navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
បវរកញ្ញាអន្តរជាតិ: ម្ចាស់ម្កុដថ្មីៗ

ម្ចាស់ម្កុដថ្មីៗ
 ឆ្នាំប្រកួត ប្រទេស  ម្ចាស់ម្កុដ ទីកន្លែងនៃការប្រកួត ចំនួនប្រទេសចូលរួមប្រកួត ១៩៦០ Stella Márquezទីក្រុងឡងប៊ិច, រដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា, សហរដ្ឋអាមេរិក៥២ ១៩៦១ ហូឡង់ Stam van Baer៥២ ១៩៦២  Tania Verstak៥០ ១៩៦៣ អ៊ីស្លង់ Guðrún Bjarnadóttir៤៦ ១៩៦៤  Gemma Cruz៤២ ១៩៦៥ Ingrid Finger៤៤  ១៩៥៦គ្មានការប្រកួតប្រជែង ១៩៦៧ Mirta Massa ទីក្រុងឡងប៊ិច, រដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា, សហរដ្ឋអាមេរិក៤៦ ១៩៦៨  Maria da Glória Carvalhoទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៤៩ ១៩៦៩ Valerie Holmes៤៨ ១៩៧០  Aurora Pijuan អូសាកា, ជប៉ុន៤៧ ១៩៧១  Jane Cheryl Hansenទីក្រុងឡងប៊ិច, រដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា, សហរដ្ឋអាមេរិក៥០ ១៩៧២ Linda Hooksទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៤៧ ១៩៧៣ Anneli Björkling អូសាកា, ជប៉ុន៤៧ ១៩៧៤  Brucene Smithទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៤៥ ១៩៧៥  Lidija Manić Motobu, ខេត្តអូគីណាវ៉ា, ជប៉ុន៤៨ ១៩៧៦  Sophie Perinទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៤៥ ១៩៧៧  Pilar Medina៤៨ ១៩៧៨  Katherine Ruth៤៣ ២៩៧៩  Melanie Marquez៤៣ ១៩៨០ កូស្តារីកា Lorna Chávez៤២ ១៩៨១  Jenny Annette Derek Kobe, ខេត្តហ្យូហ្គោ, ជប៉ុន៤២ ១៩៨២  Christie Claridge ហ្វូគូអូកា, ជប៉ុន៤៣ ១៩៨៣ កូស្តារីកា Gidget Sandoval អូសាកា, ជប៉ុន៤១ ១៩៨៤ Ilma Urrutia យូកូហាម៉ា, ជប៉ុន៤៦ ១៩៨៥ Nina Sicilia Tsukuba, ខេត្តអ៊ីបារ៉ាគិ, ជប៉ុន៤៣ ១៩៨៦ Helen Fairbrother ណាហ្គាសាគី, ជប៉ុន៤៦ ១៩៨៧ ព័រតូរីកូ Laurie Simpson ទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៤៧ ១៩៨៨ ន័រវែស Catherine Gude ហ្គីហ្វុ, ជប៉ុន៤៦ ១៩៨៩ Iris Klein Kanazawa, ខេត្តអ៊ីស៊ីកាវ៉ា, ជប៉ុន៤៧ ១៩៩០  Silvia de Esteban អូសាកា, ជប៉ុន៥០ ១៩៩១  Agnieszka Kotlarska ទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៥១ ១៩៩២  Kirsten Davidson ណាហ្គាសាគី, ជប៉ុន៥០ ១៩៩៣  Agnieszka Pachałko ទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៤៧ ១៩៩៤ Christina Lekka Ise, ខេត្តមីអិ, ជប៉ុន៥០ ១៩៩៥ ន័រវែស Anne Lena Hansen ទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៤៧ ១៩៩៦  Fernanda Alves ខេត្តក្យូតុ, ជប៉ុន៤៨ ១៩៩៧ Consuelo Adler ទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៤២ ១៩៩៨ ប៉ាណាម៉ា Lía Borreroទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៤៣ ១៩៩៩ Paulina Gálvez៥១ ២០០០ Vivian Urdaneta៥៦ ២០០១  Małgorzata Rożniecka៥២ ២០០២  Christina Sawaya៤៧ ២០០៣ Goizeder Azúa៤៥ ២០០៤ Jeymmy Vargas ទីក្រុងប៉េកាំង, ចិន៥៨ ២០០៥  Lara Quigaman ទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៥២ ២០០៦ Daniela di Giacomo Xianghe, ខេត្តហ៊ើពៃ, ចិន៥៣ ២០០៧  Priscila Perales ទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៦១ ២០០៨  Alejandra Andreu ទីក្រុងម៉ាកាវ៦៣ ២០០៩  Anagabriela Espinoza ទីក្រុងចេងទូ, ខេត្តសុីឈួន, ចិន៦៥ ២០១០ Elizabeth Mosquera៧០ ២០១១ Fernanda Cornejo៦៧ ២០១២  Ikumi Yoshimatsuអូគីណាវ៉ា, ជប៉ុន៦៩ ២០១៣  Bea Santiagoទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៦៧ ២០១៤ ព័រតូរីកូ Valerie Hernandez៧៣ ២០១៥ Edymar Martínez៧០ ២០១៦  Kylie Verzosa៦៩ ២០១៧  Kevin Liliana៦៩ ២០១៨ Mariem Velazco៧៧ ២០១៩ សៀមSireethorn Leearamwat៨៣ ២០២០គ្មានការប្រកួតប្រជែង ២០២១គ្មានការប្រកួតប្រជែង ២០២២  Jasmin Selberg ទីក្រុងតូក្យូ, ជប៉ុន៦៦ ២០២៣  Andrea Rubio៧០ ២០២៤  យួន Huỳnh Thị Thanh Thủy៧១
បវរកញ្ញាអន្តរជាតិ: បេក្ខនារីតំណាងប្រទេសកម្ពុជា

បេក្ខនារីតំណាងប្រទេសកម្ពុជា 
ឆ្នាំប្រកួតបេក្ខភាពខេត្តតំណែងរង្វាន់ពិសេស ២០២៥ ២០២៤Chanreaksmey Loyរាជធានីភ្នំពេញUnplaced  ២០២៣Alyna Somnangរាជធានីភ្នំពេញ16th spot of the Top 20Top 7 Best National Costume  ២០២២Charany Cheaខេត្តបាត់ដំបងUnplaced ២០១៩Kachnak Thyda Bonរាជធានីភ្នំពេញUnplaced  ២០១៧ Nheat Sopheaរាជធានីភ្នំពេញ Unplaced
បសេនទិកោសល

ព្រះបាទបសេនទិកោសល (Pasenadi, Prasenajit) ជា​ព្រះមហាក្សត្រ​សោយ​រាជ​នៅ​​ក្រុង​សាវត្ថី ក្នុងដែន​កោសល ។ ទ្រង់​ជា​បុត្រ​របស់​ព្រះ​បាទមហាកោសល ។ ទ្រង់​មាន​អគ្គ​មហេសី​ដ៏​វ័យ​ឆ្លាត​មួយ​អង្គ​ព្រះនាម មល្លិកាទេវី ដែល​តែង​តែ​ជួយ​ចាត់​ចែង​ទាន​យ៉ាង​ប្រណិត​ថ្វាយ​ព្រះ​សម្មាសម្ពុទ្ធ ។
បសេនទិកោសល: អាពាហ៍ពិពាហ៍​នយោបាយ

អាពាហ៍ពិពាហ៍​នយោបាយ 

ដោយ​ចង់ឲ្យ​ជាប់​សាច់​ឈាម​ជា​មួយ​នឹង​ព្រះ​ពុទ្ធ​ ដើម្បី​ងាយ​ស្រួល​ក្នុង​ការ​ធ្វើ​ទាន ព្រះ​បាទ​បសេនទិ​ក៏​បាន​ផ្ញើរ​ដំណឹង​​សុំ​ដណ្តឹង​យក​ព្រះរាជ​ធីតា​មួយ​ព្រះ​អង្គ​ពី​សក្យៈ​ត្រកូល​ គឺ​ត្រកូល​ព្រះ​បាទ​មហានាម (Mahānāma) ។ ព្រះ​បាទ​មហានាម​កាល​នៅ​ជា​បុថុជ្ជន ជា​មនុស្ស​ប្រកាន់​យ៉ាង​ខ្លាំង​ព្រោះ​ត្រកូល​សក្យៈ​ជា​ត្រកូល​ខ្ពង់​ខ្ពស់ ។ ប៉ុន្តែ​​ដោយ​ខ្លាច​អានុភាព​របស់​ព្រះ​បាទ​បសេនទិ ព្រះ​បាទ​មហានាម​ក៏​បាន​បញ្ជូន​ស្រ្តី​ម្នាក់ឈ្មោះ​វាសវខត្តិយា ​(Vāsavakhattiyā) ដែល​ជា​កូន​របស់​ស្រី្ត​បម្រើនិង​ព្រះ​បាទ​មហានាម (តែ​ព្រះ​អង្គ​មិន​ទទួល​ស្គាល់​កូន​ស្រី​នោះ​ថាជាបុត្រ​ព្រះអង្គ​ឡើយ ព្រោះ​កើត​ចេញ​ពី​អ្នក​បម្រើ​) ទៅ​អភិសេក​ជា​មួយ​ព្រះ​បាទ​បសេនទិ ។ ក្រោយ​មក​ នាង​វាសវខត្តិយា បាន​ប្រសូត្រ​បុត្រ​មួយ​អង្គ​ឈ្មោះ វិឌូឌភៈ (Viḍūḍabha) ។
បសេនទិកោសល: ពុទ្ធសាសនា

ពុទ្ធសាសនា 

ព្រះ​បាទ​បសេនទិ គឺ​ជា​ពុទ្ធ​បរិស័ទ​មួយ​រូប​​ដែល​មាន​សទ្ធា​យ៉ាង​ខ្លាំងក្នុង​ការ​ជួយ​ជ្រោម​ជ្រែង​ពុទ្ធ​សាសនា ។ ព្រះ​អង្គ​តែង​តែ​ងយាងទៅស្តាប់ព្រះធម៌ទេសនារាល់ពេលទំនេរ​ពី​រាជ​កិច្ច ។ សម័យ​មួយ​ ព្រះ​អង្គ​បាន​ធ្វើ​ទាន​ប្រណាំង​ប្រជែង​នឹង​អ្នក​នគរជា​ច្រើន​លើកច្រើន​សារ ប៉ុន្តែ​មិន​អាច​ដឹង​ពី​លទ្ធផល​នៃ​ការ​ឈ្នះ​ចំពោះ​ការ​ថ្វាយ​ទាន​នេះ ។ ទ្រង់​ក៏​បាន​ទៅ​ពិភាក្សាជាមួយ​នឹង​ព្រះ​អគ្គ​មហេសី​ព្រះ​អង្គ​ ព្រះ​នាម​មល្លិកាទេវី ។ ដោយ​មាន​ការ​ជួយ​ជ្រោម​ជ្រែង​ពី​ព្រះ​អគ្គមហេសី ការ​ថ្វាយ​ទាន​នៅ​ថ្ងៃ​បន្ទាប់​ធ្វើ​ឲ្យ​អ្នក​នគរ​ទាំង​ឡាយ​សុំ​ចុះ​ចាញ់​ដោយ​អស់​ចិត្ត ព្រោះ​មិន​អាច​មាន​អ្នក​ណា​ម្នាក់​ថ្វាយ​ទាន​យ៉ាង​ប្រណីត​ជាង​នេះ​បាន ។
បសេនទិកោសល: ការចូលទីវង្គត

ការចូលទីវង្គត 

ព្រះ​បាទ​បសេនទិ តែង​តែ​ចូល​ទៅ​គាល់​ដើម្បី​ស្តាប់​ព្រះ​ធម៌​ទេសនា​របស់​ព្រះ​មាន​ព្រះភាគ ។ រាល់​ពេល​ដែល​ព្រះ​អង្គ​ចូល​គាល់​ព្រះ​សាស្តា ទ្រង់​តែង​ដោះ​គ្រឿងឥស្សរិយយស​ចេញ (មាន​ម្កុដរាជ​ ព្រះ​ខ័ណ្ឌ​រាជ​ជាដើម ដែល​ជា​តំណាង​របស់​ព្រះ​មហាក្សត្រ) ។ ឆ្លៀត​ឱកាស​នេះ ព្រះ​រាជ​បុត្រ​របស់​ព្រះ​អង្គ​ ព្រះ​នាម​វិឌូឌភៈ បាន​យក​គ្រឿង​ឥស្សរិយយស​​ទាំង​នេះ​ទៅ​ឯ​ព្រះ​នគរ​ដើម្បី​សោយ​រាជ​ជា​ស្តេច​ខ្លួន​ឯង ។ ព្រះ​បាទ​បសេនទិ លុះ​យ៉ាង​ចេញ​ពី​សម្នាក់​ព្រះពុទ្ធ​​វិញ ទតឃើញ​តែ​ស្រី​បម្រើ​ម្នាក់​ និង​សេះ​មួយ​ក្បាល ។ ព្រះ​អង្គ​ជ្រាប​ថា បុត្រ​របស់​ព្រះ​អង្គ​ក្បត់ ទ្រង់​ក៏​លើក​ស្រី​បម្រើ​នោះ​ដាក់​លើ​ខ្នង​សេះ ជិះសំដៅ​ទៅ​ក្រុង​រាជ​គ្រឹះ​ដែល​ជា​ដែន​ដីស្ថិត​ក្រោម​ការ​គ្រប់​គ្រង​​របស់​ព្រះ​បាទ​អជាតសត្តុ ដែល​ត្រូវ​ជា​ក្មួយ​របស់​ព្រះ​អង្គ ដើម្បី​សុំ​ជំនួយ ។ (ព្រះ​នាង​វេទេហី​ដែល​ជា​មាតា​របស់​ព្រះ​បាទ​អជាតសត្តុ ត្រូវ​ជា​អនុជត្រី​របស់​ព្រះ​បាទបសេនទិកោសល ) ។ លុះ​ព្រះ​បាទ​បសេនទិ យ៉ាង​ដល់​ក្លោង​ទ្វារ​ព្រះ​នគរ​រាជ​គ្រឹះ ដោយ​ក្នុង​ពេល​នោះ​គឺ​វេលា​រាត្រី ហើយ​ព្រះ​អង្គ​គ្មាន​គ្រឿង​ឥស្សរិយយស​ដើម្បីសម្គាល់​​ខ្លួន​ព្រះ​អង្គ​ថា​ជា​ព្រះ​មហាក្សត្រ អ្នក​យាម​នៅ​ក្លោង​ទ្វារ​មិន​អាច​នឹង​ចំណាំ​ព្រះ​អង្គ​បាន គេ​ក៏​មិន​អាច​នឹង​បើក​ទ្វារ​ឲ្យ​ព្រះ​អង្គ​ចូល​ឡើយ ។ ដោយ​មាន​ការ​ហេវ​ហត់​ អស់​កម្លាំង ព្រោះ​ដោយ​សារ​ខ្លួន​ចាស់​ ហើយ​ត្រូវ​ធ្វើ​ដំណើរ​រាប់​យោជន៍​ទៀតនោះ ព្រះ​អង្គ​ក៏​សុគត​នៅ​លើ​ភ្លៅ​របស់​នាង​ទាសី​ក្នុង​គ្រា​នោះ​ឯង ។
បសេនទិកោសល: បុព្វកម្ម

បុព្វកម្ម 

សម័យ​មួយ ពួក​និគ្រន្ថ (Nigrantha, Jain monks) ​​បាន​គិត​គ្នា​ រក​មូល​ហេតុ​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​ពុទ្ធ​សាសនា​រីក​ចម្រើន សម្បូណ៌​លាភសក្ការៈ ពួក​គេ​ក៏​បាន​គិត​ថា ព្រោះ​ដី​នៅ​ត្រង់​នោះ​ល្អ ពួក​គេ​ក៏​បាន​ប្រមូល​គ្នា​បាន​១ពាន់​កហាបនៈ យក​ទៅ​ថ្វាយ​ព្រះរាជា​បសេនទិដើម្បី​សុំ​សាង​សង់​វិហារ​របស់​និគ្រន្ថ​នៅ​ជិត​នឹង​វត្ត​ពុទ្ធ​សាសនា ។ ដោយ​ឃើញ​ហេតុ​ការណ៍​មិន​ល្អ ព្រោះ​វត្តជេតពន​មិន​អាច​នឹង​ស្ងាត់បាន​ដោយ​មាន​លាយ​ឡំ​នឹងពួក​និគ្រន្ថ ព្រះ​ពុទ្ធ​ជា​ម្ចាស់​បាន​បញ្ជូន​ភិក្ខុសង្ឃ​មួយ​ចំនួន​ទៅ​រាជ​វាំង​ដើម្បី​សុំ​គាល់​ព្រះ​រាជា ។ ព្រះ​រាជា​មិន​ព្រម​ចេញ​មក​ទទួល​ព្រះ​ភិក្ខុសង្ឃ​ឡើយ។ ព្រះ​សម្ពុទ្ធ​ក៏​បញ្ជូន​អគ្គ​សាវ័ក​ទាំង​ពីរ គឺ​ព្រះ​សារីបុត្រ និង​ព្រះ​មហាមោគ្គល្លានទៅ​បន្ត ។ ព្រះ​រាជា​ក៏​នៅ​មិន​ព្រម​មក​ជួប​ដោយ​យក​លេស​ថា​រវល់រាជកិច្ច ។ ព្រះ​ពុទ្ធ​ជាម្ចាស់​បាន​ព្យាករណ៍ព្រះរាជាថា ព្រះរាជាអង្គនេះ នឹង​មិន​អាច​សោយទីវង្គតដោយ​មាន​យស​សេរី​បាន​ឡើយ ដោយ​សារ​កម្ម​ដែល​មិន​ព្រម​ចេញ​មក​ទទួល​ព្រះ​ភិក្ខុសង្ឃ និង​អគ្គសាវ័ក​របស់​តថាគត ។ ដោយ​សារ​បុព្វកម្ម​នេះ ព្រះ​បាទ​បសេនទិ ទ្រង់​សោយ​ទី​វង្គត​យ៉ាងអធម ។
បា គុត

លី ក្វាងវិញ ( ឆ្នាំ ១៩២៣ - ១៣ កក្កដា ១៩៥៦) ដែលគេនិយមហៅថា បា គុត Cụt in Vietnamese means "severed", referring to the finger he had partially severed; Ba, the number three in Vietnamese, refers to his being the family's second-born child. ( Vietnamese: [ɓāː kût] ) គឺជាមេបញ្ជាការយោធាវៀតណាមនៃនិកាយសាសនាហ្វាហៅវ ដែលប្រតិបត្តិការពីដីសណ្ដទន្លេមេគង្គ និងគ្រប់គ្រងផ្នែកផ្សេងៗនៃភាគខាងត្បូងវៀតណាម ក្នុងអំឡុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៤០ និងដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៥០ ។

បា គុត និងកងកម្លាំងរបស់គាត់បានវាយប្រយុទ្ធជាមួយកងទ័ពជាតិវៀតណាម វៀតមិញ និងចលនាសាសនាកាវដាយ ពីឆ្នាំ១៩៤៣ រហូតដល់គាត់បានកាន់កាប់នៅឆ្នាំ១៩៥៦ ។ ដោយ​គេ​ស្គាល់​ថា​ជា​មនុស្ស​មិន​ដូចគ្នា គាត់​ត្រូវ​បាន​គេ​ចាត់​ទុក​ថា​ជា​អ្នក​ដឹកនាំ​ខុស​ប្រក្រតី និង​ឃោរឃៅ​ដែល​ប្រយុទ្ធ​ដោយ​មាន​គោល​បំណង​មនោគមវិជ្ជា​តិចតួច។ ឈ្មោះក្រៅរបស់គាត់បានមកពីការកាត់ម្រាមដៃចង្អុលខាងឆ្វេងរបស់គាត់ដោយខ្លួនឯង (ទោះបីជាវាត្រូវបានគេរាយការណ៍ខុសថាវាគឺជាម្រាមដៃកណ្តាលរបស់លោកឬ "ម្រាមដៃកាត់ទីបី") ។ ក្រោយ​មក គាត់​បាន​ស្បថ​ថា​នឹង​មិន​កាត់សក់​រហូត​ទាល់​តែ​កុម្មុយនិស្ត​វៀតមិញ​ត្រូវ​បរាជ័យ។ លោក តែងតែចងសម្ព័ន្ធភាពជាមួយបក្សពួកវៀតណាម និងបារាំង។ លោកបានទទួលយកជំនួយផ្នែកសម្ភារៈដែលផ្តល់ជាថ្នូរនឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរបស់គាត់ ហើយបន្ទាប់មកបានបំបែកកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ បារាំងបានធ្វើកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយលោកចំនួន ៥ ដង។ ជំហររបស់បារាំងមានភាពទន់ខ្សោយដោយសារតែកម្លាំងយោធារបស់ពួកគេត្រូវបានបាត់បង់ដោយសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ហើយពួកគេមានការលំបាកយ៉ាងខ្លាំងក្នុងការបង្កើតការគ្រប់គ្រងឡើងវិញលើឥណ្ឌូចិនរបស់បារាំង ដែលនៅសេសសល់ដោយភាពខ្វះចន្លោះ បន្ទាប់ពីការចាញ់របស់ជប៉ុន។
រូបភាពតូច
នៅពាក់កណ្តាលឆ្នាំ១៩៥៥ ជំនោរបានប្រែក្លាយប្រឆាំងនឹងនិកាយផ្សេងៗ ខណៈដែលនាយករដ្ឋមន្ត្រីង៉ូ ឌិញឌៀម នៃ រដ្ឋវៀតណាម និង កងទ័ពជាតិវៀតណាម របស់លោកបានចាប់ផ្តើមបង្រួបបង្រួមការក្តាប់របស់ពួកគេនៅភាគខាងត្បូង។ លោកនិងសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់គាត់ត្រូវបានរុញចូលទៅក្នុងព្រៃ ហើយទីតាំងរបស់ពួកគេត្រូវបានគំរាមកំហែងដោយការវាយលុករបស់រដ្ឋាភិបាល។ បន្ទាប់​ពី​ការ​ប្រយុទ្ធ​គ្នា​ជិត​មួយ​ឆ្នាំ លោកត្រូវ​បាន​ចាប់​ខ្លួន។ លោកត្រូវបានកាត់ទោសប្រហារជីវិត និងកាត់ក្បាលជាសាធារណៈនៅទីក្រុងកាន់ថឺ (ព្រែកឫស្សី) ។

កាន់ថ(ព្រែកឬស្សី) ឺ ។
បាកាណ

កាលដើមឡើង ប៉មកណ្តាលជាកំពូលហៅថាបាកាណនៅចំហទៅទិសទាំងបូន ហើយប្រហែលជាមានតម្កល់បដិមាព្រះនរាយណ៍។ ក្រោយមក ពេលដែលប្រាសាទអង្គរវត្តបានក្លាយទៅជាបូជនីយដ្ឋានព្រះពុទ្ធសាសនា ហើយមានកិត្តិយសខ្ចរខ្ចាយខ្លាំង ពោលគឺចាប់ពីសតវត្សទី១៦ គេបានផ្ទប់ទ្វារទាំងបួននោះ ដោយជញ្ចាំងថ្ម ហើយសាងព្រះពុទ្ធរូបទ្រង់ឈរនៅគ្រប់ទិស។ ដោយយកសិលាចារឹកសម័យកណ្តាលមកពិនិត្យល្អិតល្អន់ទៅ អ្នកស្រាវជ្រាវខ្លះយល់ថា ប្រហែលជាព្រះបាទសត្ថា ដែលបានផ្ទប់ជញ្ជាំង ហើយឆ្លាក់ព្រះពុទ្ធរូបនោះ។
នៅពេលគេបើកជញ្ជាំងខាងត្បូងនៃប៉មកណ្តាលនេះ គេប្រទះឃើញលើផ្ទៃដីខាងលើនូវវត្ថុបុរាណខ្លះៗលាយឡំគ្នា។ ក្នុងចំណោមនោះមានវត្ថុពីរដែលគួរឱ្យកត់សម្គាល់ជាពិសេស៖
 ព្រះពុទ្ធរូបប្រក់នាគមួយព្រះអង្គ ដែលសព្វថ្ងៃតម្កល់នៅលើជាន់បាកាណនេះដដែល (ថេវខាងកើត កៀនច្រកទ្វារកណ្តាល)។
 អាងថ្មមួយខ្វះគម្រប ដែលអាចប្រៀបធៀបទៅនឹងអាងមួយទៀតមានគម្របហើយដែរឃើញមាននៅបន្ទាយសម្រែ។ អ្នកស្រាវជ្រាវខ្លះយល់ឃើញថាអាងប្រភេទនេះជាម្ឈូស ឬកោដ្ឋដាក់សពដែលបញ្ឈជង្គង់ឡើងលើ ក្នុងឥរិយាបថដូចនៅក្នុងផ្ទៃម្តាយឯកសាររបស់អាជ្ញាធរជាតិអប្សរា តម្កល់នៅលើកំពូលបាកាណនៃប្រាសាទអង្គរវត្ត។។
បាគូ

right|thumb
right|thumb
right|thumb

បាគូ ឬ កាពុតញើង ( ឈ្មោះវិទ្យាសាស្ត្រ Upupa epops) គឺជាបក្សីមួយប្រភេទមានពណ៌ល្អឆើត ដែលគេប្រទះឃើញនៅទូទាំងតំបន់ Afro-Eurasia, ហើយមានរូបរាងគួរឲ្យចាប់អារម្មណ៍ត្រង់ក្បាលមានកំប៉ោយវែងដូច «មកុដ» ស្លាប និងកន្ទុយមានបង្កង់ខ្មៅស ចំពុះវែងកោង។

 ទីជំរក៖ ព្រៃរបោះ តាមដំណាំកសិកម្ម និងតំបន់ទីវាល។
 ជីវសាស្រ្ត៖ កកាយដីចាប់សត្វល្អិតស៊ីជាអាហារ។
 របាយ៖ វត្តមានពេញមួយឆ្នាំ មានគ្រប់ទីកន្លែង។
 រដូវបន្តពូជ៖ ចាប់ពីខែ កុម្ភៈ ដល់ ឧសភា។
បាងកក

បាងកក គឺជារាជធានីនិង​ជា​ទីក្រុង​ដែល​ប្រជាជន​ថៃរស់នៅច្រើន​បំផុត​នៃ​ប្រទេសថៃ. រាជធានី​នេះ​ត្រូវ​បាន​ស្គាល់​ថា​តាម​រយៈភាសា​ថៃក្រុង​ទេព​មហា​នគរ(, pronounced ) ឬអាចនិយាយជាសាមញ្ញថា . ទីក្រុង​នេះ​មាន​ផ្ទៃ​ដី​ទំហំ​១៥៦៨.៧ គ.ម.ការេ ស្ថិតនៅ​ដី​សណ្ត​ទន្លេ​ចៅផ្រះយ៉ា ភាគ​កណ្តាល​ប្រទេស និង​មាន​ប្រជាជន​ជាង​៨​លាន​នាក់ ស្មើ​នឹង​១២.៦%​នៃ​ចំនួន​ប្រជាជន​សរុប​ទាំងអស់់របស់​ប្រទេស។ ច្រើន​ជាង​១៤​លាននាក់​រស់​នៅ​ជុំវិញ​ទីក្រុង​ ដែល​ធ្វេីឪ្យបាងកក​ក្លាយ​ជា​ ទីក្រុងដែលមានមានអាកាសធាតុក្តៅខ្លាំង និងមជ្ឈមណ្ឌលទីក្រុងផ្សេងទៀតរបស់ប្រទេសថៃទាក់ទងនឹងសារៈសំខាន់ ទីក្រុង បាងកក បង្កើតឡើងនៅសម័យ រតនៈកោស្ទ្រិន៍ ក្នុងរជ្ជកាលរបស់ពុទ្ធយ៉តហ្វាចុឡាលោកនៃរាជវង្សចក្រី ក្រោយពីកាត់ទោសប្រហារជីវិតព្រះចៅតាកស៊ីនមក រាជធានីធនបុរីត្រូវផ្លាស់ប្ដូរទៅបាងកករហូតដល់សព្វថ្ងៃនេះ។
បាងកក: ពាក្យ

ពាក្យ 
ឈ្មោះបាងកក គឺជាក្រុងរបស់ប្រទេសសៀមដែលតាំងជារាជធានីសព្វថ្ងៃនេះ ក្នុងសម័យនេះសៀមហៅថា ក្រុងទេពមហានគរ ឬហៅត្រឹមតែ ក្រុងទេព ក៏បាន ។ រាជធានីនៃប្រទេសថៃ គឺជាទីក្រុងដែលមានឈ្មោះវែងជាងគេបំផុត ដែលមានឈ្មោះជាផ្លូវការថា ក្រុងទេពមហានគរ អមររតនកោសិន្ទ៍្រ មហិន្ទ្រាយុធ្យា មហាតិលកភព នពរ័ត្នរាជធានីបុរីរម្យ ឧត្តមរាជនិវេសន៍មហាស្ថាន អមរពិមានអវតារស្ថិត ស័ក្កៈទិត្តិយវិស្ណុកម្មប្រសិទ្ធិ ដែលមានន័យថា ទីក្រុងនៃទេវតា ទីក្រុងដ៏អស្ចារ្យ ទីក្រុងរតនៈដ៏អស់កល្បជានិច្ច ទីក្រុងដែលមិនអាចកាត់ថ្លៃបានរបស់ព្រះឥន្ទ្រ ជារាជធានីដ៏ធំនៃពិភពលោក ប្រោសដោយត្បូងដ៏មានតម្លៃចំនួនប្រាំបួន ទីក្រុងរីករាយ សម្បូរទៅដោយព្រះបរមរាជវាំងដ៏ធំសម្បើម ដែលស្រដៀងនឹងឋានសួគ៌ ដែលសោយរាជ្យ។  ព្រះដែលចាប់បដិសន្ធិឡើងវិញ គឺជាទីក្រុងដែលផ្តល់ដោយព្រះឥន្ទ្រ និងសាងសង់ដោយព្រះវិស្ណុការ។

បើយោងទៅតាមពង្សាវតារសម័យអយុធ្យា ទីក្រុងបាងកក មានឈ្មោះថា ធនបុរីស្រីមហាសមុទ្រ នៅពេលដែលព្រះបាទសម្ដេច ព្រះពុទ្ធយ៉តហ្វាចុឡាលោក (រាមាទី១ នៃរាជវង្សចក្រី) បានលើករាជធានី មកជ្រោយខាងកើតទន្លេ ទីក្រុងនេះបានរក្សាឈ្មោះអយុធ្យា ដោយមានឈ្មោះមួយចំនួនដូចជា ក្រុងទេពទ្វារវតីស្រីអយុធ្យា និង ក្រុងទេពមហានគរស្រីអយុធ្យា ចាប់ពីរជ្ជកាល ព្រះបាទសម្ដេចចមក្លៅចៅយ៉ូហ៊ួ ( រាមាទី៤ នៃរាជវង្សចក្រី) ទីក្រុងនេះ ត្រូវបានគេប្តូរឈ្មោះជាផ្លូវការ ដូចសព្វថ្ងៃដោយសរសេរថា ក្រុងទេពមហានគរ អានថា ក្រុងថេបម៉ៈហាណាខន ឬ ក្រុងទេព ឬក្រុងថេប។   បាងកក ជាទីក្រុងធំបំផុតរបស់ប្រទេសថៃ ទីក្រុងមួយនេះស្ថាបនាឡើងនៅសម័យរតនៈកោសិន្ទ៍្រ។

ក្រោយពីការបំផ្លិចបំផ្លាញទីក្រុងអយុធ្យាដោយកងទ័ពភូមានៅឆ្នាំ១៥៦៧ ក្រោយពីព្រឹត្តិការណ៍ដ៏ជូរចត់នេះនៅពាក់កណ្ដាលទី២ នៃសតវត្សទី១៦ ស្តេចសៀមក៏បានសម្រេចព្រះទ័យ ជម្លៀសទីក្រុងចាស់ ដែលខ្ទេចខ្ទីដោយភ្លើងសង្គ្រាម ទៅកាន់តំបន់ថ្មី ដែលសំបូរទៅដោយ បឹងបួរ ឆ្ងាយពីរាជវាំងចាស់ប្រមាណ ៦០ គីឡូម៉ែត្រ ទីក្រុងនេះមានឈ្មោះថា បាងកក ឬក្រុងទេពមហានគរ ស្ថិតនៅខាងឆ្វេងនៃទន្លេមេណាម ឬមាតាទឹកដកស្រង់ពី https//puthrom.wordpress.com និយាយពីពាក្យនៃទីក្រុងបាងកកត្រូវការផ្តល់មតិ ក៏ប៉ុន្តែប្រសិនបើ យើងត្រូវលេខមួយប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរថាទីក្រុងបាងកក ក៏ធ្លាប់ស្ថិតនៅការគ្រប់គ្រងជាអាណាខេត្តរបស់អាណាចក្រខ្មែរចាប់តាំងពីសតវត្សទី៩-១៤ ដែលមានន័យជាភាសាខ្មែរថា បឹងកក់សៀវភៅព្រះរាជពង្សសាតាវខ្មែរសម័យអង្គរ ពាក្យថា បឹង មានន័យថាល្ហាលទឹកធំល្វឹងល្វើយក៏មាន គ្រាន់តែធំជាងស្រះ ជាងត្រពាំងដែលធំៗក៏មាន, ខ្លះមានដីខ្ពស់ជាភ្លឺព័ទ្ធជុំវិញ, ខ្លះមានប្រឡាយឬជ្រលង; ព្រែកចួបនឹងស្ទឹងឬទន្លេ សម្រាប់ទឹកហូរចេញចូល ។ រីឯពាក្យ កក់ មានន័យថា ការជម្រះឲ្យស្អាត ការធ្វើឲ្យទទឹកជោក ។វចនានុក្រមខ្មែរសម្តេចព្រះសង្ឃរាជជួនណាត
បាងកក: សង្កាត់

សង្កាត់ 
ទីក្រុងទេពមហានគរ ឬ បាងកក មានសង្កាត់ចំនួន៥០ (ខេត) មានដូចជា: 

១. ព្រះនគរ

២. ឌុសិត 

៣. នងចក ឬ ណងចក 

៤. បាងរ័ក 

៥. បាងខេន

៦. បាងកៈបិ 

៧. បទុមវ៉ាន់ 

៨. បនប្រាប់សាតរូពាយ ឬ បនបៈរាបស័តរ៉ូផាយ 

៩. ព្រះខ្នោង 

១០. មីនបុរី 

១១. លាដក្របាង ឬ លាតក្រៈបាង 

១២. យាននាវា 

១៣. សម្ព័ន្ធវង្ស

១៤. ពញាទៃ ឬ ផាយ៉ាថៃ 

១៥. ធនបុរី 

១៦. បាងកកយៃ៉ 

១៧. ហួយខ្វាង 

១៨. ដ្លងសាម 

១៩. ត្លិងជាម ឬ តៈលិងឆាម 

២០. បាងកកនយ ឬ បាងកកណយ 

២១. បាងខុនទៀន 

២២. ភាស្ស៊ីច្រើន ឬ ផាស៊ីចាក់រើន 

២៣. នងខែម ឬ ណងខែម 

២៤. រាស្ត្របូរណៈ 

២៥. បាងព្ល័ដ ឬ បាងផ្លាត 

២៦. ដិនដែង 

២៧. បឹងកុន 

២៨. សាទរ 

២៩. បាងជឺ ឬ បាងស៊ឺ 

៣០. ចតុច័ក្រ 

៣១. បាងគរហ្លែម 

៣២. ប្រវេស 

៣៣. ដ្លងតេយ 

៣៤. សាមហ្លួង 

៣៥. ចមទង ឬ ចមថង 

៣៦. ដមមឿង 

៣៧. រាជទេវី 

៣៨. ល្លាដព្រាវ 

៣៩. វឌ្ឍនា 

៤០. បាងគែ 

៤១. ហ្ល័កស៊ី 

៤២. សាយម៉ៃ 

៤៣. គាន្នាយ៉ាវ 

៤៤. ស្ពានស៊ូង 

៤៥. វាងទងហ្លាង 

៤៦. ដ្លងសាម្វា 

៤៧. បាងនា ឬ បាងណា 

៤៨. ទវីវឌ្ឍនា 

៤៩. ទុងគ្រុ 

៥០. បាងបន
បាងកក: កិច្ចសហប្រតិបត្តិ​ការ​អន្តរជាតិ

កិច្ចសហប្រតិបត្តិ​ការ​អន្តរជាតិ
thumb|alt=Many people holding signs in front of a building with green layered roofs; many national flags on flag poles lined in two rows in front of the building|Protesters in front of the United Nations Building during the 2009 Bank Climate Change Conference—Bangkok is home to several UN offices.

កិច្ចសហប្រតិបត្តិ​ការ​អន្តរជាតិ​ជា​ផ្លូវការ​នៃ​ទីក្រុង​បាងកក​ត្រូវ​បាន​គ្រប់គ្រង​ដោយ​នាយកដ្ឋាន​កិច្ចសហប្រតិបត្តិ​ការ​អន្តរជាតិនៃ​BMA. បេសកកម្ម​ជា​ច្រើន​រួម​មាន​៖ ជួយសម្រួល​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​ជា​ងទីក្រុង​ធំៗ​ដទៃ​ តាម​រយៈ​ការ​កិច្ចព្រមព្រៀង​ក្នុង​នាម​ជា​ទីក្រុង​បងប្អូនsister city, ការ​ចូលរួម​សកម្មភាព និង​ការ​ចូល​ជា​សមាជិក​ក្នុង​អង្គការ​អន្តរជាតិ​នានា និង​ស្វែង​រក​សកម្មភាព​ដែល​មាន​លក្ខណៈ​សហប្រតិបត្តិការ​ជាមួយ​នឹង​បេសកកម្មការទូត​បរទេស​នានា​ក្នុង​ទីក្រុង។

ការចូលរួម​សកម្មភាព​អន្តរជាតិ

បាងកក គឺ​ជា​សមាជិក​នៃ​អង្គការ​អន្តរជាតិ​មួយ​ចំនួន​ និង​បណ្តាញ​​នៃ​ការ​គ្រប់គ្រងទីក្រុងក្នុង​តំបន់ រួម​មាន Asian Network of Major Cities 21, the Japan-led Asian-Pacific City Summit, the C40 Cities Climate Leadership Group, the ESCAP-sponsored Regional Network of Local Authorities for Management of Human Settlements in Asia and Pacific (CITYNET), Japan's Council of Local Authorities for International Relations, the World Association of the Major Metropolises and Local Governments for Sustainability, among others.

ដោយ​សារ​លក្ខណៈ​ភូមិសាស្រ្ត​នៃ​ចំ​បេះដូង​នៃ​តំបន់​ដីគោក​អាស៊ីអាគ្នេយ៍ និង​ជា​មជ្ឈមណ្ឌល​នៃ​គមនាគមន៍របស់​អាស៊ី បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​បាងកក​ជា​ស្នាក់ការ​នៃ​អង្គការ​អន្តរជាតិ និង​តំបន់​ជាច្រើន។ ក្នុង​នោះ​ផង​ដែរ បាងកក​ជា​ទីស្នាក់ការ​នៃ​លេខាធិការដ្ឋាន​នៃ​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​សម្រាប់​ស្ថានបេសកកម្ម​សេដ្ឋកិច្ច​និង​សង្គម​សម្រាប់​អាស៊ី និង​ប៉ាស៊ីហ្វិក(ESCAP), ក៏​ដូច​ជា​ការិយាល័យ​ប្រចាំ​តំបន់​អាស៊ី​ប៉ាស៊ីហ្វិក​នៃ​អង្គការ​ស្បៀងអាហារ​និងកសិកម្ម​ (FAO), អង្គការ​អាកាសចរណ៍ស៊ីវិល​អន្តរជាតិ (ICAO),​អង្គការ​ពលកម្ម​អន្តរជាតិ (ILO),​ សហគមន៍​ទូរគមនាគមន៍អន្តរជាតិ (ITU), ឧត្តម​ស្នងការ​​របស់​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​ទទួល​បន្ទុក​ជន​ភៀស​ខ្លួន UNHCR), និង​មូលនិធិ​អន្តរជាតិ​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​សម្រាប់ "'UN Children's Fund"' (UNICEF).

ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ
បាងកក មាន made ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ and/or friendship agreements with twenty-three other cities in fifteen countries, . They are:
  វ៉ាស៊ីនតោន ឌីស៊ី, សហរដ្ឋអាមេរិច, since ១៩៦២, renewed in ២០០២
  ប៉េកាំង, ចិន, since ១៩៩៣
  ប៊ូដាប៉េស, ហុងហ្គារី, since ១៩៩៧
  ប្រ៊ីសប៊ែន, អូស្រ្តាលី, since ១៩៩៧
  មូស៊្គូ, រុស្ស៊ី, since ១៩៩៧
  សាំង ពីធើស្បួក, រុស្ស៊ី, since 1997
  ម៉ានីឡា, ហ្វីលីពីន, since ១៩៩៧  ហ្សាកាតា, ឥណ្ឌូនេស៊ី, since ២០០២
  ហាណូយ, វៀតណាម, since ២០០៤
  វៀងចន្ទ័ន៍, ឡាវ, since ២០០៤
  អាស្តាណា, កាហ្សាក់ស្តង់, since ២០០៤
  ឆាវជូ,​ ចិន, since 2005
  ហ៊្វូកូកា, ជប៉ុន, since 2006
  សេអ៊ូល, កូរ៉េខាងត្បូង, since 2006
  ក្វាងចូវ, ចិន, since 2009  ឡូវសាន, ស្វ៊ីស, since 2009
  ប៊ូសាន, កូរ៉េខាងត្បូង, since 2011
  ឆុង​ឈីង, ចិន, since 2011
  ធានជីន, ចិន, since 2012
  អង់ការ៉ា, តួកគី, since 2012
  ហ្សក​ថោន, ម៉ាឡេស៊ី, since 2012
  អៃឈិ, ជប៉ុន, since 2012
  ភ្នំពេញ, កម្ពុជា, since ២០១៣
បាងកក: ការចូលរួម​សកម្មភាព​អន្តរជាតិ

ការចូលរួម​សកម្មភាព​អន្តរជាតិ

បាងកក គឺ​ជា​សមាជិក​នៃ​អង្គការ​អន្តរជាតិ​មួយ​ចំនួន​ និង​បណ្តាញ​​នៃ​ការ​គ្រប់គ្រងទីក្រុងក្នុង​តំបន់ រួម​មាន Asian Network of Major Cities 21, the Japan-led Asian-Pacific City Summit, the C40 Cities Climate Leadership Group, the ESCAP-sponsored Regional Network of Local Authorities for Management of Human Settlements in Asia and Pacific (CITYNET), Japan's Council of Local Authorities for International Relations, the World Association of the Major Metropolises and Local Governments for Sustainability, among others.

ដោយ​សារ​លក្ខណៈ​ភូមិសាស្រ្ត​នៃ​ចំ​បេះដូង​នៃ​តំបន់​ដីគោក​អាស៊ីអាគ្នេយ៍ និង​ជា​មជ្ឈមណ្ឌល​នៃ​គមនាគមន៍របស់​អាស៊ី បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​បាងកក​ជា​ស្នាក់ការ​នៃ​អង្គការ​អន្តរជាតិ និង​តំបន់​ជាច្រើន។ ក្នុង​នោះ​ផង​ដែរ បាងកក​ជា​ទីស្នាក់ការ​នៃ​លេខាធិការដ្ឋាន​នៃ​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​សម្រាប់​ស្ថានបេសកកម្ម​សេដ្ឋកិច្ច​និង​សង្គម​សម្រាប់​អាស៊ី និង​ប៉ាស៊ីហ្វិក(ESCAP), ក៏​ដូច​ជា​ការិយាល័យ​ប្រចាំ​តំបន់​អាស៊ី​ប៉ាស៊ីហ្វិក​នៃ​អង្គការ​ស្បៀងអាហារ​និងកសិកម្ម​ (FAO), អង្គការ​អាកាសចរណ៍ស៊ីវិល​អន្តរជាតិ (ICAO),​អង្គការ​ពលកម្ម​អន្តរជាតិ (ILO),​ សហគមន៍​ទូរគមនាគមន៍អន្តរជាតិ (ITU), ឧត្តម​ស្នងការ​​របស់​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​ទទួល​បន្ទុក​ជន​ភៀស​ខ្លួន UNHCR), និង​មូលនិធិ​អន្តរជាតិ​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​សម្រាប់ "'UN Children's Fund"' (UNICEF).
បាងកក: ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ

ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ
បាងកក មាន made ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ and/or friendship agreements with twenty-three other cities in fifteen countries, . They are:
  វ៉ាស៊ីនតោន ឌីស៊ី, សហរដ្ឋអាមេរិច, since ១៩៦២, renewed in ២០០២
  ប៉េកាំង, ចិន, since ១៩៩៣
  ប៊ូដាប៉េស, ហុងហ្គារី, since ១៩៩៧
  ប្រ៊ីសប៊ែន, អូស្រ្តាលី, since ១៩៩៧
  មូស៊្គូ, រុស្ស៊ី, since ១៩៩៧
  សាំង ពីធើស្បួក, រុស្ស៊ី, since 1997
  ម៉ានីឡា, ហ្វីលីពីន, since ១៩៩៧  ហ្សាកាតា, ឥណ្ឌូនេស៊ី, since ២០០២
  ហាណូយ, វៀតណាម, since ២០០៤
  វៀងចន្ទ័ន៍, ឡាវ, since ២០០៤
  អាស្តាណា, កាហ្សាក់ស្តង់, since ២០០៤
  ឆាវជូ,​ ចិន, since 2005
  ហ៊្វូកូកា, ជប៉ុន, since 2006
  សេអ៊ូល, កូរ៉េខាងត្បូង, since 2006
  ក្វាងចូវ, ចិន, since 2009  ឡូវសាន, ស្វ៊ីស, since 2009
  ប៊ូសាន, កូរ៉េខាងត្បូង, since 2011
  ឆុង​ឈីង, ចិន, since 2011
  ធានជីន, ចិន, since 2012
  អង់ការ៉ា, តួកគី, since 2012
  ហ្សក​ថោន, ម៉ាឡេស៊ី, since 2012
  អៃឈិ, ជប៉ុន, since 2012
  ភ្នំពេញ, កម្ពុជា, since ២០១៣
បាងកក: External links

External links

Bangkok Metropolitan Administration
BangkokTourist - Official travel guide from Bangkok Tourism Division 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តនៅប្រទេសថៃ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រាជធានីនៅប្រទេសថៃ
បាងកកណយ

បាងកកណយ (    ,  ) គឺជាស្រុកមួយក្នុងចំណោម 50 ស្រុក ( ខេត ) នៃ ទីក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ ។ ស្រុកជិតខាងគឺ (ពីខាងជើងតាមទ្រនិចនាឡិកា) បាងផ្លាត, ព្រះនរគ (ឆ្លងកាត់ ទន្លេ ចៅព្រះយ៉ា ), បាងកកយ៉ៃ, ផាសិ ឆារោន, និង តាលីងចាន់ ។
បាងកកយៃ៉

បាងកកយ៉ៃ (    ,  ) គឺជាស្រុកមួយក្នុងចំណោម 50 ស្រុក ( ខេត្ត ) នៃ ទីក្រុងទេពមហានរគ ប្រទេសថៃ ។
បាងផ្លាត

Category:Articles with short description
Category:Short description is different from Wikidata

បាងផ្លាត (, ) គឺជាស្រុកមួយក្នុងចំណោមស្រុក ៥០  (ខេត) នៃ រាជធានីបាងកក ប្រទេសថៃ ។ មានព្រំប្រទល់ជាប់ស្រុកមួយចំនួនដូចជា÷  បាងក្រូអាយ, បាងស៊ូ, ឌុសិត, ព្រះនរគ, បាងកកណយ, និង តាលីន ចន្ទ.
បាងស៊ឺ

បាងស៊ឺ (    ,  ) គឺជាស្រុកមួយក្នុងចំណោម ៥០ ស្រុក (ខេត) នៃ ទីក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ ។ មានព្រំប្រទល់ជាប់ ចតុចក្រ នៅខាងកើត ផាយ៉ាថៃ នៅភាគអាគ្នេយ៍ ឌុសិត នៅភាគខាងត្បូង បាងផ្លាត និង បាងក្លៃ ឆ្លងកាត់ ទន្លេព្រះចៅយ៉ា នៅខាងលិច និង មឿងនន្ទបុរី នៅខាងជើង។
បាចិត្តិយកណ្ឌ​ទី ២: សិក្ខាបទទី ៦

សិក្ខាបទទី ៦ 
[១] សម័យនោះ ព្រះពុទ្ធដ៏មានព្រះភាគ កាលគង់នៅវត្តជេតវន របស់អនាថបិណ្ឧិកសេដ្ឋី ជិតក្រុងសាវត្ថី ។ គ្រានោះឯង ពួកឆព្វគ្គិយភិក្ខុ បៀតបៀនយកទីដេកល្អៗ ញ៉ាំងភិក្ខុចាស់ទាំងឡាយ ឲ្យក្រោកចេញទៅ ។ លំដាប់នោះ ពួកឆព្វគ្គិយភិក្ខុ គិតគ្នាថា យើងទាំងឡាយនៅចាំវស្សាក្នុងទីនេះ ដោយឧបាយដូចម្តេចហ្ន៎ ។ លំដាប់នោះ ពួកឆព្វគ្គិយភិក្ខុចូលទៅដេកជ្រៀតបៀតភិក្ខុចាស់ទាំងឡាយ ដោយគិតថា ភិក្ខុណាមានសេចក្តីចង្អៀតចង្អល់ ភិក្ខុនោះនឹងចៀសចេញទៅ ។ ភិក្ខុទាំងឡាយណា មានសេចក្តីប្រាថ្នាតិច ។ បេ ។ ភិក្ខុទាំងឡាយនោះក៏ពោលទោស ​តិះដៀល បន្ទុះបង្អាប់ថា ពួកឆព្វគ្គិយភិក្ខុមិន​សមបីនឹងចូលទៅដេកច្រៀតបៀតពួកភិក្ខុចាស់សោះ ។​​ ទើបភិក្ខុទាំងនោះនាំគ្នាក្រាបទូលដំណើរន៎ុះចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ។ បេ ។ ព្រះអង្គត្រាស់សួរ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ឮថាអ្នករាល់គ្នាចូលទៅដេកជ្រៀតបៀតភិក្ខុចាស់ទាំងឡាយ ពិតមែនឬ ។  ពួកឆព្វគ្គិយភិក្ខុក្រាបទូលថា សូមទ្រង់មេត្តាប្រោស ការនោះ ពិតមែន ។ ព្រះពុទ្ធដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់តិះដៀលថា នែមោឃបុរសទាំងឡាយ ពួកអ្នកឯងមិនគួរនឹងចូលទៅដេកច្រៀតបៀតពួកភិក្ខុចាស់សោះឡើយ នែមោឃបុរសទាំងឡាយ អំពើដែលអ្នកទាំងឡាយធ្វើនេះ មិននាំឲ្យជ្រះថ្លា ដល់ពួកបុគ្គលដែលមិនទាន់ជ្រះថ្លានោះទេ ។ បេ ។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ អ្នកទាំងឡាយគប្បីសម្តែងឡើងនូវសិក្ខាបទនេះយ៉ាងនេះថា ភិក្ខុណាមួយដឹងហើយ ចូលទៅជ្រៀតបៀតនូវភិក្ខុដែលចូលទៅនៅមុនហើយសំរេចនូវទីដេក ក្នុងវិហាររបស់សង្ឃ ដោយគិតថា ភិក្ខុណាមានសេចក្តីចង្អៀតចង្អល់ ភិក្ខុនោះនឹងចៀសចេញទៅ ត្រូវអាបត្តិបាចិត្តិយ ព្រោះធ្វើនូវសេចក្តីជ្រៀតបៀតនោះឯង ឲ្យជាបច្ច័យមិនមានហេតុដទៃទេ ។

[២] ត្រង់ពាក្យថា ភិក្ខុណាមួយ មានសេចក្តីដូចគ្នាក្នុងសិក្ខាបទទី ១  នៃបារាជិកកណ្ឌ ។ វិហារដែលគេលះប្រគេនដល់សង្ឃ ហៅថាវិហាររបស់សង្ឃ ។ ដែលហៅថា ដឹង គឺភិក្ខុដឹងថា  ភិក្ខុនេះចាស់ ដឹងថា ភិក្ខុនេះឈឺ ដឹងថា វិហារនេះសង្ឃបានឲ្យហើយ ។ ពាក្យថា ចូលទៅជ្រៀតបៀតគឺចូលទៅជ្រៀត​ជ្រែក ។ ពាក្យថាសម្រេចនូវទីដេក សេចក្តីថាភិក្ខុកា្រលឯងក្តី ប្រើគេឲ្យក្រាលក្តីនូវទីដេកក្នុងឧបចារ {ឧបចារៈនៃគ្រែនិងតាំង តាមអដ្ឋកថា ថាកំណត់ពីរហត្ថមួយចំអាម។} នៃគ្រែក្តី នៃតាំងក្តី នៃភិក្ខុចូលទៅក្តី ចេញមកក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ភិក្ខុអង្គុយសង្កត់ក្តី ដេកសង្កត់ក្តី (លើទីដេកនោះ) ត្រូវអាបត្តិបាចិត្តិយ ។ ពាក្យថា ព្រោះធ្វើនូវសេចក្តីជ្រៀតបៀតនេះឯងឲ្យជាបច្ច័យ មិនមែនហេតុដទៃទេ សេចក្តីថា គ្មានហេតុដទៃនីមួយដែលក្រៅពីការចូលទៅដេកជ្រៀតបៀតនោះឡើយ ។

[៣] វិហាររបស់សង្ឃ ភិក្ខុសំគាល់ថា វិហាររបស់សង្ឃមែន ហើយចូលទៅដេក​ជ្រៀតបៀត ត្រូវអាបត្តិបាចិត្តិយ ។ វិហាររបស់សង្ឃ ភិក្ខុមានសេចក្តីសង្ស័យ ហើយចូលទៅដេកជ្រៀតបៀត ត្រូវអាបត្តិបាចិត្តិយ ។ វិហាររបស់សង្ឃ ភិក្ខុសំគាល់ថា របស់បុគ្គលវិញ ហើយចូលទៅដេកជ្រៀតបៀត ត្រូវអាបត្តិបាចិត្តិយ ។ ភិក្ខុកា្រលឯងក្តី ប្រើគេឲ្យក្រាលក្តី នូវទីដេក វៀរលែងឧបចារនៃគ្រែក្តី នៃតាំងក្តី នៃភិក្ខុចូលទៅក្តី ចេញមកក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ភិក្ខុអង្គុយសង្កត់ក្តី ដេកសង្កត់ក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ភិក្ខុកា្រលឯងក្តី ប្រើគេឲ្យក្រាលក្តី នូវទីដេក ក្នុងឧបចារនៃវិហារក្តី ក្នុងឧបដ្ឋានសាលាក្តី {ប្រែថា សាលាសម្រាប់បម្រើ តែអដ្ឋកថា ថាបានដល់សាលាសំរាប់ឆាន់ ឬរោងឆាន់។} ក្នុងមណ្ឌបក្តី ទៀបគល់ឈើក្តី ក្នុងទីវាលក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ ភិក្ខុអង្គុយសង្កត់ក្តី ដេកសង្កត់ក្តី ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ វិហាររបស់បុគ្គល ភិក្ខុមានសេចក្តីសង្ស័យ ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ។ វិហាររបស់បុគ្គល ភិក្ខុសំគាល់ថា របស់បុគ្គលដដែល ត្រូវអាបត្តិទុក្កដ ព្រោះវិហារនោះ ជារបស់បុគ្គល គឺវិហារ នៃភិក្ខុដទៃ ។ ភិក្ខុមិនត្រូវអាបត្តិ ព្រោះវិហារជារបស់បុគ្គល គឺវិហាររបស់ខ្លួនឯង ។

[៤] អាបត្តិមិនមាន ដល់ភិក្ខុដែលមានជំងឺចូលទៅក្តី ដល់ភិក្ខុដែលត្រូវត្រជាក់ ឬក្តៅបៀតបៀនហើយចូលទៅក្តី ដល់ភិក្ខុមានសេចក្តីអន្តរាយក្តី ដល់ភិក្ខុឆ្កួតក្តី ដល់ភិក្ខុដើមបញ្ញត្តិក្តី ។

សិក្ខាបទទី ៦ ចប់ ។
បាញ់កាញ់

បាញ់កាញ់ ( Bánh canh) គឺជា គុយទាវ វៀតណាម ក្រាស់ ដែលអាចធ្វើពីម្សៅដំឡូង បារាំង ឬលាយ អង្ករ និងម្សៅដំឡូងមី។   "នំ" សំដៅលើបន្ទះក្រាស់នៃម្សៅមិនទាន់ឆ្អិន ដែលគុយទាវត្រូវបានកាត់។

 Bánh Canh Cua - ស៊ុបក្តាមក្រាស់ ដែលច្រើនតែបន្ថែមពងក្រួច។
 Bánh Canh bột lọc - ជាគុយទាវដែលមានរសជាតិឆ្ងាញ់ជាង។
 Bánh canh chả cá – ម្ហូបរួមមាននំត្រី ហើយមានប្រជាប្រិយភាពនៅភាគកណ្តាលវៀតណាមខាងត្បូង។
 Bánh canh giò heo tôm thịt - រួម​បញ្ចូល​ទាំង ​សាច់​ជ្រូក និង ​បង្គា ។ 
 Bánh canh Trảng Bàng – bánh canh ផលិតនៅទីក្រុង Trảng Bàng ភាគអាគ្នេយ៍ ប្រទេសវៀតណាម បម្រើជាមួយសាច់ជ្រូកស្ងោរ គុយទាវ និងឱសថក្នុងស្រុក។ 
 Bánh Canh Tôm - ទំពាំងបាយជូររសជាតិបង្គាដែលលាយជាមួយនឹងទឹកដោះគោដូងផងដែរ។

រូបភាពតូច| Bánh Canh Cua (Bánh Canh with crab soup).
រូបភាពតូច| Bánh canh cá lóc (bánh canh with snakehead soup).