ao: 168 2e Jan Pmo Janus Ende alhoewel desen dag ons vreugdig toeschen, quamegter den Twisten duijvel, en bereijde op d' Intreede van't nieuwe Jaar weder nieuwe stoffe van misnoegen, waar door des EComp:s dierbaar verkreegen respect en glorie (:so hij meerdr:) konde Eclipseeren— off ten minsten onder deese ligtgeloovige volckeren suspeckt geraken, 't welcq is dat seecker inlands boods man off tandel van soualij komende, alwaar door onsen nagebuur, en schijn vrund den hre presid:t bevoorens van't geene te seggen had duijdelijk g'informeerd wesende, sig ijters bij den mierbaar transporteerde, deduceerende dat met het engels — schip de vaarwel uijt bassoura met vragtgoederen vollaaden herwaarts, en tot voordaman op dese bhaare met voorspoer sonder de minste namep te ontmoeten g'arriv:t wesende, twee, kielen in 't gesigt hadden gekreegen, welcke volgens 't uijtwijl hunner vlaggen, nederlanders scheenen, gelijk de sloep vanden eenen, die due 't naaste was so dra aan boord quam nevens een nederlander, ten vollen daar van verseertht gaff, die dan ter saake komende, den schipper nae sijn passt, waarvandaan gekomen, en van waar was 't zeijl gegaan, afgevraagt hadde, 't welck den schipper b'antw:t hadd uijt bossoura gekomen, en uijt souratta derwts genavig:t, en dat sijn zeebrieff een engelse komps bodem was, waarop — door den nederlander gedupliceertn was, dat zijn zeebrieff moeste thoonen, vermits d'ordre vanden Ed. heer gen:t tot batavia sulx mede bragt, 't welk den schipper vremd te vooren komende, te meer geensints kondsz: van rupture tussen onse natie hadden erlangen, had doen vragen, off sij nu ook eerste direct van bat:a gecomen, off wel hier ter rheede eenigen tijd geleegen hadde, en wanneer dog sulcken ordre direct strijdende tegens het tractaat marine inde laatste geslooten vreede dierwegens g'eman:t hadden becom egter niet te min seiden dat genegen was sijn passe tethoonen, maar dat hij dugte door dien deselve in d'engelse spraake gesz: was, niet soude door hem geleesen nog verstaan werden, hier op soude den hollandin gerepl 3e E ceert hebben, datter een op hun schip was die de taalgrondig verstond, dierhalven wilde deselve — gaan haalen, 'twelcq geschiet was, den schipper zijn passe oock hadde verthoonen, waar wederom doen afvragen, off sij van batavia off wel van een ander plaats waaren gekoomen, dat door een b'antw: was geweesen van bat:a en door den anderen van souratta, door welcq kontrarie antw:t den schipper qual: suspicie gekreegen hebbende, beijde de nederlanders, onder't seggen dat sij schelmen en navers waren, beijde de handen op de rug gehadde doen binden, maarden schipper konsidereerende, door dit sijn gedoente wel eenig ongeval mogt aantreffen, terwijl sig niet sufficant bevond om met een kleen bodemtie eenelij gema met 16: europeaanen, en weijnig bequaam geschut, omme bij agressie sig te konnen defendeeren, tegen 2: sulcq kloecke bodems, had het raatsaamst g'oordeeld, hun maar vrij naar boort te laaten varen en sig onderwijlen met de vlugt soude tragten te salveeren, dat sodanig effect genoomen had, en — gesien dat de sloep vanden verse afgeleegen, flux aanboord vanden voorsten was gevaaren, om te verneemen hoe sij al gevaaren waaren, wanneer de & hoofden der dick gen: bodems hadden geresolv:t na masquetta off eenigen anderen oirt te stevenen, vermits bedugt waaren, in souratta komende, over dit delict, als piraten mogten werden aangetast, ondertusschen waren zij met den bodempie op dese rheede verscheenen, wel blijde zijnde de klaauwen van die schelmse agressieu outsnapt te hebben, en voortvarende, seijde hier uijt genoegsaam consteerde dat de bewuste roverijen in de golven van mogha en persia, (:vermits vasteli:jk geloofde dat die eijgenste bodems te wesen:) niet door d'engelse; maa hollanders gevolgl:k waren, geperpetreert, alle welcq voorenstaande door den gem: mierbaar — nevens den decipiantn den gouv:r in sijne volle gestalte sijnde ontleed, konde sijn Excell: (:duscs door Exprientie in verschijde voorvallen bij ons dag register veel g'annoteertn, te vinden zijnd de subneptien en vile practijcquen des presib:ts maar alte veel heeft ervaoren:) hoe quastigh hij ook is, voor geen goede munen aanneemen, gelijk den vermogentn koopman gaffoer, die bij de roverijen 't meest komt te belijden sulx meede geen ingresse gaff, vermits de luijden van sijn genoomen — bodem die 20: dage als gevangene binnen boord vande bewuste korsairen geseeten hebbende, de de naamen der gesagvoerders duijdelijk, en dat het meeste volcq engelse, en 't geheele beleijd bij d'eng. t gevoert te wesen, hebben weeten te relateeren: so spuijgen de schraale uijd met op gespalckte — kaken sijn helsche furien uijt tegens dE Comp:e, en haare ministers in deese oosterse wereld— sulx het dan geen wonder is, dat deselve so veele obstaculen in den handel alomme — komen te rescontreeren, blijckende immers sonnenklaar, dat dit sodanig door onse brutale en nijdige vrunden is gepractiseert, om hun uijt het wargaaren (:daarse— voor als nog geen doorkomen (konnen vinden:) en ons daar meede in te helpen, en so den lasten van hun vuijle machinatien te helpen dragen, mitsg:s 's Comp:s wijd beroemde glorieus luijster met dien stucckenden nevel behoedelen; egter dan den makelaar moesten te been, gelijk den selven den 2e Do door salabetchan wierd beroepen, seggende datter een engels: schip uijt bassoura was verscheenen, en dat het bovenstaande door een geloofwaordig man op dien bodem varende, was gedeclareeren, waarom werden nu niet een Comp:s vaartuijg derw.ts gesonden om die kielen te recognosseeren, hier op repliceerde den makel:jk Co E dat het seggen vandien man so ligt geen ingresse bij sijn Excell: diende te neemen, vermits sijn Excell wel beseffen konde dat dit alle door den presid:t die duijsend soorten van finessen smeede, om de nederlanders mede in dit diefagtig spel tekrijgen  was geproctiseert, over sulx versogt, sijn Excell geliefde wat te patienteeren, en onder tusschen nade waarh:t Exacteli:k te riquireeren, wanneer niet twijffelde off sijn Excell: soude wel desaak, geheel kontrarie dat voorgeven, bevinden te wesen, te meer sijn Excell: niet onbewusten konde wesen, hoe weijnig gelooff de Engelse hier te lande wierd gedefereerd, hier op vervolgde zijn Excellt seggende, tis welwaar, maar gij kond den heere direct:r nevens mijne gebiedenisse de weet doen van 't geener gepasseert is. onse mak:n hier mede sijn afschijd vanden gouv:r erlangt hebbende, vervoegde sig bij den Ed: h:r directeur sijn a:o 1687:
ao 1687: sijn Ede van alt gepasseerde promt rapport doende, sijn Ed:t ten hoogsten verwondert over deese assurante subreptie des presidt, seijde dat hij den gouv:r Clux soude aandienen dat sijn Ed:le geensints dubiteerde, off sijn excell: konde naar sijne hoge wijsh:t en bekomen ervarenth:t wel beseffen, dat dit alle door den president was verciert, om de nederlanders in quaat vermoeden bij dese ligt geloovige Landaard te brengen, en dierhalven verhoop te sijn Excell: nader en Exacter, dese sake soude doen onderscheppen, 't welcq diende te geschieden, bij de overgekomene inlandse koopl:jk p:r dien bodem; maar sig niet de binden aan 't gesegde van een viel mensch die sonder twijffel door den presid:t hur toe was opgekogt, en bij aldien als dan dit voorgeven waar bevonden wierd was sijn Ed: bereijd om een obligatie te passeeren, omme ten allen tijden de geleedene schade en roverijen met den Intresten vandien, aand' intressanten te rembourcheeren; maar valsch en onwaarh:t bevonden werdende, dat als dan den Engelsen presid:t soude verbonden wesen 'tselve van sijn kant meede te kontribueeren dit ten eersten dan door den makelaar, salabetchan weder geparticipeert zijnde, repliceerde sijn Excell:, sijn Ed:ts woorden seer wel begreepen en seeckerlijk wist dathet alles uijt puure passie door d' engelse gerigt was; maar dat die natie dese gantsche stad met dese mane hadden vervuld, dierhalven oordeelde sijn Excell: traatsaamst te wesen, dat sijn Ed:t een Comp:s bodem in zee bragt, om te onderstaan wat hier van al dit woeden, de waarh:t mogt wesen, hier meede bleef dit reeden kavelen supercedeeren tot den 3e Do wanneer zijn Excell: 7: mogolse koopl:k p:r dik gen: engels: bodempie uijt bassoura hier aangeland, versogt bij hem te komen, welcke verscheenen wesende, vroeg sijn Excell: off eenig resconter in zee omtr:t deese bhaare in de herwts komste, hadden — ontmoet, en gem: kooplk deponeeren, dat ontrent daman heel verr van hun 2: scheepen in zee hadden gesien, van welx een de sloep met 7: zeevaarende was aan hun boord gekoomen, den schipper (:so als hun door eenige op hun schip varende engelse matrosen was diets gemaakt tot het verthoonen van sijn passe versoeckende, waar op so als sij hadden konnen bespeuren, een woordenstrijd tussen beijde was gevallen, dog hadden sij van alles (:doordien hunne taalen van beijde zijden onbekend waren:) niets konnen begrijpen, zeevaarende hadden hin geseijd dat het hollanders waaren, en de hollands vlagge voeren, dat sij door de ver afgelegenth:t niet wel hadden bekomen met het bootie vanden koopman botla baijckan, dat in hun comps mede uijt bassoura was gezeijld, en voor eenig dagen van hun afgeonsen mnkselaar, het is inmeris te onder waarom den her directeur niet en boden wil Equiperen ondrdie hoeschuijmers te verrijven daar d' engelf en dit alle den heere directeur wederom van rapport dienen; sulx sijn Ed:t repliceerde dat men eerst de komste van't margen: boedtie dan soude afwagten, en hooren wat voor tijdinge met 'tselve dierwegens mede quam, wanneer als dan bereijdwillig zijn soude alles te contribueeren, dat buijten praejuditie der E Comp:e doenlijk wesen soude, maar dat sijn Excell: met het engels gout geblinthokt niet als te veel het oor aan hun leende; wes halven was sijn Ed:t van intentie, omme den oppersturman Ian roeloffsz: die door sijn langjarig verblijf alhier in d' Inlandse spraake wel ervaren is, nevens den makelaar bij den gouvern:r te kommitteeren. ondertusschen komt a dato het dikgem bootie van boelijbaijchan alhier te arriveeren, welckers nachoda bij salabetchan quam, Juijsen terwijl onsen makelaar daar present was zeijde dat ontrent daman 2: â 3: rovers had op ancker sien leggen, met kontrarie wint oversulx hadden hem niet konnen bij comen, hoewel alle mogelijk debvoiren door hun daar toe was aangewent, en so van verre had konnen sien werden sij het hollands pavilioen. sijn Excell: dus verre gehoord hebbende seijde tot onsen makelaar: hoort gij nu wel wat hij ook segt; maar dien heijden repliceerde dat het een stratagema bij dieven en schelmen gebruijckelijk was, verscheijde vlaggen bij te maken om hun bedrog bedeken te houden, om onder dien schijn hun personagie te speelen, brengende p. r Exempel bij, dat voor desen swagie dese stad naderende om sijn rooflusten te versaden, met 's conings standaard was gekomen, onder voorgeven 's conings volcq te wesen, maar dat men daar naar wel anders was gewaar geworden. salabetchan dupliceerde: dit alles is wel waar; maar alde luijden seggen immers dat het hollanders zijn; en nam hiermede dit reden kavelen, dus verre een eijnde. — den Ed:e h:r directeur op 3e deser van Intentie zijnde geweestn omme den opperstierman Ian roeloffz: nevens den makelijk bij deser steede voogt te committeeren omme sijn Excell: de vilaine, en gepractiseerde subreptien des presidents ten tloon te stellen, en ons van die vuijle lugt suijveren, waar mede dien heer 's comp:s luijster sogt en nog soeckt te benevelen, deed â dato 'tselve gevolg neemen, den selven alvorens van't gene nodig te verhandelen hadde in behoorlijcke termen, insinueerende, sulx hij sig bij sijn Excell:t, willende vervoegen eerst desen tholman wegens den Ed: heer direct:r de visite gaf, den selven voorhouden: dat het rugtbaar genoeg was door dese geheele stad dat de bewuste piraten een 's comp:s bodem omtr:t 't eijland madagaskar hadden genoomen, 't welcq sijn Ed:t sijn Excell: als een — goet en opregt vrund, sijnde, bevorens ook hadde geparticip:t maar dat sijn Excell: gelijk als nu, de continueele valsche vercieringen en subornementen des engelsen presidt maar alte veel quam te avoijeeren, 'twelcq van quaatgevolg zijnde, ons toescheen sijn Excell: met veele obligatien aan den presid:t grotelijx verbonden was, en gevolglijk de impressien des gem: presid. t sulken diepen jnguessie in sijn excell: gemoet, scheenen te moeten neemen, 't welcq misschien door ons op sodanigen wijs, ook wel bij sijn Excell: soude konnen werden g'obtineeren, sijn Excell: immers genoeg bewust sijnde dat wij geen sufficant vaartuijg magtig waaren, om tegens sulck defencive roofscheepen te konnen hardebollen, en terwijl 't notoir genoeg was, dat de coursairen, engelse zijn, en den president bebequame kielen aan de hand hadde, soude het jmmers billijckers wesen hij eenige derselve equipeerde, omme die kruijssende— grijpvogels was het mogel:k te anticiperen, of verdrijven, wesende het wel de waarh:t dat het een diensten soude zijn die den k:o buijten alle twijffel seer gevallig soude wesen, egter konden wij sonder bequame middelen niets uijtregten: dus verre gekomen wesende, begaf sig den tholman nevens sr roelofsz: en den makel:r bij salabetchan, wie den tholm: 'tvoor genarreerde te voren gebragt en repliceerde sijn Excell:, dat al't gene sijn Ed: hadde doen seggen, de opregte encenceere waarh:t was en dat dierhalven sijn genegenth:d en opregtigh:t die sijn Excell: den l:n directr toedroeg, altijd die vande andre europ een verre exalteerde oversulx ten dien insigte sig voor n volle eerbaar ook voor al de wereld sijn Ed: voor sijn Eextiellenties troorwantesten ommisi in ad Vensonel, in souratta te begelijden, dierhalven niet eens mijn versoek inwilligen, hoe kan dan den vrundschaps band onverbreeckelijk blijven, en terwijl d'engelse seggen dat de hollanders en franse in dit spel mede deel hebben, diende sijn Ed:t sonder mijn versoek een vaartuijg buijten te doen loopen, hier op dupliceerde s:t roelofsz dat rovers en schelmen alderhande vlaggen bij maakten, en over sulx daar geen actie uijt konde genoomen werden, omme ons met dat vuijl te behoedelen, sijn Excell: seijde dat hij den h:re directr: van 't gene gehoord hadde nevens sijn gebiedenisse maar soude rapporten doen nevens verseeckering dat sijn Excell: de maij t ten faveure van sijn Ed:t ende comp:s alles wilde overbrieven, gevende hier mede gem: P:r roelofsz: zijn afschijd, die vermits het laat in den avond was geworden, twee ruijters door sijn Excell: wierde bijgevoegt omme hem ten sijnen huijse te Convojeeren. do men wil dat de rijx vorsten van visiapoer (:na dat onangseeph na cheerbidder om golkonda te naderen was vertrocken :) een groote magt bij den anderen gesameld souden hebben, en den amarauw roijlachan slag geleverd, welcke door de visiapoerders gantsch in route geslagen en tot binnen visiapoer gedreeven soude sijn, werdende die vorsten dagelijx sterken met grooten toeloop en soude de stad visiapoer door hun als geblocqueert wesen waar door orang seeph genootsaakt soude zijn, sijn voorneemen tegens golkonda te staaken, en den amarauw roijlachan met een goet aantal krijgers bij te springen. — En spargeert men hier mede dat den golkondasen vorst op de aannaderinge des mogols zijnde schatten, bestaande in 30: karoor in sijn kasteel soude hebben laaten brengen, hebbende de maijt den broeder vanden gedecapiteerden madona weder in genade aangenoomen, en g'ordonn:t met sijne gantsche magt sig bij de maijt te onthouden, wesende dien kroondrager soo 't schijnt— 't eenemaal g'resolv:t den ouden orangseeph dapper 'thoostn te bieden, en 't al denuijtterste tot behoud van sijn erfzetel en landen te wagen. den tholman ordre van salabetchan becoomen hebbende omme het behoorlijcke beschijd nader en klaarder op alles 't geene s:r roelofsz: op 5: Cour:t ter  ordre van den Ed: h:r direct:r sijn Excell: hadde geprohibeerd te geven mak:r 8 diende, 2e Janus aren 5Do P D aan rond
diende dat nu door godes zegen de verwagte 's comps bodems ter rheede waren g'arriv:t oversulx wilde sijn Excell: niet twijffelen off ogelat na open aandel bhaare onthielden, en waardoor del rheede grotelijx wuerd g'incommod:t, te doen los gaan, te meer sijn Ed:t daar toe bevoorens onmagtig geweestn sijnde, gesegt hadde, dat ten ware het gebrek van sufficante instrumenten, om tegens de corsairen, off, en defencive te konnen ageeren, niet obsteerde, sonder dat sijn Excell: eens daar toe quam aante soecken, soude hebben doen gebruijcken, werdende nu meede sijn Excell: ten overvloede bewust, dat de gerugten die met d'aankomste dier bodems door dese stad sig hadden verspreijd, dat de so dikgem: grijp vogels geensints (:so als eenige quaadaardige nijdigaarts (meenende) d'engelse) sijn Excell: soecken te doen gelooven:) nederlanders waren, en waarom als nu sijn Excell:, als meede alle dese traffikanten van de sekerh:t onderregt zijnde, alle gedagten dierwegens quamen te excludeeren, oversulx dan terwijl de nederl nr zee alleen domineeren, oordeelde sijn Excell: geen beeter middel uijt te konnen vinden, als zijn Ed: ten eijnde voorsz: te annimeeren; voornementlijk mede omme dat dese Coopl: door sijn Ed:t zeebrieven gegunt werdende, egter tegens alle redelijkh:t door die schelmen van't haare berooft en so de venerabile ordres der nederlanders wierden gevioleerd, over sulx sijn Ed:t te meerder reeden had, omme een kleene Equipagie met weijnig onkosten te doen, ten eijnde de voorsz: vijanden van't algemeen off wel van deese bhaare overdrijven, off uijtter zee te Iaagen als wanneer sijn Excell: grotelijx soude inde nederlanders gehouden zijn, en dan den koning alles meede participeren, wie buijten alle twijffel sulx ten alderhoogsten b'agreeren soude, weshalven dan gen: tolm: zeijde, geliefte uE: den Ed: heerdirect:r dit alles te rapporteeren, ook dat sijn Ed: niet gelieften te versuijmen, eenig vaartuijg zee te doen kiesen, sullende met sijn Ed. e believen op mergen op den alles antwoord verwagten. gelijk onderwijl dat â dato de leeden deses raads door den Ed: h:r direct:r beroepen wesende, bij deselve beslooten is