Van China den 2:' maart A:o 1677 veel volckx verslagen hadden, en haar victorien noch yverigh vervolgden, soo datmen hier alomme niet anders dan van oorloch soort discoureren en ondertusschen souden wij ons zeer stil en onpartijdigh, waar door den copiender onse boots en schuijts jn't op en affvaren t elckens Voor bij haar vloot, niet alleen sonder tegen seggen vrij laten passeren, maar daar en boven bij gelegentheijt alle toegenegentheijt vrij meer als die vande tartaren, de selve bewijsen, daar wij echter niet al te stout op zijn, maar ons tot voordeel van dienen, en doorgaans niet te min naar vermogen een wakent oogh in't zeijl doen houden om niet onverdachtelijk een quade treck gespeelt te werden (dat God verhoede :) leggende de fluijt marcken ontrent een mijl boven gedachte mejantchien en de hoecker de brantgans heel opwaarts In dese rivier aande groote steene brugge, en bij gevolg genoug saam buijten haar gewelt daarse ook niet mogen vandaen zeijlen sonder speciaal consent van dese regenten sulx deselve als jn beslagh gehouden werden, van onse taijoanse gevangens hebben wij niet sekers kunnen vernemen, maar op onse aancomste alhier eenelijck bevonden, eenen Jan Smith, soo hij zeijt geboortigh van Coppenhagen, met de nooteboom voorde camer amsterdam a:o 1660 als adelborst met thien guldens p:r maant uijtgecomen, En naderhant tot batavia op de punt Greuningen bescheijden— geweest en vandaar versonden gewerden met de vloot vanden commandeur cauw naar taijoan, waar uijt sij bij nacht tot den copiender overgelopen, en daar na geplaast zijn soude op aijmuij van waar hij vervolgens met een chinees Jonck hier gecomen was, en sig tot noch toe onthouden heeft, — wesende getrouwt met een swarte meijt vande Cust cormandel die ook uijt taijoan gevoert is geworden waar bij hij vijff kinderen geprocreert, en sedert altijd soldaat vanden vertrocken coning geweest heeft, wetende ook mede te verhalen, datter noch van onse gevangens jn taijwan leeffde en gints aan't vierkant
Van China den 2:' maart A:o 1677 vierkant inde gewesene woningh van eenen meester Leendert gehuijsvest wierde Jacobus Valentijn, en noch drie andere nederlanders die al te samen bij malkanderen goet tractement vande chinesen wierden aangedaan, off dit al met de waarheijt over een compt is al wat bedenckelijk hebbende gedachten overloper, sich nu mede op de tartarische wijse laten scheeren, en is jndes selfs leger tegen de copiender ook te velde getrocken, om dese taijoanse gevangens nu met fatzoen los, en weder bij ons te krijgen, daar toe hebben wij hier geen vast middel kunnen uijt vinden wat sich dien aangaande jn toecomende noch op doen zal moet den tijd leeren die dan ook volgens u Ed:ts ordre sonder versuijm sorgvuldig zal werden waar genomen, het verdrietigste is dat de tolcken haar doorgaans zoo bedecken en met slinckse treecken beset zijn, niet anders trachtende als haar eijgen jnterest te bejagen, en wanneer, die niet komen te zien, soo kannen nauwlijcx eenige oprechte diensten van haar comen te trecken, hebbende ons met het jnvorderen vandes Conings schult bedragende nu noch Ejren ontrent 9000 wegens bewuste coopmansz aan sijne hoogh:t gelevert, ook machtig om den thuijn geleijt, en sonder haar debvoir te doen tot dese verandering van regeeringe met veel versierde leugens sleepende gehouden, hoe wij nu noch tot de betalinge vandien zullen kunnen komen moet den tijd leeren, wij worden dien aangaande telckens uijtgestelt en geraden- daar van soberlijck te spreecken als zijnde een saack van quade consequentie, doch wij zullen het daerom echter met naar laten,, maar door alle mogelijcke middelen vigileren dat ons daar van satisfactie, off anders groote reden van klagen daar't behoort gegeven zal werden, nae ons gejnformeert is zoude den mandorijn han lauia gemelte penningen vanden coning all overlang ontfangen, en om ons te jnterrigeren Last gehad, doch die op eijgen authoriteijt onder zich behouden
Van China den 2:'n maart A 1677 behouden hebben met intentie ons in plaatse van deselve parthije ongewilde coopmansz: ten duurste aan te smeeren, gelijck sulcx bij verscheijde gelegentheden evident gebleecken, en van hem genoegsaam tegens onse wil en danck onder veel hatige — termen ook al gepractiseert en dadelijck geschiet is sonder dat wij daar tegens yjets met fondament hebben connen doen, zijnde waarlijck een harde en onverdragelijcke saack strijdende tegens Alle recht en reden, die bij dese man, uijt alle sijne actien ook niet schijnen gehuijsvest te zijn, en bij de presente tartarische regeerders ook weijnig geobserveert werden, hebbende jongst Een mandarijn desselfs d' heer van Breen zal:r wesen toetsen off hij niet genegen soude zijn, de somme van thien duijsent theijl uijt te schieten endat den selven daar voor ten dienste vande E Comp:e een vrijen handel, voor altijd wist te obtineren, met bijvoeging vandese expressie, wij die somme de twee tegenwoordige grootvorsten, niet souden betalen, voor dat onder vinding en verseekerde, effect van zaken hadde becomen, twelck jndien der geen bedroch mede vermenght is, onder u Ed:t wijser oordeel, noch wel een lijdelijcke sake zoude zijn diergelijcke aanbiedinge is, ons van ter zijden ook al voorgekomen en seer smakelijck aangeraden, Doch wij hebben sulcx vrij wat verde vande hant geschoven, en niet bedecktelijck gesustineert d'E: comp:e met hare zware oncosten voor desen ten dienste der tataren gedaan de vrije negotie waarlijk wel rijckelijck verdient hadden, wat uEdle op dit voorstel zullen gelieven te besluijten zal bij ons gehoorsaemelijk achtervolcht werden, altijd, 't is seecker dat bij Expirientie ondervonden is, dese natie als een wet houden van veel te nemen en weijnig te geven en dat haar beloften wel goet zijn, maar de duurte vandien in't volbrengen gelegen is zij zouden ook gaarne sien de comp haar wederom eenigsints quam te adsisteren ende