ព្រហ្មវិហារធម៌: ធម្មាចារ្យ ឆឹង កាន

ធម្មាចារ្យ ឆឹង កាន

ឪពុកម្តាយសុទ្ធតែដឹងថា ការផ្តល់កំណើតឱ្យកូន ពិតជាលំបាកវេទនា មានគ្រោះ កាចច្រើនដល់ជីវិត ចុះហេតុដូចម្តេចបានជាឪពុកម្តាយទាំងពីរមិនរាងចាល នៅតែបង្កើត កូនបង្កើតចៅ ឆ្លងទន្លេមិនចេះឈប់ឈរ? ម៉េចក៏ម៉ែមិនពន្លូតទម្លាក់ ដោយលេបថ្នាំ ចាក់ថ្នាំសម្លាប់កម្ទេចកូនចោលឱ្យអស់តែម្តងទៅ? ចាំបាច់អីនៅរងទុក្ខលំបាកឆ្លង ទន្លេស្ទើរស្លាប់ស្ទើររស់? ឪពុកម្តាយខំតស៊ូលំបាកយ៉ាងនេះ មិនមកតែពីទឹកចិត្តប្រកបដោយមេត្តាស្រឡាញ់ស្នេហាចំពោះកូនទេឬ ?

តើកូនដឹងទេ! ហេតុអ្វីបានជាកូនមានជីវិតរស់យ៉ាងសប្បាយឆើតឆាយរីករាយដល់សព្វថ្ងៃនេះ? ប្រាកដជាមកពីលោកមានមេត្តាព្រហ្មវិហារធម៌គឺក្តីស្រឡាញ់ របស់ព្រះព្រហ្មទាំងពីរអង្គយ៉ាងប្រត្យក្ស គ្មាននរណាម្នាក់អាចប្រកែកបានឡើយ!

កូនទាំងឡាយស្វែងរកចុះ! គ្មានជម្រកណាមួយដែលផ្តល់ភាពសុខសាន្ត ភាពកក់ក្តៅ សុខសុភមង្គលដល់ជីវិតកូន ដូចជម្រកមេត្តារបស់ឪពុកម្តាយទាំងពីរទេ។ ទោះបីខ្លួនត្រូវភ្លៀង ត្រូវខ្យល់ត្រជាក់រងាញ័រចំប្រប់យ៉ាងណា ត្រូវថ្ងៃក្តៅស្ទើរឆេះ យ៉ាងណាក៏នៅតែសុខចិត្តផ្តល់ម្លប់ផ្តល់ភាពកក់ក្តៅ ភាពត្រជាក់ត្រជុំដល់កូនដែល កំពុងតែជ្រកកោន។ ឪពុកម្តាយមិនដែលត្អូញត្អែរថា ក្តៅណាស់ ត្រជាក់ណាស់ រងាណាស់ លំបាកណាស់ ក្នុងការផ្តល់ក្តីសុខឱ្យកូនស្ងួនភ្ងាពិសីនោះទេ។ ទោះលំបាកយ៉ាងណា គ្រោះថ្នាក់យ៉ាងណា ព្រះព្រហ្មទាំងពីរអង្គស៊ូអត់ទ្រាំ តស៊ូ ជម្នះនូវរាល់ឧបសគ្គតូចធំទាំងឡាយ ដែលរាំងស្ទះដល់ការការពាររូបកូនទាំងឡាយ។

