wordt inde Ooste monson voor beter gekeurt by luijden sigh dies verstaende, Inde kleine bogt: B: mogen gemackelijk: 2: a 3: schepen leggen, maer inde boght C: is plaets voor een geheele Vloot, het binnen Waater: D: is met de laagste Ebbe noch 14: a 15: voeten diep, seer bequaem tot een timmerwerff ende uijt dit binnen water moet een graght gegraven werden, tot jnde gracht vant Casteel E: bequaem tot ladinge ende lossinge der schepen door kleijne vaertuijgen, het Casteel dat een bierkant werck moet zyn, behoorde geleijt te werden op de Vlackte daer de kleyne negorij staet int Caertie aengewesen voor eerst om dat dese Vlacte 7: a 8: voet Hooger is als de gemeene grondt, ende dan om soo veel verder vande Hoogte: A: te blyven, de bequaemheyt van versch water ende vrugtbaerheijt der aerden Is niet te verbeteren, daer bij nogh dit gerief comt, dat alhier is bevonden groote quanteteyt van goede kleij, tot backinge van Tichel steenen, dat een groote verligtinge aent werck sal bibrengen, soo dat oordeele dese plaets seer bequaem te zyn, tot bouwinge van een goet ende sterck vierkant Casteel daer aen de gordijnen van 24: de facen van 12: en de flancken van 4½ roeden behoorden te sijn, suffisant tegen alle Europiaens belegeringen en overvallingen
Op Hommoa Hebbe met neerstigheijt ondersogt ende besigtigt fortjen Hollandia, maer bevinde het selve geheel onbequaem, niet alleen van wegen sine structure, Maer ten principalen van wegen sine situatie, die geheel slegt is, synde voor eerst verre vande Rheede gelegen, ende geheel onder dwangh van een bergh digt daer bij leggende, soo dat dese plaets geheel te verworpen is, als mede de boght van tiouw, eertyts van d' E: H:r Gouvr Kops uijtgekipt, om dat aldaer overvloedigh verswater door't graven van putten te krijgen is, maer dese plaets is redelyck ver vande Reede, ende inde achterste off laatste neck van de boght, soo dat de Vijant geheel digt moet by syn, eer hij van dese plaets soude mogen gesien werden Ende daerom geheel onbequaem, De uijtstekende hoeck van oudt Saperoe soude voor het alderbequaemste oordeelen ingeval alhier versch water te krygen ende de klip niet over al gescheurt ende gebroocken ware, maer dese Inconvenienten maken dese plaets (:anders seer bequaem:) mede verwerpel: nu alles ondersoght hebbende, vinde geen bequamere plaets als de uijtstekende hoeck van Saperoea synde een geheel vlacke klip: niet gescheurt seer stijl ende op't laagste nogh 19: a 20: voeten Hoogh, synde lengte is van 36: roeden, ende sijne grootste breete 20: roeden, seer bequaem om een vierkant fortjen daer op te bouwen, ontrent een groote musquets schoot noorden van dese klip, komt inde regentijt uijt geloopen een versche rievier: B:, Maer inde drooge tyt wort het water onderwegens gestuyt, door
door eenige steenen ende wortelen van boomen, die wegh genomen synde, sal de voornoemde rievier, die boven uijt het gebergte uijt een fontein die noyt uijtdroogt syn oorspronck heeft, tot aende klip gemackelijk mogen geleyt worden, achter dese klip is een geheel black ende vruchtbaer Landt, dat geduijrende al hooger wert tot dat het ontrent een groot quartier mijl vande klip tot een hoogte wert, doch weijnigh off geheel niet schadelijk dit landt is seer bequaem tot thuijnen, ende tot opbouwinge van een groote negorij, aende sijde: D: is weijnigh stortinge van water en daerom seer bequaem tot ladinge ende lossinge van vaertuijgen, soo dat men aen dese plaets alles heeft, off ten minsten met kleyne moeyten verkrygen kan, wat aen een goet ende sterck fort mochte vereyst werden, De andere forten ende ronduyten in dese Proventie moet ick stilswijgende— voorbygaen, om dat door cortheyt van tyt ben beleth geweest, de selve, te mogen sien, ben alsoo wederom den 23e: septemb: met het fluijt schip wimmenum uijt Amboina nae Batavia vertrocken, maer komende- by de Boght van Banthijn op't Eylandt Celebes soo quam ons aenboort de stuijrman vande Chialoup de mangesboom, daer ter plaets kruijsende, met ordre van d'E heer President Davidt Harthouwer dat aenstonts met sijne Chialoup, nae het Casteel rotterdam soude navigeren, want aldaer int werck der fortificatie nootsakelijk vereijst wierde, het welcke aenden Raadt opt