nyuuzyou/kompy huggingface dataset:
Mustahkamlash uchun savollar

95
2.5 Operatsion tizim tushunchasi
Muhim so`zlar:
Operatsion tizim (OT), BIOS, interfeys, versiya, DOS,
OS/2, UNIX, Windows, Server.
Bilib olasiz:
OT ta`rifi, OT vazifalari, turlari va versiyalari,
imkoniyatlari, BIOS va OT bog`liqligi, OT tasniflanish faktorlari, OT DOS, OS/2,
UNIX, Windows versiyalari va ishlab chiqarilgan vaqtlari, OT sifatlari.
Opеratsion tizim
-
dasturiy ta`minotning eng muhim tarkibiy qismi bo`lib,
dasturlar bajarilishini rеjalashtirish va ularning
ishlashini tashkil qilishni,
ma`lumotlarni kiritish-chiqarish va ularni boshqarishni,
rеsurslarni taqsimlashni,
dasturlarni tayyorlash va sozlashni, хizmat ko`rsatishning
boshqa yordamchi
amallarini bajaruvchi dasturiy tizim.
Opеratsion tizim kompyutеr qurilmasi va unda bajarilayotgan dasturlar,
shuningdеk foydalanuvchi bilan muloqotni tashkil etuvchi aloqalarni bog`lovchi
rolini o`ynaydi.
Opеratsion tizim odatda tashqi хotirada (disk) saqlanadi.
Kompyutеr
yoqilganda u opеrativ хotiraga joylashtiriladi, ya`ni yuklanadi.
Mazkur jarayon
opеratsion tizimni yuklash dеyiladi.
Opеratsion tizim quyidagi vazifalarni bajaradi:
-
foydalanuvchi bilan muloqotni amalga oshirish;
-
ma`lumotlarni kiritish-chiqarish va boshqarish;
-
dasturlarni ishlash jarayonini rеjalashtirish va tashkil etish;
-
rеsurslarni (tеzkor va qo`shimcha хotirani, prosеssorni, tashqi qurilmalarni)
taqsimlash;
-
dasturlarni ishlashga qo`yish;
-
turli хil хizmat ko`rsatuvchi yordamchi funksiyalarni bajarish;
-
ma`lumotlarni turli ichki qurilmalararo ayriboshlanishini tashkil etish;
-
tashqi (monitor, klaviatura, disklar, printеr va boshqa)
qurilmalar ishini
dasturiy tomondan qo`llab-quvvatlash.
96
Opеratsion tizim foydalanuvchidan qurilmalarni boshqarish bilan bog`liq
kompyutеrda kеchayotgan ko`pgina murakkab jarayonlarni bеrkitadi. Buning natijasida
foydalanuvchilar kompyutеr qurilmalarini boshqarish bilan bog`liq bo`lgan ko`pgina
qiyin va murakkab mеhnat talab ishlardan ozod bo`ladilar.
Turli хildagi kompyutеrlarda turli imkoniyatlarga ega bo`lgan
turlicha
opеratsion tizimlar ishlatilishi mumkin. Ularning ishlashi uchun turli darajadagi
rеsurslar talab qilinishi mumkin. SHKlarning opеratsion tizimlari quyidagi
asosiy
tarkibiy qismlardan iborat bo`ladi:
-
kiritish-chiqarishni boshqaruvchi dasturlar;
-
fayl tizimini boshqaruvchi va kompyutеr uchun topshiriqlarni
rеjalashtiruvchi dasturlar;
-
oprеpatsion tizimga bеrilgan topshiriq va o`ndan ortiq bo`lgan
murojaatlarni
qabul qiluvchi, tashkil qiluvchi va bajaruvchi dasturlar;
Har qanday opеratsion tizim foydalanuvchi bilan muloqot uchun o`z
buyruqlar tiliga ega bo`ladi. Ushbu til orqali foydalanuvchi:
-
katalokka murojaat qilish;
-
tashqi хotirani nomlash;
-
dasturni ishga tushurish;
-
boshqa harakatlarni bajarish.
Foydalanuvchining buyruqlarini tahlil qilish va bajarish opеratsion tizimning
Huquqiy axborot avtomatlashtirilgan axborot qidirish tizimini

|
Huquqiy axborot avtomatlashtirilgan axborot qidirish tizimini Pdf ko'rish
|
bet | 195/243 | Sana | 27.11.2023 | Hajmi | 6,82 Mb. | | #106679 |
Bog'liq Huquqiy informatika (Abdujabbor Muhammadiyev)Huquqiy axborot avtomatlashtirilgan axborot qidirish tizimini
lingvistik ta’minlashni tezaurus (va turli klassifikatorlar) asosida
ham, boshqa lingvistik vositalar yordamida ham amalga oshirish
mumkin.
Avtomatlashtirilgan terminologik bazalar va ma’lumotlar baza-
larini tashkil etish muhim ahamiyatga ega. Normativ-huquqiy hu-
jjatlarda ishlatiluvchi atamalaming leksik diapozoni juda keng. Bu
normativ-huquqiy matn politematik tuzilma bo'lib, unda ijtimoiy
hayotning deyarli barcha sohalari aks ettirilganligi bilan izohlana-
di.
Huquq ijodkorligi jarayonida foydalaniluvchi barcha axborotni
quyidagi turkumlarga ajratish mumkin:
1) umumiy yuridik atamalar;
2) maxsus yuridik atamalar;
3) umumfoydalaniladigan leksika;
4) ilmiy va texnikaviy leksika;
5) siyosiy, ekologik yoki boshqa ijtimoiy axborot.
Normativ-huquqiy hujjatlar terminologiyasi standartlashtirilishi
lozim.
Standartlashtirish har xil obyektlarga umumiy majburiy talablar-
ni o'rnatishdan iborat alohida faoliyat shakli hisoblanadi.
Huquq sohasida foydalaniluvchi yangi leksikani nazorat qilish
katta amaliy ahamiyatga egadir. Ushbu funksiya yangi atamalam
ing zaruratsiz amalga kiritilishiga yo‘l qo'ymaslik maqsadida av-
tomatlashtirilishi lozim.
www.ziyouz.com kutubxonasi
X BOB. K O M PYU TER JIN O Y A T C H IL IG I
VA XA VFS IZLIG I
§ 1 . Kompyuterda saqlanayotgan m a’ lumotlarga
ruxsatsiz kirish
Taraqqiyotni hech narsa bilan to'xtatib bo'lmaydi. Hozir insoni-
yat katta sur’atlar bilan rivojlanib bormoqda. Ba’zan qonun chiqa-
ruvchi jamiyatning tezkorlashib borayotgan barcha sur’atlari ortid-
|
| |
O’quv faoliyatini tashkil etish shakli

84
O’quv amaliyoti mashg’ulotining texnologik xaritasi
Ish bosqichlari va
vaqti
Faoliyat mazmuni
O’qituvchi
O’quvchi
1 – bosqich O’quv
mashg’ulotiga
kirish
(10 daqiqa)
Tashkiliy qism:
Salomlashadi, yo’qlama qiladi.
O’quvchilarning mashg’ulot daftarlarini
tekshiradi.
Maqsad va vazifani belgilanishi:
Mashg’ulot mavzusi, maqsadini e’lon
qiladi.
Mashg’ulot mavzusi va rejasini yozuv
taxtasiga yozadi.
Salomlashadilar.
Tinglaydilar.
Yozib oladilar.
2– bosqich Asosiy
(210 daqiqa)
Kirish yo’riqnomasi (60 daqiqa)
O’quvchilar bilimini faollashtirish:
1. Avvalgi mashg’ulotda
uyga vazifa qilib
berilgan mustaqil ish tekshirilib, o’tilgan
mavzular yuzasidan o’quvchilar bilimini
tekshirish uchun test
orqali bilimlarni
faollalshtiradi.
2.Yangi o’quv materiali
bayoni: - Auditorlik
dalillar
tushunchasi, turlari, ularning
tayinlanishi va oldiga qo’yiladigan talablar.
-Auditorlik dalillarni olish,
manbalarini
aniqlash va auditorlik amallari va auditorlik
dalillarini
to’plash
-Auditorlik
tanlash
tushunchasi,uning
tanlash
usullari,
tanlash
uslubini
shakllantirish, tanlash risklari va natijalarini
baholash.
O’quvchilarni kichik guruhlarga bo’lib,
guruh sardorlarini tayinlaydi hamda kichik
guruhlarda ishlash hamda taqdimot qilish
tartibi bilan tanishtiradi. ;-
Vazifani
bajarishga ajratilgan vaqtni e’lon qilib,
tarqatma material yoki slayd yordamida
o’quvchilarga materiallarni havola etadi .
Tinglaydilar, yozib
oladilar
Auditorlik dalillarni
olish
haqida
ma’lumot oladilar
Mavzuga
doir bahs
–munozaraga
qatnashadi.
Berilgan vazifani
bajaradi.
Audit o’quv amaliyoti cdr - bet 62

90
2-ilova
Auditorlik dalillarida duch kelinadigan
tayanch tushunchalar
Dalil deyilganda boshqa faktning
mavjudligini tasdiqlaydigan yoki inkor
qiladigan fakt, yoki mazkur fakt haqida u
yoki bu darajadagi ishonchlilik bilan fikr
shakllantirishga imkon beradigan
ma’lumotlar olish jarayoni tushuniladi
.
Mijoz korxona – auditorlik
xizmati ko’rsatilayotgan xo’jalik
yurituvchi subekt
.
Tahlil qilish – bu mijoz korxona
buxgalteriya hisobotida faktlarning
auditor tomonidan mushohada
qilinishi va o’z fikrini
shakllantirishi.
Axborot – xo’jalik faoliyatidagi
faktlar to’g’risidagi xabarlar
to’plamidir.
Uchinchi shaxslar – auditor yoki
mijoz korxona bilan u yoki bu tarzda
aloqador bo’lgan va bu aloqadorlik
auditor fikriga muhim ta’sir
ko’rsatadigan huquqiy yoki jismoniy
shaxslar.
Ishonchlilik – moliyaviy hisobot
ma’lumotlarining ulardan malakali
foydalanuvchilarga xo’jalik yurituv-chi
subektlar faoliyatining natijalari to’g’risida
to’g’ri xulosalar qilishga va qarorlar qabul
qilishga imkon beradigan darajasi
tushuniladi.
94
6-ilova
1. Masala
Quyida keltirilgan dalillarni manbasi (to‘g‘ridan-to‘g‘ri ma’lumot, tashqi yoki
boshqa shu kabilar)ga ko‘ra turkumlang va ularni muhimliligi va ishonchliligiga
ko‘ra tartib bilan qo‘yib chiqing.
A) Kreditorlarning oylik hisobotida ko‘rsatilgan summalar
B) Tasdiqlangan hujjatlarni ro‘yxatga olish jurnalining “Schotlar bo‘yicha to‘lovlar”
bo‘lmida ko‘rsatilgan summalar
C) Auditorga to‘g‘ridan-to‘g‘ri yo‘llangan kreditorlar xatidagi ko‘rsatilgan
summalar
D) Direktorlar kengashi majlisidan ko‘chirmada ko‘rsatilgan summalar
2. Masala
Auditorlik dalillar bo‘yicha ishchi standart talabiga ko‘ra,
auditor muhimlilikka
ko‘ra test o‘tkazishning quyidagi keltirilganlarning biridan foydalanishi mumkin a)
Kompyuter tashkil etilishi

1
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR
VAZIRLIGI
MUHAMMAD AL-XORAZMIY NOMIDAGI TOSHKENT AXBOROT
TEXNOLOGIYALARI UNIVERSITETI QARSHI FILIALI
“AXBOROT TEXNOLOGIYALARI”
KAFEDRASI
“
KOMPYUTER TASHKIL ETILISHI”
FANIDAN
AMALIY MASHG‘ULOTLARNI
BAJARISH UCHUN
USLUBIY KO‘RSATMA
QARSHI - 2023
2
Mazkur uslubiy ko’rsatma “Kompyuter tashkil etilishi” fan dasturi asosida yaratilgan
bo’lib, bu amaliy mashg’ulotlarni bajarib o’rganish hamda bajarish bo’yicha barcha
bakalavr ta’lim yo’nalishlari uchun mo’ljallangan. Ushbu uslubiy ko’rsatma
yordamida barcha yo’nalishdagi talabalar amaliy ish topshiriqlarini bajara olishlari va
o’zlashtirishlari mumkin.
Tuzuvchilar:
F.E.Qodirov - Muhammad al -Xorazmiy nomidagi TATU Qarshi filiali “Axborot
texnologiyalari” kafedrasi assistenti.
N.G‘.Sirojev - Muhammad al -Xorazmiy nomidagi TATU Qarshi filiali “Axborot
texnologiyalari” kafedrasi stajyor o‘qituvchisi.
Taqrizchilar:
Z.U.Uzoqov - Muhammad al -Xorazmiy nomidagi TATU Qarshi filiali “Dasturiy
injiniring” kafedrasi dotsenti
Uslubiy ko’rsatma “ Axborot texnologiyalari” kafedrasi yig’ilishida (bayon
№ …” …
..” ………….202__y) va filial Ilmiy -uslubiy kengashida (bayon № …,
“…
..” …………. 202__y) muhokama etilib va o’quv jarayonida foydalanishga
hamda adadda chop etishga ruxsat etilgan.
Ilmiy uslubiy kengash raisi: _______________ f-m.f.n A.K.Muxammadiyev
Kefdra mudiri: _______________ H.S.Egamberdiyev
3
Kirish
O’quv fanining dolzarbligi va oliy kasbiy ta’limdagi o’rni
‘Kompyuter tashkil etilishi’ fani talabalarga zamonaviy kompyuterlar va kompyuter
tizimlarini funksional
va tarkibiy tashkillashtirish, parallel ishlov berishni
tashkillashtirish, axborotga parallel ishlov berish
jarayonlarini dasturlash va
shuningdek multiprotsessorli, ko‘p
yadroli protsessorli, klasterli hamda
vektorkonveyerli xisoblash arxitekturalar bo‘yicha nazariy va amaliy bilimlarni berish
uchun mo‘ljallangan. ‘Kompyuter tashkil etilishi’ fani 4-semestrda o’qitilishi
rejalashtirilgan. Axborot va kommunikatsiya texnologiyalarining
hozirgi paytdagi
tutgan o’rni nuqtai nazaridan, ‘Kompyuter tashkil etilishi’
fani ushbu sohaning
bakalavriat yo’nalishlari talabalari uchun o’rganilishi kerak bo’lgan asosiy fanlardan
biri
Bank Kengashi - Agrobank Bank haqida

Haydarov Axadbek Yaxyobekovich
|
O’zbekiston Respublikasi Moliya Vaziri o'rinbosari, Kengash raisi
|
Darvishev Nurbek Muratovich
|
O'zbekiston Respublikasi Tiklanish va taraqqiyot jamg'armasi, bo'limi boshlig'i Kengash a’zosi
|
Rustamov Erkin Erkamovich
|
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi Makroiqtisodiy tahlil, tarkibiy o‘zgartirishlar, moliya-bank tizimi, davlat aktivlarini boshqarish, tadbirkorlikni qo'llab -quvvatlash va kambag'allikni qisqartirish masalalari kotibiyati mudirining birinchi o'rinbosari Kengash a’zosi
|
Mirzayev To'lqin Eshqobilovich
|
O’zbekiston Respublikasi Moliya Vazirligi , boshqarma boshlig'i Kengash a’zosi
|
Ro'ziyev Fazliddin Kiranovich
|
O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiy taraqqiyot va kambag'allikni qisqartirish vazirligi, boshqarma boshlig'i Kengash a’zosi
|
Mamatqulov Ilhom Abdurashidovich
|
O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiy taraqqiyot va kambag'allikni qisqartirish vazirligi, departament direktori. Kengash a’zosi
|
Xamraxudjayev Ne'matxon Yahyoxonovich
|
O'zbekiston Respublikasi prezidenti huzuridagi Davlat boshqaruvi akademiyasi boshqarma boshlig'i - mustaqil nomzod
|
Edvin Kornelius
|
"LDZ Cargo" kompaniyasi Kuzatuv Kengashi direktori "DANSKE BANK" ning Rossiya filialida 2019 yilgacha faoliyat yuritgan. Kengash a’zosi
|
Dimitri Danilenko
|
Maddox Consultancy, London, UK/ Luxembourg Senior Principial Consultant - Mustaqil nomzod
|
O‘quvchilarning bilim, ko‘nikma va malakalarini baholash mezonlari

|
O‘quvchilarning bilim, ko‘nikma va malakalarini baholash mezonlari
|
bet | 84/301 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 0,96 Mb. | | #263417 |
Bog'liq Umumiy Pedagogika darslik. 08.09.228.O‘quvchilarning bilim, ko‘nikma va malakalarini baholash mezonlari.
O‘quvchilarning bilim, ko‘nikma va malakalarini baholash mezonlari hamma vaqt bahstalab mavzu bo‘lib kelgan. Shu bois u turli adabiyotlarda turlicha yoritilgan. Biroq mavjud qarashlarni umumlashtirib aytish mumkinki, o‘quvchilarning bilim, ko‘nikma va malakalarini baholash mezonlari har bir fanning maqsad va vazifalari, shuningdek, sinf (guruh)dagi o‘quvchilarning o‘zlashtirish darajasiga tayangan holda belgilanadi. Shuningdek, baholash mezonlarini ishlab chiqishda o‘quvchilarning og‘zaki javob berishlari, ko‘nikma va malakalariga alohida-alohida yondashiladi. Masalan, ximiya darsidan baholash mezonlariga o‘quvchilarning og‘zaki javoblari, amaliy topshiriqlarni bajara olishlari va amalda mavjud bilimlarini namoyish eta olishlari inobatga olinadi. Buni «4» baho misolida aniqlashtiramiz: og‘zaki javob berish jarayonida «4» baho qo‘yiladi, quyidagi holatlar namoyon bo‘lsa:
o‘rganilayotgan mavzu yuzasidan to‘g‘ri javoblar berilsa;
material mantiqiy ketma-ketlikda aniq bayon etilsa;
o‘qituvchi talabi bilan tuzatilgan ikki-uchta unchalik ahamiyatga ega bo‘lmagan xatolar yo‘l qo‘yilsa yoki to‘liq bo‘lmagan javob aytilsa.
Yozma topshiriqni bajarishda «4» baho qo‘yiladi, quyidagi holatlar namoyon bo‘lsa:
masalani yechishda va izohlashda muhim xato bo‘lmasa;
topshiriqni bajarish va izohlashda muhim ahamiyatga ega bo‘lmagan bir- ikki xatoga yo‘l qo‘yilsa yoki bitta izohning mohiyati ochib berilmagan bo‘lsa.
Amalda bilimlarni namoyish etishda «4» baho qo‘yiladi, quyidagi holatlar namoyon bo‘lsa:
ishni to‘liq, muhim xatolarsiz bajarsa, biroq natija chiqara olmasa;
ishni bajarishda, tajribani tugallashda ikki-uch muhim bo‘lmagan xatolarga yo‘l qo‘yilsa.
Bildirilgan fikrlarga tayangan holda shunday xulosa chiqarish mumkin: o‘quvchilarning bilimlari uchun besh balli tizimda baholar quyidagi holatlarda qo‘yiladi:
|
| |
Tarbiya jarayonining o‘ziga xosliklari

|
Tarbiya jarayonining o‘ziga xosliklari
|
bet | 89/301 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 0,96 Mb. | | #263417 |
Bog'liq Umumiy Pedagogika darslik. 08.09.22 Tarbiya jarayonining o‘ziga xosliklari
Tarbiya jarayonini tashkil etish jarayonida bir qator vazifalar hal etiladi. Ushbu vazifalar ijtimoiy tarbiya maqsadidan kelib chiqib belgilanadi. Mustaqil O‘zbekiston Respublikasida ayni vaqtda yosh avlodni tarbiyalab voyaga yetkazish jarayonida quyidagi vazifalarni hal etish muhim ahamiyat kasb etmoqda:
yoshlarni ijtimoiy hayotga tayyorlash, ularda keng dunyoqarashni tarkib toptirish, o‘z shaxsiy turmushiga maqsadli yondashuv, reja va amal birligi hissini uyg‘otish;
o‘quvchilarni milliy va umuminsoniy qadriyatlar mohiyatidan ogoh etish, chuqur bilim va tafakkurga ega yoshlarni tarbiyalash, ularning ongini boyitish;
v) umuminsoniy axloq me’yorlari (odamiylik, kamtarlik, o‘zaro yordam, mehr-muhabbat, muruvvat, alodatni yoqlash, insonparvarlik, axloqsizlikka nisbatan nafrat va hokazolar)ning mohiyatini anglash, o‘quvchilarda muomala odobi, yuksak madaniyatni qaror toptirishga erishish;
g) o‘quvchilarda huquqiy va axloqiy me’yorlarga hurmat ruhida yondashish hissi va fuqarolik tuyg‘usi, ijtimoiy burchga mas’ullikni qaror toptirish;
d) tabiatni muhofaza qilish, ekologik muvozanatni yuzaga keltirish borasidagi mas’uliyatni tarkib toptirish;
j) vatanparvarlik va baynalminallik tuyg‘usini shakllantirish, o‘zga millat va xalqlarni hurmat qilish, ularning xuquq va burchlarini kamsitmaslik tuyg‘usini qaror toptirish;
z) mustaqil davlat – O‘zbekiston Respublikasining ichki va tashqi siyosatiga to‘g‘ri va xolisona baho berishga o‘rganish;
insonni oliy qadriyat sifatida qadrlash, uning sha’ni, or-nomusi, qadr- qimmati, xuquq va burchlarini hurmat qilishga o‘rgatish va boshqalar.
O‘zbekiston Respublikasida olib borilayotgan ijtimoiy tarbiyaning umumiy vazifalari ana shulardan iborat.
Ijtimoiy tarbiyani tashkil etish jarayonida bir qator vazifalar hal etiladi. Ushbu vazifalar ijtimoiy tarbiya maqsadidan kelib chiqib belgilanadi
Shu bilan birga ijtimoiy tarbiya yo‘nalishlari – axloqiy, aqliy, jismoniy, ekologik, iqtisodiy, huquqiy va siyosiy tarbiyaning xususiy maqsadidan kelib chiqqan holda bir qator vazifalar amalga oshiriladi. Chunonchi,
|
| |
Og‘zaki ommaviy tekshirish

|
Og‘zaki ommaviy tekshirish
|
bet | 82/301 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 0,96 Mb. | | #263417 |
Bog'liq Umumiy Pedagogika darslik. 08.09.22Og‘zaki ommaviy tekshirish o‘quvchilardan og‘zaki so‘rash bo‘lib, ular guruhga qaratilgan savollarga javob beradilar. Bunday tekshirishda javoblar qisqa bo‘ladi. Mazkur so‘rash ko‘pchilik o‘quvchilarni nazorat qilishni ta’minlaydi va butun guruhni faollashtiradi, ammo o‘quvchilarning nutqini o‘stirmaydi. Bunday nuqsonlar individual so‘rashda ko‘zga tashlanmaydi. Ammo so‘rashning bu shaklida guruhdagi boshqa o‘quvchilarning to‘laqonli ishlashlariga erishish juda qiyin.
Kombinatsiyalangan (tezlashtirilgan) tekshirishda o‘qituvchi bir necha o‘quvchini bir vaqtda doskaga chaqiradi, biri og‘zaki javob beradi, 3-4 nafar o‘quvchi esa kartochkalar bo‘yicha yozma ishni bajarishadi va hokazolar. Bu tekshirishning murakkab usuli bo‘lib, o‘qituvchidan yetarlicha tajriba va diqqatlarini guruhdagi hamma o‘quvchilarga taqsimlay bilishni talab qiladi.
Yozma tekshirish – o‘quvchilarning bilim, ko‘nikma va malakalarini nazorat qilish va baholashning eng samarali usullaridan biri bo‘lib, ularning ijodiy qobiliyatlarini baholash imkonini beradi. Mazkur usulning mohiyati shundaki, o‘qituvchi alohida mavzu yoki o‘quv dasturining ma’lum bo‘limini o‘tib bo‘lganidan so‘ng o‘quvchilarning bilimlarini nazorat qilish va baholashni tashkil etadi. Yozma tekshirish topshiriq, ya’ni, insho yozish hamda turli nazorat va mustaqil ishlarni bajarishni uyda ham amalga oshirishga imkon beradi. Ushbu jarayonda o‘qituvchining bajarilgan ish bilan tanishib chiqishi, uning sifatini tekshirishi uchun ko‘p mehnat va vaqt sarflanadi.
Amaliy topshiriqlarni bajarishga asoslangan tekshirish. Bajarilayotgan amaliy harakatlar (sport, mehnat harakatlari)ning to‘g‘riligini kuzatish yoki olingan natijalarga tayanishdan iborat bo‘lishi mumkin.
O‘quvchining butun dars davomidagi barcha faoliyatlarini nazorat qilish tekshirishning maxsus turi bo‘lib, u o‘quvchining darsdagi ishtiroki uchun ball qo‘yish bilan yakunlanadi. Bu o‘quvchini doimo harakat qilishga va faollikka undaydi.
Ma’lumki, bugun ta’lim tizimida reyting nazoratidan keng foydalanilmoqda. Reyting deganda baholash, tartibga keltirish, klassifikatsiyalash, bironta hodisani oldindan belgilangan shkala bo‘yicha baholash tushuniladi.
|
| |
MS DOS 2.х variantlar - Информатика

