Compe aldaer int werck te stellen, &ne is dikgem:t: nachoda met sijn prauwtje doen wederom naer landt geschept ene doeven wij door dien weijnig coelte hadde door de harde stroom terug, en raecten wederom verbij liffour die van't land stelden een bloet vlag op strant, en maecten loopgraven, daer in sij gingen leggen, uijtvrese (soo wij pre sumeer den) voor landen dat geensints bij ons gedacht wier ick late staen te doen, schoten wij doer eenighe schoten met het Canon daer onder dat het kraeckte inde huijsen wat om en aen was, tegens de middag blief de zee wint wat harder door, soo dat omtrent 2 uijren naer de middagh ongevoir een musquet schoot vande wal en't voorn: joncq ten ancker quamen ende belasten doen aen de hooffden van de sloep alckmaer dat daer naer toe zoude zeijlen en alle voorsichticheijt te gebruijcken, dat niet opstrant bij de joncq droog quam te raken, maer een stuck weegh van't land voor de dreg te comen, ende dan met de stuckjes int genoemde joncq te schieten, ende sonder 't schuijtje van schip mede tot sijn hulp met vuijrpotten: handgrana ter cruijt peck en seer cranssen Etz: om inde brant sien te crijgen, naer dat alles wel claer was, heeft den onderstuijt versocht, dat hem dog wilde mede senden met den hoog bootsman, souden de Joncq, voornt welhaest aen't branden crijgen, dat hem toegestaen is, ende gaven haer 6 matroosen en 2 soldaten mede, ende sijn doen naer do pnog gevaeren aenboort geroeijt, en alte mael overgeclommen geen tegen stant vindende voor achter en inde midden aen brant
april dan register van M: van Heijs Maij aen brant gesteken, dat soo hart begon te branden, door de vuijrpotten, granaten Elz dat over boort int water mosten springen, ent schuijtje al in de branding lag, alsoo 't water aen 't vallen was, soo dat hij genoodsaect waren, haestiq van daer tegaen, om niet op t' strant te vervallen, 't welcq geschieden ende sijn alte mael onbeschadicht wederom aenboort gecomen wat aengaet de joncq oft geborsten is, gelijck als ons bericht was, hadden sij niet ter degen connen sien, maer lag op zicen was veel water en hant in dat met leegwater weer uijt liep, en dan heel drooglagt souden daer wel beter naer gesien hebben gehad: maer door dien soo hart begon te branden. mosten 't verlaten: en haer naer boort begeven, seijde vorder den stuijrman, en hoogbootsman, noch een hecht en halff nieuw vaertuijg was, groot naergissinge Bo lasten den eenen sal daet soo met het schuijtje mede gegaen was, schoot een naturelle portugees met sijn musquet daer een draet coegel opgeset had, (soo als d:o portugeese haer socht, te becruijpen met sijn roer/, door en weer door, dat op de plaatse bleeffleggen, & sijn doen noch eenige schoten uijt het schip ende Chialoup gedaen, om off bij'tjonck voornt wilde connen om de brant uijt te lesschen, maer quaemen daer niet omtrent en bleven wel ¼ uijrs daer van daen staen, en staken de bloetvlog ge en keken 't selve met bedroeffde ogen aen, ende hebben niet meer als een schoot over 't schip heen gedaen, dat vertrouwe met een bas is geweest, &e is het voorgemelte Joncq t'eenemael verbrant, datter niet van is overgebleven, daer vertrouwe d'E: Comp:e goede dienst mede is gedaen, want sullen de portugesen 't handelen hout dat hier in voorraet is desen jaere niet connen wegvoeren, door dien geen bodems hier meer hebben, soo dat stil sullen moeten sitten, sonder handelinge te drijven, omtrent ten 10 uijren savonts naer dat het ancker gelicht wiert. gingen met een redelijke landwint onder zeijl, omme volgens resolutie naer de gaten van alor, kammakera, ende longos, te zeijlen, ende te sien, oft daer mede jets ten dienste van d' E: Compe: conde verrichten, want was op dese cust van timor nu niet maer te doen. woensdag den 2:e d:o S'avonts omtrent ten 10 uijren quamen (naer dat op de portugesen, en andere onvrije vaertuijgen, sedert den 24en april passado, voor de gaten alor, alou, & lammakera gecruijst hadde, & niet vernomen hebbende, voor 't dorp lammakera op solor ten ancker, om onse van water ende wat ons meer van noden was te versien, als mede te vernemen naer francisco viero, alsoo ons op ciffouw bericht was, dat naelareutoucque was vertrocken. donderdag
Maij dag register van M: van Heijr donderdagh den 3. d o Smorgens met sonnen opgang stuijrden de schuijt naer land met den onderstierman, om de senagie oft opperhooft dag van't voorn: dorp aen boort te roepen, cort daer aen comt gemelte stuijrman wederom rapporteert, dat geseijde senagie sieckelijk was, en niet wel conde aen boortcomen, dierhalven versocht, soo tmogelijk is, bij hem aen lant wilde comen 'twelcq wij toestonde ende ben met den schiper en beckhouder daer naer toegevaren, ende tzijnen huijse gegaen, verhaelden doen aen ons, dat voor 't dorp lammahale recht tegen over dit dorplammakera omtrent 2¾ mijl van hier, 2 maccassarse vaertuijgen lagen, die omtrent een maent daer gelegen hadde, haer voornemen was naer liffouw te gaen, om handelen hout van daer te haelen 't welcq voorn: senagie haer soude affgerae hebben alsoo 't hollants schip op die cust was, en dan perickiel soude lopen van genomen te worden, gelijck op den 22e april verleden, een maccasserse joncq op liffouw bij haer is verovert, ende op coupan opgesonden, waer door gemelte maccassaeren, van haer eerste voornomen desisteerde, en resolveerde op voorsz:, lammahala te blijven, alsoo geen passer hadde en bevreest waren deselve gang tegaen als 't veroverde joncq, die mede geen pas hadde gehadt haer Coopmanschap was bestaende in oliphants tanden Eenige Cledemen rijs Etzn die nu genegen waren, alsoo op de Cust van timor niet dorsten comen, tegen slaven en slavinnen om te setten &nde hadde aen dik gemelte senagie 't selve al versocht, die haer hadde geantwoort geen slaven voor hier te hebben, verhaelt do: senagie vorden, dat voor larentoucque mede 2 vaertuijgen lagen 't eene vande oost cust java, & tandere van bantsam gecomen omtrent een maent hier geweest, haer ladinge was bestaende in oliphan tanden cleden en rijs Etz, dat voor handelen hout, Etz meenden om te setten, daer van d'eene binnen 344 dagen stont tovertrecken soo als hem bericht was, maer conde het selve voor de waerheijt niet seggen, alsoo die niet gesien hadde, vraegden wij aen dik gemelte serogie, off niet gehoort hadde, dat francisco viero van liffouw oplarentouc que gearriveert was, die ons antwoorde, daer van het minste niet vernomen te hebben, ende sijn wij doen maer genomen Ma affscheijt wederom naer boort gevaeren, met voornomen soo drae de wintgoetwaeijt, 't ancker te lichten, &n naer bovengenoemde laventouc que 't zeijl tegaen om selffs te besigtigen ende naer het voorsz: te vernemen, omtrent ten 11 uijren voorde middag 't ancker geligt sijnde gingen, met de sloep.