Бразилехь 4000 метр гергга кӀоргехь Ӏилманчаш гучудаьлла дуьненахь уггар деха лаьттан бухара хи. Хин хьост Андийн кӀажошкара малхбузера малхбалехьа 6 эзар км дахделла Атлантикан океанан бердашка кхаччалц, мадарра аьлча Амазонка хин бассейнан кӀелахь. ХӀара Ӏилманчийн хаам баьржина 2011 шеран августехь[7][8] Рио-де-Жанейрохь бразилин геофизикан юкъаралло шайн вовшахкхетарехь дӀакхайкхича. Хин официально доцуш[9] цӀе елла Хьамза (порт. Rio Hamza, инг. Hamza River) и карийначу Ӏилманчана ХӀиндехь винчу Хьамза Валиян (V. Hamza) цӀарах[10], оцуо 45 шарахь сов теллина Амазонка хи[11]. Хьамза ву Рио-де-Жанейрора Къоман обсерваторин белхало, цунна дуьххьара карийна Бразилехула дуьненан чкъоьран тайп-тайпанчу тӀегӀан тӀехула охьадоьду геологин тамашийна а, шакепара а хин системан экземпляр. Ӏилманчо терго йина цхьайолу сейсмотулгӀенаш лагӀъяларан, оцу балхо аьтту бина лаьттан бухахь дукха хи каруо (юьхьанца иза «лаьттан бухара океан» ду моьттинера). Амма кӀоргехь болхбеш йоцучу 241-гӀа маьхкдаьттан буручохь хин температура теллича гучуделира тамашийна (оцу кепарчу кхечу бурунах тера доцуш) иза хийцаялар, цуо аьтту бира гучудаккха лаьттан бухара охьадоьду хи. Талламаш боьдуш а болуш гучуделира, охьадоьду агӀо дӀаяьккхичхьана, Амазонкин (лаьттан тӀехулара) а, Хьамзан (лаьттан бухара) а вовшех чӀогӀа къаьсташ васташ ду, чӀогӀа хаалуш дерг шоралла а, охьадагӀаран сихалла а ю. <!—Амазонкин шоралла цхьанна тӀиера {?} ткъа километре кхаччалц ю, лаьттан бухара Хьамзан шоралла 200—400 {?} километр ю.--> ТӀаккха а, Амазонкин охьадагӀаран сихоллин барам секундехь пхи метр бу, ткъа Хьамзан секундехь 1 миллиметрал меллаша бу[7]. Хьамза чӀогӀа меллаша охьадоьду 4 эзар метров гергга кӀоргехула лаьттан херолашна юкъахула Амазонкица нийсса[11]. Хьалха тоьхна чоьтаца, Хьамзан шоралла кхочу 400 км, ткъа хи дайар 3900 м³/с[12] — иза 2 % гергга ду Амазонкин дебитах. Хьамзан охьадагӀаран сихоллин барам бу шарахь масех метр. Иза меллаша ду ломан шан барамал а[12][13], цундела цунах охьадоьду хи ала мегар ду цхьа билламана[13]. Хьамза Атлантикан океанах кхета кӀоргехь[14]. Хьамза хин барам бу лакхарчу тӀегӀанара дуралла йолуш[13].