navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
នយោបាយនៅកម្ពុជា: អំណាចនីតិបញ្ញត្តិ

អំណាចនីតិបញ្ញត្តិ
ស្ថាប័ននីតិបញ្ញត្តិរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាត្រូវបានគួបផ្សំឡើងដោយសភាចំនួនពីរថ្នាក់គឺ៖

រដ្ឋសភាជាតិ (Assemblée nationale) មានសមាជិកចំនួន ១២៥ រូប ដែលជ្រើសតាំងសម្រាប់អាណត្តិ ៥ ឆ្នាំដោយតំណាងសមាមាត្រ។
ព្រឹទ្ធសភា (Sénat) មានសមាជិកចំនួន ៦១ រូប។  សមាជិកពីររូបក្នុងចំណោមសមាជិកទាំងអស់ត្រូវតែងតាំងដោយព្រះមហាក្សត្រ ពីររូបទៀតត្រូវបានជ្រើសតាំងដោយសភាជាន់ទាបនៃរដ្ឋាភិបាល ហើយសមាជិកនៅសល់ចំនួន ៥៧ រូបទៀតត្រូវបានបោះឆ្នោតជា"អសកល"។ សមាជិកសភានេះគឺបម្រើការបានរយៈពេល ៦ ឆ្នាំ។

ករណីយកិច្ចផ្លូវការរបស់សភាគឺត្រូវធ្វើនីតិកម្មនិងបង្កើតច្បាប់។  បញ្ជីច្បាប់ដែលអនុម័តដោយសភាត្រូវប្រគល់ទៅឱ្យព្រះមហាក្សត្រដើម្បីស្នើសុំការយល់ព្រមពីទ្រង់។ ព្រះមហាក្សត្រគឺគ្មានសិទ្ធិវេតូលើបញ្ជីច្បាប់ដែលអនុម័តដោយរដ្ឋសភានោះទេដូច្នេះហើយទ្រង់មិនអាចដកការយល់ព្រមរបស់ទ្រង់បានឡើយ។ រដ្ឋសភាមានអំណាចបណ្តេញនាយករដ្ឋមន្រ្តីនិងរដ្ឋាភិបាលរបស់លោក/នាងបានដោយការបោះឆ្នោតដកទំនុកចិត្តសម្លេង ២ ភាគ ៣។

ព្រឹទ្ធសភា

សភាជាន់ខ្ពស់នៃកម្ពុជាគឺហៅថាព្រឹទ្ធសភា។ ព្រឹទ្ធសភាមានសមាជិកសរុប ៦១ រូប។ សមាជិកពីររូបក្នុងចំណោមសមាជិកទាំងនេះត្រូវតែងតាំងដោយព្រះមហាក្សត្រ ឯពីររូបទៀតត្រូវបានជ្រើសតាំងដោយសភាជាន់ទាបនៃរដ្ឋាភិបាល និងសមាជិក ៥៧ រូបទៀតនឹងត្រូវបោះឆ្នោតជ្រើសរើសដោយតំណាងខេត្តឬស្រុក ហើយសភានេះគឺមានលក្ខណៈស្រដៀងនឹងព្រឹទ្ធសភានៃប្រទេសបារាំងដែរ។ សមាជិកនៃសភានេះគឺបម្រើការបានរយៈពេល ៦ ឆ្នាំ។

មុនឆ្នាំ២០០៦ ការបោះឆ្នោតព្រឹទ្ធសភាចុងក្រោយបង្អស់គឺត្រូវបានធ្វើឡើងក្នុងឆ្នាំ១៩៩៩។ ការបោះឆ្នោតព្រឹទ្ធសភាបន្ទាប់គឺបានកំណត់ធ្វើឡើងក្នុងឆ្នាំ២០០៤ ប៉ុន្តែត្រូវបានពន្យារទៅដល់ឆ្នាំ២០០៦ វិញ។ នៅថ្ងៃទី២២ ខែមករា ឆ្នាំ២០០៦ អ្នកបោះឆ្នោតប្រមាណ ១១,៣៥២ នាក់បានទៅបោះឆ្នោតជ្រើសរើសអ្នកឈរឈ្មោះដែលពួកគេពេញចិត្ត។ ការបោះឆ្នោតនេះត្រូវបានរិះគុណដោយអង្គការមួយចំនួនក្នុងប្រទេសថាជាសកម្មភាពគ្មានប្រជាធិបតេយ្យ។

គិតត្រឹមឆ្នាំ២០០៦ គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាបានដណ្តើមបាន ៤៣ អាសនៈនៅក្នុងស្ថាប័នព្រឹទ្ធសភា ពោលគឺបក្សប្រជាជនបានដណ្តើមបានកៅអីភាគច្រើន។ បក្សផ្សេងៗទៀតដែលដណ្តើមបានអាសនៈនៅក្នុងព្រឹទ្ធសភាមានគណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិច (១២ អាសនៈ) និងគណបក្សសម រង្ស៊ី (២ អាសនៈ)។

រដ្ឋសភាជាតិ

សភាជាន់ទាបនៃប្រទេសកម្ពុជាគឺហៅថារដ្ឋសភាជាតិ។ រដ្ឋសភាមានសមាជិកសរុបចំនួន ១២៥ រូបដែលត្រូវបានជ្រើសរើសតាមរយៈការបោះឆ្នោតជាសកលហើយបម្រើការបានរយៈពេល ៥ ឆ្នាំ។ ការបោះឆ្នោតរដ្ឋសភាចុងក្រោយបង្អស់បានធ្វើឡើងកាលពីខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៨។

បើមានបុគ្គលណាចង់ចូលរួមក្នុងការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងតំណាងរាស្រ្ត បុគ្គលនោះត្រូវមានអាយុយ៉ាងតិចត្រឹម ១៨ ឆ្នាំឡើង។ ហើយបើបុគ្គលណាចង់ចុះឈ្មោះជ្រើសរើសក្លាយជាសមាជិកសភា បុគ្គលនោះត្រូវមានអាយុយ៉ាងតិច ២៥ ឆ្នាំ។

រដ្ឋសភាដឹកនាំដោយប្រធានមួយរូបនិងអនុប្រធានពីររូបដែលត្រូវបានជ្រើសរើសដោយសមាជិកសភាមុនសម័យប្រជុំនីមួយៗ។

គិតត្រឹមឆ្នាំ២០១៨ គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាបានដណ្តើមអាសនៈទាំង ១២៥ នៅក្នុងស្ថាប័នរដ្ឋសភា។
នយោបាយនៅកម្ពុជា: ព្រឹទ្ធសភា

ព្រឹទ្ធសភា

សភាជាន់ខ្ពស់នៃកម្ពុជាគឺហៅថាព្រឹទ្ធសភា។ ព្រឹទ្ធសភាមានសមាជិកសរុប ៦១ រូប។ សមាជិកពីររូបក្នុងចំណោមសមាជិកទាំងនេះត្រូវតែងតាំងដោយព្រះមហាក្សត្រ ឯពីររូបទៀតត្រូវបានជ្រើសតាំងដោយសភាជាន់ទាបនៃរដ្ឋាភិបាល និងសមាជិក ៥៧ រូបទៀតនឹងត្រូវបោះឆ្នោតជ្រើសរើសដោយតំណាងខេត្តឬស្រុក ហើយសភានេះគឺមានលក្ខណៈស្រដៀងនឹងព្រឹទ្ធសភានៃប្រទេសបារាំងដែរ។ សមាជិកនៃសភានេះគឺបម្រើការបានរយៈពេល ៦ ឆ្នាំ។

មុនឆ្នាំ២០០៦ ការបោះឆ្នោតព្រឹទ្ធសភាចុងក្រោយបង្អស់គឺត្រូវបានធ្វើឡើងក្នុងឆ្នាំ១៩៩៩។ ការបោះឆ្នោតព្រឹទ្ធសភាបន្ទាប់គឺបានកំណត់ធ្វើឡើងក្នុងឆ្នាំ២០០៤ ប៉ុន្តែត្រូវបានពន្យារទៅដល់ឆ្នាំ២០០៦ វិញ។ នៅថ្ងៃទី២២ ខែមករា ឆ្នាំ២០០៦ អ្នកបោះឆ្នោតប្រមាណ ១១,៣៥២ នាក់បានទៅបោះឆ្នោតជ្រើសរើសអ្នកឈរឈ្មោះដែលពួកគេពេញចិត្ត។ ការបោះឆ្នោតនេះត្រូវបានរិះគុណដោយអង្គការមួយចំនួនក្នុងប្រទេសថាជាសកម្មភាពគ្មានប្រជាធិបតេយ្យ។

គិតត្រឹមឆ្នាំ២០០៦ គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាបានដណ្តើមបាន ៤៣ អាសនៈនៅក្នុងស្ថាប័នព្រឹទ្ធសភា ពោលគឺបក្សប្រជាជនបានដណ្តើមបានកៅអីភាគច្រើន។ បក្សផ្សេងៗទៀតដែលដណ្តើមបានអាសនៈនៅក្នុងព្រឹទ្ធសភាមានគណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិច (១២ អាសនៈ) និងគណបក្សសម រង្ស៊ី (២ អាសនៈ)។
នយោបាយនៅកម្ពុជា: រដ្ឋសភាជាតិ

រដ្ឋសភាជាតិ

សភាជាន់ទាបនៃប្រទេសកម្ពុជាគឺហៅថារដ្ឋសភាជាតិ។ រដ្ឋសភាមានសមាជិកសរុបចំនួន ១២៥ រូបដែលត្រូវបានជ្រើសរើសតាមរយៈការបោះឆ្នោតជាសកលហើយបម្រើការបានរយៈពេល ៥ ឆ្នាំ។ ការបោះឆ្នោតរដ្ឋសភាចុងក្រោយបង្អស់បានធ្វើឡើងកាលពីខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៨។

បើមានបុគ្គលណាចង់ចូលរួមក្នុងការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងតំណាងរាស្រ្ត បុគ្គលនោះត្រូវមានអាយុយ៉ាងតិចត្រឹម ១៨ ឆ្នាំឡើង។ ហើយបើបុគ្គលណាចង់ចុះឈ្មោះជ្រើសរើសក្លាយជាសមាជិកសភា បុគ្គលនោះត្រូវមានអាយុយ៉ាងតិច ២៥ ឆ្នាំ។

រដ្ឋសភាដឹកនាំដោយប្រធានមួយរូបនិងអនុប្រធានពីររូបដែលត្រូវបានជ្រើសរើសដោយសមាជិកសភាមុនសម័យប្រជុំនីមួយៗ។

គិតត្រឹមឆ្នាំ២០១៨ គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាបានដណ្តើមអាសនៈទាំង ១២៥ នៅក្នុងស្ថាប័នរដ្ឋសភា។
នយោបាយនៅកម្ពុជា: គណបក្សនយោបាយ និងការបោះឆ្នោត

គណបក្សនយោបាយ និងការបោះឆ្នោត
170px|thumb|right|សម រង្ស៊ី, អតីតប្រធានបក្សប្រឆាំងនិងជាប្រធាននៃ គសជក
170px|thumb|right|នរោត្តម រណឫទ្ធិ, អតីតនាយករដ្ឋមន្រ្តីទីមួយ និងប្រធាននៃគណបក្សហ៊្វុនស៊ិនប៉ិច

លទ្ធផលការបោះឆ្នោតសកលឆ្នាំ២០១៨
{| class=wikitable style=text-align:right
|colspan=6|center|300px
|- 
! colspan=2|គណបក្ស
!សម្លេង
!%
!កៅអី/អាសនៈ
!+/–
|-
|style="background-color:#1E90FF;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា||៤,៨៨៩,១១៣||៧៦.៨៥||១២៥||+៥៧
|-
|style="background-color:#FDD017;"| ||style="text-align:left;"|ហ៊្វុនស៊ិនប៉ិច||៣៧៤,៥១០||៥.៨៩||០||០
|-
|style="background-color:#3BB9FF;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ||៣០៩,៣៦៤||៤.៨៦||០||០
|-
|style="background-color:#FF0000;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សខ្មែររួបរួមជាតិ||២១២,៨៦៩||៣.៣៥||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEE8AA;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សឆន្ទៈខ្មែរ||៩៩,៣៧៧||១.៥៦||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#006400;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សប្រជាធិបតេយ្យមូលដ្ឋាន||៧០,៥៦៧||១.១១||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#FFA500;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សសំបុកឃ្មុំសង្គមប្រជាធិបតេយ្យ||៥៦,០២៤||០.៨៨||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#40E0D0;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សខ្មែរឈប់ក្រ||៥៥,២៩៨||០.៨៧||០||០
|-
|style="background-color:#EEEEEE| ||style="text-align:left;"|គណបក្សខ្មែរតែមួយ||៤៨,៧៨៥||០.៧៧||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE| ||style="text-align:left;"|គណបក្សសញ្ជាតិកម្ពុជា||៤៥,៣៧០||០.៧១||០||០
|-
|style="background-color:#770C05| ||style="text-align:left;"|គណបក្សខ្មែរសាធារណរដ្ឋ||៤១,៦៣១||០.៦៥||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#FFFFFF| ||style="text-align:left;"|គណបក្សយុវជនកម្ពុជា||៣៩,៣៣៣||០.៦២||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សធម្មាធិបតេយ្យ||២៩,០៦០||០.៤៦||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សខ្មែរអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច||២៣,២៥៥||០.៣៧||០||០
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សខ្មែរក្រោក||២២,០០២||០.៣៥||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សពន្លឺថ្មី||១៣,៥០៩||០.២១||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សជនជាតិដើមប្រជាធិបតេយ្យកម្ពុជា||១០,១៩៧||០.១៦||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សមាតុភូមិយើង||៩,១៧៤||០.១៤||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យ||៨,៥៩១||០.១៤||០||០
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សរស្មីខេមរា||៤,២១២||០.០៧||០||ថ្មី
|-
|colspan=2 style="text-align:left;"|សម្លេងទុព្វលភាព/មិនបានការ||៥៩៤,៦៥៩||–||–||–
|-
|colspan=2 style="text-align:left;"|សរុប||៦,៩៥៦,៩០០||១០០||១២៥||+២
|-
|colspan=2 style="text-align:left;"|អ្នកចុះឈ្មោះបោះឆ្នោត||៨,៣៨០,២១៧||៨៣.០២||–||–
|-
|colspan=6 style="text-align:left;"|ប្រភព: គណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត  
|}
នយោបាយនៅកម្ពុជា: លទ្ធផលការបោះឆ្នោតសកលឆ្នាំ២០១៨

លទ្ធផលការបោះឆ្នោតសកលឆ្នាំ២០១៨
{| class=wikitable style=text-align:right
|colspan=6|center|300px
|- 
! colspan=2|គណបក្ស
!សម្លេង
!%
!កៅអី/អាសនៈ
!+/–
|-
|style="background-color:#1E90FF;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា||៤,៨៨៩,១១៣||៧៦.៨៥||១២៥||+៥៧
|-
|style="background-color:#FDD017;"| ||style="text-align:left;"|ហ៊្វុនស៊ិនប៉ិច||៣៧៤,៥១០||៥.៨៩||០||០
|-
|style="background-color:#3BB9FF;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ||៣០៩,៣៦៤||៤.៨៦||០||០
|-
|style="background-color:#FF0000;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សខ្មែររួបរួមជាតិ||២១២,៨៦៩||៣.៣៥||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEE8AA;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សឆន្ទៈខ្មែរ||៩៩,៣៧៧||១.៥៦||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#006400;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សប្រជាធិបតេយ្យមូលដ្ឋាន||៧០,៥៦៧||១.១១||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#FFA500;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សសំបុកឃ្មុំសង្គមប្រជាធិបតេយ្យ||៥៦,០២៤||០.៨៨||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#40E0D0;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សខ្មែរឈប់ក្រ||៥៥,២៩៨||០.៨៧||០||០
|-
|style="background-color:#EEEEEE| ||style="text-align:left;"|គណបក្សខ្មែរតែមួយ||៤៨,៧៨៥||០.៧៧||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE| ||style="text-align:left;"|គណបក្សសញ្ជាតិកម្ពុជា||៤៥,៣៧០||០.៧១||០||០
|-
|style="background-color:#770C05| ||style="text-align:left;"|គណបក្សខ្មែរសាធារណរដ្ឋ||៤១,៦៣១||០.៦៥||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#FFFFFF| ||style="text-align:left;"|គណបក្សយុវជនកម្ពុជា||៣៩,៣៣៣||០.៦២||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សធម្មាធិបតេយ្យ||២៩,០៦០||០.៤៦||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សខ្មែរអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច||២៣,២៥៥||០.៣៧||០||០
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សខ្មែរក្រោក||២២,០០២||០.៣៥||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សពន្លឺថ្មី||១៣,៥០៩||០.២១||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សជនជាតិដើមប្រជាធិបតេយ្យកម្ពុជា||១០,១៩៧||០.១៦||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សមាតុភូមិយើង||៩,១៧៤||០.១៤||០||ថ្មី
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យ||៨,៥៩១||០.១៤||០||០
|-
|style="background-color:#EEEEEE;"| ||style="text-align:left;"|គណបក្សរស្មីខេមរា||៤,២១២||០.០៧||០||ថ្មី
|-
|colspan=2 style="text-align:left;"|សម្លេងទុព្វលភាព/មិនបានការ||៥៩៤,៦៥៩||–||–||–
|-
|colspan=2 style="text-align:left;"|សរុប||៦,៩៥៦,៩០០||១០០||១២៥||+២
|-
|colspan=2 style="text-align:left;"|អ្នកចុះឈ្មោះបោះឆ្នោត||៨,៣៨០,២១៧||៨៣.០២||–||–
|-
|colspan=6 style="text-align:left;"|ប្រភព: គណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត  
|}
នយោបាយនៅកម្ពុជា: អំណាចតុលាការ

អំណាចតុលាការ
តាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញបានចែងថា ស្ថាប័នតុលាការគឺជាអំណាចដែលឯករាជ្យពីរដ្ឋាភិបាល។ ឧត្តមក្រុមប្រឹក្សានៃអង្គចៅក្រមគឺជាតំណែងខ្ពស់ជាងគេនៅក្នុងស្ថាប័នតុលាការ។ មុនឆ្នាំ១៩៩៧ ប្រទេសកម្ពុជាមិនមានស្ថាប័នតុលាការនៃរដ្ឋាភិបាលនោះទេ បើទោះបីជារដ្ឋធម្មនុញ្ញបានចែងថាមានក៏ដោយ។

