Om nu het ooge over destad de ingesetenen schrij vers ontrent thollen, en dagelijk incomsten te doen houden, en de menschen in vrede ontrent kleijne verschillen dat
en misverstanden te doen leven, is ten regten aldaer een ppersoon gesteld, met den naem van adigaer, het welg voormael een jnlander zijnde, nu gegeven is aen den ondercoopman Ian Zweers, voormael zulx oog over de dorpen vande E: Comp. e geweest zijnde, sal denselven indie bediening d' E. comp. e moeten toebrengen, dat gemak, en aenden commandant die hulpe, daer van verwaght zijnde, tot bewaring der stad, en als het hoovd der jnlandse, en nederlandse militie, is aldaer g'ordonneerd, te resideren een vaandrager, om bij daag, en nagt alle geweld, en disordre voor te komen, en militaire bevelen uijt te voeren, daer van doende des morgens rapport aen den Commandant, en des avonds ontvangende de Leuse Immediatie, en van het commando van den Luijtenant des casteels afgescheijden, voor soo veel de wagt, en bestelling der stad aengaet, tegenwoordig hebben wij daer gesteld den watkeren vaendrager Hans Jacob van Bern welkers getrouwigheijd aende generale comp. e ondekt heevd, het schrickelijk verraad, bij de meeste van't guarnizoen voorgenomen, een w voorval ten goeden, en ten quaden, datmen imuur behoord te vergeeten Met tinnemen der stat tholamandalan, en naderhand bij accoord, is d' Ecomp. e oog gekomen aen het regt van de munt, dat tegenwoordig alleen betrout werd aen de sorge, en bescheijdenheijt der bedien van d' E. comp. , en waer ontrent soo veel trouw, en sorg vuldigh. t vereijscht, als in eenige zaaken ten besten der menschen in't gemeen: door publique authoriteijt ingevoerd, nodig was, want op het geld verlaet sig in een jeder, als zijnde het middel van een particuliere, en generale welvaerd, wij hebben op onze aenkomst in dese stat dat werg seer suspect, en volverwarring gevonden, meest afhangende vande directie van eenvijl, veragt, en een loos mensch, speelende voor tholk, die om zijn gewin, en magt staende te houden, de particuliere, luijden maenden lang na haer vermunte penningen dede wagten, en onderwijlen, het gerede geld, wist te doen geven aen wie hij wilden, indier voegen misbruijkende d' authoriteijt van het opperhoovd, en aen een jder een Lesse behoorde te dienen, men noijt de tholken, en die wij voor Taalmannen gebruijken, zoo veel moeten betrouwen wij door niemand, dan door haer, en souden willen tot de menschen spreeken, nogh geen versoeken aennemen, dan die door haer handen passeeren, om dat dese natie uijtnemende loos, en boosaerdig, den geenen, die maght over haer heevd, uijt den dagelijksen omgang, en van na bij verspiedende, soo listig, en slaev' agtig weten te vlijen, het merk, als eens geschied is, d' opperhoovden gelooven, zij in deselve gevonden hebben eerlj, getrouwe, en ijverige dienaren, en die boven al haer persoonen, en belangen voorstaende, een particuliere genegentheijt voor haer hebben opgenomen, 'twelk als hun de laet dunkentheijd wijsmaakt, sij zulx in haer persoon, en om bij sondere gaven waerdig zijn; soo worden de kolken particuliere creatueren, als van
144: vande welke men geen quaet hooren, nog onredelijkheijd van haer gelooven kan, alles werpende op den haet, en afgunst, die een ijder om haer ampts wille hun toedraagt, en dan hebben die looseen bedriegelse menschen het spel gewonnen, geworden sijnde van dienstbare knegten regerende meesters, onverdrageljk bij hairs gel, haere opperhoovden doende begaen veele strafbare abuijsen, en misslagen, gelijk aen den bekenden aremoeta, en den moor sina-adam gebleeken is, en gemerkt men ook bekennen moet de beste tholken gehaet en misgunt, vijanden uijt locken, buijten haer schuld, zoo moet een goed, en eerlijk opperhoovd, alsoo veel sorge dragen, voor het goed gerugt van een tholk, als voor sig selfs; want zij zijn als de tang, waer mede het vier soo tot een goed als quaet gebruijk, mede gehandeld werd, derhalven moet haer onschuld blijken, of zij buijten dienst werden gesteld, om dan te voorcomen, jmand zigh een particulier meesterschap over de mund aenmatige, hebben wij deselve voormael verleend publique vrijheijd, en aen alle menschen het privilegie sodanige goude, en silvere specie, als zij om te vermunten in de stad, en inde munt gebraght hebben, ingeslagen geld, daer weder mogen uijt, en nahaer land voeren, sonder dat den oorlog op pretentie van schuld daer op eenig arrest, of bekommering sal mogen maaken,.. van gelijken, dat den geenen die in ordre eerst, zijn goud off zilver inde munt gebraght, ook in deselve ordre eerder, sal voort geholpen worden, als de genen, die later gekomen zijn, het welk exactelijk moet werden agtervolgt Door de dis ordre inde munterije der staet Nagapatnam hebben de land pagters in hair gebied een nieuwe munt opgeregt, en stond geschapen bij langer verzuijm, d' E.