មាលាដួងចិត្ត: វគ្គទី៣

វគ្គទី៣

ទីឃាវុធ ជា​សិស្ស​ឧស្សាហ៍ មាន​ប្រាជ្ញា​ឈ្លាសវៃ​នៅ​ថ្នាក់​ទី​ពីរ​នៃ​មធ្យមសិក្សា។ អ្នក​ក​ម្លោះ​ចូលចិត្ត​រៀន​ជីវ​ភាសា​ណាស់ ហើយ​តែង​បាន​លេខបា​នទីល្អៗក្នុង​វិជ្ជា​ភាសា​អង់គ្លេស បារាំង និង​ខ្មែរ។ មួយទៀត​ដោយបាន​ជាវ​វចនានុក្រម​បារាំង សៀម​មួយ​ក្បាល​មក​ទុកមាណព​ក៏​ខំ​សិក្សា​ភាសា​ជិតខាង​នោះ​ទៀត​ក្នុង​ឱ្យ​កាស​ទំនេរ។ ដូច​ខ្មែរ​ទាំងពួង​ដែរ អ្នក​ក​ម្លោះ​តែង​សរសើរ​ថាភាសា​សៀម​មាន​សម្លេង​ពិ​រោះ។ ហេតុនេះហើយ​បាន​ខំព្យាយាម​ទាល់តែ​អាន​សៀវភៅ​បាន​ខ្លះ ថ្វីបើ​នៅ​រឹងមាត់​និយាយ​ពុំ​សូវ​ច្បាស់ ព្រោះ​ដាក់​ខ្យល់​ខ្ពស់​ទាប​ពុំ​ត្រូវ។

ប៉ុន្ដែ​សិស្ស​នេះ​ពុំ​សូវ​ចូលចិត្ត​វិទ្យាការសាស្ត្រ​ទេ។ ក្នុងពេល​រៀន​រូបសាស្ត្រ ឬ​គណិតសាស្ត្រ ព្រលឹង​តែង​អណ្ដែតអណ្ដូង​ទៅ​ឆ្ងាយ។ មួយទៀត​ពាក្យ​ដែល ទីឃាវុធ និយាយ​ច្រើន​ដូច​ក្នុង​សៀវភៅ​ពេក បានជា​សាស្ត្រាចារ្យ​ខាង​វិទ្យាសាស្ត្រ​តែង​ស្ដីបន្ទោស​ជា​ញឹកញាប់​ថា ខ្វះ​សេចក្ដី​ជាក់លាក់។ ទោះជា​យ៉ាងនេះ​ក៏ដោយ អ្នក​ក​ម្លោះ​តែង​ព្យាយាម​ណាស់ ហើយ​ចាត់​របៀប​ប្រើពេល​យ៉ាង​ទៀងទាត់។ ថ្វីបើ​ទើបតែ​ចាប់​រៀន​អង់គ្លេស តែ​អាច​និយាយ​ភាសា​នេះ​បាន​ខ្លះ ហើយ​អាន​ទស្សនាវដ្ដី​អាមេរិកកាំង ឬ​ប្រលោមលោក​អង់គ្លេស​ក្នុងការ​ប៉ូលីស ឬ​ផ្សងព្រេង​បាន​ធូរ​បង្គួរ។ ជាធម្មតា​ក្មេង​នេះ​អាន​ទាំងអស់​មិន​ថា​អ្វី​ជា​អ្វី​ទេ ចេះតែ​ចង់ដឹង ចង់​យល់​ជានិច្ច។ បើ​គេ​និយាយ​អំពី​នយោបាយ​ក្ដី រឿងកុន​ក្ដី អក្សរសាស្ត្រ​ក្ដី ទីឃាវុធ ចេះ​ជូន​យោបល់ ចេះ​អធិប្បាយ​ដោយ​ពិ​រោះ ហើយ​អ្នកផង​ចូលចិត្ត​ស្ដា​ពើប​លើ​មជ្ឈដ្ឋាន​មួយ​ថ្មី ទីឃាវុធ សម្លឹង​ហើយ​ស្ដាប់​មួយសន្ទុះ ក៏​ថ្លឹង​ឈ្វេងយល់​ភ្លាម​ថា ពពួក​ជន​នោះ​មាន​ប្រាជ្ញា​ត្រឹមនេះ ជម្រៅ​ត្រឹមនោះ។ ត​មក​ក៏​តាំង​លៃ​សំដី​ប្រមាណ​ពាក្យ​ឱ្យបាន​សមល្មម តែ​អ្នក​ទាំងនោះ​រីករាយ​ចង់​ស្ដាប់។ ទោះ​នៅ​ចំពោះមុខ​មនុស្ស​មាន​កិរិយា​យ៉ាងណាក៏ដោយ អ្នក​ក​ម្លោះ​ចេះ​រក​ពាក្យ​មក​ថ្លែង​កម្សាន្ដ​លេង​បាន​ពុំខាន​ឡើយ។ ទាំងនេះ ត្បិត​មានបំណង​តែមួយ គឺ​មិន​ចង់ឱ្យ​អ្នកផង​ឈឺចាប់ ឬ​ថ្នាក់ថ្នល់​ក្នុង​ចិត្ត​ដោយសារ​ខ្លួន​ព្រោះ​ខ្លួន​សោះឡើយ។

ទីឃាវុធ ជា​អ្នក​រហ័ស​ខឹង​បន្តិច ប៉ុន្តែ​ចេះ​ទប់មាត់ទប់ក​បាន មិនឱ្យ​ក្លាយទៅជា​ច្រឡោ​តដល់​ទៅ​ស្រែក​ឡូឡា​នោះទេ។ បើ​ឃើញ​មិត្ត​ណា​ចេះ​ស្រាក​ស្រួល​នឹង​ខ្លួន ចៅ​មាណព​យើង​មានចិត្ត​រីករាយ​នឹក​គុណ​គេ​ពុំ​ភ្លេច​ទេ តែបើ​គេ​ធ្វើ​ព្រងើយកន្តើយ ឬ​រំលោភ​ត្រង់ណា ចិត្ត​អ្នក​ក​ម្លោះ​ក៏​ថ្នាក់ថ្នល់​គ្នាន់គ្នាញ់​មិន​ងាយ​នឹង​រសាយ​បានឡើយ។ ក្នុងពេល​រៀបចំ​មុខ​កិច្ច​ការសិក្សា ទីឃាវុធ ខំ​ផ្ចិតផ្ចង់​មិនឱ្យ​ពួកម៉ាក​កើត​រំខាន​ដល់​ខ្លួន​សោះ ចំណែក​ខ្លួន​វិញ​ក៏​មិន​អត់ឱន​ដល់​ភឿន​ណា​ដែល​ធ្វើឱ្យមាន​អំពល់​បានឡើយ។

ទីឃាវុធ ចូលចិត្ត​កវីនិពន្ធ​បារាំង​ណាស់ តែ​មិន​ស្រឡាញ់​ពួក​បុរាណ​លើស​ពួក​ទំនើប​ទេ ឱ្យតែ​របស់​ទន់​ត្រជាក់​បរិបូណ៌​ដោយ​មនោសញ្ចេតនា​ចុះ​មុខជា​រាប់អាន​ពុំខាន​ឡើយ។ សិស្ស​នេះ​តែងសេចក្ដី​បាន​យ៉ាង​ធូរ បើកាលណា​ត្រូវការ​និយាយ​ពី​ដួងចិត្ត ពី​មនោសញ្ចេតនា។ ប៉ុន្តែ​សាច់​និពន្ធ​ប្រែជា​រដិបរដុប​ទៅវិញ ក្នុងពេលដែល​និយាយ​អំពី​ការណ៍​អ្វី​ដែលមាន​គ្រា​ត​គ្រើម។ ក្នុង​វិស្សមកាល អ្នក​ក​ម្លោះ​តែង​សរសេរ​សំបុត្រ​ជាច្រើន​ច្បាប់​មាន​សេចក្ដី​ទន់ភ្លន់​ទៅរក​មិត្តសំឡាញ់។ ប្រសិនបើ​អ្នក​នោះឯង ថ្លោះធ្លោយ​ពុំបាន​តប​វិញ​ទេ មុខតែ ទីឃាវុធ រង​សេចក្ដី​ឈឺចាប់​ក្រៃលែង។

មួយទៀត ចៅ​មាណព​ចេះ​លើក​កំណាព្យ​ស្រងេះស្រងោច​បរិបូណ៌​ដោយ​សេចក្ដីស្នេហា។ ចំពោះ​គុណជាតិ​នេះ អ្នក​ក​ម្លោះ​បាន​ក្រេប​សោភណភាព​តែ​ដោយ​សៀវភៅ ដោយ​ប្រលោមលោក និង​ដោយ​ភាពយន្ដ​ប៉ុណ្ណោះ។ ទីឃាវុធ តែង​អាន​ដោយ​ចាប់ចិត្ត​នូវ​រឿង​នានា​ដូចជា “ទ្វារ​ចង្អៀត” របស់​អង់​ដ្រេ​ហ្ស៊ី​ដ និង “ប្រិ​យ​នារី” របស់​វ៉ូ​ដ្វា​ឃែ​រ ជាដើម។ មិន​ថា​ទេ បើ​អ្នកនិពន្ធ​មិនសូវ​ប្រសប់​តែង​ពាក្យ គ្រាន់តែ​ធ្វើឱ្យ​ទាក់ចិត្ត​ចុះ មុខជា​រាប់អាន​ពុំខាន​ឡើយ។ ក្មេង​ក​ម្លោះ​នេះ​អាន​ញាប់​ណាស់ រហ័ស​ណាស់ ជួនកាល​ជក់​រឿង​ពេក​ក៏​បញ្ចប់​សៀវភៅ​ក្រាស់​បង្គួរ​តែ​ក្នុង​មួយ​យប់។

