navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
ទាន: ក្នុងការគាំទ្រព្រះសង្ឃ

ក្នុងការគាំទ្រព្រះសង្ឃ 
ក្នុង ព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ ភិក្ខុនី ( បាលី : ភិក្ខុនី ) និងព្រះសង្ឃ ( បាលី : ភិក្ខុ ) បដិបត្តិ តកុហត្សុ (  ) ដែលជាកន្លែងដែលពួកគេប្រមូលអាហារ ( ,បិណ្ឌបាត) នេះ​ជា​រឿយៗ​គេ​យល់​ឃើញ​ថា​ជា​ការ​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​អ្នក​បួស​ធ្វើ​បុណ្យ (បាលី: បុញ្ញ )។ លុយមិនអាចទទួលយកបានដោយព្រះសង្ឃ ឬដូនជីថេរវាទជំនួស ឬបន្ថែមលើអាហារទេ ព្រោះក្បួនបង្ហាត់ បតិមោក្ខ ធ្វើឱ្យមានទោសដល់ការរឹបអូស និងសារភាព។ 

នៅក្នុងប្រទេសដែលគោរពតាម ព្រះពុទ្ធសាសនាមហាយាន ការអនុវត្ត តកុហត្សុ ភាគច្រើនបានស្លាប់បាត់ទៅហើយ។ នៅក្នុងប្រទេសចិន កូរ៉េ និងជប៉ុន វប្បធម៌ក្នុងតំបន់បានប្រឆាំងនឹងគំនិតនៃការផ្តល់អាហារដល់បព្វជិត 'សុំទាន' ហើយមិនមានប្រពៃណីនៃការទទួលបាន 'បុណ្យ' ដោយការបរិច្ចាគដល់អ្នកអនុវត្តនោះទេ។ បន្ទាប់​ពី​មាន​ការ​បៀតបៀន​មួយ​រយៈ វត្ត​អារាម​ត្រូវ​បាន​តាំង​នៅ​ក្នុង​តំបន់​ភ្នំ​ដាច់​ស្រយាល; ចម្ងាយរវាងវត្តអារាម និងទីប្រជុំជនដែលនៅជិតបំផុត បានធ្វើឱ្យការអនុវត្តនេះមិនអាចទៅរួចនោះទេ។ នៅប្រទេសជប៉ុន ការអនុវត្ត តកុហត្សុ ប្រចាំសប្តាហ៍ ឬប្រចាំខែបានជំនួសជុំប្រចាំថ្ងៃ។ ក្នុង​​ហិមាល័យ ភិក្ខុ ​ច្រើន​ធ្វើ​ទាន​ជា​បន្ទុក​គ្រួសារ។ ការប្រកួតប្រជែងជាមួយសាសនាផ្សេងទៀតសម្រាប់ការគាំទ្រក៏បានធ្វើឱ្យការអនុវត្តប្រចាំថ្ងៃមានការលំបាក និងសូម្បីតែគ្រោះថ្នាក់។ ព្រះសង្ឃដំបូងបង្អស់នៅក្នុងរាជវង្ស ស៊ីឡា នៃប្រទេសកូរ៉េត្រូវបានគេនិយាយថាត្រូវបានវាយដំដោយសារតែជនជាតិភាគតិចរបស់ពួកគេនៅពេលនោះ។[ ត្រូវការដកស្រង់ ]
ទាន: គ្រិស្តសាសនា

គ្រិស្តសាសនា 
ក្នុង​សាសនា​គ្រឹស្ត ការ​ឲ្យ​ទាន​ត្រូវ​បាន​គេ​ចាត់​ទុក​ថា​ជា​អំពើ ​សប្បុរសធម៌ ។  នៅ សម័យសាវក គ្រិស្តបរិស័ទ ត្រូវបានបង្រៀនថា ការឲ្យទានគឺជាការបង្ហាញពីសេចក្តីស្រឡាញ់។ ការយកចិត្តទុកដាក់បែបនេះចំពោះជនក្រីក្រគឺត្រូវយល់ថាជាសេចក្តីស្រឡាញ់ចំពោះព្រះ ដែលនៅក្នុងបុគ្គលនៃ ព្រះយេស៊ូវគ្រីស្ទ បានលះបង់ខ្លួនគាត់សម្រាប់ការសង្គ្រោះនៃអ្នកជឿ។ 

 នៅក្នុងសាសនាគ្រឹស្តខាងលិច 
ការថ្វាយដង្វាយ គឺជាពេលវេលាប្រពៃណីនៅក្នុងពិធីបុណ្យ Roman Catholic Mass, Lutheran Divine Service, និង Anglican Eucharist នៅពេលដែលការប្រមូលទានត្រូវបានប្រមូល។ បាទីស្ទ និងមេតូឌីស ក្នុងចំណោមនិកាយផ្សេងទៀត ប្រមូលដង្វាយ មួយភាគក្នុងដប់ និងដង្វាយ (អាហារ) កំឡុងពេលដង្វាយក្នុងសេវាព្រះវិហារ។ មួយភាគដប់ ដែលជាភាគដប់ដំបូងនៃប្រាក់ចំណូលរបស់មនុស្សម្នាក់ ត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាជំពាក់របស់ព្រះ ខណៈដែលការថ្វាយ (ទាន) រួមបញ្ចូលនូវអ្វីដែលបានបរិច្ចាគលើសពីនោះ។   អាហារូបករណ៍មួយចំនួនអនុវត្តការផ្តល់ជាប្រចាំសម្រាប់គោលបំណងពិសេសហៅថា "ការផ្តល់ក្តីស្រឡាញ់" សម្រាប់ជនក្រីក្រ ទុរគត ឬជនរងគ្រោះនៃការបាត់បង់មហន្តរាយ ដូចជាភ្លើងឆេះផ្ទះ ឬថ្លៃព្យាបាល។ ជាប្រពៃណី ឌីកុន និងឌីកុនជាអ្នកទទួលខុសត្រូវក្នុងការចែកចាយអំណោយទាំងនេះក្នុងចំណោម ស្ត្រីមេម៉ាយ ក្មេងកំព្រា និងអ្នកផ្សេងទៀតដែលត្រូវការជំនួយ។ គ្រិស្តសាសនិកជាច្រើនគាំទ្រអង្គការសប្បុរសធម៌ជាច្រើន ដែលមិនមែនសុទ្ធតែអះអាងថាមានទំនាក់ទំនងសាសនាគ្រិស្តទេ។ ស្ថាប័នអប់រំ និងវេជ្ជសាស្រ្តរបស់អាមេរិកជាច្រើនត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយអាហារូបករណ៍គ្រីស្ទបរិស័ទផ្តល់ទាន។

 នៅក្នុងសាសនាគ្រឹស្តខាងកើត 
នៅក្នុង វិហារគ្រិស្តអូស្សូដក់ភាគខាងកើត និង វិហារកាតូលិកភាគខាងកើត ការប្រមូលទាន និងដង្វាយមួយភាគក្នុងដប់មិនត្រូវបានរួបរួមជាផ្លូវការចំពោះគ្រឿងសក្ការបូជានៅក្នុងសកម្មភាពបូជាណាមួយឡើយ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ទាំងការមានចានប្រមូលផ្តុំនៅក្នុង narthex ឬឆ្លងកាត់វាដោយមិនមានការរំខានក្នុងអំឡុងពេលសេវាគឺមិនមែនជារឿងចម្លែកនោះទេ។ នៅក្នុង ទ្រឹស្ដីគ្រិស្តអូស្សូដក់ភាគខាងកើត ការផ្តល់អំណោយគឺជាផ្នែកសំខាន់មួយនៃជីវិតខាងវិញ្ញាណ ហើយ ការតមអាហារ គួរតែតែងតែត្រូវបានអមដោយការបង្កើនការអធិស្ឋាន និងការប្រគេនទាន។  ការ​ដង្ហែ​ទាន​ក្នុង​នាម​អ្នក​ស្លាប់​ក៏​ជា​ញឹក​ញាប់​រួម​ជាមួយ ​ការ​អធិស្ឋាន​សម្រាប់​អ្នក​ស្លាប់ ។ អ្នកដែលមានស្ថានភាពហិរញ្ញវត្ថុមិនអនុញ្ញាតឱ្យផ្តល់ទានជាប្រាក់អាចផ្តល់ទានតាមវិធីផ្សេងទៀត ដូចជា ការអធិស្ឋានសុំអង្វរ និង អំពើមេត្តាករុណា ដូចជាការសួរសុខទុក្ខអ្នកនៅក្នុងពន្ធនាគារ ការស្លៀកពាក់ដល់អ្នកក្រីក្រ ឬស្ម័គ្រចិត្តនៅក្នុងផ្ទះបាយស៊ុបជាដើម។ 

 នៅក្នុងគម្ពីរសញ្ញាថ្មី 
លើសពីនេះ អំពើសប្បុរសធម៌ឯកជន គឺជាកាតព្វកិច្ច ហើយចាត់ទុកជាគុណធម៌ លុះត្រាតែធ្វើមិនឲ្យអ្នកដទៃសរសើរ៖

ព្រះ​យេស៊ូវ​បាន​ផ្ដោត​សំខាន់​ទៅ​លើ​ការ​លើក​ទឹក​ចិត្ត​នៅ​ពី​ក្រោយ​ការ​ឲ្យ​ទាន​ទាំង​ខាង​ក្រៅ និង​ខាង​ក្នុង ដែល​គួរ​តែ​ជា​សេចក្ដី​ស្រឡាញ់៖

ព្រះ​យេស៊ូ​មាន​ន័យ​ផ្ទុយ​ពី​ការ​ឲ្យ​អ្នក​មាន​និង​អ្នក​ក្រ៖

ការ​ឲ្យ​គួរ​តែ​កើត​ចេញ​ពី​ការ​ស្រឡាញ់ និង​មិន​មែន​ជា​កាតព្វកិច្ច៖

</br>ការចែករំលែកទ្រព្យសម្បត្តិត្រូវបានអនុវត្តនៅក្នុងព្រះវិហារ៖
ទាន: នៅក្នុងសាសនាគ្រឹស្តខាងលិច

នៅក្នុងសាសនាគ្រឹស្តខាងលិច 
ការថ្វាយដង្វាយ គឺជាពេលវេលាប្រពៃណីនៅក្នុងពិធីបុណ្យ Roman Catholic Mass, Lutheran Divine Service, និង Anglican Eucharist នៅពេលដែលការប្រមូលទានត្រូវបានប្រមូល។ បាទីស្ទ និងមេតូឌីស ក្នុងចំណោមនិកាយផ្សេងទៀត ប្រមូលដង្វាយ មួយភាគក្នុងដប់ និងដង្វាយ (អាហារ) កំឡុងពេលដង្វាយក្នុងសេវាព្រះវិហារ។ មួយភាគដប់ ដែលជាភាគដប់ដំបូងនៃប្រាក់ចំណូលរបស់មនុស្សម្នាក់ ត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាជំពាក់របស់ព្រះ ខណៈដែលការថ្វាយ (ទាន) រួមបញ្ចូលនូវអ្វីដែលបានបរិច្ចាគលើសពីនោះ។   អាហារូបករណ៍មួយចំនួនអនុវត្តការផ្តល់ជាប្រចាំសម្រាប់គោលបំណងពិសេសហៅថា "ការផ្តល់ក្តីស្រឡាញ់" សម្រាប់ជនក្រីក្រ ទុរគត ឬជនរងគ្រោះនៃការបាត់បង់មហន្តរាយ ដូចជាភ្លើងឆេះផ្ទះ ឬថ្លៃព្យាបាល។ ជាប្រពៃណី ឌីកុន និងឌីកុនជាអ្នកទទួលខុសត្រូវក្នុងការចែកចាយអំណោយទាំងនេះក្នុងចំណោម ស្ត្រីមេម៉ាយ ក្មេងកំព្រា និងអ្នកផ្សេងទៀតដែលត្រូវការជំនួយ។ គ្រិស្តសាសនិកជាច្រើនគាំទ្រអង្គការសប្បុរសធម៌ជាច្រើន ដែលមិនមែនសុទ្ធតែអះអាងថាមានទំនាក់ទំនងសាសនាគ្រិស្តទេ។ ស្ថាប័នអប់រំ និងវេជ្ជសាស្រ្តរបស់អាមេរិកជាច្រើនត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយអាហារូបករណ៍គ្រីស្ទបរិស័ទផ្តល់ទាន។
ទាន: នៅក្នុងសាសនាគ្រឹស្តខាងកើត

នៅក្នុងសាសនាគ្រឹស្តខាងកើត 
នៅក្នុង វិហារគ្រិស្តអូស្សូដក់ភាគខាងកើត និង វិហារកាតូលិកភាគខាងកើត ការប្រមូលទាន និងដង្វាយមួយភាគក្នុងដប់មិនត្រូវបានរួបរួមជាផ្លូវការចំពោះគ្រឿងសក្ការបូជានៅក្នុងសកម្មភាពបូជាណាមួយឡើយ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ទាំងការមានចានប្រមូលផ្តុំនៅក្នុង narthex ឬឆ្លងកាត់វាដោយមិនមានការរំខានក្នុងអំឡុងពេលសេវាគឺមិនមែនជារឿងចម្លែកនោះទេ។ នៅក្នុង ទ្រឹស្ដីគ្រិស្តអូស្សូដក់ភាគខាងកើត ការផ្តល់អំណោយគឺជាផ្នែកសំខាន់មួយនៃជីវិតខាងវិញ្ញាណ ហើយ ការតមអាហារ គួរតែតែងតែត្រូវបានអមដោយការបង្កើនការអធិស្ឋាន និងការប្រគេនទាន។  ការ​ដង្ហែ​ទាន​ក្នុង​នាម​អ្នក​ស្លាប់​ក៏​ជា​ញឹក​ញាប់​រួម​ជាមួយ ​ការ​អធិស្ឋាន​សម្រាប់​អ្នក​ស្លាប់ ។ អ្នកដែលមានស្ថានភាពហិរញ្ញវត្ថុមិនអនុញ្ញាតឱ្យផ្តល់ទានជាប្រាក់អាចផ្តល់ទានតាមវិធីផ្សេងទៀត ដូចជា ការអធិស្ឋានសុំអង្វរ និង អំពើមេត្តាករុណា ដូចជាការសួរសុខទុក្ខអ្នកនៅក្នុងពន្ធនាគារ ការស្លៀកពាក់ដល់អ្នកក្រីក្រ ឬស្ម័គ្រចិត្តនៅក្នុងផ្ទះបាយស៊ុបជាដើម។
ទាន: នៅក្នុងគម្ពីរសញ្ញាថ្មី

នៅក្នុងគម្ពីរសញ្ញាថ្មី 
លើសពីនេះ អំពើសប្បុរសធម៌ឯកជន គឺជាកាតព្វកិច្ច ហើយចាត់ទុកជាគុណធម៌ លុះត្រាតែធ្វើមិនឲ្យអ្នកដទៃសរសើរ៖

ព្រះ​យេស៊ូវ​បាន​ផ្ដោត​សំខាន់​ទៅ​លើ​ការ​លើក​ទឹក​ចិត្ត​នៅ​ពី​ក្រោយ​ការ​ឲ្យ​ទាន​ទាំង​ខាង​ក្រៅ និង​ខាង​ក្នុង ដែល​គួរ​តែ​ជា​សេចក្ដី​ស្រឡាញ់៖

ព្រះ​យេស៊ូ​មាន​ន័យ​ផ្ទុយ​ពី​ការ​ឲ្យ​អ្នក​មាន​និង​អ្នក​ក្រ៖

ការ​ឲ្យ​គួរ​តែ​កើត​ចេញ​ពី​ការ​ស្រឡាញ់ និង​មិន​មែន​ជា​កាតព្វកិច្ច៖

</br>ការចែករំលែកទ្រព្យសម្បត្តិត្រូវបានអនុវត្តនៅក្នុងព្រះវិហារ៖
ទាន: ព្រហ្មញ្ញសាសនា

ព្រហ្មញ្ញសាសនា 

 ទាន ក្នុងសាសនាហិណ្ឌូ 
នៅក្នុងសាសនាហិណ្ឌូ, ទាន គឺជាគំនិតបុរាណនៃការផ្តល់ទានដែលមានកាលបរិច្ឆេទដល់ សម័យ វេទ នៃសាសនាហិណ្ឌូ។ Shah et al. (2013), Soulful Corporations: A Values-Based Perspective on Corporate Social Responsibility, Springer, , page 125, Quote: "The concept of Daana (charity) dates back to the Vedic period. The Rig Veda enjoins charity as a duty and responsibility of every citizen." ទាន ត្រូវបានគេកំណត់នៅក្នុងអត្ថបទប្រពៃណីថាជាសកម្មភាពនៃការលះបង់ភាពជាម្ចាស់នៃអ្វីដែលអ្នកបានចាត់ទុក ឬកំណត់ថាជារបស់ខ្លួន ហើយវិនិយោគដូចគ្នាចំពោះអ្នកទទួលដោយមិនរំពឹងអ្វីមកវិញ។ Krishnan & Manoj (2008), Giving as a theme in the Indian psychology of values, in Handbook of Indian Psychology (Editors: Rao et al.), Cambridge University Press, , pages 361-382 ខណៈពេលដែល ទាន ជាធម្មតាត្រូវបានផ្តល់ឱ្យដល់មនុស្សម្នាក់ឬក្រុមគ្រួសារ, សាសនាហិណ្ឌូក៏ពិភាក្សាអំពីសប្បុរសធម៌ឬការផ្តល់ឱ្យក្នុងគោលបំណងជាប្រយោជន៍សាធារណៈដែលពេលខ្លះត្រូវបានគេហៅថា ឧត្សគ៌ ។ គម្រោងនេះមានគោលបំណងទៅលើគម្រោងធំៗ ដូចជាការសាងសង់ផ្ទះសម្រាក សាលារៀន ការវិនិយោគលើទឹកផឹក ឬអណ្តូងទឹក ដាំដើមឈើ និងសាងសង់កន្លែងថែទាំជាដើម។ Sanjay Agarwal (2010), Daan and Other Giving Traditions in India, , page 54-62 ការ​ដើរ​សុំទាន​គេ​ហៅ​ថា ភិក្ស bhikSA  Sanskrit English Dictionary, University of Koeln, Germany Alberto Garcia Gomez et al. (2014), Religious Perspectives on Human Vulnerability in Bioethics, Springer, , pages 170-171

 នៅក្នុងវេទ
ទាន: ''ទាន'' ក្នុងសាសនាហិណ្ឌូ

ទាន ក្នុងសាសនាហិណ្ឌូ 
នៅក្នុងសាសនាហិណ្ឌូ, ទាន គឺជាគំនិតបុរាណនៃការផ្តល់ទានដែលមានកាលបរិច្ឆេទដល់ សម័យ វេទ នៃសាសនាហិណ្ឌូ។ Shah et al. (2013), Soulful Corporations: A Values-Based Perspective on Corporate Social Responsibility, Springer, , page 125, Quote: "The concept of Daana (charity) dates back to the Vedic period. The Rig Veda enjoins charity as a duty and responsibility of every citizen." ទាន ត្រូវបានគេកំណត់នៅក្នុងអត្ថបទប្រពៃណីថាជាសកម្មភាពនៃការលះបង់ភាពជាម្ចាស់នៃអ្វីដែលអ្នកបានចាត់ទុក ឬកំណត់ថាជារបស់ខ្លួន ហើយវិនិយោគដូចគ្នាចំពោះអ្នកទទួលដោយមិនរំពឹងអ្វីមកវិញ។ Krishnan & Manoj (2008), Giving as a theme in the Indian psychology of values, in Handbook of Indian Psychology (Editors: Rao et al.), Cambridge University Press, , pages 361-382 ខណៈពេលដែល ទាន ជាធម្មតាត្រូវបានផ្តល់ឱ្យដល់មនុស្សម្នាក់ឬក្រុមគ្រួសារ, សាសនាហិណ្ឌូក៏ពិភាក្សាអំពីសប្បុរសធម៌ឬការផ្តល់ឱ្យក្នុងគោលបំណងជាប្រយោជន៍សាធារណៈដែលពេលខ្លះត្រូវបានគេហៅថា ឧត្សគ៌ ។ គម្រោងនេះមានគោលបំណងទៅលើគម្រោងធំៗ ដូចជាការសាងសង់ផ្ទះសម្រាក សាលារៀន ការវិនិយោគលើទឹកផឹក ឬអណ្តូងទឹក ដាំដើមឈើ និងសាងសង់កន្លែងថែទាំជាដើម។ Sanjay Agarwal (2010), Daan and Other Giving Traditions in India, , page 54-62 ការ​ដើរ​សុំទាន​គេ​ហៅ​ថា ភិក្ស bhikSA  Sanskrit English Dictionary, University of Koeln, Germany Alberto Garcia Gomez et al. (2014), Religious Perspectives on Human Vulnerability in Bioethics, Springer, , pages 170-171

 នៅក្នុងវេទ
ទាន: ឥស្លាម

ឥស្លាម 
នៅក្នុងសាសនាឥស្លាម គោលគំនិតនៃអ្នកផ្តល់ទាន Muhsi ឬ Muhsin ឬការឲ្យទានសប្បុរសធម៌ ជាទូទៅត្រូវបានបែងចែកទៅជាការផ្តល់ដោយស្ម័គ្រចិត្ត ṣadaqah (  ) និងការអនុវត្តជាកាតព្វកិច្ច គឺ zakāh (  ) Zakāh ត្រូវ​បាន​គ្រប់គ្រង​ដោយ​សំណុំ​ច្បាប់​ជាក់លាក់​មួយ​នៅ​ក្នុង ​យុត្តិសាស្ត្រ​អ៊ីស្លាម ហើយ​មាន​បំណង​បំពេញ​សំណុំ​ដែល​បាន​កំណត់​យ៉ាង​ច្បាស់​នៃ​តម្រូវការ​ខាង​សាសនា និង​សង្គម។ Ṣadaqah ប្រហែល​ជា​ការ​បក​ប្រែ​ដ៏​ល្អ​ប្រសើរ​នៃ​ការ​បង្កើត​គោល​គំនិត​នៃ "ការ​ជូន​ទាន" ដែល​ទទួល​ឥទ្ធិពល​ពី​គ្រិស្ត​សាសនិក​សម្រាប់​ហេតុផល​នោះ ទោះ​បី​ជា ​zakāh ​មាន​តួនាទី​ធំ​ជាង​ក្នុង​កម្មវិធី​សប្បុរសធម៌​អ៊ិស្លាម​ក៏​ដោយ។
ទាន: សាសនាយូដា

សាសនាយូដា 
នៅក្នុង សាសនាយូដា tzedakah ជាពាក្យ ភាសាហេព្រើរ ដែលមានន័យត្រង់ថាសុចរិត ប៉ុន្តែត្រូវបានគេប្រើជាទូទៅដើម្បីតំណាងឱ្យ "សេចក្តីសប្បុរស"  សំដៅទៅលើកាតព្វកិច្ចសាសនាដើម្បីធ្វើអ្វីដែលត្រឹមត្រូវនិងយុត្តិធម៌។   នៅក្នុងភាសាក្រិច Septuagint tzedakah ពេលខ្លះត្រូវបានបកប្រែជា  , "ការអោយអាហារ" ។
ទាន: សាសនាម៉ាន់ដា

សាសនាម៉ាន់ដា 
នៅក្នុង សាសនា ម៉ាន់ដា, zidqa សំដៅទៅលើការប្រគេនឬការផ្តល់អំណោយ។   បូជាចារ្យ Mandaean ទទួលបានវិភាគទានផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុជាទៀងទាត់ពីប្រជាជន។
ទាយស្រះ

ទាយស្រះ ( បាត់​បង់​ជីវិត​នៅ​ឆ្នាំ១៧៣៣) ជាព្រះមហាក្សត្រនៃអាណាចក្រអយុធ្យាចាប់ពីឆ្នាំ១៧០៩ ដល់ ១៧៣៣។
ទាវ (តួអង្គ)

នាងទាវ គឺជាមនុស្សរស់ក្នុងសម័យលង្វែក កើតជានៅភូមិពោធិ៍ជើងខាល ខែត្រត្បូងឃ្មុំ កាលក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទបរមិន្ទរាជា។ នាងមានប្ដីឈ្មោះទុំ មានងារជាម៉ឺនឯក ឯម្ដាយឈ្មោះនាងទន់ និងភីលៀងម្នាក់ឈ្មោះនោ អ្នកទាំងពីររាប់អានគ្នាដូចបងប្អូនអញ្ជឹង ប៉ុន្តែជាអកុសលម្ដាយនាងបានបំបែកនាងពីប្ដីអោយទៅរៀបការនឹងម៉ឺនជូ ដែលត្រូវជាបុត្ររបស់ស្ដេចត្រាញ់ត្បូងឃ្មុំ អរជូនជ័យ។
ទាវ (តួអង្គ): ក្នុងសាច់រឿងប្រឌិត

ក្នុងសាច់រឿងប្រឌិត
ទាវនៅក្នុងសាច់រឿងជាស្រីស្អាតសោភ័ណសោភាម្នាក់ បានចាប់ចិត្តប្រតិព័ទ្ធនឹងភិក្ខុទុំ មិនដូចក្នុងរឿងពង្សាវតារឡើយបាននិយាយថានាងនិងទុំ ជាគូស្នេហ៍ដែលបានភ្ជាប់ពាក្យគ្នាតាំងពីតូចៗក្រូចឆ្មារមក។ ក្រោយពីយល់ថាទុំក្រ ម្ដាយ (យាយផាន់) នាងទាវក៏លើកអោយម៉ឺនងួន (ជូ) ប៉ុន្តែក្រោយមកដោយសារមានមន្ត្រីមករាជវាំងបានដឹងថានាងមានសំរស់ស្រស់ស្អាតក៏បាននាំនាងទៅថ្វាយព្រះបាទរាមជើងព្រៃ ក៏ប៉ុន្តែស្ដេចក៏បានប្រគល់ឱ្យទុំវិញដែលជាមន្ត្រីជំនិតព្រះអង្គ នាងក៏ត្រូវចាញ់ល្បិចម្ដាយនាងទៅរៀបការនឹងម៉ឺនងួន នៅទីបំផុតក៏សុខចិត្តបូជាជីវិតដើម្បីស្នេហាស្លាប់ទៅតាមប្ដីដែលជាម៉ឺនឯកទៅ។
ទាសភាព

thumb|នេះ​ជា​ច្រវាក់​ដែលគេ​បាន​ប្រើ ដើម្បី​ឃាត់​មិន​ឲ្យ​ទាសករ​លួច​រត់
ទាសភាព (ហៅ​ម្យ៉ាង​ទៀត​ថា ភាព​ជា​ខ្ញុំគេ) គឺ​ជា​ប្រព័ន្ធ​សេដ្ឋកិច្ច​មួយ។ នៅ​ក្នុង​នោះ មនុស្ស​មួយ​ចំនួន​ត្រូវ​តែ​ធ្វើ​ការ​ដោយ​គ្មាន​ប្រាក់​កម្រៃ។ មនុស្ស​ទាំង​នេះ​ត្រូវ​បាន​គេ​ហៅ​ថា​ទាសករ។

មាន​ភស្តុតាង​បាន​បញ្ជាក់​ថា​ទាសភាព​បាន​កើត​ឡើង​មុន​គេ​កត់ត្រា​ក្នុង​សៀវភៅ​ទៅ​ទៀត។ ទាសភាព​មាន​ច្រើន​ប្រភេទ​ផ្សេងៗ​ពី​គ្នា ហើយ​បាន​កើត​មាន​នៅ​ស្ទើរ​តែ​គ្រប់​វប្បធម៌និង​ទ្វីប​នានា។Historical survey > Slave-owning societies. Encyclopædia Britannica. នៅ​តាម​បណ្ដា​សង្គម​មួយ​ចំនួន គេ​បាន​បង្កើត​ឲ្យ​មាន​ច្បាប់​ស្ដី​ពី​ទាសភាព ហើយ​ពេល​ខ្លះ​គេ​បាន​បង្កើត​សេដ្ឋកិច្ច​នៅ​លើ​ទាសភាព​នោះ។ នៅ​ក្នុង​កំឡុង​សតវត្ស​ទី២០​នេះ ប្រទេស​ស្ទើរ​តែ​ទាំង​អស់​បាន​បង្កើត​ឲ្យ​មាន​ច្បាប់​ហាម​ប្រាម​ទាសភាព។ សេចក្ដី​ប្រកាស​ជា​សាកល​ស្ដី​ពី​សិទ្ធិ​មនុស្ស បាន​និយាយ​ថា ទាសភាព​គឺ​មិន​ត្រឹម​ត្រូវ​ទេ។ ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា​ក៏​ដោយ ទាសភាព​នៅ​តែ​បន្ត​កើត​មាន​ឡើង​ក្នុង​ទម្រង់​ផ្សេងៗ​ក្នុង​ប្រទេស​មួយ​ចំនួន។BBC Millions 'forced into slavery' គេ​មិន​បាន​ផ្ដល់​សិទ្ធិ​ណា​មួយ​ដល់​ទាសករ​នោះ​ទេ។
ទាសភាព: ទាសភាព​បច្ចុប្បន្ន

ទាសភាព​បច្ចុប្បន្ន 
មនុស្ស​នៅ​តែ​បន្ត​បង្កើត​ឲ្យ​មាន​ទាសករ​នៅ​ភាគ​ខ្លះ​នៃ​ពិភពលោក ជា​ពិសេស​នៅ អាស៊ីខាងត្បូង និង អាព្រិច។ ទាសភាព​នៅ​មាន​តិច​តួច​ក្នុង ប្រទេសអភិវឌ្ឍ នេះ​ក៏​ព្រោះ​តែ​ការ​អនុវត្ត​ច្បាប់​របស់​គេ​មាន​ភាព​ល្អ​ប្រសើរ។ គេ​បាន​ផ្លាស់​ប្ដូរ​វិធី​ដែល​ធ្លាប់​បាន​ប្រើ​ពី​មុន​មក។ សព្វ​ថ្ងៃ​នេះ​ទាសករ​អាច​នឹង​ត្រូវ​ធ្វើ​ការ ដើម្បី​របស់​មួយ​ចំនួន​ដូច​ជា​បំណុល​ជាដើម (ជា​ឧទាហរណ៍៖ ទាសករ​ត្រូវ​ធ្វើការ​ដើម្បី​សង​បំណុល​)។ ជន​រង​គ្រោះ​ជា​ច្រើន​ត្រូវ​បាន​គេ​គម្រាម​ថា គ្រួសារ​គេ​នឹង​មាន​គ្រោះ​ថ្នាក់ ប្រសិន​បើ​គេ​រាយការណ៍​ទៅ​ម្ចាស់​ទាសករ។ ទាសករ​ជា​ច្រើន​ត្រូវ​បាន​គេ​បង្ខំ​ឲ្យ​ធ្វើ​ការ​នៅ​ក្នុង​ស្រុក។ ហើយ​នៅ​ក្នុង​ករណី​ខ្លះ​ទៀត គ្រួសារ​ពួក​គេ​បាន​លក់​គេ​ទៅ​ម្ចាស់​ទាសករ។ ទាសករ​ខ្លះ​ត្រូវ​បាន​គេ​ជួញ​ដូរ​ពី​កន្លែង​មួយ​ទៅ​កន្លែង​មួយ​ទៀត​នៅ​លើ​ពិភព​លោក។ ការ​ប្រព្រឹត្ត​អំពើ​ពេស្យាចារ​លើ​ក្មេង​ស្រី និង​ស្ត្រី ក៏​ត្រូវ​បាន​ចាត់​ចូល​ជា​ប្រភេទ​ទាសភាព​ដែរ។ ទម្រង់​ទាសភាព​មួយ​ដែល​នៅ​តែ​បន្ត​កើត​មាន​នា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​នេះ​គឺ ការ​រំលោភ​លើ​ពលកម្ម​កុមារ។ កុមារ​មួយ​ចំនួន​ត្រូវ​ធ្វើការ​នៅ​ក្នុង​ស្ថានីយ​រ៉ែ ​ឬ​ក្នុង​ចម្ការ ឬ​ពួក​គេ​ត្រូវ​ចូល​ក្នុង​សមរភូមិ ដោយ​គ្មាន​ប្រាក់​ចំណូល។

ការសិក្សា​មួយ​បាន​និយាយ​ថា​មាន​មនុស្ស​ប្រមាណ ២៧​លាន​នាក់ (ប៉ុន្តែ​តាម​ការ​សិក្សា​ដទៃ​បាន​លើក​ឡើង​ថា​អាច​នឹង​មាន​ដល់ ២០០​លាន​នាក់​) ដែល​កំពុង​ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​ទាសភាព​នា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន។Kevin Bales, Disposable People

 បណ្ដា​ប្រទេស 
thumb|250px|left|Slave contract Lima/Peru 13/10/1794
ប្រទេស​មួយ​ចំនួន​នៅ​មាន​ទាសភាព​នៅ​ឡើយ ដូច​ជា​អាព្រិច មជ្ឈិមបូព៌ា និង​អាស៊ី​ខាង​ត្បូង។  នៅ​រដូវ​ក្ដៅ​ឆ្នាំ​២០០៧ គេ​បាន​រក​ឃើញ​ថា​មនុស្ស ៥៧០ នាក់ ជា​ទាសករ​នៅ​ឡ​ឥដ្ឋ​ប្រទេស​ចិន។  ក្នុង​នោះ​មាន ៦៩ នាក់​គឺ​ជា​កុមារ។ រដ្ឋាភិបាល​ចិន​បាន​ឲ្យ​កម្លាំង​ប៉ូលិស ៣៥០០០នាក់​ត្រួត​ពិនិត្យ​មើលឡឥដ្ឋ នៅ​ភាគ​ខាង​ជើង​ប្រទេស​ចិន ដើម្បី​រក​មើល​ទាសករ ហើយ​បាន​បញ្ជូន​អ្នក​គ្រប់គ្រង​ឡឥដ្ឋ​ទាំង​នោះ​ទៅ​ពន្ធនាគារ និង​កាត់​ទោស​មេការ​ឡឥដ្ឋ​ម្នាក់​រហូត​ដល់​ស្លាប់ ដោយ​សារ​គេ​បាន​សម្លាប់​កម្មករ​ម្នាក់។

នៅ Mauritania គេ​បាន​ប្រមាណ​ថា​បុរស ៦សែន​នាក់, ស្ត្រី​និង​កុមារ ដែល​ស្មើ​នឹង ២០ភាគ​រយ​នៃ​ប្រជាជន​សរុប គឺ​ជា​ទាសករ ហើយ​ពួក​គេ​ភាគច្រើន​ប្រើ​កម្លាំង​ពលកម្ម​ទាំង​អស់។Mauritania made slavery illegal last monthThe Abolition season on BBC World Service ទាសភាព​នៅ Mauritania ត្រូវ​បាន​ចាត់​ទុក​ថា​ខុស​ច្បាប់​នៅ​ខែ​សីហា ឆ្នាំ​២០០៧។Mauritanian MPs pass slavery law  នៅ នីហ្សេរីយ៉ា ក៏​មាន​ទាសភាព​ច្រើន​ដែរ។ ការ​សិក្សា​មួយ​បាន​រកឃើញ​ថា ប្រជាជន​នីហ្សេរីយ៉ា​ប្រមាណ ៨សែន​នាក់​គឺ​ជា​ទាសករ ដែល​ស្មើ​ទៅ​នឹង ៨ភាគរយ​នៃ​ប្រជាជន​សរុប​។The Shackles of Slavery in NigerBorn to be a slave in NigerBBC World Service | Slavery Today Child slavery has commonly been used when making cash crops and mining.  ជា​ទូទៅ ទាសភាព​កុមារ​ត្រូវបាន​ប្រើ​នៅ​ពេល​ធ្វើ​ដំណាំ​សាច់​ប្រាក់ (cash crop) និង​ក្នុង​ស្ថានីយ​រ៉ែ។ យោង​ទៅ​តាម​នាយកដ្ឋាន​រដ្ឋ​នៃ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​បាន​ឲ្យ​ដឹងថា កុមារ​ច្រើន​ជាង ១០៩០០០នាក់ បាន​ធ្វើ​ការ​នៅ​ក្នុង​ចម្ការ​កាកាវ​តែ​ម្នាក់​ឯង​នៅ កូឌីវ័រ ​) នៅ​ក្នុង 'ទម្រង់​ធ្ងន់ធ្ងរ​បំផុត​នៃ​ពលកម្ម​កុមារ "នៅ​ឆ្នាំ 2002 ។</ref>
ទាសភាព: បណ្ដា​ប្រទេស

បណ្ដា​ប្រទេស 
thumb|250px|left|Slave contract Lima/Peru 13/10/1794
ប្រទេស​មួយ​ចំនួន​នៅ​មាន​ទាសភាព​នៅ​ឡើយ ដូច​ជា​អាព្រិច មជ្ឈិមបូព៌ា និង​អាស៊ី​ខាង​ត្បូង។  នៅ​រដូវ​ក្ដៅ​ឆ្នាំ​២០០៧ គេ​បាន​រក​ឃើញ​ថា​មនុស្ស ៥៧០ នាក់ ជា​ទាសករ​នៅ​ឡ​ឥដ្ឋ​ប្រទេស​ចិន។  ក្នុង​នោះ​មាន ៦៩ នាក់​គឺ​ជា​កុមារ។ រដ្ឋាភិបាល​ចិន​បាន​ឲ្យ​កម្លាំង​ប៉ូលិស ៣៥០០០នាក់​ត្រួត​ពិនិត្យ​មើលឡឥដ្ឋ នៅ​ភាគ​ខាង​ជើង​ប្រទេស​ចិន ដើម្បី​រក​មើល​ទាសករ ហើយ​បាន​បញ្ជូន​អ្នក​គ្រប់គ្រង​ឡឥដ្ឋ​ទាំង​នោះ​ទៅ​ពន្ធនាគារ និង​កាត់​ទោស​មេការ​ឡឥដ្ឋ​ម្នាក់​រហូត​ដល់​ស្លាប់ ដោយ​សារ​គេ​បាន​សម្លាប់​កម្មករ​ម្នាក់។

នៅ Mauritania គេ​បាន​ប្រមាណ​ថា​បុរស ៦សែន​នាក់, ស្ត្រី​និង​កុមារ ដែល​ស្មើ​នឹង ២០ភាគ​រយ​នៃ​ប្រជាជន​សរុប គឺ​ជា​ទាសករ ហើយ​ពួក​គេ​ភាគច្រើន​ប្រើ​កម្លាំង​ពលកម្ម​ទាំង​អស់។Mauritania made slavery illegal last monthThe Abolition season on BBC World Service ទាសភាព​នៅ Mauritania ត្រូវ​បាន​ចាត់​ទុក​ថា​ខុស​ច្បាប់​នៅ​ខែ​សីហា ឆ្នាំ​២០០៧។Mauritanian MPs pass slavery law  នៅ នីហ្សេរីយ៉ា ក៏​មាន​ទាសភាព​ច្រើន​ដែរ។ ការ​សិក្សា​មួយ​បាន​រកឃើញ​ថា ប្រជាជន​នីហ្សេរីយ៉ា​ប្រមាណ ៨សែន​នាក់​គឺ​ជា​ទាសករ ដែល​ស្មើ​ទៅ​នឹង ៨ភាគរយ​នៃ​ប្រជាជន​សរុប​។The Shackles of Slavery in NigerBorn to be a slave in NigerBBC World Service | Slavery Today Child slavery has commonly been used when making cash crops and mining.  ជា​ទូទៅ ទាសភាព​កុមារ​ត្រូវបាន​ប្រើ​នៅ​ពេល​ធ្វើ​ដំណាំ​សាច់​ប្រាក់ (cash crop) និង​ក្នុង​ស្ថានីយ​រ៉ែ។ យោង​ទៅ​តាម​នាយកដ្ឋាន​រដ្ឋ​នៃ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​បាន​ឲ្យ​ដឹងថា កុមារ​ច្រើន​ជាង ១០៩០០០នាក់ បាន​ធ្វើ​ការ​នៅ​ក្នុង​ចម្ការ​កាកាវ​តែ​ម្នាក់​ឯង​នៅ កូឌីវ័រ ​) នៅ​ក្នុង 'ទម្រង់​ធ្ងន់ធ្ងរ​បំផុត​នៃ​ពលកម្ម​កុមារ "នៅ​ឆ្នាំ 2002 ។</ref>
ទាសភាព: គោល​នយោបាយទាសភាព

គោល​នយោបាយទាសភាព 
thumb|ការ​ដេញថ្លៃ​ទាសករ​នៅ​រ៉ូម, គូរ​ដោយ Jean-Léon Gérôme
ពួក​គេ​ទទួល​បានប្រាក់​កម្រៃ​ចាប់​ពី ៤០ដុល្លារ​អាមេរិកនៅ​ប្រទេស​ម៉ាលី សម្រាប់​កម្មករ​វ័យ​ជំទង់។ គេ​អាច​ជួញដូរ​ស្ត្រី​ក្មេង ឬ​កុមារី​ម្នាក់ បាន​តម្លៃ ១០០០ ដុល្លារ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​ថៃ​។Slavery Today. ed. Auriana Ojeda. Greenhaven Press 2004. នៅ​ឆ្នាំ​១៩៨០ គេ​អាច​ជួញដូរ​ទាសករ​នៅ​សហរដ្ឋអាមេរិក​បាន​តម្លៃ ១០០០ដុល្លារ​អាមេរិក - ហើយ​បច្ចុប្បន្ននេះ​ប្រហែល ២៥៨០០​ដុល្លារ​អាមេរិក។

នៅ​ខែ​វិច្ឆិកា ឆ្នាំ​២០០៦ អង្គការ​ពលកម្ម​អន្តរជាតិ​បាន​ថ្លែង​ថា ខ្លួន​នឹង​កាត់​ទោស​សមាជិក​ក្រុម​ប្រឹក្សា​យោធា​ដែល​គ្រប់គ្រង​ប្រទេស​មីយ៉ាន់ម៉ា នៅ​ឯ​តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ ក្រោម​បទ "ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ប្រឆាំង​មនុស្ស​ជាតិ" ។ នេះ​ក៏​ព្រោះ​តែ​ពួក​យោធា​ឲ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ធ្វើ​ពលកម្ម​ទាំង​បង្ខំ។ILO asks Myanmar to declare forced labour bannedអង្គការ​ពលកម្ម​អន្តរជាតិ​បាន​និយាយ​ថា មនុស្ស​ប្រមាណ​៨​សែន​នាក់ ត្រូវ​បាន​គេ​បង្ខំ​ឲ្យ​ធ្វើ​យ៉ាង​ដូច្នេះ។
ទាសភាព: ការ​បញ្ឈប់​ទាសភាព

ការ​បញ្ឈប់​ទាសភាព 
សកម្មភាព​មួយ​ដែល​គេ​ហៅ​ថា "ការ​បំបិទ​និយម" ឬ​ជា​ភាសាអង់គ្លេស Abolitionism បាន​កើត​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ចំណោម​ប្រទេស​កាន់​សាសនា​គ្រិស្ត​នៅ​សតវត្ស​ទី១៨ ដើម្បី​ប្រយុទ្ធ​ប្រឆាំង​នឹង​ទាសភាព។ នៅ​ឆ្នាំ​១៨៣៣ ចក្រភព​អង់គ្លេស បាន​បញ្ឈប់​ទាសភាព ហើយ​មាន​ប្រទេស​ប៉ុន្មាន​ទៀត​បាន​ធ្វើ​តាម។ នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ការ​ខ្វែង​គំនិត​គ្នា​លើ​ទាសភាព បាន​នាំ​ឲ្យ​កើត​មាន​សង្គ្រាម​ស៊ីវិល​អាមេរិក និង​សេចក្ដី​ប្រកាស​រួចផុត​ពី​អាណាព្យបាល (Emacipation Proclamation)។ នៅ​ឆ្នាំ​១៨៦៥ ទាសករ​ទាំង​អស់​ត្រូវ​បាន​ដោះលែង ពេល​ដែល​ប្រទេស​លោក​ខាង​ជើង​បាន​ឈ្នះ ហើយ​ប្រទេស​ជា​ច្រើន​បាន​បន្ត​បំបាត់​ទាសភាព​ចេញ​ពី​ប្រទេស​របស់​ខ្លួន។ ពលកម្ម​ដោយ​បង្ខំ​នៅ​តែ​បន្ត​កើត​មាន​ឡើង ទោះ​បី​ខុស​ទៅ​នឹង​ច្បាប់​ក៏ដោយ ហើយ​វា​ក៏​កើត​ឡើង​ក្រោម​រូបភាព​ផ្សេងៗ​ដែល​ច្បាប់​នៅ​ប្រទេស​មួយ​ចំនួន​មិន​បាន​ចាត់ទុក​ថា​ជា​ទាសភាព។

right|thumb|upright|ទាសករ​ម្នាក់​នេះ​ត្រូវ​បាន​គេ​ធ្វើ​ទារុណកម្មយ៉ាង​វេទនា។
ទាសភាព: មនុស្ស​ល្បី​ល្បាញ​ដែល​ធ្លាប់​ជា​ទាសករ

មនុស្ស​ល្បី​ល្បាញ​ដែល​ធ្លាប់​ជា​ទាសករ 
 Aesop circa 6th century BC
 Spartacus (died 71 BC)
 Epictetus (about AD 55 - AD 125)
 Pope Callixtus I (died AD 222)
 Saint Patrick (circa AD 387-461)
 Olaudah Equiano (circa 1745-1790)
 George John Scipio Africanus (1763-1834)
 Denmark Vesey (circa 1767-1822)
 Sojourner Truth (circa 1797-1883)
 Dred Scott (circa 1799-1845)
 Nat Turner (1800-1831)
 Frederick Douglass (circa 1812-1895)
 Harriet Tubman (1820-1913)
 Booker T. Washington (1856-1915)
ទិកតុក

ទិកតុក () គឺជាកម្មវិធីវីដេអូប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសង្គមប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការ iOS និង អែនដ្រយ (Android) សម្រាប់បង្កើតនិងចែករំលែកសមកាលបបូរមាត់ កំប្លែងនិងវីដេអូទេពកោសល្យ ខ្លី ពាក្យស្នើសុំត្រូវបានដាក់ឱ្យដំណើរការនៅឆ្នាំ ២០១៧ ដោយ Bytedance សម្រាប់ទីផ្សារនៅក្រៅប្រទេសចិន Bytedance បានបើកដំណើរការ Douyin () ពីមុន សម្រាប់ទីផ្សារប្រទេសចិនក្នុងខែកញ្ញាឆ្នាំ ២០១៦ តិកតុកនិង Douyin គឺ​ដូចគ្នា ប៉ុន្តែរត់លើម៉ាស៊ីនមេផ្សេងដើម្បីអនុវត្តតាមការត្រួតពិនិត្យតាមអ៊ិនធរណេតនៅក្នុងប្រទេសចិន កម្មវិធីនេះអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់បង្កើតវីដេអូចម្រៀងខ្លីៗនិងធ្វើសមកាលកម្មបបូរមាត់រយៈពេល ៣ ទៅ ១៥ វិនាទី និងវីដេអូរង្វិលជុំខ្លីពី ៣ ទៅ ៦០ វិនាទី វាពេញនិយមនៅអាស៊ីសហរដ្ឋអាមេរិកនិងផ្នែកផ្សេងទៀតនៃពិភពលោក តិកតុកមិនមាននៅក្នុងប្រទេសចិនទេហើយម៉ាស៊ីនមេរបស់វាមានមូលដ្ឋាននៅក្នុងប្រទេសដែលមានកម្មវិធីនេះ
ទិត្យ​ វិជ្ជរ៉ាដានី

តារាភាពយន្តដ៏ល្បីល្បាញ ទិត្យ វិជ្ជរ៉ាដានី ដែលលោកអ្នកនាងកញ្ញាបានឃើញនេះជារូបថតពណ៍ធម្មជាតិពិតៗ ដែលក្រុមព្រះសុរិយាស្រាវជ្រាវឃើញថា រូបនេះបានថតនៅក្នុងស្ទើឌីយ៉ូនាហាងថតរូប បញ្ចពណ៍ ក្បែររោងភាពយន្តគិរីរម្យ ក្នុងឆ្នាំ១៩៧៤។ អ្វីដែលជាសំណាងនោះ រូបថតពីរសន្លឹកនេះអាចរក្សាទុកនៅសល់ដល់សព្វថ្ងៃ ក្នុងគុណភាពល្អ ដោយមានការរក្សាពីកំពូលតារាភាពយន្ត វីរៈ តារា ដែលលោកស្រីមានរូបថតពីរសន្លឹកនេះតាំងពីឆ្នាំ១៩៧៤ម្ល៉េះ ហើយលោកស្រីបានយករូបមិត្តសិល្បកររូបនេះទុកក្នុងអាល់ប៊ុមរូបថតមួយ ដែលបានរក្សាទុកជាមួយកូនៗលោកស្រី នៅគេហដ្ឋានបណ្តុះអាសន្នមួយនាទីក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ មុនពេលខ្មែរក្រហមវាយឡើងកាន់អំណាច។ រូបថតពីរសន្លឹកនេះ បានបង្ហាញនូវសម្រស់ដ៏ស្រស់ត្រកាលនៃតារាភាពយន្ត ទិត្យ វិជ្ជរ៉ាដានី ដែលជាកំពូលតារាភាពយន្តដ៏ល្បីល្បាញមួយរូបនៃកម្ពុជា។
ទិត្យ​ វិជ្ជរ៉ាដានី: ជីវប្រវត្តិ​សង្ខេប

ជីវប្រវត្តិ​សង្ខេប 
អ្នកស្រី ទិត្យ វិជ្ជរ៉ាដានី (Tith Vichara Dany) ជាតារាឯកភាពយន្តដ៏មានឈ្មោះល្បីល្បាញដាច់គេ​នាអំឡុងចុងទសវត្សរ៍ទី ៦០ និង​ ដើមសតវត្សរ៍ទី ៧០ ដែលមានវង់ភក្ត្រ​ស្រស់​​ផូរផង់​ ថ្ពាល់ខួច​ទាំងសង​ប្រកប​ដោយ​ស្នាមញញឹមដ៏មានមន្តស្នេហ៍ ហើយមានទេពកោសល្យសម្តែងយ៉ាងរស់រវើកសក្តិសមឥត​ខ្ចោះ។ អ្នកស្រីមាន​​​កម្ពស់​ត្រឹមតែ១,៥០ម៉ែត្រប៉ុណ្ណោះ តែរាង​ដ៏តូច​ច្រលឹង​មានអានុភាព​ទាក់ទាញ​របស់​អ្នកស្រីធ្វើឱ្យអ្នកស្រីបានវាយផ្តាច់តារាភាពយន្តស្រីដទៃ​ទៀត​​នាសម័យនោះ ។ អ្នកស្រី ទិត្យ វិជ្ជរ៉ាដានី កើតនៅឆ្នាំ ១៩៤៨ នៅទីក្រុងភ្នំពេញ។ គាត់ជាបុត្រីរបស់លោក សារឹម និងអ្នកស្រី អុក ស៊ន។ លោក សារឹម ជា​កូន​អ្នក​មា​ន​ម្នាក់​ និងជានិស្សិតរៀនចប់មហាវិទ្យាល័យនៅក្រុងភ្នំពេញ។ ឪពុកម្តាយបានតម្រូវឱ្យលោកទៅរៀនបន្តនៅប្រទេសបារាំង។ លោកបាន​ឃ្លាតពីភរិយា​ក្រៅ​ច្បាប់ ដោយចិត្តអាឡោះអាល័យហើយសន្យាថាបីឆ្នាំក្រោយលោកនឹងវិលត្រឡប់មកវិញ។ បីឆ្នាំដែលបានសន្យាក៏កន្លង ហួសទៅ ទោះបីជាអ្នកស្រី អុក ស៊ន ប្រសូតនាងវិជ្ជរ៉ាដានី បានអាយុ​៤-៥ឆ្នាំហើយ ក៏នៅតែមិនទាន់ឃើញរូបលោកសារឹមវិលត្រឡប់មកវិញទៀត។ អ្នកស្រីអុកស៊នក៏បានរៀបការ​ជាមួយ ​លោក សាន ទិត្យ ជាទាហាន​សង្គមរាស្ត្រនិយម​តាមការណែនាំ​របស់​ឪពុក​ម្តាយ។ លោកសាន ទិត្យ ជាបុរសពោះម៉ាយមានកូន២នាក់។ លោកស្រឡាញ់ ថ្នាក់ថ្នមនិងថែទាំអ្នកស្រី ទិត្យ វិជ្ជរ៉ាដានី ដូចជាកូនបង្កើត។ អ្នកស្រីវិជ្ជរ៉ាដានី មានប្អូន ពីរនាក់ក្រោយទៀត គឺនាងវិជ្ជរ៉ារង្សី និងប្អូនប្រុសអ័រគីដេ។ នាងវិជ្ជរ៉ារង្សីហៅស្រីពៅ ក៏​ជា​តារា​ថ្មីម្នាក់​ទៀត​ដែរ តែថតបានពីរ-បីរឿងមិនទាន់បានបញ្ចាំងផង ទទួលស្រុកទេស ​ផ្លាស់ប្តូរនយោបាយ នាងក៏ត្រូវ​ស្លាប់​ក្នុង​ ជំនាន់ប៉ុលពតទៅ។ អ្នកស្រី វិជ្ជរ៉ាដានី រៀនដល់​ថ្នាក់​ទី៣​ទំនើប​នៅវិទ្យាល័យ​យុគន្ធរ​ ហើយមានស្វាមី​នៅឆ្នាំ​ ១៩៦៧ ក៏ឈប់រៀនទៅ។ ប្តីឈ្មោះ ប្រាក់ ប៊ុនថន អ្នកស្រុកបាត់ដំបង កូនថីរំចេក គ្រូបង្រៀន នៅខត្តកំពង់ឆ្នាំង បង្រៀននៅសាលារៀន គោគបន្ទាយ ក្រោយមក សាលារៀនដំណាក់កី។ អ្នកស្រីនិងស្វាមីទទួលបានកូនប្រុសម្នាក់ឈ្មោះនី ណូរ៉ា។ ប៉ុន្តែដោយសារគ្រួសារខាងស្វាមី អ្នកស្រី​មិនពេញ​ចិត្ត​ចំពោះ​អាជីព​សិល្បៈ​របស់​អ្នកស្រី​បានធ្វើឱ្យ​កើតជា​ក្តីក្តាំ​លែង​លះ​​​​គ្នា​រវាង​អ្នកស្រី និង លោកប្រាក់ ប៊ុនថៃ ជាស្វាមី។ ពេលនោះលោកប៉ិច សាលឿន ពាក់សក្តិ២ខាងក្រុមតន្ត្រីយោធាភិរម្យស្គាល់ អ្នកស្រីតាមរយៈការថតកុន បានជួយរត់ការអ្នកស្រី​លុប​អេតាស៊ីវិល។ លុះចប់សព្វគ្រប់ ក៏ដណ្តឹងការជាមួយអ្នកស្រីតែម្តង ហើយទទួលបានបុត្រម្នាក់ឈ្មោះប៉ិច ដានីញ៉ែល។ នៅ​ឆ្នាំ​ ១៩៧៥ ​​អ្នកស្រីត្រូវ​ជម្លៀស​ទៅ​កាន់​ខេត្ត​បាត់​ដំបង ហើយបាន​ទទួល​មរណភាព​ក្នុង​ឆ្នាំ​ ១៩៧៩​ ពេល​របប​ខ្មែរ​ក្រហម​ដួល​រលំ​​ដោយ​សារ​សម្រាល​បុត្រ​តាម​ផ្លូវ​ពេល​ត្រឡប់​មក​កាន់​ទី​ក្រុង​ភ្នំ​ពេញ​វិញ​។​​
ទិន ហ្វី

ទិន ហ្វី200px|ទិន ហ្វីស្តេចកំប្លែងហុងកុងឈ្មោះទិន ហ្វីឈ្មោះកំណើតចូវ ស៊ីងឈី (Chiau Sing-chi)អាជីពតួសម្តែង
អ្នកដឹកនាំរឿង
ផលិតករភាពយន្ត
អ្នករៀបចំឆាកសម្តែងឆ្នាំធ្វើការឆ្នាំ១៩៨១ មកដល់ សព្វថ្ងៃកំណើតថ្ងៃទី២២ ខែមិថុនា ឆ្នាំ១៩៦២ស្រុក​កំណើតហុងកុង ប្រទេសចិនកម្ពស់១.៧ ម៉ែត្រ

Stephen Chow (Chinese: 周星馳, Chow Sing-Chi; born 22 June 1962) គឺជាអ្នកសម្តែង អ្នកដឹងនាំរឿង អ្នករៀបចំឆាក ជាផលិតករភាពយន្ត និង ជាទីប្រឹក្សានយោបាយ របស់គណបក្ស  Chinese People's Political Consultative Conference។
Stephen Chow ឬ ទិន ហ្វី (ឈ្មោះនិយមតាមការហៅរបស់ខ្មែរ) គឺជាតារាសម្តែងដែលប្រជាជនខ្មែរជាច្រើនធ្លាប់បានស្គាល់ និង ទស្សនានូវវីដេអូភាពយន្តដែលគាត់ផលិត។ គាត់ជាតារាសម្តែងដែលទទួលបានពានរង្វាន់ និង មេដាយសរសើរជាច្រើនប្រភេទ។ មិនត្រឹមតែជនជាតិខ្មែរប៉ុណ្ណោះទេ គឺស្ទើរតែពាសពេញពិភពលោកតែម្តង គឺសុទ្ធតែស្គាល់លោកចូវម្នាក់នេះ ថាជាតួសម្តែងក្រមិចក្រមើម និង ធ្វើឱ្យអ្នកទស្សនាសើចឡើងហារទឹកភ្នែកក៏មានដែរ។