nvidia/miracl-vision huggingface dataset:
రాధా కల్యాణం

రాధా కల్యాణం (ఆంగ్లం: Radha Kalyanam) 1981 లో విడుదలైన కుటుంబ కథాచిత్రం. దీనిని ముళ్లపూడి వెంకటరమణ రచించగా బాపు దర్శకత్వం వహించారు. ఇది ఒక మంచి తెలుగు సినిమాగా విమర్శకుల మన్ననలు పొందింది. ఈ సినిమాకు కె. భాగ్యరాజా దర్శకత్వం వహించిన తమిళ సినిమా అంత ఎఝు నాట్కల్ (Those 7 Days) ఆధారం. రాధ (రాధిక) ఒక మధ్య-తరగతికి చెందిన అమ్మాయి. ఆమె వాళ్లింట్లో అద్దెకుంటున్న పాలఘాట్ మాధవన్ (చంద్రమోహన్) తో ప్రేమలో పడుతుంది. మాధవన్ గొప్ప సంగీత విద్వాంసులు కావాలని కోరుకొంటున్నా కూడా జీవనోపాధి కోసం కష్టపడుతుంటాడు. అతడు రాధ పట్ల ఆకర్షితుడౌతాడు. భార్య మరణించిన తర్వాత, డా. ఆనంద్ (శరత్ బాబు), చావుకు సమీపంలోనున్న తల్లి కోరికమేరకు రాధను పెళ్ళి చేసుకుంటాడు. మొదటి రాత్రి రాధ కథను విన్న ఆనంద్ రాధను తిరిగి మాధవన్ కు అప్పగించడానికి మనసారా అంగీకరిస్తాడు
రాజనందిని

1957లో మిద్దే జగన్నాథరావు జలరుహ ప్రొడక్షన్స్ నెలకొల్పి మొదటి ప్రయత్నంగా రాజనందిని అనే జానపద చిత్రాన్ని ఎన్.టి.రామారావు, అంజలిదేవి కాంబినేషన్‌లో నిర్మించాడు. ఈ చిత్రం 1958, జూలై 4వ తేదీన విడుదలయ్యింది. ఈ చిత్రానికి వేదాంతం రాఘవయ్య దర్శకత్వం వహించాడు. తిరుమల నాయకుడు (రాజనాల), రామరాజు (గుమ్మడి), ఇరుగుపొరుగు రాజ్యాల ప్రభువులు, రామరాజు కుమారుడు జగచంద్రుడు (ఎన్.టి.రామారావు) తిరుమల నాయకుని కుమార్తె శ్రీదేవి (గిరిజ) ఆమె తల్లి మరణించగా, సదానందస్వామి (కె.వి.ఎస్.శర్మ) కుమార్తె విమల (జి.వరలక్ష్మి) పసిప్రాయంనుంచి శ్రీదేవిని కోటలో పెంచి పెద్దచేస్తుంది
రాజా రమేష్

ఇది 1977లో విడుదలైన తెలుగు సినీమా. సన్యాసీరాజా అనే హిందీ చిత్రం ఆధారంగా నిర్మించబడింది. రాజా రమేష్ చిత్రం జూలై 21 న దర్శకుడు వీరమాచనేని మధుసూదనరావు దర్శకత్వంలో వచ్చిన ఈ చిత్రం లో అక్కినేని నాగేశ్వరరావు, వాణిశ్రీ, జగ్గయ్య , కాంచన ముఖ్య తారాగణంతో, రూపొందిన ఈ చిత్రానికి సంగీతం కె వి మహదేవన్ సమకూర్చారు. రాజా రమేష్ (నాగేశ్వరరావు) ఓ జమిందారు. సంగీత నాట్యాల పత్ల అనురక్తితో భార్య (వాణిశ్రీ) ను, బాధ్యతలనూ నిర్లక్ష్యం చేస్తాడు. అతని దగ్గరపనిచేసె వ్యక్తి (జగ్గయ్య) అవకాశాన్ని వినియోగించుకుని రాజా అడ్డు తొలగించి, అతని భార్యను లోబరుచు కుంటాడు. కొంత కాలం తరువాత రాజా ఒక సన్యాసి రూపంలో తిరిగి వస్తాడు. అతనెలా తను రాజా నని నిరూపించుకుంటాడు అనేది చిత్ర ముగింపు. అక్కినేని నాగేశ్వరరావు,వాణిశ్రీ కాంచన జగ్గయ్య హలం విజయలలిత జయమాలిని కె.వి.చలం "నెల్లూరి నెరజాణా నజరైన చినదానా" (రెడియోలో రామకృష్ణ, తెరపై బాలు) 1:, వాయించు ఆది తాళం, గానం. ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం 2:నేలమీద జాబిలినింగిలోని
రాజకుమారుడు

రాజకుమారుడు 1999 లో కె. రాఘవేంద్రరావు దర్శకత్వంలో విడుదలైన సినిమా. ఇది మహేష్ బాబుకు కథానాయకుడిగా మొదటి సినిమా. ప్రీతి జింటా అతనికి జోడీగా నటించింది. వైజయంతి మూవీస్ పతాకంపై అశ్వనీ దత్ నిర్మించిన ఈ చిత్రానికి మణిశర్మ సంగీతాన్నందించాడు. ఈ సినిమాకు అక్కినేని ఉత్తమ కుటుంబ కథా చిత్రంగా నంది అవార్డు లభించింది. ఇది హిందీలోకి ప్రిన్స్ నంబర్ 1 పేరుతో అనువాదం అయింది. ధనంజయ (ప్రకాష్ రాజ్) ముంబై లో ఒక రెస్టారెంటును నడుపుతుంటాడు. అతని మేనల్లుడు రాజకుమార్ (మహేష్ బాబు). ఒకసారి రాజ్ కుమార్ ఖండాలా విహార యాత్రకు వెళతాడు. అక్కడ రాణి (ప్రీతి జింటా) అనే అమ్మాయిని చూసి ప్రేమలో పడతాడు. ఆమెను సరదాగా ఆట పట్టిస్తుంటాడు
రాజు-పేద

బి.ఏ. సుబ్బారావు తన స్వంత నిర్మాణ సంస్థ బి.ఏ.ఎస్ ప్రొడక్షన్స్ పతాకంపై స్వీయ దర్శకత్వంలో నిర్మించిన రాజూ-పేద 1954, జూన్ 25న విడుదలయ్యింది. మార్క్ ట్వేయిన్ నవలాధారిత హాలీవుడ్ చిత్రం ది ప్రిన్స్ అండ్ పాపర్ (1937)ను అనుసరించి ఈ చిత్రం రూపొందించబడింది. ఈ చిత్రాన్ని 1957లో తమిళంలో ఆందీ పిట్రాసెల్వమ్ పేరుతో డబ్బింగ్ చేశారు. ఇదే చిత్రాన్ని హిందీలో రాజా అవుర్ రంక్‌గా కోటయ్య ప్రత్యగాత్మ దర్శకత్వంలో ఎల్.వి.ప్రసాద్ 1968లో పునర్నిర్మించాడు. మహారాజు సురేంద్రదేవ్ (యస్.వి
రామ్ రాబర్ట్ రహీమ్

రామ్ రాబర్ట్ రహీమ్ విజయనిర్మల దర్శకత్వం వహించిన తెలుగు సినిమా. 1980లో విడుదలైన ఈ సినిమా 1977లో విడుదలైన హిందీ హిట్ చిత్రం "అమర్ అక్బర్ ఆంథొనీ" యొక్క పునర్ణిర్మాణం (రీమేక్). హిందీ మూలంలో అమితాబ్ బచ్చన్, వినోద్ ఖన్నా, రిషీ కపూర్ నటించారు. ఈ తెలుగు చిత్రంలో సూపర్ స్టార్ ఘట్టమనేని కృష్ణ రాబర్ట్ గానూ, రజనీకాంత్ రామ్ గానూ, చంద్రమోహన్ రహీం గానూ నటించారు. అంజలీదేవి రామ్ రాబర్ట్ రహీంల తల్లి పాత్రను పోషించింది. శ్రీదేవి రాబర్ట్ ప్రియురాలిగా నటించింది. జగదీష్ ఒక డ్రైవరు. అతను, అతని భార్య, ముగ్గురుపిల్లలతో సంతోషమైన జీవితాన్ని గడుపుతుంటాడు. తన యజమాని కన్నింగ్స్ దగ్గర విశ్వాసపాత్రమైన వ్యక్తిగా పనిచేస్తుంటాడు. ఒకసారి కన్నింగ్స్ యాక్సిడెంట్ చేసి, జగదీష్‌ని ఆ నేరం తనమీద వేసుకోమని ప్రాధేయపడతాడు. తాను జగదీష్ సంసారానికి నెలనెలా ఖర్చులు భరిస్తానని మాట ఇస్తాడు. విశ్వాసపాత్రుడైన జగదీష్ జైలుకెళ్తాడు
రామకృష్ణులు

రామకృష్ణులు 1978లో వచ్చిన ఒక తెలుగు చిత్రం. అడవిరాముడు చిత్రం వచ్చి విజయవంతమయ్యాక, తొలిసారిగా ఎన్.టి.ఆర్ తో వి.బి. రాజేంద్ర ప్రసాద్ ఈ చిత్రం నిర్మించారు. అక్కినేని, నందమూరి ఈ చిత్రంలో పాటలు మాటలూ ఫైట్లూ అన్నీ సమంగా పంచుకున్నారు. కథలో కొంతభాగం హిందీ చిత్రం 'హేరాఫేరీ' నుంచి తీసుకున్నారు. దర్శకుడు: వి. బి.రాజేంద్రప్రసాద్ సంగీతం: కె.వి
రాము (1968 సినిమా)

సత్యజిత్ రే తీసిన 'పథేర్ పాంచాలి' సినిమా చూసి కిశోర్ కుమార్ వివశుడైపోయాడు. ఆ తరహాలో సినిమా తీయాలని 'దూర్ గగన్ కి ఛావ్' పేరుతో ఒక సినిమా తీశాడు. 'ఆచల్ కె తుఝె మై లేకే చలూం' అనే కిశోర్ కుమార్ పాట ఆ చిత్రంలోదే. తండ్రి, మూగవాడైన కొడుకు మధ్య కథ. ఐతే సినిమా బాగా నడవలేదు. అదే కథను ఎ.వి.ఎమ్ వారు తమిళ, తెలుగు భాషల్లో తీశారు. అదే విజయవంతమైన రాము సినిమా. ఈ సినిమా చూసేటప్పుడు కొన్ని సన్నివేశాల్లో బైసికిల్ థీఫ్, దో భీగా జమీన్ గుర్తు వస్తే అశ్చర్యపడవద్దు. ఈ సినిమాలో రామారావు మొదటి భార్యగా పుష్పలత నటించింది. మిలటరీనుంచి సిపాయి రాజా (ఎన్
రంగూన్ రౌడీ (సినిమా)

రంగూన్ రౌడీ 1979లో విడుదలైన్ తెలుగు చిత్రం. దాసరి నారాయణ రావుదర్శకత్వం వహించాడు. విజయ మాధవి పిక్చర్స్ క్రింద వడ్డే శోభనాద్రి నిర్మించాడు. ఈ చిత్రాన్ని వడ్డే కిషోర్ సమర్పించాడు. సావిత్రి, కృష్ణంరాజు, జయప్రద, మోహన్ బాబు, దీప ప్రధాన పాత్రల్లో నటించారు. జె.వి.రాఘవులు సంగీతం అందించాడు. ఇది కృష్ణరాజు 100 వ చిత్రం. బర్మాలో చిత్రీకరించిన మొదటి భారతీయ చిత్రం ఇది. దర్శకుడు: దాసరి నారాయణరావు సంగీతం: జె వి.రాఘవులు నిర్మాత: వడ్డే శోభనాద్రి నిర్మాణ సంస్థ:విజయ మాధవీ పిక్చర్స్ సాహిత్యం: వేటూరి సుందర రామమూర్తి నేపథ్య గానం: ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి సుశీల, జయప్రద విడుదల:
రావణుడే రాముడైతే

రావణుడే రాముడైతే 1979, ఫిబ్రవరి 16న విడుదలైన తెలుగు చలనచిత్రం. లక్ష్మీ ఫిలింస్ కంబైన్స్ పతాకంపై ఎన్.ఆర్. అనురాధాదేవి నిర్మాణ సారథ్యంలో దాసరి నారాయణరావు దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో అక్కినేని నాగేశ్వరరావు, మాగంటి మురళీమోహన్, మోహన్ బాబు, జయచిత్ర, లత తదితరులు నటించగా, జి.కె. వెంకటేష్ సంగీతం అందించాడు. రౌడీగా పెరిగిన నాగరాజు దుర్మార్గులకు దుర్మార్గుడు, సన్మార్గులకు సన్మార్గుడు. అతడు తాయారును ప్రేమిస్తాడు. కానీ తాయారు తనని ప్రేమిస్తుందో లేదో తెలుసుకొనాలని ప్రయత్నించలేదు. రత్తాలు అనే యువతి నాగరాజుపై ఎన్నో ఆశలు పెంచుకుంది. ఉద్యోగం దొరకక మురళి అనే యువకుడు ఆత్మహత్యకు పూనుకుంటే అతడిని నాగరాజు రక్షించి అతనికి జీవనోపాధి కల్పిస్తాడు. తాను ప్రేమించిన తాయారు మురళికి దగ్గరకావడం చూసి అతడిని తన్ని తరిమేస్తాడు నాగరాజు
రాయలసీమ రామన్న చౌదరి

రాయలసీమ రామన్న చౌదరి 15 సెప్టెంబరు 2000లో సురేష్ కృష్ణ దర్శకత్వంలో విడుదలైన తెలుగు చిత్రం. ఇందులో మోహన్ బాబు తండ్రీ కొడుకులుగా ద్విపాత్రాభినయం చేయగా జయసుధ, ప్రియాగిల్ వీరికి జంటగా నటించారు. బుచ్చి మల్లు బుచ్చి మల్లు, రచన: సుద్దాల అశోక్ తేజ, గానం. సుక్విందార్ సింగ్, కె ఎస్ చిత్ర రమణ రమణ , రచన: సుద్దాల అశోక్ తేజ , గానం.శంకర్ మహదేవన్
లక్ష్మి

లక్ష్మి హిందూ మత ప్రధాన దేవత. ఈమె త్రిమూర్తులలో ఒకరైన విష్ణువు భార్య. పార్వతి, సరస్వతితో పాటు ఈమె త్రిదేవతలలో ఒకరు. ఈమె డబ్బు, సంపద, శాంతి, శ్రేయస్సు, అదృష్టాలకు దేవతగా పరిగణించబడుతుంది. భారతదేశంలో దీపావళి పండుగ నాడు హిందువులు ఈమెను పూజిస్తారు. లక్ష్మిదేవి చీర కట్టుకొని, అభరణాలను ధరించి చాలా అందంగా, ఆకర్షణీయంగా ఉంటుంది. లక్ష్మిదేవి నాలుగు చేతులతో ఉంటుంది, రెండు చేతులతో పుష్పాలను పట్టుకొని, రెండు చేతులతో బంగారు నాణేలను అనుగ్రహిస్తూ ఉంటుంది. ఈమె తామర పువ్వు మీద కూర్చుని సాధారణంగా ఏనుగులతో ఉంటుంది. ఈమెకు అనేక అవతారాలు ఉన్నాయి (అంటే మానవుని రూపంలో లేదా మరే ఇతర రూపంలో నైనా భూమిపైకి వచ్చే దేవత). విష్ణు దేవేరి అయిన లక్ష్మీ, విష్ణువు భూమిపై రకరకాల అవతారాలను ఎత్తగా, అతనితో పాటు ఈమె కూడా భూలోకంలో రామాయణంలో రాముడి భార్య సీతగా, మహాభారతంలో కృష్ణుడి భార్య రుక్మిణిగా, కలియుగంలో వెంకటేశ్వరస్వామి భార్య పద్మావతిగా అవతరాలను ఎత్తి అతనిని వివాహం చేసుకుంటుంది. లక్ష్మిని మహాలక్ష్మి అని కూడా అంటారు. ప్రతి సంవత్సరం శ్రావణమాసం రెండవ శుక్రవారం, వరలక్ష్మి వ్రతాన్ని పాటించి లక్ష్మిదేవి ప్రత్యేక ఆరాధనలు చేస్తారు
ద్వైతం

మధ్వాచార్యులు ప్రవచించిన మతం. జీవాత్మ, పరమాత్మలు రెండూ వేర్వేరుగా ఉంటాయని చెబుతుంది. సృష్టిలో కంటికి కనిపించే ప్రతిదీ కంటికి కనిపించని పరమాత్మ వాసుదేవుడి మీద ఆధారపడి ఉంటుందని, ఆయనే ఈ సృష్టికి మూలకారకుడని తెలుపుతుంది. 'స్వతంత్రమస్వతంత్రంచ ద్వివిధమ్ తత్వ మిష్యసి' - స్వతంత్రము, అస్వతంత్రము అని తత్వము రెండు విధములు మధ్వాచార్యుల చే స్థాపించబడిన మతము కాబట్టి దీన్ని మధ్వ మతము అని కూడా వ్యవహరిస్తారు. జీవుడు వేరు, బ్రహ్మము వేరు. జీవుడు మిథ్య కాదు. అలాగే జడ జగత్తు కూడా మిథ్య కాదు. ఈశ్వరుడు ఎంత సత్యమో జీవజగత్తులు కూడా అంత సత్యం. మధ్వమతము పంచ భేదములను ప్రవచిస్తుంది. అవి 1. జీవుడు వేరు బ్రహ్మము వేరు (జీవ - దేవ భేదము) 2. ఒక జీవుడుకి, ఇతర జీవులకు భిన్నత్వం ఉంది (జీవ - జీవ భేదము) 3
త్రిభుజం

ఒకే సరళ రేఖ మీదలేని మూడు బిందువులను సరళరేఖా ఖండాలతో కలుపగా వచ్చే పటాన్ని త్రిభుజము లేదా త్రికోణము అంటారు. ఇది ఒక సంవృత పటము. ఆ బిందువులను శీర్షము లనీ, రేఖా ఖండాలను భుజములు లేదా బాహువులు అనీ అంటారు. భుజము కొలతను కూడా భుజము అనే అంటారు. ఒక శీర్షము రెండు భుజముల ఖండన బిందువు; ఇందులో, శీర్షమును స్థిరముగా ఉంచి, ఒక భుజము నుంచి రెండవ భుజమునకు వెళ్లే వ్యాప్తిని ఆ రెండు భుజముల మధ్య గల కోణము అంటారు. ఈ కోణమును డిగ్రీలలో కొలుస్తారు. ఒక త్రిభుజము ఒక సమతలము పైన ఉంటుంది. ఇంకోరకంగా చెప్పాలంటే, ఒక సమతలంలో మూడు భుజాలు (బాహువులు) గల సరళ సంవృత పటమును త్రిభుజం అంటారు. దీనిని త్రికోణం, త్రిభుజం లేదా త్రిభుజి (Triangle) అని కూడా అంటారు. దీనిని ముక్కోణం అని కూడా అనవచ్చును. A, B,, C శీర్షాలుగా గల త్రిభుజాన్ని △𝐴𝐵𝐶గా సూచిస్తారు. త్రిభుజాలకు సంబంధించి ఈ లక్షణము ముఖ్యమైనది
చతుర్భుజి

యూక్లిడ్ రేఖాగణితం లో, చతుర్భుజం లేదా చతుర్భుజి (Quadrilateral), నాలుగు భుజాలు కలిగిన సరళ సంవృత పటం బహుభుజి. చతుర్భుజమును ఆంగ్లంలో "quadrilateral" అంటారు. ఈ పదం quadri (అనగా నాలుగు), latus (అనగా భుజం) అనే లాటిన్ పదములతో యేర్పడింది. చతుర్భుజములు సామాన్యంగా రెండురకాలు. అవి సాధారణ (భుజములు ఖండించుకొనని) లేదా సంశ్లిష్ట (భుజములు అంతరంగా ఖండించుకొన్నవి) . వాటిలో సాధారణ చతుర్భుజాలు కుంభాకార బహుభుజి లేదా పుటాకార బహుభుజి అనే రెండు రకాలుగా ఉంటాయి. ఒక సాధారణ చతుర్భుజం యొక్క అంతర కోణముల మొత్తం 360 డిగ్రీలు, లేదా నాలుగు లంబ కోణాలు. ఒక ప్రత్యేక సందర్భంలో n భుజములు కలిగిన బహుభుజి యొక్క అంతర కోణముల మొత్తమునకు సూత్రము (n - 2) × 180°. ఖండించుకొనే చతుర్భుజంలో ఒకవైపు గల అంతరకోణములమొత్తం 720° వరకు ఉంటుంది.  అన్ని కుంభాకార చతుర్భుజముల భుజముల మధ్య బిందువులను కలిపినపుడు పునరావృతమవుతాయి. ఎదురెదురుగా ఉన్న ఒక జత భుజాలు సమాంతరంగా ఉన్న ఆకారం. దీన్ని అమెరికాలో 'ట్రెపిజోయిడ్' (trapezoid) అంటారు
భారత జాతీయపతాకం

భారత జాతీయ పతాకం అన్నది దీర్ఘ చతురస్రాకారంలో కాషాయ రంగు, తెలుపు, పచ్చ రంగులు సమ నిష్పత్తిలో త్రివర్ణంగా ఉంటూ మధ్యలో 24 ఆకులు కలిగిన నేవీ బ్లూ రంగులో ఉండే చక్రమైన అశోక చక్రంతో ఉంటుంది. 1947 జూలై 22న భారత రాజ్యాంగ పరిషత్ సమావేశంలో ప్రస్తుతం ఉన్న రూపంలో ఆమోదం పొంది, 1947 ఆగస్టు 15న భారత డొమినియన్‌కు అధికారిక పతాకంగా ఆమోదం పొందింది. తర్వాత క్రమేపీ భారత గణతంత్రానికి అధికారిక పతాకంగా స్వీకరించారు. భారతదేశంలో తిరంగా (హిందీ: तिरंगा) లేక ట్రైకలర్ (English: Tri-color) అన్న పదాలు భారత జాతీయ పతాకాన్ని సూచిస్తాయి. పింగళి వెంకయ్య రూపకల్పన చేయగా[N 1] 1923లో మొదట ఎగిరిన స్వరాజ్ పతాకం అని పేరున్న భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పతాకం భారత జాతీయ పతాకానికి ఆధారం. చట్టప్రకారం జెండా ఖద్దరుతో తయారుచేయాలి. జాతీయోద్యమానికి, స్వరాజ్య పోరాటానికి సంకేతంగా మహాత్మా గాంధీ ఖద్దరును ఉపయోగించడం దీనికి కారణం. బ్యూరో ఆఫ్ ఇండియన్ స్టాండర్స్ పతాకాన్ని తయారుచేయాల్సిన పద్ధతిని, ప్రత్యేక లక్షణాలను నిర్దేశించింది. పతాకాన్ని తయారుచేయడానికి ఖాదీ అభివృద్ధి, గ్రామీణ పరిశ్రమల కమిషన్‌కే హక్కు ఉంది. ఈ కమిషన్‌ ఇతర స్థానిక గ్రూపులకు తయారీ అప్పగించిస్తుంది. 2009 నాటికి పతాకం ఏకైక తయారీదారుగా కర్ణాటక ఖాదీ గ్రామోద్యోగ సంయుక్త సంఘం ఉంది. భారత జెండా కోడ్‌, జాతీయ చిహ్నాలకు సంబంధించిన ఇతర చట్టాలు జెండా వాడుకకు వర్తిస్తాయి
షడ్భుజి

షడ్భుజి (Hexagon) ఆరు భుజాలు గల రేఖాగణిత ఆకారం. ఒక షడ్భుజి లోని ఆరు కోణాల మొత్తం 4x180 = 720 డిగ్రీలు లేదా "4పై" రేడియనులు.
సప్తజలమాతృకలు

totocto0l నక్షత్రాలు - నక్షత్రం / అశ్విని /భరణి /కృత్తిక /రోహిణి / మృగశిర / ఆరుద్ర / పునర్వసు / పుష్యమి / ఆశ్లేష /మఖ /పూర్వఫల్గుణి /ఉత్తర /హస్త /చిత్త / స్వాతి /విశాఖ /అనూరాధ / జ్యేష్ట /మూల / పూర్వాఆషాఢ /ఉత్తరాషాఢ / శ్రవణము / ధనిష్ట /శతభిష / పూర్వాభద్ర / ఉత్తరాభద్ర / రేవతి/ షట్త్రింశత్‌ కావ్యలక్షణములు: 1. భూషణము, 2. అక్షరసంహతి, 3. శోభ, 4. ఉదాహరణము, 5. హేతువు, 6. సంశయము, 7. దృష్టాంతము, 8. ప్రాప్తి, 9. అభిప్రాయము, 10. నిదర్శనము, 11. నిరుక్తము, 12
శక్తిపీఠాలు

శక్తిపీఠాలు, వీటిని హిందువులు, పార్వతీ దేవిని ఆరాధించే దేవాలయాలలో పురాణ గాథల, ఆచారాల పరంగా ప్రాధాన్యత సంతరించుకొన్న కొన్ని స్థలాలను శక్తి పీఠాలు అంటారు. ఈ శక్తి పీఠాలు ఏవి, ఎన్ని అనే విషయంలో విభేదాలున్నాయి. ఇవి 18 అనీ, 51 అనీ, 52 అనీ, 108 అనీ వేర్వేరు లెక్కలున్నాయి. అయితే 18 ప్రధానమైన శక్తి పీఠాలను అష్టాదశ శక్తి పీఠాలు అని అంటారు. ఒకప్పుడు దక్షుడు బృహస్పతియాగం చేసినప్పుడు అందరినీ ఆహ్వానించాడు గాని కూతురినీ, అల్లుడినీ పిలవలేదు, ఎందుకంటే దక్షుని కుమార్తె సతీదేవి (దాక్షాయణి) తండ్రి మాటకు విరుద్ధంగా శివుడిని పెళ్ళాడింది. పుట్టింటివారు ప్రత్యేకంగా పిలవాలేమిటి? అని సతీదేవి, శివుడు వారించినా వినకుండా, ప్రమధగణాలను వెంటబెట్టుకొని యాగానికివెళ్ళింది గాని, అక్కడ అవమానానికి గురయ్యింది. ముఖ్యంగా శివనింద సహించలేక ఆమె యోగాగ్నిలో భస్మమైంది. ఆగ్రహించిన శివుడు తన గణాలతో యాగశాలను ధ్వంసం చేశాడు. కాని సతీ వియోగదుఃఖం తీరని శివుడు ఆమె మృతశరీరాన్ని అంటిపెట్టుకొని ఉండి తన జగద్రక్షణాకార్యాన్ని మానివేశాడు. దేవతల ప్రార్థనలు మన్నించి విష్ణువు సుదర్శన చక్రంతో ఆ దేహాన్ని ఖండాలుగా చేసి, శివుడిని కర్తవ్యోన్ముఖుడిని చేశాడు. సతీదేవి శరీరభాగాలు పడిన స్థలాలు శక్తి పీఠాలుగా భక్తులకు, ముఖ్యంగా తంత్రసాధకులకు ఆరాధనా స్థలాలు అయినాయి. ప్రతి శక్తి పీఠంలోను దాక్షాయణీ మాత భైరవుని (శివుని) తోడుగా దర్శనమిస్తుంది
పెళ్ళికొడుకు

ఈ చిత్రము పాతరోజులలో చంద్రమోహన్ నాయకునిగా, బాపునే దర్శకునిగా వచ్చిన బంగారు పిచ్చుక సినిమకు నకలు. రాణీ రాజరాజేశ్వరీదేవి (సంగీత) పెద్ద కోటీశ్వరురాలు, ఆమెభర్త సన్యాసిరాజు (ఏ.వీ.యస్) ఆమె చెప్పుచేతల్లో కాగితం పులిలా మారిపోతాడు. వారి ఒక్కగానొక్క కొడుకు వరహాలరాజు (నరేష్). ఆ సంస్థానానికి యువరాజు అయిన వరహాలరాజు కూడా తల్లి అదుపాజ్ఞలలోనే పెరుగుతాడు. సన్యాసి రాజు తనకొడుకు జీవితం తనకులా మారకూడదని సొంతకాళ్ళపై నిలబడి, నీకు నచ్చినట్టుగా జీవిస్తూ ఉండమని ఇంటినుండి భార్యకు తెలియకుండా పంపించేస్తాడు. రాజరాజేశ్వరీదేవి వద్ద మేనేజరుగా పనిచేసే రామోజీ (ధర్మవరపు సుబ్రహ్మణ్యం) ఒక ముఠా నాయకుడు. ధనవంతుల పిల్లలతో ప్రేమ, పెళ్ళి వ్యవహారాలు నడిపించి డబ్బు సంపాదించేందుకు అందమైన అమ్మాయికు,అబ్బాయిలకు ట్రైనింగ్ ఇచ్చి పంపిస్తుంటాడు. వరహాలరాజును వలలో వెసుకొనేందుకు కూడా వాణి (దివ్యవాణి) అనే అమ్మాయిని పంపిస్తాడు. వరహాలరాజుకు ఆమె పరిచయం అయ్యేలా ఏర్పాట్లు చేసి నాటకం నడిపిస్తుంటాడు. వరహాలరాజుతో వాణి తనకు బలవంతపు పెళ్ళి చేయబోతే పారిపోయివచ్చినట్టుగా చెప్పి అతనితో కలసి వెళ్తుంది
పెళ్ళి చేసి చూడు (1952 సినిమా)

ఒక పల్లెలో తన తల్లి (కన్నాంబ), చెల్లి అమ్మడు (జి.వరలక్ష్మి)లతో నివసించే రాజు నాటకాలలో వేషాలేస్తూ ఆ ఊరి స్కూలులో పనిచేస్తుంటాడు. అతని మావయ్య అయిన గోవిందయ్య అదే ఊరిలో ఉంటూ మేనల్లుడిని తన కూతురుకు ఇచ్చి వివాహం చేయాలనుకొంటాడు. అతని పొరుగింటి దూరపు బంధువు భీమన్న ఆమెను ఇష్టపడుతుంటాడు. ఆమె కూడా ఇతడిని పెళ్ళిచేసుకోవలనుకొంటూ ఉంటుంది. రాజు తన చెల్లి పెళ్ళి అయితే కాని తను పెళ్ళిచేసుకోనని సంబంధాలకోసం వెంకటపతి అనే ఆయనను కలుసుకోవటం కోసం వేరే ఊరు వెళతాడు. అక్కడ పూటకూళ్ళమ్మ ద్వారా దూపాటి వియ్యన్న (ఎస్.వి.రంగారావు) అనే ఆయన ద్వారా పని జరుగుతుందని తెలిసి ఆయన ఇంటికి వెళతాడు. ఆయన తన తండ్రికి స్నేహితుడని తెలుస్తుంది. ఆయన తన కూతురు చిట్టి (సావిత్రి)ని చేసుకోమని అతని చెల్లి పెళ్ళి తను చేస్తానని చెప్పడంతో చిట్టిని పెళ్ళాడుతాడు. మద్రాసులో ఉద్ధ్యోగం చేస్తున్నవెంకటపతి కొడుకు రమణ (ఎన్
పోస్ట్‌మాన్

