navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
ការធ្វើសំភាសន៍

ការធ្វើសំភាសគឺជាបែបបទ និងភាពជាក់លាក់មួយ ដើម្បីទទួលពត៌មានច្បាស់លាស់អំពីប្រធានបទដែលត្រូវផ្តល់អោយ (ផ្លូវការ) ។

right|thumb|350px|ការសំភាសន៍

សេចក្តីណែនាំអំពីការធ្វើសំភាសន៍ ៖
ការហ្វឹកហាត់ និង ការរៀបចំត្រៀម គឺមានសារះសំខាន់ចំពោះអ្នកដែលពាក់ព័ន្ធក្នុងការធ្វើសំភាសន៍ដល់ជនដែលងាយ និងទទួលរងគ្រោះ។​ 

គ្រប់គ្នាចាំបាច់ត្រូវ ៖
 យល់ពីគោលបំណងនៃការសំភាសន៍ 
 យល់ដឹងពីវប្បធម៌ និង សង្គមរបស់មនុស្សដែលយើងធ្វើការជាមួយ រួមទាំងព្រិត្តិការណ៍កន្លងទៅថ្មីៗដែល ជះផលប៉ះពាល់ដល់ប្រទេសកំណើតរបស់ពួកគេ
ត្រូវមានជំនាញទំនាក់ទំនងដែលអភិវឌ្ឍន៍បានល្អ ជាពិសេសសំដៅដល់សមត្ថភាពស្តាប់អ្នកដ៏ទៃ ដោយមិនធ្វើការសន្និដ្ឋានអំពីអ្វីដែលពួកគេកំពុងនិយាយ
ចេះនិយាយទៅកាន់ពួកគេអោយបានសុភាពរាបសារ ប៉ុន្តែត្រូវស្វែងរកពត៌មានដែលចាំបាច់នៅក្នុងគ្រានោះដែរ
មានសមត្ថភាពស្គាល់ និង ចងចាំពត៌មានសំខាន់ៗ
បើកចំហរចំពោះពត៌មានថ្មីៗនិងនឹកមកដល់ ដែលពត៌មានទាំងនោះប្រហែលជាទទួលបាន

ការសំភាសន៍ គឺទាក់ទងនិងការប្រមូលពត៌មាន ហើយបន្ទាប់មកធ្វើការវិភាគអ្វីដែលអ្នកទទួលបាន ដោយឆ្លុះបញ្ចាំង ទៅលើ ៖ តើលោកអ្នកបានពិភាក្សាអ្វីខ្លះជាមួយគេ និងលើអ្វីដែលលោកអ្នកបានសង្កេតឃើញ ។
ការធ្វើសំភាសន៍: របៀបនៃការធ្វើសំភាសន៍

របៀបនៃការធ្វើសំភាសន៍ 

 ការចាប់ផ្តើមធ្វើបទសំភាសន៍ 

 នែនាំខ្លួនរបស់អ្នកដោយប្រាប់ឈ្មោះ និង តំណែងរបស់អ្នក 
 ពន្យល់អោយបានច្បាស់លាស់ថាហេតុអ្វី លោកអ្នកចង់និយាយជាមួយគេ
 ត្រូវឆ្លើយរាល់សំនួរគ្រប់ពេល អោយបានពេញលេញតាមដែលអ្នកអាចធ្វើទៅបាន ដោយមិន រំលោភទៅលើសិទិ្ធរក្សាការសំងាត់របស់អ្នកដ៍ទៃទៀត ។

 បរិយាកាសជុំវិញ ៖  (ការបង្កើតបរិយាកាសដែលមានសុវត្ថិភាព) 

 នៅក្នុងការិយាល័យ វាមានលក្ខណះងាយស្រួលជាងការទៅសួរដល់ផ្ទះ
 ត្រូវអោយច្បាស់លាស់ថានឹងមិនមានអ្វីមកបង្អាក់អ្នក ហើយអោយច្បាស់ថាអ្នកអាចនិយាយ ក្នុងលក្ខណះដែលអាចរក្សាការសំងាត់បាន ។
 អនុញាតិអោយគេជ្រើសកន្លែងដែលគេចង់អង្គុយនិយាយ
 ត្រូវអង្គុយយ៉ាងណាដើម្បីអោយអ្នកអាចសង្កេតពីប្រតិកម្មនានា ។

 ឥរិយាបទ 

 ត្រូវមានកាយវិការចេះគោរព
 ត្រូវចេះផ្តល់ពត៌មាន
 ត្រូវចេះទទួលយក និង មិនវិនិច្ឆ័យ
 ត្រូវបង្ហាញថាអ្នកចាប់អារម្មណ៍

 ជំនាញនិង វិធីសាស្រ្ត 

 ប្រើសំនួរបើក - អ្នកណា. ពេលណា. អ្វី. និង ហេតុអ្វី (លើកលែងតែពេលណាអ្នកចង់ធ្វើការ បញ្ជាក់អោយច្បាស់ថា អ្នកយល់នូវអ្វីដែលគេបាននិយាយ )
 ប្រើភាសាកាយដែលជួយជំរុញទឹកចិត្ត 
 ស្តាប់ដោយប្រុងប្រយ័ត្ន និង ដោយពិចារណា
 បង្ហាញអោយឃើញថាអ្នកបានស្តាប់ដោយធ្វើការសង្ខេប
 អនុញាតិអោយគេបញ្ចេញនូវអារម្មណ៍
 ត្រូវចេះយល់ពីអារម្មណ៍
 បញ្ជាក់ពត៌មានអោយច្បាស់ដោយសំរួលនូវសំនួរអោយសាមញ្ញសាជាថ្មីឡើងវិញ
 សួរដើម្បីបញ្ជាក់បើសិនជាអ្នកមិនយល់
 លើកទឹកចិត្តអោយពួកគេលើកឡើងនូវដំណោះស្រាយរបស់ពួកគេ
ធ្វើការកត់ត្រា ខ្លះនូវពេលសំភាសន៍

 ការបញ្ចប់កិច្ចសន្ទនា 

 មុនពេលចាកចេញទៅ ពន្យល់ពីអ្វីនឹងកើតឡើងបន្ទាប់ទៀត ក្នុងនោះរួមទាំងប្រាប់ពីពេលវេលា ដែលលោកអ្នកនឹងជួបគេម្តងទៀត ។
ការធ្វើសំភាសន៍: ការចាប់ផ្តើមធ្វើបទសំភាសន៍

ការចាប់ផ្តើមធ្វើបទសំភាសន៍ 

 នែនាំខ្លួនរបស់អ្នកដោយប្រាប់ឈ្មោះ និង តំណែងរបស់អ្នក 
 ពន្យល់អោយបានច្បាស់លាស់ថាហេតុអ្វី លោកអ្នកចង់និយាយជាមួយគេ
 ត្រូវឆ្លើយរាល់សំនួរគ្រប់ពេល អោយបានពេញលេញតាមដែលអ្នកអាចធ្វើទៅបាន ដោយមិន រំលោភទៅលើសិទិ្ធរក្សាការសំងាត់របស់អ្នកដ៍ទៃទៀត ។
ការធ្វើសំភាសន៍: បរិយាកាសជុំវិញ ៖  (ការបង្កើតបរិយាកាសដែលមានសុវត្ថិភាព)

បរិយាកាសជុំវិញ ៖  (ការបង្កើតបរិយាកាសដែលមានសុវត្ថិភាព) 

 នៅក្នុងការិយាល័យ វាមានលក្ខណះងាយស្រួលជាងការទៅសួរដល់ផ្ទះ
 ត្រូវអោយច្បាស់លាស់ថានឹងមិនមានអ្វីមកបង្អាក់អ្នក ហើយអោយច្បាស់ថាអ្នកអាចនិយាយ ក្នុងលក្ខណះដែលអាចរក្សាការសំងាត់បាន ។
 អនុញាតិអោយគេជ្រើសកន្លែងដែលគេចង់អង្គុយនិយាយ
 ត្រូវអង្គុយយ៉ាងណាដើម្បីអោយអ្នកអាចសង្កេតពីប្រតិកម្មនានា ។
ការធ្វើសំភាសន៍: ឥរិយាបទ

ឥរិយាបទ 

 ត្រូវមានកាយវិការចេះគោរព
 ត្រូវចេះផ្តល់ពត៌មាន
 ត្រូវចេះទទួលយក និង មិនវិនិច្ឆ័យ
 ត្រូវបង្ហាញថាអ្នកចាប់អារម្មណ៍
ការធ្វើសំភាសន៍: ជំនាញនិង វិធីសាស្រ្ត

ជំនាញនិង វិធីសាស្រ្ត 

 ប្រើសំនួរបើក - អ្នកណា. ពេលណា. អ្វី. និង ហេតុអ្វី (លើកលែងតែពេលណាអ្នកចង់ធ្វើការ បញ្ជាក់អោយច្បាស់ថា អ្នកយល់នូវអ្វីដែលគេបាននិយាយ )
 ប្រើភាសាកាយដែលជួយជំរុញទឹកចិត្ត 
 ស្តាប់ដោយប្រុងប្រយ័ត្ន និង ដោយពិចារណា
 បង្ហាញអោយឃើញថាអ្នកបានស្តាប់ដោយធ្វើការសង្ខេប
 អនុញាតិអោយគេបញ្ចេញនូវអារម្មណ៍
 ត្រូវចេះយល់ពីអារម្មណ៍
 បញ្ជាក់ពត៌មានអោយច្បាស់ដោយសំរួលនូវសំនួរអោយសាមញ្ញសាជាថ្មីឡើងវិញ
 សួរដើម្បីបញ្ជាក់បើសិនជាអ្នកមិនយល់
 លើកទឹកចិត្តអោយពួកគេលើកឡើងនូវដំណោះស្រាយរបស់ពួកគេ
ធ្វើការកត់ត្រា ខ្លះនូវពេលសំភាសន៍
ការធ្វើសំភាសន៍: ការបញ្ចប់កិច្ចសន្ទនា

ការបញ្ចប់កិច្ចសន្ទនា 

 មុនពេលចាកចេញទៅ ពន្យល់ពីអ្វីនឹងកើតឡើងបន្ទាប់ទៀត ក្នុងនោះរួមទាំងប្រាប់ពីពេលវេលា ដែលលោកអ្នកនឹងជួបគេម្តងទៀត ។
ការន្ត (វេយ្យាករណ៍): និយមន័យ

និយមន័យ 
ពាក្យ ការន្ត ក្នុងភាសាបាលី សំដៅលើ ពាក្យដែលបន្ថែមពីក្រោយ នាម។ ក្នុងភាសាអង់គ្លេស Article មានន៍យច្រើន (សូមមើល Article (disambiguation)) តែការន្ត ឬ Article នៅទីនេះ សំដៅលើពាក្យដែលប្រើក្នុងភាសាអង់គ្លេស។
ការន្ត (វេយ្យាករណ៍): ប្រភេទ Article

ប្រភេទ Article 
ក្នុងភាសាអង់គ្លេស ការន្តមាន២ ប្រភេទ៖

 The indefinite article 
The indefinite article ឬ ការន្តមិនកំណត់ មាន២ គឺ៖
 A ប្រើនៅពីមុខពាក្យដែលផ្ដមឡើងដោយសូរព្យញ្ជនៈ, e.g. A cat, a university
 An ប្រើនៅពីមុខពាក្យដែលផ្ដើមឡើងដោយសូរស្រៈ, e.g. An orange, an hour, an MP

 The definite article 
The definite article ឬ ការន្តច្បាស់លាស់ គឺ The។
ការន្ត (វេយ្យាករណ៍): The indefinite article

The indefinite article 
The indefinite article ឬ ការន្តមិនកំណត់ មាន២ គឺ៖
 A ប្រើនៅពីមុខពាក្យដែលផ្ដមឡើងដោយសូរព្យញ្ជនៈ, e.g. A cat, a university
 An ប្រើនៅពីមុខពាក្យដែលផ្ដើមឡើងដោយសូរស្រៈ, e.g. An orange, an hour, an MP
ការន្ត (វេយ្យាករណ៍): សូមមើលផងដែរ

សូមមើលផងដែរ 
 Article (disambiguation)
 ការន្ត (អសង្ខ័យកម្ម)
 វេយ្យាករណ៍ភាសាអង់គ្លេស
ការបកប្រែព្រះគម្ពីរជាភាសាថៃ

រូបភាពតូច| ព្រះគម្ពីរថៃ (ទំព័រទីមួយនៃដំណឹងល្អរបស់យ៉ូហាន) បោះពុម្ពឆ្នាំ ១៨៩១
ព្រះ​គម្ពីរ ​ទាំង​មូល​ត្រូវ​បាន​បោះពុម្ព​ជា​ភាសា​ថៃ​ក្នុង​ឆ្នាំ ១៨៩៤ ហើយ​បច្ចុប្បន្ន​មាន​ការ​បក​ប្រែ​គម្ពីរ​ជា​ច្រើន​ជា ​ភាសា​ថៃ ។
ការបកប្រែព្រះគម្ពីរជាភាសាថៃ: ការបកប្រែសហសម័យ

ការបកប្រែសហសម័យ 
ការបកប្រែព្រះគម្ពីរជាភាសាថៃដែលបច្ចុប្បន្នកំពុងបោះពុម្ពរួមមានកំណែស្តង់ដារថៃ (THSV 2011), កំណែសហសម័យថ្មីរបស់ថៃ (NTCV), កំណែស្ដេច James របស់ថៃ (TKJV), កំណែបកប្រែថៃថ្មី, ការបកប្រែពិភពលោកថ្មីនៃព្រះគម្ពីរបរិសុទ្ធ។ (NWT) និងព្រះគម្ពីរថៃងាយស្រួលអាន (ERV)។ ការបកប្រែព្រះគម្ពីរជាភាសាថៃរបស់កាតូលិករួមទាំង Apocrypha គឺអាចរកបានពីអ្នកលក់សៀវភៅ កាតូលិកថៃ ។
ការបកប្រែព្រះគម្ពីរជាភាសាថៃ: ការប្រៀបធៀប

ការប្រៀបធៀប 
ការបកប្រែយ៉ូហាន ៣:១៦THSV 2011พระ‍เจ้าทรงรักโลกดัง‍นี้ คือได้ประ‌ทานพระ‍บุตรองค์เดียวของพระ‍องค์ เพื่อทุก‍คนที่วาง‍ใจในพระ‍บุตรนั้นจะไม่พินาศ แต่มีชีวิตนิ‌รันดร์THSV 1971เพราะ‍ว่าพระ‍เจ้าทรง‍รักโลก จนได้ทรงประ‌ทานพระ‍บุตรองค์เดียวของพระ‍องค์ เพื่อทุก‍คนที่วาง‍ใจในพระ‍บุตรนั้นจะไม่พินาศ แต่มีชีวิตนิรันดร์TNCVเพราะว่าพระเจ้าทรงรักโลกจนได้ประทานพระบุตรองค์เดียวของพระองค์ เพื่อทุกคนที่เชื่อในพระบุตรนั้นจะไม่พินาศแต่มีชีวิตนิรันดร์TKJVเพราะว่าพระเจ้าทรงรักโลก จนได้ทรงประทานพระบุตรองค์เดียวของพระองค์ที่บังเกิดมา เพื่อผู้ใดที่เชื่อในพระบุตรนั้นจะไม่พินาศ แต่มีชีวิตนิรันดร์ERVเพราะว่าพระเจ้ารักผูกพันกับมนุษย์ในโลกนี้มาก จนถึงขนาดยอมสละพระบุตรเพียงองค์เดียวของพระองค์ เพื่อว่าทุกคนที่ไว้วางใจในพระบุตรนั้นจะไม่สูญสิ้น แต่จะมีชีวิตกับพระเจ้าตลอดไปNWT 2015พระเจ้ารักโลกมาก จนถึงกับยอมสละลูกคนเดียวของพระองค์ เพื่อทุกคนที่แสดงความเชื่อในท่านจะไม่ถูกทำลาย แต่จะมีชีวิตตลอดไป
ការបកប្រែព្រះគម្ពីរជាភាសាថៃ: ព្រះគម្ពីរភាសាផ្សេងទៀតនៅក្នុងប្រទេសថៃ

ព្រះគម្ពីរភាសាផ្សេងទៀតនៅក្នុងប្រទេសថៃ 
ក្រៅ​ពី​គម្ពីរ​ភាសា​ថៃ ការ​បក​ប្រែ​គម្ពីរ​ជា​ភាសា​ផ្សេង​ទៀត​ត្រូវ​បាន​ប្រើ​ក្នុង ​ប្រទេស​ថៃ ជា​ពិសេស​ក្នុង​ចំណោម​ជនជាតិ​ភាគ​តិច។ ទាំងនេះរួមមាន ចិន, ឡាវ, ភូមា, កម្ពុជា, ម៉ាឡេ,  កា រ៉ែន, អាខា, ម៉ុង, ឡាហ៊ូ ,លាវ និង សាន ។
ការបកប្រែព្រះគម្ពីរជាសំស្ក្រឹត

ការបកប្រែព្រះគម្ពីរ ទៅជា ភាសាសំស្ក្រឹត គឺស្ថិតក្នុងចំណោមរលកទីមួយនៃការបកប្រែព្រះគម្ពីរទៅជាភាសាឥណ្ឌា។
ការបកប្រែព្រះគម្ពីរជាសំស្ក្រឹត: ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ប្រវត្តិសាស្ត្រ 
ការងារបកប្រែព្រះគម្ពីរទៅជាភាសាសំស្ក្រឹតត្រូវបានអនុវត្តដោយ វីលៀម ឃែរ ភ្លាមៗបន្ទាប់ពីការមកដល់ប្រទេសឥណ្ឌាក្នុងនាមជាអ្នកផ្សព្វផ្សាយសាសនា។ គាត់មានជំនឿថា ព្រះគម្ពីរសំស្រ្កឹត នឹងក្លាយជាមធ្យោបាយដ៏ល្អមួយ ក្នុងការប្រាស្រ័យទាក់ទងជាមួយមហាជន បញ្ញវន្តនៃប្រទេសឥណ្ឌា។ គាត់​ក៏​ជឿ​ថា​គម្ពីរ​សំស្ក្រឹត​នឹង​ធ្វើ​ជា​មូលដ្ឋាន​សម្រាប់​ការ​បក​ប្រែ​ព្រះ​គម្ពីរ​ទៅ​ជា​ភាសា​ឥណ្ឌា​ផ្សេង​ទៀត។ គាត់​ត្រូវ​បាន​ជំនួយ​យ៉ាង​ខ្លាំង​ពី ​ពួក​បណ្ឌិត ​សំស្ក្រឹត​ដើម​កំណើត​ក្នុង​ការ​ខិត​ខំ​នេះ។[ ត្រូវការដកស្រង់ ] អត្ថបទត្រូវបានបកប្រែពី ភាសាក្រិក និង ហេព្រើរ ដើម។

គម្ពីរសញ្ញាថ្មី ត្រូវបានបោះពុម្ពនៅសារព័ត៌មានបាទីស្ទផ្សព្វផ្សាយសាសនានៅ កាល់គូតា ក្នុងឆ្នាំ 1808 ហើយ គម្ពីរសញ្ញាចាស់ ជាបួនភាគបានធ្វើតាមនៅឆ្នាំ 1818 ។[ ត្រូវការដកស្រង់ ]
ការបកប្រែ ចន (  ) ៣:១៦
ការបកប្រែព្រះគម្ពីរជាសំស្ក្រឹត: ស្ថានភាពបច្ចុប្បន្ន

ស្ថានភាពបច្ចុប្បន្ន 
ទោះបីជាអ្នកផ្សព្វផ្សាយសាសនាកាល់គូតាបាទីស្ទបាននាំយកព្រះគម្ពីរជាភាសាសំស្រ្កឹតដោយភាពរីករាយ និងការរំពឹងទុកយ៉ាងខ្លាំងក៏ដោយ កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់ពួកគេបានទទួលការទាក់ទាញតិចតួច មួយផ្នែកដោយសារតែការហូរចូលនៃ ការបកប្រែព្រះគម្ពីរជាភាសាដើម ដែលចេញមកពីសារព័ត៌មាន។ ទោះបីជាមានការកែប្រែខ្លះចំពោះអត្ថបទក៏ដោយ ក៏ព្រះគម្ពីរសំស្រ្កឹតនៅតែជាការខិតខំប្រឹងប្រែងសិក្សាសុទ្ធសាធ ហើយលែងមានដំណើរការយ៉ាងសកម្មទៀតហើយ។ ស្ទើរតែមិនមានការកែប្រែសំខាន់ៗចំពោះការបកប្រែទាំងនោះទេ ហើយច្បាប់ចម្លងនៃភាគដើមគឺសព្វថ្ងៃនេះមានតែនៅក្នុងបណ្ណសារនៃបណ្ណាល័យបស្ចិមប្រទេសមួយចំនួនប៉ុណ្ណោះ។ វិមាន Krishnapuram ក្នុង Kerala ក៏ត្រូវបានរាយការណ៍ផងដែរ។  ជាកម្មសិទ្ធិនៃច្បាប់ចម្លងនៃព្រះគម្ពីរសំស្រ្កឹត។[ ត្រូវការដកស្រង់ ]

សមាគមព្រះគម្ពីរនៃប្រទេសឥណ្ឌា នៅតែបោះពុម្ពកំណែនៃគម្ពីរសញ្ញាថ្មីជាភាសាសំស្ក្រឹត។ ច្បាប់ចម្លងជាឌីជីថលនៃព្រះគម្ពីរសំស្រ្កឹត (ទាំងគម្ពីរសញ្ញាថ្មី និងភាគបួននៃគម្ពីរសញ្ញាចាស់) មាននៅ archive.org
ការបកប្រែព្រះគម្ពីរជាសំស្ក្រឹត: កំណែលើបណ្តាញ

កំណែលើបណ្តាញ 
ដោយមានគោលបំណងពិនិត្យមើលព្រះគម្ពីរសំស្រ្កឹត និងធ្វើឱ្យវាអាចប្រើប្រាស់បានដោយសេរីតាមអ៊ីនធឺណិត៖ SanskritBible.in ។

គម្រោងនេះពឹងផ្អែកលើអ្នកស្ម័គ្រចិត្តក្នុងការអ៊ិនកូដអត្ថបទសំស្រ្កឹតទៅជាអក្សរ ទេវនាគរី ដោយផ្អែកលើច្បាប់ចម្លងនៃព្រះគម្ពីរសំស្រ្កឹតដែលបានបោះពុម្ពដោយអ្នកផ្សព្វផ្សាយសាសនាកាល់កតាបាទីស្ទ។ គេហទំព័រ​នេះ​ក៏​បាន​បញ្ជាក់​អំពី​ការ​កែប្រែ​អត្ថបទ​គម្ពីរ​សំស្ក្រឹត​ថា​ជា​គោលបំណង​មួយ​របស់​ខ្លួន។ ប្រតិចារិកនៃគម្ពីរសញ្ញាថ្មីគឺបច្ចុប្បន្នកំពុង​ត្រូវ​បាន​អនុវត្ត​។[ ត្រូវការដកស្រង់ ]
ការបង្កឡើងរបស់ កោសិកាដើម pluripotent

Induced pluripotent stem cells (iPS cell/iPSC) ឬកោសិកាដើម pluripotent ណែនាំហ្សែនជាក់លាក់ចំនួនបួនដែលបណ្តាលឱ្យមាន pluripotency ចូលទៅក្នុងកោសិកា somatic ដូចជាកោសិកាស្បែកមនុស្សពេញវ័យ ដោយគ្មាន pluripotency ។ បន្ទាប់មកដោយការទាញយកប្រូតេអ៊ីន dedifferentiation-inducing ដែលផលិតពីកោសិកាចូលទៅក្នុងហ្សែនចំនួនបួន។ ដែលបណ្តាលឱ្យ dedifferentiation ត្រូវបានបញ្ចេញ ឬណែនាំ ហើយចាក់បញ្ចូលពួកវាទៅក្នុងកោសិកា somatic កោសិកាដើមដែលមាន pluripotency ដូចជាកោសិកាដើមអំប្រ៊ីយ៉ុងអាចបង្កើតបាន។ ទាំងនេះត្រូវបានគេហៅថាដើម pluripotent ដែលជម្រុញ។ ពួកវាត្រូវបានគេហៅថាកោសិកាដើម pluripotent ឬកោសិកាដើម pluripotent ។

ក្នុងឆ្នាំ 2006 ក្រុមរបស់សាស្រ្តាចារ្យ Shinya Yamanaka នៅសាកលវិទ្យាល័យ Kyoto ក្នុងប្រទេសជប៉ុនបានទទួលជោគជ័យក្នុងការបង្កើតកោសិកាដើមដែលមានភាពសម្បូរបែបដូចជាកោសិកាដើមអំប្រ៊ីយ៉ុង ដោយបញ្ចូលហ្សែនជាច្រើនចូលទៅក្នុង កោសិកា ស្បែកកណ្ដុរ។ នៅឆ្នាំបន្ទាប់ ក្នុងឆ្នាំ 2007 ក្រុមរបស់សាស្រ្តាចារ្យ Yamanaka បានទទួលជោគជ័យក្នុងការបង្កើតកោសិកាដើម pluripotent ដោយបញ្ចូលហ្សែនទៅក្នុងកោសិកាស្បែកមនុស្សពេញវ័យ។ ក្នុងការទទួលស្គាល់ការរួមចំណែករបស់គាត់ក្នុងការរកឃើញ និងបង្ហាញថាកោសិកាចាស់ទុំ និងខុសគ្នាអាចត្រូវបានបែងចែកទៅជាកោសិកាដែលមិនទាន់ពេញវ័យ និងត្រូវបានអភិវឌ្ឍទៅជាជាលិកាទាំងអស់ម្តងទៀត សាស្ត្រាចារ្យ Shinya Yamanaka រួមជាមួយសាស្រ្តាចារ្យ John Gurden បានទទួលរង្វាន់ ណូបែលផ្នែកសរីរវិទ្យា ឬវេជ្ជសាស្ត្រឆ្នាំ 2012។ បានជ្រើសរើស។ http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/2012/#
ការបង្កឡើងរបស់ កោសិកាដើម pluripotent: គំនិតនៃ versatility

គំនិតនៃ versatility 
ក្នុងអំឡុងពេលនៃការអភិវឌ្ឍន៍ធម្មតា កោសិកាផ្លាស់ប្តូរបន្តិចម្តងៗពីស្ថានភាពដែលមិនខុសគ្នាដំបូង ដើម្បីក្លាយជាឯកទេសក្នុងមុខងារ។ កោសិកានៅក្នុងស៊ុតបង្កកំណើតគឺ totipotent ដែលមានន័យថាពួកគេអាចបង្កើតជាលិកាគ្រប់ប្រភេទ រួមទាំងរចនាសម្ព័ន្ធដែលមិនមែនជាអំប្រ៊ីយ៉ុងដូចជាសុក។ នៅពេលដែលដំណាក់កាលនៃការអភិវឌ្ឍន៍រីកចម្រើន ហើយ blastocyst ក្លាយជា blastocyst វាអាចបែងចែកទៅជាកោសិកាខាងក្នុង និងកោសិកាខាងក្រៅ។ នៅពេលនេះ កោសិកាខាងក្នុងមាន pluripotent ហើយអាចវិវត្តទៅជាកោសិកា somatic embryonic និងកោសិកាដំណុះគ្រប់ប្រភេទ។
ការបង្កឡើងរបស់ កោសិកាដើម pluripotent: អត្ថប្រយោជន៍នៃកោសិកាដើម pluripotent ជំរុញ

អត្ថប្រយោជន៍នៃកោសិកាដើម pluripotent ជំរុញ 
កោសិកាដើមអំប្រ៊ីយ៉ុងដែលស្រង់ចេញពីម៉ាសកោសិកាខាងក្នុងនៃ blastocyst មានច្រើន ហើយអាចបែងចែកទៅជាកោសិកា endoderm, mesoderm និង ectoderm ។ វាត្រូវបានគេដឹងថាកោសិកាដើមអំប្រ៊ីយ៉ុងរបស់មនុស្សអាចត្រូវបានគេប្រើប្រាស់ដើម្បីព្យាបាលជំងឺ ដូចជាជំងឺផាកឃីនសុ ន របួសឆ្អឹងខ្នង និង ជំងឺទឹកនោមផ្អែម ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ កោសិកាដើមអំប្រ៊ីយ៉ុងមានដែនកំណត់ដូចជាបញ្ហាសីលធម៌នៃការបំផ្លាញអំប្រ៊ីយ៉ុង និងលទ្ធភាពនៃ ការបដិសេធ នៅពេលប្តូរចូលទៅក្នុងខ្លួនរបស់អ្នកជំងឺ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ កោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានបំផុសគំនិត មានសារៈសំខាន់យ៉ាងខ្លាំង ដែលពួកគេបានដោះស្រាយបញ្ហាសីលធម៌នៃការស្រាវជ្រាវកោសិកាដើមអំប្រ៊ីយ៉ុងដែលមានស្រាប់ ដែលក្នុងនោះកោសិកាដើមអាចទទួលបានដោយការបំផ្លាញអំប្រ៊ីយ៉ុងដែលកំពុងលូតលាស់នៅក្នុងស៊ុតបង្កកំណើតប៉ុណ្ណោះ។ លើសពីនេះទៀត ដោយសារកោសិការាងកាយរបស់អ្នកជំងឺត្រូវបានបំប្លែងទៅជាកោសិកាដើម វាមិនមានបញ្ហាជាមួយនឹងការបដិសេធនៃប្រព័ន្ធភាពស៊ាំនោះទេ។
ការបង្កឡើងរបស់ កោសិកាដើម pluripotent: ដំណើរការណែនាំលម្អិត

ដំណើរការណែនាំលម្អិត 
ហ្សែន SOX2 ដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការរក្សាបាននូវភាពសម្បូរបែប។ SOX2 គ្រប់គ្រងកន្សោមនៃ 'DKK1' ដែលជាហ្សែនមួយផ្សេងទៀតដែលរារាំង ផ្លូវសញ្ញា Wint ហើយជាលទ្ធផលមិនត្រឹមតែរក្សា 'ពហុប៉ូត' នៃកោសិកាដើមពេញវ័យប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងធ្វើនិយ័តកម្មដំណើរការនៃភាពខុសគ្នាទៅជាកោសិកាជាក់លាក់ផងដែរ។ គោលការណ៍នៃសកម្មភាពរបស់ហ្សែន SOX2 យោងតាមប្រព័ន្ធ 'SOX2-DKK1-Wint signal' នេះគឺដូចគ្នាមិនត្រឹមតែនៅក្នុងកោសិកាដើមពេញវ័យប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាក៏មាននៅក្នុងកោសិកាដើមអំប្រ៊ីយ៉ុង និងកោសិកាដើមដែលមានសារធាតុ pluripotent ផងដែរ។ http://app.yonhapnews.co.kr/YNA/Basic/article/new_search/YIBW_showSearchArticle_New.aspx?searchpart=article&searchtext=%EC%84%B1%EC%B2%B4%EC%A4%84%EA%B8%B0%EC%84%B8%ED%8F%AC+%EB%B6%84%ED%99%94%EC%A1%B0%EC%A0%88+%EC%9C%A0%EC%A0%84%EC%9E%90%EF%BF%BD%EC%9B%90%EB%A6%AC+%EB%B0%9D%ED%98%80&contents_id=AKR20111110102500017

 អាល់កាឡាំង phosphatase (AP) → អង់ទីហ្សែនអំប្រ៊ីយ៉ុងជាក់លាក់ដំណាក់កាលទី 1 (SSEA1) → ហ្សែន Nanog និង Oct4

ក្នុងចំណោមទាំងនេះ AP ចាប់ផ្តើមត្រូវបានបង្ហាញចាប់ពីថ្ងៃទី 3 បន្ទាប់ពីហ្សែនចំនួន 4 (Oct4, Sox2, Klf4, និង c-Myc) ត្រូវបានបង្ហាញនៅក្នុងកោសិកា SSEA1 ចាប់ផ្តើមបង្ហាញចាប់ពីថ្ងៃទី 9 ហើយថ្ងៃទី 4 ខែតុលា និង Nanog ចាប់ផ្តើមបង្ហាញពី ថ្ងៃទី 16. ផ្លាស់ប្តូរទៅជាកោសិកាដើម pluripotent ។ ដូច្នេះ ការបង្ហាញជាបន្តនៃហ្សែនទាំងបួនត្រូវតែកើតឡើងក្នុងរយៈពេល 12 ទៅ 16 ថ្ងៃដើម្បីបង្កើតកោសិកាដើម pluripotent ពេញលេញ។ http://bloodjournal.hematologylibrary.org/content/114/27.abstract.pdf
ការបង្កឡើងរបស់ កោសិកាដើម pluripotent: កត្តាភាពខុសគ្នាដែលទាក់ទង

កត្តាភាពខុសគ្នាដែលទាក់ទង 

 សុក ២ 
ហ្សែន c-Myc ដើរតួក្នុងការលើកកម្ពស់ការរីកសាយ និងការផ្លាស់ប្តូរកោសិកា។ លើសពីនេះទៀតទាក់ទងទៅនឹង histone acetyltransferase វា acetylates histones ដើម្បីបន្ធូរទំនាក់ទំនងរបស់ពួកគេជាមួយ DNA ដោយហេតុនេះកាត់បន្ថយស្ថានភាពនៃការបង្ក្រាបហ្សែន។ នេះអនុញ្ញាតឱ្យខែតុលា 3/4 និង Sox2 ភ្ជាប់យ៉ាងល្អទៅនឹងទីតាំងហ្សែនជាក់លាក់ និងជំរុញការចម្លង។ Fernandez, P.C., Frank, S.R., Wang, L., Schroeder, M., Liu, S., Greene,J., Cocito, A. and Amati, B. (2003). Genomic targets of the human c-Myc protein. Genes Dev. 17, 1115-1129 ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ហ្សែននេះគឺជាហ្សែនមហារីកមួយប្រភេទ ហើយសាស្រ្តាចារ្យ Yamanaka បានរកឃើញថា វាមិនចាំបាច់សម្រាប់ការកំណត់កោសិកាឡើងវិញនាពេលអនាគតនោះទេ។

