't particulier aengesocht is geweest, doch 't selve soo uijt eijgen ongenegentheyt, als door haeren voorsitter en 't gansche collegie, niet alleen eenstemmich afgeslagen, maer haer alle hulp, raet, en daet, voortaen meer te bieden ontseyt, dae mits die contrarie gedaen bevonden wiert op geercommuniceert te werden, als religieuse, die haer met wereltste saecken te moeijen vermochten, 't heijlige arontmael op — ontfangen souden hebben, des wy de minste vrees of suspicie, dat sij ons, in onse te doene handel saecken hindere te syn, ophaer nemen geliefden, en voornamentlick in sijn persoon, als wesende geen Lusitaan, maer een Perolacq eligenr van de societeijt Jesu, die sich om genige negotie ter werelt maer om den schaepstal Christi in China te bereijden, tot soo verre uijt sijn vaderlant begeren hadde Dit die van Macao soo mislict, en daer bij soo wel boven als beneden haer alle manier van gunst ontheijt, en ons daeretes aengenomen vindende, geen geringe alteratie, onder de — gemeente aldaer voortgebracht heeft, hier bij dan noch gedaen, de nonparesse van vijf haerder anno passato omde van suijt gesondene navetten, diese namentl van Combodiaen Macassar van Siam van Guinam, tesamen vijf stucx te missen comen, en geen ander gissinge maecken, of die sin doorden in Augusto gewaeyden storm in see te gronde gegaen, en verongeluct, noch isser een groot Jacht, comende van Macassar, toebehorende Francisco fiere met een rijcke ladinge van Nagelen, peper, sandelhout nevens een goede partye soo jndise als Europische stuck— goederen
goederen geladen, sonder masten op Aynam aengecomen, en— aldaer Rhede en wes anders soeckende, is vanden gouvernr desselven Eylants, mits seer reddeloos in postuur van een verlooren vrack op sijn cust, gelyck als dryvende comende, pretensie opgemaect, & 'tselve aengeslagen, doch eyndelingh, omtrent de vice Coningen in Canton (die 't gebiet over dito Eijlanden hebben) soo veel te weegh gebracht, datse noch maer, mits behoudens 't schip 't halve cargasoen aen dito Coningen te geven, veraccordeert, & vrij geraect syn, wij maecken gissinge dat de fiero 't schip, en die van Macao ten principalen de ladinge toecomt alle welcke toevallen, haer niet weijnich benaemwen, verarmen, en in een seer soberen staet brengen doet, te meer, om datse haer rijs schepen uijt liam &nde Combodia daer onder te missen comen, uijt Canton en werdense niet alles met alles duur te betalen, en dat noch seer sober — geprovideert, sulcx ten ware sij geen scherpe wacht en toesicht op 't in en uijtgaen van haer stad en hielden haer alle slaven als andere vrije swarten ontlopen, en in dienst vande Coningen begeven souden, oock wertter vast vertrout, datter selver veele in Macao wisten en verseeckert waren, haer van d'onse niet misdaen te werden, stonde, sij onse schepen siende passeren, met gewelt verlopen, en aen onsen cant overcomen, 't is altijt sulcx, dat soo bij aldien sij van dit Jaer van buijten niet met rijs als anders geprovideert werden, sullense tot inde uijterste noot en miserie te vervallen comen, wes UEd: resolveren conde
conde op haer vaertuijgen te doen cruijssen, die t' achterhallen of ter plaetse daerse sijn het uijtcomen verhinderen, wie weet waer toe te brengen syn, en wy haer sonder onse wapenen in Canton gehoort te werden, daer op te praten benaeuwen, en soo daar uijthompen conden, sulcx by de Cantonse regeringe wel mogelijck niet qualijck genomen, off eenich uijterlijck gelaet van misnoegen voor eerst bethonen, maer apparent wel eenichsints en stil swiygten achterdochtich maecken, dat voor eerst doenelijck sijnde, niet te geschieden diende, doch is het te duchten sij haer — soo verdemoedicht, en benaut siende, wel naer de Castilieurte cant hellen, hun aen die vande Manilha (als met deselve een religie hebbende, om dewelcke te maintineren soo veel— inde werelt gedaen wert) onder favorabile conditie overgeven; ofte wie can 't pronosticieren, door wat middels haren vervallen staet te herroepen, en te redresseren tragten sullen, want Macao quijt sijnde, oock met een China, nevens de gansche rijcke noort te gelijck achterlaten, &nde daer uijt verhuijsen moeten, geen de minste apparentie sien, daer oyt weder voet in te crijgen, om 't welcke te behouden den Roonsche stoel, mogelijck synde, wel wat in arbeyden mocht, datse uijt Portugael niet gemaintineert werdende, echter onder 't gouvernement van een pans gesinden heer, Prins of Republijck, 't sij frans, Italiaens off spaens over getran sporteert wierden, want vertrouwen wy, het de geestelijcheyt voornamentlijck de Jesuiten even veel is, wie het oock sijn als 't maer onder een van hares geloots blijft, de Castilianen als de naeste, hier toe comende te geraecken, de laatste dwalingh