ភារកិច្ចចម្បងរបស់តុលាការគឺកាត់ទោសឧក្រិដ្ឋជន ដោះស្រាយបណ្តឹង និងសំខាន់បំផុតនោះគឺការពារសេរីភាពនិងសិទ្ធិរបស់ពលរដ្ឋកម្ពុជា។ ក៏ប៉ុន្តែ បើយោងតាមប្រភពមួយចំនួនបានអះអាងថា ស្ថាប័នតុលាការនៅប្រទេសកម្ពុជាគឺសម្បូរទៅដោយភាពពុករលួយហើយច្រើនតែដើរតួជាឧបករណ៍របស់ស្ថាប័ននីតិប្រតិបត្តិដើម្បីបំបិទមាត់សង្គមស៊ីវិលនិងមេដឹកនាំរបស់ក្រុមនោះផ្ទាល់។ បច្ចុប្បន្ននេះ ឧត្តមក្រុមប្រឹក្សាតុលាការមានសមាជិករហូតដល់ទៅ ១៧ រូប។
នយោបាយនៅកម្ពុជា: ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ

ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ

ប្រទេសកម្ពុជាគឺជាសមាជិកនៃទីភ្នាក់ងារសហប្រតិបត្តិការវប្បធម៌និងបច្ចេកទេស(ACCT), ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី(AsDB), អាស៊ាន, គណៈកម្មការសេដ្ឋកិច្ចនិងសង្គមរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិសម្រាប់អាស៊ីនិងប៉ាស៊ីហ្វិក(ESCAP), អង្គការស្បៀង និងកសិកម្ម(FAO), ក្រុមប្រទេស ៧៧(G-77), ទីភ្នាក់ងារថាមពលអាតូមិកអន្តរជាតិ(IAEA), ធនាគារអន្តរជាតិសម្រាប់ការកសាង និងអភិវឌ្ឍន៍(IBRD), អង្គការអាកាសចរណ៍ស៊ីវិលអន្តរជាតិ(ICAO), តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ(ICC), ចលនាកាកបាទក្រហម និងអឌ្ឍចន្ទក្រហមអន្តរជាតិ(ICRM), សមាគមអភិវឌ្ឍន៍អន្តរជាតិ(IDA), មូលនិធិអន្តរជាតិសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍន៍កសិកម្ម(IFAD), IFC, IFRCS, អង្គការពលកម្មអន្តរជាត(ILO), មូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ(IMF), IMO,  Intelsat(មិនទាន់ចុះហត្ថលេខា), អង្គការនគរបាលឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ(Interpol), គណៈកម្មាធិការអូឡាំពិកអន្តរជាតិ(IOC), អង្គការអន្តរជាតិសម្រាប់ស្តង់ដារនីយកម្ម(ISO), សហភាពទូរគមនាគមន៍អន្តរជាតិ(ITU), NAM, អង្គការសម្រាប់ការហាមឃាត់អាវុធគីមី(OPCW), តុលាការមជ្ឈត្តវិនិច្ឆ័យអចិន្ត្រៃយ៍(PCA), អង្គការសហប្រជាជាតិ(UN), សន្និសីទអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីពាណិជ្ជកម្ម និងការអភិវឌ្ឍន៍(UNCTAD), យូណេស្កូ អង្គការអភិវឌ្ឍន៍ឧស្សាហកម្មរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ(UNIDO), សហភាពប្រៃសណីយ៍សកល(UPU), ធនាគារពិភពលោក(WBl), WFTU, អង្គការសុខភាពពិភពលោក(WHO), អង្គការកម្មសិទ្ធិបញ្ញាពិភពលោក(WIPO), អង្គការឧតុនិយមពិភពលោក(WMO), អង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក(WTO), អង្គការទេសចរណ៍ពិភពលោក(WToO)។ល។

 ចំណាត់ថ្នាក់អន្តរជាតិ 

 អង្គការ 	  ការស្ទង់មតិ      ចំណាត់ថ្នាក់  ពិន្ទុ អង្គការតម្លាភាពអន្តរជាតិ សន្ទស្សន៍ការយល់ឃើញអំពីអំពើពុករលួយ (២០១២) ១៦៤ នៃ ១៨៤ ៨៩.១៣% កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ  	សន្ទស្សន៍អភិវឌ្ឍន៍មនុស្ស (២០១២) ១៣៩ នៃ ១៨៤ ៧៥.៥% ក្រុមប្រឹក្សារ៉ែមាសពិភពលោក រ៉ែមាសបម្រុង (២០១០) ៦៥ នៃ ១១០ ៦០% អ្នកសារព័ត៌មានគ្មានព្រំដែន សន្ទស្សន៍សេរីភាពសារព័ត៌មានពិភពលោក (២០១២) ១១៧ នៃ ១៧៩ ៦៥.៣% មូលនិធិបេតិកភណ្ឌ  សន្ទស្សន៍សេរីភាពសេដ្ឋកិច្ច (២០១២) ១០២ នៃ ១៧៩ ៥៧% របាយការណ៍ប្រកួតប្រជែងសកល វេទិកាសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក (២០១២) ៩៧ នៃ ១៤២ ៦៨.៣%
នយោបាយនៅកម្ពុជា: ចំណាត់ថ្នាក់អន្តរជាតិ

ចំណាត់ថ្នាក់អន្តរជាតិ 

 អង្គការ 	  ការស្ទង់មតិ      ចំណាត់ថ្នាក់  ពិន្ទុ អង្គការតម្លាភាពអន្តរជាតិ សន្ទស្សន៍ការយល់ឃើញអំពីអំពើពុករលួយ (២០១២) ១៦៤ នៃ ១៨៤ ៨៩.១៣% កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ  	សន្ទស្សន៍អភិវឌ្ឍន៍មនុស្ស (២០១២) ១៣៩ នៃ ១៨៤ ៧៥.៥% ក្រុមប្រឹក្សារ៉ែមាសពិភពលោក រ៉ែមាសបម្រុង (២០១០) ៦៥ នៃ ១១០ ៦០% អ្នកសារព័ត៌មានគ្មានព្រំដែន សន្ទស្សន៍សេរីភាពសារព័ត៌មានពិភពលោក (២០១២) ១១៧ នៃ ១៧៩ ៦៥.៣% មូលនិធិបេតិកភណ្ឌ  សន្ទស្សន៍សេរីភាពសេដ្ឋកិច្ច (២០១២) ១០២ នៃ ១៧៩ ៥៧% របាយការណ៍ប្រកួតប្រជែងសកល វេទិកាសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក (២០១២) ៩៧ នៃ ១៤២ ៦៨.៣%
នយោបាយនៅកម្ពុជា: រដ្ឋបាលថ្នាក់ខេត្ត និងមូលដ្ឋាន

រដ្ឋបាលថ្នាក់ខេត្ត និងមូលដ្ឋាន

ក្រោមរដ្ឋាភិបាល (ការិយាល័យ) កណ្តាលគឺមានរដ្ឋបាលខេត្តក្រុងសរុប ២៤។Private Solutions for Infrastructure in Cambodia: A Country Framework Report. World Bank (2002), p65. . (នៅតំបន់ជនបទ ការបែងចែករដ្ឋបាលកម្រិត (ឬថ្នាក់) ទីមួយត្រូវបានគេហៅថាខេត្ត ឯនៅក្នុងតំបន់ទីក្រុងគេហៅថា ក្រុង) រដ្ឋបាលគឺជាផ្នែកមួយនៃក្រសួងមហាផ្ទៃហើយសមាជិករបស់ពួកគេត្រូវបានតែងតាំងដោយរដ្ឋាភិបាលកណ្តាល។ រដ្ឋបាលខេត្តក្រុងបានចូលរួមក្នុងការបង្កើតថវិកាជាតិ ពួកគេក៏ចេញប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិដីធ្លីនិងអាជ្ញាប័ណ្ណធ្វើអាជីវកម្មផងដែរ។

ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០២ រដ្ឋបាលថ្នាក់ឃុំសង្កាត់ (ក្រុមប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់) ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយមានសមាជិកជ្រើសតាំងដោយការបោះឆ្នោតតាមរយៈប្រជាពលរដ្ឋនៅតាមឃុំសង្កាត់រៀងរាល់ ៥ ឆ្នាំម្តង។

ជាក់ស្តែង ការបែងចែកទំនួលខុសត្រូវរវាងកម្រិតផ្សេងៗនៃរដ្ឋាភិបាលគឺមិនប្រាកដប្រជាទេ។  ភាពមិនច្បាស់លាស់នេះបានបង្កឱ្យកើតមានអំពើពុករលួយនិងបង្កើនការចំណាយសម្រាប់វិនិយោគិន។
នយោបាយនៅកម្ពុជា: តំណភ្ជាប់ខាងក្រៅ

តំណភ្ជាប់ខាងក្រៅ
 Global Integrity Report: Cambodia  របាយការណ៍ស្តីពីអំពើពុករលួយនិងការប្រឆាំងអំពើពុករលួយនៅកម្ពុជា

ព្រះមហាក្សត្រ
នរោត្តម សីហមុនី, ព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា គេហទំព័រផ្លូវការរបស់ស្តេចនរោត្តម សីហមុនី
នរោត្តម សីហនុ, ព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា គេហទំព័រផ្លូវការរបស់អតីតព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជា ព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ

ក្រសួងនានា
Cambodia.gov.kh  គេហទំព័រផ្លូវការរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា (អង់គ្លេស) (Cambodia.gov.kh ជាភាសាខ្មែរ )
CDC ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា
Conseil Constitutionnel du Cambodge  ក្រុមប្រឹក្សាធម្មនុញ្ញនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ
ប្រព័ន្ធព័ត៌មានសន្តិសុខស្បៀង និងអាហារូបត្ថម្ភនៅកម្ពុជា 
ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម
ក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ 
ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ 
ក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា 
ក្រសួងបរិស្ថាន 
ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍
ក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន
ក្រសួងទេសចរណ៍
NiDA  អាជ្ញាធរអភិវឌ្ឍន៍បច្ចេកវិទ្យាគមនាគមន៍ព័ត៌មានវិទ្យា
ក្រសួងផែនការ 
NIS វិទ្យាស្ថានជាតិស្ថិតិ
ក្រសួងមហាផ្ទៃ
N.C.C.T គណៈកម្មាធិការជាតិប្រយុទ្ធប្រឆាំងអំពើជួញដូរមនុស្ស

ផ្សេងៗ
 រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា 

 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា
កម្ពុជា
នយោបាយនៅកម្ពុជា: ព្រះមហាក្សត្រ

ព្រះមហាក្សត្រ
នរោត្តម សីហមុនី, ព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា គេហទំព័រផ្លូវការរបស់ស្តេចនរោត្តម សីហមុនី
នរោត្តម សីហនុ, ព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា គេហទំព័រផ្លូវការរបស់អតីតព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជា ព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ
នយោបាយនៅកម្ពុជា: ក្រសួងនានា

ក្រសួងនានា
Cambodia.gov.kh  គេហទំព័រផ្លូវការរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា (អង់គ្លេស) (Cambodia.gov.kh ជាភាសាខ្មែរ )
CDC ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា
Conseil Constitutionnel du Cambodge  ក្រុមប្រឹក្សាធម្មនុញ្ញនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ
ប្រព័ន្ធព័ត៌មានសន្តិសុខស្បៀង និងអាហារូបត្ថម្ភនៅកម្ពុជា 
ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម
ក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ 
ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ 
ក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា 
ក្រសួងបរិស្ថាន 
ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍
ក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន
ក្រសួងទេសចរណ៍
NiDA  អាជ្ញាធរអភិវឌ្ឍន៍បច្ចេកវិទ្យាគមនាគមន៍ព័ត៌មានវិទ្យា
ក្រសួងផែនការ 
NIS វិទ្យាស្ថានជាតិស្ថិតិ
ក្រសួងមហាផ្ទៃ
N.C.C.T គណៈកម្មាធិការជាតិប្រយុទ្ធប្រឆាំងអំពើជួញដូរមនុស្ស
នយោបាយនៅកម្ពុជា: ផ្សេងៗ

ផ្សេងៗ
 រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា 

 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា
កម្ពុជា
នយោបាយឡាវ

នយោបាយនៃសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវ (ដែលគេស្គាល់ជាទូទៅថា ឡាវ ) ប្រព្រឹត្តទៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌនៃ សាធារណរដ្ឋសង្គមនិយម សភា ឯកបក្ស ។  គណបក្សនយោបាយស្របច្បាប់តែមួយគត់គឺ គណបក្សបដិវត្តន៍ប្រជាជនឡាវ (LPRP)។  ប្រមុខរដ្ឋគឺ ប្រធានាធិបតី ថងលូន ស៊ីស៊ូលីត ដែលជា អគ្គលេខាធិការបក្សបដិវត្តន៍ប្រជាជនឡាវ ផងដែរ ធ្វើឱ្យលោកក្លាយជា មេដឹកនាំកំពូល នៃប្រទេសឡាវ។ ប្រមុខ​រដ្ឋាភិបាល​គឺ ​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ផាន​ខាំ វិ​ផា​វ៉ាន់ ។

