navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
ព្រេសប៊ីធេរាន

រូបភាពតូច| គុម្ពោតដុត គឺជានិមិត្តសញ្ញាទូទៅដែលប្រើដោយព្រះវិហារ ព្រេសប៊ីធេរាន ។ នៅទីនេះ ដូចដែលបានប្រើដោយ ព្រះវិហារ ព្រេសប៊ីធេរានក្នុងប្រទេសអៀរឡង់ ។  សិលាចារឹក ឡាតាំង នៅក្រោមបកប្រែថា "ឆេះប៉ុន្តែរីក" ។ កំណែជំនួសនៃបាវចនាក៏ត្រូវបានគេប្រើផងដែរ ដូចជា "Nec Tamen Consumebatur" (មិនទាន់បានប្រើប្រាស់)។
Presbyterianism គឺ​ជា​ប្រពៃណី ​ប្រូតេស្តង់ ​ដែល​បាន​កែទម្រង់ (កាល់វីនីស) ដែល​ត្រូវ​បាន​គេ​ដាក់​ឈ្មោះ​តាម​ទម្រង់​នៃ ​រដ្ឋាភិបាល​ព្រះវិហារ ​ដោយ​ក្រុម​អ្នក​តំណាង​នៃ ​ពួក​អែលឌើរ ។  ទោះបីជាមានព្រះវិហារកំណែទម្រង់ផ្សេងទៀតដែលមានលក្ខណៈរចនាសម្ព័ន្ធស្រដៀងគ្នាក៏ដោយ ក៏ពាក្យ ព្រេសប៊ីធេរាន ត្រូវបានអនុវត្តចំពោះព្រះវិហារដែលតាមដានឬសគល់របស់ពួកគេទៅកាន់ សាសនាចក្រនៃស្កុតឡែន ឬ ក្រុមប្រឆាំងភាសាអង់គ្លេស ដែលបង្កើតឡើងក្នុងកំឡុង សង្គ្រាមស៊ីវិលអង់គ្លេស ។ 

ទ្រឹស្ដី ព្រេសប៊ីធេរាន ជាធម្មតាសង្កត់ធ្ងន់ទៅលើ អធិបតេយ្យភាពរបស់ព្រះ សិទ្ធិអំណាចនៃបទគម្ពីរ និងភាពចាំបាច់នៃ ព្រះគុណ តាមរយៈ ជំនឿ លើព្រះគ្រីស្ទ។ រដ្ឋាភិបាលព្រះវិហារ ត្រូវបានធានានៅក្នុងប្រទេសស្កុតឡែនដោយ Acts of Union ក្នុងឆ្នាំ 1707  ដែលបានបង្កើត ព្រះរាជាណាចក្រអង់គ្លេស ។ តាមពិត ជនជាតិព្រេសប៊ីធេរាន ភាគច្រើនដែលរកឃើញនៅក្នុងប្រទេសអង់គ្លេសអាចតាមដានទំនាក់ទំនង ស្កុតឡេន ហើយនិកាយ ក៏ត្រូវបាននាំយកទៅ អាមេរិកខាងជើង ផងដែរ ដែលភាគច្រើនដោយជនអន្តោប្រវេសន៍ ស្កុត និង ស្កុត-អៀរឡង់ ។ និកាយព្រេសប៊ីធេរាននៅប្រទេសស្កុតឡេន ប្រកាន់យក ទ្រឹស្ដីកំណែទម្រង់ របស់ John Calvin និងអ្នកស្នងតំណែងភ្លាមៗរបស់គាត់ ទោះបីជាមានទស្សនៈទ្រឹស្ដីជាច្រើននៅក្នុង ព្រេសប៊ីធេរានសហសម័យក៏ដោយ។ ក្រុមជំនុំក្នុងតំបន់នៃក្រុមជំនុំដែលប្រើ គោលការណ៍ ព្រេសប៊ីធេរាន ត្រូវបានគ្រប់គ្រងដោយ វគ្គ ដែលបង្កើតឡើងដោយអ្នកតំណាងនៃក្រុមជំនុំ ( អ្នកចាស់ទុំ ) ដែលជាវិធី សាស្រ្តផ្សះផ្សា ដូចទៅនឹងកម្រិតផ្សេងទៀតនៃការសម្រេចចិត្ត ( presbytery, synod និង សភាទូទៅ )។ មាន​ប្រហែល ៧៥ នាក់។ ព្រេសប៊ីធេរាន រាប់លាននាក់នៅលើពិភពលោក។ 

ឫសគល់នៃលទ្ធិ ព្រេសប៊ីធេរាន ស្ថិតនៅក្នុង កំណែទម្រង់ នៃសតវត្សទី 16 ដែលជាឧទាហរណ៍នៃ សាធារណរដ្ឋ John Calvin នៃទីក្រុងហ្សឺណែវ ដែលមានឥទ្ធិពលជាពិសេស។ ព្រះវិហារដែលត្រូវបានកែទម្រង់ភាគច្រើនដែលតាមដានប្រវត្តិសាស្រ្តរបស់ពួកគេត្រឡប់ទៅប្រទេសស្កុតឡេនវិញគឺជាក្រុម ព្រេសប៊ីធេរាន ឬ congregationalist នៅក្នុងរដ្ឋាភិបាល។ នៅសតវត្សរ៍ទី 20 អ្នកប្រេសប៊ីធើរៀនខ្លះបានដើរតួយ៉ាងសំខាន់ក្នុង ចលនា ecumenical រួមទាំង ក្រុមប្រឹក្សាពិភពលោកនៃព្រះវិហារ ។ និកាយ Presbyterian ជាច្រើនបានរកឃើញវិធីនៃការធ្វើការរួមគ្នាជាមួយនិកាយដែលត្រូវបានកែទម្រង់ផ្សេងទៀត និងគ្រិស្តបរិស័ទនៃទំនៀមទំលាប់ផ្សេងទៀត ជាពិសេសនៅក្នុង ការរួបរួមពិភពលោកនៃសាសនាចក្រដែលបានកែទម្រង់ ។ ព្រះវិហារ ព្រេសប៊ីធេរាន មួយចំនួនបានចូល រួបរួម ជាមួយនឹងក្រុមជំនុំផ្សេងទៀត ដូចជា Congregationalists, Lutherans, Anglicans និង Methodists ។ ព្រេសប៊ីធេរាន នៅសហរដ្ឋអាមេរិកភាគច្រើនមកពី ជនអន្តោប្រវេសន៍ ស្កុតឡេ ន ស្កុត-អៀរឡង់ និងក៏មកពីសហគមន៍ New England ដែលដើមឡើយជា Congregational ប៉ុន្តែបានផ្លាស់ប្តូរដោយសារតែការព្រមព្រៀងគ្នាលើ ផែនការនៃសហភាព 1801 សម្រាប់តំបន់ព្រំដែន។
ព្រេសប៊ីធេរាន: អត្តសញ្ញាណ ព្រេសប៊ីធេរាន

អត្តសញ្ញាណ ព្រេសប៊ីធេរាន 
រូបភាពតូច| Iona Abbey នៅប្រទេសស្កុតឡែន ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយ Saint Columba

 ប្រវត្តិសាស្ត្រដើម 
ទំនៀមទំលាប់ ព្រេសប៊ីធេរាន ជាពិសេស សាសនាចក្រនៃស្កុតលែន តាមដានឫសគល់ដំបូងរបស់វាចំពោះវិហារគ្រឹស្តដែលបង្កើតឡើងដោយ Saint Columba តាមរយៈ បេសកកម្ម Hiberno-Scottish សតវត្សទី 6 ។    ការតាមដានប្រភពដើមនៃសាវករបស់ពួកគេទៅកាន់ លោក Saint John,   The Culdees បានអនុវត្ត សាសនាគ្រិស្តសាសនា ដែលជាលក្ខណៈសំខាន់នៃ សាសនាគ្រឹស្ត Celtic នៅក្នុងតំបន់ ដោយមាន ព្រឹទ្ធាចារ្យ អនុវត្ត "សិទ្ធិអំណាចនៅក្នុងស្ថាប័ន ខណៈពេលដែលស្ថាប័នវត្តអារាមផ្សេងគ្នាគឺឯករាជ្យពីគ្នាទៅវិញទៅមក។ "    សាសនាចក្រនៅប្រទេសស្កុតលែនបានរក្សាពិធីបុណ្យគ្រិស្តសាសនានៃបុណ្យអ៊ីស្ទើរនៅកាលបរិច្ឆេទខុសពី ការមើលឃើញនៃទីក្រុងរ៉ូម ហើយព្រះសង្ឃបានប្រើរចនាប័ទ្មតែមួយគត់នៃ ការតុបតែង ។  ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ Synod of Whitby ក្នុងឆ្នាំ 664 បានបញ្ចប់ភាពខុសគ្នាទាំងនេះ ដូចដែលវាបានកំណត់ថា "បុណ្យ Easter នឹងត្រូវបានប្រារព្ធស្របតាមកាលបរិច្ឆេទរ៉ូម៉ាំង មិនមែនជាកាលបរិច្ឆេទ Celtic" ។  ទោះបីឥទ្ធិពលរ៉ូម៉ាំងបានចូលមកគ្រប់គ្រងសាសនាចក្រនៅស្កុតឡែនក៏ដោយ  ឥទ្ធិពល Celtic មួយចំនួននៅតែមាននៅក្នុងសាសនាចក្រស្កុតឡេន  ដូចជា "ការច្រៀង ទំនុកតម្កើងម៉ែត្រ ភាគច្រើននៃពួកគេកំណត់ទៅគ្រិស្តសាសនាគ្រិស្តចាស់ ស្កុតឡេន ប្រពៃណី និងប្រជាប្រិយ។ បទភ្លេង" ដែលក្រោយមកបានក្លាយទៅជា "ផ្នែកដាច់ដោយឡែកនៃការថ្វាយបង្គំ Scottish ព្រេសប៊ីធេរាន" ។  

 ការអភិវឌ្ឍន៍ 
រូបភាពតូច| លោក John Knox
ប្រវតិ្តសាស្រ្ត ព្រេសប៊ីធេរាន គឺជាផ្នែកមួយនៃ ប្រវត្តិសាស្រ្តនៃសាសនាគ្រិស្ត ប៉ុន្តែការចាប់ផ្តើមនៃ ព្រេសប៊ីធេរាន ជាចលនាខុសគ្នាមួយបានកើតឡើងកំឡុងសតវត្សទី 16 កំណែទម្រង់ប្រូតេស្តង់ ។ នៅពេលដែល ព្រះវិហារកាតូលិក បានទប់ទល់នឹងអ្នកកែទម្រង់ ចលនាទ្រឹស្ដីផ្សេងៗគ្នាជាច្រើនបានបំបែកចេញពីសាសនាចក្រ និងបង្កើតនិកាយផ្សេងៗ។

ព្រេសប៊ីធេរាន ត្រូវបានជះឥទ្ធិពលជាពិសេសដោយអ្នកទ្រឹស្ដីជនជាតិបារាំង លោក John Calvin ដែលត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាមួយនឹងការអភិវឌ្ឍន៍នៃ ទ្រឹស្ដីកំណែទម្រង់ និងការងាររបស់ John Knox ដែលជាបូជាចារ្យកាតូលិកស្កុតឡេន ដែលបានសិក្សាជាមួយ Calvin នៅទីក្រុងហ្សឺណែវ ហើយបាននាំយកការបង្រៀនដែលបានកែទម្រង់ទៅប្រទេសស្កុតឡេន។ ឥទ្ធិពលដ៏សំខាន់លើការបង្កើតលទ្ធិ ព្រេសប៊ីធេរាន ក្នុងប្រទេសអង់គ្លេសក៏បានមកពី John a Lasco ដែលជាអ្នកកែទម្រង់ជនជាតិប៉ូឡូញ ស្ថាបនិក សាសនាចក្រ Stranger ក្នុងទីក្រុងឡុងដ៍ ដោយផ្អែកលើគំរូទីក្រុងហ្សឺណែវ។ 

ព្រះវិហារ ព្រេសប៊ីធេរាន តាមដានពូជពង្សរបស់វាត្រលប់ទៅប្រទេសស្កុតឡែន។ នៅខែសីហាឆ្នាំ 1560 សភានៃប្រទេសស្កុតឡេន បានអនុម័ត ការសារភាពស្កុតឡេន ជាគោលលទ្ធិនៃព្រះរាជាណាចក្រស្កុតឡេន។ នៅខែធ្នូ ឆ្នាំ 1560 សៀវភៅវិន័យទីមួយ ត្រូវបានបោះពុម្ព ដោយរៀបរាប់អំពីបញ្ហាគោលលទ្ធិសំខាន់ៗ ប៉ុន្តែក៏បង្កើតបទប្បញ្ញត្តិសម្រាប់រដ្ឋាភិបាលព្រះវិហារ រួមទាំងការបង្កើតស្រុកសាសនាចំនួនដប់ជាមួយនាយកដែលត្រូវបានតែងតាំង ដែលក្រោយមកត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា គណៈប្រធាន ។ 

យូរៗទៅ ការសារភាពរបស់ជនជាតិស្កុត នឹងត្រូវបានជំនួសដោយ Westminster Confession of Faith ហើយការបង្រៀនសាសនា ធំ និង ខ្លីជាង ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយ សភា Westminster នៅចន្លោះឆ្នាំ 1643 និង 1649។
ព្រេសប៊ីធេរាន: ប្រវត្តិសាស្ត្រដើម

ប្រវត្តិសាស្ត្រដើម 
ទំនៀមទំលាប់ ព្រេសប៊ីធេរាន ជាពិសេស សាសនាចក្រនៃស្កុតលែន តាមដានឫសគល់ដំបូងរបស់វាចំពោះវិហារគ្រឹស្តដែលបង្កើតឡើងដោយ Saint Columba តាមរយៈ បេសកកម្ម Hiberno-Scottish សតវត្សទី 6 ។    ការតាមដានប្រភពដើមនៃសាវករបស់ពួកគេទៅកាន់ លោក Saint John,   The Culdees បានអនុវត្ត សាសនាគ្រិស្តសាសនា ដែលជាលក្ខណៈសំខាន់នៃ សាសនាគ្រឹស្ត Celtic នៅក្នុងតំបន់ ដោយមាន ព្រឹទ្ធាចារ្យ អនុវត្ត "សិទ្ធិអំណាចនៅក្នុងស្ថាប័ន ខណៈពេលដែលស្ថាប័នវត្តអារាមផ្សេងគ្នាគឺឯករាជ្យពីគ្នាទៅវិញទៅមក។ "    សាសនាចក្រនៅប្រទេសស្កុតលែនបានរក្សាពិធីបុណ្យគ្រិស្តសាសនានៃបុណ្យអ៊ីស្ទើរនៅកាលបរិច្ឆេទខុសពី ការមើលឃើញនៃទីក្រុងរ៉ូម ហើយព្រះសង្ឃបានប្រើរចនាប័ទ្មតែមួយគត់នៃ ការតុបតែង ។  ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ Synod of Whitby ក្នុងឆ្នាំ 664 បានបញ្ចប់ភាពខុសគ្នាទាំងនេះ ដូចដែលវាបានកំណត់ថា "បុណ្យ Easter នឹងត្រូវបានប្រារព្ធស្របតាមកាលបរិច្ឆេទរ៉ូម៉ាំង មិនមែនជាកាលបរិច្ឆេទ Celtic" ។  ទោះបីឥទ្ធិពលរ៉ូម៉ាំងបានចូលមកគ្រប់គ្រងសាសនាចក្រនៅស្កុតឡែនក៏ដោយ  ឥទ្ធិពល Celtic មួយចំនួននៅតែមាននៅក្នុងសាសនាចក្រស្កុតឡេន  ដូចជា "ការច្រៀង ទំនុកតម្កើងម៉ែត្រ ភាគច្រើននៃពួកគេកំណត់ទៅគ្រិស្តសាសនាគ្រិស្តចាស់ ស្កុតឡេន ប្រពៃណី និងប្រជាប្រិយ។ បទភ្លេង" ដែលក្រោយមកបានក្លាយទៅជា "ផ្នែកដាច់ដោយឡែកនៃការថ្វាយបង្គំ Scottish ព្រេសប៊ីធេរាន" ។
ព្រេសប៊ីធេរាន: ការអភិវឌ្ឍន៍

ការអភិវឌ្ឍន៍ 
រូបភាពតូច| លោក John Knox
ប្រវតិ្តសាស្រ្ត ព្រេសប៊ីធេរាន គឺជាផ្នែកមួយនៃ ប្រវត្តិសាស្រ្តនៃសាសនាគ្រិស្ត ប៉ុន្តែការចាប់ផ្តើមនៃ ព្រេសប៊ីធេរាន ជាចលនាខុសគ្នាមួយបានកើតឡើងកំឡុងសតវត្សទី 16 កំណែទម្រង់ប្រូតេស្តង់ ។ នៅពេលដែល ព្រះវិហារកាតូលិក បានទប់ទល់នឹងអ្នកកែទម្រង់ ចលនាទ្រឹស្ដីផ្សេងៗគ្នាជាច្រើនបានបំបែកចេញពីសាសនាចក្រ និងបង្កើតនិកាយផ្សេងៗ។

ព្រេសប៊ីធេរាន ត្រូវបានជះឥទ្ធិពលជាពិសេសដោយអ្នកទ្រឹស្ដីជនជាតិបារាំង លោក John Calvin ដែលត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាមួយនឹងការអភិវឌ្ឍន៍នៃ ទ្រឹស្ដីកំណែទម្រង់ និងការងាររបស់ John Knox ដែលជាបូជាចារ្យកាតូលិកស្កុតឡេន ដែលបានសិក្សាជាមួយ Calvin នៅទីក្រុងហ្សឺណែវ ហើយបាននាំយកការបង្រៀនដែលបានកែទម្រង់ទៅប្រទេសស្កុតឡេន។ ឥទ្ធិពលដ៏សំខាន់លើការបង្កើតលទ្ធិ ព្រេសប៊ីធេរាន ក្នុងប្រទេសអង់គ្លេសក៏បានមកពី John a Lasco ដែលជាអ្នកកែទម្រង់ជនជាតិប៉ូឡូញ ស្ថាបនិក សាសនាចក្រ Stranger ក្នុងទីក្រុងឡុងដ៍ ដោយផ្អែកលើគំរូទីក្រុងហ្សឺណែវ។ 

ព្រះវិហារ ព្រេសប៊ីធេរាន តាមដានពូជពង្សរបស់វាត្រលប់ទៅប្រទេសស្កុតឡែន។ នៅខែសីហាឆ្នាំ 1560 សភានៃប្រទេសស្កុតឡេន បានអនុម័ត ការសារភាពស្កុតឡេន ជាគោលលទ្ធិនៃព្រះរាជាណាចក្រស្កុតឡេន។ នៅខែធ្នូ ឆ្នាំ 1560 សៀវភៅវិន័យទីមួយ ត្រូវបានបោះពុម្ព ដោយរៀបរាប់អំពីបញ្ហាគោលលទ្ធិសំខាន់ៗ ប៉ុន្តែក៏បង្កើតបទប្បញ្ញត្តិសម្រាប់រដ្ឋាភិបាលព្រះវិហារ រួមទាំងការបង្កើតស្រុកសាសនាចំនួនដប់ជាមួយនាយកដែលត្រូវបានតែងតាំង ដែលក្រោយមកត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា គណៈប្រធាន ។ 

យូរៗទៅ ការសារភាពរបស់ជនជាតិស្កុត នឹងត្រូវបានជំនួសដោយ Westminster Confession of Faith ហើយការបង្រៀនសាសនា ធំ និង ខ្លីជាង ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយ សភា Westminster នៅចន្លោះឆ្នាំ 1643 និង 1649។
ព្រេសប៊ីធេរាន: លក្ខណៈ

