China. gebleven, en overal voor gequalificeerd ge: santen aengesien ende erkent sijn, 't welck seec: ker in soo een groot Heijdens landt, dat noch corte: lingh door de oorlogen soo beroert geweest, end tot de Heerschappije van een vreemt Monarch — overgegaen is, al voor Wonder moet gehouden werden, ende can men daeruijt oock afmeten, sij de manite: nue van het recht der volcken eenichsints observe: ren; dese op en afreijse is bij de onse meest te — water, soo wel door eenige Rivieren die de nature gegeven heeft, als door sommige gegraven Vaer: ten gedaen, dewelke hier en daer, ten aensien van de Clippige en ondiepe gronden, op vele plaetsen almoeijelijk en vrij Periculeus sijn te passeren geweest, tusschen wegen leijt een seer hoogh geberghte, daermen omtrent de lengte van vijf mijlen overseen reijsen, ende de bagagie van d'een tot de andere sij d doormenschen laten — dragen moet, ende anders behouftmen te lande geen wegh te gebruijcken, dan wanneer men tot op 4: mijlen na bij Pekincomt, alwaer de onse — haere goederen op karren gelaaden, ende Rij: Paerden wierden toegevought, daermede sich in een aensienelijke ordre op den voorsz: land t. wegh begaven, voor en achter hun een Prince Vlagge voerend, ende quamen alsoo op den 17:' dagh — vande
China. vande maent Julij 1656: binnen de keijserlijk stadt Pekin inrijden, alwaerse dicht aen de poort om wat te rusten, als de noch achter sijnde bagagie in te wachten, in een Chinesen Tempel gebracht, ende aldaer vande Cantonse Coningen haere Agenten, als diverse andere uijt het Hof gecomen Adel verwellecompt, ende met eten getracteert wierden, van waer tegens den avont voorts gereden wesende, sijnse naer een daer toe claer gemaeckt logiement geleijt geworden, dat onverre van't keijsers Hof, een ruijm een uijrgaens stadtwaert in— gelegen was, waer binnen gecomen wesende, ende de onse getelt sijnde bij na op de Iapanse wijse, de Poort terstont met twee, van aensien sijnde, Cartarise officie: ren, en twintigh soldaten bewaert wierde, sulcx dat nie: mant sonder Consent uijt of in gaen mochte, des anderen daegs smorgens vroegh quamen der drie Gecommitteer: dens uijt den naem vande keijser en:r Rijcx Raaden om de onse te bewellecomen, mitsgaders de mede gebrachte geschenken voor de Maj:t als anders op te nemen, volgens de memorie die daer van uijt Canton becomen hadden, deselve van stuk tot stuk curieuselijk besiende, ende ondervragende, waer 'tselve alle van daen quam, ende gemaekt was, dat sij alles door haere Clercquen soo inde Chinese als Cartarise Taele annoteren lieten, ende quamen de Presenten voor den keijser haer inde oogen
Phina. oogen seer wel te bevallen, hier na begoudense de onse veelderhande seer wonderlijke vragen voor te stellen, en eerstelijk, of wij op het landt, of wel de Zee ordinaris woonden, ende gehuijs vest waren, alsoo hun door het Jesuijtse gebroet scheen wijs gemaeckt te wesen, dat luijden waren die geen landt en hadden, noch besaten, maer soo eenelijk op den roof ter Zee— leefden, daer van hun na de waerheit wel andere — onderrichtinge wierdt gedaen, maer en schenen daer: inne geen vast geloove te connen stellen, voor en al eer hun tselve in een Werelt Caertjen suffisantelijck bewesen wierdt, het welke sij nevens de aenteecke: ninge met haer namen om den keijser, ende de Rijx Raden daervan met beter fundament rapport te connen doen, welk haertje, soo gemeijnt wert, noch onder de Maj:t: is berustende, daer na wildense oock weten, van wien onse Ambassadeurs gesonden qua: men, ende wat voor een nature van regeringe in ons — landt hadden, die sij dewijle wij daerinne geen Coninck en erkenden, niet heel wel verstaen noch begrijpen conden, ende meijnden schier onmogelijk te wesen, — dat een landts regeringe sonder souvrein konde bestaen, dies de onse om het werk in haere oogen wat beterschijn te geven, genoodtsaekt waren te moeten seggen, dat een Prince hadden, die het oppergesagh vande militie als anders, om onse landen te beschermen, aenb: China. cie en, gen