វ្លាឌីមៀរ អ៊ីលីច លេនីន: ការដឹកនាំ​សហភាពសូវៀត

ការដឹកនាំ​សហភាពសូវៀត 
នៅ​ថ្ងៃ​ទី​០៨ វិច្ឆិកា ១៩១៧ លេនីន​ត្រូវ​បាន​ជ្រើសតាំង​ជា "ប្រធាន​ក្រុមប្រឹក្សា​ស្នងការ​ប្រជាជន" ("the Chair of the Council of People’s Commissars") ដោយ​សមាជ​សូវៀត​រុស្ស៊ី​។ វា​គឺជា​រឿង​ដ៏​អស្ចារ្យ​មួយ ដែល​ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃ​មុន​នេះ លេនីន​ជា​អ្នករត់គេចខ្លួន លាក់ខ្លួន​ពី​ការតាមចាប់​របស់​ភ្នាក់ងារ​ប៉ូលិស​របស់​រដ្ឋាភិបាល ស្រាប់តែ​ពេលនេះ​បាន​ក្លាយទៅជា​មេដឹកនាំ​ប្រទេស​មួយ​ដែល​ធំជាងគេ​លើ​ពិភពលោក ទោះជា​កាលពីមុន គាត់​ពុំ​ធ្លាប់​មាន​បទពិសោធន៍​កាន់តំណែង​ក្នុង​រដ្ឋាភិបាល​សោះ​ក៏ដោយ​។

លទ្ធិកុម្មុយនិស្ត គឺជា​អំណាច​សូវៀត បូករួម​នឹង​ការតភ្ជាប់​ចរន្តអគ្គិសនី​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស​។ លេនីន បាន​និយាយ​សង្កត់ធ្ងន់​ទៅលើ​ការនាំយក​ចរន្តអគ្គិសនី​ទៅ​គ្រប់​ទិសទី​នៃ​ប្រទេស​រុស្ស៊ី និង​ការធ្វើទំនើបកម្ម​លើ​វិស័យ​ឧស្សាហកម្ម និង​កសិកម្ម​ថា​៖ "យើង​ត្រូវតែ​បង្ហាញ​ឲ្យ​កសិករ​ឃើញថា ស្ថាប័ន​ឧស្សាហកម្ម អាស្រ័យលើ​មូលដ្ឋាន​នៃ​ភាពទំនើប បច្ចេកវិជ្ជា​កម្រិតខ្ពស់ អាស្រ័យលើ​ការតភ្ជាប់​ចរន្តអគ្គិសនី ដែល​យើង​នឹង​ផ្ដល់​នូវ​ការតភ្ជាប់​រវាង​ទីក្រុង និង​ជនបទ ដែល​នឹង​បញ្ចប់​នូវ​ការខ័ណ្ឌចែក​រវាង​ទីក្រុង និង​ជនបទ​តទៅទៀត ដែល​នឹង​បង្កើត​លទ្ធភាព​លើកកម្ពស់​កម្រិត​វប្បធម៌​នៅ​តាម​ទី​ជនបទ ហើយ​យើង​ត្រូវ​ពុះពារ​ឲ្យបាន បើទោះជា នៅ​ទី​ដ៏​សែន​ឆ្ងាយ​បំផុត ដែល​ពោរពេញ​ដោយ ភាពអន់ថយ ភាពល្ងង់ខ្លៅ ភាពក្រីក្រ ហើយ​ភាព​ឃោរឃៅ"​។ 

ផែនការ​ដំបូង​របស់​សូវៀត គឺ​ត្រូវ​ស្ដារ​សេដ្ឋកិច្ច​ជាតិ​ឡើងវិញ និង​ការអភិវឌ្ឍ​។ គាត់​បាន​គិតគូរ​យ៉ាងខ្លាំង​ដល់ ការបង្កើត​ប្រព័ន្ធ​ថែរក្សា​សុខភាព​សកល​ដោយ​ឥតគិតថ្លៃ​មួយ​សម្រាប់​ទាំងអស់​គ្នា ការ​លើកកម្ពស់​សិទ្ធិ​ស្ត្រី និង បង្រៀន​ប្រជាជន​រុស្ស៊ី​ឲ្យ​ចេះអាន និង​សរសេរ​។ ប៉ុន្តែ​ជា​អាទិភាព​ទី១ រដ្ឋាភិបាល​ថ្មី​ដែល​ដឹកនាំ​ដោយ​បក្សបុលសេវិក ត្រូវតែ​ដក​ប្រទេស រុស្ស៊ី​ចេញពី​សង្គ្រាមលោក​សិន​។ 

នៅ​ថ្ងៃទី​១៥ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​១៩១៧ រុស្ស៊ី និង អាល្លឺម៉ង់​បាន​ចុះហត្ថលេខា​ផ្សះផ្សា​គ្នា​។ មួយ​អាទិត្យ​ក្រោយមក នៅ​ទីក្រុងប្រេស្ត-លីតូវស្ក បាន​ចាប់ផ្ដើម​កិច្ចព្រមព្រៀង​សន្តិភាព​មួយ ដែល​ចូលរួម​ដោយ​គណៈប្រតិភូ​មកពី​ចក្រភពអាល្លឺម៉ង់ អូទ្រីស-ហុងគ្រី ទួរគី បុលការី និង សូវៀតរុស្ស៊ី​។ ប្រទេស​សម្ព័ន្ធ​ចាស់​របស់​ចក្រភពរុស្ស៊ី​របស់​ស្ដេចត្សារ បាន​បដិសេធ និង​មិន​សប្បាយចិត្ត​ចំពោះ​កិច្ចព្រមព្រៀង​សន្តិភាព​ឡើយ​។ ជា​លទ្ធផល ប្រទេស​រុស្ស៊ី​បាន​បាត់បង់​ទឹកដី​យ៉ាងច្រើន​នៅ​ភាគខាងលិច និង ត្រូវ​ប្រគល់​ទឹកប្រាក់ ៦,០០០,០០០,០០០ (ប្រាំមួយពាន់លាន) ម៉ាក ទៅ​ឲ្យ​អាល្លឺម៉ង់​ជា​សំណង​ដោយសារ​សង្គ្រាម​ទៀតផង​។ នេះ​គឺជា​កិច្ចព្រមព្រៀង​មួយ​ដែល​មាន​ភាពលំអៀង​ច្រើន​ទៅ​ខាង​អាល្លឺម៉ង់ តែ​ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ នៅ​ថ្ងៃទី​០៣ ខែ​មិនា ឆ្នាំ​១៩១៨ សូវៀតរុស្ស៊ី​នៅតែ​សុខចិត្ត​ចុះហត្ថលេខា ដោយ​ឥតលក្ខខណ្ឌ​លើ "សន្ធិសញ្ញា​សន្តិភាព​ប្រេស្ត-លីតូវស្ក" (Treaty of Brest-Litovsk) តាម​ការបង្គាប់បញ្ជា​ពី​លេនីន ដោយ​សង្ឃឹម​ថា​៖ "បដិវត្តន៍​ពិភពលោក​នឹង​ផ្ទុះឡើង​ដោយ​ជៀស​មិន​រួច នៅក្នុង​ប្រទេស​អឺរ៉ុប ហើយ​ទីបំផុត​គឺជា​ថ្ងៃ​ជ័យជម្នះ​នៃ​លទ្ធិសង្គមនិយម និង ជា​ថ្ងៃ​អវសាន​នៃ​របបមូលធននិយម​សកលលោក" ។ 
 ការបង្កើត​ប៉ូលិសសម្ងាត់ 
right|thumb|លេនីន អង្គុយក្នុង​ការិយាល័យ​របស់​គាត់ នៅ​វិមានក្រឹមឡាំង ឆ្នាំ​១៩១៨
ដើម្បី​ការពារ​រដ្ឋាភិបាល​បុលសេវិក​ដែល​ទើប​បង្កើត​ថ្មី ពី​ប្រតិបដិវត្តន៍ និង​អង្គការ​នយោបាយ​ប្រឆាំង​ដទៃទៀត ពួក​បុលសេវិក បាន​បង្កើត​ប៉ូលិស​សម្ងាត់ (Cheka) នៅ​ខែ​ធ្នូ ១៩១៧​។ 

