Van Sumatras westcust den 9e December Ao 1679:/ leloe van bergen haeren bergmeesters werckende, een quaden uijtslagh daer van — te gemoet sien gelijckse oock voorgeven dat haer van deselve doe — sij in dienst aengecomen zij souden konnen volstaen, soo se maer — slegts in steenen wissen te kappen, en die te breecken, — Waerlijck een slegte konst en weetenschap en dat voor sulcke groote gagies, als principael 'tvolck dat door bilander — uijtgebragt is komt te winnen waer van twee persoonen 35: en de rest maendelijcx 30: gls buijten haere Costgelden bedongen hebben excepto den hier voorengen: gedegradeerden berg timmerman, die 25:, en de twee soonen van bilander waer van d'eene oock 25 ende andere 7: guldens ten maent wint en waer van doudeste volgens 'tseggen vande vader aengenomen soude sijn op Condicie dan hij in absentie van hem selfs de werckluijden commandeeren maer selfs niet wercken onder beloften dat waer de soon te kort schoot de vader sulcx voor hem suppleeren soude: de — Iongste maer 13: Iaeren out en een Jongen zijnde, is ligt afte moeten wat dienst d' E: Compe van deselve kan trecken— dogh dit soude nogh voor een goedertieren gunste van onse Edle heeren suppriooren konnen aengesien werden, was maer anders de vader en sijn verdere bergwerckers voor haeren dienst bequaem, maer daer aen hapert het, en in middels komen de 59: mineurs met de scheepen asia, hollantse thuijn en 'twapen van tergpes na india gesonden, d' E: — Compe aen bloote gagies f 1419: maendelijcx te costen. dogh drie daer van sijn hier ten Custe bereets aflijvigh geworden, namentlijck den Luijtent Olivier du Castenau (: die de Cust niet betreeden maer Even voor datse ter rheede van — Plo chinco quamen, den geeft gegeven heeft en daer ten eijlande begraeven legt:) en dan nogh 3: gemeene bergwerckers men naemen Arnoldus de Brugh van Mons, Mattheijs brergen van luijck en francois die ontwijffelijck al meede geen beeter kennis dan de nogh leevende gehadt sullen hebben dogh van deese drie is d'E: Compe ontslaegen, wenschelijck maere het, dat wij oock van de verdere soo onnutte dienaeren immers voor soo verne./
Van Sumatras westcust den 9en December Anno 1639: verre 'tmijnwerck toetchieeren (:dogh duijst niet doorde doot:) bevrijt mogten zijn: seer gaeren Edle groot agtbre heeren souden — wij de gene die Liever soldaten willen weesen haer versoeck ingewillight en de verdere onbequame den selven trans laeten volgen, mitsgaders. haere hooge gagies op d'ordinarise besoldingh 'tsij dan van soldaet off matroos gereduceert, off haer oock wel te rugh na costij — waerts gesonden hebben, maer dewijl wij sien en bemercken dat onse Edle heeren suppriooren ontwijffelijck aengeprickelt door de apparenties die de tambangse mijne inde laeste maenden van 'tjaer 1679 En in d' eerste van 'tdaeropgevolgde Jaer 78: een goede scheen te belooven, en na dato door d' heer petrus hartsinck — die onses geringen oordeels in sijn tractaetie hier vooren gemelt al wat te hoogh opgeeft nogh wijders aengemoedighen dit — mijnwerck soo hoogh estimeeren en daer uijt ter zijner tijt — onwardeerbaere schatten verhoopen te verlangen, mitsgaders onse Edle heeren suppriooren een ongemeen goet gevoelen van dickgen:e bilandere. en sijn volck hebben, hebben wij sulx geensints op ons derven — nemen, maer veel beeter geraeden gevonden nademael niet alleen de Leeden, maer oock de hoofden souden moeten aentasten hier op uw wel Edle groot agtbrens nader en expresse ordre aftewagten, als daer met voortvaerende uw: hoogh Edlns misnoegen op onsen hals te laeden; Edogh dewijl 't geene vooreerst in de oude tambangse mijne kan en staet verrigt te werden wel sonder deese nieuwe suijckerwaelsche bergwerckers en oock — met minder getal slaeven, dan wij thans in voorraet hebben (:als van welcke kattijven wij al voor d' arrive van 'twape van ter goes, om de mijne soo veel doeneljk te ontlasten — bereets 40: stx: soo Iongens als meijden afgenomen en tot nogh wat verder slegten van den Chincosen bergh als 't vernieuwen van de sillida paggeringh g'emploijeert hadden genoegsaem te expedieeren zij als waer toe volgens thiernevens gaende rolletie no 8: maert 12:en europianen soo opper als ondersteijgenen en gemeene bergwerckers en 166: Lijfeijgenen meen uijtdruckingh van ijder dienst en plaets daer hij moet wercken benodigt zijn en op dat
Van Sumatras Westcust den 9en December Ao 1679: en op dat in middels deese nieuwelingen tot uEEdle nader te gevene ordre, daer van wij hoe eerder hoe liever wensen versien te zijn, haere — swaere gagier niet vrugteloos mogten komen te verdienen, hebben wij — op den 3en Novembr schoon de propositie al daegs te vooren geschiet was in bergh naede na veele over en weer gehoudene debatten end niet sonder daer omtrent groote fastidies te hebben moeten verdraegen door dien bilandere nogh agterbergh schoon haer wel — genegen toonden een nieuwe mijn te bearbeijden, geen vaste resolutie — trecken, off haer advijsen uijten wilden welcke van de drie nieuwe mijnen sij voor d' E: Compe proffitabeest oordeelden, en waer door oock 'tbesluijt voor een naght most gesurchieert blijven, ten — meesten dienste der E: compe goetgevonden en gearresteert 'toverrigh en in de tambangse mijne met benoodigde getal slaeven bestaende — in 30: mans en 19: vrouwen onder 'tbevel en directie van monsr bilander te geven om nevens de waelsche bergknaepen een nieuw werck na eijgen goen vinden onder handen te nemen en vooreerst de weegen na songij pienangh (:door hem vercooren:) bequaem te maecken, te meer om dat sr agterbergh die tot dit wercq speciael meede d'opsigt hebben sal, volgens eijgen bekentenis — en klaere oogen schijn weegens sijn beenbrilck als puere onkonde onmagtigh is, om inde tambangse mijne te vaeren, en dierhalven meeren dat hij d' E: compe in een nieuwe mijn vrij beeter — dienst sal konnen doen, soo als dit alles Larques bij de bergh— resolutie van voors datum meede onder No 3: consteert Jngevolge van 'twelcke dan de voors Lijffeijgenen aen Pr bilander ter hant gestelt werdende weijgende die eerst een langen tijn, onder voorwendingh van veele blaeuwe excuses doch zien sigh eijndelijck nogh geseggen, voor der selver goeden ontfanck te teeckenen, — Tsedert en na des Commandeurs vertreck van plo chinco dat nogh dienselven avont voortgangh nam, is ons door den secunde Sr opdam van plo Chinco aenges als datse met geciteerde haere waelsche berghcnaepen en slaeven de sangij — pienanghse mijne aengevathn eenige ingravings in 'twerck — gestelt