nvidia/miracl-vision huggingface dataset:
Adedotun Aremu Gbadebo III

Adedotun Aremu Gbadebo lll (tí a bí ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kẹsan ọdún 1943) ní Aláké ti ilẹ̀ Ẹ̀gbá lọwọlọwọ bayi. Ẹ̀gbá jẹ́ ẹ̀yà kan ní ìlú [[Abẹ́òkuta]], orílẹ̀ èdè Nàìjíríà. Ó ti wà lórí oyè láti ọjọ́ kejì oṣù kẹjọ ọdún 2005. A bí Gbádébọ̀ ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kẹsan ọdún 1943 sínú ìdílé ọba ti Láarún. Ó jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ọmọ-ọmọ Aláké kẹfà ti ìlú Ẹ̀gbá, Ọba Gbádébọ̀, ẹni tí ó wà lórí oyè láti ọdún 1898 títí di ọdún 1920, Ó tún jẹ́ arákùnrin Ọba Gbádébọ̀ ll. Gbádébọ̀ lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ giga Baptist Boys ní Abẹ́òkuta àti ile iwe Grammar Ibadan tí ó wà ní ìlú Ìbàdàn. Ó tún tẹ̀ siwaju láti lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì Ibadan ní ọdún 1965, níbití ó ti gba oyè àkọ́kọ́ ninu ìmọ̀ Arts ní ọdún 1969. Ó darapọ̀ mọ́ iṣẹ́ ológun ní ọdún 1969. Ó sì lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ àwọn ológun ti Command and Staff College tí ó wà ní Jaji láti oṣù kẹsan ọdún 1978 títí di oṣù kẹjọ ọdún 1979. Níkẹ̀hìn, Ó di ọ̀kan lára àwọn òṣìṣẹ́ àgbà sí ọ̀gágun Tunde Idiagbon, ẹnití ó jẹ́ olórí òṣìṣẹ́ ní olú ilé iṣẹ́ ti Baraki ologun, láti oṣù kíní ọdún 1984 títí di oṣú kẹsan ọdún 1985. Ó fẹ̀hìntì nínú iṣẹ́ ológun gẹ́gẹ́ bii Kononeli. Ìdìbò yan Gbádébọ̀ gẹ́gẹ́ bi Aláké ní oṣù kẹjọ ọdún 2005 gba oṣù mẹ́fà gbakó nítorí àìní ìdánilójú lori tani yíò rọ́pò Aláké ti tẹ́lẹ̀, Ọba Oyebade Lipede, tí ó wàjà ní ọjọ́ kẹta oṣù kejì ọdún 2005
Fàájì FM

Fàájì FM jẹ́ ilé-iṣẹ́ ìgbóhùn-sáfẹ́fẹ́ kan tí ó jẹ́ ẹ̀ka ilé-iṣẹ́ Daar Communications tí ó jẹ́ ti ọ̀gbẹ́ni Raymond Dokpesi jẹ́ olùdásílẹ̀ rẹ̀. Ilé-iṣẹ́ Fàájì wà ní ìlú Alágbàdo ní Ìpínlẹ̀ Èkó ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Fàájì FM bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ ní ọjọ́ Kíní oṣù Kejìlá, ọdún 2012, tí olùdarí àgbà fún ẹ̀ka ti rédíò, ìyẹn ọ̀gbẹ́ni Kenny Ogungbe jẹ́ ẹni tí ó kọ́kọ́ bẹ̀rẹ̀ ìgbóhùn-sáfẹ́fẹ́ẹ́fẹ́ níbẹ̀.
Waaris

Àdàkọ:Use Indian English Waaris tí ìtumò rẹ̀ lédè Yorùbá jẹ́ Àrólé ni eré sinimá onípele aládùn lédè Hindu láti orílẹ̀ èdè Indian tí wọ́n gbé jáde lọ́dún 2016, tí wọ́n máa ń ṣe àfihàn rẹ̀ lórí ẹ̀rọ tẹlifíṣàn. Àwọn olórin Nooran Sisters ti kọrin nípa àkọ́lé eré yìí. Gẹ́gẹ́ bí ìṣe àwọn Bacha posh, Olú-ẹ̀dá ìtàn eré yìí, Arti Singh àti Sania Touqueer tí ó tún kópa pàtàkì gẹ́gẹ́ bí ẹ̀dá ìtàn nínú eré yìí. Àwọn tí wọ́n tún kópa pàtàkì gẹ́gẹ́ bí ẹ̀dá-ìtàn nínú Waaris ni; Anand Suryavanshi, Akshay Dogra, Swati Bajpai
Fúrá

Fúrá jẹ́ ónjẹ́ tí a fi ọkà bàbà àti àwọn èròjà míràn ṣe tí ọ́ wọ́pọ̀ láàrín àwọn ẹ̀yà Fúlàní àti Hausa ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà àti Niger. Àwọn Fúlàní ni wọ́n ni ẹ̀yà ónjẹ ìbílẹ̀ yí. Wọ́n sì ma ń ṣe Fúrá dà nunù pẹ̀lú lílọ àgbàdo tàbí ọkà bàbà tí wọn yóò sì fi wa ra tí wọ́ fún láti ara màlúù pòó pọ̀ fún mi mu.
Àtòjọ Àwọn Ààrẹ orílẹ̀-èdè Cameron

Àdàkọ:Politics of Cameroon Èyí ni Àtòjọ Àwọn Ààrẹ Orílẹ̀-èdè Cameron láti ìgbà tí wọ́n ti gba òmìnira lọ́wọ́ Orílẹ̀-èdè Faransé lọ́dún 1960 títí di òní yìí. Ènìyàn méjì péré ló ti jẹ Ààrẹ Orílẹ̀-èdè Cameron lẹ́yìn òmìnira wọn. Ààrẹ tó wà lórí àléfà lọ́wọ́́lọ́wọ́ ni Paul Biya. Ó ti wà lórí oyè láti Ọjọ́ kẹfà oṣù kọkànlá ọdún 1982
Bùkọ̀lá Awóyẹmí

Bùkọ́lá Àwoyẹmí tí gbogbo ènìyàn mọ̀ sí Arugbá, tí wọ́n bí lọ́dún 1988 jẹ́ gbajúmọ̀ òṣèrébìnrin ọmọ bíbí ìpínlẹ̀ Kwara lórílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Òun ni ìyàwó gbajúmọ̀ òṣèré mìíràn tí ó ń jẹ́ Dàmọ́lá Ọlátúnjí.Ó gba orúkọ ìnagijẹ rẹ̀, Arugbá látàrí ipa tí ó kó nínú sinimá àgbéléwò kan tí ògbóǹtarìgì òní-sinimá, Túndé Kèlání gbé jáde lọ́dún 2008. Wọ́n bí Bùkọ́lá Arugbá ní ìpínlẹ̀ Kwara lọ́dún 1988. Láti ìgbà èwe ni Bùkọ́lá tí fẹ́ràn láti di eléré tíátà. Ó kàwé gbàwé ẹ̀rí nínú ìmọ̀ iṣẹ́ Tíátà ní ifáfitì ìjọba àpapọ̀ ní Ìlọrin, University of Ilorin. Nígbà tí ó ń kẹ́kọ̀ọ́ ló ti ń gbìyànjú láti máa ṣeré tíátà, ṣùgbọ́n ìràwọ̀ rẹ̀ kò tàn àfi ìgbà tí ó kópa nínú sinimá àgbéléwò tí Túndé Kèlání dárí lọ́dún 2008,tí àkọ́lé rẹ̀ ń jẹ́ Arugbá. Lẹ́yìn náà o tún kópa nínú "Poisonous Affair" àti àwọn sinimá-àgbéléwò gbankọgbì mìíràn lédè Yorùbá. "Ìgbà Ǹ Bá Jó" ni sinimá àgbéléwò àkọ́kọ́ tí Bùkọ́lá Àwoyẹmí ṣe agbátẹrù rẹ̀ fún ara rẹ̀ lọ́dún 2013.
Arugbá

Arugbá jẹ́ gbankọgbì sinimá àgbéléwò kan tí gbajúmọ̀ olóòtú àti olùdarí, ọ̀jọ̀gbọ́n Túndé Kèlání gbé jáde lọ́dún 2008. Eré yìí dá lórí àṣà àti ìtàn tí ó wọpọ̀ nínú ìtẹ̀síwájú ẹ̀sìn àti ètò ìjọba ní ilẹ̀. Yorùbá Sinimá yìí dá lórí àṣà Arugbá tí ó máa ń wáyé nínú ọdún ìbílẹ̀ kan tí wọ́n máa ń ṣe ní ìlú Òṣogbo, ní ìpínlẹ̀ Ọ̀ṣun, Ọ̀ṣun Òṣogbo. Gbajúmọ̀ òṣèrébìnrin, Bùkọ́lá Awóyẹmí tí ó fẹ́ gbajúmọ̀ òṣèré Dàmọ́lá Ọlátúnji ni ó kópa gẹ́gẹ́ bí ẹ̀dá-ìtàn Arugbá nínú eré náà. Nínú eré yìí, ọ̀jọ̀gbọ́n Tunde Kelani ṣe àfihàn ìlànà ohun tí a ń pè ní arugbá nínú Ayébọ̀, èyí tí ó jẹ́ àṣà Yorùbá. Arugbá ni àwọn obìnrin ti a yàn láti máa rú ẹrù Ifá tàbí ohun èlò ètùtù tí wọ́n á lò nínú àṣà ìbọrà. Ìtàn náà sọ́ nípa Arúgbá kan, Adetutu, ẹni tí ó jẹ́ ẹ̀dá ìtàn pàtàkì. Ohun tí eré yìí fi hàn ni bí àwọn àṣà àti ètò Yorùbá ṣe ní ipa tó ṣe pàtàkì nínú èdá àti ìgbàgbọ́, àti bí ó ṣe yẹ kí àwọn èwe máa tẹ̀ lé ètò náà bó ti yẹ. Eré náà tún sọ nípa ìyípadà àti ija nínú àwùjọ wa, nígbà tí àwọn aláṣẹ máa ń ṣe àtàtìpó àwọn ètò ìjọba àti àwọn àṣà àtàtà wọn.
Délé Mọ́mọ́dù

Olóyè Délé Mọ́mọ́dù èyí ti orúkọ àpèjá àbísọ rẹ̀ ń jẹ́ Ayòbámidélé Àbáyọ̀mí Ojútẹlẹ́gàn Àjàní Mọ́mọ́dù, (tí wọ́n bí lọ́jọ́ kẹrìndínlógún oṣù karùn-ún ọdún 1960, 16th May, 1960) jẹ́ gbajúmọ̀ akọrọ̀yìn, oníṣòwò àti asọ̀rọ̀ṣínilọ́yẹ̀ ọmọ orílẹ̀ èdè Nàìjíríà. Òun ni olórí àti olùdásílẹ̀ ìwé-ìròyìn olóṣooṣù àwọn aláfẹ́ ní Nàìjíríà àti ní gbogbo àgbáyé, Ovation International. Lọ́dún 2015, ó dá ilé-iṣẹ́ tẹlifíṣàn sílẹ̀ tí ó pè ní l Ovation TV àti ìwé-ìròyìn ayélujára tí ó The Boss. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àmìn ẹ̀yẹ ni Mọ́mọ́dù tí gbà nínú iṣẹ́ rẹ̀ lágbo òṣèlú, okowò, ìṣe-ọ̀nà lítíréṣọ̀, ìmúra àti lágbo fàájì, pàápàá jùlọ orin. Òun ni ó máa ń kọ abala kan tí ó pè ní "Pendulum" lọ́sẹ̀ọ̀sẹ̀ nínú ìwé-ìròyìn This Day. Nínú abala yìí ni ó ti máa ń kọ̀wé awíkoko lójú ọlọ́rọ̀ lórí ètò òṣèlú àti àwọn nǹkan tí ó ń ṣẹlẹ̀ lọ́wọ́́lọ́wọ́.
Laide Bakare

