Moy filtrlari - Mavzu: Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishi xaqida umumiy ma’lumot

|
Mavzu: Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishi xaqida umumiy ma’lumot
|
bet | 62/160 | Sana | 17.05.2024 | Hajmi | 0,54 Mb. | | #240565 |
Bog'liq Mavzu Kirish Xavfsizlik texnikasi o’rganish. Avtomobil tuzulishMoy filtrlari moyni, dvigatel detallarining yeyilishi natijasida xosil bo‘ladigan metall zarrachalari, shuningdek, chang va moyning eskirishi natijasida unda xosil bo‘ladigan turli oksid moddalari va boshqa ifloslantiruvchi elementlardan tozalaydi. Arganik va noarganik zarrachalar bilan ifloslangan moy, detallarning ishqalanib ishlaydigan yuzalarining tez yeyilishiga sabab bo‘ladi va moy kanallarini ifloslantiruvchi smola va moy quyilari bilan to‘lib olishiga olib keladi.
Zamonaviy avtomobil dvigatellarida qo‘llaniladigan filtrlarning turi moyni tozalash usuliga ko‘ra, tirqishli yoki markazdan qochma bo‘lishi mumkin. Tirqishli filtrlarda moyning tozalanish darajasi uning moy o‘tkazadigan mikro teshikchalari (tirqishlari)ning o‘lchami bilan belgilanadi. Markazdan qochma filtrlarda qattiq zarrachalarni moydan ajratish markazdan qochma kuch ta’sirida amalga oshiriladi.
Filtrlar, ushlab oladigan zarrachalarning o‘lchamlariga ko‘ra dag‘al (40mkm gacha zarrachalarni ushlaydi) va mayin (1..2mkm gacha zarrachalarni ushlaydi) filtrlarga bo‘linadi.
Mayin tozalash filtrlari. Zamonaviy avtomobil dvigatellarida mayin filtr sifatida tirqishli yoki markazdan qochma tozalash filtrlaridan foydalanilmoda. Bunday filtrlar moyni 1-2mkm gacha bo‘lgan mexanik zarrachalardan to‘la tozalaydi. Shuningdek, smola va moy quyilarini ham ushlab qoladi. Tirqishli filtrlarda almashtirib turiladigan tozalovchi elementi sifatida lentali-qog‘oz, maxsus karton yoki karton disklar to‘plami va boshqa materiallardan foydalaniladi. Nasosdan bosim bilan xaydalgan moy filtrlovchi elementlarning mikro kavaklaridan (tirqishlaridan) tozalanib o‘tib asosiy moy kanaliga boradi.
Karterni shamollatish. Dvigatelning ish jarayonida porshen ustida xosil bo‘lgan yuqori bosimga ega gazlarning bir qismi porshen xalqalari bilan silindr oralig‘idagi tirqishdan karterga o‘tadi. Bu gazlar yonuvchi aralashma, to‘la va qisman yongan maxsulotlardan iborat bo‘lib karter gazlari deb ataladi. Karterga o‘tadigan gazlarning miqdori dvigatel yuklanishining ortishi, shuningdek silindr, porshen va porshen xalkalari yeyilishining oshishi natijasida ko‘payib boradi. Bu gazlarning tarkibida yonilg‘i va suv bug‘i, karbonat angidrid, oltingugurt, azot va qisman karbon-vodorod birikmalari bo‘ladi. Yonilg‘i bug‘i tomchiga aylanib moyni suyuqlashtiradi, suv bug‘i va boshqa birikmalar moyni oksidlaydi, natijada moyning sifati yomonlashadi. Karter gazlarining moyga yomon ta’sirini kamaytirish uchun ularni karter bo‘shlig‘idan uzluksiz ravishda chiqarib turish lozim bo‘ladi. Shuningdek karter bo‘shlig‘ini yetarli darajada shamollatilmasa, karterda gaz bosimi ortib, tirsakli valning salnik elementi va karterning zichlovchi qistirmalaridan moy oqaboshlaydi. Bundan tashqari, gazlar kabina yoki kuzovga o‘tsa, xaydovchi va yo‘lovchilarni zaxarlaydi.
Gazlarni karterdan uzluksiz chiqarib turish karter bo‘shlig‘ini shamollatish; bu jarayonni ta’minlovchi majmua tuzilmalarni karterni shamollatish tizimi deb ataladi.
Shamollatilganda karter moyining sifati nisbatan yaxshi saqlanadi uni almashtirish orqalig‘i uzayadi va dvigatelning xizmat muddati ortadi.
Avtomobil dvigatellarida ikki xil shamollatish usuli qo‘llanilgan bo‘lib, agar karter gazlarini to‘g‘ridan-to‘g‘ri tashqariga, atmosferaga so‘rilishini ta’minlansa ochiq yoki dvigatelning ta’minlash tizimiga ya’ni kiritish taktiga majburiy qaytarilsa yopiq shamollatish tizimi deyil
|
| |