welcke sy gedueren hunne residentie alhier, met verwonderinge gesien hebben, Item op ons serieus aenschrijuen en toesegginge van Couvr Generaels comste Inde Moluch wat beter gehoor gegeuen hebben, om ons tegen haere quade munees tot geen acerber remedie te Dringen, ende om onse aenbiedinge van reconciliatie, welck haer nu noch geworden can niet voorby te laten passeren, waer naer soo wy bemercken sy wttermaten syn verlangende, niet soo seer duchten wy om haer in toecommen beter te comporteren, maer ome ons t'abuijseren, tit te winnen, ende op eenen nieuwen kerff stock haer oude gangen en quade menees weder aen te gaen, haer was groote hope gegeuen, dat den Gouvr Generael t' voorleden Jaer soudef gecommen hebben, t' welck doenmaels om dat VEd affairen anders vereyschten niet heeft willen vallen, ende sien geen apparentie dattet dit Iaer volgen sal, om ondertusschen den tarnataen in syn expectatie te voeden, ende van wel tot beter te leyden, hadden wy den Coning ende Raet van Tarnaten, by onse brieuen versocht, met onse Gouvr in Provisionele reneue van saecken te willen treden, om te hooren en te sien, wat yder van weder syden in te brengen hadde ende alle deferenten te beslechten, welcke by haer vergeleken conden werden, en voorts saecken van emportantie welcke des Gouvr Generaels Presentie vereyschten, by onderlijk communicatie soo te faciliteren dat alles t'onser ouer comste tot een gewenscht verdrach mocht wtvallen, hierop is gevolcht dat den Gouvr siende den ternataen soo door quaegouverne des Conings end grooten, als oock eygen onwillicheijt, stappe lijck inde saecke procedeerde, eenigen Poincten aen coning end Raet van ternaten schriftelijk voorgestelt heeft, gelyck vEd byde brieuen ende resolutien van daer becomen, hier neuens gaen breeder zien connen tenderen in substantie tot verbreecking vanden tresues met den tijdorees ende spangiaert, ende— hervattinge vanden oorlooch met desselfs, Item tot redres vanden nagel handel inde molucq ende amboina, gelyck mede tot Preventie van alle misverstanden in't stuck van ouercomen Christenen
Christenen ende mooren vanden Vyant, in welcke laetste poin den Ternataen sich mede soo seer als mede inde twee voorste vry wat tegen t'Contract is vergrypen, naer ouerleuering van welcke Poincten het soo verre is gebracht dat den coning eene solemnele vergaderinge van alle de soya suul sengages, en kimelahos (representeren den Raedt van't Coninckrijck, binnen t' Casteel, heeft laten beleggen, alwaere selfs vermits syne indispositie, niet present was, maer in syne plaetse comitteerden, den goegoege, en kitchil aly syne Ooms, in dese vergaderinge seyde den Raet alle de schul op den Coning ende syne quade regieringe, waer door sy bekenden niet alleen de compie maer oock den Staet van Ternaten selfs grootelijk vercort wert, den goegoege en Alij Protesteerden haer ampten te willen verlaten, soo den Raet tegen t' quaet Gouverne des Conings niet versach, seer har tot den oorlooch aenhoudende, waer toe den Raet niet wel verstaen conde, wtstel versoeckende op eene generale Mitsiaring in haren tempel, doch advoijeerden eyndtlyck tot den oorlood ende belooffden t'lant in vorigen wel stant te willen helpen herstellen, onder bespreck nanochtans, byj aldien sulcx den Coning mishaechde, ende hy hem hier over tegen den Raet formaliseerde, dat den goegoege ende aly haer tegen syne Indingnatie souden beschermen, versoecken met eenen aen Couvr hy de partye wilde helpen verdedigen, welcke hy soude oordeelen recht te hebben, welck arrest aldus van wedersyden met eede en hantastinge (met approbati des Conings solemnelyck beswooren, Inde Ternataens tale besz. ende by allen onderteeckent is, waer van translaet Int resolutie boeck van de moluccgn Staedt Ondertusschen dat alle preparaten ofte ten minsten min tot den oorlooch gemaeckt, ende t'volck tot dien eynde oock van verschenden quartieren in geroepen wiert verscheen op Gammelamme seeckeren kitchil Hamsia broeder van den
vanden goegoege ende aly, 23 Jaeren neffens synen Broeder Den ouden Coning van Ternaten in manilha gevangen geseten hebben, alwaer oock gechristent, ende inde Roomskercke getrouwt is, welcke corts daer aen met een correcor ouer Taconi op Maleye gecomen is, met brieuen van ouden Coning wt Manilha, niet anders inhoudende (soo sij seijden als dat Den Coning ende Raet van Ternaten tot syne verlossinge een middel wilde verschaffen, niet om wederom Coning vant ryck te werden, maer om dat hij door hoogen ouderdom met d'eene voet int graff ginck syn leuen op syn vaderslant in ruste mocht affleggen Voor dist onverwacht Jncident is den voortganck tot den oorloogh t'eenemael bequen steecken, hoe wel den coning tsich daer toe beregt geliet, resolueerden echter den Raet t'oorloocn tegen den spangiaert te staecken, doch tegen den Tidorees te Suolgen haer tegen de Gouvr excuseren, sy dit nu maer Pro forma om d'oude Coningx wille doen moesten, tot dat hi verloft ware Te saecken in duydanigen termen staende is middeler tytt Den Regierende Coning van ternaten den 16 Iunij Pasto deser weerlt omtruijmt, naer dat hy een geruijmen tyt aen eene quijnen sieckte gegaen en gelegen hadden: naerlaten 3 Zoontjens en een dochterken, naer dat wtvaert des overleden conings gesolemniseert was, is den ternataensz Raet op den 22en der seluer maent byeen gecomen, omme te delibereren ouer d'electie van eenen nieuwen Coning, doende den Gonsr oversulcx aen Dienen, ende met eenen oock versoecken, dat haer in soo hooch wustige saecke ons soo wel als t' ryck betreffen met Raedt ende daedt passisteren wilde, voordraegen vier persoonen tot welcke d' Electie nae haer seggen geschieden moeste namentlijk toudtste soontien van den overleden Coning.