De zijde Tanna of naer de wijse vande Agrase negotianten— vervaerdight, heeft de negotie vant jaer 1670 in Japan gerendeert 8 perlo min dan de ordinair gereede, wes — goetvinden, om voor heen gegeve redenen, bij onse met hede van haspelen te continueeren, in verlange zijnde, hoedanigh die soort van zijde anno 1669 ter preuve naer het — vaderlandt gesonden, sal zijn bevallen. de leverantie vande zijde pee commen int eerst nogh niet wel aande gangh naer onse intentie krijgen, ook gelt hier in't lant een ceer off 1 3/5. lb 1¼ roa van 28 stuijvers en die te vooren uijt den Eijgen haspel versonden is, was maer tot 28 stver: of een ropij ijder ceer in reeckeningh gebragt, sulcx de— suijverste bij ons, om de groote winsten die dese grove— soort van zijde in Europa en Japan geeft, voortaan mede zooveel inden incoop is verhoogt, gaende over cheijlo nu 65 balen ter preuve.— Van het florette gaern, om naer het gesonde monster te doen Reden, handelt ons schrijvens van 3 aug:o aan haer Ed:e in battavia, 'tselve alhier qualijcq soo suijver van draed— of lang van strengen sal willen vallen, alsoo dit volcq alhier niet curieus en is, doch 'tsedert hebbe daer — omtrent meerder ligt gekregen, en bevonden dat de lengt der strengen en gevolchelijcq 't afbinden wel te observeren sal zijn, gelijcq ook ten naetsten bij het suijver spinnen vanden draed, maer sal een coer off 1 3/5 lb wel 9 â 12 tuijvers duer er dan voorheen het florette gaern, come te costen, wes het voor aanstaande jaer ter preuve, volgens gedane Eijsch, sullen doen claermaken; & vande 156 gl geEijste en alhier aanbestede mitsgaders apparent in uijtgaan van november over scheijlon te senden armosijnen, haer couleuren en (dat de incarnadine alhier— niet fix gelegt can werden, jtem daerom maer eenige — ten preuve daer onder aanbeheet zijn, den onse van 8:e— october voornoemt, waer aan ons nedrigh zijn gedragende. stucx balen ofte 1314 lb zijde worm huijskens gaan nu over cheijlon ter preuve volgens gedanen Eijscht— costende, 'UlE agt stver: en is daer van jaerlijcx wel — 200 lb en meer te bemagtigen,- ook hebben wij goet gevonden ter preuve daerbij te vougen 1139. lb rouw— cattoene gaern van soodanige soort als dan door d' Engelsche jaerlijcx veel naer Europa vervoert wert, — jtem. . . . . balen bengaels zeijldoucq eerbiedigh versouckende dat ons daer van, als tgeen bangala verder raekt de apparte bevindingh 'tzijner tijt magh toecomen, — insonderheidt vant jongst gen:e zeijldouck; — Twater, dat lange hoogh op 'tlant en in Pattana schade aent gebouw vande logie als de leveranciers haer — salpeter aerde veroirsaekt heeft, is tijdigh voorde zijde— teelt gevallen, maer heeft sulcx als de Extraord:s regen tijt onsen salpeter insaem tot nogh soben doen slagen, — scheelende van Anno passato wel 9758 packen ende — waerom ook genootsaekt zijn de fluijt alp hen (genoug— saam ledigh) naer cheijlon te versenden. — De Dobarra salpeter die wij om gegevene redenen van anno passato sustineerden voor een en deselve prijs— behoorden te werden ingelevert, als voor heen, hebben haer Ed:e ons geordonneert 25 perCto inden incoop te — verhoogen, sulcx uwe Ede: hoogh agtbare aanstaande jaer van die soort omtrent de 6000. man ofte 4086 ponden te verwachten hebben. — De breede addathaijs en hammans sijn desen Jare van seer goede deucht ingelevert, maer soo en doen de cassen nogh mallemollen niet, hebbende met de leveranciers alweer ongemeene moeijten gehadt en geresolveert, om een mael een fijn er soort, en nader met het monster (waerop hadden
