te comen, ende jnsgelje haren heer niet weijnigh dienen aan desselffs valsche practijcquen tegen den arracansen Co: ende ambassadr, waer van op 11en decembr in mijn dagh register Is te lesen, int wercq gestelt, ende op 23e do, doen sijn hoogheijt mij mijn afscheijl hadde gelieven te geven, despecheerde hij met eenen — ende in mijn tegenwoordigheijt derwts zijner gesant den hr ghassij sjonderij opperlantvoegt in bengale, met ruijme commissie, ten eijnde een goet bestant,— tusschen dien Co: ende de hindostance Maijt mocht besloten werden, maer — ongetwijffelt op deser approbatie, daar 't oocq bij inalcontenteirt vanden Nabab, al op uijt dragjen sal, med desen sijn hooghts gesant, Is dien van Arracan op 5en decembr tot decca aangecomen, weder aan sijn Mr te rugh getrocken, Jog heb den selve noeijt ten hove gesien, ende mij dunct, dat hij maer eens op sijn aancompste, ende eens op sijn vertrecq, voor den heer Nabab heeft gecompareert ende was aan sijn hooghts concelier gewesen, met den welcken hij dan oocq gestadigh heeft gebesoigneert, doch de verscheydentht der geruchten wederhouden wij. om daer van iets voorseeker aante halen, maer egter 'tgene voor een gerucht gaet, — magh icq daer voor oocq wel schrijven, ende dienvolgende, soude de presentatie vanden arracansen Co: tot contributie, soo in gelde als eliphauten den heer — Nabab wel schijnen te genoegen, ende insgedne de landt deijlinge, die ijder doen ter tijt, bij eijgen ende absoluijte regeringe was besittende, doch den Mogol pretendeerde daar en boven, door voorsz: sijnen gesant, maare ende munt in arracan te slaen, ende geljk sommige daer bij voegen, sijn eijgen rentmeesters over de tribuijten te stellen, maer dit laetste soude t wercq wel eenige haperinge connen geven, doch t recht bescheijt, ende gevolg van dien, sal aan u Ede moeten openbaeren, den alleerenden tijt, dewelcke, soo aanden oom, ofte geljk andere seggen, broeder vanden arraconsen Co:  gewesen generael tot settigam, die sig op goede voorwaerden aanden mogol heeft overgegeven, als aande portugeese overloopers die hun inden beginne, wel goude bergen belooffden, alreets heeft doen sien, hoe sijdes naer gedane wercq, volgens der mooren gewoonte, niet alleen seer sleggt onthaelt, maar oocq soo ondonckbaer betaelt werden, sittende desen princedken generael, die tot het aannemen van — mahumetaense secte is geconstrungeert, genochsaem in een euwige gevanckenisse, vande arracanse portugeesen Is eenljk jgnatio de rego capiteijn moor bij den nabab in aansien, en met 700 ro/a smaents buijten de proftijten van sijn soldaten, die nog wel tweemael soo veel sijn, beloont geworden, aan al desen — hoop heeft sijn hooght een nieuw quartier in decca verordineert, ende schijnt deselve niet te willen vertrouwen, want sijdr, door alle dese weder waerdigheden ende de lieffde tot hun vrouwen ende kinderen geperst, trachten weder naer arracan te ontvluchten, maar den Nabab weet dit te beletten, met veele van haer naer dillij op te senden, ende heeft er verscheijden, die op de vlucht achterhaelt sijn, met de doot gedreijgt, off het ware sij hun Christeren
en voester gelooff om de vervloerte Mahometaense secte aan te nemen — wilden afsweeren, ende helaes hier toe, zijn die arme menschen oocq vervallen, twelcq een doodeljk schricq, ende dat niet te verwonderen Is, inde zielen van alle anderen gebaert heeft, soo datse nu hun ongetrouwigheijt aan haren Co: bewesen, niet alleen comen te gevoelen, maer oocq rond uijt bekennen ende met droefheijt beclagen, ende besonderlijk beclagen den ouden moreno eijgenaer vande bekende arracanse juweelen, den selven heeft oocq een brief inde portugese tale aan mijn heer den generael gesz: die aan den Ee van wachtendoncq tot ouglij bestelt; ende als nu aan u Ede mede ovecomende Is, vande deccase lantstreecq, hebbe icqj buijten 't caertie op de vaert derwts noch een ander do hier nevens gevoegt, sijnde tot speculatie van u Ede vermeer, dert, voor soo veel als die wegen, na best onthout, bij mij soo nu en dan per occasie zijn bereijst, ende ter kennise gecomen, soo inde Jare 1675: 1656: 1657 ende 1658: die ick op 't comptoir decca, de compe voor adst hebbe gedient, als naderhant ao 1661 en 1662: dat wcy door den Ede heer Mattheus vanden Broeck, doen ter tijt directeur in begale, uijt onglij aonden grooten — hertogh Chan channa ben gecommitteert geweest, de groote ganges, een soo benaemde revier, loopt bewesten decca met verscheijde armen in zee ende de borampoeter, Is eijgentlijk porto grande dewelcke sijn oorspronck soude hebben uijt 't gebergte Caucasus een arm van faurus, due Is ooci de grootse ende snelste Revier in bengale, ende by de heijdenen voor 't gelucksalighst water gehouden, in dit tweede caertie wert u Ede oocq— ten deele verthoont, de legeringe vanden grooten Chanchanna tot decca ende desselffs nieuw gemaeckte wercken aldaer, ende voorseeker hadde desen grooten man int leven mogen blijven, arracan soude herder nepen van sijnen oorlogs arm gevoelt, ende sich naer de apparentie, nu al onder de provintien — vande hindostance Monarchie gestelt gesien hebben, want desen velt heers onverwinnelijcke herte Juckte soo nae den arracansen oorlogh, dattet op 4en april 1663: al sittende stervende, noch met t uijtpersen vande laetste woorden sich beclaegde dat hij de jammerlijk moorderije aan sijner Co: bloet, soo schendigh gepleegt, niet hadde connen wreeken, gedt arroan voor desen slach oocq niet weijnigh en beeffde, maer nu den clop van sijn eijgen volcq soo veradeljk is gevoelende, ende Amirul oumerouw, sich bij ander er bedrijff met den voer soo verre in arracan, en door secours van buijten hem wel ernstigh tot den vrede aangebeden, siet verheerlijk, maer wat danckbare erkent, enisse desen vorst aan u Eds nog sal gelieven te betuijgen, moet sijn vooraangehaelde nieuwe besendige metter tijt doen blijcken, ende Icq hier mede van dese materie scheijden. — Ende Ede heeren, gedjk als Ick uijt de verhalen van bengale, soo sal ick ooc met met eenen uijt dat landt scheijden, ende tot u Ede over mallacca comende seggen dat den E: van wachtendoncq ende raet mij op 28en maert gedt bij
't dach register Is te sien, mijn afscheijt en Instructie heeft gelieven te geven, om als commandant over de Jachten en fluijten, opurmerlant, Meijboom, spreeuw, de meeze ende suijlen, derwts te vertrecken, ende sijn wij den 14en April van pipelijs rheede onse Reijse, in godes naem beginnende, op 27en Maij met purmerlant, ende de meeze, tot Mallacca gode sij dancq behouden gearriveert, de spreeuw ende meijboom, die contrarie de stricte ordre aan haerlj gegeven, met op sich van ons sijn geseijlt, waren den 23en bevorens daar al aangecomen, maer zuijlen dat wij op de oricpase cust, hebben moeten achterlaten, was op 29e do noch niet verschenen, wat bericht Icq hier van tot mijner ontlastinge, ende plichts halven aande heer commandeur Balthasaer Berth: hebben gedaen, ende voor papieren daer nevens overgegeven zijn, sal mijn dagh register op 27en Maij, mitsgadrs 17: 19:' dos ende 14: 15 en 16 April vEde bescheijdelijk aanwijsen, dies jcq mij aan deselve in alle ootmoet, reffereren sal. — van Malacca heeft de hr Commandr president. mij met 't Jacht purmerlant voor aff aan u Ede h: a: gelargeert, ende ons tot dese vaert soodanigen zeijlaers ordre ende reglement voorgesz: als bij mijn dagh register op 28en Maij staat g'jnsereert, — ende achtervolgende welckers jnhout, wij onse Reijs dagelijcx vorderde, zijn op heden (gode Lij dancq hier ter rheede behouden gearriveert, ende als nu aan u Eds overgelevert den geslooten brieff van gemelte heer Commandr mitsgads t versegelt casje ende bamboes met de bengaelse papieren vande 2 van wachtendoncq ende Raet aan u Ede hoogh achtbare in mijne handen overgesonden, — Een der bengaelse lootsen laurens albersen gent, die wij op pipelijse rhede niet hebben, connen aan landt setten, is mede met dit Jacht herwts overgecomen, om pr eerste occasie met u Ede hoogh achtbare goede geluve, weder na bengale te keeren, geljk hier van in mijn dach register op 14en April omstandiger sij oengehaelt, Eruestus bacq die door den Raet vande Jachten lantsmeer ende purmerlant over soodanige misgangen op sulcken wijse, ende tot soo een bepaelden tijt als onse resolutie van 22en xbs passudo ende hier nevens met No 4: gecorteert, naer vereijsch sal aanwijsen, in sijnen publicquen dienst gesuspendeert, ende in bengale door den E: van wachtendoncq aan u Ede h: a: en voorde kercklks vergaderinge op 25e ende 27en der Jongst gepasseerde maent noch een woort aengehaelt Is, compt thans met ons hier te retourneren, om ten bevele ende ter goeder geliefte van u EEde h: a te staen, — De twee misdadige matroosen Rijn tjallingh ende Cornelis schram, door den E:rn van wachtendoncq ende Raet. volgens jnhout der als nu overgebrachte. bengaelse doccumenten, tot de verdre executie aan u Ede h: a: goede geliefte gesententieert, zijn mede met 't Jacht purmerlant in boeijen overgecomen, — wat papieren scg volgens u Ede h: a: bevelen om beseyden mondelingh raport, oocq d'advijsen van 't gepasseerde, aan u Ede over te leveren, hier nevens hebben