111
360 Kb diskеta formati (9 sеktor, 40 qator, sеktor o`lchami 512 bayt).
MS DOS 3.х variantlar:
3.05 variant – 1984 -yil, avgustda ishlab chiqarilgan.
Qo`shimcha imkoniyatlari:
1.2 Mb diskеt formatlari;
3.5dmli diskеtalar (format 720 Kb) ( 3.2 vеrsiyadan boshlab);
32 Mb hajmdan kattaroq HDD lardan foydalanish imkoniyatini
bеruvchi HDDni mantiqiy disklarga ajratish (32 Mb o`lchamgacha);
bеlgilar jadvalining yaхshilangan varianti;
kopyutеr tarmoqlaridan foydalanish imkoniyati (sust, 3.1 vеrsiyadan
boshlab);
buyruqlar (dasturlar) LABEL, ATTRIB;
buyruqlar (dasturlar): XCOPY, REPLACE (3.3 vеrsiyadan boshlab);
MS DOS 3.3 hozirgi kunda ham hajmi 640 Kb dan katta bo`lmagan IBM PC
XT va IBM PC AT-286 da kеng ko`lamda foydalaniladi.
MS DOS 4.х variantlar:
4.0 variant - 1988 -yil noyabrda ishlab chiqarilgan.
Qo`shimcha imkoniyatlari:
EGA,VGA - grafik vidеo adaptеridan foydalanish imkoniyati;
32 Mb dan kattaroq hajmdagi mantiqiy disklar;
MS DOS alohida qismlarini qo`shimcha хotiraga yuklash
imkoniyatini bеruvchi LIM/EMS standarti (EMM386.sys drayvеri,
IBM PC AT-386 va undan yuqori kompyutеrlarda tеzkor хotiradan
qo`shimcha joy);
Dos-Shell qobiq dasturi.
Yuqoridagi imkoniyatlarga qaramasdan MS DOSning 4.х vеrsiyalari kеng
foydalanilmagan.
IV.Mustahkamash - Sana: Fan: Jahon tarixi Sinfi: 7 Mavzu: Kirish

|
Sana: Fan: Jahon tarixi Sinfi: 7 Mavzu: Kirish
|
bet | 91/252 | Sana | 11.06.2021 | Hajmi | 9,26 Mb. | | #14923 |
IV.Mustahkamash:
1. Xitoyda yerga egalik munosabatlari qachondan vujudga kelgan?
2. Mamlakatda dehqonlar ahvoli qanday bo‘lganligini so‘zlab bering.
3. Xitoyda shaharlar, hunarmandchilik va savdoning rivojlana borishini misollar bilan ko‘rsating.
4. Tan sulolasi hukmdorlari tashqi siyosatda qanday
muvaffaqiyatlarga erishgan?
V. Baholash: O’quvchilarni ma’naviy rag’batlantirish:
VI. Uyga vazifa: Mavzuni o’qib o’rganib kelish.
Tarix fani o’qituvchisi: Sh. Allamuratov.
O’.T.I.B.D.O’: ____________
Sana: ______________
Fan: Jahon tarixi
Sinfi: 7
Mavzu: Osiyo mamlakatlari madanyati.
Mavzu: Osiyo mamlakatlari madanyati.
|
Mavzuga oid tayanch tushunchalar: Arab xalifaligi mamlakatlari madaniyati tushunchasi. Ilm-fan taraqqiyoti. o`rta Osiyo allomalarining xalifalik xalqlari madaniyatiga qo`shgan ulkan hissalari.
Soatlar soni: 1 soat
|
|
|
| |
zararning o'mini qoplash maqsadlarida amalga oshiriladi

|
zararning o'mini qoplash maqsadlarida amalga oshiriladi Pdf ko'rish
|
bet | 102/243 | Sana | 27.11.2023 | Hajmi | 6,82 Mb. | | #106679 |
Bog'liq Huquqiy informatika (Abdujabbor Muhammadiyev)zararning o'mini qoplash maqsadlarida amalga oshiriladi.
2. Ko'rsatilgan sohadagi subyektlarning huquqlarini himoya
qilish sud, xo'jalik sudi va hakamlar sudi tomonidan, huquqbuzar-
liklarning xususiyati va yetkazilgan zarardan kelib chiqib amalga
oshiriladi.
3. Hujjatlashtirilgan axborotlar bilan ishlashdagi huquqbuzarlik-
lar uchun davlat hokimiyati organlari, tashkilotlar va ulaming
mansabdor shaxslari O'zbekiston Respublikasining qonun hujjat-
lariga muvofiq javobgar bo'ladilar.
Axborot resurslarini shakllantirish va ulardan foydalanish,
axborot tizimlari, texnologiyalari va ularni ta’minlash vositalarini
yaratish va ulardan foydalanish sohasidagi ishtirokchilarning hu
quqlarini himoya qilish va nizoli vaziyatlami ko'rib chiqish uchun
muvaqqat va muntazam hakamlik sudlari tashkil etilishi mumkin.
Hakamlik sudi tomonlar o'rtasidagi nizolar va bahslami hakam
lik sudlari to'g'risidagi qonun hujjatlarida belgilangan tartibda
ko'rib chiqadi.
4. Axborot resurslarini shakllantirish va ulardan foydalanish,
axborot tizimlari, texnologiyalari va ularni ta’minlash vositalarini
yaratish va ulardan foydalanish sohasidagi xalqaro norma va
qoidalami buzganlik uchun davlat hokimiyati organlari, tashkilotlar
va fuqarolar chet el firmalari va boshqa hamkorlar bilan O'zbekiston
Respublikasi imzolagan xalqaro bitimlardan kelib chiqib tuzgan
shartnomalariga muvofiq javobgar bo'ladilar».
www.ziyouz.com kutubxonasi
Axborot xavfsizligining bu yo'nalishidagi huquqbuzarliklar uchun
javobgarlik O'zbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksining mod-
dalaridagi normalar bilan tartibga solinadi: fuqarolaming turar joyi
|
| |
qoidalarini buzish - Abdujabbor muhammadiyev

|
Abdujabbor muhammadiyevBog'liq Huquqiy informatika (Abdujabbor Muhammadiyev)qoidalarini buzish;
Axborot tizimlarining ishini buzishga olib kelgan xuddi shunday
www.ziyouz.com kutubxonasi
huquq-buzarlik, xuddi shuningdek, kirish cheklangan axborot
tizimlarini axborot-hisoblash tarmoqlariga ulash chog'ida tegishli
himoya choralarini ko'rmaganlik;
Yuridik va jismoniy shaxslarning axborot tizimlarini xalqaro
axborot tarmoqlariga qonunga xilof ravishda ulash, bu tarmoqlar-
ga tegishli himoya choralarini ko‘rmasdan ulanish, xuddi shuningdek
ulardan ma’lumotlami qonunga xilof ravishda olish;
O'zganing elektron hisoblash mashinalari uchun yaratilgan das
turi yoki ma’lumotlar bazasini o‘z nomidan chiqarish yoxud qonun
ga xilof ravishda undan nusxa olish yoki bunday asariami tarqa
tish», Reklama to‘g‘risidagi qonun hujjatlarini buzish (1781-modda)
«Reklamaga taalluqli m a’lumotlami vakolatli davlat organiga
belgilangan muddatda taqdim etmaganlik, shuningdek reklama
to'g'risidagi qonun hujjatlari buzilishini tugatish haqidagi
ko'rsatmalarni o'z muddatida bajarmaganlik;
Noto'g'ri reklama berganlik, tashqi reklamani joylashtirish tar-
tibiga rioya etmaganlik yoki aksilreklama berishdan bosh tortgan-
lik», Ommaviy axborot vositalari mahsulotlarini qonunga xilof rav
ishda tayyoriash va tarqatish (218-modda)
«Ommaviy axborot vositalarining mahsulotlarini belgilangan tar-
tibda ro'yxatdan o'tkazmasdan yoki ulami chiqarishni yoxud nashr
etishni to'xtatish to'g'risida qaror qabul qilingandan keyin qonun
ga xilof ravishda tayyoriash va tarqatish».
Axborot xavfsizligini huquqiy ta’minlashning birinchi yo'nalishini
ko'rib chiqishni yakunlar ekanmiz, sifatsiz axborotlaming ta’siridan
|
| |
Tayanch kompetentsiyalar - Sana: Fan: Jahon tarixi Sinfi: 7 Mavzu: Kirish

Tayanch kompetentsiyalar:
Kommunikativlik
o‘z fikrini og‘zaki va yozma tarzda aniq va tushunarli bayon qila olish, mavzu:dan kelib chiqib savollarni mantiqan to‘g‘ri qo‘ya olish va javob berish;
Milliy va umummadaniy
umumbashariy ahamiyatga ega bo‘lgan qadriyatlarini (urf odatlar, marosimlar, milliy madaniy an’analar va.h.k.) hurmat qilish;
o‘zgalarga nisbatan mehrmuruvvat, saxiylik, diniy e’tiqodi, milliy hususiyatlari, an’ana va marosimlarini hurmat qilish; jamiyatda o‘rnatilgan odobaxloq qidalariga rioya qilish
O‘z-o‘zini rivojlantirish
shaxs sifatida doimiy ravishda o‘zo‘zini rivojlantirish, ma’naviy va intellektual kamolotga intilish;
o‘z hatti-harakatini adekvat baholash, o‘zini nazorat qila bilish, halollik, to‘g‘rilik kabi sifatlarga ega bo‘lish.
Fanga oid kompetensiyalar:
Tarixiy voqeilikni tushunishvauni mantiqiy izchillikda tushuntira olish kompetensiyasi.
tarixiy davrlar va -yillarni ajrata oladi, tarixiy hisobini tushuntira oladi; mazkur davrni o‘rganish orqali o‘quvchilar tarix fanining o‘rganilayot- gan davriga oid tarixiy atamalar mazmunini biladi;
|
Mavzuning qisqacha ta`rifi

|
Mavzuning qisqacha ta`rifi
|
bet | 92/252 | Sana | 11.06.2021 | Hajmi | 9,26 Mb. | | #14923 |
Mavzuning qisqacha ta`rifi:
O`quv jarayonini amalga oshirish texnologiyasi:
Dars turi: Yangi bilim beruvchi
Metod: suhbat, tushuntirish, “Savol-javob” metodi, “Jadval texnologiyasi” , “Tadqiqotlar yoki loyixa texnologiyasi”,“Rasmlarda aks etgan tarix”
Shakl: jamoa, guruhda ishlash
Jihoz: Siyosiy xarita,tarqatma,rasmli ko`rgazma,slayd,kompyuter.
Nazorat: o`quvchilarning darsda faolligi kuzatilib, hisobga olib boriladi.
Baholash: O`quvchilar bilimi reyting mezonlari asosida baholanib, dars oxirida e`lon qilinadi.
|
Darsning maqsadi
|
Maqsadlar:
Ta`limiy maqsad:-o`quvchilar xalifalik mamlakatlarida san`at sohasida erishilgan yutuqlar bilan tanishadilar;
Tarbiyaviy maqsad: - o`quvchilar Islom madanyati to`g`risidadi ma`lumotlarni bilib oladilar;
Rivojlantiruvchi maqsad: -o`quvchilarni dunyoqarashini, nutqini,fikrlash qobilyatini, rivojlantirish.
|
|
| |
Darsning maqsadi - Sana: Fan: Jahon tarixi Sinfi: 7 Mavzu: Kirish

Maqsadlar:
Ta`limiy maqsad:-o`quvchilarda Yevropada shaharlarning paydo bo`lishi haqida tasavvurlarni hosil qilish;
Tarbiyaviy maqsad: - o`quvchilarni Yevropa davlatlar tarixiga qiziqish uyg`otish;
Rivojlantiruvchi maqsad: -o`quvchilarni dunyoqarashini, nutqini,fikrlash qobilyatini, rivojlantirish.
Tayanch kompetentsiyalar:
Milliy va umummadaniy
umumbashariy ahamiyatga ega bo‘lgan qadriyatlarini (urf odatlar, marosimlar, milliy madaniy an’analar va.h.k.) hurmat qilish;
o‘zgalarga nisbatan mehrmuruvvat, saxiylik, diniy e’tiqodi, milliy hususiyatlari, an’ana va marosimlarini hurmat qilish; jamiyatda o‘rnatilgan odobaxloq qidalariga rioya qilish
O‘z-o‘zini rivojlantirish
shaxs sifatida doimiy ravishda o‘zo‘zini rivojlantirish, ma’naviy va intellektual kamolotga intilish;
o‘z hatti-harakatini adekvat baholash, o‘zini nazorat qila bilish, halollik, to‘g‘rilik kabi sifatlarga ega bo‘lish.
|
-orqa rama; 7-cho‘mich; 8-asosiy rama; 9-yumshatkich

Yer sirtini holati o ‘rganilib, uni tekislash uchun maxsus dastur
(programme) yaratiladi va bu programma mashinaga о ‘matilib uni ijrosi
ta’minlanadi, Bunda cho‘michni qaysi paytda ko‘tarish yoki tushirish
lazer nurlarining tegishli priborlarga ta’siri yordamida amalga oshiriladi.
Hozirda zamonaviy universal mashinalar bazasidagi ish jihozlari
yarim
tirkama
holda
o ‘matilgan
yer
tekislagichlar
samarali
ishlatilmoqda. Bu mashinalarning bazasi asosan quw atli g‘ildirakli
traktorlar hisoblanib, ularga yer tekislovchi uskuna yarim tirkama holda
0
‘rnatiladi, Shunday mashinalardan birining umumiy ko‘rinishi
9.8-
rasmda keltirilgan. Bunda mashina bazasi sifatida K-701 yoki K-702
traktorlari ishlatiladi. Bu traktorlar universal b o iib , ularga turli ish
jihozlarni o‘rnatish mumkin. Traktor 1 ni orqa tomonidagi maxsus rama
5 ga ish jihozi yarim tirkama holda o ‘rnati!adi. Asosiy ramaga gruntni
yumshatuvchi 15 va cho‘michli 14 ish jihozlari o'rnatilgan. Ramaning
oxiriga qo‘zg‘a!uvchan qilib, qo ‘shimcha rama o ‘rnatilgan bo‘lib,
gidrotsilindr 10 orqali ish jihozi ishchi yoki transport holatiga keltiriladi.
£ = 2r,
 mm - Melioratsiya

yuritma dezaksial krivoship-shatunli mexanizmga aylanadi va
quyidagicha aniqlanadi
(14.3, b-rasm).
^ - D C '- D C " ;
(14.23)
ДАОС' dan DC' = ^/(AC
')2 - (AD
)2 =
J ( tth + r
)3 - h
2
AADC# dan DC;/ = ^ AC
'7 f - ( \ o f =
- r
)2 - h
3 bu
qiymatlami (14.23) ga qo‘yib, quyidagi ifoda hosil qilinadi:
-
>/(**
+ r)1 “
h2 -
-
r)2 ~ 1,2 * mm
’
(H ,24)
Shatunning engashish burchagi qancha katta bo‘lsa, shuncha ko‘p
q u w at sarflanadi. Shunga ko‘ra
h kattalashsa, burchakni kichraytirish
uchun shatun uzunligi ham orttiriladi. Segmentning siljish yo‘li
t
o'sim lik poyasining yo‘g‘onligi, qirqishga qarshiligi, ishqalanish
burchagining kattaligi va boshqa ko‘rsatkichlarga qarab moslanadi.
14.3-rasm. Ish jihozini hisob chizmasi:
a-
krivoship va shatunning bir chiziqda yotgan holati;
b-
krivoship va shatunning
ma’lum oraliqda bo'lgan holati.
Poyalarni kesish jarayoni, segment tig‘i tezligi u ga bog'liqdir.
14.3, a - rasmda ko‘rsatilganidek, krivoship со burchak tezligi bilan t
vaqt ichida cot burchakka burilganda segment x masofaga siljiydi, uni
siljishini quyidagi tenglama orqali ifodalash mumkin:
x = r(l - cos
-rasm. Ferma ramali yer tekislagich

9.3-rasm. Ferma ramali yer tekislagich: д-yon tomondan ko'rinishi; fe-yuqoridan ko'rinishi; 1-ulash ramasi; 2-tayanch ko'targichi; 3-chuqurlikni ko'rsatuvchi moslama; 4-gidrotsilindr; 5-tortuvchi rama; 6-oldingi g ‘ildirak; 7-fermaning oldingi qismi; 8-tutashtirish joyi; 9-cho‘mich; 10-cho‘michning orqa devori; 11-chang‘i; 12-roliklar; 13-fermaning orqa qismi; 14-orqa g ‘ildirak. Metallarni payvandlash
orqali birlashtirib, yasalgan balka
shaklidagi ramaning oldingi uchi 7 gidrotsilindr 4 ning silindriga
bog‘langan bo‘lib, shtogi esa tortuvchi ramaga ulangan (9.4-rasm). Bu
turdagi yer tekislagichlar qattiqroq bo‘lgan gruntli joylarda ishlatiladi.
Balkaning oxirgi uchiga qo‘zg‘aluvchan qilib, orqa rama 14 bog‘lovchi
uskuna 13 yordamida bog‘langan. Ish jihozini ishchi va transport
holatiga keltirish, gidrotsilindr 12 orqali amalga oshiriladi. Cho‘mich 17
ning old qismiga gruntni yumshatuvchi ish jihozi 10 o ‘rnatilgan bo‘lib, u
gidrotsilindr 9 orqali ko‘tarib, tushiriladi. Balka oldingi 6 va orqa 15
rezina g ‘ildiraklariga tayanadi.
9.4-rasm. Balkali ramasi qo'zg'aluvchanyer tekislagich: 1-ulash ramasi; 2-tayanch ko‘targichi; 3-chuqurlikni ko'rsatuvchi moslama; 4,9,12-gidrotsilindrIar; 5-tortuvchi rama; 6-oldingi g ‘ildirak; 7-fermaning oldingi qismi; 8-gidravlik quvur; 10-yumshatkich; 11-cho‘michning ramasi; 13,18-ramalarni ulash joyi; 14-fermaning orqa qismi; 15-orqag‘ildirak; 16-cho‘michning orqa devori; 17-cho‘mich. 149
Mashinaning ish paytdagi va transport hotatdagi ko‘rinishlari 9.5 va 9.6-rasmlarda keltirilgan.
9.5-rasm. Yer tekislagichning ish jarayoni: i-tortuvchi rama; 2-oldingi g ‘ildirak; 3,4, И -gidrotsiiindrlar; 5-orqa g ‘ildirak;
cat)
(14.25) - Melioratsiya

yuritmasi krivoship-shatunli mexani-zm b o ig an i uchun ilgarilanma-
qaytma (garmonik tebranma) nisbiy harakat qiladi.
t vaqt ichida
krivoship yarim aylanganda 180° li burchak tashkil qilib, u я = cot ko‘ri-
nishga ega b o iad i va bunda mashina I. a t , rn yo‘lni bosib o‘tadi.
it = rat dan t = — yoki t =
boMsa,
Ш
Fanga oid kompetensiyalar

|
Fanga oid kompetensiyalar
|
bet | 207/252 | Sana | 11.06.2021 | Hajmi | 9,26 Mb. | | #14923 |
Fanga oid kompetensiyalar:
Tarixiy voqeilikni tushunishvauni mantiqiy izchillikda tushuntira olish kompetensiyasi.
tarixiy davrlar va -yillarni ajrata oladi, tarixiy hisobini tushuntira oladi; mazkur davrni o‘rganish orqali o‘quvchilar tarix fanining o‘rganilayot- gan davriga oid tarixiy atamalar mazmunini biladi;
Tarixiy shaxslar haqida ma’lumot bera oladi,tarixiy sanalarda ro‘y bergan voqealar haqida ma’lumot bera oladi
Darsning blok sxemasi:
№
|
Darsning qismlari
|
Belgilangan vaqt.
|
1.
|
Tashkiliy qism
|
3 daqiqa
|
2.
|
O`tilgan mavzuni takrorlash
|
12 daqiqa
|
3.
|
Yangi mavzu bayoni
|
14 daqiqa
|
4.
|
Mustahkamlash
|
12 daqiqa
|
5.
|
Baholash
|
2 daqiqa
|
6.
|
Uyga vazifa
|
2 daqiqa
|
I.Tashkiliy qism: Salomlashish, davomat aniqlanadi ,sinf tozaligi kuzatiladi, o`quvchilar bugunning Jahonda va O`zbekistondagi siyosiy yangiliklari bilan tanishtiriladi.
II.O`tilgan mavzuni takrorlash:
1. Kichik Оsiyodаgi Sаljuqiylаr dаvlаti qаchоn tаshkil tоpgаn?
2. Turklаrning ijtimоiy tuzumi hаqidа nimаlаrni eslаb qоl dingiz?
3. Yer egaligiga asoslangan Sаljuqiylаr davlati qaysi asrlarda qaror topgan?
4. Turk xalqining shakllanishi haqida nimalarni bilasiz?
|
| |
Darsning maqsadi - Sana: Fan: Jahon tarixi Sinfi: 7 Mavzu: Kirish

Maqsadlar:
Ta`limiy maqsad:-o`quvchilarda Usmonli turklar davlatlari haqida tasavvurni hosil qilish;
Tarbiyaviy maqsad: -o`quvchilarga turk madanyati haqida ma`lumot berish;
Rivojlantiruvchi maqsad: -o`quvchilarni dunyoqarashini, nutqini,fikrlash qobilyatini, rivojlantirish.
Tayanch kompetentsiyalar:
O‘z-o‘zini rivojlantirish
shaxs sifatida doimiy ravishda o‘zo‘zini rivojlantirish, ma’naviy va intellektual kamolotga intilish;
o‘z hatti-harakatini adekvat baholash, o‘zini nazorat qila bilish, halollik, to‘g‘rilik kabi sifatlarga ega bo‘lish.
Matematik savodxonlik, fan va texnika yangiliklaridan xabardor bo‘lish hamda foydalanish
tarixda yil xisobini o‘qiy olish, tarixiy darvlarga oid chizmalarni o‘qiy olish, rim raqamida yozilgan raqamlarni o‘qiy oladi.
miloddan avvalgi, era, milodiy yillar o‘rtasidagi farqalarni matematik amallar bilan yecha oladi.
|
Issiqlik yuritgichlari va bosim bilan haydash mashinalari laboratoriya ishlari

2
Toshkеnt 2019
Koroli M. A., Sotnikova I.V., Muxiddinova Ya. D. «Issiqlik
yuritgichlari va bosim bilan haydash mashinalari» laboratoriya
ishlari. Uslubiy koʻrsatmalar. – Toshkеnt: ToshDTU, 2019. 45 b.
Ushbu uslubiy qoʻllanma 5310100 - Energetika («Issiqlik
enеrgеtikasi va AES») yoʻnalishining talabalariga «Issiqlik
yuritgichlari» «Bosim bilan haydash mashinalari va
issiqlik
mashinalari» fanining virtual laboratoriya mashgʻulotlarini
bajarish
uchun tavsiya etiladi.
ToshDTU Ilmiy-uslubiy kеngashi qaroriga asosan nashrga
ruxsat bеrilgan.
Taqrizchilar: Shamsiyеv K.S. - ToshDTU «Issiqlir energetikasi»
kafеdrasi dotsеnti
Belousov V.A. - AJ ―Toshkent Issiqlik Markazi‖ bosh
mutaxassisi
©
Toshkеnt davlat tеxnika univеrsitеti, 2019
3
KIRISH
Ushbu tavsiya etilayotgan uslubiy qoʻllanma «Issiqlik
yuritgichlari va bosim bilan haydash mashinalari» fanini oʻrganishda
nazariy
va amaliy bilimlarni sinash, talabani tеxnik adabiyotlardan
toʻliq foydalanib tayyorgarlik koʻrishiga yordam bеradi. Bu fan
5310100 - «Issiqlik enеrgеtikasi va AES» yoʻnalishining talabalariga
oʻqitiladi.
Shuningdеk tajriba ishlariga uslubiy koʻrsatma issiqlik
mashinalarini hayotga tatbiq qilish va ishlatish hamda yangilarini
yaratish bilan bogʻliq masalalarni hal etishga yordam bеradi.
«Issiqlik yuritgichlari va bosim bilan haydash mashinalari»
fani boʻyicha bilim, malaka va koʻnikmalarga ega boʻlish uchun
talabalar quydagilarni oʻzlashtirish lozim:
ichki va tashqi
yoʻqotishlar.
Soplodagi
yoʻqotishlar,
ishchi
kurakchalardagi
yoʻqotishlar, vеntilyatsiya va ishqalanishdagi yoʻqotishlar, ichki
tirqishlaridagi yoʻqotishlar, mеxanik yoʻqotishlar.
Turbina kurakchalarining oʻlchamlarini aniqlash. Soplo
oʻlchamlarini, parsiallik darajasi. Turbinagi issiqlik jarayoni. Turbina
ishining I-S-diagrammasi.
Issiqlik hisobi, bugʻ va issiqlikning
qurama ishlab chiqarishi.
Koʻp pogʻonali turbinalar: turbina chizmalari va ish printsipi.
Rеaktiv va aktiv turbinalar. Turbina ishi. Turbinaning birlik va
chеkki quvvati, turbina ishining rеjimi. Drossеlli bugʻ ta'minoti.
Soploli bugʻ taqsimoti. Tashqi va ichki aylanma bugʻ taqsimoti.
Turbinani rostlash va himoyalash.
Mavzuga oid tayanch tushunchalar

|
Mavzuga oid tayanch tushunchalar
|
bet | 205/252 | Sana | 11.06.2021 | Hajmi | 9,26 Mb. | | #14923 |
Bu sahifa navigatsiya:
- Metod
Mavzuga oid tayanch tushunchalar: Usmonli turklar davlati. Amir Temurning Yevropa oldidagi xizmati. Vizantiyaning qulashi.
Soatlar soni: 1 soat
Mavzuning qisqacha ta`rifi:
|
O`quv jarayonini amalga oshirish texnologiyasi:
Dars turi: Yangi bilim beruvchi
Metod: suhbat, tushuntirish, “Savol-javob” metodi, “Jadval texnologiyasi” , “Tadqiqotlar yoki loyixa texnologiyasi”,“Rasmlarda aks etgan tarix”
Shakl: jamoa, guruhda ishlash
Jihoz: Siyosiy xarita,tarqatma,rasmli ko`rgazma,slayd,kompyuter.
Nazorat: o`quvchilarning darsda faolligi kuzatilib, hisobga olib boriladi.
Baholash: O`quvchilar bilimi reyting mezonlari asosida baholanib, dars oxirida e`lon qilinadi.
|
|
|
| |
-rasm. Qo ‘sh otvalli egat quruvchi mashina

|
-rasm. Qo ‘sh otvalli egat quruvchi mashina Pdf ko'rish
|
bet | 95/189 | Sana | 22.01.2024 | Hajmi | 10,96 Mb. | | #142869 |
Bog'liq Melioratsiya mashinalari9.13-rasm. Qo ‘sh otvalli egat quruvchi mashina:
1-gidrotsilindr; 2-ish jihozining ramasi; 3-traktor; 4-otval; 5-tayanch g ‘ildirak.
Ish jihozining ramasi 3 ga o ‘ng va chap otvallar o ‘rnatiladi. Otval
sirti yoysimon bo‘lib, bir uchi parabola shakli bilan tugaydi, aynan shu
uchi egat nishabligini hosil qiladi. Qirqish chuqurligini ushlab turish
tayanch g ildirag i 5 ga yuklanadi. Ish jihozini ko‘tarib, tushirish
gidrotsilindr 1 orqali amalga oshiriladi.
Egat balandligi 0,6 m dan yuqori b oiganda maxsus bir otvalli ish
jihoziga ega b o ig an mashinalardan foydalaniladi (9.14,a,6-rasm).
Bunda mashina oldin bir tomonga yurib, tuproqlarni qirqib, uyumning
bir qismini, qaytishda esa tuproq uyumi-ning ikkinchi qismini hosil
qiladi. Agarda ikki mashina birgalikda harakatlansa, bir o ‘tishda to iiq
hajmdagi egat hosil qilinadi ( 9A4,d-rasm).
155
9.14-rasm. Egat hosil qiluvchi mashinalar:
a-T-4A traktor bazasidagi БД-61 rusumli mashina;
121 rusumli mashina; -T-130.1.G-l traktor bazasidagi ВД-IOL rusumli mashina.
Hosil qilingan egatlarni albatta zichlash talab qilinadi. Ayrim egat
hosil qiluv-chi mashinalarda bunday maxsus shaklli ish jihozlari
mavjud.
Sug‘orish uchun foydalanilgan egatlarni buzishda, y a’ni yoyib,
tekislashda zarur hollarda bul’dozerlardan yoki egat hosil qiluvchi
mashinalardan foydalaniladi. Bundan tashqari maxsus mashinalar ham
mavjud bo‘ lib, uning orqa qismiga tuproq-ni yoyib, tekislovchi ish
jihozi, old qismiga esa bul’dozerli ish jihozi o ‘rnatilgan bo‘ladi. Bu
mashinaning umumiy ko‘rinishi 9.15-rasmda keltirilgan.
Traktor 1 ning old qismiga buldozerli ish jihozi o‘rnatilgan bo‘lib,
u egat tuprog‘ining m a’lum qismini qirqib, uning balandligini
pasaytiradi. Traktorning orqa qismiga osma ravishda o ‘rnatilgan maxsus
ish jihozining asosiy ramasi 3 ga tuproqni yoyuvchi qo‘sh otval 4 va
tayanch g ‘ildiragi 6 esa uning ramasi 5 lar mahkamlangan. Ish jihozini
ko‘tarib, tushirish gidrotsilindr 2 orqali amaiga oshiriladi.
156
|
| |
Toshkent kimyo-texnologiya instituti Yangiyer filialida 2024/2025 oʻquv yili - bet 76

218.
|
Talabalardagi vatanparvarlikni oshirish maqsadida ichki turizmni rivojlantirish loyihasi doirasida Ko‘hna Xovos ziyoratjgohiga talabalar va professor-oʻqituvchilar tashriflari
|
40 nafar talaba-yoshlar va professor o‘qituvchilar
|
Bo‘lim boshliqlari,
fakultet dekani,
kafedra mudirlari tyutorlar,
yoshlar yetakchisi
|
Moddiy va nomoddiy madaniy meros obyektlari, ziyoratgohlar va madaniyat maskanlari
|
Talabalarning moddiy va nomoddiy madaniy meros obyektlari, ziyoratgohlar va madaniyat maskanlariga tashriflari tashkil etiladi.
|
|
Dekabr – “Huquqiy savodxonlik va madaniyat oyligi”
|
|
2 dekabr 2024 yil
|
|
219.
|
Talabalar oʻrtasida “Yangi Konstitutsiya bilimdoni” koʻrik-tanlovini oʻtkazish.
|
Iqtidorli talaba-yoshlar qamrab olinadi
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani,
Kafedralar, tyutorlar,
yoshlar yetakchisi
|
Faollar zali
|
Talabalarning huquqiy
savodxonligi oshishiga erishiladi.
|
|
220.
|
Filialda talabalar oʻrtasida huquqbuzarlik va jinoyatchilikni oldini olishga qaratilgan umumprofilaktik tadbirlarni oʻtkazish.
|
Faol va tashabbuskor talabalar qamrab olinadi
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani,
kafedra mudirlari, tyutorlar,
jamoat tashkilotlari,
|
Faollar zali
|
Talabalar oʻrtasida huquqbuzarlik va jinoyatchilikni oldini olinishiga erishiladi.
|
|
|
aprel - Toshkent kimyo-texnologiya instituti Yangiyer filialida 2024/2025 oʻquv yili

|
Toshkent kimyo-texnologiya instituti Yangiyer filialida 2024/2025 oʻquv yili
|
bet | 185/222 | Sana | 04.10.2024 | Hajmi | 375,68 Kb. | | #273589 |
Bog'liq ish reja yangisi (автовосстановление)23 aprel 2025 yil
|
|
|
535.
|
Diniy ekstremizm, terrorizm va missionerlik – xavfsizlikka tahdid mavzusida Axborot va murabbiylik soatlarini yuqori saviyada tashkil etish.
|
Barcha kunduzgi talabalar qamrab olinadi
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani,
Kafedralar, tyutorlar,
jamoat tashkilotlari, Yoshlar yetakchisi
|
Oʻquv xona- larida
|
Talabalarda tarbiyalash lozim boʻlgan fazilatlar, jumladan, Vatanga sadoqat, oʻzaro mehr oqibat, yuksak masʼuliyat, bagʻrikenglik, sogʻlom dunyoqarash, kitobxonlik va media madaniyat, shukronalik, siyosiy-huquqiy va AKT savodxonligi, innovatsion fikrlash, vatan taraqqiyotiga daxldorlik, yot gʻoyalarga qarshi mafkuraviy immunitetini
mustahkamlashga erishiladi.
|
|
|
536.
|
“Talabalarning
muzeylarga tashrifi” loyihasini amalga oshirish:
|
Barcha kunduzgi talabalar qamrab olinadi.
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani,
Kafedralar, tyutorlar,
jamoat tashkilotlari, Yoshlar yetakchisi
|
Hududda joylashgan muzeylar
|
Talabalarda milliy qadriyatlarimiz, tariximiz va madaniyatimizga hurmat va muhabbat hissi ortadi.
|
|
|
|
|
| |
Filialda “Kitobxon talaba” - Toshkent kimyo-texnologiya instituti Yangiyer filialida 2024/2025 oʻquv yili

