Ի՞նչ կարող էի ասել ձեր ցեղի մարդկանց զգացմունքների մասին: Ես ուսումնասիրում եմ նրանց՝ ջանալով խուսափել գրքերից: Գիտեմ, որ մեր թարգմանիչները Եվրոպայի բարքերին և գրականությանը ծանոթացնելու նպատակով ընտրելով Բալզակին, Ֆլոբերին, ֆրանսիացի նատուրալիստներին, Գյոթեի, Տոլստոյի, Դոստոևսկու առաջին վեպերը, վերլուծելով Բոդլերի տաղանդը՝ իմաստություն և հոգատարություն են ցուցաբերել, բայց նրանք բոլորը բացառապես քրիստոնյաներ են և նույնքան խելագար, որքան նրանք, ովքեր գոռում են ցավից՝ Էմմա Բովարիից մինչև Կարամազով եղբայրներ: Մինչդեռ…