Երևանի պետական համալսարանը հաճախ առաջնորդել է մեր երկրի հանրային կյանքի կարևորագույն ու հնչեղ իրադարձությունները, հասարակական հարաբերությունների նոր իրողությունների ձևավորման աշխույժ մասնակիցը դարձել։ 1960-ական թվականների ազգային զարթոնքն անառարկելիորեն կապված է Մայր բուհի հետ։ 1965 թվականին Հայոց Եղեռնի 50-րդ տարելիցի հիշատակի հայտնի միջոցառումներն սկսել են հենց համալսարանականները, նրանք են առաջինը բողոքի ձայն բարձրացրել, դուրս եկել փողոց ՝ խորհրդային և միջազգային հանրության ուշադրությունը հրավիրելով դարասկզբի մարդկային մեծագույն ոճրագործության և այդ ոճրի դատապարտումն անտեսող անարդարության վրա։ Ցեղասպանության երևույթի , Հայոց Ցեղասպա-նության պատմության ու ճանաչման իրավական ասպեկտների վերաբերյալ առաջին լայնամասշտաբ հանրային իրազեկումները ևս նախաձեռնել են համալսարանականները։ Այս ամենը պայմանավորված էր, ի թիվս այլ պատճառների, նաև նրանով, որ 1950-ականների վերջերից Մայր բուհում ուսանելու էին եկել բազմաթիվ սփյուռքահայ ուսանողներ։ Այսպիսով, Համալսարանը վերածվել էր համահայկական ուժերն ու գաղափարները համախմբող, ազգային արժեքներն ու խնդիրները վերհանող ու արծարծող կենտրոն։ Հետագա տասնամյակներին հայրենասիրական կրթությունն ու դաստիարակությունն անշեղ շարունակելու և այդպիսով ազգային խմորումների դարբնոց հանդիսանալու հանգամանքն ապահովեց 1980 –ականների երկրորդ կեսին ազգային նոր զարթոնքի ու արցախյան շարժման ոլորտում Համալսարանի ցուցաբերած մեծ դերակատարությունը։ Ի դեպ, Համալսարանը արցախյան շարժման և անկախ պետականության համար պայքարի ոչ միայն լոկ մասնակիցը, այլև ակտիվ նախաձեռնություններից մեկն է եղել։ 1987 թվականի ամռանը (մինչև արցախյան շարժման մեկնարկը 1988 թվականին) կայացած Երևանի պետական համալսարանի պատմության ֆակուլկտետի կուսակցական ժողովում արծարծվեց Արցախի խնդիրը և դիմում հղվեց ԽՄԿԿ կենտկոմին ՝ հիմնահարցը արդարացիորեն, Մայր Հայրենիքի հետ միանալու նկատառումով լուծելու խնդրանքով։ Նախապես գիտակցելով կենտրոնի բացասական վերաբերմունքը հայության արդար պահանջի վերաբերյալ ՝ Երևանի պետական համալսարանն արդեն իսկ նախապատրաստում էր իր մուտքն ազատագրական շարժում։ «Ղարաբաղ» կոմիտեի շարքերում շատ էին համալսարանականները՝ դասախոս, ուսանող, թե շրջանավարտ։ Նրանց մեծ մասը մասնակցեց արցախյան հերոսամարտին, 28-ը զոհվեց, այդ թվում՝ Ազգային հերոս, պատմության ֆակուլտետի ուսանող Թաթուլ Կրպեյանը։ Առաջինը Համալսարանի բանասիրության, արևելագիտության ֆակուլտետների ուսանողներն իրենց դասադուլներով և Թատերական (Ազատության) հրապարակում սկսած հացադուլներով մեծ նպաստ բերեցին շարժման ահագնացմանը։