gedient, 'twelck wij hoopen uEdle achtb wel sullen gevallen Cleijne vaertuijgen sijn hier geheel niet geweest, daermen bij tijden van noot, eenich volck mede soude hebben mogen oversetten, veel minder op de Revieren te gebruijcken bij een eenich voorval, dewijl al het ontsagh onder de malabaren daer mede moet gehouden en bewaert worden, want dewijl de stadt Cochien, als op een eijlant gelegen vande vaste wal door breede wateren afgescheijden is, soo blijckt daer uijt, datmen met vaertuijgen alles moet bestellen, sonder dewelcke wij in groote ongelegentheijt soude vervallen, al was het maer onse buijten wachten en forten te provideeren, sijnde sulcx oock een middel, bij vervolch van den oorloch, den famorijn ontrent Cranganoor groot affbreuck te doen, als coomende des avonts, van Cochier vertreckende, voorden morgenstant, aldaer pr Rivier aencoomen, daermen anders het volck op Buijpin moet oversetten, te lande tot Paliporto gaande, van daer met groote moeijte en langen tijdt door vissers vaertuijgen nae Crangenoor voeren 't welck als in doogen vanden vijant geschiedende deselve tegen alle aenslagen genouch gewaer schout en op haer heeden sijn, booven dien, bestaende de meeste Ragias als Berckenever, Teckencoer, en Porca, haer macht in vaertuijgen te water, Conden deselve met het besetten der Revieren, de stadt van alle toevoer afsneijden, en in geen cleijn gevaer brengen, t welck hun soo gemackelijck is te doen dat wij het sonder gelijcke macht te water, niet soude mogen beletten. tot welcken eijnde, als mede ten allen tijden gereet te sijn, wij onder handen hebben verscheijde Roeij Chialoupen en platboodemde schuijten, een wenselijcke saeck sijnde d' E: Compe langs dese Custe Conden houden drie a vier Cleijne lichte Jachten tegende roovers met acht a thien stucken Canon versien, aengesien wij met den handel wel souden Connen de sluijckerije ter zee, meester worden, maer geensints de Roovers, die hier zoo sterck toe neemen, dat wij onse Chialoup niet durven vertrouwen met koopmanschappen nae d'afgelegene Comptoiren af te senden, anders dan ingeleijde van 's Compe passeeren, scheepen, 't welck geen Cleijne verhinderinge bijbrengt, oock is alhier op heel Malabaer geen ander vaertuijg dat ter zee can werden gebruijckt dan den Chialoup de winthout, gansch veerloos, en waermeede wij vreesen d'een of d'anderen tijt, een ongeluck te sullen trijgen; sijnde oock niet genoi dese Cust te bedienen, 't welck u Edle
uEdle achtbe wel sullen connen sien, merckende de groote distantie tusschen Tengapatnam, ten suijden, en Canara ten noorden, van waer alle de behoeften en Coopmansz Comptanten &a moeten gehaelt en weder gebracht werden inden tijt van ses maenden, dienende oock die selve Chinloup tot lossen en landen der scheepen, en waerom wij uEdle achtb: gansch gedienstigh versoecken ons met drie a vier soodanige vaertuijgen te laeten versien, of ons te qualificeeren, deselve alhier te mogen op setten, om alsoo de kust en den handet seecker te maecken tegens de Roovers, die van soo een aensien sijn geraeckt dat d'inwoonderen, voornamen van 't zuijden sijn met derselver paspoorden vaeren, tot geduijrige Clachten der— vorsten over haer inwoonderen schaade bij de zee geleeden, en oock drijgementen, dat bij aldien d' E: Compe onmachtigh is, de zee van vrovers te bevrijden, dat sij souden gedwongen worden accoorden te maecken met de geene die haer beschadigen, om haer landen niet tot armoede te laeten vervallen, 't welck met die weijnich vaertuijgen was voorgecoomen en beleth., d' Inlantse soldaten off toepassen, hebben naede veroveringh der stadt Cochien, alle tochten en wachten int lant gedaen voor geen andere beloninge dan twee stuijvrs des daeghs, waer voor sij hun persoonen en huijsgesinnen mosten onderhouden, het welck sij met langhdurige Clachten hebben, aangeweesen niet mogelijck te sijn, en oock alsoo ondervouden is, want dewijle de plaetsen daer sijluijden ter wacht werden gesonden, seer verre vande stadt gelegen sijn, en maanden langh moeten blijve, soo lijden der selver huijsgesinnen vrouwen en kinderen groot gebreck, durende dat Cleijn onder hout niet langer, dan sij op de wacht sijn, van waer thuijs gecomen, moeten haer kost soecken, 't welck seer moeijelijck valt, want hun ambachten en neeringen, die sij soude tannen doen, moeten stilstaen, en niet weder zoo gereet aande gangh te helpen, daer mede haer huijs mogen onderhouden, maeckende 't selve een onwilligheijt van quaet gevolch, en oock dat veel onbequame, ende armste menschen van hun Capitijnen daer toe worden genoomen, buijten twijffel of sij weten haer voordeel daer in te vinden en doorgeschencken gunst en afgunst, dieswaren last te leggen op de geene, diese het minste bequaem sijn te dragen, waer uijt wij hebben bevonden te ontstaen dat veele sulcke, door ongedult met geweer en al vande wachten sijn afgeloopen sonder dat wij groot vecht souden hebben, deselve te straffen, Jndien wij hun verontschu dingh wilden plaets geven; alles wat wij hebben vermocht, is niet bequaem geweest dese gebreecken te booven te coomen, doorde verstrooijtheijt van dat hier
dat volck, dewelcken, als hier vooren is aengeweesen, over het geheele lant versprijt is; om al het geene voor te comen, en dat volck aan ons vast te maecken, hebben wij twee â drie Compe opgerecht, met, en uijtwelck, nu alle wachten en tochten werden versien, in gedurigen dienst, met een beloningh van twee Res en een parra Rijs waer door de selve 12. stuijvrs in gelt ontfangen, 't welck wij hoopen uEdle achtb wel sal gevallen en d' E: Compe goeden dienst ontfangen. , de houtsagerije. is alhier een voornaem beleth, dat de scheep maeck: rije soodanich niet can voortgaen, als wel behoorden, aangesien al het rouwt met de hant moet werden gesaeght, t welck niet alleen seer langhsaem toegaet, maer oock de scheepen bijnee de helft der lasten comt te beswaeren, door de hoogeloonen die daer op vallen; het was een winderlijcke saecke voor d' E: Compe, bij aldien wij op deese reviere een sagh moolen conden stellen alwaer een leer stercken vloet, en ebbe uijt en ingaet, maer dewijl aen soodanich werck veel vast is, en wij hier niema hebben sich dat verstaende, soo versoecken wij seer gedienstigh soo het mogelijck is, uEdle achtbe gelieve om malabaer te dencken, en ons, nevens een meester van die kunst, te laeten toecomen een Cleijn model; seeker sijnde dat, soo wij soodanigen moolen alhier door water conden doen gaen, een seer groote lomme gelt was gewonnen, het welck mede tot de Cruijt moolen en veel andergerief, soud konnen werden getrocken, en wij alsoo bequaem worden, behalven ons eijgen behoef, de Comptoiren te versien, en voornamentlijck Ceijlon, die alleen van dit Jaer 1000: stucx Calicoijlanse Jatij plancken heeft gevordert, sijnde voorons niet mogelijck geweest te voldoen de fortificatie. der stadt Cochien en heeft 't seedert novembr ao passo, aen metselwerck niet gevordert voorcomende dat alden voorraet van Calck en branthout verbesigt en verbruijckt is geweest om welck te vergaderen, den regen al veel heeft beleth, en oock nae desen trager en langhsamer sal bij coomen dan voor heen, om dat het branthout, waermede den kelck moet werden gebrant, ontrent de stadt. viermeijlen int ront is wegh gehaelt, en hebbe bosschen leedigh en kael gerackt, soo dat het selve seer verre en moeijelijck pr Riviere te brengen sijnde, oock nootsaeckelijck dierder worden zal, 't welck reets al is gevoelt, de vercoopers sonder meer gelt, die kapperije, laeten staen, want sij voorgeven, niet en connen behouden blijven; wat quantiteijt alhier tot den bouw van nooden is sal daer uijt blijcken, dat in eenen oover (uijtleverende 1112: parren kalck. 36 stapels branthout, jder breet een Rijnlantse roede viercant, en een halve roede hoogh) verbrant werden,