Երբ հայոց ցեղասպանութիւնը կը խօսինք պէտք է նկատի ունենանք որ հայ ժողովուրդը Օսմանեան եւ Ռուսական կայսրութիւններու միջեւ մասնահատուած էր։ Սա միայն աշխարհագրական բաժանում մը չէր, այլ հասարակութիւնն ալ բաժանուած էր զանազան երեւոյթներով։