(waer op de aanbestedinge en volle uijtschietinge van penningen geschied) accordeerende te erlangen, en het nodige redres daer in te verwecken, de grofste aangebrachte soorten, als doch in Europa doorgaans— cleene winste gevende, voorne: leveranciers aan hande te laten, ende waer door op den Eijsch ook ijets gebreken sal, de fijnste soort van 14. 13 en 12 ropien incoops— is een soorte tusschen cassen en mallemollen Tansieeps genaemt, ten preuve aanbesteet, daer van er geen meer sullen doen vervaerdigen, voor en aleen het rendement en uwe Ede: hooghagtbare behagen daer omtrent comen te vrstaen, vande gerras voldoen ook maer 2000. stucx (wesende de helft vant geEijsse) om dat deselve doorde duerte van 'tcattoen, als onredelijckheidt der leveranciers wel 25 percto bij sjaers te vooren, sijn in prijs — gesteijgert, dogh wijle het weer sich thans vruchtbaer— vertoont, soo sal 't mancquement, bij een goetgewasch van cattoen, aenstaande jaer gesuppeleert, en 't getal tot op 6000. stucx gebracht werden. — wij hebben't geacht van ons debuoir te sijn om den heere commissaris wil hem volgen op zijn depart van hier naer cassumbasaer extract briefs rakende de aldaer gedane redresse soo inden ontfangh der zijde, als het gewicht, waerop 'tselve voor heen in en weer afgewogen 16, ter hant te stellen, met versouck daerop naeuwe enqueste geliefden te doen, ten eijnde uwe Ed:e hoogagtbr re hun dierwegen mochte gerust houden, alles aldaer — naer behooren en comp:s maxime thans toegincq, met verder mondelingh bericht, hoe dat het gewicht van 72— r/a swaerte (daer bevoorens dubieus van hebben geschreven) nu onlangs verstaan, en doorde voornaempste cooplieden becragtigt is, een ceen van 'tselve tsedert den jare 1656. tot des presente Directeurs compste— in Euglij, geweest wab vand' swaerte van 72 ropien sicca voorn:t makende oversulcx tusschen den ontfang van soodanige 9o.ceeren en d' afpackinge van 144 lb p:r bael een different van 5 3/8 pr Cento 'twelcq d' E: comp:es soo lange jaren ontfutselt is, ja dat meer is, — de schrijvens, die soo haest sulcx den Directeur ter kennisse quam in Ouglij uijt cassimabasaer, en nogh bij 't aenwesen vanden gewesen oppercoopman en cassimabalaers opperhooft Jan velters wierden ontboden, met het gewicht, (dat doenmaels verandert en maer van 69½ ropij swaerte een ceer was) 'tselve, hoe hart ook — geperst wierden, doenmaels ontkenden, nu bekennen, daer gemte oppercoopman over aengesproken zijnde, — tselve verschil den ceeren van 69½ ro/a swaerte inden ontfangh en gesegde afpackinge van 144 lb, soo cleen wist te maken, door het schrael in en weer ruijm uijtwegen, off inslaan vande packen, dat het pas over het gros in een jaer 6 a 7 packen beliep, ende tot onvermijdelijcke en niet wel in reecq:e te brengen, — oncosten gebruijkt wierd, wij dit wercq Echten voornemens wesende bij verschijninge in Cassimabasaer naeuwen accuraet te ondersoucken, mitsgaders considereerende — dat men tot Extraordinaire oncosten aldaer ten gesegde— comptoire tot het laest van't jaer 1660 sigh successive — hadde g'aproprieert, van ijder bael zijde ind'afbetalinge vande leveranciers 2 ropien te korten, ende welcq doen eerst onder den titul van Disturij reecqueningh doorden — gewesen h:r directeur mattheus vanden Brouck (ten tijden als zijn E d' gecommitteerden wachtendonck en voorn: velters tot de visite van 't Comptoir Pattana hadde gesonden) in cassimabasaers negotie boucken in reecqueningh (sonder veel Extensie, en daer de drij — jongste jaren bevoorens door den andere omtrent de — vijfthien hondert balen zijn ingelevert) wierd gebracht, soo dachte die saek sigh wel soude laten ontwinden, gelijcq ook ondervonden sijnde, bij ons van sulcke Emporte— geoirdeelt is, d' E: comp:e daervan niet langer distituit behoorde te blijven, maer in ons advijs van 20 aug:o 1670. aan haer Ed:e in batavia dierwegen openinge te geven: maer nu het ceer gewicht van 72 ropien baerblijckelijcq aanden dagh gecomen, mitsgaders den hre commissaris — zijn E:s en den raet ten comptoire cassimabasaer — volcomen gebleken is, ende d' cooplieden daerop soo lange — jaren zijn gewoon aand' E: comp:s hun zijde te leveren, — soo souden wij van gevoelen zijn, inplaetse dat een ceer kennisse had
nu van 70 ropien swaerte is, men het selve behoorden op— voorsz swaerte van 72 ropien weer te brengen, als — komende ook over een met het gewicht soodanich de zijde ruw op de basaers gekoght ende vercoght werd, omme int aanstaande meer diergelijcke vuijligheden omtrent het verswaren vant gewicht naer vermogen te verhoeden. — Het dat wij advijs hadden vande hercompste vanden hre commissaris, soo vonden dienstigh onse coopmansz: in— obtie te houden, tot zijn E:s verschijninge, soo die niet langer en tardeeren als t'uijt einde van aug:o om of 'er — inmiddens hooger both voor quam, dogh gem:te h:r commissaris hier op 19:e derselver maant als in onse lant brieff van 22'. september vermelt, aangecomen, een Extract uijt de negotie boucken van Ouglij en de onderhoorige comptoiren deser Directie der verhandelde coopmanschappen, vanden jare 1656 tot het presente, ten hant gestelt, en vsocht zijnde, daerop informatie te nemen, - en is geen ander nut ten dienste der E: comp:e in desen gevonden, dan alles ten prijse en in quantiteit over te— laten, als in dato 3 augustij laetstleden aan haer Ed:e in batavia zij voorgestelt, alleen in plaetse van 3500 lb de quantiteit peper tot 400 0 lb hebbende vergroot en veraccordeert De summatie den winsten bij 'tslot onser negotie boucken op ultmo junij zijuwe Ed:e hoogh agtbare jongst bedeelt, wijsende 'tafschrifts brief in dato 8. ' october— laetstleden (voor heen gementioneert) pertinent aan op wat coopmanschappen en hoofden die gevallen en in tegendeel de ongelden uijtgereijkt sijn, daer ons— doenmaels, gelijcq ook nogh aangedragen, alleen maer den seggende, dat wij tot geen  verwonderingh hebben ondervonden, gelijcq uwe Ed:e hoogh agtbare 'tselve ook geheel onverwacht sal te vooren komen, dat men op— f 68200:14:15. aangegeve goederen f 34170: 14:3. thol heeft gesloocken, alhoewel die voet daerinne geobservee is, die wij int eerst op onse paresse niet dorste useeren) A:o 1656 en 1657. monteert top gebrachte f 60714. 8. 2. waerop geslooken f 4263-15- 1658 - - - - - - - - - - - 37357. 9. -. . . . . . . . - -4667. 17. 12. — 1659. - - - - - - - - - - -  29572. 14. 12 - - - - - - - - - -  3887. 11. 4. - 1660 - - - - - - - - - - - -  29398. 17. 11 - - - - - - - -  2040. 11. 4- 1661 - - - - - - - - - - - -  32920. 17. - - - - - - - -  2220. 1. — 1662 - - - - - - - - - - - - 52669. 9. 11. - - - - - - - - -  2508. 17. 5. — 1663. . . . . . . - - - - -.  44087. 5. 7. . . . . . . . . . . .  4325. 18. 15— 1664 - - - - - - - - - - - - -  40447. 4. 7. - - - - - - - - -  4393. 9. 12. - 1665. . . . . . . . . . - - -  36282. 16. 2. - - - - - - - - -  5345. 18. 2 - 1666 - - - - - - - - - - - - - -  32258. 14. 10. - - - - - - - -  3304: 16. 10. 1667 . . - - - - - - - - - - - 23652. 2. 9. - - - - - - - - -  2495. 8. 5. 1668. - - - - - - - - - - - - 38277. 10. 15 - - - - - - - - -  2605. 19. 7. 1669 - - - - - - - - - - - -  63045. 19. 11- - - - - - - - -  4928. 3. 11. 1670 - - - - - - - - - - -  61166. 6. 15. - - . . . . -  14821. 12. 7. 1671 - - - - - - - - - - -  68200. 14. 15 - - - - - - - 34170. 14. 3 gemelte heere Commissaris dit voorstaande vertoont en gebleken wesende, de differentie tusschen de vorige — ende de laetste jaren, heeft alhier den raed in consideratie gegeven of het niet dienstigh soude wesen, de thols aange vinge bij de moorsche regeeringh 'tsedert gemelte jaren te vorderen, maer heeft men daer omtrent de — moeijelijcqheidt, die het selve soude connen verwecken ende 'tgenet d' E: compagnie daer nu van heeft, geconsidereert, mitsgaders verstaan, dat werck omtrent die vande regeringh te roeren geheel ondienstigh is en een gelijcq bij de resolutie op den 5en. september ende Echter lange jaren gepractiseert is, maer om dat evenwel alle jaers negotie niet even groot en is geweest, en selffs wel 't geheel montant der goederen het nu— gesloocken capitael veeltijts niet heeft uijtgemaekt, soo achte dienstigh tot uwer Ed:e hoogh agtbare speculatie hier aanvolgende het geheele tols cargasoen en daerop in reecqueningh goet gedane eenige jaren bevoorens en vandie tijt dat het hooft compt:r in Ouglij gehouden is, te specificeeren om geen verkeerde: uijtlegginge eenigen die hun hier omtrent geraekt mogte vinden, te verwecken, namentlijcq. — ende hadden geraeten