Օրհնեցեք, Տեր Հայկազուն,-մոտենալով եկեղեցու մուտքից քիչ հեռու նստած քահանային,խոնարհաբար ասացի ես: -Աստված օրհնի,-հնչեց նրա գորովալից ձայնը: -Ինչպես եք,-մտերմաբար հարցրեցի ես: -Դու ինչպես ես,էլի բանաստեղծություններ ես գրում,-հարցրեց նա: Ասել կուզեր,որ ինձ հիշում է դեռ տարիներ առաջ առաջնորդարանում հոգևոր դասերի իմ հաճախումներից: -Հա, բանաստեղծություններ եմ գրում,-շոյված պատասխանեցի ես: -Բա ինչու արձակ չես գրում,-սպասողական նայեց դեմքիս: -Քանի հույզերս առատ են, բանաստեղծություններ եմ գրում,արձակ հետո կգրեմ,-ասացի ու կասկածեցի ինքս իմ ասածի վրա: Նա գլխով հավանության նշան արեց:Ես էլ հարգանքով գլուխ տվեցի,ասելով,որ եկեղեցի պիտի մտնեմ: Սուրբ Սարգիս եկեղեցին իմ եկեղեցին է,ինձ ասես իմ տանն եմ զգում:Ներս մտնելով խաչակնքեցի:Կենտրոնում դրված սև գույնի սեղանիկի վրա պլպլում էր կիսահալ մոմի լույսը,անկանոն թափված էին թղթի կտորներ:Գիտեի, որ հանգուցյալների անուններ էին այդ թղթերի վրա:Սեղանիկը ժամանակավոր էր կենտրոնում դրված.... Մոմավաճառից իմացա,որ հանգուցյալների անունների ընթերցումը քահանան ավարտել է:Մոմ և խունկ գնեցի`վառելու վաղամեռիկ ամուսնուս հիշատակի համար,խունկի փաթեթը տվեցի սպասավորին, մտածելով,որ մի օր կավելացնեն բուրվառում ծխացող խնկի վրա:Իմ վառած մոմերի պլպլոցը դիպչում էր հայացքիս:Եկեղեցում քիչ թվով հավատացյալներ կային,ծիսակարգի ավարտից հետո ցրվել էին:Նստարանների մեծ մասը ազատ էին:Նստեցի:Գլուխս խոնարհելու տեղ,աչք էի ածում աջ ու ձախ, վեր ու վար անում հայացքով,ասես առաջին անգամն էի եկեղեցում:Եկեղեցու ներսի չորս սյուներից մեկի վրա գտնվող նկարում պատկերված էր ս.Սարգիսը իր զավակի հետ:Աջ ձեռքում բարձր բռնած ուներ խաչը, գոտկից կախված սուրը զորավարի բազում սխրանքների լուռ վկան էր:Ձիու սմբակի տակ անհուսալի էր հոգեվարք ապրող վիշապի կյանքի ճիգը:Խաչակնքեցի,շարունակելով պտտել հայացքս:Եկեղեցու վեր խոյացող գմբեթի շրջանափակ գրությունը սկսեցի կարդալ դասը նոր սովորող աշակերտի պես. << ԱՍՏՈՒԾՈՅ ԵՒ ՅԵՐԿԻՐ ԽԱՂԱՂՈՒԹՈՒՆ. Ի ՄԱՐԴԻԿ ՀԱՃՈՒԹՈՒՆ>>: Ձեռնափայտի պես կորացած մի փոքրամարմին տատիկ ջանասիրաբար մաքրում էր հատակը:Մի ձեռքում բրիչը,որով քերում էր հատակին սառած մոմի կաթիլքը,մյուսին` ավելն էր:Ես, որ կարդալուց ոտքի էի կանգնել,մոտեցա տատիկին, կռացա, որ դեմքը տեսնեմ:Դրամը,որ ես մեկնեցի նրան,վրդովմունքի առիթ տվեց. -Ես փողի կարիք չունեմ,-մի շնչով ասաց տատիկն ու արմունկով հրեց ինձ: Ես անհարմար զգացի արածիցս:Հարցրեցի,թե քանի տարեկան է,չպատասխանեց,նույնիսկ գլուխը վեր չբարձրացրեց: -Տատիկը չի լսում,-ասաց մոմավաճառ կինը,-ութսունն անց է:Ամեն երկուշաբթի գալիս է,ինքնակամ վերցնում ավելն ու գործի անցնում,ասում է իր պարտքն է կատարում եկեղեցու հանդեպ:Տնեցիներին դուր չի գալիս,բայց արգելել չեն կարողանում:Տատիկը գտնում է,որ ինքն իրեն ավելի առողջ է զգում այստեղ աշխատելուց հետո: Մտածեցի,որ գուցե ձանձրույթից փրկվելու միջոց է գտել տատիկը: Սիրտս լցվեց,մոտեցա,ձեռքիս երեսի մասով հպվեցի տատիկի բաց թևին,ցամքած մաշկը ճմռթած թղթի էր նման:Կայծոռիկների պես աչքերը ինձ հառեց. -Վախեցա,մի արա,-հրամայական տոնով ասաց նա: -Քեզ սիրում եմ,տատի ջան,-ասացի`մոռանալով ,որ խուլ է: Սիրտս փլվեց աչքերիս մեջ,արտասվում էի ինձանից անկախ:Տատիկը քերում էր արդեն մաքուր հատակը`նույն տեղը գնալ-գալով:Եկեղեցուց դուրս գալ չէի ուզում,լավ էր:Նրա քերիչի կտկտոցները կախիչների պես պահում էին հոգուս անդորրը... Նորեկը գրավեց ուշադրությունս:Երկար մազերը երկու մասի բաժանած,աղջկական պոչիկներ արած, միջահասակ,անմեղ հայացքով տղամարդ էր:Նստեց դիմացիս նստարանին:Տեր Հայկազունի ներս մտնելուն պես` ճամփան կտրեց: -Հա,հա էլի,ասեցի,-խոստումնալից գլխով էր անում քահանան`ջանալով պոկվել նրանից:Ես նոր նկատեցի նրա կեղտի մեջ կորած վարտիքը:Հավատս չէր գալիս,որ բոմժ է:Եթե մաքուր հագնված լիներ,կմտածեի,որ...արվեստագետ է:Դեռ նոր էր ինքնագոհ նստել նստարանին,երբ երեք երիտասարդ ոստիկաններ մոտեցան նրան. -Չեմ գալիս,ես բան չեմ արել,-դիմադրում էր նա: Ոստիկաններից երկուսը բռնելով նրա թևերից`դուրս տարան:Երրորդ ոստիկանը քթի տակ խնդմնդալով գնաց նրանց ետևից,ասես ուրախություն գտած լիներ: -Ախ,մամա ջան,օգնեցեք,ա~ա~ա,աղաղակի վրա եկեղեցում եղած մարդիկ առաջացան մուտքի կողմը:Գետնին պառկած բոմժին երիտասարդ ոստիկանները թեթևակի հարվածում էին ոտքով,ցուցափայտով բզում:Ես չկարողացա համբերել,մոտեցա,հանդիմանեցի ոստիկաններին: -Եկեղեցի մտնելուց առաջ բղավում էր,թե իրեն ուզում են դանակով խփել,պարզաբանելու բան կար,-ասաց ոստիկաններից մեկը`փորձելով արդարանալ:Բոմժը պահը չկորցնելով`փախավ ոստիկաններից: Ես կռացա եկեղեցու բակում գտնվող ցայտաղբյուրի ջրին`հպելով դեմքս: Ինչ լավն էր ջուրը,ուզում էի շարունակվել դրա սառնությամբ,չկարողացա:Եկեղեցու բակ մտավ հարսանեկան ծաղկազարդ մեքենան:Հարսանքավորը գրավեց եկեղեցու բակը,ուրախ իրարանցում սկսվեց: -Այսօր մեռելոց է, տաղավար տոներից`Խաչվերացի երկուշաբթի ու...պսակադրություն?,-մտածեցի ու հետո մեղա գալով մրմնջացի.-Տխրությունն ու ուրախությունը մի դեմքի երկու երեսն են: Գլուխս ետ գցելով վեր նայեցի:Աշնանային երկնքի կապույտը իմ շնչած օդի հետ ուռեցրեց թոքերս:Ինչ քիչ բան էր պետք հոգուս խաղաղությունը գտնելու համար: