nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
“ O’zbekiston iqtisodiy taraqqiyotida mintaqaviy multimodal logistika markazlari va erkin iqtisodiy hududlarining ahamyati” - bet 8

|
“ O’zbekiston iqtisodiy taraqqiyotida mintaqaviy multimodal logistika markazlari va erkin iqtisodiy hududlarining ahamyati”
|
bet | 8/8 | Sana | 14.01.2024 | Hajmi | 1,5 Mb. | | #137265 |
Bog'liq Xalqaro-multimodal-logistika-markaziTIA bosh boshqarmasi ma’lumotlariga ko’ra hozirgi kunda 2 ta loyiha “Jizzax” EIH(ishlab chiqarish hududi) va “Samarqand” EIH (turizm sanoatini rivojlantirish) amalga oshirilishga tayyor. 1996-yil dekabr oyida xorijiy investitsiya agentligi va “Sumitomo korporeyshn” yapon firmasi tomonidan yaratilgan sanoat parki (Toshkent, Bektemir tumani) tipidagi o’zbek-yapon sanoat hududi loyihasi global deb tan olingan. Shu va shu kabi loyihalar amalga kitish yurtimiz taraqqiyotida yana bir sakrashni barpo qilishi mumkin. Buni esa “Navoiy” xalqaro multimodal logistika markazi va EIIHining tarraqiyoti bilan bevosita bog’lash mumkin. - TIA bosh boshqarmasi ma’lumotlariga ko’ra hozirgi kunda 2 ta loyiha “Jizzax” EIH(ishlab chiqarish hududi) va “Samarqand” EIH (turizm sanoatini rivojlantirish) amalga oshirilishga tayyor. 1996-yil dekabr oyida xorijiy investitsiya agentligi va “Sumitomo korporeyshn” yapon firmasi tomonidan yaratilgan sanoat parki (Toshkent, Bektemir tumani) tipidagi o’zbek-yapon sanoat hududi loyihasi global deb tan olingan. Shu va shu kabi loyihalar amalga kitish yurtimiz taraqqiyotida yana bir sakrashni barpo qilishi mumkin. Buni esa “Navoiy” xalqaro multimodal logistika markazi va EIIHining tarraqiyoti bilan bevosita bog’lash mumkin.
Xulosa - Xulosa qilib shuni aytish mumkinki, EIIHning tashkil qilinishi Respublikamiz iqtisodiy sohasida katta sakrash qilishi mumkin. Bundan oqilona foydalanish lozim albatta. Hozirda butun dunyo global inqirozning oldini olish va uning salbiy oqibtlariga qarshi kurashish bilan band. Navoiy tashkil qilinayotgan EIIHning faoliyatini ham shu boradagi qo’yilgan qadam desak xato qilmaymiz. Chunki bu narsa iqtisodiy faollikni kuchaytirish bilan birga aholi farovonligi darajasini oshiradi, infrastruturalarni yanada taraqqiy ettirishga xizmat qiladi. Masalan, Navoiyda qurilish materiallaridan keramikali plita, sanfayans, toshli murakkab konturli mahsulotlar, aexitekurniy va bezekli oynalar, gazobeton, penobeton, penooyna va penoizol kabilarga bo’lgan kuchli talab krizis paytidagi yuqori bojxona tariflariga qaramasdan 1,5-2 yil davomida eksport qilish imkonini beradi. Chunki mDh davlatlari va Yevropa davlatlarining ko’pida bunday konlar mavjud emas va ular to’ligicha bularni eksport qilishga majbur. Buning yana bir sababi bunday turli konlarning ko’pi faqat respublikamiz hududida mavjud. Masalan Navoiy marmarlari dunyoda birinchi o’rinda turadi. Bu kabi imkoniyatlar inqirozga qarshi kursh omili bo’lmish Navoiy EIIHsini o’rganishga bo’lgan qiziqishni yanada oshiradi.
E’TIBORINGIZ UCHUN RAHMAT!
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
“ O’zbekiston iqtisodiy taraqqiyotida mintaqaviy multimodal logistika markazlari va erkin iqtisodiy hududlarining ahamyati”
|
Eshonqulov O. E. va boshq. Genetika: Akad litseylar uchun darslik / A. E. Eshon e 99 qulov, K. N. Nishonboyev, M. Bosimov

Eshonqulov O. E. va boshq. Genetika: Akad litseylar uchun darslik / A. E. Eshon e 99 qulov, K. N. Nishonboyev, M. Bosimov
|
Bosh sahifa
Aloqalar Bosh sahifa Eshonqulov O. E. va boshq. Genetika: Akad litseylar uchun darslik / A. E. Eshon e 99 qulov, K. N. Nishonboyev, M. Bosimov
|
Baxilga zoriqmayman - «sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi bosh tahririyati

Baxilga zoriqmayman
Bir baxil Afandidan so‘radi:
— Siz ham pulni sevasizmi?
— Albatta! — dedi Afandi.
— Nega endi?
— Chunki, — dedi Afandi, — pulim bo‘lsa, senga
o‘xshagan baxilga zoriqmayman.
Podshoning in’omi
Podsho bir marosimda atoqli odamlarga to‘n kiygizdi va
Afandini masxara qilish uchun unga eshakning to‘qimini
berdi. Afandi baland ovoz bilan minnatdorchilik bildirib
maqtandi.
— Sizlarga bozordan kelgan to‘n kiygizdilar, menga
kelganda, mehrlari oshib ketib, o‘zlarining kiyimlarini
in’om qildilar.
Eshakdan farqi qancha
Afandi bir kuni saharda hammomga tushgan edi,
qorong‘ida paypaslanib borib, supada o‘tirgan bir kishining
yoniga o‘tirib qoldi. O‘tirgan odam mamlakatning podshosi
edi. Afandining yaqin o‘tirganiga achchig‘i kelib:
— E, befarosat odam, sen bilan eshakning orasida qancha
farq bor? — dedi.
Afandi darrov ikki orani qarichlab ko‘rib:
— Ko‘p emas, ikki qarich ekan, xolos, — dedi.
169
Uzaygan kun
Afandi maktabda o‘qib yurgan edi, domlasi bir kuni
undan so‘radi:
— Nasriddin! Kun necha soat?
— Bu kun yigirma besh soat, — deb javob berdi Afandi.
— Yigirma to‘rt soat! — deb domla o‘shqirgan edi,
Afandi yana bo‘sh kelmadi:
— Kecha, kun bir soat uzaydi, deb aytmadingizmi? —
dedi Afandi.
|
Mavzu: Valyuta kursi Mundarija Микро. Макро. Курс иши намуна

Mavzu: Valyuta kursi
Mundarija:
I
Kirish.
II Asosiy qism.
1 O’zbekistonda milliy valyutani mustahkamlash
va xorijiy valyutaga
bo’lgan talab.
2 Jismoniy shaxslar bilan amalga oshirilgan operatsiyalar.
3 O’zbekiston Respublikasi oltin valyuta zaxirasi ko’rsatkichlari.
4 Markaziy bank valyuta siyosatining mohiyati va uni amalga oshirish
asoslari.
5 Valyutalar kursi va uning so’mga nisbatan belgilanishi.
III Xulosa.
IV Foydalanilgan adabiyotlar va internet resurslari.
2
Kirish
Kurs ishi mavzusining dolzarbligi
: Jahon tajribasi shuni ko’rsatadiki,
bozor iqtisodiyoti sharoitida xalqaro valyuta munosabatlari bozor va davlat
tomonidan tartibga solib turiladi. Valyuta bozorida valyutaning
talab va taklifi
hamda ularning kurslari nisbati shakllanadi. Bozor tomonidan tartibga solish
qiymat qonuni, talab va taklif qonunlariga bo’ysunadi.
Valyuta bozorlarida
raqobatchilik sharoitida bu qonunlarning harakati valyuta almashuvining harakati
nisbiy tenglik tovarlar, xizmatlar, kapitallar hamda kreditlar harakati bilan bog’liq
bo’lgan jahon xo’jaligining xalqaro valyuta ehtiyojlari oqimlarining muvofiqligini
ta’minlaydi. Bozorlardagi baholar mexanizmi va valyuta kurslarining o’zgarishi
sabablari orqali iqtisodiy agentlar valyuta xaridorlarining ehtiyojlari va taklifining
imkoniyatlari to’g’risida ma’lumot oladilar.
O’tgan yili bank tizimini yanada mustahkamlash, banklarning kapitallashuv
darajasini oshirish va investitsiyaviy faolligini kengaytirish ta’minlandi. Bank
tizimining jami kapitali 2019 yilga nisbatan 43,3 foiz ko’payib, 17 trillion 800
milliard so’mga etdi. So’nggi 5 yilda mazkur ko’rsatkich 2,4 barobar o’sdi. Bank
tizimi kapitalining etarlilik darajasi qariyb 24 foizni tashkil qildi. Bu umumiy qabul
qilingan xalqaro standartlardan 3 marta, bank
likvidligi esa eng yuqori
ko’rsatkichlardan 2 marta ko’pdir.
Jahon miqyosida savdo-sotiq ishlarining o’sish sur’ati sezilarli darajada
sustlashgani, eksport qilinadigan eng muhim tovarlarga
nisbatan tashqi talabning
kamayishi va narxlarning pasayishiga qaramasdan, biz tashqi savdo aylanmasida
ijobiy saldoga erishdik. Bu esa davlatimizning oltin-valyuta
zaxirasini oshirish
imkonini berdi.
Belgi
Gen - Eshonqulov O. E. va boshq. Genetika: Akad litseylar uchun darslik / A. E. Eshon e 99 qulov, K. N. Nishonboyev,...

35
2
-j a d v a l
T/r
Belgilar
Organizmlar
1
Retinoblastoma kasalligi
Odamlarda
2
Nefroblastoma kasalligi
Odamlarda
3
Junning rangi (qora, oq, kulrang)
Sichqonlarda
4
Normal eshitish qobiliyati
Odamlarda
5
Patning rangi (yashil, sariq, havorang, oq)
Xoldor to‘tilarda
6
Interferon hosil bo‘lishi
Sutemizuvchilarda
7
Gemoglobin molekulasining hosil bo‘lishi
Voyaga yetgan odamlarda
8
Uzoqni ko‘rmaslik
Odamlarda
9
Tojning shakli (yong‘oqsimon, gulsimon,
no‘xotsimon, oddiy tojlik)
Tovuqlarda
10
Ko‘zning rangi (qizil, jigarrang, oq)
Drozofila pashshasida
Quyidagi jadvalda diduragaylarning ikkinchi avlodida genlar
ning kom plem entar ta ’siri natijasida belgilarning ajralish nisbatlari
keltirilgan
(3-jadval).
3-j a d v a l
e) “Oltin qoidalar” ni ishlab chiqish

e) “Oltin qoidalar” ni ishlab chiqish:
1. O`zaro hurmat.
2. O`zgalar fikrini hurmat qilish.
3. Erkin fikrlash.
4. Intizomlilik.
5. Topqirlik.
6. Hozirjavoblik.
O`tilgan mavzu yuzasidan o`quvchilarni baholash.
O`tilgan mavzu yuzasidan tayanch so`z va tushunchalar yozilgan kartochkalar o`quvchilarga tarqatiladi.
-
-
Chizma nima?
-
Qalam turlari sanab o’ting?
-
Format so`zining ma’nosi va format turlari?
-
Masshtablarni ketma-ketlik bilan sanab bering?
-
Ikki nuqtali shtrix punktr chiziqning vazifasi?
-
-
Chizmachilik fanining asoschisi kim?
-
maktab darslarida ishlatiladigan guniyalarning burchak o`lchamlari?
-
Chizmaning asosiy yozuvi formatning qaysi qismiga joylashtiriladi?
-
Chiziq turlarini sanab bering?
-
Shrift o`lchamlarini ketma-ketlik bilan sanab bering?
1.Asosiy ko’rinidh nechta?
2.Ko’rinish deb nimaga aytiladi?
3.Chiziq turlarini sanab bering?
4.Kubning nechta qirrasi ,nechta kvadratdan tashkil topgan ?
5.Geometrik jismlar haqida ma’lumot bering.
Guruhlardan ikki nafardan o’quvchilar chiqib yuqoridagi kartochkalarni javobini topishguncha partalarga quyidagi savollar tarqatilib beriladi.
1. Chizma nima?
2 . Chizmachilik asboblari haqida ma’lumot bering?
3. Chizmachilik faniga hissa qo’shgan allomalar kimlar?
4. O`lcham chizig`i qanday chiziqda qo`yiladi?
5. Tutashtirish radiusideb nimaga aytiladi?
6. Ikki nuqtali shtrix punktr chiziq o`lchamlari va ishlatilishi?
7. Masshtab deb nimaga aytiladi?
8. A4 format o`lchami?
9. Shtrix chiziqlar qayerlarda qo` llaniladi?
10. Asosiy yozuv chizmaning qaysi qismida chiziladi?
11. Qalam turlari va ularning belgilaninishi?
12. Qiyalik deb nimaga aytiladi?
13. Tutashma deb nimaga aytiladi?
14. Chizmachilik deb nimaga aytiladi?
15. Tutashma turlari va ularning nomlari?
16. Gabarit o`lcham deb nimaga aytiladi?
|
Usul: amaliy mashqlar.

Nazorat

|
Usul: amaliy mashqlar.
Nazorat
|
bet | 3/8 | Sana | 19.03.2017 | Hajmi | 0,97 Mb. | | #347 |
Usul: amaliy mashqlar.
Nazorat: kuzatish, nazorat savollari, nazorat mashqlari.
Baholash: rag`batlantirish, o`z-o`zini baholash, ball tizimi.
Kutiladigan
natijalar.
|
O`quvchilarning kompyuter imkoniyatlari to`g`risidagi bilim va ko`nikmalari rivojlanadi. Muhandislik dasturlari haqidagi tushunchalari kengayadi. Yangi bilim va ko`nikmaga ega bo`ladi. Yakka holda va guruh bo`lib ishlashni o`rgatish.
|
Kelgusi rejalar.
(tahlil, o`zgarishlar)
|
O`qituvchi: Navbatdagi mavzu uchun mashg`ulot materiallarini qaytadan ko`rib chiqish, mashg`ulotni tahlil qilish, mavzuni qo`shimcha ma`lumotlar bilan boyitish, mashg`ulot metodikasi va texnikasiga o`zgartirish kiritish, keyingi mashg`ulotni o`tkazishga tayyorgarlik ko`rish.
O`quvchi: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi bo’yicha uchinchi ko’rinishini yasash mavzusini o`qish, amaliy mashg`ulotlar bajarish, savol-javobga tayyorgarlik ko`rish va qo`shimcha manbalarni izlab topish.
|
|
| |
O`quv jarayonining - Sana: 14-mart Sinf: 8,,B’’ Fan: Chizmachilik Mavzu: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi bo’yicha...

|
Sana: 14-mart Sinf: 8,,B’’ Fan: Chizmachilik Mavzu: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi bo’yicha uchinchi ko’rinishini yasash. Darsning texnologik xaritasi
|
bet | 2/8 | Sana | 19.03.2017 | Hajmi | 0,97 Mb. | | #347 |
O`quv jarayonining
mazmuni.
|
Ta’limiy: O`quvchilarda ko`rinishlar, bosh va asosiy ko`rinishlar haqida bilim, ko`nikma va malakalarini hosil qilish.
Tarbiyaviy: O`quvchilarni mehnatsevarlik ruhida tarbiyalash va ularda estetik zavq u`yg`otish, fazoviy tasavvurni hosil qilishga ko’maklashish .
Rivojlantiruvchi: O`quvchilarning o`z ustida mustaqil ishlash ko`nikmalarini shakllantirish.
|
O`quv jarayonini
amalga shirish
texnologiyasi.
|
Shakl: interfaol mashg`ulot: savol-javob, jamoa bo`lib ishlash.
Metod: Aqliy hujum, og`zaki savol-javob, tushuntirish, test, qiziqarli chizma topshiriqlari bilan ishlash,
Vosita: Mustaqil ishlarning tarqatma materiallari, kitoblar, chizma qog`ozi, marker, flomasterlar.
|
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Sana: 14-mart Sinf: 8,,B’’ Fan: Chizmachilik Mavzu: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi bo’yicha uchinchi ko’rinishini yasash. Darsning texnologik xaritasi
|
Yangi mavzu bayoni: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi bo’yicha uchinchi ko’rinishini yasash

Yangi mavzu bayoni: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi bo’yicha uchinchi ko’rinishini yasash .
Chizmani o’qish jarayoni chizmachilikni yaxshi o’rganishga yordam beradi .Fazoviy tasavvurni yaxshi o’stirishga va chizmalardagi barcha shartliliklarni to’laroq o’zlashtirishga imkoniyat yaratadi va o’quvchi tomonidan chizmani tez o’qiy olish qobiliyatini o’stiradi.
Umuman chizmalarni o’qish chizmada tasvirlangan detalning shaklini to’la tasavvur etishga va uning konstruktiv xususuyatlarini aniqlashga chizmaga qo’yilgan hamma o’lchamlarni o’qishga, ular detalning qaysi qismiga oidligini aniqlashga o’rganishdir. Bulardan tashqari, chizmani o’qish natijasida detalning nomini, u qanday materialdan tayyorlanganligini va chizmaning masshtabini aniqlab olishga yordam beradi. Chizmani o’qishda eng qiyin tomoni tasvirlangan detalning umumiy shaklini tasavvur qilishdir. Buning uchun mumkin qadar ko’proq chizmalarni tahlil qilishga o’rganishdir.
Ko`rinish deb – buyumning kuzatuvchiga nisbatan ko`rinib turgan tomoni
tasviriga aytiladi.
Ko`rinishlar bosh va asosiy ko`rinishlarga bo`linadi. Buyum haqida eng ko`p ma`lumot beradigan ko`rinish bosh ko`rinish deb ataladi. Bosh ko`rinish frontal (V) proyeksiyalar tekisligiga chiziladi. Bosh ko`rinish shunday joylashtirilishi kerakki, buyumning shakli va o`lchamlari tog`risida tasavvur qilish imkoni bo`lsin.
Detal chizmasi chizilayotganda ko`rinishlar soni eng kam bo`lishiga, ammo unda detal to`g`risida to`liq ma’lumot berilishiga harakat sifatida kubning olti yog`i qabul qilingan:
2-chizma,
Buyumning frontal proyeksiyalar tekisligiga qarab turgan tomoni olddan ko`rinish yoki bosh ko`rinish, buyumning gorizontal proyeksiyalar tekisligiga qarab turgan tomoni ustdan ko`rinish va buyumning profil proyeksiyalar tekisligiga qarab turgan tomoni chap tomondan ko`rinish deb ataladi.
Demak, asosiy ko`rinishlar oltita bo`lib ular quyidagicha nomlanadi: 1-olddan ko`rinish, 2-ustdan ko`rinish, 3-chapdan ko`rinish, 4-o`ngdan ko`rinish, 5-ostdan ko`rinish, 6-orqadan ko`rinish (2-chizma).
Chizmada ko`rinishlar sonini kamaytirish maqsadida ko`rinishlar buyumnmg ko`rinmaydigan qismlari shtrix chiziq bilan chiziladi.
Detalning olti tomonidan ko`rinishini AutoCAD dasturi yordamida o`rganamiz va yangi detal chizmalarini chizamiz:
|
Ob’ektning nagruzkalanishi - 6-ma’ruza. Mavzu: Avtomatlashtirish ob’ektlarining xususiyatlari

6.Ob’ektning nagruzkalanishi.
Ob’ekt texnologik prosess davomida bir nechta tasodifiy xarakterga ega bo’lgan tashqi ta’sirlar ostida ishlaydi. Bunday ta’sirlarning eng asosiysi ob’ekt nagruzkasining o’zgarib turishi oqibatida vujudga keladi.ob’ektning nagruzkasi unda ishlov beriladigan mehnat predmetining miqdori sifati ko’rsatkichlari bilan bog’liq bo’lgan ob’ektning ish rejimi orqali aniqlanadi.
Ob’ekt nagruzkasining o’zgarishi ishlov berish uchun unga kiritiladigan mehnat predmetining miqdori va sifat ko’rsatkichlarining berilgan nominal miqdori Qn=Qb atrofida tasodifiy o’zgarib turishi oqibatida vujudga keladi. Bunga misol sifatida quritish ob’ektiga kiradigan paxta miqdori Q(t) va namligining o’zgarishini ko’rsatish mumkin,bu o’z navbatida ob’ektning texnologik parametri- quritish temperaturasi va shu ob’ektning ish rejimini o’zgartiradi. Ob’ektga kiradigan paxtaning miqdori va namligi belgilangan normadan yuqori bo’lsa, ob’ektning texnologik (rostlanuvchi) parametri- temperaturasi normal qiymatiga nisbatan pasayadi va aksincha, ob’ektga kiradigan paxtaning miqdori va namligi kamaysa, uning temperaturasi ko’tariladi.
Ob’ekt temperaturasining pasayishi quritish vaqtining cho’zilishiga, ob’ekt ish unumdorligining pasayishiga olib keladi. Quritish temperaturasining normadan yuqori bo’lishi paxtaning biologik xususiyatlariga – elastikligiga zarar etkazadi. Shuning uchun ob’ektning nagruzkasi tasodifiy ravishda o’zgarib turadigan sharoitda uning texnologik parametrini (temperaturasini, tezligini, bosim va xokazolarni) stabillab turish zarurati tug’iladi.
.
Agar Qn –ob’ektning normal rejimdagi, Q(t) –o’tib turgan rejimdagi nagruzka bo’lsa, ob’ekt nagruzkasining o’zgarishi ∆Q(t)= Qn- Q(t) bo’ladi. Bu miqdor ob’ektning ish rejimini o’zgartiradigan (ob’ektga kiradigan) tashqi ta’sir ± Q(t) yoki Xk(t) hisoblanadi. Bu ta’sir Xk(t)= Qn- Q(t) ni texnologik prosess davomida bartaraf qilib turish uchun xizmat qiladigan avtomatik rostlash sistemasining funksional sxemasini 5-rasmda ko’rsatilgan.
Ob’ektga bo’ladigan tashqi ta’sir Xk(t) undan chiquvchi signal – texnologik parametri Xq(t) ning qiymatini o’zgartiradi. O’lchash va solishtirish elementi (TE) texnologik parametrining o’zgarishi
± X(t)= Xb - Xq(t) ni aniqlab, ijrochi element (IE) ga, ijrochi element esa regulyatordan chiquvchi Xr(t)=Kr ∆ X(t) rostlash-boshqarish signali bilan ob’ektni rostlash organi (RO) ga ta’sir ko’rsatadi. U esa o’z navbatida ob’ektga keladigan energiya yoki modda sarfini boshqaruvchi signalning miqdori va ishorasiga muvofiq o’zgartirib berilgan maqsad Xb atrofida texnologik parametr Xq(t) ni stabillab turadi.
O’zlashtirish savollari.
Ob’ektlar necha xil bo’ladi?
Ob’ektning akkumulyatorlik xususiyatiga nimalar kiradi?
Sig’im koeffisientidan qanday foydalaniladi?
Rostlovchi parametrning nisbiy qiymati formulasini yozing?
Signal uzatish koeffisienti nimalarga bog’liq?
6.Kuchaytirish koeffisienti nimani ko’rsatadi?
|
Jahondagi yirik logistika markazlari

|
Jahondagi yirik logistika markazlari
|
bet | 2/8 | Sana | 14.01.2024 | Hajmi | 1,5 Mb. | | #137265 |
Bog'liq Xalqaro-multimodal-logistika-markazi - Bunday komplekslar hozirda juda keng tarqalgan bo’lib, ularning ahamiyati kundan-kunga ortib bormoqda. Logistik terminallar hamda logistika markazlari nafaqat bozor bilan tashqi savdoni rivojlantiradi, balki mamlakat iqtisodiyotida yetakchi bir vosita sifatida qaraladi. Shuning uchun dunyoda bunday markazlari keng taraqqiy etgan davlatlar eksport va import sohasida muhim strategik o’rinni egallaydi. Jahonning yirik logistik terminallari va terminal portlari Antverpen, Rotterdam, Gamburg, Shanhai, Bremen, Bazel, Keyptaun, Barselona, Muhlhouse(Fransiya), Sankt-Piterburg, Rostok(Germaniya), Tokiyo, Florensiya, Gong-Kong, Santos(Brazilya), Melbrun, LongBeach(AQSH), Jidda(Saudiya Arabistoni), Siyetl(AQSH), Busan(J Koreya), Los Anjeles, Singapur, Nyu Jersi(AQSH), Koub(Yaponiya), Rajarhat( Hindiston),ga juda ko’plab misollarni keltirishimiz mumkin: va boshqalar. Har biri o’z hududi va regionining extiyojidan kelib chiqqan holda faoliyat yuritadi.
- Port of Shanghai, People's Republic of China
- Port of Singapore, Singapore
- World's busiest port by shipping tonnage since 1986[2]
- World's busiest container port in 1990, 1991, 1998, 2005 and 2006[3]
- World's busiest transshipment port[4]
- World's busiest bunkering port since 1988[5]
- Was the World's busiest by cargo tonnage until overtaken by Shanghai in 2005.[6]
- Port of Rotterdam, Netherlands
- Was the world's busiest port by cargo tonnage since 1962 until it was first overtaken by Singapore in 1986, and then by Shanghai.
- Was the world's busiest port by shipping tonnage until 1986.
- Was the world's busiest container port in 1986.
- Is going to be the world's busiest port by shipping tonnage after the new and second Maasvlakte terrain will be finished in 2011.[7]
- Port of Hong Kong, Hong Kong
- Was the world's busiest container port from 1987 to 1989, from 1992 to 1997, and from 1999 to 2004.[8]
- Port of New York/New Jersey, United States
- Was the world's busiest container port up to 1985.[9]
|
| |
Detalning yaqqol tasviri - Sana: 14-mart Sinf: 8,,B’’ Fan: Chizmachilik Mavzu: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi...

|
Sana: 14-mart Sinf: 8,,B’’ Fan: Chizmachilik Mavzu: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi bo’yicha uchinchi ko’rinishini yasash. Darsning texnologik xaritasi
|
bet | 7/8 | Sana | 19.03.2017 | Hajmi | 0,97 Mb. | | #347 |
Detalning yaqqol tasviri
Detalning ustdan ko`rinishi
Detalning bosh ko`rinishi
Detalning o`ngdan ko`rinishi
Atama, tayanch tushuncha va nomlar
Ko`rinish, proyeksiya, bosh ko`rinish, frontal, gorizontal, profil, proyeksiya tekisligi, kompleks chizma.
O`tilgan mavzuni mustahkamlash maqsadida ekranga detal aksono-metriyasi tushiriladi, bu chizmaning uchta (bosh, ustdan va chapdan) ko`rinish-lari o`quvchilar tomonidan chiziladi. O`qituvchi o`quvchilar tomonidan bajarilgan topshiriqlarga qarab 5 ballik tizimda baholaydi.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Sana: 14-mart Sinf: 8,,B’’ Fan: Chizmachilik Mavzu: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi bo’yicha uchinchi ko’rinishini yasash. Darsning texnologik xaritasi
|
Eshonqulov O. E. va boshq. Genetika: Akad litseylar uchun darslik / A. E. Eshon e 99 qulov, K. N. Nishonboyev, M. Bosimov - bet 7

26
Genetika
6-r a s m. Drozofilada jinsiy xromosomalarning irsiylanishi.
Erkak va urg‘ochi organizmlarning bir-biridan
farq qiluvchi xro-
mosomalari
jinsiy xromosomalar deyiladi
(6 —7-rasm).
U rg‘ochi va erkak organizmlar kariotipini sitogenetik analiz
qilib ularning faqat bir jufti farq qilishi aniqlangan. Bunday xro
mosomalar
geteroxromosomalar deyiladi
va lotincha X va Y
harflari bilan belgilanadi. K o‘pchilik turlarda urg‘ochi
organizmda
bir xil XX jinsiy xromosomalar, erkak organizmida esa har xil —
XY xromosomalar kuzatiladi. Qolgan ham m a xromosomalar
auto-
somalar deyiladi (ular erkak va urg‘ochi organizmlarda bir xil
b o ‘ladi). U rg‘ochi jins kariotipida
jinsiy xromosomalar bir xil
b o ‘ladi, ular bir xil gametalarni hosil qilgani uchun
gomogametali
deyiladi:
2AXX
AX
AX
Erkakning jinsiy xromosomalari har xil bo‘lib, ikki xil gametalarni
hosil qilganligi uchun
geterogametali deyiladi:
2AXY
27
7-r a s m. Odamlarda jinsiy irsiylanish.
Jinsiy xromosomalar bir-biridan
kattaligi, shakli va genlarning
tarkibi bilan farq qiladi. X xromosoma Y xromosomaga nisbatan
ancha katta, shuning uchun uning ko‘p genlarning Y xromoso
m ada allellari yo‘q.
Jinsiy xromosomaga joylashgan genlar orqali nasldan naslga
beriluvchi belgilar jinsga bog‘liq belgilar deyiladi.
Hozirgacha
asosan X xrom osom aga bog‘liq belgilar yaxshi o ‘rganilgan.
Yuqoridagi rasmda gemofiliya kasalligining irsiylanishi ko‘rsatilgan
(8-rasm).
O dam da X xrom osom aga b o g ‘liq belgilarga daltonizm ,
gemofiliya (resessiv), tish emali qo‘ng‘ir rangda b o ‘lishi (dom i
nant) misol b o ‘la oladi. Y xromosomaga bog‘liq belgilar kamroq.
Ularga gipertrixoz, sindaktiliya misol b o ‘la oladi.
Mustaqil tayyorlanish uchun topshiriqlar
1. Genlarning birikishi deb qanday hodisaga aytiladi?
2. Birikish guruhi nima? Har bir turda
birikish guruhlari sonini
qanday aniqlash mumkin?
28
Genetika
3. Nima uchun birikish to ‘la yoki chala bo‘lishi mumkin?
4. Genlar orasidagi birikish kuchi nimaga bog‘liq?
5. Krossover va nokrossover gametalar haqida nimalarni bilasiz?
6
. Genlar orasidagi masofa qanday birlik bilan o‘lchanadi?
7. Geteroxromosomalar va autosomalar nima?
8
. Geterogametali va gomogametali organizmlar genotiplari
yozuvda qanday ifodalanadi?
9. Gemizigotalikning mohiyati nimadan iborat?
10. Jinsga bog‘liq belgilar deb nimaga aytiladi?
M asalalar
1. N orm al rang ajratish geni (dom inant) va daltonizm geni
(resessiv) X xrom osom ada joylashgan. D altonik erkak kishi
sog‘lom ayolga uylanganda oilada daltonik qiz tug‘ildi.
O ta-ona
genotipini aniqlang.
2. Y xromosomaga bog‘liq b o ‘lgan gipertrixoz belgisi bola 17
yoshga to ‘lganidan keyin yuzaga chiqadi. Ixtiozning bir shakli
resessiv belgi b o ‘lib, X xromosoma bilan bog‘liq. H ar ikkala belgi
b o ‘yicha norm al ayol bilan gipertrixoz erkak oilasida ixtioz belgisi-
ga ega b o ‘lgan o ‘g‘il tug‘ilgan. Shu
bolada gipertrixoz belgisi
Qiziqarli chizma test - Sana: 14-mart Sinf: 8,,B’’ Fan: Chizmachilik Mavzu: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi...

|
Sana: 14-mart Sinf: 8,,B’’ Fan: Chizmachilik Mavzu: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi bo’yicha uchinchi ko’rinishini yasash. Darsning texnologik xaritasi
|
bet | 8/8 | Sana | 19.03.2017 | Hajmi | 0,97 Mb. | | #347 |
Qiziqarli chizma test. Bu testda o`quvchilar berilgan yaqqol tasvirning uch tomondan (olddan, ustdan va chapdan) ko`rinishini topishlari kerak.
Masalan: “A” yaqqol tasvirning olddan ko`rinishiga “12” chizma tog`ri keladi.
-
Yaqqol tasvir nomi
|
A
|
Б
|
В
|
Г
|
Д
|
Olddan ko`rinish
|
12
|
|
|
|
|
Ustdan ko`rinish
|
6
|
|
|
|
|
Chapdan ko`rinish
|
3
|
|
|
|
|
Dars yakunida o`quvchilarga uyga vazifa beriladi:
Nazorat uchun savollar
-
Vhizmalar qanday o’qiladi?
-
Modelning berilgan ikkita proyeksiyasi bo’yicha uchinchi ko’rinishni chizsa bo’ladimi ?
-
Bosh ko`rinish qaysi proyeksiyalar tekisligiga chiziladi?
Amaliy topshiriqlar
-
O`quvchilarga uyda bajarib kelish uchun sodda geometrik jismlardan tuzilgan aksonometriyalar tarqatiladi.
-
Darslik kitobdagi o`tilgan mavzu yuzasidan berilgan savollarga javob topish, mavzuni o`qib kelish, zarur atama va ma’lumotlarni daftarga ko`chirib yozish.
-
Oddiy geometrik jismlarni qatttiq qo’go’z yordamida yasab kelish.
Darsning yakunida guruhlar to’plagan ballarni hisoblab, to’plangan ballar e’lon qilinadi va g’olib guruhga rag’bat kartochkasi beriladi.
O’quvchilarni quyidagicha baholash mumkin.
Agar dars jarayonidan qoniqgan bo’lsangiz doskamizga maxsus osib qo’yilgan plakatimizda kayfiyatingiz aks etgan stikerlarni yopishtiring.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Sana: 14-mart Sinf: 8,,B’’ Fan: Chizmachilik Mavzu: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi bo’yicha uchinchi ko’rinishini yasash. Darsning texnologik xaritasi
|
Dars uslubi - Sana: 14-mart Sinf: 8,,B’’ Fan: Chizmachilik Mavzu: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi bo’yicha...

|
Sana: 14-mart Sinf: 8,,B’’ Fan: Chizmachilik Mavzu: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi bo’yicha uchinchi ko’rinishini yasash. Darsning texnologik xaritasi
|
bet | 4/8 | Sana | 19.03.2017 | Hajmi | 0,97 Mb. | | #347 |
Dars uslubi: Ko`rgazmali-amaliy;
Dars usuli: Noan`anaviy, “Aqliy hujum”.
Dars tipi: Yangi bilimlar beruvchi;
Dars didaktikasi:
-
jihozi: Darslik, yozuv taxtasi, tarqatma materiallar, tezkor savollar,
kartochkalar, chizmalar, detal vositalar.
b)texnik vositalari: kompyuter (“AutoCAD” muhandislik dasturi o`rnatilgan), videoproyektor, kadoskop, ekran.
Darsning blok-sxemasi:
T/r
|
Darsning bosqichlari
|
Vaqt
|
1
|
Tashkiliy qism
|
2 daqiqa
|
2.
|
Guruhlarga topshiriq berish orqali o`tilgan mavzuni so`rash
|
8 daqiqa
|
3
|
Yangi mavzu bayoni
|
11 daqiqa
|
4
|
Amaliy mashqlar bajarish orqali mavzuni mustahkamlash
|
20 daqiqa
|
5
|
Dars yakuni:
-
1.G`olib guruhni aniqlash va o`quvchilarni baholash
2. Uyga vazifa
|
4 daqiqa
|
Darsning shiori:
“To`xtama, o`qi, o`rgan Koinot ilmin,
Zero, tinmay aylanar Kurrai-zamin”
Darsning borishi:
1. Tashkiliy qism:
a) Psixologik iqlim yaratish (salomlashish, sinfning va o`quvchilarning darsga tayyorligini baholash, navbatchini aniqlash, davomat, sanani aniqlash)
b) Darsning mavzusini va maqsadini e`lon qilish
d) O`rganiladigan BKM larni e`lon qilish:
1. Detallarning ko`rinishlari haqida tushuncha hosil qilish.
2. Tasavvur qila olish.
3. Berilgan topshiriqlarni bajara olish.
4. Chizmalarni o`qiy olish.
5. Detallar tuzilishini chiza olish.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Sana: 14-mart Sinf: 8,,B’’ Fan: Chizmachilik Mavzu: Modelning berilgan ikki proyeksiyasi bo’yicha uchinchi ko’rinishini yasash. Darsning texnologik xaritasi
|
Dars turi: amaliy. 
Darsda qo`llaniladigan o`qitish metodlari

|
Dars turi: amaliy.
Darsda qo`llaniladigan o`qitish metodlari
|
bet | 31/69 | Sana | 03.01.2024 | Hajmi | 2,88 Mb. | | #129770 |
Bog'liq Hujjat (1)Dars turi: amaliy.
Darsda qo`llaniladigan o`qitish metodlari: Taqdimot, baxs- munozara, savoljavob, amaliy ish.
Fanlararo bog`lanish: rasm, tasviriy san`at, chizmachilik, matematika, fizika, iqtisodiy bilim asoslari va b.
Darsning jihozlari: kompyuter, proyektor, ekran, slaydlar, Xalq hunarmandchiligiga oid turli buyumlar, ularni tayyorlashga oid texnologik xaritalar, asabob-uskunalar va moslamalar, xavfsizlik texnikasi, sahoga oid kasb bo`yicha korgazma materiallari.
Darsning borishi:
Tahskiliy qism.
So`rash. O`tgan dars mavzusi yuzasidan savol-javob o`tkazish.
Yangi mavzu bayoni,
Reja:
Do`ppilar haqida umumiy ma`lumot
Do`ppini bichish va tikish.
Do`ppilar haqida umumiy ma`lumot. Do`ppi bosh kiyimi sifatida juda qadimdan o`zbek xalqining kundalik turmish tarziga shunchalik singib ketganki, ularsiz bayramlarni va yig`inlarni tassavur qilib bo`lmaydi. Mamlakatimizda do`ppini erkaklar, o`g`il bolalar, qizlar, kelinchaklar, yosh-u qari-barcha sevib kiyishadi. Do`ppi qadimdan o`zbek kashtachilik san`atining o`ziga xos go`zal turlaridan biri hisoblanadi. Do`ppilarning qachon paydo bo`lganligi, uning ilk ijodkori haqida birorbir aniq ma`lumot yo`q. Faqat eramizdan ming yillar avval Ahamoniylar davrida O`rta Osiyoda Sakatigruada degan qabila yashaganligi va bu atama tepasi cho`nqaygan bosh kiyim kiygan saklar degan ma`noni bildirganligi haqida tarixiy ma`lumotlar ma`lum. Demak, do`ppilar juda qadimgi bosh kiyimlardan biridir. Asrlar o`tishi bilan do`ppilarning shakli ham, ularni tayyorlash usullari ham o`zgarib, takomillashib borgan. Qadimdan Andijon, Marg`ilon, Chust, Qo`qon, Samarqand, Buxora, Xorazm, Qashqadaryo, Surxondaryo va Toshkent do`ppilari shakli jihatidan bir-biridan ajralib turgan. Do`ppilarning tuzilishiga qarab uni kiygan kishini qaysi hududdan ekanligini bilib olish ham mumkin.
O`datda do`ppilar uch qismdan iborat bo`ladi: tepa qism, kizak qism, jiyak qism. Mana shu qismlarning tayyorlanish uslublari bir-biridan farq qiladi, Do`ppilar O`zbekistonning barcha tuman va viloyatlarida o`ziga xos texnologiya va uslublar asosida tayyorlanib, ko`pincha, shu joyning nomi bilan atalib kelinadi. Xalqimiz, ko`pincha, eng aziz va yaqin kishilariga bosh kiyimlar sovg`a qilishadi. Boshga kiyilgan do`ppilar esa birovga berilmaydi. Do`ppilar razmiy ma`noda ehtiyot qilinib, doimo ozoda va baland joyda avaylab saqlanadi.
10-rasm. Kizak qism. 11-rasm. Jiyak qism
|
| |
Ma’ruza mashg’ulotining maqsadi - Avtomatlashtirish sistemalarini loyihalash,o’rnatish va sozlash, Avtomatlashtirishning...

|
Avtomatlashtirish sistemalarini loyihalash,o’rnatish va sozlash, Avtomatlashtirishning elektromexanik sistemalari, Sohaning texnologik o’lchashlari va asboblari
|
bet | 8/96 | Sana | 22.06.2024 | Hajmi | 10,46 Mb. | | #265084 |
Bog'liq ASLUS javoblarMa’ruza mashg’ulotining maqsadi: Talabalarni darsga mashg’ulotida tayyorlash, talabalarga bilimni uzatish yo’li bilan o’quv jarayonini tashkillashtirish, mar’uza materiallari boyicha bilim va ko’nikma hosil qilish, ushbu mashg’ulotni o’zlashtirishi uchun izlanish, ularning bilim va ko’nikmalarini shakllantirish va rivojlantirish
Reja:
1. Siqilgan havo sifatiga talablar
2. Ta'minot manbai
3. Pnevmota'minot sxemalarini tanlash
4. Pnevmo manba tizimlarini loyihalash:
5. Prinitsipial pnevmatik sxemalar ta'minotiga doir misol bajarish va rasmiylashtirish usullari.
1. Siqilgan havo sifatiga talablar
Siqilgan havo pnevmatik avtomatlashtirish sxemalaridagi energiya manbai va ishchi agent bo’lib hisoblanadi.
Siqilgan havo sifati uning tarkibidagi aralashmalarning miqdori namligi, mineral yog’lar va turli xil qattiq zarrachalar miqdori bilan ifodalanadi.
Compressor uskunalari va texnologik liniyalar orqali ishlab chiqariladigan siqilgan havo o’zining tarkibidagi suv parlari, yog’ – suvli emulsiya ko’rinishidagi yog’lar, atmosfera change va boshqa qattiq zarrachalardan iborat. Siqilgan havo tarkibidagi bu komponentlarni normadan oshib ketishi drossel va pnevmatik soplo qurilmalari hamda aloqa kanallarini bitib qolishiga olib keladi. Suv parlari havoning sovishi natijasida kondensatsiyalanadi, aloqa kanallari devorlari o’tirib qoladi, soplo va drossel qurilmalaridagi o’tishni qiyinlashtiradi, asboblarning boshlang’ich xarakteristikalarini o’zgartirib yuboradi, ayrim hollarda asbobning ba’zi qismlari ishdan chiqishiga olib keladi. Bundan tashqari, trubalarda kondensatsiyalangan suyuqlik qish kunlarida muzlab qolishi natijasida pnevmatik aloqa liniyalaridagi havo oqimini sekinlashtiradi, ba’zi hollarda umuman to’sib qoyadi. Shuning uchun pnevmatika tizimini normal ishlashini ta’minlashda manbadan kelayotgan siqilgan havo yaxshilab tozalangan va quritilhan bo’lishi kerak. pnevmota’minotdan chiqayotgan siqilgan havoning tozalanganligi va quritilganligi quyidagi normalarga mos kelishi kerak.
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Avtomatlashtirish sistemalarini loyihalash,o’rnatish va sozlash, Avtomatlashtirishning elektromexanik sistemalari, Sohaning texnologik o’lchashlari va asboblari
|
304 – guruh talabasi Donoqulova Dilnoza Doniyorovnaning “Servis xizmati” fanidan tayyorlagan kurs ishi

|
304 – guruh talabasi Donoqulova Dilnoza Doniyorovnaning “Servis xizmati” fanidan tayyorlagan kurs ishi
|
bet | 1/4 | Sana | 30.01.2024 | Hajmi | 0,69 Mb. | | #148430 |
Bog'liq 1.Sut va sut mahsulotlariDanaqulova Dilnoza
Oʻzbekiston – Finlandiya Pedagogika instituti, Texnologik taʼlim yoʻnalishi
304 – guruh talabasi Donoqulova Dilnoza Doniyorovnaning
“Servis xizmati” fanidan tayyorlagan
KURS ISHI
Mavzu: sutning ozuqaviy qiymati,sut mahsulotlari turlari,ulardan taom tayyorlash usullari Kirish I I Bob. Sut mahsulotlari haqida umumiy ma’lumot. Kirish I I Bob. Sut mahsulotlari haqida umumiy ma’lumot. 1.1Sutning ozuqaviy qiymati. 1.2 Sut mahsulotlari turlari. II Bob.Sut mahsulotlaridan taom tayyorlash. 2.1 Shirguruch,quymoq tayyorlash tehnologiyasi
Sut — urgʻochi sutemizuvchi hayvonning sut bezlaridan ajraluvchi noshaffof oq suyuqlik. Aynan sut chiqara olish qobiliyati sut emizuvchilar sinfini shunday nomlashga sabab boʻlgan.
Sut va sut mahsulotlari aholining noyob ozuqaviy modda oqsilga bo‘lgan talabini qondirishida iste’mol qilinayotgan oziq-ovqat mahsulotlari tarkibini yaxshilashda muhim ahamiyatga egadir. Shu sababli, sut sanoati tarmog‘ini rivojlantirishga alohida e’tibor berilmoqda.
Zamonaviy ilmiy maʼlumotlarga ko‘ra, sutda 200 dan ortiq har xil tarkibiy qismlar bor va qulay tarzda muvozanatlashgan 20 ta aminokislota, 147 tadan ortiq yog‘ kislotalari, sut qandi yaʼni laktoza, turli xil mineral moddalar, mikroelementlar, hozir maʼlum bo‘lgan vitaminlarning barcha turlari, pigmentlar, fosfatidlar, sterinlar, fermentlar, gormonlar va normal hayot faoliyatini saqlab borish uchun organizmga zarur bo‘lgan boshqa moddalar shular jumlasidandir.
Sut mineral moddalar kalsiy, kaliy, natriy, magniy, fosfor, temir va h.k. lar tuzlaridan iborat bo‘ladi. Ularning hammasi kishi organizmi uchun katta ahamiyatga ega. Sutdagi oqsillar, yog‘lar va uglevodlar kishi organizmida deyarli to‘la hazm bo‘ladi. Bir litr sut taxminan 670 kkal beradi.
Qaymoq — sut mahsuloti. Sut separatori ixtiro qilinguncha sutni 10— 12 soat davomida past haroratda maxsus idishlar (mas, Oʻzbekistonda sopol tovoq)da tindirib olingan. Tarkibida yogʻliligiga qarab 59,6—81,8% suv, 2,4—3,4% oqsil, 2,7—4,2% laktoza, 0,3—0,6% mineral moddalar bor. Sut zdlarida bevosita isteʼmol qilishga moʻljallangan, yogʻliligi 10%, 20% va 35% boʻlgan Q. ishlab chiqariladi. 10% li Q. 78—80° da, 20% va 35% lisi 85—87° da (15—30 sek. davomida) pasterlanadi, soʻngra darhol maxsus sovitish vannalarida 4—6° ga qadar sovitiladi, shisha idishlar yoki qogʻoz paketlarga quyiladi. Oddiy Q.dan tashqari quyultirilgan va quruq Q.lar ham ishlab chiqariladi. Q.ning oʻzi isteʼmol qilinadi, ichimlik va taomlarga qoʻshiladi. Q.ning asosiy qismi sanoatda sariyogʻ, smetana olish uchun qayta ishlanadi, muzqaymoq tayyorlanadi.
|
| |
O – (opportuni - Axborot kutubxona tizimlari

|
Axborot kutubxona tizimlari
|
bet | 14/33 | Sana | 22.12.2023 | Hajmi | 0,57 Mb. | | #126639 |
Bog'liq ААМ ва Х сиртқи услубий кўрсатма (1)O – (opportuni
Amaliy mashg‘ulot “SWOT-tahlil” metodini qo‘llash jarayoni: amaliy mashg‘ulot vazifasini bajarish jarayonida talaba olib borgan so‘rovnoma natijalarini tahlil etish taklif etiladi. Dastlab 5-7 daqiqa davomida o‘qituvchi talabalarni kichik guruhlarga taqsimlab oladi. Har bitta guruhga «SWOT - tahlil» jadvali asosida tashkilotning ichki kommunikatsiyasning samaradorligini aniqlash bo‘yicha olib borilgan so‘rovnoma natijalarini tahlil qilish topshirig‘i beriladi. Guruhlar mazkur jadvalni 10 daqiqa davomida o‘zaro muhokama etgan holda to‘ldiradi.
Muhokamalar natijasida yaratilgan jadvallarni o‘qituvchi o‘zining asosiy jadvalida umumlashtiradi. Shu asosda, umumiy muhokama tashkil etiladi. Natijada talabada tashkilotning ichki kommunikatsiyasning samaradorligini aniqlashning ob’ektiv va asosli tushunchalar hosil bo‘ladi. Amaliy faoliyat davomida talaba so‘rovnoma o‘tkazish usuli , natijalar ustida taxliliy ma’lumot tayyorlash va taklif va tavsiyalarni ishlab chiqish ko‘nikmasi shakllanadi.
Topshiriq
Talaba ARM, AKM va axborot kutubxona muassasalari, axborot agentligi uchun savolnoma tuzadi
Tuzgan savolnomasi bo‘yicha tanlagan tashkilotida so‘rovnoma o‘tkazadi
O‘tkazilgan so‘rovnoma asosida taxliliy xisobot rasmiylashtiradi.
Topshiriq natijasi: Talaba mustaqil ravishda tashkilotning ichki kommunikatsiyasining samaradorligini aniqlashda o‘tkazilgan so‘rovnoma natijalari asosida taxliliy ma’lumot to‘playdi va asoslangan aniq tavsiya va takliflarni ishlab chiqadi. Amaliy mashg‘ulot auditoriyada muxokama qilinadi.
Talabalar bilimni baholash mezonalari: topshiriq bajarilgach 5 daqiqa davomida guruhlar biri birining ishini muhokama etadi. Natiajada ularda kasbiy kompetensiya hosil bo‘ladi. O‘qituvchi talabalarda nazariy bilimni o‘zlashtirish va amaliy topshiriqni bajarishdagi tirishqoqligi bo‘yicha baholaydi.
|
| |
IV. Dars yakuni - Xalq hunarmandchiligi tehnologiyasi

|
Xalq hunarmandchiligi tehnologiyasi
|
bet | 33/69 | Sana | 03.01.2024 | Hajmi | 2,88 Mb. | | #129770 |
Bog'liq Hujjat (1)IV. Dars yakuni:
Yangi mavzu yuzasidan o`quvchilar bilimini mustahkamlash.
Uyga vazifa berish. Mustaqil ravishda biror o`lchamdagi do`ppining andozasini tayyorlab kelish.
Ish o`rnini yig`ishtirish.
ISHLAB CHIQARISH ASOSLARI
15-dars.
“Texnologiya va dizayn” hamda “Serviz xizmati” yo`nalishlari uchun.
-
Darsning maqsadi:
ta`limiy- O`quvchilarga O`zbekistondagi asosiy ishlab chiqarish turlari haqida ma`lumot berish;
tarbiyaviy- o`quvchilarda ishlab chiqarish sohalaridagi kasblarga nisbatan qiziqish uyg`otish;
v) rivojlantruvchi-o`quvchilarning ishlab chiqarish sohalariga oid bilimlarini kengaytirish.
Kasbga yo`naltiruchi maqsad: o`quvchilarning ishlab chiqarish sohalariga oid bilimlarini kengaytirish orqali ularni shu kasblarga bo`lgan qiziqishlarini mustahkamlash, biror kasbni tanlashlariga ko`maklashish.
Darsning vazifalari:
-O`zbekistondagi asosiy ishlab chiqarish turlari haqida ma`lumot berish;
-O`zbekistondagi ishlab chiqarish sohalari ko`p tarmoqli ekanlini tushuntirish; -ishlab chiqarish sohalarining bir-biri bilan o`zaro bog`liq holda rivojlanishini uqtirish;
-mamlakat va jamiyatning qudrati va rivojlanishi bevosita ishlab chiqarish sohalarining rivojlanishi bilan bog`liqligini anglatish.
Dars tipi: Yangi bilimlar berish.
Dars turi: nazariy.
Darsda qo`llaniladigan o`qitish metodlari: ma`ruza, suhbat, tushuntirish.
|
| |
III. Dars yakuni - Xalq hunarmandchiligi tehnologiyasi

|
Xalq hunarmandchiligi tehnologiyasi
|
bet | 28/69 | Sana | 03.01.2024 | Hajmi | 2,88 Mb. | | #129770 |
Bog'liq Hujjat (1)III. Dars yakuni:
1.Yangi mavzu yuzasidan o`quvchilar bilimini mustahkamlash.
1. Bluzka andozasini gazlama ustiga joylashtirishni tushuntirib bering 2. Bluzkani bichish va qirqimlarga ishlov berishni bilasizmi?
Bluzkani tikish texnologik jarayoni to`g`risida nimalarni bilasiz?
Asbob-uskuna, moslamalardan foydalanishda sanitariya-gigiyena talablarini bilasizmi?
3. Ish o`rnini yig`ishtirish. 2. Uyga vazifa berish. Mustaqil ravishda bluzka andozasini tayyorlash va bluzka tikish. Yangi mavzuni takrorlash.
9-14-dars.
“Texnologiya va dizayn” yo`nalishi uchun.
-
Darsning maqsadi:
ta`limiy – o`quvchilarga xalq hurarmandchiligi sohalari bo`yicha turli
buyumlar tayyorlashni o`rgatish;
tarbiyaviy – o`quvchilarda sabrlilik, go`zallikni his qilish xislatlarini
rivojlantirish;
v) rivojlantiruvchi – o`quvchilarning xalq hunarmandchiligiga oid buyumlarini
yasash ko`nikmalarini rivojlantirish.
Kasbga yo`naltiruvchi maqsad: o`quvchilarni xalq hunarmandchiligi sohalariga oid kasblar bo`yicha bilim va ko`nikmalarini kengaytirish orqali ularni shu sohaga oid kasblarga yanada qiziqtirish, shu sohaga oid biror kasbni tanlashlariga yordam berish.
Darsning vazifalari:
o`quvchilarning xalq hunarmandchilagi sohasidagi bilimlarini kengaytirish
xalq hunarmandchiligida ishlatiladigan asbob-uskunalar va qo`llaniladigan ish usullari haqidagi bilimlarini chuqurlashtirish;
ma`lum bir hunarmandchilikga oid buyumlar tayyorlashga oid mehnat ko`nikmalarini kengaytirish.
|
| |
Prinsipial elektr sxemalarda elementlarning shartli grafik va harfiy belgilanishi

|
Prinsipial elektr sxemalarda elementlarning shartli grafik va harfiy belgilanishi
|
bet | 4/96 | Sana | 22.06.2024 | Hajmi | 10,46 Mb. | | #265084 |
Bog'liq ASLUS javoblarPrinsipial elektr sxemalarda elementlarning shartli grafik va harfiy belgilanishi
Sxema elementlarining shartli grafik va harfiy ifodalanishi bir guruh Davlat Standartlari va ko‘rsatma materiallar asosida belgilangan. Bu shartli belgilanishlar asosida avtomatlashtirishning har qanday murakkab prinsipial sxemasini bajarish mumkin. 7-jadvalda ba’zi-bir ko‘p uchraydigan elektr elementlarning shartli grafik va harfiy belgilanishlari keltirilgan (to‘laligicha va ularning o‘lchamlarini tavsiya etilgan adabiyotlardan olish mumkin).
Barcha belgilanishlarni proporsional tarzda kichraytirishga ruxsat beriladi; ammo bunda ikki yondosh chiziqlar orasidagi masofa 1mm dan kam bo‘lmasligi kerak. Shartli belgilanishlarda elementlarga aniqlik kiritish belgilarini ifodalaganda o‘lchamlarini kattalashtirishga ham ruxsat berilgan. Elementlarni sxemada standartlarda keltirilgan holatda ko‘rsatiladi; lozim bo‘lganda 900 yoki 450 ga burilgan tarzda ko‘rsatishga ham yo‘l qo‘yiladi; mabodo bunday ifodalanishda sxema o‘qilishi yoki ma’nosi o‘zgarsa standartlardagi holati saqlanishi kerak.
Aloqa yo‘llari va elementlar sxema o‘lchamiga qarab 0.2 dan to 1 mm qalinlikda chizilib, agarda shartli grafik belgilanishda qalin chiziqlar bo‘lsa, u aloqa chizig‘iga nisbatan 2 marta keng holatda tasvirlanadi.
Sxema o‘lchami 24 va undan undan kichik bo‘lganda aloqa chiziqlari 0.3 dan 0.4mm qalinlikda chizish tavsiya etiladi. Agar bir sxemada turli vazifali zanjirlar tasvirlangan bo‘lsa (masalan, kuch va boshqarish zanjirlari), bu holda ularni turli qalinlikda ko‘rsatiladi. Bir sxemada uchtagacha chiziqlar qalinligi qo‘llanilishi mumkin.
Shartli harf-raqamli belgilash element haqidagi ma’lumotlarni qisqa holda ifodalash imkoniyatini beradi. Umumiy holda belgilash uch qismdan iboratdir: element ko‘rinishi, tartib raqami (agar bir xil elementlar bir nechta bo‘lsa) va funksional taalluqliligi. Shulardan dastlabki ikki qismi majburiydir.
7-jadval
Prinsipial elektr sxemalarida ko‘p uchraydigan elementlarning shartli grafik belgilanishi
Nomi
|
Belgilanishi
|
Rezistor
Kondensator
Eruvchi saqlagich (umumiysi)
|
|
| |
Avtomatlashtirish sistemalarini loyihalash,o’rnatish va sozlash, Avtomatlashtirishning elektromexanik sistemalari, Sohaning texnologik o’lchashlari va asboblari - bet 5

|
Avtomatlashtirish sistemalarini loyihalash,o’rnatish va sozlash, Avtomatlashtirishning elektromexanik sistemalari, Sohaning texnologik o’lchashlari va asboblari
|
bet | 5/96 | Sana | 22.06.2024 | Hajmi | 10,46 Mb. | | #265084 |
Bog'liq ASLUS javoblar |
Elektr qo‘ng‘iroq
Kommutatsiya qurilma kontakti
Umumiy belgilanishi:
A) ulovchi
B) uzuvchi
V) qayta ulovchi
Mexanik bog‘lanishli kontakt:
A) ulovchi
B) uzuvchi
Elektromexanik qurilmaning
g‘altagi
Diod; umumiy belgilanishi
Tugmali bosiluvchi uzgich
A) ulanuvchi
B) o‘ziluvchi
Uzgich (viklyuchatel):
A) bir qutbli
B) uch qutbli
Signallash va yoritish chirog‘i
Elektr o‘lchash asboblari:
A) ko‘rsatuvchi
V
B) qaydlovchi
V) integrallovchi
G) ko‘rsatuvchi va qaydlovchi
a)
b)
v)
a)
b)
b) a)
А
a) b)
a)
b)
v)
W
g)
|
|
Bosh sahifa
Aloqalar
Bosh sahifa
Avtomatlashtirish sistemalarini loyihalash,o’rnatish va sozlash, Avtomatlashtirishning elektromexanik sistemalari, Sohaning texnologik o’lchashlari va asboblari
|
Sistemaning tayanch joylarining miqdorini aniqlash, tanlash

|
Sistemaning tayanch joylarining miqdorini aniqlash, tanlash
|
bet | 2/96 | Sana | 22.06.2024 | Hajmi | 10,46 Mb. | | #265084 |
Bog'liq ASLUS javoblar2. Sistemaning tayanch joylarining miqdorini aniqlash, tanlash.
Yuqorida qayd etilgan kamchiliklar markazlashgan ikki pog‘onali avtomatlashtirish sistemalarida qisman kamayadi. Bunga sabab ularda markazlashmagan sistemalardagi kabi shaxsiy boshqarish punktlari nazarda tutiladi (4-rasm).
4-rasm.Avtomatlashtirilgan sistemaning markazlashtirilgan ikki pog‘onali boshqarish sistemasi.
Ayrim texnologik jihoz, apparat, uskunalar markalashgan boshqaruv punktlari orqali amalga oshiriladi. Muhim texnologik parametrlar markaziy boshqaruv punktiga yuboriladi. Loyihalashda birinchi pog‘ona uchun uchta boshqarish holatini nazarda to‘tish kerak:
Yuqori pog‘onadan keluvchi buyrug‘ uchun;
Bevosita birinchi pog‘onada hosil bo‘luvchi buyrug‘ uchun;
Bir vaqtda birinchi va yuqori (rasmda ikkinchi) pog‘onalardan keluvchi buyrug‘ uchun.
3. Tarkib sxemalarining vazifasi, grafik ifodalanishi va turlari.
Bir necha bo‘linmalardan to‘zilgan va ular orasidagi masofa katta bo‘lsa, boshqarish tarkibi ko‘p pog‘onali qilinadi.
Tarkib sxemasida shartli ravishda texnologik obekt, boshqarish punktlari (mahalliy shchitlar, operator xonasi va shu kabilar), ishlab chiqarishda qatnashuvchi texnolog-xodimlar, texnik vositalar, o‘zaro aloqa yo‘llari ko‘rsatiladi; odatda sxema elementlari to‘rtburchak shaklida ifodalanadi (5-rasm).
Texnologik jarayonlarning murakkablik darajasiga qarab tarkibiy sxemalar turli ko‘rinishlarga ega bo‘lishlari mumkin. Bu ko‘rinishlar odatda texnik topshiriqda berilgan bo‘ladi. Bularga konstruktiv, funksional algoritmik, tashqiliy yoki ularning bir nechtasi bir sxemada birgalikda bo‘lishi mumkin. Funksional tarkib sxemasida sistemaning har bir qismi bajaradigan vazifasi bo‘yicha tayyorlanadi.
Konstruktiv tarkib sxemasida sistemaning har bir qismi mustaqil konstruktiv butunligi (yaxlitligi) shaklida ifodalanadi.
Algoritmik tarkib sxemasi sistema faoliyatida elementlarning kattaliklarni ma’lum algoritm bo‘yicha o‘zgartirishni ifodalaydi.
Tashqiliy tarkib sxemasi avtomatlashtirish sistemasidagi operativ xodimlarning o‘zaro aloqalarini ko‘rsatadi.
5-rasm. Kislota ishlab chiqarish pech bo‘limining tarkib (konstruktiv) sxemasi.
Bunda: 1-transportyorlar pech 2-bunkerlar; 3- ta’minlovchi va tebratuvchilar; 4-pech 5-ajratuvchi qozon; 6-siklon va elekrofiltrlar; 7-yo‘naltiruvchilar; 8-transportyorlar.
N-nazorat; S-signallash; MB-masofadan boshqarish; AR-avtomatik rostlash; DA-dispetcherlik aloqasi;
OA-ovozli aloqa; MB-moydan boshqarish; AB-avtomatik boshqarish.
6-rasm. Navbatdagi iyerarxik bosqichdagi loyihalash jarayonining sxemasi.
Avtomatlashtirishning prinsipial elektr chizmalarini loyihalash
4-ma’ruza.
Avtomatlashtirishning prinsipial elektr chizmalarini loyihalash
|
| |