បុសេវិក មាន​គម្រោង​កាត់ទោស​ពួក​អតីត​ស្ដេចត្សារ ប៉ុន្តែ​នៅ​ខែ​កក្កដា ១៩១៨ ក្នុងពេលដែល​កងទ័ពស​កំពុងតែ​រុល​ទៅមុខ​នៅ​ទីក្រុង Yekaterinburg ជា​កន្លែង​ដែល​អតីត​គ្រួសារ​ស្ដេចត្សារ ត្រូវ​បាន​ចាប់ខ្លួន​។ លោក Sverdlov បាន​យល់ព្រម​តាម​សំណើ​របស់​រដ្ឋអំណាច​សូវៀត​ថ្នាក់តំបន់ ឲ្យ​ប្រហារជីវិត​ស្ដេចត្សារ ឲ្យបាន​ឆាប់ ជាជាង​បណ្ដោយឲ្យ​កងទ័ពស​រំដោះ​យកទៅ​។ ស្ដេចត្សារ និង​ញាតិវង្ស​ដែល​នៅសល់​ត្រូវ​បាន​ប្រហារជីវិត ថ្វីបើ​នេះ​គឺជា​ការសម្រេចចិត្ត​របស់​រដ្ឋអំណាច​កណ្ដាល ឬក៏ រដ្ឋអំណាច​តំបន់​ក៏ដោយ បាន​បន្សល់ទុក​នូវ​ប្រធានបទ​នៃ​ជម្លោះ​ជា​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​។ លេនីន ត្រូវ​បាន​គេ​ប្រាប់ឲ្យដឹង​នៅ​ក្រោយពេល​ការប្រហារជីវិត​ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​រួច​ប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្តែ​គាត់​ពុំបាន​ស្ដីបន្ទោស​ចំពោះ​ការប្រព្រឹត្ត​នេះ​ទេ​។ ការរិះគន់ បាន​កើតឡើង​ភ្លាមៗ ហើយ​ប៉ូលិស​សម្ងាត់ (Cheka) ត្រូវ​បាន​បង្កើតឡើង ដើម្បី​ដកហូត​អត្ថបទ​ពី​ក្រុម​កម្មករ​ដែល​ប្រឆាំង​។ នៅ​ថ្ងៃទី​១៧ ខែ​វិច្ឆិកា គណៈកម្មាធិការ​ប្រតិបត្តិ​កណ្ដាល បាន​ដាក់ចេញ​នូវ​ក្រឹត្យ​មួយ ដែល​ផ្ដល់​អំណាច​ឲ្យ​បុលសេវិក​គ្រប់គ្រង​លើ​ការចេញផ្សាយ​ថ្មី​ទាំងអស់ និង​មាន​អំណាច​បិទ​កាសែត​ទាំងឡាយ​ណា​ដែល​និយាយ​រិះគន់​ដល់​របប​របស់​ពួកគេ​។ កម្មការ​ទាមទារ​ឲ្យ​មាន​កំណែទម្រង់​សូវៀត​ឯករាជ្យ ត្រូវ​បាន Cheka បំបែក​។ កាសែត​ឯករាជ្យ​បាន​រិះគន់​រដ្ឋាភិបាល​លេនីន ត្រូវ​បាន Cheka បិទ​មិន​លែងឲ្យ​ចេញផ្សាយ រហូតដល់​ពេលដែល បុលសេវិក​បាន​គ្រប់គ្រង​លើ Pravda និង Izvestia ដែល​បាន​ផ្ដាច់មុខ​ក្នុង​ចែកចាយ​សារព័ត៌មាន​។

 ការប៉ុនប៉ង​ធ្វើឃាត 
នៅ​ថ្ងៃទី​១៤ ខែ​មករា ឆ្នាំ​១៩១៤ ការប៉ុនប៉ង​ធ្វើឃាត​លេនីន បាន​កើតឡើង​នៅខណៈដែល​គាត់​កំពុង​ស្ថិតនៅក្នុង​រថយន្ត​របស់​គាត់ នៅ​ក្រុងប៉េតូក្រាត​ដោយ​ខ្មាន់កាំភ្លើង​មិនស្គាល់មុខ​។ លេនីន និង Fritz Platten បាន​ស្ថិតនៅក្នុង​រថយន្ត​ជាមួយគ្នា​ពេល​ត្រឡប់មកវិញ បន្ទាប់ពី​ការថ្លែងការណ៍​ទៅកាន់​មហាជន​។ នៅពេលដែល​គ្រាប់កាំភ្លើង​កំពុងតែ​ហោះ​សំដៅ​មករក​គាត់ Fritz Platten បាន​ចាប់​ក្បាល​របស់​លេនីន ហើយ​រុញ​គាត់​ឲ្យ​ក្រាបចុះ​។ 

នៅ​ថ្ងៃទី​៣០ ខែ​សីហា ឆ្នាំ​១៩១៨ យុវជន​អនាធិបតេយ្យ​ម្នាក់​ឈ្មោះ ហ្វាន់នីយ៉ា កាប្លង់ ជា​សមាជិក​នៃ​គណបក្ស​បដិវត្តន៍​សង្គមនិយម បាន​ចូលទៅជិត​លេនីន ក្រោយពេល​គាត់​ថ្លែង​នៅក្នុង​អង្គប្រជុំ​មួយ និង​នៅ​តាម​ផ្លូវ​ទៅកាន់​រថយន្ត​របស់​គាត់​។ នាង​បាន​ចំនួន​០៣​គ្រាប់​សំដៅ​ទៅរក​លេនីន ក្នុងនោះ​គ្រាប់កាំភ្លើង​ចំនួន​០២​គ្រាប់​បាន​ត្រូវ​ចំ​លេនីន​។ គ្រាប់កាំភ្លើង​ទី១ មិន​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​បញ្ហា​ធ្ងន់ធ្ងរ​ទេ គឺ​ត្រូវ​បៀម​ជាប់​នៅក្នុង​ដៃ​របស់​គាត់, គ្រាប់កាំភ្លើង​ទី២ បាន​ត្រូវ​ចំ​ចំណុច​រវាង​ថ្គាម និង​ក ចំណែក​គ្រាប់កាំភ្លើង​ទី៣ បាន​ត្រូវ​ចំ​ស្ត្រី​ម្នាក់ ដែល​កំពុង​និយាយ​ជាមួយ​លេនីន​នៅពេលដែល​គ្រាប់​បាន​ហោះ​សំដៅ​មករក​ពួកគេ​។ លេនីន បាន​ដួល​សន្លប់​ទៅ​នឹង​ដី​លែង​ដឹងខ្លួន​តែម្ដង​។ លេនីន ត្រូវ​បាន​គេ​បញ្ជូន​ទៅ​បន្ទប់​របស់​គាត់​នៅ​វិមានក្រឹមឡាំង ដោយ​បដិសេធ​មិន​ប្រថុយ​ទៅ​មន្ទីរពេទ្យ ព្រោះ​គាត់​បាន​ជឿ​ថា ពួក​អ្នកប៉ងធ្វើឃាត​ផ្សេងទៀត​រង់ចាំ​នៅទីនោះ​។ ក្រុម​គ្រូពេទ្យ ត្រូវ​បាន​ដាស់តឿន ប៉ុន្តែ​ច្បាស់ណាស់​ថា​វា​គ្រោះថ្នាក់​ខ្លាំងណាស់​ដើម្បី​យក​គ្រាប់កាំភ្លើង​ចេញ​។ ឆ្លងផុត​ការ​ប៉ុនប៉ង​ធ្វើឃាត​លើក​នេះ ថ្វីត្បិតតែ​លេនីន​គេច​ផុត​ពី​សេចក្ដីស្លាប់ តែ​ក៏​អាច​បណ្ដាលឲ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​សុខភាព​ជា​ប្រចាំ​តមក​ទៀត​។ បន្ទាប់មក លេនីន​កើត​ជំងឺ​ខួរក្បាល ដែល​បណ្ដាលឲ្យ​គាត់​ពិការ​មួយចំហៀង​ខ្លួន​។ 
 លេនីន និង​ឆ្មាំក្រហម 
គណបក្ស​កុម្មុយនិស្ត​រុស្ស៊ី និង​សង្គ្រាមស៊ីវិល