Onder de vraegh porncten getrocken uijt de poincten van d' E: heer Commandeur u Ede voorgestelt ende van ons om te erlangen ordre tot naerrightinge u Ede voorgedragen, sijn oock eenige geweest die dit eijland raecken, ende onder anderen het 24 poinct bejelsende om het graeven der saeijen de doen vermeerderen, van d'jngeretenen deses eijlants is een geslachte dat saeijgravers sijn, die bestaen in 126: mans, 132 vrouwen, soo getrouwt als ongetrouwt, ende 119 kinderen, tsamen 377: sielen, waer over een vertrouwt hollants soldaet gestelt is, die dese luije ende tot den dranck seer genegen menschen, dagelijcx tot den arbeijt vordert, ende vande selve savonts in een schuijr daer toe gemaeckt versamelt, 't geen ijder dien dach gegraven heeft, ende naer behooren gedroogt sijnde voor d' E: Compe ontfange, evenwel Is de traegheijt en genegentheijt tot drincken van die menschen soo groot, dat alle dagelijk tot den arbeijt niet te brengen sijn doch wert egter door dat middel jaerlijcx meerder gegraven dan te vooren, ende is bouwers
meerder te hoopen, wes om 't graven te doen vermeerderen. geen andere ordres can gestent werden, te ware eenige lijff eijgenen daer toe wierden gebruijct, wie haar oncosten sullen zouden connen dragen, alsoo yjder persoon een bhaer ende meer ter maent graven can, waer voor d' E: Compe nu de jngesetenen betaelt 5 pardaus off 3½ Rds; ende oft wel den heer Commandr tot noch geen clachten sijn voorgecomen, dat dien wortel gebreect, hoewel oock gegraven is, soo Is egter sijn E: enden raet van gevoelen. dat met het graven der slaven noch wel wat behoorden vertoefft te werden, soo het uEdle al moght goet vinden te doen, aengesien de abondantie van dien wortel voort comt door den overvloete vanden regen, naest 2a 3 Jaaren gevallen, oordeelende bij drooge tijden de ingesetenen bestant genoch soude sijn, derhalven onder 't welneemen van u Ede hierinne geen veranderingh Is gebracht: maer gelaten aen uEEde naerder goet vinden, Het aenqueecken van meerder arbeijders tot het versamelen van sout Inde plaetse van d affgestorven bij den E: heer Commandr voor 't 25 poinct voorgestelt, hebben wij ondervonden dat dat niet anders soude connen geschieden als door s Compes lijff eijgenen, ende vervolgens met schaade, alsoo ider man geen halff last ter maent versamelen, sulcx de oncosten van zijn onderhout niet ophalen can, tis ooc een saecke teenemael onnodig, vermits over de Rivier bij matot omtrent de aldea bengale waer dit Jaer over de 300: lasten versamelt, ende op manaer gebracht Js, met 2 a 3 weecken arbeijts van Compe slaven een sout pan can werden gemaect, om yjder Jaer soo veel en meerder lasten te versamelen, op de aenwijsinge vande heer Commandr opgemt hebben in loco geweest, ende ondervonden sijn E: gevoeren dien aengaende op goede reden gegront was, ende dat geen— slaven tot sout te versamelen nodigh waaren, wanneer die plaetse wiert opgemaect wes met sijn E: hebben goet gevonden nae d'Expieratie van 't aenstaende regen mouwon daer mede aen te vangen: ende te volvoeren, soo onderwijle van uEEde geen contrarie ordres erlangen, twijffelen geen sits off u Ede sal sulcx voor dienstigher als Comps slaven te gebruijcken aensien, ende dat den tijt de nuttigheijt daer van sal aenwijsen Om van 't eijlandt delft eenige merrij paerden op te vangen, en op 't eijland manaer in't te laeten aen voeden bij d' hr Commandr uEde voort 26e poinct voorgestelt, was bij sijn E: voor ons aencomen al aengevangen, ende bleeff voornemens die met noch eenige te vermeerderen, voor het 2en poinct was u Ede van gemele heer Commanor voorgedragen om Comps Clappus thuijnen te vercoopen, ende niet meer te vergeuren, wij hebben daer op naer behooren ondersoeck gedaen, ende bevonden d' oude thuijnen te samen in 11429 clappus ende 3002: manqus boomen bestaende d' E: Compe bij verheuren weijnigh niet toebrengen; ende dat de nieuwe geplante bestaende in 9600 voor 2 a 3 Jaaren ende 750 nu geplant d' E: Compe soo groote oncosten veroorsaecken, dat in der tijt de vrugten die nergens naer zullen— konnen op haelen, moetende jnden droogen tijt tot het gieten geduijrigh 60 a 30 slaven gebruijct, ende noch 3 a 4 jaeren gecontinueert werden, twelcq wij aenmercken het verder aenplanten daer mede nog besich waaren met advijs vanden heer Commandr tot u Ede naerder ordre hebben doen op houden, zijnde sijn E: ende den Raet van Jaffenapatnam ende manaer, van eenparigh advijs, dat soo wel d'oude als
nieuwe thuijnen niet als met Compe schaden konnen werden aengehouden, ende dierhalven dienstigh te vercoopen, soo daer toe coopers wierden gevonden, waer aan om darmoede der Jngesetenen grootelijcx is te twijffelen, dies nodigh was de thuijnen tot cleijne perthijen te separeren, ende soo op te veijlen, ende vercoopen, met welck advijs wij ons hebben geconfirmeert; ende noch te meer doen, nu van alles occulaire jnspectie hebben gehad: ende d'ondervindingh de naecte waerheijt van Compe schaade aengewesen heeft, Maer wegen de zaijlanden bij den hr Commandr uEde voor het 20e poinct voorgedragen, Is sijn E: ende des Raets gevoelen, dat die voor eerst werden verheurt, voor soo veel tot het bouwen reets bequaem sijn, waer toe soo vertrouwt wert wel ingesetenen sullen werden gevonden, ende dat bij verhueren, voor soo geringen prijs tselve oock is. d' E: Compe sal proffiteeren, ende niet als schade sijn, soo door lijff eijgenen wierden bebouwt, alsoo de landen te schrael ende sandigh sijnde, weijnich vruchten geven werdende voor een seer groot gewas aengesien, als vande beste landen, van een. vier off vijst can genooten werden.