nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
-jadval - Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti

|
Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti
|
bet | 240/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat3-jadval
Muammoni o‘rganilganlik darajasiga asosan
baholash mezonlari va ko‘rsatkichlari
Talabalar
ro‘yxati
|
Asosiy muammo ajratib olinib, tadqiqot ob’ekti aniqlangan
maks.1 b
|
Muammoli va-ziyatning kelib chiqish sababi va dalillari aniq ko‘rsatilgan
maks. 4 b
|
Vaziyatdan chiqib ketish harakatlari aniq ko‘rsatilgan maks.5 b
|
Jami
maks.10 b
|
|
|
|
|
|
4-jadval
Auditoriyada bajarilgan ish uchun baholash mezonlari va ko‘rsatkichlari
Guruhlar
Ro‘yxati
|
Guruh faol
maks. 1 b
|
Ma’lumotlar ko‘rgazmali taqdim etildi
maks.4 b
|
Javoblar to‘liq va aniq berildi
maks.5 b
|
Jami
maks.10 b
|
|
|
|
|
|
8 - 10 ball – “a’lo” 6 - 8 ball – “yaxshi”
4 - 6 ball – “qoniqarli” 0 - 4 ball – “qoniqarsiz”
Muammoli vaziyatni echish bo‘yicha takliflar:
Korxonaning moliyaviy barqarorligini ta’minlashdir. Bu esa korxonaning foydasini ko‘paytirishni, mavjud aylanma aktivlardan samarali foydalanishni talab qiladi.
Foydani oshirishning asosiy yo‘llariga quyidagilar kiradi: mahsulot bahosini oshirish, mahsulot ishlab chiqarish hajmini ko‘paytirish, mahsulot tannarxini kamaytirish, mahsulot ishlab chiqarish tuzilishini o‘zgartirish.
Mamlakatimizda yaratilgan ishlab chikarish saloxiyatidan foydalanish borasida xam ishga solinmagan ulkan imkoniyatlar mavjud. Korxonalar ishlab chikarishni yangilash va modernizatsiya kilish uchun katta mablag‘ sarflaydilar, ko‘p mikdordagi xorijiy investitsiyalarni jalb etadilar.
Tahlil qilayotgan yillarda korxonada mahsulot ishlab chiqarish hajmi oshmoqda. Korxonada kreditorlik va debitorlik qarzlarining ko‘payganligi ham foydaning kamayishiga olib kelishi mumkin. SHuningdek moliyaviy faoliyat bo‘yicha xarajatlarning ortishi xam foydaning kamayishiga olib kelgan. YA’ni:
1. Banklar va boshqa moliya-kredit tashkilotlari kreditlari bo‘yicha foizlar (investitsiya davrida kapital qo‘yilmalar tarkibiga kiruvchi investitsiyalarga olingan bank va boshqa moliya-kredit tashkilotlari kreditlari bo‘yicha foizlardan tashqari), shu jumladan, muddati o‘tgan va uzaytirilgan ssudalar bo‘yicha foizlar.
2. Mol-mulkni uzoq muddatli ijaraga olish (lizing) bo‘yicha foizlarni to‘lash xarajatlari.
3. CHet el valyutasi bilan operatsiyalar bo‘yicha salbiy kurs tafovutlari va zararlar.
4.Sarflangan (qimmatli qog‘ozlarga, shu’ba korxonalarga va hokazolarga) mablag‘larni qayta baholashdan ko‘rilgan zararlar.
5. Moliyaviy faoliyat bo‘yicha boshqa xarajatlar, shu jumladan, salbiy diskont.
Blits savollar:
Umumxo‘jalik faoliyatdan foyda va soliq to‘langungacha foyda qanday aniqlanadi?
Sotishdan foyda nima va u qanday hisoblanadi?
Sof foyda korxonada qanday rolni o‘ynaydi?
Ishlab chiqarish rentabelligi nima?
Mahsulot rentabelligi nimani ko‘rsatadi?
Ishlab chiqarish rentabelligiga ta’sir qiluvchi omillarni ayting.
|
| |
Glossariy
Magnit lenta

|
Glossariy
Magnit lenta Pdf ko'rish
|
bet | 120/159 | Sana | 01.02.2024 | Hajmi | 6,45 Mb. | | #149906 |
Bog'liq 7-sinf Informatika va axborot texnologiyalari yangi darslik kitob 2023155
Glossariy
Magnit lenta
Magnetic tape
hozirda biroz eskirgan, ammo baʼzi tizimlarda zaxira
fayllarini saqlash vositasi.
Magnit disk
Magnetic disk
maʼlumotlardan bevosita foydalanish imkonini
beruvchi katta hajmdagi maʼlumotlarni saqlashi
mumkin bo‘lgan moslama.
Magnit siyoh
Magnetic ink
belgilarni ham kompyuter, ham inson o‘qiy oladigan
shaklda chop etish uchun foydalaniladigan maxsus
siyoh.
Maket
diz.
Layout
hujjat sahifasida ajratilgan maydonda turli obyektlarni
joylashtirish usuli;
slaydda matn va tasvirlarni ifodalash usuli.
Maʼlumot
Data
kontekstdan tashqarida maʼnoga ega bo‘lmagan raqam,
so‘z yoki fakt — matn, tasvir, ovoz, dasturiy taʼminot va
h.k.;
kompyuterda saqlanadigan material.
Maʼlumot kiritish
Input
maʼlumotlarni kompyuterga klaviatura, sichqoncha,
skaner kabi qurilmalar yordamida kiritish;
matn terish yoki tugmalarni bosish;
maʼlumotlarni qayta ishlash uchun kompyuterga
uzatuvchi qurilma.
Maʼlumot kiritish formasi — form
mb.
Data entry form
maʼlumot kiritishni osonlashtiruvchi shakl.
Maʼlumot/fayl tuzilishi
mb.
Data/file structure
maʼlumotlar saqlanadigan yoki tartiblanadigan format.
Maʼlumotlar bazasi
mb.
Database
qidirishni osonlashtiradigan va foydalanish uchun
tartibga solingan, jadvallarda saqlanuvchi maʼlumotlar
to‘plami;
maʼlumotlarni saqlashning tizimli usuli.
Maʼlumotlar maxfiyligi
xavf.
Privacy of data
maʼlumotlarni vakolati bo‘lmagan foydalanuvchilar
ko‘rmasligini taʼminlash usullari.
Maʼlumotlar paketi
int.
Data packet
internet orqali yuboriladigan maʼlumotlarning kichik
qismi;
maʼlumotlar uzatilgach, yetib borish nuqtasida bir-
biriga o‘xshash va qayta yig‘iladigan maʼlumot bloklari.
|
| |
Loyiha/Dizayn - Maktabgacha va

|
Maktabgacha va Pdf ko'rish
|
bet | 119/159 | Sana | 01.02.2024 | Hajmi | 6,45 Mb. | | #149906 |
Bog'liq 7-sinf Informatika va axborot texnologiyalari yangi darslik kitob 2023Loyiha/Dizayn
diz.
Design
muammoni hal qilish parametrlarini ishlab chiqish.
Loyihaning qisqa taʼrifi
Design brief
tizim loyihasini yaratish uchun foydalaniladigan
ko‘rsatmalar.
Lup
dast.
Loop
dasturlashda bir shart bajarilmaguncha qayta-qayta
bajariladigan qadamlar ketma-ketligi.
Maʼlumot to‘plash
mb.
Data capture
real dunyodagi maʼlumotlarni to‘plash va uni kompyuter
tushunadigan tilga o‘girish.
Maʼlumot/maydon turi
mb.
Data type / field type
saqlanadigan maʼlumotlar turi (masalan, harflar yoki
raqamlar).
Maʼlumotlar bazasini boshqarish tizimi
mb.
Database management system
maʼlumotlar bazasini boshqarish uchun dasturiy
taʼminot.
Maʼlumotlar lug‘ati
mb.
Data dictionary
maʼlumotlar bazasi haqidagi metamaʼlumotlar
(axborot).
Maʼlumotlarni muhofaza qilish qonunchiligi
mad.
Data protection regulations
insonlar boshqalarning shaxsiy maʼlumotlari bilan nima
qila olishi va nima qila olmasligi haqidagi bir yoki bir
nechta qonunlar to‘plami.
Maʼlumotlarni o‘zgartirish
mb.
Data manipulation
maʼlumotlarni o‘qishni osonlashtirish yoki uni tartibga
solish uchun o‘zgartirish jarayoni.
Maʼlumotlarni saralab olish
mb.
Distributed database
maʼlumotlarni topib, kerakli mezonlarga mos
qiymatlarni chiqarib beradigan query.
Magnit chiziqlar
Magnetic stripes
plastik kartaning orqa tarafida uning egasi haqidagi
maʼlumotlarni saqlovchi magnit tasma.
@edurtm_uz
|
| |
Korxonalarning tashkiliy-huquqiy shakllari

