ព្រះរាជក្រឹត្យនៃណង់

រូបភាពតូច| ហង់រីទី៤ នៃប្រទេសបារាំង ដោយព្រះគុណនៃព្រះ ស្តេចគ្រីស្ទានបំផុតនៃប្រទេសបារាំង និងណាវ៉ារ
រូបភាពតូច| ព្រះរាជ្យក្រឹត្យនៃណង់
ព្រះរាជក្រឹត្យណង់ (    ) ត្រូវបានចុះហត្ថលេខានៅខែមេសា ឆ្នាំ១៥៩៨ ដោយ ស្តេចហង់រីទី៤ និងបានផ្តល់សិទ្ធិដល់សាសនិកភាគតិច កាលវ៉ានីស ប្រូតេស្តង់ នៃប្រទេសបារាំង ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថា យូហ្គឺណុត នូវសិទ្ធិដ៏ច្រើនក្នុងប្រទេស ដែលប្រជាជនភាគច្រើនជា កាតូលិក ។

វាបានផ្តល់ការសមភាពខាងសាសនាដល់ពួកប្រូតេស្តង់ យូហ្គឺណុត ដែលបានធ្វើការតស៊ូយ៉ាងយូរ និងបង្ហូរឈាមដើម្បីសិទ្ធិរបស់ពួកគេនៅក្នុងប្រទេសបារាំង។ ខ្លឹមសារសំខាន់ៗគឺ៖ Geoffrey Treasure, The Huguenots (Yale UP, 2015) pp 226–229. Charles Tylor. The Huguenots in the Seventeenth Century (1892) pp 9–10.

 សេរីភាព​នៃ​សតិសម្បជញ្ញៈ និង​សិទ្ធិ​ក្នុង​ការ​ប្រតិបត្តិ​សាសនា​របស់​ពួកគេ (ប្រូតេស្តង់) នៅ​តាម​ទីប្រជុំជន និង​ទីក្រុង​ជាក់លាក់​មួយ​ចំនួន​ទូទាំង​ប្រទេស​បារាំង។
 សិទ្ធិកាន់កាប់មុខតំណែងសាធារណៈ រួមទាំងសិទ្ធិក្នុងការបម្រើការជាចៅក្រម និងអ្នកគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាល ដោយមិនចាំបាច់លះបង់សាសនារបស់ខ្លួន។
 សិទ្ធិក្នុងការថែរក្សាសាលារៀន និងសាកលវិទ្យាល័យផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ពួកគេ និងទទួលបានមូលនិធិពីរដ្ឋាភិបាលសម្រាប់ពួកគេ។
 សិទ្ធិ​ក្នុង​ការ​ពង្រឹងទីប្រជុំជននិង​ក្រុង​របស់​ខ្លួន ដើម្បី​ការពារ​ខ្លួន។
 សិទ្ធិ​ក្នុង​ការ​រក្សា​កង​កម្លាំង​យោធា​របស់​ខ្លួន (គេ​ស្គាល់​ថា​ជា "កងជីវពលយូហ្គឺណុត") ដែល​ត្រូវ​បង់​ថ្លៃដោយ​រដ្ឋាភិបាល​បារាំង។
 សិទ្ធិក្នុងការចូលរួមក្នុងពាណិជ្ជកម្ម និងវិជ្ជាជីវៈជាក់លាក់មួយចំនួន រួមទាំងការផលិត និងលក់វាយនភណ្ឌ និងអាវុធ។
 សិទ្ធិ​ធ្វើ​ដំណើរ​ដោយ​សេរី​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស​បារាំង​ដោយ​មិន​ត្រូវ​រង​ការ​ស្វែង​រក​ឬ​រឹប​អូស​យក​ទ្រព្យ​សម្បត្តិ​របស់​ខ្លួន។
 សិទ្ធិក្នុងការបញ្ចុះសពរបស់ពួកគេនៅក្នុងទីបញ្ចុះសពរបស់ពួកគេ។

ព្រះរាជក្រឹត្យណង់ បានជួយបញ្ចប់សង្គ្រាមសាសនានៅប្រទេសបារាំង ដែលបានផ្ទុះឡើងអស់ជាច្រើនទសវត្សរ៍មកហើយ។ វាក៏បានធានាផងដែរថា ពួកភាគតិចប្រូតេស្តង់នៅក្នុងប្រទេសបារាំងនឹងមានវិធានការនៃសេរីភាពខាងសាសនា និងនយោបាយ ហើយបានជួយបង្កើតប្រទេសបារាំងជាសង្គមដែលមានសមភាព និងពហុនិយម។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ នៅទីបំផុតរាជក្រឹត្យនេះត្រូវបានដកហូតដោយស្តេចល្វីទី១៤ ក្នុងឆ្នាំ១៦៨៥ ដែលនាំឱ្យមានការបណ្តេញពួកយូហ្គឺណុតពីប្រទេសបារាំងយ៉ាងច្រើន និងការបាត់បង់ទេពកោសល្យ និងធនធានសម្រាប់ប្រទេស។

នៅក្នុង ក្រឹត្យ នេះ ស្តេចហង់រីមានគោលបំណងជាចម្បងដើម្បីលើកកម្ពស់ការរួបរួមជាតិ។  សេចក្តីសម្រេច បានបំបែកសង្គមចេញពីការរួបរួមជាមួយសាសនា ហើយបានចាត់ទុកពួកប្រូតេស្តង់មួយចំនួនជាលើកដំបូង លើសពី ពួកគិតខុសឆ្គង និងពួកបែកឆ្វេង ហើយបានបើកផ្លូវសម្រាប់ការបែង​ចែករវាងរដ្ឋនិងសាសនា និងសមភាពសង្គម។ ក្នុងការផ្តល់ សេរីភាពទូទៅនៃមនសិការ ដល់បុគ្គល ក្រឹត្យនេះបានផ្តល់សម្បទានជាក់លាក់ជាច្រើនដល់ពួកប្រូតេស្តង់ ដូចជាការលើកលែងទោស និងការផ្តល់ សិទ្ធិស៊ីវិល របស់ពួកគេឡើងវិញ រួមទាំងសិទ្ធិធ្វើការក្នុងវិស័យណាមួយ សូម្បីតែសម្រាប់រដ្ឋ និងនាំយកការតវ៉ាដោយផ្ទាល់ទៅថ្វាយដល់ស្តេច។ វា​បាន​សម្គាល់​ដោយ​ជោគជ័យ​នូវ​ការ​បញ្ចប់ ​សង្គ្រាម​សាសនា​របស់​បារាំង ដែល​បាន​ធ្វើ​ទុក្ខ​ដល់​ប្រទេស​បារាំង​ក្នុង​អំឡុង​ពាក់កណ្តាល​ទីពីរ​នៃ​សតវត្ស​ទី១៦។

ព្រះរាជក្រឹត្យនៃសាំងហ្ស៊ែរម៉ាំង ដែលប្រកាសឱ្យប្រើកាលពី៣៦ឆ្នាំមុនដោយក្សត្រី កាតេរីន ដឺមេឌីស៊ី បានផ្តល់សមភាពមានកម្រិតដល់ពួកយូហ្គឺណុត ប៉ុន្តែត្រូវបានរំខានដោយព្រឹត្តិការណ៍មួយចំនួន ធ្វើឲ្យវាមិនត្រូវបានចុះបញ្ជីជាផ្លូវការរហូតដល់បន្ទាប់ពី ការសម្លាប់រង្គាលនៅវ៉ាស៊ី នៅថ្ងៃទី១ ខែមីនា ឆ្នាំ១៥៦២ ដែលបង្កជា សង្គ្រាមសាសនាបារាំង។

ព្រះរាជក្រឹត្យនៃហ្វុងតែនប្លូ ដែលបានដកហូតរាជក្រឹត្យរបស់ណង់ នៅខែតុលាឆ្នាំ១៦៨៥ ត្រូវបានប្រកាសឱ្យប្រើដោយ ល្វីទី១៤ ដែលជារាជនត្តារបស់ស្តេចហង់រីទី៤។ ទង្វើនេះបានជំរុញឱ្យមានការនិរទេសនៃពួកប្រូតេស្តង់ និងបង្កើនអរិភាពជាមួយប្រទេសប្រូតេស្តង់ដែលជាប់ព្រំដែនប្រទេសបារាំង។