bissij van Ciribon seer siek opgekomen zijnde, den 14en maert was overleden, dat hier bij zijn broeder Cra in sadra nu Radja goa, en op weijnigh naer, alle de Maccasar groote droefht veroorsaakt, waer uijt wij bespeuren, dat off Schoon Radja goa voornoemt, met Bissij groote vijanden schenen te wesen; zulckx maer Samblanten geweest zijn, dan soo ons van die 'tselve gehoort heeft, geseght is, soo betuijgden Crain Saderbonij die tijdinge — gehoort hebbende:) met een beweeght gemoet en schrijende ooge dat nu de hoope tot de maccassersche herstellinge ten eeneman uijt is, en den losen Cronron betuijgde ook aen een van zijne vertrouwde vrunden, allangh voorsien heeft, datter geen hoope tot de mackassaersche herstellinge meer en is; en daerom seijde hij voor best te Oordelen, dat de makasaren Radja bonij believen, en wat hij goet vint naerkomen; wij en willen niet twijffelen; offte dese onverwaghte tijdinge zal Radja Palacca, anders Radja bonij, ten hoogsten aengewesen, dan nu en heeft hij voor niemand te vresen. is op de nodiginge van Radja Loebol naer Loeboe geweest, en voor weijnigh dagen tot chiendrana In bonij wederom gekomen, van waer wij hem eerst daeghs weder hier verwagten, hoe hem nu vorder ontrent de E Comp:e zal gedragen, moet ons den tijt doen ondervinden, bij gedag onsen brieff zullen uE: aghtb:rs sien, wat wij van bontor Pentjana, Bangaij en Cajelij hebben geseght, en dat wij onsen ternataens Caspet:n Safsagogo met 25: gewogen Ternatanen
Ternatanen en een ads:t naer Cajelij hebben gesonden om aldaer te beletten dat die van chindrana op mandaers geen rooff en jnvagie, op de kajeliers (die onder ternaten behooren:) mogten doen, gelijck hun voornemen scheen te wesen en eenige Jaren herw:ts hebben gedaen, dat de Cajelijse koninghje niet zouden behoeven te lijden;, soo zij malcanderen maer wat beter konden verstaen, alse doorgaens niet en doen, dogh ons is 't sed:t korte dagen beright; dat de marndaresen voornoemt (door radja bonij naer onse aenspraak met hem over die saek als Jn voorsz: brief ook gem: staet niet Naer kajelij opgetrocken maer thuijs geboleven zijn, waeromme wij ook met onse chialoep groeninge de J:o leden week van hier naer kajelij vertrocken; om onse verleden Jaarse aldaer gelaten schulden ten eenemael tJnnen, en daer mede dien smallen handel (die de onkosten niet vervallen kan) volgens de ordre van haer Edlens aff te breken, ook onsen ternaats Cappit:n Saffagogo voornoemt weder op ontboden bij haer Edens brieff vanden 3:en feb: J:o met het Jaght Pouleron aen ons gesz:, zeggen hun Edens aldus. — Anders vinden wij niet dat de vaart van maccasser tot passir over en weder ter negotie van eenigh belangh zij geweest, en nogh minder van Cajelij, welken aengaende) wij dit zeggen; dat het selve onder opsight van makasser voor reecq: van Ternaten wel is gestelt, maer miet de negorije Palo, daer dight aen gelegen, blijkende uijt het Extract
Extracht der missive de dato ult:o aug:o verleden Jaer door den gouv:r Ladtbruggd en raed aen ons gesz:, waer op UE: derw:ts bij voorvallende, occagie, 'tzij over amboina, oft anders 't gerequireerde beright hebben te geven, vermits ons Jn 't beantwoorden, der ternataensche brieven nu daer aen zij gedragende. wij hebben hier op naergesien 't gene hun Ed:es ons bij den brieff vanden 19:en maert 1679: hebben gesz:, en luijt mede als volgt. vallende de kajelijse klappus olij wel vrij wat slegt, maer geconsidereert den Civilen Jnkoop, zalse ons nogh eghter konnen te stade komen, mits datse nogh verslimmeren nogh verdieren en zullen, uE: uijt onsen brief naer ternaten gesz, konnen sien, en lesen, dat wij op het voordragen vanden gouv:r en raet aldaer uE. sorge, tot soo verre te weten, tot voorsz: Cajelij toe, over de westkust van Celebes hebben aenbevooren, latende de rest hun E: bestier gedefereert, om Jn diervoegen 't een en 't ander op de gevoeglijckste maniere Jn bequaeme ordre te houden; mitsdien konnen wij niet misprijsen; de besendinge die uE: p:r Jaghtje Rotterdam derw:s voornamen te doen, maer het zal niet te min zijn overlegh meriteren off die smalle negotie soodanige Equipagie al dragen kan, ten ware door den sleet van grove doeken; in verruijlinge tegens nogh wat anders, als de voorsz: olij, off wel door weder verkoop van deselve, op makkasser, ruijm soo veel overgewonnen konde werden, waer van de ondervindinge ons, en uE: door de geseijde voijagie wijser maken moet. uijt