sodanigen materie als ons resolutie boekkan doceeren, den — 9e Do den heere direct:r salabetchan op sijn versoek, en het bovengenameerde het antwoord daar toe dienende, door den mak:r liet aankundigen te weten dat het wel waar was twee onser kielen hier ter rheede waren verscheenen, maar dat deselve met persische goederen volladen in't kort derwaarts moesten vertrecken, eenelijk maar wagtende op 't advijs dat den heere direct:r ons vandaar stont te laten toekomen, maar wilde sijn Ed:e nu, tot genoegdoeninge van sijn Excell: een onser smalscheepen om te gaan kruijssen, detacheeren, sulx sijn Excell: hier over vernoegt sijnde, repliceerde, 't is goet sijn Ed:t moet een smalschip doen klaarmaken, want ik hem so ernstig daarom versoek, en hoewel 'tselve niet bequaam is, om tegens de mogt dur rovers te ageeren, sal 'tselve konnen dienen, om ons van't gedoente derselve van advijs te dienen. ondertusschen komt de sloep nassouw met 's Comp:s goederen beswang:t van de rheede voor dees alphandigo op te dagen, sulx sijn Excell: ordonneerde de thollieden 'tselve terstondt, souden descorgeeren, en ten eijnde voorsz: 'tselve bequaam te maken, wanneer sijn Excell: een zijner vertrouwste dienaren daar op wilde doen embancqueeren, omme in't kruijssen van alles jnspectie te neemen, en bij retour sijn Excell: rapport te transporteeren. onder tusschen een onser smalscheepen komende op te dagen, dat bequamer was om die fatigues uijt te staan wilde sijn Excell: 'tselve ten eersten laaten ontladen, sijn dienaar daar op doen overgaan, en in troque van de chialoup gebruijcken, wanneer dat vaartuijgie wederom zijn voorigen dienst vand' EComp:e soude konnen waarneemen; en verder voortvaarende, seijde sijn Excell: den Ed: h:r directr als sijn eenigsten en grootsten vrunden 'tselve maar alleenig had willen voordraagen. hier meede onsen makelaar sijn afscheijd erlangende. — 12' Do quam den secunde deses tholmans madodas van soualij alwaar door solabetchan bij den presid. t om hem te vermanen tot sijn wederkomst inde stad met een miss:e in't persiaans aan salabetchan gesz:, te retourneeren, luijdende als volgt: madoudas door sijn Excellenties ondre bij mij verscheenen wesende, heeft veele instantien gedaan omme mij te persuadeeren souratta waarts te retourneeren, maar doordien ik konsidereerde hoe menigvuldig de aangedaane en geleede affronten en vilipendien so door sijn Excell: als verdre regenten en andere koopl: mij en mijne landsaaten overgekomen waaren, kanik nog niet resolveeren, ten zij mij alvooren ten vollen refaicte werde gedaan, mij van hier tot u Excell: te transporteeren, te meer dewijl mijn persoon, so met het vertrek onser scheepen naar het patria hier ten hoogsten vereijschen, omme alle saacken een korte depesche te doen erlangen, so dat wanneer ik al bij uExcell quam te verschijnen, uExcell: alwederom ten eijnde herwaarts te vertrecken soude moeten verlastigen, en dan sijn Excell: Iujurien ook moeten gedoogen, dog wanneer onse scheepen sullen vertrocken zijn, sal ik mij d' eere aanmatigen sijn Excell te komen visiteeren. — 13e Do quam alhier een pattanner met brieven voor den engelsen presid:t uijt bombain, die ten eersten naar sualij wierden gedepecheert 'twelk dien heer sodanigen vreugde heeft veroorsaaketn, dat hij seijde (:so men 'tseggen der benjaanen geloven mag:) dat hij nu als herbooren was aangesien hij als een verschoveling, door veele vilipendien en affronten ter nedergedruktn, den laatsten snik dagt te Expireeren, gevende dien briefdrager voor't aanbrengen van so goede tijdinge 22: ropias schenckogie. — Gecollationeert Accord:t In Couratta desen 25e.