houden, en te water verbieden vanden mallabe gesneden, en gekookten arreeck, het welck na gekomen, en verhinderd sijnde, egter soodanigh- niet en is uijtgevallen, als daar van wel verwagt was, want den verkoop bij 's Comps boecken- hier op nasiende, bevond, inden tijd van agt Jar den Ceijlonsen areeck niet hoger verkoft was, a de ammanam van 20000: stx: voor pao 2½ of te — pardan ses. ijder pandau gerekent tot 10. fanur van Nagapatnam maar op het minst tot pa 1: 15½ d'ammanam en hier op ondersoekende — de prijs van 't land, quam mij te blijken, dat in al dien tijd den areeck boven in het land bij de Coop luijden voor niet minder dan 4. en 4½ pao was omgeseth. nu en is door verloop van tijd, niet wel uijt te vinden, of sulx is gedaan door 's Comt dienaren, ter quader trouw, of wel om daar door den mallabaarsen arreek te beletten, niet inde lande van Tansjouwer soude door breken, soo mede het Collegie der Coopluijden, aen wie alle most werden verhandeld, de finesse gehad heeve d'E Compe in den verkoop dier vrugten de — marct te setten, mitsgaders te bedriegen, in plaets van daar mede te kladden, de meer gemte vrugten op prijs te houden, en marct te volgen en den mallabaarsen areek te laeten vaeren, de lage marct, waar op den Ceijlonsen areeck op Chormandel gedaalt was, is ongetwijfeld— oorsaeck, men op Ceijlon geoordeeld heevd, beter te sijn, gemelten areeck aldaar op dat eijland— selver te verkopen, en die voordeelen in haar handel boecken te brengen, dan met soo veel ongeriefdie vrugt, met 's Comps scheepen, en kleijn vaartuijg, na de kust over te voeren, en dat ondermaet, bederf, vragt, en risico, te samen, soo veel niet en konde opwerpen, als — het verschil tusschen het gene, waar voor zij die op Colombo konden quijt worden, en den prijs op Chormandel behaeld, quam te bedragen, van gelijken zij met eenen door de particuliere barquiers met rijs wierden geadsisteerd, om welcker, en meer andere redenen op Ceijlon geresolveerd was, den areeck, aldaar aen een ijder te verkopen tegen 5. pardauws, â 10: fans marct Ider
Jder, de pagode gerekent tot 24. gelijke Nagapatnamse famims, te weten, de amm: van 24000: stx: arreken, kalpen lijnsen arreer verschillende met de marct van bansjauen op ijder ammanam van 24000. stx 7: pardauw 7. fanums; daar die gerekent, na de prijsen van 's Comp:s boecken op Chormandel, maar 1. pardauw p:r ammanam soude hebben kan te bedragen. de amm: van 20: O. en op die van 240 stx: 2. pards en 2. fanums, van gelijken was den areek op madure gesonden, en alde verkogt tegen 2¾ pao d'amm. van 30000. st ofte 1½ kleijne ammanams verschillende- met den prijs van Nagapatnam op jder ann 9 pardaus, en 6. fanums, een verschil soo— groot, den gouverneur en raed van Ceijlon geabuseert sijnde, dien handel d' E Compe ontrocken, en de particulieren in handen geste is, invoegen wij ten dienste vande generale Comp:e, deselve verboden, en weder onder hae E:s magt gebragt hebben, derwegen aen haar E: agtb:re tot Batavia in meer gemelten brief van 13:e aug:o, van gelijken aenden gouverneur en raed van Ceijlon den 9e van deselve maend schrijvende, als uijt der selver Copia te — sien is. om nu gemelten handel uijt de magt vande particulieren te trecken, heb ik alomme den — arreeck, bevorens het verbot, van Ceijlon vervoert, getragt in handen te bekomen, voor soodanigen prijse, als mij mogelijck was, die tesamen bedragen hebben 5169¼ amm: daar voor betalende een somma van 15352: 4. pagoden, invoegen dien ingekogten areeck ijder amm: van 20000: stuks heevd belopen 2 3/32 pagoden, sijnde aen verscheijde eijgenaars van dien betaeld 50: p:r Cto winst boven het gene haar dien areeck op Colombo gekost had, en op welcke parthije voor d' E Compe even wel nog geadvanceerd is een somma van f 43152:—. — en soo men staat mogt maken, datter van Ceijlon in een Iaar te bekomen was een getal van 20000: ammanams van 240 stx:, en op Chormandel te slijten tot 4 1/6 pagood, ofte maar 10. pardaus de gelijke ammanam, d' E Compe daar bij soude moeten advanceren 100 0 pardan, ofte rxrs 80000: brief van
van 12. fanims ijder rxrs, dewijle de waare. prijsen van 't binnen land in meergemelte Ia noijt minder geweest sijn, en bij gevolg magt Jaeren hebben konnen bedragen 640000: rxrs ofte na de indische reductie f1920000:—. — dog schoon genomen dese rekening na de gisge nomen, al vrij wat quam te verschillen, soo sulke uE: hoog agtb:r mogen sien, wat voordelen aen E Comp:e sijn goed gedaan, alleen op de kleijne quantiteijt, die ik heb konnen in handen krijgen en van particuliere handelaers uijt de tweede hand doen inkopen, soo mede hebbende den arreeck van 's Comps wegen van daar ontfange maar bedragen 3784 1/5 ammanams van 200— arreken, en ten meerendeelen verkoft tegen pr 4½ en bij gevolg daar op geadvanceerd pagoden 12066:20 4/50f f 72401:2. — sijnde in die vrugten nog grote demande in het noorder Chormandel, werwaarts nu geen gelegentheijd is (:om den storm tijd) adsistentie van die vrugt te doen bij al het welck ik gelove, uEe hoog agtb:re sullen op geligt vinden de swarigheden bij den briev vanden gouverneur, en raed soo aen mij, als aende hooge regeering onder dato 26en septemb:r deses Iaars geschreven, waar vande Copias buijten allen twijfel uEe hoog agtb:r onder de Ceijlonse papieren werden toegesonden, voor namen daar in bestaende, men aldaar, door het verbot vanden handel met arreeck, en het missen van soo veel contanten, als zij daar tot Colombo, gale, en madure ofte Tutuconijn prlegten te ontvangen, bekommerd was, in velen souden verlegen vallen, 'twelck immers ligt om te remedieren sal wesen, want of d' E Compe op Chormandel, of op Ceijlon geld ontvangt, kan geen verschil geven, dewijle d'eene plaets d' ander dog moet helpen, en belangende den handel met den arreeck met de bengaalse mooren, en aftreck inde Eliphanten; den tijd, en de Ceijlonse brieven konnen aenwijsen, van wat nit, en vrugt de vaart der moren geweest is, oock doen men den areeck sonder verhindering aldaar heevd konnen verkopen, in voegen sulx als nog wel soodanig gelaten mag werden, 'tzij die aende mooren voor een redelijken prijs — vanden 67-60