Մ.թ.ա. 2-րդ դարի կեսից Հռոմը սկսում է նվաճողական քաղաքականություն վարել Արևելքում: Մ.թ.ա. 102թ. հռոմեացիները նվաճում են Լեռնային Կիլիկիայի արևմտյան մասը, իսկ այնուհետև՝ ամբողջ Կիլիկիան: Մ.թ.ա. 92թ. Կիլիկիայի փոխպրետորն էր Սուլլան: Հռոմեական, նաև պարթևական վտանգը հայերին ստիպում է համախմբվել: Մ.թ.ա. 95թ. Հայաստանում գահ է բարձրանում Տիգրան 2-րդ Մեծը (95-55), որի ժամանակ Հայաստանը դառնում է Առաջավոր Ասիայի հզոր պետություններից մեկը: Մ.թ.ա. 84-83թթ. հայկական բանակը առանց լուրջ դիմադրության գրավում է ողջ Ասորիքն ու Կիլիկիան: Սակայն մ.թ.ա. 69թ. Տիգրանակերտի ճակատամարտում հայկական զորքի պարտությունից հետո Ասորիքը, Կիլիկիան և այլ տարածքներ անջատվում են Հայաստանից և դառնում հռոմեական պրովինցիաներ: Կիլիկիան դառնում է առանձին պրովինցիա: Այնուհետև Կիլիկիան մտնում է Արևելահռոմեական կամ բյուզանդական կայսրության կազմի մեջ: Հունա-հռոմեական նվաճումներից հետո Կիլիկիայում հայերից բացի սկսում են բնակվել նաև հույներ ու ասորիներ: Սակայն բնակչության գերակշռող մասը միշտ եղել են հայերը: 4-րդ դարի հռոմեացի պատմիչ Ամիանոսի վկայությամբ Իսոսի ծոցը (այժմ Ալեքսանդրետ) ժամանակին կոչվել է <Հայկական ծոց >18: