ភពព្រហស្បតិ៍

+ភពព្រហស្បតិ៍ការរចនាការបញ្ចេញសំឡេង/ ˈ dʒ uː p ɪ t ər / ( ស្តាប់ ) ដាក់ឈ្មោះតាមភពព្រហស្បតិ៍គុណនាមJovian / ˈ dʒ oʊ v i ə n /លក្ខណៈគន្លង សម័យ J2000អាភីឡុន816.62  Gm (5.4588  AU )Perihelion740.52 Gm (4.9501 AU)អ័ក្សពាក់កណ្តាលសំខាន់778.57 Gm (5.2044 AU)ភាពប្លែក០.០៤៨៩រយៈពេលគន្លង (sidereal) 11.862  ឆ្នាំ ។
 4,332.59 ឃ
 10,475.8 ថ្ងៃព្រះអាទិត្យ Jovian រយៈពេលគន្លង (ស៊ីណូឌីក)398.88 ឃល្បឿនគន្លង ជាមធ្យម13.07 គីឡូម៉ែត្រ/វិនាទី (8.12 mi/s)ភាពមិនធម្មតា20.020° ទំនោរ 1.303° ដល់​សូរ្យគ្រាស [ 
 6.09° ដល់ អេក្វាទ័រ របស់ ព្រះអាទិត្យ 
 0.32° ទៅ ​យន្តហោះ​មិន​ប្រែប្រួល រយៈបណ្តោយនៃថ្នាំងឡើង100.464°ពេលវេលានៃ perihelionថ្ងៃទី 21 ខែមករា ឆ្នាំ 2023 អាគុយម៉ង់នៃ perihelion273.867° ផ្កាយរណប ដែលគេស្គាល់80 (គិតត្រឹមឆ្នាំ 2021 ) លក្ខណៈរូបវន្ត កាំមធ្យម69,911 គីឡូម៉ែត្រ (43,441 ម៉ាយ) 
10.973 ផែនដីកាំ អេក្វាទ័រ 71,492 គីឡូម៉ែត្រ (44,423 ម៉ាយ) 
 ១១.២០៩ ផែនដីកាំ ប៉ូ ឡា 66,854 គីឡូម៉ែត្រ (41,541 ម៉ាយ) 
 10.517 ផែនដីផ្លិត០.០៦៤ ៨៧ផ្ទៃ 6.1469 × 10 10  គីឡូម៉ែត្រ 2 (2.3733 × 10 10  sq mi)
 120.4 ផែនដីបរិមាណ 1.4313 × 10 15  គីឡូម៉ែត្រ 3 (3.434 × 10 14  cu mi) 
 1,321 ផែនដីអភិបូជា 1.8982 × 10 27  គីឡូក្រាម (4.1848 × 10 27  lb)
 317.8 ផែនដី
 1/1047 ព្រះអាទិត្យ ដង់ស៊ីតេ មធ្យម1,326  គីឡូក្រាម/ម 3 (2,235  lb/cu yd ) ទំនាញផ្ទៃ24.79  m/s 2 (81.3  ft/s 2 ) 
2.528  ក្រាមកត្តានិចលភាព0.2756 ± 0.0006 ល្បឿនរត់គេចខ្លួន59.5 គីឡូម៉ែត្រ/s (37.0 mi/s) រយៈពេលបង្វិល Synodic9.9258 ម៉ោង (9 ម៉ោង 55 ម 33 s) រយៈពេលបង្វិលចំហៀង9.9250 ម៉ោង (9 ម៉ោង 55 ម 30 វិនាទី)ល្បឿនបង្វិលអេក្វាទ័រ12.6 គីឡូម៉ែត្រ/វិនាទី (7.8 mi/s; 45,000 គីឡូម៉ែត្រ/ម៉ោង)លំអៀងអ័ក្ស3.13° (ទៅ​គន្លង​)ប៉ូលខាងជើង ឡើងស្តាំ268.057°; ១៧ ម៉ោង ៥២ ម ១៤ សការធ្លាក់ចុះ ប៉ូលខាងជើង64.495°អាល់បេដូ0.503 ( ចំណង ) 
0.538 ( ធរណីមាត្រ ) សីតុណ្ហភាពផ្ទៃ ។នាទីមធ្យមអតិបរមា1 របារ165 ខេ0.1 របារ៧៨ ខេ128 ខេ1000 Kទំហំជាក់ស្តែង−2.94  ដល់ −1.66 អង្កត់ផ្ចិតជ្រុងពី 29.8 ទៅ 50.1 EURបរិយាកាស សម្ពាធ លើផ្ទៃ200-600 kPa (បន្ទះពពកស្រអាប់) កម្ពស់ជញ្ជីង27 គីឡូម៉ែត្រ (17 ម៉ាយ)សមាសភាពតាមកម្រិតសំឡេង 89% ± 2.0% អ៊ីដ្រូសែន ( H 2 )
 10%±2.0% helium (He)
 0.3%±0.1% methane (CH4)
 0.026%±0.004% ammonia (NH3)
 0.0028%±0.001% hydrogen deuteride (HD)
 0.0006%±0.0002% ethane (C2H6)
 0.0004%±0.0004% water (H2O)
ភព​ព្រហស្បតិ៍ ​ជាភពទី​ប្រាំ​ពីព្រះអាទិត្យ និង ​ធំ​ជាង​គេ​ក្នុង​ប្រព័ន្ធ​ព្រះអាទិត្យ ។ វាគឺជា ឧស្ម័នយក្ស ដែលមាន ម៉ាស់ ច្រើនជាង 2 ដងកន្លះនៃភពផ្សេងទៀតទាំងអស់នៅក្នុង ប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ រួមបញ្ចូលគ្នា ប៉ុន្តែមានទម្ងន់តិចជាងមួយពាន់នៃព្រះអាទិត្យបន្តិច។ ភពព្រហស្បតិ៍គឺជាវត្ថុធម្មជាតិដ៏ភ្លឺបំផុតទីបីនៅ លើមេឃពេលយប់របស់ផែនដី បន្ទាប់ពី ព្រះ ច័ន្ទ និង ភពសុក្រ ។ ប្រជាជនបានសង្កេតមើលវាតាំងពី សម័យបុរេប្រវត្តិ ។ វា​ត្រូវ​បាន​គេ​ដាក់​ឈ្មោះ​តាម ​ព្រះ​រ៉ូម៉ាំង Jupiter ដែល​ជា​ស្តេច​នៃ​ព្រះ ដោយ​សារ​ទំហំ​របស់​វា​ត្រូវ​បាន​គេ​សង្កេត​ឃើញ។

ភពព្រហស្បតិ៍ត្រូវបានផ្សំឡើងជាចម្បងដោយ អ៊ីដ្រូសែន ប៉ុន្តែ អេលីយ៉ូម បង្កើតបានមួយភាគបួននៃម៉ាស់របស់វា និងមួយភាគដប់នៃបរិមាណរបស់វា។ វាទំនងជាមានស្នូលថ្មនៃធាតុធ្ងន់ជាង  ប៉ុន្តែដូចភពយក្សដទៃទៀតដែរ ភពព្រហស្បតិ៍ខ្វះផ្ទៃរឹងដែលបានកំណត់យ៉ាងល្អ។ ការកន្ត្រាក់ជាបន្តបន្ទាប់នៃផ្ទៃខាងក្នុងរបស់វាបង្កើតកំដៅលើសពីបរិមាណដែលទទួលបានពីព្រះអាទិត្យ។ ដោយ​សារ​តែ​ការ​បង្វិល​យ៉ាង​លឿន​របស់​វា រូបរាង​របស់​ភព​ផែនដី​គឺ​ជា ​ស្វ៊ែរ​រាង​ស្វ៊ែរ ។ វាមានប៉ោងបន្តិច ប៉ុន្តែគួរឱ្យកត់សម្គាល់នៅជុំវិញអេក្វាទ័រ។ បរិយាកាសខាងក្រៅត្រូវបានបែងចែកទៅជាក្រុមជាច្រើននៅរយៈទទឹងផ្សេងៗគ្នា ដោយមានភាពច្របូកច្របល់ និងព្យុះតាមព្រំដែនអន្តរកម្មរបស់ពួកគេ។ លទ្ធផលដ៏លេចធ្លោមួយនៃ ចំណុចក្រហមដ៏អស្ចារ្យព្យុះដ៏ធំសម្បើមមួយដែលត្រូវបានគេដឹងថាមានតាំងពីសតវត្សទី 17 នៅពេលដែល កែវយឹត បានឃើញវាជាលើកដំបូង។

ជុំវិញ​ភព​ព្រហស្បតិ៍​គឺជា​ប្រព័ន្ធ ​រង្វង់​ភព ​ខ្សោយ ​និង​ជា ​ដែន​ម៉ាញេទិក ​ដ៏​មាន​ឥទ្ធិពល ។ កន្ទុយម៉ាញេទិច របស់ភពព្រហស្បតិ៍ មានប្រវែងជិត 800 លាន  គីឡូម៉ែត្រ (5.3  AU ; 500 លាន  mi ) ដែលគ្របដណ្តប់ចម្ងាយទាំងមូលទៅ គន្លងរបស់ ភពសៅរ៍ ។ ភពព្រហស្បតិ៍មាន ព្រះច័ន្ទចំនួន 80 ដែលគេស្គាល់ និងប្រហែលជាជាច្រើនទៀត  រួមទាំង ព្រះច័ន្ទ Galilean ដ៏ធំចំនួនបួនដែល ត្រូវបានរកឃើញដោយ Galileo Galilei ក្នុងឆ្នាំ 1610: Io , Europa , Ganymede និង Callisto. Io និង Europa មានទំហំប៉ុនព្រះច័ន្ទរបស់ផែនដី។ Callisto គឺស្ទើរតែមានទំហំប៉ុនភព Mercury ហើយ Ganymede មានទំហំធំជាង។

Pioneer 10 គឺជាយានអវកាសដំបូងគេដែលបានទៅទស្សនាភពព្រហស្បតិ៍ ដោយធ្វើខិតជិតបំផុតរបស់វាទៅកាន់ភពផែនដីក្នុងខែធ្នូ ឆ្នាំ 1973។ ចាប់តាំងពីពេលនោះមក ភពព្រហស្បតិ៍ត្រូវបាន រុករក ច្រើនដងដោយ យានអវកាសរ៉ូបូត ដោយចាប់ផ្តើម ពីបេសកកម្ម Pioneer និង Voyager flyby ពីឆ្នាំ 1973 ដល់ឆ្នាំ 1979 និង ក្រោយមកដោយ គន្លង Galileo ដែលបានមកដល់ភពព្រហស្បតិ៍ក្នុងឆ្នាំ 1995។ ក្នុងឆ្នាំ 2007 យាន New Horizons បានទៅទស្សនាភពព្រហស្បតិ៍ ដោយប្រើទំនាញរបស់វា ដើម្បីបង្កើនល្បឿនរបស់វា ដោយបត់គន្លងរបស់វាដែលកំពុងធ្វើដំណើរទៅកាន់ ភពភ្លុយតូ ។ ការស៊ើបអង្កេតចុងក្រោយបំផុតដើម្បីទៅទស្សនាភពផែនដីគឺ Junoបានចូលគន្លងជុំវិញភពព្រហស្បតិ៍ក្នុងខែកក្កដា ឆ្នាំ 2016។  គោលដៅនាពេលអនាគតសម្រាប់ការរុករកនៅក្នុងប្រព័ន្ធរបស់ភពព្រហស្បតិ៍ រួមមានមហាសមុទ្ររាវដែលគ្របដណ្តប់ដោយទឹកកកដែលអាចកើតមាននៃ Europa ។