VEdts niet schrijven hoedanich dat d' stucx ende d' sorteringe watcomen sullen naer dat Ick d'gestalte desselfs aansien soo dunckt mijn dat wij qualijk d' twee derde parten vant geene datter Jnde factura staat, niet heel ende wel geconditioneert becomen sullen, Godtgeve dat het contrarie als wij opinieeren witvallen mach over d' qualijk geconditioneerht desselfs hebben den schipper vander Bosch aangesproocken ditto segt dat het op Battavia soo qualijk geconditioreert t' scheep gecomen sij, twelck den schipper Jan gijsbrechts: booneeter mede alsoo waer te sijn confirmeert Jae dat meer is d' gemelte Jan Gijsbrechts. ende den schipper Cornelis Leendertsz verclaeren dats op Battavia Int' affscheepen vant' Porceleijn Inde Chiampars hebben gesien dat het door d' schaven van boven neder wit de mandekens Inde siampanslos, nedergestort is (twelck vastelijk geloove VEdts onbekent sij) alhier hebben soo neuw opt' lossen desselfs datter soo wijnich alst' eenigsints mogelijk was gebroocken te werden, doen letten, soo dat om t' selvige voorncomen ende t' porceleijn soo veele mogelijk voort breecken te preserveeren alle 'tselvige met moors: siamboor de Revier op tot voor d'Elphandige gebracht ende met mandekens wtt de bootsIn d'Elphandigo gedragen is Tot noch toe vermits dat het maar weijnich dagen Is geleeden dattet porcleijn opgecomen Is, als om dat het noch met 't' huijs gebracht sij, maer Inde Elphandigo legt hebben noch geen Coopl tot het selvige gehadt veel min eenigen tijt om t' wit d' Elphandige Indes E: Comps logie te brengen, soo drae als dit schip vertrocken is, sullent thuijs brengen ende affwachten wat coopers dat haer tot het selvige sullen presenteeren d' hoope Is dat aande moochas: vaarders groote quantiteijt voor een verdraachlijk prijs sullen vertieren, d'ondervindinge leere den tijt VEdls gelieve te vertrouwen, dat wij d' vente desselfs omspoedich aande man te helpen soo veele alst' eenichsints doenelijk is voorderen ende UEdls pr den naasten daaraff advijs geven, mitsgaders watt quantiteijt van alderhande sorteringe men Jaarlijk slijten connen adverteeren sullen Wit VEdle missive hebbe aangenamentlijk beoocht hoe VEdts 'tcomptract dat d' E: Commissaris Arent gardenijs ende Ick met naeu seraff ende Vierga Wara om aan de soodanige Coopmans: als des E: Comps scheepen van Battavia souden mogen mede brengen tot seeckere geraemde prijs aen hunlijk te leveren op VEdles naerder approbatie hadden gemelte geadviseert Ende approbeert, mitsgaders t' voordere beloop vande saacke omme daar Inne des E: Compe meesten voordeel (soo d' Coopmans: hooger In horijs als t' contract luijt mochte gereesen sijn) te betrachten aen ons differeert, hier op ist dat UEdes gelieve te weeten dat men d' partije vande hoorn muscaten ende d'rompen, wel 2 a 3 rs pr man ofte oock mogelijk meer bij cleene partije dierder als d' geraamde prijs Int' contract genooteert souden connen Vercoopen, maar staat en contra te duchten dat d' gants: partije tot den hoochsten p rijs aparentelijk niet wel soude connen gedebeceert werden wijders dat d' foelie alsoo der eenige van persia hier ende over golconda goede partije En agra gebracht is men d' selve alle niet voorden gecontracteerden prijs van 70 a 75 ra pr man maer voor minder souden connen vercoopen ende alsoo considereeren dat wij alhier van des E: Comps wegen met ontrent 5 a 600: C Ra adeposito betast sitten ende dat het becomen silvergelt ende ongemunt gout om d' gemelte geadepositeerde penningen affteleggen op d' helft naer niet Basteeren ofte toereijcken connen, Item dat naar ende Viergewara opd' nooten muschaten ende d'rompen maer wijnich ende op d' foelie d' lange peper ende t' sappanhout eer verliesen als advanceeren sullen, soo hebben t' In geenen deelen voor d'E: Compe profitabelder connen oordeelen, ofte raetsaem vinden t' gemelte contract te annuleeren ende selffs d' specerien t' sij dan hier off die naar agra ofte amadabath te voeren tot den hoochsten marckt op prijs te houden, Ende van lancksamer handt te vercoopen, maer traetsamer ende prefitabelder geoordeelt (eens deels om met het procedido van dien d' Interest penningen soo verde d'selve mogen strecken) afteleggen als om dat d' nooten ende rompen als oock mede d' macis haer niet Int' vermijteren consumeeren maar vande handt schieten souden wandt Jaarlijk andere nieuwe van Wedes hebben te verwachten) alle de rompen d' nooten muschaten, d'foelie t' sandel ene sappanhout als den langen peper ende t' spiauter hunlijk tot d' gecontracteerde prijsen toeteweegen ende haar voorders om het ten besten wederomme te beneficieeren en te vercieren d'handt te bieden, off den gouvernr hackiem hunlieden alle
ten getrocken uijt d' missiven alle d' gemelte Coopmans: tot haar wil sal vervoeren ende aan den geenen di 't hsun gelieft sal verhoopen laten, Item off den sabandaar mirsia mamoet ende andere groote Cooplijk ons mede niet om partije aan hunlijk tot een suwijlen prijs te vercoopen sullen aanspreecken daarvan en connen voor als noch wijnich bescheijts oft vaste seeckerht aan UEdts schrijven mijn opinie is dats ons niet ongemoeijt laeten ende daarover lastich genoech vallen sullen, vermits sij t'voorde compste der Cargaseen scheepen, genoechsaem Iegens ons hebben laten verluijden, oock soo ist sulcx, dat den Gouvernr hackiem vande nagelen ende nooten muschaten van Ider 50: kisten ende vande foelie 30: sieckels Inde Elphandige heeft gehouden ende ons d' resteerende t' ons huijse laaten brengen ende d' 30: sieckels foelie als d' 50 kisten nagelen ende d' 50: dittos nooten muschaten van meeninge is aen hem te houden ende ons die Inden thol afftecorten ofte andersints tsijnen welgevallen te betaalen, d' witcompste sal ons den tijt (wanneer wij vant' depecheeren deses schips, naar goa ende d' fluijt brouckoort als t Jacht den nachtigal naar dersia wederomme In souratta keeren/, leeren, hoe 't' gaat wij sullen met alle Industrie arbeijden ende ons soo veel als In ons wtterste vermoogen sij, daertegens setten, dat aan do ende d' groote inooren soo weijnich quade Inbreucke d'welcke d' E: Compe In toecomende soude mogen schadelijk ende naedeelich wesen, Ingewillicht werden, als eenighsints In ons wtterste vermoogen sij, want ons niet onbekent is, hoemen hun meerder toegeeft, ende In willicht hoe sij van tijt tot tijt noch all meerder begeren. ende hebben willen Van Belangt den besaemden amadabats; Coopman santidas met den sestigen (doen wij In Amadab:s waeren) hebben geen voorderlijk conditiens ofte hooger prijsen van onse toecomende coopmans: connen contracteeren als alreede niet naer ende Viergie wara gecontracteert hadden, willende den geme santidos daartoe geensints verstaan, om alle des E: Compes aantebrengen Cargasoenen d' een door d' ander courant ende oncourant In een pancado te coopen veel min op een gesetten prijs te contracteeren, maer versocht (gelijk oock noch cortelinge door sijn schrijven aan ons heeft gedaan dat men hem Inden vercoop der specerien tot soodanigen prijs als andere die van ons cochten, een aanparte laaten heredeeren ende alsoo ons dacht dat het geen reeden En:a oock onbehoorlijk was men naen ende Viergiewara (d'welcke ons alle des Eij Compe Coopmans: te weeten courant ende oncourant affhandelen) sulcx souden vergen ende oock wel presumeerden, dat sij daertoe niet en souden willen verstaan, soo en hebben aan do wegen sijn versoeck om ditto een aanpaart, Inden coop der specerien te laaten herredeeren geen fijnale toesegginghe willen doen, Invoegen met d'selvige geen voorderlijk contracten hebben connen sluijten Nloopende viergewara ofte denselvigen als participant Inde contractie onser Cargasoenen (:om dat hij ons (soo VEdls is bericht) Inden peperhandel van Visiapour geabuseert heeft :) behoort geadmitteert te worden daerop antwoorde mijns oordeels Iae ende seggen oock gelijk t' Inder waarh:t waer is, dat d' E: Compe seer veele aande vruntschap van dese viergewara soo lange wij hier met geadepositeerde penningen d' procure haerder Retouren bevoorderen om eenigh geldt op Interest te becomen gelegen sij te meer door dien dat ons naer seraff alleene soo veel contanten niet can formeeren als d' E: Compe tot haar negotie benoodicht is ende dat men d' contanten van andere groote mooren, soo niet naar wil voor een 2 a 3: Mn op Interest crijgen can, en contrarie die van viergewara tot ons contentement becoomen ende den Interest al ist dat die maer al een a 2: ofte 3:' maan: geloopen heeft, met do altijt wederomme affleggen connen, als om dat hij In agra (daermen tot ons wil t'allen tijden geengeldt op Interest hebben connen crijgen, ende dat d'onse voor deesen als sij t' al van andere bequamen gelijk vEEdts wit d' copia vande Brieven door do Srs Wollebrant geleijns ende Arent Barents: aen ons ges: connen doen bevogen) t'eerst met groote schenckagie, giften ende gaven, ende dat den meesten tijt niet min als 1¼ prcto ter maant oplichten ):) soo veel gelt a deposito verschaft, als sij om de Procure van haere lijwaten ende Indigo als anders benoodicht is, meede rutta teur ende ato gein alles idigo te tot mooder els een achter kel nen in quantiovisiowoutters ou wit16. schoo in die man vere sullen nootgoet wit f 5000 erd ient ordich en van regen werden die tot 1 tuijtsetten Interest cn om als het hun di den reert m daertoe eeten dese soo nis
soo ist oock sulcx dat men van viergewara (waarmet dat mer seguir gaet ende met andere wisselaars ofte seraffs groote bancquerotten subject Is,) d'wissel veel beter coop als van andere connen becomen Want t' heeft noch geen 15 a 16 dagen geleeden gebleecken, dat wij sijnde geldt In agra benoodicht, met andere voor geen 3¼ a 3½ pr cento verlies Wissel op agra sluijten, conden d'selvige van viergewara (om dat sijn geldt niet leedich leggen maar In Interest advanceeren soude) voor 1 1/8 pr cento verlies bequamen om dese voorverhaelde motijven soo dunckt ons dat het In aldermanieren geraden sij dat Virgewara als Participant Inde contractie vande aangebrachte coopmans: geadmitteert werdt, te meer om dat naer seraff sonder viergie wara geen fijnale coop aangaan ofte sluijten dorft ende sonder behulp vanden selvigen niets doen can, als oock om datter geen ander Coopl: sijn die do Compe alle haar aangebrachte coopmans: d'een door d'ander In een pancado dorven affhandelen, Wijders mede omdatmen met d'groote mooren (die t' allond' courante waere te doen is, ende voor een geringe advance niet en begeeren te bucken) soo suwijl ende discreet als men met d' Bermianen doet, niet handelen can, want d'selvige willen altijts Inden prijs, Int' gewicht, Int' stoff ende quaetgoet wit te schieten ende Inde contanten te betaalen als t' haar goetdunckt ofte te pas compt ende d' coopmans: (schoon sij d'selvige al hebben ontfangen) alsse haar niet aanstaan, ofte naer haer goetduncken niet wel geconditioneert sijn wederomme t'huijs testieren meerder voordeels ende preminentie als d'Benjaanen doen genieten Ick dubiteere al grootelijk off sulcx Inder daer alwaer ende waarachtigh sij als UEdts Is bericht te weeten dat viergiewara met d'Engels 20: Omen Peper haer tot 12 larijnen d' man In dabul te leveren soude gecontracteert hebben, want presumeere vastelijk als men naarder ende serieuselijk naer dese saacke, Inquireerde men In waarht souden bevinden dat d' Engels haar geprocureerden peper ao passato In Ragiebach ende Ragiepour genegotieert, niet vande facteurs van virgie Wara maar van andre hebben gecocht ende ontfangen, die negotie die de Engels: Indie lants streecke Inden Peperdoen, heeft oock niet halff soo veel beschooten als VEde mogelijk gemonstreert, ofte gereporteert is, want sij hebben ao Passato, In alles van daer geen meer als 4050: van peper d'werck hun wel diere te weeten den visiapoersz man sijnde /¼ man souratsz ofte 26¼ lb tot op 14½ Rbr compt te staen, becomen, t'welck met den Crijs van 12 larijnen d' man sourats, sijnde 34½ lb: seer veele differenren ofte verscheeldt, t' peper gewas Is ao passato Int' visia poersz: Rijck seer qualijk geslaacht ende dien volgende de peper soo extraordinaris diere geweest, dat den ondercoopman Pieter Saets d' geprocureerde contanten vande In Wingurlae gelaaten Coopmans: In geen peeper tot een verdraachelijk prijs heeft connen omsetten, hoedanich dat het gewas desselfs aldaar desen Iaere slaegen sal, ende off d' onse aldaer goede quantiteijt voor een verdraachelijk prijs sullen becomen, daaraff hebben Wij tot dato noch weijnich seeckerhrs verstaan, Ick presumeer naardemaal dat d' E: van twist van Wingurla de geprocedeerde contanten vande uldr ao passato gelaaten Coopmans: sijnde 10500: Pagoden ons pr t' schip s' hartoogenbosch toegestiert heeft dat d' apparentie hun aldaer niet opulent ofte In abondantie Wit te vallen verthoonen, want soo t' sulcx was, soo waart haersamer en voor d' E: Compe veel profitabelder geweest, ditto contanten aldaer In peper te versetten als d'selvige herwaarts aan te stieren ende hier met groot verlies te vercoopen want do dagoden worden ons door d' gemelten van twist Ider tot 4 guldn, aengereeckent, ende Wij hebben d'selvige alhier niet dierder als voor 6t Manreduis en 4: peijs 't'stuck sijnde ontrent f 3:12: stv: connen debeteeren Jnvougen datter vande 10500: Pagooden d'welcke ons tot 4 guldens t' stuck sijn aengereeckent bedragen 'tsamen d'som: van f 42000:/:/: niet meer geprocedeert sij als d' somme van. . . . . . . .  37306:13:6: sulcx datter op d'gants partije Is verlooren. . . . . . f 4693: 6:10: Ende