navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
ទីរួមខេត្តពលលាវ

ទីរួមខេត្តពលលាវ គឺជាទីរួមខេត្តនិងជាទីក្រុងនៃ ខេត្តពលលាវ ក្នុងតំបន់ដីសណ្តទន្លេមេគង្គ ភាគខាងត្បូងនៃប្រទេសវៀតណាម (ដែនដីកម្ពុជាក្រោម)។ វាជាទីក្រុងទំហំមធ្យមដែលមានប្រជាជនប្រមាណ ១៥០ ០០០។ អតីតឈ្មោះទីក្រុងគឺ វិញលើយ ។ Richard Tregaskis south-east Asia: Building the Bases: The History of Construction in South East Asia. US Navy Museum Page 152 - 1975 "Still farther south in the Delta, the southernmost RMK-BRJ work was at Bac Lieu, also known by the name Vinh Loi. But whether called Vinh Loi (Honored Ford) or Bac Lieu (Historical Crossing), it was an advisory base 120 miles south of..."

Vietnam: a Dragon Embattled: From colonialism to the Vietminh Joseph Buttinger - 1967 "Although Bac Lieu was a considerable distance from the sites of great Hoa Hao strength, the town soon became "a center of pilgrimage from which spread messages of religious but also of anti-French inspiration." 49 For his followers, Huynh ..."
ទីរួមខេត្តមេ-ស

មេ-ស គឺជាទីរួមខេត្តមួយនៅក្នុងខេត្តមេ-ស(អតីតទឹកដីកម្ពុជាក្រោម) ក្នុងតំបន់ដីសណ្តទន្លេមេគង្គនៃ ប្រទេសវៀតណាមខាងត្បូង ។ វាមានប្រជាជនប្រមាណ១៦៩ ០០០នាក់ក្នុងឆ្នាំ២០០៦  និង២២០ ០០០ នាក់ក្នុងឆ្នាំ២០១២ ។  វាជាមជ្ឈមណ្ឌលសេដ្ឋកិច្ច ការអប់រំ និងបច្ចេកវិទ្យាក្នុងតំបន់។  ក្រុមជនជាតិធំជាងគេគឺជនជាតិវៀតណាម បន្ទាប់មកក្រុមជនជាតិភាគតិចរួមមាន ជនជាតិហ្វា ជនជាតិចាម និង ជនជាតិខ្មែរ ។ ការជិះទូកតាមដងទន្លេមេ-ស មានការពេញនិយមពីសំណាក់អ្នកទេសចរ។
ទីរួមខេត្តលង់ហោរ

ទីរួមខេត្តលង់ហោរ គឺជាទីរួមខេត្តមួយនិងជាទីក្រុងនៃខេត្តលង់ហោរ ក្នុងតំបន់ដីសណ្តទន្លេមេគង្គ របស់ប្រទេសវៀតណាម(ដែនដីកម្ពុជាក្រោម)។ ទីរួមខេត្តលង់ហោរគ្របដណ្តប់  និងមានប្រជាជនចំនួន ១៤៧ ០៣៩នាក់ (គិតត្រឹមឆ្នាំ ២០០៩)។ 
ធ្វេង|រូបភាពតូច| ស្ពានតូចចង្អៀតលើប្រឡាយនៅលើកោះអានប៊ិញ
ទីរួមខេត្តលង់ហោរ មានចម្ងាយប្រហែលពីរម៉ោងពីទីក្រុងធំ ព្រែកឫស្សី ក្នុង ខេត្តផ្សំអំបើស ដែលនៅជាប់គ្នា និងប្រហែលបីម៉ោងពីទីក្រុងព្រៃនរគ ។ ទីប្រជុំជនផ្សារអណ្តែតទឹក កាយបែ ស្ថិតនៅម្ខាងទៀតនៃកោះអានប៊ិញ ហើយជាគោលដៅទេសចរណ៍ញឹកញាប់សម្រាប់ទូកទេសចរណ៍ពីលង់ហោរ។
ទីរ៉ាណា

ទីក្រុង ទីរ៉ាណា (ភាសាអាល់បានី៖ Tirona ឬ Tiranë) គឺជារដ្ឋធានី និងទីក្រុងធំបំផុតនៃប្រទេស អាល់បានី។ វាមានទីតាំងស្ថិតនៅភាគកណ្តាលនៃប្រទេស ហើយត្រូវព័ទ្ធជុំវិញដោយភ្នំដូចជា  ភ្នំដៃទីនៅប៉ែកខាងកើត និងជ្រលងភ្នំរាងទាបមួយនៅភាគពាយព្យដែលមាន សមុទ្រអាទ្រីអាទិក នៅម្ខាងទៀត។ ទីរ៉ាណាគឺជាទីក្រុងដ៏សើមបំផុត និងមានពន្លឺថ្ងៃខ្លាំងបំផុតនៅអឺរ៉ុប ដែលទទួលពន្លឺព្រះអាទិត្យប្រមាណ ២,៥៤៤ ម៉ោងក្នុងមួយឆ្នាំ។

ទីតាំងនៃទីក្រុងទីរ៉ាណាបច្ចុប្បន្ននេះត្រូវបានមនុស្សចូលមកតាំងទីលំនៅនៅចាប់តាំងពីយុគសម័យដែកមកម៉្លេះ ហើយត្រូវបានគេចាត់ទុកជាទីតាំងស្នូលនៃអាណាចក្រអ៊ីលីរីរបស់កុលសម្ព័ន្ធទូឡុងធី។ បន្ទាប់ពីសង្គ្រាមអ៊ីលីរីបានបញ្ចប់ ទីក្រុងមួយនេះក៏ត្រូវបានកាត់បញ្ចូលទៅក្នុងទឹកដីនៃចក្រភពរ៉ូម ហើយបានក្លាយជាទីក្រុងដ៏សំខាន់មួយនៃចក្រភពនោះ។ បន្ទាប់ពីចក្រភពរ៉ូម៉ាំងខាងលិចបានដួលរលំនៅក្នុងសតវត្សរ៍ទី៤ ទឹកដីប្រទេសអាល់បានីបច្ចុប្បន្នភាគច្រើនបានធ្លាក់នៅក្រោមការគ្រប់គ្រងនៃចក្រភពប៊ីហ្សង់តាំងខាងកើត ដូចដែលបានឃើញនៅក្នុងភស្តុតាងជាប្រាសាទឈ្មោះពីទ្រីលី ដែលបានសាងសង់ឡើងនៅក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទជូស្ទីនានទី១។ ទីរ៉ាណាត្រូវបានស្ថាបនាជាផ្លូវការនៅក្នុងឆ្នាំ១៦១៤ ដោយឧត្តមសេនីយ៍អូតូម៉ង់-អាល់បានីម្នាក់ឈ្មោះស៊ូលីម៉ាន​ បាងជីនី។ ទីក្រុងនេះមិនសូវមានសារៈសំខាន់ប៉ុន្មានទេសម្រាប់អាណាចក្រអូតូម៉ង់តួកគី ប៉ុន្តែមកដល់សតវត្សរ៍ទី២០ សមាជលូស្យនីក៏បានប្រកាសវាជារដ្ឋធានីរបស់ប្រទេសអាល់បានីដែលទើបតែទទួលឯករាជ្យថ្មីៗនៅក្នុងឆ្នាំ១៩១២។

ទីរ៉ាណាត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាទីក្រុងពិភពលោក ខណៈក្នុងប្រទេស វាគឺជាមជ្ឈមណ្ឌលសេដ្ឋកិច្ច ហិរញ្ញវត្ថុ នយោបាយ និងពាណិជ្ជកម្មដ៏សំខានក៏ព្រោះតែទីតាំងរបស់វាស្ថិតនៅចំកណ្តាលនៃប្រទេស ហើយមានប្រព័ន្ធដំណឹកជញ្ជូនផ្លូវអាកាស ផ្លូវសមុទ្រ ផ្លូវដែក និងផ្លូវគោកទាន់សម័យ។ ក្នុងនាមជាទីអាសនៈនៃរដ្ឋាភិបាលអាល់បានី ទីរ៉ាណាគឺជាទីក្រុងនិវាសដ្ឋានផ្លូវការរបស់ប្រធានាធិបតី និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីអាល់បានី និងសភាតំណាងរាស្ត្រប្រទេសអាល់បានី។ ទីក្រុងនេះត្រូវបានគេប្រកាសថាជាធានីយុវជនអឺរ៉ុបសម្រាប់ឆ្នាំ២០២២។​
ទីវ អុល

ទីវ អុល ស្លាប់ ឆ្នាំ ១៩៧៧ របបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ ប្តីប្រពន្ធ ឡេង ស៊ីមហាក់
ទីវ អុល គឺជាគ្រូបង្រៀនខ្មែរ និងជា អ្នកនយោបាយកុម្មុយនិស្ត ។ លោកអុលបានចូលរួមជាមួយ គណបក្សបដិវត្តន៍ប្រជាជនកម្ពុជា (ដែលក្រោយមកបានវិវត្តទៅជា គណបក្សពលករកម្ពុជា/បក្សកុម្មុយនិស្តកម្ពុជា ) នៅរដូវស្លឹកឈើជ្រុះឆ្នាំ ១៩៥៩។ Kiernan, Ben. How Pol Pot Came to Power. London: Verso, 1985. p. 185

លោកអុល ជា​ឥស្សរជន​ឈាន​មុខ​គេ​ក្នុង​ក្រុម​គ្រូ​មូល​វិវដ្ដនិយមនៅ ​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ ។ Kiernan, Ben. How Pol Pot Came to Power. London: Verso, 1985. p. 266 នៅថ្ងៃទី៨ ខែមីនា ឆ្នាំ១៩៦៣ ទីវ អុល ត្រូវបានបញ្ចូលក្នុងបញ្ជីនៃពួកឆ្វេងនិយម ៣៤ នាក់ ដែលត្រូវបានបោះពុម្ពដោយ សម្ដេចសីហនុ ។ Kiernan, Ben. How Pol Pot Came to Power. London: Verso, 1985. p. 202, 242 ក្នុង​អំឡុង​ឆ្នាំ ១៩៦៥-១៩៦៧ ទីវ អុល ក៏​ជា​សមាជិក​ដ៏​លេចធ្លោ​នៃ ​សមាគម​មិត្តភាព​ខ្មែរ​-ចិន ។ Kiernan, Ben. How Pol Pot Came to Power. London: Verso, 1985. p. 419 

នៅឆ្នាំ១៩៦៧ ក្រុមគ្រូបង្រៀនឆ្វេងនិយម ទីវ អូល បានចាប់ផ្តើមផ្លាស់ប្តូរទៅជនបទ ដើម្បីគេចចេញពីការគាបសង្កត់របស់រដ្ឋ។ ទីវ អុល ខ្លួនឯងបានចាកចេញពីរាជធានីក្នុងខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៦៧ ហើយបានធ្វើដំណើរទៅកាន់មជ្ឈមណ្ឌលគណបក្សកុម្មុយនិស្តកម្ពុជា ដែលលាក់កំបាំង។ ក្រោយ​មក លោក វ៉ន វ៉េត បាន​អះអាង​ថា​ជា​អ្នក​រៀបចំ​ការ​បណ្ដេញ​ចេញ​នេះ។ Kiernan, Ben. How Pol Pot Came to Power. London: Verso, 1985. p. 266

ប្រហែល​ឆ្នាំ ១៩៧០ លោក ទីវ អុល ត្រូវ​បាន​តែងតាំង​ជា​ប្រធាន​អង្គការ​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​នៅ ​ខេត្ត​ក្រចេះ ។ បន្ទាប់ពីកងកម្លាំងកុម្មុយនិស្តចូលកាន់កាប់តំបន់នោះ ទីវ អុល បានរៀបចំការបើកសាលារៀន និងមន្ទីពេទ្យក្នុងស្រុកឡើងវិញ ព្រមទាំងបានផ្តួចផ្តើមធ្វើ កំណែទម្រង់កសិកម្ម មួយចំនួន។ Kiernan, Ben. How Pol Pot Came to Power. London: Verso, 1985. p. 315

ទីវ អុល ក៏ដូចអ្នកផ្សេងទៀតនៅភូមិភាគបូព៌ាដែរ តំណាងឱ្យវិស័យមួយនៅក្នុងបក្សដែលមានទស្សនៈមិនច្បាស់លាស់អំពីទំនាក់ទំនងរវាងវៀតណាម និងកុម្មុយនិស្តកម្ពុជា។ នៅឆ្នាំ ១៩៧៣ ទីវ អុល បានសម្តែងថា វៀតណាមជាសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់រំដោះកម្ពុជា ប៉ុន្តែជាសម្ព័ន្ធមិត្តដែលមិនអាចទុកចិត្តបាន។ នៅឆ្នាំ ១៩៧៤ ទីវ អុល បានទៅទស្សនា ទីក្រុងហាណូយ ។ កំឡុងពេលស្នាក់នៅទីក្រុងហាណូយ គាត់បានសរសេរកំណាព្យមួយ ជូនពរការរួបរួម ឥណ្ឌូចិន ។ កំណាព្យ​នេះ​ត្រូវ​បាន​ចុះ​ផ្សាយ​ក្នុង​ទស្សនាវដ្ដី​វៀតណាម។ គេ​ថា​ការ​ចុះ​ផ្សាយ​នេះ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ ​ប៉ុល ពត ខឹង។ Kiernan, Ben. How Pol Pot Came to Power. London: Verso, 1985. p. 388

នៅឆ្នាំ ១៩៧៧ ទីវ អុល បានធ្លាក់ខ្លួនជាជនរងគ្រោះនៃការបោសសម្អាតស្នូលនៃសមាគមមិត្តភាពខ្មែរ-ចិន។ គាត់​ត្រូវ​បាន​ចាប់​ខ្លួន​នៅ​ថ្ងៃ​ទី ៦ ខែ​មិថុនា ហើយ​ក្រោយ​មក​ត្រូវ​បាន​គេ​សម្លាប់​។ Kiernan, Ben. How Pol Pot Came to Power. London: Verso, 1985. p. 419 Kiernan, Ben. "Motsättningarna i Kampucheas kommunistiska rörelse" [The contradictions in Kampuchea's communist movement] (PDF). www.marxistarkiv.se (in Swedish). Retrieved 9 August 2024.
Category:CS1 Swedish-language sources (sv) Kiernan, Ben. How Pol Pot Came to Power. London: Verso, 1985. p. 294
ទីវ អុល: ជីវិតផ្ទាល់ខ្លួន

ជីវិតផ្ទាល់ខ្លួន 
ទីវ អុល បាន​រៀប​ការ​ជាមួយ​នឹង​លោក ឡេង ស៊ីមហាក់ ដែល​ជា​​គ្រូបង្រៀនដែរ។ Kiernan, Ben. How Pol Pot Came to Power. London: Verso, 1985. p. 185
ទីវី គ្លូបូ

thumb|right|

ទីវី គ្លូបូ () គឺជាស្ថានីយ៍ទូរទស្សន៍ប្រេស៊ីលដែលជាកម្មសិទ្ធិរបស់ Grupo Globo ។ វាត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ 1965 ដោយ Roberto Marinho ។ វាជាស្ថានីយ៍ទូរទស្សន៍ដ៏ធំបំផុតនៅលើពិភពលោកនៅពីក្រោយ ABC និងជាអ្នកផលិតរឿងល្ខោនស្បែកធំជាងគេ។

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ស្ថានីយ៍ទូរទស្សន៍នៅប្រេស៊ីល
ទីវី អាសតេកា

thumb|right|

ទីវី អាសតេកា () គឺជាក្រុមហ៊ុនប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយម៉ិកស៊ិកដែលជាកម្មសិទ្ធិរបស់ Grupo Salinas ។ វាត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ 1993 ដោយ Ricardo Salinas Pliego ។ វាជាក្រុមហ៊ុនប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយធំជាងគេទីពីរនៅម៉ិកស៊ិកបន្ទាប់ពីក្រុមហ៊ុន Televisa ។

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ស្ថានីយ៍ទូរទស្សន៍នៅម៉ិកស៊ិក
ទីសម្គាល់

ទីសម្គាល់ (អង់គ្លេស: Sign) ជាសញ្ញា គ្រឿងសម្គាល់ ការអស្ចារ្យ ដែលបង្កប់ទៅដោយគោលបំណងខាងវិញ្ញាណ។ វាជាសញ្ញាដែលត្រូវបានធ្វើឲ្យដឹង ដោយព្រះចេស្ដាដ៏អស្ចារ្យរបស់ព្រះ ជាហេតុដ៏អស្ចារ្យ ឬការអស្ចារ្យ ដែលត្រូវបានបើកសម្ដែងដោយព្រះចេស្ដា និងព្រះវត្តមានរបស់ព្រះ។ វាអាចកើតឡើងដោយព្រះជាអ្នកធ្វើផ្ទាល់ ឬកើតឡើងតាមរយៈពួកអ្នកដែលព្រះបានចាត់ឲ្យមក។New Oxford American Dictionary
ទីសម្គាល់: សាសនាគ្រីស្ទ

សាសនាគ្រីស្ទ 
លោក St. Augustine គឺជាមនុស្សដំបូងដែលបានសំយោគទ្រឹស្ដីបុរាណ និងទ្រឹស្ដីហែលលិនីស (Hellenistic) ស្ដីអំពីទីសម្គាល់។ ចំពោះគាត់ ទីសម្គាល់គឺជាអ្វីដែលត្រូវបានប្រើដើម្បីសម្គាល់អ្វីផ្សេងទៀត និងដើម្បីឲ្យអ្វីៗទាំងនោះផុសឡើងនៅក្នុងគំនិត។ ទីសម្គាល់ដ៍សាមញ្ញភាគច្រើនជាពាក្យដែលត្រូវបានថ្លែង និងកត់ត្រា (DDC 1.2.2; 2.3.4-2.4.5)។ ទោះបីជាមិនអាចបរិយាយបានទាំងស្រុងអំពីព្រះក៏ដោយ ក៏អូហ្គើស្ទីន (Augustine) បានសង្កត់ធ្ងន់ថា ទីសម្គាល់ជាច្រើន ទំនងជាបង្ហាញឲ្យឃើញពីទំនាក់ទំនងរវាងព្រះ និងមនុស្ស យោងតាមបទគម្ពីរ (DDC 1.6.6)។ អូហ្គើស្ទីនបានគាំទ្រជាសាធារណៈ និងបានធ្វើឲ្យបានប្រសើរឡើងដល់ទ្រឹស្ដីបុរាណ និងទ្រឹស្ដីហែលលិនីស ស្ដីអំពីទីសម្គាល់នានា។

ទីសម្គាល់មានមុខងារជាសញ្ញាសម្គាល់ដែលបង្ហាញពីអ្វីដែលនឹងកើតឡើង (res significans, DDC 3.9.13)។ ព្រះបានប្រទានទីសម្គាល់ជាច្រើនជាមធ្យោបាយសម្ដែងអង្គទ្រង់។ គ្រីស្ទានត្រូវតែចេះបកស្រាយទីសម្គាល់ទាំងនោះ ដើម្បីយល់នូវការបើកសម្ដែងខាងព្រះ។
ទីអង្គុយ (ក្មេង)

category:ទំនៀមទម្លាប់ខ្មែរ
ទម្លាប់ទំនៀមខ្មែរ រៀបរៀងដោយ ឧកញ៉ាមហាមន្ត្រី ញិក នូវ
ក្នុង​ទី​ប្រជុំ​នីមួយៗ ត្រូវ​ប្រយ័ត្ន​ក្មេងៗ​ដែល​ឥត​ល្បប​កុំ​ឲ្យ​ចូល​ទៅ​ដណ្ដើម​កន្លែង​ដែល​ចាស់ៗ​អង្គុយ ។ មាន​ក្មេងខ្លះ​អង្គុយ​ហើយ​មិន​នៅ​ស្ងៀម​ទៀត​ផង ចេះ​តែ​ក្រោក​ដើរ​ចេញ​ចូល​កន្លង​ដៃ​ជើង​ចាស់​ទុំ​ឥត​កោត​ញញើត ។ ក្មេង​ខ្លះ​មិន​ព្រម​អង្គុយ​រាប​នឹង​កន្ទេល​ទេ ទារ​អង្គុយ​លើ​ភ្លៅ​ម្ដាយ​ ឬ ជីដូន ខ្លះ​ក៏បាន​អង្គុយ​លើ​ភ្លៅ​ម្ដាយ​ហើយ​មាន​ការចាប់បោច​រោច​សំពត់​អាវ​ម្ដាយ​ ឬ ទារ​យក​​នេះ​យកនោះ​ទៀត ។
ចំណែក​​ខាង​​អ្នក​​អង្គុយ​​កៅ​​អី​​ក៏​ដូច​គ្នា មានលោកអ្នកខ្លះយកកូនចៅទៅផង ហើយយកទៅឲ្យអង្គុយកៅអី១ ។ បើ​យ៉ាង​នេះ​ភ្ញៀវ​ម្នាក់​មាន​ក្មេង​ម្នាក់​ទៅ​ផង នោះ​អ្នក​ផ្ទះ​រក​កៅអី និង​កន្លែង​ជូន​ភ្ញៀវ​ពុំ​គ្រប់គ្រាន់​ទេ ។ មាន​កាល​មិន​មែន​កូន​ចៅ​របស់​ភ្ញៀវ​ទេ គឺ​កូន​ចៅ​របស់​អ្នក​ផ្ទះ បណ្ដោយ​ឲ្យ​មក​ដណ្ដើម​កន្លែង​ភ្ញៀវ​ៗពុំ​ដឹង​ធ្វើ​ដូចម្ដេច​​ក៏​ស៊ូ​តែ​ឈរ​ទៅ ចំណែក​ភ្ញៀវ​អង្គុយ​រាប​ក៏​ស៊ូ​ទ្រាំ​ចង្អៀត​ទៅ ។
ហេតុ​ដែល​នាំ​ឲ្យ​ខូច​របៀប​អង្គុយ​យ៉ាង​នេះ យើង​អាន​នឹង​កែ​រួច​ស្រួល​ឡើង​វិញ​បាន គឺ​ថា​យើង​ជា​ភ្ញៀវ​មិន​ត្រូវ​ឲ្យ​កូនចៅ​ទៅ​ផង​ទេ ព្រោះ​គេ​អញ្ជើញ​តែ​ត្រឹម​យើង គេ​ពុំ​បាន​អញ្ចើញ​កូន​ចៅ​យើង​ទេ ។ ចំណែក​អ្នក​ផ្ទះ​ត្រូវ​ដឹង​ខ្លួន​ឲ្យ​ច្បាស់​ថា អញ​ពុំ​បាន​អញ្ជើញ​កូន​ចៅ​គេ​ទេ ដូច្នេះ​ត្រូវ​កុំ​បណ្ដោយ​ឲ្យ​ចៅ​អញ​ទៅ​រំខាន​ភ្ញៀវ ។

