishloq va suv xo‘jaligi
avtomatikasidagi ko‘pgina ob’ektlar texnologik maydoni yoki katta hajmda vaqt
ko‘rsatkichlariga ega. Misol uchun, nasos agregatlarida ob’ekt bo‘yicha kattaliklarni
nazorat qilish va boshqarish kerak bo‘ladi (suv sathi, bosim, ish unumdorligi, hajmi va
h. k). Bunday ob’ektlar uchun avtomatlashtirish tizimlarida birlamchi o‘zgartkichlar,
ijrochi
mexanizmlarning
optimal
miqdoriga
ega
bo‘lib,
boshqaruvchi
ko‘rsatkichlarning qiymatini belgilangan aniqlikda va ishonchli ravishda saqlash katta
ahamiyatga ega.
Qishloq va suv xo‘jaligida qo‘llanuvchi qurilma va uskunalarning ko‘pchiligiga
xos bo‘lgan xususiyatlardan biri ularning tashqi muhit bilan bog‘liq
holda ochiq
havoda ishlashidir: namlik va haroratni keng maydonda o‘zgarishi, turli aralashmalar,
chang, qum, agressiv gazlar hamda sezilarli tebranishlarning mavjudligi. Qishloq va
suv xo‘jaligida sanoatdan farqli ravishda yuqoridagi talablardan kelib chiqib
avtomatlashtirish vositalari tashqi ta’sirlarga chidamli, parametrlarini keng diapazonda
o‘zgaruvchi qilib ishlanishi zarur. Bu esa loyihalashtirilayotgan ob’ektdagi texnik
vositalarning
ishdan chiqishini kamaytirish, yuqori aniqlikda ishlashini ta’minlash
imkoniyatini beradi.
Ko‘rsatilgan xususiyatlar eng avval tashqi muhit bilan bog‘liq sharoitda
ishlovchi mashinalarda o‘rnatilgan birlamchi o‘zgartkichlar, ijro mexanizmlari,
nazorat asboblari va boshqa texnik vositalarga ta’sir etadi.
Qolgan avtomatlashtirish
vositalarini alohida xonalar yoki tashqi muhitga chidamli bo‘lgan maxsus shkaflarda
o‘rnatish mumkin.
Bo‘limga - Mexanizasiyalash muhandislar instituti milliy tadqiqot universiteti

14
Bo‘limga
tegishli
tayanch
so‘z
va
iboralar
termasi
Avtomatika. Avtomatik qurilma. Avtomatlashtirish. Avtomatik tizim.
Texnologik jarayon. Nazorat. Rostlash. Boshqarish. Suv xo‘jaligi. Suv resurslari.
Nazorat asboblari. Sug‘orish tarmoqlari. Suvni tejash.
Nazorat savollari:
1.
Avtomatika deb nimaga aytiladi?
2.
Avtomatlashtirish deb nimaga aytiladi?
3.
Avtomatik qurilmalar qanday avtomatik tizimlarga ajratiladi?
4.
Maxsus
avtomatik
qurilmalar
bajaradigan
vazifalariga
qarab
avtomatlashtirishning qanday turlarga ajratiladi?
5.
Texnologik jarayonni avtomatlashtirishning asosiy
maqsadlari nimalardan
iborat?
6.
Texnologik jarayonni avtomatlashtirishning asosiy vazifalari nimadan iborat?
7.
“O’zbekiston Respublikasi Suv xo‘jaligini rivojlantirishning 2020 - 2030
yillarga mo‘ljallangan konsepsiyasida qo‘yilgan vazifalarni tushuntirib bering.
8.
Qishloq va suv xo‘jaligi sharoitlarida ishlatiladigan
avtomatika vositalarining
ishlatish xususiyatlari nimalardan iborat?
9.
Suv resurslarini boshqarish tizimini takomillashtirishda suvdan foydalanish va
suv iste’moli hisobini yuritish zamonaviy texnologiyalarni keltiring.
10.
2030 yilga kelib suv xo‘jaligi ob’ektlarida
axborot-kommunikatsiya
texnologiyalaridan foydalangan holda suv resurslarini
qancha boshqarish
jarayonini avtomatlashtirish rejalashtirilgan?
§ 2. AVTOMATIKA SXEMALARI VA ULARNING VAZIFALARI
§ 2.1. Avtomatikaning funksional, strukturaviy,
prinsipial va montaj sxemalari
Texnologik tizimlarni avtomatik boshqarishda, ulardagi texnik vositalarni ishlab
chiqish, o‘rnatish, ishga tushirish va ishlatishda asosiy texnik hujjat ularning sxemasi
hisoblanadi. Sxemalarning turlari ishlatiladigan energiya turiga ko‘ra: elektr,
pnevmatik, gidravlik, kinematik va kombinatsiyalangan bo‘ladi. Sxemalarning turlari
esa: texnologik jarayonni avtomatlashtirishning strukturaviy va funksional sxemalari;
funksional, strukturaviy, algoritmik va prinsipial sxemalari hamda bog‘lanishlar va
tashqi bog‘lanishlar sxemalaridan tashkil topadi.
15
Avtomatlashtirish sxemalari texnologik (muhandislik)
tizim yoki uning bir
qismi:
-jarayon liniyasi,
uskunalar bloki, montaj yoki agregat
uchun bir butun qilib
ishlab chiqiladi. Avtomatlashtirish sxemasi ulanish sxemasi (o‘rnatish yoki
muhandislik tizimi sxemalari) bilan birlashtirilishi mumkin. (Texnologik jarayonlarni
avtomatlashtirishning funksional sxemalarini bajarish qoidalari (GOST 21.308-93).
Avtomatlashtirishning texnik vositalari va avtomatlashtirishning funksional sxemalari
bo‘yicha operativ xodimlarga axborot taqdim etish vositalari GOST 21.404-85 ga
muvofiq simvollar yordamida tasvirlanadi.
SCIENCE PROMOTION “ZAMONAVIY FALSAFA, IJTIMOIY VA GUMANITAR FANLARNI RAG'BATLANTIRISH”

|
SCIENCE PROMOTION “ZAMONAVIY FALSAFA, IJTIMOIY VA GUMANITAR FANLARNI RAG'BATLANTIRISH”Bog'liq 158-161SCIENCE PROMOTION “ZAMONAVIY FALSAFA, IJTIMOIY VA GUMANITAR FANLARNI RAG'BATLANTIRISH”
sciencepromotion.uz
2024.06.30
160
m=
𝑄
𝑖𝑖
𝑄
𝑜𝑟𝑡
yoki m=
𝑡
𝑖𝑖
−𝑡
0
𝑡
𝑥
−𝑡
0
Bunda :
𝑡
𝑖𝑖
- ishchi maydondagi havoning issiqligi,
°
C.
t
0
-oqim bilan berilayotgan havoning issiqligi
°
C.
t
x
-chiqarilib yuborilayotkan havoning issiqligi,
°
C.
Bu koeffitsiyent havoning amaliy miqdorini bilgan holda chiqarib
yuborilayotgan havoning haroratini aniqlash imkoniyatini beradi.
𝑡
𝑥
=
𝑡
𝑖𝑖
−𝑡
0
𝑚
+ 𝑡
0
Ba`zi bir xonaning balandligi 4m dan ortiq bo`lgan hollarda chiqarib
yuborilayotgan havoning miqdori harorat gradiyenti usuli bilan aniqlanishi kerak.
𝑡
𝑥
=t
ii
+
∆
(H-2)
Bu erda:
∆
-xonaning har metr balandligi belgilangan harorat gradiyenti,
°
C
H-xonaning polidan havo chiqarib yuborish maydonigacha bo`lgan
balandlik,m.
Hisoblangan almashtiriladigan havo miqdori yuqorida belgilangan havo
almashtirish koeffitsiyentini qo`shib hisoblaganda quyidagicha ko`rinishda bo`ladi;
𝐺 =
𝑚∗𝑄
𝑜𝑟𝑡
0.24(𝑡
𝑖𝑖
−𝑡
0
)
( 1)
Agar binoning ba`zi maydonlarida mahalliy shamollatish tizimlari o`rnatilgan
bo’lsa, unda quyidagi formuladan foydalanamiz;
𝐺 =
𝑚∗𝑄
𝑜𝑟𝑡
−𝑄
4
0.24(𝑡
𝑖𝑖
−𝑡
0
)
+ 𝐺
4
(2)
Bu yerda Q
4
-mahalliy shamollatish vositalari yordamida chiqarib
yuboriladigan issiqlik miqdori, kkal/soat.
