swangh gingen, ende dat den gouvern. r selffs, met veele der gequalificeerde supposten, seer suspect wierden gehouden om waerinne na eijsch van saecken te versien, u Ed. e goet vonden (boven de lasten des oorlochs.) my tot haren expresser Commissaris na ceijlon voorseijt te Eligeren, ende met genoechsame authoriteijt derwaerts te versenden, gelyck ick dan gevolchlijck, daer gearrivt sijnde, soodanigen wonderlijcken Chaos van verwerringen ende achteloodht. bevondt, als mijn successive wijtloopige geschriften u Ede duijdelijck te kennen gegeven hebben, hebbende (soo mij duijnckt) daer in gebruijct, soodanigen moderatie als die groote saecken het gevaer, ende het respect dat ick v Ed drage, de nichsints mochte gedoogen, want ick vondt de justitie sonder ontsach, de militie en hare discrplijne geheelijck bedurven de meeste raden pachters, de meeste officieren uijtsuijpers — der soldaten, de onhuijsh. t publijck en onstraffbaer, de — mesnagie versuijmt, de boecken ongered, d'administratie en d' cassa volfrauden ende suspitien, Insumma waer ick mijwende vondt jch alles onordeningh en confusie, maer t' blimste van alles was, als jck mij aen den dienst der E comp gelegenliet, om de springh-ader deser generale seer dangereuse confusien, boosheden en des ordres aldaer uijt te vinden bevondt ick dat de sieckte van t'gantsche Ceylonse lichaem bestondt uit de swackh. t van t' hooft desselven gouverneurs sonder nochtans te willen de geinfecteerd leden, sijne suppoosten in't alderminste verschoonen/ ende moet ick hier oprechtel. ende ongeveynddelyck ja nootsaeckelijck verclaren, dat ick inden gouv r adriaen vander meijde, niet heb vroech off laet bevinden konne soodanige gaven als maer even souden hebben connen toereijcken, om dat aensienelijcke gouvernement ter naeuwer noot te becleeden, daer haer nochtans — d' E comp:e soo merckelick veel aengelegen laet, ende soo veel lasten bloets ende wwistens gecost heeft, dat ons oock ten toon stelt van nijdt der voorname europiaense volckeren, wiens Jalousie ons schijnt toe te roepen om wel op hoede te wesen, soo wel voor haer macht als voor hare liften, waer tegens dan noodich is te versien, met soodanige hooge wyszt. , middelen ende gaven als voortz ende
1043: ende u Ed: bekent sijn, maer dese gaven moet ick andermael seggen (tot myn leetwesen) niet te hebben jnden E adriaen vander meijden bespeurt, maer daer en tegen traecht nalatich. t sorckloosh. t , ende gebreck van sich (soo tbehoorde) — ontsachlyck te maecken, waerdoor jmmers alle goede occasien versuijmt, het volck, ende de gehoorsaemh. t verbastert, ende de tot ale ruijne daer op al lange konde gevolcht sijn, waer godt de heere niet door syn genade aen die kant onsen behouwder en behoeder geweest, 'tslunste t is dat gemelte E: vander meijde, van soodanige naert bevonden wert, dat de redenen weynich cracht op hem hebben, soo dat jck mijn geperst winde, om d'affectie die ick drage ten gemeene beste, ende mij oock mijns ampts wegen achte in desen te competeren, mijn vrijmoedich, ongereijkst, onpartijdich ende nootsaeckelijck advijs te geven, dat men in der daet gelieve aen te sien, niet voor eenige particuliere passie, die ijemandt soude mogen gedencken, dat jck tegens de particuliere persoone vanden E: aeriaen vander meijden hadde, want jck sulcx in veele contrarie getoont hebbe, ende noch bereijt blijve te betoonen, maer omdat ick seeckerlijck weet dat de last van dat considerabele gouvernement den man te swaer ende d'E comp. e ter oorsaecke van vele voor verhaelde jncapatiteijten te dangere ns sy te laten verblyven ende segge derhalven voor mijn advijs, dat den voorn gouvernr vander meijden behoorde te werden gedecherqt met den aldereersten van syn gouvernement, ende herwaerts ontboden na batavia, om alhier u ed. e ende onse heeren principale te geven soodanigen satisfactie als de saecken tsijne n laste sullen requireren, ende ten aensien dusdanige Eminente ministers vervallen sijnde insoodanige censure, ende noch ongedecideerde capitale delicten ende finale te verwachten correctie vande my noch verder gefundeert te adviseren, dat hy moge werde aengesien. (gelick hij inder daet is) voor met genoechsaem competent, ten civielsen te spreecken, om te hebben cessie in rade van India, funderende mij op de billickht. ter saecke ende op de kennisse die u Ed. e van syn persoon hadden, want hebbe Ick hem getracht vrij te spreecken van notoire ontrouw soo is hy echter niet vrij van de suspitie, noch oock van giericht. , luijchteijt ende andere Incappaciteijten gelyck sulcx sints ende aen soo voor ende alles
alles by het proces ende de stucken hier annex can blycken. welck proces nu door u Ede. bevel, ende voor expres gecommitteerde commissarissen van Justitie ten eijnde ende in volcomen staet van wijsen gebracht sijnde moet aengesien werden in't beschuldigen, en in't defenderen; Int beschuldingen is den fiscael ser offitio) met nalatich geweest alles bij te — brengen wat hy gemeent heeft noodich te wesen, waer van voorheen bij u Ed. e den eijsch al wat te scherp tegen soo eminenten minister was aengesien gelyck u Ed. e haer misnoegen daer over oock bij hare missive van den 4en novemb r a. o 1660 — hebben gelieven te toonen. nochtans heeft sulcx den fiscael geensints affgeschrict, den welcken oordeelende dat ommente faulten in eminente ministers te dangere ns aenden staet der E comp. e sijnde soodanich mosten vertoont werden soumen deselve anders kennen, ende soude men daer in willen versien, hebbende dienvolgens bi gedane replijck wel expres gepersisteert, bij sijnen eijsch, sonder dat ick mij (om dat jck u Ed. e commissaris was) oijt hebbe connen off willen aenmatigen, sulcx mede ofte tegen te staen, blyckende by getuijgenisse vanden gantschen raet van Ceijlon, daerbij oock de beijde commissarissen gevoecht waren, dat jck der fiscael expres gelast hadt, oick wel te wachten den gouv. r ijets te laste te brengen, twelck hij niet crachtich wist te bewijsen, gelijck oock den selven fiscael meint na rechten ten vollen gedaen te hebben, waer van d' justitie best sal connen oordeelen, synde in desen geensints geresolveert des gouverneurs saecke te beswaren, maer veel eer geneijckt die in billich. t te patrociueren, want gelyck u Ed. e meijnen den eijsch des fiscaels te hooch opgenomen te wesen, soo dunct mij aen d'andere syde dat des gouvernrs desentie veel te swack daer tegens gestelt is, ende dat de beste middelen sijner verantwoordinge bij sijn advocaet niet sijn jnt' werck gestelt, den welcken sijn E: oock geen genoechsame openinge gedaen heeft, en derhalven der — algemeenen regel van ontkennen is jngeslagen, twelck nochtans den fiscael meest alles ende seer weijnich uytgesondert, naemaels contrarie meent te hebben bewesen, waer door den advocaet groenesteijn salr. weder een anderen blinde k. r heeft moeten nemen, die mijns gevoelens veel erger dan d'eerste was, insonderht trachtende, door