Մկրտիչ Փորթուգալյանը նախնական կթությունը ստացել է հայրենի քաղաքում, հաճախել է տեղի Մայր վարժարանը։ 1862-ին ընդունվում է Սամաթիայի Սուրբ Սահակյան դպրոց, որն ավարտելուց հետո սկսում է ուսուցչական գործունեություն ծավալել: Հիմնում է հրատարակչական ընկերություն, ծավալում է նաև թարգմանչական գործունեություն։