Augusto 1682 Ternaten Int Casteel Orangie aan 't schip schieland in verzebering gesteld d'afgesonden van Tdoor versoeken dit dan dusdanig besloten zijnde werden den rigters Colaba, Marsaolij en quimelagas voors: gelijk ook den sengadievan gammnacnorre en sawoe en meer andere welke zig altesaemen binnen 't Casteel en bij haar agtbaarhedens begaven, alleenlijk den voors:e Rigter Marsaolij bleef onder het voorgeven van zeer krank te zijn agter, maar hebbende den h:r Commissaris, dezelven twee maal doen roepen, dog vergeefs, zoo gaf last hem met een troupkrijgsknegten te doen halen, dog den rigter Colaba quam dit voor met Marsaolij gelegen op een mat van bambas en door vier mannen als een dooden gedragen, binnen 't Casteel te brengen, alwaar zig in een zeer kranken staa begost te stellen, maar wanneer d' Hr Commissaris hem en zijn mackers aanzijde van dat nog desen avond 'tzij willig of onwillig aan boord mosten, om te gaan dag het bevel van haar Hoog Edlns hun riep, zoo werd d' eernaa end'ander uijtnemend ontsteld, en begosten een heel andren thoon als gisteren te zingen, verzoekende van zoo lange in hunne huijsen te mogen verblijven tot het vertrek der schepen, maar dit te laat verzoek en vond geen plaats, des mosten zij te weten den rigter.
Marsaolij Guimelagas Marsaolij, en Camagolij voort bevoorens een glassen wijn rijkelijk tot verheuginge gedronken hebbende, en wierden door den Coopman S: proost den fiscael s:r hoffsang en s' degheijn 't scheep gebragt en plaats inde Cajuijt gegeven Donderdag 6 do Komt den Priester Samadie en boodschapper Salema om 1500 rvs op de nagal erkentenine van Tidoor versoek doen om vijftien honderd rxrs in of korting van erkentenis penningen voor den Coning hun m:r te mogen genieten. dog wierd bij haar agtbaarhedens uijt enige blijkelijke zaken genoegsaem gemerkt gemelte afgesondenen ten voornaamsten wel waren herwaarts gekomen, om te zien hoe het met de Ternotaenen stont, onder welke zij door ingeving huns meesters niet als quadt kruijt zogten te zeijen, en waar voor den Commissari den rigter Coloba ernstig liet waarschouwen. gor hebbende
Augusto 1682: Ternaten Int Casteel Orangie gevlugt zijnde werd daar over tegens de zodanige een penael bevel gedaan chaloup van Cidet vertrekt naar banda en. efluijt soerdijk over Conij naar gorontale kost brief derzelven opper hoofden medegegeven nie hun toegestaan en geteld werden hebbende gemelde gezanten dan het verzogte geld ontfangen gaan dezelve weder hunnes weegs naar Tidoor — Op 't gerugt van 't boort verzekeren der drie gemelte enige Ternatanen weder in 't bos Mesieurs begaven zig uijt een bevreest gemoed, de schrijvers Pangeloe en Tagea met haar vrouwen en kinderen op de vlugt gelijk den Guoffamaniera Piné ettelijke dagen onder schijn van op Telolo iets te moeten verrigten, mede gedaan had, waar op haar Agtbaarhs tot sluijtinge van meerder alomme bevel lieten geven dat zoo jemand dezelve vlugtelingen en nu 's Comp vijanden ergens quamen aan te grijpen en herwaarts bragten, daar voor een goede beloning stonden 't erlangen: Tegens den avond vertrekt 't Chaloupie van den vrijborger Pieter Tedes naar Banda net zig nemende een brief aan die regeringe, vermeldende d'aankomste vanden heer nieuwen goevern:r Iacob Kobs, en dat den h:r Commissaris op zijn vertrek naar derwaards stond— De fluijt Soerdijk vertrekt overgorontale naar Comini met schrijvens aandie Coningen en volgende last brief — Last-briefje voor den schipper van Te fluijt soesdijk Michiel de Ruijter verseijvan hier naar Tomin; en van daar over Gorontale weder te rugge, waar na zig op de reijse zal hebben te rigten Dan hier andermaal naar Cominj en Gorontale vertreckende, zult in godes naeme deze ontfangende, anker ligten, en binnen door zoo veel zuijd tragten te winnen, det tussen, Macquian en Cajoa of liever Cussen Capa en de goeraijtjes in zee mogt steken, en laten het weest zuijd weest overstaan tot Land inde bogt van Gorontale bezeijlt, als wanneer het middens vaarwater zult laten doorstaan, tot Comini Telliboeije toe, alwaar omse brieven bestellen zult, en het hoekerboot den brand gans niet vindende; het briefje aan desselfs schipp:r aldaar laten, om door d' jnwoonderen aan den zelven besteld te werden ligtende