voor Citeert de bewijs schriften van des Comp. s dienaers — Frandeleusheijt eer Zalversatie inde Negotie des anijes.
Continuatie vande handel te coopen den selvigen ten diersten (met 20: 30: ende 40 @ lb tot een hoogen prijs aen te slaen) tegens haer opjaagen souden, dan alsoo sij, nu sij met d'poortugees vereenicht sijn, desen handel (door haer cleijne Equipagie met een a 2 scheepen; oncostelijck eer deij des generaers als VEde (met soo machtige capitale vlooten genootsaeckt aen ende Raden van Jndiensijn) connen vervolgen, soo en sie niet haer Eds meijninge ofte macximen in desen effect sorteeren sal, ende dat sij al waert maer met een schip, van desen gousuratschen ende hin doustants negotie al spade dissisteeren sullen, off ten waere ouer 'tvervoeren ende protigeeren der poortugeesen ende haere goederen met VEd:t in contentie quamen, ende soo door cracht van hier gedrongen werden — Alsoo wij hier boven vanden indigo tracteeren soo en connen niet naerlaten (: niet tegenstaende t' V Ed. e doorgaens wt d'copien van alle onse missiven, ende d'gene die wij van agra becommen hebben, maer principaelijk uijt d'missive dato 22e april passado aen haer Edt d' H:r gouv:r generael, uijt d'onse dato 27en augo aenden coopman lodewijck trijssens, uijt d'instructie den ondercoopman francois timmers naer agra gaende Comden coopman Lodewijck trijssens te lichten) in dato 27 aug:o meede gegeven, uijt d'copien vande missiven, dato 8en octob. ende 8en novembr uijt agra vanden ondercoopman francoijs timmers, ende uijt ons dach register dato 27en novemb r largo ende omstandelijk beoogen can :) VEd:t in desen eens rechte openinge te geven, hoe frandeleuselijk de gewesene agraas residenten, V Edt inden anil handel gesuborneert, door wat onbehoorelijk middelen, sij haeren superbige prodigale princelijk pracht gevoert, ende haer seluen uijt VEdts middelen verrijckt hebben T is in agra een gebruijck of d'onse hebbender een gebruijck van gemaeckt, dat men in maij ofte Junij den aniel (die dan noch eerst gesaeit wert) met d' bouwlieden ofte om beter te seggen met dindigo bouwers contracteert ende haer gelt op d'hant in voorraet op leveringe verstrect, hebben d'onse dan geen gelt gehadt, soo hebbense t'selvige met compes credit adeposito gelicht, ende aen dese bouwlieden, om daer vooren haren indigo (soo wanneer die opgemaeckt sij vaen d'onse te leveren; uijtgeset, welcke contractatie met geseijde bouwlieden geschie in manieren als volcht Ende maent maij ofte Iunij contracteert men met dindigo bouwers ende verstreckt haer des E Compes comtanten in voorraet, dies soo verbinden haer de geseijde anil bouwers p:r obligatie, onder susticante cautie, dat sij haeren anie aen dE: Comp:e franden jnden Jndian arckganck leveren, ende voor t' verstreck der penningen in voorraet naer erlaten lange digo moete ngels ijder aer dae ling Nota vonden aris pen
ontrouwheijt van Pelpaert vapour ende voerknecht Nota in voorraet, d' E Compe vanden dach dat sij de contanten op leveringe ontfangen tot dat de Leverantie in indigo geschiet 1½ pr cento ter maent interest betaelen sullen) heeft d' E comp nu selffs contanten gehadt, soo sijn die daer op uijtgeset, end soo niet heeft men die in agra tot een pr cento ter maent a deposis Voerk gelicht, ende dan noch ½ pr cento geadvanceert, Ja theeft geweert datter Jaren geweest sijn, datter 80: 90: 100: O ende meer ropia in deser manieren aen geseijde bouwlieden uijtgeset ende den interest van dien gestreecken sij, d Ed e bedencke of tweijnice geweest sij, dat daer van gecomen Is Het andere contracteert men sonder interest, die sijn dan gehouden haeren indigo 2 a 3 ropia minder als d'marct te leueren niet anderen maectmen prijs (wanneer is den indigo d E Compe Enorme schraperij oo in reecqe gebracht) tot 28 a 30 ropias d'man te leveren, 4 ende men verstrect haer als dan gelt in voorraet, oock soo sijn d'contanten oock wel aen dittos uijtgeset, datmen haer 90 ende 95: Ra voor 100 (daer sij een obligatie van passeeren) gegeven heeft, jat is geschiet dat den pachter 70: 80: 85 ende 90 ropias voor 100 Ra daer de bouwluijden een obligatie van passeeren uijtgedaen heeft Des E: comps gewesene Residenten in agra soo francisco pelsaert, henricq adriaensen vapoer, ende Salomon voerkne om nu dese 1½ pr cento ter maent interest, ende de 2: a 3: ontro ropia die sij den indigo minder als marckganck gecontracteert hadden, als om dindigo 28: a 30 de begrootende 34 a 35 ropias in reecq:e brengende, mitsgaders om de 10: 5: ra (die sij minder als d'hondert uijtgegeven, ende 100: in reecq:e brenge ver haer eijgen propij toe te eijgenen, ende d' Ecompe dese voordeelen te ontvreemden, hebben geen reecqe met d' bouwluijde in haer negotie boucken gehouden; maer den indigo soo wannee sij die ontfingen, aen haer Cassa als off sij die datelijk cont gecocht hadden, gedebiteert, houdende alsoo met d'bouwliede int perticulier met haer cassa, Reeckeninge soo t nn gebeurd dat eenige der bouwluijden haer schult met den interest niet afsen leijden, soo hebben sij met den alsulcken int particulier affgereeckent sijn obligatie met den interestonbe begroot ende vernieuwt, als off sulcken bouwman, (om dat dinooren geen recht ouer interest wijsen) op sulcken dach als sij dan met hem affgereeckent hebben, de nouo soo veel gelts, om daer indigo voor te leveren ontfangen hebbe In sulcker manieren, want d'obligatiens Jaerlijcx van Jaer tot haer vernieuwt ende met den interest begroot werden, ist geschiet, datter veele bouwlieden schuldich gebleven sij to ende den eenen coopman heeft dese schulden, als francisce quade Pelsaert