|
Korxonalarning tashkiliy-huquqiy shakllari
|
bet | 80/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat2. Korxonalarning tashkiliy-huquqiy shakllari
O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasida xususiy mulk mulkchilik shaklining boshqa ko‘rinishlari bilan bir qatorda daxlsizligi va davlat tomonidan muhofaza qilinishi belgilab qo‘yilgan. YAngi qonunchilik hujjatlarida yangi iqtisodiy tushuncha - korxonaning tashkiliy-huquqiy shakli tushunchasi kiritilgan.
Korxonalarning tashkiliy-huquqiy shakllari bu bozorda korxonalar faoliyatining huquqiy shartlari. Huquqiy shakllarning xilma-xilligi tadbirkorlik faoliyati uchun kapitalni jalb qilish usullarini diversifikatsiya qilish, shuningdek korxonalarni har xil javobgarlik shakllaridan himoya qilish, shuningdek, bajarilayotgan ishlarning xavfliligiga, raqobat darajasiga, bozorga kirish taktikasiga qarab bozorda turli xil harakatlarni amalga oshirishga imkon beradi.
Korxonalarning qonun hujjatlari va boshqa xo‘jalik huquqi normalarida ko‘zda tutilgan mulkchilik shakli, ishlab chiqarilayotgan mahsulot turi va hajmi, kapitalning shakllanishi, turli xil firmalararo uyushmalarga a’zo bo‘lish usullari va olib boruvchi raqobatchilik kurashlari bilan farq qiluvchi faoliyat tavsifi va mazmuniga bog‘liq bo‘lgan strukturaviy tuzilishining usul va ko‘rinishlari xo‘jalik yuritishning tashkiliy-huquqiy shaklini ifodalaydi.
Xozirgi zamon sharoitlarida davlat, munitsipal, jamoa, individual (oilaviy, xususiy) turdagi korxonalar mavjud bo‘lib, ular o‘zlariga biriktirib qo‘yilgan mulk tavsifi yoki tezkor (operativ) boshqaruv huquqiga ko‘ra ham tasniflanadi.
Xo‘jalik faoliyati yurituvchi har bir sub’ekt bir qator huquqlarga ega bo‘lib, bular bir tomondan, ularning ichki tashkilotchiligini aniqlab bersa, ikkinchi tomondan, jismoniy va huquqiy shaxslar hamda davlat bilan o‘zaro munosabatlarini amalga oshirishga ko‘maklashadi.
Korxonalar huquqiy shaklining har bir ko‘rinishida ularning egalari, ya’ni xususiy mulk egalari, korxona bilan turli darajadagi aloqada bo‘ladilar. Masalan, ochiq turdagi hissadorlik jamiyati egalari korxona mulkining bir qismigagina egalik qilish huquqiga egalar hamda boshqaruv funksiyalarini amalga oshirishda ham o‘z aksiyalari miqyosida ishtirok etadilar.
Xo‘jalik o‘rtoqliklarida (jamiyatlarida) esa mulk egasi va mulk yaqinlashtirilgan bo‘lib, korxonani boshqarishda ularga bevosita ishtirok etish imkoniyati yaratib berilgan.
Keng tarqalgan korxona shakllaridan biri xo‘jalik o‘rtoqliklari bo‘lib, ular ishonch asosidagi to‘liq o‘rtoqlik (kommandit o‘rtoqligi) ko‘rinishida tashkil qilinishi mumkin.
Qonunga asosan ishtirokchilari imzolangan shartnomalar bo‘yicha tadbirkorlik faoliyati yurituvchi hamda ularga tegishli mulk javobgarligiga ega bo‘lgan o‘rtoqliklar - to‘liq o‘rtoqliklar hisoblanadi.
|
| |
-jadval - Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti

|
Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti
|
bet | 238/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat1-jadval
Amaliy vaziyatni tahlil qilish uchun metodik ko‘rsatma
Tahlil bosqichlari
|
Tavsiya va maslahatlar
|
1. Keys bilan tanishish
|
1.Keysni o‘qish jarayonida vaziyatni tahlil qilishga shoshilmang.
2.Berilgan vaziyat bilan tanishing. Vaziyatga ta’rif berishga harakat qiling.
3.Vaziyatni tahlili uchun axborot manbalari bilan ta’minlanganlikni aniqlang.
|
2. Vaziyatning tashhisi va tahlili
|
1.Korxona faoliyatida yuzaga kelgan holatni oydinlashtiring. Vaziyatning muhim hususiyatlarini, miqdor va sifat tomonlarini belgilang. Ularga asosan korxonaning haqiqatda bo‘lgan va bo‘lishi mumkin bo‘lgan holatini aniqlang hamda ularni taqqoslang.
2.Vaziyatni tahlil qilish jarayonida muammo qanday darajada echilishini belgilang. Uni echish mumkinmi?, Qanday natijaga erishish mumkin?
3.Muammoni echish jarayonida bo‘ladigan yoki bo‘lishi mumkin bo‘lgan qiyin holatlarni ko‘rsating.
|
3.Muammoli vaziyatning echimi bo‘yicha tahlil variantlarini tanlash va baho berish
|
1.Vaziyatning echimini hal qiling. Berilgan xulosalarni salbiy va ijobiy tomonlarini ko‘rsating va baholang. Eng yaxshi variantni tanlang.
|
Guruhlarda keys-stadini echish bo‘yicha yo‘riqnoma
Individual echilgan Keys-stadi vaziyatlar bilan tanishib chiqing.
Guruh sardorini tanlang.
Vatman qog‘ozlarda “Muammoni tahlil qilish va echish jadvali”ni chizing.
Ishni yakunlab, taqdimotga tayyorlang.
|
| |
Kommandit o‘rtoqligi - Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti

|
Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlat konchilik instituti
|
bet | 81/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlatKommandit o‘rtoqligi bir nechta fuqarolar yoki huquqiy shaxslarning o‘zaro xo‘jalik faoliyati yuritish maqsadidagi shartnomalar asosida birlashuvi natijasida paydo bo‘ladi.
Jamiyatlarning ko‘pchiligida kapitallar birlashtirilgan bo‘ladi. Mas’uliyati cheklangan jamiyat (MCHJ) bir yoki bir necha shaxs tomonidan ta’sis etilib, Nizom jamg‘armasi hujjatlarda (Nizom va ta’sis shartnomasi) belgilab qo‘yilgan ulushlarga bo‘lingan bo‘ladi. Bunday jamiyat muassislari jamiyatning majburiyatlari uchun javobgar bo‘lmaydilar hamda jamiyat faoliyatida o‘zlari kiritgan ulushlar doirasida zarar ko‘rishlari mumkin.
O‘zbekiston Respublikasida ochiq va yopiq turdagi hissadorlik jamiyatlari mustaqillikka erishilgandan keyin keng faoliyat ko‘rsatmoqda. Nizom jamg‘armasi aksiyalarga taqsimlangan jamiyat hissadorlik jamiyati hisoblanadi. Xissadorlik jamiyati a’zolari jamiyatning majburiyatlari bo‘yicha javobgar bo‘lmaydilar, biroq o‘zlariga tegishli bo‘lgan aksiyalar qiymati doirasida zarar ko‘rishlari mumkin.
Xissadorlik jamiyatlarining ijobiy jihatlari qatoriga quyidagilar kiradi: aksiyadorlik kapitalining teng taqsimlangan, erkin muomaladagi ulushlar - aksiyalarga taqsimlanishi; aksiyadorlar jamiyat majburiyatlari uchun javobgarligining aksiyalar qiymati hajmida cheklanganligi; aksiyadorlik kapitalining hajmi va a’zolar sonini osonlik bilan o‘zgartirish imkonini beruvchi Nizom asosida birlashish; umumiy boshqaruv vazifalarining xo‘jalik faoliyatini boshqarish vazifalaridan alohida yuritilishi va hokazolar.
Iqtisodiyotimiz oldida turgan asosiy vazifalardan biri sanoat ishlab chiqarishini jahon iqtisodiyotida o‘z o‘rniga ega bo‘lgan raqobatbardosh korxonalar tashkil qilish maqsadidagi tuzilmaviy qayta qurishdan iborat. Buning uchun integratsiya hamda turli tashkiliy-huquqiy shakldagi korxonalarni vaqtinchalik yoki doimiy ravishda kooperatsiya yoki konsentratsiya asosida birlashtirish amalga oshiriladi.
Kooperatsiya jarayonida konsern, konsorsium, xo‘jalik assotsiatsiyasi kabi tashkiliy shakllar vaqtinchalik yoki doimiy ravishda tuzilishi mumkin. Ushbu tuzilmaviy birliklarining mohiyatini qisqacha ko‘rib chiqamiz.
Konsern umumiy manfaatlarga ega hamda shartnomalar, kapital va qo‘shma faoliyatda ishtirok etish bilan bog‘liq bo‘lgan korxonalarning yirik birlashuvini aks ettiradi.
Konsorsium kompaniya va banklarning vaqtinchalik birlashuvi natijasida, yirik kapital talab qiluvchi loyihalarni amalga oshirish yoki mablag‘ni birgalikda joylashtirish maqsadlari uchun umumiy kelishuvlar asosida yuzaga keladi. Konsorsium buyurtmachilar oldidagi majburiyatlar uchun javobgar hisoblanadi.
|
| |
Kargo - transport vositasida tashiladigan va sug‘urtalanishi mumkin bo‘lgan 
yukning nomlanishi. 
Kasko

Kargo - transport vositasida tashiladigan va sug‘urtalanishi mumkin bo‘lgan yukning nomlanishi. Kasko
Sug`urta nazariyasi va amaliyoti (3)
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Kargo - transport vositasida tashiladigan va sug‘urtalanishi mumkin bo‘lgan yukning nomlanishi. Kasko
|
3 - Ict stb g10-11 pre p00i-0viii nt r6 2023. indd

|
Ict stb g10-11 pre p00i-0viii nt r6 2023. indd Pdf ko'rish
|
bet | 480/510 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 14,88 Mb. | | #245028 |
Bog'liq 10-11-sinf Informatika va AT @E BAZA ISHREJA347
3.
Quyidagilarning istalgan kombinatsiyasi [6]:
magnit tasmada serverlar [1] va 500 nafar xodim
uchun zarur bo‘lgan [1], bir necha terabayt
ma’lumot saqlanishi mumkin [1], bu ma’lumotlar
server uchun zarur boʻlgan bir necha terabayt
maʼlumot 1 va 500 xodimning foydalanuvchi
maʼlumotlari saqlanishi mumkin 1 Magnit
tasma ixcham, yengil va portativ [1], undan
istalgan joyda foydalanish mumkin [1], natijada
magnit tasmaning ma’lumotlari original
maʼlumotlar bilan bir manzilda joylashmaydi
[1]. Magnit tasma – eng arzon saqlash vositasi
[1], shu bois katta miqdordagi ma’lumotlarning
rezerv nusxasini olish uchun [1] bir nechta
tasmalardan foydalanish mumkin [1].
4.
Quyidagilarning istalgan kombinatsiyasi [4]:
soʻrovnomalarda bir nechta tanlovli savollardan
foydalanish mumkin [1], OMR yordamida ularning
belgilangan joylari aniqlanadi [1]. So‘rovnomalar
ko‘p boʻladi 1 OMR barcha soʻrovnomalarni
birgalikda kiritishga mo‘ljallangan avtomatik
hujjat uzatuvchisiga ega [1].
5.
Quyidagilarning istalgan kombinatsiyasi [6]:
buyurtma dasturiy ta’minot chiqindilarni bosh-
qarish talablariga to‘la javob beradi [1], chunki
u idora uchun maxsus yozilgan [1]. Buyurtma
dasturiy taʼminot ayniqsa aholi foydalanadigan
veb interfeys [1] kabi mavjud tizimlarga [1] mos
ishlab chiqilishi mumkin. Buyurtma dasturiy
ta’minot ommabop dasturiy taʼminotga 1
qaraganda qimmatga tushadi [1]. Idora tizim
tayyor bo‘lishini bir necha oy [1] kutishi kerak.
Ommabop dasturlar orasida muqobil variantlarni
topish mumkin [1]. Ularni sotib olish kam vaqt [1]
va kam xarajat talab qiladi [1], shuningdek, texnik
va qo‘llab-quvvatlash xizmatidan foydalanish
qiyinchilik tug‘dirmaydi [1]. Demak, idora maxsus
dastur buyurtma qilishdan avval ommabop
dasturlarni o‘rganib, muqobili mavjudligini
aniqlashi kerak [1].
|
| |
Amaliy vaziyatni bosqichma – bosqich tahlil qilish va hal etish bo‘yicha uslubiy ko‘rsatmalar

|
Amaliy vaziyatni bosqichma – bosqich tahlil qilish va hal etish bo‘yicha uslubiy ko‘rsatmalar
|
bet | 237/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlatAmaliy vaziyatni bosqichma – bosqich tahlil qilish va hal etish bo‘yicha uslubiy ko‘rsatmalar
Keys-stadini echish bo‘yicha guruhlarda ishlash ish yo‘riqnomasi
Bilimlarni jonlantirish uchun savollar:
Foyda deganda nimani tushunasiz?
Umumxo‘jalik faoliyatdan foyda va soliq to‘langungacha foyda qanday aniqlanadi?
Rentabellik qanday ko‘rsatkich?
Ishlab chiqarish rentabelligi qanday hisoblanadi?
Moliyaviy faoliyat bo‘yicha zararlarga qaysi omillar ta’sir ko‘rsatadi?
Foyda va rentabellikni oshirish yo‘llari nimadan iborat?
Sof foyda qanday aniqlanadi?
Talabalar uchun metodik ko‘rsatmalar.
Muammo. Korxonada mavjud bo‘lgan vaziyat, ya’ni mahsulot ishlab chiqarish jarayonida foyda o‘tgan yilga nisbatan kamaydi. Ushbu muammoni echish uchun birinchi navbatda foydaning shakllanish jarayonini ko‘rib chiqish zarur. Bu esa o‘z navbatida korxonadagi xarajatlar, zararlarning kelib chiqish sabablarini aniqlashtiradi, foyda va rentabellikni ko‘rsatkichlarni hisoblashni va shu orqali korxonaning ichki imkoniyatlariga baho berishni talab qiladi.
Vazifalar:
Umumxo‘jalik faoliyatdan foyda vasoliq to‘langungacha foyda shakllanishini va hisoblashni o‘rganish.
Korxonada ishlab chiqarish rentabelligini hisoblashni o‘rganish.
Korxonaning o‘tgan yilgi va joriy yildagi samaradorlik ko‘rsatkichlarini taqqoslash yo‘llarini o‘rganish.
Korxonaning foydasi va rentabelligi ko‘rsatkichlarini hisoblashdan olingan natijalar asosida ushbu vaziyatdan chiqish bo‘yicha takliflar bildirish.
Echish ketma-ketligi
1.Korxonada yuz bergan vaziyat tahlil qilinadi, muammo va uni echish ketma-ketligi, asosiy vazifalari bilan tanishiladi.
2.Keysdagi holatlarni oydinlashtirish: Nima yuz bergan? Korxona faoliyati natijasi qanday bo‘lgan va qanday bo‘lishi mumkin?
3. Formulalar yordamida tahlilni o‘tkazish natijasida pirovard ko‘rsatkichni o‘zgarishiga ta’sir qiluvchi omillar aniqlanadi,korxona faoliyatini rivojlantirish bo‘yicha fikrlar bildirilib imkoniyatlar izlab topiladi.
4.Kompleks va sistemali tarzda tahlil qilish yordamida vaziyatning asosiy muammosi echiladi, baholanadi, ishlab-chiqarish samaradorligini oshirish chora-tadbirlari tavsiya qilinadi.
|
| |
Ict stb g10-11 pre p00i-0viii nt r6 2023. indd - bet 479

