werden. eenige spions nae de Custe van halma hera te zenden zoo om de gerugte nagelboomen op loloda als om 't gedoente der kooren worden, behalven meer andere swetserijen, waer omme voorszne afgesondene onverrighter saecken hadden moeten wederom keeren, soo is met gemeen besluit goetgevonden sijn hooght aenteseggen dat alle onse boodtschappen sullen moeten geschieden en gedaen werden door de leeden van den raedt alsoo wij onse tolcquen in alle saecken niet en konnen gebruijcken, omme waert doelyck door dese middel teraudi Is verstaen dat alle boodtschappenentie te geraecken, in sonderheyt terwijlmen an voortaen, door leden vanden speurt dat de tolcquen dogh telckens voortkomen stad politijcquen raad gedaen zullen komen, daer de gecommitteerdens aghter moeten staen, ende derhalven seer sorghgelijck is datse hunne boodtschappen wel light niet prompt noghte opreght en doen, veel min haeren plicht en dienst naer behooren waer Neemen; dogh desen middel int geene voorsze is mede misluc kende, is goedt en noodigh g'oordeelt eenige spions naer de Cust van halmahera te senden, insonderht naer sawoo en Telolo, omme aldaer onder preetext van met lywaet smalle Coopmanschappies te drijven, op gedoente vande jnwoonderen goede en seer nauwe reguart te neemen off  gefortificeert en aen Coude groote Casteel op jelolo eenighsints g'arbeidt wierdt, Een principaele mede omgrondigh ondersoekt te doen naer de gerughte nagelboomen op loLoda alwaer volgens verclaringe van den mardyckeren Cornelis Pastoor 80 stucx groote vrughtdragende en een ontallycke meenigte kleyne en jonge spruijten ter sluick aen gehou den werden waer van den selven mardycker voor desen nu ontrent een jaer geleeden weij nigh nagelen tot een teecken heymelyck aende hr gouvernr had gebraght, oversulcx is raet saem g'oordeelt voorszn mardycker benevens twee a drie andere ten eynde als hier vooren geseght is, soo spoedigh als doenlijk aftevaerdigen, met last vandaer naer over al waer't oock moght sijn ondersoeck te doen. de schuldt van den koningh van Caroena nu soo lange bij de negotie boecken deses Casteels geloopen hebbende sonder datter ijets tot afbetaelinge is geleevert, sijnde oock geen hoope omer uall Ternataenen. —
de schuld vanden koning van Taroena op aprobatie van haer Ed. e h: a: afte schrijven. ende in plaets van zijns hoogh.:t haecx musquiets te vereeren voor middaghs — hoope on er wat van te krygen mits syn hooghts onvermoogen, werdende oversulcx door dhr gouvernr den raedt in bedenckinge gegeven off soodanige schult van sonder ricxds op approbatie van haer der Ede hoogh aghtbe tot Bataa niet en soude quit gescholden en affgesze werden om de boecken niet geduyrigh mede belemmert te houdden naer overweeginge vant selve is met eenparige stemmen onder bovengemte Conditie goedtge vonden, soo danige quitseldinge en afschryvinge te doen geschieden als synde een disperaete schult te meer om dat syn hooght den gouvernr met syn gevolgh nu twee jaeren aenden anderen soo ruijm met koebeesten en andere kost endranck heeft versorgdt gehadt en desselfs bekomene buijt op liniauw bestaende in twee stucx haecks twee bassen en een gom, ten behoeven van d' E Comp:e heeft moeten missen, om d'andre Coningen van sangie geen scheele oogen off jalousie te doen heb ben, ende niet tegenstaende syn hooght nader handt om een derselve schet geweer versoeck versoeck gedaen heeft, soo is. eghter (om reedenen voorsz:) niet raetsaem g'oordeelt hem tselve te laeten volgen even wel om te thoonen dat d'E Compe sigh aen die kleenigheeden weijnig geleegen laet sijn, en dat sijn hooghts versoeck geerne toegestaen soude werden, indien er geen bijsondere reedenen en waeren, soo is dan mede g'arresteert sijn hooght in plaets van voorsz. buijdt van linauw met ben limauwse buijt, ses stucx haeck musquets te vereeren, vermits om soodanigh geweer op sijn corcorrente gebruijcken verleegen seg te zijn, de wijle men syn hooghts genegentht verre boven syn maght behoort te schatten, ende Vermits gemelte musquets weynigh bequaem Saturdagh 10en Junij 1679 voor In naer Middaghs, als mede savonts naer gesette waght.— de wijle nu 't eenemael gesien en gespeurt werd dat het besluyt der ternataeren ten absoluyten leg om met d ECompe inden oorlogh te treeden, sonder voor als nogh te konnen begrijpen en verstaen op welcken voet off steunsel ondernomen werdt vij sijn.
der Tornataenen bethoond nomen werdt / mitsdonse nu geheelycken den toeganck tot d' onsen benoomen is, insonderheyt hebbende hun ook niet ontsien gehadt gisteren avondt den Corple frans jacobse (die met een prauw en drie vijandtschap tot d'E Comp. e mardijckeren, volgens resolutie vanden 7e en 8en deser naer de Cust van halmahera gesonden sin worden) met drie prauwen, naer dat een stuck weeghs in zee vant landt waeren, aen te ransen, met gewelt tot weder keeren te dwingen, en met hunne schilden en sweerden te dreygen, behalven de gepleegde overlast aen onse houtcappl op dodingo, willende hun verontschuldigen van dat niemandt vermogens was naer sawol en Iesolo, sonder sConincxsiap en licentie, te vertrecken t geene door ons bevoorens was versoght aengesien den Cappn der mardyckeren ons voorneemen metet versoecken van geseyde licentie, sonder hem sulcx gelast te zijn, genoughsaem hadt verklickt, derhalven oock genootsaeckt geworden hun volcomentlijcken te doen verstaen, waer omme voorsze persoonen afgesonden soude wer den, als namentlijk om de gerughte nagelboomen op Loloda, maer vermits zijn hooghts zeegel daertoe geweijgert is, boven gemelte afgesondene met gewelt weder te rugh gebracht, en onse gecommitteerdens den 7en stanti, met soo danige insinuatie (alser inde resolutie van den 3en en 4en bevoorens is vermelt) naer thoff gesonden wesende, onverhoordt en veragtelijck afgeweesen sijn, soo was gisteren avondt goedt gevonden om den Corple voorsze drie maelen, naerthoff te senden en aenhouden om 's Coninckx segel en licentie tot vervorderingh van hun opgeleijde toghtje naer Halmahera, off ten minsten sijn hooght te mogen sien en spreeken, maer te vergeefs werdende telckens vanden Cappn Baccarij onder dese en geene voorwendinge te rughgesethn, en den spot daermede gedreeven, niet tegenstaende er onder tusschen drie Canon schooten gelaeden met scherp van dit Casteel over thoff heen gedaen wierden tot teecken dat het ons ernst was om den Coningh niet alleen te willen sien maer ook spreecken, mitsgaders soo gevangen gehouden wierdt daer uyt te verlossen