De menschen dan die de landen van madure bewoonen sijn uijt haer eijgen aant slaeff achtigh, snaegh wantrouwigh en arm waer door sij worden boos, listigh, trouweloos logenachtigh en gierigh, — besittende geen deughden minder dan eerbaerheijt en schaemte onverdraeghelijck in het gebieden, en seer
en seer dienstbaer en het gehoorsamen, vreet en onbarmhertigh, noijt goet off wel doende dan gedwongen De Regeringh over dese menschen wert aende meestbiedende verpacht, welcken gouverneur ofte pachter een onbepaelde maght vercrijghn om dat volck nae sijn behagen te schatten ende te belasten met ondragelijcke die ingelandije, gebruijckende soo ommenschelijk middelen de menschen het gelij afte parsen dat het niet te geloven is, Evenwel verdragen dese arme luijden seer geduldigh seer vreede piniginge eer dat sij haer schulden willen betalen, uijt vreese dat sij dogh Eijndelijck sulcx souden moeten lijden, als sij nu in waerheijt alle haer middelen en goederen hadde opgebracht sijnde als tot een gewoonte gekomen niemant sonder slagen betalen magh, in welck gebruijck verhandt, sij van Jonghs aff werden opgebracht vercrijgende daer door een nature die haer tot alle boosheijt en gewel bequaem maeckt vervullende in dier voege haer gansche regeringh met schelmstucken ende tierannie. — Het landtschap daer het quade volck noch snooder geregeert wort heeft aen veele en cleijne Ragias toebehoort en Eijgen geweest, doch door den neijck en desselfs
en desselfs quade nabuerschap alsoo van tijt tot tijt verongelijckt, verdruckt, en eijndelingh met gewel verstooten, en uijt haer landen verjaeght haere geslachten uijtgeroijt sijn alle die heerlijckheden bij hem vermeestert en als eijgen goederen aengeslagen, sonder over telaeten Eenige de minste voorreghten die de Jngesetenen onder haer wettige Heeren besaten en gebruijckten sijnde dese roverije soo groot geweest dat men de Eijgenaers alle haere landen en ackers afnam gevende deselve ten bouw en bruijck aen die het meeste geli daer van wilden opbrengen — Onder dese Ragias woonden een volcke uijt andere landen aldaer gekomen die heden paruas werden genaemt, haer Ernerende ter zee niet visschen en peerlduijcken, hebbende van die Ragias vercoght en In eijgendom vercregen, cleijne deelen van 't strant alwaer sij haer mosten verdeelen en dorpen maecken, aengesien haer getal groot wiert en niet alle te samen conden leven, op die gronden woonden sij onder haer Eijgen hoofden sonder aen die Ragias jets anders te bethaelen dan een Jaerlijcks geschenck vrij van alle andere lasten daer de Jnwoonders des lants mede wierden beswaert om dat sij brache