navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
ក្រុងប៉ោយប៉ែត: បញ្ហា

បញ្ហា 

ការចំណាកស្រុកពីខេត្តផ្សេងៗនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា មកកាន់ក្រុងប៉ោយប៉ែត នេះក៏កាន់តែ ច្រើនឡើងៗ ពី១ថ្ងៃទៅ១ថ្ងៃ។ វិស័យអប់រំមានការរីកចំរើនយ៉ាងសន្សឹមៗ រីឯក្មេង អណាថា ប្រមូលផ្តុំនៅតាម ច្រកទ្វារអន្តរជាតិភាគច្រើនកុមារទាំងអសមិនបានចូលរៀន និងទទួលនៅចំណេះដឹងផ្សេងៗទេ។ ពួកគេអូសរទេះដឹកទំនិញឆ្លងដែន និងដើរបាំងឆ័ត្រអោយជនបរទេស លើសពីនេះពួកគេទទួលនៅការរំលោភបំពាន ខាងផ្លូវកាយ និង អារម្មណ៏។ ការទិញសំបុត្រការឆ្លងដែនពីព្រំដែនកម្ពុជា និង ថៃ មានតំលៃ១០០០រៀលក្នុងមួយនាក់។ ការឆ្លងដែនទៅធ្វើការនៅទីក្រុងបាងកក ដោយតាមេខ្យល់ ជនឆ្លងដែនមួយចំនួនបានត្រូវ មេខ្យល់បោកប្រាស់ នៅថវិកា កំលាំងកាយ និងអ្វីៗផ្សេងៗទៀត។ការអូសទាញប្រជាជននៅតាម ទីជនបទអោយទៅធ្វើការនៅក្រៅប្រទេស ដោយតាមពួកមេខ្យល់កុហកថា នៅទីនោះមានការងារស្រួល និងទទួលបានប្រាក់ខែច្រើន។ 
ការនាំក្មេងឆ្លងដែនទៅសុំទាននៅក្រៅប្រទេសមានច្រើន មានក្មេងខ្លះគេយកទៅ ចាក់ថ្នាំអោយវង់វេងស្មារតី និងស្វិតដៃស្វិតជើង និយាយទៅ គឺ ពិការតែម្តង  
200px|thumb|left|
ដើម្បីសុំលុយអោយពួកបានច្រើន។ មានក្មេងខ្លះបានគេបង់ខំអោយយក របស់ខុសច្បាប់យកទៅអោយឈ្មួញ និងខ្លះទៀតបង់ខំអោយក្មេងធ្វើអ្វីដែលពួកគេមិនចង់ធ្វើ។ ស្ទើរ​គ្រប់​ទី​កន្លែង​ជាពិ​សេ​សនៅ​ក្នុង​ទី​ក្រុងភ្នំពេ​ញ និង ក្រុងប៉ោយប៉ែត យើង​សង្កេត​ឃើ​ញនៅ​តែមាន​ក្មេងអ​នាថា ​ក្មេង​រើសសំ​រាម និងក្មេង​សុំទានជា​ច្រើន។​ នៅក្នុង​ឆ្នាំ២០០១​ អង្គ​ការស​ហប្រជាជា​តិបានធ្វើ​ការវា​យតំលៃថា​ នៅលើពិ​ ភ​ពលោក​ចំនួន​ក្មេងតាម​ចិញ្ចើ​មថ្នល់​ដែលមា​នអាយុ​ពី៣​-១៨​ឆ្នាំមានកា​រកើន​ឡើងជា​រៀងរាល់ថ្ងៃ​។មា​នភាពច្រ​បូកច្របល់​ដែលបាន​បន្សល់ទុ​កជាកេរ្តិ៍​តំណែលនៃ​បញ្ហាសង្គ​មជា​ ច្រើន ដោ​យបូក​បញ្ចូល​នូវចំ​នួនក្មេ​ងដែល​រស់នៅ​ និង​ធ្វើការ​នៅតាម​ផ្លូវដ៏​ច្រើនលើ​សលប់​ផងដែរ​។ ​តាមរ​
200px|thumb|right|
បាយការ​ ណ៍ដែល​បានដ​កស្រង់​ទិន្នន័​យពីអ​ង្គការ​សង្គ្រោះកុ​មារបា​នឲ្យដឹង​ថា ​មាន​ក្មេង​ប្រមា​ណជា១​០,០​០០​នាក់​ ដែល​កំពុង​ធ្វើការ​នៅតាមផ្លូ​វ ​ហើយ​មាន​១០០០​នាក់​កំពុង​រស់​នៅតាម​ផ្លូវ​នៅក្នុ​ងទីក្រុ​ងភ្នំពេញ​។ ភាព​ក្រីក្រជា​តួ ​នាទីដ៏​ធំមួយដែ​លនាំឲ្យ​ក្មេងៗ​ផ្លាស់ប្តូ​រជីវិត​របស់គេ​រស់នៅតា​មផ្លូវ​ ប៉ុន្តែ​ក៏មានក​ត្តារួមផ្សំផ្សេង​ៗទៀត​ដូចជា ​អំពើហឹង្សាក្នុ​ងគ្រួសា​រ ម្តាយ​ឫឪពុ​ក ​ឫទាំង​ម្តាយឪ​ពុកបានបា​ត់បង់​ជិវិត​ដោយសារមេ​រោគអេ​ដស៍ជាដើម​។ មូ​លដ្ឋាន​សំខាន់ដើ​ម្បីឲ្យមា​នជីវិ​តរស់នៅ​បាន ​កុមារ​ទាំងនោះ​ពីមួយថ្ងៃទៅ​មួយថ្ងៃ​ ខិត​ខំធ្វើកា​រទៅតា​មសកម្ម​ ភាព​ផ្សេងៗ​ពីគ្នាដូចជា​ ធ្វើជាពេ​ស្យាចារ ​ចោរកំប៉ិ​កកំប៉ុ​ក អ្នក​សុំទាន​ អ្នក​លាងឡាន​ អ្ន​កលក់សៀ​វភៅ ​លក់​ផ្កា និ​ងកាសែ​តជាដើ​ម។ពួកគេមិ​នអាច​ទៅសាលា​បានទេ​ដោ​យសា​រតែថ្លៃបង់សាលា ​មានតំល ខ្ពស់ពេក ហើយពួកគេ​​ជារឿយៗពឹ​​ង ផ្អែ​កទៅ​​លើប្រាក់ចំ​ណូលរ​បស់ពួកគេទោះ​បីជាមា​នចំនួន​តិចតួច​ស្តួចស្តើ​ង ​ក៏ដោយ។​

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ
ក្រុងពោធិ៍សាត់

({{lang-en| Pursat Municipality}}) ស្ថិតនៅ ខេត្តពោធិ៍សាត់ មាន ៧សង្កាត់ និង ៦៦ភូមិ៖
 លេខកូដសង្កាត់  ឈ្មោះសង្កាត់ជាអក្សរខ្មែរ  ឈ្មោះសង្កាត់ជាអក្សរឡាតាំង ចំនួនភូមិ១៥០៥០១សង្កាត់ចំរើនផល  Sangkat Chamraeun Phal០៨១៥០៥០៣សង្កាត់លលកស  Sangkat Lolok Sa១០១៥០៥០៤សង្កាត់ផ្ទះព្រៃ  Sangkat Phteah Prey១០១៥០៥០៥សង្កាត់ព្រៃញី  Sangkat Prey Nhi០៨១៥០៥០៦សង្កាត់រលាប  Sangkat Roleab១៣១៥០៥០៧សង្កាត់ស្វាយអាត់  Sangkat Svay At០៥១៥០៥០៨សង្កាត់បន្ទាយដី  Sangkat Banteay Dei១២ចំនួនសង្កាត់សរុប៦៦

ព្រំប្រទល់នៃ
+ទិសខាងកើត (E)ខាងលិច (W)ខាងត្បូង (S)ខាងជើង (N)ស្រុកក្រគរស្រុកបាកានស្រុកភ្នំក្រវាញស្រុកកណ្តៀង

​

ក្រុងពោធិ៍សាត់ ជាក្រុងមួយក្នុងចំណោមស្រុក ក្រុងទាំង០៦ របស់ខេត្តពោធិ៍សាត់ ដែលមុនឆ្នាំ២០០៩ ជាអតីតស្រុកសំពៅមាស រាជរដ្ឋាភិបាលបានកែសម្រួលព្រំប្រទល់រដ្ឋបាល និងប្តូរពីស្រុកសំពៅមាសទៅជា ក្រុងពោធិ៍សាត់ នៃខេត្តពោធិ៍សាត់ តាមអនុក្រឹត្យលេខៈ ១៤ អនក្រ.បក ចុះថ្ងៃទី០៩ ខែមករា ឆ្នាំ២០០៩។
ក្រុងពោធិ៍សាត់: ផ្ទៃដី

ផ្ទៃដី
មានផ្ទៃដីសរុបចំនួន ២៨,០២៣ ហិកតា បែងចែកជាបួនតំបន់គឺ ផ្ទៃដីសាងសង់ចំនួន ២,០១៥ ហិកតា ផ្ទៃដីកសិកម្ម ១២,២៥៧.៣ ហិកតា ផ្ទៃដីព្រៃឈើចំនួន ១,៥៥៣ ហិកតា និងផ្ទៃដីផ្សេងៗទៀតចំនួន ២,០២១ ហិកតា ។
ក្រុងពោធិ៍សាត់: ដង់ស៊ីតេប្រជាជន

ដង់ស៊ីតេប្រជាជន
គ្រួសារសរុប [null ចំនួន] ១៤,៨៦៤ គ្រួសារ មានប្រជាជនសរុប ចំនួន ៦៦,៦២១ នាក់ ស្រីចំនួន ៣៤,២១២ នាក់ មានដង់ស៊ីតេប្រជាជនប្រមាណ ២១៤ នាក់ ក្នុងមួយគីឡូម៉ែត្រការេ។ គ្រួសារមានមុខរបរកសិកម្មជាចម្បងចំនួន ១៧,៥៦៧ ស្មើនឹង ៦២.៩% គ្រួសារ មានមុខរបរធ្វើសិប្បកម្មជាចម្បងចំនួន ៧៣៨ ស្មើរនឹង ២.៦% គ្រួសារមានមុខរបរសវាកម្មជាចម្បងចំនួន ៩,៦៣៤ នាក់ ស្មើរនឹង ៣៤.៥ % គ្រួសារ មានមុខរបរបន្ទាប់បន្សំផ្នែកកសិកម្មចំនួន ៧.៦៩៨% អ្នកមានមុខរបរបន្ទាប់បន្សំផ្នែកសិប្បកម្ម ចំនួន ២.០៥% អ្នកមានមុខរបរបន្ទាប់បន្សំផ្នែកសេវាកម្មចំនួន ១.២០៦% ជាស្ត្រី ។ ក្រៅពីមុខរបរជា ចម្បងក៏មានសកម្មភាពផ្សេងៗទៀតដូចជាៈ នេសាទត្រី ដាំដំណាំរួមផ្សំ ឡើងត្នោត និងធ្វើកម្មករ ដើម្បីបង្កើនប្រាក់ចំណូលគ្រួសារបន្ថែមផងដែរ។

សាសនា
វត្តអារាម: ពាលញែក បន្ទាយដី​ មុនីរតនារាម ឯក​ សុរិយា​ វាល​ ហ្លួង​ លលកសចាស់ លលកសថ្មី រលាប​ ថ្មីដុំ

ពោធិ៍សាត់
ពោធិ៍សាត់
ក្រុងព្រៃវែង: សង្កាត់

សង្កាត់ 
ក្រុងព្រៃវែងមាន០៤សង្កាត់៖
 សង្កាត់បារាយណ៍
 សង្កាត់ជើងទឹក
 សង្កាត់កំពង់លាវ
សង្កាត់តាកោ
ក្រុងព្រះសីហនុ

ក្រុងព្រះសីហនុ  ជាទីក្រុងមាត់សមុទ្រក្នុង ប្រទេសកម្ពុជា និងជារាជធានីនៃ ខេត្តព្រះសីហនុ នៅចុង ឧបទ្វីប ខ្ពង់រាបមួយនៅភាគនិរតីនៃប្រទេសនៅលើ ឈូងសមុទ្រថៃ ។ ទីក្រុងនេះមានឆ្នេរជាច្រើននៅតាមបណ្តោយឆ្នេរសមុទ្រទាំងមូល និងវាលទំនាបឆ្នេរសមុទ្រជាប់នឹង ឧទ្យានជាតិរាម នៅភាគខាងកើត។ ទីក្រុងនេះមានទន្លេមួយដែលអាចធ្វើនាវាចរណ៍បាន គឺ ព្រៃកោងកាង ជួរភ្នំអូរត្រចក់ ដែលហូរចេញពីវត្តអូរត្រេះទៅសមុទ្រនៅអូរត្រេះ។ កោះតូចៗជាច្រើនដែលស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ខេត្តព្រះសីហនុ  នៅជិតទីក្រុង។

ទីក្រុង​ដែល​ត្រូវ​បាន​គេ​ដាក់​ឈ្មោះ​ជា​កិត្តិយស​របស់​អតីត​ព្រះមហាក្សត្រ នរោត្តម សីហនុ មាន​ប្រជាជន​ប្រមាណ ៨៩.៨០០ នាក់ និង​ប្រមាណ ៦៦.៧០០ នាក់​នៅ​កណ្តាល​ទីក្រុង​ក្នុង​ឆ្នាំ ២០០៨។  ក្រុងព្រះសីហនុ គ្របដណ្តប់ផ្នែកធំនៃ ឃុំ ចំនួនប្រាំមួយ ( សង្កាត់ ) ក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ។ វាបានវិវត្តស្របទៅនឹងការសាងសង់ កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ ដែលបានចាប់ផ្តើមនៅក្នុងខែមិថុនា ឆ្នាំ ១៩៥០ ដែលជាច្រករបស់ប្រទេសឆ្ពោះទៅរកពាណិជ្ជកម្មសមុទ្រអន្តរជាតិដោយផ្ទាល់ និងមិនមានការរឹតបន្តឹង។ កំពង់ផែទឹកជ្រៅតែមួយគត់នៅកម្ពុជា រួមមាន ស្ថានីយប្រេង និងកន្លែង ដឹកជញ្ជូន ។  ទីក្រុងនេះបានអភិវឌ្ឍទៅជាមជ្ឈមណ្ឌលចម្បងរបស់ប្រទេសសម្រាប់ ទេសចរណ៍ ឆ្នេរសមុទ្រ រួមទាំងជាកន្លែង លេងល្បែង ផងដែរ។
ក្រុងព្រះសីហនុ: និរុត្តិសាស្ត្រ

និរុត្តិសាស្ត្រ 
ឈ្មោះផ្លូវការរបស់ទីក្រុងជាភាសាខ្មែរគឺ៖ ក្រុង ('ទីក្រុង') ព្រះ ('បរិសុទ្ធ') សីហនុ (ឈ្មោះអតីតព្រះមហាក្សត្រ) ដែលបន្ថែមទៅ៖ "ក្រុងព្រះសីហនុ" ឬ "ទីក្រុងព្រះសីហនុ" ។ .  ព្រះបាទ នរោត្តមសីហនុ (សោយរាជ្យ ១៩៤១-១៩៥៣, ១៩៩៣-២០០៤) ត្រូវបានគេគោរពថាជាបិតានៃជាតិ (សម័យទំនើប) ។  ព្រះនាម សីហនុ មកពី សំស្រ្កឹត តាមពាក្យ បាលី ពីរគឺ សីហ ('តោ') និង ហនុ ('ថ្គាម')។

ឈ្មោះជំនួស កំពង់សោម  មានន័យថា 'ច្រកនៃព្រះច័ន្ទ' ឬ 'កំពង់ផែរបស់ព្រះសិវៈ' ។  សោម មកពីពាក្យសំស្រ្កឹត saumya ដែលជាពាក្យដើម ( រិគវេទ ) មានន័យថា សោមា ជា 'ទឹក ឬការបូជានៃព្រះច័ន្ទ' ប៉ុន្តែបានវិវត្តទៅជាភាសាបាលី 'ព្រះច័ន្ទ', 'ដូចព្រះច័ន្ទ' 'ឈ្មោះរបស់ព្រះសិវៈ' ។  ពាក្យ ​កំពង់ ​ អត្ថន័យរបស់វាបានបន្តឆ្ពោះទៅកាន់ 'ផែ' ឬ 'ស្ពានចុះចត' ។
ក្រុងព្រះសីហនុ: សម័យបុរាណ (មុនឆ្នាំ ១៧០០)

សម័យបុរាណ (មុនឆ្នាំ ១៧០០) 
មុនពេលការស្ថាបនាកំពង់ផែ និងទីក្រុងនៃឆ្នាំ ១៩៥៥ កំពង់ផែកំពង់សោមត្រូវតែមានសារៈសំខាន់ក្នុងតំបន់ ដោយសារតែមិនមានផ្លូវទឹកដែលអាចធ្វើនាវាចរណ៍ដែលតភ្ជាប់កំពង់ផែជាមួយមជ្ឈមណ្ឌលតាំងទីលំនៅរបស់ព្រះរាជាណាចក្រ។ ក្នុងកំឡុងជាច្រើនសតវត្សនៃបុរេអង្គរ និងប្រវត្តិសាស្ត្រ អង្គរ ចាប់ពី នគរវ្នំ ដល់ ចេនឡា និងក្នុងសម័យ អាណាចក្រខ្មែរ ពាណិជ្ជកម្មក្នុងតំបន់បានផ្តោតសំខាន់នៅអូរកែវ (យួន៖ Óc Eo ) នៅ តំបន់ដីសណ្តទន្លេមេគង្គ ដែលឥឡូវជាខេត្ត រ៉ាចជៀ ក្នុង ប្រទេសវៀតណាម ។ ក្រុងព្រៃនគរ ( សៃហ្គន ) ជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មនៃអាណាចក្រខ្មែរ។   

កាលប្បវត្តិរបស់ Samtec Cauva Vamn Juon ដែលជារឿងមួយក្នុង ចំនោមព្រះរាជពង្សាវតារខ្មែរ នៃសតវត្សទី ១៨ និង ១៩ បានរៀបរាប់យ៉ាងខ្លីអំពីតំបន់នៅពេលដែលប្រទេសនេះត្រូវបានបំបែកជាបីផ្នែកក្នុងអំឡុងពេលសង្រ្គាមស៊ីវិលប្រាំបួនឆ្នាំពីឆ្នាំ ១៤៧៦ ដល់ ១៤៨៥: "នៅឆ្នាំ ១៤៧៩ ព្រះធម្មរាជា បានកាន់កាប់ បល្ល័ង្កនៅចតុមុខ (ភ្នំពេញ) និងគ្រប់គ្រងខេត្តសំរោងទង ថ្ពង កំពង់សោម កំពត រហូតដល់បាសាក់ ព្រះត្រពាំង ក្រមួនស កោះស្លាកេត និងពាម» (មាត់ទន្លេមេគង្គ)។
ក្រុងព្រះសីហនុ: សម័យដើមសម័យទំនើប (គ.ស.១៧០០–១៨៦៣)

សម័យដើមសម័យទំនើប (គ.ស.១៧០០–១៨៦៣) 
ចាប់ពីចុងសតវត្សន៍ទី១៧ ប្រទេសកម្ពុជាបានបាត់បង់ការគ្រប់គ្រងលើផ្លូវ ទន្លេមេគង្គ ដោយសារអំណាចរបស់វៀតណាមបានពង្រីកចូលទៅក្នុងទន្លេមេគង្គក្រោម។ ក្នុងកំឡុងសង្គ្រាមង្វៀន-សៀម (១៧១៧-១៧១៨) កងនាវាសៀមបានដុតកំពង់សោមនៅឆ្នាំ ១៧១៧ ប៉ុន្តែត្រូវបានចាញ់ដោយយួននៅ បន្ទាយមាស / ហាទៀង ។  ស្តេចខ្មែរមួយអង្គនៅចុងសតវត្សទី ១៨គឺ ព្រះអង្គទ័យរាជាទី៣ បានចងសម្ព័ន្ធមិត្តជាមួយ ចោរសមុទ្រ ចិន,  Mac-Thien-Tu ដែលបានបង្កើតប៉ូលស្វ័យភាពមួយនៅ ហាទៀង និងគ្រប់គ្រងបណ្តាញសមុទ្រនៅភាគខាងកើតនៃ ឈូងសមុទ្រថៃ។  ហាទៀង គឺ​នៅ​ចំណុច​មួយ​ដែល​មាន​ទន្លេ​តភ្ជាប់​ទៅ ​ទន្លេ​បាសាក់ ​ហូរ​ចូល​ឈូង​សមុទ្រ​ថៃ។ កម្ពុជា​ដែល​ជាប់​ព្រំដែន​បាន​ព្យាយាម​រក្សា​សិទ្ធិ​ធ្វើ​ពាណិជ្ជកម្ម​តាម​សមុទ្រ​តាម​រយៈ​ខេត្ត ហាទៀង។ នៅឆ្នាំ ១៧៥៧ ហាទៀងបានទិញកំពង់ផែកំពត និងកំពង់សោមជារង្វាន់សម្រាប់ការគាំទ្រផ្នែកយោធារបស់ម៉ាកដល់ព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជា។ រហូតដល់ការបំផ្លិចបំផ្លាញរបស់វានៅឆ្នាំ ១៧៧១ កំពង់ផែនេះបានអភិវឌ្ឍទៅជា entrepôt ឯករាជ្យដែលភ្ជាប់ជាមួយបណ្តាញពាណិជ្ជកម្មចិនជាច្រើន។ 

អាឡិចសាន់ឌឺ ហាមីលតុន ដែលបានធ្វើដំណើរទៅកាន់ឈូងសមុទ្រថៃក្នុងឆ្នាំ ១៧២០ បានសរសេរថា “កំពង់សោម និង បន្ទាយមាស (ក្រោយមកហាទៀង) ជារបស់កម្ពុជា ព្រោះ កូសាំងស៊ីន-ចិន ត្រូវបានបែងចែកពីកម្ពុជាដោយទន្លេមួយ (ទន្លេបាសាក់) ដែលមានបីលីកធំទូលាយ " និង " ព្រះបាទអង្គឌួង បានសាងសង់ផ្លូវពីរាជធានី ឧដុង្គ ទៅ កំពត " ។ កំពតនៅតែជាកំពង់ផែអន្តរជាតិតែមួយគត់របស់កម្ពុជា។ «​រយៈពេល​ធ្វើ​ដំណើរ​រវាង​ឧដុង្គ និង​កំពត គឺ​៨​ថ្ងៃ​ដោយ​រទេះគោ និង​៤​ថ្ងៃ​ដោយ​ដំរី​»​។ លោក Adhemard Leclère ជនជាតិបារាំង បានសរសេរថា “…រហូតដល់ឆ្នាំ១៨៤០ យួនបានគ្រប់គ្រងកំពត និងពាម [ដីសណ្តទន្លេមេគង្គ] ប៉ុន្តែកំពង់សោមជារបស់កម្ពុជា យួនបានសាងសង់ផ្លូវពីហាទៀង ទៅភូមិស្វាយ ជាប់ព្រំដែនជាមួយកំពង់សោម ឆ្លងកាត់កំពត។ 

ចក្រភព​អង់គ្លេស ​បាន​អនុវត្ត​តាម​គោលនយោបាយ​ដាច់​ដោយឡែក​មួយ​នៅ​ទសវត្សរ៍​ឆ្នាំ ១៨៥០ ដោយ​ស្វែងរក​ការ​បង្រួបបង្រួម​ឥទ្ធិពល​របស់​ខ្លួន។ របាយការណ៍សាក្សីផ្តល់ការយល់ដឹងដ៏កម្រ ខណៈដែលភ្នាក់ងារ របស់រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស Lord Palmerston លោក John Crawfurd រាយការណ៍ថា "ប្រទេសកម្ពុជាគឺជា... គន្លឹះនៃគោលនយោបាយរបស់យើងនៅក្នុងប្រទេសទាំងនេះ - ព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្របុរាណនោះត្រៀមខ្លួនជាស្រេចដើម្បីទម្លាក់ខ្លួននៅក្រោមការការពាររបស់ប្រទេសអឺរ៉ុបណាមួយ ...ជនជាតិវៀតណាមបានចូលជ្រៀតជ្រែកពាណិជ្ជកម្មនៅកំពត ហើយនេះនឹងក្លាយជាមូលដ្ឋាននៃវិធីសាស្រ្តមួយ... "Palmerston សន្និដ្ឋានថា: "ពាណិជ្ជកម្មនៅកំពត ដែលជាកំពង់ផែមួយក្នុងចំណោមកំពង់ផែដែលនៅសេសសល់តិចតួចមិនអាចពិចារណាបានឡើយ នៅក្នុង លទ្ធផលនៃច្រកចូលដ៏សំខាន់ទៅកាន់ប្រទេស គឺទន្លេមេគង្គ ជាមួយនឹងចំណីរបស់វាហូរចូលទៅក្នុងសមុទ្រតាមរយៈទឹកដីនៃកូសាំងស៊ីន ប្រទេសនេះក៏ត្រូវបានបំផ្លិចបំផ្លាញដោយសង្គ្រាមសៀម-វៀតណាមនាពេលថ្មីៗនេះ ដោយគ្មានជំនួយពីចក្រភពអង់គ្លេស។ កំពត ឬកំពង់ផែផ្សេងទៀតក្នុងប្រទេសកម្ពុជា មិនអាចក្លាយជា Emporium ពាណិជ្ជកម្មបានទេ»។ ក្រោយមក Crawfurd បានសរសេរថា "ប្រជាជនកម្ពុជា...បានព្យាយាមប្រើចន្លោះពេលនៃសន្តិភាពក្នុងស ង្រ្គាមសៀម-វៀតណាម ដើម្បីអភិវឌ្ឍទំនាក់ទំនងជាមួយប្រទេសខាងក្រៅ។ ពាណិជ្ជកម្មនៅកំពតដែលពួកគេបានស្វែងរកចិញ្ចឹមត្រូវបានរារាំងដោយចោរសមុទ្រ។ នេះជាចំណុចមួយដែលក្រូចឆ្មារ អាចត្រូវបានបញ្ចូល ដែលនឹងបើកផ្នែកខាងក្នុងនៃ ឧបទ្វីបឥណ្ឌូចិន ដល់ពាណិជ្ជកម្មរបស់អង់គ្លេស ខណៈដែលទន្លេដ៏អស្ចារ្យរបស់ប្រជាជនកម្ពុជាឆ្លងកាត់ប្រវែងទាំងមូលរបស់វា ហើយថែមទាំងអាចទិញបាន។ ទំនាក់ទំនង​ទៅ​ក្នុង​បេះដូង​នៃ​ប្រទេស​សៀម​»​។
ក្រុងព្រះសីហនុ: ការគ្រប់គ្រងរបស់បារាំង (១៨៦៣-១៩៥៤)

ការគ្រប់គ្រងរបស់បារាំង (១៨៦៣-១៩៥៤) 
ស្តាំ|រូបភាពតូច| មន្ត្រីរាជការបារាំង Auguste Pavie (កណ្តាល) និង Pierre Lefèvre-Pontalis ក្នុងឆ្នាំ ១៨៩៣ ជាមួយអ្នកបកប្រែខ្មែរ
នៅក្រោម ការគ្រប់គ្រងរបស់បារាំង វៀតណាម ឡាវ និងកម្ពុជាបានក្លាយជាអង្គភាពរដ្ឋបាល និងសេដ្ឋកិច្ចតែមួយ។ តំបន់ឆ្នេរ Circonscription Résidentielle ជាមួយកំពតជារាជធានីរបស់វា មាន តំបន់ នៃខេត្តកំពត កំពង់សោម ត្រាំង និង គង-ពិសី។ ការបង្កើតមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិមួយទៀតនៅជិតទីក្រុង សៃហ្គន ដែលមានស្រាប់មិនត្រូវបានគេចាត់ទុកថាចាំបាច់នោះទេ។ ការផ្តោតអារម្មណ៍នៅតែជា មេគង្គ និងគំនិតដើម្បីបង្កើត ផ្លូវជំនួស ទៅកាន់ទីផ្សារចិន និងថៃ តាមបណ្តោយផ្លូវទឹកដែលអាចធ្វើនាវាចរណ៍ដោយមិនមានការរំខានទៅកាន់ ដីសណ្ដមេគង្គ ។ 

 ការបះបោរ 
ការបះបោរដែលបានកើតឡើងពីឆ្នាំ ១៨៨៥ ដល់ឆ្នាំ ១៨៨៧ បានបង្អាក់មហិច្ឆតារបស់បារាំងបន្ថែមទៀត។ វាបានចាប់ផ្តើមនៅក្នុងខេត្តកំពត ហើយបានរីករាលដាលយ៉ាងឆាប់រហ័សទៅកាន់វាលរេញ កំពង់សិលា និងកំពង់សោម ជាកន្លែងដែលពួកបះបោរដឹកនាំដោយចោរសមុទ្រចិនឈ្មោះ ក្វាន់-ឃីម។ គាត់បានគ្រប់គ្រងផ្នែកខាងជើងនៃខេត្តព្រះសីហនុមួយរយៈរហូតដល់គាត់ដែលជាបុរសចំណាស់ម្នាក់ត្រូវបានចាប់ខ្លួនដោយអភិបាលមូលដ្ឋាន។ 

ឧទាហរណ៍មួយនៃការកែលម្អហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនៃសម័យកាលនេះគឺការស្ថាបនាផ្លូវអាណានិគមលេខ ១៧ ក្រោយមកប្តូរឈ្មោះផ្លូវជាតិលេខ ៣ និង ប្រព័ន្ធផ្លូវដែកជាតិ ទោះបីជាការងារនៅលើ "ខ្សែខាងត្បូង" ពី ភ្នំពេញ ទៅខេត្តព្រះសីហនុបានចាប់ផ្តើមតែនៅឆ្នាំ ១៩៦០ ប៉ុណ្ណោះ។ .
ក្រុងព្រះសីហនុ: ការបះបោរ

ការបះបោរ 
ការបះបោរដែលបានកើតឡើងពីឆ្នាំ ១៨៨៥ ដល់ឆ្នាំ ១៨៨៧ បានបង្អាក់មហិច្ឆតារបស់បារាំងបន្ថែមទៀត។ វាបានចាប់ផ្តើមនៅក្នុងខេត្តកំពត ហើយបានរីករាលដាលយ៉ាងឆាប់រហ័សទៅកាន់វាលរេញ កំពង់សិលា និងកំពង់សោម ជាកន្លែងដែលពួកបះបោរដឹកនាំដោយចោរសមុទ្រចិនឈ្មោះ ក្វាន់-ឃីម។ គាត់បានគ្រប់គ្រងផ្នែកខាងជើងនៃខេត្តព្រះសីហនុមួយរយៈរហូតដល់គាត់ដែលជាបុរសចំណាស់ម្នាក់ត្រូវបានចាប់ខ្លួនដោយអភិបាលមូលដ្ឋាន។ 

