Հիմա Գարեգին Նժդեհի ու Հայկ Ասատրյանի նկարներին էլ է մտահոգում հայի դժբախտության հիմնական պատճառների մասին նրա անտեղյակությունը։ Դառը ճշմարտություն, որը ցայսօր իմաստապաշտ ժողովրդի խնդիրն է մնացել։ «Պատմությունից դասեր քաղելու կամքը միայն քաղաքակիրթ ազգերին է բնորոշ», մեզ պատգամել է քերթողահայր Մովսես Խորենացին («Ծննդաբանություն հայոց մեծաց»)։ Այդ պատգամին չհետևելը միշտ վտանգել է մեր երկրի խաղաղությունը և արմատավորել տգիտությունը։ Խորենացին կմտածե՞ր, որ կգա ժամանակ, երբ հայն իր անցյալը կամբարի գրապահոցներում, իսկ պետությունը կվստահի մանկուրտներին ու փերեզակներին, որ Հայաստանի թագավորը ազգային գաղափարախոսությունը կհամարի կեղծ մտակառույց։