Van Ternaten ond:r dato 6:e 7ber 1680 vanden Limbotschen priester Iksnen off radia agamma ondersoeck te doen, en wiert verklaart den selven zigh als nog tot posso onthielt, als een - Coningh uijt naam der E Compe vande dorpen — ampama, Tamabomba, Cogian, mattepeponga sabatta, En Ihloh, schattinge van ijserwerck En aldaar gemaackt werdende cleesen eijschende waar toe deselve met swaere dreijgementen — worden gedwongen. — Waar op 't gemoet deser Coningen nog nader willende ondertasten hebbe hun voorgehouden en gevraagt, offse niet genegen en zouden zijn om voorsz: penica van posso te ligten en gevan gelijck in handen vand E Comp: stellen, om — reeden en reeckenschap van Sijndoen, te geven, en vermits bespeurt heb haer ho: Edlns daar toe ten — Eersten zeer graag waren, begeerende maer last en ordre om 't zelve te verrigten welcken- iver mij wat verdagt toescheen, insonderheijt aangemerckt naar mijnen geringen kennisse oordeelende dat paninca over zoo een meenigte van dorpen, zulcken heerschappije zonder eenen- merckelijcken aanhangh niet en zoude hebben connen voeren waer door hij ligtelijcken het landt in rep en roer zoude connen brengen, indien den — aanslag van haar ho:e quam te mislucken — ten anderen zoo was mijn gevoelen datse tot uijtvoeringe van't voorsz:, niet en zouden zoo bereijtwillig geweest zijn, ingevalle zij 'er geene voordeelen in en hadden gesien t zij dan om aldus in een soodanige furie en gelegentheijt Een partij slaven te connen rooven daar toe dese volckeren dog zeer graagh zijn, off andersints ten derden bedugtende dat de Gorontaelders en— Limbotters in 't gemeen off peninca affsonderlijk met de uijtgeweeckene en stroopende mandaresen in eenig verbont mogten zijn, zoo dat voorsz dorpelingen schoon van peninca ontslagen, — Egter evendeselve ofte wel swaarder over lasten vande mandaresen voorsz: zouden hebben te verwagten behalven nogh dat het gevangen nemen van meergem:e peninca in u E agtb: mij mede gegevene Instructie niet ten vollen maar als bij gelegentheijt aen bevolen
Van Ternaten ond:r dato 6:' 7b A:o 1680 aanbevolen is derhalven dan hebbe haer hooghedens van Tomnij van hunnen ijver wederhouden, tot nader last en ordre zullen het mijns cleijnen oordeels met onraadsaam zijn, dat den Limbotter gepersuadeert en aanbevoolen wort, voorsz: peninca vande bocht. te huijs t'ontbieden enden zelven daer inne weijgerig bevonden werdende zal als dan daar toe soodanige middelen wel connen verschaft werden, als waer door uE achtb: oordeelen zullen, hem van daanrompen 'twelck met onse wedercomste uijt Cominij tot Gorontale, den Limbotter wel zouden hebben aangezeijt, indien de zaecken en gelegentheijt zig daartoe hadden gepresenteert, zulx hebbe raadsaemst gedagt Hier van tot uE achtb: persoonlijcke verschijninge te swijgen gelijck ook geschiet is — Haar hooght versochten mede om voorschrijvens— wegens eenige haere volckeren die nog op parigi wierden aangehouden, endaar benevens dat twee princen, van hun onder de ternatanen geraackt met namen datouela, en bouhio, met derselver dienaren poulij en popodeh t'eeniger tijt in landen van d'Ecomp:e comende te vervallen, weder herwaarts mogten gesonden werden.
Den Coning van boeranga Gola gen:t die in 't rapport der Gecommitteerdens Livius en Hasselb: wort geseght door zijnen swager off cap:n lauwt, uijt zijn landt en regeeringe verdreven te zijn is onse vergaderinge mede verschenen naerwelckers inbrengen en clagten vernomen is, dogh niets van belang verstaan van't geene sij tegens gem Cap:n Lauwt polanijhadt, maar weldathij Gola mits gebreck van natuurlijcke kennisse naar het schijnt tot de regeeringe onbequaem is, waaromme op sijn zeggen geen staat en connen maken, en over zulx genootsaackt die zaack te laten zoo het was, alhoewel dien cap:n lauwt voorsz: eens geerne — zoude gesproocken en onderrigt gehadt hebben, in sonderheijt dat hij zig buijten Schade willende houden, de Gorontaelsche uijtstroijselen en Lasteringen tegens d'E Comp:e bij tijts zoude laten vaaren. — Op Cominj dan alles verrigt hebbende 't gene mij p.:r Instructie door u E achtb: aanbevoolen — was, voor soo veel den tijt en mijne swacke sersenen eenigsints hebben connen te wege brengen, hebbe bevoorens vande Coningen affscheijt genomen te hebben, een brieff aanden coning van parigij inde den