maij anno 1662; hadt vervoughde de drie meer aangeroerde heeren haer bij de Rijcxraden welck wat met den anderen gesproockende hebbende mij deden buijten gaan sustineren hier over met den anderen eenich overleggingh soude maken ten antwoort vant voorverhaalde maar weder binnen geroepen zijnde bevont in plaats van daar op te antwoorden het ordinarij geschenck van 30: Rocken ten afscheijt voor mij staan met het Complement daar toe dienende waar door en door't trecken — aan mijn mantel en wijsen met d' Commissarisen handen gedwongen vondt op te staan en soo ver onverrichter saken te vertrecken maar buijten de sale mangobe die hier in als Tolcq diende vragende wat hij opt niet nemen der Joncken geantwoort hadt aengesien op mijn seggen geen antwoort quam soo seijde daarop — gedient te hebben gelijck dickwils en insonderheijt op gisteren de saacke met mij en S:r hogenhouck overleggende voorseijt hadt want hij daar in niet verder derffde gaan te meer aldaer genoeghsaam geen tegenspraeck getollereert en wert welcke woorden dan luijden als volcht te weten dat sulcx door de Nangasackise gouverneurs d' vorige Capitein mede soo wel bekent gemaackt was maar dat sijn E: daarop geantwoort hadt dat sulcx niet doenelijck was gemerckt haar Edle d' Ele hrn generaalen d' E: hrn Raden van Jndia tot batavia volcomen last en aan alle de schepen precise Ordre gegeven hadden alle de Goncken van Cocxinja werwaarts deselve soude mogen ontmoeten aan te slaan en trachten te vermeesteren maar d:os gouverneurs sulcx naar dato andermaal contradiserende was d:o Capiteijn ( met dit uE:e alsoo bekent te sullen maken) vertrocken en soo voorts daar bij gebleven; 3: d:o Naar dat de Colcquen soo op gisteren als suijden morgen waren vondt geweest alle d' hrn tharen huijse van Comp:es wegen te bedancken voor haar ongemene eer ende bij sondere gunsten soo veel vuldich tot dato bewesen, soo werde vervolgens door d:os secretarisen eenige Rocken tonsen huijse gebracht met tcomplement van danckbaerheijt voort geschenck aen haere heeren gedaen wensende mij veel geluck met soo een spoedige audientie en gunstich afscheijt waar voor een Jder alle danckbaarheijt bethoont en acontento onhaalt hebbende weder vertrocken sijn; Ende gemerckt de droevige geruchten vant geheel verlies van formosa — Den Taijouan met accoort was overgegeven oock dat taldaer in bevonde en bevorens genomene volcq daar bij vergunt was lijber na Batavia te vertrecken noch wel soo sterck als op d' eerste aencompst alhier in hede vervolghde soo hebbe den Tolcq ten andermaal voorgehouden oft niet nodich waer dat wij eens — terwijl tnoch tijt was naer den gouverneur gingen om te sien ofter geen middel soude connen uijtgevonden worden waar door wij als nu licentie soude mogen — opt nneren Coxinja mede alle afbreuck te mogen doen ten aensien nu niet alleen bij de klene maar de grootste geweten wert hoe onrechtvaerdich ende trouloosed:e In Gedo; —959. den
Maij anno 1662: hn hedo; den selve onder schijn van vrede en vruntschap als om geen quaet gedacht wiert sich meester gemaeckt heeft vant geheel Eijlant formosa doodtslaende en bovende al wat sijn groote macht te voren mochte comen gelijck tsijn E: selffs tvoorleden Jaar noch breder gebleken heeft in't aenbrengen der gerooffde goederen onder sijn E: gebiet selffs vercocht daar op d:o Tolcken diende (dat sij genough verseeckerde dat het wel mocht geschieden, maar dat de heeren nooijt of niet licht daar licentie toe sullen vergunnen om dat men niet en wist wat de tijde mede brengen conden nu noch d'een noch d'ander gaarne te vijant soude maken, de Chinesen om haer sijde waren medicijnen en andere— Coopmanschappen die Japan niet wel missen kan, ende Nederlanders eerstelijck om voor aan geroerde reden en ten tweden om datse die als haer trouste — vrunden aannamen gemerckt doort tverdrijven der portugesen en andere die op dit wijck iets soude mogen attenteeren veele vreese van deselve wech neempt daar op antwoorde dat hij hoe wel ick sulcx mede wel gelooffde egter met mij off alleen soot hem best dacht eens gelieffde derwaarts te gaen om te sunderen wat daar van nader souden connen vast stellen want het mocht gebeuren dese negotie tijt eenige waren van genomen Chinesen opgebracht wierden en als deselve tegen alle meijningen op dit verbodt en kreeuwen der logenachtige Chinesen eenige pretentie soude gemaeckt worden dan waer het te laet wes dan op 't een en 'tander nader bescheijt erlangende noch tijt is om dit versouck te vervolgen bij de 2: Commissarisen &:a daar sulcx daer na te Rade worden soude waarop dan heenen gegaen en des avonts wedergecomen sijn brachten tot bescheijt dat men den nangasackisen Burgemeester sacquemond:s daar over gesproocken hadde en dat sij de saacken met den anderen overleijt hebbende goet hadden gedacht dit alsoo te laten blijven op dat wij bij nader versoecken woelen noch strickter verbodt erlangende daar naer gene Remedie van Coniventie te practiseren en tlaatste erger als t eerste soude sijn want de saacke als noch op den ouden voet voortlopende en als noch de heeren en een jder over ons verlies commiseraat bevonden hebbende alles sich wel schicken sal en gelijck geseijt als daar over nader en seeckere ordre van haar Ed:e tot batavia comt haar debvoir ten dienste vand' E: Compe niet sullen sparen dat te wenschen staat; 4: d:o 't'savonts verstonden, dat den Rijcxraat matsendeijr Jnsiensamma overleden was; 5: d:o liet ons den gouverneur Tiecoeje mond:s weten dat wij op overmorgen soude kijnen huijse comen om ons afscheijt te nemen doch wat tijdich alsoo vrough noch te hove most zijn; 6: d:o waren besich om t goet bij den anderen te brengen en eenige penningen— in te samelen van 't geen voor d'een en d'ander heer tussen tijden gehaelt is; 3:8:-
maij A:o: 1662; 3: d:o smorgens soo als wij vaerdich stonden om te gaen deel ons de gouverneur fiecoejemond:s weten dat hij ten hove was gegaen maar dat hij ons tegen sijn wedercomst verwachte wes wij resolveerde de principaelste Tempel eens te gaan besien van waer wij dan voorts gingen na beijde Commissarisen die wij mede ten hooff bevonden dies wij ons transporteerde ten huijse van gecksamma soon vanden gouverneur Joffies: en soo vervolgens na Siecoejemond:t voorsz: waar van wij wel onthaelt sijnde nevens geluck wensinch op onse Reijs afscheijt bequamen bedanckende haar E: voor alle eer ende vruntschap en bijsondere hulp ten tijde mijnes aenwesens in Japan de E: Comp:e bewesen &a Tsavonts lieten voorsz: Commissarisen ons geluck op onse veijse wenschen haar E: beijde leet sijnde dat sij op onse comst niet waren te huijs geweest Gemerckt dan nu niet anders konde bedencken of alles was hier in gunst was afgelopen soo hebbe voort tlaetste den Tolcq mangobe voorgehouden of hij nu ( alsoo dit moogelijck door sijn Ouderdom wel mocht de laatste Reijs sijn) de Comp:e noch geliefde die dienst te bewijsen namentlijck, noch eens tzij met ons of alleen te gaan ten huijse vande gouverneur en versoucken jnstantelijck dat tgene omtrent de als noch g'eijschte Jonck tot noch toe niet heeft cunnen geschieden na ons vertreck ten tijde sijnes perblijffs soot mogelijck waar geliefde uijt te wercken op dat wij eenmaal mochten ontslagen, sijn van soo een onrechtmatige pretentie doch kreegh ten antwoordt dat hier in hedo daar in niet te verrichten soude sijn gemerckt ons werck niet anders is als audientie te versoecken en geschencken te brengen sonder meer; dragers gehuurt om op morgen onse te 8: d:o savonts waren 27: paarden rugh reijs weder aentevangen daar toe ons den Burgemeester Iacquemond: nevens andere Complementen quam geluck wenschen recommanderende onsen huijswaarts als hij in sijn meesters naam op Nangasackij comt inde negotie favorabel te sijn alsoo op dees tijt met geen 1000: Teijlen te leen en conde geaccomodeert werden die hij anders wel van doen hadt vermits door den brandt soo arm geworden is dat niet wist wanneer eens uijt sijn schult raacken soude en hoewel gelijck nu weder veelmaal de schult vanden Edelman aanpresenterende om sich daar bij provisie niet te behelpen soo hijt conde obtineren terwijl wij wech waren ten aansien hem wel dick gesocht hebben maar nooijt heeft laten vinden doch wilde daar geen danck voorseggen gemerckt hij gelijck mede mangobe vertroude daer noijt iets van komen soude te meer niet beter wist of de saack was over 2: Jaar al in't vergeet bouck gestelt en afgedaen; — 9: d:o Naar dat de secretarisen van beijde Nangasackise gouverneurs neven veele andere daar onder die den Chirurgijn voor eenige kure en insonderheijt aanden In Gedo;