door dese despeche een etmael is vertraecht ende mij gelegenth:t gegeven desen brieff te resumeeren ende cortelijk daer bij te voegen 'tgeene vergeten was noodich geweten dient tsamentlijk dat 'tschip wassennaer binnen e 810 dagen met den commanduer Cartekoe en de voornaempste portugeese gevannen, volladen met de geereetste buijtgoederen te volgen staedt sijnde daerine reede soo daenighe goederen gescheept als bledts bij de notitie van dien voorneemen sult, 'twelcke alles buijten de versegelde packhuijsen uijt dieversche huijsen bij een geraept is, ende noch dagelijcx op gesamelt wert dat met een goet getal op gesamelde slaven en slavinnen de huijsen en stadts straten van Jnfective vulicheden gesuijvert werden, ende veel omutte kotten en kussen verbrant met voorneemen sulcxc rontont stadts mueren te vervolgen, ten eijnde de lucht van de quaede opdampingh gesuijvert ende de siecten te spoedigher verminderen, mach dat hier behalven 'tgebroocken en geborstemettael canon veel meerd:r quantiteijt, als noodich is ende deshalven met gelegentheijt en becomen macht voorgenoomen wert, neffens een goet deel clocke naer battavia op te senden dat den Commandeur kaarte hoe alte guffelijck en 4 metaelen, stucken ende 41 ditto bassen aen de Nooriten neffens 2 goude ketting en eenich silverwerck, geschoncken heeft (onaengesien d' onse op t laeste gantsch weijnich hulpe van de selve genootten hadden vermits hun meest bevlijtichden om slaven te soecken ende onse soldaeten met haer aen brengende verversingh uijtte suijpen) door welck middelmeenichte van slaven van den vijant Ende al den chijlonsen buijt uijt onse soldaeten gesogen hebben oversulcx soo een roijalen geschenck niet gemirriteert, daer van geseijtwert Jan meine een groote oorsaeck te sijn, ende dat noch ettelijcke bassen op sijn eijgen houtien hun geschoncken heeft, saecken die meer dienen d it volck te bederven als tot s Comp:s besten bequaem te maecken dat sooch een groot getal gevangenen portugeesen (meestvrouwen kinderen en siecke persoonen binnen dese stadt sijn daer onder den Ouden gouvern:r sargeant maijoor ende andere van qualiteijt Neffens 10 a 12 geestelijcke persoonen waer van de principael met tschip wassennaer op gesonden sullen werden dat hier
dat door d'onordene voor eerst niet practica bel is, het guarnisoen alhier op cost gelt te stellen, maer sullen nootsaecklijk soo lang ho met rantsoen onderhouden moeten werden tot dat den tijt beter gelegentheijt openbaeren sal dat hier noch meenichte van vivres in voorraet sijn doch geen perfecte notitie van dien te vinden wesende 'tmeeste inde schepen uijtrecht en breedam, van waertselve aflenackens na vermogen aen landt ende onder behoorlijk notitie gebracht sal werden, en: toverighe na batta te brengen in de schepen laeten, godt bewaere de comp:e voor vijanden aenval, want lichtelijk soo swack gemand schepen aen brant te steecken sijn waer door dese stadt in tuijters dangier vervallen soude, twelck tot t' ontsett van batt. a ofte te keeren der Jachten van queda in prijckel blijven moet sijnd' dit de crachtichste reden, waeromme ditto Jachten niet na batt. a maer der werts om te ververschen gesonden sijn Met d' heer gouvern:r hebbe dieverse malen opt gunt hier noodichet dient verricht gedelibereert, wanneer veel nuttelijcke saecken conden bedencken maer weijnich der selver door onmacht te voltrecken sijn, over sulcx sijn E geraden, het volgende voor eerst int werck te stellen Ons Leger door de versochte en verwachte Tsooritten te slechten en tnaeste geboomte neder te vellen mitsgaders alles wat vande voorstadt noch overrich is— de stadts barm door s Comp:s slaven te suijveren, en de breesen tot hermaecken te prepareen de punten ofte bolwerck en van binnen met plancken te besluijten als mede de bressen, om tegen heijmelijk en openbaer gewelt verseeckert te sijn de vivres en amonitien aleneckens uijt de schepen aen lant te brenghen daer toe gebruijckelijk hulp van slaven de verstrooijde coopmanschappen in wassenaer aff te laden, ende des selfs ladingh uijt de gesegelde pachuijsen te suppleren, om den commanduer minne en de voornaempste gevangenen daer mede tijdelijk naer battavia te senden de veroverde goederen alenak ens met weijnich en getrouwe persoonen, onder sijn E eijgen toesicht onder pertinenten Inventaris te brenghen, gelijk bij ons begonnen is die hier met reede huijsen ende tons eerd: ock len de ketting esien genootten soecker guijtse ant Bb8n daer de dat cken tot ouwer daer onder qualiteit sipaels tvxor tae parieren per
De hier blijvende portu ge eese burgernje onder een regent en verfecte register, in een ofte 3 straten bij een te logeeren en: snacht aff te sluijten om van derselver onbedenckelijk aenslagen verseeckert te sijn De buijtenwoonders te stellen onder eenen alex ander mender, gewesen regent der manicabers en seeckeren dominican monick die te blijven is geresolveert met perfecte register vant getal/ ende de selve langssamelijk in de thuijnnen verdeelen om door dat middel d'aenplantingh te voordeeren, ende den toeloop te doen meerderen Ordre te stellen op de comende en vertreckende vreemde vaertuijghen, regulment op de basar en venditie der aengebracht lijfftochten— Te betrachten d'om leggende maleijen en manicabers tot haer schuldighe gehoorsaemheijt geleijdet werden dit is mijns oordeels tgunt eerst en noodichst dient verrecht twelcke bij d h:r gouvern:r mede soo verstaen en nae vermogen Jnt'werck te stellen voorgenoomen is, uijt stellen: veel ander saecken, daer anderen tijt meerder middel en better gelegent heijt toe vereijscht hij eenige vande gauwste geestelijk persoonen hebbe mij van de stadt regeringe in tijdelijk en geestelijk saecken, Eenichsints geinformeerterde bevonden de selve vande volgende gesta is geweest Malaccas gewesen gouverno In Temporael den Capn en gouvern:r vantcasteel, hadde absoluijt gebiedt/ over de stadt, burgers, cooplieden, vreemdelinghen, alle Landtlieden en vassalen van des selffs Iurisdictie ofte teritoir etc: des stadts burgerlijcke regenter (genaempt de camora) beetam Jn 3 veadores ofte borgen (lieden van rijckdom en fatsoen twee quises ofte rechters, een procurador en een secretario, dese gouverneerde de civile saecken aenwaerden de connende Goederen, taxeerden de lijfftochten en andere dinghen, hadde acht op de suijveringh en goet gouvernement vande stadt, en wierden Iaerlijcx uijt de beste en rijckste bugers Geeligeert hadde