Souratta goede vrunden Vosburgh en den Raedt Aan den directeur gelmer na dat wij uE. den 26en Julij, en den 27en Septembr verleden apart aen den directeur hebben gesz:, sijn ons van uE. weder toegebt vier brieven gedateert 16e Iunij 5en Julij 27e octobr met een oppendix van 30e do enden laesten van 28e decembr alhier tot Jaffanapatnam, verselt met de bijlagen door registers aengewesen waer uijt ons is gebleken, hoe den dienst van d' E Compe, in vele veranderingh ten quadenen goeden voorgevallen, waer genomen was geworden, ook dat de gecommijt teerden sr van ommen, en van hek uijt agra vertrocken en gereijst waren om verder uijt te voeren den last die wij deselve, soo bij conmis sie, als instructien aenbevolen hebben, van gelijcken hebben wij gelesen de brieven, die deselve aen uE:, en uE: aen haer gesz: hadden, uE: bij desen ordonnerende, te doen nacomen, en agtervolgen sodanighe ordres, en bestellingen, als sij luijden uijt kraghte van hore commissie, soo wel in agra, als op andere comptoiren daer sullen geweest sijn, gestelt off gegeven hebben makende dat sij het comptoir ammadabat voorden ontvangh deses al sullen hebben gevisiteert, en wij ons volcomen vergenoegt, en voldaen houdende over der selver conduijte en getrouwen dienst betoont in soo uijtnemende swaren werk en commissie soo veel haet, en aff gunst onderworpen zijnde soo hebben wij goed gevonden, den persoon adriaen van ommen te vereeren met de qualiteijt van oppercoopman en tweede van de zouratse directie, derhalven uE. gelastende, aenstonts door Expresse lopers denselven van ommen kennisse te geven vandese onse dispositie, ten eijnde hij soo spoedig, als mogelijck sij, tot souratta overcomende, als hoofd administrateur de effecten vand' E Compe overnemende, dien dienst mag waernemen om de selvde redenen en het contentement, dat wij ontvang hebben inden dienst vande Compe is den ondercoopman mattheus van het indesen toegevoegd de qualiteijt van coopman, en gestelt tot opperhooft van het comptoir tot amedabath, waer toe uE: ordre in behoorlijcke forma almede aenstonds sullen laten affgaen schoon sij al vandat comptoir vertrocken waren, off niet en zulcx besijden desen ingesloten briev aen haer luijden gesz:, door dese ordre sal den coopman Joan van den Bergh gewaer werden, wij desselvs versoek voormael aen ons gedaen, om als tweede bevestigt te mogen 1 werden niet hebben connen accorderen, maer dat wij reden hebben, wegen die bedieningh anders te disponeren, tot onse personelen overkomst gelijck wij ook reden hebben vanden dienst als secretaris der directie te excuseren den boekhouder dirck de buson, die uE: gelast werd buijten em ploij, aldaer te houden, tot nader ordre, en dat ampt weder provisioneel te doen bedienen door een neerstigh, en bequaem dienaer aldaer tegenwoordigh;— wij hebber gesien, uE: aldaer verlast, en om over ceijlon na het vader lant te vertrecken veroorlovt hadden den ondercoopmanhatting geweest zijnde opperhooft over het comptoir amed-abath en dat op een tijt, als onse gecommitteerden dat comptr stonden te visiteren, en denselven benoodigden om redenen te geven hoedanigh den dienst der E Compe, aldaer was waergenomen, maer
maer aengemerkt wij voormael niet en hebben konnen gavinden, d'ordres bekent te maeken, die wij aen onse gecom teerden gelost hadden, in tijd en wijlen uijt te voeren, als wan tot sulcx den tijd bequaem was, soo soude het wel konnen sij uE: van onse intentie onkundig, derwegen geen reslepje hadden konnen maeken, om welk in het toecomen de te verhoed en wij in ons goed voornemen niet en mogten werden ge verteert, soo werden uE. bij desen geboden, geen dienaren de ECompe onder de directie van zouratta bescheijden, tot tenten in cluijs, van daer na elders te doen aff laten vertrek als op verkregen verloff, het welk aen ons sal moeten werd versogt wij hebben, soo uijt uE: briev na 't vaderlandt gesz:, als uijt vaderla gesz:, een particulier aen ons aff gesonden gesien, de overkomsta vanden oppercoopman, en in dependenten fiscael over de ge directie van zouratta, den hr pr van helsdingen die onse en meesters Expres had den uijt gesonden gelijck zodanigh over gouvernementen en directien mede gedaen is, en sulcx om ve en seer gewigtige redenen waer ander buijten twijffel mede bepen is, de kennisse die haer Edle hoog begeringe agtb be hadden, hoewijnigh de gestelde fis caels geacht wierden en bij gouvernr en directeurs geinointineerd, deselve hadden con verhinderen niet alleen de fraude, maer ook den verboden part culieren handel soo mede de ongequalificeerde, maer geurs peerde macht ee authoriteijt, die de gouvernrs directeurs en min opperhoofden haer selven hadden gemagtigt om als uijt een voll magt alles te doen, en te laten wat haer behaegden, gebruijkend veel tijts de leden van raed tot deckmantels van haer ongeoorloo directien, en conduijten, daer door verkrijgende gelegentht om weten van andere eenlijcke dienaren met de coopluijden te w en door de maquelrs de goederen veel hoger te doen verkopen, als men die d' E Compe goed dede, belastende den inkoop net t der geld als daer voor was uijt gegeven, die voor delen d' E Compe ontreckende waerbij gevoegt den swaren particulier en verboden handel, en dat men de scheepen van d' E Compe met d' beste coopmansz: affladende 's comps eijgen gegajeerde dien den geoctrojeerden handel d' E Compe ontroovt, en onderla luijden verdeelt, een overgebt hebbende het geschapen stond, de tot alle ruine aen de generale compe toe te brengen, in voo onse heeren en meesters door het senden van persoonen, d dependent zijnde, aen arbitraire magt, en dispositje van de gouvernrs directeurs etz:; voornamentlijk hebben beoogt door deselve te ontvangen perfecte kennisse en rapport hoeda nigh het met haer ds agtb zaeken, negotie en comportemente der dienaren gestelt en gelegen is ten eijnde die soo confide bel offiecieren buijten vrese voor de haet en aff gunst der bed de, ter plaetse haerder jurisdictie, alles met vrij en harten souden mogen doorsoeken, aenwijsen, en doen verbeteren, soo volgt daer uijt dat uE: aldaer ontrent den hr independent sis c Piet van helsdingen schuldig zijn, alles te observeren, wat dienen kanom de intentie vand' generale compe daer omtrent geno te doen, den selven beijegenende met minnelijcke openharti ontrent alles, wat den dienst van d' E Compe inde directie va zouratta mog aengaen en gemerckt veelmael gebeurt, dat de brieven niet altijd alles vervatten, watter gedaen i ook wel daer mede verschillen, en dat men de menschen op de getuijgenisse die sij selver van haer eijgen getrouwigheijdt affgeven niet volcomentljk mag geloven, soo deselve onderwijlen doorher actien aenleijdingh geven aen dens opregtight
opregtight te doen twijffelen, soo sal het tegenwoordig voor al nodig wesen soodanigh te leven, ende directie over 's comps negotie in diervoegen te beleggen, dat een jder, en voornamen den independente fiscaels alle suspitien, en agterdenken mogen affleggen, en zij aen onse heren, en meesters als eenelijcke luijden mogen over schrijven, en haer Edle hoog agtbr versekeren, den dienst vande generale compe opregtelijck werd nagecomen, want als wijreslepge maken op den gepasseerden en de mogelijckht den gevallen voorden toecomende tijd wel mogen staet maeken, dat de welvaert vande generale compe en herstellingh den vervalle negotie niet sal connen werden bewaert, als door ongewone middelen, te weten, soo sig jmand den bediende van de generale compe in zijnen opgeleijden dienst moedwillig sodanigh quam te dragen, dat men daer uijt niet anders dan quaet vermoeden ontrent sijn administratie, en directie konde opvatten, waer inden selven beleev volharden, niet tegenstaende d' hren independente fiscaels nabehoren, en met madestie sodanig argernisse in den raedt 'tzij bij geschrivte, ofte med monde had aengewesen, denselven sonder aensier van persoonen aengesien gehandelt uijt den dienst gelargeert, en na het vaderlt gesonden sal werden, want soo de verdagte — conduite der bediende getragt soude werden te Justificeren door pretexten, als off het veranderen van die quade gewoonte soude strijden, tegen het respect, magt en authoriteijt van sijn verkregen ampt, soo en geloven wij niet, het ooijt de menigte van de generale Compe geweest sij aen ijmand van hare dienaren te geven een magt, off respect het welk tot haer Edle hoog agtbr nadeel en schade soude moeten strecken wat ons belangt, wij sullen bij voorval het contra rie doen blijken nu maken wij een concequentie, dat een getrouw en eerlijck man noijt met op set jets doen, off laten sal waer door ijmand hem soude met reden verdenken, jets anders te beogen dan hij de menschen tragt wijs te maeken, dog soo hij anders doed, men daeruijt moet vast stellen, hij sijn suspecte actien alleen continueert, om te bedriegen soo nu sulcx voorvalt in persoonen, aen wie inden dienst vande generale compe soo sware capitalen en rijckdommen sijn vertrouwt, mitsgaders de magt gegeven die penn: en goederen te verhandelen en dat god betert, gebleken is wat groote schade d' ECompe bij ontrouwen handel toegebt kon werden, van gelijcken wat grote occasie deselve hebben om door moren, en heijdenen, de dingensoo geheijm te beleggen, dat wat moijten en devoiren ook werden aengewend de quaed doenders niet connen werden overtuijgt, en na regten gestraft, soo en kan tot gerustht vande generale compe niet anders werden bedagt, soodanige dienaren die haer selven verdagt maken, als onbequame, en schadelijcke te cafferen en na europa versenden wij hebben den E: vosburgh om de lange jaeren dienst kennis se van negotie, en met de moren om te gaen, als aen de redenen de directie, van zouratta bij commissie opgedragen, ook doorgts ons genoegen getoont, wegen dewijle, en manireren bij den selven gehouden, soo veel ons bij de publique papieren te blijken quam nu verwagten wij van den selven, bij overkomst, vanden independenten fiscael aenden selven soodanigen communicatie openingh vande negotie respecten, hulpe doen, en doen doen sal, als den dienst, en intentie van onse heeren meesters vereijscht; als wij de vaste cust van jndia aenmercken soo van wegen de gelegentlt en overeen komst, die men vind inden handel de coopm: en veel andere dingen, sooscheijnt het dat een, ende deselve ordre tot alle de directien gouvernementen &a soude connen te passe comen, voornamentljk wegen de vaste met hode ontrend het beleijd van comps dienaren, en over zulcx wij de directie van zouratta soude konnen voorschrijven d' instructie die voor de directie van benhale, en cormandel is opgestelt, maer de wijle verscheijde particularitijt en op alle plaetsen niet over een komen derhalven soodanigen voorschrift niet wel sal vougen als na dat wij de saeken vande souratse directie, eerst hebben ondersogt ngad gecom swane nen sij slepje e verhoede erden ge narentot vertrec vaderla verkomsta over de ge onse nigh over pouwe edeber agtb. be aen bij en com en part geurs bennin een pme delen d' iculier met d' de dien onderla tond, de in voo eni tje van oogt thoed temente confide der bed harten soo volgt Es Pieter diener ctie va gheijdt selve en den se eurt lantij et twee als erd