Van Japara den 22' novembr 1688kisten met amerika staat naar sourabaija ordre gesonden te werden. naar 't proces en desselfs constitutie van de wede laxamana, en den moor Jamamoet in queste gedaan sulx is voorlange Jamen geschiedt. en heeft bij d' Ed: Heer peelman zalr tijden algedient. te hebben, en dat haar goederen man aan 't helf vervallen sijn inbeelden, buijten haar Eliment te wesen, te meer, zij van nature traag, en luij sijn, zullende, wanneer 2: â 3: Rds Heer zijn, tot geen arbeijt, dan met grote moeijten gekregen werden. de zuijker kisten, daar van wij, uw Hoog Ed. s met Amerika een quantiteijt van 125: stx: hebben toegesonden, en waarvan uw Hoog Ed. s bij missive van 27. e' der goven de gesondene suijker afgeweken maandt, een nader petitie doen, hebben wij sijndeer nog 10: sepx: abesteet 100: stx: aan besteedt, die almede in 't korte zullen gereet zijn. van den boedel, ende goederen van den opgesondenen sijnden oivande in eeen voeganen agestaan dan sa wal hier nooijt iets geremoreert, en een kroegje opgehouden heeft, te vernemen, of 'er van hem iets over gebleven was is, dat wij zullen ordonneren herwaarts te zenden, en uw Hoog Eds toeschicken. belangende het proces tussen de weduwe van Damang laxamana, en moor Jajamoet, als erfgenaam van zijn vader seee Lamdam, hebben wij ondersogt, en vernomen, dat het selve, al lange Jaren, en ten tijde, doen den Heer Commandeur Couper als Resident hier gelegen heeft, geschiedt is, doen dE: Comp:e in het gedoente der javanen, omtrent moren, Chinesen, en and're natien, niette zeggen hadde, wanneer hier ter Custe vele Handelaars, op een onbehoorlijke manier gehandelt zijn, hebbende dese zaak, ten tijde van zijn Edt, d' Heer Cornelis peelman, loffel: gede, al gedient, en op tapijt geweest; maar is, zoo den Commandeur gedenkt, om die Reden afgewesen; want ingevalle men over zaken, van die natuijr processen wilden aanvangen, en vonnisse wijsen, zoude men noijt gedaan werk vinden; ende deweduwe van sapamang weduwe segt, dat zij in 't minste van dit werk geen segt daar van geen kennisse kennisse heeft; en dat haar man, in het conflict tot naar de doot van haar Carta soura gesneuvelt zijnde, haar goederen door de Hofgroten, ter ordre van den ousouhounang naar dees lands wetten, zijn aangeslagen, en in den Dalm gebragt; zulx wij uw Hoog Edn dierwegens geen nader berigtinge konne doen, ofte dien moor aan zijn gepretendeerde goederen helpen, of men moeste die op een maleijert die Jegenwoordig als tolcq ageert, en dat een schoon soon vrs
Van Iapara den 22' Novembr Ao 1688. des boedels tot Coedoes een suijker molen, met een stenen godong, in wesen bevonden die door ouderdom geheel dog staat den zalven poenskio boedel afgevordert, en gesonden te werden soon van genoemden laxamana is, verhalen, en den zelven daar over in Regt betrecken, waar van wij uw Hoog Ed. s nader believen zullen afwagten. wegens de pretensie, en 't versoek van den Chinees van daen Chines blijke oeijthoko, Rakende de naargelaten boedel van den vernomen sijnde mede Chinees Olipko, om die onder opsigt, van enen poenko te doen verkopen, hebben wij den Cap: van die natie gelast, genoemden poenko (die altoos een jnwoonder tot Coedoes is) op te Roepen, en geciteerde boedel aan te wijsen, 'twelk geschiedt zijnde, hebben heeft men den enen executs wij bevonden, dat die man al enige dagen, Dodelijk woonagtig, dog dodelijk ziek gelegen heeft, zulx hij niet in staat was, om te siek, en niet anders dan konnen afgebragt werden; maar wij hebben verstaan, dat bij het overlijden van genoemden Testateur, een suijkermolen met zijn bamboese woninge benevens een stene goedong, staande, ende gelegen in het Chinese Campon alhier, geweest is, en dat geciteerde suijker molen doenmaals wel Rijkelijk duijsent Rijxdaalders, heeft mogen gelden, waar naar de overledene zig in het maken van zijn testament gereguleert, en gedisponeert heeft; welke suijker molen door de lage markt, en weijnig aftrek't zedert niet gebruijkt, en zodanig vervallen is, vervallen, en onseruijkdat daar niets van, dan enelijk het landt, en de baar geworden is. praevilegie, om daar een suijker molen op te Regten, overgebleven is, sijnde het ingestorte opstal, en wat daar bij was, door de Javanen weggenomen zulx dit niets waardig, en dat effect t'enemaal vernietigt is, werdende de stene goedong, door meer genoemden poenko, bij wijlen, tot een pak, of woonhuijs als nog gebruijkt, die evenwel bij venditie geen hondert, Rijxdaalders en dese tijdt zal mogen gelden, zulx hier niet veel van te wagten staat, zulx dog wij zullen denselve, zoo dra dien Chinees in staat is, van te konnen af komen, al zouden men hem moeten laten dragen rekenschap van diefvan desen boedel Rekenschap afvorderen, en de 't proceditoo naar batavia in wesen sijnde goederen, volgens uw Hoog Edls ordre doen verkopen, en't procedido daar van ter behoorlijker tijdt overmaken.
Van Japara den 22e Novembr 188d'Inlandse officieren in 't dewijsen als d' Hollandse officieren gereguleert dog voor haar kostgelt op reecq: belast. request van de balijse officieren gaat over daarbij zij om vrijkostde balijers, maccassaren, en maleijers, die ons bij missive van uw Hoog Eds in dato 6. e april anno 1686met haar komste hier ter kuste gerecommandeert werden, met vis, Rijs, en andere eetwaren, tot nootdruft te versien, hebben wij om dat men altijdt daarvan niet gerieft kan werden, in dien tijdt goedt gedagt, maandelijx behoorlijk costgelden te verstrecken, en daarbij — uijtrijken der meerdelijkse sodanige Emolumenten gevoegt, als onse officieren tractementen, maar  en ope comen te genieten, te weten, jder Luijtenant off vaandrig met 4: kannen wijn, twee dos olij tot nagtligt, en ponnen waxkaarssen ter maandt, de costgelden van gelijken even, als d' Europiaanse officieren hier, en tot batavia komen te trecken, dog voor 't kostgeldt, hebben wij hun belast, en aan d' E: Comp:e schuldig gemaakt, gelj wij uw Hoog Ed:es in dato 3. e meij ao 1686: bij missive, en Resolutie daarover in Rade alhier, de dato 15. e april desselven Jaars genomen, hebben verstendigt, en naar dato nogmaals uEHoog Eds bij onse letteren van den 24. e Septemb: 87: eerbiedig versogt, hoedanig wij ons hierin zoude gedragen, en wijle uw Hoog Ed. s nu, zoo van de balijers, als maleijers, gelieven aan te halen, hebben wij hun dat andermaal uijtgelegt, en voorgehouden, dat haar gantschelijk niet gevalt, en waar over de balijse officieren Request, dat hier nevens gaat, hebben overgelevert, om aan uw Hoog Edles g'addresseert te werden, waarbij zij versoeken, dat hun, gelijk de Europiaanse officieren, geen subsidie op Reek: mogte gelt zijn versoekende gestelt, werden, maar een vrij kost gelt genieten, op dat hunne vrouwen, en kinderen, zoo wel als zij; enige maanden Jaarlijx van hun verdiende gagie mogen erlangen; het gemene volk, werdt hier in, met onse Europiaanse militie in het genieten van Costgelden, gel: gestelt, en ieder even Hoog belast, excempt de sergrants, die ieder 3¼: Rds Contant, en een Rantsoen Rijs, maandelijx genieten, dat Iaar, voor zoo veel 't geldt aangaat, mede op Reecq: werdt gestelt, en waar over zij dik maals al klagtig hebben gevallen, die wij dan tot de nadere bevelen van uw Hoog Eds, hebben uijt gestelt, en afgewesen, andersints konnen wij van alle de Jnlanderen geen andere getuijgenisse geven