nazimali/kurdish-wikipedia-articles huggingface dataset:
Lewis Hamilton

Sir Lewis Carl Davidson Hamilton MBE HonFREng (zayîn 7'ê Çile 1985, Stevenage) ajokarek pêşbaziyê ya Brîtanî ye ku ji bo tîmê Mercedes-AMG F1 di Şampiyoniya Cîhanê ya Formula 1 de pêşbazî kir. Hamilton di tîma McLaren F1 de dest bi kariyera xwe kiriye ku ji sala 2007 heta 2012'an tê de beşdar bû. Yek ji du ajokarên Formula 1 yê herî zêde şampiyoniya wan girtiye, ligel Michael Schumacher, bi 7 şampiyoniyên cîhanê bi dest xistine. Ew ajovanê di dîroka Formula 1 de herî zêde serketî, pozîsyona herî pole û podyumê qedandî ye. Hamilton di heman demê de gelek rekoran jî digire, di nav de piraniya serketinên pêşbaziya pir pozîsyonên pole û pir podyum e.

Salên destpêkê û perwerdehî

Karîyera Formula 1

McLaren (2007-2012)

Bi Alonso re hevaltî

Xelat û destkeftî

Formula 1 

 Şampiyoniya Şofêr a Cîhanê ya Formula 1 (7): 2008, 2014, 2015, 2017, 2018, 2019, 2020  
 Şampiyoniya Tîma Tagên Cîhanê ya Formula 1 (8): 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021  
 Xelata Gera Herî Lez a DHL (5): 2014, 2015, 2017, 2019, 2020  
 Xelata FIA Pol / Xelata Pirelli Pole Position (5): 2015, 2016, 2017, 2018, 2020
 Trofeya Bîranîna Hawthornê (10): 2007, 2008, 2012, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020 
 Xelata Lorenzo Bandini (1): 2009

Nîşan û xelatên taybetî 

  Fermana Împaratoriya Brîtanî 
  Împaratoriya Şovalye ya Brîtanî 
 Xelata Rûmetê, Grenada

Naskirin 

 Wêneyek portreyî ya ji aliyê Dario Mitidieri, Galeriya Portreya Neteweyî, London ve hatî kişandin. 
 Hamilton Straight, Silverstone Track .

Çavkanî

Girêdanên derve 

 
 DriverDB.com'da Lewis Hamilton
 
Jidayikbûn 1985
Mirovên zindî
Pisîka Schrodinger

Pisîka Schrödinger di fîzîka kuantûmê de ezmûneke ramanê ya pir nîqaşkirî ye, ku ji hêla fîzîknasê Avusturyayî Erwin Schrödinger ve hatî pêşkêş kirin. 

Ev ezmûna ramanê, ku di sala 1935-an de ji hêla Erwin Schrödinger ve hatiye pêşkêşkirin, paradoksek superpozisyona kuantumê ye.  Schrödinger bi vê ezmûnê xwest ku di şîroveya Kopenhagê de pirsgirêkên mekanîka kuantûmê nîşan bide. Pisîkek di rewşek rasthatî de tê hiştin ku ew dibe ku mirî an sax be, û ji bo biryardanê çavdêrî divê. Vê ezmûna ramanê şirovekirina teorîkî ya mekanîka kuantûmê dijwar kir.

Di ezmûna pisîka Schrodinger de; Pisîkek bi fîşekek jehrê û çavkaniyek radyoaktîf di qutiyek girtî de dihêlin. Ger sehker di hundir de radyoaktîvîteyê tespît bike, mekanîzmaya ku fîşekê dişkîne dixebite û jehr pisîkê dikuje.  Li gorî şiroveya Kopenhagê, di dawiya saetekê de,rewşa zindîbûn û mirina pisîkê qasî hev e. Tenê dema ku sindoq tê vekirin û temaşekirin, yek ji van rewşan rast dibe.

Çavkanî

Ajal
Diod

Diod hêmanek xola elektrîkê ye ku tenê ji yek alîyekî herik derbas dibe. Hêmanên ku tirûşa wan di yek alî de pir piçûk e, ji aliyekî jî piir mezin e.

Aliyê ku tirûş piçûk e jê re "hêla rast" an "hêla ragihînê" tê gotin, û ji aliyê ku ew mezin e jê re "hêla berevajî" an "hêla xitimî" tê gotin. Nîşana diodê di forma tîrê de ye ku rêça herikînê nîşan dide.

Her wiha de, serikên diodê bi nîşanên erênî (+) û neyînî (-) têne destnîşankirin. Ji serika "+" re anod, û ji termînala "-" re katod tê gotin. Dema ku çavkaniya voltajê li ser anoda dîodê pola erênî (+) û katoda dîodê pola neyînî (-) be dîod vedibe û herik derdbas dibe.

Çavkanî
Qanûna Ohm

rast|thumb|200x200px|Herîka elektrîkê I, ji çavkaniyek voltaja V, di tirûşa R re derbas dibe. Qanûna Ohm: V = IR . 
Qanûna Ohmê dibêje di  Xola elektrîkê de ku herîka navbera du xalên gehînerê diherike ji cûdahiya potansiyelê  (mînak voltaj) rêje rast ; Bi Tirûşa di navbera du xalan de rêje berevajî ye .

an

Li vir, I herîk Amper , V cudahiya potansiyelê ya di navbera her du xalên referansê de bi volt e, û R guhêrbara xolê ye (volt / amper) ku bi Ohmê tê pîvandin û jê re tirûş tê gotin. Cûdahiya potansiyelê wekî voltajê jî tê zanîn, û carinan sembolên U, E, an emf ( hêza elektromotîv ) li şûna V têne bikar anîn. 

Ev qanûn herîk û voltaja ku di têlekê de di xolên elektrîkê yên hêsan de diherike diyar dike. 

Ji ber ku ew têkiliya di navbera voltaj, herîk û tirûşê de di asta makroskopî de dikole, Formula jorîn di endezyariya elektrîkê / elektronîkî de hevsengiyek pir girîng e.  Ev hêman bi piranî di xola elektrîkê de hene.
Ebdulbaqî Nihawendî

Ebdulbaqî Nihawendî  (jdb. 1570  li Culaq, Nihawend ; m. nêzî 1632 li Hindistan)  esilzade, dîroknas û jînenîgarê kurdê Dewleta Sefewiyan û paşê  Xanedana Babûr  bû.

Jiyan 
Ebdulbaqî di sala 1570an de li  Culaqê li nêzîkî Nihawendê li Dewleta sefewiyan, erdek ku bav û kalên wî ji Şah Îsmaîl wergirtibûn, ji dayik bû. Bavê wî Xaca Axa Baba helbestvanekî ku bi nasnavê Modrekî derketiye û bûye wezîr û nazêrê Hemedanê û birayê wî Axa Kezr jî ji bo Lahîcanê û paşê jî wezîr û diwanê Hemedanê hatiye tayînkirin. Ebdulbaqî bi xwe li Hemedan, Simnan, Bestam, Deylaman, Lahîcan, Yezd û Abarkuh û paşê jî li Kaşanê karmendê darayî bû. Piştî mirina birayê xwe, Ebdulbaqî wek wezîrê Hemedanê hat tayînkirin, lê di dawîyê de ji Îranê reviya, ji ber ku mirov hewl da ku Şah li dijî wî derxînin. Gava ku ew Kasan bû, li ser nêzîkbûna artêşê Ebdulrehîm Xanê Xanan bi heyranî bihîst, li dora sala 1614an çû Xendeşê.Xanî-Xanan pêşwaziya wî kir û peywira dahatê da wî û nivîsandina bîranîn, rêz û dîroka împaratoriyê spart wî. Ev berhema Maʾāṯer-e Raḥīm di sala 1616an de bi dawî bûye. Heya sala 1619an, Ebdulbaqî wekî aminê Deqan û Berar dimîne û di sala 1632an de wefat dike.

Çavkanî

Pirtûk

Dîroknasên kurd
Kurd
Jidayikbûn 1570
Mirin 1632
Kurdên sedsala 16an
Kurdên sedsala 17an
Kurdên Rojhilata Kurdistanê
Eladîn (fîlm 1992)

Eladîn (bi inglîzî: Aladdin) fîlmekî anîmasyonî yê di sala 1992ê de ji aliyê John Musker û Ron Clements ve hatiye hênandin. Tê de Scott Weinger, Robin Williams, Linda Larkin, Jonathan Freeman, Frank Welker, Gilbert Gottfried û Douglas Seale xwedî rolên sereke ne.

Dûblajvanên fîlmê 

 Scott Weinger bi navê Aladdin
 Robin Williams bi navê The Genie
 Linda Larkin bi navê Jasmine
 Jonathan Freeman bi navê Jafar
 Frank Welker bi navê Abu
 Gilbert Gottfried bi navê Iago
 Douglas Seale bi navê The Sultan
 Jim Cummings bi navê Razoul
 Charlie Adler bi navê Gazeem
 Corey Burton bi navê Prince Achmed

Çavkanî

Girêdanên derve 

 
 

Fîlmên amerîkî
Anîmasyon
Fîlmên 1992an
RT (TV)

RT (berê Russia Today an Rossiya Segodnya toreke televizyona navneteweyî ya di bin kontrola dewleta Rûsyayê ye,  ku ji aliyê hikûmeta Rûsyayê ve tê fînansekiri.   Ew televizyonên payedar an kanalên belaş êu ji temaşevanên derveyî Rûsyayê re têne rêve kirn, û hwiweha naverokî Înternetya ê bi rûsî, îngilîzî, spanî, fransî, almanî û erebî peyda dike.

Bernamekirin

Bername 
Bernameyên taybetmendiyê yên RT (bi pêşkêşvanan parantezê) hene:

Dilşad

Binêre jî

Têbînîyên raveker 

 1.Di The New York Times de nivîsand, Stephen Heyman texmîn kir ku ji 100 dolar zêdetir milyon ji gulana 2008ê ve li qereqolê hatibû xerckirin.

Çavkanî

Têbînî

Girêdanên derve 

  

Kanalên televîzyonê li Rûsyayê
Kanalên televîzyonê yên bi zimanê inglîzî
Kanalên televîzyonê yên bi zimanê rûsî
Şêx Maqsûd

Şêx meqsûd taxeke mezin e li bajarê Helebê li Rojava ye
Mîhaîl Fradkov

Mîxaîl Yefîmovîç Fradkov (bi rûsî : Михаи́л Ефи́мович Фрадко́в) (zayîn 1'ê Rezberê 1950) siyasetmedarekî rûs e. Di navbera salên 2004-2007'an de serokwezîrê Rûsyayê bû.

Kariyera heta Pûtînê: Fradkov ji malbatekî cihû li nêzîkî bajarê niha yê bi navê Samara tê naskirin, hate dinyayê. Ew li Moskoyê beşa endezyariya mekanîkê xwend û di sala 1972'an de mezûn bûye. Di warê bazirganiya navneteweyî de jî doktoraya xwe kir. Di sala 1973'an de, ew li Hindistanê hate tayîn kirin, ku ew du salan li wir buye balyoz. Dû re li Yekîtiya Sovyetê di cihê peywiran de xizmet kir. Piştî belavbûnê vê carê nûnertiya Rûsyayê di civîna Cinêvê ya CIS kiriye.

Di sala 1992’an de, ji bo Wezareta Bazirganiya Derve hate wezîfedarkirin. Ew di sala 1997'an de, ji aliyê Yeltsinê ji kar hate avêtin û di sala 1999'an de ji aliyê Pûtîn ve hate vegerandin.

Çavkanî 

Mirovên zindî
Jidayikbûn 1950
Vîktor Zubkov

Vîktor Alekseyevîç Zubkov (bi rûsî : Виктор Алексеевич Зубков; 15'ê Rezberê 1941'an li Sverdlovsk, SFSR a Yekîtiya Sovyetê ya Rûsyayê) siyasetmedar û karsazekî rûs e. Di navbera salên 2007 û 2008an de ji bo demeke kin 8 mehan serokwezîrê Rûsyayê kir. Di sala 2012an de di heyama derbasbûnê de ji bo rojekê wek serokwezîrê demkî hat tayînkirin.

Jiyan

Xelat 

 Fermana Meriyet ji bo Welat
 1st Class
 Sinifa 2mîn (19 Îlon 2008) - ji bo tevkariya wî ya kesane di polîtîkayên aborî yên dewletê de û ji bo çalakiyên wî yên gelek salan
 Sinifa 3. (9 Gulan 2006) - ji bo parastina berjewendiyên aborî yên Federasyona Rûsyayê û kirina tevkariyek berbiçav di xebata gelek salan de
 Sinifa 4mîn (11 Avrêl, 2000) - ji bo xizmetên wî ji dewletê re û ji bo beşdariya wî ya mezin di pêkanîna reformên aborî de
 xencera merasîmê
 Fermana Ala Sor a Kedê (1981)
 Rêza Rozeta Rûmetê (1975)
 Medalyaya Kedê ya Kedê (1986)
 Aborîzanê Rûmetî yê Federasyona Rûsyayê (16ê Îlon 2001) - Ji bo xizmetên wî yên di warê aborî û darayî de
 Nîşana Hikûmeta Federasyona Rûsyayê (1998)
 Hemwelatiyê rûmetê yê herêma Lenîngradê (2009)
 Mîrê Moskoyê ya Ezîz Daniel, pola 1. (Dêra Ortodoks a Rûsyayê, 2011)

Çavkanî

Girêdanên derve 

 Profîl     Arşîv kirin  , Gazprom .
 Profîl: Viktor Zubkow   Makîneya  hatî   , BBC News, 12 Îlon 2007

Mirovên zindî
Jidayikbûn 1941
Akram Hidou

Akram Hidou (jdb. 1973 li Serê Kaniyê, Hesîçe, Rojavaya Kurdistanê) derhêner, kameravan û senarîstekî kurd e.

Jiyana wî 
Akram Hidou di sala 1973an de li bajarê Serê Kaniyê yê Rojavaya Kurdistanê ji dayîk bûye. Akram Hidou piştî perwerdeya Abîtur û bijîşkî di sala 1995an de ji ber sedemên ramyarî hat Almanyayê. Di çar salên pêşîn de li Almanya, Akram Hidou ji bo naskirina ramyarî wekî penaber şer kir. Di sala 2003an de li Hannoverê perwerdeya kamera û montajê qedand. Ji xeynî karê kameravanê, di destpêka sala 2010an de xwendina xwe ya derhêneriyê li Akademiya Ruhr ji bo Hunerê li Dortmundê qedand. Akram Hidou ji sala 2006ê ve li Berlînê dijî û kar dike. "HELEBCE - Zarokên winda" yekem belgefîlma dirêj e.

Fîlmnîgarî

Derhênerî 

 Halabja ― the Lost Children» 72 min, HD, 2011
 Déjà-vu kurtefîlm, Beta SP, 2004
 Radio Hîwa kurtefîlm, Beta SP, 2003
 Ubi bene ibi patria kurtefîlm, DVCAM, 2001

Kamera 
«Halabja ― the Lost Children» 72 min, HD, 2011
«Der Kreis» kurtefîlm, HD, 2009
«Kidnapped Factory» kurtefîlm, Super 16 mm, 2009
«Ronî» kurtefîlm, HD, 2008
«Axîn» 73 min, HD, 2006
«Ubi bene ibi patria» kurtefîlm, DVCAM, 2001

Çavkanî 

Derhênerên fîlman ên kurd
Kesên ji Hesîçeyê
Jidayikbûn 1973
Lale Gül

Lale Gül (jdb. li Amsterdam di 3ê sermawezê 1997) nivîskareke tirk-hollandî ye.

Jînenîgarî 
Lale Gül li Amsterdam-Rojava di malbateke tund a îslamî de mezin bû. Wê rojên xwe yên dibistanê li Paulusschool Protestant-Christian (2001-2009), dibistanek seretayî li Slotermeer, û Hervormd Lyceum West (2010-2016) li navçeya Slotervaart qedand.  Gül ji sala 2018an vir ve li Zanîngeha Azad a Holandî dixwîne.  Di ciwaniya xwe de heftê diçû dibistanê û dawiya hefteyê jî diçû mekteba Quranê ya Millî Görüş (2004-2015).

Kariyera wê 
Di Sibata 2021-an de wê romana xwe ya pêşîn a otobiyografîk „Ez ê bijîm“ çap kir, ku tê de ew xwe ji perwerdehî û mezinbûna olî ya hişk dûr dixe. Piştî belavokê, Gul ji aliyê derdorên îslamî yên tundrew ve rastî gefan hat. Pirtûk di nav malbata wê de jî bi rexnegiriyê hat pêşwazîkirin.  Her çend wê di destpêkê de got ku ew ê di mala dêûbavê xwe de bijî,  wê paşê di heman mehê de biryar da ku ev êdî ne vebijarkek bû.

Di 6ê Gulana 2021ê de Gul ji bo Xelata Pim Fortuyn hat berbijêrkirin.  Di 20’ê Gulana 2021’an de, xwediyê vê kûpayê ya wê salê Fîdan Ekîz bû ku di sala 2019’an de jî ji bo vê xelatê hatibû berbijêrkirin.
Ji bo „Ezê bijîm“, pirtûka wê ya yekem, gelek çêkeran, hem ji bo fîlmek û hem jî ji bo rêzefîlmê eleqeyek mezin hat nîşan dayîn.  Wê ji bo pirtûkê di sala 2021 de Xelata Giştî ya NS wergirt.

Gül di bernameyên cuda yên axaftinê de mêvanê asayî ye.  Ji Tîrmeha 2021-an vir ve, Gül di çapa Şemiyê ya Het Parool de stûnek heftane ya birêkûpêk heye.  Di weşana xwe ya yekem de wek qunciknivîs, wê got ku ew li ser pirtûka xwe ya duyemîn dixebitî, ku dê bi encamên pirtûka wê ya yekem re mijûl bibe.

Di Mijdara 2021ê de, Lale Gül bi zanyar Ömer Uyar re dest bi podkasta bi heman navî Ezê bijîm kir.  Di wê de behsa mijarên her cûrê, di nav tiştên din de, îroyîn, çand, ol û zanistê dikin.

Di Kanûna 2021ê de, kovara ramanê Elsevier Weekblad, ji ber "pirtûka xwe ya serpêhatî" Gül wek Holandî yê Salê 2021 destnîşan kir.

Bîbliyografî 
Ik ga leven (2021)

Xelatên wergirtî 

 Gül ji bo 207.000 nusxeyên Îk ga Leven hatine firotin di 27ê Çileya 2022an de di VI Îro de ji Johan Derksen sertîfîkayek standiye: "Îro ev 25 sal in ez bi jina xwe re zewicîm û min pirtûka te diyarî kir. Û min. min bi xwe xwendiye." 
 Xelata Giştî ya NS 2021 ji bo „Ezê bijîm“
 Xelata Pim Fortuyn 2022 ji bo „Ezê bijîm“

Çavkanî 

Jidayikbûn 1997
Mirovên zindî
Melledirêj

Melledirêj, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Melehesen, Dutax

Melehesen, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agiriyê ve ye.

Çavkanî

Gundên Dutaxê
Qerexan, Dutax

Qerexan, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Şitilên erdnîgariya Kurdistanê
Keleha Kurdan

Keleha Kurdan (bi erebî:حصن الأكراد, Ḥiṣn al-Akrād, anku Hisnu'l-Ekrad) kelehek e li Sûriyê û yek ji kelheyên herî parastî yên serdema navînê li cîhanê ye. Keleh cara yekem di sedsala 11an de ji aliyê hêzên leşkerî yên kurdan ên ku ji aliyê Mirdasiyan ve li wir hatine bicihkirin, hatiye zeftkirin.

Dîrok
Li gorî dîroknasê ereb a sedsala 13an Îbn Şedad, di sala 1031ê de, mîrê Mirdasiyan ên Heleb û Humsê Şibledewle Nesr, li cihê kelehê ji eşîrên kurdan re rûniştgehek ava kir ku di wê demê bi navê wargehê Ḥiṣn el-Safḥ (Hisnu's-Sefh) bû. Piştî ku wan Hisn Îbn Ekkar di sala 1029an de ji Fatimiyan winda kir. Nesr Hisnu's-Sefh vegerand ku alîkariya Mirdasiyan bike ku ji nû ve xwe bigihîjin beravên Trablusê. Ji ber ku Nesr ji leşkerên kurd re li wê derê kom kiribû, keleh bi navê Ḥiṣn al-Akrād ("Keleha Kurdan") hatiye binavkirin. Keleh ji aliyê stratejîk ve li kêleka başûrê çiyayê Elewiyin (Alawīyin) bû û li ser rêya di navbera Hums û Trablusê de serdest bû.

Çavkanî

Avadaniyên dîrokî
Mîrze

Mîrze, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Şitilên erdnîgariya Kurdistanê
Topê

Topê, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye. 
Gundên Dutaxê
Şitilên erdnîgariya Kurdistanê
Çirê

Çirê, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Çavkanî 

Gundên Dutaxê
Hecî Ûsiv

Hecî Ûsiv, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Hacibotî

Hacibotî, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Caylian Curtis

Caylian Curtis (Prag,  li Prag,Çekoslovakya) pornostêrk û modeleke karbes ya çekyayî ye.

Jiyan 

Caylian Curtis di  de li Pragê ji dayik bû. Berî ew ku dest bi kariyera rêveberiyê bike, ew dadwerî û rêveberiya giştî xwendiye.Lêbelê, di havîna 2006 de, wê biryar da ku têkeve pîşesaziya pornoyê. Caylian di her du fîlmên pêşîn ên sêyîneya blokbuster a Pierre Woodman a bi sernavê Xcalibur de rola serekî lîst. Dûv re ew bû Playmateya mehê yê kovara Playboy û bû yekem lîstikvana pornoyê ya hişk ku li ser bergê kovara Playboyê derket. Pierre Woodman Curtis  wekî yekem "Keça Woodman"  ( Woodman Girl ) ya taybetî ya Woodman Entertainment îmze kir.

Di sala 2007an de ew ji bo Xelata FICEB li  Festîvala Fîlmên Erotîk a Navneteweyî ya Barselonayê hate berbijêrkirin.

Fîlmnîgarî 

 Amazonian Dreams (2007)
 Xcalibur: The Lords of Sex (2007)
 Xcalibur 2: The Lords of Sex (2007)
 Sex Carnage 1 (2008)
 Woodman Casting X 70 (2009)
 Woodman Casting X 75 (2010)
 Anal Sex With 2 Girls (2015)
 Sexual Lust (2015)
 This is Girl's World (2015)
 Just Girls 2 (2016)
 One Night with Caylian Curtis (2016)
 One Night with Caylian Curtis 2 (2016)
 Anal Action (2017)
 Deep Anal Drilling 7 (2017)
 Hardcore Threeways 4 (2017)
 Anal Absolution (2018)
 Euro Anal Desires (2018)
 Lesbian Group Sex (2018)

Xelat  û berendamî

Çavkanî

Girêdanên derve 

 
Caylian Curtis li ser [[Adult Film Database]]

Pornostêrkên çekyayî
Modelên çekyayî
Jinên çekyayî
Elecexan

Elecexan, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Çavkanî 

Gundên Dutaxê
Tikme

Tikme gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Goma Kazo

Goma Kazo, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Mizraq

Mizraq, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Koran, Dutax

Koran, () gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Çavkanî 

Gundên Dutaxê
Birnêbilax

Birnêbilax,  gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Kûbik, Dutax

Kûbik, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Kêsan

Kêsan, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Nazlı Tolga

Nazlı Tolga (jdb. 8ê çiriya paşîn a 1979an) rojnamevan û televizyoneke tirk-holendî ye. Tolga jina sereke ya bernameya karên herêmî û derve Fox Ana Haber  û Nazlı Tolga ile Haber Masası bû.

Nazlı Tolga li Enqereya Tirkiyê ji dayik bûye. Ji Samsun û Meletiyê li Enqereyê di malbateke misilman-tirk de hatiye dinê. Ew bi tirkî, holendî, portûgalî û îngilîzî baş dizane. Piştî ku xwendina xwe ya seretayî û amadeyî li Koleja Amerîkî ya Stembolê qedand, li Zanîngeha Marmarayê, beşa ragihandinê – saziya sereke ya perwerdehiya ragihandinê û xwendina li Tirkiyê, xwend. Li beşa rojnamegeriyê xwend. 

Tolga di sala 1998an de li Kanal D Haber dest bi karê rojnamegeriyê kir. Di Show TV, Skyturk û Fox de xebitî. Di îlona 2013an de li Katedrala Ruhê Pîroz a Stembolê bi karsazê holendî Lawrence Brenninkmeyer re zewicî. Ew li Brezîl, London û Shanghai dijî. Ew ji sala 2013an vir ve katolîka roman e.   Di salên borî de Nazli Tolga bû dayika du zarokên keç.

Bernameyên TVê 

 Kanal D Gece Haberleri ( Kanal D - 1998–2002),
 Nazlı Tolga ile Haber Masası (Skyturk- 2004 – Îlon 2007),
 Show Haber (2002–2003),
 FOX ON Ana Haber (2008–2010),
 Nazlı Tolga ile Fox Ana Haber (3 Îlon 2007 – 14 Hezîran 2013)

Çavkanî 

Mirovên zindî
Kesên ji Enqereyê
Jidayikbûn 1979
Rojnamevanên tirk
Seyîd, Dutax

Seyîd, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Gomik, Dutax

Gomik, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Elxiz

Elxiz an jî Qewman, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Çavkanî 

Gundên Dutaxê
Deepika Singh

Deepika Singh Goyal (zayîn 26 Tîrmeh 1989) lîstikvanek televîzyonê ya Hindî ye. Ew bi rola xwe ya wekî Sandhya Rathi di drama Star Plus 'Diya Aur Baati Hum de herî baş tê zanîn.
HamedFard

Hamed Jamalbashi Fard (), bi navê Hamed Fard () jî tê naskirin, di 18ê hezîrana 1989an de li Şîrazê ji dayîk bûye, stranbêjekî rapê yê îranî ye. Hemed Fard yek ji yekem stranbêjê rapê siyasî li Îranê ye û di sala 2015an de ji aliyê Komara Îslamî ve hat girtin û neçar ma ku li Tirkiyê mafê penaberiyê bixwaze. . Ew niha li Belçîkayê dijî.

Jînenîgarî 
Hamed Jamalbashi Fard dengbêjekî îranî ye ku di 18ê hezîrana 1989an de li bajarê Şîrazê li Îranê ji dayîk bûye, dest bi xwendina derd û pirsgirêkên gelê Îranê kiriye.Wî çend klîp li bin erdê li Îranê tomar kirine ku bala cîhanê kişandiye ser xwe. Hamed Fard di sala 2012an de dest bi muzîkê kir û yekem albûma wî bi navê Kuroş Kabîr derket. Berhemên din ên navdar Hezartomanî û Vatan Yaanî ne.

Album 

 2012 Kourosh Kabir Ft Navid Bagheri

 2018 Noskhe Pich

Single 

 2012 "Hezar Tomani"

 2012 "Vatan Yaani

 2013 "Hanoozam"

 2013 "Javooni" (Ft Navid Bagheri)

 2014 "Vojdane Bi Vojdan"

 2014 "Parastoohaye Mohajer"

 2014 "Mard"

 2014 "Dokhtare Baba"

 2014 "Doroud" Ft (Emad Ghavidel)

 2014 "Delhoreh"

 2015 "Bani Adam"

 2015 "Eshghi"

 2015 "Ba To" Ft (Amir Ghadiri)

 2016 "Maro Daryab"

 2016 "Vatan Yaani 2"

 2016 "Tabeed"

 2016 "Faheshe"

 2017 "Harfi Nist" Ft (Satin)

 2017 "BabaJoon"

 2017 "Hamin Dishab Khab Didam"

 2017 "Ettehade Rap"

 2017 "Vatan Parast"

 2018 "Roya"

 2018 "Pashimooni"

 2018 "Duet"

 2018 "Akh Be Delam"

 2018 "Irane Man" Ft Pouya Pourjalil

 2019 "Harj o Marj"

 2019 "Baad Az Margam"

 2019 "Marde Tanha"

 2019 "Shabe Jomeh"

 2019 "Ishala Mashala"

 2019 "Aghaghia"

 2020 "Raap Yaani"

 2020 "Heydar"

 2020 "Ey Kash Mishod"

 2020 "Khodshifteh" Ft (Tina Amy)

 2020 "Voleka"

 2020 "Jaden Tag" Ft (Khashayar)

 2021 "Aleykomo Salam"

 2021 "Eshghe Abadi"

 2021 "Ey Daad"

 2021 "Saat 5 Asr" Ft (Hana)

 2021 "Garazh" Ft (Khashayar)

 2022 "Babym"

 2022 "Zane Irooni"

 2022 "Putler"

Girêdanên derve 

 IMDB

 Instagram

Çavkanî
Qerxelixa Şêx Remezan

Qerxelixa Şêx Remezan, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agiriyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Qerxelixa Îbrahîm Begê

Qerxelixa Îbrahîm Begê, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agiriyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Çarbera Jorê

Çarbera Jorê, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîiyê ve ye.

Çavkanî 

Gundên Dutaxê
Kesûka

Kesûka, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Kaniya Xinzîra

Kaniya Xinzîra, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîiyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Şeytanava, Dutax

Şeytanava, gundekî bi ser navçeya Dutaxa Agirîyê ve ye.

Gundên Dutaxê
Amber Heard

Amber Laura Heard, ( li Austin, Teksas, DYA) lîstikvaneke amerîkî ye ku bi rolên xwe yên di fîlimên Never Back Down (2008), Drive Angry (2011) û bi rola The Rum Diary (2011) hatiye naskirin.

Jînenîgarî
Heard di sala 2010an de bi gelemperî hatiye naskirin lê aniye ziman ku dibêje, "Ez xwe bi rengekî yan yekî din binav nakim, min bi mêran re jinek ku têkiliyên wê yî serketî hebûn. Ez ji yê ku jê hez dikim hez dikim;  ew kes e ku girîng e.

Heard ji sala 2008an heta 2012an bi wênekêş Tasya van Ree re di têkiliyeke de bû. Heard di dema pêwendiyê de paşnavê xwe bi qanûnî guherand van Ree û di sala 2014an de carek din dîsa vegeriyaye navê xwe yê jidayikbûnê.

Heard yek ji mexdûrên parvekirina wêneya tazî ya navdar a 2014an bû ku tê de zêdetirî 50 wêneyên wê yên kesane hatin dizîn û ji raya giştî re hatin parvekirin. Piştî vî bûyerê Heard li dijî binpêkirinên nepenîtiyê hem diaxivî hem jî dinivîsî.

Fîlmografî
 2004: Friday Night Lights – Touchdown am Freitag (Friday Night Lights)
 2005: SideFX
 2005: Drop Dead Sexy
 2005: Kaltes Land (North Country)
 2006: Price to Pay
 2006: The Prince (Fîlmê televîzyonê)
 2006: Alpha Dog – Tödliche Freundschaften (Alpha Dog)
 2006: All the Boys Love Mandy Lane
 2007: You Are Here
 2007: Day 73 with Sarah (Kurtefîlm)
 2007: The Beautiful Ordinary (Remember The Daze)
 2008: The Fighters (Never Back Down)
 2008: Ananas Express (Pineapple Express)
 2008: The Informers
 2009: ExTerminators
 2009: Familie Jones – Zu perfekt, um wahr zu sein (The Joneses)
 2009: Zombieland
 2009: Stepfather (The Stepfather)
 2010: Mörderische Ferien (And Soon the Darkness)
 2010: The River Why
 2010: The Ward
 2011: Drive Angry
 2011: The Rum Diary
 2013: Syrup
 2013: Paranoia – Riskantes Spiel (Paranoia)
 2013: Machete Kills
 2014: 3 Days to Kill
 2015: One More Time
 2015: Magic Mike XXL
 2015: The Danish Girl
 2015: The Adderall Diaries
 2017: Ja, ich will … bis ich nein sage (I Do … Until I Don’t)
 2017: Justice League
 2018: Aquaman
 2018: London Fields
 2018: Her Smell
 2019: Gully
 2021: Zack Snyder’s Justice League

Bernameyên televîzyonê
 2004: Jack & Bobby (Folge 1x01 Gute und schlechte Tage)
 2004: The Mountain (Folge 1x08 A Piece Of The Rock)
 2005: O.C., California (The O.C., Folge 2x15 Eingesperrt)
 2006: Criminal Minds (Folge 1x18 Rote Anemonen)
 2007: Hidden Palms (8 Folgen)
 2007: Californication (Folge 1x08 Vater und Sohn)
 2011: Top Gear (Folge 16x05)
 2011: The Playboy Club (7 Folgen)
 2015: Overhaulin’ (Folge 9x01 Amber Heard’s Mustang)
 2020–2021: The Stand – Das letzte Gefecht (The Stand, Miniserie, 7 Folgen)

Çavkanî

Aktrîsên amerîkî
Mirovên zindî
Sologamî

Sologamî yan jî otogamî, zewaca kesane ye ku kes bi xwe re dizewice. Alîgirên vî pratîkê îdia dikin ku ew nirxê xwe diparêzin û ev pratîk dibe sedema jiyanek bextewar. Bi taybetî jinên dewlemend bi vî pratîkê dizewicin.

Merasîm
Merasimên di zewaca bi xwe re de hema hema heman forma zewaca kevneşopî ku tê de mêvan, kek û resepsiyonek pêk tê, tê lidarxistin. Di hinek bernameyên bi xwe re zewacê, berî zewacê divê rêberî, pratîk û piştgirî werbigire.

Çavkanî

Endogamî
Motorola

Motorola, pargîdaniyek têlefonê ya pirneteweyî ya amerîkî bû ku li Schaumburg, Illinois, Dewletên Yekbûyî hatiye avakirin. Berê ku ji 2007an heya 2009an 4.3 mîlyar dolar zirar kir, pargîdanî di 4ê rêbendana 2011an de bû du pargîdaniyên giştî yên serbixwe yê Motorola Mobility û Motorola Solutions.

Çavkanî

Teknolojî
Ayatollah Hosseini Nassab

Ayatollah Hosseini Nassab ( 1960 ) damezrînerê 22 rêxistinan, nivîskarê 215 pirtûkan, Serokê Navenda Îslamî ya Hamburgê û Serokê Meclisa Îslamî ya Kanadayê ye..
Peştûn

Peştûn an Pextûn (bi peşto: پښتون) an ji Efxan (bi peşto: افغان) gelêkî îranî ne ku xwecihên herêma Peştûnistan li başûrê rojhilatê Efxanistan û bakurê rojavayê Pakistan ne. Ew bi Zimanê peşto diaxivin û bi tevahî nêzî 50 mîlyon kes in. Li gorî texmînan 400 eşîr û eşîrên Peştûn hene.

Agahî 
Xelkê Peştûn xelkê Îranê ne ku xwecihê herêmeke bi navê Peştûnistan e, ku li başûrê Efxanistanê û bakurê rojavayê Pakistanê dirêj dibe û piraniya nifûsa wan a cîhanî dihewîne. Zimanê wan peşto ye, zimanekî îranî ye ku ji şaxê hind-îranî yê malbata zimanên hind û ewropî ye. Zaravayê Darî yê Farisî zimanê duyemîn ê Peştûn li Efxanîstanê ye, lê Peştûn li Pakistan wekî zimanê xwe yê duyemîn Urdu diaxivin. Hejmar nêzîkî 50 mîlyon mirovî ye. Rêya jiyana wan bi navê Peştûnwalî ye.

Çavkanî 

Neteweyên îranî
Neteweyên Asyayê
Peştûn
Kaş, Antalya

Kaş navçeyekî li başûrê rojavayê Tirkiyê ye. Li navenda bajêr xanî û avahiyên ku di nav bougainvillea de hatine nixumandin hene. Rêya Lycian, rêyek nîşankirî, di nav bajêr re derbas dibe.
GPS

Global Positioning System yan jî bi kurtayî GPS, (wateya bi kurdî, pergala diyariya cih ya gerdûnî ye) pergalek radyonavîgasyonê ya li ser satelaytê ye ku xwediyê sîstemê hikûmeta Dewletên Yekbûyî ye û ji aliyê Hêza Fezayê ya Dewletên Yekbûyî ve tê birêvebirin. Pergal yek ji pergalên navîgasyonê yên satelaytên gerdûnî ye ku agahdariya erdnîgarî û demjimêrê ji wergirên GPSê ên li ser û nêzê erdê re peyda dike. Peydakirina agahdariyan bi şertê ku ew bi kêmî ve divê sîstem çar satelaytên GPSê bibîne. Satelayt celebek sînyala radyoyê derdixin û wergirên GPSê yên li ser erdê van sînyalan distînin û şîrove dikin ku hêla  xwe diyar bikin.

Jibo bikaranîna GPSê ne hewce ye ku bikarhêner daneyên înternetê bikarbînin. Her çend ev teknolojiyên dikarin kêrhatiya agahdariya cîhgirtina GPSê zêde bikin jî lê sîstem ji resepsiyona têlefonîkî û înternetê serbixwe  tevdigere. GPS ji bikarhênerên leşkerî, sivîl û bazirganî yên li çaraliyê cîhanê re kapasîteyên pozîsyona krîtîk peyda dike. Hikûmeta Dewletên Yekbûyî pergalê afirand, pergalê diparêze û kontrol dike û bikaranîna pergalê ji bo her kesê ku xwedan wergirê GPSê ye vekirî berdaye.

Dîrok
Pergala GPSê di destpêkê de ji bo hewcedariyên leşkerî hate pêşvexistin. Sêwirana sîstemê bi qismî di destpêka salên 1940an de, piştî Şerê Cîhanê yê Duyemîn, hate pêşve xistin. Di dema Şerê Cîhanê yê Duyemîn û li ser pergalên radyo-navîgasyon-based erdê yên mîna LORAN (LORAN-Navîgasyon Dirêj) û Decca Navîgatorê ku ji bo wê heyamê çareseriyek bû ku paşê demek dirêj hate bikaranîn. Yekem bikaranîna GPSê piştî Şerê Cîhanê yê Duyemîn vedigere. Pergal ji bo ku di navîgasyonê de bi wergirên sînyalê, di planên leşkerî û hesabên pozîsyonê de û di kontrolkirina roketên rêberî de were bikaranîn de hate çêkirin. Sêwirana GPSê hinekî li ser pergalên radyo-navîgasyonê yên li ser erdê yên mîna LORAN û Decca Navîgator, ku di destpêka salên 1940an de hatine pêşve xistin, mînak digire. Di sala 1955an de, Friedwardt Winterberg ceribandinek pêşniyar kir  ku bi karanîna demjimêrên atomî yên rast ên ku li orbitê di hundurê satelaytên çêkirî de hatine bicîh kirin, hêdîbûna demê di qada gravîtasyonek bihêz de tespît dike. Relatîfiya taybetî û giştî pêşbînî dike ku demjimêrên li ser peykên GPSê dê ji hêla çavdêrên Cîhanê ve werin dîtin ku rojane 38 mîkrosandî zûtir ji demjimêrên li ser erdê dimeşînin. Sêwirana GPS ji bo vê cûdahiyê rast dike;  bêyî vê yekê, pozîsyonên hesabkirî yên GPSê dê rojane 10 kîlometre (6 mi/d) xeletî berhev bikin.

Çavkanî

Teknolojî
Spîndar

Spîndar an Dar Spîndar Dareke spî ye û dirêj û rast dibe, dareke xurt e û li ber germ û sermaya xu radigre, temenê wê dirêj û dareka bicî ye, ji bo darên xanî û Necarî û çêkirina kaxiz tê bikarnîn.

Çavkanî 

Riwek
Manchester City

Manchester City Football Club  yaneke kokdar ya futbolê ku li bajarê Manchesterê hatiye damezrandin. Di sala 1880an de bi navê St. Mark's (West Gorton) hatiye damezrandin, di 1887an de navê Ardwick Association Football Club û di 1894an de navê Manchester City hildaye. 

Yane ji 1923an heta 2003an maçên xwe li Maine Roadê leyîstiye û paşê derbasî Yarîgeha Bajarê Manchesterê bûye. Di sala 2008an de ji aliyê  Abu Dhabi United Group ve hat standin û yek ji herî dewlemendên dinyayê bûn. Manchester City di navbera salên 2014-2015an de 463,5 mîlyon ewro dahate bi dest xist û bû şeşemîn yaneya herî dewlemend. Di sala 2016an de bihayê yane gihîşt 1,92 milyaran.

Di sala 2019an de: bû yaneya Îngilîzî ku yekem û tek Premier League, FA Cup, Kasa Lîg û FA Community Shieldê kesibiye. 6 şampiyontiya Premier Leagueê, 6 şampiyontiya FA Cupê bi dest xistiye.

Serketin

Lîg

First Division / Premier League 

 Şampiyontî(8):  1936-37, 1967-68, 2011-12, 2013-14 , 2017-18, 2018-19, 2020-21, 2021-22

Second Division / First Division / Championship 

 Şampiyontî(7):  1898-99, 1902-03, 1909-10, 1927-28, 1946-47, 1965-66, 2001-02

Third Division / Second Division / League One 

 Şampiyontiya Play offê(1): 1998-99

Kas

FA Cup 

 Şampiyontî(6): 1904, 1934,1956, 1969, 2011, 2019

FA Charity Shield / FA Community Shield 

 Şampiyontî(6): 1937, 1968, 1972, 2012, 2018, 2019
Fatime Loreya Goranî

Fatime Loreya Goranî  helbestvaneke kurd bû. Ew di sedsala 11an de jiyaye. Helbestên xwe de awayeke mîstîk bikaraniye. Berhemên xwe di bin banê holdariya “Yarî” de nivîsiye. Holdariya Yarî; holdariyek wêjeya kurdî bû û ji hêla Behlûlê Mahî ve di sedsala 8 de hatibû saz kirin. Ev holdarî nêzîkî 400 salan jiya. Ev holdarî bi zarava Lurî berhemên xwe dinivisandin. Endamên vê holdariyê bi piranî jin bûn.16 wêjevanê jinikê kurd derxistiye.Armanca vê holdariyê serbilindkirina olê Zerdeştî ye. Hin ji wan helbestvanan ev in:Berhemên xwe di bin banê holdariya “Yarî” de amade kiriye. Derbarê wê de, agahiyên bi teqez vê gavê destê me de tune ne. Di gelek lêkolînên wêjeyî de, navê Goranî derbas dibe, lê mixabin, agahiyên berfireh, çi çavkaniyan de nayê pêş me. Navê vê helbestvanê , di pirtûka Selîm Temo ya “Antolojiya Helbestvanên Kurd” de derbas bûye. Lê vê pirtûkê de jî, derbarê Fatimê Loreya Goranî de çi agahiyên berfireh tune ne.

Çavkanî 

Kesên sedsala 11an
Jinên kurd
Nivîskarên kurd
Helbestvanên kurd
Nivîskarên zimanê kurdî
Lîza Xanim

Lîza Xanim an jî Lîza Xanima Caf helbestvaneke kurd bû ku di qada wêjeya kurdî de cihekî girîng di dîrokê de digire .

Kurtejiyan 
Liza Xanim di sedsala 11an de jiyaye.  Ew bi eslê xwe ji bajarê Şehrezûrê  ye . Lê belê demek dirêj a jiyana xwe li Luristanê derbas kiriye. Di pirtûka Serencamê de tê gotin , ku Lîza Xanim yek ji alîgirên Şaxweşîn tê pejirandin yê ku rêbazê yariyan bi rê ve dibir . Lîza Xanim, hin helbestên dumalik ên gelek xweş û balkeş li pey xwe hiştine. Ew di lêdana tembûrê de jî şareza û hoste bû. Wê helbestên bi awaz û bi lêdana tembûrê li civatan  û diwanxaneyan digotin.

Çavkanî 

Kesên sedsala 11an
Jinên kurd
Nivîskarên kurd
Helbestvanên kurd
Nivîskarên zimanê kurdî
Zimanê teterî yê Krîmê

Teteriya Krîmê yan zimanê teterên Krîmê (bi teteriya Krîmê: къырымтатар тили, qirimtatar tîlî) yek ji zimanên tirkî ye ku ji aliyê teterên Krîmê ve tê axaftin.

Hejmara krîmteterîaxivan di 2011an de digihêje 540.000 kesî.

Mijarên têkildar 
 Krîm (nîvgirav)
 Teterên Krîmê
 Zimanên altayî

Çavkanî 
Zimanên tirkî
Teter
Krîm
Zimanên Tirkiyeyê
Sadaqê Elî

Sadaqê Elî an jî Sadaqê kurê Elî damezrênerê dewleta kurd ê Xanedana Sadaqiyan e.

Çavkanî
Larissa Maciel

Larissa Maciel (jdb. 31ê çiriya pêşîn 1977 li Porto Alegre) lîstikvaneke brezîlî ye.

Jiyan 
Larissa Maciel Kumer di 31ê çiriya pêşîn a 1977an de li Porto Alegre, paytexta eyaleta Rio Grande do Sulê ji dayik bû.Wê ji 9 saliya xwe de dixwest bibe lîstikvan, ji ber vê yekê di heman salê de wê dest bi lîstikvaniyê di şanonameyên piçûk ên şanoya dibistana xwe de kir. Di destpêka sala 1996an de, wê dest bi lîstina di çend şanoyên li Porto Alegre de kir, heya ku sala pêş de, di sala 1997an de, di 20 saliya xwe de hate nas kirin. Di 1998an de, wê ezmûna têketinê ji bo Zanîngeha Federal a Rio Grande do Sul di derûnnasî û hunerên rapêşiyê de derbas kir, lê ya paşîn hilbijart. Larissa ji sala 2009an ve bi karsaz André Surkamp re zewicî ye. Di 5ê sibata 2014an de, Milena, yekem zaroka hevjînê, ji dayik bû.

Kariyer 
Yekem pêşandana wê ya şanoyê di îlona 1996an de di şanonameya Um Conto de Inverno (Çîrokeke Zivistanê) de bû, ku tê de dijberê Fernanda lîst. Di sala 2000 de gazî wê hat kirin ku çend kurtefîlm û rêzefîlm ji bo şaxa pargîdaniya navdar Rede Globo li Rio Grande do Sulê  "RBS TV" pêşkêş bike. Wê ji bo torê nêzî 10 kurtefîlm ji yek beşê çêkir. Ji 2003 heta 2007, wê 14 dalberîn ji bo hilberên cihêreng kir, ku ew li seranserê eyaleta Rio Grande do Sul navdar kir. Di tîrmeha 2008an de, wê vexwendin stend ku di rêzefîlmek kurt li ser kariyera stranbêj Maysa de bilîze. Wê li hember 203 berendam bi ser ket heya ku wê heta ku wî derhêner Jayme Monjardim dilşad kir, ji ber hevşibiya wî ya mezin bi stranbêj Maysa re, ku diya derhêner bixwe ye.Larissa bi qasî salekê di navbera amadekarî û tomarkirina rêzefîlmê de, ji bo lîstikvana ezmûnek nedîtî, ku li Zanîngeha Federal a Rio Grande do Sul di şirovekirina şanoyê de hat perwerde kirin, bû.Kurterêzefîlm di sala 2009an de ji bo xelata Emmy ya navneteweyî di kategoriya Rêzefîlmên wêneguhêzê yên herî baş de hate berbijar kirin. Di çiriya pêşîn 2009 de wî peymana xwe bi Rede Globo re pênc salên din dirêj kir. Di destpêka sala 2010an de, wê di rêzefîlma Aquelas Mulheres de karaktera sereke Samantha lîst.Di gulana heman salê de ji hêla nivîskar Sílvio de Abreu ve ji bo rola Felicia Lobato ya şermok di rêzefîlma Passione de hate avêtin.Di kanûna paşîn a 2011an de, wî bi Pedro Paulo Rangel û Bruno Ferrari re du karakteran di şanonameya A Eva Futura de lîst. Di nîsana 2012an de, lîstikvan ji bo pênc salan ji hêla RecordTV ve kar girt . Di sala 2013an de, wê di Rede Record de dest pê kir, vê carê dilîze Sati-ya xayîn, xirabkara mezin ê kurterêzefîlm José do Egito. Di sala 2015an de, wê di  rêzefîlmên helesor de, vê carê di rola  Miriã ya wêrek de di rêzfîlma Os Dez Mandamentos de, dîsa navdar bû. Di sala 2016 de, wê di sezona duyem a hilberînê de dîsa Miriã dilîze. Di 2017an de, ew di Belaventura de Lucy-a razdar lîst. Di kanûna paşîn a 2018an de, ew di  Jesus de hate pejirandin, ku dê şûna Apocalipse di RecordTV de bigire.

Fîlmnîgarî

Wêneguhêz

Fîlm

Şano

Çavkanî 

Aktrîsên brezîlî
Mirovên zindî
Adapa

Adapa, kesayetekî mîtolojîk ê Mezopotamyayê ye ku bi nezanî diyariya nemiriyê nepejirandiye. Çîroka wî bi gelemperî wekî "Adapa û bayê Başûr" ku tê zanîn, ji tabletên perçekirî yên ji Tell el-Amarna li Misrê (dora sedsala 14ê berî zayînê) û ji dîtinên Pirtûkxaneya Ashurbanipal, Asûrî (dora sedsala 7an berê zayînê) tê zanîn.

Adapa di dînê Mezopotamyayê de kesayetek girîng bû ku navê wî ji bo bangkirina hêzê, jibo rîtuelên cinan dihate bikar anîn. Ew ji bo hikumdarek jîr jî bû arketîp. Di wê çerçoveyê de, navê wî jibo berawirdkirinên bikêrhatî derxe holê dihate gotin.

Giştîve
Çîroka Adapa di destpêkê de ji vedîtinek li Amarna, li Misrê ji arşîvên Qiralê Misrê Amenophis IV (1377–1361 berê zayînê) hatiye zanîn. Di sala 1912an de sê vedîtinên ji Pirtûkxaneya Ashurbanipal (668-626 berê zayînê) hatine şîrovekirin û hatine dîtin ku beşên çîrokê hene.

Di sala 2001am de pênc perçeyên pirtûkxaneyê têne zanîn. Di çend guhertoyên naskirî yên nivîsê de cudahî hene.

Li ser bingeha katalogek nivîsan, dibe ku sernavek orîjînal a gengaz, destpêkek, Adapa li bihuştê be. Li gorî kataloga nivîsan, dibe ku sernavê orîjînal a gengaz, încîpît, Adapa li bihuştê ye.

Analîzekî nûjen a pêşveçûna çîroka serekeyê Adapa ji hêla Millstein 2016 ve ye.

Çavkanî

Mîtolojî
Mîtolojiya Mezopotamyayê
Mezopotamya
Kartela Nifşa Nû ya Jalîsko

Kartela Nifşa Nû ya Jalîsko (bi kurte "KNNJ";  an jî CJNG, kartelekî narkotîkê ya li Meksîkê ye. Di sala 2010an de hate damezrandin, ku ji girtina El Chapo ya di sala 2016an de wekî kartela narkotîkê ya Meksîkê ya herî bi hêz tê hesibandin. KNNJ li parêzgeha Jalîsko ye. Nemesio Ruben Oseguera Cervantes (navê dizî El Mencho ) wekî damezrînerê CJNG û wekî serokê heyî tê hesibandin. Wezareta Xezîneyê ya Dewletên Yekbûyî di Nîsana 2015an de ew û CJNG wekî qaçaxçiyên narkotîkê yên navneteweyî destnîşan kir û ceza dan.

Dîrok 
Piştî kuştina Ignacio Coronel ji aliyê rayedarên ewlehiyê yên Meksîkê ve di Tîrmeha 2010an de, fraksîyona wî ya berê ji kartela Sinaloa veqetiya û ji vir şûnde navê xwe kir Cártel de Jalisco Nueva Generación.

Di îlona 2011an de, vîdyoyek li ser YouTube hate weşandin, ku tê de CJNG berpirsiyariya kuştina 35 Los Zetas li Veracruz girt ser xwe. Piştî çend rojan hêzên ewlehiyê term dîtin. Di Adara 2012an de, CJNG bi peyamek vîdyoyê ragihand ku ew ji bo serweriya li Michoacán bi kartela Knights Templar re şer dike. Heta havîna 2013an, tê gotin ku CJNG ji bo kartela Sinaloa xebitî. Di îlona 2013an de, CJNG hebûna xwe li Guanajuato bi riya Narcomanta ragihand.

Girtin 

 Di sala 2012an de, Eliot Alberto Radillo (navê kod: El Pancho) hate girtin. Tê gotin ku wî ji bo CJNG danûstendinên narkotîkê, xerckirin û şerê li dijî kartelên din ên narkotîkê organîze kiriye.

 Di Çileya 2014an de, Ruben Oseguera Gonzalez (navê kod: El Menchito), kurê El Mencho, ji aliyê hêzên ewlehiya leşkerî ve li Guadalajara hate girtin. Piştî 12 mehan, ew ji aliyê dadgehê ve ji ber îdiaya kêmbûna delîlan ji binçavkirina pêşwext hat berdan. roja 24 Di 1'ê Hezîrana 2015'an de dîsa li Zapopanê ji aliyê hêzên ewlekariya leşkerî ve hat girtin. Tê gotin ku ew Rêveberê Aborî û Hejmara 2 ya CJNG ye.
 Di Mijdara 2021an de, berpirsiyara darayî ya kartelê, Rosalinda González, jina El Mencho, li bajarê Zapopan hate girtin.

Resepsiyon 
Li gorî Koma Krîzê ya Navneteweyî di sala 2020an de, ne li Jalîsko û ne jî li dewletên din ên Meksîkîê, CJNG xwedî yekdestdariya karanîna hêzê nebû.

Girêdanên derve 

 Malpera Insightcrime: Kartela Nifşa Nû ya Jalîsko )

Çavkanî
Uber Eats

Uber Eats platformekî fermankirin û radestkirina xwarinê ye, ku di sala 2014an de ji aliyê Uber ve hatî destpêkirin. Pargîdanî ji ber manîpulasyona bihayê antîtrust hate rexne kirin. Bikarhêner dikarin menu, vegotin û nirxan bixwînin, ji xwaringehan beşdarê bikaranîna serîlêdanekî li ser platformên iOS, Android an jî bi gerokek tevneyê, ferman bidin û heqê xwarinê bidin. Bikarhêner dikarin ji bo radestkirinê jî tîpan bidin. Tezmînat ji kartekî pela Uberê ve tê barkirin. Xwarin ji aliyê kuryeyan ve bi karkirina otomobîlan, skoter, duçerx an jî li ser piyan têne şandin. Ew li zêdetirî 6,000 bajaran û li 45 welatan kar dike.

Dîrok 

Pargîdaniya dêûbavê ya Uber Eatsê di sala 2009 de ji aliyê Garrett Camp û Travis Kalanick ve hate damezrandin.  Pargîdanî di Tebaxa 2014an de bi destpêkirina karûbarê UberFRESH li bajarê Santa Monîka, Kalîforniya dest bi şandina xwarinê kir. Di sala 2015an de, platform wekî UberEATS hate guheztin û nermalava fermankirinê wekî serîlêdana xwe, sepana cuda ji bo siwarên Uberê hate berdan.  Di sala 2016an de, ew hem li Londonê û hem jî li Parîsê dest bi xebatan kir.

Binêre jî 

 Rêzedîroka Uberê

Çavkanî

Girêdanên derve
Google News

Google News (wateya kurdî: Google Nûçe) karûbarekî di îlona 2002an de ji aliyê Google ve hatî destpêkirin û bikarhênerên di nav 4000 çavkaniyên nûçeyên cihêreng dihêle tiştên berdewamiya nûvekirina tenê lê digerin bibînin.

Nûçe li gorî mijaran dabeş dike û lêgerîna li pêşkeftinên herî dawî gengaz dike.

Crawlerê Google wekî lêgerîna normal dixebite. Ew rojê çend caran serdana malperên nûçeyan dike û zanyariyên dibîne, nîşan dide. Di heman demê de, Google Nûçe ji ber qanûnekî Spanyayê hate vekişandin û Google ji bacê berpirsiyar bihêle.

Bi saya widgeta li ser ekrana malê ya cîhazên Androidê, nûçeyên  bikarhêner li gorî tercîhên xwe yên kesane û dîroka geroka xwe jê re eleqedar bibin navnîş dike û di heman demê de bikarhêneran ji nûçeyên girîng wekî ragihandinê agahdar dike.

Çavkanî 

Servîsên Google
Asia Ramazan Antar

Asya Ramazan Antar, (1998–2016), bi nasnav Vîyan Antar, şervana Yekîneyên Parastina Jinê (YPJ) bû ku di şerê Rojava de û di şerê li dijî DÎIŞ’ê de ji aliyê çapemeniya navneteweyî ve bûye sembola têkoşîna femînîst.

Di 2014 de, di 16 saliya xwe de, Antar bi armanca şerrê li dijî Dewleta Islamî tevlî YPJ bû. Piştî ku wêneyên wê li ser înternetê belav bûn, ji ber hevşibiya wê ya fizîkî ya bi lîstikvana re, ji aliyê medyaya navneteweyî ve wek "Angelina Jolie ya Kurd" hat binavkirin.  Şervan û aktîvîstên Kurd ên din ên doza Kurd van danberhevan weke zayendperestî û objektîf bi nav kirin.

Çavkanî

Jidayikbûn 1997
Mirin 2016
Çalakvanên kurd
Femînîstên kurd
Dolarê Trînîdad û Tobago

Dolarê Trînîdad û Tobago (bi Îngilîzî: Trinidad and Tobago dollar; ISO 4217 kod: TTD) diravekî fermî ye, ku li Trinidad û Tobago tê bikaranîn. Bi gelemperî sembola dolarê wekî ("$") an "TT$" tê kurt kirin da ku ew ji diravên din ên li ser bingeha dolaran cuda bike. Dolarê Amerîkayê bi rêjeya 6,25050 TT$ ye. Wekî dolarê Amerîkayê, dolarê Trînîdad û Tobago jî li ser 100 "cents" (¢) tê dabeş kirin.

Dolarê Trînîdad û Tobago ji aliyê Banka Navendî ya Trînîdad û Tobago tê weşandin. Ew bi awayên jêrîn têne belav kirin:

 Diravên hesinî: 5¢, 10¢, 25¢, 50¢.
 Diravên kaxezî: $1, $5, $10, $20, $50, $100.

Çavkanî

Girêdanên derve 

 Banka Navendî ya Trînîdad û Tobago
Nîşana dolarê

Nîşana dolarê ($) nîşana ji bo danasîna diravên cihêreng ên li seranserê cîhanê ye. Ji bilî pereyên wekî dolar û peso tê zanîn, nîşana dolarê li Nîkaraguayê bi cordoba, li Samoa bi tala û li Tonga bi pa'anga jî tê destnîşankirin. Pesoya fîlîpînî (₱) yekane diravê pesoyê ye ku bi nîşana dolarê nayê destnîşankirin.

Çavkanî
Realme

Realme, (wekî realme hatiye stîlîze kirin) yek ji hilberînerên têlefonê ye ku pergala xebatê ya Androidê bikar tîne. Realme ji aliyê pargîdaniya Realme Chongqing Mobile Telecommunications Corporation, Ltd. ve li bajarê Shenzhen a Çînê tê pêşve xistin. Pargîdanî ji aliyê Li Bingzhong (wekî "Sky" Li tê zanîn) di 4ê gulana 2018an de, ku cîgirê serokê berê yê Oppo bû, hate damezrandin. Realme di destpêkê de xwe wekî bin-brandek Oppoyê dest pê kir û niha bi navê marqeya xwe ya realmeyê dewam dike.

Modelên Realmeyê
 Realme 1
 Realme 2
 Realme 2 Pro
 Realme 3
 Realme 3 Pro
 Realme 5
 Realme 5 Pro
 Realme 5i
 Realme 6
 Realme 6 Pro
 Realme 6i
 Realme 6S
 Realme 7
 Realme 7 Pro
 Realme 7i
 Realme U1
 Realme X2 Pro
 Realme Narzo 20 Pro
 Realme Narzo 30 Pro
 Realme GT2

Çavkanî

Teknolojî
Erich von Manstein

Erich von Manstein, xwedî dîrokek dirêj a leşkerî bû, di temenek piçûk de tevlî artêşê bû û di dema Şerê Cîhanê yê Yekem (1914-1918) de li her du eniyên rojava û rojhilat xizmet dît.  Ew di dawiya şer de gihîşte pileya kaptanê û di serdema navberê de çalak bû û alîkariya Almanya ji nû ve avakirina hêzên xwe yên çekdar kir.  Di îlona 1939an de, di dema dagirkirina Polonya de di destpêka Şerê Cîhanê yê Duyemîn de, ew wekî serekê karmendê Koma Artêşa Başûr a Gerd von Rundstedt kar dikir.  Adolf Hitler stratejiya Manstein hilbijart ku di gulana 1940 de êrişî Fransa bike, planek ku paşê ji hêla Franz Halder û endamên din ên OKH-ê ve hate berfireh kirin.

Bi pêşbîniya reaksiyoneke tund a Hevalbendan ger ku îmkana sereke ya dagirkirinê bi ser Hollandayê ve hatibe, Manstein operasyonek nûjen çêkir - paşê bi navê Sichelschnit ("Kurkirina Tozê") - bang kir ku êrîşek di nav daristanên Ardennesê de û ajotinek bilez ber bi navçê ve. Kanalê Îngîlîzî Fransa û Hevalbendan ji Belçîka û Flanders qut dibin.  Di dawiya kampanyayê de, ew bi pileya generaliyê hate bilind kirin û di meha hezîranê de di dagirkirina Yekîtiya Sovyetê de çalak bû.  Di dorpeçkirina Sevastopolê (1941-1942) û… Şerê Nîvgirava Kerçê de pêşengiya hêzên sînorî kir û di  de wekî Field Mareşal hate destnîşankirin, piştî ku ew beşdarî dorpêçkirina Lenîngradê bû.

Di şer de bextê Almanyayê di Kanûna 1941ê de zivirînek nebaş girtibû, û sala paşîn di dema şerê karesatbar a Stalîngradê de, Manstein di Kanûna Pêşîn de ("Operasyona Bahoza Zivistanê") ferman da xebatek alîkariyê ya têkçûyî.  Dûv re wekî "greve paşvekişînê" tê zanîn, dijberiya Manstein di Şerê Sêyemîn ê Kharkiv (sibat-adar 1943) de erdek girîng ji nû ve bi dest xist û di encamê de sê artêşên Sovyetê hatin hilweşandin û sê leşkerên din jî vekişiyan.  Ew yek ji fermandarên destpêkê yên Şerê Kurskê bû (tîrmeh-tebax 1943).  Nakokiyên wî yên domdar bi Hîtler re li ser birêvebirina şer bû sedema ji kar dûrxistina wî di adara 1944 de, wî qet fermanek din bi dest nexist û ew di tebaxa 1945an de, bi mehan piştî têkçûna Alman, ji hêla Ingilîzan ve hate girtin.

Manstein di tebaxa 1946an de di darizandinên sereke yên sûcên şer ên Nurnbergê de şahidî kir û axaftinek amade kir ku ligel bîranînên xwe yên paşîn, bû alîkar ku efsaneya Wehrmacht-a pak were bicîkirin - ku hêzên çekdar ên Alman di sûcên hovane de ne sûcdar in. Ew ji ber tawanên cengê li Hamburgê di sala 1949an de hat dadgehkirin û bi neh ji hivdeh tawanan hat mehkûmkirin, di nav wan de muameleya xerab bi girtiyên şer re û neparastina jiyana sivîlan di warê operasyonên xwe de.  Cezayê wî yê hejdeh salan paşê daxist diwanzdeh salan û wî tenê çar sal xizmet kir berî ku di sala 1953 de were berdan.

Di nîvê salên 1950an de wek şêwirmendê leşkerî yê hikûmeta Almanyaya Rojava, wî alîkariya ji nû ve avakirina hêzên wê yên çekdar kir. Bîranînên wî, Verloren Sieg (1955), ku bi Englishngilîzî wekî Serkeftinên Wenda hatin wergerandin, pir rexne li serokatiya Hitler dikir, û tenê bi aliyên leşkerî yên şer re mijûl dibû, guh neda çarçoweya wê ya siyasî û exlaqî. Manstein di sala 1973an de li nêzîkî Munchenê mir.

Jidayikbûn 1887
Mirin 1973
Lîsteya Serokwezîrên Tirkiyê

Di vê lîsteyê de serokwezîrên Tirkiyê hene.

Lîsteya Serokên Meclîsa Rêveber

Lîsteya Serokwezîrên ji damezrandina Komarê 
Ev lîsteya serokwezîrên Tirkiyê ji roja damezrandina komarê ve di 29ê Cotmeha 1923an heta roja 9ê Tîrmeha 2018an pergala serokatiyê destnîşan kir.

Rengkirin

Binêre jî 

 Lîsteya Serokomarên Tirkiyê
 Lîsteya Cîgirên Serokwezîrên Tirkiyê
 Ofîsa Serokwezîrê Tirkiyê
 Pergala siyasî ya Tirkiyê

Girêdanên derve 

 Malpera fermî ya hikûmetê, www.turkiye.gov.tr (bi tirkî)
 Lîsteya Serokên Dewlet û Hikûmetên Tirkiyê, www.worldstatesmen.org (Îngilîzî)

Çavkanî 

Lîste
Serokwezîrên Tirkiyeyê
Elî Şadman

Elî Şadman (bi navê Ali Shadman jî tê naskirin) aktorekî kurd ê îranî yê ku di 24ê çiriya paşîn a 1996an de li Îlamê ji dayika xwe bûye. 

Bo cara yekê di filmê "Mim Mesle Mader" de, bi derhêneriya Rasoul Mollagholipour, lîstikvan di filmê de dest bi karê xwe kir.

Çavkanî 

Aktorên kurd
Jidayikbûn 1996
Mirovên zindî
Deutsche Welle

Deutsche Welle (, carinan bi kurteya DW), weşangerek giştî ya alman e, ku xwediyê dewletê ye  ku ji hêla budceya bacê ya federal a alman ve tê fînansekirin.  Xizmet bi 32 zimanan heye. Xizmeta televîzyona satelîtê ya DW ji kanalên bi îngilîzî, almanî, spanî û erebî pêk tê.  Karê DW ji hêla Qanûna Deutsche Welle ve tê rêvekirin, [note 1]  tê vê wateyê ku naverok ji bandora hukûmetê serbixwe be. DW endamê Yekîtiya Weşanên Ewropayê (EBU) ye.

Logoya DWê

Zimanên weşanê

Çavkanî
Clubhouse

Clubhouse ji bo iOS û Android sepaneke dengî ya civakî ye ku bikarhêner dikarin di odeyên axaftinê yên dengî da bipeyivin ku bi hezaran kes lê dijîn. Sepanên din ên deng ên civakî yên wek Discord Stage Channels, Facebook Live Audio Rooms, Reddit Talk, Slack Huddles, Spotify Greenroom, Telegram Voice Chats, û Twitter Spaces, hemû rasterast bi Clubhouse re pêşbaziyê dikin.

Çavkanî