souden te weten den amijs ofte des Conincx commissaris, soo sij het begeerden daer in een aenpart hebben Jn onse Missive dato ultimo december pr t' schip 's Hartogenbosch hebben aen Ede gesz. hoe dat den gouvr hackjem 50 kisten met Nagelen 50 do met nooten mschaten 30 sockels foelie ende d' meeste part vant beste sandelhout in d' Alphandigo aengehouden hadde, ende dat niet en wijfte hoe wit met ditto daer over hebben soude, soo drae als wij van t' dispatheren van t' schip den Bosch in souratta quamen, hebbe datelijk bij ditto aen gehouden, om d' bovengemelte specorije ende handelhout wt d' Alphandigo in onse Logie te mogen brengen, do conde int eerste daer toe niet staen maer begeerden dat wyt aen hem vercoopen, ende hem inde Alphandigo leveren souden, ende alsoo conjectureede bij aldien wij hem daer in te wille waren t'in toecomende een quade inbroucke wesen, ende dat hij door sin wegers d' E: Compe int gewichte seer veel fraudeeren soude, soo hebben hem geantwoordt als dat niet van sints waren onse goederen inde Alphandigo te vercoopen ende wt te wegen, Item dat t' selve voor desen noijt een gebruijck geweest was, ende wijders dat d' Alphandigo d' plaetse was daermen den Coninckx t'hollen ontfinck, en niet der Coopluijden goederen tegens haer wil afdronge en afcocht, naer dat hij ons dan over dese sake 14 a 15 dagen hadde sleepende gehouden, ende dat wij daer over naer dato noch 2 a 3 malen als oock mede over t' porceleijn t' welck hij in een besegelt packhuijs geslooten (soo veel als in Arrenst) hielt in presentie van verscheijde Coopl seer heftich hadde pot gevaren, ende gedreijcht dat wij t' pack huijs van t' porceleijn (twelck een huijs was dat achter onse logie staet) open breecken ende t'porceleijn van boven neder op strant aen stucken smijten souden, soo werde ons eijntelijk gelecentieert d' specerijen ende t' sandelhout wt d' Alphandigo t huijs te brengen, mitsgaders t' porceleijn naer dat hij daer van eenich dat hem best aenstont uitgenomen, ende van t' beste sijn thel gevordert hadde, toegestaen t' selve aende geene die ons goet docht te mogen vercoopen— Maer met d' specerijen sandelhout ende andre Coopmansz naer datse inde Logie gebracht, waren, ist soodanith gegaen, als dat Naas ende virgiewara (: aen wien wij d' selve op V: Edte aprobatie wtgesondert d' Nagelen, bij contract, tot seeckere gesette prijsen haden vercocht :) d'selve niet en dersde ontfangen voor ende aleer sij (als of sijd' gemelte Coopmansz van ons noch niet hadden gecocht) met den Makelaer ende 2 a 3. gecommitteerde vanden gouv:r inde Logie quamen ende alsoo pro form (om den gouvr contentement te doen) d Novo over den prijs tracteerder ende als doen werde vande Coopmansz die bij contract voor d'onderstaende prijsen zijn vercocht, te weten d' nooten Muschaten tot 25 ra d'man 8. rompen. . - - tot 20 ra tot 70 end 75 ro. 1' sandelhout. . . . tot 31½ Ma 8. lange peper. . . . tot 10 r 1. sappanhout. . . . tot 5¾ Mn 1: Spiaulter. tot 23 M d'foelij 8. cassia lingua tot 25 Mo dese volgende prijsen gemaeckt, mits conditie dat Mirhiamamoet, den sabandaer, ende d' rompen. . . . . - tot 24 ra tot 75 ro d'foelie t' sandelhout - - 10144 v sts d' lange peper tot 11/ Ma t' sappanhout. . . . . tot 5¾ Mt t' spianster. fot 30 M. d' cassia lingra. . . . tot 20¼ Mle en wijders alle 1' giroffelnagelen. . tot 45 ra d' man gedebeteert Waer dat dan in presentie vanden Makelaer ende d' gecommitteerden vanden gouvr d' prijs van d' Coopmansz (als boven verhaelt) was gemaeckt, soo heeft den makelaer vanden gouvr, den gouvr d' prijsen gecommuniceert d' welcke (alsoo hem d'tselve alte dier ende te hoogh scheenen) daerover tegens Naam ende virgie wara seer fulmineerde, ende goetrout wt seijde, dat hij d' coopmansz van