Ternaten en nogh te meer, om hen soo doende ontrent de misnoogde grooten, die onder de hand (schoon sij oocq daer toe uijtterlijcq Condeschideeken) niet weijnigh mackineeren, soch als of hij all zijn landen veralilieerde en aande Comp:s ten beste gaff bij maijesteijt en authoriteijt te conserveeren, en te mainctineeren, waar af uEE: agtb: de nootsaackelijckheijt believen te considereeren, uijt een 'staaetjen te deser materie seer applicabel vervath, in de missive van ult:o april, met de naarvolgende woorden In't over Rijcken der gescheneken aen den Coning van Ternaten, dat met behoorlijcke eerbewijsinge op den 14. ' februarij geschied, is sijn hoogheijt agtervolgens VEd: Ho: A: lass, duijdelijck aengesegt, dat de Schenckagie ten Insigte der Ratificatie, over 't geen met Majuda sijnen ambassadeur was verhandelt, eens soo hoogh genomen was, het welck egter van eenige sijner grooten al wat smadelijck beschempt wiert, en maeckten den Coningh op dien tijt het hooftvrij bal-ouigh, als of hij vast al sijn landt weghschenckend, aan d' E: Comp:e daer af weijnigh te bed had, brengende Chiauw, taboecam Caudipan, manganitan P: op den beurs. tgunt
Ternaten T gunt den Gouv:r om die gravaminos in de vaert te stuiten met groote voorsigtigheijt tegen gingh, en ernstelijcq wederspracq seggende Dat daer op als nogh geen tijdinge becomen en hadden en wat het verhandelde van Majuda belangde, dat wij daerinne ten vollen geregtigtigt, sulx niet en betaelde, maer een lijck tot teijcken van vrunt schap, en om alles, dat maer eenigsints tot ver wijderinge, tusschen Ternata en d' E Comp:e mogte strecken, voor te comen, deeden, en sulx. dienvolgens uijt een Enckele goetwilligheijt, ende geensints uijt eenige verpligtinge. waer op naer 't gewight der saecken aandagtigh gelet Den aangemerckt wesende, de groote Somme penningen 1 hondert die sijn hoogheijt ten bedrage van twee duijsent guld:, alleln aan de Comp:s ten agteren staat, behalven nogh verscheijde Schulden aan perticuliere, door welcker Intressen hij niet weijnigh beswaart wiert, soo verre dat ir bij maer als gelik apparentie was, tot liquiditeijt te geraecken, niet tegenstaande den Gouv:r en den Raadt, om tot elnige verminderinge van 'scomp:s uijtschot te komen, de handen niet alleen geslooten, maer zelfs
Ternaten selfs mede de helft van sijn jaerlijxe nagel Recognir ter monture van f14400: in hielde; sulx hij niet meer als nogh oven soo veel, sjaars konde gelnieten waer met het hem onmogelijcq was, op 't aldersuijnigste gekomen, zijn hoflijcke mesnagie te sustehnteeren en met elke sijn maandelijcke Vehte te voldoe, soude daer in 't sijner merckelijcke ceellagtinge, door de vermogenste grooten geadsisteert te werde, en waer door hem niet selden swaarmoedige gedagten overviel als niet voorsulide hoedanigh hij sigh ten laasten soude mogen Redden, gelijcq VEE: daar van in de brieven van ult:o april, en ult:o Julij Iterative vinde gesproocken, met bij gevoegde ernstige Recommanda tie in sijn faveur, ten eijnde hij door d' Comp:e uijt de voorsz: zijne swarigheden, eeniger mate, moghte werden gehoepen, soo sijn wij naer velle Serieuse deliberatie eijndelingh van ellparigh besluijt gewerde tot eel liberale erkentenisse op sijn Hoogh:ts Schult 17000 Rx: of 51000 gls: en sulcx d' heeft, te laten afschrijven, mitsgaders voor sijn jaght, d' Coningh amsterdam gewent, bij de Comp:s overgekomen 5000 R:a te voldoen, twelcq het gelwoegsaam waardigh was, om dat wij selfs voor de Reparatie en toetakelinge van diek