connen aengesproocken werden maer desen gast verseeckert dat hij vande quade handelinge indes overledens boedel gepleecht niet can overtuijgt werden, sal hem dese harde aenspraacke nae alle apparentie weijnigh — aentrecken noch daer door tot belofte van betalinge te brengen wesen Even wel dewijl voor als noch geen nader middel te bedencken weten om te geraecken aende waerheijt, en dat dit aen boort voeren wel net de minste aenstoot der Lantregenten te verrichten is, sullen wij niet naelaten ter gelegener tijt en alst best schicken wil daervan een proeff tenemen, om off noch buijten hoop jets aenden dagh quam, waertoe niet sullen gebreecken alles te contribueeren wat mogelijck en bedenckelijck is, den directeur zijnde geraact tot het naesien van 't gunt den coopman wouter Roothals tsedert 25. mart 1667: wann. r uijt spahan in gamron is aengecomen tot den 17:'n octob:r daer aen volgende in diverse coopmanschappen aenden overleden maeckelaer kunsie heeft vercocht en vindende te bedragen, f 828961 812, valt daer beneven in Memorie, hoe wegen d' ceijl onse coopmanschappen geprojecteert geweest tot den Bassurasen handel, bij het staacken vand' voijagie om den oorlogh indat geweest doorde gedissigneerde — opprhooffden den provisioneelen coopman Robbert patbrugh en Adriaen Brouwer ondercoopman in Gamron gedebiteert, sooveel aengaat die op tijt vercocht sijn geweest noch onvoldaen waren, bedragende f 55896: 12: — en dat geseyds mons. rs, op haar vertreck met d' Inlantse vreede nae ceijlon, den coopman Wouter adriaensen Roothals de Invorderinge hadden opgedragen Examineert dien volgens aenstonts dewijl daeraoff inde negotieboecken niet aengeteeckent was, waer dit capitael mocht wesen ende off de penningen noch t'ontfangen stonden, bequam voor bericht van meergemelten Roothals hoe hem niet beter bekent was off de vooraengetogen coopmanschappen waeren aen kunsie vercocht en dienvolgende de voldoeninge vandaer mosten comen, dat hem op den laasten dagh als de vooraengetoogen patbrugh en brouwer uijt dees rheede nae ceijlon reijs maecter seecker acte In forme van obligatie door patbrugh geschreven van haer was overhandigt, om den tijt daerbij gestipuleert vervallen zijnde van kunsie, de voldoeninge tevorderen, — gelijck hij kunsie, sich bij deselve acte met eijgen nader onderschrijvinge, ene buijten dien sijn gewoone hant teeckeningh voor de Invorderinge en promte voldoeninge, onder verbant van persoon en goederen had verbonden doch den vervaldagh op verre niet verscheenen geweest, kunsie dier wegen noijt heeft aengesproocken, Ingeseijde obligatie staat int begin genooteert den naem van een persoon, aen wien dese voorseijde coopmanschappen souden vercocht sijn, maer daernae vernomen wesende vont men geen mensch die denselven coopman kenden, off oijt hooren noemen hadde — sulcx hier uijt niet anders connen besluijten, off heeft den overleden kuusie, desen middel aengewent, en vertoont een persoon als coopman, met een gefungeerde naem om buijten vermoeden te blijven, dat hij selffs d'cooper was en alsoo de goederen bedecktelijck in eijgen handen te krijcen gelijck bevonden is seeckerlijck gedaen te hebben door welcke valsche practijck van dees maeckelaers, oock en dat de coopluijden Patbrugh en Brouwer hebbende gesien desselffs groot credit bij 's Comps Residenten, mitsgaders wijders Inportante sommen aen vertrouwt is, als vreemdelingen verleijt wesende haer aenbevoolen goederen onder borchtocht van gemelten kunsie hebben affgestaan en alhier gelaten, sijnde alsoo niet anders weetende off hebben haer saacken wel versorght, nae ceijlon vertrocken, behalven den com sech eruster den van ma so met want ten naeuw schapp ocht tsijn voor ten des over sies hoort ha verseecker woord rtinge selffs sten erdat overcom stond dato art nad souratt aen gelen was tsient houden landt, gem. gevol nams hantog: hien do. ijden geseijt ourat deren Comps onder eijgen wel onen een
No 13 Originele brief den 6n Maij deses Jaars aan hane 2 behalven dien staat den overleden maekelaer bij de negotie boecken ge debiteert onder een apparte post f 4196: 10:4. ontstaende uijt 1177:st Visiapourse pagoden Inden Iaere 1664: door hem kunsie als cassa houden onder meerder contant voor reeckeningh vand' E: Compe na chormandel versonden tot 13 mamoedij off 6½ abacij ijder pagood onder conditie soo de pagooden waerdiger dan de abacijs mochten be vonden werden, 't meerder rendement ^ hem kunsie soude werden ver goet en daer tegen de minder waardije gehouden te Rembouseren welc saacke door over en weder schrijven tussen chormandel en Persia in different geraeckt en voor haer Edle tot batavia gebracht zijnde aldaer eijndelijck verstaan is kunsie voor't opgemelte bedragen dat de pagooden minder souden hebben waerdigh geweest onder een apparte reeck: te belasten sonder hem nochtans omde betalinge te precipiteeren maer tijt gunnen in tebrengen de pretentie d hij vermeijnen soude hier tegen te hebben gelijck hij dan met goede redenen gesustineert heeft aen de geseijde somme niet schuldig tewesen maer 't geen de pagoden meerder als 't silver gelt gerendeert hebben hen toetecomen uijtwijsende verscheijde brieven door den E: Iaques caulier dierwegen herwaarts geschreven doch is dat over geen nader uijtspraack gecomen, ende hij kunsie, onderwijl overleden, sullende u Edle bijden brieff van 26 Januarij 1669: dese tijdinge telesen niet sonder reden ontroert hebben, ende mitsdese nader vernemende datter geen off weijnigh vergoedinge te verwacht is, noch meer verstellen, 't meeste daer uijt kunsies boedel jets aen tegaranderen sijn sal bestaat alleen in eenige huijsen en thuijner die den overleden wel veel gelts hebben gekost maer voorde E Compe niet waerdigh sijn, en bij vercoop het vierde vantcostende niet sullen renderen, hier bij gereeckent de goede schulden gints en herwaerts noch uijtgevonden en ondect, brenght tsamen uijt 80: a 100: C guldens sijnde alles daer eenigh verhael op schijnt, doch wanneer daer aen de handen werden geslagen, is niet te twijffelen off sullen soo veel obligatien voorden dagh comen datter weijnigh voorde comp overblijven sal wij sijn echter voornemens een langh een eijnde daer temaecken, om teweten wat d' E: Compe uijt den desolaten boedel vanden overleden sal connen garanderen waer van den uijtslagh u Ed. s tsijnder tijt behoorlijck geadviseert wert, ende gelieven uEd verseeckert te sijn, waer noch wat te haelen off naemaels op te soeck mocht wesen aen ons schuldigh debvoir niet sal mancqueeren den directeur can met apprehenderen daer de slechte constitutie va den gewesen maackelaer kunsies staat over meer dan vier Iaeren allesints en bij meest ijder ten vollen bekent is geweest, Evenw nochtans soomerckelijcke capitalen In coopmanschappen, als d contanten daeraff geprocedeert successive aen vertrouwt en in derselver vermogen sijn gelaten, daer bijde Instructie vand' h. r dircc dirck Sercerms gelaten tot narichtinge van den E: hr Ioan Berckhout soo Expres bevoolen wert 's Comp. s penningen aen geen maeckelaer te laten maer onder eijgen op sicht en bewaring te houden en aen welcke Instructie sigh d' E h. r directeur Iacob Willemsz inde memorie aen sijn successeur d' heer hendrick van wijck sal. r verleent onder anderen Insgelijcx is refererend dan
dan connen wij niet vernemen dat tsedert d' Introductie vanden laasten dese goede ordre in achtinge gehouden noch op gevolght geweest is, waeruijt altans blijcken d'vruchten van soo ongehoort crediteeren, en 't opmitteren van voorseijde goede ordre, doch 'tgeen het beclaaglijcste sij, is dat in 't eijnde d'E: Compe de meeste schade daer aff tedragen heeft, hier vooren is u Ed. e aengewesen de cleene apparentie van verhael uijt den boedel vanden overleden kunsie veel min sien wij vanden coopman Roothals te verwachten alsoo onder Inventariseeren van desselffs goet niets van belangh is vernomen na de becomen, berichtinge soude sijn penningen bij meergemelte kunsie op Intrest hebben gestaan en daermede Insgelijcx verlooren wesen hoewel anders bevoorens oocq geen tijt gemancqueert heeft, jmmers capitael gehad hebbende tselve voor sigh Elders soowel te verseeckeren dat daer geen opvorssen aen is, nu resteert noch 't verhael datter is op de heeren directeurs Hendrick van Wijck en Huijbert d' Lairesse de salr voor sooveel op 't naeuwste gecalculeert, ende cassa ontfangh en uijtgift byde boecken ten tijde haerder E: administratie exactele naergesien, wanneer sijn comen te overlijden bevonden wert aengem t cassa doenmaels gemancqueert te hebben, en nae dato door kunsie onvoldaen gebleven is bedragende ijders quota als volght Den directeur Hendrick van Wijck  f 202755183. vanden directeur Huijbert d' Laresse. . . /67350//-/- hier bij gedaen het tecort comende vanden coopman Rooth als inden tijt van 8. - maanden - - - -  3533741910. brenght tesamen uijt. . . . . . . . . . . . f 623480/17/13 zijnde 'tselve bedragen dat hier vooren is aengehaelt, bij ontfangh van Transport aende cassa temancqueren, wat op Batavia uijt de boedels van geseijde directeuren tot vergoedinge sal comen, wert u Edle ontwijffelijck vandaer ontwaer, bij de negotie boecken hebben wij 't geseijde gebreeckende vande cassa op tecort comende contanten overgeschreven om alsoo een effen staat te hebben —jmmers tot sal werden g'ordonneert hoe met dese reecq: verder hebben te handelen waer nae ons promt sullen reguleren Den voorsz: coopman wouter Adriaense Roothals, vier maanden na 't arrivement vanden directeur aengehouden ten principale om aenwijsinge te krijgen, off oock elders eenige vande vercochte coopmanschappen aen kunsie onder de coopluijden noch weder conden werden opgesocht, alle den geseijden tijt vruchteloos doorgebracht, en soo bij monde als geschrift verclaringe gedaen van niets, tot verhael dienende, bekent was, ofte daertoe eenige openinghe en bericht te doen wist, hebben wij den 25. n Iunij jongstleden besijden de stucken tsijnen last met het Iacht Nuijsenburgh advoicture— nae batavia gesonden om sijn saecke aldaer te verantwoorden, met derselver versendinge is Persia geheel van coopluijden ontbloot T. verder vrij sober, van volck versien om s Comps affaires waer tenemen, sijnde maer een ondercoopman als hooft in spaan en in gamron een bij de packhuijsen buijten weijnige assistenten hebbende dees Lants vehemente coortse al weder eenige wegh genomen den good nbe en ven welc a in zinde dragen een linge tied goede schuldig endeer den is daer erwijl 1669: mitsdese swachte iets thuijner stende tsen a 100:C neer llen soo comp nde daer boedel tslagh uEd: p te soeck ueenen utie va Jaeren Evenw als d en in Hr. direc van naen waring Jacob ndrick ererend dan