ons tot minderen prijs hadde gecocht, ende haer niet en schaemde meerdergelt van hem te eijsschen, dit soo gepasseert sijnde heeft het werck wel 20 a 25 dagen tuss hangen ende worgen gestaen te weten Naam ende virgie prara dorfden haer niet verstouten de goederen t'ontfangen ende te vervoeren, des gouvr Makelr quam oock niet om eenige te wegen, mirsia mancoet ende den sabandaer begeerden geen aenpart inden coop te hebben, ende brachten veele simple slechte excusen in, te weten, dat sij voor desen noijt in specerien hadden gehandelt, ende op d' selve alsoo t'lant daermede vervult was, geen sonderlinge advance remarcqueerden, naer d' Nooten Muschaten. tot 30 ra d'man dat d' sake wet de ffe dre fse casawari celein ten ende sonder kte hij ons wel genouc henckag et olij va porcel ge ende te wesen gaders Olij van naer tOlijx raenge soodani flessen d'fless de catton evonden. eclaert voor d' valt. met onnenwi v: Edn wtters
Pr transport van hieromme. dat d' sake dan (als vooren verhaelt /20: a: 25. dagen tuss hangen en worgen hadde gestaen, en dat den gouvr vermercten dat wij t' seer qualij namen, ende daerover grootelijk aende grooten d de, van dat wij dese servisuit (van onse coopmansz niet te mogen vercoopen ten sij sijnen maken present sij) niet subsect begeerden te wesen, soo en synder anders geen coopers ofte ontfange om d'Coopmans haer toe te wegen ende t' ontfangen, als Naar scraff ende virgiewara onsen huijse gecomen d'welcke d'selve in een panckado ontfange ende in onse logie wt t' eene p huijs in t' ander opgeleijt, Jtem in cleene partykens eenige der selver wt d' logie gehaelt hebbe hoe sijt vorders met den gouvr hebben gemaeckt ofte afgehaspelt, daer van connen geen rech cunts ofte opening van saken becomen, ende dittos alsoo sij vreesen dat wij t' aen v: Edes sou mogen overschrijven, Item dat v: Ede d' Mooren daer over eenige Molestatie soude aendo willen ons t'rechte fijnael niet seggen, naer dat wt onse makelaers ende andre verstaen, soo den gouverr geenige Coopmansz willen ontfangen, om dat hij d' Naem niet soude hebben, dat onse negotie monopoliseerde, maer echter Noan ende virgiewara over den coop onser goedere groote somma van penningen (twelck sij selver niet willen bekennen) afgeperst, d' inditiens oock soo dat het anders niet wesen en can, of sij hebben aenden gouvr tegens haer wil ende danck goede somma gelt opgeschooten, vant d' gemelte gouvr (die seer op virgiewara is gebeten) heeft den selven wel 20. dagen over diversz gefingueerde (maer presumere principaeljk over dese actie t' sijnen huijsen geaprehendeert gehadt, ende den selven niet gelargeert voor ende aleer dat d' g virgiewaro soo d' monpelinge gaet/ aen do hondert duijsent Mamoedijs opbrachte, hoe d' sake in waerheijt sij, is d'Almogende bekent Ende alsoo ons dunckt dat het voor d: E: Compe een alte grooten onverdraechelijk servituits de wesen dat sij haer aengebrachte Compmansz alhier aengeenige Coopl. ten sij int bijs ende ten overstaen van des gouvr Makelaer soude vermogen te vercoopen, soo hebbe 6: a: dagen geleden met den Coopman Arent barentsz over dese sake mondelingh met den gr alleen (sonder datter iemant anders als onse makeljk present was) gecommuniceert, ene di voor gehouden, dat bij aldien hij ons geen verseeckeringe wilde doen, als onse Coopmansz hier aengebracht ende wt d' schepen gelost werden, wij d' selvige alsdan aende geene die t' ons ge dachte ofte die ons daer vooren t' meeste gelt presenteerden, ten sij datter sijn makelaer pro sent was niet en vermochten te vercoopen, ofte d'selve tot onsen wil en believen naer Ame ofte Agra vervoeren, dat alsdan voor eerst geene van batavia ontbieden, ende over dese sake een nieuw ferman van sijne Magt: vorderen soude, ditto heeft ons