Խոր Վիրապի եկեղեցին միայն արդեն իսկ հայ ճարտարապետների վարպետության վկայությունն է, բայց այս վանքում տեղակայված փոսն ու դրա պատմությունը և այն, թե ինչպես Գրգոր Լուսավորիչը կարողացավ 14 տարի ապրել այստեղ, առանձնահատուկ գաղտնիքով է պատում այն: Խոր Վիրապ այցելիլիս` մեզնից շատեր նույնիսկ չեն համարձակվում իջնել Լուսավորչի երբեմնի կացարանը: Կկարողանայինք անգամ մեկ օր կամ շաբաթ փակված լինել այդ խորը, մութ փոսում, էլ չասած տարիների մասին: