23 տարեկան հասակին Փիթըր Պալագեան կը գտնէ 1913¬1916 թուականի Մօրկընթաուի թուրքիոյ դեսպանութեան շրջանին գրած յուշերու վկայութիւնը£ Ան իրազեկ կը դառնայ այս հատորին մէջ թուրք կառավարութեան կողմէ կատարուած 1 միլիոնէ աւելի հայերու սպանդին մասին£ Այդ առթիւ կը վերայայտնուին իր մանկութեան յիշողութեան պատառիկները որոնք կցկտուր կերպով քաղած էր իր մեծ մօր պատմութիւններէն ու ընտանիքի անդամներուն արտայայտած մտքերէն£ Փիթըր Պալագեան Մորկանթաուի յուշերէն հատուածներ ուզեց ընդգրկել իր գիրքին մէջ հաւատալով անոնց ճշմարտացիութեան£ Այս ձեւով հայ ժողովուրդի ողբերգական պատմութիւնը աշխարհի ուշադրութեան առարկան դարձուց£ Ուստի իր պատանեկան յուշերուն կը միացնէ հայոց ողբերգութեան դրուագները, քանի որ, զարհուրելի հալածախտ մը զինք կÿառաջնորդէր անպայմանօրէն ընդգրկել 20¬րդ դարուն պատահած ողբերգութիւնը իր ՙՃակատագրի Սեւ Շունը՚ հատորին մէջ£ Բացի դեսպան Մօրկընթաուի յուշագրական վկայութենէն, Փիթըր Պալագեան վերահասու եղաւ նոյն ժամանակաշրջանին իր մօրաքրոջ կողմէ պատմուած մօրենական ընտանիքի ամբողջական ողբերգութեան£ Թէ իր մեծ մայրը ցեղասպանութենէն վերապրող մըն է եւ ան իր երկու աղջնակներուն հետ Սուրիական անապատ քշուած է առանց ուտելիքի եւ ջուրի մեռնելու համար£ Այդ բոլորէն անկախ անոր ամբողջ գերդաստանը սպաննուած էր£