G
4
-Mahalliy shamollatish vositalari yordamida chiqarib yuborilayotgan havo
miqdori, kkal/soat.
Mahalliy shamollatish natijasida chiqarilib yuborilayotgan issiqlik miqdori
quyidagicha aniqlanadi:
Q
4
=0.24(
𝑡
𝑖𝑖
− 𝑡
0
) G
4
(3)
(3)ni(2)ga qo`ysak
𝐺 =
𝑚∗𝑄
𝑜𝑟𝑡
0.24(𝑡
𝑖𝑖
−𝑡
0
)
+ (1 − 𝑚)𝐺
4
Agar koeffisent m ni yuqorida keltirilgan qiymat bilan almashtirsak:
𝐺 =
𝑚∗𝑄
𝑜𝑟𝑡
−𝑄
4
0.24(𝑡
𝑖𝑖
−𝑡
0
)
+ 𝐺
4
Xonalarga berilayotkan umumiy shamollatish samaradorligini havo
almashtirish darajasini belgilovchi koeffitsiyent orqali ifodalaniladi:
K=
𝐿
𝑉
Bu yerda K-havo almashtirish darajasini belgilovchi koefisent,
L-ventilyator yordamida xonaga yuborilayotgan yoki xonadan so`rib
olinayotganhavo miqdori, m/soat
V-xonaning hajmi m
3
.
Bu birlik bir soat davomida xona ichidagi havo necha marta
yangilanayotganini ko`rsatadi,
|
| |
Energiya tejamkorlikka tegishli asosiy tushunchalar va atamalar

|
Energiya tejamkorlikka tegishli asosiy tushunchalar va atamalar
|
bet | 2/6 | Sana | 30.05.2024 | Hajmi | 291,78 Kb. | | #257902 |
Bog'liq ENERGIYA TEJAMKORLIK SOHASIDAGI ASOSIY TUSHUNCHALAR VA ATAMALAREnergiya tejamkorlikka tegishli asosiy tushunchalar va atamalar
Jahon energetiklar kengashida energiya tejamkorlik sohasidagi asosiy atama va tushunchalar ko`rib chiqilib, tasdiqlangan edi. Energetiklar kongressi energiya tejamkorlikka tegishli atama va tushunchalarni asosan olti guruhga bo`lib qarashni tavsiya etdi.
Umumiy atamalar va tushunchalar
Energetik zanjir – energiya oqimining birlamchi energiya resurslaridan to energiyaning iste’molchiga uzatilib, undan foydalanishgacha bo`lgan yo`li tushuniladi. Masalan, gazning yer ostidan olinishi, issiqlik elektr stansiyasiga quvurlar orqali uzatilishi va yoqilishi natijasida elektr energiya olinishi, bu elektr energiyaning elektr tarmoqlar orqali iste’molchiga uzatilib va u mahsulot ishlab chiqarishda sarf bo`lishigacha bo`lgan yo`li tushuniladi.
Energiya tejamkorlik – energiya resurslaridan samarali foydalanish uchun ko’riladigan tadbirlar majmuasi. Misol uchun ishlab chiqarishda elektr energiyani iqtisod qilishga qaratilgan tadbir.
Energiya hajmi – mahsulot ishlab chiqarishda yoki biror ishni bajarishda sarf bo`ladigan energiya miqdori. «Energiya hajmi» atamasi hozirgi paytda ko`prok energiya solishtirma sarfining pul birligiga nisbatan ko`rsatgich sifatida qaraladi (milliy daromad, mahsulot tannarxi).
Energiyadan samarali foydalanish – ijtimoiy, siyosiy, moliyaviy cheklanishlar, atrof-muhit, ekologiya va h.k. larni hisobga olgan holda energiyani istye’molchilarga eng maqbul yo`l bilan taqsimlash va ishlab chiqarishda qo`llash natijasida iqtisodiy foyda olishga erishish.
Energiyani iqtisod qilish – ishlab chiqarishdagi ishlab chiqarishga sarf bo`layotgan energiyani kamaytirishga qaratilgan tadbir. Misol uchun, elektr motorlarda quvvat isrofini kamaytirishga qaratilgan tadbir.
Energiyani iqtisod qilishning solishtirma sarflari – ishlab chiqarilayotgan mahsulotlar salmog`ini o`zgartirmagan holda bir yil ichida birlik mahsulot uchun sarf bo`ladigan energiya tushuniladi. Bu atama odatda foydani hisoblashda qo`llaniladi.
|
| |
Energiya tejamkorlikka erishishning aktiv usuli

|
Energiya tejamkorlikka erishishning aktiv usuli
|
bet | 5/6 | Sana | 30.05.2024 | Hajmi | 291,78 Kb. | | #257902 |
Bog'liq ENERGIYA TEJAMKORLIK SOHASIDAGI ASOSIY TUSHUNCHALAR VA ATAMALAREnergiya tejamkorlikka erishishning aktiv usuli
Elektr energiyani aktiv iqtisod qilish passiv iqtisod qilishdan farqi shundaki bu jarayon qo`shimcha texnik vosita va moslamalar yordamida ishlab chiqarish qurilma va mashinalarda elektr energiyadan yanada samarali foydalanish imkonini yaratishdan iboratdir. O`z navbatida elektr energiyadan aktiv iqtisod qilish elektryuritmalardagi yuklanishlarni rostlash, optimal boshqarish va salt yurishni chegaralash kabi vazifalarni qo`shimcha texnik vositalar yordamida bajarishga bo`linadi. Bundan tashqari ishlab chiqarish qurilma va mashinalarning tezligi rostlanmaydigan elektryuritmalarini tezliklari rostlanuvchi elyektryuritmalar bilan almashtirish elektr energiyani aktiv iqtisod qilish asosini tashkil etadi. Tezligi rostlanadigan va rostlanmaydigan elektryuritmalarning energetik korsatkichlari yuklanganlik darajasiga qarab optimallashtiruvchi texnik vositalar yordamida elektr energiyani iqtisod qilish aloxida bir yo`nalish bo`lib, bu sohada keng imkoniyatlar mavjudligini ko`rsatadi.
Mavjud ishlab turgan motorlarni energiya tejamkor motorlarga almashtirilib, elektryuritmaning boshqaruv qismini o`zgartirmagan holda ishlatish natijasida energiya tejash mumkin.
Sanoat qurilmalari EMT va komplekslarida energiya tejamkorlikka erishish
Kranlarning turlari va ularning bajaradigan vazifalari
Kranni boshqarish sхemasida nolli himoya ko`zda tutilgan bo`lib, u kuchlanish yo`qolganda va yana paydo bo`lganida motorlarni oshirilgan tezlikda yana qayta ulanishdan saqlaydi.
Хizmat ko`rsatuvchi хodimning havfsiz ishlashini ta’minoash uchun blokirovka o`rnatilgan. Blokirovka kabinadan ko`prikka chiqiladigan darcha ochilganda kontaktli o`tkazgichlarda kuchlanishni uzadi. Kranning hamma meхanizmlari elektr ta’minoti uzilganida ishlab ketadigan tormozlar bilan jihozlangan.
Boshqarish usuliga ko`ra kran elektr yuritmalari uch guruhga bo`linadi: kontrollerli, magnitli kontrollerli va boshqariluvchi o`zgartgichli yuritmalarga ajratiladi. Elektr yuritmalar, kran meхanizm motorlarining qanday tokda ishlashiga qarab, o`zgaruvchan yoki o`zgarmas tok yuritmalari bo`lishi mumkin.
Kranni yoki aravachani harakatlantiruvchi meхanizm tormoz bilan jihozlangan, tormozning elektromagniti motorga tok berilganda tormoz kolodkalarini ajratadi. Tok yo`qolganda tormozning elektromagnitida kuchlanish bo`lmaydi va prujinalar ta’sirida tormoz kolodkalari harakatlantiruvchi meхanizmni yuritma o`qiga bosiladi.
Kontrollerli boshqariladigan kranlarda kulachokli KKT rusumidagi kontrollerlar qo`llaniladi.
|
| |
Uslubiy ko’rsatmalar

1
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI ALOQA VA AXBOROTLASHTIRISH AGENTLIGI
AXBOROT TEXNOLOGIYALARI
UNIVERSITETI
DASTURIY INJINIRING FAKULTETI
BITIRUV ISHINI
BAJARISH VA HIMOYA QILISH
BO’YICHA
USLUBIY KO’RSATMALAR
Toshkent - 2022
2
Mundarija
Kirish
3
1. Bitiruv ishiga
qoyiladigan talablar
3
2. Bitiruv ishi mavzusini tasdiqlash tartibi
4
3. Bitiruv ishiga ilmiy rahbarlik va maslahatchilik
5
4. Bitiruv ishini yozish va rasmiylashtirish
6
5. Bitiruv ishining himoyasi
10
6. Baholash mezoni
11
Foydalanilgan adabiyotlar
12
1-ilova. Bitiruv ishini bajarishning kalendar rejasi
13
2-ilova. Ilmiy rahbar taqrizi
15
3-ilova. Bitiruv ishlarni ilmiy rahbar va talabaning o’zini-o’zi baholash
mezoni
16
4-ilova. Retsenzent taqrizi
18
5-ilova. Bitiruv ish mundarijasini shakllantirish
19
3
KIRISH
Bitiruv ishi (BI)ni bajarish – oliy ta'lim muassasi bakalavriatida talabalagni
o`qitishning yakuniy bosqichi bo`lib, O'zbekiston Respublikasi
Davlat atestatsiya
komissiyasi haqidagi Nizomga ko`ra bitiruv malakaviy ishni himoya qilish Davlat
Attestatsiya Komissiyasining ajralmas qismi hisoblanadi.
Bitiruv ishni bajarish maqsadi ta'lim bo"yicha nazariy va amaliy bilimlarni
mustahkamlash
va kengaytirish, olingan bilimlarni muayyan ilmiy, texnikaviy,
ishlab
chiqarish, iqtisodiy, ijtimoiy, madaniy vazifalarni hal etishda qo`llash;
ijodiy ishlash,
ishlab chiqilayotgan masalaning (muammoning) qo`yilish jarayonidan boshlab, uni to`la
nihoyasiga yetkazish bo`yicha qaror qabul qilishda bo`lgan mas'uliyatni his etishga;
o`rgatish; zamonaviy ishlab chiqarish,
iqtisodiyot, texnika va madaniyatning, axborot
texnologiyalarining rivojlanishi sharoitida talabalarni mustaqil
ishlashga tayyorgarligini
ta'minlash;
Bajarilgan ishning natijalari sifatida tadqiqotda olingan bilimlarni sistemalashtirish,
tahlil qilish, yangi natijalar va qonuniyatiarni shakllantirish tajribasini egallash;
Talabalarning kasbiy faoliyatga tayyorgarlik darajasini aniqlashdan iborat.
Bitiruv ish talaba tomonidan mutaxassislik fanlaridan olgan nazariy bilimlar va
tadqiqiy, amaliy ko`nikmalari negizida bajariladi.
Ushbu metodik qo`llanmada bitiruv malakviy ishlarga bo`lgan umumiy talablar,
bitiruv malakaviy ishga rahbarlik, maslahatchilik qilish, bitiruv malakaviy ishni bajarish,
rasmiylashtirish, bitiruv malakaviy ishni himoya qilish bo`yicha tavsiyalar berilgan.
Shuningdek, bitiruv malakaviy ishni baholashning umumiy mezonlari berilgan.
Ilova qismida BIni rasmiylashtirish haqida tavsiyalar keltirilgan.
So`ngi ilovada matematik analiz o`quv fanida o`rganilgan
materiallar asosida
bajarish mumkin bo`lgan BI mavzulari keltirilgan. Ba'zi mavzular uchun ko`rsatmalar
(rejalar) keltirilgan.
Birlamchi energoresurs - Energiya tejamkorlik sohasidagi asosiy tushunchalar va atamalar

|
Energiya tejamkorlik sohasidagi asosiy tushunchalar va atamalar
|
bet | 3/6 | Sana | 30.05.2024 | Hajmi | 291,78 Kb. | | #257902 |
Bog'liq ENERGIYA TEJAMKORLIK SOHASIDAGI ASOSIY TUSHUNCHALAR VA ATAMALARBirlamchi energoresurs – qayta ishlanmagan yoki o`zgartirilmagan energoresurs (neft, tabiiy gaz, ko`mir, yadro energiyasi, gidroenergiya, quyosh va shamol energiyasi va h. k.).
Birlamchi energiya resurslaridan foydalanish koeffiesiyenti – qurilmaga berilayotgan energiyaning shu energiyani ishlab chiqarishga sarf bo`lgan barcha birlamchi energoresurslarga nisbati.
Issiqlik va elektr energiyalarni ishlab chiqaruvchi korxonalarning ichki ehtiyojlari uchun sarf bo`ladigan energoresurslar – issiqlik va elektr energiyalar ishlab chiqaruvchi korxonalar uchun texnologik jarayon uchun sarf bo`lishi zarur bo`lgan, qayta ishlangan va o`zgartirilgan energoresurslar.
Iste’mol qilinayotgan energiya – energetik maqsadlarda iste’molchi iste’mol qilayotgan energiya resurslar (barcha energetik sektorlarda sarf bo`layotgan energoresurslar qiymati).
Iste’molchidagi energiya isrofi – iste’molchiga uzatilayotgan energiya bilan foydali energiyaning ayirmasi.
Iste’molchilarda mavjud bo`lgan energoresurslar – iste’molchi ihtiyoridagi uzatilgan energoryesurlar.
Keltirilgan oxirgi energiya – foydali ish uchun so`ngi o`zgartirish oldidan iste’molchiga keltirilgan energiya yoki energetik resurs yoki energiya uzatkichdagi energiya miqdori.
Keltirilgan energetik resurs – energetik qurilmaga qayta ishlash, o`zgartirish, uzatish yoki foydalanishga mo`ljallangan energetik resurs.
Solishtirma energiya iste’moli – birinchi ma’nosi – bir abonetga, bir kishiga, bir jihozga yoki asbobga to`g`ri keladigan energiya miqdori: ikkinchi ma’nosi – ishlab chiqarilgan mahsulotning har bir donasiga to`g`ri keladigan energiya solishtirma iste’molining qiymati.
Foydalanilgan energiya – biror jarayonni o`tkazishda bevosita ishtirok etgan energiya miqdori.
Foydali energiya – iste’molchiga uzatilgan energiyaning foydali ishni bajarishda sarf bo`lgan oxirgi o`zgartirilgan bir qismi.
Energetik balans – uzatilayotgan energiya bilan foydali energiya isrofi yig`indisining tengligi.
|
| |
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR - Mavzu: iqtisodiyotning yetakchi tarmoqlarida mahsulot tannarxini pasaytirish yo'llari. Reja: kirish

|
Mavzu: iqtisodiyotning yetakchi tarmoqlarida mahsulot tannarxini pasaytirish yo'llari. Reja: kirish
|
bet | 5/7 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 34,15 Kb. | | #238359 |
Bog'liq Mavzu iqtisodiyotning yetakchi tarmoqlarida mahsulot tannarxiniFOYDALANILGAN ADABIYOTLAR:
Asosiy adabiyotlar:
|
O‘zbеkiston Rеspublikasi Prеzidеntining 2020-yil 24 fеvraldagi PQ-4611-sonli “Moliyaviy hisobotning xalqaro standartlariga o‘tish bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi Qarori.
Kazakova N.A. Finansovыy analiz v 2 ch. Chast 1: Uchеbnik i praktikum dlya vuzov. – Moskva: Izdatеlstvo Yurayt, 2020. – 297s.
Kazakova N.A. Finansovыy analiz v 2 ch. Chast 2: Uchеbnik i praktikum dlya vuzov. – Moskva: Izdatеlstvo Yurayt, 2020. – 209s.
Raximov M.Y., Kalandarova N.N. Moliyaviy tahlil. Darslik. – T.: Iqtisod-Moliya, 2019. - 736 b.
Xasanov B.A., Raximov M.Y., Muqumov Z.A. va boshqalar. Moliyaviy tahlil. Darslik. – T.: IQTISODIYOT, 2020. - 736 b.
Sagdillaеva Z.A., Yuldashеva U.A., Alimov B.B. Finansovыy analiz. /Uchеbnik –T.: Iqtisod-Moliya, 2019. – 444 s.
|
|
|
| |
Qo‘shimcha adabiyotlar - Mavzu: iqtisodiyotning yetakchi tarmoqlarida mahsulot tannarxini pasaytirish yo'llari. Reja: kirish

|
Mavzu: iqtisodiyotning yetakchi tarmoqlarida mahsulot tannarxini pasaytirish yo'llari. Reja: kirish
|
bet | 6/7 | Sana | 16.05.2024 | Hajmi | 34,15 Kb. | | #238359 |
Bog'liq Mavzu iqtisodiyotning yetakchi tarmoqlarida mahsulot tannarxiniQo‘shimcha adabiyotlar:
|
“O‘zbеkiston Rеspublikasini yanada rivojlantirish bo‘yicha harakatlar stratеgiyasi to‘g‘risida”gi O‘zbеkiston Rеspublikasi Prеzidеntining 2017 yil 7 fеvraldagi PF-4947-sonli Farmoni.
Pardaеv M.Q., Abdukarimov I.T., Po‘latov M.E., Usmanova D.K. Finansovыy analiz prеdpriyatiy. Uchеbnoе posobiе no opыtе RF i RUz. – T.: “Innovatsion rivojlanish nashriyot-matbaa uyi” DUK, 2020. – 768 bеt.
Jilkina A.N. Finansovыy analiz: Uchеbnik i praktikum dlya vuzov.– Moskva: Izdatеlstvo Yurayt, 2020. –285s.
Pardaеv M.K. Iqtisodiy tahlil nazariyasi. Darslik.– T.: “Innovatsion rivojlanish nashriyot-matbaa uyi” DUK, 2020. – 588 b.
Raximov M.Y., Mavlonov N.N., Kalandarova N.N. Iqtisodiy tahlil. O’quv qo’llanma. – T.: Iqtisod-Moliya, 2020. – 517 b.
Subramanyam K.R. Financial statement analysis. 11th edition. New York, Mc Graw-Hill Education, 2016. - 814 pages.
|
|
|
| |
Optik tolali - bet 3

|
Optik tolali
|
bet | 3/3 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 0,57 Mb. | | #242910 |
Bog'liq gordienko vn red opticheskie telekommunikatsionnye sistemy-137-137 (2)Nominal uzunlik L nom ECU, (reaktor zavodining regeneratsiya uchastkasi), km - raqamli signallarni uzatishda xatolik ehtimoli uchun belgilangan norma hamma uchun qanoatlanadigan uzunligi . 100 % hajmiga teng ECU, hatto Agar Hammasi ularning qurilish uzunliklari bor maksimal zaiflashuv, A Hammasi bir bo'lak (payvandlangan) ulanishlar OB — maksimal qabul qilinadi yo'qotishlar.
Minimal uzunlik L min ECU, km - R nuqtasidagi optik signal darajasi berilganidan oshmaydigan uning uzunligi Uchun hajmiga teng ECU.
Maksimal uzunlik L max ECU, km, uning uzunligi, bilan qaysi norma yoqilgan ehtimollik xatolar da yuqish raqamli signallar teng o'lchamli ECU'larning 99,86% uchun amalga oshiriladi.
∗ Elementar kabel bo'limi (ECU) - jismoniy uzatish vositasi orasida qo'shni yakunlari syujet, bular. umumiylik chiziqli kabelning optik tolasi va binoning uzunliklarini ulash joylarida uning ulanish joylari , stansiya kabellari va ularning chiziqli optik tolalar bilan birlashmalari, shuningdek, o'zaro bog'langan optik arqonlar. Shunday qilib, ESC muntazam regeneratsiya bo'limi (RU) sifatida tushunilishi mumkin.
W ning energiya salohiyati , dB - regeneratsiyaning S va R nuqtalari (4.1-rasmga qarang) o'rtasidagi ESC ning ruxsat etilgan maksimal zaiflashuvi . uchastka.
Zaiflash orasida nuqta S Va R ESC ASR , dB.
Operatsion Aksiya energiya salohiyat appa - ratury A eza , dB, hisobga olgan holda degradatsiya parametrlari manbalar va qabul qiluvchilar optik radiatsiya, ularning harorat giyohvandlik va boshqa beqarorlashtiruvchi omillar.
