nazimali/kurdish-wikipedia-articles huggingface dataset:
Regina Ice

Regina Ice  ( jdb. 11ê çiriya pêşîn a 1984 li Bûkareşt , Romanya ) pornostêrkeke karnebes ya romanyayî ye.

Jiyana wê 
Regina Ice, bi navê rastî Maria Iscusitu, li Bûkareşt, Romanya di çiriya pêşîn a 1984 de ji dayik bû. Piştî qedandina lîseyê, xwe li Zanîngeha Bûkareştê tomar kir û li wir zimanên biyanî xwend.Piştî xwendina salekê biryar da ku dev ji xwendinê berde û li benzînxaneyekê dest bi kar kir.Piştî du salan wê di otêlekê de li Bûkareştê dest bi kar kir wek model û resepsiyonê. Di tebaxa 2006 de, ew çû Budapeştê (Mecaristan) da ku dest bi kariyera xwe wekî pornostêrk bike.

Di sibata 2008 de, ew ji hêla Twistys ve wek "Treat of the Month" hate hilbijartin.

Di salên 2009 û 2010 de ew di Xelatên AVN de ji bo Hunermenda Jinê ya Biyanî ya Salê bû berendam. Wekî din, di sala 2010an de jî ji hêla Eurozotic ve ji bo xelata baştirîn sehneya seksê di hilberînek biyanî de hate berbijar kirin.

Hin fîlmên wê Sex Carnage 2, Glamour Dolls, Orgy In Ibiza, Ritual, Twisty Treats 3 û Fuck My Throat  in.

Di sala 2014an de, piştî 148 fîlman, wê biryar da ku dev ji lîstikvaniyê berde.

Çavkanî

Girêdanên derveyî 
 

Pornostêrkên romanyayî
Jinên romanyayî
Peymana çekên kîmyayî

Peymana çekên kîmyayî (CWC) yan jî
bi fermî Peymana li ser qedexekirina pêşxistin, hilberandin, berhevkirin û bikaranîna çekên kîmyayî û li ser tinekirina wan, peymanek kontrolkirina çekan e ku ji hêla Rêxistina qedexekirina çekên kîmyayî (OPCW) ve, rêxistinek nav hikûmetiyê ku navenda rêxistinê li bajarê Den Haag a Holendayê ye, tê birêvebirin. Peyman di 29ê nîsana 1997an de ket meriyetê û bikaranîna berfireh, pêşvebirin, hilberandin, embarkirin û veguheztina çekên kîmyewî ku ji xeynî mebestên pir sînordar, (lêkolînkirin, bijîşkî, derman an parastinê) qedexe dike. Peywira sereke ya dewletên endam li gorî vê peymanê ew e ku vê qedexeyê bi cih bînin û hemî çekên kîmyayî yên heyî tine bikin.

Dîrok
CWC Protokola Cenevreyê ya sala 1925an di nav dewletan de zêde dike ku bikaranîna pêşxistina çekên kîmyewî û biyolojîkî qedexe dike. Di heman demê de CWC berevajî Peymana Çekên Biyolojîkî ya sala 1975an (BWC) ku rejîmek verastkirinê tine ye, tedbîrên verastkirinê yên berfereh ên wekî teftîşên li cîhê vedihewîne.

Piştî çend guhertinên nav û pêkhatî, ENDC di sala 1984an de veguherî Konferansa Bêçekbûnê (CD). Di 3ê îlona sala 1992an de CDyê rapora xwe ya salane ya ku tê de Peymana kîmyayî hebû, pêşkêşî Civata giştî ya Neteweyên Yekbûyî kir. Civata giştî vê peyman di 30ê mijdar sala 1992an de pejirand û Sekreterê giştî yê Neteweyên Yekbûyî di 13e çileya sala 1993an de li bajarê Parîsê ji bo îmzekirinê peyman vekir. CWC heta ku di 29ê avrêla sala 1997an de, 180 roj piştî epokirina belgeya 65emîn a pejirandina li Neteweyên Yekbûyî ji aliyê Mecarîstanê ve, ji bo îmzekirinê vekirî ma.

Ji tebaxa 2022an ve 193 dewlet bûne aliyên CWC û berpirsiyariyên wê qebûl kirine. Îsraêl peyman îmze kiriye lê erê nekiriye, 3 welatên din ên endamên Neteweyên Yekbûyî (Misir, Koreya Bakur û Sûdana Başûr) ne peyman îmze kirine û ne jî qebûl kirine. Herî dawî, Dewleta Filistînê di 17ê gulana sala 2018an de belgeya xwe ya tevlêbûna CWCyê şand. Di îlona sala 2013an de, Sûriyê di çarçoveya rêkeftina têkbirina çekên kîmyayî yên Sûriyê de, beşdarî vê peymanê bûye.

Rêxistina qedexekirina çekên kîmyayî (OPCW)

Peyman çekên kîmyayî ji hêla Rêxistina qedexekirina çekên kîmyayî (OPCW) ve tê rêvebirin ku wekî platformek qanûnî ji bo destnîşankirina bendên CWCyê tevdigere. Konferansa dewletên peymandar ji bo guhertina CWC û pejirandina rêziknameyên li ser bicîhanîna hewcedariyên CWC tê erkdar kirin. Sekreteryaya teknîkî ya rêxistinê ji bo ku welatên endam jibo ku girêdayî îmzekirin a peymana bimînin, kontrol dike. Ev kontrol tesîsên tinekirî, (ku çavdêriya daîmî di dema ku tine kirin de pêk tê) tesîsên hilberîna çekên kîmyayî yên ku ji bo bikaranîna sivîl hatine hilweşandin an veguheztin û her weha vekolînên pîşesaziya kîmyayî kontrol dike. Herweha Sekreterya dikare "lêkolînên bikaranîna îdiakirî" ya çekên kîmyayî bike û piştî bikaranîna çekên kîmyayî alîkarîyê bide.

Binêre
 Rêxistina qedexekirina çekên kîmyayî
 Bikaranîna çekên kîmyayî ya Tirkiyeyê li dijî gerîlayên PKKê 2022

Çavkanî

Peymanên navneteweyî
Barhilgiroka Intermodal

barhilgiroka intermodal, Herwisa gelek caran jê re gelek navên din tên bikaranîn wek konteynirê barkirinê an jî konteynirê barkêşiyê tê gotin, ew konteynirek barkirinê ya standardkirî ya mezin e, ku ji bo veguheztina  hatî çêkirin e.  . Ev barhilgiroka  di bin çend navan de têne naskirin .,  ,  

. 

Yekem di destpêka sedsala 20-an de hate îcad kirin, barhilgiroka Intermodal serdem ên 40-lingî yên intermodal di salên 1960 û 1970-an de di bin nûvekirinên barhilgiroka Intermodal yên pargîdaniya keştiyê ya Amerîkî SeaLand de belav bûn. Mîna qutiyên karton û paletan, van konteyneran amûrek e ku mirov tiştan di nav barên yekbûyî, mezintir de kom bike, ku dikare bi hêsanî were hilanîn û veguheztin û berhev kirin, û ew ê di keştiyek an hewşê de hişk were pakij kirin. barhilgiroka Intermodal gelek taybetmendiyên avahîsaziyê yên sereke parve dikin da ku li hember  barkirina  bisekinin, ji bo hêsankirina destwerdana wan û destûrê bidin stûyê.

Di 2012 de, nêzîkî 20,5  mîlyon barhilgiroka Intermodal ên li dinyayê hebûn.   - di sala 2010-an de barhilgirokan %60 ji bazirganiya deryayê ya cîhanê pêk dihanîn.   ew ji bo veguheztina barên giran tê karînan, ku vegûhastin gelek tiştên wek gaz, şil, an hişk; Mînak, bi barhilgir an araba, an kamyonê . Ji bo barkirina hewayê, amûrên bijarhînan.

Dîrok

Çavkanî 

Webarchive template wayback links
Ajala Selahedîn

Ajala Selahedîn an Ajala Kurdî an jî Ajala kurdan ku Misir jî carna dibêjin Ajala Misirê ew ajale ku Xanadana Eyûbiyan ev nîşan dixebitandin. Niha jî  nîşana Herêma Kurdistanê, Filistînê, Misirê, Sûriyê û Iraqê jî tê xebitandin.

Çavkanî 

Çevengên neteweyî
Klîtemnêstra

Klîtemnêstra (bi yewnaniya kevn: Κλυταιμνήστρα) di mîtolojiya yewnanî de hevjina Agamemnon e û bi kuştina mêrê xwe navdar e. 

Agamemnon beriya Şerê Troyayê keça xwe Îfîgenia ji bo serkeftî derkeve qurban kir. Klîtemnêstrayê dixwasta tola keça xwe bistîne. Ji ber wê yekê ew û lawê Tiestêsê Egîstos bi hev ra komployek çêkirin. Klîtemnêstra ji hatina Agamemnonê biderewî şa dibe. Kasandra ew qas hişyarî da bû Agamemnon, lê kêr nehatin Agamemnon bawer ji Klîtemnêstrayê kir. Klîtemenêstrayê mêrê xwe ra germavek amade kir, mêrê wî çu nava germavê xwe sist kir. Klîtemnêstrayê gazî ji dostê xwe Egîstos kir. Egîstosî li wir Agamemnon kuşt.

Çavkanî 

Mîtolojiya yewnanî
Têlemaxos

Têlemaxos di mîtolojiya yewnanî de mîrzayê keyaniya Îtakêyê û lawê Odîseûs û yê Pênelopê ye. Ew karakterekî navendî ya Odîseya ya Homêr e. Dema Têlemaxos gihîşte dema berbextiyê, ew ji bo lêgerîna bavê xwe yê gerok çû serdana Pîlos û Sparta. Wexta ku ew vedigere Îtakêyê, dibîne ku Odîseûs beriya wî hatiye malê. Çar pirtûkên pêşîn ên Odîseyayê balê dikişînin ser rêwîtiyên Têlemaxos di lêgerîna nûçeyên li ser bavê xwe, yê ku hê ji Şerê Troyayê venegeriye malê û bi kevneşopî bi  sernavê Têlemaxia tê zanîn.

Bêjenasî
Navê Têlemaxos bi yewnanî tê wateya "dûr ji şer" an jî dibe ku "ji dûr ve şer bike" wekî ku tîrvanek dike.

Odîseya
Di Odîseya ya Homêr de, Têlemaxos, di bin şîretên Atênêyê de (ku di dema lêgerînê de ligel wî ye), çar pirtûkên pêşîn derbas dike ku hewl dide zanîna bavê xwe Odîseûs, ku dema Têlemaxos hê pitik bû, çû Troyayê.Di destpêka rêwîtiya Têlemaxos de, Odîseûs bîst sal ji ber şerê Troyayê û destwerdana Posîdon ji mala xwe ya li Îtakêyê dûr mabû.Di dema tunbûna wî de, mala Odîseûs ji hêla gelek daxwazkarên ku ji bo destê Pênelopêyê hevrikî dikirin, dagir bû. Têlemaxos cara ewil diçe serdana Nestor û ji aliyê kalê ve bi qencî tê pêşwazîkirin, yê ku wî bi çîrokên rûmeta bavê xwe kêfxweş dike.Piştre Têlemaxos bi kurê Nestor Peisistratus re, ku bi wî re diçe li  salonên Menelaos û jina wî Helenê.Li wir Têlemaxos dîsa wekî mêvanek birûmet tê pejirandin, dema ku Menelaos û Helenê çîrokên temamker lê nakok li ser egîtiya bavê wî yên li Troyayê vedibêjin.Têlemaxos jî ji Menelaos jê agahdar dibe ku bavê wî herî dawî li Ogygia derket reşahiyê.

Çavkanî 

Lehengên mîtolojiya yewnanî
Odîseûs
Rafael Orozco Maestre

Rafael José Orozco Maestre (jdb. 24ê adarê 1954 li Kolombiya - m. 11ê hezîranê paşîn 1992), yek ji mezintirîn stranbêjên muzîka vallenata ên kolombiyayî; stranbêjê koma vallenato a Binomio de Oro bû.

Dîskografiya 

 1975：Adelante
 1975：Con emoción

 1977 - Binomio de oro
 1977 - Por lo alto
 1978 - Enamorado como siempre
 1978 - Los Elegidos
 1979 - Súper vallenato
 1980 - Clase aparte
 1980 - De caché
 1981 - 5 años de oro
 1982 - Festival vallenato
 1982 - Fuera de serie
 1983 - Mucha calidad
 1984 - Somos vallenato
 1985 - Superior
 1986 - Binomio de oro
 1987 - En concierto
 1988 - Internacional
 1989 - De Exportación
 1990 - De fiesta con binomio de oro
 1991 - De américa
 1991 - Por siempre

Girêdanên derve 

Stranbêj
Jidayikbûn 1954
Mirin 1992
Lil Nas X

Montero Lamar Hill (* 9ê nîsana 1999), bi navê qonaxa xwe Lil Nas X tê zanîn, rapper û stranbêjek Amerîkî ye. Ew bi strana xwe ya rapê ya country "Old Town Road", derket pêş ku yekem car di destpêka sala 2019-an de populerbûna vîral bi dest xist. Wî zêdetirî deh mîlyon yekîneyên pejirandî di weşan û firotanê de bi hev re bar kir.

"Old Town Road" 19 hefte li ser nexşeya Dewletên Yekbûyî yên Billboard Hot 100 derbas kir, û bû strana herî dirêj a number-one ji dema ku chart di sala 1958-an de dest pê kir. Gelek remiksên stranê hatin berdan, ya herî populer ji wan stranbêjê country Billy Ray Cyrus diyar kir. Gava "Old Town Road" di serê Hot 100 de bû, Lil Nas X wekî hevzayend derket, bû hunermendê yekane ku di heman demê de xwediyê tomarek number-one bû.

Piştî serkeftina "Old Town Road", Lil Nas X yekem extended play a xwe ya dirêjkirî, bi sernavê 7 derxist, ku tê de stranên mîna "Panini" û "Rodeo" (digel Cardi B) hene. Albuma wî ya pêşîn a stûdyoyê, Montero (2021), stranên chart wek "Montero (Call Me By Your Name)", "Industry Baby" (bi Jack Harlow re) û "Thats What I Want" dihewîne. Album di 64emîn Xelatên Salane Grammy de ji bo Albûma Salê hate berendam kirin.

Lil Nas X di 62-emîn Xelatên Salane Grammy de hunermendê mêr ê herî namzed bû,  ku wî di dawiyê de xelatên Best Music Video û Best Pop Duo/Group Performance wergirt. "Old Town Road" du Xelatên Muzîka Vîdyoyê ya MTV, di nav de Strana Salê, û Xelata Muzîka Amerîkî ya ji bo Strana Rap / Hip Hop ya Bijarte wergirt. Lil Nas X di heman demê de yekem hunermendê reş ê LGBT ye ku xelata Komeleya Muzîka Welat wergirtiye. Time wî di sala 2019-an de wekî yek ji 25 kesên herî bi bandor li ser Înternetê bi nav kir,  û ew di sala 2020-an de di navnîşa Forbes 30 Under 30 de hate binav kirin.

Çavkanî 

Jidayikbûn 1999
Mirovên zindî
Elite (rêzefîlm)

Elite (bi spanî: Élite) rêzefîlmeke televîzyonî ya drama ciwanan a spanî ye ku ji hêla Carlos Montero û Darío Madrona ve ji bo Netflixê hatiye afirandin.

Rêzefîlm li lîseyeke elît a xeyalî bi navê Las Encinas tê sazkirin û li ser têkiliyên di navbera sê xwendekarên ciwan ên sinifa karkeran ên ku bi navgîniya bernameyeke xwendekariyê li dibistanê qeydkirî û hevalên wan ên dewlemend vedigere. Di rêzefîlmê de castek ensembleyê heye. Gelek ji lîstikvanên ku berê di karên din ên Netflixê de li Spanyayê û Amerîkaya Latîn hatine hilberandin an belavkirin.

Elite têgeh û mijarên ku bi drama ciwanan ve girêdayî ne vedikole, lê di heman demê de pirsgirêkên pêşkeftî û aliyên din ên klîşeyên xwe jî vedigire. Di nav wan de gelek mijarên cinsî yên cihêreng hene. Ji hêla avahîsaziyê ve, rêzefîlm plansaziyek pêşbirkê ya ku tê de hêmanek nepenî vedihewîne, bi her sezonê re di du rêzikên demê de pêk tê.

Sezona yekem, ku ji heşt beşan pêk tê, di 5ê çiriya pêşîn a 2018an de li ser Netflixê hate weşandin. Ew ji rexnegiran re nirxandinên erênî wergirt û gelekan rêzefîlmê wekî "kêfxweşiyek sûcdar" dinirxînin, û pesnê nivîsandin, lîstikvanî û xêzkirina mijarên gihîştî didin. Di çiriya pêşîn a 2018an de, rêzefîlm ji bo sezona duyemîn hate nûkirin, ku di  de hate berdan. Sezona sêyemîn di tebaxa 2019an de hate ferman kirin û di  de hate berdan. Di gulana 2020an û sibata 2021ê de, Netflix rêzefîlm nû kir. ji bo sezona çaremîn û pêncemîn. Sezona çaremîn di  de, digel sezona pêncemîn di 8ê avrêla 2022an de hat berdan. Di çiriya pêşîn a 2021ê de, Netflix rêzefîlmê ji bo sezona şeşemîn nû kir, ku dê di 18ê çiriya paşîna 2022an de were berdan.