ចុះ​បើ​ទៅ​ប្រជុំ​នៅ​វត្ត​អារាម នោះ​ទម្លាប់​ខ្មែរ​គេ​តែង​តែ​យក​កូនចៅ​ទៅ​ផង ដើម្បី​ឲ្យ​កូន​ចៅ​ចេះ​ចង់​ធ្វើ​បុណ្យ​ទាន​ទម្លាប់​ឲ្យ​ស្គាល់ ឲ្យ​ស្រឡាញ់ ព្រះពុទ្ធ ព្រះធម៌ ព្រះសង្ឃ ដែល​ជា​ទី​ពឹង​របស់​ខ្លួន ជា​ពុទ្ធមាន​មក​ជូន ។ ការដែល​មាន​កូនចៅ​ទៅ​វត្ត​ជាកិច្ច​ប្រសើរ​ក្រៃ​ តែ​បើ​នាំ​យក​ទៅ​ហើយ​បណ្ដោយ​ឲ្យ​ឥត​ល្បប ក៏​ត្រឡប់​ជា​មិន​ប្រសើរ​វិញ ។

ពេល​ប្រជុំ​យ៉ាង​សំខាន់ ដែល​មិន​ត្រូវ​យក​កូនចៅ​ទៅ​ជាមួយ​ផង​ឲ្យ​សោះ ។ ត្រង់​នេះ​យើង​រាល់​គ្នា​គប្បី​ចូល​ចិត្ត​បាន​ថា ប្រជុំ​ណា​មួយ​ដែល​គេ​តែង​តែ​រាប់​ចំនួន​ភ្ញៀវ​ឲ្យ​មាន​កំណត់​ថា មាន​ប៉ុណ្ណេះ​ប៉ុណ្ណោះ ។ ភ្ញៀវ​ត្រូវ​ប្រតិបត្តិ​តាម​សំបុត្រ​អញ្ជើញ នោះ​យ៉ាង​ណា​ម៉ិញ? ថា​បើ​អញ្ជើញ​តែ​ស្វាមី ភរិយា​កុំ​គប្បី​ទៅ​ផង​ទេ ។ បើ​គេ​អញ្ជើញទាំង​ស្វាមី​ភរិយា នោះ​គប្បី​យក​កូន​ចៅ​ទៅ​ផង​ឡើយ ។ បើ​គេ​អញ្ជើញ​គ្រួសារ​ទាំង​មូល​ទើប​ទៅ​ទាំង​អស់​គ្នា​បាន ។ ចុះ​ដោយ​ហេតុ​ដូចម្ដេច?

