navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
ព្រំ សំណាង: អាជីព

អាជីព 
ព្រំ សំណាង ក្លាយ​ជា​អ្នក​ប្រដាល់​កម្ពុជា​ទី​២​ប៉ុណ្ណោះ​បន្ទាប់​ពី ​ធឿន ធា​រ៉ា ឈ្នះ​ការ​ប្រកួត​ធំ​នៅ​ទីក្រុង​បាងកក។ អ្នកប្រដាល់គុនខ្មែរ បានប្រើស្នៀតជង្គង់ដ៏ខ្លាំង ដើម្បីវាយឲ្យសន្លប់តាមបច្ចេកទេស (TKO) ទល់នឹងម្ចាស់ជើងឯក​អង់គ្លេស ​៣​ ស្ថាបន័ គឺ Thomas Carpenter ក្នុងការប្រកួតមិត្តភាពអន្តរជាតិកាលពីថ្ងៃទី៥ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៣។ ទឹក​ទី​១ TKO ថៃ ទទួល​ជ័យ​ជម្នះ​ជា​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ឲ្យ​គុន​ខ្មែរ។ ចុះផ្សាយដោយ Phnom Penh Post, ដោយ Chhorn Norn, នៅថ្ងៃទី ៦ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៣

ជ័យ​ជម្នះ​នេះ​បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​អ្នក​គាំទ្រ​កីឡា​ប្រដាល់មាន​ការ​ភ្ញាក់​ផ្អើល ខណៈ ព្រំ ​សំណាង​ បាន​ផ្ដួល​កីឡាករ​ដ៏ល្បីម្នាក់​ក្នុង​ប្រភេទ​ទម្ងន់​៧៨​គីឡូក្រាម​ក្នុង​រយៈ​ពេល​មិន​ដល់​ពីរ​នាទី។

Thomas Carpenter ​ ត្រូវ​បាន​គេ​ចាត់ទុក​ថា​ធ្លាប់​ឈ្នះ​ខ្សែក្រវាត់​បាន ៣​ នៅ​ប្រទេស​ថៃ ពិសេស​បំផុត​គឺ​ជើងឯក​ប្រដាល់​អន្តរជាតិ (IBF) Muay Thai ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១៨ និង​ខ្សែក្រវាត់ Max Muay Thai ឆ្នាំ ២០១៦ ។

ទោះជាយ៉ាងនេះក្តី ក្នុងការប្រកួតនេះ ព្រំ សំណាង បានផ្ដល់ឱកាសឱ្យអ្នកប្រដាល់អង់គ្លេស តិចតួច មិនស្ទាក់ស្ទើបានវាយសម្រុកយ៉ាងរហ័ស ដោយប្រើការទាត់ និងកែង។ នៅពេលដែលសំណាងឃើញឱកាសវាយជង្គង់ជិតៗ Thomas Carpenter បានដួលខ្ជោកទៅលើសង្វៀនទាំងឈឺចាប់ ហើយមិនអាចងើបឬមិនចង់ចាប់ផ្តើមការប្រកួតឡើងវិញ។

ក្រោយ​ការ​ប្រកួត ព្រំ សំណាង បាន​បញ្ជាក់​ថា ទឹក​ទី​១ TKO មិន​មែន​ដោយ​ចៃដន្យ​ទេ គឺ​ដោយ​បច្ចេកទេស។

“អ្នកគ្រប់គ្រងរបស់ខ្ញុំនៅសហព័ន្ធប្រដាល់គុនខ្មែរបានឱ្យខ្ញុំនៅក្នុងកន្លែងហាត់ប្រាណដោយមិនមានការរំខាន។ ខ្ញុំ​មិន​បាន​ធ្វើ​អ្វី​ក្រៅ​ពី​ការ​ពង្រឹង​កម្លាំង និង​ផ្តោត​លើ​ការ​វាយ​សម្រុក​របស់​ខ្ញុំ ដូច្នេះ​ខ្ញុំ​តែង​តែ​សង្ឃឹម​ថា​ខ្ញុំ​អាច​ផ្តួល​ឲ្យ​គូរប្រគួតសន្លប់»។

ជ័យជម្នះនេះ រំឮកដល់ការទទួលជ័យជម្នះក្នុងទឹកទី ២៥ ខែធ្នូ របស់ ធឿន ធារ៉ា លើអ្នកប្រដាល់ Saiyok Sakchainrong ក្នុងទឹកទី ១ នៃកម្មវិធី King Thai Fight បានជួយឲ្យ ព្រំ សំណាង កាន់តែមានប្រជាប្រិយភាពខ្លាំងឡើងក្នុងចំណោមអ្នកគាំទ្រ កម្ពុជា។

ជ័យ​ជម្នះ​របស់ ​ធឿន ធារ៉ា​ បាន​នាំ​ឱ្យ​មាន​ការ​ផ្តល់​ការ​ឧបត្ថម្ភ​ដ៏​ធំសម្បើម និង​អំណោយ​ដីធ្លី។ 

ព្រំ សំណាង បាននិយាយថា៖

“ជ័យ​ជម្នះ​នេះ​ធ្វើ​ឲ្យ​ខ្ញុំ​សប្បាយ​ចិត្ត​មិន​អាច​ប្រៀប​ផ្ទឹម​បាន។ ខ្ញុំសូមអរគុណដល់គ្រូបង្វឹករបស់ខ្ញុំ និងបុគ្គលិកនៅក្នុងសហព័ន្ធប្រដាល់គុនខ្មែរ ដែលបានផ្ដល់កម្លាំងចិត្តដល់ខ្ញុំក្នុងការប្រកួតកម្រិតនេះ ហើយខ្ញុំសូមថ្លែងអំណរគុណចំពោះអ្នកគាំទ្រកីឡាប្រដាល់គុនខ្មែរសម្រាប់ការគាំទ្រដ៏លើសលប់របស់ពួកគេ» ។

លោក ហេង សុខន ប្រធានសហព័ន្ធកីឡាប្រដាល់កម្ពុជា បានដឹកនាំគណៈប្រតិភូកម្ពុជា ចូលរួមព្រឹត្តិការណ៍នេះ និងបានឃើញជ័យជំនះយ៉ាងត្រចះត្រចង់។

លោក​បាន​បន្ត​ថា​៖ «​ជ័យ​ជម្នះ​នេះ​គឺ​បាន​មក​ពី​ការ​ខិត​ខំ​ប្រឹង​ប្រែង​និង​ការ​ហ្វឹក​ហាត់​យ៉ាង​ខ្លាំង។ វា​នឹង​ជំរុញ​ឱ្យ​សហព័ន្ធ​គុន​ខ្មែរ និង​ក្រុម​ជម្រើសជាតិ​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង​បន្ថែមទៀត ដើម្បី​ត្រៀម​ស៊ីហ្គេម​ឆ្នាំនេះ»។ លោក​បាន​បន្ថែម​ថា៖ «យើង​ត្រូវ​តែ​ធ្វើ​ឲ្យ​អ្នក​ប្រដាល់​របស់​យើង​កាន់​តែ​ខ្លាំង។ ខ្ញុំ​ចង់​អរគុណ​អ្នក​គាំទ្រ​ទាំង​អស់ ហើយ​ខ្ញុំ​ដឹង​ថា អ្នក​ទាំង​អស់​គ្នា​នឹង​ស្រែក​ឲ្យ​ ព្រំ សំណាង ​ឡើង​ប្រកួត​ដណ្ដើម​ខ្សែក្រវាត់​មាស​ទម្ងន់​ធ្ងន់​នៅ​ការ​ប្រកួត»។

បច្ចុប្បន្ន​គាត់​បាន​ចុះ​កុងត្រា​ប្រកួត​ក្នុង​កម្មវិធី​ទូរទស្សន៍​ក្នុង​ស្រុក​តាម​រដូវកាល និង​ព្រឹត្តិការណ៍។ លោក​ត្រូវ​បាន​សហព័ន្ធ​កីឡា​កម្ពុជា​ជ្រើសរើស​ជា​អត្តពលិក​អាជីព​ថ្នាក់ជាតិ​ដើម្បី​ប្រកួត​គុន​ខ្មែរ​ក្នុង​ប្រភេទ​ទម្ងន់ ៧៨ គីឡូក្រាម​ក្នុង​ស៊ីហ្គេម​ឆ្នាំ ២០២៣ ខាង​មុខ។
ព្រំ សំណាង: សមិទ្ធិផលនិងពានរង្វាន់

សមិទ្ធិផលនិងពានរង្វាន់
  ថ្ងៃទី ១០/០៣/២០២៣ ទទួលបានមេដាយមាស ពីសហព័ន្ធកីឡាប្រដាល់គុនខ្មែរ។
20px ថ្ងៃទី ០៥/០២/២០២៣ Thai Fright - មួយថៃ ប្រភេទទម្ងន់ ៧៨ kg, ខ្សែក្រវាត់ជើងឯក។
  ថ្ងៃទី ២២/០៥/២០២២ ទទួលបានមេដាយសំរឹទ្ធ ពីព្រឹត្តិការណ៍ ស៊ីហ្គេម ៣១-លើវិញ្ញាសារមួយថៃ ប្រភេទទម្ងន់ ៨១ kg។
ព្រំ សំណាង: ស្ថិតិ

ស្ថិតិ 

 គុនខ្មែរ
ស្ថិតិគុនខ្មែរអាជីព ឈ្នះ ១១២ ចាញ់ ២ ស្មើ ៣ ថ្ងៃ លទ្ធផល គូប្រជែង ព្រឹត្តិការណ៍ ទីតាំង វិធីសាស្រ្ត ទឹក វេលា ថ្ងៃទី ៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០២២ ឈ្នះSamy Banchamek ការប្រកួតមិត្តភាពអន្តរជាតិ ការប្រកួតមិត្តភាពអន្តរជាតិរវាង ព្រំ សំណាង និង Samy Banchamek នៅសង្វៀន Krud, ថ្ងៃទី ៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០២២ នៅ Krud Arena រាជធានីភ្នំពេញ ប្រទេសកម្ពុជា KO (ដោយកែងដៃ) ២ ២:១៥​ ថ្ងៃទី ១១ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០២៣ ឈ្នះSingnum ការប្រកួតមិត្តភាពអន្តរជាតិ  ការប្រកួតមិត្តភាពអន្តរជាតិរវាង ព្រំ សំណាង និង Singnum នៅសង្វៀន Krud, ថ្ងៃទី ១១ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០២៣ នៅ Krud Arena រាជធានីភ្នំពេញ ប្រទេសកម្ពុជា KO (ដោយកែងដៃ) ២ ១:៥៥ កំណត់ចំណាំ ៖

 មួយថៃ
ស្ថិតិមួយថៃអាជីព 0២ ឈ្នះ 0 ចាញ់ 0 ស្មើ 0 ថ្ងៃ លទ្ធផល គូប្រជែង ព្រឹត្តិការណ៍ ទីតាំង វិធីសាស្រ្ត ទឹក វេលា ថ្ងៃទី ០៥ ខែកម្ភៈ ឆ្នំា ២០២៣ ឈ្នះ Thomas Carpenter ការប្រកួតដណ្តើមជើងឯក Thai Fight  ការប្រកួតជើងឯក Thai Fight រវាង ព្រំ សំណាង និង Thomas Carpenter នៅសង្វៀន Thai Fight 2023, ថ្ងៃទី ០៥ ខែកម្ភៈ ឆ្នំា ២០២៣ បាងកក ប្រទេសថៃ KO (ឡើងជង្គង់) ១ ១:៥៦ ថ្ងៃទី ២៦ ខែកម្ភៈ ឆ្នំា ២០២៣ Thắng Firdavszhon Naiimov ការប្រកួតជើងឯក Thai Fight  ការប្រកួតជើងឯក Thai Fight រវាង ព្រំ សំណាង និង Firdavszhon Naiimov នៅសង្វៀន Thai Fight 2023, ថ្ងៃទី ២៦ ខែកម្ភៈ ឆ្នំា ២០២៣ បាងកក ប្រទេសថៃ KO (ឡើងជង្គង់) ១២:៤០ កំណត់ចំណាំ ៖

 ឡេតវី
ព្រំ សំណាង: គុនខ្មែរ

គុនខ្មែរ
ស្ថិតិគុនខ្មែរអាជីព ឈ្នះ ១១២ ចាញ់ ២ ស្មើ ៣ ថ្ងៃ លទ្ធផល គូប្រជែង ព្រឹត្តិការណ៍ ទីតាំង វិធីសាស្រ្ត ទឹក វេលា ថ្ងៃទី ៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០២២ ឈ្នះSamy Banchamek ការប្រកួតមិត្តភាពអន្តរជាតិ ការប្រកួតមិត្តភាពអន្តរជាតិរវាង ព្រំ សំណាង និង Samy Banchamek នៅសង្វៀន Krud, ថ្ងៃទី ៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០២២ នៅ Krud Arena រាជធានីភ្នំពេញ ប្រទេសកម្ពុជា KO (ដោយកែងដៃ) ២ ២:១៥​ ថ្ងៃទី ១១ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០២៣ ឈ្នះSingnum ការប្រកួតមិត្តភាពអន្តរជាតិ  ការប្រកួតមិត្តភាពអន្តរជាតិរវាង ព្រំ សំណាង និង Singnum នៅសង្វៀន Krud, ថ្ងៃទី ១១ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០២៣ នៅ Krud Arena រាជធានីភ្នំពេញ ប្រទេសកម្ពុជា KO (ដោយកែងដៃ) ២ ១:៥៥ កំណត់ចំណាំ ៖
ព្រំ សំណាង: មួយថៃ

មួយថៃ
ស្ថិតិមួយថៃអាជីព 0២ ឈ្នះ 0 ចាញ់ 0 ស្មើ 0 ថ្ងៃ លទ្ធផល គូប្រជែង ព្រឹត្តិការណ៍ ទីតាំង វិធីសាស្រ្ត ទឹក វេលា ថ្ងៃទី ០៥ ខែកម្ភៈ ឆ្នំា ២០២៣ ឈ្នះ Thomas Carpenter ការប្រកួតដណ្តើមជើងឯក Thai Fight  ការប្រកួតជើងឯក Thai Fight រវាង ព្រំ សំណាង និង Thomas Carpenter នៅសង្វៀន Thai Fight 2023, ថ្ងៃទី ០៥ ខែកម្ភៈ ឆ្នំា ២០២៣ បាងកក ប្រទេសថៃ KO (ឡើងជង្គង់) ១ ១:៥៦ ថ្ងៃទី ២៦ ខែកម្ភៈ ឆ្នំា ២០២៣ Thắng Firdavszhon Naiimov ការប្រកួតជើងឯក Thai Fight  ការប្រកួតជើងឯក Thai Fight រវាង ព្រំ សំណាង និង Firdavszhon Naiimov នៅសង្វៀន Thai Fight 2023, ថ្ងៃទី ២៦ ខែកម្ភៈ ឆ្នំា ២០២៣ បាងកក ប្រទេសថៃ KO (ឡើងជង្គង់) ១២:៤០ កំណត់ចំណាំ ៖
ព្រំដែន កម្ពុជា-ថៃ

រូបភាពតូច|គំនូសក្រហមគឺបន្ទាត់ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ
ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ គឺជាព្រំដែនអន្តរជាតិរវាង ប្រទេសកម្ពុជា និង ប្រទេសថៃ ។ ព្រំដែន​នេះ​មាន​ប្រវែង ៨១៧ គីឡូម៉ែត្រ (៥០៨ ម៉ាយ) ហើយ​រត់​ពី​ចំណុច​បី​ជាមួយប្រទេសឡាវ ​នៅ​ភាគ​ឦសាន​ទៅឈូងសមុទ្រថៃនៅភាគខាងត្បូង។  
រូបភាពតូច|ព្រំដែននៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជានិងព្រះរាជាណាចក្រថៃ
ព្រំដែន កម្ពុជា-ថៃ: ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រវត្តិសាស្ត្រ 
តំបន់ព្រំដែនបានផ្លាស់ប្តូរទៅមកជាប្រវត្តិសាស្ត្ររវាងអាណាចក្រខ្មែរ និងថៃផ្សេងៗ។  ចាប់ពីទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៨៦០ ប្រទេសបារាំង បានចាប់ផ្តើមបង្កើតវត្តមាននៅក្នុងតំបន់ ពីដំបូងក្នុងប្រទេសកម្ពុជា និង វៀតណាម សម័យទំនើប ហើយក្រោយមកទៀតក៏មានឡាវជាមួយនឹងអាណានិគមនៃ ឥណ្ឌូចិនរបស់បារាំង ត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ១៨៨៧។  នៅឆ្នាំ១៨៦៧ សន្ធិសញ្ញាបារាំង-ថៃ ដោយថៃ​បាន​បញ្ជាក់​ពី​កម្មសិទ្ធិ​នៃ​តំបន់ ​បាត់ដំបង និង ​អង្គរ។  នៅឆ្នាំ១៨៩៦ ចក្រភពអង់គ្លេស (មានមូលដ្ឋាននៅប្រទេសភូមា ) និងបារាំងបានយល់ព្រមចាកចេញពីសៀម ជារដ្ឋរណប។ ចន្លោះអាណានិគមរៀងៗខ្លួន។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ បារាំងបានបន្តពង្រីកឥទ្ធិពលរបស់ខ្លួនទៅសៀម ដោយរំដោះនិងបញ្ចូលខេត្តមួយចំនួនទៅប្រទេសកម្ពុជានៅភាគខាងជើងនៅឆ្នាំ១៩០៤ ដូចជា ខេត្តម្លូព្រៃ ទន្លេរពៅ ហើយបន្ទាប់មកក៏មានដូចជា ខេត្តបាត់ដំបង ខេត្តសិរីសោភ័ណ និង ខេត្តសៀមរាប នៅឆ្នាំ១៩០៧ នៅពេលដែលបានប្រគល់ខេត្តត្រាត ទៅឱ្យសៀម។ ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃបច្ចុប្បន្នត្រូវបានកំណត់ប្រដូចដូច្នេះតាមរយៈសន្ធិសញ្ញាជាច្រើនរវាងបារាំង និង សៀម ចន្លោះឆ្នាំ១៨៦៧ និង ១៩០៧  ថៃទោះជាយ៉ាងណា នេះត្រូវបានបញ្ច្រាស់បន្ទាប់ពីការបរាជ័យរបស់ជប៉ុន ហើយព្រំដែនមុនសង្រ្គាមបានស្ដារឡើងវិញនៅឆ្នាំ១៩៤៦។ 
រូបភាពតូច|ផែនទីនៃព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ
រូបភាពតូច|ផែនទីនៃការបាត់បង់ទឹកដីរបស់ប្រទេសថៃដែលត្រូវបាន ប្រើដើម្បីបង្ហាញពីហេតុផលការទាមទារលើបណ្តារដ្ឋជិតខាងរបស់ខ្លួន
ប្រទេសកម្ពុជាបានទទួលឯករាជ្យនៅឆ្នាំ១៩៥៣ ហើយរដ្ឋទាំងពីរចាប់តាំងពីពេលនោះមកមានទំនាក់ទំនងជម្លោះនិងប្រេះស្រាំបន្តិចម្តងៗរហូតដល់កើតនូវជម្លោះមួយបានកើតឡើងនៅចុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៥០ លើកម្មសិទ្ធិនៃប្រាសាទព្រះវិហារ ដែលស្ថិតនៅជាប់នឹងព្រំដែនក្នុងជួរភ្នំដងរែក។  នៅឆ្នាំ១៩៦២ ករណីនេះត្រូវបានបញ្ជូនទៅតុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ ដែលសម្រេចឱ្យកម្ពុជាមានសិទ្ធិពេញក្នុងការគ្រប់គ្រងតំបន់នៃប្រាសាទព្រះវិហារ។  ពាក់កណ្តាលទស្សវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៦០ ក៏បានឃើញវិវាទលើកម្មសិទ្ធិលើ កោះកូកុត។  វិវាទទាំងនេះបានរលត់ទៅវិញ នៅពេលដែលប្រទេសកម្ពុជាបានក្លាយទៅជាជម្លោះជាបន្តបន្ទាប់នៅក្នុងទសវត្សរ៍បន្ទាប់ និងការគ្រប់គ្រងដ៏គ្រោះថ្នាក់នៃពួកខ្មែរក្រហម ដែលមានជនភៀសខ្លួនរាប់ពាន់នាក់ឆ្លងព្រំដែន។  នៅឆ្នាំ១៩៨១ ជនភៀសខ្លួនកម្ពុជា និងវៀតណាមជាង ២៥០ ០០០ នាក់បានរស់នៅក្នុងជំរុំចំនួនម្ភៃនៅតាមព្រំដែន ដែលត្រូវបានគាំទ្រដោយទីភ្នាក់ងារជំនួយអន្តរជាតិ និង ប្រតិបត្តិការសង្គ្រោះព្រំដែនរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ។  ការប្រយុទ្ធគ្នា បានផ្ទុះឡើងនៅតាមព្រំដែនបន្ទាប់ពី ការឈ្លានពាន របស់វៀតណាមមកលើ ប្រទេសកម្ពុជាក្នុងឆ្នាំ១៩៧៩ បន្តពេញទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៨០ រហូតដល់វៀតណាមបានដកខ្លួនចេញពីប្រទេសក្នុងឆ្នាំ១៩៨៩។ ក្នុងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីបញ្ឈប់ការជ្រៀតចូលរបស់ខ្មែរក្រហមពីប្រទេសថៃ ប្រទេសកម្ពុជាបានសាងសង់បន្ទាយដ៏ធំមួយ។ របងតាមបណ្តោយព្រំដែននៅពាក់កណ្តាលទីពីរនៃទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៨០។ ចាប់តាំងពីការមកដល់នៃសន្តិភាពនៅកម្ពុជានៅដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៩០ ទំនាក់ទំនងជាមួយប្រទេសថៃបានផ្ទុះឡើងម្តងទៀតជុំវិញបញ្ហាប្រាសាទព្រះវិហារក៏ដូចជាវិសាលភាពតិចតួចគឺកោះកូកុត។  គណៈកម្មការព្រំដែនមួយត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ១៩៩៥ ក្នុងការប៉ុនប៉ងដោះស្រាយបញ្ហាដោយសន្តិវិធី ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ វាមានការរីកចម្រើនតិចតួច ហើយការបោះបង្គោលព្រំដែនពេញលេញដែលពេញចិត្តភាគីទាំងពីរនៅតែលេចធ្លោ។
ព្រំដែន កម្ពុជា-ថៃ: ភូមិសាស្ត្រ

