nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Lazerlarning yaratilish tarixi

|
Lazerlarning yaratilish tarixi
|
bet | 3/21 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 54,47 Kb. | | #263539 |
Bog'liq Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar-www.hozir.org1.2. Lazerlarning yaratilish tarixi Lazerlarning yaratilishi insoniyat ilmiy-texnik taraqqiyotining o‘lkan yutuqlaridan biri desa bo‘ladi. Lazerlar yaratilishining boshlanishi 1916 yilga borib taqaladi. Usha yili buyuk fizik olim A.Eynshteyn birinchi bo‘lib, majburiy nurlanish tushunchasini kiritdi, va nazariy yo‘l bilan majburiy nurlanish uni majburlovchi nurlanishga kogerentligini (mosligini) ko‘rsatadi. 1930 yilda P.Dirak o‘zi tomonidan yaratilgan nurlanishning kvantomexanik nazariyasi asosida majburiy nurlanish va uning kogerentlik xususiyatlarini chuqurroq va aniqroq taxlil qilib, tushuntirib berdi. Lekin bu lazerning yaratilishi uchun yetarli emas edi. 1930 yildan boshlab optik spektroskopiya sohasida ko‘plab ilmiy-tadqiqot ishlari boshlanib ketdi. Bu izlanishlar natijasida atomlar, molekulalar, ionlarning energetik sathlari haqida ko‘plab ma’lumotlar olindi va keyinchalik turli lazerlarning yaratilishida ishlatildi. Bu ishlarga S.E.Frish va V.A.Fabrikant kabi Rossiya olimlari ham o‘z hissalarini qo‘shishdi. 1939 yilda V.A.Fabrikant birinchi bo‘lib, yorug‘lik nurining majburiy nurlanish xisobiga kuchayishining imkoniyati borligini aytdi. 1951 yilning yozida, u o‘zining xodimlari bilan majburiy nurlanish yordamida elektromagnit nurlanishni (ultrabinafsha, ko‘rinuvchi, infraqizil va radioto‘lqinlar sohasida) kuchaytirish uslubi uchun avtorlik guvoxnomasini olishga taklif berishgan. Bu takliflarida lazerlarning faol muhitini yaratishning asosiy g‘oyalari bayon etilgan edi. Lekin optik kuchaytirish g‘oyalaridan tashqari, uni amalda bajarish va nixoyat kogerent nurlarning xosil qilish uchun o‘ziga xos teskari bog‘lanishli optik rezonator bo‘lishi kerak edi. Usha yillarda fanning optika bo‘limida optik soha uchun rezonatorlar o‘ylab topilmagan edi. Kvant elektronikasi yoki lazerlar fizikasining rivojlanishida radiofizikanig bo‘limi bo‘lgan radiospektroskopiya muhim omil bo‘ldi. Uning keskin rivojlanishi 1940 yillardan boshlanib, ilmiy izlanishlar yo‘nalishi atom va molekula spektroskopiyasidan tashqari vaqt va chastotaning, ya’ni o‘ta yuqori chastota (O‘YUCH) standartlarini yaratilishga bag‘ishlangan edi. Bu ilmiy izlanishlar natijasida 1950 yillarning boshlarida bir-birlaridan mustaqil ravishda N.G.Basov, A.M.Proxorov (FIAN, Rossiya) va Ch.Tauns (AQSH, Kolumbiya universiteti) tomonidan majburiy nurlanish g‘oyalaridan amalda foydalanib, ammiak molekulasida ishlovchi molekulyar kuchaytirgich va generator (Mazer) yaratildi .
|
| |
Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish - bet 8

|
Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish
|
bet | 8/21 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 54,47 Kb. | | #263539 |
Bog'liq Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar-www.hozir.org(20.3) shartga keltiriladi. Bu yerda 0() - kuchaytirish koeffitsiyentining intensivliklar kichik bo‘lgandagi, ya’ni to‘yinish effekti hisobga olinmagan holdagi qiymati (to‘yinmagan kuchaytirish koeffitsiyenti). (20.3) munosabat tenglikka aylanganda generatsiyaning bo‘sag‘a shartlariga erishilgan bo‘ladi. Yuqorida aytilganlarga mos ravishda generatsiyaning statsionar quvvati quyidagi shart bilan aniqlanadi: (20.4) bu munosabatni potensirlab, (20.5) shartlarni topamiz. (20.4) yoki (20.5) shartlar statsionar generatsiya shartlari deyiladi. Yuqorida kiritilgan f kattalik energiyaning nisbiy isroflari yoki qisqacha isroflar deyiladi. Ba’zan f kattalik o‘rniga rezonatorning aslligi deb ataladigan Qr kattalikdan foydalaniladi. Tebranuvchi sistemaning asilligi deb, sistemada jamg‘arilgan energiyaning sistemadan tebranishning bir davrida chiqayotgan energiyaga nisbatiga aytiladi. Optik rezonatorlarda yuqorida aytilgancha ta’riflangan asllik f isroflarga (20.6) munosabat orqali bog‘langan, bu yerda q – rezonatorning L uzunligida joylashgan yarim to‘lqinlar soni. Spontan nurlanishning aktiv rezonatorda kuchaytirilishi va nihoyat, shu rezonatorning kogerent nurlari generatorlariga aylanishi avtotebranuvchi sistemalarda generatsiya o‘z-o‘zidan uyg‘ongan vaqtda rivojlanib boradigan jarayonlarga juda o‘xshashdir. Bunday sistemalarda tebranuvchi sistema bilan tebranishlarni ta’minlab turgan energiya manbai o‘rtasidagi musbat teskari bog‘lanish muhim rol o‘ynaydi. Induktiv musbat teskari bog‘lanishning mohiyati qiyosan sodda bo‘lishini elektron lampali tebranish generatorida ko‘rishimiz mumkin. Optik kvant generatorlarida ko‘zguli rezonator nurlanish maydoni bilan uning energiya manbai- aktiv muhit o‘rtasida musbat teskari bog‘lanish vujudga keltiradi. Rezonatorning ko‘zgulari tufayli yorug‘lik oqimi aktiv muhitda ko‘p marta tarqaladi (shu bilan u kuchayadi). Bu hol generatsiyaning o‘z-o‘zidan uyg‘onishi hamda uni davom ettirish uchun zarur. Lekin rezonatorning lazer ishidagi vazifasi maydon energiyasining zichligini aktiv muhitda ko‘paytirishdangina iborat bo‘lmaydi. Yuqorida ko‘rsatib o‘tilgan o‘xshashlikka asosan, avtotebranuvchi rejimning vujudga kelishi uchun teskari bog‘lanish musbat bo‘lishi kerak. Boshqacha qilib aytganda, sistemada bo‘lgan hamda teskari bog‘lanish kanali orqali kelayotgan tebranishlar o‘rtasida qat’iy sinfazalik mavjud bo‘lishi shart.
|
| |
Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish - bet 14

|
Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish
|
bet | 14/21 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 54,47 Kb. | | #263539 |
Bog'liq Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar-www.hozir.orgYuqorida keltirilgan boblardan ma’lumki, optika fizikaning yetarli darajada yaxshi o‘rganilgan sohasiga kiradi. Optik jarayonlarga qiziqish katta ekanligi tabiiydir. Chunki odam atrof olam haqidagi ma’lumotlarning 80-85% ni ko‘rish orqali oladi. Avval boshida optika, ko‘rish sohasidagi elektromagnit to‘lqinlarni o‘rganish, ya’ni odam ko‘zi qabul qiladigan to‘lqinlar (0,400,76 mkm) bilan cheklangan. Shunday qilib, yorug‘lik - bu elektromagnit tebranishlarning aniq bir to‘lqin uzunlikli sohasi deb hisoblash mumkin. Zamonaviy optika ko‘rish sohasiga tutashgan ultrabinafsha sohani (yumshoq rentgen nurlari bilan birgalikda) va infraqizil sohadan to radioto‘lqinlarning millimetr diapazonigacha bo‘lgan keng sohani o‘rganadi. XX asr o‘rtalariga kelib, yorug‘likning modda bilan o‘zaro ta’siri jarayoni to‘liq o‘rganildi. Xususan, optikaning asosiy makroskopik qonunlari bilan yorug‘likning atom darajasigacha mikroskopik o‘zaro ta’sir qonunlari o‘rtasidagi bog‘liqlik aniqlandi. Bunda mikroskopik darajadagi o‘zaro ta’sirda bitta umumiy hol aniqlandi, u ham bo‘lsa: barcha jarayonlar birfotonli jarayon ekanligi ma’lum bo‘ldi. Bu degani, atom yorug‘lik bilan o‘zaro ta’sirning har bir elementar aktida atiga bitta foton yutadi. Eksperimental natijalar Maksvellning elektromagnit nazariyasi va kvant nazariyalari kelishuviga erishishiga sabab bo‘ladi. Shuning uchun tadqiqotlarni asosan tugallangan deb hisoblash mumkin. Bu tadqiqotlarning asosini yaxshi ma’lum bo‘lgan yorug‘likning tarqalish va uning muhit bilan o‘zaro ta’sir qonunlari tashkil etadi. XX asr o‘rtalarida lazerning yaratilishi, holatni butunlay o‘zgartirib yubordi. Ma’lum bo‘lishicha bu qonunlar keng tarqalgan, ammo kichik intensivlikli yorug‘lik holidagina o‘rganilgan. Lazer nurlanishidan foydalanib erishiladigan yuqori intensivlikdagi yorug‘lik holi uchun optikaning asosiy makroskopik qonunlari o‘rinli emas. Impuls lazeri chiqaradigan yorug‘lik intensivligi boshqa har qanday lazer kashf qilingunga qadar bo‘lgan yorug‘lik manbai intensivligidan bir necha tartibga yuqoridir.
|
| |
Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish - bet 4

|
Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish
|
bet | 4/21 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 54,47 Kb. | | #263539 |
Bog'liq Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar-www.hozir.orgMazer (Maser - microwave amplification by stimulated emission of radiation) - ingliz so‘zlaridagi bosh harflardan tashkil topgan va mazmuni mikroto‘lqinni majburiy nurlanish hisobiga kuchaytirishdir. Shu ishlari uchun ular 1964 yili Nobel mukofotining sovrindori bo‘lishdi. Kvant elektronikasining rivojlanishi elektromagnit to‘lqinning yangi, infraqizil va ko‘zga ko‘rinuvchi sohalarida kogerent nurlanish olishga yo‘naltirildi. Dunyoning ko‘p ilmiy laboatoriyalarida lazerlar yaratish ustida ish boshlab yuborildi. Bu ishlarning rivojlanishida A.M. Proxorovning kvant qurilmalarida ochiq optik rezanotor sifatida Fabri-Pero ( etaloni) interferometrini qo‘llash g‘oyasi hal qiluvchi omil bo‘ldi. Birinchi gazli lazer (Laser – light amplification by stimulated emission of radiation – ya’ni yorug‘likni majburiy nurlanish hisobiga kuchaytirish demakdir) 1961 yilda neon va geliy aralashmasida yaratildi. Uzluksiz ish holatida infraqizil sohada to‘lqin uzunligi 1,15 mkm bo‘lgan kogerent nurlanish berdi. 1962 yilda geliy-neon lazerlarida ko‘zga ko‘rinadigan sohada, 0,63 mkm to‘lqin uzunlikli, qizil rangli kogerent nurlanish hosil qilindi. Shundan beri geliy–neon lazeri takominllashib kelinmoqda. Muhit atomlarining qandaydir ikki holati energiyalarining Em-En ayirmasiga mos bo‘lgan chastotali yassi to‘lqin shu muhitda tarqalayotgan bo‘lsin. Nurlanishning oqimi Buger qonuniga muvofiq o‘zgaradi, bunda yutish koeffitsiyenti (20.1) munosabat bilan aniqlanadi: (20.1) bu erda - Eynshteyn koeffitsiyenti, gm, gn - va Nm, Nn lar - m,n holatlarning statistik og‘irliklari va balandliklari. (20.1) dagi Nn/gn va Nm/gm hadlar mos n→m va mn o‘tishlarning ulushlarini ko‘rsatib, bu o‘tishlarda fotonlar yutiladi va induksiyalangan ravishda chiqariladi.
|
| |
III.XULOSA - Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish

|
Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish
|
bet | 21/21 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 54,47 Kb. | | #263539 |
Bog'liq Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar-www.hozir.orgIII.XULOSA
Xulosa qilib aytganda umumiy qattiq hol lazerning chiqishi ishlaydigan materialning optik bir-biriga mos kelmasligi tufayli multimode hisoblanadi. Yaxshi optik birligi va yaxshi mo'ljallangan kavit kabi texnik chora-tadbirlar tanlangan ishchi material tanlansa, diffraktsiya chegarasiga yaqin nur uzilish burchagi bo'lgan asosiy transvers usul (TEM00) lazeri olinishi mumkin va bitta uzunlamasına tartibli lazer ham olinishi mumkin.
Kuchli-davlat lazerlarining rivojlanish jarayoni yangi va ishlaydigan to'lqin uzunligi uchun sozlanishi mumkin bo'lgan yangi ishchi moddalarni izlash, lazerlarni konvertatsiya qilish samaradorligini oshirish, chiqish quvvatini oshirish, nur sifatini yaxshilash, pulsning kengligi , ishonchliligini oshirish va ish muddatini uzaytirish.
http://hozir.org
|
| |
Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish - bet 7

|
Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish
|
bet | 7/21 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 54,47 Kb. | | #263539 |
Bog'liq Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar-www.hozir.orgAktiv muhit tomonidan kuchaytirilishdan tashqari, rezonator ichidagi to‘lqinning amplitudasini kamaytiradigan qator faktorlar ham ta’sir qiladi. Rezonator ko‘zgularining qaytarish koeffitsiyenti birga teng emas. Uning ustiga nurlanishni rezonatordan chiqarish uchun ko‘zgulardan hech bo‘lmaganda bittasi qisman shaffof qilib yasaladi. Bundan tashqari, nurlanish rezonator o‘qi bo‘ylab tarqalayotganda nurlanish oqimining energiyasi oqimning difraksiyasiga, rezonatordagi muhitda sochilishiga va hokozalarga ham sarflanadi. Energiyaning bunday isroflarini ko‘zgular uchun ularning haqiqiy r qaytarish koeffitsiyentidan kichik bo‘lgan reff effektiv qaytarish koeffitsiyentini kiritib hisobga olish mumkin. Agar to‘lqinning L yo‘ldagi kuchayishi uning ko‘zgulardan qaytgandagi energiya isroflarining yig‘indisidan katta bo‘lsa, har bir yugurishdan so‘ng to‘lqinning amplitudasi borgan sari kattaroq bo‘ladi. To‘lqin energiyasining u() zichligi kuchaytirish koeffitsiyentining kattaligi to‘yinish effekti natijasida ancha kamayadigan bo‘lguncha to‘lqin kuchayaveradi. Statsionar holat muhitdagi kuchayishning energiya isroflari yig‘indisi bilan raso kompensatsiyalanish shartiga mos keladi. Shunday qilib, lazerlardan nurlanishni generatsiya qilish masalasida to‘yinish effekti prinsipial ahamiyatga ega. Nurlanishning yo‘naltirilgan oqimini generatsiyalash imkoniyatini belgilaydigan miqdoriy munosabatni quyidagi mulohazalar asosida topish mumkin. Aktiv muhitdagi biror А nuqtada vujudga kelgan va spektral zichligi I0 bo‘lgan nurlanish oqimi rezonator o‘qi bo‘ylab yo‘nalib, o‘ng tomondagi ko‘zguga borayotib kuchayadi, undan qaytadi va chap ko‘zgudan qaytgandan so‘ng o‘zining dastlabki yo‘nalishida tarqalib, yana А nuqtadan o‘tadi. Shunday qilib, nurlanish rezonatori tarqalishining bir siklida 2L ga teng yo‘l bosib o‘tadi. Agar energiya hech isrof bo‘lmasa, oqim I0 exp[2()L] ga teng kattalikkacha kuchayishi kerak, bu yerda () - kuchaytirish koeffitsiyenti. Lekin ko‘zgularning effektiv reff qaytarish koeffitsiyenti orqali hisobga olingan energiya isroflari natijasida energiya oqimining rezonatordagi bir sikl tarqalishidan keyingi zichligi I0 r2effexp[2()L] ifoda bilan aniqanadi. Shuning uchun rezonatorda nurlanish generatsiya qilish imkoniyati to‘g‘risidagi masalaning
|
| |
Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish - bet 6

|
Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish
|
bet | 6/21 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 54,47 Kb. | | #263539 |
Bog'liq Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar-www.hozir.orgYuqorida muhokama qilingan va majburiy o‘tishlar bilan bog‘langan kogerent nur chiqarishdan tashqari, muhit atomlari spontan o‘tishlarda ham qatnashib, natijada bir-biri bilan hamda tashqi maydon bilan kogerent bo‘lmagan to‘lqinlar chiqarilishini yoddan chiqarmaslik kerak. Shunday qilib, aktiv muhitning nurlanishi har doim kogerent va kogerent bo‘lmagan qismlarning aralashmasidan iborat bo‘lib, ular o‘rtasidagi munosabat, xususan, tashqi maydonning intensivligiga bog‘liq bo‘ladi. Oxirgi holni tushuntirish oson, chunki majburiy chiqarish jarayonida qatnashgan atomlar uyg‘onish energiyasidan mahrum bo‘ladi va, demak, spontan ravishda nurlantira olmaydi. Yuqoridagini batafsil analiz qilish majburiy o‘tishlar ta’sirida kogerent bo‘lmagan spontan nurlanishning to‘liq intensivligigina emas, balki uning spektral tarkibi ham o‘zgarishini ko‘rsatadi. Energetik sathlari invers ravishda bandlangan muhitning yorug‘likni kogerent kuchaytirishi bunday muhitdan monoxromatik nurlanishning yo‘naltirilgan oqimi hosil qilish uchun foydalanish imkoniyatini belgilab berdi. Fabrin-Pero interferometrlarida qo‘llaniladigan ko‘zgularga o‘xshash ikki ko‘zgu o‘rtasiga qo‘yilgan aktiv muhit yorug‘likni qanday nurlantirishini ko‘raylik (20.1-rasm). Bunday sistemani aktiv optik rezonator deb aytish qabul qilingan. A nuqtadagi uyg‘ongan atom invers balandlikka ega bo‘lgan sathlar o‘rtasidagi spontan o‘tish natijasida to‘lqin chiqargan bo‘lsin. To‘lqin aktiv muhitda o‘tadigan yo‘l qancha katta bo‘lsa, to‘lqin shuncha kuchayadi. Rezonator o‘qiga perpendikulyar bo‘lgan yo‘nalishlarda kuchaytirish eng kam bo‘ladi. Boshqa yo‘alishlarga birmuncha ko‘proq yo‘l mos keladi va demak, birmuncha ko‘proq kuchaytirish mos keladi. (20.1-rasmda) bunday hol kuchaytirilayotgan yorug‘lik oqimidagi strelkalarning sonini ko‘paytirish bilan sxematik ravishda ko‘rsatilgan. Kuzgudan qaytgandan keyin to‘lqin yana aktiv muhitda tarqaladi va uning amplitudasi o‘sib boradi. Keyin to‘lqin qarama-qarshi turgan ko‘zguga etadi, undan qaytadi va aktiv muhitda ko‘chayishda davom etadi, shundan so‘ng aytib o‘tilgan sikldagi hamma bosqichlar takrorlanadi va rezanatordagi to‘lqinning energiyasi ortib boradi.
|
| |
Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish - bet 9

|
Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar reja: I. Kirish
|
bet | 9/21 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 54,47 Kb. | | #263539 |
Bog'liq Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar-www.hozir.orgBundan ko‘rinadiki optik kvant generatorlari fizikaning turli sahalarida paydo bo‘lgan uchta asosiy g‘oyaga asoslangan. Birinchi g‘oya Eynshteynga tegishli bo‘lib, u kogerent bo‘lmagan issiqlik nurlanishi nazariyasida majburiy chiqarish jarayoni mumkin ekanligini postulat qilib aytgan. Ikkinchi asosiy g‘oya muvozanatda bo‘lmagan termodinamik sistemalardan foydalanish bo‘lib, bu sistemalarda elektromagnitik to‘lqinlar yutilmasdan, balki kuchayishi mumkin (V.A.Fabrikant, 1940 yil). Nihoyat, radiofizika sohasiga tegishli bo‘lgan uchinchi g‘oya - kuchaytiradigan sistemani avtotebranuvchi sistemaga, ya’ni elektromagnitik kogerent to‘lqinlar generatoriga aylantirish uchun musbat teskari bog‘lanishdan foydalanishdan iborat. Geliy-Neon lazerlari quvvati bir necha o‘n millivattga teng monoxromatik yaxshi dasta nurlantiradi, impulsli va uzluksiz rejimlarda ishlaydi, tuzilishi sodda va ishlatilishi qiyosan bexatardir. Bunday lazerlar spektrning ham ko‘rinuvchan, ham infraqizil sohalarida nurlanish hosil qiladi. Ular nurlanishning to‘lqin uzunligi spektrning ko‘rinuvchi sohasida uning qizil qismiga (l=632,8 nm) to‘g‘ri kelib, spektrning infraqizil sohasida esa to‘lqin uzunligi 1150 va 3390 nm ga teng. Bunday turdagi asboblar laboratoriyada qo‘llaniladigan lazerning keng tarqalgan turi bo‘lib qoldi, bunda nurlanishning parametrlariga qo‘yilgan talablar yuqorida ko‘rsatilgan shartlar bilan cheklanadi. Geliy-Neon lazerining prinspial chizmasi (20.2-rasmda ko‘rsatilgan). Bu erda 1-diametri bir necha millimetr va uzunligi bir necha o‘n santimetrdan 1,5 m gacha va undan ortiq bo‘lgan gaz razryad shisha trubkasi. Trubkaning ko‘ndalang yoqlari trubka o‘qiga Bryuster burchagi hosil qilib joylashgan yassi parallel shisha yoki kvars plastinkalar bilan yopilgan. Bu plastinkalarning trubka o‘qi bo‘yicha tarqalayotgan hamda plastinkalarda yorug‘lik tushish tekisligida qutblangan nurlanish uchun qaytarish koeffitsiyentlari nolga teng.
|
| |
Muhitning hajm birligida yutilgan quvvatni quyidagicha ifodalash mumkin

