Van Ternaten Ond: dato 6: 7b 1680 Compareerde in de Volle vergaderinge Cassaijra Geboortigh van macquian ende negorije taffasauw, den welcken bekende en verclaarde gisteren van macquian vertrocken te zijn met een praeuw bemant met acht man, tot hooft hebbende sekeren Lijffeijgen vanden Coning amsterdam guare gen:t zijnde expres affgesonden geworden door den sengsadie van guoffagieta, met hoenders, goela canari en eenige andere snuijsterijen voor — zijn hoogh:t boven gen:t naar Ielolo, maar — comende omtrent sodongoli, wierden doorde mardijckeren die aldaar omtrent zeecker eijlandtje met hun praauw verborgen lagen aangetast en hij declarant nevens noch een van zijne mede maats, doorde musquets cogels geraackt en gequest geworden zijnde hadden metde vlugt niet connen ontkomen, niet tegenstaande — met hun praeuw al aan landt waren gekomen — verklarende vorders, dat wegens de ternatanen doenmaels voor zijn vertreck op macquian inde negorije Guoffaquja resideerde den sergeant d' Salaman, bij hem hebbende niet meer dan twee van sijne landtsluijden, die den sengsadie atj, gelijck mede houcou broeder vanden Cap:n Lauwt retj van Telolo weder op — macquian gebracht, en aldaar 't hooft nader handt affgeslagen hebben in welckers plaats weder tot Senghadie wiert verhoren hati hatoun zijnde eenigsints aan't geslagte van rheetj — vermaaghschapt, hebbende ook in geselschap — van rhetj op macassar d geweest, maer d'andere broeders van Rheetij, als namentlijck Gannij en baijcoutou zijn tot nogh uijtgeslooten, werdende den laastnoemden bij den Coning op Zelolo bewaart, en den anderen naer Tidoor - gevlugt, voor en aleer den Sengsadie ati met zijn broeder houcou om 't leven gebracht waren wetende vande beraadslagingen der macquiands niet anders dan dat den Coning haar gelast en aan bevoolen had, van gesamentlijck met met hunne wooningen uijt het Eijlandt van macquian naar salmasera tot dodinga te verhuijsen om die post alsoo geheelijcken naar uijtterste vermogen te verseeckeren maar de macquianders hadden daer toe niet connen resolveeren, omdat het water, als— Montcost
Van Ternaten ond: dato 6:' 7b 1680 montcost tot dodinga zoo gemackelijck met te crijgen was, Daaromme van resolutie wierden om naar Tosscho te vlugten, maar die van Guoffagieta en conden zulx niet goetvinden - zeggende, wij en zijn tot nog niet in noodt gebracht, nogte aangetast van eenige vijanden — willende liever op hun land sterven en begraven werden, als vlugten waar bij tot noch zijn — verbleven, zonder eenige veranderinge 't zedt: dien gehoort te hebben, maar wel dat de macquianders altijt gemurmureert hebben; van onder de ternatanen subject te zijn, ter wijlen, niet alleen stercker van volck, maer ook omdat van meerder vermogen waeren, dan de ternatanen, daeromme oock zelfs eenen Coningh en rijxgrooten zouden begeert hebben, waer onder zij hun conden buijgen om alsoo — vande ternataansche onderdanigheijt bevrijdt te zijn, hebbende tot dien Eijnde ook een besluijt gehadt omden Capn Lauwt Rheti tot hunnen Coningh te kiesen gelijck voordesen ten tijde dat den coning amsterdam met zijne — rijx-grooten in verwijderinge was geweest, zoodanig besluijt bij de macquianders alreets was genomen en vast gestelt, maar den — Senghadie van Gnossagieta en heeft daartoe tot nogh geen consent connen dragen noch in voorsz: resolutie bewilligen, waeromme 't zelve ook geen verder voortganck en heeft connen nemen, aangesien d‛eene helft vande macquianse Inwoonderen onderden senghadie van Guossagieta sorteren, als die van — babauwa Euossababauwa, Tabona, taffasouw, tallapauw en sabale, en d'ander helft onder den Sengsadie van macquian off Guoffaquia, als tahane, pelwerij Samsouma maijloa Tabalola malapa, soma en pouwatte zoo dat al 't gene bij bovengemelde Senghadies met een parig goetgevonden wert ook geen stantgrijpen kan.
Gelangende den Cap:n der mardijckeren zegt eenlijck gehoort te hebben, dat den zelven doorden Sengsadie van macquian g'apprehendeert— geworden zijnde, herwaarts bij den Coning amsterdam gesonden, en ter order van sijn Hooght