Laide Bakare tí wọ́n bí ní Ọjọ́ keje oṣù kẹwàá ọdún 1980 (7th October 1980) jẹ́ gbajúmọ̀ òṣèré, olóòtú àti oníṣòwò ọmọ bíbí ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́ lórílẹ̀ èdè Nàìjíríà.  Gẹ́gẹ́ bí a ṣe sọ ṣáájú, Láídé Bákàrè jẹ́ ọmọ bíbí ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́ ní Nàìjíríà. Lẹ́yìn tí ó parí ẹ̀kọ́ gírámà rẹ̀, Ó kàwé gbàwé ẹ̀rí nínú ìmọ̀ Ìtàn àti ẹ̀kọ́ nípa ète (History and Strategic Studies) ní Ifáfitì ìjọba Àpapọ̀ tí ó wà ní ìlú Èkó. Bákan náà, ó kàwé gbàwé ẹ̀rí Dípólómà nínú ìmọ̀ iṣẹ́ Tíátà ní Ifáfitì Ìbàdàn ní ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́. Láídé bẹ̀rẹ̀ sí ní nífẹ̀ẹ́ iṣẹ́ sinimá àgbéléwò nígbà tí àwọn oníṣẹ́ tíátà máa wá ń lo ilé ìtura bàbá rẹ̀ fún sinimá àgbéléwò. Bàbá rẹ̀ jẹ́ pàràkòyí oníṣòwò tí ó ní ilé-ìtura tó lẹ́wà. Láídé bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ sinimá àgbéléwò lọ́dún 1999 nígbà tí ó kópa nínú sinimá àgbéléwò kan tí Muka Ray kọ tí àkọ́lé rẹ̀ ń "Adéyẹmí". Lẹ́yìn ìgbà náà, ó ti kópa nínú sinimá àgbéléwò tí ó ju àádọ́ta lọ.
2Shortz

William Orioha tí gbogbo ènìyàn mọ̀ sí 2Shortz ni wọ́n bí ní ọjọ́ Kẹta oṣù Kẹta, ọdún 1979 (3 March 1979). Jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, olùkọ orin àti ọ̀kọrin ráápù tẹ́lẹ̀, àmọ́ tí ó ti di ayàwòrán àti olùgbéré ìtàgé jáde ní orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà báyí. Ó gba àmì-ẹ̀yẹ fún Best Collaboration eré The Headies ní ọdún 2006. Àwo orin tí ó gbé 2Shortz jáde tí ó pè ní Pirated Copy ni ó gbé jáde ní ọdún 2004, tí ó sì tún fi àwọn orin àdákọ mẹ́ta lée lórí tí ó pè àkọ́lé wọ́n ní: "Carry Am Go", "Odeshi" àti "Delicious". Ó gbe awo orin èkejì jáde ní ọdún 2005 tí ó pe ní 'Original Copy, nígbà tí ó gbe awo Ìkẹjà tí ó pe ní Commercial Avenue jáde ní ọdún 2007. Òun ló tún kọ Music Business tí ó gbe jáde ní ọdún 2008. Ọdún 2010 ni ó kọ I am William tí ó sì kọLoud Silence ní ọdún 2016. Èdè Gẹ̀ẹ́sì, èdè Igbo àti èdè àdàmọ̀dì Gẹ̀ẹ́sì (pigin) ni 2Shortz fi ma ń kọrin ráápù rẹ̀.
Túndé Àlàbí-Hùndéyín

Túndé Àlàbí-Hùndéyín tí orúkọ ìnagijẹ rẹ̀ ń jẹ́ Dúdú tí wọ́n bí ní Ọjọ́ kẹfà oṣù kẹfà ọdún 1953 (6th June 1953) jẹ́ gbajúmọ̀ a yàwòrán, olùdarí àti olóòtú sinimá àgbéléwò ọmọ bíbí ìlú Àgbádárìgì|Badagry ní ìpínlẹ̀ Èkó lórílẹ̀ èdè Nàìjíríà. Ní ìbẹ̀rẹ̀ pẹ̀pẹ̀, Túndé Àlàbí-Hùndéyín jẹ́ gbajúgbajà afẹ̀rọ-yawòrán. Bẹ́ẹ̀ náà ló ń ṣiṣẹ́ olùdarí àti olóòtú sinimá àgbéléwò. Dúdú tún jẹ́ ọ̀kan gbòógì nínú àwọn tí ó máa ń yà sinimá àwọn gbajúmọ̀ àwọn olórin. Bẹ́ẹ̀, ó ti ṣíṣe ní ilé iṣẹ́ tẹlifíṣàn tí ìpínlẹ̀ Ògùn rí ní Abẹ́òkúta. Gbajúmọ̀ rẹ̀ gbòde gẹ́gẹ́ bí olùdarí sinimá-àgbéléwò lọ́dún 1983 nígbà tí ó darí sinimá àgbéléwò kan tí àkọ́lé rẹ̀ ń Ìrèké Oníbùdó. Òun ni Aláṣẹ àti olùdásílẹ̀ ilé iṣẹ́ "Dudu Productions" tí ó ṣe agbátẹrù sinimá-àgbéléwò tí àkọ́lé rẹ̀ ń "Ìyàwó Àlájì", èyí tí ó jẹ́ sinimá àgbéléwò àkọ́kọ́ tí ilé iṣẹ́ ìjọba àpapọ̀ tí ó ń ṣe àyẹ̀wò àwọn sinimá-àgbéléwò, National Film and Video Censors Board, (NFVCB) yẹ̀wò, tí wọ́n sìn gbà á wọlé tó bójú mú láti ṣàfihàn lọ́dún 1994. Túndé Alabi-Hundeyin tí fìgbà kan jẹ́ Alága Ìjọba Ìbílẹ̀ Badagry, ní ìpínlẹ̀ Èkó.
Táíwò Oyèbọ́lá Agbóná

