Աս­կէ մեկ­նած՝ ե­թէ ծանր ու թե­թեւ ը­նենք Ս­փիւռ­քի կրթա­կան կա­րիք­նե­րը գո­հաց­նող զա­նա­զան լու­ծում­նե­րու տար­բե­րակ­նե­րը, հայ­կա­կան վիր­տո­ւալ վար­ժա­րա­նի մը կամ վար­ժա­րան­նե­րու ստեղ­ծու­մի պա­տե­հու­թիւ­նը ա­մե­նա­մեծ կա­րե­լիու­թիւ­նը կը ներ­կա­յաց­նէ հա­սա­նե­լի ըլ­լա­լու ա­մէ­նու­րե՛ք: Այս հար­թու­թեան վրայ գոր­ծող դպրոց­նե­րը կամ դպրո­ցը ու­սում­նա­րա՛ն պէտք է ըլ­լան բա­ռի՛ն ա­մե­նա­բո­վան­դա՛կ ա­ռու­մով: Այ­սինքն՝ կարկ­տան­ներ ու կի­սա­մի­ջոց­ներ հրամց­նող նա­խա­ձեռ­նու­թիւն­ներ ըլ­լա­լէ հե­ռու պէտք է ըլ­լան: ­­Քա­րե­ղէն վար­ժա­րան­նե­րու կար­գե­րուն նման՝ հա­յե­ցի ծրա­գի­րը պէտք է սկսիլ ման­կա­պար­տէ­զէն ու ա­նոր հե­տե­ւող ա­շա­կեր­տը հասց­նել մին­չեւ երկ­րոր­դա­կա­նի ա­ւար­տա­կան դա­սա­րան: Այս ո՛չ միայն պի­տի զան­ցէ աշ­խար­հագ­րա­կան սահ­ման­նե­րը եւ սահ­մա­նա­փա­կում­նե­րը, այ­լեւ՝ լուծ­ման բա­նա­լին կրնայ դառ­նալ վե­րը մատ­նանշո­ւած սփիւռ­քեան դպրոց­նե­րու ան­բա­ւա­րա­րու­թեան կամ չգո­յու­թեան խնդրին: Ն­ման նա­խա­ձեռ­նու­թիւն մը կրնայ ո­մանց մե­ծա­ծախս ու ա­նի­րա­կա­նա­նա­լի թո­ւիլ, սա­կայն բո­լոր այ­լընտ­րանք­նե­րէն ա­մէ­նէն ի­րա­գոր­ծե­լին ու յա­րա­բե­րա­բար ա­մէ­նէն խնա­յո­ղա­կա­նը ա՛յս մէկն է ու ան­գամ մը, որ իր հու­նը գտնէ՝ մատ­չե­լի կ’ըլ­լայ բիւ­րա­ւոր ա­շա­կերտ­նե­րու: Հ­րա­մա­յա­կան է, սա­կայն, որ այս­պի­սի յե­ղա­փո­խի՛չ ծրա­գիր մը կանգ­նած ըլ­լայ ման­կա­վար­ժա­կան եւ լե­զո­ւա­գի­տա­կան բազ­մա­կող­մա­նի ու­սում­նա­սի­րու­թեան մը վրայ: ­­Մէկ խօս­քով՝ մէջ­տեղ բե­րո­ւի մաս­նա­գի­տա­կան եւ ոչ թէ սի­րո­ղա­կան ճի­գե­րով: