halve smalle baftaas, nevens de 2: vaten sement, met de Chialoep vlissingen gesonden, Costij wel waren ontfangen, ons aangenaam zijnde, dat deselve uE: atbr inde presente schaarsheijt van penningen, eenigsints hadden gestijft, daar dan bij gekomen sijn, — 1000: goude koebangs, die uE: agtbne met sapenburg hadde ontfangen, nevens de 2500: rds die uijt het verongelukte fluijt schip de goude leeuw, nog zijn gebergt, dat dan voor eerst wel wat strekken zal, onzen voorraat van contanten. bestaat, op heden, nog in ontrent 3000: rds, waar mede geen twee maanden zullen konnen toekomen, zoo dat zonder naarder ontzet, haast ten eijnde staen te raaken; te meer alsoo haar nog weijnig luijden, op doen, om haare penningen bij d' Ecomp. e op intrest te stellen, hoedanig het hem in aanstaande bij — gebrek van naarder secours, ontrent de leveranciers der specerijen, als wij geen betalingen konnen doen, zal toedragen, leert den tijt Met aangenaamheijt hebben wij uijt uE: agtb: missive verstan, dat den burger Joost de Iong, costj voor novos van batavia had gebragt, dat vaderlandts: retourscheepen. aldaar behouden waren gearriveert, mitsgrs: een hoeker daar op korts gevolgt. — was, met tijdinge dat onse vijanden, den konink van Engeland, en vrankrijk, tot twee maal waren uijter zee geslagen, ende dat de victorie aan onse kant gebleven, was, dit zoo zijnde willen hoopen onse wapernen te lande, door godes genade, al mede haaft floreren sullen, naar welx uijtslag, of een goede vreede, wij van herten — verlangen met groote alteratie hebben uijt uE: gemelte missive verstaan dat godt den 5e de — provintie van amboina wet schrikkelijke en noijt voor desen gehoorde swaare — aardbevingen, en schielijke water vloet, hadde believen te besoeken, waar door (dat Iammerlz: is) een getal van 2150: menschen, subijtelijk waren Omgekomen, den almogenden wil die sware plagen genadelijk van die provinctie afwenden, op dat Compes gelegentheijt aldaar metter tijt weder mag herstelt werden Aangaande dese provintie konnen daar van anders niet zeggen, als dat de sware— ziekte en sterfte, daar godt den heere deselve naast eenigen tijd mede besogt heeft nu meerendeel is gesesseert, willen bidden de goeder sierenthd des heren ons — vorder bij woonen zal Aangaande het verrigten vanden Capptn: Jan francen, met zijn vloot naar binnae gedisteneert, is ons bedenkens, zoo slegt en schandelijk uijtgevallen, dat anders niet — konnen oordeelen, of dese zaak sal bij haar Eedele op bata, zeer euvel werden — opgenomen, nademael die plaats inde ooste mousson van bat. a komende, seer gemakkelijk en zonder het minste gevaar is, aan te doen. gelijk dan gebleeken is — aande scheepen, Pegu, de perel, en de Chialoep de doradus, die zonder de minste — moeijelijkh. t, sijn binnen, geloopen, en ruijm drie etmalen na haar makkers — hebben leggen wagten, dog niemant van haar te voorschijn komende, zijn — weder onder zeijl gegaan, om hare gedistineerde voijagie te bevorderen, — buijten twijffel zal dit schandelijk verdrijven, al mede geen Cleene — oorzaak Chinesen. dmen vrie Aandanesen ederkeren eten ggeagt de— drie opden souden sullen vande nige ive vande aken is, het
oorzaak zijn geweest, van het verongelukken vande fluijt de goude leeuw, ten aansien hij van zijn ordinarij cours is afgeraakt, ende benegen saleijer heeft moeten omloopen, dat hem di inde tijgers Eijlanden heeft doen vervallen UE: agtb: bedenkingen nopende gezeijde togt, te weten of dezelve van hier met de retours rende schepen, uijt deze provintien niet gevoegelijk zoude konnen werden hervat, waarover wij onzen gedagten hebben laaten gaan, maar konnen niet oordeelen, deze zaak van zoo grooten importantie te zijn, dat daar om deze dierbare provintien van zoo een aantal soldaten, als daar toe wel zouden vereijschen, om zulx uijt te voeren, te ontblooten, nademal wij reets zoo zober van krijgers versien zijn, dat quali: de posten konnen bezetten. behalven dat de schepen met specerijn geladen, kostelijk zijn, en om geen cleene reden behoorden in perijkel gestelt te werden. zoo dat 't eenemaal van gevoel zijn zulx van hier niet pratikabel te zijn te meer alsoo dien gevleugten hoop der makassaren haar wijt en zijt onthouden, en gedurig vande eene op de andere plaats om swerven, daarze met zulke kostelijke schepen, niet wel zonder perijkel nate Iagen zouden zijn. oordelen dierhalven veel beter dat die besendinge van batavia met cleen vaartuig, als galjoots, en chialoepen, die inde ooste mousson die plaatse genoegzaam konnen beseijlen ondernomen wierd, waar aan ook niet willen twijffelen of haar Edele sullen zulx bij aldien daar toe vermogens zijn, als hebben int werk gestelt, te meer haar wel Eedele niet onbekent zij, desen te aanigerotten hoop, de- gantsche cust van Iava onveijlig maakt Bij aldien wij vermogens waren, eenige magt uijt te zetten, zoo zoude deselve zeer Nootzaakelijk dienen gebruijkt te werden, om de zuijdoost, daar de Eijlanders op — verscheijde plaatzen, dapper overhoop leggen, voornamentlijk opletij, moa, en lakker inde negorijen toetekaij, kalisa, &a hebbende die vande Negorij toetekaij, op lettij, — haar voorde Engelsen verklaart, en haar vande Negorij batoemelle, die het met d'Ecomp: e hielden, winnig beoorlogt, zoo dat reets veele zijn gesneuvelt, nu ware — het tijt zoo het ons aan volk niet ontbrak, dien wispelturigen hoop eens onvoorsiedt op 't lijf te vallen, en met hulp der trouw geblevene bontgenoten. een goet getal van die troulose natie te bemagtigen, ende als slaven (waarom wij zeer benodigt zijn hier bij d' Ecompe te laten arbeijden. — wij houden met uE: agtb: gants nodig, dat de vaart op Java ontrent de oost cerammers, — hoe eer hoe liever werde gestuijt, dog op wat wijze men zulx behoorde int werk te stellen, heeft zijn bedenken, het kruijsen met eenige chialoepen in zee, op die vaartuigen, — alse na Java over steeken, is vrij onzeeker, alsoo dezelve ligtelijk bij nagt, ofte — andersints zoude konnen doorsnappen, maar is ons gevoelen dat men op de selve — most laten passen, alse gereet leggen, om van keffing afte steeken, waar toe— wel een vertrout burger zoude te vinden zijn, welke met sijn vaartuig daar gedurig af, en aan voer, om te vernemen, hoe veel, op wat tijt, en van waar hare vaartuigen sonden te vertrekken, als wanneer wij ons mosten gereet houden, om deselve — met forse en onversiens van hare stranden afte halen, om haar door dat middel
Leermeester aldaar— middel van die vaart, welk directelijk strijt tegen het Jongst gemaakt contract, geheelijk te frustreren, ons bedenkens zoude dit de zeekerste middelen zijn. dog bij aldien uE: agtbres bequamen en zeekerder mogt weeten aan te wijsen. willen ons garen 'tselve onderworpen, op welk teen en ander wij uE: agtb: — sentement bij naaste occasie te gemoet sien, om van ons te konnen dienen. — Den matroos, adam Hendriksz: vander helfst, die hier van f 6: tot f 9: zegt verbetert te sijn, is van hem een abuijs, alsoo zulx nergens komt te blijken, maar is — voorde zelve gagie, daar mede hier gekomen is, volgens sijn reeqs wederom vertrokken D: Erntfeste, agtbare, Manhafte, wel wijse, voorsienige zeer discretie heer en vrunden, desen afbrekende, zullen wij uEE: de genadige bescherminge des almogende bevolen laten, en na vriendelijk groetenisse — blijven, onderstond, UE E: dienstw: vrundt en bereijde dienaren, was geteijkent, willem Maatsuijker, Paulus and:r Visser, M: Roos. — I:s v: dijk, gerrit vanden berg, ter zijde Barda nassau Vltmo maart 1674.