saemlijck vergeten hebbende, naderhant sigh negen achter eenvolgende etmalen van sijn scheepsbodem te absenteren ende hier aen lant te vageren ende omsweven, 't welke saken sijnde dan schadelijke gevolge, die in een welgestelde regeringh geensints geleden, maer andere ten exempel op 't streng— ste dienen te werden gestraft; so ist, dat wel gemelte heer gouvernr en den achtb: raet ten de dienende, geloort en gelesen hebbende, den schriftelijcken criminelen Eijs van den secrets monsr Joannes pas, als hier toe geauthoriseert sijnde, op en jegens den gevange genomen, ende sijne nietige verschoningh in Jndicio daer tegens gedaen; wijders overwogen en gepondereert al 't gunt haer achtbaerhedens ter materie dienende, Enigsints te overwegen en pondereren stont; doende recht wt de name en van wegen de hoogh mr heeren stat generaal Der srije vereenigde Nederlanden, sijn hoogheijt Den heere prince van orange, D' Edle heeren Bewinthebberen van de generale nederlantse, g'octroijeerde oostjndise Compe, mitsgaders De heeren gouvr generaal en raden van Jndia tot Batavia, condemneren en sententieren den gevange, gelijk doen mitsdesen gebracht sijnde, aen 't alhier ter rheede leggende Jacht den alexander, driemael vande groote rhee te vallen, ende met so veel slagen voor de mast gelaerst te worden als Eenigermaten sal Cunnen verdragen met verbeurte van drie maenden sijner winnende, en te goet behoudene gagie, profisco, cum Expensis. — Aldus gedaen en gesententieert In Rade van Justitie der stadt en fortresse malacca den 14e meij 1688. — mitsgaders gepronuntieert en ter Executie gestelt op 't Jacht voornt, 's daegs daer aen volgende onderstont en was geteekent Tho: Hicher, Dirck Comans, hendrick Temmer, Fs vander beke, en gillis van anstenraat Nadien het Den Regten genoegh sijnde de heer gouvern en den achtb: raet van Justitie den stadt en fortresse malacca, bij eijgen vrijwillige gedane confessie Evident gebleken is, dat anthonij Lambertsz: van sas, matroos in dienst der ECompe, hier aen lant bescheijden geweest, jegenwoordigh 's heeren gevange, alle vreese van rechtveerdige straffe ten sijde stellende, sigh niet ontsien heeft, den 4:en deser in plaets van sijn Commanderent bootsman na schuldige pligt te gehoorsamen, ende beneffens eenige andere matroosen eenige blox vanden stierman Jurgen harksz: te halen, in een araxkroegje te vervoegen, ende sigt selven met sterken dranck te overladen, mitsgaders bovendien nogh vijff achtereenvolgende dagen, van sijn ordinairen dienst te absenteren end hier en daen verschoten te houden, 't welcke saken sijnde, van seer schadelijcke en quade gevolge, die geensints, ter plaetse daermen regt en Justitie hanthaest, behoorden te werden geleden, maer andere ten voorbeelt op 't rigoureuste gestract, voornamentlijk also den gevange, den 12e Januarij 1686. sijn; vertreckende scheepsbodent heeft laten ontvaren; ende daer over bereets gestraft sijnde, hem sulx wel tot beter opmerckinge hadt behoren gebracht te hebben; so ist, dat welgemelte heer gouverr, en raet gehoort hebbende, den Criminelen Eijs vanden secrets monsr Joannes pars, hier toe geauthoriseert, op en Jegens de gevange genomen, ende sijne nietige verschoninge in Judicio daer tegens gedaen, wijders overwogen en gepondereert, al 't gunt haer achtbr in desen ten materie dienende te Considereren en overwegen stont; doende recht wt de naem en van wegen de he mr heeren Staten generaal Der drije Vereenigde Nederlanden, sijn hoogheijt Den heere prince Edle heeren Bewinthebberen van de van orange, d' generale Nederlantse g'octroijeerde oost jndise Compe mitsgaders De heeren gouvr generaal en raden van Jndia tot Batavia: condemneren en sententieren de gevange gebracht sijnde, aen 't alhier ter rheede — leggende Jacht den alexanden, om aldaer driemael: vande groote rhee te vallen en dan met so veel slagen voor de mast gelaenst te worden, als Enigsints sal Connen verdragen
verdragen met verbeurte van driemaenden van sijn vand' EComp:e te winnene en te goet behoudene maentgelden profisco. met de Corlen en misen van Justitie Aldus gedaen en gesententieert In Rade van Justitie der stadt en fortresse malacca, den 14en maij 1688. mitsgaders gepronuntieert en ter Executie gestelt op't voornoemde Jacht, 's daegs daer aenvolgende, onderstont en was geteekent Tho: Hicher, Dirck Comans, hendrick Temmer, Fs vander beke, en giss is— van anstenraat Triso Het De Heer gouverneur en den achtb: raet van Justitie der stadt en fortresse malacca den rechten genoegh, sijnde, manifeit en Claer gebleken is— sonder pijne en buijten banden bij eijgen vrijwillige gedane confessie en veelvuldige gerecolleerde, b' Edigde attestatien, dat pieter Leendertsz: drus vrijburger inwoonder alhier out ontrent 38. jaren jegenwoordigh 's heeren gevange, versakende, wat mensselijck is, en alle vreese van rechtvaerdige straffe aen een sijde stellende, sigh niet ontsien heeft diverse sijner slaven (wel tot elff â twaelf stx: in 't getal) seer horribel en afgrijslijk so lange met alderlanden schrijckelijcke en ongehoorde noijt bedagte tormenten te plagen, pijnigen, en eijndelingh in de witerste miserie aen een Langsame, doot seer jammerlijc en elendigh te doen sterven, ja een derselver dat 't allerverfoeijlijckst en execrabelst is) eer doot was levendigh te begraven, twee dos persoonlijk doot te slaen, ende 't meerendeel Clandestin en heijmelijck in sijn thuijn achter desselfs woningh onder de aerde te steecken, gelijck sulx door Expresse gecommitteerdens sekerlijc bevonden ende aen de gansche werelt vertoont geworden is; hebbende bovendien wt euvelen moede, ende simpel opgevat misnoegen, voornemens geweest den sabandaer Francois vander beke, wanneer deselve des avonts na sijn, tuijn quam te passeren eerst, en daerna de rest, die hij suspecteerde van Cant te helpen, ocke onder de voet te schieten sijnde dit alles gepasseert en geschiet in diervoegen, als hier onder vervolgens claerlijk wtgedrukt staet namentlijk dat hij gevange sijn slave anthonij van mallebaer, na dat weggelopen, ende wedergecomen was, aen een Clappus boom gebonden, ende sodanigh laten slaen en selfs geslagen heeft, dat voor sijn voeten doot leggen bleeff. — Jtem dat andries Casta oeria eerst met een diche rottingh heeft geslagen datter neder diel ende naderhant denselven gedwongelt, om op de wijse als de houden te eeten, sonder sijn handen te mogen gebruijken, wanneer hij gevange weggaende, en den jonge mede opgestaen sijnde, weder nedergestort en doot gebleven gelijk oock francis van. . . . . . . . . .
Weggelopen sijnde geweest is. eerst met den hals en seenen in de keten geclonken, dagelijx seer jammerlijck geslagen, getormenteert, veertien ach tereenvolgende nachten en dagen aen den boom vastgebonden, en niet te eeten Crijgende, als bijgeval met de houden, bij na persoonlijck dootgeslagen end wijders nogh levende met een beugel aen 't been in sijn thuijn onder de aerde laten stoppen heeft, om reden aen so een hout niet gelegen was, ende wel hondert menssen daer over blijde souden wesen; hebbende deselve jonge bovendien nogh eenige dagen bevorens op een gants bespottelijcke wijse gedwongen, door de tuijn te gaen ende te roepen koop hout, koop hout mitsgaders Claes van mallebaer, die de kinder pockjes had, met onverdraeglijcke slagen tot het wercken gepersuadeert, waer door deselve dus deerlijck, ende afgrijselijck mishandelt ende getracteert sijnde, op sekeren middagh dootgevonden ende in de kleene tuijn begraven is. — Wijders dat susanna van Eeng: op de plaets achter de woninge van de gevange, beneffens een hout drie weken langh aen een pael gesonden hebbende, daer rondsom hout leeft doen stapelen, om door de menssen niet gesien te werden mitsFrancois. gaders