|
Ict stb g10-11 pre p00i-0viii nt r6 2023. indd Pdf ko'rish
|
bet | 479/510 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 14,88 Mb. | | #245028 |
Bog'liq 10-11-sinf Informatika va AT @E BAZA ISHREJA7.
Operatsion tizim kompyuter tizimini tartibga
soladi yoki boshqaradi, amaliy dasturlar esa
foydalanuvchi uchun turli vazifalarni bajaradi.
8.
Dasturiy taʼminot uchun xotirani taqsimlash
maʼlumot chiqarish qurilmalariga ko‘rsatma
yuborish; kirish qurilmalariga javob qaytarish;
saqlash qurilmalarida fayllarni ochish va yopish;
faol vazifalar uchun protsessor vaqtini to‘g‘ri
taqsimlash; dasturlar va foydalanuvchiga xatolik
yoki holat haqida xabar yuborish; foydalanuvchi
kirishi va xavfsizlik masalasi bilan shugʻullanish
9.
Matn bilan ishlash dasturidan foydalanib veb
saytni oson va tez ishlab chiqish mumkin. Lekin
ko‘p funksiyali veb sayt ishlab chiqish uchun
kerakli uskunalar dasturda yo‘q. Shuning uchun
matn bilan ishlash dasturida ishlab chiqilgan
veb sahifaning imkoniyatlari cheklangan bo‘ladi.
Veb sayt yaratuvchi dasturdan foydalanish
uchun ma’lum ko‘nikma kerak. Ammo hozirda
tushunishga oson va qulay amaliy dasturlar
ko‘p. Ushbu dasturda veb saytning strukturasini
sozlash va navigatsiya panelini avtomatik
o‘rnatish kabi maxsus uskunalar tayyor. Matn
protsessorida har bir sahifa uchun navigatsiyani
alohida sozlash koʻp mehnat va vaqt talab
qiladi. Veb sayt yaratuvchisi dasturida axborotni
nashr qilish va yangilash uchun fayllarni
uzatish funksiyasi mavjud. Matn protsessori
bu vazifani alohida fayl uzatish dasturi orqali
amalga oshiradi. Demak, sayt yaratish dasturini
oʻzlashtirish uchun ma’lum vaqt kerak, ammo
uning tarkibidagi uskuna va funksiyalar to
ʻ
liq veb
sayt yaratishga imkon beradi.
10/11-sinf Informatika va axborot texnologiyalari
ICT_STB_G10-11_ans_343-361_NT_R5_2023.indd 346
31.10.2023 10:06:52
|
| |
Mulo ot int rf ysi - Ict stb g10-11 pre p00i-0viii nt r6 2023. indd

45
2-bob: Apparat va dasturiy ta’minot
Televizor singari koʻngilochar tizimlarda foydalanuvchi
boshqaruv pultini izlashi shart emas, xonada biror
kishi ovoz balandligini oshirish yoki kanalni oʻzgartirish
buyrugʻini bersa kifoya
Bu kabi interfeys bilan bogʻliq asosiy muammo
kompyuter tizimining ogʻzaki soʻzlarni tanib olish
qobiliyatidir Koʻp jumlalar kompyuterning tushunishini
qiyinlashtirishi mumkin, jumladan, shevalar, turli xil
ovozlar, duduqlanishlar va fondagi shovqinlar (masalan,
avtomobil dvigateli ovozi) Muloqot interfeyslari,
shuningdek, foydalanuvchidan kompyuter tizimi qanday
buyruqlarni tushunishini bilishni talab qiladi, aks holda,
tizim qanday javob berishni bilmaydi Baʼzi muloqot
interfeyslari foydalanuvchiga qaysi variantlardan birini
tanlashi mumkinligi borasida koʻrsatmalar beradi Tizimlar
foydalanuvchi tanlagan har qanday formatdagi soʻrovni
tushunish uchun yetarli darajada aqlli emas
3f) - Ict stb g10-11 pre p00i-0viii nt r6 2023. indd

|
Ict stb g10-11 pre p00i-0viii nt r6 2023. indd Pdf ko'rish
|
bet | 478/510 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 14,88 Mb. | | #245028 |
Bog'liq 10-11-sinf Informatika va AT @E BAZA ISHREJA346
3f)
Quyidagilardan biri [4]: tasvir o‘lchami, tasvir
qancha keng va baland boʻlsa, fayl hajmi
shuncha katta boʻladi
4a)
Quyidagilarning istalgan kombinatsiyasi [4]:
kredit karta maʼlumotlari maxfiy 1 , chunki
undan firibgarlik maqsadida foydalanish
mumkin 1 HTTPS veb sayt orqali maʼlumot
uzatishning shifrlangan usuli [1] bo‘lib, kredit
karta maʼlumotlari chalkash yuborilishini 1 va
kalitsiz o‘qib bo‘lmasligini anglatadi [1].
4b)
Yuboruvchi va qabul qiluvchi bir xil shifrlash/
shifrni ochish kalitidan foydalanadi [1].
4c)
Quyidagilardan istalgan ikkitasi [2]: xabarni
shifrlash uchun joʻnatuvchi qabul qiluvchining
ochiq kalitidan foydalanadi [1]. Xabar shifrlangan
formatda yuboriladi [1]. Qabul qiluvchi xabar
shifrini ochish uchun shaxsiy kalitdan foydalanadi.
[1] Xabarni yuboruvchi va qabul qiluvchi raqamli
sertifikatlarni almashishi kerak 1
4d)
Quyidagilardan biri [1]: foydalanuvchi parolini
ikki marta kiritadi [1], foydalanuvchi parolini
yozadi va qayta tekshiradi [1].
5a)
Kiritilgan maʼlumotlarning o‘rnatilgan qoidalar
toʻplamiga javob berishini taʻminlash 1
5b)
Quyidagilardan biri [3]: masalan, mavjudlikni
tekshirish [1] yangi ma’lumotlar [1] mavjudligini
taʼminlaydi 1 Masalan, formatni tekshirish
[1] elektron pochta manzili @ belgisi [1] bilan
kiritilishini ta’minlaydi [1].
2-bob. Apparat va dasturiy
taʼminot
1.
Kompyuter tizimining tarkibiy qismi.
2.
Hisob-kitoblarni/mantiqiy amallarni bajaradi;
koʻrsatmalarni bajaradi maʼlumotlarni boshqaradi
3.
Monitorga chiqishni koʻrsatish uchun zarur
boʻlgan signallarni hosil qiladi
4.
RAM oʻzgaruvchan bo‘lib, quvvat uzilganida
maʼlumotlari yoʻqoladi otira esa o‘zgarmas
va quvvat uzilganida maʼlumotlar saqlanib
turadi RAM joriy faol dasturlar va maʼlumotlarni
saqlaydi, xotirada faol hamda nofaol dasturlar
va maʼlumotlar saqlanadi RAMning tezligi xotira
qurilmalariga nisbatan tezroq; xotira qurilmalari
RAMga nisbatan koʻproq maʼlumot saqlashi
mumkin.
5.
Raqamli kamera asosan suratga olish uchun,
skaner esa 2D hujjatlarni raqamlashtirish
uchun ishlatiladi. Raqamli kamera obyektlarni
kattalashtirishi mumkin, skanerda tasvirlar
belgilangan masofada olinadi. Raqamli kamera
fokus nuqtasidan foydalanadi, skanerning fokusi
butun hujjat boʻylab bir tekis bo‘ladi Raqamli
kamera bir urinishda tasvirga tushiradi, skaner
tasvirni raqamlashtirishi uchun biroz vaqt talab
qiladi.
6.
OMR muayyan javob belgilangan bir nechta
variantli savollarni deyarli mukammal aniqlikda
oʻqiydi OCR ham bir nechta tanlovli savollarni oʻqiy
oladi, ammo an’anaviy skanerda jarayon nisbatan
sekin kechadi OMR yozma javoblarni oʻqiy olmaydi,
chunki u qog‘ozda mavjud belgilarga tayanadi.
OCR yozma javoblarni oʻqishi va matnga aylantirishi
mumkin, ammo sifatsiz husnixatni tushunmaydi.
Demak, test javoblarini baholashda bir nechta
variantli savollar uchun OMR, yozma qism uchun
OCR funksiyalarini o‘zida jamlagan maxsus
skanerdan foydalangan ma’qul.
|
| |
Korxonani tashkil qilish tamoyillari

|
Korxonani tashkil qilish tamoyillari
|
bet | 77/277 | Sana | 17.12.2023 | Hajmi | 7,72 Mb. | | #121222 |
Bog'liq Navoiy kon-metallurgiya kombinati davlat korxonasi navoiy davlatKorxonani tashkil qilish tamoyillari
YAngi korxonani tashkil kilish kuyidagi tashkiliy tamoyillar asosida amalga oshiriladi:
korxonani tashkil kilish fikrining paydo bo‘lishi;
korxona ta’sischilarini tanlash;
taklif kilinayotgan maxsulotga bozordagi talabni o‘rganish;
korxona nizom jamg‘armasini tuzish uchun moliya manbalarini aniklash;
korxonaning ta’sis xujjatlari va biznes-rejasini tayyorlash;
davlat ro‘yxatidan o‘tish;
muxr, shtamp va boshka rekvizitlarni tayyorlash;
solik idoralarida ro‘yxatdan o‘tish.
O‘zbekiston Respublikasining "Korxonalar to‘g‘risida"gi konuniga asosan, korxonalar mulk egasi yoki u tayinlagan vakillik idorasi, mexnat jamoasi yoki ta’sischilar guruxining qarori bo‘yicha belgilangan konun-koidalarga asosan tashkil kilinishi mumkin.
Korxona joriy va xisob-kitob rakamlari ochish va ular to‘g‘risidagi xolatlarni tasdiklash xukukiga ega bo‘lgan, mustakil xukukiy shaxs makomidagi sho‘ba korxonalari, filiallar, vakolatxonalar, bo‘lim va boshka tashkiliy bo‘linmalarni tashkil kilishi mumkin.
Korxona konun xujjatlarida belgilab ko‘yilgan tartibda maxsus davlat idoralaridan ro‘yxatga olingan kundan boshlab tashkil kilingan xisoblanadi va xukukiy makomga ega bo‘ladi.
YAngi korxona tashkil kilishdan asosan kuyidagi maqsadlar ko‘zlanadi:
iste’molchilar talab kilayotgan maxsulot ishlab chiqarishni ko‘paytirish va uni sotishdan foyda olish;
ishlab chiqarishga ish bilan band bo‘lmagan axolini jalb kilish va shu orkali ish bilan ta’minlashdagi ijtimoiy muammolarni xal kilish;
ishlab chiqarishga mavjud ko‘shimcha resurslarni jalb kilish;
fan-texnika yutuklaridan foydalangan xolda yangi sanoat maxsulotlarini ishlab chiqarish;
yakka tarzda yoki xamkorlikda faoliyat yuritish uchun kichik korxona tashkil kiluvchi aloxida fukarolar yoki shaxslar guruxi a’zolarining shaxsiy extiyojlarini kondirish
ishlab chiqarishni mustaxkamlash va rivojlantirish xamda bozor muxitini kengaytirish.
Ta’sis xujjatlarini tayyorlash korxonani tashkil etish va keyingi faoliyat yuritish jarayonidagi muxim boskichlardan biri xisoblanadi. Ta’sis xujjatlari faoliyat yurituvchi korxonalarning xukuk va majburiyatlarini xamda sharoitlarini ifodalaydi.
Korxonalar faoliyatini tartibga soluvchi konun xujjatlarida ikki xil ta’sis xujjatlari belgilab berilgan:
1.Korxona Nizomi;
2.Ta’sis shartnomasi.
|
| |
Birgalikda sug‘urta qilish - O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi qarshi muhandislik-iqtisodiyot...

137
Depozit - 1) sug‘urta kompaniyasining bank muassasasida saqlanadigan pul
mablag‘i yoki qimmatli qog‘ozlari. Bank, odatda, sug‘urta kompaniyasiga o‘z
pulini bankda saqlagani uchun foiz to‘laydi; 2) ayrim mamlakatlar qonunchiligiga
muvofiq, chet mamlakat sug‘urta kompaniyasi, agar, biror boshqa mamlakatda
sug‘urta faoliyatini amalga oshirmoqchi bo‘lsa, dastlab u o‘sha mamlakat bank
muassasasiga tegishli pul mablag‘ini depozitga qo‘yadi. Mazkur depozit, chet
davlat sug‘urta kompaniyasining boshqa mamlakat xududida sug‘urta faoliyatini
amalga oshirishi uchun asos bo‘lib xizmat qiladi.
Diversifikatsiya - yirik sug‘urta kompaniyalarining asosiy faoliyatdan
tashqari boshqa faoliyat bilan ham shug‘ullanishi. Masalan, sug‘urta vositachiligi,
qimmatli qog‘ozlarning oldi-sotdisi, ko‘chmas mulk bilan shug‘ullanish va xakozo.
a)
Quyidagilarning barchasi [2]: videolarni kesish 
mumkin 1 sarlavha qoʻshish mumkin 1
6b)

