affbrengen alsse in amt ingecocht werdt, in Amadt siende d' Benjanen van dat wij vande selve jarelijcx grooter ende grooter incoop doen, wordt die van tijt tot tijt hoe langer hoe dierder ende op hooger prijs gehouden, — In aenstaende wanneer uEdts wederom eenige rijs, taruw ende cattoen comen te eijschen gelieve vEdts ons prompte aenschrijvinge te doen, hoe groote quantiteijt van jder sullen procureeren, den rijs als ick in mijn voorgaende missive hebbe verhaelt, valt hier vrij wat dier ten aensien men d'selve op andre plaets voor veel sivielder prijs connen becomen, sulcx dat wij dieroosaecke seer schreupelens sijn, eenigen incoop der selver te doen van de Taruw hebbe als vooren verhaelt goede parthije in vooraet gereet d' welcke tegens sappan is getroucqueert, ende vEdts door mancquement van scheeps ruijmte nu in deesen tijt niet can toe gesonden worden, ende tot op het nae jaer hier sal moeten overblijven, d' 't gevangen portugees pr t Jacht Bredam verovert welcke vEdls ons pr den Bos hebben toegestiert, alsoo sij meest aenden rooden loot ende heel sieck waren hebbe connende niet meerder becomen onder borge op ransoen van 150 Rd van 8en gelargeert, maer t' gelt vanden borge noch niet ten volle ontsvn soo drae t'selve becomen, sullen t' Comptoir Generl daer vooren crediteeren, van Gamron pr 't' schip shertogenbos is ons uijt t' Cargasoen pr herderwijck van Battavia gebracht, door d' hr Aam westerwolt toegesonden d'4 ster gesleepe, robijnen d' 4: tobbekens fermelioen d' 12: steenen kannen quicksilver ende d' 59: stx loot, waer van vEdts in haer missive van dato 28en hb verhaelden, voor 't bedragen van dien hebbe t'Comptr Generl onder meerder parthije van aniel ende anders van daer becomen, conform d' factura van persia ter somma van f 80741:11:14: gecrediteert, — 4: stx Robijnen hebben alhier aen de maeckelj vande Juweelen te coop geveijlt ende laten waerdeeren, d' welcke d'selve niet hooger als op 700 ra heeft getaxeert, seggende t'selve den uijttersten prijs was, welcke men daer vooren soude connen becomen, twelck met den prijs van Chormandel alte veel differeert, men d' selve hier niet halt soo dier als daer connen vercoop: soo dat dier oorsaecke gem: t robijnen pr tschip shertogenbos weder om naer Batta aen uEdts hebben gestiert, — stermelioen connende daer met geen hooger prijs aentreffen, hebben op 1½ mt dach tot 80 wn ende t quicksilver tot 84 Ma d' man van 34½ lb gedebiteert, wijders t' loot do man van 34½ lb aen den Gouvr miermosa tot 7½ Mn over gedaen, Hebbe oock meede t' seedert onse schrijven d' resto vande thee tot 54½ Ra van gel. k d' resto vande radix china tot 26 Ma en d' galiga tot 11½ Ma d' man van 42 cr ofte 36¼ lb pr man vercocht het welck seer cleene ende geringe prijsen sijn, Edoch den radix china is uijttermaten slecht geweest ende met den thee is d' stadt soo seer vervult ende vercropt, dat het naeste jaer geeneen dient gesonden te worden ande coopmans resteerender geene bij onse logie als 75: man Rompen, 1000 Bossen rottangh ende t' vierdepart van de chinees zijde (van teijowan becomen) voort d'meeste quantiteijt vant porcelijne pr den Bos van Batta ontsvn maer in aemadt legt noch ontrent d' halve quantiteijt vande nooten ende rompen als oock meede ontrent ¾ vande quantiteijt zijde onvercocht ende vande specerijen als andre coopmans naer Agra gesonden daer overschrijft sr wollebrant geleijnsz ( als vEdts uijt d' Copia van sijn missive hier laner
hier nevens gaende gelieven te beoogen, van dat hij dato 18en April geenige der selver hadde connen vercoopen, ofte tegen eenige coopmans troucqueeren ende alsoo t sieh laet aensien van dat ons d'nooten ende d'rompen in amt mitsgaders de specerijen in Agra wel tot dat den regentijt over is, mochten aen de hant blijven, soo sal het mijns oordeels niet seer raetsaem weesen VEdls van daer in aenstaende augusto ofte septemb eenige nooten ofte rompen ende geen groote quantiteijt toelie mitsgaders maer maetel. j parthije naegelen herwaerts seijnden, want soo v EEdts daer van groote quantiteijt herwaers stieren, sullen d' specerijen gants ende gaer installich worden, ende men sal d'selve in langen tijt niet connen vercoopen ofte te gelde maecken pr Avijs, van atchien is hier op den 4en stantij seecker schip toebehoorende deesen Coninck het welcke op d'voiagie 2: jaeren uijtgeweest aengelandt, meede brengende van daer soo ons uijt d' rolle van haer ladinge is op gegeven deese volgende coopmansz te weeten, 400: atchiens bhaer thijn 4½ B haer Gommelacco 285: ditto peeper 25: ditto foelie ofte atchiens rieckende 24: ditto giroffel nagelen blaeden 5¼ ditto toelie 19½ ditto arphuijs 3: ditto sappanhout 2: ditto nooten muschaten 1½ ditto manjoen 3½ ditto pauchina ¼ ditto ende 75: cattij camter d' borneo 1½ ditto cubelij 33: ditto witte poier suijcker 10: cattij rouwe zijde 55: stx damasten 48: ditto Bengewijn 400: corgie grot ende fijn porcelijn 3½ agulhout 2¾ ditto schilpatshooren 200: bossen rottang ende 70: stx soo groote als cleene martavans 6½ ditto marphijn Wat prijs d' boovengem: Coopmansz sullen alcauseeren, daer van connen aen VEdts geen seeckerht schrijven, ende alsoo hier inde stadt groote schaersiteijt van contanten sij mocht het wel gebeuren gereputeerde coopmansz de Coopl.  eenigen tijt aen d' hant bleeven, soo uijt vallende sal het wanneer wij onse coopmans van Batta becomen niet veel goets ofte vruchts inde ventinge desselfs baeren, want d' eene sal d'ander invendibel ende installier maecken, — Op Atchien is deesen jare van hier door d' mooren geen Equipagie uijt redinge ofte besendinge gedaen t'welck naer alle apparentie den prijs vande souratsz cleeden, soo daer eenige getrocken sijn, sal doen steijgeren ofte accrisseeren, dan soo d' geruchten gaen soo soudet wel connen gebeuren, dat in aenstaende novemb ofte decemb door d' mooren wederom besendinge derwaerts werde gedaen, wat hier van vallen sal staet ons t' sijner tijt aen vEdts te adviseeren, — Ut divers Coopl.  pr vooren gem: schip van daer gecomen, hebben voor wara cht ich verstaen hoe aldaer ontrent nu 3 a 3½ Wt geleeden een onse rscheepen is geweest, het welcke voor Atchien jegens 3 portugees navetten ofte: fregats soude slaegs geweest en do aen de wal gejaegt een inde gront geschooten ende een do met een rijcken buijt ende d' cappiteijn van do tregats neffens veel andre gevangens veroovert hebben, t'fregat t'welck aen d' wal gejaegt was seggen d' coopl dat in handen van den Coninck van atchien vervallen sij ende dat gem: Coninck alle d' portugees die daer op waeren heeft laeten doot slaen invoegen naer deese raporten luijden den Coninck van Atchien gans geen vrundt maer een grooten vijandt vande portugees ende in contrarie onse natie seer favorabel Ende schrijft sive
Ende toegedaen is, wat van al het voorstaende in waerht sij sal uEdlts apparentelijk al over lange tijt hebben vernoomen, deese geruchten ofte quaede noves sullen d' portugees niet wel in d'ooren klincken, want do 3 fregats soo wij verstaen sijn met den gewees Capiteijn van daman genaempt fransisco de couse de costro, in septemb passato van Goa aenden Coninck van Atchien met veel rijcke geschencken ende coopmansz in ambassado gesonden om hun contract van vreede ofte pais te vernieuw & den Coninck in Oorlooge tegens ons op te roeckenen dan uijt deese noves blijckt hun consepten een geheel ander succes hebben Erlangt als d'viceroij geloopt ofte geaspireert hadde, soo d' gem: Capiteijn van daman fransisco d' souse de costro in s Comps handen vervallen ende op Battavia gevangen sij gelieve vEdlts hem op een groot rantsoen te stellen, want het is een persoon van grooten aensien bij d' portugees d'welcke oock groote middelen heeft, in goa sijn domisilium hout ende aldaer getrouwt is, Engels hebben omtrent 708 dagen geleden uijt goa van pater poulo roman seeckere missive becomen, in d'welcke do verhaelt hoe nu omtrent 1½ Mt geleeden van daer t' groot Galioen genaempt Bouventura gearmeert met 72: ende een minder do gearmeert met 30: stucken geschuts neffens een pattassie naer malacca ome van daer voorts naer maccauw te vertrecken waeren genavigeert, wat van deese saecke in waerht sij is d'almogende bekent, ick slaender al groot twijffel aen, off pater poulo deese noves niet aen d'Engels over schrijft om ons int' een ende t'ander te abuseeren, Offer eenige vande galioens d'welcke in novemb uijt poortugael binnen goo sijn gearriveert, welcke ons d'Engels Coopm Coggens rapporteerde t'meest afgeladen was ende naer t op breecken van onse vloote naer poortugael soude navigeeren, derwerts aen vertrocken sij daer van en maeckt gem: pater poulo in sijn schrijven geen gewaegh sulcx dat ickt dieroorsaecke al in groot twijffel trecke off gereputeerde Galioen al naer poortugael sal weesen vertrocken ofte niet, die van Daman soo d' geruchten hier jegenwoordich gaen, staen met d' magts soone in onderhandelinge van pais, off d' selve sal voortganck neemen ende volcomen effect sorteeren leere den tijt, De negotiebjk ulto april Ao passato geslooten van alle d'Gouserats ende hindoustanse Comptoiren, sijn vEdts met den aencleeven van dien pr tschip shertogenbos toegesonden, willen hoopen ende niet twijffelen off den visitateur generl sal d' selve in debito formo gehouden corect ende met d' Generale reecq. e d'accoorde bevinden het welck ons t' sijner tijt lieff ende aengenaem werdt te verstaen, — Met onse negoties jegenwoordich in deesen tijt te sluijten sijn seer geobsteert ende verachtert, door dien (niet jegenstaende meer contanten als wij schuldich sijn al aende hhassanna hebbe voldaen) van d' pen: uijt des Conincx Cassa ofte hassanna op genoomen tot dato deses noch geen affreeck hebben connen becomen, want d' nieuwe Commissarissen willen t' gout ofte d' goude sumias in valije soo hooge niet aenneemen als wij daerover voor deesen met den Gouvr hackiem waeren verdragen, ende boven dien ons 2 Mr tijts corten, te weeten t'gout pr den Bos becomen, was ofte is vercocht aende serats vande munt met toestaen vande Gouvr hackiem, van dat wij geen meer jntrest souden hebben te draegen wanneer t'selve inde munt hadde gegeven ende deesen nieuwen Commissarissen begeeren ditto gout in geen betaelinge aen te neemen als ontrent 2 mn daer naer