navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
អានីមេ: ប្រវត្តិ

ប្រវត្តិ 
ប្រទេសជប៉ុនបានចាប់ផ្តើមផលិតកម្មពាណិជ្ជកម្មនៃខ្សែភាពយន្តគំនូរជីវចលចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩១៧ ប៉ុន្តែរូបភាពជាឧបករណ៍ផ្ទុកសម្រាប់កុមារនៃខ្សែភាពយន្តគំនូរជីវចលបណ្តាលឱ្យការចែកចាយមានកម្រិត និងការរញ្ជួយដីដ៏អស្ចារ្យរាបកានតូនៅឆ្នាំ ១៩២៣ ស្ទូឌីយោនិងការងារដំបូងត្រូវបានបំផ្លាញភាគច្រើន គំនូរជីវចលអានីមេរឿងវែងដំបូង គឺ Momotaro Uminoshinpei (桃太郎 海の神兵) ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយ រាជកងទ័ពជើងទឹករបស់អធិរាជជប៉ុន នៅឆ្នាំ ១៩៤៤ សម្រាប់ប្រើក្នុងការឃោសនាក្នុងសង្គ្រាម នៅសម័យក្រោយសង្គ្រាមប្រជាប្រិយភាព ក្នុងខ្សែភាពយន្តគំនូរជីវចលដែលវាត្រូវបានស្ដារឡើងវិញតាម រហូតទសវត្សរ៍ដល់ឆ្នាំ ១៩៦០ អ្នកផលិតខ្សែចលនា ថេស៊ឹកា អូសាមុ បច្ចេកទេសត្រួសត្រាយសម្រាប់ផលិតខ្សែភាពយន្តគំនូរជីវចលជប៉ុន ដោយធ្វើត្រាប់តាមបច្ចេកទេសរបស់អ្នកផលិតចលនានៃឌីសនីយ៍និងការគិតពីវិធីដើម្បីកាត់បន្ថយភាពស្មុគស្មាញនិងការចំណាយ ការងាររបស់អូសាមុទទួលបានប្រជាប្រិយភាពយ៉ាងសម្បើមនៅក្រៅប្រទេសជប៉ុន ហើយត្រូវបានបង្ហាញនៅក្នុងខ្សែភាពយន្តជាច្រើននៅអាមេរិកនិងអឺរ៉ុប រហូតដល់ចុងទសវត្សឆ្នាំ ១៩៧០ ខ្សែភាពយន្តគំនូរជីវចលជប៉ុនបានបង្កើតលក្ខណៈបុគ្គលរបស់ពួកគេរហូតដល់ពួកគេអាចត្រូវបានបំបែកចេញពីខ្សែភាពយន្តគំនូរជីវចលរបស់អាមេរិកច្បាស់ណាស់ នៅទសវត្សឆ្នាំ ១៩៨០ អានីមេទទួលបានប្រជាប្រិយភាពយ៉ាងទូលំទូលាយនៅក្នុងប្រទេសជប៉ុន អាជីវកម្មផលិតអានីមេកំពុងតែរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័ស ហើយនៅទសវត្សឆ្នាំ ១៩៩០ និង ២០០០ ភាពល្បីល្បាញនៃខ្សែអានីមេបានរីករាលដាលនៅខាងក្រៅប្រទេសជប៉ុន ទន្ទឹមនឹងការពង្រីកទីផ្សារអានីមេនៅក្រៅប្រទេសសម្រាប់មនុស្សដែលចូលចិត្ត។
អានីមេ: វាក្យសព្ទ

វាក្យសព្ទ 
អានីមេ (アニメ) គឺជាអក្សរកាត់សម្រាប់ អានីមេសឹន (Animation) ដែលជាពាក្យដែលខ្ចីពីភាសាអង់គ្លេស (គេកត់សម្គាល់ថាវាត្រូវបានសរសេរជាកាតាកាណា) អានីមេសឹន (Animation) ដែលមានន័យថាខ្សែភាពយន្តតុក្កតា ពាក្យទាំងពីរនេះអាចផ្លាស់ប្តូរបានជាភាសាជប៉ុន ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយអក្សរកាត់ត្រូវបានប្រើជាទូទៅ ពាក្យ អានីមេ មានវិសាលភាពធំទូលាយដើម្បីគ្របដណ្តប់ខ្សែភាពយន្តគំនូរជីវចលទាំងមូល មិនកំណត់ចំពោះប្រភេទឬទ្រង់ទ្រាយណាមួយនៃខ្សែភាពយន្តគំនូរជីវចល

ជេប៉េននិមេសឹន (Japanimation) ដែលបណ្តាលមកពីការលាយពាក្យ ជេប៉េន ឫ ចាភែន (Japan) និង អានីមេសឹន (Animation) គឺជាពាក្យមួយទៀតដែលមានន័យដូចគ្នា អានីមេ ពាក្យនេះមានប្រជាប្រិយភាពខ្លាំងនៅទសវត្ស ១៩៧០ និង ១៩៨០ ប៉ុន្តែត្រូវបានប្រើតិចជាងញឹកញាប់ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩៩០ ហើយបានបាត់បង់ប្រជាប្រិយភាពមុនពាក់កណ្តាលទសវត្សឆ្នាំ ១៩៩០ នៅ​ពេល​បច្ចុប្បន្នពាក្យនេះប្រើតែនៅក្នុងប្រទេសជប៉ុន ដើម្បីបែងចែករវាងខ្សែភាពយន្តតគំនូរជីវចលទូទៅ (ដែលប្រជាជនជប៉ុនហៅរួមថាជា អា​នីមេ) និងភាពយន្តគំនូរជីវចលនោះផលិតកម្មក្នុងស្រុក
អានីមេ: ប្រភេទ

ប្រភេទ 
អានីមេមានច្រើនប្រភេទដូចភាពយន្តអញ្ចឹង ជាឧទាហរណ៍ សកម្មភាព ដំណើរផ្សងព្រេង កំប្លែង សោកនាដកម្ម រវើរវាយ ភ័យរន្ធត់ ហារេម រ៉ូមែនទិច ចំអិន រឿងប្រឌិតបែបវិទ្យាសាស្ត្រ ហើយដូច្នេះនៅលើល។

ខ្សែអានីមេភាគច្រើនមានមាតិកាពីប្រភេទអានីមេច្រើនជាងមួយ ហើយអាចផ្ទុកសារធាតុលើសពីមួយ ធ្វើឱ្យវាពិបាកក្នុងការចាត់ថ្នាក់ខ្សែអានីមេ វាជារឿងធម្មតាទេដែលខ្សែអានីមេសកម្មភាពភាគច្រើនមានលក្ខណៈកំប្លែង ហើយនៅទីនោះអាចនឹងមានការរិះគន់ផងដែរក្នុងសង្គម ដូចគ្នានេះដែរខ្សែអានីមេស្នេហាជាច្រើន មានឈុតឆាកប្រយុទ្ធដែលខ្លាំងដូចខ្សែអានីមេសកម្មភាព

ប្រភេទដែលអាចរកបានតែនៅក្នុងខ្សែភាពយន្តគឺ

 ប៊ិឆូចូ (美少女, Bishōjo, មានន័យថា: ក្មេងស្រីវ័យក្មេងដែលមានរាងស្អាត)
 ប៊ិឆូនេន (美少年, Bishōnen, មានន័យថា: ក្មេងប្រុសស្អាតល្អ)
 អេតឈិ (エッチ, Ecchi) វាត្រូវបានចាក់ឫសចេញពីអក្សរ H ក្នុងន័យជាភាសាជប៉ុនមានន័យថា អាសអាភាស ខ្សែភាពយន្តនៅក្នុងប្រភេទនេះមានរឿងកំប្លែងមនុស្សពេញវ័យអាសអាភាស ហើយមានរូបភាពងងឹតប៉ុន្តែមិនធ្លាក់ចូលក្នុងប្រភេទអាសអាភាសជាចំណុចលក់ទេ
 ហេនតៃ (変態, hentai, មានន័យថា: មិនធម្មតាទេក្នុងន័យផ្លូវចិត្ត) វាគឺជាពាក្យដែលប្រើនៅខាងក្រៅប្រទេសជប៉ុនសម្រាប់ការហៅអានីមេដែលអាចត្រូវបានចាត់ថ្នាក់ជាអាសគ្រាម នៅប្រទេសជប៉ុនខ្សែអានីមេប្រភេទនេះត្រូវបានគេហៅថា Juuhachikin Anime (18禁アニメ, អានីមេសម្រាប់មនុស្សធំអាយុលើសពី ១៨ ឆ្នាំ) ឬ អេរ៉ុអានីមេ (エロアニメ, Ero Anime, មានន័យថា: អានីមេរំញោចផ្លូវភេទ)
 អានីមេសម្រាប់កុមារ កំណត់គោលដៅនៅវ័យកុមារភាព
 ឆូនេន (少年, Shounen, មានន័យថា: បុរសវ័យក្មេង) អានីមេផ្តោតលើក្មេងប្រុស
 ឆូចុ (少女, Shoujo, មានន័យថា: ក្មេងស្រី​តូច) អានីមេផ្តោតលើក្មេងស្រី
 សេនេន (青年, Seinen) អានីមេផ្តោតលើក្មេងប្រុសវ័យជំទង់ដល់បុរសដែលមានអាយុប្រហែលជា ២០ ឆ្នាំ
 ចុសេ (女性, Josei) អានីមេផ្តោតលើក្មេងស្រីវ័យជំទង់ដល់បុរសដែលមានអាយុប្រហែលជា ២០ ឆ្នាំ
 ម៉ាហុឆូចុ (魔法 少女, Mahō shōjo) ប្រភេទរងរបស់អានីមេប្រភេទឆូចុ ចរិតសំខាន់គឺក្មេងស្រីមានថាមពលវេទមន្តតែមួយ
 ម៉ាហុឆូនេន (魔法少年, Mahō shōnen) ដូចជាប្រភេទក្មេងស្រីវេទមន្ត ប៉ុន្តែតួឯកគឺជាបុរស
 ឆូចុអៃ/យូរិ (少女愛/百合, Shōjoai/Yuri) អានីមេផ្តោតលើការស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នារវាងស្ត្រី
 ឆូនេនអៃ/យ៉ាអូអ៊ិ (少年愛/やおい, Shōnenai/Yaoi) អានីមេផ្តោតលើការស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នារវាងបុរស
អាន់ ហ្វ្រែង

រូបភាពតូច|Anne Frank (1941)
អានេលី «អាន់» ម៉ារី ហ្វ្រែង (១២ មិថុនា ១៩២៩ – ដើម​ខែ​មិនា ១៩៤៥) គឺ​ជា​មនុស្ស​ម្នាក់​ក្នុង​ចំណោម​ជន​រង​គ្រោះ ជ្វីប ជា​ច្រើន​នៅ​ក្នុង​សម័យ​ប្រល័យ​ពូជ​សាសន៍ ហូឡូខូស។ កំណត់​ហេតុ​សម័យ​សង្គ្រាម​របស់​នាង សៀវភៅ​កំណត់​ហេតុ​របស់​ក្មេង​ស្រី បាន​ក្លាយ​ជា​មូលដ្ឋាន​គ្រឹះ​នៅ​ក្នុង​រឿង​ល្ខោន និង​ភាពយន្ត​ជា​ច្រើន។ នាងបានចាប់​កំណើត​នៅ​ទី​ក្រុង ហ្វ្រែងឃឺត ក្នុង សាធារណ​រដ្ឋ​វៃម៉ា (អាល្លឺម៉ង់) ហើយ​ធំ​ធាត់​ និង​រស់​នៅ​ក្បែរ អាំស្ទែរដាំ ប្រទេស​ហូឡង់។ ហ្វ្រែង មាន​កំណើត​ជា​ជន​ជាតិ​អាល្លឺម៉ង់ ហើយ​បាន​បាត់​បង់​សញ្ជាតិ​នៅ​ឆ្នាំ ១៩៤១។ នាង​មាន​ឈ្មោះ​ល្បី​ល្បាញ​ទូទាំង​សាកល​លោក​នៅ​ក្រោយ​មរណ​ភាព បន្ទាប់​ពី​សៀវភៅ​កំណត់​ហេតុ​របស់​នាង​ត្រូវ​បាន​បោះ​ពុម្ព។ សៀវភៅ​កំណត់​ហេតុ​ដែល​បាន​កត់​ត្រា​អំពី​បទ​ពិសោធន៍​នៃ​ការ​លាក់​ខ្លួន​ក្នុង​កំឡុង​នៃ​ការ​កាន់​កាប់​របស់​អាល្លឺម៉ង់​ក្នុង​ប្រទេស​ហូឡង់ ក្នុង​សង្គ្រាម​លោក​លើក​ទី​២។

គ្រួសារ ហ្វ្រែង បាន​ផ្លាស់​លំនៅ​ពី​អាល្លឺម៉ង់​ទៅ​កាន់​អាំស្ទែរដាំ​នៅ​ឆ្នាំ ១៩៣៣ នៅ​ពេល​ដែល​ពួក​ណាហ្ស៊ី​ទទួល​ការ​គ្រប់គ្រង​ប្រទេស​អាល្លឺម៉ង់។ នៅ​ដើម​ឆ្នាំ ១៩៤០ ពួក​គេ​ជាប់​នៅ​ក្នុង​អាំស្ទែរដាំ ដោយ​សារ​ការ​ត្រួត​ត្រា​របស់​អាល្លឺម៉ង់​លើ​ហូឡង់។ ដោយ​សារ​ការ​ធ្វើ​ទុក្ខ​បុក​ម្នេញ​ទៅ​លើ​ប្រជាជន​ជ្វីស​កាន់​តែ​ច្រើន​ឡើង​នៅ​ខែ​កក្កដា ១៩៤២ គ្រួសារ​នេះ​បាន​ទៅ​លាក់​ខ្លួន​នៅ​ក្នុង​បន្ទប់​លាក់​ខ្លួន​ក្នុង​អាគារ​ដែល​ជា​កន្លែង​ឪពុក​របស់ ហ្វ្រែង ធ្វើ​ការ។ ពីរ​ឆ្នាំ​ក្រោយ​មក ពួក​គេ​ត្រូវ​បាន​ក្បត់ ហើយ​បញ្ជូន​ទៅ​កាន់​បន្ទាយ​ឃុំឃាំង​របស់​ពួក​ណាហ្ស៊ី។ អាន់ ហ្វ្រែង និង​ប្អូន​ស្រី​របស់​នាង​ឈ្មោះ ម៉ាហ្គុត ហ្វ្រែង ត្រូវ​បាន​ផ្លាស់​ប្ដូរ​ទៅ​បន្ទាយ​ឃុំ​ឃាំង​បឺហ្គិន​បែលសិន ជា​ទី​ដែល​ពួក​គេ​ទទួល​មរណ​ភាព​ដោយ​សារ​ជំងឺ គ្រុនរោល នា​ខែ​មិនា ១៩៤៥។

អត់តូ ហ្វ្រែង គឺ​ជា​សមាជិក​គ្រួសារ​តែ​ម្នាក់​គត់​ដែល​នៅ​រស់​រាន​មាន​ជីវិត​បន្ទាប់​ពី​សង្គ្រាម។ គាត់​បាន​ត្រឡប់​ទៅ​អាំស្ទែរដាំ ហើយ​បាន​រក​ឃើញ​សៀវភៅ​កំណត់​ហេតុ​របស់ អាន់។ គាត់​បាន​ខិត​ខំ​ប្រឹងប្រែង​នាំ​ឲ្យ​មាន​ការ​បោះ​ពុម្ព​ឡើង​នៅ​ឆ្នាំ ១៩៤៧។ ចាប់​ពី​ពេល​នោះ វា​ក៏​ត្រូវ​បាន​បក​ប្រែ​ជា​ភាសា​ផ្សេងៗ ជា​ច្រើន។ វា​ត្រូវ​បាន​បក​ប្រែ​ពី​ច្បាប់​ដើម​ជា​ភាសា​ហូឡង់ ហើយ​ការ​បោះ​ពុម្ព​ផ្សាយ​ជា​ភាសា​អង់គ្លេស​ដំបូង​បង្អស់​នៅ​ឆ្នាំ ១៩៥២ មាន​ចំណង​ជើង​ថា The Diary of a Young Girl។ សៀវភៅ​កំណត់​ហេតុ​ទទេរ​ត្រូវ​បាន​ប្រគល់​ជូន អាន់ នៅ​ថ្ងៃ​ខួប​កំណើត​អាយុ ១៣ ឆ្នាំ​របស់​នាង ហើយ​វា​ត្រូវ​បាន​កត់​ត្រា​ព្រឹត្តិការណ៍​ជីវិត​របស់​នាង​តាម​លំដាប់​លំដោយ​ពី​ថ្ងៃ​ទី ១២ មិថុនា ១៩៤២ ដល់ ១ សីហា ១៩៤៤។
អាន់ ហ្វ្រែង: វ័យ​កុមារ

វ័យ​កុមារ 
ហ្វ្រែង កើត​នៅ​ថ្ងៃ​ទី ១២ មិថុនា ១៩២៩ នា​ទី​ក្រុង​ហ្វ្រែងឃឺត ប្រទេស​អាល្លឺម៉ង់ ជា​កូន​ស្រី​ទី​ពីរ​របស់​លោក អត់តូ ហ្វ្រែង និង​អ្នក​ស្រី អេឌីស ហ្វ្រែង ហូឡង់ដឺ។ នាង​មាន​បង​ស្រី​ឈ្មោះ ម៉ាហ្គុត ហ្វ្រែង។  គ្រួសារ ហ្វ្រែង គឺ​ជា​អ្នក​កាន់​សាសនា​ជ្វីស​សេរី ដែល​មិន​ប្រតិបត្តិ​ទាំង​ស្រុង​តាម​ប្រពៃណី​ទំនៀម​ទម្លាប់​សាសនា​ជ្វីស​ឡើយ ហើយ​ពួក​រស់​នៅ​លាយ​ឡំ​ជាមួយ​នឹង​សហគមន៍​ជន​ជាតិ​ជ្វីស និង​អ្នក​មិន​មែន​ជន​ជាតិ​ជ្វីស ដែល​មាន​សាសនា​ផ្សេងៗ​ពី​គ្នា។ អ្នក​ស្រី អេឌីស ហ្វ្រែង គឺ​ជា​ម្ដាយ​ដែល​ស្មោះ​ត្រង់​នឹង​សាសនា ឯ​លោក អូតតូ ហ្វ្រែង ចាប់​អារម្មណ៍​ខាង​ការ​សិក្សា ហើយ​លោក​ក៏​មាន​បណ្ណាល័យ​ដ៏​ធំ​មួយ​ផង​ដែរ។ អ្នក​ទាំង​ពីរ​តែង​តែ​លើក​ទឹក​ចិត្ត​កូនៗ ឲ្យ​អាន​សៀវភៅ។

thumb|Memorial stone in front of the Aachen house where Anne stayed with her grandmother
thumb|alt=A four-story, brick apartment block showing the building's facade, with several windows and an internal staircase leading into the block.|The apartment block on the Merwedeplein where the Frank family lived from 1934 until 1942
នៅ​ថ្ងៃ​ទី ១៣ មីនា ១៩៣៣ ការ​បោះ​ឆ្នោត​ត្រូវ​បាន​រៀប​ចំ​ឡើង​នៅ​ហ្វ្រែងឃឺត ដើម្បី​ជ្រើស​រើស​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ក្រុង ហើយ​បក្ស​ណាហ្ស៊ី​របស់​អ៊ីត្លែរ​បាន​ឈ្នះ។ បាតុកម្ម​ប្រឆាំង​ពួក​ជ្វីស​បាន​កើត​ឡើង​ភ្លាមៗ បន្ទាប់​ពី​នោះ ដែល​ជា​ហេតុ​ធ្វើ​ឲ្យ ហ្វ្រែង ចាប់​ផ្ដើម​ភ័យ​ព្រួយ​អាច​មាន​អ្វី​កើត​ឡើង​ចំពោះ​ពួក​គេ ប្រសិន​ពួក​បន្ត​នៅ​អាល្លឺម៉ង់។ ក្រោយ​មក​ក្នុង​ឆ្នាំ​ដដែល​នោះ អេឌីស​ និង​កូនៗ បាន​ចាក​ចេញ​ទៅ​អាហ្សិន ជា​ទី​ដែល​ពួក​គេ​ស្នាក់​នៅ​ជាមួយ​ម្ដាយ​របស់ អេឌីស គឺ​អ្នក​ស្រី រ៉ូសា ហូឡង់ដឺ។ អូតតូ បាន​បន្ត​នៅ​ហ្វ្រែងឃឺត ប៉ុន្តែ​បន្ទាប់​ពី​ទទួល​ឱកាស​បើក​ក្រុមហ៊ុន​មួយ​នៅ​អាំស្ទែដាំ គាត់​ក៏​បាន​ផ្លាស់​ទៅ​ទី​នោះ​ដើម្បី​ចាត់​ចែង​មុខ​ជំនួញ និង​រៀប​ចំ​ទី​ស្នាក់​អាស្រ័យ​សម្រាប់​ក្រុម​គ្រួសារ។ គ្រួសារ ហ្វ្រែង គឺ​ជា​មនុស្ស​ក្នុង​ចំណោម​ជន​ជ្វីស ៣០០.០០០ នាក់​ដែល​បាន​ភៀស​ខ្លួន​ចេញ​ពី​អាល្លឺម៉ង់​នៅ​ចន្លោះ​ឆ្នាំ ១៩៣៣ និង ១៩៣៩។
អាន់តូនីអូ ហ្គូតេរ៉េស

លោក អាន់តូនីអូ ម៉ានុលដឺអូលីវីរ៉ាហ្គូតេរ៉េស  (កើតថ្ងៃទី៣០ ខែមេសា ឆ្នាំ១៩៤៩)  គឺជាអ្នកនយោបាយ និងជាអ្នកការទូតព័រទុយហ្គាល់ ។ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៧ លោកបានបម្រើការជាអគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ ដែលជាមនុស្សទីប្រាំបួនដែលកាន់តំណែងនេះ។ សមាជិកនៃគណបក្សសង្គមនិយមព័រទុយហ្គាល់ លោកបានបម្រើការជានាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃប្រទេសព័រទុយហ្គាល់ ពីឆ្នាំ១៩៩៥ ដល់ឆ្នាំ២០០២ ។

