navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
ភពសុក្រ: រណ្ដៅ

រណ្ដៅ 
រណ្ដៅ ​ប៉ះ​ពាល់ ​លើ​ផ្ទៃ​នៃ​ភព​សុក្រ (រូបភាព​ពណ៌​មិន​ពិត​បាន​បង្កើត​ឡើង​វិញ​ពី​ទិន្នន័យ​រ៉ាដា)
ស្ទើរតែមួយពាន់រណ្ដៅដែលមានផលប៉ះពាល់នៅលើ Venus ត្រូវបានចែកចាយស្មើៗគ្នាលើផ្ទៃរបស់វា។ នៅលើសាកសពក្រហូងផ្សេងទៀត ដូចជាផែនដី និងព្រះច័ន្ទ រណ្ដៅនានាបង្ហាញពីស្ថានភាពនៃការរិចរិលជាច្រើន។ នៅលើឋានព្រះច័ន្ទ ការរិចរិលគឺបណ្តាលមកពីផលប៉ះពាល់ជាបន្តបន្ទាប់ ចំណែកនៅលើផែនដីវាបណ្តាលមកពីខ្យល់ និងទឹកភ្លៀង។ នៅលើភព Venus ប្រហែល 85% នៃរណ្ដៅគឺស្ថិតនៅក្នុងស្ថានភាពដ៏បរិសុទ្ធ។ ចំនួននៃរណ្ដៅភ្នំភ្លើង រួមជាមួយនឹងស្ថានភាពដែលត្រូវបានថែរក្សាយ៉ាងល្អ បង្ហាញថា ភពផែនដីបានទទួលរងនូវព្រឹត្តិការណ៍រស់ឡើងវិញជាសាកលកាលពី 300-600  លានឆ្នាំមុន  បន្ទាប់មកដោយការរលាយនៃភ្នំភ្លើង។ ខណៈពេលដែលសំបកផែនដីស្ថិតក្នុងចលនាបន្ត ភពសុក្រត្រូវបានគេគិតថាមិនអាចទ្រទ្រង់ដំណើរការបែបនេះបានទេ។ បើគ្មានបន្ទះ tectonics ដើម្បីបញ្ចេញកំដៅចេញពីអាវធំរបស់វា នោះ Venus ជំនួសមកវិញនូវដំណើរការរង្វិល ដែលសីតុណ្ហភាពនៃអាវរងាកើនឡើងរហូតដល់ពួកគេឈានដល់កម្រិតធ្ងន់ធ្ងរ ដែលធ្វើឲ្យសំបកផែនដីចុះខ្សោយ។ បន្ទាប់មក ក្នុងរយៈពេលប្រហែល 100  លានឆ្នាំ ការបំប្លែងកើតឡើងនៅលើមាត្រដ្ឋានដ៏ធំសម្បើម ដោយធ្វើការកែច្នៃឡើងវិញទាំងស្រុងនូវសំបក។ 

រណ្តៅ Venusian មានអង្កត់ផ្ចិតពី 3 ទៅ 280 គីឡូម៉ែត្រ (ពី 2 ទៅ 174 ម៉ាយ) ។ គ្មានរណ្ដៅតូចជាង 3  គីឡូម៉ែត្រទេ ដោយសារតែឥទ្ធិពលនៃបរិយាកាសក្រាស់មកលើវត្ថុដែលចូលមក។ វត្ថុដែលមាន ថាមពល kinetic តិចជាងជាក់លាក់មួយ ត្រូវបានថយចុះយ៉ាងខ្លាំងដោយបរិយាកាស ដែលពួកវាមិនបង្កើតជារណ្ដៅផលប៉ះពាល់។  កាំជ្រួចដែលចូលមកដែលមានអង្កត់ផ្ចិតតិចជាង 50 ម៉ែត្រ (160 ហ្វីត) នឹងបែកខ្ញែក និងឆេះក្នុងបរិយាកាសមុនពេលទៅដល់ដី។
ភពសុក្រ: រចនាសម្ព័ន្ធផ្ទៃក្នុង

រចនាសម្ព័ន្ធផ្ទៃក្នុង 
រចនាសម្ព័ន្ធ ខុសគ្នា នៃ Venus
បើគ្មាន ទិន្នន័យរញ្ជួយដី ឬចំណេះដឹងអំពី និចលភាព របស់វា នោះព័ត៌មានផ្ទាល់តិចតួចអាចរកបានអំពីរចនាសម្ព័ន្ធខាងក្នុង និង ភូគព្ភសាស្ត្រ របស់ Venus ។  ភាពស្រដៀងគ្នានៃទំហំ និងដង់ស៊ីតេរវាងភពសុក្រ និងផែនដី បង្ហាញថាពួកគេចែករំលែករចនាសម្ព័ន្ធខាងក្នុងស្រដៀងគ្នា៖ ស្នូល មួយ អាវធំ និង សំបក ។ ដូចផែនដីដែរ ស្នូល Venusian ទំនងជាមានសារធាតុរាវមួយផ្នែក ពីព្រោះភពទាំងពីរបានចុះត្រជាក់ក្នុងអត្រាដូចគ្នា  ទោះបីជាស្នូលរឹងទាំងស្រុងមិនអាចបដិសេធបានក៏ដោយ។  ទំហំតូចជាងបន្តិចនៃ Venus មានន័យថាសម្ពាធគឺទាបជាង 24% នៅខាងក្នុងជ្រៅរបស់វាជាងផែនដី។ តម្លៃដែលបានព្យាករណ៍សម្រាប់ពេលនៃនិចលភាពដោយផ្អែកលើគំរូភពបង្ហាញពីកាំស្នូលនៃ 2,900–3,450 គីឡូម៉ែត្រ។  នេះគឺស្របនឹងការប៉ាន់ប្រមាណដោយផ្អែកលើការសង្កេតដំបូងដែលមានចម្ងាយ 3,500 គីឡូម៉ែត្រ។ 

ភាពខុសគ្នាសំខាន់រវាងភពទាំងពីរគឺការខ្វះខាតភស្តុតាងសម្រាប់ បន្ទះប្លាកែ តនៅលើភពសុក្រ ប្រហែលជាដោយសារតែសំបករបស់វាខ្លាំងពេកក្នុងការដក ដោយ គ្មានទឹក ដើម្បីធ្វើឱ្យវាមាន ជាតិ viscous តិច ។ នេះនាំឱ្យមានការថយចុះនៃការបាត់បង់កំដៅពីភពផែនដី ដោយការពារវាពីការត្រជាក់ និងផ្តល់នូវការពន្យល់ដែលទំនងសម្រាប់កង្វះ វាលម៉ាញេទិក ដែលបង្កើតនៅខាងក្នុងរបស់វា ។  ផ្ទុយទៅវិញ Venus អាចបាត់បង់កំដៅខាងក្នុងរបស់វានៅក្នុងព្រឹត្តិការណ៍សំខាន់ៗដែលកើតឡើងតាមកាលកំណត់។
ភពសុក្រ: វាលម៉ាញេទិកនិងស្នូល

វាលម៉ាញេទិកនិងស្នូល 
នៅឆ្នាំ 1967 Venera 4 បានរកឃើញ ដែនម៉ាញេទិច របស់ Venus ខ្សោយជាងភពផែនដី។ វាលម៉ាញេទិកនេះត្រូវបានបង្កឡើងដោយអន្តរកម្មរវាង អ៊ីយ៉ូ ណូ និង ខ្យល់ព្រះអាទិត្យ [  ជាជាងដោយ ឌីណាម៉ូ ខាងក្នុង ដូចនៅក្នុង ស្នូលផែនដី ។ ម៉ាញ៉េតូស្យូ មដែលបំផុសគំនិត តូចរបស់ Venus ផ្តល់ការការពារតិចតួចដល់បរិយាកាសប្រឆាំងនឹង វិទ្យុសកម្មលោហធាតុ ។

ការខ្វះវាលម៉ាញេទិកខាងក្នុងនៅភពសុក្រគឺគួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើល ដោយសារវាមានទំហំស្រដៀងនឹងផែនដី ហើយត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងមានឌីណាម៉ូនៅស្នូលរបស់វា។ ឌីណាម៉ូត្រូវការរបស់បីយ៉ាង៖ អង្គធាតុ រាវ ការបង្វិល និង ខ្យល់ ។ ស្នូលត្រូវបានគេគិតថាជាចរន្តអគ្គិសនី ហើយទោះបីជាការបង្វិលរបស់វាត្រូវបានគេគិតថាយឺតពេកក៏ដោយ ក៏ការក្លែងធ្វើបង្ហាញថាវាគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីផលិតឌីណាម៉ូ។  នេះ​បញ្ជាក់​ថា ឌីណាម៉ូ​ត្រូវ​បាត់​បង់​ដោយ​សារ​តែ​ការ​ខ្វះ​ការ​វះ​កាត់​ក្នុង​ស្នូល​របស់​ Venus ។ នៅលើផែនដី ការជ្រាបទឹកកើតឡើងនៅក្នុងស្រទាប់ខាងក្រៅរាវនៃស្នូល ដោយសារតែបាតនៃស្រទាប់រាវមានសីតុណ្ហភាពខ្ពស់ជាងផ្នែកខាងលើ។ នៅលើភពសុក្រ ព្រឹត្តិការណ៍ផ្លាស់ប្តូរឡើងវិញជាសាកលអាចបិទបន្ទះប្លាកែត និងនាំឱ្យមានការថយចុះលំហូរកំដៅ តាមរយៈសំបក។ ឥទ្ធិពល អ៊ីសូឡង់ នេះ នឹងធ្វើឱ្យសីតុណ្ហភាពអាវទ្រនាប់កើនឡើង ដោយហេតុនេះកាត់បន្ថយលំហូរកំដៅចេញពីស្នូល។ ជាលទ្ធផល គ្មាន geodynamo ខាងក្នុងអាចរកបានដើម្បីជំរុញវាលម៉ាញេទិក។ ផ្ទុយទៅវិញ កំដៅពីស្នូលកំពុងកំដៅសំបកឡើងវិញ។ 

លទ្ធភាពមួយគឺថា Venus មិនមានស្នូលខាងក្នុងរឹង  ឬថាស្នូលរបស់វាមិនត្រជាក់ ដូច្នេះផ្នែករាវទាំងមូលនៃស្នូលគឺនៅសីតុណ្ហភាពប្រហែលដូចគ្នា។ លទ្ធភាពមួយទៀតគឺថាស្នូលរបស់វាបានរឹងមាំទាំងស្រុងរួចហើយ។ ស្ថានភាពនៃស្នូលគឺពឹងផ្អែកយ៉ាងខ្លាំងទៅលើកំហាប់នៃ ស្ពាន់ធ័រ ដែលមិនទាន់ដឹងនៅឡើយ។ 

ដែនម៉ាញេទិកខ្សោយនៅជុំវិញភពសុក្រមានន័យថា ខ្យល់ព្រះអាទិត្យ កំពុងធ្វើអន្តរកម្មដោយផ្ទាល់ជាមួយបរិយាកាសខាងក្រៅរបស់វា។ នៅទីនេះអ៊ីយ៉ុងនៃអ៊ីដ្រូសែន និងអុកស៊ីហ៊្សែនកំពុងត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយការ បំបែក ម៉ូលេគុលទឹកពី វិទ្យុសកម្ម អ៊ុលត្រាវីយូឡេ ។ បន្ទាប់មកខ្យល់ព្រះអាទិត្យផ្គត់ផ្គង់ថាមពលដែលផ្តល់ល្បឿនអ៊ីយ៉ុងទាំងនេះគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីគេចចេញពីវាលទំនាញរបស់ភពសុក្រ។ ដំណើរការសំណឹកនេះនាំឱ្យបាត់បង់ស្ថិរភាពនៃអ៊ីដ្រូសែន អេលីយ៉ូម និងអុកស៊ីដអ៊ីយ៉ុងដែលមានម៉ាស់ទាប ខណៈពេលដែលម៉ូលេគុលដែលមានម៉ាស់ខ្ពស់ ដូចជាកាបូនឌីអុកស៊ីត ទំនងជាត្រូវបានរក្សាទុក។ ការបំផ្លាញបរិយាកាសដោយខ្យល់ព្រះអាទិត្យអាចនាំឱ្យបាត់បង់ទឹកភាគច្រើនរបស់ Venus ក្នុងអំឡុងពេលពាន់លានឆ្នាំដំបូងបន្ទាប់ពីវាបានបង្កើតឡើង។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ភពនេះអាចរក្សាបាននូវឌីណាម៉ូសម្រាប់រយៈពេល 2-3 ពាន់លានឆ្នាំដំបូងរបស់វា ដូច្នេះការបាត់បង់ទឹកអាចនឹងកើតឡើងនាពេលថ្មីៗនេះ។  សំណឹកបានបង្កើនសមាមាត្រនៃ deuterium ដែលមានម៉ាស់ខ្ពស់ជាង ទៅនឹងអ៊ីដ្រូសែនទាបនៅក្នុងបរិយាកាស 100 ដងបើប្រៀបធៀបទៅនឹងប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យដែលនៅសល់។
ភពសុក្រ: ដំណាក់កាល

ដំណាក់កាល 
អត្ថបទដើមចម្បង៖ ដំណាក់កាលនៃភពសុក្រ

នៅពេលដែលវាគោចរជុំវិញព្រះអាទិត្យ ភពសុក្របង្ហាញ ដំណាក់កាល ដូច ព្រះច័ន្ទ នៅក្នុង ទិដ្ឋភាព កែវពង្រីក ។ ភព​នេះ​លេច​ចេញ​ជា​ឌីស​តូច​និង​ពេញ​នៅ​ពេល​ដែល​វា​នៅ​ខាង​ទល់​មុខ​ព្រះអាទិត្យ (នៅ ​ការ​ភ្ជាប់​គ្នា ​ល្អ​ជាង )។ Venus បង្ហាញឌីសធំជាង និង "ដំណាក់កាលត្រីមាស" នៅឯការ ពន្លូត អតិបរមារបស់វា ពីព្រះអាទិត្យ ហើយលេចឡើងភ្លឺបំផុតនៅលើមេឃពេលយប់។ ភពនេះបង្ហាញពី "អឌ្ឍចន្ទ" ស្តើងជាងនៅក្នុងទិដ្ឋភាពកែវពង្រីក នៅពេលដែលវាឆ្លងកាត់តាមផ្នែកជិតរវាងផែនដី និងព្រះអាទិត្យ។ Venus បង្ហាញទំហំធំបំផុតរបស់វា និង "ដំណាក់កាលថ្មី" នៅពេលដែលវាស្ថិតនៅចន្លោះផែនដី និងព្រះអាទិត្យ (នៅចំនុចប្រសព្វទាបជាង)។ បរិយាកាស​របស់​វា​អាច​មើល​ឃើញ​តាម​រយៈ​តេឡេស្កុប​ដោយ​ពន្លឺ​ព្រះអាទិត្យ​ដែល​ឆ្លុះ​ជុំវិញ​វា។ ដំណាក់កាលអាចមើលឃើញយ៉ាងច្បាស់នៅក្នុងកែវយឺត 4 "។
ភពសុក្រ: ការឆ្លងកាត់

ការឆ្លងកាត់ 
អត្ថបទសំខាន់ៗ៖ ដំណើរឆ្លងកាត់នៃភពសុក្រ និង ដំណើរឆ្លងកាត់នៃភពសុក្រ ឆ្នាំ ២០១២
ការឆ្លងកាត់នៃ Venus, 2004
គន្លង Venusian មានទំនោរបន្តិចទាក់ទងទៅនឹងគន្លងរបស់ផែនដី។ ដូច្នេះហើយ នៅពេលដែលភពផែនដីឆ្លងកាត់រវាងផែនដី និងព្រះអាទិត្យ វាជាធម្មតាមិនឆ្លងកាត់មុខព្រះអាទិត្យទេ។ ការឆ្លងកាត់របស់ Venus កើតឡើងនៅពេលដែលការរួមតូចរបស់ភពផែនដី ស្របគ្នា ជាមួយនឹងវត្តមានរបស់វានៅក្នុងយន្តហោះនៃគន្លងរបស់ផែនដី។ ការឆ្លងកាត់នៃ Venus កើតឡើងនៅក្នុងវដ្តនៃ243 ឆ្នាំ ជាមួយនឹងគំរូនៃការឆ្លងកាត់បច្ចុប្បន្នជាគូនៃការឆ្លងកាត់ដែលបំបែកដោយប្រាំបីឆ្នាំនៅចន្លោះពេលប្រហែល105.5 ឆ្នាំ ឬ121.5 ឆ្នាំ —គំរូមួយត្រូវបានរកឃើញដំបូងនៅឆ្នាំ 1639 ដោយតារាវិទូជនជាតិអង់គ្លេស Jeremiah Horrocks ។ 

គូចុងក្រោយគឺ ថ្ងៃទី 8 ខែមិថុនា ឆ្នាំ 2004 និង ថ្ងៃទី 5-6 ខែមិថុនា ឆ្នាំ 2012 ។ ការឆ្លងកាត់អាចត្រូវបានគេមើលផ្ទាល់ពីហាងអនឡាញជាច្រើន ឬសង្កេតឃើញនៅក្នុងមូលដ្ឋានជាមួយនឹងឧបករណ៍ និងលក្ខខណ្ឌត្រឹមត្រូវ។ 

ការឆ្លងកាត់គូមុនបានកើតឡើងនៅ ខែធ្នូ ឆ្នាំ 1874 និង ខែធ្នូ ឆ្នាំ 1882 ; គូខាងក្រោមនេះនឹងកើតឡើងនៅខែធ្នូ ឆ្នាំ 2117 និងខែធ្នូ ឆ្នាំ 2125។  ការឆ្លងកាត់ឆ្នាំ 1874 គឺជាប្រធានបទនៃខ្សែភាពយន្តចាស់បំផុតដែលគេស្គាល់ថា Passage de Venus ឆ្នាំ 1874 ។ តាមប្រវត្តិសាស្ត្រ ការឆ្លងកាត់របស់ Venus មានសារៈសំខាន់ ពីព្រោះពួកគេបានអនុញ្ញាតឱ្យតារាវិទូកំណត់ទំហំនៃ អង្គភាពតារាសាស្ត្រ ហេតុដូច្នេះហើយ ទំហំនៃប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ ដូចដែលបានបង្ហាញដោយ Horrocks ក្នុងឆ្នាំ 1639 ។  ការរុករករបស់ ប្រធានក្រុម Cook នៃឆ្នេរសមុទ្រភាគខាងកើតនៃប្រទេសអូស្ត្រាលីបានកើតឡើងបន្ទាប់ពីគាត់បានជិះទូកទៅ តាហ៊ីទី ក្នុងឆ្នាំ 1768 ដើម្បីសង្កេតមើលការឆ្លងកាត់នៃភព Venus ។
ភពសុក្រ: Pentagram នៃ Venus

Pentagram នៃ Venus 
pentagram នៃ Venus ។ ផែនដីស្ថិតនៅចំកណ្តាលនៃដ្យាក្រាម ហើយខ្សែកោងតំណាងឱ្យទិសដៅ និងចម្ងាយរបស់ភពសុក្រ ជាមុខងារនៃពេលវេលា។
pentagram នៃ Venus គឺជា ផ្លូវ ដែល Venus បង្កើត ដូចដែលបានសង្កេតពី ផែនដី ។ ការភ្ជាប់អន់ថយ ជាបន្តបន្ទាប់ នៃភពសុក្រកើតឡើងវិញនៅជិតសមាមាត្រ 13:8 (ផែនដីវិលជុំប្រាំបីដងសម្រាប់គ្រប់គន្លងទាំង 13 នៃភពសុក្រ) ផ្លាស់ប្តូរ 144° ទៅតាមការភ្ជាប់អន់ជាងជាបន្តបន្ទាប់។ សមាមាត្រ 13:8 គឺប្រហាក់ប្រហែល។ 8/13 គឺប្រហែល 0.61538 ខណៈដែល Venus គោចរជុំវិញព្រះអាទិត្យក្នុងរយៈពេល 0.61519 ឆ្នាំ។
ភពសុក្រ: ការបង្ហាញពន្លឺថ្ងៃ

ការបង្ហាញពន្លឺថ្ងៃ 
ការសង្កេតដោយភ្នែកអាក្រាតនៃ Venus ក្នុងអំឡុងពេលថ្ងៃពន្លឺមាននៅក្នុង រឿងខ្លីៗ និងកំណត់ត្រាមួយចំនួន។ តារាវិទូ Edmund Halley បានគណនាពន្លឺភ្នែកអាក្រាតអតិបរមារបស់វានៅឆ្នាំ 1716 នៅពេលដែលប្រជាជនទីក្រុងឡុងដ៍ជាច្រើនមានការភ្ញាក់ផ្អើលចំពោះរូបរាងរបស់វានៅពេលថ្ងៃ។ ព្រះចៅអធិរាជបារាំង ណាប៉ូឡេអុង បូណាផាត (Napoleon Bonaparte) ធ្លាប់បានឃើញទិដ្ឋភាពពេលថ្ងៃនៃភពផែនដី ពេលកំពុងទទួលភ្ញៀវក្នុង ប្រទេសលុចសំបួ ។  ការសង្កេតជាប្រវត្តិសាស្ត្រមួយផ្សេងទៀតនៃភពផែនដីបានធ្វើឡើងក្នុងអំឡុងពេលសម្ពោធប្រធានាធិបតីអាមេរិក អាប្រាហាំ លីនខុន នៅ វ៉ាស៊ីនតោនឌីស៊ី នៅថ្ងៃទី 4  ខែមីនា ឆ្នាំ 1865 ។ ទោះបីជាការមើលឃើញដោយភ្នែកទទេនៃដំណាក់កាលរបស់ Venus ត្រូវបានជំទាស់ក៏ដោយ កំណត់ត្រាមានការសង្កេតនៃអឌ្ឍចន្ទរបស់វា។
ភពសុក្រ: ពន្លឺ Ashen

ពន្លឺ Ashen 
អាថ៌កំបាំងដ៏យូរអង្វែងនៃការសង្កេត Venus គឺជាអ្វីដែលគេហៅថា ពន្លឺ ashen ដែលជាការបំភ្លឺខ្សោយជាក់ស្តែងនៃផ្នែកងងឹតរបស់វា ដែលមើលឃើញនៅពេលដែលភពផែនដីស្ថិតក្នុងដំណាក់កាលអឌ្ឍចន្ទ។ ការ​សង្កេត​ដំបូង​នៃ​ពន្លឺ​ផេះ​ត្រូវ​បាន​គេ​អះអាង​ថា​ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ 1643 ប៉ុន្តែ​អត្ថិភាព​នៃ​ការ​បំភ្លឺ​នេះ​មិន​ត្រូវ​បាន​គេ​បញ្ជាក់​គួរ​ឱ្យ​ទុក​ចិត្ត​។ ក្រុមអ្នកសង្កេតការណ៍បានប៉ាន់ស្មានថា វាអាចបណ្តាលមកពីសកម្មភាពអគ្គិសនីនៅក្នុងបរិយាកាស Venusian ប៉ុន្តែវាអាចជាការបំភាន់ ដែលបណ្តាលមកពីឥទ្ធិពលសរីរវិទ្យានៃការសង្កេតវត្ថុភ្លឺ និងរាងអឌ្ឍចន្ទ។
ភពសុក្រ: ការស្រាវជ្រាវមូលដ្ឋាន

ការស្រាវជ្រាវមូលដ្ឋាន 
កែវពង្រីកទំនើបនៃ Venus ពីផ្ទៃផែនដី
បន្តិចទៀតត្រូវបានគេរកឃើញអំពី Venus រហូតដល់សតវត្សទី 20 ។ ឌីសស្ទើរតែគ្មានលក្ខណៈពិសេសរបស់វា មិនបានផ្តល់ការណែនាំថាផ្ទៃរបស់វាអាចទៅជាយ៉ាងណានោះទេ ហើយវាគ្រាន់តែជាមួយនឹងការអភិវឌ្ឍន៍នៃ spectroscopic , radar និង ultraviolet observations ដែលអាថ៌កំបាំងកាន់តែច្រើនរបស់វាត្រូវបានបង្ហាញ។ ការសង្កេតអ៊ុលត្រាវីយូឡេលើកដំបូងត្រូវបានអនុវត្តនៅក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1920 នៅពេលដែល លោក Frank E. Ross បានរកឃើញថា រូបថតអ៊ុលត្រាវីយូឡេ បានបង្ហាញព័ត៌មានលម្អិតគួរឱ្យកត់សម្គាល់ដែលមិនមាននៅក្នុងកាំរស្មីដែលអាចមើលឃើញ និង អ៊ីនហ្វ្រារ៉េដ ។ លោក​បាន​ស្នើ​ថា នេះ​គឺ​ដោយ​សារ​បរិយាកាស​ខាងក្រោម​មាន​ពណ៌​លឿង​ក្រាស់​ជាមួយ​នឹង ​ពពក​សណ្ឋាន ​ខ្ពស់ ​នៅ​ពីលើ​វា។ 

ការសង្កេតដោយ Spectroscopic ក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1900 បានផ្តល់តម្រុយដំបូងអំពីការបង្វិល Venusian ។ Vesto Slipher បានព្យាយាមវាស់ការ ផ្លាស់ប្តូរ Doppler នៃពន្លឺពី Venus ប៉ុន្តែបានរកឃើញថាគាត់មិនអាចរកឃើញការបង្វិលណាមួយឡើយ។ គាត់បានសន្មត់ថា ភពផែនដីត្រូវតែមានរយៈពេលបង្វិលវែងជាងការគិតពីមុន។  ការងារក្រោយៗមកក្នុងទស្សវត្សរ៍ឆ្នាំ 1950 បានបង្ហាញថាការបង្វិលគឺថយក្រោយ។ ការសង្កេតរ៉ាដា នៃភព Venus ត្រូវបានអនុវត្តជាលើកដំបូងនៅក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1960 ហើយបានផ្តល់នូវការវាស់វែងដំបូងនៃរយៈពេលបង្វិលដែលនៅជិតតម្លៃទំនើប។ 

ការសង្កេតរ៉ាដានៅក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1970 បានបង្ហាញព័ត៌មានលម្អិតនៃផ្ទៃ Venusian ជាលើកដំបូង។ រលកវិទ្យុត្រូវបានបន្លឺឡើងនៅភពផែនដីដោយប្រើតេឡេស្កុបវិទ្យុចម្ងាយ 300 ម៉ែត្រ (1,000 ហ្វីត) នៅ Arecibo Observatory ហើយអេកូបានបង្ហាញឱ្យឃើញតំបន់ឆ្លុះបញ្ចាំងខ្ពស់ចំនួនពីរ កំណត់តំបន់ អាល់ហ្វា និង បេតា ។ ការ​សង្កេត​ក៏​បាន​បង្ហាញ​ឱ្យ​ឃើញ​ពី​តំបន់​ភ្លឺ​មួយ​ដែល​សន្មត​ថា​ជា​ភ្នំ​ដែល​ត្រូវ​បាន​គេ​ហៅថា Maxwell Montes ។  លក្ខណៈទាំង ៣ យ៉ាងនេះឯង ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ តថាគត មិនមាននាមស្រី។
ភពសុក្រ: រឿងប្រឌិតទំនើប

រឿងប្រឌិតទំនើប 
សូមមើលផងដែរ៖ Venus ក្នុងរឿងប្រឌិត

ជាមួយនឹងការបង្កើតកែវយឺត គំនិតដែលថា Venus គឺជាពិភពរូបវន្ត ហើយគោលដៅដែលអាចកើតមានបានចាប់ផ្តើមកើតឡើង។

គម្របពពក Venusian ដែលមិនអាចជ្រាបចូលបានផ្តល់ឱ្យអ្នកសរសេរប្រឌិតបែបវិទ្យាសាស្ត្រដោយឥតគិតថ្លៃដើម្បីធ្វើការប៉ាន់ស្មានលើលក្ខខណ្ឌនៅលើផ្ទៃរបស់វា។ កាន់តែពិសេសទៅទៀត នៅពេលដែលការសង្កេតដំបូងបានបង្ហាញថា វាមិនត្រឹមតែមានទំហំប៉ុនផែនដីប៉ុណ្ណោះទេ វាមានបរិយាកាសដ៏ច្រើនផងដែរ។ ខិតទៅជិតព្រះអាទិត្យជាងផែនដី ភពនេះច្រើនតែត្រូវបានពណ៌នាថាក្តៅជាង ប៉ុន្តែនៅតែ អាចរស់នៅ បានដោយមនុស្ស។  ប្រភេទនេះ បាន ឈានដល់កម្រិតកំពូលនៅចន្លោះទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1930 និងឆ្នាំ 1950 នៅពេលដែលវិទ្យាសាស្ត្របានបង្ហាញពីទិដ្ឋភាពមួយចំនួននៃភពសុក្រ ប៉ុន្តែមិនទាន់ដឹងពីការពិតដ៏អាក្រក់នៃស្ថានភាពផ្ទៃរបស់វា។ ការរកឃើញពីបេសកកម្មដំបូងទៅកាន់ភព Venus បានបង្ហាញការពិតថាមានភាពខុសគ្នាខ្លាំង ហើយបាននាំយកប្រភេទពិសេសនេះដល់ទីបញ្ចប់។ នៅពេលដែលចំណេះដឹងផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្ររបស់ Venus មានភាពជឿនលឿន អ្នកនិពន្ធប្រឌិតបែបវិទ្យាសាស្ត្របានព្យាយាមរក្សាល្បឿន ជាពិសេសដោយការប៉ាន់ស្មានការប៉ុនប៉ងរបស់មនុស្សដើម្បី បង្កើតភព Venus ។
ភពសុក្រ: និមិត្តសញ្ញា

និមិត្តសញ្ញា 
អត្ថបទដើមចម្បង៖ និមិត្តសញ្ញា Venus

និមិត្តសញ្ញា តារាសាស្ត្រ សម្រាប់ Venus គឺដូចគ្នាទៅនឹងអ្វីដែលប្រើក្នុងជីវវិទ្យាសម្រាប់ភេទស្រី៖ រង្វង់ដែលមានឈើឆ្កាងតូចមួយនៅខាងក្រោម។  និមិត្តសញ្ញា Venus ក៏តំណាងឱ្យ ភាពជាស្ត្រី ផងដែរហើយនៅក្នុង alchemy លោកខាងលិច បានឈរសម្រាប់ទង់ដែក។  ទង់ដែងប៉ូឡូញត្រូវបានប្រើប្រាស់សម្រាប់កញ្ចក់ពីបុរាណកាល ហើយនិមិត្តសញ្ញាសម្រាប់ Venus ពេលខ្លះត្រូវបានគេយល់ថាឈរសម្រាប់កញ្ចក់របស់នាគរាជ ទោះបីជាវាអាចមិនមែនជាប្រភពដើមពិតរបស់វាក៏ដោយ។  នៅក្នុងភាសាក្រិក Oxyrhynchus Papyri និមិត្តសញ្ញាសម្រាប់ Venus និង Mercury មិនមានរបារឆ្លងកាត់នៅលើដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាលខាងក្រោមទេ។
ភពសុក្រ: ការការពារភព

ការការពារភព 
គណៈកម្មាធិការ ​ស្រាវជ្រាវ​អវកាស គឺជា​អង្គការ​វិទ្យាសាស្ត្រ​មួយ​ដែល​បង្កើត​ឡើង​ដោយ ​ក្រុមប្រឹក្សា​វិទ្យាសាស្ត្រ​អន្តរជាតិ ។ ក្នុង​ចំណោម​ការ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​របស់​ពួក​គេ​គឺ​ការ​បង្កើត​អនុសាសន៍​សម្រាប់​ការ​ជៀស​វាង​ការ ​ចម្លង​មេរោគ​អន្តរភព ។ ចំពោះគោលបំណងនេះ បេសកកម្មអវកាសត្រូវបានបែងចែកជា 5 ក្រុម។ ដោយសារតែបរិស្ថានផ្ទៃដ៏អាក្រក់នៃភពសុក្រ Venus បានស្ថិតនៅក្រោមការ ការពារភព ប្រភេទទី 2 ។  នេះបង្ហាញថា មានតែឱកាសពីចម្ងាយទេ ដែលការបំពុលដោយយានអវកាសអាចសម្របសម្រួលការស៊ើបអង្កេត។ ទោះបីជាជាមួយនឹងការរកឃើញ ដានដែលអាចកើតមាននៃជីវិតជនជាតិដើមភាគតិច នៅក្នុង បរិយាកាសនៃភព Venus ក៏ដោយក៏ការបែងចែកប្រភេទនេះត្រូវបានចោទសួរ។
ភពសុក្រ: វត្តមានរបស់មនុស្ស

វត្តមានរបស់មនុស្ស 
អត្ថបទដើមចម្បង៖ បញ្ជីបេសកកម្មទៅកាន់ភពសុក្រ

ភពសុក្រ គឺជាកន្លែងនៃវត្តមានមនុស្សអន្តរភពដំបូងបំផុត ដែលសម្រុះសម្រួលតាមរយៈបេសកកម្មមនុស្សយន្ត ជាមួយនឹងការចុះចតដោយជោគជ័យលើកដំបូងនៅលើភពមួយផ្សេងទៀត និងរាងកាយក្រៅភពក្រៅពីព្រះច័ន្ទ។ Venus គឺនៅដើមដំបូងនៃ យុគសម័យអវកាសដែល ត្រូវបានទៅទស្សនាជាញឹកញាប់ដោយ យានអវកាស រហូតដល់ទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1990 ។ បច្ចុប្បន្ននៅក្នុងគន្លងគឺ Akatsuki ហើយ Parker Solar Probe តែងតែប្រើ Venus សម្រាប់ ការធ្វើសមយុទ្ធ ជំនួយទំនាញ ។ 

ប្រទេសតែមួយគត់ដែលបានបញ្ជូន យានចុះចត ទៅកាន់ផ្ទៃនៃភពសុក្រគឺសហភាពសូវៀត  ដែលត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយមន្ត្រីរុស្ស៊ីដើម្បីហៅ Venus ថាជា "ភពរុស្ស៊ី" ។ 

 ទម្លាប់ 
អត្ថបទដើមចម្បង៖ ទីក្រុង និងកោះបណ្តែតក្នុងរឿងប្រឌិត § Venus និង Terraforming of Venus

សូមមើលផងដែរ៖ អាណានិគមនៃភពសុក្រ

ខណៈពេលដែលស្ថានភាពផ្ទៃរបស់ Venus គឺមិនអាចទទួលយកបាន សម្ពាធបរិយាកាស និងសីតុណ្ហភាពហាសិបគីឡូម៉ែត្រពីលើផ្ទៃគឺស្រដៀងគ្នាទៅនឹងផ្ទៃផែនដី។ ដោយគិតពីចំណុចនេះ វិស្វករសូវៀត Sergey Zhitomirskiy (Сергей Житомирский, 1929–2004) ក្នុងឆ្នាំ 1971 [ 244  និងបច្ចុប្បន្នជាងនេះទៅទៀត វិស្វករអវកាសរបស់ NASA លោក Geoffrey A. Landis ក្នុងឆ្នាំ 2003  បានស្នើរសុំឱ្យប្រើប្រាស់នូវផែនការនេះ។ សម្រាប់ " ទីក្រុងបណ្តែតទឹក " ជាអចិន្ត្រៃយ៍ នៅក្នុងបរិយាកាស Venusian ដែលជាជម្រើសមួយចំពោះគំនិតដ៏ពេញនិយមនៃការរស់នៅលើ ផ្ទៃភព ដូចជា Mars ។ ក្នុងចំណោមបញ្ហាប្រឈមផ្នែកវិស្វកម្មជាច្រើនសម្រាប់វត្តមានរបស់មនុស្សនៅក្នុងបរិយាកាសនៃភពសុក្រ គឺបរិមាណ អាស៊ីតស៊ុលហ្វួរីក នៅក្នុងបរិយាកាស។ 

គោលគំនិតនៃប្រតិបត្តិការខ្ពស់ Venus Venus ( HAVOC) ដោយ NASA គឺជាគំនិតបេសកកម្មដែលស្នើឡើងនូវការរចនាយានអវកាស។
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ភព
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ
ភពសុក្រ: ទម្លាប់

ទម្លាប់ 
អត្ថបទដើមចម្បង៖ ទីក្រុង និងកោះបណ្តែតក្នុងរឿងប្រឌិត § Venus និង Terraforming of Venus

សូមមើលផងដែរ៖ អាណានិគមនៃភពសុក្រ

ខណៈពេលដែលស្ថានភាពផ្ទៃរបស់ Venus គឺមិនអាចទទួលយកបាន សម្ពាធបរិយាកាស និងសីតុណ្ហភាពហាសិបគីឡូម៉ែត្រពីលើផ្ទៃគឺស្រដៀងគ្នាទៅនឹងផ្ទៃផែនដី។ ដោយគិតពីចំណុចនេះ វិស្វករសូវៀត Sergey Zhitomirskiy (Сергей Житомирский, 1929–2004) ក្នុងឆ្នាំ 1971 [ 244  និងបច្ចុប្បន្នជាងនេះទៅទៀត វិស្វករអវកាសរបស់ NASA លោក Geoffrey A. Landis ក្នុងឆ្នាំ 2003  បានស្នើរសុំឱ្យប្រើប្រាស់នូវផែនការនេះ។ សម្រាប់ " ទីក្រុងបណ្តែតទឹក " ជាអចិន្ត្រៃយ៍ នៅក្នុងបរិយាកាស Venusian ដែលជាជម្រើសមួយចំពោះគំនិតដ៏ពេញនិយមនៃការរស់នៅលើ ផ្ទៃភព ដូចជា Mars ។ ក្នុងចំណោមបញ្ហាប្រឈមផ្នែកវិស្វកម្មជាច្រើនសម្រាប់វត្តមានរបស់មនុស្សនៅក្នុងបរិយាកាសនៃភពសុក្រ គឺបរិមាណ អាស៊ីតស៊ុលហ្វួរីក នៅក្នុងបរិយាកាស។ 

គោលគំនិតនៃប្រតិបត្តិការខ្ពស់ Venus Venus ( HAVOC) ដោយ NASA គឺជាគំនិតបេសកកម្មដែលស្នើឡើងនូវការរចនាយានអវកាស។
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ភព
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ
ភពសៅរ៍

​ភពសៅរ៍​ត្រូវ​បានផ្សំ​ឡើង ដោយមាន​ស្នូលតូចជាវត្ថុរឹង​រុំព័ទ្ធ​ដោយស្រទាប់​ឧស្ម័នដូចជា អាម៉ូញាក់ និងមេតាន ហើយក៏មានទឹកតិចតួច​ផងដែរ។ សម្រាប់​ស្រទាប់​ក្រៅរបស់​ភពនេះវិញ គឺសុទ្ធសឹងតែ​ជាឧស្ម័នអេល្យូម និងអ៊ីដ្រូសែន ដែលឧស្ម័ន​ភាគច្រើន​របស់វាទាំងនេះ គឺមានម៉ាស់មាឌ (ដង់ស៊ីតេ) ទាបជាងទឹក។ ដូច្នេះបើមាន​មហាសមុទ្រ​ធំណាមួយ យើង​អាចបណ្តែតភព​សៅរ៍នៅ​លើនោះ​បាន។
ដោយសារ​តែ​វាស្រាល​ជាងទឹក ដូច្នេះវាអាច​អណ្ដែត​លើទឹកបាន មិនខុសពីវត្ថុជាច្រើន​លើផែនដីដែលអាចអណ្តែតលើទឹកនោះឡើយ។ គ្មានភពផ្សេង​ណាមួយ​ នៃប្រព័ន្ធ​ព្រះអាទិត្យ​របស់យើង ដែលអាចធ្វើ​ដូច្នេះបានឡើយ ព្រោះភពទាំងនោះ​មានដង់ស៊ីតេ​ធ្ងន់ ជាងទឹក។ ភពសៅរ៍​មានដង់ស៊ីតេទាប​ជាងភពណាៗ​ទាំងអស់ ដែលនេះ​មានន័យថា វាមិនមែនមាន​ទម្ងន់ធ្ងន់​ដូចទំហំខ្លួន​របស់វា ដូចជាភពដទៃ​ទៀតនោះ​ទេ។

ភពសៅរ៍​មានមុខកាត់ ១១៦,៤៦៤គីឡូម៉ែត្រ ដូច្នេះវាអាច​ផ្ទុកវត្ថុប៉ុន​ភព​ផែនដី​​បានរហូត​ដល់ទៅ ៧៦០ ឯណោះ។ ភពមានលេខរៀង​ទី ៦ ពីព្រះអាទិត្យនេះ​គឺមានគម្លាតពីព្រះអាទិត្យ ១.៤៣៣ពាន់លានគីឡូម៉ែត្រ និងប្រើពេល ២៩ឆ្នាំផែនដី ទើបគោចរបាន​មួយជុំ​ព្រះអាទិត្យ ខណៈភព​ព្រហស្បតិ៍​ត្រូវការពេល ១២ឆ្នាំ និងភពអង្គារ​ត្រូវការ ៦៨៧ថ្ងៃផែនដី។
ចំណុច​ចុងក្រោយ គឺភពសៅរ៍ជា​ភព​មានព្រះច័ន្ទច្រើន​បំផុត​លំដាប់ទីពីរ ដោយមាន​ព្រះច័ន្ទ​សរុប ៥៣ (បើមិនរាប់ដុំថ្មធំៗ​មួយចំនួន ដែលស្ថិតនៅក្នុង​ខ្សែក្រវាត់ភព) ហើយមួយ​ថ្ងៃនៅលើភពនេះ គឺមាន​រយៈពេល ១០ម៉ោង និង ៤២នាទី។ ព្រះច័ន្ទ​ដែលស្ថិត​នៅក្នុងគោលដៅស្រាវជ្រាវ​របស់អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ គឺ Titan និង Enceladus៕
ភពអង្គារ: ដី

ដី 
រូបភាពតូច|ដីដែលសម្បូរទៅដោយជាតិ ស៊ីលីកាត ត្រូវបានរកឃើញដោយ យានរុករក ស្ពីរីត (Spirit rover)។យានចុះចត ហ្វ៊ីនីកស៍ (Phoenix lander) បានបង្ហាញទិន្នន័យថា ដីនៃភពអង្គារមានជាតិ អាល់កាឡាំង បន្តិចបន្តួច  ហើយមានផ្ទុកធាតុដូចជា ម៉ាញ៉េស្យូម សូដ្យូម ប៉ូតាស្យូម និងក្លរ។ សារធាតុចិញ្ចឹមទាំងនេះមាន នៅក្នុងដីនៃភពផែនដី ហើយវាចាំបាច់សម្រាប់ការលូតលាស់របស់រុក្ខជាតិ។"Martian soil 'could support life'". BBC News. 27 June 2008. Retrieved 7 August 2008.  ការពិសោធន៍ដែលអនុវត្តដោយយានចុះចតខាងលើ បានបង្ហាញថាដីនៃភពអង្គារ មានកម្រិត pH បាស ៧.៧ និងមានផ្ទុក ០.៦% នៃ អំបិលពែក្លរ៉ាតChang, Alicia (5 August 2008). "Scientists: Salt in Mars soil not bad for life". USA Today. Associated Press. Retrieved 7 August 2008."NASA Spacecraft Analyzing Martian Soil Data" . JPL. Retrieved 5 August 2008. This article incorporates text from this source, which is in the public domain.Kounaves, S. P.; et al. (2010). "Wet Chemistry Experiments on the 2007 Phoenix Mars Scout Lander: Data Analysis and Results". J. Geophys. Res. 115 (E3): E00–E10. Bibcode:2009JGRE..114.0A19K. doi:10.1029/2008JE003084. S2CID 39418301.Kounaves, S. P.; et al. (2010). "Soluble Sulfate in the Martian Soil at the Phoenix Landing Site". Icarus. 37 (9): L09201. Bibcode:2010GeoRL..37.9201K. doi:10.1029/2010GL042613. S2CID 12914422.  ជាកំហាប់ដែលមានជាតិពុលដល់មនុស្ស។David, Leonard (13 June 2013). "Toxic Mars: Astronauts Must Deal with Perchlorate on the Red Planet". Space.com. Retrieved 26 November 2018.Sample, Ian (6 July 2017). "Mars covered in toxic chemicals that can wipe out living organisms, tests reveal". The Guardian. Retrieved 26 November2018.

មាន ស្ទ្រីអាក់ (Dark slope streak) ជាច្រើននៅភពព្រះអង្គារ ហើយ ស្ទ្រីអាក់ថ្មីៗ កើតឡើងជាញឹកញាប់ នៅលើជម្រាលភ្នំ រណ្ដៅរូងភ្នំ និងជ្រលងភ្នំ។ ស្ទ្រីអាក់ទាំងនោះ កាលពីដំបូងមានពណ៍ខ្មៅ ប៉ុន្តែវាប្រែពណ៍ទៅជា សទៅៗ តាមអាយុរបស់វា។ ស្ទ្រីអាក់អាចកើតនៅតំបន់តូចមួយ ហើយរីកធំទៅៗ រហូតដល់រាប់រយគីឡូម៉ែត្រ។ ទ្រឹស្ដីមួយចំនួនដែលគេទទួលស្គាល់ បានលើកឡើងថា ពួកវាជាដីនៅស្រទាប់ក្រោម ដែលត្រូវបានលេចឡើង ក្រោយពីការធ្លាក់នៃដីមានពណ៍ស ឬខ្យល់កួចដី។"Dust Devil Etch-A-Sketch (ESP_013751_1115)". NASA/JPL/University of Arizona. 2 July 2009. Retrieved 1 January 2010. ការពន្យល់មួយចំនួនទៀតត្រូវបានគេលើកឡើង ដូចជា ពួកវាអាចកើតឡើងដោយសារទឹក ឬការលូតលាស់របស់សារពាង្គកាយផ្សេងៗ។Schorghofer, Norbert; Aharonson, Oded; Khatiwala, Samar (2002). "Slope streaks on Mars: Correlations with surface properties and the potential role of water" (PDF). Geophysical Research Letters. 29 (23): 41–1. Bibcode:2002GeoRL..29.2126S. doi:10.1029/2002GL015889.Gánti, Tibor; et al. (2003). "Dark Dune Spots: Possible Biomarkers on Mars?". Origins of Life and Evolution of the Biosphere. 33 (4): 515–557. Bibcode:2003OLEB...33..515G. doi:10.1023/A:1025705828948. PMID 14604189. S2CID 23727267.
ភពអង្គារ: តំណភ្ជាប់ខាងក្រៅ

តំណភ្ជាប់ខាងក្រៅ 

 Mars at Space Wiki
 Mars at ESA/Hubble
 Mars Profile  by NASA's Solar System Exploration
 Mars  - About Space
 NASA's Mars fact sheet
 Mars Research News
 Planets - Mars A kid's guide to Mars.
 Mars 
 Canals of Mars 

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ភព
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ
ភពអ៊ុយរ៉ានុស

អ៊ុយរ៉ានុស គឺជា ភព ទី ៧ ពី ព្រះអាទិត្យ ។ ឈ្មោះរបស់វាគឺសំដៅទៅលើ ព្រះ នៃមេឃ ក្រិក Uranus ដែលយោងទៅតាម ទេវកថាក្រិក គឺជាជីតារបស់ Ares ( Mars ) ជីតារបស់ Zeus ( Jupiter ) និងឪពុករបស់ Cronus ( Saturn ) ។ វា​មាន​កាំ​ភព​ធំ​បំផុត​ទី​បី និង​ម៉ាស់​ភព​ធំ​បំផុត​ទី​បួន​ក្នុង ​ប្រព័ន្ធ​ព្រះអាទិត្យ ។ អ៊ុយរ៉ានុសមានសមាសភាពស្រដៀងគ្នាទៅនឹង ភពណិបទូន ហើយទាំងពីរមានសមាសធាតុគីមីច្រើន ដែលខុសពី ឧស្ម័នយក្សធំៗ ។ ភពព្រហស្បតិ៍ និង សៅរ៍ ។ ដោយហេតុផលនេះ អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រតែងតែចាត់ថ្នាក់ Uranus និង Neptune ជា " យក្សទឹកកក " ដើម្បីសម្គាល់ពួកវាពីភពយក្សដទៃទៀត។

ដូចទៅនឹង យក្សឧស្ម័ន ដែរ យក្សទឹកកកក៏ខ្វះ "ផ្ទៃរឹង" ដែលបានកំណត់យ៉ាងល្អ។ បរិយាកាស របស់ Uranus គឺស្រដៀងទៅនឹងភពព្រហស្បតិ៍ និងភពសៅរ៍ នៅក្នុងសមាសធាតុចម្បងរបស់វានៃ អ៊ីដ្រូសែន និង អេលីយ៉ូម ប៉ុន្តែវាផ្ទុក " ទឹកកក " ជាច្រើនទៀតដូចជាទឹក អាម៉ូញាក់ និង មេតាន រួមជាមួយនឹងដាននៃ អ៊ីដ្រូកាបូន ផ្សេងទៀត ។  វាមានបរិយាកាសភពផែនដីត្រជាក់បំផុតនៅក្នុងប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ ជាមួយនឹងសីតុណ្ហភាពអប្បបរមា 49 K (−224 °C; −371 °F) និងមាន រចនាសម្ព័ន្ធ ពពក ស្រទាប់ស្មុគស្មាញ ដោយមានទឹកគិតថាបង្កើតជាពពកទាបបំផុត និងមេតាន ស្រទាប់ពពកខាងលើ។ ផ្ទៃខាងក្នុងរបស់ Uranus ភាគច្រើនផ្សំឡើងដោយទឹកកក និងថ្ម។ 

