Compe begeven zullen voornamentlijck zoo de magt door den Ed heere admirael van macassar derwaerts over nae tarnate tesenden daer, op dien tijd, comt te verschijnen waer van te sijner tijd den goeden uijtslag. zeer gaern willen vernemen. wij hebben ondertusschen op 12 stantij den brief door den welgemelte heere supperintt aen d' E Hr gouverneur banda gesjk pr vrijmans vaertuijg voort gesonden pr advijs. de vier manipese mans en twee boanoase vrouspersoonen, door de papouas verleden Jaer geroost en bij den Coning van tidor gerestitueert, sijn met voorsz cialoep hier wel overgecomen, en ijder naer haer lant gedimiteert vertrouwen voorts dat die roverijen wel sullen cesseren, soo hij radja bij dit goede werck blijft volherden, ten minsten van die gene, welcke onder sijne gehoorsamheijt staen. althans Hoort men hier vande papouwen niet meer 't geen goede gerustigheijt geest. — den houtcooper hier arriverende, wiert ons door den stuerman gecloegt deselve seer lek en in zee qualijcq langer gebruijkelijke tewesen, alsoo de pomp continuelijcq moest gaen, welcke dan gevisiteert en soodanig bevonden sijnde, hebben deselve hier op de wal gehaelt, de buijtenste huijt daer af gesloopt en weder hegt laten versien, 'tgeen de oorsaeck is van sijn ophouden, deselve keert nu over boero weder na tarnate, vermits wij hier aen't Casteel geen affuijtplancken in voor raet hebben, en oocq niet en weten off die op boero oocq al gereet zijn werwaert op den ontfang van uE. missive ordre gegeven is, om twintigh paren ofte vertig stucx cloer temaken van 10: 12: a 16: voeten lang Jtem 1½: 2: a 2½: do breet en 6: duijmen dick
dik, tot schut van 6: a 12: lb: sullende uE. de quantiteijt, mitsgaders 't bedragen van dien, door den vendrig Jan leijpsig, ofte met andere gelegentheijt van hier, nader hant werden aengeschreven. de vijf picol wasch door uE. herwaerts gesonden, hebben wij ontfang al een met 10: lb: onder wigt, dog van binnen vrij vuijl bevonden zijnde sulcx dat 'tzelve de prijs van 25 Rxs tpicol niet wel wardig is, ende sal derhalven voor eerst niet noodig wesen meer tezenden in middens werd Comp toir van Corrnts generael in faveur van tarnate der wegen gecrediteert ter somme van f 375:—:—: Bij neffens gaende extract missive, van haer Edelhn to C bata in dato 15 Januarij 1667, herwaerts geschreven, sullen uE. sien hoedanige elucidatie vereijscht wert, op een somme van 128¾ rds op 3e august 1665, alhier door heeren weesmeesteren in Cassa getelt, sonder specificatie van persoon aen wien de selve op batavia weder soude goed gedaen werden ende, naedien 'tselve alhier bij tijd van d' hr president zij, voor gevallen mitsgaders den gewesen Cassier Sr voorburg d'ordonnantie, waer op hij 'tgelt ontfangen heeft, nog bij sig hadde, hebben wij goet gedagt die hier nevens tevoegen, op koop zijn E. met wiens eijgen hand die geschreven is, derwegen, de vereyschte aenwijsing zal connen doen, 'twelck dan versogt werd aen haer Edelhs inde gemeene missive ginder geschieden mag, nademael het nu telaet is, om over uE: antwoord wachtende, van hier bescheijt tezenden, temeer niemant ons berigt kan doen hoedanig het met dese penningen gelegen is, dies zullen wij ons daer aen refereren. hier nevens gaet oocq een notitie van't geschut met sijn toebehooren op 2e febr 1666. aen den tornatansen burger Carel de rijck geleent, en vermits wij verstaen, den selven overleden is versoeken mede dat uE. 'tvoors geschut met zijn toebehooren ofte waerde van dien gelieven inte vorderen van sijne weduwe, op dat d E Compe daer bij geen schade en come telijden.- dese prvintie is generalijck nog in rust, uijt genomen dat beijde, den radja van Caulau ende lissebatters, nog niet vereenig zijn, maer is gem: radja met zijn orangcaijen en touas, op ontbod, afgecomen aende strant der negrijen latour en kaloij, om aldaer met zijn weder partije, door mediatie van onse gecommitteerde, den fiscael willem van zijll Coopman adriaen van hier radja nissanive, den qualahoedi
guatahoedij, alhier, met oocq radja tuaha en pattijmole van Hommoa, tebevredigen soover het eenigsints doenlijk is, op pene dat men de onwillige voor wederspannige van d' EComp:e houden zal, sijnde tot dien eijnde de lissebatters verleden sondag oocq derwaerts vertrocken, en staen nu de gecommitteerden van hier tevolgen, op bonoa hebbende moorse orang caijen de nieuwe ghristenen zoodanigen overlast, en vreese aengedaen dat op 3e deser wel hondert christenen in't bosch waren gevlugt ende warom, wij den secrets philip du pre, al cort daer aen, derwaert gesonden hebben om met den sergt tot manipa, exactelijck hier nae te vernemen, ende voorsz orangcaijen herwaerts tot verantwoording tebrengen gelijcq wij hun met den eersten oocq verwagten, sulcx uE: den uijt slag van 't een en 'tander, pr nader gelegenthd zal werden cond gedaen. d' E. heer supperintendent heeft ons hier gelaten den ondercoopman Jacob van nes om bij voorvallende occasie geemploijeert tewerden, maer alsoo voor tegenwoordig in dit gouvernement geen plaetse of bediening die qualiteijt meriterende vacant is, en wij in middens verstaen dat uE. secunde sr mulock saligr overleden zij soo hebben niet connen nalaten den selve sr van nes uE. voor tedragen te meer nae dien zijn verbonden tijd in voorsche qualiteijt al over streken is uE. over sulcx met zijn persoon agtende gedient tewesen, zullen de antwoort gaerne vernemen. wij zouden pr dese gelegent heijt uE. wel hebben laten toecomen den adsistent hans paulusz: rausscher, volgens ordre van d' E Hr supperintt maer alsoo die van den oppercoopman hr hurt met ordre als voren nu nae batavia staet tevertrecken, werd den selven door manquement van een ander bequaem gesel hier gehouden onder vertrouwen dat uE. daer bij niet en sullen wesen ontruest na tschrijven, deses is den secrtt dupre van bonoa over manipa hier geretourneert mede brengende de drij orangcaijen van ginder die met den eersten zullen geexamineert werden zijn schriftelijcq rapport hebben wij tot speculatie uE. in copije hier bij willen zenden hoe wel een weijnig vitieus in gestelt tgeen over Gooft gelieft te zijn. den skerman op dese chialoep quam ons heden licentie versoecken om inden houweljk staet te mogen treden met zeker inlantse wede alhier mits al een nu onder trouw doende, meijnende als dan van uE. wel te obtineren dat hij bij