Junij 20en A:o 1685: arbeijdende, op haren rugge gebonden en omwonden hadden, klijne suijgende kinderen die veel eer schenen te wesen van nederlandsche moeders, als van swarte vrouwen, en dat den geheelen troup seer onordentelijk en miserabel aenkledingh schenen gebrek te hebben, gingh derhalven personelijk in het quartier onder dato 21:en april omstandiger beschreven en aengetekent Alhier op den tijt deselve uijt den arbeijt waren gescheijden ingegaen zijnde, vondt aldaer veel klijne kinderen soo wit als swart, sprekende de nederduijdse tale sonder eenigh onderscheijt, als in het wilde loopen. de beddingh daer deselve sliepen was seer vuijl, gelijck mede de vloer door de ondigtheijt van het dak en de harde winden alwaer den regen door sloeg. de sieken met geen meerder gemak lagen als beesten. klijne witte kinderen te groot om vande moeders gedraege teworden en te klijn omden troup bij troud en nat weer te volgen saten hier en daer op de beddingen als hoenders in een kot de getroude, de ongetroude, soo klijne als aenkomende meijskens en houwbaere, gelijck oock de jongens, jongelingen, en ongetroudemans lagen op de beddingen sonder eenigh verschil onder malkanderen, en leefden bij gevolgh als de beesten in't hondert, de selve, noch jongh noch oudt quamen in kerk noch kluijs, leerden noch lesen noch schrijven, veel min gebeden, noch wierden inde christel: religie onderwesen. selver die blanke kinderen, die indisputabel van christen vaders waren afgekomen, bleven ongedoopt, en niet alleen gelijck slaven, en slavinnen maer selver slimmer als heijdenen Dese ongeregeltheijt en onbarnhartige handelingh over dese
unij 20en A:o 1685. dese menschen scheen mijn soo onchristelijck, en te strijden met de reputatie vande geheele natie en de goedertierende sorge die onse heeren en meesters soo vaederlijck begeren gedraegen te hebben over haere dienaren, en eijgen volck, niet alleen voor den selven lighamelijk wel wesen en gesondheijt, maer oock voor haere ziele ende euwige geluksaligheijt, als sijnde niet alleen eijgenaeren veeler schotten en rijk dommen maer oock voedster heeren van Christi ikerke, soo veel moeijten en kosten aenwendende heijdenen tot het Christen geloove ende de kennisse vanden waren God over te brengen, die immers niet souden konnen voor goed aensien daer in ontrent haer E: lijf eijgenen te nonchaleren veel minder kinderen van Christen waeders, tot heijdenen telaeten vervallen. over al het welk den Commandeur in groten ernst aen gesproken en gereprocheert zijnde, was geheel niet gefondeert in zijn Excuse, derhalven vaststellende ontrent dese menschen een andere ordre te doen observeeren ondervond de Concubinagie onder deselve met onse natie soo openbaer ende bekent was, men daer van als van getoleneerde dingen sprak, oock dat de armoede en gebrek van kledingh tegen de konde veel van het vrouvolck bewoogh om haer om een ouden rok of deken te laeten misbruijken, dat oock op dese wijse de meeste aentelingh uijtduijdsche vaders voortkomende, d' E Compe deselve voor geen slaven soude willen dienst baer maeken, door dit middel stond te verliesen de hoop die mogt hebben— uijt
Junij 20en Ao 1685. uijt der slaven kinderen wel opgebragt zijnde ten een of anderen tijt, beter te zullen gedient worden, als de selve inde religie en nederduijdsche taele onderwesen een gedeelten van eijgen volck souden mogen uijtmaeken, nevens veel goede gedagten die den Commandeur en raet over dese menschen wel hadden konnen maeken, een schanden sijnde men alhier door goede ordre veel meer sorge heeft gedraegen en betere ordre gestelt over de beesten, om deselve in sexe en geslagten vanden anderen te scheijden, dan over demenschen Nae dit was gedaen, begon kord nae den middagh met hulpe van 30. man vande purmer, en Adrighem een dam van steenen inde spruijt welckers water ick inde graft gebruijken wilden te leggen, dewijle door den loop van het water onmogelijk was zulcx mec aerde tedoen, waer door het water wel wierd opgestopt, maer even wel door de openingh derselver zijnde klijn en groote keijen en klippen, noch door togt hadt, nae welck, dien stenen dam nae boven toe, met aerde ter dikte van 6 a 8 voeten aengevuld zijnde, het water gestin wiert, ende afgewesen nae sijn oude loop tot men het zoude willen gebruijken; van desen dam tot aende buijten kant der graft des Casteels wierd den grond van het veld, sijnde den voet vande tafel, en wind bergh effen gemaekt en gesleght, ende laege zijde streckende nae den leeuwen bergh— met zooden en agter deselve met aerde en kleij tot een — dijk, en wal, af gedant, op dat al het water niet alleen vande toegedamde beek, maer al dat bij regen vande gemelde bergen soude afkomen gedwongen zoude wesen voor