Landtschappe verkeerende, interdiceeren en verbieden gelijck deselve — interdiceeren en verbieden bij desen dat zij haer niet komen te verstout op eenige plaetsen buijten off binnen deser stede, soo wel in't heijmelle als openbaer eenige Conventiculen ende vegaderingen van mannen en vrouwen van wat staet qualiteijt ofte conditien deselve soude mogen wesen, aen te richten ende aldaer missen off andere Exercitien vande roomse off paunselijcke Cenemonien te doen, ofte hooren, ofte daerin absent vanden priester te laten leesen, off singen onder wat den Easel het selve oock soude mogen geschieden opp eene van 100: rCm voord tweehondert voord' tweede reijse, ende de derde mael daerop g'attrappeert wende arbitralijck te werden gestraft te weten den genen in wiens huijsen off plaetsen sulx bevonden sal sijn gedaen te wesen, ende den geenen die op thooren van voorsz: misse vermaninge ofte andere Exervitien tegenwoordigh geweest te sijn bevonden werden sullen verbeuren voor d'eerstemael Theen MEn ijder persoon d'tweede maeldubbelt, ende — meerder gebeurende en darop g'attrappeerdt werdende swaerden gestro werden, verbiedende mede alle priesters, papen, monistren off andere goudende persoonen van de voorsz: rooms gesinden; tsij deselve buijten onse kennisse alhier woonachtich zijn, off van buijten mochten aenkomen, dat zij hun onthouden, haere religie onder — onse ingesetenen 'tzij inlopend off heijnelijck te Exerveeren ofte missen off andere Exercitien vande roonse Ceremanier te doen, ofte eenige minderen off bejaerde persoonen ofte oock — wel slaven off slavinnen te doopen, ofte sich in eenigen deele — tegen dese onse ordonnantien te vergrijpen oppene dat deselve — achterhaeld t' ende op een vande voorsz: poincten bevonden werdende sich te buijten gegaen te hebben, sal werden gehouden vooreen penturbateur vande gemeene nuste, en vijandt vanden lande ende alsulcke een voor Eeuwich vandesen Eijlande gebonnen werden, ende boven dien vervallen in een boele vandertich Mns welcke boete ende d'hier voorgen: sullen werden verdeelt d'helfte voorden armen deser stede, ende d'andere helft voorden fiscael Noch den genen vande gem: Contraventeurs die niet machtich zullen wesen de voorsz: peene boeten, off mulcten te betalen, sullen daer voor oer Compe wercken om de arbeijden gesteld— werden, de tijd van een jaer voord' Eerste en voorde tweede mael gelijcke de boete den tijd van arbeijden verdubbelt werden) ordonnetrende en beveelende mede aen alle ingesetenen in hare huijsen off plaetsen niet zullen vermogen te hebben off publijcq ten toon te stellen eenigen hande affgodische ende superstitieuse miscleden gewaet ende Cierat, van altaren, over verbeurte van sodanigen pene als tegen den genen in wiens huijsinge off plaetsen bevonden werdt, de misse bedient 1an
ofte eenige andere pansel Ceremonien gedaen te sijn is — gestatueert, ende ten Eijnde dit alles te beter — onderhouden werde, soo wert den fiscael gelast alle de — gene die dese ordonnantie verbreecken, ende daer schuldich aen bevonden werden, deselve allomme aen te lasten, ende in handen vande justitie over te geven Gevende hiermede oock volkomen last, macht en authriteijt aen alle — militaire Officieren tsij binnen de sleeden off ten platte lande depauselijcke off noomse dienst niet alleen te verstooren, maer oock de papin ende die daer — vergade mochte wesen, tsij bij daegh off nacht te mogen aprehendeeren, waer voor sij soo wel als den Officier de volle breucke sullen genieten, endie sich hier over met geweer, off onder Instrument te weer nocht stellen sal daerover arbitralijck, en met seheltwoorden naer gelegenth van Saecke gestraft werden alsoo wij alle het selve sodanich torwelslandt der landen bevinden te behooren Aldus Gedaen G'ordonn: en gestatueert Int Casteel Colom bo: &xr Laurens Pijl & doen te weten alhoewel d'ingesetenen en andere deses Eijlants niet onbekent sij dat het graven en ophalen van gesteente uijt de revieren en spruijten niemant goorloft noch toegestaen is, ende voorhenen ten tijden der Coningen daertegen sware Straffen gestelt zijn, ende wij bevinden dat niet alleen onse inwoonders maer ook — d'iooren en andere vremde van andere plaetsen Expres herwaerts komen ende haer te lande waert in begeven ende van allerhande slach van gesteenten opgraven alhier vercoopen, ende naerd'overcust vervoeren waer door een ijgelijck te grooten vrijst ende buijtelandr ten
te veel frequetatie met de bovenhouders gegeven werd behalven, dat door hetsteengraven van onse ingesetenen en andere in het gebiedt vanden keijser Ragia Singa, — dien maijt misnoegen zoude werde gegeven, ende tot welstandt van Compe saecken op desen Eijlande ten hoogh ter vereijst dat gem: keijser door alle middelen en wegen gecarresst ende tot vreede gamimeert werde gelijcks d' hooghh Ede: heeren majores bij haer successive brieven wel Eenstelijcke recommanderen, soo is dan oock dienstich goordeelt te ordonneren, statueren, en interdiceer gelijcke ordonntien statueeren, en interdiceeren bij desen aen alle ingesetenen onserlanden ende oock de vrendelinge dat zij haer van nu aff aen niet en zullen verstouten ende sil hebben te maesten sonder onse Expresse last en ordre off daer toe liventie g'obtineert te hebben te landenvaert in tebegeven, ende eenige steenen te graven ofte uijt de Revieren en spruijten tehalen, veel min deselve aen ijmandt te vercoopen op verbeurte vande — steenen voorden koper ende het gelt voorden vercooper, ende sullen boven dien soo wel den koper als verkoper — ofte die d' Eheeren sal gegraven hebben, vervallen in een boete van hondt mEr voord' Eerste reijse voord' tweede mael dubbell, tende boven dien den tijt van twee jaren inde kettingh aen Compe. gemeene wercken te arbeijden gestelt te werden, in welcke peene mede sullen vervallen de geene die bevonden werden met eenige instrumenten tot het graven van gesteente uijtgegaen te zijn, ende — sullen de boete comen dehelft voorden fiscael end' ander voorden aenbrenger dewijle bij d' EEComp:e tot noch maer in gebruijck geweest is eenige soorten van cleeden die aende Chiuijs en andere vercoght werden te sjappen, ende als nu ondervolden werde dat de andere zoorten die ongesjapt — uijtgegeven Tu4 eli