 គ-Myc 
Klf4 ត្រូវបានគេស្គាល់ថារារាំងដោយផ្ទាល់ p53 ។ Rowland, B.D., Bernards, R., and Peeper, D.S. (2005). The KLF4 tumour suppressor is a transcriptional repressor of p53 that acts as a context-dependent oncogene. Nat. Cell Biol. 7, 1074-1082 p53 ត្រូវបានគេស្គាល់ថាដើម្បីទប់ស្កាត់ Nanog ក្នុងអំឡុងពេលនៃភាពខុសគ្នានៃកោសិកាដើមអំប្រ៊ីយ៉ុង។ Lin, T., Chao, C., Saito, S., Mazur, S.J., Murphy, M.E., Appella, E., and Xu, Y. (2004) p53 induces differentiation of mouse embryonic stem cells by suppressing Nanog expression. Nat. Cell Biol. 7, 165-171. Published Online December 26, 2004. 10.1038/ncb1211 កោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានបង្កឡើងបង្ហាញពីប្រូតេអ៊ីន p53 តិចជាង fibroblasts ។ ដូច្នេះ ដោយការទប់ស្កាត់ p53 Klf4 នឹងធ្វើឱ្យ Nanog សកម្ម និងធ្វើឱ្យហ្សែនដែលបង្ហាញជាពិសេសនៅក្នុងកោសិកាដើមអំប្រ៊ីយ៉ុង។ Takahashi K, Yamanaka S(2006). Induction of pluripotent stem cells from mouse embryonic and adult fibroblast cultures by defined factors. Cell 126: 663-676

 Klf4 
កត្តាចម្លងនេះ ត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា Oct-3/4 (octamer-binding transcription) ឬ POU5F1 (POU domain, class 5, transcription factor 1) គឺជាប្រូតេអ៊ីនដែលបានអ៊ិនកូដនៅក្នុងរាងកាយដោយហ្សែន POU5F1 ។ ខែតុលា-3/4 គឺជាកត្តាចម្លង homeodomain នៃគ្រួសារ POU ។ ប្រូតេអ៊ីននេះមានសារៈសំខាន់ក្នុងការបន្តដោយខ្លួនឯងនៃកោសិកាដើមអំប្រ៊ីយ៉ុងដែលមិនមានលក្ខណៈខុសគ្នា។ ដូច្នេះ កត្តាចម្លងនេះត្រូវបានប្រើជាសញ្ញាសម្គាល់សម្រាប់ក្រឡាដែលមិនខុសគ្នា។ ការបញ្ចេញមតិនៃខែតុលា-3/4 ត្រូវតែត្រូវបានគ្រប់គ្រង។ ការបញ្ចេញមតិនៃខែតុលា-3/4 ច្រើនពេក ឬតិចពេក បណ្តាលឱ្យកោសិកាដែលមិនមានលក្ខណៈខុសគ្នា។

 តុលា-៣/៤ 
ក្រុមការងាររបស់សាស្រ្តាចារ្យ Shinya Yamanaka នៅសាកលវិទ្យាល័យ Kyoto ក្នុងប្រទេសជប៉ុនបានបង្កើតកោសិកាដើម pluripotent ដោយបញ្ចូលហ្សែន Oct3/4, Sox2, c-Myc និង Klf4 ចូលទៅក្នុងកោសិកាស្បែកកណ្តុរដោយប្រើ មេរោគ retrovirus ។ សាស្ត្រាចារ្យ Shinya Yamanaka បានបង្ហាញថា ការដាក់បញ្ចូលហ្សែនទាំងបួននេះ អាចបង្កើតបានគ្រប់គ្រាន់នូវ pluripotency នៅក្នុងកោសិកា somatic ។ Takahashi K, Yamanaka S(2006). Induction of pluripotent stem cells from mouse embryonic and adult fibroblast cultures by defined factors. Cell 126: 663-676
ការបង្កឡើងរបស់ កោសិកាដើម pluripotent: សុក ២

សុក ២ 
ហ្សែន c-Myc ដើរតួក្នុងការលើកកម្ពស់ការរីកសាយ និងការផ្លាស់ប្តូរកោសិកា។ លើសពីនេះទៀតទាក់ទងទៅនឹង histone acetyltransferase វា acetylates histones ដើម្បីបន្ធូរទំនាក់ទំនងរបស់ពួកគេជាមួយ DNA ដោយហេតុនេះកាត់បន្ថយស្ថានភាពនៃការបង្ក្រាបហ្សែន។ នេះអនុញ្ញាតឱ្យខែតុលា 3/4 និង Sox2 ភ្ជាប់យ៉ាងល្អទៅនឹងទីតាំងហ្សែនជាក់លាក់ និងជំរុញការចម្លង។ Fernandez, P.C., Frank, S.R., Wang, L., Schroeder, M., Liu, S., Greene,J., Cocito, A. and Amati, B. (2003). Genomic targets of the human c-Myc protein. Genes Dev. 17, 1115-1129 ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ហ្សែននេះគឺជាហ្សែនមហារីកមួយប្រភេទ ហើយសាស្រ្តាចារ្យ Yamanaka បានរកឃើញថា វាមិនចាំបាច់សម្រាប់ការកំណត់កោសិកាឡើងវិញនាពេលអនាគតនោះទេ។
ការបង្កឡើងរបស់ កោសិកាដើម pluripotent: គ-Myc

គ-Myc 
Klf4 ត្រូវបានគេស្គាល់ថារារាំងដោយផ្ទាល់ p53 ។ Rowland, B.D., Bernards, R., and Peeper, D.S. (2005). The KLF4 tumour suppressor is a transcriptional repressor of p53 that acts as a context-dependent oncogene. Nat. Cell Biol. 7, 1074-1082 p53 ត្រូវបានគេស្គាល់ថាដើម្បីទប់ស្កាត់ Nanog ក្នុងអំឡុងពេលនៃភាពខុសគ្នានៃកោសិកាដើមអំប្រ៊ីយ៉ុង។ Lin, T., Chao, C., Saito, S., Mazur, S.J., Murphy, M.E., Appella, E., and Xu, Y. (2004) p53 induces differentiation of mouse embryonic stem cells by suppressing Nanog expression. Nat. Cell Biol. 7, 165-171. Published Online December 26, 2004. 10.1038/ncb1211 កោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានបង្កឡើងបង្ហាញពីប្រូតេអ៊ីន p53 តិចជាង fibroblasts ។ ដូច្នេះ ដោយការទប់ស្កាត់ p53 Klf4 នឹងធ្វើឱ្យ Nanog សកម្ម និងធ្វើឱ្យហ្សែនដែលបង្ហាញជាពិសេសនៅក្នុងកោសិកាដើមអំប្រ៊ីយ៉ុង។ Takahashi K, Yamanaka S(2006). Induction of pluripotent stem cells from mouse embryonic and adult fibroblast cultures by defined factors. Cell 126: 663-676
ការបង្កឡើងរបស់ កោសិកាដើម pluripotent: Klf4

Klf4 
កត្តាចម្លងនេះ ត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា Oct-3/4 (octamer-binding transcription) ឬ POU5F1 (POU domain, class 5, transcription factor 1) គឺជាប្រូតេអ៊ីនដែលបានអ៊ិនកូដនៅក្នុងរាងកាយដោយហ្សែន POU5F1 ។ ខែតុលា-3/4 គឺជាកត្តាចម្លង homeodomain នៃគ្រួសារ POU ។ ប្រូតេអ៊ីននេះមានសារៈសំខាន់ក្នុងការបន្តដោយខ្លួនឯងនៃកោសិកាដើមអំប្រ៊ីយ៉ុងដែលមិនមានលក្ខណៈខុសគ្នា។ ដូច្នេះ កត្តាចម្លងនេះត្រូវបានប្រើជាសញ្ញាសម្គាល់សម្រាប់ក្រឡាដែលមិនខុសគ្នា។ ការបញ្ចេញមតិនៃខែតុលា-3/4 ត្រូវតែត្រូវបានគ្រប់គ្រង។ ការបញ្ចេញមតិនៃខែតុលា-3/4 ច្រើនពេក ឬតិចពេក បណ្តាលឱ្យកោសិកាដែលមិនមានលក្ខណៈខុសគ្នា។
ការបង្កឡើងរបស់ កោសិកាដើម pluripotent: តុលា-៣/៤

តុលា-៣/៤ 
ក្រុមការងាររបស់សាស្រ្តាចារ្យ Shinya Yamanaka នៅសាកលវិទ្យាល័យ Kyoto ក្នុងប្រទេសជប៉ុនបានបង្កើតកោសិកាដើម pluripotent ដោយបញ្ចូលហ្សែន Oct3/4, Sox2, c-Myc និង Klf4 ចូលទៅក្នុងកោសិកាស្បែកកណ្តុរដោយប្រើ មេរោគ retrovirus ។ សាស្ត្រាចារ្យ Shinya Yamanaka បានបង្ហាញថា ការដាក់បញ្ចូលហ្សែនទាំងបួននេះ អាចបង្កើតបានគ្រប់គ្រាន់នូវ pluripotency នៅក្នុងកោសិកា somatic ។ Takahashi K, Yamanaka S(2006). Induction of pluripotent stem cells from mouse embryonic and adult fibroblast cultures by defined factors. Cell 126: 663-676
ការបង្កឡើងរបស់ កោសិកាដើម pluripotent: វិធីសាស្រ្តផលិតកោសិកាដើម pluripotent ដោយសុវត្ថិភាព

វិធីសាស្រ្តផលិតកោសិកាដើម pluripotent ដោយសុវត្ថិភាព 
វិធីសាស្រ្តដំបូងនៃការផលិតកោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានបំផុសគំនិតគឺដើម្បីជំរុញឱ្យមាន pluripotent ដោយជំរុញឱ្យមានការបញ្ចេញកោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានចាក់ដោយប្រើមេរោគដែលបណ្តាលឱ្យមានភាពខុសគ្នាកើតឡើង។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ នៅពេលដែលមេរោគមួយត្រូវបានប្រើប្រាស់ដើម្បីចាក់បញ្ចូលកត្តា dedifferentiation ហ្សែនដែលបានមកពីមេរោគអាចត្រូវបានបញ្ចូលទៅក្នុងកោសិកា ដែលបណ្តាលឱ្យមានការផ្លាស់ប្តូរហ្សែន ឬហានិភ័យផ្សេងទៀត។ ដូច្នេះវិធីសាស្រ្ត dedifferentiation ដោយប្រើប្រូតេអ៊ីន ឬ plasmids ដោយមិនបញ្ចូលហ្សែនបរទេសទៅក្នុងហ្សែនត្រូវបានបង្កើតឡើង។

ដើម្បីបញ្ចូល plasmid ឆ្លងចូលទៅក្នុងស្នូលនៃកោសិកាមួយ សារធាតុ nanocarrier មួយផ្សេងទៀតដែលហៅថា nanoparticle Xfect ត្រូវបានប្រើ។ តាមរយៈវិធីសាស្រ្តនេះ ខ្សែកោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានជំរុញអាចត្រូវបានបង្កើតឡើង។

វាក៏មានបច្ចេកវិទ្យាដើម្បីផលិតកោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានជំរុញពី teratoma ដែលត្រូវបានជំរុញនៅក្នុងរាងកាយដោយប្រើសត្វកណ្តុរដែលអាចរៀបចំឡើងវិញបាន។ វិធីសាស្រ្តនេះប្រើសត្វកណ្តុរដែលបង្កើតចេញពីកោសិកាដែលកន្សោមនៃហ្សែនកត្តា pluripotency ត្រូវបានគ្រប់គ្រងដោយ doxycycline ។ កោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានបំផុសគំនិតដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងតាមរបៀបនេះត្រូវបានវិភាគថាមានសមត្ថភាពខុសគ្នាខ្លាំងជាងកោសិកាដើម pluripotent ដែលបង្កឡើងដែលមានស្រាប់។ វិធីសាស្ត្រដែលមានស្រាប់បានបង្ហាញពីប្រសិទ្ធភាពនៃការបែងចែកកម្រិតទាបបំផុត ដោយមានតែមួយក្នុងចំណោមពួកវាប៉ុណ្ណោះដែលក្លាយជាកោសិកាដើមដែលសម្បូរទៅដោយភាពខុសប្លែកគ្នានៅពេលដែលមានការព្យាយាមលើកោសិកាស្បែកចំនួន 1,000 ។
ការបង្កឡើងរបស់ កោសិកាដើម pluripotent: [http://news.dongascience.com/PHP/NewsView.php?kisaid=20121022200002347601 កោសិកាដើម pluripotent បង្កឡើងជាការព្យាបាលកោសិកាដើម] {{Dead link|url=http://news.dongascience.com/PHP/NewsView.php?kisaid=20121022200002347601}}

កោសិកាដើម pluripotent បង្កឡើងជាការព្យាបាលកោសិកាដើម  
កោសិកាដើម រួមទាំងកោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានបំផុសគំនិតអាចជំនួសកោសិកាដែលខូចដោយជំងឺដូចជាជំងឺផាកឃីនសុន ឬជំងឺទឹកនោមផ្អែមប្រភេទទី 1 ។ ការព្យាបាលកោសិកាដើមដោយប្រើកោសិកាដើម pluripotent ជំរុញឱ្យមានការប្តូរសរីរាង្គដោយស្វ័យប្រវត្ត ដូច្នេះកាត់បន្ថយប្រូបាប៊ីលីតេនៃអ្នកជំងឺដែលបង្កើតប្រតិកម្មបដិសេធភាពស៊ាំ។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ មានបញ្ហាដែលវាអាចបណ្តាលឱ្យមានការផ្លាស់ប្តូរ ឬភាពមិនប្រក្រតីនៃហ្សែនផ្សេងទៀត។ ដូច្នេះ ការស្រាវជ្រាវតាមដានជាច្រើនគឺត្រូវការជាចាំបាច់ ដើម្បីធានាការប្រើប្រាស់ប្រកបដោយសុវត្ថិភាពចំពោះអ្នកជំងឺ។
ការបង្កឡើងរបស់ កោសិកាដើម pluripotent: ប្រើក្នុងការស្រាវជ្រាវវេជ្ជសាស្រ្ត

ប្រើក្នុងការស្រាវជ្រាវវេជ្ជសាស្រ្ត 
ការដោះដូរដ៏សំខាន់ក្នុងការផលិតកោសិកា iPS នៅតែត្រូវបានសិក្សាដោយសារតែបញ្ហាដែលបានរៀបរាប់ខាងលើ។ វិធីសាស្រ្តភាគច្រើនដែលមិនពឹងផ្អែកលើរបាំងវិស្វកម្មហ្សែនគឺមិនមានប្រសិទ្ធភាពទេ ខណៈពេលដែលវិធីសាស្ត្រដែលពឹងផ្អែកលើការរួមបញ្ចូលនៃការប្តូរហ្សែនត្រូវបានព្យាយាម បើទោះបីជា បច្ចេកវិទ្យា និងវិធីសាស្រ្តជាច្រើនត្រូវបានព្យាយាម។ បច្ចុប្បន្នយើងកំពុងប្រឈមមុខនឹងបញ្ហានៃការសរសេរកម្មវិធីឡើងវិញមិនពេញលេញ និងការវិវត្តនៃដុំសាច់។ យុទ្ធសាស្ត្រទ្រង់ទ្រាយធំមួយទៀតគឺដើម្បីអនុវត្តការកំណត់លក្ខណៈប្រូតេអ៊ីននៃកោសិកា iPS ។ ការស្រាវជ្រាវបន្ថែម និងយុទ្ធសាស្ត្រថ្មីគឺត្រូវបានទាមទារ ដើម្បីផ្តល់នូវដំណោះស្រាយដ៏ល្អប្រសើរមួយ។ វិធីសាស្រ្តមួយអាចព្យាយាមទាញយកទិដ្ឋភាពវិជ្ជមាននៃយុទ្ធសាស្ត្រទាំងនេះ ហើយបញ្ចូលវាទៅក្នុងបច្ចេកទេសដ៏មានប្រសិទ្ធភាពមួយសម្រាប់ការសរសេរកម្មវិធីកោសិកាឡើងវិញសម្រាប់កោសិកា iPS ។

វិធីសាស្រ្តមួយទៀតគឺការប្រើកោសិកា iPS ដែលកើតចេញពីអ្នកជំងឺដើម្បីកំណត់អត្តសញ្ញាណថ្នាំព្យាបាលដែលអាចធ្វើត្រាប់តាម phenotype នៃជំងឺ។ ជាឧទាហរណ៍ កោសិកា iPS ដែលកើតចេញពីអ្នកជំងឺដែលរងផលប៉ះពាល់ដោយ EEC (Ectoderal Edysplasia Syndrome) ដែលហ្សែន p63 ត្រូវបានផ្លាស់ប្តូរ ត្រូវបានរៀបចំឡើងវិញដោយកត្តា reprogramming (OSKM) ដើម្បីក្លាយជាកោសិកាដើម pluripotent ដែលបន្ទាប់មកត្រូវបានបែងចែកទៅជាកោសិកាជាក់លាក់អ្នកជំងឺ។ មានអត្ថន័យនៅក្នុងនោះ វាអនុញ្ញាតឱ្យបង្កើតផលិតផលព្យាបាលកោសិកាតាមតម្រូវការ។

សមស្របសម្រាប់ phenotype ជំងឺ

តាមរយៈការទទួលបានកោសិកា somatic ការបង្កើតកោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានបំផុសគំនិត និងការបែងចែកពួកវានៅក្នុង vitro គំរូជំងឺអាចទទួលបានដោយសិក្សាពីដំណើរនៃជំងឺផ្សេងៗ។ បច្ចុប្បន្ននេះកោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានបំផុសគំនិតកំពុងត្រូវបានបង្កើត និងសិក្សាពីអ្នកជំងឺដែលទទួលរងពីជំងឺផ្សេងៗ ហើយ phenotypes ដែលទាក់ទងនឹងជំងឺកំពុងត្រូវបានគេសង្កេតឃើញនៅក្នុងគំរូជំងឺទាំងនេះ។ ឧទាហរណ៍ នៅក្នុងករណីនៃកោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានជំរុញពីអ្នកជំងឺដែលមានសាច់ដុំឆ្អឹងខ្នង ការបាត់បង់បន្តិចម្តងៗនៃណឺរ៉ូនម៉ូទ័រត្រូវបានគេសង្កេតឃើញ។ នៅពេលដែលកោសិកាដើម pluripotent បង្កឡើងពីអ្នកជំងឺដែលមានកង្វះ alpha1-antitrypsin-ត្រូវបានបែងចែកទៅជា hepatocytes ការប្រមូលផ្តុំនៃ lipids និង glycogen កើនឡើង។ កោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានបំផុសគំនិតក៏ត្រូវបានគេប្រើផងដែរក្នុងការធ្វើគំរូជំងឺនៃជម្ងឺអាល់ហ្សៃមឺរ។

 ការស្រាវជ្រាវតាមកោសិកាក្នុងការអភិវឌ្ឍន៍ថ្នាំ 
កោសិកាដែលមានលក្ខណៈខុសប្លែកគ្នានៅក្នុង vitro ដោយផ្អែកលើកោសិកាដើម pluripotent ដែលត្រូវបានបំផុសគំនិត ត្រូវបានគេប្រើយ៉ាងទូលំទូលាយក្នុងការអភិវឌ្ឍថ្នាំថ្មី និងក្នុងការធ្វើតេស្តសុវត្ថិភាពនៃថ្នាំថ្មី។ ជាឧទាហរណ៍ វាត្រូវបានគេរកឃើញថា kinetin ធ្វើឱ្យធម្មតាផ្នែកខ្លះនៃការបែងចែកមិនធម្មតានៃហ្សែន IKBKAP ដែលបណ្តាលឱ្យមានភាពស្វ័យភាពក្នុងគ្រួសារ។ Lee G, Papapetrou EP, Kim H, Chambers SM, Tomishima MJ, Fansano CA, et al (2009). Modeling pathogenesis and treatment of familial dysautonomia using patient-specific iPSCs. Nature 461:402-406 លើសពីនេះទៀត beta-blockers និង ion channel blockers ក៏ត្រូវបានគេរកឃើញថាមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការគ្រប់គ្រង phenotype នៃ long QT syndrome ។ Itzhaki I, Maizel L, Huber I, Zwi-Dantsis L, Caspi O, Winterstern A et al (2011). Modelling the long QT syndrome with induced pluripotent stem cells. Nature 461