លក្ខណៈ 
ព្រេសប៊ីធេរាន បែងចែកខ្លួនឯងពីនិកាយផ្សេងទៀតតាម គោលលទ្ធិ អង្គការស្ថាប័ន (ឬ "លំដាប់ព្រះវិហារ") និង ការថ្វាយបង្គំ ដែលជារឿយៗប្រើ "សៀវភៅលំដាប់" ដើម្បីគ្រប់គ្រងការអនុវត្តទូទៅ និងសណ្តាប់ធ្នាប់។ ដើមកំណើតនៃព្រះវិហារ ព្រេសប៊ីធេរាន គឺនៅក្នុង Calvinism ។ សាខាជាច្រើននៃ ព្រេសប៊ីធេរាន គឺជាសំណល់នៃការបំបែកពីមុនពីក្រុមធំ។ ការបែកបាក់ខ្លះបានមកពីភាពចម្រូងចម្រាសខាងគោលលទ្ធិ ខណៈដែលខ្លះត្រូវបានបង្កឡើងដោយការខ្វែងគំនិតគ្នាទាក់ទងនឹងកម្រិតដែលអ្នកដែលត្រូវបានតែងតាំងជាការិយាល័យព្រះវិហារគួរតែត្រូវបានតម្រូវឱ្យយល់ព្រមជាមួយ Westminster Confession of Faith ដែលជាប្រវត្តិសាស្ត្របម្រើជាឯកសារសារភាពដ៏សំខាន់មួយ – ទីពីរ មានតែចំពោះព្រះគម្ពីរប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្តែបានដឹកនាំលក្ខណៈពិសេសនៅក្នុងស្តង់ដារ និងការបកប្រែព្រះគម្ពីរ - នៅក្នុងព្រះវិហារ ព្រេសប៊ីធេរាន ។

ព្រេសប៊ីធេរាន បានដាក់សារៈសំខាន់យ៉ាងខ្លាំងទៅលើការអប់រំ និងការរៀនសូត្រពេញមួយជីវិត ដោយមានការខឹងសម្បារជាមួយនឹងជំនឿថា គ្មានសកម្មភាពរបស់មនុស្សណាម្នាក់អាចប៉ះពាល់ដល់ សេចក្ដីសង្រ្គោះ ឡើយ។

ការសិក្សាជាបន្តបន្ទាប់នៃបទគម្ពីរ ការសរសេរតាមទ្រឹស្ដី និងការយល់ដឹង និងការបកស្រាយអំពីគោលលទ្ធិនៃសាសនាចក្រ ត្រូវបានបញ្ចូលក្នុងសេចក្ដីថ្លែងការណ៍ជាច្រើននៃសេចក្ដីជំនឿ និង ការបង្រៀនសាសនា ដែលត្រូវបានអនុម័តជាផ្លូវការដោយសាខាផ្សេងៗនៃសាសនាចក្រ ដែលជារឿយៗត្រូវបានគេហៅថាជា " ស្តង់ដាររង " ។

 រដ្ឋាភិបាល 

 គោលលទ្ធិ 

 ការថ្វាយបង្គំនិងសាក្រាម៉ង់ 

 ថ្វាយបង្គំ 

 សាក្រាម៉ង់
ព្រែកកោះប៉ោ

ព្រែកកោះប៉ោ Note: Transliterations of words in languages with an alphabet other than latin, are not always consistent. គឺជាទន្លេ និង មាត់ទន្លេ ក្នុង ខេត្តកោះកុង ប្រទេសកម្ពុជា។ វាហូរកាត់រាជធានី ខេមរភូមិន្ទ ហើយហូរកាត់ឈូងសមុទ្រថៃ ។
ព្រែកជីកប៉ាណាម៉ា

right |thumb|300px|ផែនទីព្រែកជីកប៉ាណាម៉ា
ព្រែកជីកប៉ាណាម៉ា (The Panama Canal)​ជាព្រែកជីកសិប្បនិម្មិតនៅទ្វីបអាមេរិកកណ្ដាល​ដែលតភ្ជាប់មហាសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិកនិងមហាសមុទ្រអាត្លង់ទិក។ វាជាគំរោងវិស្វកម្មដ៏ធំនិងដ៏លំបាកក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ។ ព្រែកនេះអនុគ្រោះដល់ការដឹកជញ្ជូនទំនិញរវាងមហាសមុទ្រទាំង២ ដោយជំនួសផ្លូវចាស់ដែលវាងតាមជ្រោយហន (ចុងខាងត្បូងបំផុតនៃទ្វីបអាមេរិកខាងត្បូង)និងមានចំងាយវែង។ នាវាដែលដឹកទំនិញពីក្រុងញូយ៉កទៅក្រុងសាន់ហ្វ្រាន់ស៊ីស្កូ​ដោយកាត់តាមព្រែកនេះ ធ្វើដំនើរក្នុងចំងាយតែ ៩ ៥០០គ.ម ខណៈការធ្វើដំនើរវាងតាមជ្រោយហនមានចំងាយ ២២ ៥០០គ.ម។ កិច្ចប្រឹងប្រែងស្ថាបនាព្រែកជីកនេះចាប់ផ្ដើមនៅឆ្នាំ ១៨៨០ ពេលដែលបារាំងបានមកគ្រប់គ្រងតំបន់នេះ។ កិច្ចប្រឹងប្រែងនេះបានបរាជ័យដោយមានកម្មករប្រមាណ ២១ ៩០០នាក់បានបាត់បង់ជីវិត។ កិច្ចប្រឹងប្រែងរបស់អាមេរិកនៅដើមសតវត្សរ៍ទី២០ បានបញ្ចប់គំរោងនេះជាស្ថាពរនៅឆ្នាំ ១៩១៤។ ព្រែកនេះមានប្រវែងតែ ៧៧គ.ម ទេ តែការសាងសង់វាប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាជាច្រើនមានជំងឺដង្កាត់ (ជាពិសេសជំងឺគ្រុនចាញ់និងជំងឺគ្រុនលឿង) និងការបាក់ដី។ នៅពេលដែលគំរោងបានបញ្ចប់ គេប៉ាន់ប្រមាណថាមានកម្មករប្រមាណ ២៧ ៥០០នាក់បានបាត់បង់ជីវិត ក្នុងកិច្ចប្រឹងប្រែងទាំង២របស់បារាំងនិងអាមេរិក។

តាំងពីព្រែកជីកនេះបានបើក វាបានទទួលជោគជ័យយ៉ាងត្រចះត្រចង់ក្នុងការបើកផ្លូវដឹកជញ្ជូនអន្តរជាតិ។ ជារៀងរាល់ឆ្នាំមាននាវាជាង ១៤ ០០០ គ្រឿងឆ្លងកាត់ព្រែកជីកនេះ ដោយដឹកជញ្ជូនទំនិញជាង ២០៥លានតោន។ ការធ្វើដំនើរឆ្លងកាត់ព្រែកនេះប្រើប្រាស់រយៈពេលជាមធ្យម៩ម៉ោង។
ព្រែកជីកស៊ុយអែស

thumb|ព្រែកជីកស៊ុយអេថតពីផ្កាយរណប
ព្រែកជីកស៊ុយអែស (The Suez Canal) ជាព្រែកជីកសិម្បនិម្មិតដ៏ធំនៅប្រទេសអេហ្ស៊ីប តភ្ជាប់សមុទ្រមេឌីទែររ៉ានេ និង សមុទ្រក្រហម។ វាមានប្រវែង ១៦៣ គ.ម. និង​មាន​ទទឹង​អប្បបរមា ៣០០ ម.។ 

ព្រែក​ជីក​នេះ​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​មាន​ការ​ដឹក​ជញ្ជូន​ទាំង ២ ទិស​ដៅ រវាង​ទ្វីប​អឺរ៉ុប​និង​ទ្វីប​អាស៊ី ដោយ​មិន​ចាំ​បាច់​វាង​តាម​ទ្វីប​អាហ្វ្រ៊ិក​ទេ។ មុន​ការ​ដាក់​ឲ្យ​ប្រើ​ប្រាស់​ព្រែក​ជីក​នេះ​នៅ​ឆ្នាំ ១៨៦៩ ទំនិញ​ទាំង​ឡាយ​ត្រូវ​បាន​គេ​ផ្ទេរ​ចេញ​ពី​នាវា ១ រួច​ដឹក​ជញ្ជូន​តាម​ផ្លូវ​គោក​ទៅ​នាវា​ ១ ទៀត​ដែល​ចាំ​នៅ​ចុង​ម្ខាង​ទៀត។
ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ

ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ   គឺជា ព្រែកជីកដែលមានប្រវែង ១៨០គីឡូម៉ែត្រដែលត្រូវបានស្នើឡើងក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដែលតភ្ជាប់ កំពង់ផែស្វយ័តភ្នំពេញ ជាមួយ ក្រុងកែប និង ឈូងសមុទ្រថៃ ។
រូបភាពតូច| ផ្លូវព្រែកជីកដែលត្រូវបានស្នើឡើង
រូបភាពតូច|275x275ភីកសែល| ផែនទីភូមិសាស្ត្រកម្ពុជា
ព្រែកជីកនេះនឹងចាប់ផ្តើមពី ព្រែកតាកែវ នៃទន្លេមេគង្គ កាត់តាមព្រែកតាឯក នៃទន្លេបាសាក់ និងចុងក្រោយបញ្ចូលគ្នាជាមួយព្រែកតាហ៊ីងនៃទន្លេបាសាក់ក្នុងស្រុកកោះធំ។  ព្រែកជីកនេះ​នឹង​តភ្ជាប់​រាជធានី​ភ្នំពេញ​ដោយ​ផ្ទាល់​ជាមួយ​នឹង​កំពង់ផែ​សមុទ្រ​ទឹក​ជ្រៅ​តែ​មួយ​គត់​របស់​ប្រទេស​ក្នុង ​ខេត្ត​ព្រះសីហនុ និង​កំពង់ផែ​ថ្មី​ក្នុង ​ខេត្ត​កំពត ។ 

ផែនការ​បច្ចុប្បន្ន​រួម​មាន​ការ​សាងសង់​ទំនប់​ចំនួន​បី​ដែល​មាន​ច្រក​ទឹក និង​ស្ពាន​ចំនួន ១១។ ប្រឡាយនេះនឹងមានទទឹង ១០០ម៉ែត្រ និងជម្រៅ ៥.៤ម៉ែត្រ ដែលអាចទ្រទ្រង់នាវារហូតដល់ ៣,០០០ DWT ។ កាលបរិច្ឆេទបញ្ចប់គោលដៅគឺ ២០២៨។ វាត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងចំណាយអស់ ១.៧ពាន់លានដុល្លារ។ 

គម្រោងនេះត្រូវបានផ្តល់មូលនិធិទាំងស្រុងដោយ China Bridge and Road Cooperation (CBRC)  ដែលបច្ចុប្បន្ន (ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៤) កំពុងធ្វើការលើការសិក្សាលទ្ធភាពនៃគម្រោងនេះ។  គម្រោងនេះនឹងត្រូវបានបង្កើតឡើងក្រោមកិច្ចសន្យា BOT (សាងសង់-ប្រតិបត្តិការ-ផ្ទេរ)។ 

បច្ចុប្បន្ន​កម្ពុជា​ពឹង​ផ្អែក​យ៉ាង​ខ្លាំង​លើ​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​កំពង់ផែ​វៀតណាម ជាពិសេស​ កំពង់ផែកៃមែប ។ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោថ្មី នឹងកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកនេះយ៉ាងខ្លាំង។  វៀតណាម ក៏​បាន​លើក​ឡើង​ពី​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​ខាង​បរិស្ថាន។  ការកសាងព្រែកជីកនេះត្រូវបានគេមើលឃើញពីផលប៉ះពាល់មួយចំនួនផ្នែកបរិស្ថាន និងភាពតានតឹងផ្សេងៗពីសំណាក់បណ្ដាប្រទេសជិតខាង និងក្រុមប្រឆាំងរដ្ឋាភិបាលមួយចំនួនសម្ដែងនូវភាពមិនពេញចិត្តចំពោះវត្តមាននៃព្រែកជីកនេះឡើយ។ះ
ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ: លក្ខណៈពិសេស

លក្ខណៈពិសេស 
ព្រែកជីកនេះឆ្លងកាត់ខេត្តចំនួន ៤ រួមមាន ខេត្តកណ្តាល ខេត្តតាកែវ ខេត្តកំពត និងខេត្តកែប តាមការប៉ាន់ស្មាន មានចំនួនប្រជាជនសរុបប្រមាណ ១លាន៦សែននាក់ រស់នៅអមសងខាងព្រែកជីកនេះ និងទទួលផលពីព្រែកជីកនេះ។ សន្ទះផ្លូវនាវាចរណ៍មាន ០៣កន្លែង ស្ពាន ១១កន្លែង ផ្លូវអមសងខាងប្រវែងសរុបប្រមាណ ២០៨គីឡូម៉ែត្រ។ ដោយគ្រោងសាងសង់ប្រើប្រាស់ពេលវេលាចំនួន ០៤ឆ្នាំ ហើយគ្រោងនឹងចាប់ផ្តើមសាងសង់ នៅចុងឆ្នាំ២០២៤។ កសាងព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ គឺកាត់បន្ថយរយៈពេល ចម្ងាយ និងតម្លៃនៃការដឹកជញ្ជូននាពេលបច្ចុប្បន្ន ការបង្កើតតំបន់ពាណិជ្ជកម្ម និង មជ្ឈមណ្ឌលភស្តុភារកម្ម ការអភិវឌ្ឍផែរណបថ្មីៗជាច្រើន ការពង្រីកតំបន់ អភិវឌ្ឍន៍កសិកម្ម ធារាសាស្ត្រ វារីវប្បកម្ម និងចិញ្ចឹមសត្វ ការជួយគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍប៉ូល សេដ្ឋកិច្ចទី៤ របស់កម្ពុជា ការបង្កើតការងារបន្ថែមនៅកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ កំពង់ផែស្វយ័តភ្នំពេញ និងកំពង់ផែផ្សេងៗទៀត ការជំរុញការអភិវឌ្ឍទីក្រុង នគរូបនីយកម្ម និងការជំរុញការរីកចម្រើនផ្នែកអចលនទ្រព្យ។ ជុំវិញព្រែកជីកនេះផងដែរ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានបញ្ជាក់ទៀតថា ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ នឹងជួយបង្កើនផលត្រី និងការចិញ្ចឹមត្រីរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ ជាពិសេសនឹងជួយរំដោះទឹកជំនន់ ពេលកម្ពុជាមានជំនន់ទឹកភ្លៀង។ បន្ថែមពីនេះ ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ក៏នឹងរួមចំណែកជួយដល់វិស័យទេសចរណ៍ ហើយប្រជាពលរដ្ឋនឹងទាញបានប្រយោជន៍ ពីការធ្វើទេសចរណ៍។
ព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ: ការព្រួយបារម្ភនិងសន្តិសុខ