គោល​នយោបាយ​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ត្រូវ​បាន​កំណត់​ដោយ​គណបក្ស​តាម​រយៈ ​ការិយាល័យ​នយោបាយ ​ដែល​មាន​សមាជិក​ទាំង​ប្រាំបួន​ដ៏​មាន​អំណាច និង ​គណៈកម្មាធិការ​កណ្តាល ​ដែល​មាន​សមាជិក​ចំនួន 49 រូប។ ការសម្រេចចិត្តសំខាន់ៗរបស់រដ្ឋាភិបាលត្រូវបានពិនិត្យដោយទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី។
នយោបាយឡាវ: វប្បធម៌នយោបាយ

វប្បធម៌នយោបាយ 
រដ្ឋធម្មនុញ្ញដំបូងរបស់ឡាវ សរសេរដោយបារាំង និង រាជាធិបតេយ្យ ត្រូវបានប្រកាសឱ្យប្រើនៅថ្ងៃទី 11 ខែឧសភា ឆ្នាំ 1947 ហើយបានប្រកាសថាជារដ្ឋឯករាជ្យមួយនៅក្នុង សហភាពបារាំង ។ រដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្ងៃទី 11 ខែឧសភា ឆ្នាំ 1957 ដែលត្រូវបានកែប្រែឡើងវិញ បានលុបចោលការយោងទៅលើសហភាពបារាំង ទោះបីជាទំនាក់ទំនងផ្នែកអប់រំ សុខភាព និងបច្ចេកទេសជិតស្និទ្ធជាមួយអតីតអាណានិគមអំណាចនៅតែបន្តកើតមានក៏ដោយ។ ឯកសារឆ្នាំ 1957 ត្រូវបានលុបចោលនៅថ្ងៃទី 3 ខែធ្នូ ឆ្នាំ 1975 នៅពេលដែល រដ្ឋកុម្មុយនិស្តមួយ ត្រូវបាន ប្រកាស ។

រដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មីមួយត្រូវបានអនុម័តនៅឆ្នាំ 1991 ហើយបានកំណត់ "តួនាទីនាំមុខ" សម្រាប់បក្សបដិវត្តន៍ប្រជាជនឡាវ (LPRP) ។ នៅឆ្នាំបន្ទាប់ ការបោះឆ្នោតត្រូវបានប្រារព្ធឡើងសម្រាប់ រដ្ឋសភា ថ្មីដែលមាន 85 អាសនៈ ជាមួយនឹងសមាជិកដែលត្រូវបានជ្រើសរើសដោយការបោះឆ្នោតសម្ងាត់រហូតដល់អាណត្តិ 5 ឆ្នាំ។ រដ្ឋសភា​នេះ​អនុម័ត​ច្បាប់​ថ្មី​ទាំង​អស់ បើ​ទោះ​បី​ជា​ស្ថាប័ន​ប្រតិបត្តិ​រក្សា​សិទ្ធិ​អំណាច​ក្នុង​ការ​ចេញ​ក្រឹត្យ​ដែល​ជាប់​កាតព្វកិច្ច​ក៏​ដោយ។

ការបោះឆ្នោតចុងក្រោយបំផុត បានធ្វើឡើងនៅខែមីនា ឆ្នាំ 2016។

 ការបះបោរ 
នៅដើមទស្សវត្សរ៍ឆ្នាំ 2000 ការវាយប្រហារដោយ គ្រាប់បែក ប្រឆាំងនឹងរដ្ឋាភិបាលបានកើតឡើង គួបផ្សំនឹងការបាញ់គ្នាបន្តិចបន្តួចនៅទូទាំងប្រទេសឡាវ។  ក្រុមផ្សេងៗគ្នាបានអះអាងទទួលខុសត្រូវ រួមទាំង គណៈកម្មាធិការដើម្បីឯករាជ្យនិងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យក្នុងប្រទេសឡាវ និងចលនាពលរដ្ឋឡាវដើម្បីលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ។
នយោបាយឡាវ: ការបះបោរ

ការបះបោរ 
នៅដើមទស្សវត្សរ៍ឆ្នាំ 2000 ការវាយប្រហារដោយ គ្រាប់បែក ប្រឆាំងនឹងរដ្ឋាភិបាលបានកើតឡើង គួបផ្សំនឹងការបាញ់គ្នាបន្តិចបន្តួចនៅទូទាំងប្រទេសឡាវ។  ក្រុមផ្សេងៗគ្នាបានអះអាងទទួលខុសត្រូវ រួមទាំង គណៈកម្មាធិការដើម្បីឯករាជ្យនិងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យក្នុងប្រទេសឡាវ និងចលនាពលរដ្ឋឡាវដើម្បីលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ។
នយោបាយឡាវ: អង្គការនីតិប្រតិបត្តិ

អង្គការនីតិប្រតិបត្តិ 
 

|ប្រធាន
|ប៊ុនញ៉ា វីរៈចិត្ត
|បក្សប្រជាជនបដិវត្តន៍ឡាវ
|២០ មេសា ២០១៦
|-
|នាយករដ្ឋមន្រ្តី
|ថងលូន ស៊ីស៊ូលីត
|បក្សប្រជាជនបដិវត្តន៍ឡាវ
|២០ មេសា ២០១៦
|}ប្រធានាធិបតីត្រូវបានជ្រើសរើសដោយរដ្ឋសភាសម្រាប់រយៈពេលប្រាំឆ្នាំ។ នាយករដ្ឋមន្ត្រី និងទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី ត្រូវបានតែងតាំងដោយប្រធានាធិបតី ដោយមានការយល់ព្រមពីរដ្ឋសភាសម្រាប់រយៈពេលប្រាំឆ្នាំ។

ក្នុង​នោះ​មាន​ឧបនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​បួន​រូប​ផង​ដែរ។ កាល​ពី​ការ​រុះរើ​គណៈរដ្ឋមន្ត្រី​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​៨ ខែ​មិថុនា ឆ្នាំ​២០០៦ ពួក​គេ​គឺ​ឧត្តម​សេនីយ៍​ទោ។ ឧត្តមសេនីយ៍ ដួងឆាយ ភីឈិត្ត  (ជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិ), ថងលូន ស៊ីស៊ូលីត (រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសផងដែរ), សោមសាវ៉ាត ឡេងសាវ៉ាដ និង នាយឧត្តមសេនីយ៍ អាសាំង ឡៅលី ។

