dan bij gelt ende wel gestelde borgers blijven, daer tegens van december A:o 1633. sijnde den aenvanck onser regieringe tot dato niet meer als R:a 28133 /3 in spetie uijt Battavia hebben ontfangen, ende wel omtrent de 264 O R:n in muschaet note ende foelie, t'welck Gesaementlijk Contant betaelt billick daer voor te houden Is, blijft versonden, de suposte op de schepen, soo den Coopman, schippr stuijrlieden Hoochbootsman, &a brenge mede onder den schijn van een enckelt stoffjen, Lijwaet 1 a 2 paer Cousens weijnich suijcker, porceleijn pannen &:a tegens alle goede toesicht vanden fiscus, meer goets Jn alsmen wel presumeert dat sij onder de hant tot gelde maecken, ende vervoeren daer toe bequaeme gelegentheijt hebben, twelck dit cleene vervulde Banda, al moet verswelgen, sulcx niet vreemt, noch verwonderingh waerdich, de winckels ende packhuijsen weijnich met Contant besoght mitsgaders t selffde, present schaers, in Banda gevonden wort / — Wt alle voorgemelde Claere, Ende warachtige bewijs redene, mitsgaders grondige argumenten concludeere, ende besluijte voor gewis, ende seecker dat Banda, sonder redres in eenige aenstaende Jaeren, bij insamelinge ende leverantie der specerije, sonder gelt niet te houden veel min te besitten sal wesen, ende vertrouwe (onder reverentie/ die sulcx sal onderstaen, op dit poinct een quaeden slach in 's comp:s affairen sal maecken, ende Light d'eenighste oorsaeck van Bandas onderganck ende gansche ruine te sijn twelck weder, behalve de blame ende de respect door Groote somme van penningen met mertimable schade ende moijten sal geredresseert moeten werden, dat
wos a mort Cope missive 8 AENS dat nu Jaerlijcx naer den tijt ende gewassen loopen bij 4:6. ten hooghsten & O R:e te prevenieren, ende voor te comen is, daer men met aendacht wel, ende serieuselijk als een saecke van groote gewighte, ende in sigh veel begrijpende behoort op te letten, want ons oordeels d' E Comp:e in't regardt van Banda, ten Hooghsten daer aengelegen sij / Doch alsoo door goede ordre Ende wel gefatsoeneerde reglementen, alle redressen werden onderleijt mitsgaders het uijtterste uijt de republicke getrocke, dat verseeckre ende vast stelle, in dese Bandase Colonia, bij volgende maniere, insgelijcx Is te Effectuere, soo dat tgelt in Comp:s handen alleen sal vervallen, t selffde ten uijttersten gelijk eenen geruijmen tijt herwaerts blijft gedaen, te doen strecken, ende Battavia van merckelijcke somma schoon goede Gewassen, geclommen werden, sal E geexcuseert ende verschoont blijven, — Eerstelijck sal d' Compagnie voor al moeten besorge Banda voor twee Jaerrijs (gelijk Godt loff present bij ons bevinde/ ende doorgaens van alle Commertie soo Htoff doecke suijckere, porceleijn mitsgaders veel andere cleene huijshoudende behoefte geprovideert te sijn daer den Gouvern:r tot accomodatie ende gerijff vanden Borger, om buijten Clachte te blijven int forme des Jaerlijcx bandase petitie besonder ende net goeden oordeel op sal letten, alles sonder ijets te vergoeten ordentlijk ende matelijk Geeijst wert / — Alle vrije westersche Lieden soo neder als inlanders tsij met Jachten, Ioncken R:a, die als een peste om reeden hier 9:14 anENIEP
en 1 lit hier vooren wijtloopigh gealligeert in Compp:e negotie en der staet Banda, oordeele geheel te weere ende uijt dese Eijlanden te houden / Saccessen vande dienaeren te prevenieere ende niet meer als de redelijcke billicheijt eijst te tollereere sulcx geschiedende sal d' Comp:e de merckt alleen hebben ende nootsaeckelijk den Jnhabitant gehouden wesen sijn behoufte daer van tehaelen, weshalve tgelt met de proffijtte daer andere dus lange met sijn doorgegaen dat alsdan met nu merckelijck in versachtinge der lasten sal differeere, sullen Gandeeren, / — egeene Comptanten op ijemants loopende reecq: te verstrecken noch niet een reael anders, als tot d'incoop der specorije ende de montoosten, te gasteeren, mitsgaders met de voldoeninge der leeninge in vleesch, ende speck te continueere twelck sedert onse regieringe getrouwelijck Is voltrocke, ende Jn Goeden treijn gebracht, soo dat dit poinct geen veranderinge baren sal, ende licht t'achtervolgen Is, Dat soo t doenlijck sij geen merckolijcke verachterde borgers, wt Battavia In Banda, haer woonplaets nemen dan tot meerder pepulatie, mogen wel eenige weijnige salschoon geen middelen hebben. / neerstige ende nuchtere horten verschijne, die met ijets Contant op de hant te geven, de rost bij't gewasch te betalen, aen parcken Jnsonderheijt achter L groote, landt geraecken sullen twelck sij door ijver ende abondante gewasse, overhaele ende sonder verloop, ofte groote sterffte van slaeven eerlijk aenden Cost geraecke, mitsgaders wel wat te boven leggen Connen, maer om veel duijsent R:a sonder de Aengereerde