waeren 't welck ons toeseijden, Echter wij soo vast daer niet op willende staan, wierde geresolveert, den Oppercoopman r. dato en gecommitteerde Joan de Vogel derwaerts te laten gaan, om alles inder minne te laten veldoen, dat evenwel de geuen niet soodanigh toeginck, off hadde noch al met den selve aleenige haspelingh 'twelcq met sijn vertreck naer tuttucorisisde somm hij manigaer sijn oude gangh ginck leggende de duijckers op ijder 2 netten oesters deselve met eijgen voeten daer in stamper and 't welck veel meer bedroege als de arme lieden in 2 a 3 dagen conden duijcken, dat voorwaer onlijdelijcke veratien van r soodanige schrobben sijn, ende wij met geen goet fatsoen niet wel hebben connen weeren, duchtende met dien snoden sals b schelm in d'een off d'ander onluste te komen, dat voor d'E Compe in deese gelegentht ongeraden was. — bevorens waren van hier op 8e april met 't Jacht bleijswijck tot Colombo overgesteecken den E sergiant majoor Hendrickpa van rheede in wiens geselschap volgens VEdle resolutie en ordre mede derwaerts overgingten onse mede — gecommitteerdens d'B lauwrens Pith de jonge enden Capt. matheus de meester, blijvende als doen het werck vande visserije de Oppercooplieden louwrens pijl ende de vogel toe vertrouwt tot den 24en daer aen, wanneer de die majoor gem: Hr sergiant  van Rhede met gementioneert Jacht, weder herwaerts is aangekomen met expresse last ende bevel bij absentie van de vertrocken gecommitteerden, het werck vande visscherij voorts bij te woonen soop welck bevel wij dan gehoorsaemt hebben als schuldigh waren, ende dan oock gecedeert, ende als premier in rangh aangenomen hebben. geduijrende dese visscherije quam ons dagelijk terooren, hoe in het dorp metoer veel crijgsvelck soo te voet als te paerde vergadert wiert, die wij oock somtijts de bravade op het vlocke velt doende met oogen sagen, ende dat oock geschi wierde affgebracht, ende dat de gentijven haer ingemelte dorp versterckten opwerpende loopgraven ende batterijen rontom tegen ons sonder dat wij nochtans tegens deselve ijts ondernamen, als eenljk dat wij tegens haer machinatien wel op hoede waren, den manigaer hem voortaen inde visscherije dageljk verthoonende met veel ruijters en voetvolcq geaccompagneert buijten sijn gewoonte, soo dat onder de gantsche meenichte des volcx vande visscherije seer grote alteratie ontstont, Jae selfs soo begonnen de selve haare sutten afte breecken, ende te vlopen, soo dat geschapen stont een totale, vernietinge van de selve beginnende hij manigaer verscheijde onredelijckheden aen te stellen ende van ons te begeeren vande welcke wij hem oock al eenige toestonden ende jnwilligden, om als geseght geen oorsaecq nochte pretext te geven de visscherije te ontrusten, ende te verstooren, doch hiermede en was hij noch niet te vreden, maer dreijghde en dwongh de duijckers dat ijder hooft aanden neijck soude opbrengen twee a 3 netten Oesters, sijnde de duijckers niet meer schuldigh, dan soo veel oesters te geven als de selve in een dach conden duijcken het sij veel of weijnigh, ende alhoewel d' E: Compe directelik daar bij schade leeden, soo dacht ons sulcx voor dien tijt alsoo te behoren ende noodich te verdragen. met de vaertuijgen vanden H:r Teuver gingh den manigaer vande visserije even eens aan, want hebbende wij haer geboden aande Mijck haren visdagh te betalen, ende dat de duijckers hare schulpen gereet hadden begeerde hij aldermeeste de selve niet te ontfangen, voorgevende met grootgenoech ende vande waerdije niet te sijn, begeerende dat wij die duijckers souden dwingen op soodanige plaetsen te gaan duijcken als sij luijden aen weesen, 't welcq als sijnde sonder rechte reden oft gebruijck van ons wierd afgeslagen, ende vande duijckers oock niet en soude sij nagekomen geweest. den manigaer van meloer als de visscherije noch voortganck nam, quam in het leger der duijckers onder de vlagge van d' E: Comp:e een musquet schoet vande logie gelegen met een troep van ontrent 5 a 600 man te voeten te paert, waer over onder dat heijr geen cleijn morren ende vreese ontstont, 't welck ons gebleecken sijnde wij noodigh vonden beijde de manigaers te waerschouwen dat dese maniere van doen met soo groote macht onder soo veel duijsenden weereloose menschen te comen niet goets con bijbrengen ende versochten derhalven sulcx nae te willen laten, bij aldien sij niet quaats in 't sin hadden, maer sij gaven trots antwoorden spraecken op het mes. de visserije dan geduirt hebbende 45 dagen 't welck soo dese manigaers deselve niet en hadden comen verstooren sonder twijffel noch veel meer dagen tot merckelijk voordeel van d' E: Compe gecontinueert soude hebben ten woeren hoe langs hoe meer de voorsz: manigaers de gantsche visscherije in repenroere begonden te stellen wierden genootsaeckt te resolveeren met goetvinden ende advijs der hooft Pattangatijns de selve te staecken, ende de vaertuijgen niet meer in Zee te laten gaen, duchtende dat wel de selve ofte het meeste part het wederkeeren souden vergoeten, want de steenen noch ongewaerdeert sijnde, geen betalinge te eijsschen ware, soo dat d' E: Compe met een penninck soude hebben connen vorderen wes dan op den 16 meij passado des morgens geen gewonelijk zeijn schooten lieten doen, maer deden de visscherije afvondigen, ende gelasten instonts de thonijs op de wal te halen, daer nochtans de Chiampannottijs niet gaern toe quamen, duchtende bij eenigh ongeval ofte rupture met desneijcks volck als dan met de selve haer niet tijdigh genoegh souden connen salveren blijvende de meeste part vande wal leggen gereet tot vluchten, scheepende sack en pack, wijven en kinderen inde selve, doch lieten om het eschapperen voor te comen alle onse vaertuijgen wel op alle gaten daer uijt soude connen komen, op de wacht leggen, gelastende alle de selve die sonder licentie briefjens te verthoonen conden becomen aan te halen endop te brengen doch is sulcx dat ons heeft geconstreert, niet ondernomen ten selven dage sijn dan oock de steenen getaxeert ten prijse van voorleden Jare te weeten de Christenen op 7 de heijdense op 9½ ende de mooren op 12 ra tutucorijnse Reduxie, soo dat volgens de rolle der beschreven steenen bevonden sijn 555 stucx vaertuijgen 3317½ stucx Christen 224 stux
opman . dat onder de generale 224 stucx heijdense ende 1574 stucx moorse steenen, alles ten bedrage van Na 44238½ oft f 132715:10 zulcx wel somme gestelt ucorisisde gerechtigh:t dat de onkoste vrije steenen &a daer van afgetrocken sijnde een suijver somme blijft van ra 39949 7/8 ofte f119849:6:9: vanden toupas sijnde Rs 2718: 5 fanums ofte f 8155: 11: 3 meer dan voorleden Jare van welcke generale somme alhier in Contant ampen van o 236: 3 fa ontfangen is ra 30115: 6. fr de steen gelden van die van Jaffenapatnam manaer en Orature vonden met maer sijnde no den sals bij de largo den anderen goet d'E: Comp:e op Jaffenapatnam over te remitteren, ende aldaer door de pattangatijns van die de difficultijt plaetsen te laten voldoen bedragende een somme van Na 5838½, sijnde noch van die van Tuttucorijn, ende het welck reecq: blijckt kvan stvers en niet desperaet nochte hopeloos is te ontfangen een somma van Rds 5065 23/3: dat wij Ede hr hier toegetreden uijt de reecqe hebben is geweest dat het geboth van betalinge gegaen sijnde, de manigaers hoe langer hoe meer gewapent met pen: ontstaet vande boecken grootgetal volck inde visscherij quamen, schijnende aen te leggen om het volck sulcx gewent te maecken, ende &n penningen als dan op het onversienste de onderdanen der E Comp:e van Jaffenapatnan ende manaer &a te overvallen, die die bij gl: stverrs oocq soodanich bevreest wierden dat de selve uijt de visserije na de logie mosten vluchten vgeselschapt met veel geseer uijtlanders, die haer onder s'Comps vlagge niet langer veijligh hielden, wat wij daer over aan dito heijdenen lieten weten was vruchteloos en den moriaan geschuijrt, soo dat eijndelijn alles uijt de visscherije vluchtenM wat aldaer gecomen was, gevende soo groote alteratie ende ontsteltenisse onder de gemoederen der Chiampannottijs ende duijckers dat de selve met heele troupen lantwaert in vluchten, alwaer veele van het krijgsvolck wierden berooft, staande als doen geschapen als vooren geseght d' E Compe niet een penningh soude hebben genoten bij aldien de meeste luijden die vande hoe leven moeten d'E Compe onder de hant en vande stil swijgende niet en hadde willen betalen 't welck haer door de manigaers volck verboden was, sulcx dat die vande voorschreven drie plaetsen Eijndelijk vertrocken sijn sullende haar schult gelijck hier boven aengehaelt in Compe aen de E Hr Commandr vosch voldoen alsoo den tijt, ende het gevaer daar sij in waaren niet toe en liet wegen haer langer op tuttucorijn te bevrijen. — desteuvers manigaer en opsiender sijner onderdanen Claeghden mede sterck, hoe dat zij gedreijght wierden en bij beh bij aldien de vaartuijgen die haer schelpen hadden geboden, maer bij des Reijckx manigaer niet begeert was te ontfangen niet in zee gingen, en twee netten schelpen voor sijn hr opbrachten, dat sij alle de vaertuijgen souden taf aanslaen, ende de luijden gevangen nemen, off dat sij de waerdije van de schulpen in gelt souden betalen, het a geene inder daet een onreedelijcke saecke was, en waer voor wij des teuvers volcq oock niet machtigh waren te beschermen, den manigaer begeerde mede van ons, dat wij de onderdanen van den teuver daar toe souden dwingen, off dat anders die schade op d' E Comp:e soude verhaelt werden, doch den manigaer vanden hr teiver hebbe siende dat die vanden neijck door haer meenichte Crijgsvolck, wel ijts op haer soude hebben beslooten te bev attenteren vertrocken primo junij des nachts met conniventie van ons sonder den Reijck sijn gerechtight paerts te veldoen met alle hare vaertuijgen nae hare plaatsen steeckende haer quartier inden brant, nae dat sij opia d' E: Compe haer steen gelden hadden betael de dubbelde de mooren van Cailpatnam vluchten met alle man en lieten haer vaertuijgen leggen, coomende soo nu en cteur dan eenige die haar schulden betaelden stil bij nacht in eijgen persoon, off wel pr wissel door anderen voldoen, 8 sijn bevreest sijnde voor des Reijcx manigaer, soo danigh doen mede veel anderen van diversche quartieren, soo St.
Leendert dat aldus met stucken en brocken de gelden meest in creegen. — dit alles hebben wij met goede oogen aangesien, Jae dat sij haer ruijters en voetvolcq onder ons Canon se dubbelde monsterden off daer mede Parade deeden, en dat sij met haer wercken hoe langs hoe verder voortgingen van Goens soo dat niet langer de vlagge inde visscherije dorsten laten wajen, duchtende daer aan noch eenigh affront Avilia souden bewijsen, soo dat resolveerden deselve op den 26:' maij daer aen bijnacht Stilswijgens in te laten oorved soo veel halen. — door geduijrigh dreijgen en bereijtschappen tot den oorloch als andere sunstre practijcken deden sij alle de te wesen Jnwoonders parruas &a uijt dese vlecke van Tuttucorijn vluchten, soo dat niet overigh bleeven dan 3 a 4 dat wij der voornaemste Pattangatijns die haar baggagie ende familien mede vaartuijgen gereet hielden om de hoope naar het lant vanden teuver te vluchten ofte ergens anders. — als sij dit bovenstaende alles soodanich hadden vericht, ende dat wij niet anders te gemoet sagen dan dat sij dig den een of den anderen tijt het dorp tuttucorijn inden brant souden steecken, 't welck licht om doen en veele mael gedreijght was, waeren wij genootsaeckt meer ende meer op onse hoede te weesen stellende, door soodanige ordres als VEdle bij onse missieve de dato 7e Iunij pr de fluijt vreedenbk is bekent gemt dewijle allee hielden waer aen ons om in desen cort te sijn eerbiedigh refereren. — segen alle dese ende veele andere onredeljk ontmoetingen waer bij d' E.