Իտալիայի թուլացումից օգտվեցին Ֆրանսիան և Իսպանիան, որոնք 1494—1559-ին պատերազմներ մղեցին Իտալիայի տարածքում։ Իտալական քաղաք-պետությունները (բացի Վենետիկից, Պապական մարզից և Մավոյան դքսությունից) ընկան Իսպանիայի տիրապետության տակ։ XVI—XVII դդ. տեղի ունեցան հակաիսպանական ժողովրդական ապստամբություններ։ Սկսվեց կաթոլիկական հետադիմության հարձակումը, հիմնադրվեց ճիզվիտների օրդենը (1534), վերակազմվեց ինկվիզիցիան (1542) և այլն։ Պապական կուրիան և ինկվիզիցիան հետապնդում և մահվան էին դատապարտում ժողովուրդների առաջնորդներին և առաջադեմ մտածողներին։ Տնտեսական անկումը խորացավ Իտալիայի տարածքում տեղի ունեցած 1701—1714-ի Իսպանական ժառանգության, 1733—1735-ի Լեհական ժառանգության, 1740—1748-ի Ավստրիական ժառանգության համար պատերազմների հետևանքով։ XVIII դ. վերջից սկսվեց երկիրը օտարերկրյա լծից ազատագրելու և միասնական պետության մեջ միավորելու շարժումը, որն ստացավ Ռիսորջիմենտո անունը։