Om deze pall. a in eigendom te krijgen, daer toe zullenw', op ordre van haar Edle groot agtb: tot batavia, zo zeer insisteren, ende alles contribueren als daar toe nodig zij, latende daerom ons ook al roetjens aancleunen de meeste regeringe van deselve en te judiceren over zodanige klagten en zaken en zaken als ons in der tijd vande inwoonderen worden aengebragt en te vooren komen; hebbende den substituit habaldair of gouverneur zig eenigen tijd herwaarts daer van seer ontrokken en al meest de voorvallende differenten aan ons bevolen gelaten, 't zij uit vrese of quaatheit, om dat w' ons daer te veel in wikkelde; dog wij hebben sulx ongemerkt gehouden en zijn vast voortgegaen, schoon hij zig misnoegt de onke moestendresseren, als doende alles wat in te doen was; denkend en considerende, dat dit zodanig een gewoonte wordende, gelijk het daer voor al aen te sien is, dan de rest inder tijd des te ligter wel zoude volgen, waertoew' thans goedehope hebben; ende roer aan't goltondase hov, van dit ons gedoente, wat te spreken valt, dan zal het onzes dunkes tijd wesen de zake op 't Ernstigst te poucheren en aen te dringen, mits dan ook daar voor aanbiedende een zomma van 15 â 20: duizent pagooden voor eerst, en zoo vervolgens alwast tot 25: â dertig duizend toe, want in drie â 4: Iaren zoude dat geld konnen ingehalt, en dan voorts vervolgens de ruivere inkomsten, emporterende 8: â tienduizend pag jaarlijks, getrocken, mitsgaders alhier een gerustige regeringe gestabileert en geëxerceert worden, daarw' ter contrarie nu altoos met quastige regenten, die dan dit en dan dat te seggen hebben, moeten opgescheept zijn: houdende voorseker, bij geval van't effect der zo voorname zake, dese stad in korten merkelj aangroeijen, gelijk we sien dat madraspat: gebeurd en voornamelj dat men dan hier, gelj aldaar de vrije voart toe liet die dog niet kan uit geroeijt werden 't welk ook een middel zouw zijn om madraspat: te verelenen, dat op verre na niet zo wel als dese stad, daer toe gelegen is, die een vis-rijke revier en hout rijke bossen heeft. — den berugten vorst suwagie is eindelijk overleden; houdende volgens advijs van goeconda, door zijn twede vrouw met vergit zijn omgebragt; maer vande zuid werd gezegt, dat door — diverze coopln een voor uit - verstrekking heeft gedaan van 15000: rijxdaelders in silver, 250: pakken guin:s lijw.:t hollandse zoort van. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 26½: pag: 30: —: pircallen ordinarij zoort. . . . . - . . . . . . . . - - - - . . . . . 6¾. — in dato 13. ' junij tot porto novo aengekomen; alwaer deszelfs capitain gen:t william alleij, ook aen 150 dos d. o engelze zoort. . . . - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 24½: — 50. dos salempoeris hollands zoort - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 11¾: — Nog een particulier engelschip genaamt de commertion, dat den konink met een pas begunstigt heeft, om allerwegen zijn negotie vrij en vrank te mogen doen, zonder dat hare comp: 't selve zal mogen beletten, is zijn - - - - - - - --22 30: dos engels. - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 10½: — 5000: —: vier draadse dos van 40: cob: lang; ende zo veel dasjes als maer te bemagtigen zullen wesen de korgie Ruw
. endie is goetaldoen daer voor het inde kormandeke boeken gedebeteert staat, als namelijk: over tesondene van voorsz: conton met t ogt minderberg nade ceijlon, coet sijn persia ame, in dato 8:' februarij. . . . 1728: 11 37165: 28706:10:4. 15046: 5: 10 voor terondene cargasoen van maat met den hoeker a ba na indenzelven tijd. . . . . . . . . . . . . . . . . . .  427613: 10:13. 787:10:- voor't kargazoen van hier met 'thuis te spijk, Idem... . . . . over't verzondene met een sloep van tegenep: naer nagapat: in dato 25. ' april- --- - - - - voor nogmaal zodanige versending in dato 3. ' Iulij. . wegens ongelden tot bimilip: gedaen in't opvissen vande rond-houtten, zeilen, want, touwen, geschut, &:a, vande verongelukte fluit swart sluis ter rhede cannara wegens 't verzondene van hier met 't jacht minderberg naar malakka, in dato 12:' augusto. - - - - . . .  79367: 17: 2. voor't versondene met inlands klein vaertuig en den koecker d'egel van tegenep: naar nagapat:, in dato 3e. october. voor't versondene met den loecker d'egel van tegenepat: naar Iaffenepatnam. over 't versondene met 't jagt poelerun van masulip: naar batavia- --- - - - -- voor't verzonde van masulipatnant met minderberg naer malakka. -.... .. . . . over't verzondene cargasoen van hier, met 't schip den hollandsen tuin, naar batavia.--- over 't versondene naer batavia met 't schip de vrijheijt- -- - -- - - - - over 't versondene van hier en de zuider contoiren naer batavia met 't schip de vrije zee. . . . . . . . .  232989: 18: 10. over't versondene cargazoen met 't schip 't wapen van sirkzee van masulip: naer batavia. . . . . . . . . . .  216253: 3: 6. somma bedraagt 't gene waer voor, cormandel in een jaar, 't generale contoir heeft gedebeteert// wegens te kortbevondene lijwaten tot Joffanap en eenig ormandeere bleden socken en date filit bel t3ape in't laast van a:o 1678: tot masulipatnam aangebragt. - wegens een wissel op nagapat: ten bedrage 2000: pag: in dato 28:' december 1679, wegens 't aengebragte met de schepen 'thuis te spijk, kronenburg, 'thuis te bergen en minderberg van malakka, in dato 21. ' Januarij 1680.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . wegens nog een getrokkene wissel op nagap:, van 2000: pag: in dato 28. ' Ianuarij. . . . . . . . . . . over eenige te kort bevondene lijwaten tot Iaffanapatnam - - - - - - - - - - - - - - - - - - over eenigen areek met een sloep van nagapatnam - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - wegens 't aangebragte uit bengale met 'tjachje den speelman: - - - - - - - - - - - - - - - - - - wegens eenige ontfangene areeg nogmaals van nagapat: in dato 27:' maert over nog eenigen areek met verscheide bodems van nagapat: en ceilon aangebragt. .. wegens een kisje met mochase duccaten en weinig ander gout dat den hoecker't korhoen, wegens artij a reek, loot en nagelen van nagapatnam - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - wegens 't aengebragte zo van goud, koopmansz:, provizien etc. a, met de schepen poelerunt en hollands en tum van bat:a 681395: 11: 6. wegens partij areek van Ceijlon tot porto novo. voor 3000: ducaten en eenige medicamenten met de schepen de vrijheit, vrijezee, en sirkse v: bat:a wegens eenige goenij van nagapatnam tot tegenepatnamt bestelt.. wegens partij areek, met den hoecker d'egel van gale tot tegenepat: aengebragt.. voor partije koopmansz: van nagapat: met 't schip de vrije zee en passant tot tegenep: geb:t wegens 20000: pag: van nagapat: ons toegesonden a 105: stuijvers jder. . . . . . . . . . . . . . . .  105000:— voor een wissel alhier op haer Edle tot batavia verleend om aen heeren weesteren aldaar 127211 8: 2. voldaen te worden- - - - - - - - - . .. . . somma bedragt 't gene waer voor kormandel in een jaer 't cont:r gen:l heeft gecediteert . . de kormondeke hooftboeken van negotie, zijn op dato ult. o Iulij deses jaers geslooten met een overwinste van nog aen restanten, daer onder ontrent 16: â 18: tonnen gouds contant sij ende e hiet staande ustic an f816258: 14: 8: blijvende maer in vrede mogen blijven, als wanneer wij hopen de negotie merkelijk sal accresseren, waermede het tot nog niet qualt gaat, al schoon veele andere natiens ook dappir inde weer zijn; wesende van portonovo, daerii voor uEd.:' hoog-agtbaarheden, op ordre van batavia; een nieu contoir gestabileert is, inden tijd van 5: maenden— over de 800. pakken verscheide zorteringe kleden afgesonden, ende meer als 56000: gl: aen winste wegens vercog te koopmansz:, in gemelten tijd, d' Ecomp:s goet gedaen; dog alheer het sig daer, en ook op 't cont. e tegenep:, dat er omtrent 4: mijlen aflegt en alwaerde negotie bij na heel aen verval was geraakt, zo wel heeft willen alpen schikken, waren vele moeijelijkheden en traverssen door eenigse van 's comp. s quaat gunners te wege gebragt, welke alle, door goede debosire van het hhans zijnde provisionelen opperhooft over voorsz: beide contoiren den onderkoopman Nicolaus Clement, sijn te boven, gekomen, mits toesegging op ernstige instantie vanden landheer, van passeporten te sullen procureren als d' Ecomp volle satisfactie op hare pretentie, die uEd.:' hoog agtbaarheden bij schrijvens van hier de dato 3. ' 9ber verleden jaars zijn vertoond, gebeurde; gelij niet alleen is geschied, waer ook nog daer en boven vergunt en ingeruim geworden een erv van 320: ellen vierkant: ingevolge van welke toesegging, zoo hebben wij niet goet overleg na ons vermogen en capassiteijt doenlij, inziende de redenen die gemelten clement alligeerden, als namelijk dat het eenige verzogte poinct van't verlenen der passen den landheer principael bewogen had om d' Ecomp.  ter noegen, als dependerende daer van het wel varen van porto novo, ende mede buiten alle twijfel was, dat mangel van dien, hij zig ook niet zou houden aen zijne nieuwe ofte d'oude capitulatie, maer deselve gang gaan, van a. o 1677, arresterende alle uit staande schulden, met soo veel verdere bekommering des handels als hem mogeljk sij enz: geresolveert en besloten, zodanige pasbrieven te laten volgen als niet alleen voor 's duands maer ook andere particuliere schepen nodig zij; als hebbende behalven 't voorstaande geconzidereert, dat d'E: comp. e bij continuatie van weigering derselver, zonder voordee merkeljk zou worden geprejudiceert, ende zo groote praeminentie, alsmen thans verkregen heeft, weder ligt zoude konnen verliesen, haar Edle groot agtbaarheden tot batavia hebben de zake der passen, regt soo als't inderhaad zij en bevonden word gepenetreert en ons daer van believen communicatie te doen; als namelj, dat het regte middel, om andere negotianten inden handel tege te gaen, geenzints bestond in het inhouden en weigeren van passen, die de Europianen van ons niet sullen eisschennog ook van noden hebben, maer daar in, dat door middel van negotie en het in copen van gewilde zorteringen, die ter stond vande hand schieten, om voor dat gelt al ten eersten, ende zoo haast het mogeljk zij, weder anders in te kopen, al zouw men de kleden voor eerst wat beneden d'ordinarie prijs moeten afstaen zonder dese ve, gelijk voor desen is geschied, jaren en dagen inde pakhuizen te houden leggen, en daer door d' engelsen, fransen, deenen portugesen, en moren, gelegenh:t te geven, om de hare tot wat minderprijs te slijten, mitsgaders hare capitalen, driemalen, tegens de E: Comp. e eens, omtezetten, d'inlandse vaart kan moede gemaakt worden, ende belangde de moren en heidenen is 't inderdaad ook even zo gelegen als haer Edle groot agtbaarheden mede wel seggen, datse hebben doen blijken mede niet verlegen te sijn om te varen zonder onze passen, als wetende hunne handel - scheepjes aande Eucopise natie, 't zij in schijn of inderdaad, te transporteren, en daer mede hare negotie al ooversekert als met 's comp:s passen alomme te vervolgen en voort te zetten; gelijk ons daer van een exempel op nieuws te voren gekomen is van sekeren moors koopman, die ons niet alleen zelver hard is aengeweest, maer ook den regent tot tegenep: reef op gemaakt om een passeport voor sijn schip, dat hij voornemens was naer aatchijn tesenden; dog 't selve hem glat afgeslagen sijnde, mits wij tot sulks vanden heer commandant Pieter vorws en raad tot nagapatnam waren versogt, als hem beschuldingende, van het schelm stuk dat hij dE Comp: e bij den vorst skosie ragie zoude gebrouwen hebben, waer uit gevolgt was de ruine vande 972: 8: 14. 8716:17:4. 972:18:14. 6064:15:12. 11152: 16: 16: 8:4: 5093:7:10. 781: 16: 10: 289217:13. 1052397: 6:15. 16 1245: 16:- 9970: 14: 1. 12250: —:— 9932: 7: 15. 21190:10: 6. 57508: 7: 5. 12000:-: 4798: 1:10. 244878: 17:10. 22:16:8. 5697:-: - - - - - .  451: 1: 4. . . . . . . .  286071: 10: 6. 2116:7: 25534: 2:1 1017:-: . .  . . . 320345: 9: 6. . . . logies ordinanie taerts. provisie les . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . - . . . . . . . . . . . . . . .. . . .. . . .
No. 12 patria aen d' Hoogh Edle heeren bewinthebberen van d' generale vereenighde nederlantse geoctroijeerde Oostjndische Compe — ter vergaderingh van seventiene tot middelburgh in Zeelant. — Edele, Hoogh gebiedende Heeren In dato 18e octob: ao passo hebben volgens plicht, en met schuldige Eerbiedicheijt largo aen uEdle hoogh achtb: over ceijlon gesz:, en den 16e decembr — daeraen onse nader letteren over dienselven wegh afgesonden, dewelcke van herten wenschen, en bidden dat met d' scheepen ter thoolen, en sumatra spoedich, en behouden voor den ontfangh deser tot uEdle ho: a: sullen wesen overgebracht, ons aen den jnhout derselve als noch eerbiedelijck gedragende; na die tijt is alhier den eersten deser maent 't jacht d' pijl na persia gepasseert, wanneer niet veel materie — hadden die nootsaeckeljk was uEdle ho: a: apart te adviseren, des in 't cort den redelijcken toestant alhier eenelijck in onse letteren na persia hebben aengehaelt, met versoeck den jnhout, of copia daervan aen uEdle Ho: achtb: over te brieven, nu comt hier gisteren na d' middagh onverwacht ter reede 't jacht muijderbergh niet vracht goederen van masulipatnam na persia gedestineert, daermede nu niet hebben mogen mancqueren uEdle ho: achtb: nader bekent te maecken dat alhier d'o saecken continueren bij redelijcken welstant, zijnde na het afsenden van ruijm 500 O lb: peper na Ceijlon in onsen jonghsten vermelt nu weder op dese cust ontrent noch soo veel peper gereets die almede na Ceijlon sullen werden bestelt met 't gene dit mouson tot april daerbij sal comen, en aparent mede een goede nommer ponden uijtmaecken, dewelcke dan op gale tot retour voor 't patria sal connen werden opgeleijt volgens d' ordre van haer Edle ho: a: tot batavia, en waerdoor wij eenmael hopen dat het clagen over vochtigen peper die den caneel can beschadigen jmmers sal een eijnde nemen, connende niet anders dencken of moet eenige vochticheijt in den blauwen hulck in den peper zijn gedaen, want 't is seecker dat in eenige jaren geen beter noch drooger pper van hier is afgescheept als ao passo is, en nu noch geschiet, werdende deselve meest alle geharpt, en daerover soo nauwen toesicht, en ordre gehouden dat het ons ten hooghsten heeft verwondert noch al clachten over den peper in do hulck gescheept van Ceijlon te vernemen, derwaerts oock het noodige is gesz: en ernstich versocht dat d' schippers, en boeckhouders tot het voldoen haerer cognoissementen mogen werden gedrongen, gelijck niet meer als billick, en nootsaeckelij is; Tot noch hebben— wij niet connen vernemen dat eenige naemwaerdige quantiteijt pper ter zee Dit mouson van d' suijt na d' noort gesloocken is, noch oock veel meer als ordinair telande na 't district van den sammorin, echter hebben d' Engelsz: van calicoot ontrent 200 @ lb: â 11½: ducaten, en d' francen ruijm half soo veel â 13: ducaten d' 500: lb: ingecocht, en van talcherij besuijden cananoor gelegen weten te vervoeren, zijnde meest peper die in deselve landen valt; wij wenden alle bequame middelen aen om deselve volgens d'contracten, en bedongen voorrechten mede onder 's comps macht te becomen, daertoe de apparentien redelijck goet zijn, maer echter al vrij wat moeijten, en stribbelingen in — heeft, blijvende, het gemaeckte contract van 300: candijlen of 150 @ lb: peper met de — moorse coopluijden op cananoor noch al wat achter, en onvoldaen, en is adersia — niet te disponeren d' 22: (doch hij seijt maer van 12:) geviste stucken geschut van het verongeluckte jacht d'liefde over eenige jaren gevist wederom tegeven, doch om daerdoor d' negotie van d' E: compe, en oock van d' mooren aldaer niet langer te verhinderen, en verder verwijderingh te mijden is dat poinct uijtgestelt tot nader bevel van haer Edle ho: a: tot batavia, en voorts soodanige ordre derwaerts gegeven dat wij hope hebben dit mouson den handel aldaer noch sal voortgaen, wanneer op die plaets al een goeden stuijver sal overgewonnen connen werden, want nu reets sonder eenigen incoop van peper, die meest met coopmanschappen sal betaelt werden door vercoop eeniger goederen voor contant, en in betalingh van cardamom &a in 't jaer 79: ontrent d' vijfduijsent gulden overwinst sal wesen, zijnde dit maer d' tweedemael dat die plaets in 17: â 18: jaren winst gegeven heeft, en tot wingurla, en canara zijn door 't omsetten van de — Edle, Erntfeste, hoogh achtbare, manhafte, welwijse, voorsienige, seer genereuse heeren; 1500: 4: 9. 10: 4. 5:10. 7:10:- 4: 1. 10:13. 19: 8. 1:10: 6. 18:15 17:10. 16:8. 6:15. 8: 14. 17: 4. 18:14. 15:12. 16:- 14: 1. 7: 15. 11: 6. 1:10. 10: 6. 16:- 8:2. blijven omma om het ttot nog daerin aenden— verkog omwaren debosira boven comp: s ruim leg dee die deser gelegen te sijn natie s passen genep: den; vorwt hij d'E. vande No: 15