September Banda Nassauw van keffing niet ligtelijk sagen boven te geraken deed ons des anderen daags van resolutie veranderen, ende steven Z: W: aansetten, gelijk dan op die cours, den 10. ' deser maant ter reede jliboij, voor wetar ten anker quamen daar wij van Radje Salomon beleeffdelijk wierden gerecipieert, om- dan met ordre van dit Lant als gedagte vorst te spreken, sal van 't Eijlant welkers eijgentlijke naam wetar is, eerst beginnen, bestaande in sijn ommetrek wel 70: a 80: mijl, is schor en dor van veel hoog gebergte, en buijten d' Alphoeresen die hun eenlijk, in 't gebergte onthouden, met geen duijsent bekende inwoonderen die meest aanstrant woonen en den waxhandel drijven bewoont, sulcx wel 1/3 van 't wax daar dit Eijlant uijttermaten op ulent van is, door gebrek van inhamelers volgens getuijgenis deser natie, en Radje Salamon verloren gaat en verderft; d'eerste vruntschap, en aliantie is in't laaste van 't Iaar 1670. , tusschen Ian Blinne, ende Witte zalr met d' OrangkaijeAmarato opgeregt, dog 't jnstrument, dat sij hier van, aan dese Orangkaij hebben ter hant gestelt, is van sulken sobren absurten gestalte, en inhouwt, dat het sig selver schaamt, gelijk het selvige onder de bijlagen, met Letta A: te sien is, evenwel sijnse door onse continuelen, af en toevoer, met ons in vruntschap gebleven, except eenen Leki Roma, die al van 't jaar 74. , sig tegen d' E: Comp. heeft gebandeert, gelijk hij ook nog niet het Bergvolk van Peraij (daar 't meeste wax valt) t'samen spannende, eenige strant Orangkaije ie om reden) hier na te verhalen, met Radja Salomon, geen doen willen hebben) animeert sijne zijde
September Banda Nassauw. geraken verandete kiesen, gelijk dit in 't dagregister, 't sijner plaatse niet behoorlijk omstandigheijt genoteert, en te sien staat, sulcx desen rebel nootsakelijk eens sal moeten gestraft, of verjaagt werden, soo d' E: Comp. ' de wel geintentioneerde Eijlanden niet t'eeniger tijt van haar wil afgetrokken sien, tot ruine van desen vijant, sullen de strant Orangkaij selver Mans, en magtig genoeg sijn, soo d'E: Comp. e, boven 't reets geposteerde guarnisoen, hun met 10: a 12: soldaten, en een Chialoup voor 2: a 3: maanden maar belieft te adsisteren, en als tot een — rugsteun te strekken; Ik hebbende met ses der voornaamste Orangkaijen een verbont, tusschen haar, en d' E: Comp. s opgeregt, en nade wijse deser — Natie op den 15. ' Iunij, gesolemniseert, hier bij beloven sij, net uijtgedrukte woorden, al 't waxaan de E: Comp. e alleen te sullen leveren, en geven haar mede t'eenemaal in Comps bescherminge over, gelijk dit bij originele verbont, op 't register- onder Letta B: omstandig te sien is, dog om dit Contract (speciaal om al 't wax aan d' E: Comp. ' alleenig te leveren) haar ligtelijk te doen onderhouden soude daar de meeste tijt van 'tjaar wel een Comp. s Chialoupje vereijssen, om hun van de — vremde handelaars, als bandaijers, alpresen, Maccassaren, en andre Natien, die jaarlijcx — in hoeken en winkels, daar aan komen en blijven leggen, te bevrijden, want dese dwingen haar somlijks hun wax aff, anders soude dit Radja— Salomon ook wel t' meerendele, terwijl hij hier— resideert, kunnen verhinderen, soo 't niet en bleek, bij sijn jongste schrijvens, aan u: E: Es dat ter— contrarij, daar selver vremde handelaars soekt, deert, gelijk in vruntdie al van 't meeste wel sijnse Orangverte dan op— boij, voor adje ,om — rst te tlijke in sijn van veel hun eenuijsent woonen wel opulent- getuijgeengaat van't zalr nstrument, hant ,en selvige Radja - rt sijne zijde
September Banda Nassauw. te trekken, en hunne af en aankomst, garen toegelaten sag, en soude d'E: Comp. door dit ligte middel, van een Chialoupje (dat onderwijlen, op d'andre Eijlanden, mede seer dienstig soude sijn) gelijk in 't vervolg, notere) absoluijt, den waxhandel alleenig, van dat Eijlant en met vrij grooter quantiteijt kunnen trekken, als oijt bekent gemaakt off opgegeven is geweest principaal soude d' E: Comp. s merkelijk inde prijs dan ook komen 't gauderen, want daar het bevorens tegen 14 en nu door Radja Salomon nog, tot 12: rxs d' E: Comp. e is, en wert in reekening gebragt, daar sal het van 8: tot 10: rxs ja somtijts wel minder, altijts niet meerder d'E: Comp. e 't picol komen te staan, wanneert van een trouw en eerlievend dienaar, van de jnlanders selver genegotieert wert, en soude jk wel derven vaststellen, dat het door de voorige Comp. s dienaars noijt hoger, maar ter contrarij, nog wel leger ingekogt, en genegotieert is, hebbende jk alhier selver 8: picol, tegen 6½ reaal swaarte gout getrocqueert, welk gout, na sijn ware toets, en deugt; geen 11½ rx:s d'reael sw: waardig is, en halen kan; 'twelk dan wat meer als 9¼ rxs 'tpicol soude sijn, hier uijt kan de verdere reekening ligtelijk werde gemaakt, en wat bij d' eerste handelaars, soo met het ruijm inwegen, als — troucqueren hunner goederen, g'advanceert wert; Radja Salomon Speelman, die den waxhandel, jegenwoordig hier voor d' E: Comp. drijft, ontkent wel niet, dat het wax tot dog,