Ժողովուրդների ինքնորոշման վիլսոնյան տեսության էությունը ժողովուրդների ինքնակառավարման գաղափարն է: Նմանատիպ տեսակետներ արտահայտել են նաև այլ հեղինակներ: Օրինակ, Սառա Վամբաուն նշում է, որ ազգերի ինքնորոշման տեսությունը հիմնված է և անբաժանելի է հանրային ինքնիշխանությունից[5]: Ըստ Քըրտ Ռաբլի՝ պատմական պատկերին նայելով, պետք է ասել, որ ինքնորոշման իրավունքի գաղափարը զարգացել է այն նշանակությամբ, որ ոչ մի ժողովուրդ չպետք է ստիպված լինի ապրել օտար տիրապետության տակ կամ թեկուզ այն սահմանադրական համակարգի ներքո, որը չի ընդունում: Յուրաքանչյուր ժողովուրդ իրավունք ունի ապրելու իր սեփական տարածքում, արտաքին անկախության և ներքին ազատության պայմաններում: