navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
ថេរីគាថា: សុក្កាថេរី

សុក្កាថេរី 
[២៩៩] ​ពួក​មនុស្ស ក្នុង​ក្រុងរាជគ្រឹះ​នេះ​ សម្ងំធ្វើ​កិច្ច​អ្វី ដូច​ជា​បុគ្គល​សម្ងំផឹក​ទឹក​ឃ្មុំ ​ក៏​មិន​នាំគ្នាចូល​ទៅ​រក​នាង​សុក្កាថេរី ​ដែល​កំពុង​ប្រកាស​ព្រះ​ពុទ្ធសាសនា ។ ​ពួក​បណ្ឌិត​បុរស ប្រកប​ដោយ​ប្រាជ្ញា ទំនងជា​បាន​ក្រេបផឹក​នូវ​ធម៌​នោះ​ ជាធម៌​មិន​គប្បី​ដឹក​នាំ​បុគ្គល​ឲ្យ​ត្រឡប់ថយ ជាធម៌​មិន​លាយឡំ ​មាន​ឱជារស ​ដូច​ជា​ពួក​អ្នក​ដើរ​ផ្លូវ​ឆ្ងាយ ​បាន​ក្រេប​ផឹក​នូវ​ទឹក​ភ្លៀង ។

ព្រះ​នាង​សុក្កាថេរី ​មាន​លោកុត្តរ​ធម៌​ដ៏​បរិសុទ្ធ​ល្អ​ ជា​ស្រី​ប្រាសចាក​រាគៈ​ហើយ​ ជា​អ្នក​នឹង​ធឹង ឈ្នះមារ ព្រម​ទាំងវាហនៈ ​ហើយ​ទ្រទ្រង់​រាងកាយ ​មាន​ក្នុង​ទី​បំ​ផុត​ ។
ថេរីគាថា: សេលាថេរី

សេលាថេរី 
[៣០០] ការ​រលាស់ខ្លួន​ចេញ (​ចាក​ភព​) ​ក្នុង​លោក ​របស់​នាង មិន​មាន​ទេ ​នាង​នឹង​ធ្វើ​អ្វី​ដោយ​វិវេក ​នាង​ចូរ​បរិភោគ​នូវ​តម្រេក​ដែល​អាស្រ័យ​នូវ​កាម​ទាំងឡាយ កុំ​ឲ្យ​ក្ដៅ​ក្រហាយ ​ក្នុង​កាលជា​ខាង​ក្រោយ​ឡើយ​ ។

កាម​ទាំងឡាយ​មាន​ឧបមា​ដោយ​លំពែង ​និង​ដែក​សូល ជា​គ្រឿង​កាប់ចិញ្រ្ចាំ​នូវ​ឧបាទានក្ខន្ធ​ទាំងឡាយ អ្នក​ឯង​ពោល (​សំដៅ​) តម្រេក​ក្នុង​កាម​ណា​ ឥឡូវ​នេះ​ តម្រេក​ក្នុង​កាម​នោះ​ ជា​ទី​អផ្សុក​ដល់​អាត្មា​ទេ​តើ​ ។ ​សេចក្ដី​រីករាយ​ក្នុង​អារម្មណ៍​ទាំងពួង យើង​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ​ គំនរងងឹត ​យើង​បាន​ទំលុះទំលាយ​ហើយ ម្នាល​មារ​មាន​ចិត្ត​បាប អ្នក​ឯង​ចូរ​ដឹង​យ៉ាង​នេះ​ចុះ ម្នាល​មារថោកទាប ​អ្នក​ឯងយើងកំចាត់ចេញ​បាន​ហើយ​ ។
ថេរីគាថា: សោមាថេរី

សោមាថេរី 
[៣០១] ​ពួក​ឥសី ​(​មាន​ព្រះ​ពុទ្ធជា​ដើម​) ​គប្បី​ដល់​នូវ​ឋនៈ​ណា ដែល​បុគ្គល​ដទៃ​មិន​ងាយ​នឹង​បាន​សម្ភព ​ស្ត្រី​មិន​អាច​នឹង​ដល់​នូវ​ឋនៈ​នោះ ដោយ​ប្រាជ្ញាប្រវែង​ពីរ​ធ្នាប់​បាន​ទេ ។

កាល​បើ​ចិត្ត​របស់​បុគ្គល អ្នក​ឃើញ​ច្បាស់​នូវ​ធម៌​ដោយ​ប្រពៃ ​បាន​តម្កល់មាំ​ហើយ កាល​បើ​ញាណ​កំពុង​តែប្រព្រឹត្ត​ទៅ តើ​ស្ត្រី​ភាព ហេតុម្ដេច​មិន​គប្បី​ធ្វើ​នូវ​ឋនៈ​នោះ​បាន​ ។ ​សេចក្ដី​រីករាយ​ក្នុង​អារម្មណ៍​ទាំងពួង យើង​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ​ គំនរ​ងងឹត យើង​បាន​ទំលុះទំលាយ​ហើយ ម្នាល​មារ​មាន​ចិត្ត​បាប អ្នក​ឯង​ចូរ​ដឹង​យ៉ាង​នេះ​ចុះ ម្នាល​មារ​ថោក​ទាប ​អ្នក​ឯង យើងកំចាត់ចេញ​បាន​ហើយ​ ។

ចប់ តិកនិបាត ។
ថេរីគាថា: '''ចតុក្កនិបាត'''

ចតុក្កនិបាត 

 ភទ្ទកាបិលានីថេរី 
[៣០២] ​ព្រះ​ថេរៈ​ឈ្មោះ​កស្សប ជាបុត្តពុទ្ធទាយាទ ​មាន​ចិត្ត​តម្កល់មាំ​ល្អ​ លោក​បាន​ដឹង​នូវ​បុព្វេនិវាស ​ទាំង​ឃើញ​ឋនសួគ៌ ​និង​អបាយ ​លំដាប់​អំពី​នោះ​មក​ លោក​បាន​ដល់​នូវ​ធម៌ជា​ទី​អស់​ទៅ​នៃ​ជាតិ ​បាន​សម្រេច​នូវ​អភិញ្ញា ជា​អ្នក​ប្រាជ្ញ ជាព្រាហ្មណ៍ ​បាន​សម្រេច​វិជ្ជា ៣ ​ដោយ​វិជ្ជា ៣ ​នេះ​ ។ ​ព្រះ​ថេរី​ឈ្មោះ​ ភទ្ទកាបិលានី ​ក៏​យ៉ាង​នោះ​ដែរ បាន​សម្រេច​វិជ្ជា ៣ ញ៉ាំងមច្ចុ​ឲ្យ​សាបសូន្យ ឈ្នះមារ ព្រម​ទាំង​វាហនៈ ​ហើយ​ទ្រទ្រង់​រាង​កាយ ជា​ទី​បំ​ផុត​ ។ យើង​ទាំង​ពីរ​រូប បាន​ឃើញ​ទោស​ក្នុង​លោក ​ហើយ​មក​បួស យើង​ទាំង​នោះ​ ជា​ព្រះ​ខី​ណា​ស្រព ​បាន​ទូន្មានខ្លួន​ហើយ​ ជា​អ្នក​មាន​ចិត្ត​ត្រជាក់ ​បាន​និព្វាន​ហើយ​ ។ 

ចប់ ចតុក្កនិបាត ។
ថេរីគាថា: ភទ្ទកាបិលានីថេរី

ភទ្ទកាបិលានីថេរី 
[៣០២] ​ព្រះ​ថេរៈ​ឈ្មោះ​កស្សប ជាបុត្តពុទ្ធទាយាទ ​មាន​ចិត្ត​តម្កល់មាំ​ល្អ​ លោក​បាន​ដឹង​នូវ​បុព្វេនិវាស ​ទាំង​ឃើញ​ឋនសួគ៌ ​និង​អបាយ ​លំដាប់​អំពី​នោះ​មក​ លោក​បាន​ដល់​នូវ​ធម៌ជា​ទី​អស់​ទៅ​នៃ​ជាតិ ​បាន​សម្រេច​នូវ​អភិញ្ញា ជា​អ្នក​ប្រាជ្ញ ជាព្រាហ្មណ៍ ​បាន​សម្រេច​វិជ្ជា ៣ ​ដោយ​វិជ្ជា ៣ ​នេះ​ ។ ​ព្រះ​ថេរី​ឈ្មោះ​ ភទ្ទកាបិលានី ​ក៏​យ៉ាង​នោះ​ដែរ បាន​សម្រេច​វិជ្ជា ៣ ញ៉ាំងមច្ចុ​ឲ្យ​សាបសូន្យ ឈ្នះមារ ព្រម​ទាំង​វាហនៈ ​ហើយ​ទ្រទ្រង់​រាង​កាយ ជា​ទី​បំ​ផុត​ ។ យើង​ទាំង​ពីរ​រូប បាន​ឃើញ​ទោស​ក្នុង​លោក ​ហើយ​មក​បួស យើង​ទាំង​នោះ​ ជា​ព្រះ​ខី​ណា​ស្រព ​បាន​ទូន្មានខ្លួន​ហើយ​ ជា​អ្នក​មាន​ចិត្ត​ត្រជាក់ ​បាន​និព្វាន​ហើយ​ ។ 

ចប់ ចតុក្កនិបាត ។
ថេរីគាថា: ភិក្ខុនី​មួយ​រូប មាន​នាម ​និង​គោត្រ​មិន​ប្រាកដ​

ភិក្ខុនី​មួយ​រូប មាន​នាម ​និង​គោត្រ​មិន​ប្រាកដ​ 
[៣០៣] ​តាំង​ពីកាល​អាត្មា​អញ​បួស​មក បាន​ ២៥ វស្សា​ហើយ មិន​បាន​សេចក្ដី​ស្ងប់​ចិត្ត​ សូម្បីត្រឹម​មួយ​ផ្ទាត់ម្រាមដៃ ។ ​អាត្មា​អញ​មាន​ចិត្ត​ទ​ទឹក​ដោយ​កាម​រាគៈ មិន​បាន​សេចក្ដី​ស្ងប់​ចិត្ត​ ផ្គង​ដើម​ដៃកន្ទក់កន្ទេញ ​ហើយ​ចូល​ទៅ​កាន់​លំនៅ​ ។ ​អាត្មា​អញ​នោះ​ ចូល​ទៅ​រកភិក្ខុ​នី ​(​ធម្មទិន្នាថេរី​) ជា​ស្ត្រី​ដែល​អាត្មា​អញ​គួរ​ជឿ លោក​បាន​សំដែង​ធម៌ ​គឺ​ខន្ធ អាយតនៈ ធាតុ ​ដល់​អាត្មា​អញ​ ។ លុះ​អាត្មា​អញ​បាន​ស្ដាប់ធម៌​របស់​លោក​ហើយ បាន​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ទី​សម​គួរ ដឹង​នូវ​បុព្វេនិវាស បាន​ជម្រះទិព្វចក្ខុ ។ ចេតោបរិយញ្ញាណ ​និង​សោតធាតុ ​អាត្មា​អញ​បាន​ជម្រះ​ហើយ​ ឫទ្ធិ៍​អាត្មា​អញ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ជាក់ច្បាស់​ហើយ​ ការ​អស់​ទៅ​នៃ​អាសវៈ អាត្មា​អញ​បាន​សម្រេច​ហើយ​ អភិញ្ញា ៦ ​អាត្មា​អញ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់​ហើយ ព្រះ​ពុទ្ធសាសនា អាត្មា​អញ​ក៏​បាន​ធ្វើ​ហើយ​ ។
ថេរីគាថា: វិមលាថេរី ជា​ស្រី​ពេស្យាពី​ដើម​

វិមលាថេរី ជា​ស្រី​ពេស្យាពី​ដើម​ 
[៣០៤] ​អាត្មា​អញ​ស្រវឹង រឹងត្អឹង ​ដោយ​ការ​សរសើរគុណ​ផង ដោយ​រូប​សម្បត្តិ​ផង ដោយ​លំអ​ដ៏​លើស​ផង ដោយ​យស​ផង ដោយ​វ័យ​ផង បាន​មើលងាយ​ពួក​ស្រី​ដទៃ ។ ​អាត្មា​អញ​ស្អិតស្អាង​រាងកាយ​នេះ ឲ្យ​វិចិត្រ​ល្អ ឲ្យ​ជា​ទី​រាក់ទាក់​នៃ​ជន​ពាល ​ហើយ​ឈរ​ក្បែរ​ទ្វារ​ផ្ទះ​នៃ​ស្រី​ពេស្យា ​ដូច​ជា​ព្រាន​ម្រឹគដាក់​អន្ទាក់​ ។ ​អាត្មា​អញ​សំដែង​គ្រឿង​ប្រដាប់ ​និង​អវយវៈ​ដ៏​កំបាំង ​ឲ្យ​ជាក់ច្បាស់​ជា​ច្រើន​ សើច​ក្អាក​ក្អាយ ​បាន​ធ្វើ​មាយា​ច្រើន​យ៉ាង ​(​ដើម្បី​) ញ៉ាំងជនពាលជា​ច្រើន (​ឲ្យ​ស្រើប​ស្រាល​) ។ ​ក្នុង​ថ្ងៃ​នេះ អាត្មា​អញ​នោះ បាន​កោរសក់ ដណ្ដប់សង្ឃាដី ​ដើរ​ទៅ​បិណ្ឌបាត រួច​អង្គុយក្រោមម្លប់​ឈើ​ ជា​អ្នក​បាន​នូវ​ធម៌​ដែល​មិន​មាន​វិតក្កៈ ។ ​គ្រឿង​ប្រកប​ទាំងពួង ទោះជាទិព្វក្ដី ជា​របស់​មនុស្ស​ក្ដី ​អាត្មា​អញ​បាន​ផ្ដាច់ផ្ដិល​ហើយ អាត្មា​អញ​បាន​ញ៉ាំងអាសវៈ​ទាំងពួង ​ឲ្យ​អស់​ហើយ​ ជា​អ្នក​មាន​ចិត្ត​ត្រជាក់ រំលត់ទុក្ខ​ហើយ​ ។
ថេរីគាថា: សីហាថេរី

សីហាថេរី 
[៣០៥] កាលពី​ដើម អាត្មា​អញ​ត្រូវ​កាម​រាគៈបៀតបៀន ជា​អ្នក​មាន​ចិត្ត​រវើរវាយ ​មិន​លុះ​ក្នុង​អំ​ណា​ចភាវនា​ចិត្ត ព្រោះ​ធ្វើ​ទុក​ក្នុង​ចិត្ត​មិន​ជាឧបាយ​នៃ​ប្រាជ្ញា ។ ​អាត្មា​អញ​ លុះ​ត្រូវ​កិលេស​ទាំងឡាយ​រួបរឹត​ហើយ​ ជា​អ្នក​ប្រព្រឹត្ត​តាម​សេចក្ដី​សំគាល់​ក្នុង​កាម ថា​ជា​សុខ ជា​អ្នក​លុះ​ក្នុង​អំ​ណា​ច​នៃ​ចិត្ត​ដែល​ប្រកប​ដោយ​រាគៈ ​ក៏​មិន​បាន​នូវ​សេចក្ដី​ស្ងប់​ចិត្ត​ឡើយ​ ។ ​អាត្មា​អញ​ទៅ​ជាស្គម ស្លេកស្លាំង ស្អាប់​សម្បុរ ប្រព្រឹត្ត​មក​អស់​ ៧ ឆ្នាំ​ហើយ អាត្មា​អញ​ដល់​នូវ​សេចក្ដី​ទុក្ខ​ក្រៃពេក ​មិន​បាន​សេចក្ដី​សុខ ​ទាំង​ថ្ងៃ​ទាំង​យប់​ ។ ​ព្រោះ​មិន​មាន​សេចក្ដី​សុខ​នោះ អាត្មា​អញ​ក៏​បាន​កាន់​ខ្សែចូល​ទៅ​ក្នុង​ចន្លោះព្រៃ ​(​ដោយ​គិតថា​) ​អាត្មា​អញ​ ចងក​ក្នុង​ទី​នេះ​ប្រសើរ ត្រង់វិល​ទៅ​កាន់​ភេទថោកទាបវិញ មិន​ប្រសើរ​ឡើយ​ ។ ​អាត្មា​អញ​បាន​ធ្វើ​អន្ទាក់​យ៉ាងមាំ ចង​នឹង​មែក​ឈើ​ ដាក់​អន្ទាក់​ត្រង់ក ​ក៏​ស្រាប់​តែ​ចិត្ត​របស់​អាត្មា​អញ​រួច​ស្រឡះ​ ។
ថេរីគាថា: នន្ទាថេរី

នន្ទាថេរី 
[៣០៦] ​ម្នាល​នាង​នន្ទា ​នាង​ចូរ​មើលរាងកាយ ​ដែល​មាន​ជំងឺជានិច្ច មិន​ស្អាត ជារបស់​ពុករលួយ ​ដែល​ឆ្អឹង ៣០០ កំ​ណា​ត់ផ្គុំ​ឡើង​ហើយ (​នេះ​) ​នាង​ចូរ​អប់រំ​ចិត្ត​ដោយ​អសុភសញ្ញា ​ឲ្យ​ជា​ចិត្ត​មាន​អារម្មណ៍​តែ​មួយ តាំង​នៅ​មាំ​ល្អ​ ។ សរីរៈ​នេះ​យ៉ាង​ណា​ សរីរៈ​របស់​នាង​ហ្នឹង ​ក៏​យ៉ាង​នោះ​ដែរ​ សរីរៈ​របស់​នាង​ហ្នឹងយ៉ាង​ណា​ សរីរៈ​នេះ ក៏​យ៉ាង​នោះ​ដែរ នាង​កុំខ្ជិលច្រអូស ខំពិចារ​ណា​រាងកាយនុ៎ះ ​ទាំងយប់ ​ទាំង​ថ្ងៃ​ យ៉ាង​នេះ​ឯងថា សរីរៈ ​(​នេះ​) ​ដែល​ពួក​ជនពាលរីករាយ ជារបស់​ពុក​រលួយ ​មាន​ក្លិនអាក្រក់ ។ ​លំដាប់​អំពី​នោះ ខ្ញុំ​ក៏​បាន​ពិនិត្យ​ឃើញ​ដោយ​ប្រាជ្ញា​របស់ខ្លួន ។ ​ខ្ញុំ​នោះ​មិន​ធ្វេសប្រហែស ខំ​ពិចារ​ណា​ដោយ​ឧបាយ​នៃ​ប្រាជ្ញា ​ក៏​បាន​ឃើញ​កាយ​នេះ ទាំង​ខាង​ក្នុង ទាំង​ខាង​ក្រៅ ​តាម​ពិត​ ។ ​ខាង​ក្រោយ​មក ខ្ញុំ​នឿយ​ណា​យ​ក្នុង​កាយ រសាយ​ក្នុង​សន្ដាន ជា​អ្នក​មិន​ធ្វេសប្រហែស ​ក៏​បាន​ប្រាសចាក​យោគៈ ​មាន​ចិត្ត​ស្ងប់ មាន​ទុក្ខរលត់​ហើយ​ ។
ថេរីគាថា: នន្ទុត្តរាថេរី

នន្ទុត្តរាថេរី 
[៣០៧] ​អាត្មា​អញ​បាន​ថ្វាយបង្គំភ្លើង​ផង ព្រះ​ចន្ទ​ផង ព្រះ​អាទិត្យ​ផង ​ពួក​ទេវតា​ផង​ រួច​ហើយ​អាត្មា​អញ​ទៅ​កាន់​កំពង់​នៃ​ស្ទឹង​ទាំងឡាយ ហើយ​ចុះ​ទៅ​ក្នុង​ទឹក អាត្មា​អញ​ សមាទាន​នូវ​វត្ត​ច្រើន​យ៉ាង ​គឺ​កោរក្បាល​ពាក់​កណ្ដាល សម្រេច​ការ​ដេក​លើ​ផែនដី ​មិន​បាន​បរិភោគបាយ​ក្នុង​វេលាយប់ ។ ​អាត្មា​អញ​ត្រេកអរ​ក្នុង​ការ​ស្អិតស្អាង ​និង​ការ​ប្រដាប់ លុះ​កាម​រាគៈបៀតបៀន​ហើយ ក៏​បាន​ទំនុក​បំរុងកាយ​នេះ ដោយ​គ្រឿង​ងូត និង​គ្រឿង​អប់ ។ ​ក្នុង​កាល​ខាង​ក្រោយ​មក ខ្ញុំ​បាន​នូវ​សទ្ធា ​(​ក្នុង​សំណាក់​នៃ​ព្រះ​មហា​មោគ្គល្លាន​ត្ថេរ​) ​ហើយ​បួស​ក្នុង​ធម្មវិន័យ ​កាម​រាគៈ ​ខ្ញុំ​បាន​ដកចេញ​ហើយ ព្រោះ​បាន​ឃើញ​នូវ​រាងកាយ ​តាម​ពិត​ ។ ភព​ទាំង​អស់​ផង សេចក្ដី​ប្រាថ្នា​ផង សេចក្ដី​តាំង​ចិត្ត​ទុក​ផង អាត្មា​អញ​បាន​ផ្ដាច់ផ្ដិល​ហើយ អាត្មា​អញ​បាន​ប្រាសចាក​យោគៈ​ទាំងពួង​ហើយ បាន​ដល់​នូវ​សេចក្ដី​ស្ងប់​ចិត្ត​ ។
ថេរីគាថា: មិត្តកាលីថេរី

មិត្តកាលីថេរី 
[៣០៨] ​អាត្មា​អញ​ចេញ​អំពី​ផ្ទះ ​ហើយ​មក​បួស​ក្នុង​ធម្មវិន័យ ​ដោយ​សទ្ធា ខ្វល់​ខ្វាយ​ក្នុង​លាភៈ ​និង​សក្ការៈ ប្រព្រឹត្ត​ដោយ​ហេតុ ​(​ដែល​ញ៉ាំងលាភ​ឲ្យ​កើត​ឡើង មាន​ពាហុសច្ចៈ ​និង​ធម្មក​ថា​ជា​ដើម​) ​នោះ​ៗ ។ ​អាត្មា​អញ​បាន​លះប្រយោជន៍​ដ៏​ឧត្តម​ចោល ​ហើយ​សេព​នូវ​ប្រយោជន៍ថោកទាប លុះ​ក្នុង​អំ​ណា​ច​នៃ​កិលេស​ទាំង​ឡាយ មិន​ត្រេកអរ​នឹង​ប្រយោជន៍​នៃ​សមណៈ​ ។ ​សេចក្ដី​សង្វេគ ​ក៏​មាន​ដល់​អាត្មា​អញ​នោះ ដែល​អង្គុយ​ក្នុង​លំនៅ​ថា ​អាត្មា​អញ​ដើរ​ផ្លូវខុស លុះ​ក្នុង​អំ​ណា​ច​តណ្ហា ។ ជីវិត​របស់​អាត្មា​អញ​មាន​ប្រមាណតិច ជរា ​និង​ព្យាធិ​តែង​ញាំញី មុន​កាយ​នេះ​នឹង​បែកធ្លាយ ​មិន​មែន​ជាកាល​គួរ អាត្មា​អញ​ធ្វេសប្រហែស​ឡើយ​ ។ ​អាត្មា​អញ​កាលពិចារ​ណា​នូវ​ការ​កើត​ឡើង និង​ការ​សូន្យ​ទៅ​នៃ​ខន្ធ​ទាំងឡាយ​តាម​ពិត ក៏​មាន​ចិត្ត​រួច​ស្រឡះ ហើយ​ចេញ (​ចាក​កិលេស​ទាំងពួង​) ពុទ្ធសាសនា ​អាត្មា​អញ​បាន​ធ្វើ​ហើយ​ ។
ថេរីគាថា: សកុលាថេរី

សកុលាថេរី 
[៣០៩] ​អាត្មា​អញ​កាលនៅ​ក្នុង​ផ្ទះ ​បាន​ស្ដាប់ធម៌​របស់​ភិក្ខុ​ហើយ ឃើញ​ធម៌ ប្រាស​ចាក​ធូលី ​គឺ​កិលេស ជាធម៌នាំ​សត្វ​ឲ្យ​ចេញ​ចាក​តណ្ហា ជាហេតុនាំ​ឲ្យ​បាន​សេចក្ដី​សុខ ​មិន​ឃ្លាត ។ ​អាត្មា​អញ​នោះ បាន​បោះបង់ចោល​នូវ​កូន​ប្រុស​ផង កូន​ស្រី​ផង​ ទ្រព្យ ​និង​ស្រូវ​ផង បាន​ឲ្យ​គេ​កោរសក់ ​ហើយ​មក​បួស​ក្នុង​ធម្មវិន័យ ។ ​អាត្មា​អញ​កាលនៅ​ជា​សិក្ខមានា ​បាន​ញ៉ាំងមគ្គ​ខាង​លើ​ឲ្យ​កើត ​បាន​លះរាគៈ ​និង​ទោសៈ​ផង​ អាសវៈ​ទាំងឡាយ​ដែល​តាំង​នៅ​ជា​មួយ​គ្នា​នឹង​រាគៈទោសៈ​នោះ​ផង​ ។ លុះ​អាត្មា​អញ​បាន​ឧបសម្បទាជា​ភិក្ខុនី​ហើយ ក៏​រលឹក​ឃើញ​នូវ​បុព្វជាតិ ​ទាំងទិព្វចក្ខុ​មិន​មាន​មន្ទិល ​ដែល​ពួក​សប្បុរស​ចម្រើន​ហើយ ក៏​អាត្មា​អញ​បាន​ជម្រះ​ហើយ អាត្មា​អញ​បាន​ឃើញ​សង្ខារ​ទាំងឡាយ ដែល​កើត​អំពី​ហេតុ ​មាន​សភាពទ្រុឌទ្រោម ​ថា​ជា​របស់​ដទៃ ​ហើយ​បាន​លះអាសវៈ​ទាំង​អស់​ ជា​អ្នក​មាន​ចិត្ត​ត្រជាក់ ​បាន​រលត់ទុក្ខ​ហើយ​ ។
ថេរីគាថា: សោ​ណា​ថេរី

សោ​ណា​ថេរី 
[៣១០] ​អាត្មា​អញ​បាន​សម្រាល​កូន​ដប់ ​ក្នុង​សរីរៈ ​គឺ​រូប​នេះ ព្រោះ​ហេតុ​នោះ អាត្មា​អញ​មាន​កម្លាំង​ថយ គ្រាំគ្រា ​បាន​ចូល​ទៅ​រកភិក្ខុ​នី​មួយ​រូប​ ។ លោក​បាន​សំដែង​ធម៌ ​គឺ​ខន្ធ អាយតនៈ ធាតុ ​ដល់​អាត្មា​អញ​ លុះ​អាត្មា​អញ​បាន​ស្ដាប់ធម៌​របស់​លោក​ហើយ ក៏​បាន​កោរសក់បួស ​អាត្មា​អញ​នោះ កំពុង​សិក្សា ​(​សិក្ខាបី​) ​បាន​ជម្រះ​ទិព្វ​ចក្ខុ ​ដឹង​នូវ​បុព្វេនិវាស ​ដែល​អាត្មា​អញ​បាន​អាស្រ័យនៅ​ហើយ​ក្នុង​កាល​មុន ។ ​អាត្មា​អញ​មាន​អារម្មណ៍​តែ​មួយ មាន​ចិត្ត​តម្កល់មាំ ​ចម្រើន​អនិមិត្ត​វិមោក្ខ ជា​អ្នក​បាន​វិមោក្ខ​ក្នុង​លំដាប់ (​នៃ​មគ្គ​ដ៏​ប្រសើរ​) រលត់កិលេស​ហើយ ព្រោះ​មិន​ប្រកាន់​ ។ បញ្ចក្ខន្ធ ​អាត្មា​អញ​បាន​កំណត់​ហើយ មាន​ឫស​ផ្ដាច់​ផ្ដិល​ហើយ អាត្មា​អញ​មិន​មាន​តណ្ហា ​ដែល​កើត​អំពី​វត្ថុ​ដែល​តាំង​នៅ​ ឥឡូវ​នេះ​ ភពថ្មី​មិន​មាន​ ។
ថេរីគាថា: ភទ្ទាកុណ្ឌលាថេរី

ភទ្ទាកុណ្ឌលាថេរី 
[៣១១] ​អាត្មា​អញ​មាន​សក់ដក​ហើយ (​ដោយ​បន្លាត្នោត​) ទ្រទ្រង់​ភក់ ​មាន​សំពត់​សាដក​តែ​មួយ​ ប្រព្រឹត្ត​ក្នុង​កាលមុន ​មាន​សេចក្ដី​សំគាល់ថាទោស ក្នុង​របស់​ដែល​មិន​មាន​ទោស ​ទាំង​មាន​សេចក្ដី​យល់​ឃើញ​ថា ​មិន​មាន​ទោស​ក្នុង​របស់​ដែល​មាន​ទោស ចេញ​ទៅ​អំពី​ទី​សម្រាក​ក្នុង​វេលា​ថ្ងៃ បាន​ឃើញ​ព្រះ​ពុទ្ធ ទ្រង់​ប្រាស​ចាក​ធូលី ​គឺ​រាគាទិក្កិលេស ​មាន​ភិក្ខុ​សង្ឃហែហម លើ​ភ្នំគិជ្ឈកូដ ​ក៏​លុត​ជង្គង់​ថ្វាយបង្គំ ប្រណម្យអញ្ជលី​ក្នុង​ទី​ចំពោះ​ព្រះ​ភក្រ្ដ ។ ​ព្រះ​មាន​ព្រះ​ភាគ ​បាន​ត្រាស់​ថា ​ម្នាល​នាង នាង​ចូរ​មក​ចុះ​ ឧបសម្បទា​នោះ ក៏​សម្រេច​ដល់​ខ្ញុំ​ ។ ​អាត្មា​អញ​បាន​ដើរ​ទៅ​កាន់​ជនបទ​ឈ្មោះ​អង្គៈ មគធៈ វជ្ជី កាសី ​និង​កោសល ជា​អ្នក​មិន​មាន​បំណុល ​បាន​បរិភោគដុំបាយ​របស់​ជន​អ្នក​នៅ​ក្នុង​ដែន (​នោះ​ៗ​) ​អស់​ ៥០ ឆ្នាំ ។ ឧបាសក​ណា បាន​ឲ្យ​ចីវរ​ដល់​នាង​ភទ្ទា ​ដែល​រួច​ចាក​គន្ថៈ​ទាំងពួង ឧបាសក​នោះ ប្រកប​ដោយ​បញ្ញា ​បាន​សោយបុណ្យ​ច្រើន​ ។
ថេរីគាថា: បដាចារាថេរី

បដាចារាថេរី 
[៣១២] ​ពួក​មាណព ភ្ជួរស្រែ​ដោយ​នង្គ័ល​ទាំងឡាយ ហើយ​ព្រោះ​ពូជ​ទាំងឡាយ​លើ​ផែនដី ​តែង​បាន​នូវ​ទ្រព្យចិញ្ចឹម​កូន និង​ប្រពន្ធ​ទាំងឡាយ​ ។ ​អាត្មា​អញ​បរិបូណ៌​ដោយ​សីល ​មិន​ខ្ជិល ​មិន​រវើរវាយ ធ្វើ​តាម​សាសនា​របស់​ព្រះ​សាស្ដា ​ដូច​ម្ដេច​ក៏​មិន​បាន​ព្រះ​និព្វាន​ ។ ​អាត្មា​អញ​លាង​ជើង​ក្នុង​ទឹក ឃើញ​ទឹក​សម្រាប់លាង​ជើង​ហូរ​អំពី​ទី​ទួល ​មក​កាន់​ទី​ទាប ​ហើយ​ធ្វើ (​ឲ្យ​ជានិមិត្ត​) ​ក្នុង​ទឹក​ទាំងឡាយ លំដាប់​ពី​នោះ​មក អាត្មា​អញ​ក៏​បាន​តម្កល់​ចិត្ត​មាំ ​ដូច​សេះអាជានេយ្យ​ដ៏​ចម្រើន​ ។ ​លំដាប់​នោះ អាត្មា​អញ​កាន់​ប្រ​ទី​ប​ចូល​ទៅ​កាន់​លំនៅ​ រមិលមើលដំណេក ​ហើយ​អង្គុយ​លើ​គ្រែតូច ។ ​ក្នុង​កាល​នោះ អាត្មា​អញ​កាន់​រនុក​ទ្វារ ហើយ​ពន្លឹម​ចុះ​នូវ​ប្រឆេះ ​(​នៃ​ប្រ​ទី​ប​) ​ចិត្ត​ក៏​បាន​រួច​ស្រឡះ​ចាក​កិលេស ​ដូច​ជាការ​រលត់​នៃ​ប្រ​ទី​ប ។
ថេរីគាថា: តឹសមត្តាថេរី

តឹសមត្តាថេរី 
[៣១៣] ​ពួក​មាណព ​កាន់​អង្រែ​ទាំងឡាយ​បុកស្រូវ ​តែង​បាន​នូវ​ទ្រព្យ​ទាំងឡាយ​ ចិញ្ចឹម​កូន និង​ប្រពន្ធ ។ ​ពួក​នាង ចូរ​ធ្វើ​នូវ​ពុទ្ធសាសនា ​ដែល​គេ​ធ្វើ​ហើយ មិន​ក្ដៅ​ក្រហាយ​តាម​ក្រោយ ​ចូរ​លាង​ជើង​ទាំងឡាយ​ឲ្យ​ឆាប់ ​ហើយ​អង្គុយ​ក្នុង​ទី​សម​គួរ ប្រកប​រឿយ​ៗ ​នូវ​សេចក្ដី​ស្ងប់​ចិត្ត ហើយ​ចូរ​ធ្វើ​នូវ​ពុទ្ធសាសនា​ចុះ​ ។

ភិក្ខុ​នី​ទាំង​នោះ បាន​ស្ដាប់ពាក្យ​ប្រៀនប្រដៅ ​របស់​បដាចារាថេរី​នោះ​ហើយ ក៏​លាង​ជើង ហើយ​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ទី​សម​គួរ ប្រកប​រឿយ​ៗ ​នូវ​សមថធម៌ ​បាន​ធ្វើ​នូវ (​កិច្ច​ក្នុង​) ពុទ្ធសាសនា ។ ​ក្នុង​បឋមយាម​នៃ​រាត្រី ​ពួក​ព្រះ​ថេរី ​ក៏​បាន​រឭក​ឃើញ​នូវ​បុព្វជាតិ ​ក្នុង​មជ្ឈិមយាម​នៃ​រាត្រី ​បាន​ជម្រះ​នូវ​ទិព្វចក្ខុ ​ក្នុង​បច្ឆិមយាម​នៃ​រាត្រី ​ក៏​បាន​ទំលាយ​នូវ​គំនរងងឹត ។ ​ពួក​ព្រះ​ថេរី​ទាំង​នោះ​ ក្រោក​ឡើង​ថ្វាយបង្គំបាទា ​(​នៃ​បដាចារាថេរី ​ហើយ​ពោល​ថា​) ពាក្យ​ប្រៀនប្រដៅ​របស់​នាង​ យើង​បាន​ធ្វើ​តាម​ហើយ ​ពួក​ទេវតា​នៅ​ក្នុង​ឋន​ត្រៃត្រឹង្ស ​(​ហែហម​) ​ព្រះ​ឥន្រ្ទ ​ដែល​បាន​ឈ្នះ​ក្នុង​សង្គ្រាម​យ៉ាង​ណា ​ពួក​យើងជា​អ្នក​មាន​វិជ្ជា ៣ ​មិន​មាន​អាសវៈ នឹង​នៅ​ហែហម ​(​នាង​យ៉ាង​នោះ​) ។ ​ពួក​ភិក្ខុ​នីជាថេរី ចំនួន ៣០ ​រូប​នេះ បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្បាស់លាស់ ​នូវ​ព្រះ​អរហត្ត ​ក្នុង​សំណាក់​នៃ​បដាចារាថេរី ។
ថេរីគាថា: ចន្ទាថេរី