លោក បានបម្រើការជាអគ្គលេខាធិការនៃគណបក្សសង្គមនិយមពីឆ្នាំ១៩៩២ ដល់ឆ្នាំ២០០២ ។ គាត់ត្រូវបានជាប់ឆ្នោតជានាយករដ្ឋមន្ត្រីនៅឆ្នាំ១៩៩៥ ហើយបានប្រកាសលាលែងពីតំណែងនៅឆ្នាំ២០០២ បន្ទាប់ពីគណបក្សរបស់គាត់ត្រូវបានចាញ់នៅក្នុងការបោះឆ្នោតក្នុងស្រុក២០០១ព័រទុយហ្គាល់ ។ បន្ទាប់ពីរយៈពេលប្រាំមួយឆ្នាំដែលគ្រប់គ្រងដោយគ្មានសំឡេងភាគច្រើនដាច់ខាត និងជាមួយនឹងសេដ្ឋកិច្ចក្រីក្រ គណបក្សសង្គមនិយមបានធ្វើអាក្រក់ជាងការរំពឹងទុកដោយសារតែការខាតបង់នៅក្នុងទីក្រុងលីស្បូន និង ព័រតូ ដែលជាកន្លែងការស្ទង់មតិបង្ហាញថាពួកគេមានការនាំមុខដ៏រឹងមាំ។ អេឌូអាដូ ហ្វ្រេរ៉ូរ៉ូឌ្រីហ្គេស បានចូលកាន់តំណែងជាអ្នកដឹកនាំគណបក្សសង្គមនិយមនៅខែមករា ឆ្នាំ២០០២ ប៉ុន្តែលោក នឹងនៅតែជានាយករដ្ឋមន្ត្រីរហូតដល់ការបោះឆ្នោតទូទៅត្រូវបានចាញ់ទៅឱ្យ គណបក្សសង្គមប្រជាធិបតេយ្យ ដឹកនាំដោយ ចូស្ស ម៉ានុលប៉ារ៉ូសូ ។ ទោះបីជាមានការបរាជ័យនេះក៏ដោយ ការស្ទង់មតិសាធារណៈជនព័រទុយហ្គាល់ទាំងនៅក្នុងឆ្នាំ២០១២ និង ២០១៤ បានដាក់ចំណាត់ថ្នាក់លោកជានាយករដ្ឋមន្ត្រីល្អបំផុតក្នុងរយៈពេល ៣០ ឆ្នាំមុន។  

លោកបានបម្រើការជាប្រធានអង្គការសង្គមនិយមអន្តរជាតិ ពីឆ្នាំ១៩៩៩ ដល់ឆ្នាំ ២០០៥ និងជា ឧត្តមស្នងការអង្គការសហប្រជាជាតិទទួលបន្ទុកជនភៀសខ្លួន ពីឆ្នាំ២០០៥ ដល់ឆ្នាំ២០១៥។  លោក ត្រូវបានជ្រើសរើសជាអគ្គលេខាធិការ នៅក្នុងខែតុលា ឆ្នាំ២០១៦ ដោយបន្តពី បាន គីមូន នៅដើមឆ្នាំបន្ទាប់ និងក្លាយជាជនជាតិអឺរ៉ុបដំបូងគេដែលកាន់តំណែងនេះចាប់តាំងពី កឺត វាលហ៊ីម ក្នុងឆ្នាំ១៩៨១។
អាន់វ៉ា អ៊ីប្រាហ៊ីម

អាន់វ៉ា ប៊ីនអ៊ីប្រាហ៊ីម (    , កើតថ្ងៃទី១០ ខែសីហា ឆ្នាំ១៩៤៧) គឺជាអ្នកនយោបាយម៉ាឡេស៊ី ដែលបានបម្រើការជានាយករដ្ឋមន្ត្រីទី១០ នៃប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ចាប់តាំងពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំំំំ២០២២។  លោកបានបម្រើការជាមេដឹកនាំទី១២ និងទី១៦ នៃគណបក្សប្រឆាំង ចាប់ពីខែសីហា ឆ្នាំ២០០៨ ដល់ខែមីនា ឆ្នាំ២០១៥ និងម្តងទៀតពីខែឧសភា ឆ្នាំ២០២០ ដល់ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២២។ លោកក៏បានបម្រើការជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងហិរញ្ញវត្ថុ ពីខែមីនា ឆ្នាំ១៩៩១ ដល់ខែកញ្ញា ឆ្នាំ១៩៩៨ ហើយម្តងទៀតចាប់តាំងពីខែធ្នូ ឆ្នាំំំំ២០២២ និងជាប្រធានទី២ នៃសម្ព័ន្ធប៉ាកាតាន់ ហារ៉ាប៉ាន់ (PH) ចាប់តាំងពីខែឧសភា ឆ្នាំ២០២០ ដែលជាប្រធានទី២ នៃ គណបក្សយុត្តិធម៌ប្រជាជន (PKR) ចាប់តាំងពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៨ និងជា សមាជិកសភា (MP) សម្រាប់តាំប៊ូន តាំងពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ២០២២។ លោកក៏បានបម្រើការជា ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី និងនៅក្នុងតំណែង គណៈរដ្ឋមន្ត្រីជាច្រើនទៀតនៅក្នុងរដ្ឋបាលសម្ព័ន្ធជាតិ(BN) ក្រោមការដឹកនាំរបស់អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រី មហាធីរ មូហាម៉ាដ ពីឆ្នាំ១៩៨២ រហូតដល់ការដកតំណែងរបស់លោកក្នុងឆ្នាំ១៩៩៨ ។
អាប៉ោ

ព្រះអរិយបញ្ញាសាគរអាប៉ោ រឺ ព្រះអរិយញាណសាគរអាប៉ោ ត្រូវបានតែងតាំងដោយព្រះបាទស្រីជេដ្ឋា នៅឆ្នាំ ១៥១៤ ជាចៅអធិការវត្តប្រាសាទ រឺ វត្តខ្មៅ ក្នុងបន្ទាយពិជ័យព្រៃនគរ។
អាប៊ីរ

Abir (אבי"ר) គឺជា សិល្បៈក្បាច់គុន ដែលមានមូលដ្ឋានលើអក្ខរក្រមនេះ :en:Kabbalah, របាំ, រឿងរ៉ាវប្រវត្តិសាស្រ្តនិងអាវុធតែមួយគត់ ភាសាហេប្រឺ ។ វិធីសាស្រ្តនៃការសិក្សានេះត្រូវបានបែងចែកជាពីរកម្រិត: កម្រិតដំបូង, សិស្សរៀន 27 ផ្លាស់ទីមូលដ្ឋាន, អក្សរទី 27 នៃអក្ខរក្រមភាសាហេប្រឺ (22 អក្សរ 5 ចុងក្រោយ) ។ កាតគ្នាចំនួនប្រាំពីរវិធីផ្សេងគ្នាដើម្បីសម្រេចបាននូវការផ្តួចផ្តើមនេះ, នៅក្នុងការឆ្លើយតប, ទាញយក, ប្លុក, ឬមានជំងឺ។ 176 បច្ចេកទេសផ្សេងទៀតផងដែរបានដឹងថាមាននៅជិត 365 ប្រភេទផ្សេងគ្នានៃចលនា។ នេះជាកម្រិតទីពីរបានបន្ថែមទៀតថាជាង 248 ប្រភេទនៃចលនា។ ដែលមានសរុបជាទម្ងន់សរុប 613 នៃ 613 បត្ដិតាមបទបញ្ជាដាល់។ លោកបានអះអាងថាអ្នកជំនាញអ្នកចម្បាំងគឺជាការ Knight ដោយដើម្បីសរសេរលំដាប់ដែលអាចខគម្ពីរសមរម្យព្រះគម្ពីរ។
អាប៊ីរ: តំណភ្ជាប់ខាងក្រៅ

តំណភ្ជាប់ខាងក្រៅ 
 www.abirwarriorarts.com  Abir 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អាស៊ី
អាប៊ូដាប៊ី

ទីក្រុងអាប៊ូដាប៊ី គឺជា រដ្ឋធានីនឹងជាក្រុងទីពីរ ទីក្រុងមានប្រជាជនច្រើនបំផុត នៃប្រទេសអារ៉ាប់រួម (បន្ទាប់ពីទីក្រុងឌូបៃ ) ។ ទីក្រុងអាប៊ូដាប៊ីមានទីតាំងស្ថិតនៅលើកោះមួយនៅ ឈូងសមុទ្រពែរ្សនៅកណ្តាលឆ្នេរខាងលិចកណ្តាល ទីក្រុងនិងអេមីរ៉ាតភាគច្រើនរស់នៅលើដីគោកដែលភ្ជាប់ទៅនឹងប្រទេសផ្សេងទៀត។ ក្នុងនាមជានៃឆ្នាំ២០២០ តំបន់ទីក្រុងរបស់ក្រុងអាប៊ូដាប៊ី មានចំនួនប្រជាជនប្រមាណជា ១,៤៨លាននាក់  ចេញពី២,៩លាននាក់នៅអេមីរ៉ាតនៃទីក្រុង Abu Dhabi បាន, ដូចជានៃឆ្នាំ 2016  អាជ្ញាធរទីក្រុង Abu Dhabi វិនិយោគ ដែលជា មូលនិធិរបស់ពិភពលោកទី 3 ធំជាងគេអធិបតេយ្យទ្រព្យសម្បត្តិ នៅ ឆ្នាំ ២០២០ មានទីស្នាក់ការកណ្តាលនៅទីក្រុង  ខណៈដែលទីក្រុងអាប៊ូដាប៊ីខ្លួនឯងមានទ្រព្យសម្បត្តិជាងមួយ ទ្រីលាន ដុល្លារ ក្រោមការគ្រប់គ្រងដោយការរួមបញ្ចូលគ្នានៃ មូលនិធិទ្រព្យសម្បត្តិអធិបតេយ្យ ផ្សេងៗ ដែល មានទីស្នាក់ការនៅទីនោះ។ 

ប្រទេសសហព័ន្ធអារ៉ាប់រួមអេមីរ៉ាតអាប៊ូដាប៊ីតំបន់ក្រុងខណ្ឌរាជធានីកណ្តាល រដ្ឋាភិបាល•ប្រភេទសាលាក្រុង•អ្នកគ្រប់គ្រងទូទៅសាលាក្រុងឯកឧត្តម Saif Badr Al Qubaisiតំបន់•សរុប972 គីឡូម៉ែត្រ 2 (375 ម៉ាយការ៉េ)ការកាត់បន្ថយ27 ម៉ែត្រ (89 ហ្វីត)ចំនួនប្រជាជន
(២០១៨) •សរុប១.៤៥០.០០០•ដង់ស៊ីតេ1,500/គីឡូម៉ែត្រ 2 (3,900/ម៉ែតការ៉េ)ឈ្មោះអនាមិកអាប៊ូដាបៀនដាប៊ីយ៉ានីល្វែងម៉ោងUTC+4 ( ម៉ោងស្តង់ដារអារ៉ាប់រួម )GDPការប៉ាន់ស្មានឆ្នាំ ២០១៤សរុបដុល្លារអាមេរិក 178 ពាន់លានដុល្លារ មនុស្សម្នាក់៦១.០០០ ដុល្លារអាមេរិកគេហទំព័រtamm.abudhabi
ទីក្រុងអាប៊ូដាប៊ីមានការិយាល័យរដ្ឋាភិបាលក្នុងស្រុកនិងសហព័ន្ធនិងជាផ្ទះរបស់ រដ្ឋាភិបាលអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម និង ឧត្តមក្រុមប្រឹក្សាប្រេងកាត ។ ទីក្រុងនេះគឺជាផ្ទះរបស់ ប្រធានាធិបតីអារ៉ាប់រួម ដែលជាសមាជិកនៃ គ្រួសារអាល់ណាយ៉ាន ។ ការអភិវ ឌ្ន៍ និង នគរូបនីយកម្ម យ៉ាងឆាប់រហ័សរបស់ទីក្រុងអាប៊ូដាប៊ី រួមជាមួយទុនបំរុងប្រេងនិងឧស្ម័ននិងផលិតកម្មនិងប្រាក់ចំណូលមធ្យមខ្ពស់បានផ្លាស់ប្តូរវាទៅជាទីក្រុងធំដែលមានការអភិវឌ្ developed ។ វាគឺជាមជ្ឈមណ្ឌល នយោបាយ និង ឧស្សាហកម្មរបស់ ប្រទេសនិងជាមជ្ឈមណ្ឌល វប្បធម៌ និង ពាណិជ្ជកម្ម ដ៏សំខាន់ ។ ទីក្រុងអាប៊ូដាប៊ីមានចំនួនប្រហែល ២ ភាគ ៣ នៃសេដ្ឋកិច្ចអារ៉ាប់រួមប្រមាណ ៤០០ ពាន់លានដុល្លារ។ដកស្រង់ពីវីគីភីឌាភាសាបារាំង ដកស្រង់ពីការបកប្រែពីភាសា អង់គ្លេស
អាប់ឌុលឡាទី ២ នៃហ្សកដានី

សម្តេចព្រះរាជាធិបតី អាប់ឌុលឡាទី ២ ប៊ីន អាល់ ហ៊ូសេន (​ ប្រសូត 30 មករា 1962) ជាព្រះមហាក្សត្រហ្ស៊កដានី ទ្រង់សោយរាជ្យតាំងពីថ្ងៃទី 7 ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ 1999 ទ្រង់គឺជាសមាជិករបស់រាជវង្សហាសម៉ាយត៍ រាជវង្សហ្ស៊កដានីតាំងពីឆ្នាំ 1921​ ហើយ​ត្រូវ​បាន​គេ​ចាត់​ទុក​ថា​ជា​កូនចៅ​ផ្ទាល់​ជំនាន់​ទី 41 របស់មូហាំម៉ាត់
អាប្រាហាម ម៉ាស្លូ

អាប្រាហាមម៉ាស្លូឬហៅបានម្យ៉ាងទៀតថាលោកម៉ាស្លូកើតនៅថ្ងៃទី១ខែមេសាឆ្នាំ១៩០៨និងទទួលមរណៈភាណនៅ
ក្នុងថ្ងៃទី៨ខែមិថុនាឆ្នាំ១៩៧០។លកោជាសាស្រ្តាចារ្យចិត្តវិទ្យាជនជាតិអាមេរិកកាំងនៅសកលវិទ្យាល័យប្រានដេស
និងនៅមហាវិទ្យាល័យប្រូក្លីននិងនៅសាលាថ្មីសំរាប់ការស្រាវជ្រាវ(New School for Social Research)និងនៅសក
លវិទ្យាល័យកូឡុមប៊ីដែលគាត់បានបង្កើតនូវភាពល្បីឈ្មោះរបស់គាត់នៅទីនោះ។គាត់បានសង្កត់ធ្ងនទៅលើគុណ
ធម៌របស់មនុស្សជាតិទាំងឡាយ។
អាប្រាហាម លីងខុន

អាប្រាហាម លីងខូល (តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/48/GeoTrinity_Abraham_Lincoln.ogg|11x11ភីកសែល|Listeni/ˈeɪbrəhæm ˈlɪŋkən/; ១២ កុម្ភៈ ១៨០៩ ដល់ ១៥ មេសា ១៨៦៥) ជាអ្នកនយោបាយជនជាតិអាមេរិកនិងមេធាវីដែលបម្រើការជាប្រធានាធិបតីទី១៦នៃសហរដ្ឋអាមេរិក ចាប់ពីខែមីនា ឆ្នាំ១៨៦១ ដល់ពេលដែលគាត់ត្រូវគេលបធ្វើឃាតនៅខែមេសា ឆ្នាំ១៨៦៥។លីងខូលបានដឹកនាំសហរដ្ឋអាមេរិកឆ្លងកាត់សង្រ្គាមស៊ីវិលដែលបង្ហូរឈាមសាហាវបំផុត ហើយវាប្រហែលជាវិបត្តិសីលធម៌ រដ្ឋធម្មនុញ្ញ និងនយោបាយខ្លាំងបំផុត។ ដោយសារតែអ៊ីចឹង គាត់ក៏បានការពារប្រទេសរបស់ខ្លួន លុបបំបាត់ចោលវណ្ណៈទាសករ ពង្រឹងរដ្ឋាភិបាលសហព័ន្ធនិងទំនើបកម្មសេដ្ឋកិច្ច។

គាត់បានកើតនៅក្នុងក្រុងហរហ្កេនវីល រដ្ឋខេនធូឃី។លីងខូលបានធំធាត់នៅព្រំដែនខាងលិចរវាងរដ្ឋខេនធូឃី និងរដ្ឋអ៊ីនឌីអាណា។ដោយសារតែគាត់ទទួលបានការសិក្សាខ្ពស់  គាត់ក៏បានក្លាយជាមេធាវីនៅរដ្ឋអ៊ីលីណយ ជាមេដឹកនាំគណបក្សWhig ហើយត្រូវបានជាប់ឆ្នោតក្នុងសភាតំណាងរដ្ឋអ៊ីលីណយ បន្ទាប់ពីគាត់បម្រើការអស់រយៈពេលជាង៨ឆ្នាំកន្លងមក។ Elected to the United States House of Representatives in 1846, Lincoln promoted rapid modernization of the economy through banks, tariffs, and railroads. Because he had originally agreed not to run for a second term in Congress, and because his opposition to the Mexican–American War was unpopular among Illinois voters, Lincoln returned to Springfield and resumed his successful law practice. Reentering politics in 1854, he became a leader in building the new Republican Party, which had a statewide majority in Illinois. In 1858, while taking part in a series of highly publicized debates with his opponent and rival, Democrat Stephen A. Douglas, Lincoln spoke out against the expansion of slavery, but lost the U.S. Senate race to Douglas.
អាប្រាហាម លីងខូល

អាប្រាហាម លីងខូល (តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/48/GeoTrinity_Abraham_Lincoln.ogg|11x11ភីកសែល|Listeni/ˈeɪbrəhæm ˈlɪŋkən/; ១២ កុម្ភៈ ១៨០៩ ដល់ ១៥ មេសា ១៨៦៥) ជាអ្នកនយោបាយជនជាតិអាមេរិកនិងមេធាវីដែលបម្រើការជាប្រធានាធិបតីទី១៦នៃសហរដ្ឋអាមេរិក ចាប់ពីខែមីនា ឆ្នាំ១៨៦១ ដល់ពេលដែលគាត់ត្រូវគេលបធ្វើឃាតនៅខែមេសា ឆ្នាំ១៨៦៥។លីងខូលបានដឹកនាំសហរដ្ឋអាមេរិកឆ្លងកាត់សង្រ្គាមស៊ីវិលដែលបង្ហូរឈាមសាហាវបំផុត ហើយវាប្រហែលជាវិបត្តិសីលធម៌ រដ្ឋធម្មនុញ្ញ និងនយោបាយខ្លាំងបំផុត។ ដោយសារតែអ៊ីចឹង គាត់ក៏បានការពារប្រទេសរបស់ខ្លួន លុបបំបាត់ចោលវណ្ណៈទាសករ ពង្រឹងរដ្ឋាភិបាលសហព័ន្ធនិងទំនើបកម្មសេដ្ឋកិច្ច។

គាត់បានកើតនៅក្នុងក្រុងហរហ្កេនវីល រដ្ឋខេនធូឃី។លីងខូលបានធំធាត់នៅព្រំដែនខាងលិចរវាងរដ្ឋខេនធូឃី និងរដ្ឋអ៊ីនឌីអាណា។ដោយសារតែគាត់ទទួលបានការសិក្សាខ្ពស់  គាត់ក៏បានក្លាយជាមេធាវីនៅរដ្ឋអ៊ីលីណយ ជាមេដឹកនាំគណបក្សWhig ហើយត្រូវបានជាប់ឆ្នោតក្នុងសភាតំណាងរដ្ឋអ៊ីលីណយ បន្ទាប់ពីគាត់បម្រើការអស់រយៈពេលជាង៨ឆ្នាំកន្លងមក។ Elected to the United States House of Representatives in 1846, Lincoln promoted rapid modernization of the economy through banks, tariffs, and railroads. Because he had originally agreed not to run for a second term in Congress, and because his opposition to the Mexican–American War was unpopular among Illinois voters, Lincoln returned to Springfield and resumed his successful law practice. Reentering politics in 1854, he became a leader in building the new Republican Party, which had a statewide majority in Illinois. In 1858, while taking part in a series of highly publicized debates with his opponent and rival, Democrat Stephen A. Douglas, Lincoln spoke out against the expansion of slavery, but lost the U.S. Senate race to Douglas.
អាប្រាហាម លីនខូន: ជីវ​ប្រវត្តិ​សង្ខេប

ជីវ​ប្រវត្តិ​សង្ខេប 
អាប្រាហាម​ លីនខូន បាន​កើត​នៅ​ថ្ងៃទី ១២​ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ១៨០៩ ដោយ​មាន​ឪពុក​ជា​​ជាង​ឈើ​ម្នាក់​ឈ្មោះ ថូម៉ាស លីនខូន (Thomas Lincoln) និង​ ម្តាយ​ឈ្មោះ ណេនស៊ី (Nancy) នៅ​ក្នុង​ផ្ទះឈើ​ដ៏​តូច​មួយ​នៅ​ តំបន់ ហាឌីន (Hardin County) រដ្ឋខេនថាក់ឃី (Kentucky)។ ​ម្តាយ​របស់​គាត់​បាន​ស្លាប់​ដោយពុលទឹកដោះគោ នៅពេល​ដែល​គាត់​ទើ​បតែ​មាន​អាយុ​ ៩​ឆ្នាំ ហើយ​ឪពុក​គាត់​ក៏​បាន​រៀប​ការ​ម្តង​ទៀត។ គាត់​​និង​ម្តាយ​ក្រោយ​របស់​គាត់​ ចុះ​សម្រុង​គ្នា​យ៉ាង​ល្អ ដែល​គាត់​ហៅ​គាត់​ថា " ម៉ែៗ" ពេញៗមាត់។ បើ​ទោះ​ជា​យ៉ាង​នេះ​ក្តី ទំនាក់ទំនង​របស់គាត់​និង​ឪពុក​របស់​គាត់​ចាប់​ផ្តើម​ឃ្លាត​ឆ្ងាយពី​គ្នា​ ម្តង​បន្តិចៗ។ គាត់​ចំណាយ​ពេល​ប្រហែល​តែ​ ១៨​ ខែ​ប៉ុណ្ណោះ​នៅ​សាលារដ្ឋ ក្រៅពីនេះគាត់​បាន​បង្រៀន​ខ្លួន​គាត់​ពី​របៀប​អាន​ និង​សរសេរ។ គាត់​ជាមនុស្ស​ម្នាក់ដែល​ចូលចិត្ត​អាន​សៀវ​ភៅជា​ទី​បំផុត។ គាត់​ធ្លាប់​បាន​និយាយថា " ខ្ញុំ​មិនបានរៀនជា​មួយ​អ្នក​ណា​ម្នាក់ទេ (I learn with no body) "។
អាប្រាហាម លីនខូន: ជីវិត​ស្នេហា

ជីវិត​ស្នេហា 
គាត់​បាន​ចាប់​ផ្តើម​ទាក់​ទង​នារី​ ម្នាក់ឈ្មោះថា អាន​ រុទលេដជ៏ (Ann Rutledge) នៅពេលដែល​គាត់​មានអាយុ​ ២៦​ឆ្នាំ តែគួរ​ឲ្យ​សោក​ស្តាយ​ព្រោះនារី​ម្នាក់នៅ​បាន​ស្លាប់​នៅ​ពេល​ក្រោយ​បន្តិច​មក ​ដោយ​សារ​ ជម្ងឺគ្រុនពោះវៀន។ បន្ទាប់​មកនៅ​ឆ្នាំ ១៨៤០ គាត់​បាន​ជួប​នារី​អ្នក​មាន​ម្នាក់​ឈ្មោះថា ម៉ារី ថូដ (Mary Todd) ហើយ​បានរៀប​ការ​ជាមួយ​គ្នានៅ ថ្ងៃទី៤ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៨៤២។ ពួក​គេ​មាន​កូន​ជាមួយ​គ្នា ៤នាក់​សុទ្ធតែ​ប្រុស តែ៣​នាក់​បាន​ស្លាប់​មុនពេល​ដែល​គេ​រស់​បានដល់​អាយុ​ ១៨ឆ្នាំ ហើយ​កូន​ប្រុស​តែ​ម្នាក់​ដែល​នៅរស់​បានកាន់​តំណែង​ជា រដ្ឋលេខាធិការ​ខាង​សង្រ្គាម (ជា​មនុស្ស​ជំនិតម្នាក់​ក្នុង​ខុទ្ទិការល័យ​ប្រធានាធិបតី)។
អាប្រាហាម លីនខូន: ដំណើរ​ជីវិត និង ការ​ងារ

ដំណើរ​ជីវិត និង ការ​ងារ 
គាត់​ចាប់ ​ផ្តើ​មធ្វើ​នយោបាយ​នៅឆ្នាំ​១៨៣២ នៅ​ពេល​ដែល​គាត់​ធ្វើ​យុទ្ធនាការ​សម្រាប់​តំណែងសភា​ប្រចាំ រដ្ឋអ៊ីលីណយ (Illinois)។​ ដោយ​មិន​ទទួល​បាន​ជ័យ​ជំនះ គាត់​បាន​ទៅ​ធ្វើ​ជា​ ម្ចាស់​បុស្តិ័​ប្រេសណិយ៍ និង​ជា​អ្នក​ត្រួតពិនិត្យដីធ្លី (County Surveyor)។ ២ឆ្នាំ ក្រោយ​មក​គាត់​ក៏​បានទទួល​ជ័យ​ជំនះ ហើយ​បាន​ធ្វើជា​អ្នកតំណាង​រាស្រ្តប្រចាំរដ្ឋ អ៊ីលីណយ អស់​រយៈពេល ៤អាណត្តិជាប់ៗគ្នា។ នៅឆ្នាំ ១៨៤៦ គាត់​ក៏​ត្រូវបាន​​ជាប់​ឆ្នោត​ឲ្យ​កាន់​ដំណែងអ្នក​តំណាង​រដ្ឋនៅ​សភា​ជាន់ទាប ​របស់​ សហរដ្ឋអាមេរិច ១អាណត្តិដែល​មាន​រយៈ​ពេល ២ឆ្នាំ។ គាត់​បាន​ចាក​ចេញ​ពី​នយោ​បាយ​ហើយ​បាន​ទៅប្រក​ប​អា​ជីព​ជា​ មេធាវី​ អស់​រយៈពេល​ ១០ឆ្នាំ ពីឆ្នាំ ១៨៤៩ ដល់ឆ្នាំ ១៨៥៩ ដែល​គាត់​បាន​ឈ្នះរឿង​ក្តី​ក្តាំ​ជា​ច្រើន​។ ក្នុង​កំឡុង​ពេល​នោះដែល គាត់​បាន​បង្រៀន​ខ្លូនឯង​ជាខ្លាំង ដោយ​បាន អាន សៀវភៅ ច្បាប់ជា​ច្រើន ជាពិសេស​សៀវភៅ​ច្បាប់ដ៏​​ល្បីល្បាញ (Commentaries on Law of England)។ នៅឆ្នាំ ១៨៦០ គាត់​បាន​ឈរឈ្មោះ​សម្រាប់តំណែង​ប្រធានាធិបតី ហើយ​ក៏​បាន​ជាប់​ឆ្នោត​ជា​ប្រធានាធិបតីទី ១៦ របស់​សហរដ្ឋ អាមេរិច នៅថ្ងៃទី ០៦ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៨៦០ ដោយ​យក​ឈ្នះបេក្ខភាព ៣រូបទៀត​មកពី គណបក្សប្រជាធិបតេយ្យ គណបក្ស ប្រជាធិបតេយ្យខាងត្បូង និង គណបក្ស វីជ (Whig)។

គោល ​នយោ​បាយ​ចំបង​របស់​គាត់ក្នុង​ការ​បំបាត់​របប​ទាសភាព បានធ្វើ​ឲ្យរដ្ឋខាង​ត្បូងដែល​ពឹងផ្អែកលើ​កសិកម្ម​ដែល​ត្រូវ​ការ​កម្លាំង​ ទាសករ​ច្រើន ចាប់​ផ្តើម​ដក​ខ្លួន​ម្តង​មួយៗ ហើយ​បង្កើត​ជា​សហព័ន្ធ មួយ ទៀតដែល​ហៅថា រដ្ឋសហព័ន្ធអាមេរិច (Confederates States of America)។ សង្រ្គាម​ក្នុង​ស្រុក​បានចាប់ផ្តើម​នៅ​ឆ្នាំបន្ទាប់ ហើយ​ចប់ទៅ​វិញនៅឆ្នាំ ១៨៦៥ ដោយ​ខាង សហរដ្ឋអាមេរិច ទទួល​បានជ័យ​ជំនះតែទទួលនូវ​ការ​ខាត​បង់យ៉ាង​ច្រើន​ជា​ទី​បំផុត។ កំឡុង​ពេល​សង្រ្គាមនៅ​ថ្ងែទី ០១ ខែមករា ឆ្នាំ ១៨៦៣ គាត់់​បាន​ចេញសេចក្តី​ប្រកាសពីការ​លុប​បំបាត់​របប​ទាសភាព (Emancipation Proclamation) ដែល​បាន​ដោះ​លែង​ទាស​ករ​ចំនួន​ ៣លាន ១សែននាក់ និង​បន្ត​ទៅ​ដោះលែង​ឲ្យ​អស់​សំដៅ​​លុប​បំបាត់​របបនេះ​នៅ ពេលចប់សង្គ្រាម។ គាត់​បានជាប់​ឆ្នោត​សម្រាប់​អាណត្តិ​ទី២ ដោយ​លទ្ធផល​យ៉ាងភ្លួកទឹកភ្លួកដីនៅឆ្នាំ ១៨៦៤ ហើយបាន​ស្បថ​ចូល​កាន់​តំណែងនៅ ថ្ងៃទី ០៤ ខែមិនា ឆ្នាំ ១៨៦៥។
អាប្រាហាម លីនខូន: មរណៈ​ភាព

មរណៈ​ភាព 
មួយ​រយៈពេល​ក្រោយ​មកនៅថ្ងៃទី ១៤ ខែមេសា ឆ្នាំដដែល (ពួកខាង​ត្បូង​បានចុះ​ចាញ់​នៅ​ថ្ងៃទី ០៩ ខែមេសា) នៅពេលយប់​ប្រហែល ម៉ោង ១០​ និង​ ១៣ នាទី នៅពេលដែល​គាត់​កំពុង​ទស្សនា​ល្ខោនរឿង បង​ប្អូន​ជីដូន​មួយ​អាមេរិច​​កាំង​របស់យើង (Our American Cousin) នៅរោង​កុន ហ្វត (Ford's Theater) គាត់​ត្រូវ​បាន​ឃាតករឈ្មោះ ចន វិកឃ៏ ប៊ូត John Wilkes Booth) លប​បាញ់​ដោយ​កាំភ្លើង​​ខ្លី ត្រូវ​ចំ​ក្បាល​ផ្នែក​ខាង​​ក្រោយ។ គាត់​បានទទួល​មរណភាព​នៅ​ព្រឹក​បន្ទាប់នៅផ្ទះ ផេទធរសុន ( Peterson House ) ដែល​នៅ​ទល់​មុខ​នឹង​រោង​កុន នៅ​ម៉ោង ០៧ និង​ ២២ នាទី បន្ទាប់ពី​សន្លប់អស់រយៈពេល ០៩ ម៉ោង​មក។ សាកសព​របស់​គាត់​ត្រូ​វបានគេ​យក​ទៅ​កប់នៅ ស្រ្ពីង​ហ្វៀល (Springfield) រដ្ឋអ៊ីលីណយ ដែល​ក្រោយ​មក​ភរិយា​និង កូនទាំង៣​របស់គាត់​ក៏​ត្រូវ​បាន​គេ​យក​បញ្ចុះនៅ​ទីនេះ​ដែល។
អាប្រាហាម លីនខូន: កេរ្តិ៍​ឈ្មោះ

កេរ្តិ៍​ឈ្មោះ 
សម្រាប់អ្នក ​ដែល​គាំទ្រការ​រំលាយ​របប​ទាសភាព បាន​ចាត់ទុកគាត់ជា​ កំពូល​មនុស្ស​ដើម្បី​សេរីភាពនៃ​មនុស្ស​លោក (Champion for Human Liberty) ជាង​នេះទៅទៀត គាត់​ត្រូវ​បានគេ​ចាត់ទុក​ជា​ប្រធា​នាធិបតី​ដ៏​អស្ចារ្យ​ទី១ ក្នុងចំណោម​ប្រធានាធិបតី​ដ៏អស្ចារ្យទាំង ៣ របស់​សហរដ្ឋអាមេរិច (២នាក់ទៀតគឺ George Washington និង Franklin D. Roosevelt) ដោយ​ប្រជាពលរដ្ឋ និង​ អ្នក​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​អាមេរិចកាំង។ នៅឆ្នាំ ២០០៥ រដ្ឋ១០ បានប្រកាសយក​ថ្ងៃ​កំណើត​របស់គាត់ធ្វើជា​បុណ្យ​ជាតិ។ លើ​សពី​នេះទៅទៀត ប្រេសណិយ៍​អាមេរិចកាំង ក៏​មានតែមតម្លៃ​ ៤សេន​ជារូបគាត់ រូប​និង​ក្រដាស​ប្រាក់​ ៥ដុល្លារ និង​កាក់ជារូបគាត់។ រូប​របស់​គាត់​ក៏​មាន​នៅពាស​ពេញ​សហរដ្ឋ​អាមេរិចដែរ ដូចជា វិមាន​អនុស្សាវរីយ៍ លីនខូន (Lincoln Memorial) នៅរដ្ឋធានី វ៉ាស៊ីនថុន ឌីស៊ី ( Washington D.C ) និង​ល្បី​បំផុតនៅភ្នំរ៉ាសម័រ​​ (Mount Rushmore) ដែល​ផ្ទៃមុខ​របស់គាត់​ត្រូវ​បាន​ដាប់​ជាប់​នឹង​ជញ្ជាំងភ្នំ។ រឿង​អស្ចារ្យរបស់​គាត់​ជា​ចុង​ក្រោយ​នោះ​គឺ គាត់ជា​ប្រធា​នាធិបតី​អាមេរិក ដែល​ខ្ពស់បំផុត (១៩៥ សង់ទីម៉ែត)។

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក
អាពាហ៍ពិពាហ៍បែបគ្រិស្តសាសនា

អាពាហ៍ពិពាហ៍បែបគ្រិស្តសាសនា គឺជាអាពាហ៍ពិពាហ៍មួយបែប ដែលត្រូវបានគេអនុវត្តភាគច្រើននៅបណ្តាប្រទេសប៉ែកអឺរុប ដែលសំបូរទៅដោយអ្នកកាន់ សាសនាគ្រិស្ត ហើយក៏កំពុងតែត្រូវបានរីកសាយទៅដល់ប្រទេសមួយចំនួនទៀតផងដែរ នាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ។
អាពាហ៍ពិពាហ៍បែបគ្រិស្តសាសនា: អត្ថន័យនៃពិធី

អត្ថន័យនៃពិធី
តាមរយៈការបង្រៀនរបស់ព្រះវិហារអំពីអាពាហ៍ពិពាហ៍និងការរៀបចំមង្គលការ  គូស្នេហ៍ ទាំងពីរត្រូវស្ថិតនៅក្នុងអំឡុងពេលដ៏ខ្លាំងក្លានៃការត្រៀមផ្នែកស្មារតីសំរាប់ការរៀបការរបស់ពួកគេ។ វារួម មានមិនត្រឹមតែការបង្រៀនតាមបែបសាសនាបុណ្ណោះទេ តែវាផ្តល់នូវការពិចារណាស៊ីជំរៅនិងសង្កត់ធ្ងន់ទៅ លើធម្មជាតិនៃអាពាហ៍ពិពាហ៍ដែលមានលក្ខណៈបរិសុទ្ធផងដែរ។ គូស្នេហ៍ចាប់ផ្តើមមានការយល់ដឹង កាន់តែ ប្រសើរចំពោះសហគមន៍វិហារក្នុងតំបន់ និងទទួលបាននូវការអធិដ្ឋានពីវិហារផងដែរ។  គូស្នេហ៍ត្រូវតែធ្វើ ការអធិដ្ឋានទាំងម្នាក់ឯង ទាំងអស់គ្នានិង ទាំងជាមួយអ្នកដែលនឹងរៀបការ ព្រមទាំងត្រូវចូលរួមអោយទៀង ទាត់នៅក្នុងពិធីសាសនារៀងរាល់ថ្ងៃអាទិត្យ ព្រោះវាជាផ្នែកមួយសារៈសំខាន់ណាស់ នៃការត្រៀមសំរាប់ អាពាហ៍ពិពាហ៍របស់ពួកគេ។ ប្តីប្រពន្ធនឹងផ្គត់ផ្គង់តំរូវការរបស់គ្នានិងគ្នា រួមទាំងកូនៗរបស់គេជាមួយនឹងភាព ទន់ភ្លន់ សប្បុរស និង សេចក្តីមេត្តានៃព្រះយេស៊ូ។  ពួកគេនឹងត្រូវបំពេញអោយបាននូវតំរូវការដ៏ធំបំផុត និង ធ្វើការបញ្ចប់នូវការបែងចែកនិងអសមភាពនៅក្នុងសង្គម។ នេះអាចធ្វើអោយគូស្នេហ៍យល់ថាទំនាក់ទំនងនិង អាពាហ៍ពិពាហ៍របស់គេ គឺជាការឆ្លើយតបទៅនឹងព្រះ  ហើយការរៀបការនោះវាមិនត្រឹមតែជាទំនួលខុស ត្រូវមួយួប៉ុណ្ណោះទេ តែវាក៏ជាអំនោយទានមួយនៅក្នុងវិហារផងដែរ។ 

ពិធីនៃពាក្យពេជន៍ រួមនិងការពិចារណាទៅលើធាតុសំខាន់ៗនៃការបួងសួងរៀបការ  ដាក់អោយមានការត្រៀមនូវការបួងសួងនេះ នៅក្នុងបរិបទបួងសួងនិង បញ្ចូលអោយកាន់តែជ្រៅនូវការវាយ តំលៃនៃគូស្នេហ៍ សំរាប់ការរៀបការ។ នៅពេលថ្ងៃរៀបការខិតជិតមកដល់  ឪពុកម្តាយនឹងប្រសិទ្ធិពរជ័យដល់ កូនប្រុសស្រីរបស់ពួកគេ នៅក្នុងភាពដ៏មហោឡារិកមួយ។