បេណាហ្សៀរ ប៊ូតូ: ការធ្វើមាតុភូមិនិវត្តន៍ និងការប៉ុនប៉ងធ្វើឃាត

ការធ្វើមាតុភូមិនិវត្តន៍ និងការប៉ុនប៉ងធ្វើឃាត 
 លទ្ធភាពចែករំលែកអំណាចជាមួយលោកមូសារ៉ាហ្វ 
នៅ​ពាក់កណ្ដាល​ឆ្នាំ ២០០២ លោក​ប្រធានាធិបតី មូសារ៉ាហ្វ បាន​កំណត់​អាណត្តិ​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ត្រឹមតែ​ពីរ​អាណត្តិ​ប៉ុណ្ណោះ​។ ទាំង​លោកស្រី​ប៊ូតូ និង​សត្រូវ​របស់​លោក​មូសារ៉ាហ្វ គឺ​លោក ណាវ៉ា សារីហ្វ សុទ្ធ​តែ​បាន​កាន់​តំណែង​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ពីរ​លើក​រួចមក​ហើយ​។ សម្ពន្ធភាព​របស់​លោក​មូសារ៉ាហ្វ នៅ​ក្នុង​សភា ជាពិសេស​គណបក្ស PML-Q មិន​ដូចគ្នា​ឡើយ​គឺ​អាច​មាន​ឱកាស​កាន់​តំណែង​ជា​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ជា​លើក​ទី​បី​បាន លើកលែង​តែ​ករណី​លោកស្រី​ប៊ូតូ និង​លោក​ណាវ៉ា សារីហ្វ​។ 

នៅ​ខែ កក្កដា ឆ្នាំ ២០០៧ ការ​ផ្អឹប​ទុក​ប្រាក់​មួយ​ចំនួន​របស់​លោកស្រី​ប៊ូតូ ត្រូវ​បាន​បញ្ចប់ តែ​លោកស្រី​នៅតែ​ប្រឈមមុខ​នឹង​បទចោទប្រកាន់​សំខាន់ៗ​មួយ​ចំនួន​ដដែល​។ កាលពី​ថ្ងៃ​ទី ០៨ ខែ សីហា ឆ្នាំ ២០០៧ នៅ​ក្នុង​បទ​សម្ភាស​ជាមួយ Canadian Broadcasting Corporation លោកស្រី​បាន​ប្រាប់​ឲ្យដឹង​ពី​ជំនួប​ស្ដីពី​បំណង​ត្រឡប់​ចូល​ប្រទេស ប៉ាគីស្ថាន​វិញ ដើម្បី​ចូលរួម​ក្នុង​ការ​បោះឆ្នោត​ឆ្នាំ ២០០៨ ដែល​លោក​មូសារ៉ាហ្វ នៅ​រក្សា​តំណែង​ប្រធានាធិបតី និង​លោកស្រី​ជា​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​។ នៅ​ថ្ងៃ​ទី ២៩ ខែ សីហា ឆ្នាំ ២០០៧ លោកស្រី​ប៊ូតូ បាន​ប្រកាស​ថា​លោក​មូសារ៉ាហ្វ គួរ​លាឈប់​ពី​មេបញ្ជាការ​កងទ័ព​។ នៅ​ថ្ងៃ​ទី ០១ ខែ កញ្ញា ឆ្នាំ ២០០៧ លោកស្រី​បាន​ប្ដេជ្ញា​ថា​នឹង​ត្រឡប់​ចូល​ប្រទេស​ប៉ាគីស្ថាន​ក្នុង​ពេល​ឆាប់ៗ​ខាងមុខ​ ដោយ​មិន​ខ្វល់ខ្វាយ​ថា​តើ​ត្រូវ​ចែក​អំណាច​ជាមួយ​លោក​មូសារ៉ាហ្វ ឬ​ក៏​អត់​នោះ​ឡើយ​។ 

