nvidia/miracl-vision huggingface dataset:
బ్రూస్‌ మెక్‌ కాండ్లెస్స్‌ II

బ్రూస్ మెక్ కాండ్లెస్స్ II ( 1937 జూన్ 8 – 2017 డిసెంబరు 21) అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల నావికాదళ అధికారి, వైమానికుడు, నాసా వ్యోమగామి. అతడు నాసా తరపున తొలిసారి అంతరిక్షంలో స్వేచ్ఛా విహారం చేసిన యాత్రికుడు. 1984లో ఛాలెంజర్‌ స్పేస్‌ షటిల్‌లో ప్రయాణించిన ఆయన అంతరిక్షంలో ఎలాంటి ఆధారం లేకుండా తేలియాడిన తొలి వ్యక్తిగా రికార్డు సృష్టించారు. ఆయన అలా తేలుతున్న ఫోటోకు ఐకానిక్‌ ఫోటోగా గుర్తింపు కూడా లభించింది. కాండ్లెస్స్ 1937 జూన్ 8 న బోస్టన్, మస్సాచుసెట్ట్స్ లో జన్మించాడు. అతడు మూడవ తరం యు.ఎస్.నేవీ అధికారి. అతడు "బ్రూస్ మెక్ కాండ్లెస్" కుమారుడు, "విల్లిస్ డబ్ల్యూ. బ్రాడ్లీ" మనుమడు. వారిద్దరూ యుద్ద వీరులు. అతడు 1954 లో కాలిఫోర్నియాలోని వుడ్రో విల్సన్ సీనియర్ ఉన్నత పాఠశాలలో గ్రాడ్యుయేషన్ చేసాడు
సుంకర సత్యనారాయణ

సుంకర సత్యనారాయణ (1909 మార్చి 23 - 1975 సెప్టెంబరు 9) ప్రజా రచయిత. అతడు అనేక పాటలను, నాటకాలను రచించాడు. చంచలనం సృష్టించిన "మాభూమి" నాటకం వాసిరెడ్డి భాస్కరరావు తో కలసి రచించాడు. అనేక బుర్రకథలు, నాటకాలు రాసాడు. సుంకర కృష్ణా జిల్లా ఈడుపుగల్లు గ్రామానికి చెందిన వాడు. ప్రజానాట్యమండలి అధ్వర్యంలో ప్రజలకు రాజకీయ సందేశాలను అందించడానికి జానపద రూపంలో జరిగే ఉద్యమ నాటకాలను రచించాడు.  ప్రజలలో చైతన్యం కలిగించే అనేక బుర్రకథలను రాసాడు. వాటిలో కష్టజీవి, అమరజీవి, రుద్రమదేవి, కందుకూరి వీరేశలింగం, మహారథి కామ వంటివి ముఖ్యమైనవి. అనేక కథలను కూడా రాసాడు. అతడు వాసిరెడ్డి భాస్కరరావు తో కలసి 1945లో "ముందడుగు", 1947లో "మా భూమి" నాటకాలను రంచించాడు. ఈ నాటకాలలో జమీందారీ వ్యవస్థలో కుల వివక్ష, హైదరాబాదు నిజాం నియంతృత్వ పోకడలను తెలియజేసారు. వారిచ్చిన సందేశాన్ని ప్రజలకు చేరువ కావడానికి బుర్రకథల రూపంలో కూడా రాసారు
సర్దార్ మహల్

సర్దార్ మహల్, హైదరాబాదు లోని ఒక ప్యాలెస్. హైదరాబాదు పట్టణ అభివృద్ధి సంస్థ (హుడా)చే వారసత్వ కట్టడంగా గుర్తించబడింది. ఆరవ నిజాం మీర్ మహబూబ్ అలీ ఖాన్ తన భార్యలలో ఒకరైన సర్దార్ బేగం కోసం 1900 లో యూరోపియన్ శైలిలో దీన్ని నిర్మించాడు. నిర్మాణం పూర్తయ్యాక దీన్ని చూసిన సర్దార్ బేగానికి అది నచ్చలేదు. దాంతో ఆమె అసలక్కడ నివసించనే లేదు. అనేక సంవత్సరాల పాటు అది అలాగే పడి ఉంది. అయితే, భవనానికి మాత్రం ఆమె పేరే వచ్చింది. కొన్నాళ్ళ పాటు చార్మినార్ యునాని ఆసుపత్రి ఈ భవనంలో నడిచింది. ఆ తరువాత సిటీ సివిల్ కోర్టు ఇక్కడ పనిచేసింది. 1965లో, దీని ఆస్తి పన్ను కట్టనందున గ్రేటర్ హైదరాబాద్ మునిసిపల్ కార్పోరేషన్ ఈ సర్దార్ మహల్‌ను స్వాధీనం చేసుకుంది. అప్పటి నుండి వారి సర్కిల్ కార్యాలయం ఈ భవనంలో పనిచేసింది. 2011 లో కార్పోరేషను ఈ భవనాన్ని మ్యూజియంగా మార్చింది
కల్కి సదాశివం

"కల్కి" త్యాగరాజ సదాశివం (తమిళం: "கல்கி" தியாகராஜன் சதாசிவம்) (1902 సెప్టెంబరు 4 – 1997 నవంబరు 2 ) భారత స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, గాయకుడు, జర్నలిస్టు, నినిమా నిర్మాత. అతడు కల్కి కృష్ణమూర్తితో పాటు "కల్కి" అనే తమిళ పత్రిక వ్యవస్థాపకులలో ఒకడు. అతడు ప్రసిద్ధ సంగీత విద్వాంసురాలు ఎం.ఎస్. సుబ్బలక్ష్మి భర్త. అతడు 1902 సెప్టెంబరు 4 న తిరుచిరాపల్లి జిల్లాలోని ఆంగరైలో జన్మించాడు. త్యాగరాజణ్, మంగాళం అయ్యర్ దంపతులకు గల 16 మంది సంతానంలో మూడవవాడు. లాలాలజపతి రాయ్, బిపిన్ చంద్ర పాల్, లోకమాన్య తిలక్, శ్రీ అరబిందో ఘోష్ ల రచనల, ఉపన్యాసాలకు ప్రభావితుడైనాడు. కల్కి సదాశివం భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమలో చిన్న వయస్సులో చేరాడు. అతడు సుబ్రహ్మణ్య శివ శిష్యునిగా ఒక ఆంగ్లేయుని చంపాలనుకున్నాడు. దానికి జైలు శిక్ష అనుభవించాడు. దీని ఫలితంగా పాఠశాల విద్యకు దూరమయ్యాడు
మైకాలజీ

మైకాలజీ అంటే శిలీంధ్రాల గురించి అధ్యయనం చేసే జీవశాస్త్ర విభాగం. ఇందులో శిలీంధ్రాల జన్యు, జీవ రసాయనిక లక్షణాలు, వర్గీకరణ, మానవాళికి వీటి వల్ల కలిగే ఉపయోగాలు, నష్టాలు మొదలైన వాటి గురించి పరిశోధనలు జరుగుతాయి. కొన్ని హానికారకాలైన శిలీంధ్రాలను మినహాయిస్తే మిగతావన్నీ పాథోజెన్ల వల్ల మొక్కలకు కలిగే రోగాలను నియంత్రించడంలో సహాయపడతాయి. ఉదాహరణకు ట్రైకోడెర్మా జాతికి చెందిన శిలీంధ్రాలు పంటలకు వచ్చే వ్యాధులను నియంత్రించడంలో రసాయనిక మందుల కంటే ప్రభావవంతంగా పనిచేస్తాయి.
రాజు సుందరం

రాజు సుందరం (జననం 1968 మార్చి 7) సినిమా నృత్య దర్శకుడు, నటుడు. ఎక్కువగా తమిళ, తెలుగు సినిమాలకు పనిచేశాడు. అతను జీన్స్ (1998), 123 (2002), ఐ లవ్ యు డా (2002), క్విక్ గన్ మురుగన్ (2009) చిత్రాలలో నటించాడు. ఇతని తండ్రి సుందరం మాస్టారు కూడా నృత్య దర్శకుడే. ఈయన ఇద్దరు తమ్ముళ్ళు ప్రభుదేవా, నాగేంద్ర ప్రసాద్. అతను చిత్రం జనతా గ్యారేజ్ (2016) లోని ప్రణామం ప్రణామం పాటకు గాను ఉత్తమ కొరియోగ్రఫీకి జాతీయ చలనచిత్ర అవార్డును గెలుచుకున్నాడు.  సుందరం తన తండ్రి సుందరం మాస్టర్ కి సహాయకుడిగా కొరియోగ్రాఫర్ జీవితం ప్రారంభించాడు. మణిరత్నం సినిమాలు రోజా (1992), ఆసై (1995) లలో పనిచేసాడు. తన సోదరుడు ప్రభుదేవా నటించిన పాటలలో అతిథి పాత్రలలో కనిపించాడు. ఈ జంట శంకర్ ప్రారంభ చిత్రాలలో జెంటిల్‌మేన్ (1993), ప్రేమికుడు (1994) లలో కనిపించాడు.  కొన్ని కన్నడ చిత్రాలకు ప్రధాన కొరియోగ్రాఫర్ అయిన తరువాత, అతని మొదటి నృత్య దర్శకత్వ అవకాశం మణిరత్నం సినిమా తిరుడా తిరుడా (1993) ద్వారా వచ్చింది, అక్కడ అతనికి మూడు పాటలకు నృత్యాలు రూపొందించే అవకాశం లభించింది.  తరువాత అతను తమిళ దర్శకులు మణిరత్నం, శంకర్ సినిమాలకు కొరియోగ్రాఫర్ అయ్యాడు
దండమూడి భిక్షావతి

దండమూడి భిక్షావతి తొలితరం మహిళా ఉద్యమనేత, సీపీఐ(ఎం) సీనియర్‌ నాయకురాలు. ఆమె తన భర్త డి.వి.సుబ్బారావు తో కలిసి కమ్యూనిస్టు ఉద్యమంలో కీలకపాత్ర పోషించింది. ఆమె ఉయ్యూరు మండలం గండిగుండలో జన్మించింది. 13వ ఏటనే కాటూరులో జరిగిన రెండో ఆలిండియా మహిళా మహాసభకు వాలంటీర్‌గా సేవలందించింది. 17వ ఏట తన మేనమామ డివి సుబ్బారావు (డివిఎస్‌)ను వివాహం చేసుకుంది. 1949లో కమ్యూనిస్టు పార్టీపై నిషేధిం విధించిన తరువాత పార్టీ రహస్య కార్యక్రమాల నిర్వహణలో కీలకపాత్ర పోషించింది. 1952లో పార్టీ సభ్యత్వం పొందింది. 1960లో విజయవాడ మున్సిపాలిటీలో కౌన్సిలర్‌గా పోటీచేసింది. 1966లో డివిఎస్‌ చనిపోయిన సమయంలో వారి కుటుంబాన్ని పరామర్శించేందుకు వచ్చిన నంబూద్రిపాద్‌కు తన చేతికున్న గాజులు తీసి ఇచ్చి, శక్తి మేరకు డివిఎస్‌ ఆశయాల కోసం పనిచేస్తానని చెప్పి స్ఫూర్తిని నింపింది. 1999 వరకూ విజయవాడ నగర మహిళా సంఘంలో అనేక బాధ్యతలు నెరవేర్చింది
భారతదేశంలో అధికార హోదా లేని ముఖ్యమైన భాషలు

భారతదేశంలోని కేంద్రం కానీ, రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలు కానీ అధికారిక భాషలుగా గుర్తించని ముఖ్యమైన భాషల జాబితా ఇది. భారత్ లోని వివిధ ప్రాంతాల ప్రజలు అనేక భాషలు మాట్లాడుతారు. కనీసం 800 భాషలు, 2000 వరకు యాసలు గుర్తించబడ్డాయి. ఐతే వీటిలో హిందీ, ఇంగ్లీషు కేంద్ర ప్రభుత్వ అధికారిక భాషలుగానూ, మరో 22 భాషలు రాజ్యాంగపు ఎనిమిదవ షెడ్యూల్ ద్వారా గుర్తింపు పొందినవి గానూ ఉండగా, మరికొన్ని భాషలు కేవలం రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల స్థాయిలో అధికారికంగా గుర్తించబడివున్నాయి. ఇవి కాక ముఖ్యమైన భాషలు మరెన్నో ఉన్నాయి. వాటిలో కొన్ని: 50 లక్షలకు పైగా ప్రజలు మాట్లాడుతున్నప్పటికీ అధికార హోదా లేని భాషలు ఇవి. వీటిని హిందీ లోని వివిధ రకాలుగా స్థానికులు భావిస్తారు. కింది మూడు బీహారీ భాషలకు 50 లక్షల మంది కంటే ఎక్కువ మాట్లాడే వారు ఉన్నప్పటికీ అధికార హోదా లేదు. ఒకప్పుడు వీటిని హిందీ యొక్క వేరువేరు మాండలికాలుగా భావించారు. కానీ బెంగాలీ, అస్సామీ, ఒరియా లాగానే ఇవి కూడా ఇండిక్ భాషల నుండి వచ్చినవేనని ఇటీవల తెలిసింది. రాజస్థాన్ రాష్ట్రంలో 50 లక్షల మందికి పైగా రాజస్థానీ మాట్లాడుతారు. ప్రాంతం నుండి ప్రాంతానికి రాజస్థానీ యాస మారుతూ ఉన్నప్పటికీ, ప్రజలు ఈ భాషలో సంభాషించ గలుగుతారు
డిబ్రుఘర్-కన్యాకుమారి వివేక్ ఎక్స్‌ప్రెస్

డిబ్రూగఢ్ కన్యాకుమారి వివేక్ ఎక్స్‌ప్రెస్ భారతీయ రైల్వేలు నడుపుతున్న రైలు. ఇది ఈశాన్య భారతదేశం, అస్సాంలోని డిబ్రూగఢ్ నుండి ద్వీపకల్పం దక్షిణ కొన వద్ద ఉన్న కన్యాకుమారి వరకు ఈ రైలు 4233 కిలోమీటర్ల దూరాన్ని 82 గంటల 30 నిమిషాలలో చేరుతుంది. వివేక్ ఎక్స్‌ప్రెస్ మొత్తం 7 రాష్ట్రాల్లో ప్రయాణిస్తోంది. వివేక్ ఎక్స్‌ప్రెస్ భారతదేశములోనే అత్యదిక దూరం నడిచే, అత్యదిక ప్రయాణసమయం కలిగిన రైలు. ఈ రైలు సరాసరి వేగం 50.4 కి.మీ/గం. మొత్తం ఈ రైలు మొత్తం 57 స్టేషన్ల లో ఆగుతుంది. భారతీయ రైల్వే బడ్జెట్ 2011-12లో ఈ రైలును అప్పటి రైల్వేశాఖ మంత్రి మమతా బెనర్జీ స్వామి వివేకనందా 150వ జయంతి సందర్భంగా ప్రకటించారు. వివేక్ ఎక్స్‌ప్రెస్ ఈశాన్య భారతదేశములో గల అస్సాంలో గల డిబ్రూగఢ్ నుండి భారత ద్వీపకల్పానికి దక్షిణ దిక్కున గల చిట్టచివరి ప్రదేశము తమిళనాడు రాష్ట్రంలోని గల కన్యాకుమారి వరుకు ఈ రైలు ప్రయాణిస్తుంది. ఈ రైలు అస్సాంలో మొదటి రోజు రాత్రి 10 గంటల 45 నిమిషాలకు 15906 నెంబరుతో బయలుదేరి అయిదవ రోజు ఉదయం 9 గంటల 50 నిమిషాలకు కన్యాకుమారి చేరుతుంది. తిరుగు ప్రయాణంలో 15905 నెంబరుతో రాత్రి 11 గంటలకు బయలుదేరి అయిదవ రోజు ఉదయం 07 గంటల 15 నిమిషాలకు డిబ్రూగఢ్ చేరుకుంటుంది
మహేష్ భట్

మహేశ్ భట్ (జననం 20 సెప్టెంబరు 1948) ఒక భారతీయ చలనచిత్ర దర్శకుడు, నిర్మాత, రచయిత. ఇతడు ముఖ్యంగా హిందీ సినిమాకు పనిచేశాడు. 1984లో ఇతడు దర్శకత్వం వహించిన సారాంశ్ అనే సినిమా 14వ మాస్కో అంతర్జాతీయ ఫిల్మ్‌ ఫెస్టివల్‌లో ప్రదర్శించబడింది. ఈ సినిమా ఆ యేడాది ఉత్తమ విదేశీ చిత్రం క్యాటగరీకి ఆస్కార్ అవార్డు కొరకు భారత దేశ ప్రభుత్వం చేత ప్రతిపాదించబడింది. 1986లో వచ్చిన నామ్‌ ఇతని మొట్టమొదటి వాణిజ్య సినిమా. 1987లో ఇతడు కబ్జా అనే సినిమాతో ఇతడు నిర్మాతగా మారాడు. ఇతడు తన సోదరుడు ముఖేష్ భట్‌తో కలిసి "విశేష్ ఫిల్మ్‌స్" బ్యానర్‌పై సినిమాలు తీశాడు. ఇతడు డాడీ, స్వయం, ఆషికీ, దిల్ హై కీ మాన్‌ తా నహీ, సడక్, సర్, గుమ్రా, క్రిమినల్, హమ్‌ హై రాహీ ప్యార్ కే, జిస్మ్‌, మర్డర్, వో లమ్హే వంటి అనేక హిట్ చిత్రాలను తీశాడు. మహేశ్ భట్ నానాభాయ్ భట్, సిరీన్ మహమ్మదాలీ దంపతులకు 1948 సెప్టెంబరు 20న జన్మించాడు. ఇతని తండ్రి గుజరాతీ బ్రాహ్మణుడు. తల్లి దావూదీ బొహ్రా తెగకు చెందిన షియా ముస్లీము. ఇతడు బొంబాయి మాతుంగాలోని డాన్‌బాస్కో స్కూలులో చదివాడు
ఏంజలినా జోలీ

ఏంజెలినా జోలీ ( అసలు పేరు ఏంజలినా జోలీ వాయిట్ , 1975 జూన్ 4) అమెరికాకు చెందిన ప్రముఖ నటి, నిర్మాత, సామాజిక కార్యకర్త. ఇప్పటి వరకూ ఆమె కెరీర్ లో ఒక ఆస్కార్ అవార్డు, రెండు స్క్రీన్ యాక్టర్స్ గిల్డ్ పురస్కారాలు, మూడు గోల్డెన్ గ్లోబ్ పురస్కారాలు అందుకుంది. హాలీవుడ్ లో అత్యంత ఎక్కువ పారితోషికం తీసుకునే నటిగా కూడా ప్రసిద్ధి చెందింది ఆమె. 1982లో ఆమె తండ్రి జాన్ వాయిట్ తో కలసి లుకింగ్ టు గెట్ ఔట్ అనే సినిమాలో బాలనటిగా నటించింది ఏంజలినా. కానీ ఆమె దశాబ్దం తరువాత 1993లో చిన్న బడ్జెట్ సినిమా అయిన కిబోర్గ్ 2 తో అసలు కెరీర్ ప్రారంభించింది. 1995లో హేకర్స్ అనే పెద్ద బడ్జెట్ సినిమాలో కథానాయికగా మొదటిసారి నటించింది ఏంజలినా. ఆ తరువాత 1997లో ఆమె విమర్శకుల ప్రశంసలు అందుకున్న జార్జి వాలేస్, 1998లో గియా వంటి జీవితచరిత్రాత్మక సినిమాల్లో నటించి, ప్రేక్షకుల మెప్పు పొందింది. 1999లో గర్ల్ ఇంటరప్టెడ్ అనే సినిమాతో ఆమె ఉత్తమ సహాయనటి కేటగిరిలో ఆస్కార్ పురస్కారం అందుకుంది. 2001లో లారా క్రాఫ్ట్: టాంబ్ రైడర్ అనే వీడియో గేమ్ లో కథానాయిక లారా క్రాఫ్ట్ గా నటించడంతో ఏంజలినా హాలీవుడ్లో ప్రముఖ నటిగా ఎదిగింది. ఆమె 2005లో మిస్టర్ అండ్ మిసెస్ స్మిత్, 2008లో వాంటెడ్, 2010లో, 2021లో ఎటర్నల్స్ సాల్ట్ వంటి యాక్షన్ సినిమాల్లో నటించి, తన కెరీర్ ను సుస్థిరపరచుకుంది. 2007లో నటించిన ఎ మైటీ హార్ట్, 2008లో చేసిన చాలెంజింగ్ సినిమాల్లోని ఆమె నటనకు విమర్శకుల ప్రశంసలు లభించాయి. చాలెంజింగ్ సినిమాకుగానూ ఉత్తమ నటి కేటగిరీలో ఏంజలినాకు ఆస్కార్ పురస్కారానికి నామినేషన్ లభించడం విశేషం
రేమండ్స్‌ స్తూపం

రేమండ్స్‌ స్తూపం తెలంగాణ రాష్ట్ర రాజధాని హైదరాబాదులోని మలక్‌పేట పరిధిలోని ఎత్తయిన కొండపై ఉన్న స్తూపం. నిజాం పాలనలో ఫిరంగి సేనలను పటిష్ఠంగా తీర్చిదిద్దిన జనరల్‌ మాన్సియర్‌ రేమండ్ (ఫ్రాన్స్‌ దేశస్థుడు) స్మృతి చిహ్నంగా సా.శ. 1755-1798 మధ్యకాలంలో ఈ స్తూపం నిర్మించబడింది. రెండో నిజాం రాజు నిజాం అలీఖాన్ సైన్యంలో ముఖ్యమైన ఫ్రెంచ్ అధికారి మన్సీ రేమండ్. ప్రజలు ఇతణ్ని ముసారాముడని పిలిచేవారు. ఇతడి పేరు మీద ముసారాంబాగ్ నిర్మాణం జరిగింది. 1798లో మన్సీ రేమండ్ మరణించాడు. ఇతడి సమాధిని యురోపియన్ శైలిలో 28 పిల్లర్లతో ముసారాంబాగ్ వద్ద నిర్మించారు. ఈ నిర్మాణంలో ఊదారంగు గ్రానైట్ రాయిని వాడారు. 18వ శతాబ్దపు చిహ్నానికి ప్రతీకగా ఈ స్తూపం నిలిచివుంటుంది. ఆస్మాన్‌గఢ్‌లోని ఎత్తయిన కొండపై 180 అడుగుల పొడవు, 85 అడుగుల వెడెల్పు గల గద్దెపై 23 అడుగుల ఎత్తు ఈ స్మారక స్తూపాన్ని నిర్మించారు
విశాఖపట్నం జంక్షన్ రైల్వే స్టేషను

విశాఖపట్నం జంక్షన్ రైల్వే స్టేషను (వాల్తేర్ రైల్వే స్టేషన్) తూర్పు తీర రైల్వే జోనులోని విశాఖపట్నం నగరానికి సేవలందించే ప్రధానమైన రైల్వేస్టేషను. ఇది ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లో అతిపెద్ద రైల్వేస్టేషన్లలో ఒకటి. ఇది హౌరా నుండి చెన్నై వెళ్ళు ప్రధాన రైలుమార్గం లో కలదు. ఇది దేశంలో 20వ రద్దీగా ఉండే స్టేషను. విశాఖపట్నం రైల్వేస్టేషను ను మొదటగా వాల్తేరు రైల్వేస్టేషను అని పిలిచేవారు.1987 లో దీని పేరును విశాఖపట్నం రైల్వేస్టేషను గా మార్చారు. విశాఖపట్నం రైల్వేస్టేషను తూర్పు తీర రైల్వే లో అతిపెద్ద రైల్వేస్టేషన్ల లో ఒకటి . దీనిని తూర్పు తీర రైల్వే జోన్ నిర్వహిస్తున్నది. విశాఖపట్నం రైల్వేస్టేషను లోనికి వచ్చు రైలుబండ్లు తమ ప్రయాణ దిశను మార్చుకొని ప్రయాణించవలసివుంటుంది. అందువల్ల విశాఖపట్నం రైల్వేస్టేషను లో రైలుబండ్లు ఎక్కువసేపు ఆగవలసివుంటుంది. అందువల్ల ఈ రైల్వేస్టేషన్ లో ప్లాట్‌ఫారములు ఎక్కువ సమయం ఖాళీగా వుండవు. అందువల్ల కొన్ని రైలుబండ్లను కొత్తవలస-దువ్వాడ మార్గంలో మళ్ళిస్తున్నారు
నవతెలంగాణ

నవతెలంగాణ ఇది తెలుగు దినపత్రిక. తెలంగాణ ఆవిర్భవించిన తరువాత తెలుగు దినపత్రిక అయిన ప్రజాశక్తిని ఆంధ్రప్రదేశ్ కు పరిమితం చేసి, తెలంగాణలోని పత్రికశాఖలతో కూడినదానికి నవతెలంగాణగా పేరు మార్చబడినది. ఈ పత్రికకు హైదరాబాద్ ప్రధాన కేంద్రం. జర్నలిస్టు వీరయ్య తొలి సంపాదకుడు. ఈ పత్రిక 2015 మార్చి 21 నాడు ఆవిర్భవించింది. పత్రిక ప్రారంభసమావేశానికి అన్ని రాజకీయపక్షాల నాయకులు హాజరయ్యారు. ఈ పత్రిక తెలంగాణ అవిభాజ్య జిల్లాల ప్రాతిపదికన (ఆదిలాబాద్, నిజామాబాద్, కరీంనగర్ , ఖమ్మం, హైదరాబాద్, రంగారెడ్డి, వరంగల్, నల్గొండ, మహబూబ్ నగర్ ) ప్రత్యేక సంచికలను ప్రచురిస్తుంది. 2017-2018 కాలానికి తెలంగాణ ప్రభుత్వ ప్రకటనల ఆదాయం గత సంవత్సరపు ఆదాయంతో పోల్చితే 67% తగ్గింది. అన్నదాత · అమ్మనుడి (పత్రిక) · అందరికి ఆయుర్వేదం · కళాజగతి · కిన్నెర · కంప్యూటర్ ఎరా · గానకళ · గృహలక్ష్మి · గృహశోభ · గ్రంథాలయ సర్వస్వము · చిత్ర · చింతామణి · చందమామ · చంపక్ · జగతి · జయంతి · డిస్కవరి · తెలుగునాడి · తెలుగు విద్యార్థి · తెలుగుజ్యోతి · నది (పత్రిక) · పశునేస్తం · పాడిపంటలు · పాలపిట్ట మాసపత్రిక · ప్రకృతినేస్తం · ప్రకృతి · ప్రజాసాహితి · బాలభారతి · బాలమిత్ర · బుజ్జాయి · బొమ్మరిల్లు · భారతి · మానవసేవ · మిసిమి · మూసీ · భావవీణ · యువ · యోజన · రచన · రసమయి · రైతునేస్తం · వినోదిని · విస్ డమ్ · వేదమాతరమ్ · వండర్ వరల్డ్ · శారద · స్వర్ణపుష్పం ·
బాయిలరు నీటి చికిత్స

బాయిలరు నీటి చికిత్స అనగా బాయిలరు లో స్టీము ఉత్పత్తికై వాడు నీటినుండీ కరగిన పదార్థాలను తొలగించు ప్రక్రియ. బాయిలరు నీటి చికిత్సను ఆగ్లంలో బాయిలరు వాటరు ట్రీట్మెంట్(boiler water treatment)అంటారు.బాయిలరు నుండి ఉత్పత్తి అగు స్టీము, ఉపయోగించిన ఇంధన ఉష్ణశక్తికి అనులోమానుపాతంలో ఉండాలంటే, అది బాయిలరు ఫీడ్ వాటరులోని కరిగిన పదార్థాల శాతాన్ని బట్టి వుండును. నాణ్యమైన నీటిని అందించినపుడే ఉష్ణశక్తి వృధా కాకుండా స్టీము ఉత్పత్తి అవును. కావున బాయిలరుకు పంపే నీటిలో తక్కువ పరిమాణంలో కరిగిన పదార్థాలు, ఇతర మలినాలు వుండేలా నీటిని చికిత్స/శుద్ధిచేసి చేసి బాయిల రుకు పంపాలి. బాయిలరుకు పంపే నీటిలోని కరిగిన ఘనపదార్థాలు మామూలు వాతావరణ వత్తిడిలో,నీటి అణువు లతో కలసిపోయి ప్రత్యేకంగా కనిపించవు.కాని బాయిలరులో (బాయిలరులోని వత్తిడి/పీడనం పెరిగే కొలది నీటి మరుగు / బాయిలింగు ఉష్ణోగ్రత పెరుగును)1Kg/cm2 ప్రెస్సరు వద్ద 102°C వద్ద స్టీముగా మారే నీరు 10Kg/cm2 వత్తిడి వద్ద 180°C స్టీముగా పరివర్తన చెందును.నీటి ఉష్ణోగ్రత పెరిగే కొలది మరి యు నీటిలో కరిగిన పదార్థాల ఘనపరిమాణం పెరిగే కొలది, కరిగివున్నపదార్థాల అణువులు ఒకదానికొకటి దగ్గరగా చేరి అవక్షేపంగా నీటిలో తేలియాడటం మొదలవ్వును.ఆ తరువాత తెల్లని అవక్షేపంగా వున్న కరిగిన పదార్థం క్రమంగా మరింత చిక్కబడి బాయిలరు ట్యూబుల్లో పేరుకు పోవును. ఇలా ట్యూబులలో పేరుకు పోయిన పదార్థాన్ని ఇంగ్లీసులో స్కేల్(scale)అంటారు.తెలుగులో పొలుసుపొర అనవచ్చు.ఇలా బాయిలరు ట్యూ బుల ఉపరితలం మీద పేరుకు పోయిన స్కేల్ మందం పెరిగే కొలది ట్యూబుల నుండి ఉష్ణమార్పిడి వేగం తగ్గిపోవును
జూబ్లీహాల్

జూబ్లీహాల్ తెలంగాణ రాష్ట్ర రాజధాని హైదరాబాదులో ఉన్న భవనం. 1913లో నిజాం ఏడవ నవాబు మీర్ ఉస్మాన్ అలీఖాన్ ఈ జూబ్లీహాల్‌ను ఇండో-పర్షియన్ శైలిలో బాగ్-ఇ-ఆమ్ (పబ్లిక్ గార్డెను)లో నిర్మించాడు. హైదరాబాదు పట్టణ అభివృద్ధి సంస్థ (హుడా)చే వారసత్వ కట్టడంగా గుర్తించబడింది. తెలంగాణ సాగునీటిరంగ పితామహుడు, నిజాం ప్రభుత్వంలో ప్రజాపనుల విభాగం, ఇరిగేషన్ విభాగంలో అసిస్టెంట్ ఇంజనీరైన అలీ నవాజ్ జంగ్ బహాదుర్ ఆధ్వర్యంలో ఈ జూబ్లీహాల్ ను నిర్మాణం జరిగింది. ఇందులో ఉస్మాన్ అలీ ఖాన్ సభలు, సమావేశాలు నిర్వహించేవాడు. తన 25 సంవత్సరాల పాలన పూర్తైన సందర్భంగా మీర్ ఉస్మాన్ అలీఖాన్ ఈ భవనంలో సిల్వర్‌జూబ్లీ ఉత్సవాలను నిర్వహించాడు. అప్పటినుండి ఈ భవనం జూబ్లీహాల్‌గా పిలువబడుతుంది. ఈ ఉత్సవాల్లో భాగంగా ఉస్మాన్ అలీఖాన్ రాజచిహ్నంతో బంగారు పూత పూసిన సింహాసనం రూపొందించారు. ఈ సింహాసనం ప్రస్తుతం పురానా హవేలి లోని నిజాం మ్యూజియంలో ఉంచబడింది. ఈ ఉత్సవాల సందర్భంగా నిజాం ప్రభువు 1,000,000 డాలర్ల విలువైన బహుమతులను, జ్ఞాపికలు అందుకున్నాడు. దర్బార్ నుండి రాయల్ పనులు, చిత్రలేఖనాలు ఇప్పటికీ భవనాన్ని అలంకరించాయి. రాచరిక పనలు, చిత్రలేఖనాలతో దర్బార్ నుండి భవనం మొత్తం అలంకరించబడ్డాయి
భద్రాద్రి రాముడు

భద్రాద్రి రాముడు 2004, జూన్ 25న విడుదలైన తెలుగు చలన చిత్రం. సురేష్ కృష్ణ దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో నందమూరి తారకరత్న, రాధిక కుమారస్వామి, వాణిశ్రీ, ప్రకాష్ రాజ్, పోసాని కృష్ణ మురళి, అలీ, వేణుమాధవ్, రజిత, మల్లికార్జున రావు ముఖ్యపాత్రలలో నటించగా, శ్రీ సంగీతం అందించారు.
లె కార్బుజియె

లె కార్బూజియె(ఆంగ్లం:Le Corbusier)గా ప్రసిద్ధి చెందిన ఛార్లెస్ ఎడ్వర్డ్ జెనరెట్(1887 అక్టోబర్ 6 - 1965 ఆగష్టు 27) స్విట్జర్లాండ్‌లో జన్మించిన ఫ్రెంచ్ ఆర్కిటెక్ట్, డిజైనర్, అర్బన్ ప్లానర్, పెయింటర్, రచయిత. ఇతడు స్విట్జర్లాండ్‌లో జన్మించి 1930లో ఫ్రెంచి పౌరసత్వం స్వీకరించాడు. ఇతడు 5 దశాబ్దాలపాటు యూరప్, జపాన్, అమెరికా, భారత దేశాలలో పలు భవంతులకు డిజైన్ చేశాడు. జనసమ్మర్దమైన నగరాలలో ప్రజల జీవన స్థితిగతులను మెరుగు పరచడానికి ఇతడు అర్బన్ ప్లానింగ్ రంగంలో అంకిత దృష్టితో పనిచేశాడు. ఇతడు ఇంటర్నేషనల్ మాడ్రన్ ఆర్కిటెక్చర్ కాంగ్రెస్ (CIAM)లో వ్యవస్థాపక సభ్యుడు. ఇతడు చండీగఢ్ నగరం మాస్టర్ ప్లాన్ వేశాడు. ఆ నగరంలోని పలు భవంతులకు ఇతడు డిజైన్ చేశాడు. 2016, జూలై 17న యునెస్కో ప్రకటించిన ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశాలలో 17 ఇతడు చేపట్టిన ప్రాజెక్టులు కావడం మాడ్రన్ ఆర్కిటెక్చర్‌లో ఇతని కృషికి ఒక తార్కాణంగా పేర్కొనవచ్చు. ఛార్లెస్ ఎడ్వర్డ్ జెనెరెట్ 1887, అక్టోబరు 6వ తేదీన వాయువ్య స్విట్జర్లాండులోని 'లా షాక్స్ డి ఫాండ్స్ ' అనే చిన్న పట్టణంలో జన్మించాడు. ఈ పట్టణం స్విట్జర్లాండు దేశపు సరిహద్దులలో ఫ్రాన్స్ దేశానికి 5 కి.మీ.ల దూరంలో ఉంది
లియు జియాబా

లియు జియాబా (చైనా: 刘晓波, 28 డిసెంబర్ 1955 - జులై 13, 2017) ఒక చైనీస్ రచయిత, సాహితీ విమర్శకుడు, మానవ హక్కుల కార్యకర్త, నోబెల్ శాంతి బహుమతి గ్రహీత, రాజకీయ సంస్కరణల కోసం పిలుపునిచ్చారు, చైనాలో కమ్యునిస్ట్ ఏక పార్టీ పాలనను ముగించేందుకు ప్రచారంలో పాల్గొన్నారు . ది డాంగ్-ఎల్బో అనేది లియును "చైనా యొక్క నెల్సన్ మండేలా" గా సూచిస్తుంది. అతను జిన్జో, లియోనింగ్ లో రాజకీయ ఖైదీగా ఖైదు చేయబడ్డాడు. జూన్ 26, 2017 న అతను కాలేయ క్యాన్సర్తో బాధపడుతున్న తర్వాత వైద్య పరోలే మంజూరై, అతను జూలై 13, 2017 న మరణించాడు. లియు తన సాహిత్య విమర్శలతో 1980లలో సాహిత్య వర్గాలలో కీర్తిని పొందాడు, అనేక విదేశీ విశ్వవిద్యాలయాలలో సందర్శక పండితుడయ్యాడు. అతను 1989 తియన్మెన్ స్క్వేర్ నిరసనలకు మద్దతు ఇచ్చేందుకు చైనాకు తిరిగి చేరుకున్నాడు. 1989 నుంచి 1991 వరకు మొదటిసారి, 1995 నుండి 1996 వరకు, 1996 నుండి 1999 వరకు ప్రజాస్వామ్యం, మానవ హక్కుల ఉద్యమంలో పాల్గొన్నందుకు ఖైదు చేయబడ్డాడు. అతను 2003 నుండి 2007 వరకు ఇండిపెండెంట్ చైనీస్ PEN సెంటర్ అధ్యక్షుడిగా పనిచేశాడు. 1990ల కాలంలో మిన్జు జుంగ్గువో (డెమోక్రాటిక్ చైనా) పత్రిక అధ్యక్షుడుగా ఉన్నాడు. 2008 డిసెంబరు 8న, చార్టర్ 08 మానిఫెస్టోలో తన పాత్ర కారణంగా లియు నిర్బంధించబడ్డాడు. 2009 జూన్ 23న "ప్రభుత్వాన్ని పడతోసేలా పురికొల్పిన" అనుమానంతో ఆయన్ని అధికారికంగా అరెస్టు చేశారు. 2009 డిసెంబరు 23న అదే విధమైన ఆరోపణలతో అతడిపై విచారణ జరిపి 2009 డిసెంబరు 25న పదకొండు సంవత్సరాల జైలు శిక్ష, రెండు సంవత్సరాల రాజకీయ హక్కుల రిక్తీకరణ విధించారు
సోము వీర్రాజు

