October voorleden waertoe ons gedragen, welcke ordre ons groote gerustheijt is gevende, voort hebben wij altemet voor gehadt, gelijck uEd. bij het selve resolutie boeck sal blijken onder 16. en mart deses Jaers, — de meergem Javanct, die haer buijten met den landbouw sijn generende op een plaets bij— malkander te trecken ende onder een goet hooft te stellen die gedurich op derselver doen ende — hanteringh soude connen letten, maer dewijl sij gelijck gesecht veel in dienst van andere sin die haer hieren daer voor een geringh loon gebruijken, soo en hebben het selve tot noch, toe niet connen te wege brengen, ondertusschen— gaet
Batavia gaet den landbouw, niet jegenstaende de — voors swaricheden onder Batavia noch al tamelijck voort, hoewel met soodanigen Coragie niet alsse wel sou, ingevalle men van een vredich besit conde versekert wesen, insonder beginnen haer mivele tottet planten van Padie ofte rijs te begeven, in voegen dat dit Jaer al een merckelijcke partije rijs staet gevonnen te worden, dat wel sal comen dewijl de sousouhainangh— den uijtvoer uijt sijn land verbooden heeft, welck schielijck en onverwachte gebot ons al vrij verlegh soude hebben gemaeckt ten ware onse packhuijsen rijckelijck versien waren geweest, ende staet noch goede quantiteijt van arracan Bengale, — Cormandel ende siam te verwachten, soo dat ons wel verhoopen te redden, Doch aengesien de Consimptie van het selve graen op Batavia groot is, soo sullen des niet te min, om niet— verlegen te vallen, metten eersten ende vervolgens na alle rijsplaetsen schepen afsenden, om die vanden malaram buijten becommeringh te mogen derven, hebbende deselve middelerwijle op 50. realen het last gestelt, maekende weijnich meer dan 13. penningen het pont synde
Batavia sijnde soo veel als een cloeck mensch in een dach eten can, met welcke prijs de Comp. e de vrachten ende alles gerekent sijnde, rijckelijck toecomen sal, — van binnen neemt Batavia oock Jaerlijcx meer ende meer toe, soo wel van Jnwoonders — als stene huijsingen, soo dat hoope hebben dat de gantse westsijde binnen corten tijt soo wel als — de oost in steen gebout sal wesen, daer wij de ingesetenen gedurich, toe amimeren, streckende tot haer eijgen voordeel, om de groote schade die anders mette bamboese huijsingen onderworpen sijn, De cruijtmolen daer wij verleden jaer van hebben geadviseert heeft nu al ettelijcke maenden goeden dienst gedaen, leverende ons maentlijck omtrent de 5000. lb. deuchtsaem Cruijt, dat sijn proef vrij wat beter hout dan dat van Cormandel, ende en lopen de oncosten oock — soo hoogh niet of connen het tegen den Cormandelsen, prijs wel betuijgen, behalven dat dan noch de Nederlanders die daertoe gebruijckt worden altijt voor mannen in't guarnisoen— bij tijt van noot getelt connen worden, ende dat avia olg volgens