ភូមិសាស្ត្រ 
រូបភាពតូច|ទិដ្ឋភាពនៃប្រាសាទព្រះវិហារពីលើអាកាស
ព្រំដែន​មួយនេះចាប់​ផ្តើម​ពី​ទិស​ឦសាន​ត្រង់​ចំណុច​បី​ជាមួយ​ប្រទេស​ថៃ នៅ​កំពូល ​ព្រះ​ចំបែង ជួរ​ភ្នំ​ដងរែក និង​តាម​កំពូល​ភ្នំ​ទៅ​ខាង​លិច។  ពេលចេញពីភ្នំ ព្រំប្រទល់បែរទៅទិសនិរតី ឆ្ពោះទៅទិសនិរតីជាធ្នូធំទូលាយ ម្តងម្កាលប្រើប្រាស់ទន្លេដូចជា ស្វាយចេក សិរីសោភ័ណ និង មង្គលបូរី ។ បន្ទាប់មកវាបន្តទៅភាគខាងត្បូង មួយផ្នែកតាមជួរភ្នំក្រវាញបញ្ចប់នៅឈូងសមុទ្រថៃ។ ព្រំដែន​កម្ពុជា​-​ថៃ​មាន​ប្រវែង​ប្រមាណ​៨០០​គីឡូម៉ែត្រ ដែល​រត់​ពី​ឈូង​សមុទ្រ​ថៃ​នៅ​ភាគ​ខាងត្បូង​ដល់​ទន្លេមេគង្គ​ខាងជើង ។  ដីនៅតាមព្រំដែនជាទូទៅជាភ្នំ និងភ្នំ ដោយមានទន្លេធំៗជាច្រើនហូរកាត់តំបន់នេះ។ ជួរភ្នំដែលលេចធ្លោជាងគេគឺភ្នំដងរែក ដែលបង្កើតជារបាំងធម្មជាតិរវាងប្រទេសទាំងពីរ។
ព្រំដែន កម្ពុជា-ថៃ: ជម្លោះ

ជម្លោះ 

 ប្រាសាទព្រះវិហារ 
រូបភាពតូច|ទិដ្ឋភាពប្រាសាទព្រះវិហារ
ជម្លោះ​ព្រំដែន​កម្ពុជា​-​ថៃ លើ​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ ជា​បញ្ហា​រ៉ាំរ៉ៃ​រវាង​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ។  ប្រាសាទនេះស្ថិតនៅលើកំពូលភ្នំក្នុងខេត្តព្រះវិហារក្នុងប្រទេសកម្ពុជា គឺជាចំណុចជម្លោះរវាងប្រទេសទាំងពីរអស់ជាច្រើនទសវត្សរ៍មកហើយ ដោយសារវាស្ថិតនៅជាប់ព្រំដែនរវាងប្រទេសទាំងពីរ។  វិវាទ​ជុំវិញ​កម្មសិទ្ធិ​ដី​ជុំវិញ​ប្រាសាទ​ដែល​ត្រូវ​បាន​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​ទាមទារ។  នៅឆ្នាំ១៩៦២ តុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ បានសម្រេចថា ប្រាសាទព្រះវិហារជារបស់កម្ពុជា ប៉ុន្តែកម្មសិទ្ធិលើដីជុំវិញនោះត្រូវបានទុកចោល។ នៅឆ្នាំ២០០៨ ប្រាសាទនេះត្រូវបានផ្តល់ជាបេតិកភណ្ឌពិភពលោករបស់អង្គការយូណេស្កូ ដែលបង្កឱ្យមានជម្លោះជាថ្មីរវាងប្រទេសទាំងពីរលើកម្មសិទ្ធិលើដីជុំវិញប្រាសាទ។  ការ​កំណត់​នេះ​ទំនង​ជា​ផ្តល់​ឱ្យ​កម្ពុជា​នូវ​ការ​ទាមទារ​កាន់​តែ​ខ្លាំង​ឡើង​ចំពោះ​ទឹក​ដី ដែល​នាំ​ឱ្យ​មាន​ការ​ប៉ះ​ទង្គិច​តាម​ព្រំដែន និង​ការ​ប៉ះ​ទង្គិច​យោធា​រវាង​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ។ កាល​ពី​ឆ្នាំ​២០១១ តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ​បាន​ចេញ​សេចក្តី​សម្រេច​មួយ​ទៀត​ដែល​ផ្តល់​កម្មសិទ្ធិ​លើ​ដី​ជម្លោះ​ជុំវិញ​ប្រាសាទ​ដល់​កម្ពុជា។  ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ភាពតានតឹងរវាងប្រទេសទាំងពីរបានបន្តស្ងប់ស្ងាត់ ហើយការផ្ទុះឡើងនៃអំពើហឹង្សាជាបន្តបន្ទាប់បានកើតឡើងក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំមកនេះ។ ព្រំដែន​ជា​ប្រភព​នៃ​ភាព​តានតឹង​រវាង​កម្ពុជា និង​ថៃ​អស់​រយៈពេល​ជា​ច្រើន​ឆ្នាំ​មក​ហើយ ដោយ​មាន​ជម្លោះ​ជា​ច្រើន​លើ​កម្មសិទ្ធិ​នៃ​តំបន់​ពិសេស។ បញ្ហា​ដ៏​ចម្រូងចម្រាស​បំផុត​មួយ​គឺ​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​ដែល​ស្ថិត​នៅ​លើ​ច្រាំង​ភ្នំ​ដងរែក ហើយ​ត្រូវ​បាន​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​ទាមទារ។ កាល​ពី​ឆ្នាំ​២០១៣ តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ​បាន​សម្រេច​ថា​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​ជា​របស់​កម្ពុជា ប៉ុន្តែ​តំបន់​ជុំវិញ​នៅ​តែ​មាន​ជម្លោះ។ ក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ប្រទេសទាំងពីរបានខិតខំប្រឹងប្រែងធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវទំនាក់ទំនង និងដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែន រួមទាំងការបង្កើតគណៈកម្មការព្រំដែនចម្រុះ និងការចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងជាច្រើនស្តីពីការកំណត់ព្រំដែន និងការគ្រប់គ្រង។ 

 កោះកូត
ព្រំដែន កម្ពុជា-ថៃ: ប្រាសាទព្រះវិហារ

ប្រាសាទព្រះវិហារ 
រូបភាពតូច|ទិដ្ឋភាពប្រាសាទព្រះវិហារ
ជម្លោះ​ព្រំដែន​កម្ពុជា​-​ថៃ លើ​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ ជា​បញ្ហា​រ៉ាំរ៉ៃ​រវាង​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ។  ប្រាសាទនេះស្ថិតនៅលើកំពូលភ្នំក្នុងខេត្តព្រះវិហារក្នុងប្រទេសកម្ពុជា គឺជាចំណុចជម្លោះរវាងប្រទេសទាំងពីរអស់ជាច្រើនទសវត្សរ៍មកហើយ ដោយសារវាស្ថិតនៅជាប់ព្រំដែនរវាងប្រទេសទាំងពីរ។  វិវាទ​ជុំវិញ​កម្មសិទ្ធិ​ដី​ជុំវិញ​ប្រាសាទ​ដែល​ត្រូវ​បាន​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​ទាមទារ។  នៅឆ្នាំ១៩៦២ តុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ បានសម្រេចថា ប្រាសាទព្រះវិហារជារបស់កម្ពុជា ប៉ុន្តែកម្មសិទ្ធិលើដីជុំវិញនោះត្រូវបានទុកចោល។ នៅឆ្នាំ២០០៨ ប្រាសាទនេះត្រូវបានផ្តល់ជាបេតិកភណ្ឌពិភពលោករបស់អង្គការយូណេស្កូ ដែលបង្កឱ្យមានជម្លោះជាថ្មីរវាងប្រទេសទាំងពីរលើកម្មសិទ្ធិលើដីជុំវិញប្រាសាទ។  ការ​កំណត់​នេះ​ទំនង​ជា​ផ្តល់​ឱ្យ​កម្ពុជា​នូវ​ការ​ទាមទារ​កាន់​តែ​ខ្លាំង​ឡើង​ចំពោះ​ទឹក​ដី ដែល​នាំ​ឱ្យ​មាន​ការ​ប៉ះ​ទង្គិច​តាម​ព្រំដែន និង​ការ​ប៉ះ​ទង្គិច​យោធា​រវាង​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ។ កាល​ពី​ឆ្នាំ​២០១១ តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ​បាន​ចេញ​សេចក្តី​សម្រេច​មួយ​ទៀត​ដែល​ផ្តល់​កម្មសិទ្ធិ​លើ​ដី​ជម្លោះ​ជុំវិញ​ប្រាសាទ​ដល់​កម្ពុជា។  ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ភាពតានតឹងរវាងប្រទេសទាំងពីរបានបន្តស្ងប់ស្ងាត់ ហើយការផ្ទុះឡើងនៃអំពើហឹង្សាជាបន្តបន្ទាប់បានកើតឡើងក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំមកនេះ។ ព្រំដែន​ជា​ប្រភព​នៃ​ភាព​តានតឹង​រវាង​កម្ពុជា និង​ថៃ​អស់​រយៈពេល​ជា​ច្រើន​ឆ្នាំ​មក​ហើយ ដោយ​មាន​ជម្លោះ​ជា​ច្រើន​លើ​កម្មសិទ្ធិ​នៃ​តំបន់​ពិសេស។ បញ្ហា​ដ៏​ចម្រូងចម្រាស​បំផុត​មួយ​គឺ​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​ដែល​ស្ថិត​នៅ​លើ​ច្រាំង​ភ្នំ​ដងរែក ហើយ​ត្រូវ​បាន​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​ទាមទារ។ កាល​ពី​ឆ្នាំ​២០១៣ តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ​បាន​សម្រេច​ថា​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​ជា​របស់​កម្ពុជា ប៉ុន្តែ​តំបន់​ជុំវិញ​នៅ​តែ​មាន​ជម្លោះ។ ក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ប្រទេសទាំងពីរបានខិតខំប្រឹងប្រែងធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវទំនាក់ទំនង និងដោះស្រាយជម្លោះព្រំដែន រួមទាំងការបង្កើតគណៈកម្មការព្រំដែនចម្រុះ និងការចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងជាច្រើនស្តីពីការកំណត់ព្រំដែន និងការគ្រប់គ្រង។
ព្រំដែន កម្ពុជា-ឡាវ

ព្រំដែនកម្ពុជា-ឡាវ គឺជាព្រំដែនអន្តរជាតិរវាង ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និង សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតឡាវ ។ ព្រំដែននេះមានប្រវែង៥៥៥គីឡូម៉ែត្រ (៣៤៥ម៉ាយ) ហើយរត់ពីចំណុចបីជាមួយព្រះរាជាណាចក្រថៃនៅភាគខាងលិចទៅចំណុចបីជាមួយខ្ញុំ  

នៅខាងកើត។  
រូបភាពតូច|គំនូសពណ៌ក្រហមជាព្រំដែនកម្ពុជា-ឡាវ
ព្រំដែន កម្ពុជា-ឡាវ: ទីតាំង

ទីតាំង 
រូបភាពតូច|ស្ថានីយ​ឆ្លងកាត់​ព្រំដែន​ខេត្តស្ទឹងត្រែង ឡាវ-កម្ពុជា។
ព្រំដែន​ចាប់​ផ្តើម​ពី​ទិស​ខាង​លិច​ត្រង់​ចំណុច​បី​ជាមួយ​ប្រទេស​ថៃ​នៅ​កំពូល​ព្រះ​ចំបែង​ក្នុង ​ជួរ​ភ្នំ​ដងរែក ។ ព្រំប្រទល់​បន្ទាប់​មក​បន្ត​ដី​គោក​ទៅ​ភាគ​អាគ្នេយ៍​ឈៀង​ខាង​កើត​ដល់​ទន្លេ​រលាប ហើយ​បន្ត​ពី​ខាង​កើត​ទៅ ​ទន្លេ​មេគង្គ ។ ទន្លេមេគង្គនៅទីនេះធំទូលាយណាស់ បង្កើតបានជា តំបន់ប្រជុំកោះស៊ីផាន់ដុនដោយមានព្រំប្រទល់តាមបណ្តោយមាត់ទន្លេភាគខាងត្បូងនៃបឹងទន្លេនេះ មុននឹងចាកចេញពីវា ហើយបន្តទៅដីខាងជើង។ ព្រំដែន​បត់​ទៅ​ទិស​ខាង​កើត​ដល់ ទន្លេកុង ហើយ​បន្ត​ដំណើរ​ទៅ​ខាង​កើត​រហូត​ដល់​ចំណុច​បី​របស់​វៀតណាម​នៅជួរភ្នំអណ្ណាម ។
ព្រំដែន កម្ពុជា-ឡាវ: ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រវត្តិសាស្ត្រ 

ចាប់រ៍ឆ្នាំ បារាងារាំងបបន់ ពីដំបូងនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាសម័យទំនើប និង វៀតណាម ហើយ អាណានិគម នៃ ឥណ្ឌូចិនរបស់ បារាំង ្រូវ បានង្ើតឡើងនៅឆ្នាំ1887  ) ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ តំបន់ទាំងអស់ៅភាគខាងកើតនៃទន្លេមេគង្គត្រូវបាន បញ្ចូលទៅក្នុងឥណ្ឌូចិនរបស់បារាំង នៅឆ្នាំ 1893 បន្ទាប់ពី សង្រ្គាមបារាំង-សៀម ។  នៅឆ្នាំ 1905 តំបន់ឡាវភាគខាងត្បូងនៃ ស្ទឹងត្រែង និង រតនគិរីត្រូវបានផ្ទេរមកកម្ពុជា ដោយផ្អែកលើ ទំនាក់ទំនងប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់ពួកគេជាមួយនគរខ្មែរ ដោយតំបន់តូចមួយឡាវណាម។ អាណាចក្រគិតថា ក្រោយមកអាជ្ញាធរបារាំងបានប្រើព្រំដែនប្រពី្តិសាស្ត្រនៃខេត្តស្ទឹងត្រែង ជាព្រំដែនកម្ពុជា-ឡាវ ទោះបីជានៅពេលនេះ គ្រាន់តែជាខ្សែបន្ទាត់រដ្ឋបាលផ្ទៃក្នុងដែលរត់កាត់តំបន់ដាច់ស្រយាលមួយ មិនមានការសង្កត់ ចាំបាច់ត្រូវកំណត់វាឱ្យបានលម្អិត។ 
រូបភាពតូច|ផែនទីព្រំដែនកម្ពុជា-ឡាវ
ទាំង​ឡាវ និង​កម្ពុជា​ទទួល​បាន​ឯករាជ្យ​នៅ​ឆ្នាំ ១៩៥៤ ហើយ​ព្រំដែន​បាន​ក្លាយ​ជា​រដ្ឋ​មួយ​រវាង​រដ្ឋ​អធិបតេយ្យ​ពីរ។  តំបន់ព្រំដែនមានភាពប្រែប្រួលពេញមួយទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1950-80 ដោយសារជម្លោះផ្សេងៗនៅឥណ្ឌូចិន។  ក៏មានភាពតានតឹងលើការទាមទាររបស់ឡាវដែលមិនព្រមទទួលស្គាល់ចំពោះខេត្តស្ទឹងត្រែង ដោយប្រទេសកម្ពុជាបានធ្វើយុទ្ធនាការខ្មែរ-ឯកបក្សក្នុងតំបន់ក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1950-60 ។  ជាលទ្ធផល គ្មានការបោះបង្គោលព្រំដែនណាមួយបានកើតឡើងទេ ហើយទំនាក់ទំនងឡាវ-កម្ពុជា នៅតែមានភាពត្រជាក់ កាន់តែយ៉ាប់យ៉ឺនបន្ថែមទៀត ក្នុងអំឡុងការគ្រប់គ្រងរបស់ ខ្មែរក្រហម ជាតិនិយម-កុម្មុយនិស្ត នៅកម្ពុជាពីឆ្នាំ 1975-79 ។  នៅឆ្នាំ 2000 ប្រទេសទាំងពីរបានប្រកាសថាពួកគេនឹងចាប់ផ្តើមការងារលើការបោះបង្គោលព្រំដែន។ នៅពេលដែលការងារជាច្រើនត្រូវបានបញ្ចប់នៅចុងឆ្នាំ 2019 មានផ្នែកខ្លះនៃព្រំដែននៅតែមិនទាន់កំណត់ព្រំដែននៅឡើយ។ដកស្រង់ចេញពីសារព័ត៏មានវីគីភីឌាភាសាអង់គ្លេស 

ផ្នែកខ្លះបានកែសម្រួល
ព្រំដែនកម្ពុជា–វៀតណាម

ព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម គឺជាព្រំដែនអន្តរជាតិរវាងទឹកដីកម្ពុជា និងវៀតណាម។  ព្រំដែនមានប្រវែង១១៥៨  គីឡូម៉ែត្រ (៧២៧ ម៉ាយ) ហើយរត់ពីចំណុចបីជាមួយឡាវនៅភាគខាងជើងទៅឈូងសមុទ្រថៃនៅភាគខាងត្បូង។  
រូបភាពតូច|ព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម ក្នុងនោះក៏បង្ហាញកោះត្រល់និងដែនដីកម្ពុជាក្រោមនៅភាគខាងត្បូងនៃវៀតណាមដែលធ្លាប់ស្ថិតនៅក្រោមការកាន់កាប់របស់ខ្មែរកាលពីអតីតកាល តែឥឡូវត្រូវស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់វៀតណាម។
ខេត្តកម្ពុជាចំនួន ៩ មានព្រំប្រទល់ជាប់ជាមួយនិងព្រំដែននៃប្រទេសវៀតណាម ដូចជា ខេត្តរតនគិរី , ខេត្តមណ្ឌលគិរី , ខេត្តក្រចេះ ,ខេត្តត្បូងឃ្មុំ , ព្រៃវែង , ស្វាយរៀង , ខេត្តកណ្តាល , ខេត្តតាកែវ និង ខេត្តកំពត ។
ព្រំដែនកម្ពុជា–វៀតណាម: ច្រកព្រំដែនសំខាន់ៗ

ច្រកព្រំដែនសំខាន់ៗ 
រូបភាពតូច|ច្រកព្រំដែនអន្តរជាតិបាវិត(កម្ពុជា) - ម៉ុកបៃ (វៀតណាម) 

•ច្រកអន្តរជាតិអូរយ៉ាដាវ (ស្រុកអូរយ៉ាដាវ , ខេត្តរតនគិរី,ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា) - ឡេ ថាញ់ (ស្រុកឌឹកកឺ,ខេត្តយ៉ាឡាយ ,សាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមវៀតណាម)

•ច្រកអន្តរជាតិបាវិត (ក្រុងបាវិត,ខេត្តស្វាយរៀង,ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា) - មុកប៉ៃ (ស្រុកបេន កូវ ,ខេត្តតៃនិញ , សាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមវៀតណាម)
•ក្អមសំណ (ស្រុកលើកដែក,ខេត្តកណ្តាល,ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា) - វិញ ស៊ួង (ស្រុកតាន់ចូវ ,ខេត្តអានយ៉ាង,សាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមវៀតណាម) 

•ច្រកអន្តរជាតិភ្នំដិន (ស្រុកគីរីវង្ស,ខេត្តតាកែវ,ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា) - ទិញបៀន (ស្រុកទិញបៀន,ខេត្តអានយ៉ាង,សាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមវៀតណាម)

•ច្រកអន្តរព្រែកចាក (ស្រុកកំពង់ត្រាច,ខេត្តកំពត,ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា) - ហាទៀង (ស្រុកហាទៀង,ខេត្តកៀងយ៉ាង,សាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមវៀតណាម) ។
ព្រំដែនកម្ពុជា–វៀតណាម: ទីតាំង

ទីតាំង 
រូបភាពតូច|បង្គោលព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម (១៧១)
ព្រំដែនចាប់ផ្តើមនៅភាគខាងជើងត្រង់ចំណុចបីជាមួយឡាវ ហើយជាដីគោកបន្តបន្ទាប់រហូតទៅដល់ភាគខាងត្បូង(ដែនដីកម្ពុជាក្រោម) ម្តងម្កាលប្រើប្រាស់ទន្លេដូចជាទន្លេសាន។ ការប្រែជារង្វង់ធំមួយទៅទិសនិរតី លើកលែងតែប្រជ្រុយរបស់កម្ពុជា ដែលគេស្គាល់ថាជាចំពុះសេក ដែលភាគច្រើនរត់លើដីគោក ប៉ុន្តែពេលខ្លះក៏ប្រើទន្លេដូចជា ទន្លេវ៉ាំងគោ និងទន្លេសៃហ្គន។ បន្ទាប់​ពី​កាត់​កាត់​ដីសណ្ដ​ទន្លេ​មេគង្គ វា​បន្ត​ទៅ​ភាគ​និរតីដោយ​បញ្ចប់​នៅ​ឈូង​សមុទ្រ​ថៃ ភាគ​ខាង​លិច​ក្រុង​ហាទៀង។  ព្រំដែន​សមុទ្រ​បង្កើត​ជា​រង្វិលដូច្នេះ​កោះត្រល់ ជា​កម្មសិទ្ធិ​របស់​វៀតណាម បើ​ទោះ​ជា​វា​នៅ​ជិត​ច្រាំង​សមុទ្រ​កម្ពុជា​ជាង​ក៏​ដោយ។
ព្រំដែនរវាងថៃ និងវៀតណាម

ព្រំដែន ​រវាង ​ថៃ និង ​វៀតណាម ជា​ព្រំដែន ​សមុទ្រ ​ទាំង​ស្រុង ហើយ​ស្ថិត​នៅ​ក្នុង ​ឈូង​សមុទ្រ​ថៃ ។ បានចុះហត្ថលេខាក្នុងឆ្នាំ ១៩៩៧ វាគឺជាកិច្ចព្រមព្រៀងដំបូងចាប់តាំងពី អនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីច្បាប់សមុទ្រ នៅក្នុងតំបន់ជម្លោះនេះរវាងប្រទេសផ្សេងៗគ្នាដែលមានព្រំប្រទល់ជាប់ឈូងសមុទ្រ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ សូមកត់សម្គាល់កិច្ចព្រមព្រៀងពីមុនក្នុងឆ្នាំ ១៩៩២ ស្តីពីនិយមន័យនៃតំបន់គ្រប់គ្រងសហប្រតិបត្តិរវាងម៉ាឡេស៊ី និងថៃ។

ផ្ទៃដីត្រួតស៊ីគ្នាសរុប ៦០៧៤ គីឡូម៉ែត្រ ២ ប្រសិនបើយើងពិចារណាលើការអះអាងរៀងៗខ្លួន។ ប្រទេសទាំងពីរបានចាប់ផ្តើមការចរចាជាផ្លូវការនៅឆ្នាំ ១៩៩២  ដើម្បីកំណត់តំបន់។ កិច្ចព្រមព្រៀងមួយត្រូវបានឈានដល់បន្ទាប់ពី ៩ ជុំដែលបានធ្វើឡើងក្នុងរយៈពេល ៧ ឆ្នាំនិងពានរង្វាន់ 32.5 % នៃផ្ទៃដីប្រទេសវៀតណាម។

កិច្ចព្រមព្រៀងនេះត្រូវបានចុះហត្ថលេខាជាផ្លូវការនៅថ្ងៃទី ៩ ខែសីហា ឆ្នាំ ១៩៩៧ និងចូលជាធរមាននៅថ្ងៃទី ២៧ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ១៩៩៨ ។ វាកំណត់ផ្នែកត្រង់ដោយផ្អែកលើពីរចំណុច៖

 ចំណុច C៖ រយៈទទឹង N 07° 48' 00.0000, បណ្តោយ E 103° 02' 30.0000
 វាគឺជាចំណុចខាងជើងបំផុតនៃតំបន់អភិវឌ្ឍន៍រួមដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយអនុស្សរណៈឆ្នាំ ១៩៧៩ ហើយស្របគ្នានឹងចំណុចទី 43 នៃការទាមទារនៅលើធ្នើទ្វីបម៉ាឡេស៊ីបានរីកចម្រើននៅឆ្នាំ ១៩៧៩ ។
 ចំណុច K៖ រយៈទទឹង N 08° 46' 54.7754, បណ្តោយ E 102° 12' 11.6542
 វា​ជា​ចំណុច​ដែល​ស្ថិត​នៅ​តាម​ព្រំដែន​សមុទ្រ​រវាង​សាធារណរដ្ឋ​សង្គមនិយម​វៀតណាម និង​កម្ពុជា ដែល​ជា​បន្ទាត់​ត្រង់​ស្មើ​គ្នា​ពី ​កោះ​ថូជូ និង ​កោះវ៉ៃ ។
ព្រំដែនរវាងថៃ និងវៀតណាម: អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ 

 បញ្ជីព្រំដែនដីតាមប្រទេស
 បញ្ជីព្រំដែនសមុទ្រតាមប្រទេស
ព្រំដែនសមុទ្រ

ស្តាំ|រូបភាពតូច| លក្ខណៈពិសេស ដែនកំណត់ និងតំបន់
ព្រំដែនសមុទ្រ គឺជាការបែងចែកគំនិតនៃផ្ទៃទឹករបស់ផែនដី ដោយប្រើលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យ សរីរវិទ្យា ឬ ភូមិសាស្ត្រនយោបាយ ។ អាស្រ័យហេតុនេះ វាជាធម្មតាមានព្រំប្រទល់ដែននៃ សិទ្ធិជាតិ ផ្តាច់មុខលើធនធានរ៉ែ និងជីវសាស្រ្ត VLIZ Maritime Boundaries Geodatabase, General info; retrieved 19 November 2010 ដែលគ្របដណ្តប់លើលក្ខណៈដែនសមុទ្រ ដែនកំណត់ និងតំបន់។ Geoscience Australia, Maritime definitions; retrieved 16 January 2023 ជាទូទៅ ព្រំដែនសមុទ្រត្រូវបានកំណត់នៅចម្ងាយជាក់លាក់មួយពីឆ្នេរសមុទ្រនៃដែនសមត្ថកិច្ច។ ទោះបីជានៅប្រទេសខ្លះពាក្យថា ព្រំដែនសមុទ្រ តំណាងឱ្យ ព្រំដែន នៃ ប្រទេសដែនសមុទ្រ United States Department of State, Maritime boundaries ; retrieved 19 November 2010. ដែលត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីច្បាប់សមុទ្រ ក៏ដោយ ព្រំដែនសមុទ្រជាធម្មតាបម្រើដើម្បីកំណត់គែមនៃដែនទឹកអន្តរជាតិ ។

ព្រំដែនសមុទ្រមាននៅក្នុងបរិបទនៃ ដែនទឹក តំបន់ជាប់គ្នា និង តំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្តាច់មុខ ; ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ វាក្យស័ព្ទមិនរួមបញ្ចូលព្រំដែន បឹង ឬ ទន្លេ ដែលត្រូវបានពិចារណាក្នុងបរិបទនៃព្រំប្រទល់ដី។

ព្រំដែន​សមុទ្រ​ខ្លះ​នៅ​មិន​ទាន់​កំណត់​បាន​ទេ បើ​ទោះ​បី​ជា​មាន​ការ​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង​ដើម្បី​បញ្ជាក់​ឱ្យ​ច្បាស់​ក៏​ដោយ។ នេះត្រូវបានពន្យល់ដោយកត្តាអារេ មួយចំនួនដែលពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហាក្នុងតំបន់។ 

ការ​កំណត់​ព្រំដែន ឬ​កំណត់​ព្រំដែន​សមុទ្រ​មាន​ផល​ប៉ះពាល់​ជា​យុទ្ធសាស្ត្រ សេដ្ឋកិច្ច និង​បរិស្ថាន (សូម​មើល ​ការ​កំណត់​ព្រំដែន​សមុទ្រ )។ Geoscience Australia, Law of the Sea and Maritime Jurisdiction Project.
ព្រះកាលទេព

ព្រះកាល  ឬ ព្រះកាលា ឬ  ព្រះកាលជ័យស្រី  250pxទេវរូប ព្រះកាលជ័យស្រី សិល្បៈថៃ រានទេវតារក្សាក្រុងបាងកក ថៃ.សាសនា ព្រហ្មញ្ញ សាសនាហិណ្ឌូសាសនាព្រះវេទនិកាយត័នត្រៈព្រះពុទ្ធសាសនានិកាយវជរយានសាស្ត្រាវុធក្នុងដៃ  ព្រះខ័ន ទេពជាយារបស់ ព្រះម៉ែកាលីយាន្តជំនិះសត្វទីទុយ 

រូបភាពតូច| ទេវរូបព្រះកាលា សិល្បៈឥណ្ឌូនេស៊ី.

ព្រះកាល  ឬ ព្រះមហាកាលា ឬ  ព្រះកាលជ័យស្រី  (  ,  ) គឺ ទេវតានៃព្រហ្មញ្ញ សាសនា ហិណ្ឌូសាសនា ព្រះវេទ  និកាយត័នត្រៈនិង ព្រះពុទ្ធសាសនានិកាយវជរយាន។.  ព្រះអង្គ  គឺ ទេវតាទេពភេទបុរសរក្សាពិភពលោកក្នុង​នៅសកលលោក.៕  ជាភាសាសំស្រ្កឹត ដែលមានន័យថាពេលវេលា។The A to Z of Hinduism par B.M. Sullivan publié par Vision Books, page 124, .

រូបភាពតូច| ទេវរូបព្រះកាលរាជវង្សឈីង.
ព្រះកុវេរៈ

រូបភាពតូច| ទេវរូបព្រះកុវេរៈ សិល្បៈឥណ្ឌូនេស៊ី.

ព្រះកុវេរៈ  ( ,  ,  ) គឺ ទេវតានៃព្រហ្មញ្ញ សាសនា ហិណ្ឌូសាសនា ព្រះវេទ  ព្រះអង្គ  គឺ ព្រះបាទវេស្សវ័ណនៃព្រះពុទ្ធសាសនា។. និង ព្រះពោធិសត្វច័មភលក្នុងនិកាយត័នត្រៈនិងនិកាយវជរយាន. ៕  ព្រះអង្គ  គឺ ទេពនិករការពារទិសខាងជើងហើយ​គឺ​ជាស្ដេចចក្រពត្តិយក្ស.៕ ព្រះអង្គទ្រង់រៀបអភិសេកនិងមានព្រះមហេសី  គឺ៖ ព្រះនាងចារវី។
ព្រះកែវមរកត

ព្រះកែវមរកត 250px Cambodia the Emerald Buddha 17th century, at Silver Pagoda Phnom Penh. Geographic School Bulletins (1940) Geographic School Bulletins, Publisher: Original from the University of California.  ឆ្នាំបង្កើត 44 BC. Pali Text Society (1997) Journal of the Pali Text Society, Volume 23, Publisher: The Society, Original from the University of Michigan ISBN: 0860133567  ឆ្នាំមកដល់កម្ពុជា​ ស.វទី១១ (11th Century) សម័យកាល អង្គរទី២សូរ្យវរ្ម័ន​ទី១ ឆ្នាំ ១០៤០ នៃគ.សករាជ​ឆ្នាំតម្កល់* យសោធរៈបុរៈ 
(Yasodharapura) ៦៣ ឆ្នាំ
 ស្រីអាយុធ្យា 
(Srei Ayuttaya) ១៧ ឆ្នាំ
 កំពែងពេជ្រ 
(Kompheng Pich) ២០ ឆ្នាំពុទ្ធសាសនា មហាយាន​ ​ពុទ្ធិស័ទថ្វា (Bodhisattva)

យោងតាមកំណត់ត្រា​របស់កម្ពុជា របស់លោក ទេពពិទូរ ឈឹម ក្រសេម ឬ "ក្រសេមគន្ធៈបណ្ឌិត" ចុះផ្សាយក្នុងទស្សនាវដ្ដីកម្ពុជា​សុរិយា កិច្ចកាល លើកទី9 ឆ្នាំ (1950)

ព្រះកែវមរកត () () (Kh-pronoun: Preah Keo Morokot) ដែលកំពុងស្ថិត​នៅប្រទេស ស្រីលង្កា (អង់គ្លេស: Sri Lanka) ក្នុងរាជស្ដេច "លង្កស្សរាជ" ដែលបានតម្កល់ បដិមា (Statue) "ព្រះកែវមរកត" ​ក្នុងមហាវិហារ មេឃគិរី ដែលជាទីសិក្សាសំណាក់ធម៌យ៉ាងធំ ហាក់ដូចជា មហាវិទ្យាល័យ បរិយត្តិធម៌ក្នុងសម័យនោះ ។ គ្រានោះដែលមានស្ដេចភូមា (បច្ចុប្បន្នជា​ប្រទេស មីយ៉ាន់ម៉ា​) ព្រះនាម "អនុរុទ្ធ" (អង់គ្លេស: Anawrahta) ទ្រង់បានធ្វើបដិសណ្ឋារៈ រឹតចំណងការទូតសាសនា ជាមួយស្ដេច "លង្កស្សរាជ" ទ្រង់បានសុំចំចម្លង ព្រះត្រៃបិដក ជាភាសា​បាលី ១ចប់ និងប្រែជាភាសាលង្កា ១ចប់ទៀត ហើយព្រះអង្គសូមរតនា សុំព្រះកែវមរកត ជាទីគោរពរំលឹកដល់ពុទ្ធសាសនាផងដែរ ហើយព្រះបាទ លង្កស្សរាជ ក៏យល់ព្រមថ្វាយតាមសំណើរនេះ ។ កាលបើចម្លងចប់ហើយ ព្រះបាទ អនុរុទ្ធ ក៏បញ្ជូនព្រះត្រៃបិដក ជាភាសាបាលី ដាក់សំពៅ ១ និង ឱ្យជញ្ជូន ព្រះត្រៃបិដកសម្រាយព្រមទាំង បដិមា ព្រះកែវមរកត ដាក់សំពៅ ១ទៀត រីឯ ព្រះអង្គទ្រង់គង់នៅសំពៅ ដែលដាក់ព្រះត្រៃបិដកបាលី សំពៅទាំង២ បានបើកចាកចេញពីកោះលង្កា កាត់តាមមហាសមុទ្រឥណ្ឌា (អង់គ្លេស: India Ocean) សំដៅមកប្រទេសភូមា តែកាលមកដល់កណ្ដាលសមុទ្រ សំពៅទាំង២ បានជួបព្យុះបក់បោក សំពៅដែលផ្ទុកព្រះត្រៃបិដកសម្រាយព្រមទាំង បដិមា ព្រះកែវមរកត បានរសាត់មកដល់ត្រោយសមុទ្រ ត្រង់ខែត្របន្ទាយមាសនៃ អាណាចក្រខ្មែរ ភាគខាងត្បូង ។ ក្រមការខែត្រចាប់សំពៅនេះបាន ក៏នាំយក ព្រះត្រៃបិដកសម្រាយ ព្រមទាំង បដិមា ព្រះកែវមរកត មកថ្វាយព្រះមហាក្សត្រខ្មែរព្រះនាម 
"សូរ្យវរ្ម័ន​ទី១" (អង់គ្លេស: Suryavarman I) នៅក្រុង "ស្រីយសោធរៈបុរៈ" (អង់គ្លេស: Yashodharapura) ទ្រង់សោមនស្សណាស់ឱ្យទទួលទុកក្នុងព្រះបរមរាជវាំង ក្នុងរវាងឆ្នាំ ១០៤០ នៃគ​.សករាជ ។ ក្រោយមកក្នុងរវាងឆ្នាំ ១០៤៤ នៃគ.សករាជ ព្រះបាទ អនុរុទ្ធ ដែលសោយរាជ្យសម្បត្តិផ្លូវការណ៍ នៃអាណាចក្របាកាន បានជ្រាបដឹងដំណឹងនេះទ្រង់បានត្រាសបញ្ជារ ឱ្យរាជបំរើនាំរាជសារមកស្នើសុំយករបស់ទាំងនេះត្រឡប់ទៅវិញ ព្រះបាទ សូរ្យវរ្ម័ន​ទី១ ក៏យល់ព្រម​ប្រគល់រាល់របស់ដែលបានមកពីសំពៅនោះទៅវិញទាំងអស់ លើកលែងតែបដិមា ព្រះកែវមរកត ទ្រង់សូមរក្សាទុកក្នុងព្រះនគរ ដើម្បីជាការគោរពបូជា ដូចនេះ បដិមា ព្រះកែវមរកត បានស្ថិតក្នុងប្រទេសកម្ពុជាដោយអាការយ៉ាងនេះ ។​ Tep pitur Chim-Krasem (1950) 
 Kambuja Suriya Issue 9,  Publisher: Church of the Trinity Buddhist University of Cambodia p.82    Eng Sut (1991) 
 Moha Boros Khmer Volume 1, Publisher: Cambodia Member of the Committee on History and Culture p.242