Հարիւր տարի անցած է արդէն այն օրերէն, երբ դժոխային տառապանքի դուռները լայն բացուեցան հայ ժողովուրդին առջեւ: Անխնայ զանգուածային ջարդեր, կազմակերպուած տեղահանութիւն, կանխամտածուած տարագրութիւն, անապատային երկար ու մաշեցնող ճամբաներով դէպի սովամահութիւն, թալան, բռնաբարութիւն եւ աննկարագրելի չարչարանքներ` նպատակ ունենալով եղեռնագործութեամբ բնաջնջել ամբողջ ժողովուրդ մը, զայն արտաքսել իր բնօրրանէն, տիրանալ ճակտի քրտինքով անոր վաստկած եւ սեփական ձեռքերով ստեղծած հարստութիւններուն, եւ արիւնահեղութեամբ սրբել հայ մշակոյթը աշխարհի երեսէն: