មួយថៃ: យុគសម័យ

យុគសម័យ 
១៩០៩-១៩១០: ស្តេចចុល្លាង្ករណ៍ បានបង្កើត ("ប្រដាល់បុរាណ") ដោយផ្តល់រង្វាន់ (ក្នុងឆ្នាំំំំ១៩១០) មឿន បីនាក់ទៅឱ្យអ្នកឈ្នះក្នុងពិធីបុណ្យសពសម្រាប់កូនប្រុសរបស់គាត់ (ក្នុងឆ្នាំ១៩០៩) ។ រចនាប័ទ្មតំបន់៖ លពបុរី គោរាជ និងឆៃយ៉ា។ 

ឆ្នាំ១៩១៣៖ ប្រដាល់​អង់គ្លេស​ត្រូវ​បាន​ដាក់​ចូល​ក្នុង​កម្មវិធី​សិក្សា​របស់​មហាវិទ្យាល័យ​សួន​កុលាប។ ការពិពណ៌នាដំបូងនៃពាក្យ "មួយថៃ" ។

ឆ្នាំ១៩១៩៖ ប្រដាល់អង់គ្លេស និងមួយថៃត្រូវបានបង្រៀនជាកីឡាមួយក្នុងកម្មវិធីសិក្សារបស់មហាវិទ្យាល័យសួនគូឡាប។ យូដូក៏ត្រូវបានផ្តល់ជូនផងដែរ។

ឆ្នាំ១៩២១: ចិញ្ចៀនអចិន្រ្តៃយ៍ដំបូងគេនៅសៀមនៅមហាវិទ្យាល័យសួនគូឡាប ។ ប្រើសម្រាប់ទាំងប្រដាល់មឿង និងអង់គ្លេស។

ឆ្នាំ១៩២៣៖ កីឡដ្ឋានសួនសាននុក។ ចិញ្ចៀន​បី​ខ្សែ​រចនាប័ទ្ម​អន្តរជាតិ​ទី​មួយ​ដែល​មាន​ជ្រុង​ពណ៌​ក្រហម និង​ខៀវ នៅ​ជិត​សួន​លមពិនី។ មួយ និងប្រដាល់អង់គ្លេស។ 

ស្តេចរាមាទី៧ (ឆ្នាំ១៩២៥-១៩៣៥) បានជំរុញឱ្យមានច្បាប់ដែលបានធ្វើកូដកម្មសម្រាប់មួយ ហើយពួកគេត្រូវបានដាក់ឱ្យដំណើរការ។ សង្វៀនប្រដាល់ដំបូងរបស់ប្រទេសថៃត្រូវបានសាងសង់ក្នុងឆ្នាំ១៩២១ នៅសួនគូឡាប។ អាជ្ញាកណ្តាលត្រូវបានណែនាំ ហើយជុំត្រូវបានកំណត់ពេលដោយការទាត់។ អ្នកប្រដាល់នៅកីឡដ្ឋានលមពិនី បានចាប់ផ្តើមពាក់ស្រោមដៃទំនើប ក៏ដូចជាឧបករណ៍ការពារក្រលៀនរឹង អំឡុងពេលហ្វឹកហាត់ និងក្នុងការប្រកួតប្រដាល់ជាមួយបរទេស។ ការចងខ្សែពួរបែបបុរាណ ( ខាត់ជៀក ) បានធ្វើឱ្យដៃក្លាយជាឧបករណ៍ឆក់ដ៏គ្រោះថ្នាក់។ ការ​ប្រើ​ស្នៀត​ក្នុង​ខ្សែ​លើ​កណ្ដាប់​ដៃ​បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​ការ​វាយ​ប្រហារ​កាន់​តែ​មាន​ភាព​រកាំរកូស និង​បង្ក​ការ​ខូច​ខាត​ដល់​គូ​ប្រកួត ខណៈ​ដែល​ការ​ពារ​ដៃ​អ្នក​ប្រយុទ្ធ។  ការចងខ្សែនេះនៅតែត្រូវបានប្រើប្រាស់នៅក្នុងការប្រយុទ្ធរវាងជនជាតិថៃ ប៉ុន្តែបន្ទាប់ពីការស្លាប់នៅលើសង្វៀន វាត្រូវបានគេសម្រេចចិត្តថាអ្នកប្រដាល់គួរតែពាក់ស្រោមដៃ និងកប្បាសគ្របពីលើជើង និងកជើង។ នៅពេលនេះផងដែរដែលពាក្យ "មឿថៃ" ត្រូវបានប្រើប្រាស់ជាទូទៅ ខណៈពេលដែលទម្រង់ចាស់នៃរចនាប័ទ្មបានមកត្រូវបានគេស្គាល់ថា "មួយថៃ" ដែលឥឡូវនេះត្រូវបានអនុវត្តជាចម្បងជាទម្រង់សិល្បៈតាំងពិពណ៌។
ធ្វេង|រូបភាពតូច| ការបង្ហាញពីក្បាច់មួយថៃនៅទីក្រុងបាងកក
មួយថៃ គឺ​ស្ថិត​នៅ​កម្រិត​ខ្ពស់​នៃ​ប្រជាប្រិយភាព​របស់​ខ្លួន​ក្នុង​ទសវត្សរ៍​ឆ្នាំ១៩៨០ និងឆ្នាំ៩០ ។ កំពូលអ្នកប្រយុទ្ធបានបញ្ជាកាបូបរហូតដល់ ២សែនបាត ហើយកន្លែងលេងល្បែងស៊ីសងស្របច្បាប់បានទាក់ទាញច្រកទ្វារដ៏ធំ និងប្រាក់ចំណូលពីការផ្សាយពាណិជ្ជកម្មដ៏ធំ។ ក្នុងឆ្នាំ២០១៦ ការបង់ប្រាក់ឱ្យអ្នកប្រដាល់កំពូលម្នាក់គឺប្រហែល ១សែនបាតក្នុងមួយប្រកួត  ប៉ុន្តែអាចឡើងដល់ ៥៤០ ០០០ បាតសម្រាប់ការប្រកួតមួយ។ 

នៅឆ្នាំ១៩៩៣ សហព័ន្ធអន្តរជាតិនៃអ្នកស្ម័គ្រចិត្តមួយថៃ ឬ IFMA ត្រូវបានសម្ពោធ។ វាបានក្លាយជាស្ថាប័នគ្រប់គ្រងកីឡាប្រដាល់ក្បាច់គុនថៃស្ម័គ្រចិត្តដែលមានសមាជិក១២៨ ប្រទេសទូទាំងពិភពលោក ហើយត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយក្រុមប្រឹក្សាអូឡាំពិកអាស៊ី ។

នៅឆ្នាំ១៩៩៥ ក្រុមប្រឹក្សាមួយថៃពិភពលោក ដែលជាស្ថាប័នដាក់ទណ្ឌកម្មវិជ្ជាជីវៈចំណាស់ជាងគេ និងធំជាងគេបំផុតរបស់មួយថៃ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយរដ្ឋាភិបាលថៃ និងដាក់ទណ្ឌកម្មដោយអាជ្ញាធរកីឡាថៃ។

នៅឆ្នាំ១៩៩៥ សហព័ន្ធប្រដាល់ថៃពិភពលោកត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយការរួមបញ្ចូលគ្នានៃអង្គការដែលមានស្រាប់ចំនួនពីរ ហើយត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅទីក្រុងបាងកក ក្លាយជាសហព័ន្ធគ្រប់គ្រងកីឡាប្រដាល់ថៃអន្តរជាតិ។ នៅក្នុងខែសីហា ឆ្នាំ២០១២ វាមានសមាជិកជាង៧០ ប្រទេស។ ប្រធាន​របស់​ខ្លួន​ត្រូវ​បាន​គេ​បោះឆ្នោត​ជ្រើសរើស​នៅ​សមាជមួយថៃពិភពលោក។

ក្នុងឆ្នាំ២០០៦ មួយថៃត្រូវបានបញ្ចូលក្នុងកិច្ចព្រមព្រៀងកីឡា ជាមួយ IFMA ។ តម្រូវការមួយក្នុងចំណោមតម្រូវការរបស់កិច្ចព្រមព្រៀងកីឡា គឺថាគ្មានកីឡាណាអាចមានឈ្មោះប្រទេសមួយនៅក្នុងឈ្មោះរបស់វានោះទេ។ ជាលទ្ធផល វិសោធនកម្មមួយត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញ IFMA ដើម្បីប្តូរឈ្មោះកីឡាពី "មួយថៃ" - សរសេរជាពាក្យតែមួយស្របតាមតម្រូវការអូឡាំពិក។

ក្នុងឆ្នាំ២០១៤ មួយថៃត្រូវបានបញ្ចូលក្នុង សមាគមកីឡាពិភពលោកអន្តរជាតិ (IWGA) ហើយត្រូវបានតំណាងនៅក្នុងកម្មវិធីផ្លូវការនៃការប្រកួតកីឡាពិភពលោកឆ្នាំ២០១៧ នៅទីក្រុងវ៉ូកឡូវ ប្រទេសប៉ូឡូញ។

នៅខែមករា ឆ្នាំ២០១៥ កីឡាមួយថៃ បានទទួលការឧបត្ថម្ភពី សហព័ន្ធកីឡាសាកលវិទ្យាល័យអន្តរជាតិ (FISU) ហើយចាប់ពីថ្ងៃទី១៦ ដល់ថ្ងៃទី២៣ ខែមិនា ឆ្នាំ២០១៥ ការប្រកួតសាកលវិទ្យាល័យមួយថៃខាប់ លើកដំបូងត្រូវបានប្រារព្ធឡើងនៅទីក្រុងបាងកក។