Мона́рхи (лат. monarchia шира.-грек. μοναρχία — «Ӏедал цхьаннан карахь хилар»: μόνος — «цхьалха, цхьаннан» кхин ἀρχή — «урхалла дар, Ӏедал») — урхаллин форма пачхьалкхан Ӏедал цхьан адаман карахь хилар монархан (королан, царан, императоран, элан, герцоган, эрцгерцоган, султанан, эмиран, ханан, фараонан кхин а).