|
a)
Quyidagilarning barchasi [2]: videolarni kesish
mumkin 1 sarlavha qoʻshish mumkin 1
6b) Pdf ko'rish
|
bet | 481/510 | Sana | 20.05.2024 | Hajmi | 14,88 Mb. | | #245028 |
Bog'liq 10-11-sinf Informatika va AT @E BAZA ISHREJA6a)
Quyidagilarning barchasi [2]: videolarni kesish
mumkin 1 sarlavha qoʻshish mumkin 1
6b)
Quyidagilarning barchasi [2]: idora kadrlarning
xatoli qismlarini olib tashlashi mumkin [1]. Idora
kadr boshiga axborot videosining sarlavhasini
qoʻyishi mumkin 1
3-bob. Kuzatish va boshqarish
Nazorat savollari
1.
Quyidagilarning istalgan kombinatsiyasi [2]:
•
Ekologiya yoki atrof-muhitga oid
maʼlumotlarni yozib oladigan kirish qurilmasi
10.
Original dasturiy taʼminot bajara olmaydigan
qoʻshimcha vazifalarni bajarish original dasturiy
taʼminot yordamida murakkab vazifalarni
soddalashtirish.
11.
Qora fon uchun och rangli yoki aksincha, oq fon
uchun to‘q rangli matndan foydalanish kerak.
Natijada foydalanuvchilar matnni osongina oʻqiy
oladi foydalanuvchi e’tiborini muhim maʼlumotlarga
tortish uchun matn yorqin rangda ajratib koʻrsatilishi
kerak; ranglar umumiy mantiqqa mos ishlatilishi
kerak, masalan, yashil rangdan ogohlantirish, sariq
rangdan ruxsat berish ma’nosida foydalanilsa,
foydalanuvchi ongida avvaldan shakllangan
mantiqda qarama-qarshilik yuzaga keladi.
12.
Antivirus rezerv nusxasi maʼlumotlarni siqish
diskni defragmentatsiyalash; formatlash; fayllarni
nusxalash oʻchirish
13.
Viruslar yoki zararli dasturlarning ishga tushishi
hamda fayllar va dasturlarga zarar yetkazishining
oldini oladi.
14.
Ommaviy foydalanishga tayyor dasturiy taʼminot
15.
Dastur foydalanishga tayyor bo‘lguncha ko‘p vaqt
ketadi; narxi qimmatga tushadi, chunki mijoz
ishlab chiqish bilan bog‘liq barcha xarajatlarni
qoplaydi; boshqa mijozlar avval foydalanmagani
uchun dastur ishga tushirilganida xatolar chiqishi
mumkin; texnik va qo‘llab-quvvatlash xizmatini
faqatgina dasturiy taʼminotni ishlab chiqqan
kompaniya bajara oladi.
|
| |
Fakultativ qayta sug‘urtalash - O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi qarshi muhandislik-iqtisodiyot...

155
Fraxt - dengiz yoki havo yo‘llari orqali yukni tashishda to‘lanadigan haq.
Ushbu haq tarif yoki yukni tashish to‘g‘risidagi shartnoma bo‘yicha o‘zaro
kelishilgan narx asosida to‘lanadi. Dengiz sug‘urtasida yuklarni tashishda fraxt
polisi yoziladi va fraxt qiluvchiga beriladi.
Frontlashtiruvchi kompaniya - boshqa sug‘urta kompaniyasining iltimosiga
ko‘ra, o‘z nomidan sug‘urta polisi beruvchi sug‘urta kompaniyasi.
Frontlashtiruvchi sug‘urta kompaniyasi qabul qilib olingan riskni yuz foiz
miqdorida iltimos qilgan sug‘urta kompaniyasi hisobiga o‘tkazadi va buning uchun
undan komission haq oladi. Hozirgi paytda, O‘zbekistonda bir nechta
frontlashtiruvchi kompaniyalar faoliyat ko‘rsatmoqda. Masalan, “Anglo-
Tashkent”, “UzAIG” sug‘urta kompaniyalari.
Fronting - qabul qilib olingan riskni tegishli komissiya haqi evaziga
to‘laligicha boshqa sug‘urta yoki qayta qayta sug‘urtalovchi kompaniyalariga
berish.
Sedent - riskni ikkilamchi joylashtirishni amalga oshiruvchi, ya’ni riskni
qayta sug‘urtalash uchun beruvchi sug‘urta kompaniyasi. Ikkilamchi tsedent
retrotsedent deb ataladi.
Sessiya - 1) sug‘urta riskini qayta sug‘urtalashga berish jarayoni. Sedent va
qayta sug‘urtalovchi o‘rtasidan huquqiy munosabatlarda ishlatiladi. 2) Xorij
amaliyotida tsedentning olingan sug‘urta mukofoti ma’nosini bildiradi.
Shomaj - O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi qarshi muhandislik-iqtisodiyot instituti...

156
shaxslarning ixtiyoriy bitim asosida birlashuvi. O‘zaro sug‘urtalash jamiyati
yuridik
shaxs hisoblanib, har bir sug‘urtalanuvchi ushbu jamiyatning a’zosi
bo‘ladi. AQSh va Yaponiyada asosan, hayot sug‘urtasi bilan shug‘ullanuvchi
kompaniyalar o‘zaro sug‘urtalash jamiyati shaklidadir. Hozirgi paytda Yaponiyada
o‘zaro sug‘urtalash jamiyatlari hayotni sug‘urtalash bozorining 89,4%ni
tashkil
etadi.
Shaxsiy sug‘urta - sug‘urta ob’ekti sifatida fuqarolarning hayoti, sog‘ligi va
mehnat qobiliyatini saqlash bilan bog‘liq manfaatlar majmuasi shaklidagi sug‘urta
tarmog‘i. Shaxsiy sug‘urta hayot sug‘urtasiga va baxtsiz hodisalardan sug‘urtaga
va tibbiy sug‘urtaga bo‘linadi. U riskli va jamg‘arma funksiyalariga ega. Chet el
tajribasida shaxsiy sug‘urta to‘rtta sug‘urta klassidan iborat bo‘lib,
inson
hayotidagi ro‘y berish mumkin bo‘lgan hodisalar (tug‘ilish, o‘lim, voyaga yetish,
nikohdan o‘tish, ma’lum bir yoshgacha yashash) ehtimolligi bilan bog‘liq
barcha
sug‘urta turlarini o‘z ichiga oladi. Keng ma’noda shaxsiy sug‘urta-bu uzoq
muddatli hayot sug‘urtasi, aralash sug‘urta va annuitetlardir.
Yashil karta - avtotransport vositalari egalarining fuqarolik javobgarligini
majburiy sug‘urtalash to‘g‘risidagi xalqaro shartnomalar tizimi. Mazkur sug‘urta
turi bo‘yicha shartnoma tuzilganlik faktini tasdiqlovchi polis. 1949
yilda
Yevropaning 13ta davlati o‘rtasida yashil karta to‘g‘risida shartnoma tuzilgan.
Hozirgi paytda yashil kartaga a’zo mamlakatlar 30 dan ziyodni tashkil etadi.
Yashil kartaga a’zo bo‘lgan mamlakatlarda tegishli milliy byurolar tashkil etilgan
va u mazkur davlat hududida yashil karta bilan bog‘liq ishlarni muvofiqlashtirib
turadi. O‘z navbatida milliy byurolar yashil karta xalqaro byurosiga birlashgan.
Qarorgohi Londonda joylashgan.
“pedagogik mahorat” ilmiy-nazariy va metodik jurnal. 2022, №3-4 - bet 58

“PEDAGOGIK MAHORAT” ilmiy-nazariy va metodik jurnal. 2022, № 3-4
53
РАЗЗАҚОВА
Райхан Сайлаубековна
УрДУ, психология фанлари
бўйича фалсафа доктори (PhD)
ОИЛАВИЙ ҲАЁТГА АДАПТАЦИЯ ПОТЕНЦИАЛИ ИЖТИМОИЙ-ПСИХОЛОГИК
ТАДҚИҚОТ СИФАТИДА
Ушбу мақолада оилавий ҳаётга адаптация потенциали ижтимоий-психологик тадқиқот
сифатида ўрганилган.
Tayanch so`zlar: Oilaviy xayot, oilaviy hayotga tayyorlik, adaptatsiya, nikoh, jismoniy yetuklik, ruhiy
yetuklik, ijtimoiy tayyorlik.
ПОТЕНЦИАЛ АДАПТАЦИИ К СЕМЕЙНОЙ ЖИЗНИ В КАЧЕСТВЕ СОЦИАЛЬНО-
ПСИХОЛОГИЧЕСКОГО ИССЛЕДОВАНИЯ
В данной статье рассматривается потенциал адаптации к семейной жизни изучается как
социально-психологическое исследование.
Ключевые слова - “pedagogik mahorat” ilmiy-nazariy va metodik jurnal. 2022, №3-4