ឧទាហរណ៍មួយនៃការកែលម្អហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនៃសម័យកាលនេះគឺការស្ថាបនាផ្លូវអាណានិគមលេខ ១៧ ក្រោយមកប្តូរឈ្មោះផ្លូវជាតិលេខ ៣ និង ប្រព័ន្ធផ្លូវដែកជាតិ ទោះបីជាការងារនៅលើ "ខ្សែខាងត្បូង" ពី ភ្នំពេញ ទៅខេត្តព្រះសីហនុបានចាប់ផ្តើមតែនៅឆ្នាំ ១៩៦០ ប៉ុណ្ណោះ។ .
ក្រុងព្រះសីហនុ: សណ្ឋានដី

សណ្ឋានដី 
ក្រុង​ព្រះសីហនុ​គឺ​នៅ​ចុង​ភ្នំ​រំកិល​នៃ​ឧបទ្វីប​មួយ​នៅ ​ឈូង​សមុទ្រ​ថៃ ។ នៅភាគពាយព្យ និងនៅកណ្តាលរបស់វា វាឡើងដល់  ពីលើនីវ៉ូទឹកសមុទ្រ ខណៈពេលដែលដីរាបស្មើ និងរាបស្មើឆ្ពោះទៅរកវាលទំនាបឆ្នេរសមុទ្រលាតសន្ធឹង វាលទំនាប និងឆ្នេរនៅភាគខាងត្បូង និងភាគអាគ្នេយ៍។ ជម្រៅរាក់របស់ ឈូងសមុទ្រថៃ និងអាកាសធាតុក្នុងតំបន់មានកម្រិតមធ្យម ផ្ទុយពី សមុទ្រចិនខាងត្បូង នៅខាងកើត និង មហាសមុទ្រឥណ្ឌា នៅខាងលិច។
ក្រុងព្រះសីហនុ: ស្ថាបត្យកម្ម និងទេសភាពទីក្រុង

ស្ថាបត្យកម្ម និងទេសភាពទីក្រុង 
ស្តាំ|រូបភាពតូច| ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ឧទាហរណ៍នៃ ស្ថាបត្យកម្មខ្មែរថ្មី រចនាដោយ វណ្ណ ម៉ូលីវណ្ណ
ត្រូវបានបង្កើតឡើងបន្ទាប់ពីសម័យ អាណាព្យាបាលបារាំង រចនាប័ទ្មអាណានិគម bourgeois ត្រីមាសដូចជាកន្លែងដែលឃើញនៅ កំពត សៀមរាប ឬ ភ្នំពេញ មិនមានទេ។ ស្ថាបត្យករ ខ្មែរ លោក វណ្ណ ម៉ូលីវណ្ណ បានរចនាវត្ថុ និងអគារសាធារណៈដែលមានមុខងារខុសគ្នា ខ្លះនៅតែដំណើរការ។ យុគសម័យសង្ខេបនៃ ស្ថាបត្យកម្មខ្មែរថ្មី នេះបានបញ្ចប់នៅឆ្នាំ ១៩៧០។  

នៅឆ្នាំ ១៩៥៩ ផែនការទីក្រុងដំបូងសម្រាប់ទីក្រុងត្រូវបានបញ្ចប់សម្រាប់ប្រជាជនចំនួន ៥៥០០០ នាក់; វារួមបញ្ចូលផ្លូវរង្វង់ និងកន្លែងបៃតង។ ផែនការនេះក៏បានកំណត់តំបន់សម្រាប់កំពង់ផែ បណ្តាញផ្លូវដែក ទីប្រជុំជនដែលមានការិយាល័យក្រុង ផ្ទះអាជីវកម្ម និងលំនៅដ្ឋាន ហើយចុងក្រោយជាតំបន់ទេសចរណ៍នៅភាគខាងត្បូងតាមឆ្នេរសមុទ្រ។ ការសិក្សាលទ្ធភាពដោយបេសកកម្មប្រតិបត្តិការសហរដ្ឋអាមេរិក (USOM) បានពិនិត្យលើការគូរលើការផ្គត់ផ្គង់ទឹកថ្មីពីព្រែកតាសាប និងបឹងដែលមានស្រាប់។ ទាំងនេះត្រូវបានកាត់ផ្តាច់ចេញពីសមុទ្រជាបន្តបន្ទាប់ ហើយប្រើប្រាស់ជាប្រភពដំបូងសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់ទីក្រុង។ អាងស្តុកទឹកនៅតែដំណើរការ ទោះបីជាមិនគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ការទាមទារនាពេលបច្ចុប្បន្នក៏ដោយ។  តំបន់នេះភ្ជាប់ជាមួយកណ្តាលទីក្រុងតាមបណ្តោយផ្លូវហាយវេតែមួយតាមរយៈការបន្តបន្ទាប់គ្នាមិនទៀងទាត់នៃអគារលំនៅដ្ឋាន។  
ស្តាំ|រូបភាពតូច| ផ្លូវឯករាជ ក្រុងព្រះសីហនុ
ក្រុងព្រះសីហនុ: ទន្លេ

ទន្លេ 
ទន្លេ​អូរត្រេះ​ជេត​ជា​ជួរ​កោងកាង​ដែល​ហូរ​ពី​វត្ត​អូរត្រេះ​ទៅ​ឆ្នេរ​អូរត្រេះ​ជា​ទន្លេ​វែង​ជាង​គេ​ក្នុង​ខេត្ត​ព្រះសីហនុ។ នៅតំបន់ព្រៃកោងកាង Barramundi ព្រៃកោងកាង និងបារ៉ាគូដា គឺជាគោលដៅរង្វាន់សម្រាប់អ្នកនេសាទ។ ផ្នែកខាងក្រោមមានកំពង់ផែ។ ភោជនីយដ្ឋាន​នៅ​តាម​ច្រាំង​ទន្លេ​ខាង​ត្បូង​បម្រើ​អាហារ​សមុទ្រ​ស្រស់​ដែល​ផ្គត់ផ្គង់​ដោយ​ទូក​នេសាទ​ក្នុង​តំបន់។  ដោយ​សារ​វា​នៅ​ជិត​សមុទ្រ ព្រៃកោងកាង ​តម្រង់​ជួរ​ជា​ច្រើន​នៃ​ទន្លេ។
ក្រុងព្រះសីហនុ: កោះ

កោះ 
ស្តាំ|រូបភាពតូច| កំពូល៖ ឆ្នេរដាច់ស្រយាលនៅលើ កោះរ៉ុង</br> កណ្តាលកំពូលឆ្វេង៖ កោះបងប្អូន</br> កណ្តាលខាងស្តាំ៖ រមណីយដ្ឋាន កោះរ៉ុង</br> កណ្តាលខាងក្រោម៖ កោះរ៉ុងសន្លឹម</br> បាតឆ្វេង៖ កោះតូច</br> ខាងក្រោម​ស្តាំ​៖ កោះ​ដែកគោល
កោះ​ទាំង​អស់​ដែល​រាយ​បញ្ជី​ខាង​ក្រោម​ស្ថិត​នៅ​ក្រោម​ការ​គ្រប់គ្រង​របស់ ​ស្រុក​មិត្តភាព ​ខេត្ត​ព្រះសីហនុ។ ភាគច្រើនគឺស្ថិតនៅក្នុងដំណើរការ ឬត្រូវបានចាត់តាំងសម្រាប់ទេសចរណ៍ទូលំទូលាយ។ ជាពិសេស កោះរ៉ុង និង កោះរ៉ុងសន្លឹម រហូតមកដល់ពេលនេះ បានឆ្លងកាត់ការអភិវឌ្ឍន៍ដែលមិនមានការសម្របសម្រួលជាច្រើនឆ្នាំ។ កោះរ៉ុងត្រូវបានប្រកាសឈប់នៅលើ ផ្លូវលំចេក 

 កោះរ៉ុង,  ភាគខាងលិចនៃក្រុងព្រះសីហនុ គឺជាកោះដ៏ធំបំផុតនៃខេត្តព្រះសីហនុ។ វាគ្របដណ្តប់លើផ្ទៃដី    ។ ដី​នេះ​មាន​កម្ពស់​ជាង  ភ្នំនៅភាគពាយព្យនៃកោះ។ ផ្នែកខាងក្នុងរបស់កោះនេះគឺស្ទើរតែព្រៃឈើទាំងស្រុង។   មានបណ្តាញសាឡាងរវាងក្រុងព Category:All articles containing potentially dated statements ្រះសីហនុ និងកោះរ៉ុង។
 កោះរ៉ុងសន្លឹម ៖ ខាងត្បូងនៃកោះរ៉ុង និង ឆ្នេរ តូចៗគឺនៅឆ្នេរខាងលិច និងខាងកើត។ វាត្រូវបានគ្របដណ្តប់នៅក្នុងព្រៃក្រាស់ ជាទូទៅមានរាងសំប៉ែតជាង (ទោះបីជាមានភ្នំធំក៏ដោយ) និងមានទំហំដីតិចជាងគួរឱ្យកត់សម្គាល់ទាក់ទងនឹងឆ្នេរសមុទ្ររបស់វា។   មានបណ្ Category:All articles containing potentially dated statements តាញសាឡាងរវាងក្រុងព្រះសីហនុ និងកោះរ៉ុងសន្លឹម។
 កោះកាងកាង/ថាស៖ កោះកោងកាង អ៊ីល ដេ ប៉ាឡេទូវីយេ (ឈ្មោះបារាំងចាស់) កោះកាងកង/ថាស គឺជាកោះមួយក្នុងចំណោមកោះខាងក្នុង។
 កោះកូន៖ 'កោះកុមារ' 'Ile de Cone' (ឈ្មោះបារាំងចាស់) ជាកោះតូចមួយនៅចន្លោះកោះរ៉ុង និងកោះរ៉ុងសន្លឹម គ្មានឆ្នេរខ្សាច់ និងគ្មានមនុស្សរស់នៅ។
 កោះតូច៖ 'កោះតូច' ជាកោះតូចមួយនៅភូមិកោះទៀវ នៃកោះរ៉ុង។ មានវត្តតូចមួយនៅលើវាដែលបើកដំណើរការតាំងពីប្រហែលឆ្នាំ ២០១០ ។
 កោះពស់ ៖ ត្រូវបានគេស្គាល់ផងដែរថាជា 'កោះពស់' ឬ 'កោះមរកត' ។ កោះ​នេះ​មាន​ប្រវែង  ពីឆ្នេរជ័យជំនះ ក្រុងព្រះសីហនុ។ វាស្ថិតនៅក្រោមការអភិវឌ្ឍន៍ដោយវិនិយោគិនរុស្ស៊ី ហើយបានបំប្លែងទៅជាកន្លែងសម្រាកលំហែកាយប្រណីត។  កោះពស់ត្រូវបានតភ្ជាប់ទៅដីគោកតាមរយៈស្ពានផ្លូវធម្មតាចាប់តាំងពីប្រហែលខែកក្កដាឆ្នាំ ២០១១ ។ បច្ចុប្បន្ន ស្ពាន​នេះ​មិន​ត្រូវ​បាន​បើក​ឲ្យ​ធ្វើ​ចរាចរណ៍​សាធារណៈ​ទេ។
 កោះដែកគោល ៖ កោះតូចមួយនេះមានចម្ងាយ  ពីឆ្នេរ Victory និងត្រឹមតែពីរបីរយម៉ែត្រទៀតពីកោះពស់។
 កោះបងប្អូន/សង្សារ៖ – 'កោះសង្សារ' - Les Frères (ឈ្មោះបារាំងចាស់) ប្តូរឈ្មោះមកជាកោះសង្សារ។ កូនកោះតូចៗចំនួនពីរនៅខាងជើងឈៀងខាងកើតនៃកោះរ៉ុង។
ក្រុងព្រះសីហនុ: បរិស្ថាន

បរិស្ថាន 
តំបន់ទីក្រុងទទួលរងនូវការផ្គត់ផ្គង់ទឹកកខ្វក់។ គោលនយោបាយ និងការអនុវត្តការគ្រប់គ្រងកាកសំណល់មានចំណុចខ្វះខាត ឬខ្វះខាតទាំងស្រុង។
ក្រុងព្រះសីហនុ: អាកាសធាតុ

អាកាសធាតុ 
ស្តាំ|រូបភាពតូច|335x335ភីកសែល| តំបន់ជុំវិញពិភពលោកនៃអាកាសធាតុខ្យល់មូសុងត្រូពិច (Am)
ធ្វេង|រូបភាពតូច| ផែនទីរបបទឹកភ្លៀងនៅកម្ពុជា ប្រភព៖ DANIDA
ខេត្ត​ព្រះសីហនុ​ស្ថិត​ក្នុង ​តំបន់​អាកាសធាតុ​ខ្យល់ ​មូសុង​ត្រូពិច (Am)។ ទីក្រុង​នេះ​មាន​រដូវ​ពីរ គឺ ​រដូវ​វស្សា និង ​រដូវប្រាំង ។

មធ្យមភាគអតិបរមាគឺប្រហែល  ; មធ្យមអប្បបរមាប្រហែល  សីតុណ្ហភាពអតិបរិមាខ្ពស់ជាង  ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ ជារឿងធម្មតា ហើយមុនពេលចាប់ផ្តើមរដូវវស្សា វាអាចកើនឡើងដល់ជាង  សីតុណ្ហភាពពេលយប់អប្បរមាធ្លាក់ចុះក្រោម   ក្នុងខែមករា ជាខែត្រជាក់បំផុត។ ខែឧសភា គឺជាខែដែលក្តៅបំផុត – ទោះបីជាមានឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងដោយការចាប់ផ្តើមនៃរដូវវស្សាក៏ដោយ ដោយសារតែតំបន់នេះបង្កើតបានជាគែមខាងកើតបំផុតនៃ ខ្យល់មូសុងនិរតី ។ ព្យុះស៊ីក្លូនត្រូពិចកម្របង្កការខូចខាតនៅកម្ពុជាណាស់។

ទឹកភ្លៀងប្រចាំឆ្នាំជាមធ្យមប្រហែល 2,200 មីលីម៉ែត្រ (86.6 អ៊ីញ) ។ ចំនួនអតិបរមាធ្លាក់ក្នុងខែកក្កដា សីហា និងកញ្ញា។ សំណើមដែលទាក់ទងគឺខ្ពស់ពេញមួយឆ្នាំ; ជាធម្មតាលើសពី 90 ភាគរយ។ ក្នុងរដូវប្រាំង សំណើមពេលថ្ងៃជាមធ្យមប្រហែល 50 ភាគរយ ឬទាបជាងបន្តិច ដោយកើនឡើងដល់ប្រហែល 90 ភាគរយក្នុងរដូវវស្សា។ រដូវ​វស្សា​ចាប់​ពី​ខែ​មេសា​ដល់​ខែ​វិច្ឆិកា ហើយ​រដូវ​ប្រាំង​ចាប់​ពី​ខែ​ធ្នូ​ដល់​ខែ​មីនា។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ ដូចធម្មតានៅកន្លែងដែលមានអាកាសធាតុបែបនេះ រដូវប្រាំងនៅតែមានភ្លៀងធ្លាក់ខ្លះ។
ក្រុងព្រះសីហនុ: សេដ្ឋកិច្ច

សេដ្ឋកិច្ច 
ព្រះសីហនុត្រូវបានបង្កើតឡើងជាច្រកទ្វារសមុទ្រអន្តរជាតិ ហើយជាលទ្ធផលសេដ្ឋកិច្ចក្នុងស្រុកត្រូវបានកំណត់យ៉ាងទូលំទូលាយដោយកំពង់ផែទឹកជ្រៅ និង ស្ថានីយប្រេង នៅក្បែរនោះ។ ឯកសារភ្ជាប់គឺជាកន្លែងផ្ទុកទំនិញ និង ភស្តុភារ ដែលមានលក្ខណៈទំនើបជាទៀងទាត់ ដែលបម្រើដល់ក្រុមហ៊ុនដឹកជញ្ជូនជាច្រើន អ្នកដឹកជញ្ជូន អ្នកផ្គត់ផ្គង់ និងអ្នកម៉ៅការថែទាំ។  ទាំង​អស់​នេះ​មាន​មូលដ្ឋាន​នៅ​ជិត​កំពង់ផែ។  ច្រករបៀងដឹកជញ្ជូនភ្នំពេញ-ព្រះសីហនុ គឺជាផ្លូវពាណិជ្ជកម្មថ្នាក់ជាតិដ៏សំខាន់ ដែលមានចំនួនប្រហែល 75 ភាគរយនៃចរាចរណ៍ពាណិជ្ជកម្មរបស់កម្ពុជា។ 

វិស័យសេដ្ឋកិច្ចដ៏ច្រើនផ្សេងទៀតនៃទីក្រុងគឺ ជលផល វប្បធម៌វារីវប្បកម្ម និងការកែច្នៃបង្គាទឹកកក ឧស្សាហកម្មកាត់ដេរ ផលិតកម្មម្ហូបអាហារ និងការកែច្នៃ ឧស្សាហកម្មទេសចរណ៍ដែលកំពុងរីកចម្រើនឥតឈប់ឈរ ជាមួយនឹងសាខាសេវាកម្មដែលមានការអភិវឌ្ឍន៍គួរឱ្យកត់សម្គាល់ និងទីផ្សារអចលនទ្រព្យដែលពាក់ព័ន្ធ។   នៅឆ្នាំ 2023 មានសេចក្តីរាយការណ៍ថា ខេត្តព្រះសីហនុបានក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលដ៏សំខាន់សម្រាប់ រោងចក្រក្លែងបន្លំ ដែលជនរងគ្រោះដោយ ការជួញដូរមនុស្ស រាប់ពាន់នាក់ត្រូវបានបង្ខំឱ្យធ្វើការជាអ្នក បោកប្រាស់ បន្ទាប់ពី ជំងឺកូវីដ-១៩ នាំទៅដល់ការបិទកាស៊ីណូជាច្រើនក្នុងទីក្រុង។
ក្រុងព្រះសីហនុ: សាសនា

សាសនា 
ព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ ជាសាសនារបស់រដ្ឋនៅ កម្ពុជា ដែលមាន វត្តអារាម ។  វត្តដែលលេចធ្លោជាងគេនៅក្នុងទីក្រុង៖

 វត្តខាងលើ វត្តជោតនិញ ឬ វត្តលើ; នៅលើភ្នំមួយ អាចមើលឃើញឈូងសមុទ្រក្រុងព្រះសីហនុ និងឧទ្ទិសដល់សម្តេចព្រះសង្ឃរាជ ឈួន ណាត ដែលជាមេដឹកនាំព្រះពុទ្ធសាសនាខ្មែរ ដែលបានរស់នៅមុនរបបខ្មែរក្រហម (១៩៧៥)។
 វត្តក្រោម "វត្តក្រោម" ក្នុងក្រុងព្រះសីហនុ។ វាត្រូវបានឧទ្ទិសដល់ យាយម៉ៅ ដែលជាវិញ្ញាណដូនតាខ្មែរភាគខាងត្បូងដ៏មានប្រជាប្រិយមួយ ដែលហ៊ុំព័ទ្ធដោយរឿងព្រេងនិទាន។ ទាំង​វត្ត​លើ និង​វត្ត​ក្រោម ត្រូវ​បាន​គេ​ដាក់​ឈ្មោះ​តាម​ទីតាំង​ភូមិសាស្ត្រ​ក្នុង​ស្រុក​របស់​ខ្លួន គឺ​នៅ​លើ​កំពូល​ភ្នំ និង​ចុះ​ក្រោម​ភ្នំ។
 វត្តអូរត្រេះ "វត្តអូរត្រេះ" ស្ថិតក្នុងភូមិអូរត្រេះ។ វាស្ថិតនៅក្បែរទន្លេអូរត្រេះ វាមានសួនទឹកទន្លេ និងរូបចម្លាក់វិញ្ញាណដូនតាក្នុងទម្រង់ជាសត្វទាំងពិត និងរឿងព្រេងនិទាន។

ទីក្រុងព្រះសីហនុក៏ជាកន្លែងសម្រាប់សហគមន៍តូចៗនៃសាសនាផ្សេងទៀតដូចជា៖ កាតូលិក មូស្លីម ប្រូតេស្តង់ និង តាវ ។ កន្លែង​សក្ការៈ​រួម​មាន៖

 វិហារ St. Michael's : វាជាមជ្ឈមណ្ឌលនៃសហគមន៍កាតូលិក។ ព្រះវិហារនេះត្រូវបានសាងសង់ឡើងក្នុងឆ្នាំ 1960 ដោយពួកនាវិក វាស្ថិតនៅលើភ្នំដូចគ្នាជាមួយនឹងវត្តខាងលើ បែរមុខទៅសមុទ្រ។
 Iber Bikhalifah Mosque : វាជាមជ្ឈមណ្ឌលសាសនានៃសហគមន៍មូស្លីមក្នុងតំបន់។ ស្ថិតនៅក្នុងក្រុងព្រះសីហនុ ស្ថិតនៅកណ្តាលផ្សារលើ (ផ្សារលើ) ដែលមានប្រជាជនច្រើន។
ក្រុងព្រះសីហនុ: ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ

ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ 
ខេត្តព្រះសីហនុ មាន ៖

  Miami, Florida, United States
  Seattle, Washington, United States
  Tampa, Florida, United States
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Pages with unreviewed translations
ក្រុងព្រះសីហនុ(ខេត្តព្រះសីហនុ)

ក្រុងព្រះសីហនុ (ប្ដូរឈ្មោះពីខណ្ឌមិត្តភាព) ឬអាចហៅបានថា កំពង់សោម គឺជាទីក្រុងទេសចរណ៍និងសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់មួយដែលមានទីតាំងស្ថិតនៅខេត្តព្រះសីហនុ ភាគនិរតីនៃប្រទេសកម្ពុជា ជាប់នឹងឈូងសមុទ្រថៃ។ ឈ្មោះទីក្រុងនេះគឺយកតាមអតីតព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជាព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ។ គិតត្រឹមឆ្នាំ២០០៨ ក្រុងព្រះសីហនុមានប្រជាជនរស់នៅប្រមាណ ៨៩,៨០០ នាក់ និង ៦៦,៧០០ នៅមណ្ឌលក្រុង។

ក្រុងព្រះសីហនុបានគ្របដណ្តប់លើសង្កាត់នៃខេត្តព្រះសីហនុចំនួនប្រាំមួយ។ ដំបូងជាទីប្រជុំជនតូចមួយ ក្រុងព្រះសីហនុបានចាប់វិវឌ្ឍន៍ឡើងស្របជាមួយនឹងការសាងសង់នូវកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុនៅអំឡុងខែមិថុនា ឆ្នាំ១៩៥៥ ដើម្បីបើកផ្លូវឱ្យកម្ពុជាចូលធ្វើពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិតាមសមុទ្រ។ កំពង់ផែក្រុងព្រះសីហនុគឺជាកំពង់ផែទឹកជ្រៅតែមួយគត់នៅកម្ពុជាដែលមានស្ថានីយ៍ប្រេងកាតនិងសុខូបត្ថម្ភវត្ថុដឹកជញ្ជូនភស្តុភារ។ ជាលទ្ធផល ទីក្រុងនេះបានរីកចម្រើនក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលជាតិឈានមុខគេខាងពាណិជ្ជកម្ម ការដឹកជញ្ជូន និងផលិតកម្ម។