Táíwò Oyèbọ́lá Agbóná jẹ́ ọ̀dọ́mọbìnrin ọmọ ọdún mẹ́rìnlélógún tí ó jọba nípò Adelé ní ìlú Ààyè ní ìpínlẹ̀ Oǹdó lorílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ó wà lọ́mọ ọdún méjìlélógún, ọmọ Ilé ẹ̀kọ́ gíga ifáfitì, Achievers University, ní ìlú Ọ̀wọ̀ ní ìpínlẹ̀ Oǹdó, tí ó ń kẹ́kọ̀ọ́ nípa ìṣègùn òyìnbó lọ́dún 2017 tí ifá fi yàn án lẹ́yìn tí bàbá rẹ̀, tí ó jẹ́ Ọ̀ba, Kábíyèsí Aláàyè tí ìlú Aàyè, Ọba J. B. Agbóná wàjà lọ́jọ́ kẹrin oṣù karùn-ún ọdún 2017.. Táíwò Oyèbọ́lá Agbóná ní ó wà nípò Ọba ìlú Aàyè, gẹ́gẹ́ bí Adelé, tí ó sìn ń pàṣẹ ìlú náà lọ́wọ́lọ́wọ́.
Èdè Àhàn

Àhàn jẹ́ èdè ní Nàìjíríà (ní àwọn Ìpínlẹ̀ Òndó). Èdè Àhàn, Èdè Ayere, Èdè Yorùbá:
Èdè Ọ̀kọ́

Ọ̀kọ́ jẹ́ èdè ní Nàìjíríà (ní àwọn Ìpínlẹ̀ Kogí). Èdè Ọ̀kọ́, Èdè Yorùbá:
Hanks Anuku

Hanks Anuku tí wọ́n bí ní Ọjọ́ kẹtàdínlógbọ̀n oṣù kẹjọ ọdún 1960 (12 May 1960) jẹ́ gbajúmọ̀ òṣèré sinimá àgbéléwò ọmọ bíbí orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó máa ń kópa nínú sinimá àgbéléwò èdè Gẹ̀ẹ́sì àti Ìgbò  As of 2017, Anuku was naturalized and became a Ghanaian. Anuku lọ sí ilé-ìwé Loyola College, ní ìlú Ìbàdàn ní ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́ lórílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ó kàwé gbàwé ẹ̀rí ní ilé-ìwé Auchi Polytechnic in 1981, and he was born 1960 in Ibadan.
Osita Iheme

Osita Iheme, MFR tí wọ́n bí ní ogúnjọ́ oṣù kejì ọdún 1982 (February 20, 1982) jẹ́ gbajúmọ̀ òṣèré sinimá àgbéléwò ọmọ bíbí orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ó di gbajúmọ̀ òṣèré ìlúmọ̀ọ́kà tí gbogbo ènìyàn mọ̀ sí "Pawpaw" látàrí ipa tó kó gẹ́gẹ́ bí ẹ̀dá-ìtàn Pawpaw nínú sinimá àgbéléwò kan tí àkọ́lé rẹ̀ ń Aki na Ukwa pẹ̀lú Chinedu Ikedieze. Òun ni olùdásílẹ̀ Inspired Movement Africa, èyí tí ó dá sílẹ̀ láti ṣe móríyá fún àwọn màjèsín àti ọ̀dọ́ ọmọ orílẹ̀ èdè Nàìjíríà àti Áfíríkà lápapọ̀. Lọ́dún 1988, Iheme gba àmì ẹ̀yẹ Lifetime Achievement Award, èyí tí African Movie Academy Awards fún un. Wọ́n kà á sí ọ̀kan nínú àwọn òṣèré sinimá àgbéléwò ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó gbajúmọ̀ jùlọ. Lọ́dún 2011, ìjọba àpapọ̀ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà nígbà ìṣèjọba Ààrẹ Goodluck Jonathan fún un ní àmì ìdálọ́lá ọmọ ẹgbẹ́ ọlọ́lá Order of the Federal Republic (MFR).   Ó jẹ́ ọmọ bíbí Mbaitoli ní ìpínlẹ̀ Ímò lórílẹ̀-èdè Nàìjíríà, ṣùgbọ́n ìpínlẹ̀ Abia ló gbé dàgbà, ó sìn kàwé gbàwé ẹ̀rí dìgírì nínú ìmọ̀ ìjìnlẹ̀ kọ̀m̀pútà ní ifáfitì Lagos State University.
Chinedu Ikedieze

Chinedu Ikedieze, MFR tí wọ́n bí ní Ọjọ́ Kejìlá oṣù Kejìlá ọdún 1977 (12 December 1977 ní ìlú Bende, ní ìpínlẹ̀ Abia, lórílẹ̀ èdè Nàìjíríà jẹ́ gbajúmọ̀ òṣèré sinimá àgbéléwò ọmọ orílẹ̀ èdè Nàìjíríà. Ó di gbajúmọ̀ nípa ipa tí ó máa ń kó pẹ̀lú Osita Iheme nínú àwọn sinimá àgbéléwò pàápàá jùlọ sinimá àgbéléwò kan tí àkọ́lé rẹ̀ ń jẹ́ Aki na Ukwa. Lọ́dún 2007, Ikedieze gba àmì ẹ̀yẹ ìdánilọ́lá Lifetime Achievement Award ní African Movie Academy Awards.
Sikiru Kayode Adetona

Ọba Sikiru Kayode Adetona (Tí a bí ní ọjọ́ kẹwa oṣù karun ọdún 1934) ni Awujale ti Ìjẹ̀bú. Wọ́n fi jẹ ọba ní ọdún 1960, èyí ló mú kí Adetona jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ọba tí o tí pẹ́ lórí àléfà ní ilẹ̀ Naijiria. Baba rẹ ni ọmọ ọba Rufai Adetona tí Ìyá rẹ si jẹ Alaja Wolemotu Ajibabi Adetona (nee Onasile). Gẹ́gẹ́ bí ọba, Ó jẹ aṣojú fún ìdílé ọba Anikilaya.Oba Sikiru Kayode Adetona ti lo ogota odun o le odun meji lori alefa awon baba nla won, Ọ̀dọ́mọdé ọmọ ọba Adetona lọ sí oríṣiríṣi ilé ẹ̀kọ́ bi i ilé-ẹ̀kọ́ ti onítẹ̀bọmi (Baptist) tí ó wà ní Eroko ní Ìjẹ̀bú Òde; ilé-ẹ̀kọ́ alakọbẹrẹ Ogbere United tí ó wà ní Òkè-Àgbò ní Ìjẹ̀bú Igbó, àti ilé-ẹ̀kọ́ Ansar-Ud-Deen ni ́Ìjẹ̀bú Òdé laarin ọdún 1943 sí ọdún 1950. Ní ìtẹ̀síwájú lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ gíga ti koleeji, Ó lọ sí koleeji Olú-Ìwà (Èyí tí ó di Adeola Odutola bayi) tí ó wà ní Ìjẹ̀bú Òde láti ọdún 1951 sí ọdún 1956. Laarin ọdún 1957 sí ọdún 1958, ó ṣe iṣẹ́ pẹ̀lú ẹ̀ka tí ó nṣe àyẹ̀wò nípa owó ní Ibadan. Ní ọdún 1958, ọmọ ọba Adetona kọ̀wé fi iṣẹ́ sílẹ̀ láti tẹ̀síwájú nínú ẹ̀kọ́ rẹ lórí olùṣírò owó (Accountancy) ní ìlú aláwọ̀ funfun (United Kingdom), ìlú tí nse àkoso orílẹ̀ èdè Naijiria nigba na. Látipasẹ̀ lẹ́tà ti wọ́n kọ ni ọjọ́ kẹrin oṣù kini ọdún 1960, èyí ti akọ̀wé àgbà ti ìjọba ìbílẹ̀ fi ránṣẹ́ si olùdámọ̀ràn ìjọba ìbílẹ̀ ti Ìjẹ̀bú òde Pẹ̀lú ìtẹ́wọ́gbà baalẹ ìgbìmọ̀ fún agbègbẹ̀ ìwọ̀ oorun fún yínyàn ọmọ ọba Síkírù Káyọ̀dé Adétọ̀nà gẹ́gẹ́ bi ọba àti fífi ẹsẹ̀ rẹ múlẹ̀ gẹ́gẹ́ bi Awujale ti ilè Ìjèbú láti ìgbà ti wọ́n ti kọ lẹ́tà yi ni ọjọ́ kẹrin oṣù kini ọdún 1960. Èyí lo mú ki àwọn olókìkí ọmọ ilẹ̀ Ìjẹ̀bú bi i olóògbé Ọ̀gbẹ́ni-Ọjà, Olóyè (dọ́kítà) Timothy Adéọlá Òdútọ́lá, Bòbasuwà 1 Olóyè Emmanuel Òkúsànyà Òkunọwọ àti Aṣíwájú, Olóyè Samuẹl Olátúbọ̀sún Shonibarẹ ṣe ètò ìpàdá bọ ọba ti wọ́n ṣẹṣẹ yàn wa sílè. Ní ọjọ kejìdínlógún oṣù kini ọdún 1960, olórí ìgbìmọ̀ afọbajẹ ti ilẹ̀ Ìjẹ́bú, Ọ̀gbẹ́ni-Ọjà, Olóyè Timothy Adéọlá Òdútọ́lá ṣe àfihàn ọba tuntun fún gbogbo àgbáyè. Àfihàn yi ni ó jẹ́ ìbẹ̀rẹ̀ ayẹyẹ fifi ọba ti wọ́n ba ti yàn si orí ìtẹ́
Efunroye tinubu

Abí arábìnrin "Efúnpòróyè Ọ̀suntínúbu Olúmọ̀sà" ní odún 1810. Arábìnrin yii jẹ gbajúgbajà onísòwò nípa òwò erú . O jẹ ẹni tí o gbajúmò ni ìlú Èkó nígbàtí Ọba Adéníji Àdèlé , Olúwolé, Akíntóyè àti Dòsúmú wa lórí oyè nìgbà náà. Abí akínkanjú obínrin yii ní agbẹ̀gbẹ̀ ojókòró ní ìlú Ẹ̀gbá ti orúko bàbá re a sì maa jẹ Olúmọ̀sà. A gbẹ́ arábìnrin Tinúbu ni ìyàwó ní òpò ìgbà. Ọko àkókó re wa láti ìlú Òwú tí o sì bi ọmọ méjì fún. Léyìn tí arákùnrin yi papòdà, o fe Ọba Adele Adéọ̀sun ní odún 1933 nígbàtí Tinubu be ìlú Abéòkuta wò ti a si fi ògùn fe. O télè Ọba yii de Ìlú Badagry ti o jẹ ibi ìfarapamó si fún àwọn Ọba àlàyé nìgbà naa.Nàíjírià Ní Ìlú Badagry yii bakan na a, o ló ipò ìyàwó Ọba tí o wa láti ta àwọn ojà ti o lòdì si èyí tí o ye ki o ta bii tòbákò, iyò àti òwò ẹrú.Ìya oba ni óbá oba ati ajélẹ̀ pẹ̀lú ẹfúnróyè parí ìjá ẹfúnróyè síì kúrò ìlú
Gambo Sawaba

