January A.o 1646 ende streskens den 26. ' december aldaerbinnen d' Eevier orguaelen behouden g'arriveert was, dat 't geeyschte ofte gepretenseerde silver aenden Coninck tsonderde quantiteyt te specificeren hadde moeten overgeven, ofte werdt anders gelast sonder handel behreden te blijven leggen, des hem onvermogens — besindende s' Conincx begeerte hadde voldaen, ende Ingevolge Corto daerop het pas tot d' Vrije negotie becomen, Welcq begonnen sijnde ds op 29 Januarij een kinck in dien Cabel geraeckt door 2 droncke matroosen die des Conincx — wacht voord' poorte vant Hof met Houwers hadden gequetst, doch sijn dese troublen wedergecesseert, niets d' doot van een deser matroosen die met stockslaegen sodanich van voornomde wacht getreft was dat hij daeghs daeraen se overleden, mitsgaders door drije schuijten goudt waermede den anderen matroos bij den Coninck (in forma van schenckergie) geranetfoeneert wert, daerop vercregen wederom den liberen handel Waerijnne Constinueerden tot 15 april daeraen volgende, als weanneerd' Maijs. sieckelijck werdende d' Negotie oocq allenekens begon te stutten vernets d' Coopluijden voor avenstaaende oorlogen bevreest werden oversulcx 't meerendeel in mago begon te vlughten, eijndelijck heeft den Conincq 22en.
Van ditto maendt synen tweeden sone tot eersten Prince ofte successeur des rijcx gesteldt, met ondancq ofte tegenstemminge van groot ende cleijne persoonen den eersten prince alsoo verwerpen, hier over s gemelten oudtsten sone met synen Jonghsten broeder ende Oom tesamen spannende tegens sijnen Vader in Conspiratie vervallen, waerdoor op den 26. en d. o binnen d' Conincklijckestadt Coutchin soo bloedigen geveght ontstaen Is, dat van 50O gewapende Mannen dieder van wederlijden In slagh ordre stonden overde 4000 koppen gesneuveldt sijn, den prince met sijnen Jonghsten broeder ende den geheelen aenhangh werdt geslaegen, gevangen, en met haere Moeders ende sonen gedoodt, Gedurende dese Timulten was des Compagnies ommessagh middelen en volcq (soo e Vrunden schrijven) En groodt gevaer, doch Io alles eijndelijck te goeden uijtgevallen, d' onse hebben Corte nmer dese krouslen
January Ao. 1646 den prince ende den Coninck over haere Victorie geluck gewenscht weder aende wegotie gecomen, midtsgaders Comp. s Capitael In sijde ende sijde stuckwercken a contento overgeset, tot opcoop der sijde voor neederlandt bleven aldaer over eenen Ondercoopman 3 adsistenten ende 6 matroosen mitsgaders 't sacht Breekens toe wech Voeten van — gemelte Cargasoen, doch eer het soo Verrequam scheen het wederom te willen haperen wandt den Coninck begeerde voorgerechticheijt vanden gulden gans d' Novo 12½ kisten silver ofte dreyghden d' onse met d' drijeschepen weder te doen vertrecken, waerover s. r Bronckhorst hem bereijdt thoonde, eijndelijck so noch sooveel te weegh gebraght — dat sich dat maelliet gesehgen Door den schipper Commandeur marten d' Vries over d' Moluccus ende Cobo d' spiritausanto en Tagouan aengecomen Is sijn E. oocq bericht gedaen hoe hij met sijn Vloodt den 5.en februarij uijt d' moluccos gescheijden volgens haer Ed: Instructie d' straedt van patientie gepasseert ende Inde zuijd zee geloopen was, seijlende langhs d' Cust van rova gunea welcq hij naer vermogen, ende tijts — gelegentheyt (met somtyts te landen) heeft ontdeckt, ende bevonden der selver Inwoonderen een wildt robust Catypigen Volcq te wesen, by d' welke tot ververtinge niet anders als Clappusen hadden erlanght, doch niet vernemen noch Vermercken Cunnen eenich Costelijck metael gesteenten ofte rijckdommen, daerontrent tevinden sij woornoemde Cust tot omtrent salomon sweers Boeck toe beseyldt hebben, Is noordewaerts over gesteecken naer d' ladrones Eyjlanden, alwaer den 25. ' april— aengelangh 't wesende, bequam al mede geen anden verversinge als op d' bsarrae Cust van Novo Gunea Ende naerdien aldaer door eenige Caffers ende panpangers van gesneuelde spaense schepen g'Informeert Wierdt, dat de Aquapucquas vaerders naer Manilla tenderen. aldaer op die tijt nden dese daeghs