ដូច ភពយក្ស ដទៃទៀត ដែរ អ៊ុយរ៉ានុសមាន ប្រព័ន្ធរង្វង់មូល ដែន ម៉ាញ៉េទិច និង ព្រះច័ន្ទ ជាច្រើន ។ ប្រព័ន្ធ Uranian មានការកំណត់រចនាសម្ព័ន្ធពិសេសមួយ ដោយសារតែ អ័ក្សរង្វិលរបស់វា ត្រូវបានផ្អៀងទៅចំហៀង ស្ទើរតែចូលទៅក្នុងយន្តហោះនៃគន្លងព្រះអាទិត្យរបស់វា។ ដូច្នេះប៉ូលខាងជើង និងខាងត្បូងរបស់វាស្ថិតនៅកន្លែងដែលភពផ្សេងទៀតភាគច្រើនមាន អេក្វាទ័រ ។  នៅឆ្នាំ 1986 រូបភាពពី យាន Voyager 2 បានបង្ហាញថា Uranus ជាភពស្ទើរតែគ្មានលក្ខណៈពិសេសនៅក្នុងពន្លឺដែលអាចមើលឃើញ ដោយគ្មានក្រុមពពក ឬព្យុះដែលទាក់ទងនឹងភពយក្សដទៃទៀត។  យាន Voyager 2 នៅតែជាយានអវកាសតែមួយគត់ដែលទៅទស្សនាភពផែនដី។ ការសង្កេតពីផែនដីបានបង្ហាញពីការផ្លាស់ប្តូរតាមរដូវ និងសកម្មភាពអាកាសធាតុកើនឡើង នៅពេលដែលអ៊ុយរ៉ានុសបានខិតជិត សមភាព របស់វា ក្នុងឆ្នាំ 2007។ ល្បឿនខ្យល់អាចឈានដល់ 250 ម៉ែត្រក្នុងមួយវិនាទី (900 គីឡូម៉ែត្រ/ម៉ោង; 560 ម៉ាយក្នុងមួយម៉ោង)។
រូបភាពតូច
ភពអ៊ុយរ៉ានុស: លំអៀងអ័ក្ស

លំអៀងអ័ក្ស 
អ័ក្ស​នៃ​ការ​បង្វិល​របស់​ Uranian គឺ​ប្រហែល​ស្រប​នឹង​យន្តហោះ​របស់​ប្រព័ន្ធ​ព្រះអាទិត្យ​ ដោយ​មាន​ការ ​លំអៀង​អ័ក្ស​ 97.77° (ដូច​បាន​កំណត់​ដោយ​ការ​បង្វិល​កម្រិត)។ នេះផ្តល់ឱ្យវានូវការផ្លាស់ប្តូរតាមរដូវកាលទាំងស្រុងមិនដូចភពដទៃទៀតទេ។ នៅ​ជិត ​សូលស្ទី ស បង្គោល​មួយ​បែរ​មុខ​ទៅ​រក​ព្រះអាទិត្យ​ជាប់ ហើយ​បង្គោល​មួយ​ទៀត​បែរ​មុខ​ទៅ​ឆ្ងាយ។ មានតែបន្ទះតូចចង្អៀតនៅជុំវិញអេក្វាទ័រប៉ុណ្ណោះដែលមានវដ្តថ្ងៃ-យប់យ៉ាងរហ័ស ប៉ុន្តែជាមួយនឹងព្រះអាទិត្យទាបពីលើផ្តេក។ នៅផ្នែកម្ខាងទៀតនៃគន្លងរបស់ Uranus ការតំរង់ទិសនៃប៉ូលឆ្ពោះទៅកាន់ព្រះអាទិត្យគឺបញ្ច្រាស់។ បង្គោលនីមួយៗទទួលបានពន្លឺថ្ងៃជាប់គ្នាប្រហែល 42 ឆ្នាំ អមដោយភាពងងឹត 42 ឆ្នាំ។  ជិត​ដល់​វេលា ​សមណគោតមព្រះអាទិត្យប្រឈមមុខនឹងអេក្វាទ័រនៃអ៊ុយរ៉ានុស ដែលផ្តល់រយៈពេលនៃវដ្តថ្ងៃ-យប់ ស្រដៀងទៅនឹងអ្វីដែលបានឃើញនៅលើភពដទៃទៀតភាគច្រើន។

អ៊ុយរ៉ានុសបានឈានដល់សមភាពចុងក្រោយបំផុតរបស់ខ្លួននៅថ្ងៃទី 7 ខែធ្នូ ឆ្នាំ 2007។ 
អឌ្ឍគោល​ភាគ​ខាងជើងឆ្នាំអឌ្ឍគោល​ខាង​ត្បូងSolstice រដូវរងា​រ១៩០២, ១៩៨៦, ២០៦៩Solstice រដូវក្តៅVernal equinox១៩២៣, ២០០៧, ២០៩២រដូវស្លឹកឈើជ្រុះ equinoxSolstice រដូវក្តៅឆ្នាំ 1944 ឆ្នាំ 2030Solstice រដូវរងា​ររដូវស្លឹកឈើជ្រុះ equinoxឆ្នាំ 1965 ឆ្នាំ 2050Vernal equinox
រូបភាពតូច
រូបភាពតូច
លទ្ធផលមួយនៃការតំរង់ទិសអ័ក្សនេះគឺថា ជាមធ្យមក្នុងអំឡុងឆ្នាំអ៊ុយរ៉ាណេ តំបន់ប៉ូលនៃអ៊ុយរ៉ានុសទទួលបានថាមពលពីព្រះអាទិត្យច្រើនជាងតំបន់អេក្វាទ័ររបស់វា។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ អ៊ុយរ៉ានុសនៅអេក្វាទ័ររបស់វាក្តៅជាងនៅប៉ូលរបស់វា។ យន្តការ​មូលដ្ឋាន​ដែល​បណ្តាល​ឱ្យ​នេះ​មិន​ទាន់​ដឹង​នៅឡើយ​ទេ ។ ហេតុផលសម្រាប់ការលំអៀងអ័ក្សខុសធម្មតារបស់ Uranus ក៏មិនត្រូវបានគេដឹងច្បាស់ដែរ ប៉ុន្តែការប៉ាន់ស្មានធម្មតាគឺថា ក្នុងអំឡុងពេលនៃការបង្កើតប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ ភពផែនដីទំហំប៉ុនផែនដីបាន បុក ជាមួយ Uranus ដែលបណ្តាលឱ្យមានទិសដៅខុស។  ការស្រាវជ្រាវដោយ Jacob Kegerreis នៃ សាកលវិទ្យាល័យ Durham បានបង្ហាញថា ភាពលំអៀងបានមកពីថ្មដែលធំជាងផែនដីធ្លាក់មកលើភពផែនដីកាលពី 3 ទៅ 4 ពាន់លានឆ្នាំមុន។  ប៉ូលខាងត្បូងរបស់អ៊ុយរ៉ានុសត្រូវបានចង្អុលស្ទើរតែដោយផ្ទាល់ទៅព្រះអាទិត្យនៅពេលនៃ ការហោះហើរ របស់ Voyager 2 ក្នុងឆ្នាំ 1986។ ការដាក់ស្លាកបង្គោលនេះថា "ខាងត្បូង" ប្រើនិយមន័យដែលបច្ចុប្បន្នគាំទ្រដោយ សហភាពតារាសាស្ត្រអន្តរជាតិ ពោលគឺប៉ូលខាងជើងនៃភពមួយ។ ឬផ្កាយរណប គឺជាបង្គោលដែលចង្អុលពីលើ យន្តហោះ ដែលមិនអាចផ្លាស់ ប្តូរបាននៃប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ ដោយមិនគិតពីទិសដៅដែលភពផែនដីកំពុងវិល។  អនុសញ្ញាផ្សេងគ្នា ជួនកាលត្រូវបានគេប្រើ ដែលប៉ូលខាងជើង និងខាងត្បូងរបស់រាងកាយត្រូវបានកំណត់យោងទៅតាម ក្បួនខាងស្តាំ ទាក់ទងនឹងទិសដៅនៃការបង្វិល។