|
Toshkent kimyo-texnologiya instituti Yangiyer filialida 2024/2025 oʻquv yili
|
bet | 77/222 | Sana | 04.10.2024 | Hajmi | 375,68 Kb. | | #273589 |
Bog'liq ish reja yangisi (автовосстановление)221.
|
Filialda “Kitobxon talaba” loyihasi doirasida Iqbol Mirzoning “Bonu” asarini muhokama qilish, faol kitobxon talabalarni ragʻbatlantirish, Paulo
Koelyoning “Al-kimyogar” asarini oʻqishga tavsiya etish
|
50 nafar talaba qamrab olinadi
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani,
kafedra mudirlari, axborot resurs markazi , yoshlar yetakchisi va koordinatorlar
|
Axborot-resurs markazi
|
Talabalarda sogʻlom
dunyoqarash shakllanadi hamda mutolaa va kitobxonlik madaniyati ortadi.
|
|
222.
|
Ijara xonadonlarda filial rahbariyati va talabalar uchrashuvlarini tashkil etish.
|
Barcha kunduzgi talabalar qamrab olinadi
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani,
kafedra mudirlari, tyutorlar, yoshlar yetakchisi va koordinatorlar
|
Ijara xonadonlarda
|
Talabalarning taʼlim olish jarayonidagi muammolari eshitilib, ularni bartaraf etish choralari koʻriladi.
Talabalar ilmiy va amaliy
faoliyati uchun zarur koʻrsatmalar beriladi.
|
|
3 dekabr 2024 yil
|
|
223.
|
Futbol, basketbol, voleybol, stol tennisi, shaxmat sport turlari boʻyicha “Talabalar ligasi” sport musobaqalarini oʻtkazish.
|
Sportga qiziquvchi talaba-yoshlar qamrab olinadi
|
Bo‘lim boshliqlari,
jamoat tashkilotlari, yoshlar yetakchisi va koordinatorlar
|
Sport zali
|
Talabalarning muayyan qismi sogʻlom turmush tarziga rioya qilishi va jismonan sogʻlom boʻlishiga erishiladi.
|
|
|
|
| |
dekabr - Toshkent kimyo-texnologiya instituti Yangiyer filialida 2024/2025 oʻquv yili

5 dekabr 2024 yil
|
|
229.
|
Filialda “Jaholatga qarshi maʼrifat” mavzusida uchrashuv va davra suhbatlari tashkil etish.
|
Filial talaba-yoshlar qamrab olinadi
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani,
Kafedralar, tyutorlar,
yoshlar yetakchisi va koordinatorlar
|
Filial
zali
|
Talabalar ekstremizm, radikalizm va boshqa shu kabi buzgʻunchilik ruhidagi yot gʻoyalarning faol turlaridan ogoh boʻlishi taʼminlanadi hamda ularning buzgʻunchi mafkuralarga qarshi
immuniteti muayyan darajada mustahkamlanadi.
|
|
230.
|
“Zakovat” intellyektual oʻyinini tashkil etish.
|
“Zakovot”
klubi a’zolari va iqtidorli talaba-yoshlar
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani,
tyutorlar, yoshlar yetakchisi va koordinatorlar
|
Filialda
belgilangan xonalarda
|
Talabalarning intellektual bilimlar oshishi, dunyoqarashi kengayib, hozirjavoblik va
topqirlik mahorati rivojlanashiga erishiladi.
|
|
231.
|
“Vatan kelajagi uchun barchamiz daxldormiz” shiori ostida bugunning dolzarb mavzularida debatlar oʻtkazish.
|
«Munozara” klubi a’zolari va qiziquvchi talaba-yoshlar
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani,
Kafedralar, tyutorlar, yoshlar yetakchisi va koordinatorlar
|
belgilangan xonalarda
|
Talabalarda milliy
qadriyatlarga hurmat, mamlakat tarixiga daxldorlik hissi hamda bahs-munozara madaniyatini rivojlantirishga
erishiladi.
|
|
|
Filialda “Talabalik oltin davrim” mavzusida davra suhbati

531.
|
Filialda “Talabalik oltin davrim” mavzusida davra suhbati tashkil etish.
|
Barcha talaba-yoshlar qamrab olinadi
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani, Kafedralar, tyutorlar,
jamoat tashkilotlari, Yoshlar yetakchisi
|
Talabalar gavjum joylarda
|
Talabalarda oʻzaro hurmat, milliy qadriyatlarga hurmat, vatanparvarlik fazilatlari
rivojlantirilib, muayyan darajada ular oʻrtasidagi jinoyatchilikning oldini olishga erishiladi mehr-oqibat, kasbga sadoqat.
|
|
|
22 aprel 2025 yil
|
|
|
532.
|
Futbol, basketbol, voleybol, stol tennisi, shaxmat sport turlari boʻyicha “Talabalar
ligasi” sport
musobaqalarini oʻtkazish.
|
Sportga qiziquvchi talabalar qamrab olinadi
|
Bo‘lim boshliqlari,
jamoat tashkilotlari, Yoshlar yetakchisi
|
Sport zali
|
Talabalarning muayyan qismi sogʻlom turmush tarziga rioya qilishi va jismonan sogʻlom boʻlishiga erishiladi.
|
|
|
533.
|
Madaniyat muassasalari va istirohat bogʻlarida, filial hududida “Talabalar kino kunlari” doirasida taniqli kino arboblari ishtirokida ijodiy uchrashuvlar hamda “Oybek” kinofilmini namoyish etish
|
Barcha kunduzgi talabalar qamrab olinadi.
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani,
Kafedralar, tyutorlar,
jamoat tashkilotlari, Yoshlar yetakchisi
|
Madaniyat muassasalari va istirohat bogʻlarida, filial kino zallarida
|
Kinoda ilgari surilgan gʻoya orqali talabalardagi Vatanga sadoqat, oʻzaro mehr oqibat, yuksak masʼuliyat, bagʻrikenglik, sogʻlom dunyoqarash, shukronalik, vatan taraqqiyotiga daxldorlik tuygʻularini rivojlantirishga erishiladi.
|
|
|
534.
|
Talabalar turar joylarida kafedra kunlarini tashkil etish.
|
Barcha kunduzgi talabalar qamrab olinadi.
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani,
Kafedralar, tyutorlar,
jamoat tashkilotlari,
Yoshlar yetakchisi
|
Talabalar turar joyi
|
Talabalarning taʼlim olish jarayonidagi muammolari eshitiladi va bartaraf etildi hamda ularning bilim olishlari uchun zarur koʻrsatmalar beriladi.
|
|
|
|
“Zakovat” - Toshkent kimyo-texnologiya instituti Yangiyer filialida 2024/2025 oʻquv yili

|
Toshkent kimyo-texnologiya instituti Yangiyer filialida 2024/2025 oʻquv yili
|
bet | 86/222 | Sana | 04.10.2024 | Hajmi | 375,68 Kb. | | #273589 |
Bog'liq ish reja yangisi (автовосстановление)247.
|
“Zakovat” intellyektual oʻyinini tashkil etish.
|
“Zakovot”
klubi a’zolari va iqtidorli talaba-yoshlar
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani,
Kafedralar, tyutorlar, yoshlar yetakchisi va koordinatorlar
|
Filial belgilangan xonalarda
|
Talabalarning intellektual bilimlar oshishi, dunyoqarashi kengayib, hozirjavoblik va topqirlik mahorati
rivojlanashiga erishiladi.
|
|
248.
|
“Talabalik oltin davrim” nomli davra suhbati tashkil etildi
|
Filial talabalari qamrab olinadi
|
Bo‘lim boshliqlari, fakultet dekani,
kafedra professor-o‘qituvchilari , tyutorlar,
jamoat tashkilotlari, yoshlar yetakchisi
|
Talabalar gavjum joylarda
|
Talabalarda oʻzaro hurmat, mehr-oqibat, kasbga sadoqat, milliy qadriyatlarga hurmat, vatanparvarlik fazilatlari
rivojlantirilib, muayyan darajada ular oʻrtasidagi jinoyatchilikning oldini olishga erishiladi.
|
|
249.
|
“Ijod zavqi” loyihasi doirasida tasviriy sanʼat va rassomlik yoʻnalishida mashhur rassomlarning hamda filial talabalari ijodiga bagʻishlangan “Men
chizgan surat” koʻrgazmasini tashkil etish.
|
Rang tasvirga qiziquvchi talaba-yoshlar qamrab olinadi
|
Bo‘lim boshliqlari,
fakultet dekani, ,
tyutorlar,
yoshlar yetakchisi va koordinatorlar
|
Belgilangan joylarda
|
Talabalarda tasviriy sanʼan va rassomlik yoʻnalishiga boʻlgan qiziqishlari yanada oshiriladi. Koʻrgazma faoliyati orqali oʻzbek milliy sanʼati yutuqlari jamoatchilikka tanitiladi.
|
|
|
|
| |