14 – 15 րդ դարերուն Օսմանական վառօդի ճարտարարուեստը բաւականին զուգահեր էր Եւրոպականին եւ արդիւնաւէտ . սակայն ժամանակի հետ ան դարձաւ ժամանակավրէպ մասնաւորապէս ընդէմ եւրոպական վառօդին , որ գերազանցեց որակով , քանակով ու որպէս ճարտարարուեստ իր վառօդարաններու ճարտարագիտական զարգացումով . այս իրականութեան լաւագոյն վկան եղաւ ( Լէբանթօյի ) ճակատամարտը ուր կայսրութիւնը ունեցաւ հսկայական կորուստներ , որմէ ետք լրջօրէն մտահոգուած որոշեց զարգացնել վառօդի ճարտարարուեստը , ու 1794 ին ( Տէվքիի Ալրատիկ ) էֆէնտիի առաջնորդութեամբ ձեռնարկեց վերանորոգման աշխատանքիմը ներածելով եւրոպական մեքենաներ , գործիք- ներ անգլիացի մասնագետներու ճարտարագիտութեամբ ու օգնութեամբ , ուղուած մասնաւորապէս Պաքրքիի , Կալլիբօլիի եւ Սալոնիքայի վառօդարաններուն , որոնք ձախողելով հետագային վերածուեցան վառօդի պահեստանոցներու . Կայսրութիւնը ձեռնարկեց նաեւ նոր վառօդարանիմը կառուցման Ազատլիի շրջանին մէջ Մարմարայի ափին , որուն իսկական ճարտարագետը եղաւ (Առաքել Տատ Տատեան) հնարելով նոր մեքենաներ ու գործիքներ մէկ քայլ առաջ անցնելով եւրոպական ճարտարարուեստէն . այս վառօդարանը առաջին կարգին կ՛օգտագործեր ջրային ուժը որպէս շարժիչ . աղորիքներ ունենալով տակարային աղորիքները (barrel mill) որուն հնարքը վերապահուած պէտքէ ըլլայ Առաքել Տատին , աղորիքներ որոնք ուժի մէջ են մինչեւ օրս զանազան ճարտարար- ուեսներու մէջ. իսկ բոշիացած վառօդը կը մաղուեր ինքնաշարժ գլանացեւ մաղերով նոյնպէս Առաքել Տատի հնարած մեքենաներնէն նկար 6 / 7 :