|
Muhitning hajm birligida yutilgan quvvatni quyidagicha ifodalash mumkin
|
bet | 5/21 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 54,47 Kb. | | #263539 |
Bog'liq Lazerlarning yaratilish tarixi gaz lazerlar-www.hozir.orgMuhitning hajm birligida yutilgan quvvatni quyidagicha ifodalash mumkin: (20.2) bu yerda u() va I() energiyaning va oqimning spektral zichliklari (1 sm3 да). Agar nurlanish tarqalayotgan muhit termodinamik muvozanatda bo‘lsa, Bolsman prinsipiga muvofiq Nm/gmn/gn bo‘ladi va demak, a(>0) bo‘ladi. Bu hol nurlanishning yutilishiga mos keladi. Agar biror usul yordamida Nm/gm>Nn/gn bo‘ladigan sharoitlarni amalga oshirsak, a() koeffitsiyent o‘z ishorasini o‘zgartirib, manfiy kattalik bo‘lib qoladi. Bu holda muhitda tarqalayotgan energiya oqimining zichligi termodinamik muvozanat holidagi kabi kamaymasdan, balki ortib boradi. Boshqacha aytganda, induksiyalangan nurlanish natijasida yorug‘lik oqimiga qo‘shilgan fotonlarning soni oqimdan teskari (n→m) o‘tishlarda atomlarning uygonish uchun olingan fotonlarning sonidan katta bo‘ladi. Atomlar konsentratsiyalarining Nm/gm>Nn/gn tengsizlikka mos bo‘lgan munosabati m, n energetik sathlarning invers bandligi deyiladi. Energetik sathlari invers bandlikka ega bo‘lgan va o‘zida tarqalayotgan nurlanishni kuchaytiradigan muhit aktiv muhit deb ataladi. Gaz razryadda sathlarning invers bandligini ba’zi ximiyaviy reaksiyalar, optik uyg‘otish va hokazolar yordamida hosil qilish mumkin. Majburiy o‘tishlar natijasida vujudga kelgan elektromagnitik to‘lqinlar bu o‘tishlarga sababchi bo‘lgan to‘lqin bilan kogerent bo‘ladi. Xususan, atomlar bilan o‘zaro ta’sirlashuvi maydon yassi monoxromatik to‘lqin bo‘lsa, u holda majburiy ravishda chiqarilgan fotonlar ham shunday chastota, qutblanish, faza va tarqalish yo‘nalishiga ega bo‘lgan yassi monoxromatik to‘lqinni tashkil qiladi. Majburiy chiqarish (yutish kabi) natijasida faqat tushayotgan to‘lqinning amplitudasi o‘zgaradi. Yuqorida aytilganlarni majburiy chiqarish nurlanishni uning boshqa xarakteristikalarini o‘zgartirmay kuchaytiradi, majburiy yutish esa susaytiradi degan fikrning boshqacha shaklda aytilgani deb hisoblash mumkin. Lekin optik kvant generatorlari nurlanishning xususiyatlarini tushunish uchun tushayotgan to‘lqin bilan majburiy o‘tishlar natijasida chiqarilayotgan «ikkilamchi» to‘lqinlarning kogerentligi to‘g‘risidagi tasavvurlarga asoslansak manbadan ma’lum bir yo‘nalishda tarqaluvchi quvvatli nurlanish olish uchun zarur bo‘lgan fazoviy sinfazlik shartini majburiy chiqarish jarayonida amalga oshirish mumkinligi ko‘rinadi. Haqiqatdan ham, fazoning har xil nuqtalarida joylashgan atomlar chiqarayotgan to‘lqinlarning boshlang‘ich fazalari mos yo‘l farqini kompensatsiyalaydigan bo‘lsa, bunday to‘lqinlar kuzatish nuqtasida sinfazali ravishda qo‘shiladi.
|
| |
Yacheyka - 1-Mavzu: Kompyuter va uning qurilmalari

Yacheyka — bu jadvaldagi manzili kursatiladigan xamda bir kator va bir ustun kesishmasi oraliKida joylashgan elementdir. Yacheyka kesishmalarida xosil bulgan ustun va kator nomi bilan ifodalanadigan manzili bilan aniklanadi. Masalan, A — ustun, 4 — kator kesishmasida joylashgan yacheyka — A4 deb nom oladi. Yacheykaga sonli kiymatlar, matnli axborotlar va formulalarni joylashtirish mumkin.
Bir necha yacheykalardan tashkil topgan gurux diapazon deb ataladi. Diapazon manzilini kursatish uchun uni tashkil etgan yacheykalarning chap yukori va ung kuyi yacheykalar manzillari olinib, ular ikki nukta bilan ajratilib yoziladi. Masalan: A1:A4
Excel da formula , funksiya va diagrammalar bilan ishlash
Funksiya — bu formulalarda kullaniladigan kiritib kuyilgan tayyor uskunalar kolipidir. Ular murakkab bulgan matematik va mantikiy amallarni bajaradi.
Funksiyalar kuyidagi ishlarni bajarish imkonini beradi.
1. Formulalarni kiskartirish.
2. Formulalar buyicha boshka kilib bulmaydigan xisob ishlarini bajarish.
3. Ayrim muxarrirlik masalalarini xal kilishni tezlashtirish.
Barcha formulalarda oddiy () kavslar ishlatiladi. Kavs ichidagi ma’lumotlar argumentlar deb ataladi. Funksiyalar kanday argumentlar ishlatilayotganligiga kura bir-biridan fark kiladi. Funksiyaning turlariga karab ular kuyidagicha ishlatilishi mumkin:
— argumentsiz;
— bir argumentli;
— kayd kilingan cheklangan argumentlar soni bilan;
— noma’lum sondagi argumentlar soni bilan;
— shart bulmagan argumentlar bilan.
Funksiyada argumentlar ishlatilmasa xam, bush kavslar kursatilishi lozim. Masalan, =RAND(). Agar funksiyada bittadan ortik argument ishlatilsa, ular orasiga nuktali vergul (;) kuyiladi. Formulalarga funksiyani kiritishning ikkita usuli mavjud: klaviatura yordamida kulda kiritish va EXCEL dagi «Master funksiy» (Funksiyalar ustasi) piktogrammasi orkali kiritish.
Funksiyani kiritish usullaridan biri kulda klaviaturadan funksiya nomi va argumentlar ruyxatini kiritishdan iborat. EXCEL funksiyani kiritishda uning nomidagi belgilarni yukori registrga uzgartiradi, chunki formula va funksiyalarda kichik xarflar ishlatish mumkin. Agar dastur kiritilgan matnni yukori registrga uzgartirmagan bulsa, demak, u yozuvni funksiya deb kabul kilmagan, ya’ni funksiya notuKri kiritilgan buladi.
|
-Mavzu: Тakdimot dasturlarida ishlash

4-Mavzu: Тakdimot dasturlarida ishlash
Microsoft PowerPoint 97 — universal, imkoniyatlari keng bulgan, kurgazmali grafika amaliy dasturlari sirasiga kiradi va matn, rasm, chizma, grafiklar, animatsiya effektlari, ovoz, videorolik va boshkalardan tashkil topgan slaydlarni yaratish imkonini beradi.
Slayd — ma’lum bir ulchamga ega bulgan mulokot varaklari xisoblanadi. Unda biror maksad bilan yaratilayotgan namoyish elementlari joylanadi.
Slaydlar ketma-ketligidan iborat tayyor kurgazmani kompyuter ekranida, videomonitorda, katta ekranda namoyish kilish mumkin. Kurgazmani tashkil kilish — slaydlar ketma-ketligini loyixalash va jixozlash demakdir.
Тakdim etish axborot texnologiyasining samaradorligi kup jixatdan takdim etuvchi shaxsga, uning umumiy madaniyati, nutk madaniyati va x.k.larga boKlik ekanligini xam unutmaslik lozim.
PowerPoint dasturi MICROSOFT firmasining WINDOWS kobiKi ostida yaratilgan bulib, ushbu dastur prezentatsiyalar (takdimot kilish, ya’ni tanishtirish) bilan ishlash uchun eng kulay bulgan dasturiy vositalardan biridir. Bu dastur orkali barcha kurgazmali kurollarni yaratish va ba’zi joylarda esa ma’lumotlar bazasi sifatida xam kullash mumkin. Ayrim xollarda bu dasturdan multimedia vositalarini boshkarish va ularni kullab, namoyish etuvchi kurilmalarga yuborish vazifalarini xam bajarish mumkin. Dasturdagi asosiy tushunchalar bu — slayd va prezentatsiya tushunchalaridir.
|
Sichqoncha, klaviatura, monitor va ularning vazifalari

Sichqoncha, klaviatura, monitor va ularning vazifalari.
Sichqoncha (ingl. mouse – sichqon) ma’lumot kiritish qurilmasi bo’lib, biror tekislik bo’ylab harakatlantirilganda tagidagi lazer nuri harakat haqidagi ma’lumotni kompyuterga uzatadi va ekrandagi ko’rsatkich (kursor) mos yo’nalishlarda harakatlanadi. Sichqonchaning tugmalari yordamida kompyuterga biror buyruq berish, undagi dasturlar va jarayonlarni ishga tushirish hamda hujjatlarni ochish mumkin.
Klaviatura (ingl. keyboard) muayyan qurilmani boshqarish yoki axborotni kiritish uchun mo’ljallangan tugmalar (klavishalar) to’plamidan iborat bo’lgan qurilma yoki ekrandagi tasvir. Тexnik va mexanik qurilmalarni (kalkulyator, kompyuter, telefon, kassa apparati) boshqarish uchun alifbo-raqamli klaviaturalar qo’llaniladi. Klaviaturalardagi har bir tugmaga bir yoki bir necha belgi biriktiriladi. Тugma birikmalari klaviaturadan bajariladigan amallarning sonini ko’paytirishga imkon beradi.
Monitor kompyuterning ish jarayonida vujudga keladigan axborotlarni ekranda yoritishga xizmat qiladigan qurilma. Monitor grafik yoki matn holatida ishlashi mumkin. Matn holatida belgi o’rinlari deyiluvchi alohida qismlarga, grafik holatida esa piksel nomli nuqtalarga bo’linadi. Monitordagi piksellarning umumiy miqdori hamda ranglar soni monitorning imkon darajasini (kengligini) belgilaydi.
|
Videoproyektor va ekran - 1-Mavzu: Kompyuter va uning qurilmalari

Videoproyektor va ekran. Proyektorlar va ekranlar ma’lumotlarni yirik o’lchamda tasvirlash uchun ishlatiladigan qurilmalardir. Unda tasvir o’lchami ekranda yirik holatda aks ettiriladi. Bu qurilmalar kompyuter bilan birgalikda foydalanishga mo’ljallangan bo’lib, ko’proq katta auditoriyalarda va zallarda hamda turli majlislarda prezintatsiya va videoroliklarni namoyish qilish uchun ishlatiladi.
Videoproyektor kompyuter va shunga o’xshash namoyish vositalarining alohida qo’shimcha monitori hisoblanib, tasvirlarni yirik hajmda tasvirlash uchun mo’ljallangan.
Dasturiy ta’minot 3 ga bo’linadi:
Sistemali, uskunaviy, amaliy
2-Mavzu: Matn muxarririda xujjatlar bilan ishlash
Hujjatlarni tayyorlashda eng ko’p ishlatiladigan dastur bu Microsoft Office tarkibiga kiruvchi Word matn muharriridir. Word muharriri oddiy ikki qatorli e’lonlardan tortib, minglab varaqli murakkab kitoblargacha yarata oladigan ommabop dasturdir. Foydalanuvchilar dastlab uning imkoniyatlarining ko’pligini ko’rib hayratga tushadilar, so’ngra undagi tugmalarning ko’pligidan sarosimaga tushsalar, nihoyat oradan ma’lum vaqt o’tgach, muharrir bilan yaqinroq tanishgach, uni o’rganish, unda ishlash qulayligini, unda har qanday amal ko’zda tutilganini ko’rib, hotirjam bo’ladilar.
Word ni ishga tushirish uchun quyidagi usullarning biridan foydalanish mumkin; 1) Ish stolidagi Word yorlig’ini ikkimarta chertish; 2) Pusk (Boshla) menyusining Vse programmы (Barcha dasturlar) bandidan Word ni tanlash; 3) Moy kompyuter (Mening kompyuterim) orqali Microsoft Office katalogiga kirib, WinWord.exe dasturini ishga tushirish; 4) Moy kompyuter (Mening kompyuterim) orqali yoki ish stolidagi Wordda yaratilgan biror hujjatni tanlash va uni ochish.
|
Axborotlarni saqlovchi va tashuvchi vositalar: fleshka, CD va DVD disklar

Axborotlarni saqlovchi va tashuvchi vositalar: fleshka, CD va DVD disklar.
Flesh disklar juda katta hajmdagi axborotni o’z ichiga sig’dira oladigan yarim o’tkazgichli elementlardan qurilgan xotira. Flesh xotiralar o’lcham jihatidan juda kichik bo’lib foydalanish uchun juda qulash. Ma’lumot yozish tezligi 6700 kbayt/sek gacha yetadi. Ma’lumot o’qish tezligi yesa 18000 kbayt/sek gacha boradi. Flesh xotiralar hozirgi kunda eng asosiy axborot tashuvchilardan hisoblanadi.
CD disklar – bu kompakt disk so’zlarining bosh harflaridan olingan nomli disklar bo’lib, axborotlarni saqlash uchun optik yuzadan iborat, yumaloq disk ko’rinishidagi axborot tashuvchi hisoblanadi. Kompakt disklar 700 Mbayt hajmga ega bo’lib, unga ma’lumot disk o’quvchi qurilmaning lazer nuri yordamida yoziladi va o’qiladi.
DVD disklar – bu dijital video disk so’zlarining bosh harfidan iborat nomli disklar hisoblanadi. Bu disklar 4.5 Gbayt hajmga ega bo’lib, CD disklarga nisbatan 7 barobar ko’p axborot sig’dirishi mumkin.
Har ikkala turdagi disklar ham optik rejimda ma’lumotlarni yozish, o’qish va saqlash xususiyatiga ega bo’lib, ixtiyoriy turdagi ma’lumotlarni tashish imkoniyatiga ega.
Hozirgi kunda ushbu disklarning yangi avlodlari ishlab chiqarilmoqda, ular CD-RW va DVD-RW ko’rinishida belgilanadi. Bunday turdagi disklarga axborotlarni yozish, o’chirish va qayta yozish mumkin.
|
Excel dasturi Microsoft Office

Excel dasturi Microsoft Office paketi tarkibidagi dastur bo‘lib, uning juda ko‘p versiyalari mavjud (Ushbu qo‘llanma Microsoft Office 2003 paketi tarkibidagi Excel 2003 ruscha versiyasi asosida yozilgan).
Excel dasturi odatda Pusk-Programmы-Microsoft Office-Microsoft Excel menyular ketma-ketligi orqali ishga tushiriladi
YeXCEL elektron jadvalining asosiy elementlari
MICROSOFT EXCEL dagi barcha ma’lumotlar jadval kurinishida namoyon bulib, bunda jadval yacheykalarining (xonalarining) ma’lum kismiga boshlanKich va birlamchi ma’lumotlar kiritiladi. Boshka kismlari esa xar xil arifmetik amallar va boshlanKich ma’lumotlar ustida bajariladigan turli amallar natijalaridan iborat bulgan axborotlardir.
Elektron jadval yacheykalariga uch xil ma’lumotlarni kiritish mumkin:
— matnli;
— sonli ifodalar;
— formulalar.
Matnli ma’lumotlar sarlavxa, belgi, izoxlarni uz ichiga oladi.
Sonli ifodalar bevosita jadval ichiga kiritiladigan sonlardir.
Formulalar — kiritilgan sonli kiymatlar buyicha yangi kiymatlarni xisoblaydigan ifodalardir.
Formulalar xar doim «=» belgisini kuyish bilan boshlanadi. Formula yacheykaga kiritilgandan keyin shu formula asosida xisoblanadigan natijalar yana shu yacheykada xosil buladi. Agar shu formulada foydalanilgan sonlardan yoki belgilardan biri uzgartirilsa, EXCEL avtomatik ravishda yangi ma’lumotlar buyicha xisob ishlarini bajaradi va yangi natijalar xosil kilib beradi.
EXCELning asosiy ishlov berish ob’ekti xujjatlar (dokumentlar) xisoblanadi. EXCEL xujjatlari (dokumentlari) ixtiyoriy nomlanadigan va XLS kengaytmasiga ega bulgan fayllardir. EXCELda bunday fayllar «Ishchi kitob» deb ataladi. Uar bir Ishchi kitob ixtiyoriy sondagi elektron jadvallarni uz ichiga olishi mumkin. Ularning xar biri «ishchi varak» deb ataladi. Uar bir ishchi varak uz nomiga ega buladi. Ishchi kitobni xosil kilish uchun MICROSOFT EXCEL dasturini ishga tushirish zarur. Ishchi kitobning tarkib elementlaridan biri ishchi varak, ya’ni elektron jadval xisoblanadi.
Elektron jadvalning asosiy elementlari esa yacheyka va diapazonlardir.
|
WORDDA JADVALLAR BILAN ISHLASH. RASMLAR O’RNATISH

