Coopl. van Woensel  1500: omme op Batavia vr wissel weder voldaen te werden aanden vrij Coopm Pieter Elmers. te samen vanden E: Hr Directeur Isbrand Golke- om door sijn E: op battavia pr wissel 4000weeder ontfangen te werden van alle welcke penningen, alhier in 's Comps Cassa getelt, behoorlijcke quitantie en wissel brieven sijn verleent, die wij eerbiedigh versoecken uijt 's Comps Cassa op die verthoningh, uEdle achtb: gelieven te laeten voldoen, sijnde alhier de negotie ten faveur vant generael, behoorlijck belast ter somme van f 30805:2:-: en waer mede wij het hoopen te sullen strecken, en noch al een goede parthije peper machtigh wesen te betaelen.
Onsen Eijsch van Coopmanschappen en na twendigheeden voor de Commanderije van malabaer, voor aanstaende Jaer, gaet hier nu nevens in duplicata, sijnde d'andere te lande onder Couvert dato 13en Julij aenden Edle Hr admirael van Goent, voor afgesonden, om pr duijnvliet uEdle achtb toetecoomen, alsoo wij onse advijsen voornemens waeren pr 'tjachjen Cackien, nae Galo te bestellen, vresende anders de zelve souden te laet coomen, op desen Eijsch hebben wij geen nagelen gestelt, om dat deselve, alhier in geen groote quantiteijt Connen worden vertiertPersia heeft onder dato 22en Maij 1670: voor aenstaende Jaar, van Malabaer gevordert 500000 lb peper 20000: lb Cardemen 1000: Cannen tocus olij en 6 lasten gemene Canarase rijs. — scheijnende oock benodigt te sijn om noch een Chialoup gelijck van hier naer derwaert was gesonden, maer stondt den E: Hr directeur vander Dusse, VEdle Achtbr ordres daer over: eerst te versoecken. d'Cochienk fanums. sijn door de groote quantiteijt die d'E Compe nu een geruijmen tijt achtereen, alhier geslagen heeftsoo seer vermenichvuldight, dat men Claerlijck bevint, het landt daer mede overcoopt is 't welck licht kan werden verstaen, soomen maer siet dat die penningen nergens dan int gebiet van Cochien gangbaer sijn, en ter nauwernoot ep talicoijlan aen de eerbijders Connen werden uijtgegeven, en sulcx beneden den gangh van Cochien om het welck voor te Coomen, ende de fanums bij haer waerde te houden wij goet vonden de selve onderde hant, voor goude en silvere spetie te doen in wisselen, ter tijt de marct weder quame te steijgeren, doch hier toe waeren wij niet machtigh, aengesien wij soo veel 4300Capitael
Capitael niet en hadden de fanums meester te worden, en dagelijcx tot gastos en verstreckingh veel van noeden was, doch wij bevonden doen, dat het gout en silver, ten aensien vande fanums, tot een seer hooge marckt was geclommen Jae dat bij wisselingh meerder winst, dan bij het munten was te haaten, staet maeckende dat op 2551: stucx Japense goude Coepaas. een somma van f 56000:-:-: sal werden gewonnen, t welck inder daet een goede advance is, en oock een oorsaeck wij als nu, soo groote quantiteijt hebben gevordert, off in andere goude spetien, staat maeckende dat wij deselve soo tot verstreckinge, oncosten en fortificatie wel sullen van nooden hebben, maer tot den handel soudende voordeelen soo groot niet sijn, aangesien daer tee wert begeert gangbare munt, gericht naeden stant penningh die sij voor een Rxs houden, soo dat wij met het slaen van munt, niet sullen mogen voortgaen voor dat de famumen weder sijn vertiert want wij sien oock dat veele behoeften daer door Coomen te verdieren, waer over de ingesetenen al beginnen te Clagen, hoe dat de dingen die maer een Re waerdigh sijn in fanums te betaalen, ontrent op 1 2/3 Coomen te loopen, alsoo men daer voor 4: en 35: fanemb moet betaalen, doende een Rxs niet meer dan 24: dos, wij en Connen niet anders te weten coomen, of den aftreck van gout en silver, heeft sijn oorsaeck uijt naeburige booven landen daer 't selve gebreck is, en dan Connen wij noch al niet recht vernemen waerom die fanums selver met en werden vervoert dewijl daer in meergout en silver is, dan de spetien die sij met die fanus coopen, ten waare dat de oncosten soo hoogh souden loopen, Ider spetie van gout en silver (uijt die gemaecte fanums :) te samen te brengen, als nu bedracht het geene sij bij wisselingh meerder geven als de fanums waerdigh sijn, het welck gevoegt bij de winsten der munt, alseer goede — advance geeft, doch hoelangh dat sulcx sal duren, moet den tijt leeren, hebbende tot reeden noch wijnich veranderingh bevonden, om dat gelijck wij hebben gesegt, de fanums die wij wisselen, oock datelijck al weder moeten werden uijtgegeven, op een parthije van goude, silvere spetie, daer van inde munt soude sijn gecoomen 2990: RE: en ontrent 24: pr Cento gewonnen, is nu bij wisselingh noch geadvanceert 276: Rd, t welck tesaemen maeckt 46: pr Cento winst; wij hebben 300. stx Cochiense nieuwe fanums, tot een preuve, nae Zeijlon gesonden, en soude den Edle Hr Raat ordinarij en gouverneur van Goent deselve nae de Cust senden on