គណៈរដ្ឋមន្ត្រីដែលមានសមាជិក 28 រូប រួមមាន អូណេចាន់ ធម្មវង្ស ជារដ្ឋមន្ត្រីការងារ ឆាលួន យ៉ាប៉ោហ័រ ជារដ្ឋមន្ត្រីយុត្តិធម៌ ណាំ វីណាកេត ជារដ្ឋមន្ត្រីឧស្សាហកម្ម និងពាណិជ្ជកម្ម ស៊ីថាហេង ឡាត់សាផន ជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្ម និង  សោមម៉ាត ផុលសេនា ជារដ្ឋមន្ត្រីដឹកជញ្ជូន។
នយោបាយឡាវ: អង្គការនីតិបញ្ញត្តិ

អង្គការនីតិបញ្ញត្តិ 
រដ្ឋសភា  មានសមាជិកចំនួន ១៦៤រូប (១៥៨ រូប ជា បក្សបដិវត្តន៍ប្រជាជនឡាវ ៦ ឯករាជ្យ) ជាប់ឆ្នោតសម្រាប់អាណត្តិ ៥ ឆ្នាំ។
នយោបាយឡាវ: គណបក្សនយោបាយ និងការបោះឆ្នោត

គណបក្សនយោបាយ និងការបោះឆ្នោត 

 ការបោះឆ្នោតសភា 

|General Secretary
|Bounnhang Vorachith
|Lao People's Revolutionary Party
|22 January 2016
|}
នយោបាយឡាវ: អង្គការតុលាការ

អង្គការតុលាការ 

 តុលាការប្រជាជនកំពូល 
យោងតាមមាត្រា 91 នៃ រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃប្រទេស ឡាវ តុលាការប្រជាជននៃសាធារណៈរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវ "មានតុលាការប្រជាជនកំពូល តុលាការប្រជាជនក្នុងតំបន់ និងតុលាការយោធា ដូចដែលបានកំណត់ដោយច្បាប់" ។

តុលាការប្រជាជនកំពូលនៃសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ 1982។  ដូចមានចែងក្នុងមាត្រា ៩២ តុលាការប្រជាជនកំពូលនៃសាធារណៈរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវ គឺជាស្ថាប័នតុលាការកំពូល ហើយ "ពិនិត្យការវិនិច្ឆ័យ និងការវិនិច្ឆ័យរបស់តុលាការប្រជាជន និងតុលាការយោធា"។   មាន​ការ​បង្ហាញ​ថា​ស្ត្រី​បាន​បម្រើ​ការ​នៅ​តុលាការ​ខេត្ត។  ជា​ឧទាហរណ៍ ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១៨ គេ​បាន​ប្រកាស​ថា ណាផាផន ផុងថៃ ត្រូវ​បាន​តែង​តាំង​ជា​ប្រធាន​តុលាការ​តំបន់ ២ ខេត្តជ័យបុរី ។ 

តាមមាត្រា ៩៣ ប្រធាន អនុប្រធាន និងចៅក្រមត្រូវបានតែងតាំង ផ្ទេរ ឬដកចេញដោយគណៈកម្មាធិការអចិន្ត្រៃយ៍នៃរដ្ឋសភា។ ទោះបីជាគណៈកម្មាធិការអចិន្ត្រៃយ៍មានសិទ្ធិអំណាចសម្រេចក៏ដោយ មាត្រាដដែលនេះចែងថា ប្រធានមានអំណាចមួយចំនួនទាក់ទងនឹងការតែងតាំង ការផ្ទេរ ឬដកតំណែងអនុប្រធាន។

នៅឆ្នាំ ១៩៨៣ អូន នឿ ភិមម៉ាសូន បានក្លាយជាប្រធានតុលាការកំពូលដំបូងគេ។  បច្ចុប្បន្ន​ប្រធាន​គឺ​លោក ខាំផាន់ សិទ្ធិ​ដាំ​ផា។

 ការិយាល័យរដ្ឋអាជ្ញា 
ការិយាល័យរដ្ឋអាជ្ញាសាធារណៈត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ 1990។   មាត្រា ៩៩ នៃ រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃប្រទេសឡាវ ចែងថា ការិយាល័យមានទំនួលខុសត្រូវលើការ "ត្រួតពិនិត្យ [ត្រួតពិនិត្យ] និងការអនុវត្តច្បាប់ទូទាំងប្រទេស ការពារ[សិទ្ធិ] របស់រដ្ឋ និងសង្គម...[និង] ផលប្រយោជន៍ស្របច្បាប់។ របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ និង​កាត់​ទោស​ជន​ជាប់​ឃុំ​តាម​ច្បាប់»។ ការិយាល័យត្រូវបានរៀបចំតាមបីវិធីដូចខាងក្រោមៈ  

ព្រះរាជអាជ្ញាកំពូល

 ការិយាល័យអគ្គព្រះរាជអាជ្ញា
 ការិយាល័យរដ្ឋអាជ្ញានៅកម្រិតបណ្តឹងឧទ្ធរណ៍

ប្រមុខ​រដ្ឋ​អាជ្ញា​កំពូល​ដឹកនាំ​គ្រប់​សកម្មភាព​របស់​ព្រះរាជអាជ្ញា​សាធារណៈ​គ្រប់​កម្រិត។  សកម្មភាពទាំងអស់ត្រូវបានរាយការណ៍ទៅរដ្ឋសភា។ 

ការិយាល័យអាជ្ញាកណ្តាល

 ការិយាល័យអយ្យការខេត្ត ក្រុង
 ស្រុក ការិយាល័យព្រះរាជអាជ្ញាសាធារណៈក្រុង (ព្រះរាជអាជ្ញាសាធារណៈស្រុក ឬក្រុង ហៅថា ព្រះរាជអាជ្ញាសាធារណៈក្នុងស្រុក)

ការិយាល័យព្រះរាជអាជ្ញាយោធា

បច្ចុប្បន្ន ព្រះរាជ​អាជ្ញា​កំពូល​គឺ​លោក ខាំសាន ស៊ូវង្ស។

 គណៈមេធាវីឡាវ 
ចំពោះមេធាវីជាទូទៅ យោងតាមមាត្រាឆ្នាំ 2016 មានមេធាវីចំនួន 188 នាក់នៅក្នុងប្រទេសឡាវ ដែលជាសមាជិកនៃគណៈមេធាវីឡាវ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ មេធាវីភាគច្រើនបានចូលបម្រើការងារក្នុងវិស័យរដ្ឋាភិបាល ហើយមិនអនុវត្តច្បាប់ទេ កម្រនឹងគិតអំពីការអនុវត្តក្នុងវិស័យឯកជន។ ខណៈ​មាន​ភស្តុតាង​នៃ​មេធាវី​ជា​ស្ត្រី​ក្នុង​ប្រទេស​ឡាវ ក៏​មិន​មាន​ការ​បង្ហាញ​ពី​របៀប​ដែល​ស្ត្រី​បាន​រត់គេច​ក្នុង​វិស័យ​ច្បាប់​ដែរ។  អនុលោមតាមសេចក្តីសម្រេចរបស់រដ្ឋសភា លេខ ០២៤/.សជណ (ស្តីពីការអនុម័តច្បាប់ស្តីពីមេធាវី ថ្ងៃទី៩ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៦) លក្ខខណ្ឌតម្រូវរួមមាន មាន សញ្ញាបត្រ បរិញ្ញាបត្រ សញ្ជាតិឡាវ និងប្រឡងជាប់ (លក្ខខណ្ឌតម្រូវដាច់ដោយឡែកមានសម្រាប់ជនបរទេស។ មេធាវី)។ ទោះបីជាគណៈមេធាវីឡាវចេញវិញ្ញាបនបត្រដល់និស្សិតបញ្ចប់ការសិក្សាផ្នែកច្បាប់ក៏ដោយ ក៏ក្រសួងយុត្តិធម៌ឡាវជាអ្នកកំណត់ស្តង់ដារបណ្តុះបណ្តាលផ្នែកច្បាប់។
នយោបាយឡាវ: តុលាការប្រជាជនកំពូល

តុលាការប្រជាជនកំពូល 
យោងតាមមាត្រា 91 នៃ រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃប្រទេស ឡាវ តុលាការប្រជាជននៃសាធារណៈរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវ "មានតុលាការប្រជាជនកំពូល តុលាការប្រជាជនក្នុងតំបន់ និងតុលាការយោធា ដូចដែលបានកំណត់ដោយច្បាប់" ។

តុលាការប្រជាជនកំពូលនៃសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ 1982។  ដូចមានចែងក្នុងមាត្រា ៩២ តុលាការប្រជាជនកំពូលនៃសាធារណៈរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវ គឺជាស្ថាប័នតុលាការកំពូល ហើយ "ពិនិត្យការវិនិច្ឆ័យ និងការវិនិច្ឆ័យរបស់តុលាការប្រជាជន និងតុលាការយោធា"។   មាន​ការ​បង្ហាញ​ថា​ស្ត្រី​បាន​បម្រើ​ការ​នៅ​តុលាការ​ខេត្ត។  ជា​ឧទាហរណ៍ ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១៨ គេ​បាន​ប្រកាស​ថា ណាផាផន ផុងថៃ ត្រូវ​បាន​តែង​តាំង​ជា​ប្រធាន​តុលាការ​តំបន់ ២ ខេត្តជ័យបុរី ។ 

តាមមាត្រា ៩៣ ប្រធាន អនុប្រធាន និងចៅក្រមត្រូវបានតែងតាំង ផ្ទេរ ឬដកចេញដោយគណៈកម្មាធិការអចិន្ត្រៃយ៍នៃរដ្ឋសភា។ ទោះបីជាគណៈកម្មាធិការអចិន្ត្រៃយ៍មានសិទ្ធិអំណាចសម្រេចក៏ដោយ មាត្រាដដែលនេះចែងថា ប្រធានមានអំណាចមួយចំនួនទាក់ទងនឹងការតែងតាំង ការផ្ទេរ ឬដកតំណែងអនុប្រធាន។

នៅឆ្នាំ ១៩៨៣ អូន នឿ ភិមម៉ាសូន បានក្លាយជាប្រធានតុលាការកំពូលដំបូងគេ។  បច្ចុប្បន្ន​ប្រធាន​គឺ​លោក ខាំផាន់ សិទ្ធិ​ដាំ​ផា។
នយោបាយឡាវ: ការិយាល័យរដ្ឋអាជ្ញា

ការិយាល័យរដ្ឋអាជ្ញា 
ការិយាល័យរដ្ឋអាជ្ញាសាធារណៈត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ 1990។   មាត្រា ៩៩ នៃ រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃប្រទេសឡាវ ចែងថា ការិយាល័យមានទំនួលខុសត្រូវលើការ "ត្រួតពិនិត្យ [ត្រួតពិនិត្យ] និងការអនុវត្តច្បាប់ទូទាំងប្រទេស ការពារ[សិទ្ធិ] របស់រដ្ឋ និងសង្គម...[និង] ផលប្រយោជន៍ស្របច្បាប់។ របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ និង​កាត់​ទោស​ជន​ជាប់​ឃុំ​តាម​ច្បាប់»។ ការិយាល័យត្រូវបានរៀបចំតាមបីវិធីដូចខាងក្រោមៈ  

ព្រះរាជអាជ្ញាកំពូល

 ការិយាល័យអគ្គព្រះរាជអាជ្ញា
 ការិយាល័យរដ្ឋអាជ្ញានៅកម្រិតបណ្តឹងឧទ្ធរណ៍

ប្រមុខ​រដ្ឋ​អាជ្ញា​កំពូល​ដឹកនាំ​គ្រប់​សកម្មភាព​របស់​ព្រះរាជអាជ្ញា​សាធារណៈ​គ្រប់​កម្រិត។  សកម្មភាពទាំងអស់ត្រូវបានរាយការណ៍ទៅរដ្ឋសភា។ 

ការិយាល័យអាជ្ញាកណ្តាល

 ការិយាល័យអយ្យការខេត្ត ក្រុង
 ស្រុក ការិយាល័យព្រះរាជអាជ្ញាសាធារណៈក្រុង (ព្រះរាជអាជ្ញាសាធារណៈស្រុក ឬក្រុង ហៅថា ព្រះរាជអាជ្ញាសាធារណៈក្នុងស្រុក)

ការិយាល័យព្រះរាជអាជ្ញាយោធា

បច្ចុប្បន្ន ព្រះរាជ​អាជ្ញា​កំពូល​គឺ​លោក ខាំសាន ស៊ូវង្ស។