­Պատ­մա­կան այս մեծ ի­րա­դար­ձու­թիւն­նե­րու բարդ բնոյ­թը իր էու­թե­նէն զեղ­ջե­լու ո­րե­ւէ դի­տա­ւո­րու­թիւն թող չվե­րագ­րո­ւի մե­զի։ ­Մեծ թի­ւով հայ­րե­նա­նուէր զի­նո­ւոր­նե­րու, հրա­մա­նա­տար­նե­րու, զօ­րա­վար­նե­րու, աշ­խար­հա­կան եւ հո­գե­ւոր գոր­ծիչ­նե­րու ար­դար ներդ­րու­մը կայ այս բո­լո­րին մէջ։ ­Բայց այդ բո­լո­րը ի մի բե­րող եւ զա­նոնք բռունց­քի վե­րա­ծող կեդ­րո­նա­կան հե­ղի­նա­կու­թիւնն է ԱՐԱ­Մը՝ իր ամ­բող­ջա­կան նո­ւի­րու­մով, կազ­մա­կեր­պա­կան իր հան­ճա­րով եւ իր ան­սահ­ման ի­մաս­տու­թեամբ։