ចន្ទាថេរី 
[៣១៤] កាលពី​ដើម អាត្មា​អញ​ជា​ស្រី​ទុគ៌ត ជា​ស្រី​មេម៉ាយ ​មិន​មាន​កូន​ ព្រាត់​ប្រាសចាក​មិត្រ ចាក​ញាតិ​ទាំងឡាយ មិន​ដែល​បាន​បាយ ​និង​សំពត់ ​(​បរិភោគប្រើ​ប្រាស់​គ្រប់គ្រាន់​) ទេ ។ ​អាត្មា​អញ​កាន់​ភាជន៍ដី ​និង​ឈើ​ច្រត់ ​ដើរ​សូម​អំពី​ត្រកូល​មួយ​ទៅ​កាន់​ត្រកូល​មួយ ត្រូវ​ត្រជាក់ ​និង​ក្ដៅបៀតបៀន ​ដើរ​ទៅ​អស់​ ៧ ឆ្នាំ ។ លុះ​កាលជា​ខាង​ក្រោយ​មក អាត្មា​អញ​បាន​ឃើញ​ភិក្ខុ​នី ​(​បដាចារាថេរី​) ជា​ស្រី​បាន​បាយ និង​ទឹក ហើយ​ចូល​ទៅ​និយាយ សូមបួស​ក្នុង​ធម្មវិន័យ ។ ឯ​បដាចារា​ភិក្ខុ​នី​នោះ បាន​បំបួស​អាត្មា​អញ ដោយ​សេចក្ដី​អនុគ្រោះ ​ខាង​ក្រោយ​អំពី​នោះ​មក​ លោក​បាន​ទូន្មាន​អាត្មា​អញ​ ដឹកនាំ​ក្នុង​ប្រយោជន៍យ៉ាងសំខាន់ ។ ​អាត្មា​អញ​បាន​ស្ដាប់ពាក្យ​របស់​លោក ​ក៏​បាន​ធ្វើ​តាម​ពាក្យ​ប្រៀនប្រដៅ ឯឱវាទ​របស់​ព្រះ​ថេរីជាម្ចាស់ ​មិន​ឥត​អំពើ​ឡើយ ខ្ញុំ​ជា​អ្នក​មាន​វិជ្ជា ៣ ​មិន​មាន​អាសវៈ​ ។ 

ចប់ បញ្ចកនិបាត ។
ថេរីគាថា: បដាចារាថេរី ៥០០

បដាចារាថេរី ៥០០ 
[​បាន​ជាហៅ​បដាចារា​ដែរ ព្រោះ​បាន​ស្ដាប់​ឱវាទ​របស់​នាង​បដាចារាថេរី ។] ។

[៣១៥] ​នាង​មិន​ដឹង​ផ្លូវ​របស់​សត្វ​ណា ដែល​មក ឬ​ទៅ​ទេ ​ហើយ​យំរក​កូន ដែល (​មិន​ដឹង​ជា​) ​មក​អំពី​ទី​ណា​នោះ​ថា ឱ​កូន​អាត្មា​អញ​អើយ ។ ​ទុក​ជា​នាង​ដឹង​ផ្លូវ​របស់​កូន​នោះ ដែល​មក ឬ​ទៅ ក៏​មិន​គប្បី​សោករក​កូន​នោះ​ឡើយ ព្រោះ​សត្វ​មាន​យ៉ាង​នេះ​ជា​ធម្មតា ។ ​(​សត្វ​នោះ​) ​មិន​មាន​អ្នក​ណា​មួយ​អង្វរ​ឲ្យ​មក​អំពី​បរលោក​នោះ ទាំង​មិន​មាន​អ្នក​ណា​មួយ​ អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ទៅ​អំពី​លោក​នេះ​ឡើយ​ ទំនងជា​មក​អំពី​ទី​ណា​មួយ (​មាន​នរក​ជា​ដើម​) ​មក​អាស្រ័យនៅ (​ក្នុង​ទី​នេះ​) ​អស់​ពីរ​បី​ថ្ងៃ​ ។ ​សត្វ​សូម្បី​ទៅ​អំពី​ភព​នេះ មក​កាន់​ភពដទៃ ​ទៅ​អំពី​ភព​នោះ ទៅ​កាន់​ភពដទៃ ចែកឋន​ទៅ​ហើយ ដោយ​សភាពជា​មនុស្ស នឹង​អន្ទោល​ទៅ បើ​មក​យ៉ាង​ណា ក៏​ទៅ​យ៉ាង​នោះ​ ការ​ខ្សឹកខ្សួល ​ព្រោះ​តែ​សត្វ​នោះ មាន​ប្រយោជន៍​អ្វី​ ។

លោកម្ចាស់​បាន​ដកព្រួញ ​គឺ​សេចក្ដី​សោក ​ដែល​ឃើញ​ដោយ​កម្រ អាស្រ័យ​នូវ​ហ្ឫទ័យ​របស់​ខ្ញុំ​ លោកម្ចាស់​បាន​បន្ទោបង់​សេចក្ដី​សោក​ព្រោះ​កូន​របស់​ខ្ញុំ ដែល​ត្រូវ​សេចក្ដី​សោក​គ្របសង្កត់​ហើយ​ ។ ​ក្នុង​ថ្ងៃ​នេះ ខ្ញុំ​នោះ​មាន​ព្រួញដក​ហើយ មិន​មាន​សម្រេកគំលាន ​មាន​ទុក្ខរលត់​ហើយ ខ្ញុំ​សូម​ដល់​នូវ​ព្រះ​ពុទ្ធ ជា​អ្នក​ប្រាជ្ញ​ផង ព្រះ​ធម៌​ផង ព្រះ​សង្ឃ​ផង​ ជាសរណៈ ។
ថេរីគាថា: វាសិដ្ឋីថេរី

វាសិដ្ឋីថេរី 
[៣១៦] ​អាត្មា​អញ​ត្រូវ​សេចក្ដី​សោក​ព្រោះ​កូន​បៀតបៀន​ហើយ មាន​ចិត្ត​រាយ​មាយ ប្រាសចាក​សញ្ញា ​មាន​កាយអាក្រាត ​មាន​សក់រាត់រាយ ​អាត្មា​អញ​ដើរ​ទ្រហោ​យំ ។ ​អាត្មា​អញ​ពោរពេញ​ដោយ​សេចក្ដី​ស្រេកឃ្លាន ​បាន​ដើរ​ទៅ​លើ​គំនរ​សំរាម​ក្បែរ​ថ្នល់​ផង ក្នុង​ព្រៃស្មសាន​ផង ក្នុង​ច្រករហក​ផង អស់​បីឆ្នាំ​ ។ ​ក្នុង​កាល​ជា​ខាង​ក្រោយ​មក អាត្មា​អញ​បាន​ជួបប្រទះ​នឹង​ព្រះ​សុគត ​ព្រះ​អង្គទូន្មាន​នូវ​ពួក​សត្វ​ដែល​មាន​ខ្លួន​មិន​ទាន់​បាន​ទូន្មាន ទ្រង់​ត្រាស់​ដឹង​ដោយ​ព្រះ​អង្គ​ឯង ​មិន​មាន​ភ័យ​អំពី​ទី​ណា កំពុង​ស្ដេច​ទៅ​កាន់​ក្រុង​មិថិលា ។ ​អាត្មា​អញ​ ត្រឡប់​បាន​នូវ​ចិត្ត​ជាប្រក្រតី ​ហើយ​ក៏​ចូល​ទៅ​ជិត​ថ្វាយបង្គំ ឯ​ព្រះ​គោតម​នោះ បាន​សំដែង​ធម៌​ដល់​អាត្មា​អញ ដោយ​សេចក្ដី​អនុគ្រោះ ។ លុះ​អាត្មា​អញ​បាន​ស្ដាប់ធម៌​របស់​ព្រះ​អង្គ​ហើយ ក៏​បាន​បួស​ក្នុង​ធម្មវិន័យ ប្រកប​ព្យាយាម​ក្នុង​សាសនា​នៃ​ព្រះ​សាស្ដា ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ជាក់ច្បាស់​នូវ​ព្រះ​និព្វាន​បទ​ដ៏​ជា​ទី​ក្សេម ។ ​សេចក្ដី​សោក​ទាំងឡាយ​ទាំងពួង ​អាត្មា​អញ​ផ្ដាច់ផ្ដិល​ហើយ បាន​លះបង់​ហើយ ឲ្យ​មាន​ទី​បំ​ផុត​ត្រឹម​ព្រះ​អរហត្ត​នេះ ព្រោះ​ថា វត្ថុ​ទាំងឡាយ ដែល​ជា​ដែន​កើត​នៃ​សេចក្ដី​សោក ​អាត្មា​អញ​កំណត់​ហើយ​ ។
ថេរីគាថា: ខេមាថេរី

