“Դատաստանագրքի” նախաբանում Մխիթար Գոշը թվարկում է այն պատճառները, որոնք դրդել են իրեն գրել այդ աշխատությունը, որոնցից հիմնականներն են` եկեղեցու վարկի և հեղինակության բարձրացում, հոգևորականության պաշտպանություն մուսւոլմաններից...., ինչպես նաև հիմնական շարժառիթը` Աղվանից Ստեփանոս կաթողիկոսի համառ խնդրանքը: Հեղինակի իրական նպատակը, մեր կարծիքով, հայ ժողովրդի ազգային ինքնագիտակցությունն արթնացնելու ձգտումն էր: