Մայաների կայսրությունում ողջ իշխանությունը պատկանում էր քրմերին: Նրանք էին միջնորդները մարդկանց և աստվածների միջև: Իսկ նրանց աստվածները դաժան էին և անընդհատ զոհեր էին պահանջում: Բնակչությունն ապրում էր մշտական վախի մթնոլորտում և աշխարհի վերջի սպառնալիքի տակ: Մայաների կայսրույթունում մահապատիժ էր սպառնում բոլոր նրանց, ովքեր դիտավորյալ կան անգամ անզգուշորեն կաղավաղեին պատմությունը: Այդ կերպ մայաները ձգտում էի անխաթար պահել իրենց պատմությունը: Բայց դա նրանց չհաջողվեց, և ահա թե ինչ պատճառով: 1542 թվականին այս աշխարհ ժամանեց երիտասարդ Եզուիտ Դիեգո Դե-Լանդան: Մայաների կայսրության անկումից ավելի քան 40 տարի անց այդ փառամոլ քահանան այրվում էր Կենտրոնական Ամերիկայի բնակիչներին քրիստոնեական եկեղեցու մեջ ընդգրկելու մոլուցքով: Որպեսզի մայաներին ստիպի մոռանալ իրենց հին աստվածներին և իրենց հնագույն պատմությունը, նա մտադրվեց արմտատախիլ անել նախկին հավատը, կոտրել հոգեկան այն ուժը, որն Մայաներին իրենց անցյալի հետ կապող միակ oղակն էր: Նրա հրամանով տաճարներից հավաքեցին այնտեղ պահվող անհասկանալի գրերով բոլոր ձեռագրերը, մի կույտ արեցին և մոլեռանդ քահանան նրան մոտեցրեց վառվող ջահը: Մի քանի շաբաթվա ընթացքում զինվորները տարբեր տաճարներից հավաքեցին բոլոր այն ձեռագրերը, որոնք քրմերը չէին հասցրել թաքցնել: Բոցկլտացող կրակը ոչնչացրեց, ցավոք, անդառնալիորեն, ձեռագրերի այդ հարուստ հավաքածուն: Պատմության, պոեզիայի և գիտության այդ անգնահատելի գանձերը (իսկ մայաները տիրապետում էին աստղագիտական անգին գիտելիքների) ընդմիշտ կորսվեցին պատմության համար մի մոլեռանդ քահանայի կամակորության պատճառով: