Consideratien bestraffende den gewesen capit:n Laut waar op wij oock even en het selve andwoort als van dien koning ontfingen sonder eenige de minste opneminge meerder tekonnen erlangen, wat vlijt ijver en debvoiren daar toe oock aangewent wierden; ernstige en serieuse vermaninge berisping en bewaffing deden wij daar op volgen die van soodanige een effect waren dat dese rigters vrywilligh beloofden, soo dra sij weder in hunne negorijen gekomen waren een vaartuijg te sullen vervaardigen en hunne gelijck oock alle vertrocken bogt koningen uijt 's comps name oproepen; beloovende daar nevens dat dit vaartuijg op morgen met het aankomen vanden dag soude reijse vordere Iase derfden ons verders versekeren dat dit op omtbod het vereijscht succes soude hebben, en dat hunne koningen, sonder eenige terdense soude terugge keeren ondertusschen verhaalden dese rigters dat heden op lemboene drie wooningen afgebrand waren, en daar onder het huijs van hunnen Iongen koninck wij wel Den ouden koninck van Lem wetende dat den koninck van lemboene van d' E comp: in die waardigh:t een man moeste sijn die reets tot een hoogen ouderdom gekomen was, vroegen hun wanneer desen tot koning verheven Ed:le agtbare Heeren, wij en kunnen nog in desen niet voor bij gaan uEd:e voor te dragen, dat het gands niet te verwonderen is, dat desen bedrieger magege in een korten tijd sulck een grooten aanhangh aansien en gevolg verkregen heeft gemerckt hij van voor veele Iaren, seer en of den ouden lemboensen radja overleden was, daar wij berigt op kregen dat de sen Ouden nu over de twee Iaren het spoor van alle vlees getreden, en desselfs sone dog sonder 's comp:s voorweten bij provisie tot koning in sijn vaders plaatse verheven was; waar op wij hun vertoonden, dat sijn vertreck met magege hem bij d' E Comp:e gands niet recommandabel maken soude dat egier wel weder te regt soude komen, in gevalle hij en sij met hem, hun als gehoorsame en trouwe onderdanen van d' E: Comp:e voortaan gedroegen 'tgunt dese rigters beloofden soodanig te sullen geschieden, biddende om vergiffenis van het reets gebeurde, en dus was het datwe deselven weder na hunne dorpen lieten vertrecken, terwijle wij onse reijse na gorentale vervonderden en of hoogelijk nagege. denovo vagt staat Steene
behorende zodanige als die niet ligtelijck in 's Comps banden vervallen zijnde ontslaakt te werden gonontale. alwaar. hoogelijck van dese volckeren in extime en eene gehouden is, hem vierende bij na om soo te spreeken als een halve god waar bij nog komt. dat desen een man is die hoewel sonder beleijt jets groot ondernemen soude derven, te meer wanneer hij eeniger maten van een magtiger gesterckt mogte werden, gelijck nu door sijn hoogheijd den koninck van ternaten geschied is, en aangesien dese bogt volckeren hoewel bose wrede en roof sieke menschen) seer ligtelijk te verleijden sijn, soo is oock met eenen gands niet te verwonderen; dat alle dese bogt koningjens met magege, en de ternataense gesanten (mogelijck om een goeden buijt op te doen, en gevolgelijck daar aan deel te hebben, dese togt ondernomen hebben: hier uijt besluijtenwe en konnen niet afwesen te seggen onder nedrige permissie van u Edle dat sulcke en diergelijcke gasten eenmael in 's comp:s handen vervallen zijnde, soo ligt niet ontslaakt veel min om weder na hun land te vertrecken, behoorden gepermitteert te werden, alsoo min behoorden de ternataanse vogels was den 11: vande maand maij; wanneerwe komen voor de rivier van voor de gorentaelse rivier komende de hoeker de lijster aldaar nog geanckert vonden leggen; wetende de stuurluijden te berigten dat desen bodem om daarmede na Tomini te vertrecken, niet bequaem geweest was; en hier van verscheijdene redenen te geven, mitsgaders te verhalen dat volgens het voorgeven, der gorontaelse hoogheijd de lond en bind-notting bij een versamelt wierd, sulcks wij als doen op een spoedig vertreck na ternaren begonden te verhoopen, wij lieten inmiddens den koning onse wederkomste soodanige vleugelen vand' E Comp:e verleend te werden, datse dus verre als nu komen te vliegen; tsij onder wat voorgeven sij oock sulcks komen te versoeken, als tegens 's comp:s meninge directelijck strijdende ter sake sulcks voor deselve ten meesten een nadelige uijtslag heeft aangesien sijn hoogh:d amsterdam dog niet heel stie kunnende sijn, dus onder dehand altoos sijne sijntre boodschappers afvaardigt gelijck sulcks bij dese en voorhenen bij andere gelegentheden notoir gebleken is soodanige van vagt staat teer den
den koning onse weder komste laten bekent maken en. werden beleefdelijck verwelkomt om betalinge wegens de Lond en bind-Rottingh. vande vaart na de bogt an Tominj en Caudipan van Tominij bekent maken die des ander rendaags 's morgens andermael sijne gecommitteerdens afsond met wien wij oock in hunne vaartuijgen traden en na boven voeren, werdende vanden koninck seer genegentlijck verwellekomt, en in ons logement gebragt; alwaar nu alle de babatos bij een vergaderden diewe benevens hunnen koninck afvroegen of er nu een scheeps ladinge lond en oock eenige saloijen en rotting manties daar bij voegende datwe niet twijfelden of de eerste soorten souden nu in voorraat sijn, daarse voor dees tijd ten principalen geen andwoord op gaven eenelijk seggende te sullen besorgen datwe een scheepladinge soo van lond als rotting souden magtig werden beginnende verders niet tegenstaande hunne beloften geweest waren van een Iaar schuld in afkortinge te sullen de Torentaalders spreeken voldoen, van betalinge te redeneren; waar op bij hun voorstelden niet te twijfelen of sij souden bij hun woord ons op het vertreck na Tomini gegeven persisteren wanneer wij rotting bij een versamelt was, mitsgrs versoecken om ontsluijtinge die vaart gelijck oock consent te mogen oock in geen gebreken souden blijven alles datter boven een Iaar schuld in ons schip soude gelevert werden met lijwaten te betalen; ondertusschen verclaarden te present geen coret of schuld padshoorn te konnen leveren om redenen de vaart na de bogt &a voor hun gesloten was, en sij vervolgens geen gelegentheijd hadden om dat hoorn te becomen, versoekende op het aldereenstigste om ontsluijtinge van erlangen, om hunne smalle koopmanschappen op candipan uijt te mogen venten, nopende het verkopen van slaven; die waren oock bij hun met veijl sloijen en rotting mantjes soudense een goede quantiteijt in voorraad laten maken, om met het eerste schip dat van 's comp:s wegen aldaar soude komen te verschijnen na Ternaten te senden int korte daar was voor ons nu niet anders dan londen en bind-rottingh te verhopen, waar voor se (alle schaam te ten sijden stellende, nog betalinge dorsten eyschen hier over haddenwe verscheijdene ernstige redenen, wijsende hun derselver logenagtig voorgeven oock teere vagt staat denovo