Hajia Gambo Sawaba tí wọ́n bí ní Ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dógún oṣù kejì ọdún 1933, tí ó sìn ṣaláìsí lóṣù kẹwàá ọdún 2001 (15 February 1933 – October 2001) jẹ́ ajìjàǹgbara ẹ̀tọ́ obìnrin, afowóṣàánú àti òṣèlú ọmọ orílẹ̀ èdè Nàìjíríà. Òun ni igbákejì alága ẹgbẹ́ òṣèlú Great Nigeria People's Party, tí wọ́n sìn tún yàn án gẹ́gẹ́ bí olórí àwọn obìnrin nínú ẹgbẹ́ Northern Element Progressive Union (NEPU). Láti ọmọ ọdún méjìdínlógún ni Sawaba tí bẹ̀rẹ̀ òṣèlú. Lásìkò náà, ẹgbẹ́ òṣèlú Northern People's Congress ní ó gbajúmọ̀ jùlọ lápá àríwá orílẹ̀ èdè Nàìjíríà, tí àwọn ọba wọ́n pẹ̀lú àwọn Aláṣẹ ìjọba Amúmisìn láti orílẹ̀ èdè Gẹ̀ẹ́sì ń gbè wọ́n lẹ́yìn nígbà náà, ṣùgbọ́n ní tìrẹ, ó dára pọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ òṣèlú alátakò, Northern Element Progressive Union (NEPU). Ó jẹ́ olùpolongo tako gbígbé ọ̀dọ́mọbìnrin màjèsín ní ìyàwó, iṣẹ́-ipá àti aṣègbè ẹ̀kọ́ kíkà lápá àríwá Nàìjíríà. Gambo, bẹ̀rẹ̀ sí ní gbajúmọ̀ nígbà tí ó bọ́ síta pẹ̀lú ìgboyà níbi ìdánilẹ̀kọ̀ọ́ òṣèlú kan tí ó sìn sọ̀rọ̀ níbi ìdánilẹ̀kọ̀ọ́ náà tí ó kún fún ọkùnrin ṣọ́ṣọ́. Arábìnrin Fúnmiláyọ̀ Ransome-Kuti ní ó tọ́ ọ sọ́nà nígbà náà, tí ó sìn wá sọ́dọ̀ rẹ̀ ní ìlú Abẹ́òkúta lẹ́yìn ìgbà náà. Òun obìnrin àkọ́kọ́ tí ó bẹ̀rẹ̀ ìjàǹgbara àwọn obìnrin apá àríwá Nàìjíríà.
Emeka Ike

Emeka Ikejẹ́ gbajúmọ̀ òṣèré ọmọ bíbí orílẹ̀ èdè Nàìjíríà.
Òkè Olúmọ

Òkè Olúmọ ni òkè kan tí nó wà ní ilẹ̀ Ẹ̀gbá ìlú Abẹ́òkúta tí ó jẹ́ olú ìlú Ìpínlẹ̀ Ògùn ní apá ìwọ̀ Oòrùn ilẹ̀ Nàìjíríà. Òkè Olúmọ jẹ́ ibìsálà fún àwọn ará Abẹ́òkúta ní àsìkò ogun abẹ́lé ní àsìkò 19th century. Wọ́n sì ń bọ òkè náà gẹ́gẹ́ bí Òrìṣà tí wọ́n sì ń bọọ́ pẹ̀lú oríṣríṣi ẹbọ. Òkè Olúmọ jẹ́ ọ̀kan pàtàkì nínú àwọn òkè gbajúmọ̀ tí àwọn ènìyàn ma ń lọ bẹ̀wò láti gbafẹ́ ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.
Nicole Scherzinger

Nicole Scherzinger ( /ʃ ɜːr z ɪ n ər / ; bi Nicole Prescovia Elikolani Valiente;  June 29, 1978) jẹ́ akọrin, oníjó, òṣèrébìnrin sinimá àgbéléwò àti gbajúmọ̀ olóòtú tẹlifíṣàn ọmọ orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà Wọ́n bí I ní ìlú Honolulu, ní ìpínlẹ̀ Hawaii, ó gbé Louisville, Kentucky dàgbà, ó kẹ́kọ̀ọ́ ní Ilé-ẹ̀kọ́ Yunifásítì ti Wright ṣáájú kí ó tó jáde silẹ láti lépa ìrìn-àjò orin kan pẹ̀lú ẹgbẹ́ apata Ìlú Améríkà ti onje Days of the NEW nípasẹ̀ Popstars. Scherzinger dìde di olókìkí bi akọrin olórin ti Àwọn ọmọlángídi Pussycat àti tu àwọn àwo orin PCD (2005) àti Doll Domination (2008) di ọ̀kan nínú àwọn ẹgbẹ́ ọmọbìrin tí o dára jùlọ ti gbogbo àgbáyè ni gbogbo àkókó.
Sanusi Lamido Sanusi

Muhammadu Sanusi II tí gbogbo ènìyàn mọ̀ sí Sanusi Lamido Sanusi tí wọ́n bí Ọjọ́ kọkànlélọ̀gbọ̀n oṣù keje ọdún 1961 (31 July 1961) jẹ́ Emir àná ti Ìlú Kánò tí Ìjọba Ìpínlẹ̀ Kano lábẹ́ ìṣàkóso Gómìnà Abdullahi Umar Ganduje rọ̀ lóyè lọ́jọ́ kẹsàn-án oṣù Kẹta ọdún 2020. Lọ́jọ́ yìí kan náà ni ìjọba ìpínlẹ̀ Kano kéde Aminu Ado Bayero gẹ́gẹ́ bí i Emir tuntun fún ìlú Kano. Ọdún 2014 Lamido Sanusi ló gorí ìtẹ́ àwọn Babańlá rẹ̀, lẹ́yìn ikú Ọba Emir ìjẹ́ta, Ado Bayero. Ki o tó jọba, Sanusi jẹ́ ògbóǹtarìgì onímọ̀ nípa okoòwò àti Gómìnà Ilé Ìfowópamọ́-àgbà tí Nàìjíríà láti ọdún 2009 sí 2014,tí Ààrẹ àná, Goodluck Jonathan pàṣẹ kí ó dáṣẹ́ dúró látàrí owó kan tí Sanusi ṣẹnu bóró pé ó sọnù lápò ilé-iṣẹ́ ìjọba àpapọ̀ tí ó ń ṣe kòkárí epo lọ̀bì, NNPC.
Abdullahi Umar Ganduje

Abdullahi Umar Ganduje, OFR tí wọ́n bí ní Ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dọ́gbọ̀n oṣù Kejìlá ọdún 1945 (25 December 1945) jẹ́ olóṣèlú àti Gómìnà Ìpínlẹ̀ Kánò lọ́wọ́lọ́wọ́ láti ọdún 2015. Kí ó tó di Gómìnà, òun ni igbákejì Gómìnà Ìpínlẹ̀ Kano, lọ́dún 1999 sí 2003 àti 2011 sí 2015.
Yoruba gege bi ede akokunteni

