Compie den besten dienst souden doen, en haer E ook het meeste contentament geven, gelijck de Coningen sonder twijvel mede over al soodanige persoon en gebruijkten, die sij best vertrouwden, en haar en haar rijck dienstigst oordeelden 'twelk sij dan seijden waer te sijn: En wat het Chiap vanden koning 'twelcke op het geschrift bij 3r de harde overgelevert gedrukt is, aengaet, daerover is alhier met weijnig te doen geweest, ontkonnende beijde Coningen wel expres selijk ldaer oors ons borgen en derde esende benede contant koper gaen gout hadde ijve aer
selijk, dat hetselve met haar voorweten of kennisse opdat geschrift oijd gedrukt is, en is daerover eerst bij mij gecomen, keeij demansouria nagara des Conings secretaris, uijt den naem van den ouden koning, mij afvragende, of en wat kennisse ick hadde van gemelde Chiap, die wij daerop in antwoord diende, dat wij op batavia tsedert dat naer jambij gedestineert waeren, tot ons vertreck, seer weijn in tijd hadden gehadt, en die, omme onse particuliere saaken te redden meest hadden bestelt, sulks van desaaken van jambij aldaer seer weijnige kennisse hebben konnen becomen, en dat in onse jnstructie vangeme de Chiap niet een woordt vermeld stondt, 'twelck hij seijde den Conink dan alsoo soude aendienen, doch daerbij en is het niet gebleven, maer hebben all verder ondersoek, soo sij ons seggen gedaen, en heeft den jongen koning ons eerst bekend gemaekt, dat sij den man nu uijtgevonden hadt namentlijk dat keeij ranga, een van onse sabandaers dat Chiap op sekere tijd eens gehadt heeft, omme op een brieff die nae boven most gesouden worden, tesellen, en tselve als dan misbruijks, en met eenen op dat geschrift van d'harde gestelt heeft gehadt, waeromme hij keeij Ranga ook gedeporteert hadt, en naer boven soude senden omme aldaer tebackeleijer, doch weten niet beter of is noch hier beneden, ende sal misschien wel weder hersteld werden, maer daer en is geen staat op temaeken, en dat voors: keeijranga dit door jnductie van sr deharde gedaen hadt, en daeromme niet goet en soude sjn gewees dat d' harde alhier gecomen was, om dat sij den selven siende, sijnen toorn wel lih niet soude hebben tegens hem konnen bedwingen Ordeelende dat die hem soo grooten leet aendede, met sijn Chiap te helpen misbruijken, wel weder quaet soude mogen doen, en dat daer door tusschen jambij en batavia wellicht eenige onlusten geresen souden hebben, weegende pangoran probo dabij dat hij ten tijden de goijer zalr eens in de Logie comende, van sr de harde mede soo onfatsoenelijck was bejegent, dat hij hem (:indien het ten respecte van haer Ede niet gelaaten hadde ) doorstooten soude hebben, ook dat hem eens 500: Rijxdrs van sr de harde gepresenteert was geweest, jndien te wege konde brengen, dat alhier opperhooft wierd, dewelke sij niet hadt willen accepteeren, en all hadt dat schoon in sijn macht gestaen niet soude willen doen hebben, om dat sij de hardekende voor soodanig een persoon, waerdoor batavia en jambij dis nu soo lange in vrede en eenigheijt met den anderen geweest waeren, in questie souden geraeken, en d'eenicheijt derselve hooger achte, als groote schatten (doch hierbij en is het mede all niet gebleven, maer hebben daer naer den spanjaert, die met de ambassadeurs op batavia geweest is, daer ook mede beschuldigt, ende hem te laste gelecht, dat hij Sr de hard daer toe geraaden soude hebben, als mede dat hij en gemelde hr op batavia aen haar Ede voor gegeven soude hebben, dat Evertmichiels sijn ambassaatschap, als mede sijn andere eertitulen en tekenen van de coningen soude gecocht hebben, twelke sij jaar mede soo aengetrocken hebben dat hem daeromme om kort te wesen, eijndelijck hebben gekrist, doch ver het selve int werk stelden, brachten den spangiaert (:wel geketent, en geboeijt sijnde :) voor onse logie quam, onder anderen keeij Tommagon Landrechter zijnde, ons tselve bekent maeken waerop wij haer dan examineerden, hoe dat sij dat wisten dat de spanjaert sulx gedaan hadt, waerop sij antwoorden dat sij sulx bekent hadt waerop wij weder dat geene vrijwillige bekentenis de alle ick laatestaen die door pijne of banden afgenomen waeren, bij ons geLoofmeriteerden, sij seijden dat hij sulx aen de ambassadeurs op batavia al bekent gemaekt, en het geschrift daer van aen haar luijden getoont hadt, en hoe seer wij haer voor desen, altijt hadden soeken inte prenten
jnteprenten, en nu weder deden, dat d' hr generael sulke dingen gansch niet geloofde, te meer om dat de partijen van Evert michiels sulx, soo het soo was, apparent uijtgestroijt hadden, die bij ons geen geloof meriteerden, en wat wij ook voorwender als onder anderen, dat den Coninck aen het seggen van soo een gering mensch als den spanjaert was, hem niet meer most vertoornen, als den Leeuw over het keffen van een kleer handge, dat het koninglijk was te vergeten, en sulcke discoursen in alle koningrijken aan de werelt van de Coningen wel gevoert, maer somtijts niet eens geacht wierden, het konde allmede niet helpen, maer kregen tot antwoord dat sij niet bij ons quaemen, omme met ons daerover te pitchiaeren, maer ons tselve maer snupelijk bekent temaeken, waer op dan eijndelijck versochten, dat hem soo lange maer wilden laaten leven tot dat wij den Conink selfs noch eens gesproken hadden, twelck sij seijden allmede niet conde wesen, waer op wij dan haer vraagden wat daermede voorhadden, dat sij ons dat bekent maekte, zeijden omme d'ordre te volgen, die sij van den Coning hadder, waerop wij eijndelijk niet anders meer seggen conden, als dat wij den koning dan mede soude bekent maeken, dat wij sijn leven maer soo lange versocht hadder, tot dat wij hem noch eens hadden gesproken, en dat sij ons tselve niet hadden willen toestaen, waerop sij antwoorden dat wij dat doen souden, waeruijt wel konden merken dat sij testricken ordre hadden daer van sij niet af tebrengen waeren, sulx niet verder daerinne doen enconden, als dat spectakel van onse logie afte weeren, waeromme haer aenseijden dat wij in geenen deele verstonden, als hem dan mosten en wilden krissen, dat het selve voor onse Logie soude geschieden, of dat wij het niet anders als voor een affront souden konnen rekenen, om dat wij met dat spectakel gants niet versien en waeren gelijck sij danr ock deden en brachten hem een weijnig voorbij onse Logie, alwaer sij dan haar voornemen int werk stelden, dien selven dagh bij pangoranprobo comende, wilde onder anderen van die saek van den spanjaerd spreken, doch wij diverteerden dat discours en seijden dat wij aen keejt Tommagon versocht hadden dat hem soo lange soude willen laaten leven, tot dat wij den Coning eens hadden gesproken doch tselve als dan niet hadden willen toestaen, en nu met onse discoursen hem doch het leven niet weder souden konnen geven, waerop ons antwoorde dat de schuld te groot geweest was, en vorders (:wel siende, dat het ons niet aengenaem geweest was :) daer voordien tijdt van stille sweeg, en naderhand weder eens bij hem komende seijde dat hem noch heel anders wilde getracteert hebben, en dat hem soo korten dood niet soude hebben aengedaen, en bij den jongen Coninck komende omme sijn brieff tehaalen, seijde ons dat hij te vooren (:gelijck ons ook dickmael voor desen gesecht hadt :) beschaem was geweest maer nu in sijn hart gerust was, om dat deschuldige uijtgevonden en gestraft hadt, dat de hr Generael nu op batavia conde doen wat hem geliefde, en eer wij noch van dese materie scheijden, connen niet verbij gaen, hoe dat d'engelse Capitain ons tot tweemalen toe heeft laeten weten, hoe datter saeken van belang tegens mij gepractiseert wierden, met versoek dat eens bij hem in de logie wilde komen, wanneer mij alle deselve wilde bekent maeken, twelk wij om de goede genegentheijt en jver die tot ons scheen te hebben, (:en omme de speculatien die haer Ede en wij daerover ten dienste van d' E: Compie souden mogen nemen, hem toe seijden te sullen doen, gelijck ook geschiede, aldaer gecomen zijnde begostons te verhalen, hoe dat hr Evert michielsz: verscheijde brieven, aende Coningen en grooten alhier geschreven, verscheijde scherkagien hadt wees oner Hard gesonden