Վարդանը հասկանում էր, որ այն բանից հետո, երբ բոլշևիկները հետ էին քաշվել, իր հայրենակիցներին ոչինչ չէր մնում անել, քան Անատոլիայի իր դարավոր հողերից զրկված այդ Հայաստանի անկախությունը հռչակելը։ Կամավորական ջոկատները քաջաբար պաշտպանել էին Արևմտյան Հայաստանի հողերը, որոնք լքել էր ռուսական բանակը։ Նրանք պայքարում էին ավելի լավ զինված և մեծաքանակ թշնամու դեմ և ստիպված էին նահանջել՝ թողնելով Երզնկան, էրզրումը, Տրապիզոնն ու Վանը։ Օսմանցիների առաջխաղացումը պատճառ էր դարձել նոր ջարդերի և, հասնելով իրենց վերջին պաշտպանական գծերին, հայերը դիմադրել ու պարտության էին մատնել իրենց հակառակորդին Ղարաքիլիսայում և Սարդարապատում, նրանց ծանր կորուստներ պատճառելով։ Այդ հաղթանակները, որոնք բարձրացնում էին բնաջնջման փորձից սարսափած ժողովրդի ոգին, ընդամենը դադար էին։ Ավանդական թշնամին կանգնած էր նորանկախ երկրի սահմաններին, որը բազում դժվարություններ էր կրում։ Նա պետք է կերակրեր և օթևան տար փախստականներին, որոնք ամեն ինչ կորցրել էին։