hier op geantwoor als dat hij onse Negotie int alverminste niet en becommerde, oock mede syn makelaer niet t' onsen huijse om de coopl in hare koop hinderl. te wesen gesonden, maer dat Naeh en virgiewara den selven sonder sijn weten daer gesleept oock den coop sonder sijn kennis ae gegaen hadde, ditto beloofde ons vorders dat hij ons in toecomende t'sij wij onse goederen hier vercoochte ofte begeerden te vervoeren met hinderl. maer vorderl. soude wesen, dese beloste ende toesegginge geschiet sijnde, sijn van ditto gescheijden, ende om seeckerl. te mogen weten of den gouverr ons soo wij eenige specerijen ofte ander coopmansz opwaerts voerde, soude hinderli.k sijn, ofte trachten t' selve te beleeten, soo hebben 4: a 5: dagen geleden 25 sacken van giroffel nagelen (ijder inhoudende 5 man) ende over d' 1600 bossen rottang p r t' schip Henrite Louysia van batavia tot voor goa ende van goa pr t' acht bredam alhier aen gebracht (gel. op sijn plaetsz sal verhaelt werden) naer Amadt. om d'selve aldaer te ver coopen, ende met d' Nagelijk tegens Engelsz (gelijck hier naer mede sullen verhalen) te claeeden gesonden, ende bevonden dat ons van den gouvr om dittos te vervoeren int' minste geen verhunen offte empedimenten sijn geschiet, in voegen wij ons, soo lange sulckx niet en geschiet, maer dert ons onse Compmansz vrij ende vranck te vervoeren toe gestaen werdt, over d'gemelte gouvr voor als noch met goede ende gefondeerde reeden niet en Connen beclagen, int depecheeren ende verthollen der wtgaende retouren, handelt ditto tot nochtoe (gelijck v:r Ede voor desen meermalen hebben geadviseert) met ons veel cuvijlder ende discreter als Mirmosa voor desen heeft gedaen t' voorleden iaer heeft hij onse Agrasz goederen soo als wi hem d' selvige aengaven datse in Agra costen maer 25 pr cento voor d'ongelden ende sie van Anadat 12 pr cento gecargeert, daerentegens Miermosa d' Agrasz 50: en 75 pr ende d'amadabatsz met 25 â 30 Pr cto vergroot heeft; wij hebben desen jare met ditto nog niet afgerekent, hoe hij onse d' versonde goederen inden thee tacxeeren ofte in reke. breng dan of t' op den voet van a:o passado passeeren sal, daer van connen voor als noch aen v'ergeen seeckerheijt schrijven, t' gevolge sal ons den tijt leeren, ende v: Edls vr gelegentheijdt gedeelachticht werden — de reeden ofte motijven die ons hebben beweecht, om aen Naen ende virgiewara d' aengebracht coopmansz tot d' veraccordeerde prijsen in contract met dittos aengegaen genoteert te le veren, syn Eds ten deele in onse missive van dato ultimo december passado geadvisee te weten, namentljk Eerstel. om dat wij alsoo alhier met een groote somme penningen op intrest belast laten, ge 9658:16 Coopl.
coopl anders als Naam ende Virgiewara conden aentreffen wiens vermogen soo groot sij, dat sij d'E: Compe alle Coopmansz soo courant als oncourant in een pancado souden connen afhandelen — Den anderen schoon genomen wij al d'rompen ende d' Nooten Muschaten waer op sij wel d' meeste advance hebben gehadt, naer Agra ende Amadabs voerden om d' selve aldaer tot den hoochsten prijs te vercoopen, ons alsdan d'groote quantiteut sappanhout, cassia Lingua ende foelie, synde invendibel ende niet al te courant aen d' handt blyven, mede niet verseeckert waren in hoe lange tijt men d'Nooten ende rompen aldaer debeteeren ende te gelden maken tmn d'vooren verhaelde motijven, als om d' penningen op intrest loopende ter eerster instantie ofte legge, vonden goet ende voor d' E: Compe proffitabelst alle de Coopmansz aen Naen en virgiewara tot d' veraccordeerde prijsen (int contract genoot leveren, mits dat sij souden gehouden wesen, in plaets van do00 man sappanhout d'gantsz quantiteit ditto, sijnde 16336½ man en in plaets van 100 man Cassia lingua d' gantsz quantiteit, tes ditto sijnde 668¼ man tot d' veraccordeerde prijssn (waer toe dat sij uiet eerste qualijk conden: verstaen) t'ontfangen, sulcx dat d'goederen in soodaniger voegen als voorsz verhaelt vercocht ende wt gelevert sijn, wat ondervicht ende wat advance dat d: E: Comp:e daer op gesuporteert heeft sal v: Edtes wt dit Nevensgaende extract gelieven te beoogen — D'ander Coopmansz welcke int contract niet begrepen waren, als daer is t' Agulhout, den Chineesz t'hee, d'radicx Chijna, d' gepeeckelde nooten, ende t' porceleijn sijn tot d' volgend Coquilhout Cabessa ende barige t' een door d'ander tot 6 ra 4' ceer van 20 peijsen ende prijsen vercocht te weten — 40 ceer pr man ofte 34½ lb op 2½ Mt dach op d' gants pertije bevinde 43 lb onderwicht / ende buijten alle ongelden suijver geadvanceert f 115014 11. t' welcke noch meer als een cent advance is, Jaerlijk machtwel 150 man Aguilhout gelijk dit is geweest gesonden werden, t' selve sal voor dese prijse een ra min ofte meer onbegrepen connen vercocht werden den Chineesz thee is tot 135 M:e d' man van 36¼ lb op 1½ Maendt dach vercocht op d 1668 lb bevinde 57 lb onderwicht, ende buijten alle ongelden, als eenige daer van verschoncken suijver geadvanceert f 1107:17:7. t' welck ontrent 2 cento advance is, in toecomende nach wel wederomme geljk quantiteit gesonden werden den radich chijna hoewel seer vermijt ende vermolsemt was, is vercocht tot 37 ro d'man van 36¼ lb, op d' partije bevinde aen stof ende onderwicht 409 lb, ende suijver buyten alle ongelden geadvanceert d' somma van f 105417 3. t'welck ontrent 7 cento ad vance ende een groot loer verschil vanden prijs in persia is, want t'selvige aldaer met dierder als 12 larijnen d' Man gedebeteert sij, intoecomende mach wel 150: a. 200 man goeden radicx chijna werden gesonden, d'selve is tegenwoordich in dese gouseratsz quartieren seer wel getrocken ende sal naer sin deucht goeden prijs halen de Legger gepeeckelde Nooten is ontrent d' helft van dien tot schenckagie veroirbeert ende d' reste d' 105 str tot 10 M:e gedebeteert, invoegen datter d'schenckagie vrij noch f 70.  op d' gemelte gepeeckelde nooten geadvanceert sij, in toecomende mogen wel 3 Leggers gepeeckelde nooten, een weynich om tot schenckagie te dienen, ende d' reste om te vercoopen gesond werden — poceleijn pr t' schip s'Hartogenbosch van batavia becomen hebben altemael gelijk v: Eds aparentlijk voor d' receptie deses wt d' Copia van onse missive in dato 15en februarij p:r t' engels schip den Jonas naer 't' patria aen d' E: Heeren Majoores gesz ende d'copia des selffs pr t' schip Maestricht aende E: H:r Commandr Westerwolt (om aen v: En naer batavia tetstieren) gesonden sullen hebbe bevocht, aenden ouden sabandaer Hagie siahetbeecq tot dese volgende pprijsen vercocht te weten d'heele fijne groote schootes tot 12 Ma. t' stuck d' halve fijne connen - - - - - - - - tot 12' Ma 8'corgie d'drielingen .. .  tot 9 Ma d'corgie 8 quart commen 8' halve camels en clock copkens - - . . . tot 7½ Mn d' corgie d'eauwa copkens d' pieringe ofte fijne booter schootels - - - - tot 15 2/ Ma 8' corgie d' groove soorte dittos. . . . . . . . . . . tot 11¼ Ma d'corgie ende 1 grof porceleijn soo schasbacken, grove pieringen, connen ende anders. d' een voor d' ander tot 8 M:r d' cargie — Ende alsoo den geseijden sabamdaer met het depecheeren sijner scheepen naer Mocha en gamron seer geoccupeert geweest ende iegenwoordich doende is (gelijk hier naer op sijn plaetsz sullen verhalen) souden d' saucierkens ende halve fruitschalen. . tot 8 M:a d' corgie d'corgie Met. hier pri Nimor dese woor elaer Naen en isaen hier dese be nvan weten aen ver claeden ers aer als 3v nde ditto no breng aen d. co ntheu gebracht te le see sie dert iner