Nazorat savollari - О„zbekiston respublikasi oliy va о„rta maxsus ta‟lim vazirligi toshkent davlat iqtisodiyot universiteti

Nazorat savollari
1. Ish yuritishning mohiyatini tushuntiring.
226
2. Tashkiliy-farmoyish beruvchi hujjatlarga qanday hujjatlar kiritiladi?
3. Ish yuritish tizimining «elektron ofis» texnologiyasiga о‗tish deganda nima
tushuniladi?
Tayanch iboralar: ish yuritish, devonxona, arxiv xizmati, hujjatlar, ustavlar,
nizomlar, yо‗riqnomalar, qoidalar, bayonnomalar, arizalar, sо‗rovnomalar,
taqdimnomalar, ma‘lumotnomalar, elektron arxivlash, elektron ofis.
4.7. Korxonaning ekologik menejmenti
Korxonaning ekologik menejmenti menejment umumiy tizimining bir qismini
о‗zida namoyon etadi. Ijtimoiy-ekologik sohadagi boshqaruv turi sifatida ekologik
menejment - bu insonning о‗zining ekologik, iqtisodiy, madaniy va boshqa
ehtiyojlarini qondirish uchun tabiiy, texnogen va ijtimoiy jarayonlarga hamda atrof
muhit obyektlariga ongli ravishda ta‘sir etishidan iborat boshqaruv.
Ekologik menejment korxonaning EMAS, BS7750 va boshqa yevropa
standartlari,
ISO
14000
Xalqaro
standartlashtirish
tashkiloti
tomonidan
reglamentlanadigan ekologik maqsadlarini amalga oshirishga yо‗naltirilgan. Ekologik
xavfsiz ishlab chiqarish jarayonlari ifloslantiruvchi moddalarni tashlashni
kamaytirish, ularni bartaraf etish, ishlab chiqarishning chiqindisizligi, sanoat-ishlab
chiqarish personalining sog‗lig‗i uchun xavfsizlik, energiya iste‘molini qisqartirish,
iste‘mol qilinadigan resursning samaradorligini ta‘minlash talablariga mos keladi.
ISO 14004 ga muvofiq ekologik menejment tizimini yaratishning asosiy
tamoyillari quyidagilardan iborat:
-
atrof
muhitning
sifatini
boshqarishni
korxonaning
eng
ustuvor
yо‗nalishlaridan biriga aylantiradigan tartibni о‗rnatish;
- korxonaning ekologik xizmatini tashkil etish va mustahkamlash;
- samarali ekologik siyosatdan manfaatdor bо‗lgan ichki va tashqi taraflar (shu
jumladan jamoatchilik) bilan aloqalarni о‗rnatish va sakdab turish;
- о‗zaro ekologik va boshqa mas‘uliyatni tushungan holda rahbariyat bilan
xodimlar о‗rtasida ekologik muammolar bо‗yicha kelishuvga erishish;
- normativ-huquqiy hujjatlar talablarini korxona faoliyatining ekologik
jihatlariga muvofiqlashtirish va uning atrof-muhitga ta‘siri kо‗rsatkichlarining ushbu
talablarga mos kelishiga aniqlik kiritish;
227
- korxonaning ekologikligi tavsiflarining talab etiladigan darajasiga erishish
uchun zarur bо‗lgan ishlab chiqarish va boshqa jarayonlar parametrlarini dastlabki
baholash;
- ekologik jihatlarni rejalashtirish va hisobga olish tamoyillarini mahsulot yoki
xizmatlarning butun hayotiy sikliga (shu jumladan yordamchi jarayonlarga) kiritish;
- ekologiklikning tanlangan darajasini ta‘minlash uchun zarur bо‗lgan moddiy,
moliyaviy va kadrlar resurslarini ajratish;
- ekologiklik tavsiflarini va ularning tashkilotning joriy ekologik siyosatiga,
uning mazkur sohadagi kelgusi maqsad va vazifalariga mos kelishini aniqroq
baholash;
- tekshiruvlar о‗tkazish va ekologik menejment tizimining о‗zini yaxshilash
imkoniyatlarini aniqlash, uni audit qilish orqali boshqaruv jarayonlarini baholash;
- ekologik marketing, injiniring, ekologik ta‘lim kichik tizimlarni joriy etish va
rivojlantirish va b.
Korxonada ekologik menejment tizimini joriy etish uchun:
- korxonaning ekologik siyosatini belgilash va ekologik menejment tizimiga
nisbatan qо‗yiladigan talablarni shakllantirish;
- ekologik siyosatni amalga oshirish dasturini shakllantirish;
- ekologik siyosatning maqsad va vazifalariga erishishni ta‘minlovchi
mexanizmni ishlab chiqish;
- atrof muhit tavsiflarining doimiy monitoringini yuritish, ularni samarali
nazorat va audit qilish;
- ekologik menejmentning о‗zgarib turuvchi eng muhim tashqi va ichki
omillarga doimiy mos kelishini, atrof muhitning muhofaza qilinishini va tabiatdan
oqilona foydalanishni ta‘minlagan holda ekologik menejmentning holatini tahlil
qilish;
- xо‗jalik muammolari doirasida ekologik jihatlarni kо‗rib chiqish zarur.
Atrof muhitning sifatini boshqarishning joriy holatini tahlil qilish ekologik
menejment tizimi faoliyat kо‗rsatishining eng muhim qismi hisoblanib, u atrof
muhitni boshqarishning dastlabki holati bilan taqqoslangan holda baholanadi. Tahlil
qilish jarayoni korxona faoliyat kо‗rsatishi shartlarining keng doirasini qamrab olishi
228
lozim. Tahlilni amalga oshirish uchun axborotni korxonaning hujjatlaridan va atrof
muhit parametrlarini tо‗g‗ridan-tо‗g‗ri о‗lchash usuli bilan olish mumkin.
Korxonada ekologik menejment va ekologik siyosatning vazifalari oldinga
qо‗yilgan maqsadlar va belgilangan vaqt doiralaridan kelib chiqib shakllantiriladi.
Maqsadlar va vazifalar umuman korxona uchun hamda uning alohida tarkibiy
bо‗linmalari (ularning о‗ziga xos jihatlarini hisobga olgan holda) va tegishli
boshqaruv darajalari uchun belgilanadi.
|