Minutiae asosidagi avtomatik barmoq izini aniqlash: Mashinani o'rganish yondashuvlari 1Kirish

|
Minutiae asosidagi avtomatik barmoq izini aniqlash: Mashinani o'rganish yondashuvlari 1Kirish
|
bet | 1/7 | Sana | 13.12.2023 | Hajmi | 275,86 Kb. | | #118031 |
Bog'liq 7-betlik
Minutiae asosidagi avtomatik barmoq izini aniqlash: Mashinani o'rganish yondashuvlari
1Kirish
Axborot texnologiyalari asrida xodimlarning ishonchli identifikatsiyasi tobora ko'payib borayotgan zamonaviy ilovalarga kirish uchun muhim ehtiyojga aylandi. Yuqori darajadagi xavfsiz binolarga kirish, internet-banking, kompyuterlar, chegarani kesib o'tish, haydovchilik guvohnomasi, kredit kartalari, shaxsiy kompyuterlar, davomat vaqti, bankomatlar va PDAlar xodimlarni identifikatsiyalashni talab qiladigan bir nechta misollardir. Ushbu ilovalarni da'vogarlardan himoya qilish uchun tanib olish usuli yuqori darajada xavfsiz va ishonchli bo'lishi kerak [1]. Yuqoridagi ilovalar zamonaviy hayotning bir qismiga aylanib bormoqda keng tarqalgan jamiyatda va shuning uchun foydalaniladigan shaxsiy axborot xavfsizligi usullarining ahamiyatini oshirish. Jismoniy shaxslarni identifikatsiyalash uchun qo'llaniladigan barcha usullar orasida shaxsning jismoniy yoki xulq-atvor xususiyatlari bo'lgan biometrikadan foydalanish juda ishonchli deb topildi. Bunday biometrik belgilarga yuz, barmoq izi, nutq, yurish, qo'l yozuvi va boshqalar kiradi [2]. Yaxshi biometrik xususiyat vaqt o'tishi bilan o'lchanadigan, o'ziga xos va o'zgarmas bo'lishi kerak. Biometrik an'anaviy xavfsizlik choralarining bir qancha kamchiliklarini bartaraf etadi. Token va parolga asoslangan yondashuvlar bilan vakolatli foydalanuvchi va ushbu ma'lumotlarga kirish huquqiga ega bo'lgan shaxsni farqlash qiyin. Bunday stsenariyda jinoyat sodir etgan shaxs o'z paroli yoki tokeni yo'qolgan yoki o'g'irlangan deb da'vo qilishi mumkin va bunday hodisalarni tekshirish qiyin bo'ladi. Boshqa tomondan, egasi bilan doimiy bog'liq bo'lgan biometrik xususiyatlar bilan, hech kim uning shaxsini inkor eta olmaydi va rad etish imkoniyati ham mumkin emas. Biometrik autentifikatsiyadan qochish yoki buzib bo'lmaydi, chunki u foydalanuvchining jismoniy mavjudligini tekshirishni talab qiladi. Biometrik ma'lumotlar, shuningdek, jinoyatchilarning bir nechta shaxsiy ma'lumotlardan foydalanishiga va har qanday maxfiy hududga yoki taqiqlangan mamlakatga kirish uchun soxta ID kartalar yoki pasportlardan foydalanishiga yo'l qo'ymaydi. Barmoq izi eng koʻp qoʻllaniladigan biometrik belgilardan biri boʻlib, universal va oson yozib olinadigan biometrik xususiyat boʻlib, 1800 yildan beri qoʻllanilmoqda [3].
Barmoq terisi vodiylar va tizmalar naqshiga o'xshash oqimni namoyish etadi, bu erda tizma bitta kavisli segment sifatida belgilanadi va vodiy ikkita qo'shni tizmalar orasidagi hududdir. Har bir barmoq ustidagi tizmalar va vodiylarning bu shakllanishi homila rivojlanishining dastlabki etti oyida rivojlanadi va noyob va o'zgarmasdir. Ikki barmoq izini farqlash yoki o'xshashlikni aniqlash uchun identifikatsiya belgisi sifatida tizmalarning umumiy global naqshlari, o'ziga xoslik mintaqalari (yadro va delta), tizma Minutiae, tizma shakli, kengligi va ter teshiklari kabi tuzilish belgilaridan foydalaniladi. Ikkita odam bir xil barmoq izlari xususiyatlariga ega emasligi, hatto o'xshash DNKga ega bo'lgan bir xil egizaklar ham turli xil tizma tafsilotlariga egaligi va barmoq izlari xususiyatlariga qarab farqlanishi mumkinligi aniqlandi [4-5]. Barmoq yuzasidagi kesiklar va ko'karishlar kabi tasodifiy jarohatlar ma’lum vaqtcha tizma tuzilishini o'zgartiradi lekin jarohatlar normal holatga kelgandan keyin iz yana paydo bo'ladi.
1 -rasmda barmoq izi tuzilishi tasviri ko'rsatilgan. Bu rasmda quyuq chiziqlar tizmani, ikkita quyuq chiziq orasidagi oq chiziqlar esa barmoq izi vodiysini ifodalaydi.
1-rasm:Barmoq izi tasviri
Umuman olganda, barmoq izini tanib olish - bu barmoq izlarida mavjud bo'lgan individual ma'lumotlar asosida odamlarni aniqlash jarayoni. Qadimgi vaqtlarda u inson mutaxassislar tomonidan qo'lda amalga oshirilgan bo'lsa, zamonaviy davrda xuddi shu narsa elektron
qurilmalar yordamida amalga oshiriladi, bu holda u avtomatik barmoq izini aniqlash (AFR) deb nomlanadi.
AFR odatda uchta jarayonni amalga oshiradi, ya'ni ro'yxatga olish,tekshirish (yoki autentifikatsiya) va identifikatsiya qilish [6].
Ushbu maqolada biz shaxsiy identifikatsiya qilish uchun avtomatik barmoq izini aniqlashda qo'llaniladigan Mashina o'rganish algoritmlarining ishlashini tekshiramiz va baholaymiz. Asosiy nuqta Puankare indeksi teoremasi yordamida aniqlanadi. Yadro nuqtasi yaqinidagi yuqori egrilik qismi Minutiae qazib olish va kuchaytirish, binarizatsiya va yupqalash kabi keyingi qayta ishlash uchun hisobga olinadi. Keyin to'rtta mashinani o'rganish algoritmlari orqali uning aniqligi, eslab qolish va F o'lchovini hisoblash orqali baholanadi. Tajribalar FVC 2002 jamoat mulki DB1 ma'lumotlar bazasi [7] barmoq izlari tasvirlari yordamida amalga oshiriladi.
|
| |