Mijar 
Çîroka Elite li cîhê dibistana taybet a Spanyayê, Las Encinas, tê danîn. Li vir tenê zarokên kesên herî dewlemend û bibandor ên welêt dikarin biçin dersan. Tesîs ewqas bi prestîj e. Lêbelê, rojek, avahiya dibistana San Esteban li beşek xizan a bajêr hildiweşe. Di encamê de, sê xwendekar Samuel, Nadia û Christian li Las Encinas bûrsek wergirtin.

Her sê ji hêla hevalên xwe yên pola xerabûyî û dewlemend ve bi xirabî têne pêşwazîkirin. Her ku sala xwendinê pêşve diçe, ew neçar in ku xwe îspat bikin û di nav bahoza cûdahiyên şêwaza jiyanê, nehezkirin, çavnebarî, raz û peywendiyên cinsî de bikevin.

Lê paşê rojekê kuştinek hovane diqewime û xwendekarên li Las Encinas dikevin nav bûyerek bêbext. Naha ne tenê navûdengê dibistanê di xetereyê de ye, lê her weha jiyana xwendekaran jî, ku her ku diçe di tevna derewên xwe de winda dibin. Gelo ew bi rastî sûcdar in an bûne mexdûrên sûceke meztir?

Çavkanî 

Drama
Rêzefîlm
Rêzefîlmên spanî
Rêzefîlmên Netflixê
Mihemed Xatemî

Seyîd Mihemed Xatemî (14 cotmeh 1943) siyasetmedarek îranî ye ku ji 3ê Tebaxa 1997an heta 3ê Tebaxa 2005an pêncemîn serokomarê Îranê bû. Her wiha ji sala 1982 heta 1992 wezîrê çandê yê Îranê bû. Paşê, wî rexne li hikûmeta serokomarê paşerojê Mehmûd Ehmedînejad girt.

Beriya ku Xatemî bibe serokomar, di warê navneteweyî de kêm tê zanîn, di dema hilbijartina xwe ya yekem a serokomariyê de ku hema hema %70 dengan stendibû, bal kişand ser xwe. Xatemî li ser platforma lîberalîzasyon û reforman meşiyabû. Di dema kampanyaya hilbijartinê de, Xatemî fikra Diyaloga Di Nav Şaristanan de wekî bersivek li ser teoriya Pevçûnek Şaristanan a Samuel P. Huntington a sala 1992'an pêşniyar kir. Piştre Neteweyên Yekbûyî li ser pêşniyara Xatemî sala 2001’ê weke Sala Diyaloga Şaristanan a Neteweyên Yekbûyî îlan kir.   Xatemî di her du dewreyên xwe yên serokatiyê de doza azadiya derbirînê, tolerans û civaka sivîl, têkiliyên dîplomatîk ên avaker bi dewletên din re, di nav wan de yên li Asya û Yekîtiya Ewropî, û siyasetek aborî ya ku piştgirî dide bazara azad û veberhênana biyanî bû.

Di 8 Sibat 2009 de, Xatemî daxuyand ku ew ê di hilbijartinên serokatiyê yên 2009 de bibe namzed, lê di 16ê Adarê de ji bo heval û şêwirmendê xwe yê demdirêj, serokwezîrê berê yê Îranê Mîr Huseyîn Mûsewî vekişiya. Medyayên Îranê bi fermana serdozgerê Tehranê ji weşandina wêneyên Xatemî û neqilkirina gotinên wî, bi sedema piştevaniya wî ji namzedên reformxwaz ên têkçûyî di hilbijartina dubare ya Mehmûd Ehmedînejad a sala 2009an de, qedexe ye.

Çavkanî 
Jidayikbûn 1943
Mirovên zindî
Mehmet Ali Şahin

Mehmet Ali Şahin (16. Îlon 1950 li Gundê Ekincik, navçeya Ovacık, parêzgeha Karabük) hiqûqnas, siyasetmedar û wezîrê berê yê dadê yê tirk e.

Mehmet Alî Şahîn, li Zanîngeha Stembolê Fakulteya Hiqûqê qedandiye. Piştî xwendina xwe ya zanîngehê Şahîn karê parêzeriyê kiriye. Şaredarê navçeya Fatîhê ya Stembolê ye û yek ji endamê damezrîner ê Partiya Dad û Geşedanê (AKP) ye û di serdemên 20, 21 û 22an de parlamenterê AKPê yê parêzgeha Stembolê bû.  Di navbera salên 2002 û 2007an de di hikûmeta 58em a ku ji aliyê Abdullah Gul ve hatibû avakirin û hikûmeta 59em a Tirkiyeyê ya ji aliyê Recep Tayyîp Erdogan ve hatibû avakirin de alîkarê serokwezîr bû. 

Mehmet Alî Şahîn ku di Partiya Refahê de dest bi karê xwe yê siyasî kiriye, di hilbijartinên giştî yên Tirkiyê yên sala 1995an de cara yekem bû parlamenterê Stenbolê yê Partiya Refahê.  Di hilbijartinên herêmî yên sala 1989an de wekî şaredarê navçeya Kuçukçekmece  û di hilbijartinên herêmî yên sala 1994an de bû namzetê şaredariya navçeya Fatîhê, lê nehatiye hilbijartin.

Çavkanî 

Siyasetmedarên tirk
Jidayikbûn 1950
Parlamenterên Stembolê
Siyasetmedarên Partiya Dadwerî û Werarê (Tirkiye)
Mirovên zindî
Endamên Parlamena Tirkiyeyê ya 20an
Endamên Parlamena Tirkiyeyê ya 21ê
Endamên Parlamena Tirkiyeyê ya 22an
Endamên Parlamena Tirkiyeyê ya 23an
Endamên Parlamena Tirkiyeyê ya 24an
Endamên Parlamena Tirkiyeyê ya 26an
Baran Hussein

Baran Hussein boksorê amator (MMA) ye. Navê hunermendê wî "Black Tiger" e, bi kurdî "pilingê reş". Baran endamê komeleya werzîşê ya Swîsreyê "PlanetEater" e. Têkiliya Baran li Avusturya bi MMA CENTER Hohenems e.

Tiştê ku wî ji bokserên MMA yên din vediqetîne ev e ku ew bi gelê xwe û ola xwe serbilind e.  Baran di gelek wêneyan de Ala rengîn girtiye.  Di medyaya xwe ya civakî de jî alê bi kar tîne û li şûna stranan neşiyên Îslamî bi kar tîne.

Çavkanî
Thana Alexa

Thana Alexa navê jidayikbûnê Thana Alexa Pavelić, (
li New York City, New York, DYA) stranbêj, strannivîs, aranje û çêkerê jazzê ya kroatî yê amerîkî ye.

Jînenîgarî
Eleqeya Alexa bi muzîkê re di sê saliya xwe dema ku ew ji şahiyek rojbûnekî de winda bû û li jêrzemînê hate dîtin ku li ser piyanoyekê pêlîstok li melodiyên stranên hêsan dileyze, de dest pê kiriye. Her çend wê di vê heyamê biçûk de dest bi stranbêjiyê kiribe jî, wê bawer dikir ku keman amûra wê ya bingehîn e û fikirî ku wê bi pîşeyî bişopîne.

Piştî dibistana seretayî, malbata Alexa vegeriya Kroatya. Wê li vir dest bi stranbêjiya bi Îngilîzî kir wekî rêyek ji bo domandina girêdana xwe bi zimanê dayikê û zaroktiya xwe yê li Dewletên Yekbûyî. Li Zagrebê, Alexa dersên dengbêjiyê li Akademiya Rock wergirtiye. Muzîkjen û xwediyê klûbê Boško Petrović şêwirmendiya wê kir û wê dest pê kir ku beşdarî atolyeyên cazê yên herêmî bibe û li festîvalên Krowatî bi profesyonelî performansa xwe bide nişandan.

Alexa berî ku derbasî Dibistana Nû ya li Bajarê New Yorkê bibe, li Zanîngeha Northeastern beşa  psîkolojiyê xwendiye. Wê xwendina xwe yê psîkolojiyê qedandiye û di performansa cazê de bawernameya hunerên bedew wergirtiye.

Kariyera wê
Albûma wê ya yekem wekî rêber, Ode to Heroes, ji hêla Jazz Village ve hatiye derxistin. Ew di albûma Absurdist Theatre ya gîtarîst Gene Ess de cih digire. Alexa bi vibrafonîst Christos Rafalides re jî xebatên muzîkê kiriye. Albuma wê ya sala 2020an ONA du berendamên Xelata Grammyê bi dest xist ku di nav de Albûma Dengê Jazz a Baştirîn û Soloya Jazzê ya Baştirîn Improvised ji bo Regina Carter heye.

Dîskografî

Sitranbêja sereke 
 Ode to Heroes (Jazz Village, 2015)
 ONA (Self Release, 2020)

Sitranbêja mêvan 
Bi Antonio Sanchez re
 New Life (CAM Jazz, 2013)
 The Meridian Suite (CAM Jazz, 2015)
 Lines in the Sand (CAM Jazz, 2018)

Bi Gene Ess re
 Fractal Attraction (SIMP, 2013)
 Eternal Monolith (SIMP, 2015)
 Absurdist Theatre (SIMP, 2016)
 Apotheosis (SIMP, 2018)

Bi yên din re
 Matija Dedic, Friends (Dallas, 2010)

Çavkanî

Sitranbêjên krowatî
Mirovên zindî
Fearless (albûm)

Fearless albûma duyem a stûdyoyê ya stranbêja amerîkî Taylor Swift e. Ew di 11'ê Mijdarê 2008an de, ji aliyê Big Machine Records ve li Dewletên Yekbûyî, Kanada û çapek navneteweyî di 9'ê Adarê 2009an de hate berdan. Bi piranî ji aliyê Swift ve hate nivîsandin dema ku wê di sala 2007-2008an de albûma xweya pêşîn a 2006an bi navgîniya xwe pêşve dixist, Fearless ji Liz Rose, Hillary Lindsey, Colbie Caillat û John Rich krediyên din ên stranan vedihewîne. Swift ji sêzdeh stranan û heft ji sêzdeh stranan li ser çapa standard bi xwe nivîsand û di destpêkê de bi hilberînerê tomarê Nathan Chapman re hemû stranan çêkir.

Fearless albûmekî popa welatî ye, ku tê de amûrên kevneşopî yên welatê wekî banjos, fîstan, mandolîn, gîtarên akustîk û gîtarên elektrîkê ve girêdayî ne. Rexnegirên muzîkê bal kişandin ser hevkêşeya albûmê, ku ji ber bandorên şêwazên cihêrengên di nav de pop, folk û rock hate çêkirin. Gotinên ji hestên Swift ciwaniya îlhama xwe digire, mijarên romantîk, dilşikestî û daxwazên xwe vedikoline. Sernavê albûmê behsa mijara giştpirsiyê ya hemû stranên wê dike, ji ber ku ew bi tevahî wêrekiya Swift ji bo hembêzkirina dijwariyên evînê nîşan didin.

Mûzîk

Bandor û mîras

Lîsteya stranê

Binêre jî 

 Qeydên Xelata Grammy - Hunermendên herî ciwan ên Albûma Salê qezenc kirine
 Lîsteya Billboard 200 albûmên jimare-yek 2008
 Lîsteya Billboard 200 albûmên jimare-yek 2009
 Lîsteya Albumên Welatên Top ên jimare yên sala 2008
 Lîsteya Albûmên Welatên Top ên jimare yên sala 2009
 Lîsteya Albûmên Welatên Top ên jimare yên sala 2010
 Lîsteya albûmên hejmar-yek 2008 (Kanada)
 Lîsteya albûmên hejmar-yek ên salên 2000an (Nû Zelanda)
 Lîsteya albûmên welatê jimare-yek 2010 (Awistralya)
 Lîsteya albûmên herî firotanê yên jinan
 Lîsteya albûmên herî firotanê yên sedsala 21an
 Lîsteya albûmên herî firotanê yên li Fîlîpînan
 Lîsteya albûmên herî firotanê yên Dewletên Yekbûyî

Çavkanî

Çavkaniyên çapkirinê
Midnights

Midnights albûma dehem a stûdyoyê ya stranbêja amerîkî Taylor Swift e, ku di 21'ê Cotmehê 2022an de, ji aliyê Republic Records ve hate weşandin. Di Xelatên Muzîka Vîdyoyê ya MTV ya 2022an de hate ragihandin, albûm yekem xebata nû ya Swift ji albûmên wê yên 2020an Folklore û Evermore nîşan dide. Midnights albûmek konseptê ye, ku li ser ramana şevê ye, ku ji aliyê Swift ve bi Jack Antonoff wekî hevkarê sereke ve hate nivîsandin û hilberandin.

Nivîsandin û hilberandin

Muzîk û gotin

Binêre jî 

 Lîsteya stranên herî zêde hatine weşandin li ser Spotify#Milestones û destkeftiyên ji bo albuman

Çavkanî
Nepotîzm

Nepotîzm, awayekî cudakirinên subjektîv û neheqiyê ye ku ji aliyê kes an kesan ve di warên cihêreng de ku di nav de karsazî, siyaset, akademîsyen, şahî, werzîş, fitness, dîn û çalakiyên din heye, bi her awayê alîkarî dide xizm û hevalên xwe.

Nepotîzm di nav pirsgirêkên girîng ên ku di saziyên gelemperî û karsaziyê de rû didin de ye.

Nepotîzm ji demên kevnar ve ji hêla gelek fîlozofan ve ku di nav wan de fîlozofên wekî Arîstoteles, Valluvar û Confucius heye, nepotîzmê wekî xerabî û neaqilmendî hatiye dîtine û şermezar kirine.

Cûreyên nepotîzmê

Nepotîzma siyasî
Nepotîzma siyasî cûreyek nepotîzmê ku ji aliyê kesên siyasetmedar ve  kesên li dora xwe yan jî xizmên xwe ji kesên din cuda dibîne û alîkariya wan dike û kesên din piştguh dike.

Çavkanî

Gendeliya siyasî
Needaletî
Pelé

Edson Arantes do Nascimento ( ; 23ê çiriya pêşîn a 1940an ji dayik bûye, bi navê  Pelé jî tê naskirin. Futbolîstekê berê yê walatê Brezîlyayê ye. Ew wekî yek ji lîstikvanên herî zîrek li serdamê xwe de tê hesibandin,  ku yek bû di nav lîstikvanên herî bi Navûdeng ên sedsala 20-an de. Di sala 1999 de, ew ji hêla Komîteya Olîmpiyadê ya Navneteweyî ve wekî Werzişvanê Sedsalê hate binav kirin, ku nav wî di lîsteya Time de bû ya 100 mirovên herî girîng û bernas ên sedsala 20-an de bû. Di sala 2000an de, Pelé ji hêla Federasyona Navneteweyî ya Dîrok û Statîstîkên Futbolê (IFFHS) ve hate hilbijartin. Lîstikvanê Cîhanê yê Sedsalê, û yek ji du serketiyên hevpar ên FIFA bû. wî karî bû1,279 golan di 1,363 lîstikan de bike. Ev jî sedam bû, ku navê wî bikeve Rekorda Cîhanî ya ktaba Guinnessê de. 

Pele di 82 saliya xwe de 29 Berfanbera 2022 canê xwe ji dest da. Ew demekî tekoşînek lî penceşerê ra dide.

Çavkanî 

 Pelé – FIFA competition record (archived)
 Pelé at National Soccer Hall of Fame
 Pelé: A Legend Looks Back – slideshow by <i id="mwEeg">Life</i> magazine
 List of Goals for Brazil
 Pelé at Santos official website
 Pelé at Planet World Cup
Jidayikbûn 1940
Futbolvanên brezîlî
Lîsteya pirçîmokên Kurdistanê

Lîsteya şevşevokên Kurdistanê 
Pipistrellus nathusii

Eptesicus (bottae) anatolicus

Plecotus macrobullaris

Myotis myotis

Myotis capaccinii

Myotis emarginatus

Myotis nattereri

Myotis schaubi

Nyctalus noctula

Miniopterus schreibersii

Pipistrellus pipistrellus

Myotis aurascens

Myotis mystacinus

Tadarida teniotis

Rousettus aegyptiacus

Taphozous nudiventris

Myotis blythii

Myotis nipalensis

Hypsugo savii

Pipistrellus kuhlii

Plecotus auritus

Rhinolophus euryale

Rhinolophus ferrumequinum

Rhinolophus blasii

Rhinolophus hipposideros

Çavkanî

Lîste
Şevşevok
Qesrik, Bidlîs

Qesrîk (), gundekî Bidlîsê ye ku ji aliyê dewleta tirk ve hatiye valakirin.

Çavkanî 

Gundên Bidlîsê
Rishi Sunak

Rishi Sunak (jdb. 12 gulan 1980) siyasetmedarekî brîtanî ye ku ji çiriya pêşîn a 2022an vir ve wek serokwezîrê Keyaniya Yekbûyî û rêberê Partiya Muhafezekar kar kiriye. Ew ji sala 2020an heya 2022an serokwezîrê darayî û ji 2019 heta 2020 sekreterê giştî yê Xezîneyê bû.  Ew ji sala 2015-an vir ve endamê parlementoya Richmond (Yorks) e.

Dêûbavên Sunak ên bi eslê xwe hindî di salên 1960an de ji Afrîkaya Rojhilat koçî Brîtanyayê kirin, li wir Sunak li Southamptonê ji dayik bû.  Ew li Winchester College hate perwerdekirin, di felsefe, siyaset û aborî de destûrnameyek wergirt (PPE) li Lincoln College a li Oxford û MBA ji Zanîngeha Stanford li California wekî Zanyarek Fulbright wergirt. Dema ku li Stanford bû, wî jina xwe ya paşerojê Akshata Murty, keça N. ​​R. Narayana Murthy, karsazê mîlyarderê hindî ku Infosys damezrand, nas kir. Sunak û Murty 222emîn mirovên herî dewlemend ên Brîtanya ne, bi hev re serweta wan 730 mîlyon £ li gorî sala 2022an e.  Piştî ku mezûn bû, Sunak ji Goldman Sachs re xebitî û piştre jî wekî hevkarek li fîrmayên fonên hedge Rêvebiriya the Children's Investment Fund Management û Theleme Partners.

Sunak di hilbijartina giştî ya 2015an de ji bo Richmondê li North Yorkshire ji bo Meclîsa Avamê hate hilbijartin, li şûna William Hague. Wî di referandûma 2016an de ji bo endametiya Yekîtiya Ewropayê piştgirî da Brexitê.  Ew di guhertina sala 2018an de ji bo hikûmeta duyem a Theresa May wekî Cîgirê Wezîrê Derve yê Parlamentoyê ji bo Rêveberiya Herêmî hate tayîn kirin.  Wî sê caran deng da peymana Mayê ya vekişîna ji Brexitê.  Piştî May îstifa kir, Sunak piştgirî da kampanyaya Boris Johnson ku bibe serokê muhafazakar.  Piştî ku Johnson hate hilbijartin û serokwezîr hate tayîn kirin, wî Sunak wekî Sekreterê Giştî yê Xezîneyê tayîn kir. Piştî îstifakirina wî di nûvekirina kabîneya sibata 2020an de, Sunak li şûna Sajid Javid bû serokwezîrê darayî.

Wekî Kancelar, bandora Sunak di bersiva darayî ya hukûmetê de li ser pandemiya COVID-19 û bandora wê ya aborî, di nav de pileyên Ragirtina Karê Coronavirus û Xwarin ji bo Alîkariya Derve de gelekî girîng bû.  Wî di 5ê tîrmeha 2022an de wekî serokwezîr îstifa kir, dûv re jî Johnson di nav qeyranek hukûmetê de îstifa kir. Sunak di hilbijartinên serokatiya partiya muhafezekar de cih girt ku şûna Johnson bigire, û dengê endaman ji Liz Truss winda kir.  Piştî îstifa Truss di nav qeyranek din a hukûmetê de, Sunak bêyî dijberî wekî Rêberê Partiya Muhafezekar hate hilbijartin.  Ew ji hêla Charles III ve di 25ê çiriya pêşîn a 2022an de serokwezîr hate tayînkirin û "bû yekem serokwezîrê asyayî yê brîtanî û yekem serokwezîrê hindû."

Çavkanî 

Jidayikbûn 1980
Mirovên zindî
Serokwezîrên Keyaniya Yekbûyî
Bejeweled (stran)

"Bejeweled" stranekî ji aliyê hunermendê Amerîkî Taylor Swift e ku ji albûma dehemîn a stûdyoyê ya Swift, Midnights (2022) ku di 21'ê Cotmeha 2022'an de, ji aliyê tomargeha Republic Records ve hatî weşandin û girtin. Strana nehemîn a albûmê, "Bejeweled" stranekî dîsko ya li ser nirxbûna xwe ji aliyê Swift û Jack Antonoff ve hatiye nivîsandin û hilberandin. Stran di 25'ê cotmehê de wekî danasîna single dîjîtal hate berdan; ew bi vîdyoya muzîkê ya ji aliyê Swift û derhêneriya Swîft ve hatî nivîsandin. Çêkirina vehatinê wekî pêkenoka li ser çîroka Xwelîxan pêk tîne ku ew ji aliyê Swift, Antonoff, Laura Dern, Haim, Dita Von Teese û Pat McGrath hate lîstin, û çend hêkên Paskalyayên nîşana Swiftê dikin ku vedihewîne. Proje, bi berfirehî bi tomarkirina ji nû ve ya albûma Swift ya sêyem a stûdyoyê, Niha Biaxive (2010).

Gotin û pêkhatin 
"Bejeweled" stranek dîsko ye, li ser naskirina nirxbûna xwe. Ew sentezkerên "plinking" vedihewîne ku di dema çengelên xwe de "Hook". Di stranan de, ew hişyarî dide mijarek romantîk a mêr berî ku pir dereng be, bala xwe bide wê.

Dîroka berdanê

Çavkanî 

Stran
Mîrsadu'l-Etfal

'''Mîrsadu'l-Etfal''' an '''Şahranê Kudekan''' berhema Muhemmedê Kerbelayî ye. Ferhenga Kurdî - Farisî ye ku di sala 1912de hatiye nivîsandin. Tê de 1250 peyv hene.

Çavkanî 

Farisî
Gurcî li Rûsyayê

Gurcî li Rûsyayê, Kesên bi esle xwe Gurcî ne, wekî li Rûsya diji. Li gorî pêşsbinîyan ew koma etnîkî ji 800 salan zedetîr e ku li Rûsya dijî.

Kesên Navdar 

 Yosîf Stalîn, duyemîn sekreterê giştî yê YKSSê û yek ji ramyar û îdeologê navdar ê sedsala 20em bû.

Çavkanî
Gurcî li Tirkiyeyê

Gurcî li Tirkiyê (Zimanê gurcî;   ) hemwelatî û niştecihên Tirkiyê yên ku etnîkî gurcî an jî ji dûndana wan in. Ev civak ji du komên cuda pêk tê. Dema ku Gurciyên Artvîn û Erdexanê xwecih bûn, Gurciyên ku li herêmên din ên Tirkiye dijîn, piştî ku di sedsala 19. de axa Gurcên di nav sînorên Osmanîyan de ji aliyê Rûsan ve hatin girtin, bi koçberiya ji vê herêmê derketin holê. Di vê kom de Gurciyên Misilman û Katolîk hene.

Kesên Navdar 
 Mehmed Seîd Paşa, monarşîst, senator, dewletparêz û edîtorê rojnameya tirkî Jerid-i-Havadis bûyê
 Recep Tayyip Erdoğan, serokê Tirkiyeyê

Mijarên têkildar 

 Bakurê Kurdistanê
 Kurdên Gurcistanê

Çavkanî
Olaf Scholz

Olaf Scholz (jdb. 14.Hezîranê 1958 li Osnabrück) siyasetmedarek alman (SPD) ye. Ew ji 8ê ve ye Kanûnê sala 2021 nehemîn serokwezîrê Komara Federal a Almanya.

Berê, ji Gulan heta Cotmeha 2001ê Senatorê Hundir ê Hamburgê bû ye û ji Mijdara 2007an heta Cotmeha 2009an Wezîrê Kar û Barên Civakî yê Almanyaya Federal, ji Adara 2011an heta Adara 2018an Serokê Şaredariya Hamburgê û paşê jî heta hilbijartina wî bû. Serokwezîra Federal di 8 Mijdar 2018 de. Kanûna Pêşîn ji sala 2021 Wezîrê Darayî yê Federal û Cîgirê Serokwezîr yê Komara Federal a Almanyayê.

Ji Nîsana 2000an heya Hezîrana 2004an û ji Mijdar 2009an heta Adar sala 2018 li Hamburgê serokatiya SPD, ji Cotmeha 2002an heya Adarê 2004an Sekreterê Giştî yê SPD û ji Mijdar 2009ê heta Kanûn 2019 yek ji cîgirên serokên wê yên federal bû. Piştî îstifa Martin Schulz, wî ji 13an ve rêberî kir. Sibat heta 22. Nîsana 2018 partî bi demkî.

Çavkanî 

Jidayikbûn 1958
Serokwezîrên Almanyayê
Mirovên zindî
Îslamîzm

Îslamîzm, îslamparêzî têgehek ji zanistên civakî ye ku ji salên 1970-an vir ve ji bo kurtkirina îdeolojî û tevgerên cûda yên îslama fundamentalîst û siyasî, ku wekî îslama radîkal jî tê zanîn, tê bikar anîn. Armanca hemû şêweyan ew e ku li ser navê Îslamê nîzameke civakî û dewletî ya meşrû ya olî ava bikin. Ew li dijî prensîbên cudabûna dewlet û olê (laicism), li dijî prensîbên takekesî (iindividualizm), pluralîzm û serweriya gel, her wiha li dijî mafên mirovan, wekheviya zayendî û azadiya ol û azadiya derbirînê ne û bi gelemperî antîsemîtîk in.

Cudahiyek di navbera komên ku dixwazin bi aştiyane bigihêjin armancên xwe û tevgerên radîkal ên ku ji bo bidestxistina armancên xwe rêgezên tund ên terorê belav dikin de tê cuda kirin. Zehmet e îslamîzmê ji têgînên din ên ku di Îslama polîtîzekirî de têne bikar anîn, wekî "Fundamentalîzma Îslamî" an "Îslama siyasî", cûda bikin. Her wiha ne diyar e ku îslamîzm kengî weke diyardeyeke civakî derketiye holê.

Termînolojî 
Di salên 1970-î de, akademîsyen û rojnamevanên fransî rastî dijwariya rast danasîn û tesnîfkirina îslama fundamentalîst a siyasî û tundrew hatin. Ev hewldan ji ber hebûn û xebata Ayetullahê Şîa Ruhollah Xumeynî li Parîsê û geşbûna tevgerên protestoyî yên li Misir û Cezayîrê dest pê kir, ku li ser bingeha têgihîştina fundamentalîst a Îslamê (şirovekirina Quranê ya rasteqîn) bû. Lêbelê, têgîna fondamentalisme ji ber eslê xwe yê Amerîkî li Fransayê rastî redkirinê hat. Alternatîf Intégrisme di heman demê de hate rakirin ji ber ku ew pir zêde bi referansên Xiristiyan-Katolîk ve hate girêdan. Di encamê de, li hemberî berxwedana destpêkê be jî, feraseta Islamisme her ku çû zêdetir xwe da der. Rojhilatnas û dîroknas Maxime Rodinson bi tundî li dijî islamisme bû. Li Fransayê, lê li Almanyayê jî, heta destpêka sedsala 20-an îslamîzm bi rastî bi Îslamê re hevwate dihat bikaranîn, bêyî ku behsa fundamentalîzm û tundrewiyê bike. Rodinson amaje kir ku bikaranîna vê têgînê dikare ji niha û pê ve ferqkirina di navbera kesên tundrew û bawermendên sade de ji bo wergiran zehmet bike. Zanyarê civakî Gilles Kepel di sala 1983 de li Fransayê pirtûka Le Prophète et Pharaon. Les mouvements islamistes dans l'Égypte contemporaine çap kir (Pêxember û Fîrewn. Tevgerên îslamî li Misra îroyîn). Di sala 1984'an de bi wergera pirtûkê ya Îngîlîzî, ev term rastî qebûlkirinê hat. Di nîvê salên 1990-an de, ev têgeh di dawî de di lêkolînên ne-Fransî de jî belav bû.

Siyasetzanê Alman Armin Pfahl-Traughber di dosyayek ji bo Ajansa Federal a Perwerdehiya Sivîl a 2011-an de ev xalên jêrîn wekî taybetmendiya îslamîzmê bi nav kir:

 Statûya mutlaq a Îslamê wek terzê jiyanê û fermana dewletê.
 Serweriya Xwedê li şûna serweriya gel wek bingeha meşrûiyetê
 Daxwaza tevlêbûn û kontrolkirina hemû civakê.
 Li ser navê îslamê nîzama civakî ya homojen û nasname
 Dijberiya dewleta makezagonî ya demokratîk
 Potansiyela fanatîzmê û amadebûna bikaranîna şîdetê.

Çavkanî 

 
Îdeolojiyên siyasî
Enver Paşa

İsmail Enver, bi navê Enver Paşa (22ê sermawezê 1881 - 4ê tebaxa 1922an) efserê leşkerî, şoreşger û sûcdarê şer ê osmanî bû ku yek ji sêyan sêyemiya dîktatoriyê ya bi navê "Sê Paşa“ (Bi Talat Paşa û Cemal Paşa) li Împeratoriya Osmanî. 

Enver endamê Komîteya Îttîhat û Terakkî (CUP) bû, rêxistineke Tirkên Ciwan ku li dijî desthilatdariya mutleq a Abdulhamîdê II. Di sala 1908an de pêşengê Şoreşa Tirkên Ciwan bû ku Destûra Bingehîn û demokrasiya parlementerî li Împaratoriya Osmanî ji nû ve ava kir û bi Ehmed Niyazî re weke “şoreşê qehremanan” hate binavkirin. Lêbelê gelek qeyranên li Împaratoriyê di nav wan de Bûyera 31ê Adarê, Şerên Balkanan û şerê desthilatdariyê bi Partiya Azadî û Lihevkirinê re Enver û Îttîhatparêzan ji pirrengiya siyasî bêhêvî kirin. Piştî derbeya Osmanî ya sala 1913an ku CUP rasterast anî ser desthilatdariyê, Enver Paşa artêşa Osmanî xist bin kontrola xwe û bû (4 Çile 1914) Wezîrê Şer, Talat jî desthilatdariya hikûmeta sivîl girt.

Jiyan û Siyaset 
Eslê bavê Enver tirk bû û dê xwe (bi nav; Dilara Xatûn) wekî bi alban bû. Lê gorî Şuhnaz Yilmaz û hinêk din, ew bi esle xwe Gagawiz Tirk ê û him peşbinîyan ya din tê gotîn ku diya xwe ji Gelê Teterên Krîmê ye.

Weke wezîrê şer û serfermandarê giştî yê defakto (tevî ku rola wî wekî cîgirê serfermandarê giştî yê, ji ber ku Sultan bi fermî sernavê xwe girtibû), Enver Paşa yek ji kesayetên herî bi hêz ê hikûmeta Osmanî bû. Qiralîyet. Enwer Paşa di Şerê Sarikamişê de êrîşeke felaket li ser hêzên rûsan kir û pişt re ermenî bi têkçûna xwe sûcdar kir. Digel Talat, ew yek ji sûcdarên sereke yên Qirkirinên Dereng ên Osmanî bû û ji ber vê yekê ji mirina 800,000 û 1,800,000  berpirsyar tê dîtin. Ermenî, 300.000 Asurî û 750.000 Yewnanî. Piştî têkçûna Şerê Cîhanî yê Yekem, Enver tevî Îttîhatparêzên din ên pêşeng ji Împeratoriya Osmanî reviya. Dadgeha Leşkerî ya Osmanî Enver Paşa û Îttîhatparêzên din mehkûm kir û ji ber ku Împaratorî xistine nav Şerê Cîhanê yê Yekem û organîzekirina qetlîamên li dijî Yewnan û Ermeniyan, cezayê darvekirinê da wan. Enver dawî li Asyaya Navîn anî û li wir bi pêşengiya Serhildana Basmaçî ya li dijî Bolşewîkan hate kuştin. Di sala 1996an de, termê wî li Tirkiyê ji nû ve hat definkirin û ji aliyê serokomarê wê demê yê Tirkiyê Suleyman Demirel ve hat rehabîlîtasyon, ku wî jî pesnê wî û alîkariyên wî yên di neteweperestiya Tirkiyê de da. Di sala 2020an de, piştî Şerê Qerebaxê yê duyemîn, serokkomarê niha Recep Tayyîp Erdogan pesna rola Enver Paşa di Şerê Cîhanê yê Yekem de da.

Di dirêjahiya kariyera xwe de ew bi sernavên her ku diçûn bilindtir dihat nas kirin her ku di refên leşkerî de bilind dibû, di nav de Enver Efendi (  ), Enver Bey (  ), û di dawiyê de Enver Paşa, "paşa" ku navê rûmetê yê efserên leşkerî yên osmanî ye, li ser bilindkirina pileya Mîrlîva (serleşker) wergirt.

Mijarên têkildar 

 Sê Paşa

Çavkanî 

Jidayikbûn 1881
Mirin 1922
Şoreşgerên tirk
Alaşehir

Alaşehir, şaredariyek ye ku li parêzgeha Manisa ya li Herema Egeye ya Tirkiyeye ye, ü di heman deme de şaredariyeke (Şaredariya Bajarê Mezin / Parêzgeha Bajarê Mezin) di sala 20 de hatiye avakirin12. Ji ber reforma rêveberiya herêmî ya sala 2013an, civak ji aliyê qad û nifûsê ve weke navçeyê ye.

Alaşehir li nêzî rêya Îzmîr-Enqera ye, bi qasî 118 kîlometreyan li rojhilatê Îzmîrê li bakurê rojhilatê lingê Tmolosê li geliyê Alaşehir Çayiyê, şaxek çepê ya başûr-rojhilatê Gediz, Hermosê kevnar e. Alaşehir hîn jî qismî bi dîwarê bajarê kevin hatiye dorpêçkirin û li ser xeta trenê ya Îzmîr-Afyonkarahîsarê îstasyona trênê heye.

Bajar tenê di sala 1390an de, weke bajarê dawî yê Bîzansiyan li Asyaya Biçûk (li derveyî Împaratoriya Trebzond) ket destê Tirkan, piştî heşt salan ji şerkirina li dijî serweriya wan.

Bendava Afşarê 13 kîlometreyan li başûrê rojhilatê bajêr li kêleka başûrê deşta çem e.
Xwekuştin

Xwekuştin an jî xwekujî bi qestî qedandina jiyana xwe ye. Têgîna xwekuştinê rewşek derûnî ya ku tê de fikir, xeyal, pêl û kirinên domdar, dûbarekirî an jî di nav zêdebûnên qeyranan de ne ku bi mebesta mirina xwe bi mebest têne armanc kirin vedibêje.

Nexweşiyên derûnî (di nav de depresyon, nexweşiya bipolar, şîzofreniya, nexweşiyên kesayetiyê, nexweşiyên tirsê), nexweşiyên laşî (wek sendroma westandina kronîk), û îstismara maddeyan (di nav de alkolîzm û karanîn û vekişîna ji benzodiazepînan) faktorên xetereyê ne.Hin xwekuştin ji ber stresê (wekî ji tengasiyên darayî an akademîk), pirsgirêkên pêwendiyê (wekî veqetîn an hevberdan), an tacîz û zordestiyê kirinên pêk tên.Kesên ku berê hewla xwekuştinê dane, ji bo hewildanên paşerojê di metirsiya zêde de ne. Hewldanên bibandor ên pêşîlêgirtina xwekuştinê di nav xwe de sînordarkirina gihîştina rêbazên xwekujiyê ne, wekî pêşîlêgirtina çek, narkotîk û narkotîkan; dermankirina nexweşiyên derûnî û bikaranîna maddeyan; ragihandina baldar a medyayê ya derbarê xwekuştinê de; û başkirina şert û mercên aborî. Her çend xetên germ ên krîzê çavkaniyên hevpar in jî, bandora wan baş nehatiye lêkolîn kirin.

Nêzîkî 1.5% ji hemî mirinên li seranserê cîhanê bi xwekuştinê ne. Di salek diyarkirî de, ev yek ji 100,000 kesan 12 ye. Rêjeya xwekuştinê bi gelemperî di nav mêran de ji ya jinan zêdetir e, ji 1,5 qat heya 3,5 qat li cîhana pêşkeftî. Xwekuştin bêtir di nav kesên ji 70 salî mezintir de ye; lê belê, li hin welatan, kesên di navbera 15 û 30 salî de di bin xetera herî zêde de ne. Ewropa di sala 2015an de li gorî herêman xwedî rêjeya herî zêde ya xwekuştinê bû. Li gorî texmînan her sal 10 heta 20 mîlyon hewildanên xwekuştinê yên ne kujer hene. Hewldanên xwekuştinê yên ne-kujer dikarin bibin sedema birîndarbûn û seqetiyên demdirêj. Li cîhana rojava hewldan di nav ciwan û jinan de zêdetir in.

Nêrînên li ser xwekuştinê ji hêla mijarên hebûnî yên berfireh ên wekî ol, namûs û wateya jiyanê ve hatine bandor kirin. Olên îbrahîmî ji ber baweriya bi pîroziya jiyanê, bi kevneşopî xwekuştinê wekî sûcekî li hember Xwedê dihesibînin. Di serdema samurayan de li Japonê, rengekî xwekujiyê ku bi navê seppuku (腹切り, harakiri) tê zanîn, wekî amûrek ji bo têkçûnê an wekî rengek protestoyê hate pejirandin. Sati, pratîkek ku ji hêla Brîtanî ve li Hindistanê qedexe ye, ji jinebiyek Hindu hêvî dikir ku xwe li ser cenazeyê mêrê xwe bişewitîne, bi dilxwazî ​​an di bin zexta malbat û civakê de. Xwekuştin û hewildana xwekuştinê berê neqanûnî bû, lê êdî li piraniya welatên rojavayî ne wisa ye. Ew li hin welatan wek sûcek dimîne. Di sedsalên 20. û 21. de xwekuştin di gelek caran de wek şêweyekî protestoyê hatiye bikaranîn û kamîkaze û teqînên xwekujî wek taktîkeke leşkerî yan terorîstî hatine bikaranîn. Xwekuştin bi gelemperî ji bo malbat, xizm û alîgirên din ên nêzîk wekî felaketek mezin tê dîtin, û hema hema li her deverê cîhanê bi neyînî tê dîtin.

Çavkanî 

Xwekuştin
Depresyon
Kelêya Dîlokê

Keleya Dîlokê (tirkî; Gaziantep Kalesi) keleyek e ku pêşî ji aliyê Împaratoriya Hîtîtiyan ve weke xaleke çavdêriyê hatiye çêkirin û piştre ji aliyê Împaratoriya Romayê ve li ser girekî li navenda Dîlokê, Tirkiye, di sedsalên 2 û 3. Ew di navbera 527 û 565 AD de di bin Yustîniyan I de bêtir berfireh û nûve kirin. Dorûbera kelêyê bi şeklê dor 1200 metre ye. Dîwar ji kevir hatine çêkirin û keleh ji 12 bircan pêk tê.

Ew Kelê gelek caran hatiye nûkirin û di sala 2000an de şeklê xwe yê dawî girtiye. Îro kelê wekî Muzeya Panoramîk a Parastin û Qehremaniyê ya Dîlokê tê bikaranîn û belgefîlmek li ser parastina bajêr li hember hêzên Fransî piştî hilweşîna Împaratoriya Osmanî dem bi dem tê weşandin.

Çavkanî
Îskender Beg

Georg Kastriota bi nav Îskender (* 6ê gulanê 1405 li herêma Dîbra; m. 17ê kanûna paşîn 1468 li Lezha), mîrekî esilzade yê albanî yê Kastrioti û fermandarekî leşkerî bû ku ji 1423 heta 1443 ji Împaratoriya Osmanî, ji 1443 heta 1447 li Komara Venedîkê û ji 1451 heta mirina xwe ji Padîşahiya Napolê re xizmet kir.

Bi parastina mîrektiya Kastrioti li hember Osmaniyan, wî ji Papa Calixtus III wergirt. sernavê rûmetê Athleta Christi ("şervanên Xirîstiyantiyê") û Papa Pius II "Skenderê nû" (ji Îskenderê Mezin re îşaret dike). Ew jî ji aliyê hevalên xwe ve taca Dominus Albania ("Xwedanê Albanyayê") hat danîn. Îro ew ji hêla gelek kesan ve wekî qehremanek neteweyî ya Albanî tê rûmet kirin.

Çavkanî 
Jidayikbûn 1405
Mirin 1468
Leşkerên Împeratoriya Osmanî
Alar Karis

Alar Karis ( 26ê adarê 1958 li Tartu, Estonya SSR ) biyolog û siyasetmedarek estonî ye. Berê ew Profesorê Biyolojiya Pêşveçûn li Zanîngeha Tartu, ji 2007 heta 2012 Rektorê wê, ji 2013 heta 2018 Serokê Ofîsa Kontrola Estonî û ji 2018 heta 2021 Rêveberê Muzeya Neteweyî ya Estonî bû.

Estonya
Jidayikbûn 1958
Mirovên zindî
Kaja Kallas

Kaja Kallas (jdb. 18 hezîran 1977 li Tallinn, Estonya) siyasetmedareke estonî ye. Ji roja 26. Çile 2021an ew Serokwezîra Estonyayê ye. Ew endama Partiya Reforma Estonî ya lîberal (Eesti Reformierakond) ye, ku ew ji sala 2018an vir ve serokatiya wê dike. Ji 2014 heya 2018 ew endama Parlamena Ewropayê bû.

Estonya
Jidayikbûn 1977
Mirovên zindî
Republic Records

Republic Records an jî bi kurdî Tomargeha Komarê etîketa tomarê ya Amerîka ye, ku bingeha wê li New York City xwediyê Koma Muzîkê ya Universal (UMG) ye. Ew ji aliyê Avery Lipman û Monte Lipman ve wekî etîketa serbixwe di sala 1995'an de hate damezrandin û di sala 2000'an de ji aliyê UMG ve hate girtin. Tomargeha Komarê di destpêkê de bûye şopa Koma Records Universal/Motown û piştî sala 2006'an ji nû ve hate organîzekirin, hate guheztin û bi navê xwe hate guherandin berî ku di sala 2012'an de vegeriya navê xwe yê bingehîn.

Weşandin 

EP ya Tomargeha Komarê Bloodhound Gang 1994, Dingleberry Haze, û LP ya yekem, Use Your Fingers derxist. Yekane Kevin Rudolf, "Let It Rock", ji aliyê Komeleya Pîşesaziya Tomarkirinê ya Amerîkî ve bi sê platînum hate pejirandin. Yekeya pêşîn a Jay Sean, "Down", şeş mîlyon kopî li Dewletên Yekbûyî firot û di radyoya cîhanê de lîstikek mezin a hewayê wergirt. Yekane şopandina Sean, "Do You Remember", zêdetirî mîlyonek kopî firot.

Hunermend 
Ji sala 2020'an pê ve, di navnîşa Tomargeha Komarê de ev hunermend hene:

Amanda Reifer, Ariana Grande, Drake, Benee, James Bay, James Blake, Kid Cudi, Florence + the Machine, Seth MacFarlane, John Mellencamp, Julia Michaels, Post Malone, Of Monsters., Hailee Steinfeld, Taylor Swift, Shania Twain, Twice, Stevie Wonder, Conan Grey, Peach PRC, Kim Petras, FLO û bêhtir. Tomargeh di heman demê de gelek hunermendên din jî bi hevkariyên stratejîka etîketên wekî Brushfire Records (Jack Johnson), XO (The Weeknd, Belly, Nav, Black Atlass), Casablanca Records (Lindsay Lohan, MIKA, Tiësto), Cash Money Records (Drake, Jacquees, Nicki Minaj), Young Money Entertainment (Lil Wayne, Nicki Minaj), Hollywood Records (Sofia Carson, Zendaya), Lava Records (Greta Van Fleet, Jessie J, Lorde, Poppy, The Warning), (Mercury Records) Peter Gabriel, Rod Stewart, Monkeywrench Records (Pearl Jam), Tomarên Amerîkî (The Avett Brothers), Roc Nation (Jaden Smith, Justine Skye, The-Dream), Victor Victor Worldwide (Dûmana Pop, Ski Mask the Slump God), Belavkirina Muzîka Imperial (Bo Burnham, G Herbo, Twice, Itzy, Stray Kids, Tomorrow X Together) û yên din xistine bin sîwana xwe.

Etîket û nîşaneyên têkildar

Çavkanî

Girêdanên derve 

 
 Dîskografiya Tomargeha Komarê di Discogs de
Jack Antonoff

Pages using infobox musical artist with associated acts

Jack Michael Antonoff (zayîn 31'ê Adarê, 1984) stranbêj, pir-instrumentalîst, strannivîs û hilberînerê tomarê Amerîkî ye. Antonoff stranbêjê sereka koma rockê ya Bleachers e, û di koma pop rock Fun de gîtarîst û drummer bû. Ew berê stranbêjê sereke yê koma indie rock Steel Train bû. Ji xeynî xebata xwe ya bi Bleachers û Fun re, Antonoff wekî stranbêj û hilberînerê tomar bi hunermendên cihêreng, ku di nav de Taylor Swift, Lorde, St. Vincent, Florence and the Machine, Lana Del Rey, Fifth Harmony, Kevin Abstract, Carly Rae Jepsen, The Chicks, Tegan and Sara û Clairo re xebitiye. Antonoff bi gelemperî bi bandorek girîng a li ser dengê muzîka populera hemdem tê hesibandin.

Antonoff ji bo Xelata Globeya Zêrîn namzet bû û heft Xelatên Grammy, tevî Grammy 2022 ji bo Hilberînerê Salê wergirt. Wî herwiha ji bo xebata xwe ya bi Fun re xelatên Grammy wergirtiye, ji bo hilberîna li ser albûmên Taylor Swift 1989 û Folklor, ji bo hilberîna li ser albûma St. Vincent Daddy's Home û yek bi Masseduction.

Binêre jî 

 Lîsteya kesên ji New Jersey
 Muzîka New Jersey

Çavkanî

Girêdanên derve 

 

Jidayikbûn 1984
Mirovên zindî
Hesen Tehsîn Paşa

Hesen Tehsîn Paşa (1845–1918), ku bi navê Hesen Tehsîn Mesarea jî tê nasîn, efserekî payebilind ê leşkerî yê Osmanî-alban gorî peşsbinîyan din xwe bi tirk bû, ku di Şerê Yewnan-Tirkî yê sala 1897an de û di Şerê Yekem ê Balkanan de xizmet kiriye.

Piştî ku ji aliyê Yewnanan ve hat berdan, berê xwe da Fransa û paşê jî çû Swîsreyê. Di sala 1918an de li Lozanê wefat kir û li wir hat veşartin. Di sala 1937an de gora wî birin Selanîkê. Kurê wî Kenan Mesare ku di şer de adjutant bû, bû welatiyê Yewnanîstanê û bi taybetî bi tabloyên xwe yên Şerên Balkanan dihat naskirin. Kurê wî yê din, Qemal Mesarea, çû Albanyayê, paşê bû balyozê Albanên Yewnanistanê.

Şerê Balkan 

Her ku tengezariyên bi Lîga Balkan re zêde bûn lê di havîna 1912an de, ew hate guheztin ku fermandariya Korpusa Demkî ya VIII li Selanîkî. Piştî destpêkirina Şerê Balkanê yê Yekem, wî hêzên xwe li dijî Artêşa Yewnanî ya Thessalyayê di bin serokatiya Crown Prince Constantine de bi rê ve bir. Leşkerê Yewnanî, çêtir amade bû û ji hêzên xwe zêdetir bû, di şerên Sarantaporo û Yenidje de Korpusa VIII têk bir. Hesen Tahsîn, ku li Tesalonîkî dorpêçkirî û dorpêçkirî bû û bê hêvîya alîkarîya derve, û hînbûna nêzîkbûna Lîwaya Bulgarî ya 7mîn ji bakur-rojhilat, biryar da ku keleha Selanîkê û 26.000 merivên xwe teslîmî Yewnanan bike.

 Piştî danûstandinên çend rojan, di 8ê Mijdarê de protokola teslîmbûnê hat îmzekirin [O.S. 26 Cotmeh] 1912, bi radestkirinê roja din pêk hat. Aliyê Osmanî yekser ew xayin hesiband û dadgeha leşkerî biryara îdamê da.

Koçberkirin 
Piştî ku ji esareta Yewnanan derket, berê xwe da Fransa û paşê jî çû Swîsreyê. Di sala 1918an de li Lozanê wefat kir û li wir hat veşartin. Di sala 1937an de termên wî derbasî goristana Albanî ya Selanîkê û di sala 2006an de jî derbasî Goristana Leşkerî ya Şerên Balkanan li Gefyrayê hatin kirin. Ji heft zarokên wî tenê sêyan jiyana xwe dirêj kirin, du kur û keçek li Tirkiyê zewicîn. Yek ji kurên wî Kenan Messare (1889–1965), ku di dema şer de adjutantê wî bû, bû hemwelatiyê Yewnanîstanê û wênesazekî navdar, bi taybetî bi dîmenên xwe yên şerên ji Şerên Balkanan tê zanîn. Kurê din Qemal Messare çû Albanyayê, di Wezareta Karên Navxweyî de, li Xanî ya Qral Zog wek karmend xebitî û di Çileyê 1933an de wekî Balyozê Yewnanîstanê hate tayîn kirin û heya sala 1934-an li wir wezîfe kir.

Mijarên têkildar 

 Enver Paşa

Çavkanî 
Împaratoriya Osmanî
Jidayikbûn 1845
Mirin 1918