– «Լեզուն հայրենիք է: Լեզվի կորուստը նաև ցեղի կորուստն է».- Հրանտ Մաթևոսյանի ձևակերպումն է: Հիշու՞մ ես, 90- ականներին, Աղասի Այվազյանը թերթ սկսեց հրատարակել և պարբերականի համար ընտրեց «Հայություն» անվանումը: Համախոհների խումբ էր հավաքել իր շուրջ և հույս ուներ կամ գրեթե վստահ էր, որ հնարավոր է Հայաստանի ու սփյռւռքում ապրող մտավորականների հետ միաբանվելով, հայության ամբողջության, միասնական լինելու գաղափարը կյանքի կոչել: «Հայություն» թերթին տված հարցազրույցում Հրանտ Մաթևոսյանն նույն այդ նպատակն էր առաջադրում, երբ ասում էր. «Ի սփյուռս հայերի շատերն ունենք, որ մեր մշակույթի ոլորտներում չեն: Սա մեր դժվար ժամանակներից է: Սակայն մեր մտավորականության ամենամեծ ջոկատն այստեղ է: Ներուժն այստեղ է: Եթե այսօրվա մեր պայմաններում Հայաստանը կարողանար դառնալ Մխիթարյան միաբանություն և չորս ծագերի վրա իր լույսը, իր գիրը հղեր… ապա մեր մշակույթի կենտրոնը, մեր սուրբ Ղազարը Հայաստանն է լինելու»: Բայց Հայաստանը չկարողացավ դուրս ու ներսում գտնվող իր լավագույն մտավորականների, նաև Աղասի Այվազյանի նաև Հրանտ Մաթևոսյանի՝ համայն հայությանը միաբանելու գաղափարը իրականություն դարձնել, քանի որ պետական մտայնությունն այլ էր: Անկախ պետականություն ունենալուց հետո, երբ թվում էր այլևս ոչինչ չի խանգարում համախմբվելու հայրենիքը զորացնելու ու զարգացնելու ազգային նպատակի շուրջ, տեղի ունեցավ հակառակը: Հայությունը ավելի մեծ թափով սփռվեց աշխարհով մեկ: