vanden staet aldaer noodsakel. hadde van doen, daer nochtans niet eens maer tot diverse malen evidentelijk gebleken sij, alle de dienaengaende gelopen geruchten is rook en wint verdwenen sijn en uE dienvolgende maer van ijdele dreijgementen (uijt een deel leugenachtige uijtstroijselen voortgekomen verwaert geworden sijn, het welcke voorts soodanigen schrik in uE schijnt ie hebben gegenereert, dat het gantse lant daer van gedavert ene in roeren gestaen heeft daermen nochtans noijt enich reken van vijand op onsen bodem heeft gesien, wesende voorwaer cleenhertigheden die in dappere mannen niet behooren gevonden te worden en dienvolgende ook voor verachtel. te houden sijn, ende wat nood ware het noch, soo bij aldien d E Comp:e hier door geen gevoele schade of interest te lijden quam, maer de selve is aen alle canten te onlijdeli. grood, behalven dat hare reputatie ook niet weijnich sij gekrenkt waren de minste gedagten is ons geweest, dat u E sonder nood, gelijck nu geschied sij, soo facil van onse gegeven ordre om Macao te bemagtigen soudet hebben derven dispenceren, wij souden daerinne anders versien en die saecke u E dispositie niet hebben gedefereert noch aenbevolen gehad, maer nu sieuwe eerst dat In het goed betrouwen t' welk op uE in desen hebben gehad geheel sijn bedroogen. hoe wij u E resolutien en papieren meer doorlesen, hoe daerinne minder fondament vinden, daer op hunne contraminatien sijn gebout, sijn d' gouvr gestadich doende geweest omme (onder pretext van sorgvuldicheijd) de leugens van kocksinjas geruchte voorgenomen oorlogs desseijn op formosa te bewaerheden, daer toe gebruijckt hebbende een deel vile chinesen die geen geloof en meriteren, stoppende het oore aen d'ander zijde voor de geene die contrarie sustineerden en getuijgen conden, het
het pijningen, geselen, bannen en gevangen houden sonder figure van proces, van vele soo aensienel als gemeene chinesen is voor ons schrickelijk om lesen geweest, en dat eeneli op ijdele presumtien sijlieden kennisse van kocksinjas aenslach souden hebben gehadt, daerse nochtans niets van belangh, en dat noch uijt puijre pijne hebben beleden, wij houden dese proceduijren meer voor tirannijca als rechtmatig, ende wanneer wij gaen insien watter al ten platten lande onder de arme chinesen omgegaen sij, ende hoe die — onnosele menschen met verlies van haer armoetje als beesten sonder de minste barmhertigheijd met gewelt uijt hunne bouwvelden verdreven ende op den dijk geset sijn, de landhuijsen geraseert, soo veel duijsenden sacken padije door het vier vermelt alle de chinese pachters uijt de formosaense dorpen doen delogeren, het gehele Eijland lameij van Chinesen ontvolckt, de visneringen ter Zee gestut, ende andere aen haer gedane extorsien meer, soo moeten wij uE alle metten anderen ofte te minsten de voornaemste raedspersonen, die nevens den gouvr hier toe consent gedragen hebben, houden voor de geene die oorsake sijn, vanden ruijneusen en desolaten staet, daer de Chinese colonie althans in vervallen is, soudende al schoon dat Cocksinjas crijgsmacht op formosa overgecomen ware de selve bij nae geen meerder schade, als nu wel door U E eijgen toedoen is geschied, ten platten lande hebben connen bewercken. end mogt dese verbaestheijd die in U vrwoont aen kocksinja wel eens occasie geven, om te doen en ondernemen jets dat hij misschien noijt is sijn gedachten heeft gehad. door al dese jnlandse beroerte hebben uE oock de negotie selver gelijk als verdreven, want hoe souden de Cooplieden lust
lust hebben ja Taijoan te comen, of hare handel joncken te senden, daerse met seer force arresten en inquisitien werden beswaert, ende aen niemandt vande hare enige brieven mogen schrijven ofse moelen eerst werden gevisiteert, ook laetmen de vertrecken Joncken nae china niet d' toe datse meer in waerde uijtvoeren alsse in hebben gebragt een restrictie die den vrijen coophandel immer geensints lijden can Mette voorsz.