នឹង​លើក​ឧទាហរណ៍​មួយ​ជា​តួ​យ៉ាង មក​អធិប្បាយ​ពន្យល់​ជូន​ឲ្យ​ឃើញ​ការ​ប្រៀប​ប្រដូច​ក្នុង​ពិធី​រៀបអាពាហ៍ពិអាហ៍ គេ​តែង​លៀង​ភ្ញៀវ​ជា​កិត្តិយស​ដោយ​មេត្រី​រាប់​អាន​រវាង​មិត្រភក្តិ​នឹង​សាច់​សន្ដាន ។ អ្នក​ដើម​ការ​តែង​តែ​គិត​ចំនួន​ភ្ញៀវ​ចំនួន​កៅអី ចំនួន​តុ ឲ្យ​ត្រូវ​គ្នា​កុំ​ឲ្យ​មាន​ខ្វះ​ខាត ខ្លាច​ក្រែង​ភ្ញៀវ​អន់​ចិត្ត ។ បើ​ប្រសិន​ជា​សល់​តុ​វិញ​នោះ​ពុំ​ជា​ការ​អ្វី​ឡើយ ។ ត្រង់​នេះ​ហើយ​ជា​ហេតុ​ចង្អុល​ឲ្យ​យើង​ជា​ភ្ញៀវ​កុំ​គប្បី​យក​កូន​ចៅ​ទៅ​ផង ដែល​អ្នក​ដើម​ការ​ពុំ​បាន​គិត​ទីកន្លែង​នឹង​ម្ហូប​ចំណី​ទុក​ឲ្យ ។ មិន​ទាល់​តែ​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ ត្រូវ​ដឹង​ថា គេ​តែង​កំណត់​ទុក រៀប​ទុក​ជា​មុន​ឲ្យ​ឃើញថា​ក្នុង​១​តុ ត្រូវ​ដាក់​ភ្ញៀវ​៦​នាក់ ឬ ៨​នាក់... ។ ចុះ​បើ​ភ្ញៀវ​ណាមួយ​មាន​កូន​ម្នាក់​យក​ទៅ​ផង ហើយ​និយាយ​សុំ​កៅអី១​ទៀត ចាន​បាយ​១​ទៀត សម​ស្លាបព្រា​១​សម្រាប់​ទៀត តើ​ឲ្យ​គេ​ទៅ​រក​ឯណា​មក​ឲ្យ​យើង? នេះ​ហើយ​ជាហេតុ​ដែល​យើង​ធ្វើ​ឲ្យ​គេ​រំខាន​ឲ្យ​ខូច​របៀប​រៀបរយ​របស់គេ ។ យើង​គប្បី​គោរព​របៀប​គេ​ឲ្យ​បាន​បរិបូណ៌ ។

ដូច​ប្រជុំ​មើល​​ល្បែង​របាំ​ផ្សេង​ៗ​ក្ដី ប្រជុំ​ស្ដាប់​សន្និសិទ​ក្ដី... ។ល។ ដែល​ជា​ប្រជុំ​មាន​កំណត់​ទី​អង្គុយ​តាម​ចំនួន​ភ្ញៀវ​ នោះ​ភ្ញៀវ​មិន​ត្រូវ​ដឹកនាំ​យក​អ្នក​ដទៃ​ទៅ​ផង​ទេ ឲ្យ​លើស​ពី​សំបុត្រ​អញ្ជើញ​របស់​គេ ។
ទីអង្គុយ (តាមអារ្យធម៌អ៊ឺរ៉ុប)

category:ទំនៀមទម្លាប់ខ្មែរ
ទម្លាប់ទំនៀមខ្មែរ រៀបរៀងដោយ ឧកញ៉ាមហាមន្ត្រី ញិក នូវ
បណ្ដាអារ្យជននៅប្រទេសអ៊ឺរ៉ុបដែល​ទៅ​កាន់​ទី​ប្រជុំ​នីមួយៗ តាម​សេច​ក្ដី​អញ្ជើញ​របស់​សមាគម​ណាមួយ ឬ របស់​ឥស្សរជន​ណា​មួយ ដូច​ជា​ទៅ​ស្ដាប់​សន្និសិទ ឬ បាឋកថា... ។ល។ នោះគេរាប់​អាន​អង្គុយ​ទន្ទឹម​គ្នា​ប្ដី​ប្រពន្ធៗ ។
ទាំងទៅមើលល្បែងល្ប៉ារាំច្រៀង និងល្បែងផ្សេងៗ... លោក​អ្នក​ដែលអញ្ជើញ​ទៅ​ក៏​តែង​តែអង្គុយ​ជាគូៗភរិយា​ស្វាមី​ជា​ដរាប ជួន​កាល​មាន​ទាំង​កូន​ស្រី​ប្រុស​ទៅ​ជាមួយ​ផង នោះ​គេអង្គុយ​តាមជួរ​តាម​ក្រុមគ្រួសារ​ទៅ​បាន​ជា​ទម្លាប់ ។
ទីអង្គុយ (តាមឱវាទពីបុរាណ)

