Sij 't affsenden van voorne fruijt den Engel naer Banda, gelegentheijt om aen d'Hr Gouvern:r Witsen te schrijven, voorvallende, hebben aen gemelte sijne E. vsocht, ons met 't herwaerts senden der Jachten Harinck ende Gapingen uijt de Vlote vanden Oppercoopman Dortsman van de Zuijd in Banda keerende met een partije soldaten tot de verlossinge der tijts g'expireerde alhier te versien, dat ons adviseert t'haerder aencomste aldaer te sullen geschieden, des niettegenstaende, comt Interim alhier ter reede gants onverwacht, uijt moluco bij d' H:r Gouvern:r Servijen expres daer toe affgesonden dato 5e deser t'arriveren 't Jacht Arnemuijden medebrengende ten selven sijne 62 soldaten, dat nu onnoodich geweest ene wij sijne E daeromme oock niet vrsocht hadden, doch le van Dortsman hier gecomen sijnde, en dats In moluco, soo als vstonden oock wel gemust conden worden, hebben haer hier behouden, d'Impotenten met de Cloeckste uijt 't Casteel alhier ver wisselt, en soo voorts terstont sonder aen Lant te comen naer voor Capaha in Guarnisoen gesonden, op hope dat voor de te doene vrlossinge noch ijets goets tot affbreuck vande Rebellen aldaer mochten helpen bevoirderen; Pr voorn: Jacht dat den 10e do weder derwaerts hebben doen keeren, heeft ons gemelten Hr Gouvern:r toecomen laten 3 l Japanse nequingris en 't Comptoir generael tot Laste van Amboijna voor 't bedragen der selver f 160:-: 3 ten aldaer gedebiteert, en wij sijne Eper tselve op gedane versoeck mede toegesonden 3½ Catty gecoleurde ofte alhier geveruwde Zijde met 25 paer gesorteerde zijde Coussen, om dewelcke benoodicht was, bedragende voors zijde met 5: ra Veruwloon f 40: 15:- en geseijde Coussen a 1½ roa t paer f 95:12:8. te samen f 136:7:8. dat mede op 't Generael tot Molucos belastinge gebracht hebben, gelijck oock tot Laste van Banda hebben gedaen f 226:6:4. voor t bedragen van 355: Cannen Clappus Olije a ¼ r: ijder, in twee Vleijs Varckens P:r de fluijt den Engel, op't versoeck van d' Hr Gouvernr Witsen tot Bandaes behoefte derwaerts gesonden, voor welcke partijtjes versoecken dat door UEd: ordre 't Comptoir Amboijna den mij is gerenwBad: Verbrick gepubliceert r omtrent op de de Heeren Soorten Amboina in Adriaen daen Arer 16e: Augus: tarisz nde ende man met 18: versonden houden. fort Wilhelms op damme ortro teij
ellende was, als hebbende niet gewilt, siende dese Roovers aencomen, dat sij haer geweer ter hant nemen, en haer ter defensie stellen souden, sustinerende dattet Volck van Boura, ende geen Napourben waren, daer sij anders bestant genoech tegens deselve geweest souden hebben; doch het sij dus ofte soo, sijlieden sijn vast in een droevige gevangenis, en sullen nu apparent in handen vanden Tidorees ofte Spanjaert comen te vervallen, daeromme oock aen d' Hr Gouvern:r Seroijen in Moluco geschreven en vsocht hebben, dat sijne E deselve aldaer comende te vnemen, sijn debvoir gelieve te doen, dat deselve t sy voor behoorlijck Losgelt, ofte anders weder uijt der selver handen Los end vry geraken mogen, daer op 't gevolch vwachten moeten. — Weijnich isser wijders sedert onsen jongsten in dese Quartieren gepasseert, en blijft noch alles tusschen ons en die van Capaha, in vorigen Staet, 't Jacht Santfort hebben volgenden daechs naer de despesche der Schepen middelburch en Uijtgeest naer Costy van hier, in besettinge voor Capaha gesonden, ter plaetsen daer den Vijandt sijnen meesten uijtloop ter Zee neemt, oock al sijn Vaertuijch ophaelt en vbercht, alwaer comende, vonden dien selven strant, sijnde maer een cleijn Baijtjen, met drie Borstrveringen van opgeleijden Steen, sedert dat onse Jachten van daer geweest, en sij dien selven strant vrij gehat hadden, achter malcander versterckt, van achter dewelcke dapper met Bassen, Haecks en musquetten naer ons cleijn Vaertuijch met dewelcke het jacht tot dicht aen de Wal boechsaren mosten, schoten, dies niettegenstaende 't jacht, sonder dat d'onse eenigen schade van des Vijandts schieten becomen hadden, ten ancker gebracht sijnde, vielen d'onse onder faveur van des selfs geschut, terstont aen Lant, sloegen geluckich den Vijandt uijt dese sijne nieuw gemaeckte wercken, vrdestrueerden deselve, sonder eenen Steen op den ander te laten, teverpende deselve meest in Zee, vonden daer achter & vorder inde ruijchte en Clippen opgehaelt, twee groote Chiampans, met noch 12 stx mindere Vaertuijgen, die d'onse al mede alle verdestrueerden in stucken hackten, en vbranden, naderhant hebben d'onse door aenwijsinge noch twee groote Orambaijs inde Clippen ende t geberchte op, tot
Inventaris van verscheijde Papieren soo dato op, tot dichte bij haer negerije gehaelt, gevonden, en die, gelijck d'andere onbruijckelijck gemaeckt, oock dit soo in alle soecken en schuijlplaetsen, daer nae gecontinueert, tot dat jegenwoordich met een eenich prauwtjen ofte Cattemarauw, om een Bobber in Zee te brengen, meer hebben, maer van alles, wat sedert 'topbreken onser Jachten van daer, door hare Vrunden hen toegebracht was, ofte selfs gerooft en becomen hadden, weder teenemael ontblootet sijn, &e wort hen oock net een bobber, om een Visgen te vangen, gelaten, die soo haest sijlieden met groote moeijten gemaeckt, ene in Zee geleijt hebben, d'onse gaen opvisschen & twechhalen, soo dat nu weder groote Armoede, volgens der gevangenen, vrclaringe, beginnen te Lijden, te meer hare gebuijren en Vrunden, nu 't Visschen mede selfs benomen, en sy daer door oock, soo als te voren, geen middel hebben, om haer t'assisteren, gelijck oock nu niet connen bevinden, soo sterck als voor desen te geschieden, moetende haer oversulcx meest behelpen, met 'tgene selfs in't Bosch gaen soecken, ende daer uijt halen; dato 19 en 21en der verleden maent maij quamen die van Mamalo en Hittoulomma ons eenen Levendigen gevangen, en drie affgeslagen hooffden, hebbende noch eenen van des Vijants Voorvechters met 15 a 16 quetsuren in onse Vasticheijt op Hittoelamma gelaten, van die van Capasa becomen, presenteren, menende ons daer mede weder te vblinden, en doen gelooven, dat haer jmmers nu ware Vijanden tegens die van Capaha, betoonden, en wij geen achterdencken behoeffden te hebben, van deselve onder de haut meer t'assisteren, ofte eenige toevoer van Victualie te doen, oversulcx tij hen nu wel de Visscherije weder vrij geven, en de zee te frequenteren om hare nootdruft daer uijt te becomen, open stellen mochten, gelijck men oock die hare schelmstucken niet en kent, soude gelooven end betrouwen mogen, maer sijnde door diergelijcke Acten meer bedrogen, en wetende, dat sijlieden Liever drije a 4 Persoonen willen missen & verloren laten gaen, als alle te samen in d'uijtterste noot vervallen, ende daer door haerlieder aller desseijn tot niet te geraken, hielden hen voor, dat hunne schelmstucken & Valsche Practijquen ons al te veel gebleken, oock al te wel bekent was, dat sij dese hare geveijnsde Vij142 gepupliceert Band:s vertreckt mij is gerenwle van Dortsman op dan antschap 1de Heeren Soorten Amboina in Adriaen aen Erer 16e: Augus: tarisz: a nde ende in man met r omtrent anden aer eij den ten aldaer houden. fort Wilhelm som optrecht tot