Ահա թե ինչպիսի զարգացում ունեցավ այն ժանտախտը, որը դարեր առաջ կախվեց աշխարհի գլխին: Եվ այդ նույն աշխարհը, փոխանակ բուժելու այդ վտանգավոր ու վարակիչ հիվանդությունը, թողել է այն ճակատագրի քմահաճույքին՝ հույս ունենալով, որ մի օր ինքնստինքյան կբուժվի, անտեսելով այն բոլոր ոճրագործությունները, որոնք մի բան են ապացուցում. թուրքը երբեք չի փոխվի, նա նույնն է եղել XIII, XIX, XX և այս «ժողովրդավարական» կոչվող XXI դարում: Եվ եթե շարունակվի այս բարցիթողի քաղաքականությունը, հիվանդությունն այնքան կխորանա, որ այլևս հնարավոր չի լինի բուժել այն և, որ ամենավտանգավորն է, մեր՝ քաղաքակրթության հիմնադիր հայերիս, համբերության բաժակը կլցվի՝ ստիպելով մեզ արդեն ոչ միայն դատապար-տել սամաստների ու սաֆարովների նման մարդասպաններին, այլև, ի վերջո, մոտ 1000 տարի հետո, վերջնականապես դառնալ հակաթուրք: