geseijt, waer op d'onordentelijk plunderinghe gevolcht en de alles (dat christelijk was) maer tvrouwen schenderij voorcoomen is, maer dat sijn E: de voornaempste gepangennen met 't socht cleen breedame naer negapatan heeft dorven largeeren, ordeelen tot grooten ondienst vande comp:en, alsoo bij veelen wert gerucht een grooten schat (mits ongevisiteert vertrocken mede hebben gesleept, die bij eenige wel op hondert duijsent pardouwen off crusades wert begroot, dat voor eendeel aeneemelijk is, ende intor behoorlijk parten vande buijt, onder hem ende sijnnen raden gebleeken is, welcke saecken nae vermogen discretelijck, hebbe helpen ondersoecken ende daerinne d' Ed: H:r gouv:r behulpich geweest, als vEd:t omstaende hwt onsen gemeijnen briefgeliev te verneemen sijnde te presumeeren noch merckelijcke rijckdo heijmelijk onder hem berust, Noopende de portugeesen, dese sijn binnen malacca meer als wel gelooffelijk ter dessentie geprovideert geweest, van alle ammonitie van orlooghe dobbel versien, alleen heeft hun voor meenichte vant volck, den lijff tocht onbroocken waer toe d'een pestilentiaele siecte geslagen sijnde, den onderganck van hunen staet alhier veroorsaeckt heeft de stadt is soodaenighen voortreffelijcke stercte, als achte van de Eropiaennen in orienten niet gebouwt is, van redelijk groote ende tamelijcke ordonnantie met fraije kercken, en groote huijsen seer wel gebouwt doch omtrent de wallen met veel onutte houte huijskens ende kussen belemmert, die totbequaeme desentie, en suijveren vande lucht, diennen geruijm In desselfs terito racum sijn meenichte schoone thuijne ende overvloet van fruijt boomen daer hun meenich duijsent mensch arneeren can, ende verclaeren ons de papen dat malacca ende in desselffs teritorium voort belegh over de twintich duijsent menschen, heeft gehadt waer van wel 6 a 7 duijsent binnen de muuijren gestorven, de reste gevangen, verloopen, gestorven en noch overich sijn, dat giese noch 5 a 600 omtrent de stadt ende in d'omleggende dorpen noch wel 1000 sijn, die hun present buijten de stadt onthouden ende mettertijt, hun met thuijnen geneeren en de stadt met verversinghe sullen conen dienen door 17:
Is een plaatse Voor d' Jnvectie van de Lucht sijn sComps diennaeren hier met de schadelijcke siecten van coorts en loop en vercoutheijt Etc:a ellendich besmet sulcx dat het noodich werck ongedaen blijft, onse trecementen sijn noch ongeslecht, debressen der stadt ongeRepareert, de bevonden coopmansz:, noch niet al verseeckert de scheepen op de reede sonder macht sullen ten wttersten noch wassenaer met de gereetste en de costelijckste goederen naer battavia connen affsenden ende tot becomen ontsett van volck wttrecht, breedam, steen amsterdam boodt banda, en dengelsen anna machteloos op de reede blijven, sulcx dat behoudenisse van dese stadt hooch noodich is, hier scheepen en volck om alles te helpen redden, en in staedt te brenghen, met den alder eerste gesonden werden anders is te besorghen veel verlooren gaen, en dese plaetse in groote ellende vervallen sal, maer alles eens gereft en in ordre gestelt sijnde, sal malacca een treffeljk plaetse sijn, oock door toe vladiengende negotie, voor de Comp:e proffijtelijk waervan op mijn wedercomste, nader ondersoeck hoope te doen om welck te voorderen geraden wesen sal hier Iaerlijcx 2 a 3 chineese Ioncken comen, ende desestadt met sineesche bugers, oock versien werde, ende om de buijten lieden, alsmede veel portugeesen burgeren die genegen sijn hier te blijven woonnen, in nuttelijcke devotie; s te houden waere niet ongeraden hun vrije exercitie der romsch Relegie buijten de stadt in een cappelle ofte hermitage toegelaten wiert waer door ick opinieere oock portugeesche negotianten van Elders harrewaerts geloot souden werden, ende dese plaetse door Jders toeloop en onvermijdelijke frequentatie voor de comp:e seer vordelijck sijn van dese stadt mach tegenwoordich wel werden geseijlt machtich van muragien aensienlijk van gebouwen lustich van Landdouwen aengenaem van tuijnen cael door plunderingh coortsich door besmettingh arm mits den orloogh doch is te hoopen, die door VEds ordre toesendende hulpe, goede regeringhe ectc:a mits de goede gelegentheijt, tot voor spoedighestaet, ten van nde patieren pertso leunrt 18:
staedt, ten dienste vande Compe, geraecken sal, twelck godt almachtich gelieve te segennen Om dese stadt te gouverneeren ende in goede ordre te brengeen, achte den H:r Jhoan van twist (door sijn actijve neerstieheijt) een bequaem persoon te sijn, die in korten tijt grondighe kennise va alles Jnquireren sal, maer dient met eenen goet Oppercoopman geassisteert, die de maleijtse en de portugeese taele verstaen want alles door sijn E. alleen niet te beschicken is, anthonij hurt is mijn oordeels) tot de chargie onbequaem, te slap soorth loos, ende van cleene expirentie meer negen om eijgen als comps proffijt te proccureeren den sargiant maijoor lamoties en capeteijn Sorsenburch sijn valiaen te chrijchsluij mattjeh van leven en goet oordeel over sulcx om hier te resider noodich en bequaem, den fiscael schilder huijsen is tot dien dien ende om den gouv:r int schrijven te assisteeren dienstich schipper baeck, die met de Jachten naer queda is, achte om als comman vande hier blijvende Jachten en vaertuijghen seer bequaem, den onddercoopman arnout post doet inde packhuijsen intot samelen en aff schepen der coopmanschappen goeden dienst gelijck van den ondercoopman schaep int houden vande guarmer boecken oock te wachten is, Ian menie sal om als sab ander te diennen (onder goede toesicht) dienstich sijn, dejego heb soude als een regent van de portugeesche borgers gebruijckt connen worden, maer is mijns oordeels niet veel te vertrouwen gelijck mede niet den mocca mera die naer des stadts veroverin hier uijtring hij vrijwillich gecomen is, desen persoon is van cooper tegen vledts ordre gelargeert en door sijnnen toevoe van vivres oorsaecke geweest, de stadt wel ses weecken lan tegen gehouden heeft, den coopman quaet gebuer sal heef geen sonder linghe dienst connen doen, doch voor eerst om de goederen te helpen verseeckeren ende op de pprovisie te pass en nuttelijk sijn, cortelijcken mallacca dient, Comin goede ordre te brenghen) met bequame taelcundighe cooplieden en assistenten versien Den predicant Jhohannis schoutsamus heeft hem volgen d' een stennighe tuijgennisse van een Idder seer wel en christelijk gecomporteert sulcx dat van allen bemindt is/ maer tegenwoorde 20: