Extract uijt missive door den Gouvernr Arnold Heussen aen d' Ede Hr Gouvernr Generl ende d' Heeren Raden van India in dato Ulto Februario Ao 1646 p r 't jacht Lis geschreven. - Middelerwijle sijn velerleij middelen bij mij bedacht, omme 's Comps capitalen (die nu op een goedt geloof, ende vrij verre van d' handt risiqueren, in een simpele logie opleggen, en de onder een noch weijnigh gefrequenteert volck, die seer schrapende, ende wispelturigh sijn, - - - - - - ren moeten) beter te sequreren, d'selve. op ende aff te senden, ende onse competiteurs allerwege soo veel doenlijck te prevenieren; een bequame ende nae gelegen plaetse, buijten sware belastinge en besettinge uijtte soecken, doch hebbe d' selve noijt in dier voegen connen uijtvinden, 't is wel zulex d'fortresse in Tegenapatam als wanneer d'selve uijt handen van den Neijch van Sinsier conden becomen daer ussen
daertoe seer dienstigh sijn, doch innegesien d' oncosten, ende lasten, die soodanige besettinge naer sich slepen, ende wij methet aenraden van zulcx, buijten vorige meeninge, ende reeck: uijtvallende, sober contentement en eere inleggen souden, hebben daervan noijt ijets aen UEde deroen remonstreren, alhoewel vertrouwe, die plaetse metter tijdt, in- sonderheijt metten Neijck in vrundtschap over een gecomen, ende 't jonghst verleende Cuul van sijn overleden broeder, g'approbeert ende vernieuwt- tot dien eijnde met een recognitie bedacht zijnde, in handel en conquesten soodanigh toenemen. dat tot meerder soulagement - - - - - - laste van d' E: Compi redunderen b sijde dan met die van Tansiouwet met meerder seguriteijt corresponderen souden, doch (als gereght) is maer een vertrouwen daervan d' uijtcomste onseeckereenige jaren voorleden, bij tijden van d' E: Hr Gouvern:r Crappe, den staet der Deenen in India (als UEdt bewust) seer vervallen zijnde, dat hare fortresse op Trangebare voor 20000 rlen de Compi aenpresenteerden, is om verscheijde consideratien
consideratien, eensdeels, ten aensien de te duchten onlusten met d' Crone van Deenemarquen, ten anderen, s Comp:s capitalen tot meerder uijtbreijdinghe van den handel als doen soo bastant niet en waren, 't selve g'excuseert, en afgeslagen, bij aldien d'occasie nu voorviel, den Deensen commandr Willem Seijel, die in Octob passado met een Cargasoentie van cleden, (daer van ons d' quantiteijt, ende qualiteijt tot noch onbewust) uijt d'rede van Trangebare over Queda na Macasser genavigeert is int weder herwaerts keren over Bantam in passant bij UEd:ls sich quame te verschijnen, ende mits den presenten 't soberen staet der Deenen, UEde eenigh accoordt met geme: seijel 'tsij hun fortresse bij forme van verpanding - - - - - - - - - - - -eijgendom aen d' E: Compi overlaten of tot magasijn, omme desselfs goederen dependerende van den handel om de luijdt ter vereijschter tijdt op te leggenzoude sulcx (ons geringen oordeels) d' P: Compi op verre na soo lastigh niet, maer vrij beter gelegen, ende profijtabelder, als wel de besettinge van de sten