Of in eto eko ede abinibi lo fa eko ede Akokunteni. Ede akokunteni ni ki a ko ede miiran ti ki i se ti awujo ti a bi ni si kun eyi ti a mo teletele. Eyi ni pe ki a ko ede ti a ko gbo teletele ri mo ti abinibi eni. Awon wo ni o le je akekoo? Ko si eni ti ko le ko ede kun tire. Omode n ko o, agba n koo. Bi apeere agbalagba ti o je omo ile Hausa ti ise gbe lo si ilu Ibadan le pinnu lati ko ede Yoruba. Eyi yoo je ki o rorun fun un lati ba awon alajogbe re soro laisi inu fuu edo fuu. Ajumose yoo waye laarin re ati awon ore tuntun to sese ni.
Jones Arogbofa

Jones Ọladẹhinde Arọgbọfa (Tí a bí ní ọjọ́ kẹwa oṣù kọkanla ọdún 1952, 10 Oṣù Kejì 2024) wá láti ìjọba Ìbílẹ̀ Akòko tí ó wà ní guusu ìwọ oorun ní Ipinle Ondo. Arọgbọfa jẹ́ ọ̀gágun tí ó ti fẹ̀hìntì nínú iṣẹ́ ológun. Arogbofa gba oyè Diploma nínú ìmọ̀ ẹ̀rọ láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga ti ìmọ̀ ẹ̀rọ Rochester Institute ní ìlú America, Ó tún gba oyè àkọ́kọ́ ti Yunifasiti nínú ìmọ̀ ẹ̀ro àti oyè ẹlẹ́ẹ̀kejì ti Yunifasiti nínú ìmọ̀ ẹ̀rọ bakana láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifasiti ti Alabama ní ìlú America.
Àṣà Ìgbéyàwó

Lọ́wọ́lọ́wọ́ kò sí ìkọ̀ nínú ojúewé yìí. Ẹ le wá àkọlé ojúewé yìí nínú àwọn ojúewé mìíràn, wá àkọọ́lẹ̀ rẹ̀, tàbí kí ẹ ṣ'àtúnṣe ojúewé òún.
Aminu Ado Bayero

Aminu Ado Bayero (b. Ọdun 1961) ni Ami- ọba 15th ti Kano lati idile Sullubawa Fulani . O gun ori itẹ ni 9 Oṣu Kẹta ọjọ 2020, ni atẹle idogo ti Muhammad Sanusi II nipasẹ gomina ti Ipinle Kano, Abdullahi Ganduje . Bayero ni lati Kano State ati ki o jẹ keji, ọmọ Ado Bayero, awọn 13th Emir ti Kano . O lọ si ile-iwe alakọbẹrẹ Ile-ẹkọ Kofar Kudu ati ṣiwaju si Ile-iwe Atẹle ijọba, Ilu Kudu. O kẹkọ ibasọrọ ibaraẹnisọrọ lati Bayero University Kano ati pe o tun lọ si Ile-ẹkọ giga Flying, Oakland, California, AMẸRIKA, ṣaaju ṣiṣe labẹ Igbimọ Iṣẹ ọdọ ti Orilẹ-ede ni Alaṣẹ Iṣilọ ti Ilu Nigeria, Makurdi. Bayero ṣiṣẹ bi oṣiṣẹ ibasọrọ ti gbogbo eniyan ni Kabo Air, ṣaaju ki o to di ẹnjinia ọkọ ofurufu. Ni ọdun 1990, o ti yan Dan Majen Kano ati adari agbegbe Dala nipasẹ baba rẹ, Ado Bayero, ṣaaju ki o to ni igbega si Dan Buram Kano ni Oṣu Kẹwa ọdun kanna. Ni ọdun 1992, o ṣe igbega si Turakin Kano ati si Ọba Dawakin Tsakar Gida Kano ni ọdun 2000. O tun ṣe bi alaga ti igbimọ ijade ti ile ọba ni Kano. Ni ọdun 2014, ọba Kano lẹhinna, Muhammad Sanusi II, gbega rẹ si Wamban Kano, nitorinaa, gbe e lati Dala si ilu adugbo Kano nibiti o ti dibo Galadiman Kano, Alhaji Tijani Hashim gẹgẹbi olori agbegbe. Ni ọdun 2019, o ti jẹ ọba ni Bichi nipasẹ gomina ti Ipinle Kano, Abdullahi Ganduje
Ìjọba Ìbílẹ̀ Oṣòdì-Ìsọlọ̀

Oṣòdì-Ìsọ̀lọ̀ jẹ́ Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ (LGA) kan láàrín Ìpínlẹ̀ Èkó. Ìjọba ìbílẹ̀ yí jẹ́ dídá sílẹ̀ lábẹ́ ìṣẹ̀jọba Gómìnà tẹ́lẹ̀ rí ní Ìpínlẹ̀ Èkó Alhaji Lateef Káyọ̀dé Jákàndè, tí gbogbo ènìyàn tún mọ̀ sí Bàbá Kékeré. Ẹni tí ó kọ́kọ́ jẹ́ Alága àti Olùdarí ìjọba Ìbílẹ̀ náà ni Olóògbé Sir Isaac Adémólú Bánjókó. Agbègbè ìjọba ìbílẹ̀ Oṣòdì-Ìsọlọ̀ yí jẹ́ ẹ̀ka Ìjọba Ìbílẹ̀ Ìkẹjà. Iye ènìyàn tí ó tó 621,509, ni ó ń gbé abẹ́ ìjọba ìbílẹ̀ náà gẹ́gẹ́ bí ètò ìkànìyàn ọdún 2006 ṣe fi yé ni. Ẹni tí ó jẹ́ Alága àti Olùdarí ìjọba ìbílẹ̀ náà lásìkò àpilẹ̀kọ yí ni Hon. Idris Bolaji Muse Ariyoh. Ìjọba ìbílẹ̀ yí ní ẹkùn ìjọba ìbílẹ̀ Mọ́kànlá, àwọn ni:
Angélique Kidjo

Àdàkọ:Advert Angélique Kpasseloko Hinto Hounsinou Kandjo Manta Zogbin Kidjo, known as Angélique Kidjo (born July 14, 1960), jẹ́ gbajúmọ̀ olórin, òṣèrébìnrin sinimá àgbéléwò, ajìjàǹgbara ọmọbìnrin láti orílẹ̀-èdè Olómìnira Benin Beninese, tí ó tún míràn orílẹ̀ èdè Nàìjíríà. Ó gbajúmọ̀ olórin-bìnrin nípa Ìṣẹ̀wọ́ kọrin àti fídíò orin lọ́nà àrà. Lọ́dún 2007, gbajúgbajà ìwé ìròyìn àgbáyé nì, Time Magazine júwe rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣáájú olórin-bìnrin nílẹ̀ Áfíríkà, "Africa's premier diva". Gbajúmọ̀ nínú àwọn orin rẹ̀ máa ń dá lórí ẹ̀yà orin tí wọ́n ń pè ní Afropop, Caribbean zouk, Congolese rumba, jazz, Orin ẹ̀sìn Ìgbàgbọ́, àti Latin; bẹ́ẹ̀, àwọn orin rẹ̀ máa ń dá lé àwọn olórin àtijó tí ó kúndùn láti ìgbà èwe rẹ̀, àwọn olórin bí i Bella Bellow, James Brown, Nina Simone, Aretha Franklin, Celia Cruz, Jimi Hendrix, Miriam Makeba àti Carlos Santana. Ó ti kọ àwọn ẹ̀dà orin tí olórin àtijó George Gershwin tí àkọ́lé rẹ̀ ń jẹ́ "Summertime", Ravel's Boléro, Jimi Hendrix's "Voodoo Child" àti the Rolling Stones' "Gimme Shelter", bẹ́ẹ̀ náà dára pọ̀ mọ́ Dave Matthews àti Dave Matthews Band, Kelly Price, Alicia Keys, Branford Marsalis, Ziggy Marley, Philip Glass, Peter Gabriel, Bono, Carlos Santana, John Legend, Herbie Hancock, Josh Groban, Dr John, the Kronos Quartet, Yemi Alade, Cassandra Wilson àti gbajúmọ̀ olórin tàkasúfèé orílẹ̀-èdè Indonesia, Anggun. Lára àwọn orin Kidjo tí ó gbajúmọ̀ jùlọ ni "Agolo", "We We", "Adouma", "Wombo Lombo", "Afirika", "Batonga", àti ọ̀wọ́ orin "Malaika" tirẹ̀. Àwo orin rẹ̀, Logozo ni wọ́n yàn nípò kẹtàdínlógójì nínú àwọn gbajúmọ̀ orin àlùjó tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àgbáyé, gbajúmọ̀ ìwé-ìròyìn àgbáyé nì, Vice Magazine ló ṣe agbátẹrù rẹ̀ ní ìkànnì ayélujára wọn. Kidjo gbọ́ èdè márùn-ún ní àgbọ́dunjú, àwọn èdè náà ni: Fon, Faransé , Yorùbá, Gen (Mina), àti èdè Gẹ̀ẹ́sì. Ní àwọn èdè yìí ló fi kọ àwọn orin rẹ̀, bẹ́ẹ̀ náà o ní àwọn àkànlò-èdè orin tìrẹ tí ó lò ní àkọ́lé orin rẹ̀ bí i "Batonga". "Malaika" jẹ́ àkọ́lé orin tí ó kọ lédè Swahili. Kidjo sáàbà máa ń kọ àwọn orin rẹ̀ ni Ìpèdè ìbílẹ̀ tí wọ́n ń pè ní often uses Benin's traditional Zilin àti vocalese.
Pataki oruko ninu ede Yoruba

PATAKI ORUKO NINU EDE YORUBA.
Naira Marley

Naira Marley tí orúkọ àbísọ rẹ̀ gangan ń jẹ́ Azeez Fáṣọlá, tí wọ́n bí lọ́jọ́ kẹsàn-án oṣù karùn-ún ọdún 1994 (9th May 1994) jẹ́ gbajúmọ̀ olórin àti oǹpilẹ̀kọ̀wé-orin ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Òun ní Ààrẹ ẹgbẹ́ olólùfẹ́ àgàbàgebè rẹ̀ tí wọ́n ń pè ní "Marlians".  Wọ́n bí Naira Marley ní ìlú Agége ní Ìpínlẹ̀ Èkó lórílẹ̀ èdè Nàìjíríà. Nígbà tí ó wà lọ́mọdún mọ́kànlá ní o dèrò ìlú òyìnbó, ní Peckam, lápá gúúsù London, lórílẹ̀-èdè Gẹ̀ẹ́sì. Ó kẹ́kọ̀ọ́ ní Porlock Hall kí ó tó tẹ̀síwájú nínú ẹ̀kọ́ rẹ̀ ní Walworth School, níbi tí ó ti gbàwé ẹ̀rí General Certificate of Secondary Education. Naira Marley kàwé gbàwé ẹ̀rí tí ó ga jùlọ nínú ìmọ̀ okoòwò ní ilé-ẹ̀kọ́ Harris Academy ní ìlú Peckam Peckham. Ó tún kàwé gbàwé ẹ̀rí nínú ìmọ̀ òfin okoòwò ní ilé-ẹ̀kọ́ giga Crossways College tí wọ́n ń pè ní Christ the King Sixth Form College .
Billy Dee Williams

William December "Billy Dee" Williams Jr. (ojoibi April 6, 1937) je osere, osere gbohungbohun ati oniseona ara Amerika. Ẹ le fẹ̀ jù báyìí lọ tàbí kí ẹ ṣàtúnṣe rẹ̀ lọ́nà tí yíò mu kúnrẹ́rẹ́. Ẹ ran Wikipedia lọ́wọ́ láti fẹ̀ẹ́ jù báyìí lọ.