ក្រុងព្រះសីហនុគឺពោរពេញទៅដោយឆ្នេរខ្សាច់និងកោះដ៏ស្រស់ស្អាតជាច្រើនដែលធ្វើឱ្យវាក្លាយជារមណីយដ្ឋានមាត់សមុទ្រដំបូងគេរបស់ប្រទេសកម្ពុជាដែលទាក់ទាញចំនួនភ្ញៀវទេសចរជាតិនិងអន្តរជាតិតាំងពីចុងសតវត្សទី២០ មកម្លេះ។

ជាលទ្ធផលនៃភាពសប្បូរបែបនៃសេដ្ឋកិច្ចចម្រុះ បរិស្ថានធម្មជាតិ និងការកើនឡើងនៃចំនួនជនបរទេសមករស់នៅជាបណ្តោះអាសន្នឬជាអចិន្ត្រៃយ៍ បានធ្វើឱ្យក្រុងព្រះសីហនុក្លាយជាទីក្រុងដែលមានវប្បធម៌និងប្រជាជនចម្រុះច្រើនបំផុតនៅប្រទេសកម្ពុជា។ អនាគតនៃក្រុងព្រះសីហនុនឹងត្រូវកំណត់ដោយសមត្ថភាពរបស់អាជ្ញាធរក្នុងការគ្រប់គ្រងធនធានធម្មជាតិឱ្យបានជោគជ័យហើយភាពចាំបាច់ក្នុងការអភិវឌ្ឍន៍ទីក្រុងនិងតំបន់កោះដើម្បីបង្កើនចំនួនភ្ញៀវទេសចរ ពង្រីកហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ វិស័យឧស្សាហកម្ម និងកំណើនប្រជាជន។

ជាលទ្ធផលនូវសង្គ្រាមដែលបានអូសបន្លាយជាច្រើនទស្សវត្ត ក្រុងព្រះសីហនុត្រូវបានរងនូវភាពខូចខាត និងភាពចលាចល ជាពិសេសគឺផ្នែកស្ថាបត្យកម្ម។ បញ្ហាហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនៅតែបន្តកើតមានជាពិសេសទាក់ទងនឹងការផ្គត់ផ្គង់ទឹកនិងថាមពលខណៈពេលដែលសេវាមណ្ឌលសុខភាពនៅមានកម្រិតខ្សោយនៅឡើយ។ មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណោះ ក្រុងព្រះសីហនុក៏ប្រឈមនឹងបញ្ហាទាក់ទងនឹងឧក្រិដ្ឋកម្ម សន្តិសុខ និងសុវត្ថិភាពផងដែរដោយមានរឿងអាស្រូវជាច្រើនទាក់ទងនឹងក្រុមឧក្រិដ្ឋកម្មទាំងធ្ងន់ធ្ងរនិងធូរស្រាល ហើយនិងអំពើពុករលួយ។

នៅរយៈពេលថ្មីៗនេះ គេបានឃើញថាកម្រិតនៃការវិនិយោគរបស់ចិនបានកើនឡើងយ៉ាងខ្ពស់នៅក្រុងព្រះសីហនុដោយមានកាស៊ីណូជាច្រើនត្រូវបានបើកដំណើរការ។  ជាតិពន្ធនៃក្រុងព្រះសីហនុបានមានការផ្លាស់ប្តូរច្រើនដោយសារកម្មករ ក្រុមហ៊ុន និងអ្នកវិនិយោគចិនរាប់ពាន់នាក់បានមកតាំងទីលំនៅនៅទីនេះ។ គិតត្រឹមឆ្នាំ២០១៩ ជនជាតិចិនប្រមាណ ៨០,០០០ នាក់កំពុងមានទីលំនៅនៅក្រុងព្រះសីហនុដែលស្មើនឹង ៩០% នៃជនបរទេសដែលរស់នៅក្នុងទីក្រុង។ ស្លាកចិនកុកងឺកំពុងជំនួសស្លាកជាភាសាខ្មែរនិងអង់គ្លេសបន្តិចម្តងៗហើយសកម្មភាពឧក្រិដ្ឋកម្មក៏កំពុងតែកើនឡើងផងដែរ។ ក្រុងព្រះសីហនុគឺត្រូវជាទីក្រុងដ៏សំខាន់មួយក្នុងចំណោមទីក្រុងដែលស្ថិតនៅក្នុងគំនិតផ្តួចផ្តើមខ្សែក្រវាត់មួយនិងផ្លូវមួយរបស់សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន។
ក្រុងព្រះសីហនុ(ខេត្តព្រះសីហនុ): ឈ្មោះ

ឈ្មោះ

ឈ្មោះផ្លូវការរបស់ទីក្រុងនេះគឺ"ក្រុងព្រះសីហនុ" (ក្រុង+ព្រះ+សីហនុ) ដែលយកតាមព្រះនាមរបស់អតីតព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជាព្រះបាទសម្តេចនរោត្តម សីហនុ (សោយរាជ្យពីឆ្នាំ១៩៤១–១៩៥៥ និងម្តងទៀតនៅឆ្នាំ១៩៩៣–២០០៤) ដែលទ្រង់ត្រូវជាបុគ្គលដែលមានឥទ្ធិពលអំណាចខ្លាំងជាងគេរបស់ខ្មែរនៅសតវត្សទី២០ និងដើមសតវត្សទី២១។ ពាក្យថា"សីហនុ"គឺមានឫសគល់មកពីភាសាសំស្ក្រឹតតាមពាក្យភាសាបាលីចំនួនពីរគឺ៖ "សីហៈ" និង "ហនុ"។

ឈ្មោះហៅទូទៅរបស់ក្រុងនេះគឺ"កំពង់សោម" (កំពង់+សោម) ដែលមានន័យថា"ទីកន្លែងមាត់ទឹកព្រះចន្ទឬព្រះសិវៈ"។Headly, Robert K.; Chhor, Kylin; Lim, Lam Kheng; Kheang, Lim Hak; Chun, Chen. 1977. Cambodian-English Dictionary. Bureau of Special Research in Modern Languages. The Catholic University of America Press. Washington, D.C.
ក្រុងព្រះសីហនុ(ខេត្តព្រះសីហនុ): រដ្ឋបាលក្រុងព្រះសីហនុឆ្នាំ២០០៦

រដ្ឋបាលក្រុងព្រះសីហនុឆ្នាំ២០០៦
កូដស្រុកស្រុកឈ្មោះជាអក្សរឡាតាំង១៨០១មិត្តភាពMittakpheap១៨០២ព្រៃនប់Prey Nob១៨០៣ស្ទឹងហាវStueng Hav១៨០៤កំពង់សីលាKampong Seila
ក្រុងព្រះសួគ៌ា

ខេត្តព្រះសួគ៌ា ជាខេត្តមួយដែលស្ថិតនៅក្នុងប្រទេស វៀតណាម បច្ចុប្បន្ននេះ ខេត្តមួយនេះធ្លាប់ជាខេត្តមួយនៃប្រទេសកម្ពុជានាសម័យបុរាណកាលដែល
ក្រុងព្រះសួគ៌ា: Location

Location
Bà Rịa is located 90 km east-south-east of Ho Chi Minh City, 20 km northwest of the petroleum city of Vũng Tàu. Bà Rịa borders Châu Đức District and part of Tân Thành District to the north, Vũng Tàu to the south, Long Điền District to the east, Tân Thành District to the west. Bà Rịa  has an area of 197.5 km², including seven urban wards (phường) (Long Toàn, Phước Hiệp, Phước Hưng, Phước Nguyên, Phước Trung, Long Hương, Kim Dinh), 3 rural communes (xã) (Hòa Long, Tân Hưng, Long Phước).
As of 2011, the town has 122,424 inhabitants, the density is 3500 hab/km².