Թուրքիան իր ընդարձակ տարածքով կը բովանդակէ թէ լեռնային ժողովուրդներ եւ թէ դաշտի, տափաստանի ու ծովեզերքի մարդիկ։ Իրաւ ալ երկրին երեք կողմերը շրջապատուած են ծովերով։ Ինչ զարմանալի է որ այդ ծովերու շուրջ բնակողներն ալ, թէ ազգագրական եւ թէ քաղաքական առումով խիստ տարբերութիւններ կը ներկայացնեն։ Այս բոլորը անկասկած ընկերաբաններու համար ուսումնասիրման բացառիկ առիթներ կ՚ընձեռեն։ Սեւ ծովու յատկապէս արեւելեան հատուածի բնակիչները իրենց տոհմային ծագումով թուրք չըլլալով հանդերձ հոն կը տիրապետէ թուրք ազգայնականութիւնը։ Անոնք ընդհանրապէս սերած են լազ, պոնտացի, հայ կամ վրացի ժողովուրդներէ, որոնք անցեալին ճնշումներու բերմամբ կրօնափոխ եղած ու ընդունած են իսլամութիւն։ Սեւ ծովու այդ հատուածին մէջ սովորական երեւոյթ է հանդիպիլ ծայրահեղ արմատական մոլեռանդ իսլամներու։ Երեւոյթ մը՝ որուն այդ աստիճան չենք հանդիպիր նոյն ծովու Արեւմտեան շրջաններուն, կամ ալ Մարմարա, Եգէական, Միջերկրական ծովերու ափերու բնակիչներու մօտ։