WORDDA JADVALLAR BILAN ISHLASH. RASMLAR O’RNATISH
Jadval vertikal va gorizontal chiziklardan iboratdir. Ular kesishib, panjara (reshetka) xosil kiladi. Shu panjara ichidagi xar bir katakcha yacheyka deyiladi.
Kator — bu gorizontal chizikda joylashgan yacheykalardir, ustun — bu vertikal chizikda joylashgan yacheykalardir.
Jadvallardan sonlarni ustunda tekislash uchun foydalanish mumkin; bu xolda ularni saralash va ular ustida xisoblash amallarini bajarish soddalashadi. Shuningdek, jadvallarni matnning abzatslarini va ularga mos rasmlarni tekislashda ishlatish mumkin. Bush jadvalni yaratish uchun «Dobavit tablitsu» (Jadval kushish) piktogrammasini
(u standart uskunalar panelida joylashgan) bosish
kerak, sung zarur bulgan katorlar va ustunlar sonini
sichkoncha kursatkichini siljitish yuli bilan belgilash kerak.
|
Aloqa tuguni jangovar postlari (apparatxonalari)

50
Kanal hosil qilish markazi (stansiyasi) jangovar postlari (apparatxonalari,
stansiyalari):
JP-310 – KHQM (KHQS)
boshqarish punkti va krossi;
JP-340 – tonal telegraflash apparatxonasi (stansiyasi, LAZ).
JP-350 – apparatxona (stansiya, LAZ).
JP-360 – radioreley aloqasi apparatxonasi (stansiyasi);
JP-370 – troposfera aloqasi apparatxonasi (stansiyasi).
Qo‘shinlarni avtomatlashtirilgan boshqarish vositalari markazi (bo‘limi) jangovar
postlari:
JP-410 – QABVM (QABVB)
boshqaruv punkti va krossi;
JP-420
–
ma’lumotlar
uzatish
maxsus
apparaturalari
apparatxonasi
(maxsusapparatxona);
JP-430 – axborotlarni tayyorlash apparatxonasi;
JP-440 – maxsus hisoblash kompleksi (MHK);
JP-450 – hisoblash kompleksi (HK).
Axborotlarni saqlovchi va tashuvchi vositalar: fleshka, CD va DVD disklar

Noutbuk va netbuklar.
Noutbuk – mobil ixcham shaxsiy kompyuter. Uning asosiy qismi va monitori birlashgan holda bo’ladi. Bunday kompyuterlarning ko’pchiligi deyarli standart klaviaturaga, kompyuter grafikasi vositalariga ega. Bunday kompyuterlar unchalik katta bo’lmagan qattiq disklar yoki optik disklar bilan ishlaydi.
Netbuk - Internetdan foydalanish va ofis dasturlari bilan ishlash uchun mo’ljallangan kichik noutbukdir. Netbuklar ixcham o’lchamlari, kichik vazni, kam energiya iste’moli va nisbatan arzon narxlari bilan ajralib turadi.
|
V a z ir L ig I sa m a r q a n d d a V l a t u n IV e r sit e t I in teg ra L sx em a la r n I l o y ih a L a s

V a z ir L ig I sa m a r q a n d d a V l a t u n IV e r sit e t I in teg ra L sx em a la r n I l o y ih a L a s
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa V a z ir L ig I sa m a r q a n d d a V l a t u n IV e r sit e t I in teg ra L sx em a la r n I l o y ih a L a s
|
+ 
+ - Aloqa tugunlari

|
Aloqa tugunlari+
+
+
+
+
+
2.
ATda (AT elementida, JPda) navbatchilikni tashkil qilish chizmasi,
navbatchi smena shaxsiy tarkibini hisobi bilan.
+
+
+
+
3.
ATda kanal hosil qilish chizmasi.
+
+
KHM
4.
ATni (AT elementini, JPni) jangovar shaylikning belgilangan
darajalariga keltirishda bajariladigan tadbirlarning vaqt grafigi.
+
+
+
+
+
+
5.
ATda (AT elementida, JPda) aloqa apparaturalarini (vositalarini),
kanallarini (liniyalarini) va QABT vositalarini zaxiralash chizmasi.
+
+
+
+
+
+
6.
Mansabdor shaxslar va shaxsiy tarkib uchun yo‘riqnomalar.
+
+
+
+
+
+
7.
Ishchi xarita.
+
+
8.
Navbatchilikni olib borish grafigi.
+
+
+
+
+
+
9.
Aloqa texnikasiga va QABT vositalariga texnik xizmat ko‘rsatish
reja-grafigidan ko‘chirma.
+
+
10.
Xavfsizlik texnikasi va yong‘in xavfsizligi bo‘yicha Yo‘riqnomalar.
+
+
+
+
+
+
11.
Navbatchilikni olib borish jurnali (bildiruvlar jurnali, apparat jurnali,
texnik jurnal, ekspeditorlik jurnali va boshqa jurnallar).
|
| |
Google Play xizmatlari - Kai 11-20s guruhi talabasi: A. Mengaliyev O’qituvchi: G. Pardayeva

Google Repository
bitta Play Services xizmatiga bog'liqliklarni loyihamizning build.gradle fayliga qo'shishimiz kerak
Odatiy bo'lib, loyiha tarkibida ikkita build.gradle fayli mavjud; bittasi modul papkasida (quyidagi rasmda 1 raqami bilan ko'rsatilgan) va bittasi loyiha papkasida, yuqori sathida (quyidagi rasmdagi 2 raqami bilan). Odatiy bo'lib, loyiha tarkibida ikkita build.gradle fayli mavjud Faylni modul papkasida, yuqoridagi rasmda 1 raqami ostida oching. Google Play Services kutubxonasining so'nggi versiyasini "bog'liqliklar" bo'limiga qo'shing. Yozish vaqtiga ko'ra, bu 7.5.0. Buning so'nggi versiyasini va boshqa ko'plab mashhur kutubxonalarni "Turli xil" bo'limdagi foydali havolalar sahifasidagi havola orqali bilib olishingiz mumkin.
package ...
import android.os.Bundle;
import android.support.v7.app.AppCompatActivity; import android.util.Log;
import android.widget.Toast;
import com.google.android.gms.maps.CameraUpdate;
import com.google.android.gms.maps.CameraUpdateFactory; import com.google.android.gms.maps.GoogleMap;
import com.google.android.gms.maps.MapFragment;
import com.google.android.gms.maps.model.CameraPosition; import com.google.android.gms.maps.model.LatLng;
import com.google.android.gms.maps.model.MarkerOptions;
public class MapActivity extends AppCompatActivity { GoogleMap googleMap;
//координаты для маркера
private static final double TARGET_LATITUDE = 17.893366; private static final double TARGET_LONGITUDE = 19.511868;
@Override
protected void onCreate(Bundle savedInstanceState) { super.onCreate(savedInstanceState); setContentView(R.layout.activity_map); createMapView();
addMarker();
//добавляем на карту свое местоположение googleMap.setMyLocationEnabled(true);
}
//создаем карту
private void createMapView(){
try {
if(null == googleMap){
googleMap=((MapFragment) getFragmentManager().findFragmentById( R.id.mapView)).getMap();
if(null == googleMap) { Toast.makeText(getApplicationContext(),
"Error creating map",Toast.LENGTH_SHORT).show();
}
}
} catch (NullPointerException exception){ Log.e("mapApp", exception.toString());
}
}
//добавляем маркер на карту private void addMarker(){
double lat = TARGET_LATITUDE; double lng = TARGET_LONGITUDE;
//устанавливаем позицию и масштаб отображения карты CameraPosition cameraPosition = new CameraPosition.Builder()
.target(new LatLng(lat, lng))
.zoom(15)
.build(); CameraUpdate cameraUpdate=
CameraUpdateFactory.newCameraPosition(cameraPosition); googleMap.animateCamera(cameraUpdate);
if(null != googleMap){
googleMap.addMarker(new MarkerOptions()
.position(new LatLng(lat, lng))
.title("Mark")
.draggable(false)
);
}
}
}
|
Nazariy qism - Kai 11-20s guruhi talabasi: A. Mengaliyev O’qituvchi: G. Pardayeva

