លីលាវតី ភាគ​ទី​ ២: គង្គាសយម្ពរ

គង្គាសយម្ពរ

លុះដល់ព្រឹកស្អែកឡើង ស្រីក្រមុំនោះក៏នាំឪពុកម្តាយមកជួយខ្ញុំព្រះករុណាតានពាក្យសន្យា កាលបើអ្នកទាំង ៣ អង្គុយចុះលើកដៃសំពះហើយ ខ្ញុំព្រះករុណាក៏និយាយឡើងមុនថា

"ញោម គឺ ឪពុកម្តាយរបស់ស្រីក្រមុំរងគ្រោះនោះមែនទេ? "

"មែន តេជគុណ ! "ប្រុសជាប្តីឆ្លើយតប សម្តែងកិរិយាអាការភ្ញាក់ផ្អើលយ៉ាងខ្លាំង "តេជគុណដឹងបានយ៉ាងណា​ថាពួកយើងជាឪពុកម្តាយរបស់ស្រីក្រមុំនេះ?"

"កាលពីអធ្រាតយប់មិញ ព្រះឥន្ទទេពប្រចាំទេវាល័យបានមកជួបអាត្មា លោករៀបរាប់ឲ្យស្តាប់ថាមាន​ស្រីក្រមុំ​ម្នាក់ចូលទៅរកលោកដល់ទេវាល័យប្រាប់ថាកំពុងត្រូវឪពុកម្តាយបង្ខំឲ្យដុតខ្លួនឲ្យស្លាប់ទៅតាមស្វាមី ហើយសុំឲ្យលោកជួយ លោកមិនចូលចិត្តប្រពៃណីឃោរឃៅនេះទេ លោកចង់ឲ្យលះលើកចោល ហើយ​លោក​មើលឃើញថាអាត្មាល្មមនឹងជួយណែនាំប្រដែប្រដៅញោមទាំងពីរបាន ទើបប្រគល់អំណាចឲ្យអាត្មាធ្វើ​ការ​ជំនួស ចំណែកឯលោកវិញក៏វិលត្រឡប់ទៅសោយទិព្វសុខក្នុងសគ្គាល័យ នឹងមិនវិលត្រឡប់មកកាន់​មនុស្សលោកនេះវិញទេ ព្រោះមនុស្សបង្កបញ្ហាវឹកវរដល់លោកមិនចេះចប់ អាត្មាទើបទទួលពាក្យសម្តីរបស់​លោក"

ព្រាហ្មណ៍ជាស្វាមីសម្លឹងមើលមុខភរិយាដោយអាការមិងមាំងមួយស្របក់ហើយក៏បែរមុខមកខាងខ្ញុំព្រះករុ​ណានិយាយឡើងដោយអាការរសាប់រសល់ថា

"បពិត្រលោកសមណៈ ! ប្រពៃណីសតីនេះចាត់ជាប្រពៃណីស័ក្តិសិទ្ធិដែលពួកយើងនាំគ្នាគោរពបដិបត្តិ​តៗ​គ្នាមកតាំងពីបុព្វកាល យើងមិនអាចលះលើកចោលបានទេ ព្រោះបើលះលើកចោលក៏ស្មើនឹងបំផ្លាញ​ប្រពៃណី ជាការរមិលគុណចំពោះបុព្វបុរស"
ម្នាលលោកដ៏មានអាយុ ! នៅពេលបានស្តាប់សម្តីរបស់ព្រាហ្មណ៍ជាបិតាហើយ ខ្ញុំព្រះករុណាក៏យល់ដឹង​បានភ្លាមថា ក្នុងការបដិបត្តិតាមប្រពៃណីនោះ គេគ្មានហេតុផលអ្វីសោះ គ្រាន់តែជឿកាន់តៗគ្នាមកដូច​យ៉ាង​មនុស្សភ្នែកខ្វាក់ ខ្ញុំព្រះករុណាទើបចាប់ផ្តើមណែនាំគាត់ក្នុងផ្លូវនៃហេតុផលដូចតទៅ 

"ម្នាលឧបាសក ! បើការលះលើកចោលប្រពៃណីខ្លះជាការរមិលគុណបុព្វបុរស មនុស្សទាំងអស់ក្នុង​ជម្ពូទ្វីបនេះសុទ្ធសឹងតែជាមនុស្សរមិលគុណ ព្រោះមានប្រពៃណីនិងការបដិបត្តិជាច្រើនអនេកដែល​បុព្វបុរស​របស់​យើងធ្លាប់បដិបត្តិមក ប៉ុន្តែនៅពេលនេះមនុស្សបានលះលែងរវែងបង់អស់ហើយ  ឧទាហរណ៍ដូចជា កាលពីប្រមាណ ៥០ ឆ្នាំមុននេះ នគរផ្សេង ៗដែលតាំងនៅលើច្រាំងស្ទឹងគង្គា ក្នុងរដូវ​ដែលទឹកឡើងហៀរពេញច្រាំង នឹងមានប្រារព្ធពិធីគង្គាសយម្ពររាល់ៗឆ្នាំ ពោលគឺ ក្នុងតិថី ១៥ កើតខែ​ភទ្របទ គេនឹងជ្រើសរើសយកស្រីក្រមុំព្រហ្មចារីម្នាក់ដែលជាទីប្រាថ្នារបស់ព្រះមេគង្គា​មកសម្អិតសម្អាង​យ៉ាង​ស្អាតស្អាន បញ្ជិះលើសាលៀងសែងហែពេញទាំងព្រះនគរ ហើយក៏យកទៅបោះចូលក្នុង​ក្រសែ​ទឹក​ដែល​កំពុងហូរខ្មួលខ្មាញ់នៃស្ទឹងគង្គាឲ្យលង់ទឹកស្លាប់នៅចំពោះមុខមនុស្សមនារាប់ម៉ីនសែននាក់​ដែល​ឈរ​សង្កេតមើលនៅលើមាត់ច្រាំង ជឿថា ស្រីក្រមុំនោះនឹងទៅប្រណិប័តន៍បម្រើព្រះមេគង្គា កាលបើព្រះមេ​គង្គា​ពេញចិត្តពេញថ្លើមហើយ ក៏មិនធ្វើឲ្យកើតឧទកភ័យ(ទឹកជំនន់) មិនធ្វើឲ្យអ្នកដទៃលង់ទឹកស្លាប់ ស្រីក្រមុំដែលត្រូវបោះចូលទៅក្នុងទឹកឲ្យស្លាប់នោះ តែងទទួលបានការលើកតម្កើងគោរពរាប់អាន​ពីអ្នក​ស្រុក​ថាជាវីរស្ត្រី ជាអ្នកពលីជីវិតដើម្បីប្រយោជន៍រួម ប៉ុន្តែបើទុកជាទទួលបានកិត្តិយសខ្ពស់ធំធេងប៉ុនណា​ក៏ដោយ ក៏មិនឃើញថាមានស្រីក្រមុំណាសុខចិត្តពលីជីវិតដើម្បីជាតង្វាយដល់ព្រះមេគង្គាណាស់ គ្រាន់តែ​ដល់ខែភទ្របទម្តងៗ ស្រីក្រមុំព្រហ្មចារីទូទាំងនគរនាំគ្នាភ័យតក់ស្លុត ដេកបិទភ្នែកមិនជិត អ្នកខ្លះដល់ថា្នក់ ភៀសខ្លួនទៅនៅតំបន់ផ្សេងបណ្តោះអាសន្ន អ្នកខ្លះក៏សុខចិត្តរៀបការជាមួយនឹងអ្នកណាម្នាក់មុន​នឹងដល់​ថ្ងៃ​គង្គាសយម្ពរ ពិធីកម្មនោះបានបង្កបញ្ហាក្តៅក្រហាយដល់មនុស្សជាច្រើន ប៉ុន្តែឥឡូវនេះពិធីនោះបាន​លុបបំបាត់ចោលទៅហើយ មិនបដិបត្តិទៀតទេ មនុស្សជាច្រើនជួសនឹងព្រួយចិត្ត កាលបើលះបង់​ប្រពៃណីដែលបុព្វបុរសរបស់ខ្លួនធ្លាប់បដិបត្តិមកអស់រាប់ពាន់ឆ្នាំ ត្រឡប់ជាត្រេកអរសាទរទៅទៀតដែល​អាចលះបង់បាន ហើយគ្មានអ្នកណាយល់ថាជាការរមិលគុណចំពោះបុព្វបុរសអ្វីទេ" ។

" ម្នាលឧបាសក ! ក្រៅពីពិធីគង្គាសយម្ពរនេះ នៅមានពិធីដទៃជាច្រើនទៀតដែលបុព្វបុរសរបស់យើងបាន​បដិបត្តិមក ប៉ុន្តែយើងបានលើកលះចោលអស់ហើយ ព្រោះហេតុនោះ បើញោមអាចលះបង់ពិធីសតីនេះ​ចោល​បាន គង់នឹងមិនមែនជាការរមិលគុណនោះទេ " 

ព្រាហ្មណ៍អ្នកប្រិតប្រៀងចំពោះប្រពៃណីបុរាណអង្គុយឱនមុខគិតមួយសន្ទុះហើយនិយាយឡើងដោយសម្លេង អែះមែះថា "បពិត្រលោកសមណៈ ! ខ្ញុំកណាល្មមនឹងយល់ស្របនឹងលោកបានថាបើលះបង់ប្រពៃណីនេះ​ចោលទៅ គង់នឹងមិនរមិលគុណចំពោះបុព្វបុរសទេ ប៉ុន្តែលោកប្រហែលជាមិនយល់ទេថាប្រពៃណីនេះជា​បុញ្ញពិធី​ខ្ពង់ខ្ពស់សម្រាប់ស្ត្រីភេទ ជាការលះបង់យ៉ាងខ្ពង់ខ្ពស់​ កាលបើស្លាប់ទៅនឹងបានទៅកើតក្នុងឋាន​សួគ៌​ភ្លាម"

"ម្នាលឧបាសក ! ញោមនៅមិនទាន់យល់អត្ថន័យនៃពាក្យថា បុណ្យ នេះ ទេ អាត្មានឹងអធិប្យាយឲ្យញោម​ស្តាប់ ពាក្យថា បុណ្យ ជាឈ្មោះនៃសេចក្តីសុខ សេចក្តីត្រជាក់ត្រជុំ កើតកាលវាលគុម្ពមានម្សៀតប្រយោជន៍ អ្វីណាក៏ដោយឲ្យតែញោមគិតហើយ និយាយហើយ ធ្វើហើយពាំនាំមកនូវសេចក្តីសុខស្ងប់ចិត្តចំពោះញោម និង អ្នកដទៃ មានប្រយោជន៍ដល់ខ្លួនញោមនិងអ្នកដទៃ អ្វីណានីមួយនោះហៅថា បុណ្យ ប៉ុន្តែអ្វីក៏ដោយឲ្យ​តែញោមគិត និយាយ ធ្វើទៅ នាំមកនូវទុក្ខក្តៅក្រហាយដល់ខ្លួននិងអ្នកដទៃ មិនកើតប្រយោជន៍ដល់អ្នកណា អ្វីណា នីមួយ​​នោះចាត់ជា បាប អាត្មាពិចារណាឃើញថាប្រពៃណីដុតខ្លួនសម្លាប់តាមប្តីនេះមិនកើតប្រយោជន៍​ដល់អ្នកណាទេ មានតែបង្កទុក្ខក្តៅក្រហាយដល់អ្នកស្លាប់ បង្កសេចក្តីស្លុតរន្ធត់ចិត្តដល់សាច់ញាតិបងប្អូន អ្នកស្លាប់គ្នាក៏ស្លាប់ទៅទាំងមិនពេញចិត្ត ស្លាប់ដោយសេចក្តីទុក្ខ កាលបើអ្នកស្លាប់នោះមានចិត្តសៅហ្មង​មុនស្លាប់បែបនេះ លុះស្លាប់ទៅហើយតើគេអាចនឹងទៅកើតក្នុងឋានសួគ៌សោយទិព្វសុខបានទេ? ព្រោះហេតុនោះ ពិធីសតីនេះជួសនឹងបានបុណ្យត្រឡប់ជាបានបាបយ៉ាងពិតប្រាកដ"

ម្នាលលោកដ៏មានអាយុ ! អ្នកទាំង ៣ អង្គុយស្តឹកនៅស្ងៀមអស់ពេលជាយូរ ខ្ញុំព្រះករុណាជឿថា ចិត្តរបស់​គេចាប់ផ្តើមចូលកាន់គន្លងនៃហេតុផលហើយ ទីបំផុត នាងព្រាហ្មណីជាម្តាយបាននិយាយឡើងថា

"បពិត្រលោកសមណៈ ! កណាម្ចាស់យល់ស្រប់នឹងលោកគ្រប់យ៉ាង កណាម្ចាស់អាណិតកូនស្រីដែលនៅ​វ័យ​ក្មេង មិនចង់ឲ្យកូនស្លាប់តាមព្រាហ្មណ៍ចាស់ជាប្តីទេ សូម្បីតែបិតារបស់គេក្នុងជម្រៅដួងចិត្តវិញ​ក៏អាណិត​កូន មិនចង់ឲ្យកូនស្លាប់ដែរ ប៉ុន្តែបើយើងមិនឲ្យកូនធ្វើសតី ប្រជាជននឹងជេរច្រាសឆ្អេះយើង ប្រទេចផ្តាសាយើង មើលងាយមើលថោកប្រមាថកាតទានយើង  យើងនឹងបោរមុខខ្មាសខ្មូរមើលមុខគេ​មិនត្រង់ យើងខ្លាចក្រែងរអែងរឿងនោះណាស់ បពិត្រទានម្ចាស់ សូមមេត្តាជួយណែនាំវិធីបដិបត្តិដល់ពួក​យើង​ផង​ថាតើនឹងធ្វើយ៉ាងណាបាន"

"ម្នាលឧបាសិកា ! តាមធម្មតា មនុស្សយើងនោះតែងមានប្រក្រតីរិះគន់តិះដៀលអ្នកដទៃ យើងធ្វើក៏ត្រូវគេ រិះគន់ យើងមិនធ្វើក៏ត្រូវគេរិះគន់ ក្នុងការធ្វើអំពើណានីមួយនោះ យើងមិនត្រូវប្រកាន់យកខ្យល់មាត់​របស់អ្នកដទៃជាប្រមាណទេ បើយើងពិចារណាមើលយ៉ាងល្អិតល្អន់ហើយឃើញថា អំពើដែលយើង​ធ្វើ​នោះល្អ ជាកុសលជាប្រយោជន៍ជាសេចក្តីសុខទាំងដល់ខ្លួនឯងនិងអ្នកដទៃ បណ្ឌិតលើកសរសើរ យើងគួរ​ធ្វើ​អំពើនោះភ្លាម ទោះបីជាបានទទួលពា្យរិះគន់តិះដៀល ផ្តន្ទាទោស បន្ទុះបង្អាប់ ប្រមាថកាតទាន ជំនេរ​ជេរស្តីដោយផរុសវាចាក៏ដោយ ចូរកុំប្រកាន់យកជាប្រមាណឡើយ ព្រោះការដែលគេរិះគន់ ថ្កោលទោស ប្រមាថកាតទាន ជេរស្តីនោះ គេរិះគន់ព្រោះសេចក្តីភាន់ច្រឡំ ព្រោះរម្ងង់ ព្រោះចំហោត ចាំបាច់ឬដែល​យើង​ត្រូវយកមនុស្សល្ងង់ខ្លៅ មនុស្សវង្វេងមកជាអ្នកដឹកនាំជីវិតយើង ជាអ្នកបញ្ជាការឲ្យយើងធ្វើអំពើនេះ​អំពើនោះ ផ្ទុយទៅវិញ អំពើណាក៏ដោយឲ្យតែជាអកុសល ឬ បាប បណ្ឌិតរិះគន់ថ្កោលទោស បើធ្វើទៅ​នឹងនាំទុក្ខក្តៅក្រហាយ និងហាយនភាពដល់ខ្លួននិងអ្នកដទៃ អំពើនោះចូរកុំធ្វើឡើយ ទោះបីបើអ្នក​ដទៃ​ញុះញង់ ចាក់ចុចអុជអាល អន្ទោកអន្ទោលយ៉ាងណាក៏ដោយ ព្រោះគេញុះញង់អុជអាលដោយរម្ងង់ ដោយកម្លៅ ដោយរំយល់ខុស កាលបើយើងដឹងជាក់ដល់ចិត្តថា គេកំពុងតែវង្វេងផ្លូវដើរលើផ្លូវខុស មិនសមបីបើយើងដើរតាមគេឡើយ យើងគួរតែដើរតាមផ្លូវត្រូវមិនល្អជាងឬ? "

បពិត្រលោកដ៏មានអាយុ ! កាលបើខ្ញុំព្រះករុណានិយាយចប់ ពីរនាក់ប្តីប្រពន្ធក៏កើតបញ្ញាយល់ដឹងផ្លូវខុស ផ្លូវត្រូវយ៉ាងជាក់ច្បាស់ក្នុងចិត្ត  ទើបឱនក្រាបបង្គំទៀបបាទមូលរបស់ខ្ញុំព្រះករុណា ហើយព្រាហ្មណ៍ជា​ស្វាមីបានស្រដីឡើងថា 

"ខ្ញុំកណាយល់ស្របនឹងព្រះតេជគុណគ្រប់យ៉ាង ពាក្យណែនាំប្រដែប្រដៅរបស់ព្រះតេជគុណស្តាប់​ទៅគួរ​ឲ្យចាប់ចិត្តដិត​អារម្មណ៍ណាស់ មានហេតុផលត្រឹមត្រូវតាមស្ថានភាពពិត ព្រោះតែបានស្តាប់ពាក្យទូន្មាន​របស់ព្រះតេជគុណ ខ្ញុំកណាទើបកើតពន្លឺ គឺ បញ្ញាឡើងក្នុងចិត្ត ស្គាល់ផ្លូវត្រូវ ខ្ញុំព្រះករុណានឹងមិនបង្ខំ​កូន​ស្រីរបស់ខ្ញុំកណាឲ្យធ្វើពិធីសតីដ៏ឃោរឃៅនេះទេ"

"គំហើញរបស់ញោមល្អប្រពៃហើយ ឧបាសក !  អាត្មាសូមអនុមោទនា សូមឲ្យញោមប្រកាន់ខ្ជាប់គោល​ហេតុផល គោលត្រឹមត្រូវក្នុងការដឹកនាំខ្សែជីវិតតរៀងទៅ " ។

ម្នាក់ៗមានទឹកមុខស្រស់ស្រាយរីករាយ ជាពិសេស ស្រីក្រុមដែលវិះនឹងស្លាប់ព្រោះប្រពៃណីព្រៃផ្សៃ មើលទៅនាងដូចជាមានសេចក្តីសុខជាខ្លាំង  នាងឱនក្រាបបង្គំខ្ញុំព្រះករុណាដោយទឹកភ្នែកនៃរន្តិភាព និង អំណរអរគុណជាអនេក ហើយនិយាយថា
"បពិត្រព្រះគុណម្ចាស់ !  កណាម្ចាស់មិនដឹងជារកពាក្យពេចន៍ណានឹងមកពោលពាក្យអរគុណឲ្យសមរម្យ សម្រាប់គុណោបការៈដ៏ឧត្តុង្គឧត្តមដែលព្រះគុណម្ចាស់បានធ្វើចំពោះកណាម្ចាស់ បានជួយស្រោចស្រង់ជីវិត​របស់កណាម្ចាស់បានទេ"
"មិនចាំបាច់អរគុណបុណ្យស្រ័យអ្វីទេ" ខ្ញុំព្រះករុណាឆ្លើយតប "ការជួយប្រោសសត្វដែលរងទុក្ខឲ្យរួចផុតចាក​ទុក្ខ ចាត់ជាកុសលកម្មដ៏ឧត្តុង្គឧត្តម ដែលនាំឲ្យកើតសេចក្តីសុខផ្លូវចិត្តដល់អាត្មា លើសពីពាក្យអរគុណ​ណាៗ​ទាំង​អស់"
ខ្ញុំព្រះករុណាបានសម្តែងធម៌ប្រោសអ្នកទាំង ៣ រហូតដល់ម្នាក់ៗបានកើតសទ្ធាជ្រះថ្លាក្នុងព្រះរតនត្រ័យ និង សម្មាទិដ្ឋិ អ្នកទាំង ៣ ក៏ក្រាបបង្គំលាខ្ញុំព្រះករុណាត្រឡប់ទៅគេហដ្ឋានរបស់ខ្លួនវិញ ។
បពិត្រលោកដ៏មានអាយុ ! នៅពេលរសៀលថ្ងៃនោះឯង នៅខណៈដែលខ្ញុំព្រះករុណាកំពុងគង់ពិចារណាធម៌ នៅក្រោមដើមរលួស ខ្ញុំព្រះករុណាក៏សង្កេតឃើញ​មនុស្សមួយក្រុមគ្នាប្រហែលជា ៧-៨ នាក់ ដើរ​ត្រង់​តម្រង់មក​រកខ្ញុំព្រះករុណាដោយកិរិយាការរហើតរហាំង  នៅពេលមកដល់ អ្នកទាំងអស់គ្នាក៏អង្គុយចុះដោយមិនសម្តែងការគោរពណាៗ ហើយប្រុសម្នាក់ដែល​មានចំណាស់ជាងគេ មានកិរិយាការសន្និដ្ឋានបានថាជាមេលំ ក៏និយាយឡើងយ៉ាងច្រឡោងខាមថា
"លោកសមណៈ ! លោកឯងហ្នឹងឬដែលមកបំផ្លាញប្រពៃណីធ្វើសតីចាស់ទុំរបស់យើង?"
ខ្ញុំព្រះករុណាខំទប់សង្កត់ចិត្តឲ្យជាប្រក្រតីហើយនិយាយឡើងថា
"អាត្មាមិនបានបំផ្លាញប្រពៃណីសតី ឬប្រពៃណីស្អីរបស់អ្នកណាទេ"
ប្រុសម្នាក់នោះយកដៃចង្អុលមុខខ្ញុំព្រះករុណាហើយនិយាយឡើងដោយសម្លេងឮៗថា 
"លោកឯងនិយាយកុហក លោកឯងហ្នឹងឬដែលណែនាំឲ្យភរិយារបស់បង​ប្រុសកណាព្រមទាំងឪពុកម្តាយ​របស់នាងឈប់ធ្វើសតី"
"អាត្មាមិនបានណែនាំពួកគេឲ្យឈប់ទេ គ្រាន់តែណែនាំឲ្យពួកគេលះបង់គំហើញខុសចោលហើយផ្តល់​ចំណេះដឹងដែលត្រឹមត្រូវជំនួសវិញ"
"ចឹងលោកឯងយល់ថាការធ្វើសតីហ្នឹងជាការធ្វើខុសឬ?" ប្រុសម្នាក់ទៀតសួរឡើង
"ម្នាលឧបាសក ! វត្ថុតែមួយ មនុស្សម្នាក់អាចយល់ឃើញថាខុស មនុស្សម្នាក់ទៀតអាចយល់ឃើញថាត្រូវ អាត្មាមិនខ្វល់ថាអ្វីខុសអ្វីត្រូវទេ ខ្វល់តែថា អ្វីណានីមួយគួរធ្វើ និងមិនគួរធ្វើ"
"តើអ្វីទៅគួរធ្វើ អ្វីទៅមិនគួរធ្វើ?"ប្រុសជាមេខ្លោងឈ្លេចសួរ
"អ្វីក៏ដោយឲ្យតែធ្វើទៅហើយនាំទុក្ខក្តៅក្រហាយមកដល់ខ្លួននិងអ្នកដទៃ មិនមានប្រយោជន៍ដល់គេឯង អ្វីនោះមិនគួរធ្វើ អ្វីក៏ដោយឲ្យតែធ្វើទៅនាំមកនូវសុខសន្តិភាពដល់ខ្លួននិងអ្នកដទៃ ប្រព្រឹត្តទៅដើម្បី​ប្រយោជន៍លើកស្ទួយខ្លួននិងអ្នកដទៃ អ្វីនោះគួរធ្វើ សូមពិចារណាមើលដោយចិត្តទៀងត្រង់ទៅមើលថា ការដុតសម្លាប់ខ្លួនឯងតាមស្វាមីនោះ តើអ្នកស្លាប់បានទទួលប្រយោជន៍អ្វី? តើស្វាមីដែលស្លាប់ទៅ​នោះ​បាន​ទទួលប្រយោជន៍អ្វី? ឪពុកម្តាយ ញាតិមិត្ររបស់អ្នកដុតសម្លាប់ខ្លួននោះបានទទួលប្រយោជន៍អ្វី អ្នកស្រុកទាំងអស់បានទទួលប្រយោជន៍អ្វី?"
បពិត្រលោកដ៏មានអាយុ ! លទ្ធផលស្តែងឲ្យឃើញថា គ្មានអ្នកណាឆ្លើយសំណួររបស់ខ្ញុំព្រះករុណាបានទេ ព្រោះម្នាក់ៗយល់ដល់ចិត្តថា ប្រពៃណីដ៏ព្រៃផ្សៃបែបនេះគ្មានបានប្រយោជន៍អ្វី មិននាំមកនូវសេចក្តីសុខ​ស្ងប់ចិត្តដល់អ្នកណាៗឡើយ ផ្ទុយទៅវិញ មានតែនាំទុក្ខធំសន្ធំចិត្ត ការបាត់បង់ ការនិរាសព្រាត់​ប្រាស់ដោយមិនចាំបាច់មកកាន់ញាតិពន្ធគ្រប់ភាគី ប្រយោជន៍តែម្យ៉ាងដែលគប្បីបាន គឺ រក្សាទុកប្រពៃណី​ដ៏យង់ឃ្នងនោះឲ្យគង់វង្សប៉ុណ្ណោះឯង កាលបើឃើញថាម្នាក់ៗទញ់ទាល់ចំពោះហេតុផលរបស់​ខ្ញុំព្រះករុណា​ហើយ ខ្ញុំព្រះករុណាក៏ទេសនាតាមលំអាននៃទេសនាវិធីដែលខ្ញុំព្រះករុណាបានណែនាំ​ឪពុក​ម្តាយស្រីក្រមុំនោះឯង រហូតដល់ម្នាក់ៗយល់ឃើញទោសរបស់សតី ហើយបានប្តេជ្ញាចូល​ដល់ព្រះ​រតន​ត្រ័យ​ជាទីពឹងទីរលឹក ។
បពិត្រលោកដ៏មានអាយុ ! ប្រុសជាមេលំបាននិយាយឡើងមុនពេលលាត្រឡប់ទៅវិញថា
"វាជារឿងគួរឲ្យចម្លែកណាស់ដែលមនុស្សជាច្រើនជឿខុសហើយធ្វើអំពើឆោតល្ងង់ដោយគ្មានការ​ពិចារណា អស់រយៈពេលជាច្រើនរយឆ្នាំ ខ្ញុំកណាទាំងឡាយបើមិនបានពឹងអាស្រ័យព្រះតេជគុណទេមុខជា​ជាប់ផុង​ក្នុងអន្លង់នៃកម្លៅ គឺ អវិជ្ជានោះរហូតទៅ ព្រះតេជគុណប្រៀបដូចជាដួងប្រទីបជ្វាលាជួយបំបាត់កម្ចាត់ មោហន្ធការ គឺ រម្ងឹតសូន្យសុងរបស់ខ្ញុំកណាទាំងឡាយដោយពិត" ។