hebbende: Van besondere nut en voordeel sal konnen zijn de paarde teeld op d' Eijlanden hoorn Enchuijsen en delff, soo daar op naarbehooren agt geslagen, ende d'ordre als nu gegeven wel onderhouden word, wann niet alleen kans sal zijn Ceijlon van paarden voorsien, maar volgens het Concept van u hoog Ed: gestr: daar van jaarlijcx een redelijk getal naar Cormandel konnen gesonden, om aldaar verkogt, ende reecq: van paarde teeld goed- gedaan te worden, die als dan in voordeel sal — komen, in plaatse dat deselve nu ten agteren staad niet het welcke dit Jaar nog een begin— sullen maecken ten dien Eijnde vande twee Eijlandekens, ende mede op delft hebbende doen opvangen . 1 stx: vande bequaamste ende — kloeckste hengsten, waar van 24 stx: op Iaffanap: gebragt en 24 stx: op delff gelaten zijn, om tam gemaakt en geleeld te worden waar toe aldaar een bequame stallinge, op steene pilaren is geordonneerd over dewelcke het op sigt heeft een persoon door mijn van Colombo mede gebragt, die besondere goede kennis heeft; met de paarden om te gaan— daar inne een goede gang te brengen ende van alderhande sieckte te genesen, van welcke paarde soo draa eenige bequaam sulle sijn, omte konnen gebruijcken, door hem na herwars— sullen gesonden ende weder andere hengsten, tussen de drie en vier Jaren oud opgevangen worden, wanneer het den regten tijd is die — beesten te leeren, en soo men daar langer mede wagt, vermengen deselve sig met de merens, daar van niet anders als kleen slag voortkomt gelijk daar door de paarden op dese Eijlanden seer verbastert zijn, besonderlijk op delff, alwaar het minste daar naar gesien is, oversulcx ik hebben g'ordonneerd de kleenste ondeugenste merris daar aan gebreck is uijt te roeijen, ende de kleene hengsten, die men al te lang heeft laten loopen op te vangen waar voor op Cormandel nog wel geld sal te bekomen zijn de paarde hebbe ik alle voor mijn doen drijven en besigtigt, — daar van op de twee Eijlandeks geteld zijnde ruijm 140: ende op delff meer als 400 het— welcke naar gissing ontrend een derden deel hengsten en daar van de outste tussen de 7: â 8: Jaren, en de Jonsie Een Jaar, out zijn, waar toe op Hoorn, en Enchuijsen geen persiaansz hengsten meer gevonden worden de laaste twee stx: 4 â 5 dagen voor mijn komste nedergesackt en dood gevonden zijnde, ende op delff zijn nogh Eenelijk twee six: oude soring hengsten overgebleven over zulcx aldaar weder andere bloecke grove persiaans:
persiaansz paarden sullen dienen besteld, om daar van goet slag te konnen voorteelen Naa de quantiteijd bequame merris vermeijne ik de op hoorn, en Enchuijsen vier stux, en op delft toe agt stx: vande voors hengsten sal mogen geset worden, dat ik de Edheer gouverneur en raad tot Colombo, in Eerbiedigheijd sal voordragen ende — onderwijlen in verwagting blijven, uhoog Ed: gestr mijne verrigting sal wel gevallen: — De twee Eijlandekens hoorn, en Enchuijsen sijn niet bewoond geweest, als naar dat van wegen d' E Comp: paarden op 't selve zijn gebragt, men — aldaar Eenige inwoonders, van't Eijland delff, Costa parrias geplaast heeft, deselven zijn — Jegenwoordig der thien huijs gesinnen sterck, en leven seer soberlijck, ter oorsaacke de grond van dese Eijlanden niet bequaam is, tot Eenigh— zaat, als op wijnige hooge plaatse daar zij monda een slegt gewas, en daar wijnigh voetsel in is, konn zaijen voorts behelpen zij haar met moesala bij de portugeese genoemt arois de Erve zijnde een klijn graan dat onder de aarde aande wortel— van seeker soord van gras groeijd en bij droge tijt wijnig of niet voortset, vis kan aldaar redelijk gevangen worden, dog daartoe mancqueerde haar Een vaartuijgh 't voordeel off winst die zij mede doen is mede sober, zijnde de saijen wortelen daar van Jaarlijcx omtrend 2 baar door haar gegraven, ende betaald werd tot 6: k verdeba van 600 lb: daar bij op Een kleene plaatse daar 't Eijland 't hoogst is kattoen planttende, ende waar legen ijder van haar aan d E Compe Jaarlijx moet betalen 2: C: kostgeld ende voort officie Nopende haar verder versoeck, suppliceere ik voor haar u Hoog Ed: gestr: voorsz luijden, Eenige gunste blieve te bewijsen — Het Eijland Nerrendive, off delff: aldaar zijn ter zeel en woon 372. stx huijsgesinnen, in drie gerugten verdeeld die geen Eijgendom aande gronden hebben ende daar van soo veel naar haar nemen als zij magtig zijn te beheeren sonder Eenige geregtight te betaalen, om dat zij daar op niet anders konnen zaaijen, als kleene saden, ter oorsaake de swenachtigheijd, en sietheijd, palmeerboomen willen hier nogtans wel groeijen, dogh en geeven soo veel vrugd nied noch en zijn lot timmeren niet bequaamen als die vande provintie: voor wijnig Jaaren is mede ondernomen het planten van kokus van zaijen 4 5/8 Ø te samen 6 5/8 Can bovendien gehouden zijnde de lancken daar de paarden uijt gedrenkt worden, op te halen, te suijveren, en uijt te graven ende de paarden op te vangen, alle het welke zij mij seer beklaaglijk voorhielden, ende te kennen gaven, versoeckende dat mogte quijt gescholden worden van het offitie geld, ende met Een thonij voorsien daar mede sij soude konnen vissen ende als het nodig was aan't Casteel komen, endewijle aldaar Een Corpl tot opsigter over de paarden is geplaast, die dickmaal seer verlegenis, om op d'ordinare tijd zijn randsoen aff te halen, ende dat van hier altoos geen aancomen kan — soo hebbe ik haar een oude Tonij van E E Comp: toe gevoegt daar mede ook paarden konnen overgevoerd worden van boomen
bomen, die bevonden worden seer wel te aarden besonderlijck langs de stranden daar de grond landig is waaramne ik d'ingesetenen hebbe - aangemaand, dat sij haar werck behoorde te make dese boomen meer voort te setten, dewijl sij daar van goet voordeel konnen trecken, tot Cattoenis de grond seer bequaam, en waarmede de ledige plaatsen buijten het bos, de zaijlanden, en — brackste gronden, meest was bepland het welk is Een van de voornaamste voordeelen, daar van dese luijden bestaan, daar aan volgt de vrugten van haar beesten, die men hierin— groote meenigte siet, en soo wel de daan zijn, als men deselve op geen plaatsen in dese gewest vind, gevende veel zuijvel, off booter, dewelcke de inwoonders verkoopen het derde voordeel is de kalck daar van zij gehouden zijn geweest seeckre tante voor niet aan d E Comp:s te lever in plaats van haar Oelij, off Hoorn dienst, dog dewelcke nu aan haar betaald word d' 8 par voor Een banum, ende geheel voorde nuwe fortificatie tot Nagapatnam gehouden word, — boven dien voorde zaeije geld genietende tot — 6. rd: de baer, daar van ordinaar maar 4½ daar gegraven worden, en niet gestaande gem Jnwoonders, uijd de voorverhaalde middelen haar onderhoud wel konnen vinden, soo klaagden de Caste parrias off zaijgravers nog de offitie gelden op ider hooft gesteld, tot 4 5/88: haar grotelijcx dructen, ende versogten daar van te mogen bevrijd worden, voorgeevende haar't selve soude zijn belooft dog ik hebbe haar dag mede absoluijt afgewesen, als oordeelende Tot het branden vande kalk word alhier genomen het palpelang houd, waar van dit Eijland vol geslaan heeft ende wel omtrend de helft weg gekaptis, naast bij de plaatsen daar de kalck ovens zijn, over zulcx het gemelte houdnu Een groot stx:s weegs en moegelijk te halen is, de jnwoonders en hebben het selve mede niet gaarne onderde voed gehackt, omdat de boomen Een vrugd geven daarde jnwoonders een geruijmen tijd, in't Jaar van konden leven, dog alsoo de plaatsen daar de gemelte boomen gestaan hebben, door — Daar tot cattoen tuijnen zijn gemaakt, soo sullen zij uijt het voordeel vant gem: wol gewasmeer gandeeren, als zij aande vrugten vande — palpelang verliesen, soo mende boomen alint geheel uijtroeijden, het welke voor Eerst niet soude moeten geschieden, om de paarden die — daar onder haar schuijling voorde hille en zonne nemen, dog, daar sal genoegsaam kans zijn, binnen weijnig Jaren een ander Commer voorde paarden te hebben, van powersij boomen, waar van op verschijden plaatsen, Eenige aanplanting begonnen, dog niet vervolgt is dat ik als nu aanden opsigter der paarde teeld, op nu bevoolen hebbe, — daar soude egter nog al Eenigen tijd, van't palpelang konnen gekapt worden sonder dat het aande vaarden hinder soude geven dog ik hebbe ondervonden dat aldaar Een goede quantiteijd melck houd— groeijd daar mede den kalck kan gebrand worden daar toe geheel geen redenen zijn, wand soo ijmand onder haar al gebreck mogte lijden, geschiet sulcx door luijheijd, dat haar ook is aangewesen daar oversulcx