Dit is al t'ontset welck voor dit jaer van Nederlandt te verwachten hebben, d' almogende Laet om t t' selve behouden toecomen, u E: can wel gissinghe leggen, wat twee Scheepen, voor den Generalen noot van Jndien connen aenbrengen, De weijnighe retouren welcke van Jndien gesonden sijn, den bedorven handel en slappen afftreck vande Commercien door gants Christenrijck, d'excessive lasten, daermede de Comp. e nu eenighe Jaren herwaerts, boven haer vermogen, en alle Proporatie in Indien beswaert is geweest Mitsgaders de groote gelden, Welcke de Compe. tot Ontrent 90. tonnen goudts, a deposito dus lange gehouden heeft, sijn oorsaecke dat haer E: ons nu soo cleenen secours toesemden, en s' js seecker bij aldien haer van Indien met eerst een groote quantite Courante ende vendible retouren, toegesonden werden, dat in toecomende niett meer, maer min gesecoureert sullen worden, en soo langhe den handel van China niet opengaet, Connen wij de Compe met geen andere courante retouren seconderen, als vande Custe Choromandel, Suratten Persien, en Banda, welcke t' groote Lichaem vande Compe. ten aensien van t' Cleene Cappitael, dat in die quartieren alsnoch verhandelt werdt, niet voeden connen Peper welcke t' gros vande s Comps handel vlach te wesen, was in Europa tot soo vilen prijs, door de Cladde ^ van d' Engels, francen en d'eenen gebracht, dat onse Comp. e de hare altsamen tot die tijt overgecomen, aen Contractanten vercocht hadden, tegen 29 d op 2 Jaer dach dat qualijk 25 d. contant behouden mach, en hebben haer darenboven, moeten verobligeren van Pmo Novemb. r 1623. tott primo Novemb r 1625. geen peper te sullen mogen vercoopen, vande geene die Middeler tyt soude mogen overcomen, soo dat met alle de Peper die met d'heer hontmans Vloote gesonden is, tot die tijt toe niet gedient connen worden Van Batavia. — van
Van Nagelen waren noch versien, met soo veel als geheel Europa in vier Jaren can vertieren, niet tegenstaen d' Engels, en onse Compe bij accordt aen den anderen verbonden waren, hare Specerijen tot een t'zamen geraemde Prijs te moeten vercoopen, soo hebben evenwel d'Engelsen alle haer overgecomen nagelen sonder aensien van Contract aen hare participanten, vuijtgedeelt, waerdoor onse Compe mede genootsaeckt is geweest, aen hare Participanten, 25 p. cento in Nagelen uijt te deelen, om d'Engelse demarckt niet alleen te cederen, hoe nu met dese Nagelen, inder Participanten handen, ter weder syden gecladt sal worden, is wel te dencken, Mitsgaders in wat een disreputatie dese specerijen vervallen sullen, in voegen dat gelijk wij geseijt hebben, de Comp. e in langhe met geen Peper en insonderheijt met Nagelen, niet gesoulageert can worden Derhalven recommanderen, en belasten ons de Maijores, op t' hoochste de spaersame Mesnagie, de demolitie van verscheijde forten inde Mollucos, als namentlijk van Calliamatte, Jacomij en Mothier Jtem verbieden ons geen gelt off goet meer tot fortificatie te spenderen, maer dat alles wat nootl aen forten gerepareert, ende gemaeckt moet worden, met ons eygen volck, slaven, en onderdanen verrichten, sonder de Compe. daermede voorder te beswaren Bevelen ons oock wel expresselijk geene schenckagie te doen, dan danr meer, ofte ten minsten, soo veel proffyt weder van te verwacht: staet alsmen vuijtgeeft, Item soo weijnighe oncosten aende Scheepen te doen, als eenichsints sonder nadeel voorhij mogen, Item dat men aen t' volck vande forten, en Scheepen. tot haer onderhoudt niet meer verstrecke dan de noot vereijscht, en den dienst vande Comp. e. gedoocht, Hare Ed: vinden oock om verscheyde respecten goet; dat den Gouvernr Generael, de Raden van Indien, en de respecte Gouverneurs vande Mollucos, Amboina, en Banda, haer respective taeffels elck bijsonder zullen houden, begeeren t' selve alsoo met den eersten geeffectueert werde, en leggen elck toe tot syjn, Onderhout dertich realen van 8en ter maent, en Sarenboven ider Raet van Jndien 14 flap cannen wijns, en ijder respective Gouverneur vande Mollucos, Amboma, en Banda, 20 flap Cannen ter maendt Den Generael sal sijne taeffel mede tot sijnen costen houden, en daer voor soo veel gelt, en wijn genieten, als bij sijne Ed: en den Raet van Indien, goet gevonden werdt, hare Ed: recomanderen ons oock voor soo veel sonder vercortinge van haren dienst geschiedt can, de Comp. e van alle Persoonen t' ontlast die groote gagie winnen, en wel geexcuseert connen Worden, Wij belasten uE: voor soo veel dit stuck van de mesnagie int' bijsond raeckt, soodanighe Ordre, redres, en goet reglement in Pehour op de Cust van China, en in Japan, te stellen, dat van die kant mede eenich merckel. solaes, inde Lasten gewaer mogen worden, De Compe. claecht mede dat hier in Indien verscheyde Persoonen voor d'Expiratie van haren verbonden tijt, verbetert worden, sij verbied sulcx
sulcx expresselijk en begeeren dat men soodanighe verbeeteringe voortaen tot laste sal stellen, van de geene die hare Ordre in desen souden mogen Contrarieren, soo eenige persoonen, van minder tot meerder qualiteijt verhoocht worden, die salmen volgens den Artickel brieff in hare gagien verbeteren mogen, en anders niet het dese Ordre sal VE: daermede alsoo na comen Hare Ed: schrijven ons mede seeckerlijk verstaen te hebben, dat sommighe Officieren hier in Jndien, vuijt demanifacturen en waren, Welcke de onder facture in plaetse van Cappitael is overheiden, haer gerieft nemende, ten prijse soo als de goederen in facture gestelt sijn, sij en selve verstaen niet dat sulcx meer geschiede, en verbiedent wel heftich bij aldien soodanige abusen onder vE: Gouverne, aldaer in swanck gaen, Laetse remedieren, en de Contraventeurs van dien straffen, wil ijmandt eenige goederen hebben, dat die op sijne reecke. gestelt te lande worden, gelijck sij daer ^ weerdich sijn, en aen andere vercocht connen, wordn sonder dan noch t' beste te verkiesen, en t' slechste goet aende Compe te laten, maeckt dat het voordeel van Comp. e over al waergenomen Werde, hier nevens gaet Copie van missive ons door seeckere gedeputeerde wegen deseventhiene, met dit jacht de Tortelduijve toegesonden, daer bij v EE: sien sal hoe verstaen dat men de Vloote van t' Landt, en onse bij te voegene macht, tot obtenue vanden Chinesz handel, en daer na tot afbreuck vanden vijandt, soo in Manilha als op Maccauw; sal trachten te Emploijeren alles seer wel met onse intentie en gegeven ordre over een comende, Wat hare advijsen belanght noopende de verdeelinghe vande vloote jnt' herwaerts comen daer van hoopen wij u E: tegen t' aenstaende Jaer. (als wanneer het nochtijts genoech sijn sal, daerop te disponeren, naerder ordre te geven E: sij gerecommandeert bij openinghe vanden Chinesz handel, Op den Incoop van Suijcker Porceleijn, Radix China, ende andere soo groove als fijne waren te Letten, om de Scheepen vant' Landt, ofte eenige der selver daermede te bevrachten, De soete middelen welcke wij u E: in onse memorie voorgestelt hebben, en die u E: met den Raet daer noch soude mogen goetvinden, bij te voegen, om den Chinesen handel te openen, sult al vooren int' werck stellen, ende tot geene harder Proceduren comen, voor en al eer V.