“PEDAGOGIK MAHORAT” ilmiy-nazariy va metodik jurnal. 2022, № 3-4
54
билимини, кўникмаларини, қобилиятларини, йўналишини, муайян хулққа тузилганлигини ўз ичига
қамраб олувчи мақсадга йўналтирилган ифодасини билдиради, деб олим бежизга таъкидламайди [12].
В.Н.Марков, илмий адабиётлар таҳлили натижалари бўйича, бир хил муаммоли вазиятларда
турли шахслар турлича ва турли даражадаги муваффақият билан адаптацияланади. Бу шундан
далолат берадики, шахснинг адаптацияга бўлган қобилияти ёки адаптация потенциали мавжуд ва
индивидуал фарқлар тўғрисида шундай қобилиятни эгаллаганлик даражаси бўйича баҳо бериш
мақсадга мувофиқ. Адаптация потенциали тушунчаси микро ва макро гуруҳлар шароитида инсон
хулқининг адаптацияланувчанлиги каби аниқланади. Психология планида бундай ҳулқ инсонда
борлиққа мўлжалнинг мураккаб тизимини ишлаб чиқиш, юқори психологик функцияларни қайта
тузиш ва шахснинг сифат жиҳатдан янги қобилиятларини, хусусиятларини шакллантириш билан
таъминланади. Ижтимоий-психологик хоссалар, шунингдек, шахснинг самарали адаптация хулқини
таъминлайдиган қобилиятлари илмий изланишлар учун жуда долзарб ҳисобланади [12].
И.Ф.Дементьева, шахснинг оилавий ҳаёт соҳасидаги самарали адаптация қобилияти, оиланинг
муваффақиятли фаолият юритиши учун зарур бўлган, унинг юзага келган турғун сифатлари тизими
бўлади, деб ҳисоблайди. Қадриятларга бўлган қарашлари у томонидан шахснинг оиладаги хулқининг
созловчиси, шунингдек, оилавий ҳаётга тайёрлик кўрсаткичи сифатида қаралади [5].
А.С.Щукина адаптацияланишнинг ахлоқий-психологик томонини ажратди, унинг остида у
хулқнинг талаблар, мажбуриятлар ва ижтимоий стандартлар билан оилавий ҳаёт тартибга солинади,
бир бутун комплексининг ўзлаштирилишини тушунади. Изланувчи никоҳга қобилиятлилик
тушунчасини киритди ва унинг қуйидаги таркибий қисмларини ажратиб берди:
бошқа инсон тўғрисида ғамхўрлик қилиш, савоб иш қила олиш қобилияти;
ҳамдард бўлиш, биргаликда бошдан кечириш, шеригининг ички дунёсига кириш, уни
тушуниш, унинг билан руҳан бирлашиш;
тижоратга, ҳамкорликка, мулоқотга кира олиш қобилияти;
чидамли, олийжаноб ва раҳмдил бўлиш, бошқа шахсни унинг барча камчиликлари билан
бирга тушуниш, ўзининг хусусий манманлигини боса олиш қобилиятини назарда тутувчи юқори
даражадаги этика маданияти [8].
Ключевые слова - “pedagogik mahorat” ilmiy-nazariy va metodik jurnal. 2022, №3-4

|
“pedagogik mahorat” ilmiy-nazariy va metodik jurnal. 2022, №3-4Bog'liq 05.12.2021 To`plam Ped mahorat OAKКлючевые слова: эксперт, самостоятельное обучение, обратная связь, методологические,
недостатки, реализация, взгляды, технология.
INDEPENDENT LEARNING AND ITS MOTIVATIONAL FEATURES
This article discusses the problems of applying different methodological approaches to the process of
independent learning, which remains one of the most pressing issues today. After all, students cannot
acquire the necessary knowledge and skills only through theoretical or laboratory, seminars and practical
classes received in the classroom. To this end, the development of independent learning, the development of
students' independent learning skills, and, most importantly, the expansion of research aimed at developing
the system are also among the main objectives of the article. The use of different technologies for
independent learning, the introduction of modern methods in the system, the main goal of which should be
not only students but also teachers, working with students to develop and improve the system, the use of
feedback processes appears as an integral part.
Keywords: feedback, methodological, independent education, shortcomings, implementation,
manifestations, technology.
Kirish.
Bugungi kun jamiyati uchun zarur bo’lgan mutaxassislar, professional xususiyatlari yuqori
bo’lgan kadrlarni tayyorlashning asosiy shartlaridan biri – bu birinchi galda, ta'lim tizimi bo’lsa, ikkinchidan,
kadrlarni tayyorlashda qo’llaniladigan ilg'or metodlar hisoblanadi. Ushbu metodlardan ko’zlangan asosiy
maqsad talabalarni mustaqil holda bilim olishi va ushbu bilimlarini real hayotda qo’llay bilish salohiyatini
oshirishdir. Shuningdek, yuqori malakaga ega bo’lgan mutaxassislar avvalo, xorijiy tillarni qay darajada
bilishi va ularni amaliyotda qo’llay olishida ham namoyon bo’lishini aslo unutmasligimiz lozim. Zero xorijiy
tillarni puxta egallash bugungi kun zamonaviy kadrlari oldiga qo’yilayotgan asosiy talablardan biridir.
Shuning uchun ham, avvalo, yoshlarni ta'lim olishining ilk kunlaridan boshlab mustaqil ta'limga yo’naltirish,
buning uchun ularda avvalo o’quv motivatsiyalarini rivojlantirish va yo’lga qo’yish masalalari eng muhim
“PEDAGOGIK MAHORAT” ilmiy-nazariy va metodik jurnal. 2022, № 3-4
58
vazifa hisoblanadi. “Talabalar o’quv faoliyatining umumta'limiy, tarbiyaviy, amaliy va rivojlantiruvchi
maqsadlarini anglab yetishi va ularning shaxsiy maqsadlari bilan bog'lashi motivatsiyaning shakllanishiga
sabab bo’ladi”1.Didaktik jarayondagi motivatsion bosqich o’quvchini o’quv faoliyatiga tez va oson kirishib
yuqori natijaga erishishga, faoliyat mexanizmining qisqa hamda samarador bo’lishiga imkon beradi2.
|
| |
Siga estos pasos para usar el Asistente para búsqueda

|
Siga estos pasos para usar el Asistente para búsqueda
|
bet | 51/86 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,84 Mb. | | #15734 |
Siga estos pasos para usar el Asistente para búsqueda:
Ingrese tanta información como pueda recordar en el Search Companion (Asistente para búsqueda).
Haga clic en las flechas hacia abajo para agregar más criterios de búsqueda.
Utilice el botón Back (Atrás) si fuera necesario.
Haga clic en Search (Búsqueda).
Instrucciones para usar el Asistente para búsqueda (continuación)
Una vez que haya hecho clic en Search (Búsqueda), el Asistente para búsqueda le indica qué está buscando.
Los resultados de la búsqueda se verán en el espacio en blanco.
El Asistente para búsqueda le indicará en qué momento se ha completado la búsqueda y le ofrecerá más opciones de búsqueda.
Si se completó la búsqueda, haga clic en Yes, finished searching (Sí, finalizar la búsqueda).
Simplemente, haga doble clic en el archivo para abrirlo.
Una búsqueda puede tardar segundos, minutos o mucho más tiempo de acuerdo con el tipo de búsqueda solicitada y la ubicación de los archivos. Si no encuentra el archivo o la carpeta que busca en su primer intento, ingrese otro nombre y/u otra ubicación.
Para ver rápidamente los archivos listados en su resultado de búsqueda, desplace el puntero del ratón sobre el nombre de archivo. Aparecerá una ventana emergente amarilla que indicará su ubicación, tipo y tamaño. Haga doble clic en el archivo para abrirlo.
|
| |
Instrucciones para crear una cuenta nueva

