Հայ ժողովրդի ազգ. վերածննդի, նրա հոգևոր ուժերի ծաղկման, կրթական գործի զարգացման համար լայն հնարավորություններ ստեղծվեցին սովետական կարգերի հաստատումից հետո։ 1920-ի նոյեմբ. 29-ից սկսված կուլտ. հեղափոխությունը նախատեսում էր լուծել հետևյալ հիմնական խնդիրները, վերացնել աշխատավորների կուլտուրական հետամնացությունը, մասսայական անգրագիտությունը, պայմաններ ստեղծել մշակույթի նվաճումները ժողովրդին մատչելի դարձնելու համար, իրականացնել դպրոցական և բարձրագույն կրթության հիմնավոր ռեֆորմ, փոփոխել ուսանողների ու աշակերտության սոցիալ. կազմը, կիրառել համընդհանուր, պարտադիր ուսուցում, ստեղծել նոր գաղափարների վրա հիմնված սոցիալիստ, կուլտուրա։ Հայաստանի Հեղկոմի 1920-ի դեկտ. 6-ի դեկրետով հանրապետությունում պետ. լեզու ճանաչվեց հայերենը։ Դեկտ. 12-ի դեկրետով ստեղծվեց Սովետական Հայաստանի լուսավորության ժող. կոմիսարիատը (1946-ից՝ ՀՍՍՀ լուսավորության մինիստրություն)։ Հեղկոմի դեկտ. 17-ի դեկրետով և լուսժողկոմատի դեկտ. 31-ի հրամանով ազգայնացվեցին կուլտ-լուս. հիմնարկները։ Դպրոցներում արգելվեց կրոն. առարկաների դասավանդումը, իրականացվեց դպրոցի անջատումը եկեղեցուց։ Ստեղծվեց ժող. կրթության նոր համակարգ։ Փոխվեց ուս. պրոցեսի բովանդակությունը, ստեղծվեցին նոր ծրագրեր ու դասագրքեր։ Միջոցառումներ մշակվեցին դպրոցները ուսուցչական կադրերով ապահովելու համար։ Կազմակերպվեցին ուսուցիչների վերապատրաստման դասընթացներ, մտցվեց չքավոր երեխաների ձրի ուսուցում։ Դպրոցը դարձավ աճող սերնդի կոմունիստական դաստիարակության հզոր միջոց։