រាល់​រសៀល​ថ្ងៃអាទិត្យ ទីឃាវុធ តែង​ចេញពី​សាលា​ដើម្បី​ទៅរក​មើល​កុន។ ក្នុងពេលនោះ​អ្នក​ក​ម្លោះ​តែង​ផ្ទៀង​ឃ្លាំ​ឆាក​ណា ដែល​ប្រកបដោយ​សេចក្ដីស្នេហា​យ៉ាង​ត្រកាល ដូច​គូរ​សង្សារ​ជិះទូក​លេង​ក្នុង​បឹង​ឬ​លំហែ​ដោយ​រថយន្ដ​ដែល​បរ​កាត់​ទេសភាព​យ៉ាង​ចាប់ចិត្ត។ ញញឹម​ដែល​រីក​ពព្រាយ​លើ​បបូរមាត់​ស្រស់​មួយ តែង​ធ្វើឱ្យ​ចៅ​មាណព​សប្បាយ​ជាង​វិកា​រដ្ឋា​ន​អ្វី​ឯទៀត​ទាំងអស់។ លុះ​វិល​មក​ដំណេក​វិញ រូប​សិល្ប​នារី​ទាំងឡាយ​ដែល​ខ្លួន​បានឃើញ​ស្រមោល​ពីថ្ងៃ ក៏​ផុស​អណ្ដែត​ឡើងជា​ថ្មី​ក្នុង​សេចក្ដី​ស្រមៃ​មួយ​ដែលមាន​វង់រស្មី​ស្រោប​ព័ន្ធ​ពន្លឺ​ចិញ្ចាច។ ឱ ! កញ្ញា​មាន​ឆោម​លោម​ពណ៌ ដូច​ទេពអក្សរ ដែល​បាន​បញ្ចេញ​កាយវិការ​ល្វះ​ល្វន់​ក្នុង​ទេសភាព​ល្អឆើត​ឆាយ​ដូច​សួគ៌ា​ល័យ អនុស្សាវរីយ៍​ស្នេហ៍​ទាំងនេះ តែង​មក​ស្ថិតនៅ​ពាសពេញ​ក្នុង​សេចក្ដី​នឹង​រលឹក​របស់​យុវ​បុរស ហើយ​ធ្វើឱ្យ​ដួងចិត្ត​គេ​លេចលង់​ទៅក្នុង​ពិដោរ​កាមារម្មណ៍ ដែល​រសាត់​មកពី​ទី​ឆ្ងាយ។

ជួនកាល ពេល​ដើរ​លំហែ​បាន​នាំ​នាយក​ម្លោះ​ឱ្យ​ប្រទះឃើញ​មួយ​ភ្លែត នូវ​រាង​ក្លៀវក្លំ​នៃ​នារី​មួយ​នាក់។ រូប​ស្រពិចស្រពិល​នេះ បាន​បណ្ដោយឱ្យ​មាណព​យើង​ភ័ន្ដ​ភាំង​ស្មារតី ជំហាន​បោះ​ដើរទៅ​មុខ​ដោយ​ស្វ័យប្រវត្តិ។ ថ្ងៃមួយ​កំពុង​ដើរ​តាម​វិថី​ផ្សារ​ស្រាប់​តែមាន​អារម្មណ៍​ថា មាន​ក្រសែភ្នែក​សំឡឹង​ខ្លួន។ ទីឃាវុធ ងើយ​មើល​ឡើយ​លើ​ឃើញ​នារី​ចិន​ម្នា​ក់សក់​សឹង​ម៉ឹង សាច់​ដៃ​ទ្រលុក​ច្រត់​លើ​មាត់​បង្អួច ហើយ​បង្ហើរ​ញញឹម​ទៅ​ទិស​មួយ​ដែល ទីឃាវុធ ស្មានថា​ត្រង់​មករក​ខ្លួន។ គ្រាន់តែ​ប៉ុណ្ណោះ​ក៏​ព្រលឹង​អណ្ដែតអណ្ដូង​ស្វែងរក​ការ​យល់សប្ដិ ជើង​លែង​ជាប់​នឹង​ដី​ទៅហើយ។

មួយទៀត ទីឃាវុធ មិន​ចូលចិត្ត​ឭ​សំដី​បន្ថោក​បន្ទាប ឬ​បង្គាប់​អំពី​ស្ត្រីភេទ​ទេ តែ​កាន់ជើង​ឥត្ថីភាព​ជានិច្ច ទោះបី​ខុស​ក៏ដោយ​ត្រូវ​ក៏ដោយ។ ក​ម្លោះ​មាន​យោបល់​ថា គួរតែ​ផ្ដាច់​នារី​ខ្មែរ​ឱ្យ​ផុត​ស្រឡះ​ពី​ប្រពៃណី។ ប្រសិនបើ​ឃើញ​ស្ត្រី​ណាមួយ​ប្រព្រឹត្ត​ឆ្គង និង​កន្លង​ចរិយា​បថ ទីឃាវុធ តែង​ថ្នាក់ថ្នល់​ក្នុង​ចិត្ត​ដែរ ប៉ុន្តែ​មួយសន្ទុះ​ក្រោយមក​ក៏​រក​លេស​បានមក​លើក​ទោស​ឱ្យ​ជានិច្ច។