Հայ ճարտարապետության և քաղաքաշինության պատմա-տեսական գրականությունում, ք.ծ.ա. V-III հազարամյակների տաճարաշինության մասին հիմանարար նյութեր գրեթե չկան: Ցավոք, մեզանում անուշադրության է մատնվել հայ ճարտարապետության պատմության համար շատ կարևոր այս շրջանը: Սա այն պարագայում, որ այդ մասին հետաքրքիր տեղեկություններ կան Թ. Թորամանյանի, Ս. Սարդարյանի, Ա. Քալանթարի, Խ. Սամուելյանի և այլոց աշխատություններում: Ըստ այդ տեղեկությունների մինչ Արարատյան թագավորության շրջանը Հայկական Լեռնաշխարհում գոյություն են ունեցել բլուր-տաճար պայմանական անվանումով ճարտարապետական պաշտամունքային կառույցներ: