wierden Ingelaten, meijne al mede niet bestant te sijn, om Jalousie te voeden, maer dat die geltgierigen aert, van menschen met de parruas, ende parruas met de selve om 't gewin wil, ende den handel naer haer goetduncken te bestieren mede seer licht soude vereenigen, maer vande mooren Is dat geensints te verwachten, als sijnde vijanden vande parruas, gentijven ende alle andere Natie, ende wederom de gewijven Ende voornamentlijk de parraus onversoemk vijanden vande mooren 't welck mijn consideratie sijn waerom dat alle die natien In alles behoorden Ingelaten, ende over al bij ende present te sijn, want sonder Jalousie onder de cooplk te voeden, en sonder dat geslachte achte het anders ondoenelk, sal d' E: Compe noijt jaer oogmerck bereijcken, noch die winsten genieten, die vande negotie te verwachten sijn, weijniger ontdecken, waer in en door wat middel den handel vergroot. et tot meerder soude connen uijtgestect werden, De chiancos sijnde een negotie de Comps geheel eijgen, ende waerinne niemanden behoort ingelaten te werden, weijniger eenige macht om die In te coopen, of daer in te handelen, ingewillicht, den voet daerinne tot nog gebruijckelijk, Is geensints soodanig maer ter contrarij Coopen alle die gene deselve vande duijckers op, die sonder merckeljk advance aen d' E: Compe deselve niet oversetten, souden van gevoellen zijn, om die negotie aen d' E: Compe weder eijgen te maecken, allen anderen de macht tot sulcx te benemen, ende de duijckers onder der selver macht te brengen, dat wanneer den tijt om de chancos te duijcken Is gecomen, alle die de duijckers dagelijk opdoocken, door d' E: Compe opgecost, ende nevens de levering betaelt, wierden, waer door sal connen geweten worden wat quantitijt dagelijk wert aengebracht, allen anderen top coopen verhindert, ende dat de duijckers niet langer duijcken dan gebruijckelijk is, off te veel aenbrengende het duijcken gestaect, ende dat met eenen de gesorteerde niet hooger als tot 5 a 6: fa ende de cabessa tot 7 â 8 fa 't coor te costen sal comen. — 't sal wel meerder moeijten als present sijn, maer daer toe soude den tolcq matthias off Imand anders werden gebruijct, die de selve ontfingh betalende quartiteijt dagedt opbraghte, ende alle weecken bij tellingh overleverden ende Jnde aerde begraven wierden. de Cleijne cabessen bariga ende gee die nu de Coopl de duijckers wel uijt schieten, off tot minder prijs betaelen, ende egter d' E: Compe Elcx voor 't sijnen overleveren, 't geen de sorteringe seer doet verminderen, soude dan connen uijtgeschooten, ende de cleijne Cabeste die de maet niet volcomen bereijcken voor boriga, soo mede de cleijne bariga voor pee, ende de cleijne pee niet aengenomen, maer verworpen werden, 't geen In tegendeel de sorteringe merckelijk soude vermeerderen, ende oorsaecke geven dat d' E: Compe Jnt vercoopen die tot hooger prijs als jegenwoordig soude connen stellen, tweeder hande sorteringe sijn tot nog geobserveert, te weten gesorteerde en Cabesse, mijn gevoellen Is, — sulcx nae deeligh voor d'E: Compe ende dat Cabesse behoorden naergelaten, ende niet als gesorteerde te sijn, die daer door inde quantiteijt soo merckelijk souden verbeeceren, dat den prijs der selver diermaeten accresseeren ende d' Compe een meerder gewin aenbrengen soude. als bij die sorteringe apart, Ende d'een hooger als d'ander vercoopende jegenwoordigh doet want uijt de gesorteerde geen soo grooten quantiteijt, als met merckelijcken verhinderingh vande selve gesepareert connen werden, dat de advance daer door soude excederen de winste die den gesorteerde als dan sullen behaelen, dog hier inne moet affgewacht werden het goetvinden van d' E: hr Admirael, doch soo sijn Ede mochte verstaen bij beijde
sorteeringe te continueeren, soo sal nootsaeckelijk naeuw reguart genomen moeten werden dat yder sorteeringh sijn volcomen eijsch en moet heeft, ende de cooplk niet toegelaten de cabersen die wat groot, of wat boven de maet sijn: uijt te schuten tot cabesse, en een cleijne daer tegen weder te leggen, die bij meeting niet meer als een bariga behaelen can, gelijk sij tot nog hebben getractiseert, laetende Inde gecorteerde alle de cleijne cabesse, die niet off Immers niet meer als de maet bereijcken connen, soo mede met de bariga en goee, sulcx dat door haerer baetsught die beijde sorteeringe bedorven werden, twelcq vastelijk te vertrouwen is, de oorsaecke te sijn de chancos in bengale tot soo Cwilen prijs sijn gedaelt, de chiancos die 't volck van Jan Cerrea in sijn affweren hebbe gelevert, in minderingh van die geen die d' Compe al voor een Jaer en dogh hem heeft betaelt, hebben die soo slecht gevonden, soo wel de cabesse als de gesorteerde, dat geensints conde passeeren, sijnde de cabesse onder de gesorteerde niet meer als groote barig de bariga maer groote pee, ende de pee voor 't meerendeel soo cleijn dat de coopl die naer den ontfangh uijtgeschooten en In zee wurpen, onder de cabesse was jegens de groot cabesse soo veel barigja gemengt dat de coopln die niet begeerden aen te nemen behalven dat soo hebben nog ondervonden dat vande 608¾ coor cabesse, ende 1410 coor gecorteerde die den voorsz: Jan correa aende compe vercost tgelt voor ontfangen. ende noch 106 rs voor Intrest van 't gelt dat op die hoorens soude geanticipeert sijn genoote heeft, niet meerder in voorraet Is bevonden als 994 coor gesorteerde ende ongevaer 250 coor cabesse, sulcx den selven correa d' E: compe heeft vercocht en 't gelt voor ontfangen, 't welck hij niet vermogens noch onder sijn macht hadden, 't geen dienstigh hebben geacht alhier aen te roeren, om ten voordeelen van d' E: Compe te connen emploijeeren, soo den selven corre present ware geweest sulcx was noijt ontdeckt, ende sal ontwijstelijk oock nog trachten uE te doen gelooven op een andere plaets begraven leggen, sijn volcq onbekent, alles wat hij tot verchooninge sal willen voor wenden, sullen t eenemael versierselen ende loutere leugen talen sijn, daer't den selven geensints aen gebreect maer boven de deught van vervult, wanneer sij voet aen lant setten, ende dan aenstont aenwijsinge der selver begeert wiert, soo salmen sijn bedrog haestedk ontdecken maer hem tijt gevende sal die aenstonts op coopen bij dach en nacht bij een versamelen ende tot een teecken als off vromedk gehandelt hadden, leveren, 't welck sijn volck al hebben getracht te doen, maer alsoo sulcx ontdeckten, wierden daer door verhindert. — alle de coopln onder de welcke eenige Chiancos sijn, hebbe ontboden gehadt, om die voor d' E: Compe te copen, werdende 't getal dat onder de gemeente souden sijn begroot op 1 baier coor, maer conden deselve niet bewegen voor 6 fa de gesorteerde ende en de Cabesse aft te staen, wat debvoiren ooc aenwenden, bij welcke occasie ooc van de selve Coopl hebben onderstaen geen Chiancos onder haer te berusten die Jan Corre toebehoorden, waer op al mede reguart genomen moet werden: de 789 coor die den Coopman nijhooff uE: per transport, als restant der doenmaers geslooten boecken heeft aengereeckent werden nergens gevonden, off van Jmand aengeweren, en soo de memorie mij niet faegeert, soo vertrouwe verstaen te hebben, die mede onder bewaringe van Jan corre uE: sijn aengewesen te berusten, sulcx sijnde, soo soude den selven verplicht sijn te leveren noch over de 1550 coor soo gesorteerde als Cabesse, om de vuijle misleydinge van Jan Cerre tot voordeel van d Compe te laten gedijen, soude mijn gevoelen sijn, hem aen te bieden de penning
bieden de penningen vande Chancos aen d' Compe vercost ende te leveren gebreeckigh. — promptelijck sonder eenig vijtstel te restitueren, met den Intrest van dien, a 2 pr Cto ter maent van den dagh hij die ontfange heeft aff, of het capitael van dien in leverbaere Chancos de gesorteerde tot 6: ende de cabesse tot 8 fa f coor te voldoen, ontwijffelijk sal hij 't laetste als 't proffijtelijckste sijnde verkiesen, want den Jntrent meerder dan den minder prijs der Chiancos bedraegt, en 't sal voor d' E: Compe ooc voordeeliger sijn als wesende daer door den prijs gestelt, om geen verderen Incoop als ten voorsz prijs te doen, ende de Coopluijden— alsoo van hare gewoonte of een hartneckigh voornemen af te brengen, sullende d'E Compe dit Jaer met de chancos die Jan cerre gehouden Is te leveren sonder verderen In coop te doen. wel connen stellen, soo de Coopl egter bij haeren voorigen eijsch van 8 en 11 fa 't coor bleven volharden, wonneer den tijt haer wel tot de reden brengen sal, want naer mijn gevoelen behoorden van nu aff geen incoop tot den voorigen prijs meerder gedaen te werden, als sijnde al te prejudiciabel voor d' E: Compe die naest eenige Jaeren schaden ende geen voordeel met die negotie heeft gedaen, hoedaenigh uEE het sal vinden gelegen te sijn met het restant chancos bij Jan Nijhoff overgegeven, sal uE: met eerste gelegentht dienen aen d' EE:n hr Admirael over te schrijven, soo het onder Jan corre heeft berust. ende t gebreck inde selve bestaet, sal tot ontlastingh van Nijhoff strecken, maer tot merckelijk bewaeringh, soo sij deselve voor sijn eijgen perticuliere reecqe heeft versonden, gelijk eenige meijnen, ende met waerschijnlijcke reden becleeden, dat waer sijnde sal van alles dienen gemaeckt, ende overgesonden attestatien in behoorlijcke forma, 't welck uE bij desen als een saecke d' E: Compe ten hooghsten betreffende serieusseljk recommandeere De goenij en packtouw bevinden dat de coopln ongemeen genegen sijn die in groote quantiteijt te leveren, Ja trachten gelijk als op te dringen, ende wanneer eenige coopmansz coopen datelijk die in goenje te mogen voldoen, aenbieden, 't geen veel bedencken heeft, ende ooc vast gelooven,— doen, dat sij die te landewaerts tot civielen prijs moeten Incoopen, ende alsoo groote voordeelen daer aen behaelen, dies van goenij en packtouw weder nieuwen eijsch wiert gedaen, mijn gevoelen soude wesen te landewaerts dienden vanden prijs onder soeck gedaen, ende van Coopl in tutucorijn die niet, maer te platte landen te doen op coopen, soo sal uE connen ontdecken waer uijt het spruijt, ondervindende die voor te comen, door den Civielen Incoop soo sal d' E: Compe merckelk voordeel toegebracht werden, ende bevindende uijt den Ciwvielen Incoop niet te resulteren, soo sal een ander proffijt voor d' E: Compe daer uijt volgen— ende der coopln bedrogh openbaer: werden want onweder spreeckelijk moet dan volgen dat de coopln die van behoorlijcke lengte nog breete, of van soo goeden deugt als vereijst. niet leveren: ende daer uijt haer proffijten vinden, ende volgens dien tot de leveringe derselver soo ongemeen genegen, want uijt een van beijden dan voort comen moet, zijnde anders onmogelijck wat schade en jntrest het d' E: Compe toebrengt, dat den rijs ende andere grove waeren, wanneer die sijn gecost ende betaelt, onder de coopls verblijven, soude die hier wijl bij voegen en aenwijsen connen, maet dewijle t selve spruijt uijt geen versuijm oft alte veel vertrouwens omtrent de coopl maer uijt een nootsaeckelijckheijt voorcomende door gebreck van packhuijsen om 't selve gecocht zijnde te bergen, ende die gemaect wesende alles wech genomen Is, soo sal dat verbij gaen, en tot een besluijt uE alleenlijck recommandeeren penning