— rasm.
217
97- rasm - • Coreldraw • pho to s h o p

98- rasm.
4.
Uch oichamli tasvirdan ikki oMchamliga o‘tish uchun birinchi
ekranni faollashtirib, uni uch o‘lchamdan ikki o‘lchamli xolatga o‘tkazib
olinadi. Buning uchun «Визуальные стили» panelidagi birinchi - «2Д
каркас» tugmasi yuklanadi, 99- rasm.
Shunda ekran ikki oicham li xolatga o‘tib
qoladi va detaining olddan ko‘rinishi bilan tar
kibiy qismlarining
karkaslari tasvirlanib qoladi,
100-rasm.
Olib borgan izlanishlar natijasida luch ol-
I
chamli tasvirdan ikki olchamliga olish algorit-
100- rasm
mi quyidagicha ishlab chiqildi:
- sichqoncha bilan detaining olddan ko‘rinishi ajratiladi;
- tushuvchi menyular qatoridan «Express» buyrugi yuklanadi;
- undagi taklif etilgan qo‘shimcha buyruqlardan «Modify» va nav-
batdagi qo‘shimcha buyruqdan esa, «Flatten objects» buyrugi yukla
nadi, 101-rasm;
101- raism.
-
shunda muloqat oynasida sirt parallellami yoki sirt segmentlar
karkasini qoldiraymi so‘rovi paydo boiadi, 102- rasm. Unga taklif etil-
ganidek, ya’ni «Remove hidden lines?
» yo‘q javobini «Enten> ni
yuklab, detaining olddan ko‘rinishini ilcki oicham li tasviri yaratiladi.
Bunda chiziqlaming har biri o‘zining tairkibiy qismi boigan nuqtalarga
ajralgan boiadi, 103-rasm.
И . Sf1
s£
ЙР cP ии dP - v v > Ф м ■*
И LP CD Ql 4#
Г r
3»
* 4 w к | «»
-
rt
[ rc id o v c h i d d e n , l i n e s ? ;
102- rasm.
Agar muloqat oynasiga ya’ni «Remove hidden lines? :»
so‘roviga «YES» , ya’ni «На» javob kiritilsa, 104- rasmdagidek detal
sirtlarining karkaslari tasvirlanib qoladi.
Agar 104- rasm tahlil qilinsa, detaining egri kontur va o‘tish chi-
ziqlari to‘g‘ri chiziqlar ko‘rinishida tasvirlanib qoladi. Shuning uchun
bunday, ya’ni «Remove hidden lines? : YES» javobdan foy
dalanish tavsiya etilmaydi.
103- rasm.
103- rasmdagi barcha parallel chiziqlar tasvirdan o‘chiriladi va
qirqim yuzalari shtrixlanadi hamda chiziqlar, standart chiziq turlariga
rioya qilingan holda pardozlanadi - to‘qartiriladi. Agar o‘chiriladigan
chiziq boshqa qoldiriladigan chiziqlar bilan birga ajralsa, ulami tahrir
qilish panelidagi (105- rasm), «Расчленить» buyrugidan foydalanib
bir-biridan ajratiladi. Detaining olddan ko‘rinishining pardozlangan tas-
viri 106 - rasmda keltirilgan.
Yuqorida
ishlab
chiqilgan
algoritmga,
AutoCAD dasturida uch oicham li tasvirdan (3D
formatdan), ikki oichamga (2D formatga) o‘tkazish
107-rasm.
algoritmi deb ataymiz.
Bu algoritmdan foydalanib ikkinchi ekrandagi (85-rasm) detaining
yuqoridan ko‘rinishi 3D formatdan 2D formatga o‘tkaziladi, 107- rasm.
219
Uni ajratib nusxasi olinadi va birinchi ekranga qo‘yiladi, 108-
rasm.
Bu tasvirga etibor berilsa, detaining ustdan ko‘rinishi ikkinchi
ekranda ixtiyoriy kattalikda tasvirlangan bo‘lishidan qat'iy nazar asl-
natural o‘lchamlarida tasvirlanib qoladi.
Uni olddan ko‘rinish tagiga proyeksion bog‘lanishda ko‘chirish
uchun, detaining o‘q va markaz chiziqlari chizib olinadi va uning ustdan
ko‘rinishi markaz chiziqlarining kesishgan
nuqtasidan foydalanib, ko‘-
chiriladi. Ortiqcha parallellar va chiziqlar oechirilib, qolganlari par-
dozlanadi va chapdan ko‘rinish uchun o‘q chiziq o‘tkaziladi, 109- rasm.
Detaining chapdan ko‘rinishi ham ustdan ko‘rinish kabi, yuqo-
ridagi algoritmdan foydalanib 3D formatdan 2D formatga o‘tkaziladi.
Kerakli
profil qirqim bajarilib, uchinchi ekrandan birinchi ekranga
ko'chiriladi, 110-rasm.
Bunda ham detaining chapdan ko'rinishi 1:1 nisbatda tasvirlanib,
uni olddan ko‘rinishdan o‘ng tomonga, ya’ni chapdan ko‘rinishi proyek
sion bog‘lanishda aw al mo‘ljallab chizib qo‘yilgan o‘qqa ko‘chiriladi.
109— rasm.
110-rasm,
So‘ngra pardozlanib o‘lchamlari qo‘yiladi. Natijada 3D
formatda
bajarilgan detaining tasviri, undagi barcha kontur chiziqlar kabi sirtlar-
220
ning kesishuv-o‘tish chiziqlari ham avtomatik ravishda 2D formatga,
ya’ni detaining chizmasiga o‘tib qoladi, 111-rasm.
Shimday qilib ko‘p grafik amallar talab qiluvchi o tish chiziqlarini
«Auto C AD dasturidan foydalanib samaraliroq qurish mumkin emasmi-
kan» degan g‘oyaning haqqoniy ekanligini ushbu bandda ko‘rib chiqdik.
Yuqorida bay on qilingan buyum tasvirlarini uch o‘lchamli yaqqol
tasviridan (3D formatdan), ikki oichamga - tekis chizmaga (2D format-
ga) o‘tkazish ketma-ketligini bu jarayonning
algoritmi deb qarash
mumkin.
221