នៅ​ថ្ងៃ​ទី ១៧ ខែ កញ្ញា ឆ្នាំ ២០០៧ លោកស្រី​ប៊ូតូ បាន​ចោទប្រកាន់​សម្ពន្ធភាព​លោក​មូសារ៉ាហ្វ​ថា​បាន​ធ្វើឲ្យ​ប្រទេស​ប៉ាគីស្ថាន​ធ្លាក់​ចូល​ទៅ​ក្នុង​វិបត្តិ ដោយសារ​ការ​បដិសេធ​របស់​របស់​ពួកគេ​ចំពោះ​ការ​ធ្វើ​កំណែទម្រង់​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ និង​ការ​ចែករំលែក​អំណាច​។ លោកស្រី​ប៊ូតូ បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា គណបក្ស​របស់​លោកស្រី​អាច​ចូលរួម​ជាមួយ​គណបក្សប្រឆាំង​ផ្សេងទៀត ជាពិសេស​ជាមួយ​គណបក្ស​របស់​លោក​ណាវ៉ា សារីហ្វ​។ លោក​អគ្គមេធាវី Malik Mohammed Qayyum បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា​គណៈកម្មាធិការ​រៀបចំ​ការបោះឆ្នោត​មាន​ការ​ស្ទាក់ស្ទើរ​ក្នុង​ការ​កំណត់​កាលបរិច្ឆេទ​សម្រាប់​បោះឆ្នោត​ប្រធានាធិបតី​។ លោក Farhatullah Babar មកពី​គណបក្ស​របស់​លោកស្រី​ប៊ូតូ បាន​និយាយ​ថា រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​ប៉ាគីស្ថាន​អាច​រារាំង​លោក មូសារ៉ាហ្វ​មិន​ឲ្យ​ឈរឈ្មោះជាបេក្ខជន​ប្រធានាធិបតី​បាន ព្រោះ​លោក​ជា​មេបញ្ជាការ​កងទ័ព​រួច​ទៅ​ហើយ ខណៈ​ដែល​លោក​មូសារ៉ាហ្វ ត្រូវ​បាន​រារាំង​មិន​ឲ្យ​ប្រកួតប្រជែង​សម្រាប់​តំណែង​ប្រធានាធិបតី គាត់​បាន​បញ្ជា​ឲ្យ​គណៈកម្មាធិការ​រៀបចំ​ការបោះឆ្នោត​រំលោភ និង​ជាន់ឈ្លី​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​នៃ​ប្រទេស​ប៉ាគីស្ថាន​។ 

លោក​មូសារ៉ាហ្វ បាន​ត្រៀមខ្លួន​ដើម្បី​កាន់​តួនាទី​ស៊ីវិល​វិញ ដោយ​លាលែង​ពី​មេបញ្ជាការ​កងទ័ព​។ គាត់​នៅតែ​ប្រឈមមុខ​នឹង​ឧបសគ្គ​ចំពោះ​ដំណើរការ​បោះឆ្នោត​ឡើងវិញ​។ នៅ​ថ្ងៃ​ទី ០២ តុលា ២០០៧ លោក​មូសារ៉ាហ្វ បាន​ដាក់ឈ្មោះ​លោក​ឧត្ដមសេនីយ៍ Ashfaq Kayani ដែល​ជា​មេបញ្ជាការរង​កងទ័ព ជា​អ្នក​ស្នង​តំណែង​ពី​រូបលោក​ចាប់ពី​ថ្ងៃ​ទី ០៨ តុលា ២០០៧ តទៅ ប្រសិនបើ​លោក​ជាប់ឆ្នោត​ជា​ប្រធានាធិបតី​ជាថ្មី​ម្ដងទៀត​។ នៅ​ថ្ងៃ​ទី ០៥ តុលា ២០០៧ លោក​មូសារ៉ាហ្វ បាន​ចុះហត្ថលេខា​លើ​ច្បាប់​ស្ដីអំពី​ការផ្សះផ្សាជាតិ ដែល​ផ្ដល់​ការលើកលែងទោស​ដល់​លោកស្រី​ប៊ូតូ និង​មេដឹកនាំ​នយោបាយ​ដទៃ​ទៀត លើកលែងតែ​អតីត​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​កំពុង​និរទេស​លោក ណាវ៉ា សារីហ្វ​។ ច្បាប់​នេះ​បាន​ចេញ​មួយថ្ងៃ​មុន​លោក​មូសារ៉ាហ្វ ត្រូវ​ប្រឈមមុខ​នឹង​ការបោះឆ្នោត​ប្រធានាធិបតី​ដ៏​លំបាក​។ ទាំង​គណបក្សប្រឆាំង PPP របស់​លោកស្រី​ប៊ូតូ និង​គណបក្ស​កាន់អំណាច PML-Q របស់​លោក​មូសារ៉ាហ្វ បាន​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការចរចា​ទុកជាមុន​អំពី​ការ​បែងចែក​អំណាច​។ នៅ​ក្នុង​ដំណើរ​វិលត្រឡប់​មក​មាតុប្រទេស​វិញ លោកស្រី​ប៊ូតូ និង​គណបក្ស​ប្រជាជន​ប៉ាគីស្ថាន បាន​យល់ព្រម​មិន​ធ្វើ​ពហិការ​បោះឆ្នោត​ប្រធានាធិបតី​ទេ​។ នៅ​ថ្ងៃ​ទី ០៦ តុលា ២០០៧ លោក​មូសារ៉ាហ្វ បាន​ឈ្នះ​ឆ្នោត​ដោយ​សភា​សម្រាប់​តំណែង​ប្រធានាធិបតី​។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ តុលាការ​កំពូល បាន​កំណត់​ថា​គ្មាន​អ្នក​ឈ្នះ​ណា​ម្នាក់​អាច​ត្រូវ​បាន​ប្រកាស​ជា​ផ្លូវការ​ទេ​រហូតដល់​ពេល​មាន​សេចក្ដី​សម្រេច​ជាចុងក្រោយ​ថាតើ ជ័យជម្នះ​របស់​លោក​មូសារ៉ាហ្វ​ជា​ការ​ស្របច្បាប់​ដែរ​ឬទេ ខណៈ​ដែល​លោក​នៅ​កាន់​តំណែង​ជា​មេបញ្ជាការ​កងទ័ព​នៅឡើយ​។ គណបក្ស​ប្រជាជន​ប៉ាគីស្ថាន​របស់​លោកស្រី​ប៊ូតូ មិន​បាន​ចូលរួម​ធ្វើ​ពហិការ​ជាមួយ​គណបក្សប្រឆាំង​ដទៃ​ទៀត​ទេ ប៉ុន្តែ​បាន​បោះឆ្នោត​អនុបវាទ​។ ក្រោយមក​លោកស្រី​ប៊ូតូ បាន​ទាមទារ​ការ​ធានា​សុវត្ថិភាព​ពី​ប្រធានាធិបតី​។ លោកស្រី​ក៏​បាន​ទិញ​កិច្ចសន្យា​ពី​ភ្នាក់ងារ​សន្តិសុខ​បរទេស​សម្រាប់​ការពារ​សុវត្ថិភាព​របស់​គាត់​ផងដែរ​។

 ការធ្វើមាតុភូមិនិវត្តន៍ 
លោកស្រី​ប៊ូតូ បាន​ដឹង​យ៉ាង​ច្បាស់​ពី​គ្រោះថ្នាក់​ដល់​ជីវិត ដែល​បណ្ដាល​មកពី​ការ​ធ្វើ​មាតុភូមិនិវត្តន៍​ចូល​មាតុប្រទេស ដើម្បី​ចូលរួម​យុទ្ធនាការ​ឃោសនា​បោះឆ្នោត​សម្រាប់​តួនាទី​ជា​អ្នក​ដឹកនាំ​របស់​លោកស្រី​។ នៅ​ក្នុង​បទ​សម្ភាស​កាលពី​ថ្ងៃ​ទី ២៨ ខែ កញ្ញា ឆ្នាំ ២០០៧ ជាមួយ​លោក Wolf Blitzer អ្នកយកព័ត៌មាន​របស់ CNN លោកស្រី​បាន​ដឹង​រួចជាស្រេច​អំពី​លទ្ធភាព​នៃ​ការវាយប្រហារ​លើ​រូប​គាត់​។ 

ក្រោយ​រយៈពេល ០៨ ឆ្នាំ នៃ​ការ​និរទេស​នៅ​ទីក្រុងឌូបៃ និង​ទីក្រុងឡុងដ៍ លោកស្រី​ប៊ូតូ បាន​ត្រឡប់​ទៅ​ទីក្រុងការ៉ាជី នៅ​ថ្ងៃ​ទី ១៨ តុលា ២០០៧ ដើម្បី​ត្រៀមខ្លួន​សម្រាប់​ការបោះឆ្នោត​ថ្នាក់​ជាតិ​ឆ្នាំ ២០០៨​។ 

នៅ​ក្នុង​ការ​ជួបជុំ​មួយ​ដើម្បី​ទទួលស្វាគមន៍​ដំណើរ​វិលត្រឡប់​របស់​លោកស្រី​ប៊ូតូ នៅ​ទីក្រុងការ៉ាជី នា​ថ្ងៃ​ទី ១៨ តុលា ២០០៧ មាន​ការ​វាយប្រហារ​គ្រាប់បែក​ពីរ​ប្រកិតៗ​គ្នា ក្រោយ​ពី​ការ​មកដល់ និង​ចាកចេញពី​ប្រលានយន្តហោះ​អន្តរជាតិ​ជីនណាហ៍ (Jinnah International Airport) របស់​លោកស្រី​។ លោកស្រី​មិនបាន​រង​របួស​ក្នុង​ការ​ផ្ទុះ​គ្រាប់បែក​នោះ​ទេ ប៉ុន្តែ​ក្រោយមក​គេ​បាន​ដឹង​ថា​មាន​មនុស្ស ១៣៦ នាក់​បាន​បាត់បង់ជីវិត និង​យ៉ាង​ហោច ៤៥០ នាក់​ទៀត​បាន​រង​របួស​នៅ​ក្នុង​ការវាយប្រហារ​អត្តឃាត​មួយ​។ ក្នុងចំណោម​អ្នក​ស្លាប់​ទាំងនោះ​ក៏​មាន​យ៉ាងហោចណាស់ កងការពារ ៥០ នាក់​មកពី​គណបក្ស​ប្រជាជន​ប៉ាគីស្ថាន និង​ភ្នាក់ងារ​ប៉ូលិស ០៦ នាក់​ផងដែរ​។ 
 
ក្រោយមក លោកស្រី​ប៊ូតូ បាន​បញ្ជាក់​ថា លោកស្រី​បាន​ព្រមាន​រដ្ឋាភិបាល​ប៉ាគីស្ថាន ថា​ការវាយប្រហារ​គ្រាប់បែក​អត្តឃាត​នេះ​អាច​សំដៅ​មក​លើ​ការ​វិលត្រឡប់​របស់​លោកស្រី ហើយ​ថា​រដ្ឋាភិបាល​បាន​បរាជ័យ​ចំពោះ​សកម្មភាព​នេះ​។ លោកស្រី​មាន​ការ​ប្រយ័ត្នប្រយែង​មិន​ស្ដីបន្ទោស​លោក​ពែរវេ មូសារ៉ាហ្វ ចំពោះ​ការវាយប្រហារ​នេះ​ទេ ជំនួស​ដោយ​ការចោទប្រកាន់​ថា ពិតជា​មាន​បុគ្គល​ខ្លះ​នៅ​ក្នុង​រដ្ឋាភិបាល ដែល​បាន​បំពាន​ចំពោះ​តួនាទី និង​អំណាច​របស់​ពួកគេ​។ ក្រោយ​ពី​ការប៉ុនប៉ង​ធ្វើឃាត​លើ​រូប​លោកស្រី​ភ្លាម លោកស្រី​ប៊ូតូ បាន​សរសេរ​លិខិត​មួយ​ជូន​លោក​មូសារ៉ាហ្វ ដោយ​កំណត់​ឈ្មោះ​មនុស្ស ០៤ នាក់​ដែល​សង្ស័យ​នៅ​ពីក្រោយ​ការវាយប្រហារ​នេះ​។ មនុស្ស​ទាំង​នោះ​មាន លោក Chaudhry Pervaiz ជា​ប្រមុខខេត្ត​ប៉ានចាប លោក Hamid Gul អតីត​នាយក​នៃ Inter-Services Intelligence, លោក Ijaz Shah ជា​អគ្គនាយក​នៃ Intelligence Bureau និង​ម្នាក់ទៀត​ជា​ភ្នាក់ងារ​ជំនាញ​របស់​ប្រទេស​​។ ជន​ទាំងអស់នោះ​សុទ្ធតែ​ជា​មនុស្ស​ជំនិត​របស់​លោក​ឧត្ដមសេនីយ៍ មូសារ៉ាហ្វ ។ 

ពីរបី​ថ្ងៃ​ក្រោយ​មក មេធាវី​របស់​លោកស្រី​ប៊ូតូ Farooq H. Naik បាន​មានប្រសាសន៍​ថា​គាត់​បាន​ទទួល​សំបុត្រ​មួយ​ច្បាប់​ដែល​គំរាម​សម្លាប់​កូនក្ដី​របស់​គាត់​។ សំបុត្រ​នោះ​បាន​បញ្ជាក់​ថា​មាន​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ពួក​អាល់កៃដា​ដែល​ដឹកនាំ​ដោយ​អូសាម៉ា ប៊ិនឡាឌិន (Osama bin Laden) ។

 រដ្ឋក្នុងភាពអាសន្ន ឆ្នាំ ២០០៧ និងការឆ្លើយតប 
នៅ​ថ្ងៃ​ទី ០៣ វិច្ឆិកា ២០០៧ លោក​ប្រធានាធិបតី ពែរវេ មូសារ៉ាហ្វ បាន​ប្រកាស​ដាក់​ប្រទេស​ក្នុង​ភាពអាសន្ន​។ នៅ​ពេល​ដឹង​ថា​ប្រទេស​ប៉ាគីស្ថាន​ត្រូវ​ប្រឈម​នឹង​វិបត្តិនយោបាយ​ហើយ លោកស្រី​បាន​កំណត់​ថា​ការ​ប្រកាស​ដាក់​ប្រទេស​ក្នុង​ភាព​អាសន្ន​របស់​លោក​មូសារ៉ាហ្វ នឹង​បង្ក​ការលំបាក​ដល់​ការ​ធ្វើឲ្យ​មាន​ការបោះឆ្នោត​មួយ​ប្រកបដោយ​សេរី និង​យុត្តិធម៌​ណាស់ ប្រសិនបើ​មិន​ដក​វា​ចេញ​ទេ​។ លោកស្រី​បាន​មានប្រសាសន៍ថា ពួកបះបោរ​ត្រូវការ​អំណាចផ្ដាច់ការ ហើយ​អំណាចផ្ដាច់ការ​ត្រូវការ​ពួកបះបោរ​។ 

នៅ​ថ្ងៃ​ទី ០៨ វិច្ឆិកា ២០០៧ លោកស្រី​ប៊ូតូ ត្រូវ​ជាប់​ឃុំខ្លួន​នៅ​ក្នុង​ផ្ទះ តែ​ពីរបី​ម៉ោង​មុន​នេះ លោកស្រី​បាន​ដឹកនាំ និង​និយាយ​ទៅកាន់​ការប្រជុំ​មួយ​ប្រឆាំង​នឹង​ការ​ដាក់​ប្រទេស​ក្នុង​ភាពអាសន្ន​។ 

ក្នុង​ពេល​សម្ភាស​តាម​ទូរស័ព្ទ​ជាមួយ​វិទ្យុជាតិ​សាធារណៈ (National Public Radio) នៃ​សហរដ្ឋអាមេរិក លោកស្រី​ប៊ូតូ បាន​និយាយ​ថា ខ្ញុំ​មាន​សេរីភាព​ដើរហើរ​នៅ​ក្នុង​ផ្ទះ​តែប៉ុណ្ណោះ​។ ខ្ញុំ​ពុំ​មាន​សេរីភាព​ដើរហើរ​នៅ​ក្រៅ​ផ្ទះ​ឡើយ​។ ពួកគេ​បាន​ដាក់​កម្លាំង​ប៉ូលិស​យ៉ាង​ច្រើន ហើយ​យើង​មាន​កម្លាំង​ប៉ូលិស ៤០០០ នាក់​នៅ​ជុំវិញ​ជញ្ជាំង​ផ្ទះ​ទាំងបួន​របស់​ខ្ញុំ គឺ ១០០០ នាក់​ក្នុង​មួយ​ជ្រុង​។ 

ពីរបី​ថ្ងៃ​ក្រោយមក រដ្ឋាភិបាល​ប៉ាគីស្ថាន​បាន​ប្រកាស​ថា​ការ​ឃាត់ខ្លួន​លោកស្រី​ប៊ូតូ​ត្រូវ​បាន​ដកចេញ ហើយ​លោកស្រី​អាច​មាន​សេរីភាព​ក្នុង​ការ​ធ្វើដំណើរ និង​បង្ហាញខ្លួន​ជា​សាធារណៈ​។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ក៏​មេដឹកនាំ​គណបក្ស​នយោបាយ​ប្រឆាំង​ដទៃ​ទៀត​នៅតែ​ត្រូវ​គេ​ហាមឃាត់​មិន​ឲ្យ​និយាយ​ស្ដី​ជា​សាធារណៈ​ដដែល​។