នរោត្ដម ចន្ទរង្សី: ការ​បង្កើត​ចលនាតស៊ូ​ថ្មី

ការ​បង្កើត​ចលនាតស៊ូ​ថ្មី 

តាំងពី​ពេល​នោះ​មក  ក្រុម​ឥស្សរៈ​របស់​ទ្រង់ នរោត្តម ចន្ទរង្សី ត្រូវ​បាន​គេ​ស្គាល់​ថា​ជា  “គណៈកម្មាធិការ​ខ្មែរ​កសាង​ជាតិ​ភាគ ​៤”  ដែល​មាន​ដែនដី​គ្រប់គ្រង  ចាប់​ពី​​ផ្នែក​ព្រំ​ប្រទល់​ខ្មែរ-ថៃ​ភាគ​ខាងក្រោម  រហូតដល់​ខេត្ត​កំពង់ស្ពឺ​  ម្ដុំ​​តំបន់​រលាក់កងជើង  កន្ទេល  ឬស្សីជ្រំ  ស្រីស្រំ  វាល​វែង​។  បើ​តាម​ប្រសាសន៍​លោក​ នី វ៉ាន់​ធី បាន​ឱ្យ​ដឹង​ថា  កាល​ពី​ដើម​ឡើយ​  ក្រុម​នេះ​មាន​កម្លាំង​ប្រហែល​ ៣០​ នាក់  ​ដែល​ត្រូវ​បាន​គេ​បញ្ជា​ឱ្យ​ចុះ​មក​កាន់​ត្បូង​ឃ្មុំ ខេត្ត​កំពង់​ចាម  ដើម្បី​បំផ្លិច​បំផ្លាញ​សេដ្ឋកិច្ច​ខ្មាំង  រួម​មាន​ចម្ការកៅស៊ូ​បារាំង​ ជាដើម​។  បុគ្គល​សំខាន់ៗ​ ទាំងនោះ​  មាន​ដូច​ជា ​លោក ហែម សាវ៉ាង,  លោក ហ៊ឹម ខាន់,  លោក ចន្ទ តោត្រេស  និង លោក សុក សេង​រឿង​មុនី​។  កាលណោះ​  ក្រុម​នេះ​ធ្វើ​ដំណើរ​តាម​អាណា​ខេត្ត​ភាគ​ខាងលិច​បឹងទន្លេសាប  នៅចន្លោះ ខេត្ត​កំពង់​ឆ្នាំង កំពង់​ហ្លួង និង​​ពញា​ឮ  ប៉ុន្តែ ​ដោយសារ​កងទ័ពជើងទឹក​បារាំង​យាម​កាម​​តាម​​ដង​ទន្លេ​តឹងរ៉ឹង​ពេក  ជាហេតុ​ធ្វើ​ឱ្យ​ទ្រង់​មិន​អាច​បន្ត​ដំណើរ​ឆ្លងកាត់​ទៅ​ត្រើយ​ខាងកើត​ទន្លេ​សាប​បាន  ហើយ​​ក៏​សម្រេច​ព្រះ​ទ័យ​​តាំង​ទី​នៅ​ទីនោះ​សិន​។ 

ក្រោយ​​ពី​ទ្រង់​បាន​ពង្រឹង​អំណាច​ត្រួត​ត្រា​បាន​រឹង​មាំ​ហើយ  ទ្រង់​ក៏​បាន​រៀប​ចំ​ពិធី​ប្រកាស​បង្កើត “គណៈ​កម្មាធិការ​ខ្មែរ​កសាង​ជាតិ​ភាគ​ទី ​៤” នៅ​ក្នុង​កំឡុង​ឆ្នាំ ១៩៤៩​។  ក្រុម​នេះ​​មាន​សញ្ញា​សម្គាល់​ទង់​ព័ណ៌​ក្រហម  ដែល​មាន​រូប​ប្រាសាទ​កំពូល​បី​ព័ណ៌​លឿង នៅ​ចំ​កណ្ដាល​។  ទោះ​បី​ទ្រង់​ស្ថិតនៅ​ក្នុង​ត្រកូល​ក្សត្រ​  ​ដែល​ត្រូវ​បាន​តំណាង​ដោយ​ជាយ​ទង់​ព័ណ៌​ខៀវ  ដូច​ជា​ទង់​របស់​ជាតិ  ទ្រង់​មិន​បាន​ជ្រើស​យក​ព័ណ៌​ខៀវ​នេះ​ជា​សញ្ញា​សម្គាល់​ដែរ  ដោយ​ហេតុ​ថា​  ទ្រង់​មិន​ចូល​ចិត្ត​របប​រាជនិយម​  តែ​ចូល​ចិត្ត​របប​សាធារណរដ្ឋ​ដូច​លោក លន់ នល់ នៅ​ពេល​ ២០ ​ឆ្នាំក្រោយ​។

សូម​​រំលឹក​ថា  មុន​ពេល​ដែល លាវ កែវមុនី រត់​ចូលរួម​ក្នុង​គណៈ​មុត្តគាហា (គណៈ​មោក្ខ​គាហក?)  គាត់​បាន​ផ្ញើ​លោក នី វ៉ាន់ធី ឱ្យ​នៅ​ជាមួយ​លោក អ៊ូច និល​ពេជ្រ​។  តែ​ក្រោយ​ពេល​ដែល​លោក អ៊ូច ចុះចូល​ជាមួយ​រដ្ឋាភិបាល​មក នី វ៉ាន់ធី ក៏​ត្រូវ​បាន​ទាក់ទាញ​ដោយ​អាចារ្យ ប៊ុន ដើម្បី​ឱ្យ​ចូលរួម​ជាមួយ​ចលនា​របស់​ទ្រង់ នរោត្តម ចន្ទរង្សី នៅ​ខេត្ត​កំពង់​ស្ពឺ​វិញ​។  នៅ​ក្នុង​ក្រុម​នេះ  គាត់​បាន​ចូលរៀន​សាលា​នាយទាហាន​នៅ​តានៀវ ក្នុង​ខេត្ត​កំពង់​ស្ពឺ  ដោយ​សារ​មេ​ទ័ព​ឈ្មោះ ហ៊ឹម ខាន់ ចង់​ឱ្យ​គាត់​ជួយ​ធ្វើ​ការងារ​ខ្លួន​។  ដំណាល​គ្នា​នោះ​ដែរ  នៅ​ថ្ងៃ​ទី ៩ ខែ មិថុនា ឆ្នាំ ១៩៥២  លោក សឺង ង៉ុក​ថាញ់ រត់​ចូល​ព្រៃ​ម្តងទៀត  ក្នុង​គោល​បំណង​បង្រួប​បង្រួម​ចលនា​ខ្មែរ​ឥស្សរៈ​ទាំង​អស់​។  អ្វី​ដែល​ជំរុញ​ឱ្យ​គាត់​ធ្វើ​បែប​នេះ  គឺ​ដោយ​សារ​ពួក​គាត់​យល់​ឃើញ​ពី​គ្រោះថ្នាក់​  ដែល​បង្ក​ពី​ការ​លូកដៃ​ចូល​របស់​ពួក​យៀក​មិញ​ក្នុង​ចលនា​ខ្មែរ​ឥស្សរៈ​។  ដូច្នេះ  ពួក​គាត់​ត្រូវ​តែ​​ទៅ​បង្រួប​បង្រួម​ពួក​ខ្មែរ​ឥស្សរៈ​ឡើង​វិញ​។  ក្រោយ​ពេល​​ដែល​លោក អ៊ីវ យ៉ាង  ដែល​ជា​មនុស្ស​ទុកចិត្ត​របស់​លោក សឺង ង៉ុក​ថាញ់ បាន​ស្វែងរក​កន្លែង​តាំងមូលដ្ឋាន​បាន​ល្អ​នៅ​សៀមរាប និង​ភ្នំ​ដង​រែក​ហើយ​​នោះ  លោក ថាញ់ ក៏​បាន​ទៅ​ស្នាក់នៅ​ជាមួយ​ក្រុម​របស់ កៅ តក់​។  នៅ​ទីនេះ​ដដែល  មាន​បុគ្គល​សំខាន់ៗ​ ដទៃ​ទៀត  ដូច​ជា លោក គិរី ចិន្តា,  លោក កែវ យឿន,  លោកអៀ ស៊ីចូវ,  លោក ឡឹក សំអឿន ផ្កាយព្រឹក,  និងលោក គាំ រ៉េត​។ 
	
គឺ​ក្នុង​ទិសដៅ​ខាងលើ​នេះ​ហើយ  ដែល​លោក សឺង ង៉ុក​ថាញ់ បាន​បញ្ជូន​លោក អៀ ស៊ីចូវ ទៅ​ចូលរួម​ក្នុង​ក្រុម​ទ្រង់ ចន្ទរង្សី​។  នៅ​ទីនេះ  លោក អៀ ស៊ីចូវ បាន​បង្កើត​សាលា​នយោបាយ និង​សាលា​ទាហាន ដែល​មាន​រូបលោក​ផ្ទាល់​ជា​គ្រូបង្ហាត់​នយោបាយ  និង​មាន​ជនជាតិ​ជប៉ុន​ម្នាក់ ឈ្មោះ តៈដៈគឹម៉ៈ (TADAKUMA) ជា​គ្រូ​បង្វឹក​យុទ្ធសាស្ត្រ​កងទ័ព។  ក្រោយ​ពី​បង្វឹក​ទាហាន​ចប់​ភ្លាម  ទ្រង់​ចន្ទរង្សី​បាន​បញ្ជា​ឱ្យ​វាយ​ពង្រីក​ដែនដី​ត្រួតត្រា​។  ដោយ​ឡែក លោក វ៉ាន់ធី ត្រូវ​បាន​គេ​បញ្ជូន​ឱ្យ​ដឹកនាំ​កងទ័ព​មួយ​ក្រុម​ទៅ សមរភូមិ​ស្រែអំបិល និង​កោះ​កុង​។ យ៉ាងណាមិញ  ការ​ប្រយុទ្ធ​ពង្រីក​អាណាខេត្ត​ត្រួតត្រា  តែង​ទទួល​បាន​ជោគជ័យ​ជា​លំដាប់  ដែល​ជំរុញ​ឱ្យ​​ទ្រង់​ចន្ទរង្សី​កាន់​តែ​​មាន​កិត្តិសព្ទ និង​​កេរ្តិ៍​ឈ្មោះ​ល្បីល្បាញ​ថែម​ទៀត​។  កំឡុង​ពេល​នោះ  ដែនដី​ដែល​ពួកគេ​ត្រួត​ត្រា  មាន​ទំហំ​ធំ​គ្រាន់បើ  គឺ​ព្រំ​ប្រទល់​ខាងត្បូង​ជាប់​នឹង​ផ្លូវ​ជាតិ​លេខ ​៤ សព្វ​ថ្ងៃ  ខាង​លិច​ទល់​នឹង​ស្រែ​អំបិល  និង​ខេត្ត​កោះ​កុង  ខាង​ជើង​ទល់​នឹង​ស្រុក​វាល​វែង​និង​លាជ​នៃ​ខេត្ត​ពោធិ៍​សាត់  និង​ខាង​កើត​ទល់​នឹង​ជាយ​ខាង​លិច​នៃ​ខេត្ត​កំពង់​ឆ្នាំង​។