ចូរកូនមើល! ពេលកូននៅជាកូនង៉ែតនៅឡើយ ពេលកូនឈឺបន្ទោបង់ម្តងៗ ម៉ែយកជើងទាំងពីរ ឬភ្លៅម៉ែទាំងពីរធ្វើជាបង្គន់សម្រាប់កូនបន្ទោបង់មូត្រលាមក អាចម៍នោមគ្រប់ពេល និងគ្រប់ទីកន្លែងទាំងអស់។ ឪពុកម្តាយលាងលាមកកូន ចាប់កាន់លាមកកូន មិនដែលខ្ពើមរអើម លោកចាប់កាន់យ៉ាងស្និទ្ធ ហាក់ដូចជាការ ចាប់កាន់ដុំមាសដុំប្រាក់ ឬកម្រងភួងផ្កាអ៊ីចឹងដែរ។ កន្ទបលាមកដ៏ស្អុយរបស់កូន ឪពុកម្តាយយកទៅបោកគក់ ដោយផ្ទាល់ដៃហាក់ដូចជាគ្មានធុំក្លិនអាក្រក់អ្វីបន្តិចទាល់ តែសោះ។ ឪពុកម្តាយលើកកូនឡើងផ្ងូតទឹក រៀងរាល់ល្ងាចព្រឹក ឬនៅពេលថ្ងៃក្តៅ រួចហើយស្លៀកពាក់ និងដណ្តប់ឱ្យកូនដើម្បីការពារកម្តៅ ត្រជាក់ ការពារសត្វល្អិត ទិច ឬខាំគ្រប់ពេលវេលាទាំងយប់ទាំងថ្ងៃ។

ចុះចំណែកកូនវិញ តើកូនដែលធ្លាប់យកភ្លៅខ្លួន សម្រាប់ឪពុកម្តាយទាំងទ្វេ ធ្វើជាបង្គន់បន្ទោបង់បានម្តងហើយឬនៅ? តើកូនធ្លាប់បោកគក់សម្លៀកបំពាក់ដែល ប្រឡាក់ដោយលាមករបស់លោកទាំងពីរដែលចាស់ជរាហើយឬនៅ? ធ្លាប់ផ្ងូតទឹក ជូនមាតាបិតាហើយឬនៅ...? ត្រង់ចំណុចនេះ ខ្ញុំគិតថាកូនទាំងឡាយគួរគិត ពិចារណាដោយខ្លួនឯងចុះ! នៅពេលកូនខ្លួនឯងផ្ទាល់ក្លាយទៅជាឪពុកម្តាយរបស់គេហើយ នោះកូននឹងយល់ច្បាស់ពីជម្រៅទឹកចិត្ត ឪពុកម្តាយទាំងទ្វេហាថាមានទំហំធំ និងជម្រៅដ៏សែនជ្រៅចំពោះកូនប៉ុនណា។

បើឪពុកម្តាយគ្មានមេត្តាទេ តើកូនដែលបានមកចាប់បដិសន្ធិនៅក្នុងផ្ទៃនោះ នឹងទៅជាយ៉ាងណា? តើកូនអាចរស់នៅបានសុខសប្បាយទេ? ខ្ញុំគិតថា បើប្រាសចាកមេត្តាគឺក្តីស្រឡាញ់ដែលជាជម្រកដ៏សែនសុខនេះហើយ កូននោះមិនបានសុខទេ ហើយថែមទាំងមានគ្រោះមហន្តរាយដល់ជីវិតថែមទៀតផង។

មានអ្នកម្តាយមួយចំនួនតូចណានោះ គ្មានទឹកចិត្តមេត្តា ដែលជាជម្រកដ៏កក់ ក្តៅសម្រាប់កូនគ្រប់រូប តែបែរជាមានចិត្តបាបអកុសល មានចិត្តច្រណែននិន្ទា ឈ្នានីស ព្យាបាទ គំនុំគុំកួនជាដើមវិញ ម៉ែនោះក៏បណ្តាលឱ្យគភ៌ដែលនៅក្នុងផ្ទៃ វិនាសអន្តរាយស្លាប់បាត់បង់ជីវិត ហើយក៏មិនអាចកើតមកឃើញពន្លឺថ្ងៃទាល់តែសោះ ព្រោះតែគភ៌ ដែលមកអាស្រ័យនៅក្នុងផ្ទៃនោះបដិសន្ធិឡើង មិនមែនដោយសារទឹកចិត្តប្រកបដោយមេត្តារបស់ម្តាយឪពុក គឺប្រហែលជាកើតឡើងដោយសារ ការសប្បាយភ្លើតិភ្លើនភ្លេចខ្លួន ខុសគន្លងប្រពៃណីរវាងបុរសនិងស្ត្រីយ៉ាងពិតប្រាកដ។ ពិតមែនហើយ នៅពេលដែលកាមតណ្ហាគ្របសង្កត់ គេមិនអាចពិចារណា ឃើញហេតុផលខុសត្រូវ ឬភាពខុសឆ្គងនឹងប្រពៃណីទំនៀមទម្លាប់ ដែលមានមកតាំងពីបរមបុរាណឡើយ។ ដូចនេះទឹកចិត្តប្រកបដោយក្តីមេត្តាចំពោះកូន ដែលនៅអាស្រ័យនៅក្នុងផ្ទៃតើមានមកពីណា?
មួយវិញទៀត ដោយខ្លាចខ្មាសអស់ញាតិសាច់សាលោហិត មិត្តភក្តិជិតឆ្ងាយ ដែលជាសមាជិកសង្គមរួមគ្នាផង ខ្លាចខូចខាតបាត់បង់អស់កេរ្តិ៍ឈ្មោះរបស់ខ្លួន ដែលជាស្ត្រីខ្មែរមានកូនគ្មានប្តីផង និងដោយសារចិត្តបាបអកុសលចិត្តច្រណែននិន្ទា ឈ្នានីសជាដើមរបស់ខ្លួនឯងផង ហើយប្រហែលជាមានការជំរុញលើកទឹកចិត្តពីប្រុសជាឪពុកនោះផង ទឹកចិត្តបាបអកុសលក៏មានកម្លាំងខ្លាំងក្លាឡើង ហើយ បណ្តេញចិត្តមេត្តាគឺក្តីស្រឡាញ់ឱ្យចេញពីក្នុងសន្តន្កាមួយរំពេច។ នៅពេលនោះ ភ្លើងចិត្តអាក្រក់ក៏ចូលមកជំនួសចិត្តស្រឡាញ់ ហើយក៏ចាប់ផ្តើមបៀតបៀនកូននៅក្នុងផ្ទៃ មិនឱ្យរស់នៅតទៅទៀត។ ចិត្តអាក្រក់ នោះ ក្តៅជាងភ្នំភ្លើងទៅទៀត ដែលធ្វើឱ្យគភ៌មិនអាចរស់នៅតទៅទៀតបាន ព្រោះគេចាប់ផ្តើមដុតឱ្យឆេះក្តៅ ក្រហល់ក្រហាយ ដោយគេផឹក គេចាក់ថ្នាំទម្លាក់ចោលយ៉ាងសប្បាយចិត្ត។ កាលពីជំនាន់ដើម វិទ្យាសាស្ត្រខាងវិជ្ជាពេទ្យមិនទាន់មានការរីកចម្រើននៅឡើយ ការ រំលូតកូនខ្វះលក្ខណៈបច្ចេកទេស អាចបណ្តាលឱ្យមានគ្រោះថ្នាក់ដល់ ម្តាយ ទៀតក៏មានដែរ។ សូម្បីសម័យបច្ចុប្បន្ន ក៏នៅតែអាចមាន គ្រោះថ្នាក់ដល់ម្តាយ និងគភ៌ផងដែរ។ គភ៌ដែលបាត់បង់ជីវិត មិនបាន ឃើញពន្លឺព្រះអាទិត្យ ក៏ព្រោះតែចិត្តបាប អកុសលដែលក្តៅជាងភ្នំភ្លើង របស់ឪពុកម្តាយអប្រិយនេះដែរ។

អស់លោកសាធុសប្បុរសមើលចុះ ចិត្តបាបនេះជាជម្រកដ៏សែន ក្តៅ ហើយគ្មាននរណាម្នាក់ អាចមានសមត្ថភាពមកនៅជ្រកកោន បានឡើយ។ ពេលវាបញ្ចោញចំហាយម្តងៗ វាធ្វើឱ្យអ្នកនៅក្បែរ គ្រោះថ្នាក់ ឬស្លាប់បាត់បង់សាបសូន្យជីវិត។ ដូចនេះ ទឹកចិត្តដែល ផ្ទុយពីក្តីស្រឡញ់(មេត្តា) គឺមានតែការស្អប់ ច្រណែន បៀតបៀនគ្នា ទៅវិញទៅមក និងធ្វើឱ្យវិនាសតែម៉្យាងប៉ុណ្ណោះ ហើយក៏គ្មានអ្វី មួយមកនៅជាមួយបានឡើយ។

នៅមានឪពុកម្តាយខ្វះការទទួលខុសត្រូវខ្លះទៀត ពេលបង្កើតកូនមក ហើយ មិនដឹងជាមូលហេតុអ្វី យកកូនទៅចោលនៅគំនរសំរាម។ នោះប្រហែលជាមាន ជីវភាពខ្វះខាត ឬខ្មាសញាតិជិតខាង? ឬត្រូវបោះ កូនចោលហើយរត់ទៅតាមប្រុស ឬស្រីថ្មីទៀត? ឬមួយកូនដែលកើត មកជាកូនកាឡកណ្ណីចង្រៃដល់គេ ដល់ឯងទើបបានជាយកទៅ បោះចោល? ឬមួយឪពុកម្តាយដែលបង្កើតគេមកនេះជាកូនវិកល ចរិត?

មានមូលហេតុតែមួយគត់ ដែលឪពុកម្តាយមិនទទួលខុសត្រូវនោះ បោះបង់កូនចោល គឺគ្មានមេត្តាធម៌(ក្តីស្រឡាញ់) ដែលជាម្លប់ដ៏ត្រជាក់ សែនសុខសម្រាប់កូនជ្រក។ ការលើកករណីនេះមកបង្ហាញ មិនមែន មានន័យថា ស្ត្រីជាម្តាយសុទ្ធតែមានចិត្តអាក្រក់ ចិត្តដាច់ឥតមេត្តា ដូច្នោះនោះទេ គឺគ្រាន់តែចង់បង្ហាញឱ្យឃើញ ពីគុណតម្លៃនៃចិត្តមេត្តា របស់មាតាបិតា ដែលមានលទ្ធភាពពេញលេញ ក្នុងការផ្តល់ជម្រក ដ៏សែនសុខសាន្ត ដល់សត្វដែលមកសុំជ្រកកោន ស្នាក់អាស្រ័យនៅ នឹងផ្ទៃ របស់ខ្លួនតែប៉ុណ្ណោះ ។
កូនទាំងឡាយ ចូរមើលគុណតម្លៃមេត្តាធម៌របស់ឪពុកម្តាយទាំងទ្វេចុះ! បើសិន ជាមានមេត្តាហើយ ទោះស្ថិតនៅក្នុងស្ថានភាពបែបណា ក៏ដោយ ក៏ឪពុកម្តាយទាំងទ្វេមិនដែលបោះបង់ចោលកូនឡើយ។ កូនទាំង ឡាយ ចូរមើលមកម្តាយឪពុក នៅក្នុងសង្គមខ្មែរមើល៍! ក្រោយពេល ពួកគាត់ចេញពីរបបវាលពិឃាតបីឆ្នាំ ប្រាំបីខែ ម្ភៃ ថ្ងៃមក ពួកគាត់មាន តែដៃទទេ គឺគ្មានទ្រព្យអ្វីទាល់តែសោះ ឪពុកម្តាយខ្លះមានកូនច្រើន រហូត ប្រាំបួន ទៅដប់នាក់ ប៉ុន្តែគាត់មិនបានបោះបង់កូនណាមួយចោលទេ ចិញ្ចឹមកូនទាំងនេះរស់ទាំងអស់ មិនបាត់បង់ដោយប្រការណាមួយ ឡើយ។ ឪពុកម្តាយខិតខំ ទំនុកបម្រុង រហូតដល់កូនរៀនបានថ្នាក់ខ្ពង់ខ្ពស់ រកទទួលួទានមានបានទៀតផង។

តួយ៉ាងដូចជាអ្នកម្តាយរបស់ខ្ញុំ កាលពីជំនាន់ចេញពីរបប ប៉ុល ពតភ្លាម, គាត់ក្លាយទៅជាស្ត្រីមេម៉ាយ ព្រោះឪពុករបស់ខ្ញុំបានស្លាប់បាត់ បង់ជីវិត នៅក្នុងរបបកាចសាហាវនេះហើយ។ ម៉ែទទួលបន្ទុកយ៉ាងធ្ងន់ ក្នុងការចិញ្ចឹមកូន អប់រំកូនទាំង៤ ទាំង៥នាក់ ហើយសុទ្ឋតែតូចៗនៅ ឡើយ។ ម៉ែដើរតួជាឪពុកផង ជាម្តាយផង ចំណែកឯជីវភាពវិញ មាន ការលំបាកយ៉ាងក្រៃលែង ព្រោះការធ្វើស្រែចម្ការ ក៏លំបាក ដោយសារបងៗខ្ញុំសុទ្ធតែស្រីៗ។ ប៉ុន្តែទោះជាយ៉ាងហ្នឹងក៏ដោយ ម៉ែមិនបាន អនុញ្ញាតឱ្យកូនណាម្នាក់ អត់បាយស្លាប់នោះទេ។ កូនរបស់ម៉ែម្នាក់ៗ សុទ្ធតែមានសុខភាពល្អ។

លើសពីនេះទៅទៀត កូនៗត្រូវបានម៉ែអប់រំយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ ហើយ គ្មានកូនណាមួយធ្វើឱ្យគាត់ព្រួយចិត្ត មិនប្រកបដោយធម៌ នោះឡើយ គឺម្នាក់ៗសុទ្ធ តែមានសីលធម៌ល្អ គួរឱ្យស្រឡាញ់រាប់អាន។ តែជាកម្មអកុសល ម៉ែរស់នៅមិនយូរប៉ុន្មាន ម៉ែក៏ចែកឋានលាលោក នេះទៅ ព្រោះតែម៉ែមានជំងឺធ្ងន់ ដោយសារតែធ្វើការហួសកម្លាំង ដើម្បីចិញ្ចឹមកូនមួយហ្វូងនេះ ។

ខ្ញុំគិតថា បើអស់លោកនៅមានម៉ែ នៅមានឪនៅឡើយ ត្រូវខំ រក្សាឪពុកម្តាយ ស្តាប់ដំបូន្មានគាត់ កុំធ្វើឱ្យគាត់លំបាកចិត្ត កុំដល់ពេលគាត់ ទៅបាត់លែងវិលត្រឡប់មកវិញ ជារៀងរហូតហើយ ទើបកូនដឹងខ្លួន ស្តាយស្រណោះ វាជាការយឺតពេលជាទីបំផុត។

ដើម្បីជាគ្រឿងពិចារណាអំពីទឹកចិត្តមេត្តា ស្រឡាញ់របស់មាតា បិតាថាមាន ទំហំធំធេងយ៉ាងណា ចូរកូនទាំងឡាយសាកល្បង ពិចារណានិទាន មាតុឃាតក (បុរសសម្លាប់ម្តាយ)ម្នាក់នេះមើល៍! ដើម្បី ជាគ្រឿងជំនួយស្មារតីកូន ៖