ខេមាថេរី 
[៣១៧] ហៃ​នាង​ខេមា ​នាង​នៅ​ក្មេង ជា​ស្រី​មាន​រូប​ យើងសោត​ក៏​នៅ​ក្មេង​កំលោះ នាង​ចូរ​មក​ យើង​នឹង​ត្រេកត្រអាល​ដោយ​តូរ្យតន្រ្តី​ប្រកប​ដោយ​អង្គ ៥ ។

អាត្មា​នឿយ​ណា​យ ធុញទ្រាន់ ​ដោយ​កាយស្អុយ ​ដែល​មាន​ជំងឺជានិច្ច ពុកផុយ​នេះ កាម​តណ្ហា ​អាត្មា​អញ​បាន​ដកចេញ​ហើយ​ ។ ​កាម​ទាំងឡាយ មាន​ឧបមា​ដោយ​លំពែង ​និង​អណ្ដោត ជា​ទី​កាប់ចិញ្ច្រាំ​នូវ​ខន្ធ​ទាំងឡាយ អ្នក​និយាយ​ចំពោះ​តម្រេក​ក្នុង​កាម​ណា​ ឥឡូវ​នេះ​ តម្រេក​ក្នុង​កាម​នោះ មិន​ជា​ទី​ត្រេកអរ​នៃ​អាត្មា​ទេ ។ ​សេចក្ដី​រីក​រាយ​ក្នុង​អារម្មណ៍​ទាំងពួង ​អាត្មា​បាន​កំចាត់ចេញ​ហើយ​ គំនរ​ងងឹត ​អាត្មា​ក៏​បាន​ទំលាយ​ហើយ ម្នាល​មារ​មាន​ចិត្ត​បាប​ អ្នក​ចូរ​ដឹង​យ៉ាង​នេះ​ចុះ ម្នាល​មារ​លា​មក​ អ្នក​ឯង ​អាត្មា​បាន​កំចាត់ចេញ​ហើយ​ ។ ​ពួក​ជន​ពាល ​មិន​ដឹង​តាម​ពិត​ សំពះនក្ខត្តឫក្ស​ទាំងឡាយ​ បូជាភ្លើង​ក្នុង​ព្រៃ ​ហើយ​សំគាល់ថា​ជាការ​បរិសុទ្ធ ។ ចំណែក​ខាង​អាត្មា​ នមស្ការ​ព្រះ​សម្ពុទ្ធ ជា​បុរស​ខ្ពង់ខ្ពស់ ជា​អ្នក​ធ្វើ​តាម​សាសនា​របស់​ព្រះ​សាស្ដា ​បាន​រួច​ស្រឡះ​ហើយ​ ចាក​ទុក្ខ​ទាំងពួង ។
ថេរីគាថា: សុជាតាថេរី

សុជាតាថេរី 
[៣១៨] ​អាត្មា​អញ​មាន​ខ្លួន​ស្អិតស្អាង ​មាន​គ្រឿង​ស្លៀក​ពាក់​ល្អ​ ទ្រទ្រង់​ផ្កា​កម្រង​ លាបស្រឡាប​ដោយ​ខ្លឹម​ចន្ទន៍ បិទបាំង​ជិត​ដោយ​គ្រឿង​អាភរណៈ​គ្រប់​យ៉ាង ​មាន​ពួក​ទាសី​ហែហម​ហើយ​ ។ ​អាត្មា​អញ បាន​យកបាយ ​ទឹក​ បង្អែម និង​ចំអាប​ដ៏​ច្រើន​ ចេញ​ទៅ​អំពី​គ្រឹហា នាំចូល​ទៅ​កាន់​ឧទ្យាន ។ ​អាត្មា​អញ​ត្រេកអរ លេង​ក្នុង​ឧទ្យាន​នោះ រួច​ហើយ​ក៏​មក​កាន់​ផ្ទះ​របស់​ខ្លួន បាន​ឃើញ​វិហារ ​ហើយ​ក៏​ចូល​ទៅ​កាន់​វិហារ ​ក្នុង​ព្រៃ​អញ្ជ័ន ​ជិត​ក្រុង​សាកេត ។ ​អាត្មា​អញ​បាន​ឃើញ​ព្រះ​ពុទ្ធ ជាប្រ​ទី​ប​នៃ​លោក ​ហើយ​ចូល​ទៅ​ថ្វាយបង្គំ ឯ​ព្រះ​អង្គ ជា​បុគ្គល​មាន​ចក្ខុ ​បាន​សំដែង​ធម៌​ដល់​អាត្មា​អញ ដោយ​សេចក្ដី​អនុគ្រោះ ។ លុះ​អាត្មា​អញ​បាន​ស្ដាប់​ធម៌​របស់​ព្រះ​មហេសី​ហើយ ក៏​បាន​ចាក់​ធ្លុះ​នូវ​សច្ចៈ ​បាន​សម្រេច​នូវ​និព្វាន​បទ ​ឈ្មោះ​អមតៈ ជាធម៌​មិន​មាន​ធូលី ​គឺ​កិលេស ​ក្នុង​វិហារ​នោះ​ឯង ។ ​លំដាប់​ពី​នោះ អាត្មា​អញ​បាន​ដឹង​ច្បាស់​នូវ​ព្រះ​សទ្ធម្ម ​ហើយ​បួស​ក្នុង​ធម្មវិន័យ ​បាន​សម្រេច​ត្រៃវិជ្ជា ​ព្រះ​ពុទ្ធ​សាសនា ​មិន​ឥត​អំពើ​ឡើយ​ ។
ថេរីគាថា: អនោបមាថេរី

អនោបមាថេរី 
[៣១៩] ​អាត្មា​អញ​ កើត​ក្នុង​ត្រកូលខ្ពង់ខ្ពស់ ​ដែល​មាន​គ្រឿង​ឧបករណ៍ជា​ទី​រីក​រាយ​ច្រើន មាន​ទ្រព្យ​ច្រើន​ ជា​ស្រី​បរិបូណ៌​ដោយ​សម្បុរ ​និង​រូប​ ជាធីតាបង្កើត​នៃ​សេដ្ឋី​ឈ្មោះ​មេឃិ ។ ​ពួក​ព្រះ​រាជបុត្រ​ក៏​ចង់​បាន ​ពួក​សេដ្ឋីបុត្រ​ក៏​ជាប់​ចិត្ត ទើប​ប្រើ​ទូត​ទៅ (​ក្នុង​សំណាក់​) បិតា​របស់​អាត្មា​អញ (​ថា​) សូម​អ្នក​ឲ្យ​នាង​អនោបមា​ដល់​ខ្ញុំ​ ។ ធីតា​របស់​អ្នក​ឈ្មោះ​អនោបមានុ៎ះ ​(​លក្ខណញ្ញូជន​) ​កាត់​ថ្លៃ​ចំនួនទ្រព្យប៉ុន្មាន ​ខ្ញុំ​សូមជូនប្រាក់ និង​កែវជា ៨ គុណ ​អំពី​ទ្រព្យ​នោះ​ ។ ​អាត្មា​អញ​នោះ បាន​ឃើញ​ព្រះ​សម្ពុទ្ធ ជាចម្បង​នៃ​លោក ​ព្រះ​អង្គប្រសើរបំ​ផុត ក៏​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ទី​សម​គួរ​ ថ្វាយបង្គំ​ព្រះ​បាទា​របស់​ព្រះ​អង្គ ។ ​ព្រះ​គោតម​នោះ បាន​សំដែង​ធម៌​ដល់​អាត្មា​អញ ដោយ​សេចក្ដី​អនុគ្រោះ ​អាត្មា​អញ​អង្គុយ​លើ​អាសនៈ​នោះ ហើយ​បាន​សម្រេច​នូវ​ផល​ទី​ ៣ ។ ​លំដាប់​ពី​នោះ​មក អាត្មា​អញ​បាន​កោរសក់​ទាំងឡាយ ហើយ​បួស​ក្នុង​ធម្មវិន័យ រាត្រីគំរប់ ៧ ​របស់​អាត្មា​អញ ក្នុង​ថ្ងៃ​នេះ​ ជារាត្រី​ដែល​តណ្ហារីងស្ងួត ។
ថេរីគាថា: មហាបជាបតិគោតមីថេរី

មហាបជាបតិគោតមីថេរី 
[៣២០] បពិត្រ​ព្រះ​ពុទ្ធ ​មាន​ព្យាយាម ​អ្នក​ខ្ពង់ខ្ពស់​ជាង​សព្វ​សត្វ​ទាំងឡាយ ខ្ញុំ​សូមថ្វាយបង្គំ​ព្រះ​អង្គ ​ដែល​ទ្រង់​បាន​ប្រោស​ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ ​និង​ជនដទៃ​ច្រើន​គ្នា ​ឲ្យ​រួច​ចាក​ទុក្ខ ។ ​សេចក្ដី​ទុក្ខ​ទាំងពួង ​ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​បាន​កំណត់​ដឹង​ហើយ​ តណ្ហាជា​ដើម​ចម ​(​នៃ​ទុក្ខ​) ​ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​រីងស្ងួត​ហើយ​ មគ្គ​ប្រកប​ដោយ​អង្គ ៨ ​ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​បាន​ចម្រើន​ហើយ​ និរោធធម៌ ​ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​បាន​សម្រេច​ហើយ​ ។ មាតាបិតា បុត្រ បង​ប្អូន ​និង​ជីដូនជីតា ​ដែល​មាន​ក្នុង​កាលមុន ​ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​ក៏​មិន​ដឹង​តាម​ពិត មិន​បាន (​នូវ​ទី​ពឹង​ក្នុង​សមុទ្រ ​គឺ​សង្សារ​) ​បាន​អន្ទោល​ទៅ (​យកកំណើត​ផ្សេង​ៗ​) ​ព្រះ​មាន​ព្រះ​ភាគ​អង្គ​នោះ ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​បាន​ឃើញ​ហើយ​ រាងកាយ ​(​របស់​ខ្ញុំ​ព្រះ​អង្គ​) ​នេះ ជា​ទី​បំ​ផុត​ហើយ​ ជាតិសង្សារ​អស់​រលីង​ហើយ​ ឥឡូវ​នេះ​ ភពថ្មី​មិន​មាន​ ។ សូម​ព្រះ​អង្គទត​នូវ​ពួក​សាវ័ក ​អ្នក​មាន​ព្យាយាមតឹង​តែង មាន​ចិត្ត​ស្លុង​ទៅ​រក​ព្រះ​និព្វាន មាន​ព្យាយាមមាំជានិច្ច ជា​អ្នក​ព្រមព្រៀងគ្នា ​នេះ​ជាការ​ថ្វាយបង្គំ​ចំពោះ​ព្រះ​ពុទ្ធ​ទាំងឡាយ​ ។ ឱហ្ន៎ ​ព្រះ​នាង​មាយា ​បាន​បង្កើត​ព្រះ​គោតម ​ដើម្បី​ជា​ប្រយោជន៍​ដល់​ពួក​ជន​ច្រើន​គ្នា ​(​ព្រោះ​ថា​) ​ព្រះ​គោតម​បាន​បន្ទោបង់​នូវ​គំនរទុក្ខ ​នៃ​ពួក​ជន​ដែល​ត្រូ​វព្យាធិ ​និង​មរណៈចាក់ដោត ។
ថេរីគាថា: គុត្តាថេរី

គុត្តាថេរី 
[៣២១] ​ម្នាល​នាង​គុត្តា ការ​ដែល​នាង​លះបង់​កូន និង​គំនរទ្រព្យ ​ហើយ​បួស ​ដើម្បី​ប្រយោជន៍​ណា នាង​ចូរ​ចម្រើន​ឲ្យ​រឿយ​ៗ ​នូវ​ប្រយោជន៍​នោះ​ឯង ​នាង​កុំ​លុះ​អំ​ណា​ច​នៃ​ចិត្ត​ឡើយ​ ។ ​ពួក​សត្វ ត្រូវ​ចិត្ត​បញ្ឆោត​ហើយ​ ត្រេកអរ​ក្នុង​វិស័យ​នៃ​មារ ​មិន​ដឹង​ថា ​អាត្មា​អញ​ត្រាច់រង្គាត់​ទៅ​កាន់​សង្សារ​អស់​ជាតិ​មិន​តែ​មួយ​ ។ ​កាម​ច្ឆន្ទៈ ព្យាបាទៈ​ សក្កាយទិដ្ឋិ សីលព្វតបរាមាសៈ ​និង​វិចិកិច្ឆា ជាគំរប់ ៥ ។ ​ម្នាល​ភិក្ខុ​នី លុះ​នាង​លះ​នូវ​សំយោជនៈ ជាចំណែក​ខាង​ក្រោយម​ទាំង​នោះ​ហើយ ទើប​លែងវិល​មក​កាន់​កាម​ភព​នេះ​ទៀត ។ ​នាង​បើ​ខំសង្កត់សង្កិន​កាត់​ផ្ដាច់​នូវ​សំយោជនៈ​ទាំងឡាយ គឺ​រូប​រាគៈ អ​រូប​រាគៈ មានះ អវិជ្ជា ឧទ្ធច្ចៈ​ហើយ នឹង​ធ្វើ​នូវ​ព្រះ​និព្វាន​ជា​ទី​បំ​ផុត​នៃ​ទុក្ខ​បាន​ ។ ​នាង​បើ​ញ៉ាំង​ជាតិសង្សារ​ឲ្យ​អស់ ហើយ​កំណត់​ដឹង​នូវ​ភពថ្មី ​នឹង​ទៅ​ជា​អ្នក​មិន​មាន​តណ្ហា ប្រព្រឹត្តស្ងប់​រម្ងាប់ ​ក្នុង​បច្ចុប្បន្ន ​ពិត​ប្រាកដ​បាន​ ។
ថេរីគាថា: វិជយាថេរី

វិជយាថេរី 
[៣២២] ​អាត្មា​អញ​មិន​លុះអំ​ណា​ច​ក្នុង​ភាវនា​ចិត្ត មិន​បាន​សេចក្ដី​ស្ងប់​ចិត្ត បាន​ចេញ​អំពី​លំនៅ​ ៤ លើ​ក ៥ លើ​ក ។ ​អាត្មា​អញ​បាន​ចូល​ទៅ​រកភិក្ខុ​នី ​(​ព្រះ​ថេរី​ឈ្មោះ​ខេមា​) ​ហើយ​សាកសួរ​ដោយ​គោរព លោក​បាន​សំដែង​ធម៌ ​គឺ​ធាតុ អាយតនៈ អរិយសច្ច ៤ ឥន្រ្ទិយ ពលៈ ពោជ្ឈង្គ អដ្ឋង្គិកមគ្គ ​ដល់​អាត្មា​អញ ដើម្បី​ដល់​នូវ​ប្រយោជន៍​ដ៏​ឧត្តម ។ លុះ​អាត្មា​អញ បាន​ស្ដាប់ពាក្យ​របស់​ភិក្ខុ​នី​នោះ​ហើយ ក៏​បាន​ធ្វើ​តាម​ពាក្យ​ប្រៀនប្រដៅ​របស់​លោក ​ក្នុង​បុរិមយាម​នៃ​រាត្រី ​បាន​រឭក​ឃើញ​នូវ​បុព្វជាតិ ​ក្នុង​មជ្ឈិមយាម​នៃ​រាត្រី ​បាន​ជម្រះ​នូវ​ទិព្វចក្ខុ ​ក្នុង​បច្ឆិមយាម​នៃ​រាត្រី ​បាន​ទំលាយ​នូវ​គំនរងងឹត វេលា​នោះ អាត្មា​អញ​បាន​ជ្រួត​ជ្រាបកាយ​ដោយ​បីតិ និង​សុខៈ ទំលាយ​នូវ​គំនរងងឹត ​ហើយ​លាង​ជើង​ទាំងគូ ​ក្នុង​រាត្រី​ទី​ ៧ ។ 

ចប់ ឆក្កនិបាត ។
ថេរីគាថា: ឧត្តរាថេរី

ឧត្តរាថេរី 
[៣២៣] ​ពួក​មាណព ​កាន់​អង្រែ​ទាំងឡាយ​បុកស្រូវ ​ពួក​មាណព រមែង​បាន​នូវ​ទ្រព្យ ចិញ្ចឹម​កូន និង​ប្រពន្ធ​ទាំងឡាយ​ ។ ​នាង​ទាំងឡាយ ​ចូរ​ព្យាយាមធ្វើ​អំពើ​ដែល​ធ្វើ​ហើយ មិន​ក្ដៅក្រហាយ​តាម​ក្រោយ ​ក្នុង​ព្រះ​ពុទ្ធសាសនា ​ចូរ​លាង​ជើង​ទាំង​ឡាយ​ឲ្យ​ឆាប់ ​ហើយ​អង្គុយ​ក្នុង​ទី​សម​គួរ​ ។ ​នាង​ទាំងឡាយ ចូរ​តាំង​ចិត្ត​ តម្កល់​ឲ្យ​មាំ ​ឲ្យ​មាន​អារម្មណ៍​តែ​មួយ ហើយ​ពិចារ​ណា​នូវ​សង្ខារ​ទាំងឡាយ​ ថា​ជារបស់​ដទៃ ​ទាំង​មិន​មែន​ជា​របស់​ខ្លួន​ ។

អាត្មា​បាន​ស្ដាប់ពាក្យ​របស់​ព្រះ​ថេរី​នោះ គឺ​ជាពាក្យ​ប្រៀនប្រដៅ​របស់​ព្រះ​ថេរី​ឈ្មោះ​បដាចារា ​ហើយ​បាន​លាង​ជើង​ រួច​ចូល​ទៅ​អង្គុយ​ក្នុង​ទី​សម​គួរ​ ។ ​ក្នុង​បុរិមយាម​នៃ​រាត្រី ​អាត្មា​បាន​រឭក​ឃើញ​នូវ​បុព្វជាតិ ​ក្នុង​មជ្ឈិមយាម​នៃ​រាត្រី ​អាត្មា​បាន​ជម្រះ​នូវ​ទិព្វចក្ខុ ។ ​ក្នុង​បច្ឆិម​យាម​នៃ​រាត្រី ​អាត្មា​បាន​ទំលាយ​នូវ​គំនរងងឹត ជា​ស្រី​បាន​នូវ​ត្រៃវិជ្ជា ​បាន​ក្រោកចេញ (​អំពី​អាសនៈ​) ​ក្នុង​កាលជា​ខាង​ក្រោយ ពាក្យ​ប្រៀនប្រដៅ​របស់​លោក​ម្ចាស់ ​ខ្ញុំ​បាន​ប្រព្រឹត្ត​ហើយ​ ។ ​ពួក​ទេវតា​ក្នុង​ឋានត្រៃត្រឹង្ស ​(​ហែ​ហម​) ​នូវ​សក្កទេវរាជ ដែល​ឈ្នះ​ក្នុង​សង្រ្គាមយ៉ាង​ណា ខ្ញុំ​បាន​នូវ​ត្រៃវិជ្ជា ​មិន​មាន​អាសវៈ ក៏​ហែហម ​(​លោកម្ចាស់​) យ៉ាង​នោះ​ដែរ​ ។
ថេរីគាថា: ចាលាថេរី

ចាលាថេរី 
[៣២៤] ​អាត្មា​ជាភិក្ខុ​នី ​បាន​ចម្រើន​នូវ​ឥន្រ្ទិយ ផ្ចង់ស្មារតី ​បាន​ចាក់ធ្លុះ​នូវ​ព្រះ​និព្វាន​ ជា​ទី​ស្ងប់​រម្ងាប់​នូវ​សង្ខារ ជាសុខ​ក្រៃលែង ។

នាង​ជា​ស្ត្រី​កំណោរ ​ប្រាកដ​ដូច​ជាសមណី ​តើ​ឧទ្ទិស​ចំពោះ​លទ្ធិ​ណា នាង​មិន​គាប់​ចិត្ត​នឹង​លទ្ធិ​ទាំង​ឡាយ​ ហេតុ​អ្វី​ក៏​នាង​ជា​ស្ត្រី​វង្វេង​ប្រព្រឹត្ត​បែប​នេះ​ ។

លទ្ធិ​ទាំងឡាយ ខាង​ក្រៅ​អំពី​សាសនា​នេះ​ អាស្រ័យ​នូវ​ទិដ្ឋិ​ទាំងឡាយ ​ពួក​ជន ​(​ប្រកាន់​លទ្ធិ​) ​នោះ មិន​ដឹង​ច្បាស់​នូវ​ធម៌ ​ពួក​ជន​នោះ មិន​វាងវៃ​ក្នុង​ធម៌ ។ ​មាន (​ព្រះ​រាជបុត្រ​មួយ​អង្គ​) កើត​ក្នុង​សក្យ​ត្រកូល ​បាន​ត្រាស់ជា​ព្រះ​ពុទ្ធ ​មិន​មាន​បុគ្គល​ផ្ទឹម​បាន ព្រះ​អង្គ​បាន​សំដែង​ប្រាប់​អាត្មា​នូវ​អរិយសច្ចធម៌ ជាធម៌​ប្រព្រឹត្តកន្លង​នូវ​ទិដ្ឋិ ​គឺ​ទុក្ខ ១ ហេតុ​នាំ​ឲ្យ​កើតទុក្ខ ១ ទី​ដែល​ប្រព្រឹត្តកន្លង​នូវ​ទុក្ខ ១ មគ្គ​ប្រកប​ដោយ​អង្គ ៨ ​ដ៏​ប្រសើរ​ជា​ដំណើរ​ទៅ​កាន់​ទី​រំលត់ទុក្ខ ១ ។ ​អាត្មា​បាន​ស្ដាប់​ព្រះ​ពុទ្ធដីកា​របស់​ព្រះ​អង្គ​ហើយ ក៏​ត្រេកអរ​ក្នុង​សាសនា ត្រៃវិជ្ជា ​អាត្មា​បាន​សម្រេច​ហើយ​ សាសនា​របស់​ព្រះ​ពុទ្ធ ​អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ហើយ​ ។ ​សេចក្ដី​រីករាយ​ក្នុង​អារម្មណ៍​ទាំងពួង ​អាត្មា​បាន​កំចាត់​ហើយ​ គំនរ​ងងឹត ​អាត្មា​បាន​ទំលាយ​ហើយ ម្នាល​មារកំ​បាប អ្នក​ចូរ​ដឹង​យ៉ាង​នេះ​ចុះ ម្នាល​មារ​លា​មក​ អ្នក​ឯង យើងកំចាត់ចេញ​ហើយ​ ។
ថេរីគាថា: ឧបចាលាថេរី

ឧបចាលាថេរី 
[៣២៥] ​អាត្មា​ជាភិក្ខុ​នី ​មាន​ស្មារតី ​មាន​ចក្ខុ ​គឺ​បញ្ញា ​មាន​ឥន្រ្ទិយ​ចម្រើន​ហើយ បាន​ចាក់ធ្លុះ​នូវ​ព្រះ​និព្វាន​ជា​ទី​ស្ងប់ ដែល​បុរស​ថោកទាប​មិន​ដែល​បាន​សេព​ហើយ​ ។

នាង​មិន​គាប់​ចិត្ត​នឹង​ជាតិទេ​ឬ សត្វ​ដែល​កើត​ហើយ តែង​បរិភោគ​កាម​ទាំង​ឡាយ នាង​ចូរ​បរិភោគ​នូវ​តម្រេក​ក្នុង​កាម​ទាំងឡាយ កុំ​ឲ្យ​មាន​សេចក្ដី​ស្ដាយ​ក្រោយ ។

សេចក្ដី​ស្លាប់ ​និង​ការ​កាត់​នូវ​ដៃ​ជើង​ រមែង​មាន​ដល់​សត្វ​ដែល​កើត​ហើយ សត្វ​ដែល​កើត​ហើយ​ រមែង​ដល់​នូវ​សេចក្ដី​ទុក្ខ ​មាន​ការ​សម្លាប់ ​និង​ការ​ចង​ជាកំណត់ ។ ​មាន (​ព្រះ​រាជបុត្រ​មួយ​ព្រះ​អង្គ​) កើត​ក្នុង​សក្យត្រកូល ​បាន​ត្រាស់ជា​ព្រះ​ពុទ្ធ ​ព្រះ​អង្គ​ផ្ចាញ់​នូវ​មារ ​មាន​កិលេសមារ​ជា​ដើម ព្រះ​អង្គ​បាន​សំដែង​ប្រាប់​អាត្មា​នូវ​អរិយ​សច្ចធម៌ ជាធម៌​កន្លង​នូវ​ជាតិ ​គឺ​ទុក្ខ ១ ហេតុនាំ​ឲ្យ​កើតទុក្ខ​មួយ​ ១ ​ទី​ដែល​ប្រព្រឹត្តកន្លង​នូវ​ទុក្ខ ១ មគ្គ​ប្រកប​ដោយ​អង្គ ៨ ​ដ៏​ប្រសើរ ជា​ដំណើរ​ទៅ​កាន់​ទី​រំលត់ទុក្ខ ១ ។ ​អាត្មា​បាន​ស្ដាប់​ព្រះ​ពុទ្ធដីការ​បស់​ព្រះ​អង្គ​ហើយ ក៏​ត្រេកអរ​ក្នុង​សាសនា ត្រៃវិជ្ជា ​អាត្មា​បាន​សម្រេច​ហើយ​ សាសនា​របស់​ព្រះ​ពុទ្ធ ​អាត្មា​បាន​ធ្វើ​ហើយ​ ។ ​សេចក្ដី​រីករាយ ​ក្នុង​អារម្មណ៍​ទាំងពួង ​អាត្មា​បាន​កំចាត់​ចេញ​ហើយ​ គំនរងងឹត ​អាត្មា​បាន​ទំលាយចេញ​ហើយ ម្នាល​មារកំ​បាប អ្នក​ចូរ​ដឹង​យ៉ាង​នេះ​ចុះ ម្នាល​មារ​លា​មក​ អ្នក​ឯង យើងកំចាត់​ចេញ​ហើយ​ ។ 

ចប់ សត្តកនិបាត ។