wij hiertoe te resolveeren comen, onaengesien het selve tegen het gevoelen van de heeren onse principalen streckt, die krachtigh het oorlogh tussen den Ternataer ende Tidorees recommandeeren, daer wij dan oock niet gaeren tegen gevoelen souden op dat Conincq Mandarsahadoor voorsz middel weder haestelijk met sijne noch rebelle onderdanen mochte coomen te bevredigen, ende ons in gevolge met het grooteste gedeelte van zijne macht in persoone tijdelijck herwaerts toecomen, om de saecke hier tegen de Macassaren te vigoureusen te helpen vorderen; de Eijlanden Xula weder onder zijne gehoorsaemheijt mitsgaders, het rijcke Bouton in vrede tebrengen, ende dan voort den Maccassar op zijn eijgen custe te daenich al gaen beoorlogen, om hem soo deik acces tot deke landen te benemen, daer godt de heere zijnen zeegen toe verleenen woude, hebbende wijders wij onse insichten, de Tidoreesen ende Ternataenen den anderen wel haest weder redenen van offentie geven sullen, gelijck u E: stelt, bij ervarentht opgemerckt te zijn, dat die twee natien selde langer dan vijff â ses Jaeren naer den anderen in vrede geleeft hebben gehadt, bij hoedanighe gelegentheijt de Compe haer en slagh daer naar mede noch wel soude waernemen connen: Edoch de voorsz Castilianen, ons de voor gespecificeerde, conditien niet connende ofte niet willende voldoen connen Coij
Wij hier gantsch niet geraden vinden, met haer tot eenige onderhandelinge werde getreden, gelijck wij oock tot voorsz: ons advis, maer bij provisie tot ons naerder schrijven naer d'aencomste der aller uijr en verwachtende secourtscheepen, zijn gecoomen, waermede willen uijt beelden, datter voor voorsz: overcomste der scheepen, tusschen uE: ende de Castilianen, in de saecke met allen niet behoort gevordert werden, maer deselve gelat en in state, soo alls sij noch is, ende op dat uE: daer niet alleenich niet dreijgende woorden, sonder effecten mooght Oorloghen, maer wat aen de handt hebben, waermede uE: sijne desseijner, eeniger maeten mooght uijtvoeren, ende vlagh de Castilianen haeren wg van de verwachte galeijen gelijck men soo spreeckt, doen inhaelen, mitsgaders de vrunden Bontgenooten door geanimeert ende in haere swacke couragie gesterckt werden, soo hebben wij goetgedacht, U E: bij desen toe telaten coomen, beijde de aensienelijcke ende weervaere welbezeijlde Oorloghs Jachten ter veer ende Arnemuijden, rechtevoort aen Noula in besettinghe leggende, met soo veel soldaten als daer eenighsints zullen connen gemist werden, waer van U1 E: het recht bedragen door den schipper gerrit roos aldaer staet gecommuniceert te werden, niet twijffelende of zal uE hem daer, daerof tot goetgenoegen wel gedient vinden, ende souden wij het hiermede van
van dese materie hebben laeten genoegh zijn, maer connen niet verbij, als daertoe genootsaeckt zijnde, te seggen, dat wij ons hier ten hooghesten verwonder en over de deformidabile hoedanigheijt van het Eijlandt Tidore, soo als het ons nu, door uE: gedescribeert wert, waervan indien wij oijt seeckere kennisse gehadt hadden, en souden waerlijck noijt soo dwaers nochte orgailljant niet geweest sijn, van in onse gedachten te hebben laten coomen, dat wij het selve Eijlandt, met 900 â 1000 blancke coppen, souden hebben geweten te debelleren, ofte van zijne nagelboomen berooven, het welcke wij meest al een ende het selfste werck, als het andere houden te zijn door dien u E: stelt, alle voorsz boomen meest achter de voorsz: stercke negerijen souden gelegen sijn, ende en is het ons oock geen kleen wonder, dat uE: in voorsz 11 schrijven van tweeden passato kont betrouwen, dat in dien wij met de geexpostuleerde macht van negen hondert off duijsent Nederlandtsche soldaten in de maent van Ianuario passato daer hadden connen aengeweest zijn, het werck dan, te weeten soo vroegh in februario al soude sijn ten principalen geexpediert geweest, wanneer nochtans ders Tidorees gelegenthij (den Castiliaen ongereeckent) al even ende soodanigh was, ende geweest soude zijn, dan als sij daer naer bij u tweede brieff wert uijtgebeelt ende noch is, uijt