|
Instrucciones para crear una cuenta nueva
|
bet | 55/86 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,84 Mb. | | #15734 |
Instrucciones para crear una cuenta nueva
Usted puede crear cuentas nuevas de usuario según lo crea conveniente, otorgándole a otras personas acceso a su computadora (sin compartir la contraseña).
Siga estos pasos para crear una cuenta nueva:
Haga clic en Create a New Account (Crear una cuenta nueva) en la ventana User Accounts (Cuentas de usuario).
Aparecerá una ventana donde deberá asignarle un nombre a la nueva cuenta. Ingrese el nombre de la cuenta nueva y haga clic en Next (Siguiente).
La siguiente pantalla le pide que elija un tipo de cuenta. Seleccione Computer Administrator (Administrador de equipo) o Limited (Limitada) haciendo clic en el botón de radio correspondiente.
Si no está seguro, haga clic en cada uno de los botones para ver lo que le permite realizar cada tipo de cuenta.
Cuando haya finalizado, haga clic en el botón Create Account (Crear cuenta).
La cuenta nueva aparece ahora en la ventana User Accounts (Cuentas de usuario).
|
| |
Instrucciones para configurar la pantalla

|
Instrucciones para configurar la pantalla
|
bet | 61/86 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,84 Mb. | | #15734 |
Instrucciones para configurar la pantalla
La ficha Display (Pantalla), le permite utilizar colores fuertes y ajustar el cursor para que resulte más cómoda la lectura del texto en la pantalla.
Estas características son especialmente útiles para usuarios con discapacidades visuales. Elija entre las dos opciones:
Para activar la opción High Contrast (Contraste alto), marque la casilla de verificación Use High Contrast (Utilizar contraste alto). Al hacer clic en el botón Settings (Configuración), se activa el método abreviado para el contraste alto: ALT+SHIFT+PRINT SCREEN (ALT izq+MAYÚS izq+IMPR PANT).
Utilice los controles deslizantes para cambiar la velocidad de intermitencia y el ancho del cursor.
|
| |
Vista preliminar de archivos de imágenes

|
Vista preliminar de archivos de imágenes
|
bet | 52/86 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,84 Mb. | | #15734 |
Vista preliminar de archivos de imágenes
Se puede obtener una vista preliminar de los documentos de imágenes (incluidos los faxes) con la ayuda de la utilidad Windows Picture and Fax Viewer (Visor de imágenes y fax de Windows) sin tener que abrir un programa de edición de imágenes. Esto resulta particularmente útil cuando explora una lista de nombres de archivos que no son para nada descriptivos. A modo de ejemplo, digamos que tiene un archivo llamado 09786.jpeg y tal vez desee saber cómo es el archivo.
Siga estos pasos para obtener una vista preliminar de un archivo de imágenes:
Haga clic con el botón derecho del ratón en el archivo y seleccione Preview (Vista previa) en el menú contextual.
Se abrirá Windows Picture and Fax Viewer (Visor de imágenes y fax de Windows) con el archivo de imágenes.
Utilice los botones de control situados en la parte inferior de la ventana, para realizar las tareas básicas sin abrir un programa de edición de imágenes.
Utilice los botones de flechas para ver las imágenes como una presentación con diapositivas.
Busque la Lista de compras creada en una lección anterior, mediante el empleo del Search Companion (Asistente para búsqueda).
Utilice Windows Picture and Fax Viewer (Visor de imágenes y fax de Windows) para obtener una vista preliminar de un archivo de imágenes.
|
| |
Instrucciones para configurar el sonido

|
Instrucciones para configurar el sonido
|
bet | 60/86 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,84 Mb. | | #15734 |
Instrucciones para configurar el sonido
La ficha Sound (Sonido) le permite activar los sonidos de Windows para facilitar el uso de Windows XP.
Estas características son especialmente útiles para usuarios con discapacidades auditivas. Elija entre las dos opciones:
SoundSentry - Windows XP normalmente utiliza sonidos para alertar al usuario sobre ciertas notificaciones o comunicaciones. La utilidad SoundSentry genera avisos visuales en pantalla cuando el sistema emite un sonido. Para activar esta función, haga clic en la casilla de verificación Use SoundSentry (Utilizar SoundSentry). Luego elija el tipo de alerta visual que desea recibir.
ShowSounds - active esta opción para indicarle a los programas que muestren texto en pantalla para todos los sonidos o leyendas de voz que utilicen. Para activar esta función, haga clic en la casilla de verificación Use ShowSounds (Utilizar ShowSounds).
|
| |
Instrucciones para configurar el teclado

|
Instrucciones para configurar el teclado
|
bet | 59/86 | Sana | 23.07.2021 | Hajmi | 1,84 Mb. | | #15734 |
Instrucciones para configurar el teclado
El cuadro de diálogo Accessibility Options (Opciones de accesibilidad) posee cinco fichas: Keyboard (Teclado), Sound (Sonido), Display (Pantalla), Mouse (Mouse) y General (General).
La ficha Keyboard (Teclado) le permite cambiar el modo en que su teclado ingresa información en Windows XP.
Las siguientes características son especialmente útiles para aquellos usuarios que tienen dificultades al utilizar el teclado.
StickyKeys - con esta opción activada, el usuario no tiene que mantener pulsadas varias teclas a la vez. A modo de ejemplo, digamos que si desea utilizar Ctrl + Alt + Supr, la función StickyKeys le permite pulsar una tecla por vez y no tener que pulsar las tres simultáneamente. Para utilizar esta función, marque la casilla Use StickyKeys (Utilizar StickyKeys) y haga clic en el botón Settings (Configuración) para determinar su configuración personal. Una vez que la haya activado o desactivado, puede usarla pulsando la tecla Shift (Mayúsculas) cinco veces seguidas.
FilterKeys - active esta opción para que no se tomen en cuenta las pulsaciones repetitivas o breves. Para utilizar esta función, marque la casilla Use FilterKeys (Utilizar FilterKeys) y haga clic en el botón Settings (Configuración) para determinar su configuración personal.
ToggleKeys - active esta opción si desea oír tonos al pulsar CAPS LOCK, NUM LOCK o SCROLL LOCK (BLOQ MAYÚS, BLOQ NUM o BLOQ DESPL). Para utilizar esta función, marque la casilla Use ToggleKeys (Utilizar ToggleKeys) y haga clic en el botón Settings (Configuración) para determinar su configuración personal.
|
| |
Obligatorli qayta sug‘urtalash - O’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi qarshi muhandislik-iqtisodiyot...

141
Majburiy sug‘urta- sug‘urta munosabatlarinning qonun kuchiga ega bo‘lgan
shakli. Majburiy sug‘urta qonunchilik xujjatlari asosida amalga oshiriladi. Ushbu
xujjatda sug‘urtaga tortiladigan ob’ektlar soni, sug‘urta javobgarligining hajmi,
sug‘urta munosabatlarida qatnashadigan tomonlarning huquq va majburiyatlari
hamda boshqa rekvizitlar ko‘rsatiladi. Amaldagi qonunchilikka asosan,
O‘zbekistonda majburiy sug‘urtani tegishli litsenziyaga ega bo‘lgan har qanday
sug‘urta kompaniyasi o‘tkazishi mumkin.
Oferta- asosiy shartlar ko‘rsatilgan holda sug‘urta shartnomasini tuzish
taklifi. Sug‘urta kompaniyasi ofertani konkret yuridik yoki jismoniy shaxsga
yo‘llashi mumkin.
Offshor sug‘urta kompaniyasi- maxsus maqomga ega bo‘lgan sug‘urta
kompaniyasi. Offshor sug‘urta kompaniyalari soliq to‘lash stavkalari eng kam
bulgan offshor zonalarda (Bermud oroli, Gernsi, Men va Keymanov orollari)
tashkil etiladi. Offshor zonalarda amalga oshiriladigan sug‘urta operatsiyalari
sug‘urta kompaniyasini tashkil etishda qatnashgan ta’sischilar joylashgan davlati
organlari tomonidan nazorat etilmaydi.
Prolongatsiya- o‘zaro kelishgan holda sug‘urta shartnomasini amal qilish
muddatini uzaytirish. Prolongatsiya yozma ko‘rinishda tasdiqlanishi mumkin.