Kabelning ish potentsial zaxirasi A ezk , dB, hisobga olgan holda degradatsiya parametrlari optik tolalar ( koeffitsient - bu zaiflashuv, dispersiya) ostida ta'sir qilish har xil bir xil destabi - lizing omillar: mikro yoriqlar, gidroksidlar, kuchli elektr dalalar Va va boshqalar.
Qabul qilinadi susaytirish ESC Qo'shimcha , dB, qaysi teng
Qo'shimcha = V − A rs − A ns − Eza − Ezk ,
qaerda A rs — barcha ajraladigan ulanishlarning umumiy yo'qotishlarining o'rtacha qiymati yoqilgan ESC; A ns — o'rtacha ma'nosi jami yo'qotishlar hamma doimiy ulanishlar yoqilgan ECU. Qiymatlar V , A rs , A eza , Maxsus Va A ns dan olinadi texnik ma'lumotlar yoqilgan uskunalar TsVOSP Va optik kabellar Maxsus FOSSning optik chiziqli yo'llarining asosiy parametrlari, shu jumladan variantlari ishonchlilik Va sifat transferlar, bo'ladi
berilgan quyida.
|
| |
Talabaning pedagogik amaliyoti davridagi faoliyatini baholash me’zoni

|
Talabaning pedagogik amaliyoti davridagi faoliyatini baholash me’zoni
|
Sana | 11.01.2024 | Hajmi | 15,39 Kb. | | #134914 |
Bog'liq Документ Microsoft Word Talabaning pedagogik amaliyoti davridagi faoliyatini baholash me’zoni
Maksimal ball: 100; 90 - 100 ball - a’lo, 70 - 89 ball - yaxshi, 60 - 69 ball - qoniqarli, 0 - 60 ball - qoniqarsiz.
Faoliyat turlari bo‘yicha ballar taqsimoti:
№
|
Faoliyat turi
|
E’tibor qaratiladigan jihatlar
|
Yuqoriy ball
|
1.
2.
3.
|
O‘quv-uslubiy ishlari
Ma’naviy- ahloqiy va tarbiyaviy ishlar
Tashkiliy va jamoa ishlari
|
Me’yoriy va ishchi hujjatlar bo‘yicha bilim darajasi, fan o‘qituvchisi va amaliyotchi talabalar darslari va darsdan tashqari mashg‘ulotlarni tahlil qilish sifati, dars va darsdan tashqari o‘quv mashg‘ulotlari va tadbirlarga tayyorgarlik ko‘rish va o‘tkazish saviyasi, ishga ijodiy yondashish, yangi axborot va pedagogik texnologiyalardan foydalanish darajasi.
Ta’lim muassasasi miqyosidagi ma’naviy-ahloqiy va tarbiyaviy ishlarni tashkil etish va o‘tkazishda ishtiroki, biriktirilgan sinf bilan o‘tkazilgan tarbiyaviy tadbirlar va ma’naviyat soatlari saviyasi, sinf va alohida tanlangan o‘quvchi ustida o‘tkazilgan pedagogik-psixologik kuzatishlarning tahlili.
Tashkiliy va jamoa ishlarida ishtiroki, faolligi, tashabbuskorligi, tashkiliy topshiriqlarni bajarish
saviyasi.
|
60
30
10
|
|
Jami
|
|
100
|
|
| |
Ownership and Access of Electronic Mail, Internet Access, and Computer Files

Ownership and Access of Electronic Mail, Internet Access, and Computer Files
The Company owns the rights to all data and files in any computer, network, or other information system used in the Company. The Company also reserves the right to monitor electronic mail messages (including personal/private/instant messaging systems) and their content, as well as any and all use of the Internet and of computer equipment used to create, view, or access e-mail and Internet content. Employees must be aware that the electronic mail messages sent and received using Company equipment are not private and are subject to viewing, downloading, inspection, release, and archiving by Company officials at all times. The Company has the right to inspect any and all files stored in private areas of the network or on individual computers or storage media in order to assure compliance with policy and state and federal laws. No employee may access another employee's computer, computer files, or electronic mail messages without prior authorization from either the employee or an appropriate Company official.
The Company has licensed the use of certain commercial software application programs for business purposes. Third parties retain the ownership and distribution rights to such software. No employee may create, use, or distribute copies of such software that are not in compliance with the license agreements for the software. Violation of this policy can lead to disciplinary action, up to and including immediate termination of employment.
|