Nazariy qism:
Swift tili C tillar oilasiga mansub. Bu degani uni sintaksisi C ga juda yaqin. Shu bilan birga, Swift Objective-C'dan juda ko'p imkoniyatlar olingan bo'lib, ammo u ko'rsatkichlar bilan emas, balki turlar bilan aniqlanadi. Ularni esa o'z navbatida kompilyator ishlaydi. Huddi shu tamoyil bilan ko'plab skript tillar ishlaydi. Bu dasturlash tilining ba'zi funksiyalari boshqa tillardan ko'ra tezroq ishlaydi. Masalan, kompleks obyektlarni tartiblash Pythonga nisbatan 3.9 marta tezroq ishlaydi. Objective-C'dan esa 1.5 barobar tezroq bajarilishi kuzatilgan. Swift tili funksional va obyektga yo'naltirilgan dasturlashga mo'ljallangan.
Ilovani qanday yozish kerak iOS. Kompyuterga ega bo'lganlar, lekin dasturlash usullarida demontaj qilinmagan?Minimal funksiyalar bilan kichik dasturni amalga oshirish uchun o'nlab dasturlash hajmi yoki qimmat kurslar uchun ro'yxatdan o'tish kerak emas.Siz qilishingiz kerak bo'lgan narsa bu qulay, funktsional platformani tanlash va rivojlanishning rivojlanishini kuzatish - taqvim, o'yin yoki kaloriya hisoblagichi.
Ajamni yaratish uchun eng yaxshi dasturlar:
My-Apps.com
Appseisser.com.
Dastlabki dasturlash ko'nikmalaridan foydalanmasdan iOS dasturini yaratish mumkin emasligini tushunish kerakki, agar ishlanmalar uchun sayt to'langan bo'lsa va katta funktsiyani taklif qilsa.
Bunday sayt bilan dasturni yaratish uchun siz tizimning ko'rsatmalariga amal qilishingiz kerak.
Xcode-dan foydalanadigan iOS uchun arizani qanday yozish kerak?
Maxsus ko'nikmalarga ega bo'lmaganlar, qiziqqanlar xcode platformasidan foydalanishlari mumkin.
Xcode-dan foydalanishni boshlash uchun uni yuklab olishingiz va uni mobil qurilmangizga o'rnatishingiz kerak.
Xcodn Online-ni yuklab oling: eng yaxshi-soft.org
Keyin siz nima yaratmoqchi bo'lganingizni hal qilishingiz kerak. XCode tizim platformasi yaratishni qo'llab-quvvatlaydi:
HYPERLINK "https://totrdlo.ru/uz/kak-naiti-novuyu-papku-kak-naiti-fail-na-kompyutere-s-windows- primer.html"
Ko'pincha tizim kodlar bilan tayyorlangan faylni va o'zingizning arizangizni ishlab chiqish uchun qulay bo'lgan interfeysni taqdim etadi.
Siz Windows-dagi ko'rsatmalarga amal qilishingiz mumkin.
|
Mumkin bo'lgan muammolar va ularni hal qilish usullari

Tekshirish jarayonida sizning dasturingiz dastlabki testlardan o'tmasligi uchun sizning arizangiz o'tkazib yuborishi mumkin emas. Bunday holda, Apple sizga dastur faoliyati bilan bog'liq muammolarga hal qilish mumkin. Yana tekshirish uchun ularni tinglang va dasturni yuboring.
Savdolarga amal qilishni unutmang. Siz buni amalga oshirishingiz mumkin iTunes-dan foydalanish. Mobil telefonni ulang. Apple vaqti-vaqti bilan sizga savdo analitikasi bilan bildirishnomalarni yuboradi, ammo ortiqcha bo'lmaydi. Sizga muvaffaqiyat va katta savdo!
IOS - bu Apple smartfonlari ishlaydigan operatsion tizim. O'yinlar yoki ilovalarni sotib olish uchun App Store-ning raqamli xarid platformasi qo'llaniladi. Agar ishlab chiqaruvchining mahsuloti muvaffaqiyatli bo'lsa, hatto bitta dastur uchun siz yaxshi pul ishlashingiz mumkin. O'rtacha, mashhur iOS dasturlarini ishlab chiquvchilar oyiga bir necha ming dollarga ega bo'lishadi.
Yaratilish jarayoni
Dastur yoki o'yinni yaratish algoritmi platformadan qat'i nazar, xuddi shunday tushunchaga ega, shuning uchun uni rioya qilish juda muhimdir rivojlanish qoidalari. Men bir yoki boshqa bosqichni sog'indim, ishlab chiquvchi boshlang'ich bosqichda muvaffaqiyatsiz yakuniy loyihani amalga oshiradi. Tafsilotli raqamli mahsulotni yaratish algoritmni ko'rib chiqing:
Mahsulot tushunchasini yaratish - Birinchi bosqich, App Store-do'kon
raqamli do'konida trend tahlilini talab qiladi. Loyihani yaratishda ishlab chiquvchi aniq belgilangan tartibda bo'lishi kerak maqsadli auditoriya. Shunday qilib, tahliliy bosma qaysi ariza, dasturlar, o'yinlar va boshqalarni muvaffaqiyatli ko'rib chiqdi. App Store do'konining yuqori qismida. Shuningdek, do'stlaringiz, do'stlaringiz, qarindoshlarning smartfonlarida nima o'rnatilganligini bilib oling.
Texnik baza - Avval siz iOS yozish dasturlarida ishlatiladigan ob'ektiv- C tilini o'rganishingiz kerak. Ajam dasturchilar uchun, o'zingizni Paskal va boshqa tillar bilan tanishtirish tavsiya etiladi: C, Java.
|
Ommabop dasturlarni yaratish xizmatlari

Biz iOS dasturlarini o'zingiz kiritishga yordam beradigan xizmatlarni tanlaymiz.
Ilovalar Globus.
Globus dasturlari loyihasi - uyali aloqa uchun mos keladigan universal dastur dizayneri android tizimlari va iOS. Foydalanuvchilarga do'stona foydalanuvchi interfeysi bilan farq qiladi. O'rnatilgan modullar tufayli sezilarli darajada rivojlanish jarayoni soddalashtirilgan. Globus Globus 60 tagacha o'rnatilgan modullarni qo'llab-quvvatlaydi, shu jumladan:
Globus Globus tarqalmoqda bilan to'langan obuna . Ilovani sinab ko'rishni istagan foydalanuvchilar 5 kunlik demo-versiyasidan foydalanishlari mumkin. Oylik obuna uchta turda keltirilgan: " boshlamoq», « studiya"Va" biznes" Obunalarning farqi ishlab chiqilgan dasturlar va narxlarning soni. Shuningdek, bir martalik to'lovni 20 ming rubl miqdorida to'lashni talab qiladigan versiya mavjud. Cheksiz foydalanish takliflariga qo'shimcha ravishda manba kodlari Va yordam sozlamalarida yordam berish.
App2B.
App2B loyihasi ko'p funktsiyali dizaynerni taklif etadi, uni nafaqat iOS dasturlarini, balki Android platformasi uchun ham ishlatilishi mumkin. Ushbu konstruktor tijorat
yoki axborot tarkibini yaratadi. Shuning uchun xizmat bor o'rnatilgan kutubxonalar shablonlari uchun tez ijod O'zingizni qulay arizangiz.
Boshqa shunga o'xshash loyihalar singari qo'llaniladi to'langan obuna orqali. Boshqa dizaynerlarning asosiy farqi - yagona to'lov usuli - bu bir martalik hissasi 9,900 rubl miqdorida.
Loyiha saytlar va dasturlarni yaratish uchun faqat bepul dizaynerdir. Dastur onlayn biznes uchun keng qamrovli echimdir. Noyob sahifalar, virtual do'konlar yaratishga imkon beradi, elektron jurnallar. Dizaynerning o'ziga xos xususiyati tayyorlangan andozalar yo'q. Buning o'rniga, moslashuvchan vositalardan foydalaniladi, bu dasturlash haqida bilimga ega emas. Shu sababli yangi
raqamli vaqtlarda yaratilgan har qanday dastur muallifning ishiga o'xshaydi.
Dizayner - turli yo'nalishlarning biznes-ilovalarini yaratishga qaratilgan multimedia vositasi: axborot panellari, onlayn xarid qilish, restoran menyusi va boshqalar. Foydalanuvchilar qulayligi uchun o'rnatilgan naqshlar Dasturlar va sinxronlashtirish uchun ijtimoiy tarmoqlar va boshqa ommabop xizmatlar.
|
Asboblar- Rivojlanish Atrofi, maxsus matn muharriri va grafik muharrir.  
 

Yaratilish va sinov

Asboblar- Rivojlanish Atrofi, maxsus matn muharriri va grafik muharrir.
Yaratilish va sinov Dasturlar.
Marketing Reklama.
Bosqichma-bosqich Yaratilish yordam dasturi
Har bir foydalanuvchi qo'shimcha moliyaviy sarmoyalarsiz iOS uchun ariza yaratishga qodir. Sizga to'g'ridan-to'g'ri telefonda ishlash imkonini beradigan maxsus xcode taraqqiyot muhiti mavjud. Agar yozishingiz kerak bo'lsa mobil ilovalar Windows bilan kompyuterda maxsus o'rnatish kerak virtual mashinalar. Masalan, Virtualox va VMWare. Keling, batafsilroq rasmiy yo'lni ko'rib chiqaylik:
Smartfonga o'rnating Xcododni rivojlantirish muhiti. Qo'shimcha
qo'shimchalar App Store OSning rasmiy do'konida joylashgan va bepul tarqatish tizimiga ega. Agar dastur telefonda o'rnatilgan bo'lsa, uni yangilanishlar uchun tekshiring.
Tayyorlov sozlamalari bilan tushunish, XCode-ni kiriting. Yangi
loyihani yaratish uchun yorliqdan foydalaning. Fayli. Keyingi buyruqlarni tanlamoqchi bo'lganingizda ochiladi. Yangi va Loyihaning loyihasi..
IPhone uchun dasturni yaratishning keyingi bosqichi - Tanlash platforma va tematik tur Kelajakda yordamchi dastur.
Belgilamoq qisqacha ma'lumot Yaratilgan dasturiy ta'minot haqida.
Keyingi siz kalitni bosishingiz kerak YANGI PAPKA.. Bu erda papka
yaratilgan joyda dastur uchun yordamchi fayllar saqlanadi.
Keyingi derazada, ochish qutisini olib tashlang va buyruqni faollashtiring. Yaratmoq.. Ushbu manipulyatsiyalar tufayli
foydalanuvchi boshlang'ich panelni uradi.
Tugmani bosing hikoyalar taxtasi.. U interfeysning o'ng tomonida
joylashgan. Elementni asosiy maydonga nomlang Yorliq. Kirish matnini satrda qo'shishni unutmang. Salom Dunyo(Boshqa biron bir matnni qila olasiz).
Kelganingizga ishonch hosil qiling foydali dastur uchun belgi.
Mappapikon.com veb-saytidagi belgini yuklang.
Qisqa vaqtni ko'rib chiqilgandan so'ng, aniqlang manzil elektron pochta Qaerda arxivni piktogramma bilan yuboradi.
XCode taraqqiyotining chorshanba kuni qaytish. Endi interfeysning
chap qismida, deyiladi bo'limni toping xassetalar..
Ochiq arxiv Pochtadan (piktogrammalarni yuborgan joyda) va ularni xcode-dagi derazaga sudrab olib boring.
Qurilma emulyatsiyasidan birini tanlang va keyin buyruqni bosing dasturni boshlash (Belgi qora uchburchak kabi ko'rsatilgan),
shu jumladan Mac ishlab chiqaruvchisi rejimi..
Takrorlamoq boshlashga urinish Emulyatorda etiklar iOS dokalarini kutgandan so'ng.
Bunga ishonch hosil qiling yordamchi dastur ishlaydi.
Shunday qilib, arizangizni noldan yaratish mumkin bo'ladi.
|
DASTURNING INFORM ASION-USLUBIY T A ’MINOTI

Foydalaniladigan adabiyotlar ro’yxati:
Asosiy adabiyotlar:
1. K urnosov A .I., Yudin V .V . Texnologiya proizvodstva poluprovodnikovbix
priborov i integralnbix mikrosxem. U c h e b n ik - M .:Radio i svyaz, 1996
2. A yupov Q .S., Iliyev X.M. “Y arim o’tkazgichli asboblar va integral sxemalar
texnologiyasi” fanidan m a’ruzalar to ’plami. - T: TDTU, 1999
3. Jigalskiy A.A. Proyektirovaniye i konstruirovaniye m ikrosxem : Uchebnoye
posobiye. - Tomsk: TUSUR, 2007
4. Pichugin I.G., Tairov Yu.M. Texnologiya poluprovodnikovbix priborov.
Uchebnik. -М.: Vbisshaya shkola, 1994
5. Berezin A.S., M ochalkina O.R. Texnologiya i konstruirovaniye integralnbix
m ikrosxem . U chebnik. - Radio i svyaz, 2002, 320 s.
6. Jigalskiy A .A. Proyektirovaniye i konstruirovaniye m ikrosxem : U chebnoye
posobiye. - Tom sk: TUSUR, 2007. - 195 s.
7. M ayzda F. Integralnbiye sxemw i ix primeneniya. Izdatelstvo “ M ir” 2001
Gibrid integral mikrosxemalarni loyihalash

1.
IMS ni optimal statik xisoblash usullari.
2.
Bipolyar tranzistor parametrlarini xisoblash.
3.
IMS
elementlarini
xisobi
uchun
q o ’llaniladigan
tranzistom ing fizik strukturasi.
4.
Diodlami loyixalash va xisoblash.
5.
Diffuzion rezistorlami loyixalash va xisoblash.
6.
Yarim o’tkazgichli
kondensatorlami
loyixalash
va
xisoblash
7.
MDP-tranzistorlarini ishlash
prinsiplari va asosiy
parametrlari.
8.
Zaryad aloqali asboblarda IMS ni loyixalash .
9.
GIS
lami
loyixalashni
konstruktiv-texnologik
xususiyatlari.
10. Plyonkali rezistorlarni loyixalash va xisoblash.
11. Y upqa plyonkali rezistorlam i xisoblash.
12. M urakkab konfigurasiyali rezistorlarni xisoblash.
13. M eandrtipli rezistorlarni xisoblash.
14. Qalin plyonkali rezistorlarni xisoblash.
15. Plyonkali kondensatorlami loyixalash va xisoblash.
16. Y upqa plyonkali kondensatorlam i xisoblash.
17. Gibrid IMS topologik strukturasini loyixalash va
komponovka prinsiplari.
18. KIS larni xioblash va loyixalashni asosiy bosqichlari.