— Հա՛յր	սուրբ, գլխիդ	ղուրբան, քո	ոտի	հողն	եմ, լավ	ես	հրամանք	անում, ամա	ի՞նչ	անես, որ	ընչանք	բանը բանին	ա	հասնում, դանակն	ոսկորին	դեմ	ա	ըլում, էլ	հանիլ	չի՛	կարելի, — էն	դհիցը	քյոնդալանա	մեկը	ձեն	տվեց ու	փափախը	դզեց: — Մենք	էլ	լավ	գիտենք, որ	խաչն	էլ	ա	մերը, ավետարանն	էլ, մենք	էլ	գիտենք, որ	տասներկու խաչապաշտի, եթմիշիքի	միլլեթի	գլուխն	հայն	ա, հայի	ժամի	արարողությունն	ու	շարականը, հայի	մեռոնն	ու Հավատամքը	մեկ	ազգ	էլա	չունի, ամա	էս	անօրենքները	մեզ	հավատից	էլ	են	քցել, հալից	էլ. մալ	են	տեսնում մեզանում, խլում	են. աղջիկ	են	գտնում, քաշում	են. մեզ	կրակն	են	դրել, սաղ-սաղ	էրում	են, փոթոթում. թե	մեկ խոսք	էլ	ասում	ես	հո, վա՜յ	քո	օրին, արևին, գլխիդ	էնքան	բռնցքում	են (մուշտում), որ	աչքդ	բուռդ	ա	ընկնում: Տունդ	էլ	որ	քանդեն, ձեն	չպետք	է	տաս: Ախր	որ	մեր	միսն	էսպես	գազանի	պես	ուտում	են, սրա	չարեն	ի՞նչ	կըլի: Տեղից	վեր	կենողը	ոտը	մեզ	վրա	ա	բարձրացնում: Չի՞լում, որ	մեկ	օր	գնանք, ջուրը	թափինք, պրծնինք: Ախր	էս	հո օր	չի՛, որ	մենք	քաշում	ենք: Մնացել	ենք	եթմի	պես	շլինքներս	ծռած. սրա	վերջն	ախր	ի՞նչ	պետք	է	ըլի, գիր	չե՞ք բաց	արել, ի՞նչ	ա	ասում. էս	աշխարքս	քանի՞	տարի	էլ	պտի	մնա, վախտը	հասել	չի՞, որ	մեկ	Գաբրիելյան	փողը փչեր, աշխարքս	հայլու	պես	դզվեր, էնպես, որ	մեկ	պստիկ	ասեղ	էլ	մեկ	օրվան	ճամփից	էրևեր, աճուճ-պաճուճը, Եղիա	մարգարեն	գային, մարդիկ	մեկ	թզի	չափ	դառնային, մեր	սուրբ	էջմիածինը	ու	Երուսաղեմը	մնային, մեր ազգը	զորանար, էս	անհավատ	անօրենքները	մի	կորչեին, ջնջվեին, ու	մենք	սկսեինք	երկնքի	ու	երկրի	փառքը վայելիլ, ինչպես	որ	հրեշտակը	երազումը	մեր	սուրբ	Լուսավորչին	պատմել	ա: Մենք	էլ	ասողից	ենք	լսել, հո	մեր գլխի՞ցը	չենք	ասում: Ախր	աթադան, բաբադան	էսպես	ենք	իմացել, թե	աստված	պետականը	որ	մեր	սուրը Լուսավորչուն	էնքան	չարչարեց, տասնըչորս	տանջանք	տալ	տվեց, տասնըչորս	տարի	Խոր	Վիրապումը, ծառա	եմ նրա	սուրբ	զորությունին (ասեց	ու	երեսին	խաչ	հանեց), պահեց, մե՛ր	խաթեր	էնպես	արավ, որ	մեր	ազգն	էլ տանջվի, չարչարվի, էլ	էս	աշխարքին	թամահ	չանի, որ	աստուծո	մոտ	պարզերես	գտնվի	ու	երկնային թագավորությունը	վայելի: Ա՜խ, ի՞նչ	կըլեր, որ	էս	օրը	մի	շուտով	գար, մեր	աչքն	էլ	մի	լիս	տեսներ, երկրի թագավորությունը	մեր	ընչի՞ն	ա	պետքը. երկնքումը	պտի	մեր	աստղը	բանի, որ	ամեն	ազգ	էլ	տեսնին	ու	մեզ էրնակ	տան: Մեր	գլխին՝ թագ, իրանցը	բաց	տեսնին	ու	ամաչին, փոշմանին, որ	երկրիս	մեծությանը	էնքան	եսիր էին	էլել: Տերտերն «երն» էլ	են	գիր	բաց	անում, ղորդ	ա, ամա	շատը	իրանցից	են	ասում, նրանց	ասածը	ո՞վ	մեկ չվանի	կդնի. սուրբ	Աթոռն	էնտեղ	էլած	տեղը	մենք	նրա՞նց	մուննաթը	պտի	ընկնինք: Մեկ	ջուղաբ	տո՛ւր, է՜, ա՛ջիդ ղուրբան	գնամ, ձեր	ոտը	շատ	գիտի, քանց	մեր	գլուխը: Մենք	որ	կանք` սարի	հայվանի	պես	առավոտները	վեր	ենք կենում, էրեսներս	լվանում, խաչ	հանում, մեկ	քանի	խոսք	էլ	գլխըներիցս	դուս	տալիս	ու	գնում	մեր	բանը: Գիրն	էլ ա	ձեր	ձեռին, գրի	բալանիքն	էլ: Ձեր	մեկ	մազը	աշխարքի	բարեբար	բան	գիտի: Ասում	են, թե	ընչանք	աշխարքս չվերջանա, մեր	ազգին	ո՛չ	թագավորություն	կըլի, ո՛չ	թախտ, հենց	էսպես	պտի	չարչարվինք՝ մենք	դատենք, ուրիշներն	ուտեն: Ղորդն	ու	սուտն	աստված	գիտի, պարտական	մնա	ասողն	էլ, գրողն	էլ: Ասում	ա` մեկ	գիժ	մեկ կարաս	կոտրեց, հարիր	խելոք	վրա	թափեցին, չկարացին	սաղացնիլ: Բանն	ընկել	ա	բերնեբերան, ասածդ	հո	չե՛ս կարալ	ետ	ուտիլ: Մեր	պապերիցը	մեր	անկաջն	ա	ընկել, մեզանից	մեր	որդիքը	կիմանան: Վա՜յ	հախին, վա՜յ նհախին: Լավ	արիններս	էլ	եռ	ա	գալիս, լավ	սիրտ	էլ	ունինք, տղամարդություն	էլ, որ	մեր	դուշմանի	հախիցը	վեր գանք: Մեկ	հայ, տեղն	ընկած	վախտը, լավ	տասը	թուրքի	էլ	տակն	ա	դնում	ու	միսըները	բերանները	տալիս: Ղորդ ա, նրանք	պաս	չեն	պահում, միշտ	եղ	ու	կարագ	ուտում, ու	մենք	շատ	վախտ, շաբթով, ամսով, հենց	ցամաք	հացով ու	խոտով, բանջարով	ենք	յոլա	գնում, ամա, ղուրբան	ըլիմ	մեր	սուրբ	մեռոնի	ու	Լուսավորչի	լիս	հավատին, նրանց զորությունը	շա՜տ, շա՜տ	ա: Փի՛ր	ըլին	մեր	սրբերն	ու	մեր	ամենափրկիչ	սուրբ	Գեղարդը. մեկ	բան	ըլելիս	յա ղոնշուն	դուս	գնալիս` մեր	մի	հայը	մեկ	դագանակով	էլ	շատ	անգամ	տասը	թուրքի	գլուխը	կջարդի, մեկ	մատով	որ խփի, տեղնուտեղը	բանհոգի	կըլին, հայի	փիրն	ու	սոյը	ա՛ստված	օրհնի: Ամա	ի՞նչ	անենք, մեզ	հրաման	չկա	թուր բանացնել: Քրիստոս	ինքը	Պետրոսի	ձեռիցը	թուրն	առավ, որ	հայ	քրիստոնեն	էլ	թուր	չի՛	վերցնի: Քրիստոնէի թուրը	աղոթքն	ա, ժամը, պատարագը, պասը, ծոմը, ողորմություն	տալը: Ասիլը	հեշտ	ա, անիլը՝ դժար: Թող	ժամ, պատարագն	էլ	ըլին, ո՞վ	ասում՝ չըլի «ն» լեզուն	քրքրվի	ասողի, ամա	թրի	ու	թվանքի	փիրն	օրհնած	ա, թեկուզ բողազս	էլ	դուս	կտրեն, ես	դրուստն	եմ	ասում: Թուր	որ	չունիս՝ գլուխդ	կտրում	են, օղլուշաղդ	քաշում, կերածդ հարամ	անում, դատածդ	խլում, քեզ	էլ	եսիր	անում, աշխարքն	Էսպես	ա, ի՞նչ	կարաս	անիլ: Տու՛ր	Էն	աջը, որ	բռնի Էն	խաչը: Աղոթքն	իր	տեղը, թուրն` իրը: Աստված	ղշին, հայվանին	էլ	յա՛	չանգ	ա	տվել, յա՛	պոզ, յա՛	ատամ, որ չանգռի, հարու	տա, կծի, իր	գլուխը	պահի: Ես	մեղա	աստծու: Սիրտս	էրվում	ա, Էնդուր	համար	եմ	ասում, թե	չէ` ինձ	նման	շատերն	էկել, ա՜խ, վա՜խ	քաշել, իրանց	սև	օրը	լաց	էլել	ու	էլ	ետ	ա՜խ, վա՛խ	քաշելով` հողը	մտել, ես	էլ նրանց	մեկը. թե	մենակ	իմ	դարդն	ըլիմ	քաշում, թո՛ղ	աչքս	հանեն: Թողություն	արա՛, ծառա	եմ	սուրբ	աջիդ, գիտում	եմ, որ	դուք	էլ	կցավիք, Էնդուր	համար	եմ	ասում, թե	չէ՝ մեկ	պուճախ	էլ	ե՛ս	կճարեմ, որ	միջումը	ձգվիմ. մեկ բուռը	հող	էլ	հալբաթ	կըլի, որ	մեկ	օր, աչքս	խփելիս, երեսիս	քցեն: