Joncxkens ende d'affgeson den hollanders voorde raviere chincher bij ons gearriveert sijn, neemende hun mede nederwaerts aen naer tanghsoa, hun thoonende neevens d'onse in alles bereijdt, om den oorlogt iegenstrijck ende iauan te helpen voeren, onderen tusschen coomen dagelijckse meer ende meer vande selve soneeckens allenskenr op ons affsacken, om onder onse vleugelen te schuijlen, met voorgeven dat augustijn ende Janghlauw op weege sijn geweest, om harre waerts te comen, maer door seecker amboijdischen schipper geabuseert ende naer de piscadoris toegeloopen sijn, Den noorden wint tsedert 24en augusto seer hardt doorwaeijend begon op den 11en septemb. een weijnich te stillen, weshalven alle naersticheijt deden, omde veroverde natte peper, die op seecker eijlandeken te droogen lach, weeder te scheepen ende des anderen daechs, maer de reviere chincheo met moij weder op te stoppen, doch in see sijnde, mosten door harde windt maer dat ter halver weege gecomen waren, weeder op voorighe rheede ten ancker geloopen, iu binnen seijlen misten, doorden harden reegen, den kemphaen die seer onacht saem, ofte bij na alle willens vande vloote versteecken was, sijnde In hartste vant weer, als wanneer altsamen de marsseijls innamen och bijde vloote ende dicht bijden anderen, hebbende oock beeter see schip als Bouccaspele ende slooterdijck was, om ons te volgen, sulcx dat Ingevalle gemelte Jacht, gelijck verhoopen sae bij v Ed: costij is verscheenen de overhooffden wel een lustighe clisterie waerdich sijn, tis apparem dat sullen inbrengen. geen stengen op gehadt te hebben, maer daer teegens is wederom, dat het den stuerman sijn eijgen schult is, die daechs voor ons vertreck teegen den commandeur coster ende andere verclaerde alles tot het Jacht van noode binnen scheeps boort, ende s'anderdaechs sijn stengen op, ende alles vaerdich te connen hebben, twelck den dach daer aen drijvende meest in stilte contrarie bevonden, doch dat de stengen niet opgehaer heeft is int hert weer (sijnde alreets verde booven wints) grootelijcx tot sijnen voirdeele geweest, alsoo bijde gantsche vloots het quaet weer verneemende, de marsseijls over al wierden ingenoomen, ende echter corte naer de middagh de gewensch reede met alle de scheepen ende onse Joncken wtgesondert desen kemphaen weeder bequamen, Op 1 8en ditto onderleijden voor de tweede mael onse reijse naer de raviere voornoempt te gewinnen, doch cregen des anderen daechs weeder soo harden coelte weten noorden men dat spillende
d Derntlae andere dat spillende van ons ancker, weeder onder liego voordien dach ende des anderen daechs met verlies van twee anckers ende een touw gemelte reede mosten verlaten, ende naer tanghoa ten ancker loopen, sulcx dat desen noorden windt, soo wij vreese occagie sal sijn, wij V Edles ordre van dit mousson omde noort naer hoecheo te gaen niet sullen cunnen achtervolgen, ende de scheepen Brouwershaeven ende Oudewater perijckel sullen loopen vande reijse op Japan niet te gewinnen, dat Godt verhoek in veele Jaren is naert seggen vande chineesen, hier soo vrougen harden noorden wint noijt geweest, Daer wij vande chineesen onderricht worden soude tot noch toe geene manilhasche quiamse cambodische ofte andere in tante Jongqe gedurende taenweesen van ons op de custe van china, als alleene die vanden kemphaen naergeraecht, ende ten deele veronachtsaemt is in salvo Gearriveert sijn, sulcx dat onse compste hem vrij wat smerten sall, Voor onse compste- gelijck onder lammoa verstonden ende hier vooren hebben aengeroert, waren al reets 6. a 7. manilhasche Joncken, gearriveert, ende souden noch 1. a 8. corts volgen, vande welcke niet meer als een bij ons verovert, ende een met groot pery kel behouden binnen gecoomen is, sulcx dat wtwijlende hun seg noch 5. a 6. te verwachten souden sijn, ofte apparem soo de scheepen uijt de suijdt zee in manilha niet tijdelijck gearriveert sijn, wel lichtelijck dit mousson aldaer sullen blijven overleggen, Het is seecker dat dit mousson wi Guinam naerde raviere chincheo sijn tseijl gegaen ses groote chineese Joncqn volladen met peper, oliphants tanden, cardamom, cambodische nooties, rottacagel, sappan ende ebbenhoudt, waer van drie volben soet, soo wt ter zee quamen, ende twee daer niet als t silver ende de meeste part apparemt vande oliphants tanden waren, in onse handen sijn vervallen, sijnde de twee bij die van Zeeburch ende Broecker haren eerst verovert ende daer naer seer onachtsaem versuijmpt, hier onder gereeckent, de seste naer het seggen, van eene der anache des der selver Joncqe) soude omtrent clocxbaeij van seecker cleijne rooverken, aengetast ende mede verovert sijn, soo dat Ingevalle de chineesen met ons een goet contract ende bondich accoort wilden aengaen, den peeper, oliphants tanden, ende sappan hout ( twelck altsamen iegenwoordich tot hoogen prijs sall loosen,) met goede avanse soude connen vercoght worden, F'ongeluck heeft ons mede van dit Jaer iuijst getreft, dat geennige rijst Joncken naer sangkang ende coetheijn beneden quanton geleegen, om rijs geweest sijn ende dat ten aensien Janghlauw fgeson riveer soon oorloge sschen eeckens en te weege Doris aeijend ven die op ende weder ndt voori isten, saem, was, bijden pelo alle vschee erdich at het eeps aerdich meest gehade 19roo loot s vierden ensch ndert ijse
Janglauw in eijnde van voorleeden noorden mousson met sijne gantsche macht naer de suijdt omtrent de raviere Quanton ende voornoemde plaetse gesact, ende aldaer grasseerende was, twelck veroirsaecken sall dat v Ed: soodanigen quantiteijt rijs, gelijck verhoopt hadden, niet sullen connen toeseijnden, doch de chineese roovers gheeven ons noch goeden moet, soo wanneer Jang lauwende augustijn heer verscheenen sall sijn, goede parthije sullen connen becoomen, waer te wenschen geweest ( soo het des compes constitutie hadde willen toelaeten, dat wij wat eer van Batavia hadden moogen scheijden, ende hier soo tijdelijcken arriveeren, dat de boven gem 6. a 7. gearriveerde Joncken van manilha, mede in onse handen hadden mogen comen te vervallen, twelck onse Ed: hres meesters als dan wat beeter als nu sal hoewel tgeene verovert noch goet mede genoomen is, soude gesoulagieert hebben, doch hieren is ( gelijc wijselffs weeten ende gesien hebben, door de lange tardance der scheepen van verscheijden quartieren, niet anders te doen geweest, Het verdrestueeren van des conincks costelijcke armade, deses Quiamse een manilhase, ende een ditto cambodische Joncke, mitsgaders het verbranden van drie a vier, soo oorloghs als coop vaerdij Joncken. meijnen wij china noch lange sal smerten, gelijck alreets w' hunne missiven (ons den handel soo maer naer taijouan vertrecken willen aenbiedende, te bespeuren is, wij meijnen oock vastelijcken dat erlange noch wel anders sullen singen, nu de rover dagelijckse commen affsacken, ende niet te twijffelen is, ofte sullen hun bij ons vervoegen, De eerste brieven vanden haijtochanchieuw ende Jonckhick van aijmon neevens d' eerste missive van Jauan door sijne creatueren Gampea ende Bindiock, met eenighe vreemde dienaers aen ons gesonden, gelooven wij vastelijck bij gemelte Jauan selffs ingestelt ende wt sijn eijgen motijff aen ons gedirigeert sijn, om n d'antwoorde te ondersoecken wat onse meijninge was ende sijn proffijt in toecomende daer mede te doen, gelijck wij wt seecker anachoda bij ons met sijne Ioncke comende wt quinam veroven, naderhandt verstaen hebben, dat de antwoorde opgemelte missive noijt aen booven gemelte haijto ofte Joukick behandicht sijn, sulcx dat wij door der chineesen archlisticheijt niet seeckerlijck connen te wete comen, of wij met de groote selffs, ofte Jauans creatueren te doen hebben, wij sullen, echter gelijck altijt gedaen hebben, hun onse meij ninge naerweterste vermoogen, sonder simulatie te verstaen geeven, ende recht door see vaeren, Naderhant is booven gemelte anachoda vande Quianse Joncqe, naer dat op 20.e augustij bij ons wel beiegent ende met seeckere missi ve vanden ricquan van haijtingh gelargeert was, op 23en ditto @ 6. en septemb. sijnde naer sijn seggen vanden chithoo van haijtingh ende andere groote