ការព្រួយបារម្ភនិងសន្តិសុខ 
យោងតាមគណៈកម្មាការនៅក្នុងសន្និសីទពិគ្រោះយោបល់ស្តីពីគម្រោងព្រែកជីកហ្វូណនតេជោ ដែលបានស្នើឡើងរបស់កម្ពុជាដែលបានធ្វើឡើងនៅទីក្រុងព្រែកឫស្សី (កាន់ថឺ) នៅថ្ងៃទី២៣ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៤ មានមតិមួយថាបរិមាណទឹកពីទន្លេមេគង្គទៅខាងលិចអាចកាត់បន្ថយបាន៥០% លទ្ធភាពនៃការជ្រៀតចូលទឹកប្រៃកាន់តែជ្រៅអាចប៉ះពាល់ដល់ផ្ទៃដីដាំដុះជាងពាក់កណ្តាលនៃដីសណ្ដទន្លេមេគង្គ ។ ឆ្លើយតបទៅនឹងកង្វល់មួយចំនួនដែលនាវាចម្បាំងចិនអាចប្រើប្រាស់ព្រែកជីកនេះ នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបញ្ជាក់យ៉ាងដូច្នេះថា "គម្រោងព្រែកជីកនេះ មិនបម្រើដល់ភូមិសាស្ត្រយោធារបស់ចិននោះឡើយ។ បើតាមសម្តេចធិបតី រដ្ឋធម្មនុញ្ញរបស់កម្ពុជា មិនអនុញ្ញាតឱ្យមានវត្តមានទ័ពបរទេសលើទឹកដីកម្ពុជា ហើយបន្ថែមពីលើនោះ លក្ខណៈបច្ចេកទេសព្រែកជីក ដែលមានជម្រៅទឹកត្រឹម៤ ទៅ៥ម៉ែត្រ មិនអាចឱ្យនាវាទ័ពធ្វើចរាចរណ៍បាននោះឡើយ៕"
ព្រែកស្បូវ

ព្រែកស្បូវ (   ) គឺជាភូមិនេសាទតូចមួយនៅជាប់មាត់ទន្លេសែននៅភាគឦសាននៃ ប្រទេសកម្ពុជា ។ ត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាស្រុកកំណើតរបស់ ប៉ុល ពត (សាឡុត ស) ដែលជាមេដឹកនាំដ៏ល្បីរបស់ ខ្មែរក្រហម "BBC - History - Historic Figures: Pol Pot (1925-1998)". BBC. Retrieved 2011-01-25. Chandler, David (1999-08-23). "Pol Pot". Time Magazine. Retrieved 2011-02-04. ព្រែកស្បូវមានផ្ទះមិនលើសពីដប់ខ្នង ហើយមានទីតាំងនៅក្នុង ខេត្តកំពង់ធំ ។ វាស្ថិតនៅលើវាលទំនាបកណ្តាលនៃប្រទេស។ ភូមិ​នេះ​មាន​ទីតាំង​ប៉ុន្មាន​ម៉ែត្រ​ពី​ទិស​ខាង​កើត ​ទន្លេសាប ។

ព្រែកស្បូវមិនឆ្ងាយពី ទីរួមខេត្តកំពង់ធំ ។ នៅ​កន្លែង​ដែល​ផ្លូវ​ភ្នំពេញ-សៀមរាប​ប៉ះ​នឹង​ស្ពាន​ទន្លេ​សែន​នៅ​កណ្តាល​ក្រុង មាន​ផ្លូវ​មួយ​នៅ​ខាង​ឆ្វេង​តាម​បណ្តោយ​ត្រើយ​ខាងកើត​ទន្លេ​ទៅ​ខាង​ត្បូង។ បន្ទាប់ពីព្រះវិហារកាតូលិកនៃខេត្តមានភូមិតូចមួយនៃអ្នកនេសាទ ។ ចម្ងាយប្រហែល ១ គីឡូម៉ែត្រពីផ្លូវភ្នំពេញ-សៀមរាប ខាងត្បូងរបស់វា។
ព្រៃឈើ: មូលហេតុនៃការបាត់បង់ព្រៃឈើ

មូលហេតុនៃការបាត់បង់ព្រៃឈើ 
មានកត្តាជាច្រើនយ៉ាងដែលធ្វើអោយព្រៃឈើមានការបាត់បង់ធ្វើអោយព្រៃឈើវិនាសហ៊ិនហោចគឺមកពីបញ្ហា មនុស្សនិង បញ្ហាសង្គម។
ព្រៃឈើ: បញ្ហាមនុស្ស

បញ្ហាមនុស្ស 
មនុស្សមូយចំនួនចាំបាច់ត្រូវការកាប់ឆ្ការព្រៃដើម្បីយកទៅធ្វើអុស ធ្យូង ហើយនិងយកទៅសម្រួលក្នុងការចិញ្ចឹមជីវិតរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ។ ហើយសព្វថ្ងៃនេះប្រជាជនដែល
ប្រើប្រាស់អុស ធ្យូង មានប្រមាណប្រហែល ៨៩.៩៩% ដែលពួកគេប្រើប្រាស់របស់ទាំងនេះសំរាប់ជីវិតរបស់ពួកគេប្រចាំថ្ងៃ ហើយ ១១.១%ដែលប្រើប្រាស់អគ្គីសនី ។ តើវាមានអ្វីកើតឡើងនៅពេលព្រៃឈើត្រូវបាត់បង់អស់? ប្រជាជននៅកម្ពុជាភាគច្រើនជាពលរដ្ធឬក្រុមគ្រូសារក្រីក្រដែលគ្មានលទ្ធភាពប្រើប្រាស់អគ្គីសនីឬហ្គាសដោយសារ
តែពួកគេរៀនសូត្របានតិចតូចហើយគ្មានចំណេះដឹងគ្រប់គ្រាន់ទើបមិនបានយល់ពីសារៈប្រយោជន៏ឬផលប្រយោជន៏នៃព្រៃឈើហើយភាគច្រើនគឺប្រជាពលរដ្ធដែលរស់នៅតាម
តំបន់ជនបទ និងនៅតាមស្រុកស្រែចម្ការ។ហើយម៉្យាងវិញទៀតនៅជនបទគ្មានអគ្គីសនីដាក់អោយប្រើប្រាស់ពីព្រោះផ្ទះរបស់ពួកគេដែលរស់នៅតំបន់ជនបទនៅឆ្ងាយពីផ្លូវជាតិ និងមានផ្ទះឆ្ងាយៗពីគ្នាហើយមានភាពស្ងប់ស្ងាត់មិនសូវអ៊ូអរដូចនៅទីក្រុងឡើយ  ម្យ៉ាងវិញទៀតនៅជនបទគឺមានតែព្រៃឈើប៉ុណោះដែលធ្វើអោយពួកគេងាយស្រួលក្នុងការកាប់
ឆ្ការយកទៅធ្វើអុស និង យកទៅលក់ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ចិញ្ចឹមជីវិតគ្រួសាររបស់ពួកគេបានមួយចំណែកក្នុងការសម្រូលជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ។នេះគ្រាន់តែមូយចំណែករួមតូចដែលធ្វើអោយមាន
ការបាត់បង់ព្រៃឈើហើយនៅមានចំនុចជាច្រើនទៀតដែលបណ្តាលអោយបាត់បង់ព្រៃឈើមានដូចជា៖ ប្រជាជនមិនស្រឡាញ់ព្រៃឈើធម្មជាតិ មិនរួបរួមសាមគ្គីគ្នាឬចូលរូមដាំដើម
ឈើ នាំគ្នាកាប់ឆ្កាព្រៃដើម្បីផលប្រយោជន៏ខ្លួឯង មានចំណេះដឹងតិចតូច មិនយល់ពីសារៈប្រយោជន៏នៃព្រៃឈើ ដុតព្រៃឈើចោលព្រោះគិតថាព្រៃឈើជាទំនុកសម្រាម និងជាព្រៃ
ស្តុកដែលអាចមានសត្វសាហាវមករស់នៅក្នុងព្រៃនោះនិងអាចបណ្តាលអោយពួកគេមានគ្រោះថ្នាក់គ្រប់ពេលវេលាបាន។
ព្រៃឈើ: បញ្ហាសង្គម

បញ្ហាសង្គម 
មានការបង្កើតរោងចក្រច្រើនបំពុលផ្សែងចេញពីរោងចក្រ បញ្ហាកម្តៅនៅក្នុងសង្គមមានការឡើងខ្ពស់ ការបំពុលទឹក ការកាប់ឈើធ្វើជំនួញ ធ្វើវិនិយោគទុនក្នុងនិងក្រៅប្រទេស កាប់ដើមឈើធ្វើផ្លូវ ធ្វើផ្ទះ ភូមិ ស្រុក...។ហើយការបំពុលផ្សែងចេញពីរោងចក្រនេះវាជាមូលហេតុធំមួយដែលធ្វើឳ្យព្រៃឈើបាត់បង់យ៉ាងឆាប់រហ័សពីព្រោះថាការបំពុលផ្សែង
បែបនេះអាចធ្វើអោយព្រៃឈើគ្មានការលូតលាស់មិនអាចធំធាត់ និងអាចធ្វើឳ្យព្រៃឈើងាប់បានយ៉ាងឆាប់រហ័សផងដែរ។ មួយចំណែកវិញទៀតការធ្វើជំនួញនិងវិនិយោគទុនបែបនេះ
ក៏ជាចំណែកធំខ្លាំងបំផុតហើយយើងអាចនិយាយបានថាធំជាងការបំពុលផ្សែងចេញពីរោងចក្រទៅទៀតពីព្រោះការធ្វើជំនួញនេះមិនមែនការធ្វើជំនួញធម្មតានោះទេគឺធ្វើការជូញដូរទៅ
ក្រៅប្រទេសទៀតផង។ យើងងាកមកមើលនៅក្នុងសង្គមសព្វថ្ងៃជាក់ស្តែងនៅក្នុងសង្គមយើងព្រៃឈើដែលបានបាត់បង់យើងសង្កេតឃើញថាគឺមានកត្តាជាច្រើនដែលមានការប៉ះទង្គិច
និងប្រឈមមុខនិងការបាត់បង់ព្រៃឈើដោយសារអ្នកវិនិយោគទុនធំៗមូយចំនួនពួកគាត់បានរកស៊ីខាងជួញឈើដោយបច្ចុប្បន្ននេះសង្គមកំពុងតែស្អប់ខ្ពើមព្រោះការជូញដូរឈើនេះជា
ការរកស៊ីតាមផ្លូវងងឹតនិងគេចពន្ធក្នុងការជូញដូរខុសច្បាប់។ ហើយក្នុងពេលនោះផងដែរក៏មានក្រុមសមត្ថកិច្ចមួយចំនួនបានចុះត្រូតពិនិត្យដែលជាតូនាទីរបស់ពូកគេតែបែរជាគ្មានហេតុការណ៏អ្វីកើតឡើងទាល់សោះឡើយព្រោះដោយសារពូកគាត់បានត្រូវស៊កប៉ាន់ពីអ្នកវិនិយោគទុនមូយចំនួនដែលបានបំផ្លាញព្រៃឈើ ហេតុការណ៏បែបនេះគឺបានត្រូវឃើញនៅក្នុងសង្គមយើងជាក់ស្តែង។ ប៉ុន្តែមិនមែនជាចំណែកធំទេគឺសមត្ថកិច្ចមួយចំនួនតូចប៉ុណ្ណោះ។ ដោយសារតែពូកគាត់មិនបានយល់នៅសារៈប្រយោជន៏អំពីព្រៃឈើ(.......) សូមបញ្ជាក់ថាផងដែរថា៖       អ្នកដែលអាចជូញឈើបាន គឺមិនមែនជាមនុស្សធម្មតាទេ មនុស្សធម្មតាមិនអាចរកស៊ីឈើបានទេគឺមានតែអ្នកដែលមានថ្នាក់ស័ក្តិនិងមានមុខមាត់ធំធេងនៅក្នុងសង្គមសព្វថ្ងៃ។     ជាចុងក្រោយ ប្រទេសនិងសង្គមមិនអាចអភិវឌ្ឈន៏និងគ្មានការរីកចម្រើនបានរលូនដោយសារតែមានព្រៃឈើបាត់បង់ដោយមានសកម្មភាពឬកត្តាជាច្រើដោយសារមានមនុស្សមួយចំនួន
មិនចេះស្រឡាញ់ព្រៃឈើធម្មជាតិ មិនខ្វល់ខ្វាយពីសង្គមខ្លូនឯង គិតតែពីប្រយោជន៏ខ្លូនឯង មិនចូលរូមនិងជួយកសាងប្រទេសហើយមានតែបំផ្លាញព្រៃឈើធម្មជាតិនៅក្នុងសង្គម
ខ្លួនឯងអោយវិនាសហ៊ិនហោច។
ព្រៃវែង F.C.

ព្រៃវែង F.C.  Prey Veng F.C.ឈ្មោះ​ផ្លូវការណ៍ក្លឹបាល់ទាត់ ព្រៃវែង F.C.រហ័ស្សនាមនាគកំណាចព្រៃវែង   
Prey Veng Dragonអក្សរកាត់(PVFC)ការកឃើញ2019 (4 ឆ្នាំ)ទឹកដីព្រៃវែង ផ្ទុកអ្នកទស្សនា1,200 នាក់ប្រធានក្លឹបលោក សួន សុម៉ាលីនអ្នកគ្រប់គ្រងជា សុមេធីគ្រូបង្គោលឡុង រិទ្ធាក្របខ័ណ្ឌលីគលីគកំពូលកម្ពុជា

ព្រៃវែង F.C. ឬ ក្លឹបបាល់ទាត់ ព្រៃវែង (អង់គ្លេស: Prey Veng Football Club) ហៅកាត់ថា (PVFC) គឺជាក្លឹបបាល់ទាត់អាជីពដែលមានមូលដ្ឋាននៅ ក្រុងច្បារមន, ខេត្តកំពង់ចាម ដែលចូលរួមប្រកួតប្រជែងក្នុង ខេមបូឌានព្រីមៀរលីគ (Cambodian Premier League) ដែលជាក្របខ័ណ្ឌលីគកំពូល នៃបាល់ទាត់កម្ពុជា ។ (PV) ដែលមានរហ័ស្សនាមថា "នាគកំណាចព្រៃវែង" (Prey Veng Dragon) ក្លឹបនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងលើកដំបូង ក្នុងឆ្នាំ 2019 រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ននេះ ។ Data Sports Group (2019) Prey Veng FC - Team Info, Website: globalsportsarchive.com, Copyright © Data Sports Group. All rights reserved.
ព្រៃស្រឡៅ

right|thumb|250|វាលស្រែភូមិព្រៃស្រឡៅ

ភូមិព្រៃស្រឡៅគឺ ស្ថិតនៅភាគខាងត្បូង នៃឃុំត្រពាំងសាលាខាងលិច ចំងាយប្រហែល២គីឡូម៉ែតពីភូមិទាំងបី ហើយមានផ្លូវចូលតែមួយគត់គឺ តាមថ្នល់គ្រួសស្របតាមថ្នល់រថភ្លើង ដែលមានទិសដៅពីជើងទៅត្បូង។​ ហើយភូមិនេះមានខ្យល់អាកាសបរិសុទ្ទល្អ ទេសភាពវាលស្រលះ សំបូទោដោយស្រូវខៀវស្រងាត់​ប៉ុន្តែភូមិនេះពុំសូវសំបូរមនុស្សរស់នៅប៉ុន្មានទេ​ ព្រោះជាភូមិមួយដែលហ៊ុំព័ទដោយវាលស្រែ គ្មានទឹកគ្រប់គ្រាន់សំរាប់ប្រើប្រាស់ ស្ថិតនៅឆ្ងាយពីផ្សារ ។
ព្រៃឡង់

ព្រៃឡង់ជាព្រៃធំជាងព្រៃដទៃទៀតនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ដីគោកមានទំហំ៥២៥០គីឡូម៉ែត្រការ៉េ ដែលមានទីតាំងស្ថិតនៅប់ែកខាងលិចទន្លេមេគង្គ។ ព្រៃនេះគ្រប់ដណ្តាប់ខេត្តចំនួន៣មានដូចជា ខេត្តស្ទឹងត្រែង ខេត្តព្រះវិហារ និងខេត្តកំពង់ធំ។ ព្រៃនេះជាជម្រកសត្វសំបូរគោព្រៃ ខ្លា និងមានឈើល្អៗ។
ព្រំ សំណាង

ព្រំ សំណាង (អក្សរឡាតាំង: Prom Samnang) កើតថ្ងៃទី ០៩ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ១៩៨៦ នៅភូមិក្រាំងចេក ឃុំចំបក់ ស្រុកភ្នំស្រួច ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ។ អ្នកប្រដាល់ក្បាច់គុនខ្មែរអាជីព។ នៅលើសង្វៀន គុនខ្មែរ គេដាក់រហ័សនាំអោយ ព្រំ សំណាង ថា ជាងកាត់សក់ដៃឯក ឬ ជង្គង់ពិឃាត។ ព្រំ សំណាង អ្នកប្រដាល់គុនខ្មែរ ដែលមានរហ័សនាមថា "ជាងកាត់សក់ដៃឯក" ធ្លាប់ផ្ដួល​អ្នក​ប្រដាល់​អង់គ្លេស​ក្នុង​ទឹក​ទី​១​ត្រឹម​១​នាទី​៥៦​វិនាទី​។ ចុះពត៌មាន Khmer Note, ដោយ LINY CHAN, ថ្ងៃទី ៦ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៣ ព្រោះ​ក្រៅ​ពី​ការឡើងប្រដាល់នៅសង្វៀន លោក​ក៏មាន​ប្រកបមុខរបរជាងកាត់​សក់​ដើម្បី​រក​ចំណូល​បន្ថែមសម្រាប់​ផ្គត់ផ្គង់​ជីវភាពគ្រួសារ​ផង​ដែរ។ មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះ ព្រំ សំណាង ត្រូវបានសហពន្ធ័កីឡាប្រដាល់កម្ពុជាយកចិត្តទុកដាក់ និងបណ្តុះបណ្តាលអោយក្លាយជាកីឡាករជម្រើសជាតិដ៏ឈ្នើមម្នាក់សម្រាប់វិញ្ញាសារ គុនខ្មែរ ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ស៊ីហ្គេម និងព្រឹត្តិការណ៍ជាតិ។
ព្រំ សំណាង: ជីវប្រវត្តិសង្ខេប

ជីវប្រវត្តិសង្ខេប 
ព្រំ សំណាង កើតមក​ពី​គ្រួសារ​កសិករ​ក្រីក្រ​នៅ​ខេត្ត​កំពង់ស្ពឺម្នាក់ ដែលរស់នៅភាគ​ខាង​លិច​នៃ​ប្រទេស​កម្ពុជា ដូច្នេះ​គាត់​មិន​មាន​ឱកាសក្នុង​ការ​សិក្សាដូចក្មេងៗដ៏ទៃឡើយ។ លុះ​ដល់​អាយុ​រកគូរស្រករ ឪពុក​ម្តាយ​ក៏​បានអនុញ្ញាត​ឱ្យ​ទៅ​រៀបការ​ជាមួយ​ស្ត្រី​ជនបទម្នាក់ ហើយ​បង្កើត​បាន​កូន​២​នាក់ ។ កូនប្រុសរបស់ ព្រំ សំណាង បច្ចុប្បន្ននេះមានអាយុ១៩ឆ្នាំហើយ និងបន្តអាជីពរបស់ឪពុក កូនប្រុសរបស់គាត់បានចូលរួមប្រដាល់យ៉ាងសកម្មលើសង្វៀនគុនខ្មែរក្នុងស្រុកដើម្បីបង្កើនពិន្ទុនិងសមត្ថភាព។