Kontseptual qatlam - 1-ma’ruza. Ma’lumotlar bazasining maqsadi, vazifalari va asosiy tushunchalari. Rеja

|
1-ma’ruza. Ma’lumotlar bazasining maqsadi, vazifalari va asosiy tushunchalari. Rеja
|
bet | 11/101 | Sana | 20.12.2023 | Hajmi | 1,17 Mb. | | #124746 |
Bog'liq SanjarKontseptual qatlam - bu ma'lumotlar bazasi bilan ishlaydigan barcha maxsus ilovalar tomonidan ishlatiladigan ma'lumotlarning birlashtiruvchi ko'rinishi. Ushbu darajada ma'lumotlar bazasi foydalanuvchining loyihalashtirilgan ma'lumotlar bazasi haqidagi umumiy tasavvurini anglatadi. Bu, masalan, yuqori darajadagi menejer nuqtai nazaridan butun korxonaning ma'lumotlari haqidagi ko'rinish. Unda ma'lumotlar bazasida qanday ma'lumotlar saqlanib qolinishi va ular orasidagi bog'liqliklar tasvirlangan. Ushbu daraja ma'lumotlar bazasi ma'muri nuqtai nazaridan butun ma'lumotlar bazasining mantiqiy tuzilishini aks ettiradi. Aslida, kontseptual daraja ma'lumotlar bazasi yaratilayotgan domen (real dunyo ob'ektlari) ning umumlashtirilgan modelini aks ettiradi.
Kontseptual daraja - bu tashkilot tomonidan bazaga bo'lgan talablarni ifodalashga urinish. Va bu qatlamda ma'lumotlarni saqlash usullari haqida hech qanday ma'lumot bo'lmasligi kerak. Bu yerda aks ettirish kerak:
■ bazaga kiritilgan barcha subyektlar, ularning atributlari va munosabatlari;
■ cheklovlar;
■ ma'lumotlar haqida semantik ma'lumot;
■ xavfsizlik choralari va ma'lumotlar yaxlitligini ta'minlash to'g'risidagi ma'lumotlar.
Ma'lumotlar bazasi kontseptual darajada yuqori mavhumlikka ega va apparat va dasturiy ta'minot mustaqilligi bilan ajralib turadi. Ushbu darajada yaratilgan kontseptual model asosiy ma'lumotlar ob'ektlarini aniqlash va tavsiflash uchun asos bo'lib xizmat qiladi.
Ichki qatlam kontseptual modelni ma'lum bir MBBTga moslashtirish uchun xizmat qiladi. Boshqacha qilib aytganda, ichki qatlam - ma'lumotlar bazasining ma'lumotlar bazasi ko'rinishi va bu qavatda ma'lumotlar kompyuterda qanday saqlanishi kerakligini tavsiflaydi. Shuning uchun ushbu daraja dizaynerdan kontseptual modelning xususiyatlari va cheklovlarini tanlangan ma'lumotlar bazasini amalga oshirish modeliga muvofiqlashtirishni talab qiladi. Ichki qavat optimal ishlashga erishish va disk maydonidan optimal foydalanishni ta'minlash uchun mo'ljallangan. Ushbu darajadagi ma'lumotlar bazasi operatsion tizimning kirish usullari bilan o'zaro ishlaydi. Bu yerda quyidagi ma'lumotlar saqlanadi:
■ ma'lumotlar va indekslarni saqlash uchun disk maydonini ajratish;
■ ma'lumotlarni saqlash tafsilotlarining tavsifi;
■ yozuvlarni joylashtirish to'g'risidagi ma'lumotlar;
■ ma'lumotlarni siqish va shifrlash usullari to'g'risida ma'lumot.
Ushbu darajada yaratilgan ma'lumotlar bazasi o'rta mavhumlik darajasiga ega va apparat mustaqilligi va dasturiy ta'minotga bog'liq, ya'ni ma'lumotlar bazasi dasturiga bog'liq. Shuning uchun, ma'lumotlar bazasini boshqarish dasturiy ta'minotidagi har qanday o'zgarishlar MBBT talablariga javob berishi uchun ichki modeldagi o'zgartirishlarni talab qiladi.
Uch bosqichli arxitekturaga ko'ra, ma'lumotlar bazasi sxemalarining uch xil turi mavjud. Eng yuqori darajada, turli xil foydalanuvchi tushunchalariga mos keladigan bir nechta tashqi ma'lumotlar sxemalari mavjud. Kontseptual darajada barcha elementlar va ular o'rtasidagi munosabatlar tasvirlangan. Har bir ma'lumotlar bazasi uchun faqat bitta kontseptual sxema mavjud. Ichki sxema bu ichki qavat ma'lumotlarining to'liq tavsifi va saqlanadigan yozuvlarning ta'rifini o'z ichiga oladi: taqdimot usullari, ma'lumotlar maydonlarining tavsifi, indekslar va ma'lumotlarni xeshlash sxemalari to'g'risidagi ma'lumotlar. Ma'lumotlar bazasi ma'lumotlar bazasi ushbu uch xil sxema o'rtasidagi o'zaro aloqani o'rnatish, shuningdek ularning muvofiqligini tekshirish uchun javobgardir.
|
| |