Հա­­մագու­­մա­­­րի գլխա­­ւոր հե­­րոսն էր Կա­­րօ Փայ­­լա­­­նը։ Նրան հա­­մակ­­րում էին բո­­լորը անխտիր. սա այն դէպքն էր, երբ ժո­­ղովուրդն ու իշ­­խա­­­նու­­թիւնը միաս­­նա­­­կան էին։ Խօ­­սող հա­­յի կեր­­պա­­­րը, որ Հրան­­դի ատեն հա­­յաս­­տանցին փախցրեց, այս ան­­գամ, երբ աշ­­խարհը դար­­ձաւ աւե­­լի թա­­փան­­ցիկ, ար­­դա­­­րացի հե­­րոսաց­­րեց։ Իրաւ խօ­­սող հա­­յի կեր­­պա­­­րը Թուրքիայի պայ­­մաննե­­րում միշտ կմնայ առեղ­­ծուած ե՛ւ հա­­յի, ե՛ւ թուրքի հա­­մար։ Եւ կը զար­­մացնի, քան­­զի կը նմա­­նի խօ­­սող տե­­րեւի կամ քա­­րի։ Որով­­հե­­­տեւ չա­­փազանց քիչ ենք եւ կը նա­­խընտրենք ան­­ձայնու­­թիւնը, ստուերի մէջ մնա­­լը։ Սա­­կայն Փայ­­լա­­­նի կար­­ծի­­­քով պէտք է խօ­­սել, որ­­պէսզի ազ­­գայնա­­կան­­նե­­­րը տես­­նեն քո ան­­վա­­­խու­­թիւնը, եթէ չխօ­­սես, ապա նրանց կ՚ար­­տօ­­­նես իրա­­ւունքներդ ոտ­­նա­­­հարել։ Փայ­­լա­­­նը ու­­ժը ստա­­նում է իրա­­ւունքից՝ հա­­կառակ նրանց, ով կար­­ծում է, որ ուժն է ծնում իրա­­ւունք։