noijt en heeft vernomen, eenige dier boomen te groeijen, veel min een blaatjen foelij, of een noot gesien, jnvoug en vast te presumeeren is, dat op dat landek engeen specerijen, en vallen;— Meergemte burger verhaelden, ons, dat hij daer op sijn comste een maccassaerse Ionck, sagh leggen, en weijnich dagen, nae — datum arriveerden noch 10: stux: hij met dese lorrendraijers in discours raekende, vraegde haer onder anderen, wat sij daer quamen doen, en of sij wel wisten datse daer, ofte op andere plaetsen gelegen, om d' Z: Oost van Banda, niet vermogten te — comen handelen, dienden tot risponce, ten raekte hem niet, haren Coninck, was met d' hollanders in vrede, en sij waren— vande maijt daer gesonden, om Swavel te haelen, en buscruijt van te maken &. a Seijde wijders tegens d' Ingesetenen, — waerom sij (vermitse onse vrunden en bontgenoten waren) gedoogden, dat die volkeren daer op haer Rhede quamen, en zij luijden daer met negotieeren, dwijl den gouverneur van Banda. haer sulcx ten hoogsten hadde verboden, en dat d' maccassaren — onse vijanden waren, hier op excuseerden sij hun grootelijx dat 'smet hun wil niet geschiede, ook waren niet magtich genoeg om haer van daer te houden, 't was hun mede onaengenaem sulx te moeten lijden, mochtense adsistentie vande nederlandbecomen, sij souden gewillich, alle vermogen daer toe contribu eeren, om haer van daer te helpen verjagen, ofte te boorlogen, clagende onder anderen, den overlast, en gewelt, die haer van dat volck jaerlijx wierde aengedaen; Ia gedwongen den swavel selfs te moeten haelen, en inde jonken scheepen, voor welken arbeijt sij dan noch seer smadel.k wierden bejegent, en tot loon 2. a 3: Tambocxse swaerden, sonder hun iets meer te genieten verachtelijken toewierpen, soo dan daer
tegens daer  protesteerden, sustinerende hun meer competeerde, cregen— dan tot vergelding, niet als dreijgende woorden van datse haer — wilden sasacreren, en d' negorie spooljeren, &a sij baden desen burger seer demoedich dat hij tselve ons wilde remonstreren, met en met een, versoeken wij haer  vaertuijdh en volck quamen adsisteeren, Hoogh en dier sweerende, als sij ons vernamen- eerst en sagen aencomen, dat sij wilden van lant haer  aentasten, en bevechten; op dese aengeroerde relatie van voorschreven hebben wij burger  met advijs van Rade den 16: stantij geresolveert, — Jacht walckeren, en d'Chaloup sumatra, tsamen gemant met 44 zielen, bestaende in 11: musquettiers een sergiant, en d' rest varende personen gelicht uijt ons overblijvent guarnisoen, en ter Rhede liggende kiel den Conink david, en den meergemten burger mede in persoon, oock van montcost, en ammonitie van Oorloge, en wat meer daer aen dependeert geprovideert, des anderendaags derwaerts te zenden, gelijk tselve soodanich is geschiet, den schipper, — stierman, en sergiant der militie, sulcken Instructie — mede gevene als uEdle bij de nevensgaende copie gelieven te beoogen, godt geve datse wat goets mogen uijtwerken— dat daer door soodanigen ontsach mag ontstaen, datse namaels vresen, sullen dese oosterse landen meer te comen— frequenteren, d'uijtsettingh, na N: guinea, sullen volgens uEdns ordre voor als noch laten berusten, wij willen hoopen datter beter occasie inden slaven handel, op nadere gelegen Eijlanden, als soo wijt van Honck sal vervallen, daer van — wij al eenige preuve hebben ondervonden, namentlijk wij— hebben uEde voor dato meermaelen geremonstreert, hoe- dat die
dat die van Arouw, nu wel drie Iaren aenvolgens hebben versocht, en gebeden, soo aenden Commandr Braconier, als den Coopman borne, om inde Christelijke Religie geleert ende onderwesen te werden, verclarende heijligl:jk dat sij van — herten daer toe genegen waren, maer vermits 't afsterven — dier beijde personen, als andere Inconvenienten is tselve — achter gebleven; niettemin, soo hebben d' orangcaijen vande — Negorie Wockan, en oudjier, voorleden, november al wederom aen ons seer instantel. versocht, datse doch eenmael met een Cranckbesoeker, en schoolmr tot vaerder, en 't volcks onderwijsing— mogten g'accomodeert werden, presenterende; Indien d' E Comp:e niet gelegen quam, om vaertuijgh derwaerts te zenden, sij die persoonen op haer soncken en costen wilden overvoeren, dese jterative bede in onsen geconsidereert, en daer over 't advijs vanden kkenraedt gehoort zijnde, hebben ten opsichte van die Christelijke zaeke, en dat het buijten prejuditie vand' E: Comp:e gevoeght conde geschieden, geresolveert tselve te laten voortgank nemen, projecterende daer toe den Crankbesoeker van waijer gen:t gabriel nacken, zijnde een persoon van een seerstichtel. leven, wel ervoren inde Maleijtse, spraeke, oock seer bemind vande Inwoonderen, en 'tgemene volck vandie negorien, overmits hij voor drie Jaren, daer soo metten Commandeur braconier, als naderhandt met borne salr is geweest, en doen ter tijt, al eenige fondamenten, van onderwijsingh hadde — gelegt, nevens dien den Neirasz: schoolmr Joost d' haen, — zijnde een mesties, en Jong-persoon, maer van een besonderen leergeest: en vroom leven van godt d' Heere begaeft, die sijn vrouw mede souw nemen, om aldaer een geruijmen tijt te blijven remoreren, de saek dan vastgestelt zijnde, en hun beijde als