పోస్ట్‌మాన్ ముప్పలనేని శివ దర్శకత్వంలో 2000 వ సంవత్సరంలో విడుదలైన తెలుగు చిత్రం. ఇందులో మోహన్ బాబు, సౌందర్య ముఖ్య పాత్రలు పోషించారు. ఈ చిత్ర సంగీతం మంచి విజయాన్ని సాధించింది. విష్ణు హైదరాబాదులో పోస్టుమ్యాన్ గా పనిచేస్తుంటాడు. అందరికీ తలలో నాలుకనా మెలుగుతూ అందరితో మంచివాడనిపించుకుంటూ ఉంటాడు. విష్ణు తల్లిదండ్రులు చిన్నప్పుడే చనిపోయి ఉంటారు. వాళ్ళ పాత ఇంటిని విష్ణు మేనమామ అయిన రామకోటి స్వాధీనం చేసుకుని అతనికి మాత్రం డాబామీద ఓ చిన్న గదిలో తలదాచుకుంటూ ఉంటాడు.
పొట్టేలు పున్నమ్మ

పొట్టేలు పున్నమ్మ 1978లో విడుదలై విజయం సాధించిన తెలుగు చిత్రం
ప్రతిఘటన

ప్రతిఘటన టి. కృష్ణ దర్శకత్వంలో 1986 లో విడుదలైన ఒక విజయవంతమైన సినిమా. ఇందులో విజయశాంతి, చంద్రమోహన్, రాజశేఖర్ ప్రధాన పాత్రలు పోషించారు. ఈ సినిమా మూడు నంది పురస్కారాలను అందుకుంది. విజయశాంతికి ఉత్తమ నటిగా, ఎస్. జానకికి ఉత్తమ గాయని గా, హరనాథ రావుకు ఉత్తమ మాటల రచయితగా ఈ పురస్కారాలు దక్కాయి. ఉషాకిరణ్ మూవీస్ ఈ చిత్రాన్ని నిర్మించింది. కాళి అనే గుండా, మంత్రి కాశయ్య కలిసి అందరిపై అరాచకాలు చేసేవాడు. ఝన్సీ అనే లెక్చరర్, సత్యమూర్తి ఇద్దరూ భార్యా భర్తలు. సత్యమూర్తి భయస్తుడు. ఝాన్సీ ధైర్యవంతురాలు. ఎస్సై ప్రకాష్ కాళిని అరెస్ట్ చేస్తాడు
చక్రాయగూడెం

చక్రాయగూడెం గ్రామం ఏలూరు జిల్లా పెదవేగి మండలంలో ఒక గ్రామం.ఇది మండల కేంద్రమైన పెదవేగి నుండి 14 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన ఏలూరు నుండి 12 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 411 ఇళ్లతో, 1390 జనాభాతో 140 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 689, ఆడవారి సంఖ్య 701. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 79 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 8. గ్రామ జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 588375. ఇది గ్రామ పంచాయితి కూడా. ఈ గ్రామపంచాయితిలో సీతారామపురం అను ఒక గ్రామం భాగంగా ఉంది
ముండూరు

ముండూరు గ్రామం పశ్చిమగోదావరి జిల్లా పెదవేగి మండలంలో ఒక గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన పెదవేగి నుండి 10 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన ఏలూరు నుండి 10 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1258 ఇళ్లతో, 4698 జనాభాతో 1149 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 2357, ఆడవారి సంఖ్య 2341. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 1811 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 8. గ్రామ జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 588376. ఈ వూరిలో వరి, కొబ్బరి, చెరుకు, కూరగాయలు, పామాయిల్ ప్రధానమైన పంటలు. ఊరిప్రక్కన గుండేరు వాగు ఉంది
ఘనరాగ పంచరత్నాలు

పంచరత్న కృతులు: కర్నాట సంగీతంలోని ఐదు కృతుల సమూహాన్ని పంచరత్న కృతులు అంటారు. చాలామంది వాగ్గేయకారులు ఈ "పంచరత్న కృతులు" పేరుతో కృతులను రచించినారు. వాటిలో త్యాగరాజు తెలుగులో రచించినవి చాలా ప్రాముఖ్యం పొందినాయి. వీటిని ఘనరాగ పంచరత్నాలు అంటారు. అవి ఇంకా కోవూరు పంచరత్నాలు, శ్రీరంగం పంచరత్నాలు, లాల్ గుడి పంచరత్నాలు వంటివి ఉన్నాయి. కాని కర్ణాటక సంగీత సాంప్రదాయంలో ఈ ఘనరాగ పంచరత్నాలకు ప్రత్యేకస్థానం ఉంది. వాగ్గేయకారుని ప్రతిభ, పురాణాలలోని భక్తి, నీతి, వైరాగ్యము వీటిలో పొందుపరచబడ్డాయి. దేశ విదేశాలలోని త్యాగరాజ ఆరాధనోత్సవాలలో అంతా కలసి ఈ కీర్తనలను ఆలాపించడం ఒక ఆనవాయితీ. త్యాగయ్య శిష్యుల ద్వారా వాటి బాణీలు ఈనాటికీ చెక్కు చెదరకుండా మన తరానికి అంది ఉన్నాయి. వీటిని గురించి ఎంతో పరిశోధన జరిగింది. సంగీతము, సాహిత్యము వీటిలో సుమధురంగా మేళవించబడినది గనుకనే వీటికి ఘనరాగ పంచరత్నాలని పేరు వచ్చింది. అన్ని కీర్తనలూ ఆదితాళంలో ఉన్నాయి
షణ్ముఖుడు

షణ్ముఖుడు అనగా కుమారస్వామి శివ పార్వతుల తనయుడు.వినాయకుని తమ్ముడు. దేవతల సేనాధిపతి. ఈయనకే 'స్కందుడు' అని, 'కార్తికేయుడు' అని, 'శరవణుడు' అని, 'సుబ్రహ్మణ్యుడు' కూడా పేర్లున్నాయి. ఈయన వాహనము నెమలి. స్కంద పురాణంలో ఈయన గాథ వివరంగా ఉంది. ఇతన్ని కొలిచే పర్వదినం సుబ్రహ్మణ్య షష్ఠి ప్రతి సంవత్సరం మార్గశిర శుద్ధ షష్ఠి రోజు జరుపుకొంటారు. ఈయన బ్రహ్మచారి అని కూడా చెబుతారు. ఒక రోజు కార్తికేయుడు ఒక పిల్లిని గిల్లితే ఆయన తల్లికి బుగ్గ మీద గాయమయ్యిందట.జగజ్జనని, "నాయనా! ఈ ప్రపంచములోని ప్రతి ప్రాణిలోనూ నేను వున్నాను, నేను కానిది వేరే లేదు, ఈ సృష్టి అంతా నేనే ! అందువల్ల నువ్వు ఎవరిని గాయపరచినా నన్ను గాయపరచినట్లే అని చెప్పింది. అది విన్న కార్తికేయుడు పెళ్ళి చేసుకోకూడదని నిశ్చయించుకున్నాడు. అందరు స్త్రీలలోను తన తల్లి మూర్తీభవించి ఉంది కనుక తాను ఇక ఎవరినీ పెళ్ళాడలేను అనుకుని కార్తికేయుడు బ్రహ్మచారిగా వుండి పోయాడట
సప్తాశ్వాలు

సూర్యుని రధమునకు గరుడుని అన్న అనూరుడు సారధి. ఆ రధానికి ఏడు గుర్రాలు పూన్చబడి ఉన్నాయంటారు. ఈ ఏడు గుఱ్ఱాలు వారంలోని ఏడు రోజులకు సంకేతంగా చెబుతారు. సప్తాశ్వాల పేర్లు:
శివుడు

శివుడు (సంస్కృతం: Śiva) హిందూ మతంలోని ప్రధాన దేవుడు మరో పేరు సదాశివుడు సృష్టిలోని అంతటికి మూల కారణం శివుడు త్రిమూర్తులలో ఒకరు. బ్రహ్మ విష్ణు శక్తులకు ఉద్భవించడానికి మూలకారకుడు పరమశివుడు మహా కాలునిగా బ్రహ్మ విష్ణుతో సహా సమస్త సృష్టిని తనలో ఐక్యం చేసుకొని నూతన సృష్టి ఉద్వావింప చేసేవాడే మహా కాలుడు సదాశివు శివుడు అనగా ఆది అంతం లేనివాడు శివ అనగా సంస్కృతంలో శుభం, సౌమ్యం అని అర్థాలున్నాయి. ఈయన బ్రహ్మ విష్ణువు కోరిక మేరకు త్రిమూర్తులలో చివరివాడైన శంకరునిగా ఉద్భవిస్తాడు. శివుడు హిందువులు పూజించే దేవుళ్లలో ప్రథముడు. శివుడు పశుపతిగాను, లింగం రూపంలోను సింధు నాగరికత కాలానికే పూజలందుకున్నాడు.నేటికీ దేశమంతటా శివాలయాలే అధిక సంఖ్యలో ఉన్నాయి. వేదాలలో శివుడు రుద్రునిగా పేర్కొన్నారు. శైవంలో శివుని పరమాత్మగాను, ఆదిదేవునిగాను భావిస్తారు. అయితే స్మార్తం వంటి ఇతర హిందూ శాఖలలో దేవుని అనేక రూపాలలో ఒకనిగా పూజిస్తారు. వైష్ణవంలో శివుని విష్ణువు రూపంగా భావిస్తారు. శివుని ప్రత్యేకంగా ఆరాధించే హిందూ మతస్థులను శైవులంటారు. శైవం, వైష్ణవం, శాక్తేయం హిందూ మతంలోని మూడు ముఖ్యమైన సంప్రదాయాలు
పార్వతి

పార్వతి హిందూ సంప్రదాయంలో శక్తిగా, దుర్గగా అర్చింపబడే దేవత. త్రిమూర్తులలో ఒకరైన శివుని ఇల్లాలు. భవాని, అంబిక, లలిత, అమ్మ, దాక్షాయణి, కాత్యాయిని, గౌరి, భైరవి, అపర్ణ, కాళి, శ్యామ, ఉమ, మాణిక్యాంబ వంటి ఎన్నో పేర్లతో కొలువబడుతుంది. వినాయకుడు, కుమార స్వామి, అశోక సుందరి, జ్యోతి, మానసలు పార్వతీ పరమేశ్వరుల బిడ్డలు. వేద సాహిత్యంలో పార్వతి గురించి చెప్పలేదు. కేనోపనిషత్తు (3.12) లో ఉమ లేదా హైమవతి అనే దేవత గురించి చెప్పబడింది. ఆ దేవత ఇంద్రాదులకు బ్రహ్మముడు గురించిన జ్ఞానము తెలియజేసింది. క్రీ.పూ. 400 తరువాత వచ్చిన పురాణేతిహాస సాహిత్యంలో సతి, పార్వతి గురించిన కథలు ఉన్నాయి. పురాణాలలో దక్షుని కుమార్తె అయిన 'సతీదేవి' (దాక్షాయణి) శివునికి ఇల్లాలు
విష్ణువు

హిందూ మత సంప్రదాయంలో త్రిమూర్తులుగా కొలువబడే ముగ్గురు ప్రధాన దేవుళ్ళలో శ్రీమహావిష్ణువు ఒకరు. బ్రహ్మను సృష్టికర్తగాను, విష్ణువును సృష్టి పాలకునిగాను, శివుని సృష్టి స్థితి కర్త, లయ కర్త, సృష్టికి మూలంగా భావిస్తారు. శ్రీవైష్ణవం సంప్రదాయంలో విష్ణువు లేదా శ్రీమన్నారాయణుడు సర్వలోకైకనాథుడు, పరబ్రహ్మం, సర్వేశ్వరుడు. శంకరాచార్యుని పంచాయతన విధానాన్ని అనుసరించే స్మార్తుల ప్రకారం విష్ణువు ఐదు ముఖ్యదేవతలలో ఒకడు. యజుర్వేదం, ఋగ్వేదం, భాగవతం, భగవద్గీత వంటి సనాతన ధార్మిక గ్రంథాలు నారాయణుడే పరమదైవమని కీర్తిస్తున్నాయి. విష్ణు సహస్రనామ స్తోత్రంలో విష్ణువే పరమాత్ముడని, పరమేశ్వరుడని, విశ్వరూపుడని, కాలాతీతుడని, సృష్టి స్థితి లయాధిపతియని, దేవదేవుడని కీర్తించింది. పురాణాలలో విష్ణువు వర్ణన ఇలా ఉంటుంది - నీలమేఘశ్యామవర్ణం కలవాడు, చతుర్భుజుడు, పంచాయుధములు ధరించినవాడు, పాల సముద్రంలో శేషునిపై పవళించినవాడు, శ్రీదేవి, భూదేవిలచే కొలువబడుచున్నవాడు, శ్రీవత్సచిహ్నమును, కౌస్తుభమును, వైజయంతీ మాలను ధరించినవాడు, గరుడునిపై ప్రయాణించువాడు. యుగయుగాలలో లోక పాలనకై, ధర్మ సంస్థాపనకై విష్ణువు అవతరిస్తాడు. అలాంటి అనేక అవతారాలలో దశావతారములు ప్రసిద్ధములు. ముఖ్యముగా నరసింహస్వామి, రాముడు, కృష్ణుడు, వెంకటేశ్వరస్వామి వంటి అవతారాలలో విష్ణువు పూజింపబడుతాడు. "విష్" అనే ధాతువునుండి "విష్ణు" అనే పదానికి భాష్యకారులు అర్థం చెబుతారు. "విష్" అంటే సర్వత్ర వ్యాపించి ఉండుట, అంతటినీ ఆవరించి ఉండుట అనే అర్థాలున్నాయి
దశావతారములు

పురాణాల ప్రకారం త్రిమూర్తులలో విష్ణువు లోకపాలకుడు. సాధుపరిరక్షణకొఱకు, దుష్టశిక్షణ కొఱకు ఆయన ఎన్నో అవతారాలలో యుగయుగాన అవతరిస్తాడు. అలాంటి అవతారాలలో 21 ముఖ్య అవతారాలను ఏకవింశతి అవతారములు అంటారు. వానిలో అతిముఖ్యమైన 10 అవతారాలను దశావతారాలు అంటారు. రామ వామన మత్స్య వారాహి కృష్ణ మోహినీ నారసింహ హయగ్రీవ వేంకటేశ్వర పరశు రాముడు యదా యదాహి ధర్మస్య గ్లానిర్భవతి భారతఅభ్యుత్థాన మధర్మస్య తదాత్మానం సృజామ్యహమ్పరిత్రాణాయ సాధూనామ్ వినాశాయ చ దుష్కృతామ్ధర్మ సంస్థాపనార్థాయ సంభవామి యుగే యుగే అర్జునా! ధర్మమునకు హాని కలిగినప్పుడును, ఆధర్మము పెచ్చుపెరిగి పోవుచున్నప్పుడును (జన్మ కర్మ రహితుడనైనప్పటికిని) నన్ను నేను సృజించు కొందును. సత్పురుషులను పరి రక్షించుటకును, దుష్టులను రూపు మాపుటకును, ధర్మమును సుస్థిర మొనర్చుటకును నేను ప్రతి యుగమునందును అవతరించుచుందును. భగవద్గీత నాల్గవ అధ్యాయము - జ్ఙాన, కర్మ సన్యాస యోగముల లోని ఈ రెండు శ్లోకములు ప్రసిద్ధములు. హిందూ విశ్వాసముల ప్రకారము లోకపాలకుడైన శ్రీ మహా విష్ణువు అనేక అవతారములు దాల్చును. అందు కొన్ని అంశావతారములు (ఉదా: వ్యాసుడు). కొన్ని పూర్ణావతారములు (ఉదా: నరసింహుడు). కొన్ని అర్చావతారములు (ఉదా: తిరుపతి వేంకటేశ్వరుడు). పూర్ణావతారములలో దశావతారములు ముఖ్యమైనవి
దాసరి రామతిలకం

దాసరి రామతిలకం (1905-1952) సంగీత, నృత్య కళాకారిణి, రంగస్థల నటి, తొలి తరపు తెలుగు సినిమా నటి. తొలినాటి సినిమాల్లో కూడా నటించి పేరు తెచ్చుకున్నారు. ప్రముఖ నటి గిరిజ ఈమె కుమార్తె. రామతిలకం చింతామణి చిత్రంలో చింతామణి పాత్రను పోషించారు. తెలుగు తెరపై వేశ్య పాత్ర పోషించిన తొలి కథానాయిక ఈమే. ఆమె నివాసస్థలం బెజవాడ. ఆమె తండ్రి ఆంధ్ర దేశంలో మృదంగ వాద్యమునందు ప్రసిద్ధిగాంచినవారిలో నొకరగు పువ్వుల వెంకటరత్నం గారు. స్వజాతీయుడగు పువ్వుల నారాయణగారి వద్ద ఈమె సంగీతం నేర్చుకున్నది. సంగీతంలో కచ్చేరిచేయుటకు తగినంత జ్ఞానం సంపాదించింది. కొన్నిచోట్ల కచ్చేరీలు కూడా చేసి బహుమతులు పొంది ప్రశంసింపబడ్డది. మైలవరం కంపెనీ మేనేజరుగారైన కీ. శే
విజయనిర్మల

విజయనిర్మల (ఫిబ్రవరి 20, 1946 - జూన్ 27, 2019) తెలుగు సినిమా నటి, దర్శకురాలు, సినీ నటుడు ఘట్టమనేని కృష్ణ భార్య. ఈమె మొదటి పెళ్ళి ద్వారా సినీ నటుడు విజయ నరేష్ కి తల్లి, నటి జయసుధకు ఈమె పిన్నమ్మ. విజయనిర్మల పుట్టిల్లు నరసరావుపేట. విజయనిర్మల తల్లి శకుంతల, అన్నలు వసంతరావు, సంజీవరావు పాతూరులో వీరి కుటుంబాలన్నీ ఉండేవి. విజయనిర్మల బాల్యం అత్యధిక కాలం పాతూరులోనే గడిచింది. రాజాగారి కోటలోని విక్టోరియా హాల్లో ఆమె చిన్నతనంలో నృత్య ప్రదర్శన కూడా ఇచ్చింది. తదనంతర కాలంలో విజయనిర్మల తల్లిదండ్రులతో కలిసి చెన్నై వెళ్లిపోయారు. ఈమె అసలు పేరు నిర్మల అయితే తనకు సినీరంగములో తొలి అవకాశమిచ్చిన విజయా స్టూడియోకు కృతజ్ఞతగా విజయనిర్మల అని పేరు మార్చుకొన్నది. అప్పటికే ఇదే పేరుతో వేరే నటి (ఇప్పటి నిర్మలమ్మ) ఉండడం కూడా పేరు మార్పునకు మరో కారణము. పాండురంగ మహత్యంలో బాలనటిగా చిత్రరంగంలో ప్రవేశించారు. ఆ తరువాత అంచెలంచెలుగా ఎదిగి కథానాయకిగా ఉన్నతస్థానానికి చేరారు. తరువాత దర్శకత్వ బాధ్యతలు చేపట్టి ప్రపంచంలోనే అత్యధిక సినిమాలకు దర్శకత్వం వహించిన మహిళగా 2002లో గిన్నిసుబుక్‌లో ఎక్కారు