Չորրորդական հարց է, թե մարդն ինչ և ինչպես է ստեղծում: Ամեն ինչ ընթանում է մի օրինաչափության, սկզբունքային ու անխախտ եզրագծերի միջև: Մարդն անցնում է այն կառույցի միջով, որտեղ նրա աստվածային սկիզբը, նրա ոգեղենության աննշան հյուլեն իսկ տրոհում է ապրում: Սա է շղթայվածը: Նրա առջև հաղորդության կանգնած Գիլգամեշը գտնվում է իր մերժման մեջ մտախոհ ու արքայավայել: Նրա լռությունը ոչ համակերպում է, ոչ հաշտություն և ոչ էլ պարտություն կամ հաղթանակ: Սա աներկդիմի, հստակ ու առնական առերեսում է ճշմարտության հետ: Շղթայվածն անձավի մեջ է ոչ որպես տեսողական արգելք կամ նրա բնույթն ու հատկանիշները ճանաչելու սահմանազատում, այլ հենց նրա էության մեկնումն է, ցուցադրումը: Այսօրինակ մեկուսացումն արտահայտում է սառն, օտար, անողոք ու կամային մի անդրդվելիություն, որը բացառում է հաղորդակցման որևէ եզր: Ժայռի մեջ փակվածը բացարձակ խուլ է, միանգամայն համր և կատարելապես կույր: Չկա նրա դուռը թակող որևէ մարգարե, պատերազմով կամ խաղաղությամբ, սիրով կամ ատելությամբ, հավատի կամ չհավատի տեսքով, և անլսելի են նրան մարդկային բոլոր ձայներգումները, լինի աղոթք, աղերս, նզովք կամ հոխորտանք, ուրիշ ածանցումներ: Ոչ մի նայվածք երբևէ չի կարող հասնել նրան, արտացոլել կամ անդրադարձնել նրա պատկերը որևէ հայելու մեջ, ոչ մտատեսիլ հայեցումներով և ոչ էլ մտագար պաղատանքներով: Ոչ Շղթայվածն ինքը և ոչ էլ ժամանակը` ոչինչ չի կարող կրել նրա հուշը: Շղթայվածը ժամանակի բնազանցությունն է` համակարգերի միջև ընկած վիճակը և կենսաբանական փուլերի փոխակերպումը, արտահայտված ժամանակի տեսքով` միևնույն պահի մեջ կենդանի և մեռած էությամբ: Ոչ թե ժամանակը, այլ նրա այս բնույթն է հավերժացված անձավի մեջ որպես նախաստեղծ վիճակի նշան, որպես կենսաբանական բռնկումի արար: Սա տիեզերքի նշանն է համայնի պատկերային բանաձևը` ոչնչի և ոչնչի միջև վառվող աստվածային կրակի տեսքով… Մարդն այս կրակն է, հույզ ու զգացմունքի հրդեհը, նրա ծեքծեքացող հուրան ներկա պահի մեջ որպես հարագո տենչ ու ներդաշնակության մորմոք, որպես տրոհվող ոգեղենության խորհուրդ: