Alsoo den zuijder lantregent narrengirrij, op kivelour, met omtrent 5 â 600. piens, en ontrent 130. paarden was gekomen, met jntentie om de buijt stadt te atfacqueeren, soo waren al de resteerende Jnwoonders uijt Comp:s thien oude dorpes uijt vreese van gevlondert te werden, soo naar dese als andere plaatsen geelagie hadt laten weten dat alle de noder landers, door de vloet overgekomen woanet dat het m eeneli. maar aan zijn hooght stondt, om heer egosie ole sal vertoont hebbende oreie sij de statgesel, voerden 9' desen twoonhele lant regent woorde tweede mael koeder hetrenaee doort hij daar op antwoorden, dat hij eernelijk was gekomen, ons zijn landen te visiteeren, en volgens 'tlants gebruijck, hem zijn onderdanen quamen soelveeren, sonder dat hij van meeningh was jets tegens D' EComp. e t'attenteeren, vallende alsoo naeder op de voorige pretentie, doch gaven zijn affgesondene, ons bijmonde te kennen, soo d' EComp:e hun meerle een goede schenskagie gelieffde te vereeren, bij de zaacken van d'E Compe. omtrent den lantheer ten beslen soude dirigeeren, och alsoo het d'ECompe. h diver soude staen, geledene schaeden, en hoon met schenckagie te betaelen, soo zijn zij onverrichter zacken vertrocken, riseeren, uEde alsdan toeflicht tot een kleen geschenckje te disponneeren soude zijn, en anders niet, lijt de trankes bij den lanheen quam te savohier voor hem niet te trecken viel, is den 16:en deser van kiveloer opgebroocken, en zijn opgeraapt volck, weer jcr naar zijn plaats— vertrocken, naar dat hij met den adigaar van kiveloer opgesrookn (naar wij bericht zijn) diverse maelen over 't schrijven, vande vooraangehaelde Ole, jn hevige woorden is geweest, voorn: adigaar, heeft hem naart vertreck van narrengirrij, op kiveloer niet derven vertrouwen maar sich naer truweloer geretireert, uijt vreese, wij hem wel van daar mogten komen te haelen gelijck over twee jaar aan zijn predessesschir is geschiet, waarmede dan dese gedreijgden oorlogh voor eerst ten Eijnde zijnde, komen de jnwoonders van Comps dorpen, op — deliberale beloften, uEd hien gedaan, van een jaar vrij van hooftgelden te wesen, jder weder meest naar zijn woonplaets, sulcx seel van desen jaare seer weijnich te verwagten wesen, ontslaande meest, dat voorigen hoonders moegen blijven, doch van't gezaeij hun door de branines gedaan, als dat den 9:en deser maant noch een swaarder water vloet, als de voorige soude zijn, alle dijcken, en dammen, uijt vreesen van gem: vloet, hebben laeten openslaan sonder die te stoppen, waar door dan alle het waeter uijt voorm: dorpen is komen aff teloopen, veroorsaeckende dat de nillij als nu op 't velt, bij gebreck van waeter staet verdort, en oversulcx — soo wij jn't kort geen cegen krijgen, daar niet veel voor d' E Comp. e van staat jnte komen — De ongeprijseerde Cleeden, die de Coopluijden, en wevers, voor dato aan D' E Comp. e hebben gelevert, en voor het onweer, al eenichsints door den anderen waaren geraackt, en naar 'tonweer, Om dat die soodanigh waaren gebroeijt, en soo vehement heet, als off tvier daerjn was, zijn wij genootsaackt geweest, alle packen open te suijden, en de lijwaeten los op de vloer, voor soo veel konde geschieden, enkelt open te leggen, om die lucht te geven, waar door dan alle Compe geprijseerde lijwaten, onder een zijn geraakt, ten die onmogeljk te onderscheijden, hebbe wij volgens uEde onder naar de billikheijt getaxeert, bestaande die jn 136½ packen, als 47½ packen salempoeris vande weversuijt - 31½ packen salempoeris, namentlijk 89. packe van Comps Coopluijden als — 25. packen van Comps Coopln 54. packen guinees â 33½ fo tps— Comps dorpen â 14¾ fo tps — 6½. dos vande wevers van mouton 35. dos salempoeris â 14½ fo tps — buijten welck noch jnde bleeckerij zijn, Die mede ongeprijseert zijn, doch daar sal niet veel schaede aan zijn, die dan staan geprijseert te werden, soo wanneer uijt den bleeck komen, doch moeten uEde tot ons groot leetwesen, bekent maeken, dat alle Comps lijwaten soo ruwe als gebleeckte — die tesamen jn 328 packen bestaan, naar dat wij deselve niet veel moeijten en debvoiren gedroogt hadden, echter altemael bedorven, gescikt, en verrot zijn, en de meeste, ende meeste part soodanigh dat men daar qualt aanraackt, off komen te scheuren, zijnde een parthij als offse verschroeijt waaren uijtgenoomen 10½ packen, die de bleeckers uijtgesocht hebben, en die zij sullen, konnen herbleecken, als 9packen salempoeris— 1½ ginees, en 90. packen salempoeris, en 2½ dos bethilles, die sommigemeenen dat noch soude konnen geverft, werden, hoewel wij gelooven, die het kloppen en wringen niet altemael sullen kunnen uijtslaen, oocq zijn van gevoelen (nochtans uEde wijser oordeel onderwerpen:) het niet geraeden is aan soodanige doecken de onkosten van't verwet te doen, alhoewel het verwen uijtterlijk d'ECompe hier ter plaats voorde meeste schaede soude schijnen te bevrijden, doch daartegens geconsidereert dat jets 'tgeen jn sich selffs alreede eenichsints bedorven is, het selve bederff door de verwe niet kan uijtgetrocken werden, maar 'tselve door den tijt noch meer sal komen jn te eeten, en dierhalven schoon die geverft zijnde, al aanden man, konde geholpen werden; 'tselve bederff hem echter — Jn't draegen sal komen te openbaaren, waardoor dan niet alleen veel klagten sullen komen maar oock Comps goede blauwe doecken die jaarlijcx en een groote quantiteijt beslaan, daar door souden Jnstalligh gemaackt werden, en d' EComp. daar door oock, ijn 't vertieren van haar goede lijwaten veel schaede, en de particuliere Equipanten groot voordeel souden konnen doen, en oversulcx en Jn plaats van een gepretendeert voordeel, meerder verlies soude komen te veroorsaecken, sulcx wij naar ons gleringh oordeel meenen het voor D' E Comp. e best soude wesen, vermits dese bedorve lijwaeten, jn soo een groote quantiteijt bestaen, dat deselve soo hier, als Elders aan de particuliere Equipanten, bij venditie verkocht wierden, naer dat alvoorens — soo veel packen daar van wierden uijtgehouden, als staat kan gemaackt werden, over de geheele Cust, voor dongrijs van nooden is, die dan uijt die packen diende genoomen, die gemeent werden, dat noch souden konnen geverft werden, als zijnde de Eest daar toe qualc bequaam, met de andere geplekte, en bedorven goederen, als zijde stoffen Etc:a meenen wij mede (uEdle sulcx gelieven:) het beel soude zijn, die ten eersten bij venditie aande meestbiedende wierden verkocht, alsoo die doorlangh leggen noch meerder bederff sullen onderworpen zijn. — Tusschen het nieuwe gat, dat benevens de thuijn poeyoer jn zee loopt, en het nieuw gat vande nagapatnamse Revier is) soo als uEde uijt ons voorigh schrijvens, vanden 22:' passt gecalculeert hebben, tusschen beijden aande zee, noch een gedeelte lant gebleven, 'twelck ons wel eenichsints hoope geeft, dese gaten metter tijt weder sullen toespoelen, en 'tgem: voorlandt aannemen, doch dit lant, kan als nu de stene stadt jnt minst voor het aanrollen der zee, niet bevrijden, alsoo 'tselve landt, even besuijden is, en de stadt vlack voor de zee openlecht, e soo ist mede aande noortkant, daar het voorlant off de plaat langs de buijten stadt als voorheen, doch naeder, off westelijcker naar de stadt legt, als wel voordesen, ende revier op veel plaat sen, oock soo wijt niet is, als wel voorheen den dat voorlant is mede tot aande beer, die benevens de punt amsterdam lecht, wech gespoelt geweest, sulcx de zee, almede aan die kant vlack tegens 'twaterpas over gem: purt met groote fonce heeft aangeslaagen, die dan daar door oock soodanigh is jngestont, als uEdle bij ons brieffje vanden 11:e deser gesz: hebben, dan gem: plaats is sedert weder soo verre aangegroeijt, dat die Even voorbij gem: waterpas loopt, 'twelck onse hoope noch al doet vermeerderen, het voorlant weder sal komen aan te groeijen, soo wanneer het water uijt het landt sal affgelopen wesen, Buijten de 25 packen Tapessaresses reets aanbesleedt, sullen wij geene meer aanbesleden, voor uEde nader order, en antwoort op onts brieffje vanden 11:e deser dierwegen aan uEde gesz: bekomen, en vermits als hiervooren aangehaelt, alle de ruwe, en gebleeckte salempoeris, als gunees lijwaet, door den swaaren Regen meest bedorven zijn, en daar van buijten de 31½ packen — Salempoeris die Jnde bleek zijn, niet veel goet te verwagten is, sullen wij ons Devoir doen, op om op nieuws soo veel doecken Jn te samelen, om soo ch 'tmogelijck is, den batavisen Eijsch van salempoeritsz noch te konnen voldoen hebbende de blauwe doecken (die jn 75: packen salempoens beslaan, naar wij sien konnen, weijnich schaede geleden, waarmede wij dan d Erntfeste, hoogh Achtbaare, manhafte, besich
en onbequaam zijn, welckers quantiteijt wij uEds voor dat daarmede gedaan werck krijgen, niet konnen, bekent maekeno die bij uEde daar voor betaelt worden, komen met de ooker is gedaonde de raen werden affegetaelt namente de predisaant, Capitain wie alleen haar volle gogie sullen verstrecken, behalven die te quaat staan, en vermaackt hebben, die wi alle maanten een der pagoden sullen wij op pmo gamuarij almede volgens uE order veranderen, en deselve in negotie in plaats van 105: tot 120 stvers verhogen, en de besluge der Soldijen tot 18. f D. oe soodanige forma als alhieras 16. bij t veranderen der rodictie geschiet is o, de redenen waarom wij uEdle versoek der gimvonderen van Comp:s dorpen om voor een jaar vrij van hooftgelden te zijn, hebben voorgedrgog mede wegens de pagters van het veer der Chevier, basaar, en de thuijn poeijoen, om van haer nogte g'Excummogen ontslaagen werden, sullen wij hier vervolgens aanhaelen, en voor eerst wegens de aanwoonders van Comp:s dorpen, dat desselve jnde voorgaande swaare storm, Chegen, en watervoet, op den 7:' 8:e en 9:e passo alhier geweest, soodanigen schaede hebben geleden dat niet alleen meest alle haar woonhuijsjes, zijnom verre geraackt, maar oock al hun goet vee, en gezaaij zijn quijt getaat ward orihheijt gegeven wert, om haar te amimeeren Jndeselve dorpen te blijven, dat de meeste part der jnwoonderen, sonder geraackt, waar door deselve dan oocq onvermogens komen te verloopen, gelijk al terdeele geschiet is, waar door dan deselve dorpen onbewoont, en onbebouwt souden blijven, ten d' E Comp. e Jn veel achtereenvolgende Jaaren licht, daar soo veel niet souden komen uijt te trecken, als wel de recognitie— penningen van 500 pagden, die jaarlijcx daar voor aanden lantheer werden betaelt, komen te monteeren, daar nu ter Contrarie op de beloften, die wij hun voordats gedaan hebben, om ons Devoir omtrent uEde te doen, zij vandeselve hooftgelden, voor een jaar mogten g'Excuseert zijn, de meeste part haar weder op voorn: dorpet komen ter nederstellen, en het seher stuleert werden, en d' E Comp e daar door tot Soulaes vande groote onkosten voordesen daardan als voorheen vruchtaare jaaren, noch een Rhedelijck voordeel sal komen uijt te trecken, en dierhalven het beten is, voor een Jaar dese hooftgelden te missen, als perijckel te loopen, deselve dorpen licht lange onbewoont soude blijven, en daar door, dan veel jaren, In dat jnkomen verkort sijn Comps en andere Coopluijden, en Inwoonders, hebben mede, namentlijk Compe Coopluijden Jnt gemeeen als jder van hun jut particulier grooten schaede geleden, bij't voorgaande weder soo aan hun wooningen, Coopmansz als anders waarom wij meeren bij ons brieffje vanden 22:en passo uEde hebben voorgedraegen, om off de onkosten laast jnt fortificeren der buijten stadt gedaan, ter somma van 336. pagoden, en 6½ fanum souden mogen op de buijten stadt werden affgesz: ter meer deselffde buijtenstadts nieuwe wercken, soo laast niet voltooijt zijn geweest, off zijn de orinten geslaan hebben, met de gragt eguael gevult waeren, sulcx him door de gewesene wercken doek geets beschede guardijnen konde toegebragt werden, ten vlij die weder vernieuwt werden. het vier der Elevier, dat is nu met het doorspoelen vande plaats, alsmede door de nieuwe gaeten, soo benoorden, als gezuijden de tuijn poeijoer, teenemael te niet, soo dat die passagie niet kan gebruijckt werden, en oversulcx die pacht van sich selffs komt te vervallen, vermits men niet kan verpachten, dat niet jn wesen is, ten soo is het mede met de thuijn poeijoer, die aande arracx topperij annex is, en wel principaelste, waar uijt de pachtpenningen moeten gefourneert werden die mede soodanigh aijn ele de met ts gestuijcken is, sulcx men daar smet sonder vaartuijgh tegmen kan, waer door deselven spach toijveure ndie hoe De Basaer, met het weekspoelen der passagie, en 't vissers dorp van Jnkomsten seer vermindert is, door die niet alleen, die bij de vissers van gem: dorp gevangen, maar alle die langs de strandt tot seuhora saude toe gevangen wiert, over die wech Herrewaarts ter merckt plagt gebracht te werden, twelck die pachter met het verongelucken der vissers, en 'tvoorspoelen der passagie, mede komt te missen, ende daar door het Jnkomen der bazaer op verre naar soo groot, als voor heen niet is, om welkke aangehaerde, lhedene wij uEde dan voorgedragen hebben, de jnwoonderen van Comps dorpen voor een jaer Vrij van hooftgelden, ende inwoonders der buijten Stadt vande betalinge, der wechgepoelde fortificatie wercken, mogten werden g'excuseert, alsmede de pachters van't veer der Revier, de thuijn poeijten ten bazaer, volgens hun gedaan versoeck, van hun pachten mogten werden ontslaegen, gelijck wij dan bij uEde misse vanden 13:en deser gesien hebben, uEde haar op ons voorigh schrijvens, sulcx gunsteljk hebt believen toe te staen, namentlijck dat de jnwoonders van 'sComp:s thien oude dorpen van een Jaar hooftgelden souden werden g'Excuseert, gelijck mede de Coopln jnt betaelen der wechgespoelde fortificatie— wercken, ende voormelte pachters van hun pachten ontslaagen, mits betaelende de laaste hun pacht, totter tijt, het onweerzijn aanvanck heeft genoomen, en alsoo uEde dierwegen van ons advijs belieft gedient te zijn, en wij de resolutie bij uEde diterwegen genoomen, ) ten hoogsten gefondeert, en Jn billikheijt vinden te bestaan, komen ons gesamenetlk ten wollen, met deselve teConfirueren.
De basaer sal volgens uEdle order bij den adigaer, en tolck werden waargenoomen, en gecollecteert, om maandelijcx Aanden ontfanger daar van Reecq: te doen, gelijck oock het opsigt vande arracxpacht, onder opsicht vanden gewesen pachter, tot uEde naeder order sullen laaten, om het jnkomen derselve, voord' EComp:e te ontfangen, 'twelck wij oock meenen, hem wel magh. toevertrouwt werden. , wegens de pacht der Revier, soo veel het jnkomen; en uijtgaen der goederen, als vaartuijgen belangt, is onse meeninge niet geweest, uEde diertwegen ontslagingh te versoeken, maar eenelk wegens weer der Revier van Jaffanapatnam, zijn ons den 21:e deser met de chialoep de sperwer toegebracht 10000 kransen stroolont, en 20. parrelaggerewerk zaat, monterrende benevens nogh 6470 lb. mannaarse Saaije ons voor dato van daar toegesonden, tesamen volgens de nevensgaande Copia factura, de somma van f502: 12: 8: gaande hiernevens mede over, de Copia factura vanden arreecq, met den hoecken de Egel van Ceijlon hier aangebragt, en met denselven hoeker naar porto nodo voortgesonden, en de chialoep de sperie hebben wij naar ontlossingh noch dienselven dagh, weder naar Jaffanapatnam voortgesonden, benevens 3. bhaar Jndiao Jdr ten bedrange van f288:17: 8. sullende ons hooft comptoir thormandel voor't ontfangen behoorlijk ontlasten, en Jn contrrae voor sloopen, doch tgeen daar van gekomen is, is geensints bequaem, om volgens uEde. voorstel, tot het maeken van een ongereeste laten gebruijckt te werden, sulcx wij dat en 't geen van Comps Jngeslorte wooningen gekomen is, als uEde voor dato gesz: aan Comp noodige wercken sullen veroirderen, gelijck dan mede alten deele geschiet is.