Augustus 1677, in't sluijt scheepje d'vliegende swaen liggen: voor batsjan ten anker koningh brengen ende met eenen een geschenck van boom vrughten, seggende dat de koningh met verlangen waghte, den gouvernr stapte met die Heeren inde schuijdt, mede nemende een vaendel het welk voor den koningh van batchian zeer Cierlijk hadt laten schilderen, zijnde s'Comps wapen op geel Armozijn hebbende indes zelfs spiegel in een zonne en arabische letteren sultan allawsadin, inde vlagge van aghteren zon, halve maen, en sterren ende inde vlag van boven s' Compes merck men most dit vaendel op rollen om het inde schuijt te konnen doen, dogh naerdemael nogh niet ten vollen droogh was, kleefdent aenden anderen, en smette op sommige plaetzen, waer door het den koningh voor dat het wat verhulpen zoude zijn niet te huijs gebraght en zoude werden, den koningh ontfingh den gouvernr boven maeten manlijk en met een groote genegentheijdt hadt zijn voornaemste rijx grooten bij zigh, en leedt niet lange off haelde de zaeke van't volk van Cerams noordt Custe op't tapijt Eghter met een groote behadigtheijdt en bedaertheijt daer
augustus 1677 in't fluijt scheepie duliegen: dwaerligen: voor bat sjanten Aanscnm daer wierde veel over en weder gesproocken, ende door verscheijde elk op zijn beurdt, nu t'een dan t' ander te berde gebraght het welk al wederleijdt wierdt, en meest hier jnne bestondt. — d'opreghtight van haer Edle tot Batavia en genegentht om zijn Hooght aen volk te helpen, bleek genoeghsaem, ende daer en ware niet aen te twijffelen; dogh der selver meeninge en waer niet anders, als die volkeren hunne eijgene vrije wille en keure te laten, off zij vertrecken wilden ofte niet, alzoo het een zeer harde zake zoude weesen, soo veele ende wel gezeten luijden tegens wil en danck te doen op staen, hun bezith en ouders graven te verlaten, dit wierdt seer we- begreepen, maer 'twaren hun eijgene volkeren, hier op wierdt weder, als meer maelen gediendt, dat 't reght van oorloogen en aller volkeren dit mede braght, dat men een landt met de wapenen winnende het volk mede won, andersints waer het voordee- weijnigh nogh ook eenigh landt zeeker van deszelfs inwoonders, zoo men oude tijden te berde braaht ende anders geen bewijs, want die
C.Elb. die zij nu zeijde de haere geweest te zijn voor een eeuw, zouden de Chineesen weder mogen zeggen lle voor twee eeuwen de hunne waeren, en zoo wederom: andere van oude tijden, tot in't oneijndige dat maer een doolhoff zoude sijn, alzoo van oudts en nogh de toevloeijinge van verscheijde bij z ondere geslagten en volkeren een gemeene best maeken, daer zij zigh komen te vesten en standt kunnen houden, zoo dat die volkeren, nu Jegenwoordigh op Cerams noordt Custe ende in die bewuste dorpen, niet hunne, maer 's Compes onderdanen waren, en wanneer 'er eenige bequamen, mosten zij zulx aghten een bijzondere weldaet van d'E Compe te weesen, ende niet eenigh reght van hunne kant, naerdemael zijluijden zelfs overwonnen volkeren voor slaven reekenen, van hunne kant was hier omtrent al te veel gewaeldt, onvoorsightigh van zommige en baldadigh van anderen gehandeldt, het sluijtie most zaet gaen zoo men de vogels uijt 't slaggaern wilde lokken, in Tegendeel waren d'affgezondene— naer derwaerdts dreijgende gekomen, als vollemaakt hebbende, willende de zelve gebieden als hunne Augustus 1677, int fluijt scheepie d'vliegende swaen liggen: voor batsjan slaven