సోము వీర్రాజు , 27వ తేదీ నుంచి జాతీయ అధ్యక్షుడు ఏపీ నడ్డా గారు సోము వీర్రాజు గారిని నూతన ఆంధ్రప్రదేశ్ పార్టీ అధ్యక్షునిగా నియమించారు భారతదేశ రాజకీయనాయకుడు. అతడు భారతీయ జనతా పార్టీ కి చెందిన ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజకీయ నాయకుడు. ఆంధ్రప్రదేశ్ లెజిస్లేటివ్ కౌన్సిల్ లో ఎం.ఎల్.సి గా ఉన్నాడు. అతడు తూర్పు గోదావరి జిల్లాకు చెందిన కత్తెరు గ్రామంలోని వ్యవసాయ కుటుంబానికి చెందినవాడు. అతడు భారతీయ యువమోర్చా రాష్ట్ర శాఖకు అధ్యక్షుడు, కార్యదర్శి. అతడు రాష్ట్ర విభాగానికి ప్రధాన కార్యదర్శి, ఉపాధ్యక్షుడు. సోము వీర్రాజు 2020 జులై 27 నుండి 2023 జులై 4 వరకు ఆంధ్రప్రదేశ్ బీజేపీ అధ్యక్షుడిగా పని చేశాడు. ఆయన జులై 08న బీజేపీ జాతీయ కార్యవర్గ సభ్యుడిగా నియమితుడయ్యాడు.
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ శాసన మండలి

అధికారిక ప్రతిపక్షం(36) ఇతర ప్రతిపక్షాలు(7) ఖాళీ (5) ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనమండలి (విధాన పరిషత్), ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనవ్యవస్థలోని సభలలో ఎగువసభ. 1958 నుండి 1985 వరకు, మరలా తిరిగి 2007 నుండి 2014 వరకు ఈ వ్యవస్థ ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ లో ఉనికిలోవుంది. 2014లో ఆంధ్రప్రదేశ్ పునర్విభజన తరువాత ఆంధ్రప్రదేశ్‌ పునర్విభజన చట్టం, 2014 లోని సెక్షన్ 22 ప్రకారం రెండు రాష్ట్రాలకు శాసనమండలులు ఇవ్వడం జరిగింది. అప్పటి నుండి నూతన ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో శాసనమండలి కొనసాగుతుంది. భారతదేశానికి స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన నాటికి ఆంధ్రా ప్రాంతం మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీలో ఉంది. 1953 అక్టోబరు 1 న ఆంధ్ర రాష్ట్రం ఏర్పాటైంది, తరువాత 1956 లో తెలంగాణ ప్రాంతంతో కలపి 1956 నవంబరు 1 న ఆంధ్రప్రదేశ్‌ రాష్ట్రాంగా అవతరించింది. 1953 లో ఆంధ్ర రాష్ట్రం ఏర్పాటైన నాటి నుండి 1958 వరకు ఒకే సభ ఉన్న పార్లమెంటరీ వ్యవస్థగా పనిచేసింది. 1956 డిసెంబరు 5 న ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ శాసనమండలి ఏర్పాటు చేయుటకు తీర్మానం చేసింది. ఈ వ్యవస్థ మూలంగా రెండు సభలు ఉంటాయి. అధికారికంగా విధాన పరిషత్తు 1958 జూలై 1 న ప్రారంభించబడింది. ఈ ఏర్పాటు భారత రాజ్యాంగంలోని 168 అధికరణం మూలంగా జరిగింది. 1958 జూలై 7న అప్పటి భారత రాష్ట్రపతి, రాజేంద్రప్రసాద్ ప్రారంభోత్సవం చేశాడు
తాడపట్ల రత్నాబాయి

తాడపట్ల రత్నాబాయి, భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీకి చెందిన పార్లమెంటు సభ్యురాలు. ఆమె ఆంధ్రప్రదేశ్ నుండి రాజ్యసభ్యకు ఎన్నికయ్యింది. ఆమె సభలో క్రియాశీలక సభ్యురాలు. ఆమె వరకట్న మరణాల నుండి శాస్త్ర సాంకేతిక రంగాల వరకు అన్ని అంశాలపై కూడా సభలో తన అభిప్రాయాలను వెల్లడిస్తారు. ఆమె 2005 నుండి 20076 వరకు గిరిజన కో-ఆపరేటివ్ కార్పొరేషన్ లో చైర్ పర్సన్ గా తన సేవలనందించింది. కార్పొరేషన్ నిర్వహించడానికి కష్టమైన తరుణంలో ఆమె పునరుద్ధరించడానికి విశేష కృషి చేసింది. గిరిజన కో-ఆపరేటివ్ కార్పొరేషన్ కు వ్యాట్ నుండి తప్పించడానికి ఆంధ్రప్రదేశ్ అప్పటి ముఖ్యమంత్రి వై.యస్. రాజశేఖరరెడ్డిని ఒప్పించడంలో ఆమె విజయం సాధించింది. ఈ చర్య 4.5 మిలియన్ల గిరిజన కుటుంబాలకు ప్రయోజనం చేకూర్చింది. ఆమె రాజీవ్ గాంధీ సంక్షేమ సంఘం, రంపచోడవరం నకు వ్యవస్థాపక అధ్యక్షురాలు
సింధు లోయ నాగరికతకు చెందిన ఆవిష్కరణల మరియు నూతన కల్పనల జాబితా

(ప్రస్తుతం ఈ పేజీ ఖాళీగా ఉంది)
కదిరి బాబూరావు

కదిరి బాబూరావు భారత దేశ రాజకీయనాయకుడు. అతడు కదిరి శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి శాసనసభ్యునిగా ఉన్నాడు. అతడు తెలుగుదేశం పార్టీ నేత. అతడు నందమూరి బాలకృష్ణ ప్రోత్సాహంతో తెలుగుదేశం పార్టీలోనికి చేరాడు. బాబూరావు చంద్రశేఖరపురం మండలానికి చెందిన సీలంవారి పల్లిలో వెంకట నరసయ్య, లక్ష్మమ్మ దంపతులకు జన్మించాడు. అతడిని నలుగురు సోదరులు, ఇద్దరు సోదరీమణులు. అతడు సీలంవారిపల్లెలో విద్యాభ్యాసం చేసాడు. 1981లో హైదరాబాదులోని నిజాం కళాశాలలో బి.ఎ.డిగ్రీని పొందాడు. అతడిని నలుగురు కుమార్తెలు, ఒక కూమారుడు. 2004లో రాష్ట్ర శాసన సభ ఎన్నికలలో అతడు దర్శి శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి తెలుగుదేశం పార్టీ అభ్యర్థిగా పోటీచేసి కాంగ్రెస్ అభ్యర్థి బుచ్చెపల్లి సుబ్బారెడ్డి చేతిలో ఓటమి పాలయ్యాడు
తెలుగు భాష విధానం

తెలుగు భాష విధానం అనగా ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ రాష్ట్రాలలో ప్రభుత్వం పరంగా, సామాజిక పరంగా తెలుగు వాడుకకు సంబంధించిన విధానం. తెలంగాణ విభజనకు ముందు ఈ రాష్ట్రాల ప్రజలలో 84 శాతం మంది తెలుగు భాషను మొదటి భాషగా గుర్తించారు. భాషకు ప్రోత్సాహకత, భాష పట్ల ప్రభుత్వ మద్దతుకు అడపాదడపా చర్యలు తీసుకున్నా అవి సమర్ధవంతంగా అమలు చేయలేదు. బోధనాపరంగా, రెండు తెలుగు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు బోధనామాధ్యమంగా తెలుగు స్థానంలో ఆంగ్లాన్ని ప్రవేశపెట్టటానికి చర్యలు ప్రారంభించాయి. ప్రపంచంలోని ఏ దేశం దాని మాతృభాషలో విద్యను అందించకుండా అభివృద్ధి చెందలేదు. అనేక దేశాలు తమ మాతృభాషలో విద్యను అందించడం ద్వారా భారతదేశం కంటే వేగంగా వృద్ధి చెందుతున్నాయి. అంతర్జాతీయ భాషగా ఆంగ్ల భాష పరిణామం చెందడానికి ఆంగ్ల ప్రజల అంకితభావం, భాషపై ప్రేమ, వారి భాషను అభివృద్ధి చేయాలనే ప్రయత్నాలు ముఖ్యమైనవి. యునైటెడ్ కింగ్‌డం లో, వెల్ష్(మైనారిటీ భాష) కూడా ప్రోత్సహించబడుతుంది. యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్‌ లో వెల్ష్ భాష (సుమారు 750,000 మంది ప్రజలు మాట్లాడతారు) చట్టపరమైన హోదా భారతదేశంలో ఉన్న తెలుగు భాష (85 మిలియన్ల మంది) తో పోలిస్తే ఎక్కువగా ఉంటుంది. భాషా ప్రయుక్త రాష్ట్రాల ఏర్పాటు తరువాత 1966 లో ఆంధ్రప్రదేశ్ అధికార భాషా సంఘం ఏర్పడి తెలుగును అధికార భాషగా చేయటానికి కృషి చేసింది. దీనిలో భాగంగా తొలి ప్రపంచ తెలుగు మహాసభలు 1975 లో నిర్వహించారు. 2012లో ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం 12 సంవత్సరాల విరామం తర్వాత నాలుగవ ప్రపంచ తెలుగు మహాసభలను నిర్వహించింది
డోగ్రీ భాష

డోగ్రీ (डोगरी or ڈوگری ) అన్నది భారతదేశం, పాకిస్తాన్ లలో 50 లక్షల మంది వరకు మాట్లాడే ఇండో-ఆర్యన్ భాష. భారత రాజ్యాంగపు 8వ షెడ్యూల్లో ప్రస్తావించిన 22 షెడ్యూల్డ్ భాషల్లో డోగ్రీ ఒకటి. ఈ భాషను ప్రధానంగా జమ్మూ కాశ్మీరులోని జమ్ము, హిమాచల్ ప్రదేశ్లో ఎక్కువగానూ, ఉత్తర పంజాబ్, జమ్ము కాశ్మీర్ లోని ఇతర ప్రాంతాలు, తదితర ప్రాంతాల్లోనూ మాట్లాడతారు. పాకిస్తానులో డోగ్రిని పహాడీ' (पहाड़ी or پہاڑی) అనే పిలుస్తారు. డోగ్రీ మాట్లాడే వారిని డోగ్రాలనీ, డోగ్రీ-మాట్లాడే ప్రాంతాన్ని దుగ్గర్ అనీ పిలుస్తారు. డోగ్రి (దుగ్గర్ అనే పదంతో) మొట్టమొదటిసారిగా వ్రాతపూర్వకంగా 1317 సంవత్సరంలో కవి అమీర్ ఖుస్రో పెర్షియన్ భాషలో రాసిన నుహ్ సిపిహర్ (“ది నైన్ హెవెన్స్”) లో ప్రస్తావింపబడింది. పంజాబీ భాషలో ఒక మాండలీకం అని పూర్వం భావించినా, ప్రస్తుతం డోగ్రీని పశ్చిమ పహాడి భాషా విభాగంలో ప్రత్యేక భాషగా గుర్తిస్తున్నారు. డోగ్రి భాషలోని కొన్నిలక్షణాలు పశ్చిమ పహాడి భాషలలో, పంజాబీ భాషలో కనిపిస్తాయి. అలాంటిదే ఒక లక్షణం భాషా స్వరానికి సంబంధించినది. డొగ్రీలో చాలా రకాలున్నా, వాటి పదాల సారూప్యత 80 శాతం దగ్గరగా ఉంటుంది. భారత జనాభా లెక్కల ప్రకారం భాషా హోదా పొందటానికి ముందు డోగ్రిని పంజాబీ భాషలో మాజి, దోయాబీ లాగా ఒక రకంగా వర్గీకరించేవారు. పండిత్ రవిశంకర్, పండిత్ శివ్ కుమార్ శర్మ వంటి కళాకారులు డోగ్రీ జానపద శ్రావ్యాలను స్వరపరచారు