Ա­ռա­ջին Աշ­խար­հա­մար­տի ար­հա­ւիր­քին մէջ տո­ւայ­տող հայ ժո­ղո­վուր­դը, թրքա­կան պե­տու­թեան գոր­ծադ­րած ցե­ղաս­պա­նու­թե­նէն վե­րապ­րած իր բե­կոր­նե­րով, ­Մա­յիս 1918ի վեր­ջին օ­րե­րուն, Ա­րա­րա­տեան ­Դաշ­տին վրայ իր վեր­ջին ու­ժե­րը հա­ւա­քեց, ցե­ղաս­պան թրքա­կան զօր­քե­րու ընդ­հա­նուր գրո­հին դէմ մէկ մար­դու պէս ծա­ռա­ցաւ եւ, փա­ռա­պանծ յաղ­թա­նակ­ներ ար­ձա­նագ­րե­լով, նոր դա­րաշր­ջան բա­ցող հա­շո­ւե­յար­դար կա­տա­րեց իր պատ­մու­թեան եօ­թը դա­րե­րու թա­ւալգ­լոր ան­կու­մի ըն­թաց­քին հետ։