1921 թ. մարտի 16-ի ռուս-թուրքական եղբայրության ու բարեկամության պայմանագրի ստորագրումից առաջ, փետրվարի 26-ից- մարտի 16-ը Մոսկվայում տեղի է ունենում ռուս-թուրքական կոնֆերանս, որտեղ նախօրոք համաձայնեցվում են Հայաստանին վերաբերող բոլոր հարցերը /Կարսի մարզը և Սուրմալուի գավառը նվիրաբերվում են Թուրքիային, Արցախը և Նախիջևանը տրվում են Խորհրդային Ադրբեջանին, երրորդ կողմին չզիջելու պայմանով/: Հատկանշական էր այն փաստը, որ կոնֆերանսի ժամանակ, 1921 թ մարտի 4-ին Ազգային գործերի ժողովրդական կոմիսարիատի «Жизнь национальностей» թերթում լույս է տեսնում «Հայաստանը և Թուրքիան առաջիկա կոնֆերանսում» բացահայտ հակահայկական ուղղվածություն ունեցող հոդվածը, որի հեղինակը Լ. Տրոցկին էր /այն ստորագրվել էր Ս. Սկաչկով կեղծանունով/: Հիշենք, որ նույն ուղղվածությունն ունեցող Լ. Արաբացու հետ հարցազրույցը լույս էր տեսել կարևոր մի իրադարձության ժամանակ՝ 1919 թ. Փարիզի խաղաղության կոնֆերանսի ժամանակ, որն ունեցավ իր բացասական ազդեցությունը հայկական հարցի հետագա բոլոր քննարկումների ժամանակ: Տրոցկու հոդվածը ևս նույն նպատակն էր հետապնդում: Իսկ հոդվածում նշվում էր, որ համաշխարհային սոցիալիստական հեղափոխության արագ հաղթանակի համար արևելյան երկրները /Խորհրդային Ռուսաստանը, Թուրքիան, Ադրբեջանը, Հայաստանը/ իրար նկատմամբ այնպիսի զիջումներ պետք է անեն, որ վերացվեն փոխադարձ դժգոհություններն ու անվստահությունը: Նշվում էր, որ «համաշխարհային մասշտաբով պրոլետարական պայքարի շահերը պահանջում են ամեն կերպ պաշտպանել Թուրքիային, որն այժմ Անտանտի դեմ ակտիվ պայքարող արևելքի միակ կիսագաղութային երկիրն է /հիշենք, որ այդ ժամանակ Թուրքիան պատերազմում էր Հայաստանի և Հունաստանի դեմ/: Այդ պայքարում Թուրքիային օժանդակելու համար պայմանավորվող երկրները պետք է բավարարեն նրա ազգային, պետական պահանջները: …Սոցիալիստական պետությունները պետք է համաշխարհային հեղափոխության շահերի համար զոհաբերեն ոչ միայն իրենց տարածքները, այլև՝ իրենց ցեղակիցների խմբերին» /մեկ այլ տեղ՝ «Թուրքիայում մնացած սեփական ժողովրդի մի մասը», այն է. այդ տարածքների վրա դեռևս գոյատևող հայ բնակչությանը/: Հոդվածի հետագա ընթերցումը բացահայտում է, որ կոնֆերանսի գլխավոր թեման Հայկական հարցն էր, այն է. Թուրքիայի ու Հայաստանի միջև պետք է վերացվեն բոլոր թյուրիմացությունները և հաստատվեն բարեկամական հարաբերություններ: Հայաստանը պետք է ղեկավարվի համաշխարհային հեղափոխության հաղթանակի համար ազգային մեծագույն զոհաբերությունների վերաբերյալ լենինյան սկզբունքով: Նա պետք է հրաժարվի ոչ միայն ծովից ծով Հայաստանի մասին դաշնակցական իմպերիալիստական մտադրություններից, այլև հայկական անվանվող հողերը միացնելու համեստ ցանկությունից: Լ. Տրոցկին լավ տեղյակ է հայոց ցեղասանությանը, գիտի, որ հայկական տարածքների մեծ մասը գտնվում է Թուրքիայի տիրապետության տակ ու գրում է. «Հայերն այդ տարածքները կարող են գրավել միայն Ռուսաստանի օգնությամբ, սակայն Կարմիր բանակը նրանց համար չի գրավի Վանն ու Բիթլիսը, քանի որ դա կնշանակեր թուրք ժողովրդին ու ամբողջ արևելքին ապացուցել, որ Սովետական Ռուսաստանը շարունակում է ցարական Ռուսաստանի քաղաքականությունը: Հայաստանին ոչինչ չի մնում անել, քան հաշտվել ստեղծված դրության հետ և հանուն համաշխարհային հեղափոխության շահերի զոհաբերել թե՝ իր նախկին տարածքները, թե՝ Թուրքիայում մնացած սեփական ժողովրդի մի մասը: Հայաստանը պետք է հրաժարվի ոչ միայն այդ տարածքներից, այլև այն տարածքներից, որոնք այժմ գտնվում են անկախ Հայաստանի կազմի մեջ»: Հոդվածում հնչում է նաև ճշմարիտ մի միտք. Անկարայի կառավարությունը քաջ գիտե, որ հայ-թուրքական թշնամությունը մեծ տերությունների քաղաքականության արդյունքն է: Սակայն այս միտքը Տրոցկին հնչեցնում է իր միտքը ճշմարտանման ներկայացնելու համար, այն է. չկա ցարական Ռուսաստանը և Հայաստանը ազատվել է Անտանտի ազդեցությունից: Հայության թշնամության պատճառները վերանում են և ոչ մի հիմք չկա նոր շարունակության: