Դեռ շատ կարելի է խոսել այն մասին, թե ինչպես ժամանակակից բժիշկը, հիմնվելով սրտի` որպես ֆիզիկական առարկայի պատկերացման վրա և օգտագործելով նորագույն տեխնիկայի անսպառ հնարավորությունները, ավելի և ավելի է խորանում սրտի աշխատանքի բարդ մեխանիզմների մեջ: Բայց սիրտը լրիվ մերկացավ, կորցրեց իր նախկին խորհրդավոր և միստիկական խանձարուրներից դեռևս մնացած առանձին կտորները և դասվեց մարդու օրգանիզմի մնացած օրգանների շարքը, երբ վիրաբույժի դանակը մուտք գործեց վիրաբուժության այդ վերջին «կույս» օրգանի մեջ: Վիրաբույժի կոպիտ, բայց փրկարար ձեռքը թափանցեց սրտի խորքերը որոշ ուշացումով: Այս հարցում վիրաբույժն ի՛նքը մեղավոր չէ: Առանց նուրբ, բազմակողմանի և շատ խոր հետազոտությունների նա ի վիճակի չէր որևէ միջամտություն կատարել: Իսկ այդ հետազոտությունները իրական դարձան միայն վերջին մի քանի տասնամյակներում, շնորհիվ գիտության և տեխնիկայի նորագույն նվաճումների: Մանրամասն ուսումնասիրված և հետազոտված հիվանդներից միայն կարելի է ակնկալել սրտի վիրահատության դրական արդյունքները: