Onder andere last den Captn gegeven is mede het opmaken der rolle van die geene die gaerne hunne voor heen verdiende reecq zoude willen lighten, het ware al geschiet (zoo bij aldien den Gou verneur van Tagulanda de manado had konnen bestevenen het welck door stercke tegenwind en ongelooflijcke felle stroom niet wilde lucken, maar most het naar herwaerts op douwen, alwaar den 23en xber verscheen; gevallig wel, maar tijdigh en wenschelijck om de avereghtsche minees, die 'er door eenige onder handen, waaren genomen, waerdoor al wat werckx hadden, aleer den koningh weder te reght kregen, en waggelden de armen des Ternataanschen en Aidoreschen evenaar al wat Zorgelijck, gelijck alles breeder Int dagh register te vinden is 't welck alles uw voorgekomen ende dus lange in een vreedige en gewenschte stand gebleven is- Naar Batchian zenden wij nu achtervolgens UEd:e ho: aghtb welgegevene last Rxr 785 3/8 aen begeerde Lijwaeten voor welcke penningen den sergeant aenspreekelijck blijft, en waar af bevoorens den selven hebben gewaarschouwt dat het gelt in handen wesen moet eer de goederen overhandight werden, zonder aenzien van persoonen, om 't lossen en 't borgen voor te komen, dat zoo veel bijnaar is of men 't de luijden schonck; wet ende dogh van geen betalen
Van Ternaten dato ulto April A:o 1678. betalen, blijckende aen de slordige schulden in onse boeken nogh loopende, dogh meest door de Ternatanen gemaakt, ende het welck wi, met het eijnde van't Jaar en de erkentenisse penningen der rijcxgrooten, meenen te vereffenen, die dan de schuldige aenspreken, konnen, ende hun vertael daerop zeeken, ziende anders geen kans om aen 't onse tegeraeken, jmmers niet door wegen van Iustitie alsoo ons in't Civiel noeit reght en geschiet, en alles met uijt vlughten en ontkennen maer slepende gehouden werd. — De batchiansche majesteijt scheen, onaengesien u Ed:le ho: aghtb:r heusche vermaninge en genoegsaem verbodt, eghter met geweldt en persoonlijck naar Cerams noordcuste te willen, om die bewuste volckeren selfs tot overkomen te bewegen, het welck mij denselven eerst minlyck, daer naer scherper hebben afgeraeden, gelijck in de afschriften der brieven blijckt, waer door hij ook schijnt zijn reijse gestaakt te hebben, dogh onlangs is zijn hoogheijt naer oubij vertrocken, onder voorgeven van kalck te willen laten branden en 't houdt te kappen tot het opmaeken van't ronduijtje of dit nu waer is, dat den Commandant gelooft, en of hier van daen onbekent traght naar Cerams noordkust eens over te steeken, zal ons den tijt leeren, wij geloven niet dat zoo on bedaght zal zijn, en schoon het al geschiede zoo hebben wi, dit al tijdigh naer ambonia gesr ende 't zelvig aldaer bekent gemaeckt.
Het kalck branden voor den koningh, om sijn swaeren aghterstal wat in te palmen, seer hoogh opgestelt, en 't geen al wonderlijck wat scheen te beloopen, is by naar tot niet geloopen, gaande niet verlooren, dan 's Conings als algemeijn goet en isser als nogh niet gelevert dan omtrent 209 balijen ende dat van drie kalck ovens, de welcke naar dat wel gebrandt waren zonder eenige de minste voorsorge, den geheelen regentijt over zoo hebben laten staen, en tot niet vergaan zoo dat daaraf ook niets geko men en is, dan 't bovengenoemde, den Captn lauwt Beti heeft een overgelevert, waar op al lange bevoorens lijwaeten had ontfangen 't welck daar door nogh niet effen en is, en is zeer goede kalck en vrij beter dan 's Conings besorght geweest, op macquian zijn, er voor Reecq: van de koningh ook nogh eyndelyck twee ovens in den brandtgeraeckt, ende hebben wij dan nogh een grooten oven van ons zelven, dat hier onder 't Casteel gebrandt is, waer mede wel een goeden gangh souden konnen gaen, ende de vergrootinge van't bolwerk, Jelole beginnen, maar alsoo den gou verneur op zijn wederkomste alles wat nader heeft bezightight en vrij meerder gebreken aen dese vestinge aengemerckt en bevonden, als ook dat wel last tot het vergrooe van't Volwerck maar niet van de wal ofte guardijn tusschen, Jelolo en Real, dat wel 't nodigsten is, gelyck UEEd hooghaghb. e nader jn't aanstaande staat