Maccassar veel extime gemaekt, wesende indient in't levek blijft, al een vande apparentste successeuren, wandt dogh wel te geloven zij, gelijck meer geadviseert dat van sijn hoogh:t niet veel kinderen te verwagten staen Een prince Calamatta is met sijn ommeslagh, vande Zuijtzijde, naer de noort zijde van't Casteel verhuijsten wat verder aen dien cant een plaets aengewesekn ontrendt oedjongh tana, zijnde elle groot canonschoot hij heeft wederom een brief acn d' E. speelman gesz: die mede geregistreert is, clagende bij denselven over al te naeuwe limitatie, en dat hem gellnge vrijheden vergundt, maer dat door hem, soo wel als alle andere vrendelingen, de volle geregtigheijt betaelt moet werden, als hij nu ek dan een vaertuijgjen om mainctimentos uijt schdt ende weder thuijs— crijgt, houdende nogh al aen om een keer na ternata, te doen, gelijck den Conincq amsterdam ook- — versoect, die dan aldaer, met Callamattas dogter te trouwen van menings is, maer sijn extie woude alvorens daer toe te consenteren, liever eerst door een weijnigh ommegangh met sijn neef, eens examineren, wandt wat nature en conditie denselven is, wat wij hier op naer gehoude conferentie met deli ambassadeur maijnde sullen goet. vinden
Maccassar vinden, staet VEd: agtb: p:r den naesten mede. geadviseert te werden, onder tusschen can VEd: blijken. bijde ambonse missive van 20:' april en het bijvoegsel de dato 3:' meij, dat den gouv:r, ende den raedt daer in tonck van verstandt te sijn, dat desselfs vertrek — schoon ook maer voor een voijagie) na Ternata — niet geraden is, waerom zij na maccassar gerecommandeert hebben indik hij tquam te versoeken, 't selve te excuseren ja oock niet toe telaten, dat hij sonder onse expresse ordre, ijemandt van sijnent wegen darwarts sondt, hij versoect mede om te hebben, de possessie ofeijgentlijcq 't gesagh over de drie negrijen, balaboelou, laneta, en onto, op zaleijer, daer uijt hen sijne — broeder mandarsaha het ordonnaire Coninx incomen, hadt afgestaen, maer bijde maccasserse laetste brief vanden 16:' octob:, connen VEE: agtb:r lesen hoe absoluijt die van Zaleijer. rondelijck weijgeren onder ternate te staen. ja soo verre datse liever wouden, haer landt verlaten, om hun elders met der woon ter neder te stellen, soo dat voor sijn Extie daer uijt niet veel te verwagten is, alsoo weijnigh als voorden Coninck amsterdam vande 40. paren zaleijerse mannen, en vrouwen om in Ternate, het graf van sijn vader den ouden Conincq te bewaeken, ende te beduken, hoedanigh- dese
Maccassar. dese Eijlanders op 't sorgvuldigste gerecommandeert zijn, ten behoeve van Ternata, niet ontijdigh met eenige ongewone lasten, ja oocq voor eerst. niet niets te beswaren, dat sal VEd: in onse succes sive voorgaende advijsch genoegsaem gebleken wesen sijnde behalven dat wel expres aenbevolen, dat men haer voorden calcq, den arbeijts diese daer toe deden, niet naerlaten soude eerlijck te betalen, ik waer uijt volgens ons aenschrijven van verleden jaer, de jntere lagh maer een gedeelte voorden Conincq van hernata in te houden, des niet te min hebben zij uijtveelden, 'tconde oocq wel wesen, door instigatie. — naer veranderinge gejaegt, hoewel het schijnt, dat sij hun daer naer wat beter beradende weder van suien verandert sijn, in daerhalven berouw van haer misslagh getoondt hadden, maer dat zij nooijt geweten souden hebben, den Coninck van ternata voor haren, schut en scherm heer te moeten erkennen, daer van blijct vanden beginne acn inde maccassaer se schriftueren, dat het is een notoire en straefbare onwaerheijt, consterende ter contrarie, dat men hun, vanden ondragelijcken last der tarna taekse jnwoninge, eerst onder den Capiteijn toeloebou, daer nae van petete, heeft willen vrijmaeken