category:ទំនៀមទម្លាប់ខ្មែរ
ទម្លាប់ទំនៀមខ្មែរ រៀបរៀងដោយ ឧកញ៉ាមហាមន្ត្រី ញិក នូវ
ចាស់ៗ​ច្រើន​ទូន្មាន​កូន​ចៅ​ថា​ «ត្រូវ​អង្គុយ​ឲ្យ​ទាប» តើយ៉ាង​ណា​ម៉ិញ​? ។ ក្នុង​ពេល​ប្រជុំ​ម្ដងៗ​ រមែង​មាន​ជន​គ្រប់​ជាន់​គ្រប់​ថ្នាក់​ក្សត្រិយ៍​ មន្ត្រី រាស្ត្រសាមញ្ញប្រុស​ស្រី​ ចាស់​ក្មេង​ជា​ធម្មតា ហើយ​លោក​ឲ្យ​ឱវាទ​យើង​ទាំង​អស់​គ្នា ឲ្យអង្គុយ​ឲ្យទាប ។ ចុះ​ទី​ត្រង់ណា​ដែល​យើង​សំគាល់​ទុក​ថា​ជា​ទី​ទាប? ។

យើង​ទាំងអស់គ្នាត្រូវ​ឲ្យ​ដឹង​ឋានៈ​របស់​យើង យើង​អាច​ស្គាល់​បាន ចូល​ចិត្ត​បាន​ថា​ក្នុ​ងប្រជុំ​នេះ (មិន​និយាយ​ពីប្រជុំ​ជា​ផ្លូវ​ការ​ទេ) គឺ​អ្នកស្រុក​ភូមិ​ផង​របង​ជាមួយ​ញាតិ​សាច់​ និង​មិត្រភក្ដិ... ។ល។ ដូច្នេះ​យើង​អង្គុយ​ត្រង់នេះ ជា​ទី​គួរ​សមតែ​យើង​កុំ​គប្បីទៅ​អង្គុយ​ដល់​ទីនោះ​ភ្លាម​ទេ យើង​គប្បី​រើស​យកទី​បន្ទាប់អំពី​នោះ​បន្តិច​មក យ៉ាង​នេះ​ហើយ​ហៅថា​អង្គុយ​ឲ្យ​ទាប ព្រោះ​យើង​បារម្ភ​ក្រែង​មាន​អ្នកធំ​ជាង​យើង ឬ ចាស់​ជាង​យើង អញ្ជើញ​មក​ទៀត​មិន​រវល់​នឹង​រើស​កន្លែង ។

មួយវិញទៀត ក្នុង​ពេលប្រជុំ​នោះ បើ​មាន​មន្ត្រី​ចាស់ (រ៉ឺត្រែត) ដែល​លោក​មាន​យសក្ដិ​ធំ​ខ្ពស់​ដែរ ឬ មាន​ចាស់​ព្រឹទ្ធាចារ្យ ដែល​ប្រកប​ដោយ​លក្ខណៈ ជាអ្នក​ស្រគត់ស្រគំ អ្នក​សមាទាន​រក្សា​សីល សមរម្យ​ជាទីគោរព​របស់​យើង ទុក​ដូចជា​ឪពុក​យើង ម្ដាយ​យើង ជីដូន​ជីតា​យើង យើង​គប្បី​អញ្ជើញ​ឲ្យ​ខិត​ឡើង​ទៅ​មុខបន្តិចក៏​គួរដែរ ទុក​ណាជា​យើង​ជា​មន្ត្រី​ធំ​ក្ដី តូច​ក្ដី ដែល​នៅងារ​ពេញ​ទី ។ ចំណែក​ខាង​ស្រីៗ​ក៏គប្បី​ប្រើ​របៀបអង្គុយ​ដូចអធិប្បាយ​ហើយ​ខាង​លើនេះ ។

របៀប​អង្គុយ​នឹង​ឲ្យរៀបរយ​បាន​ល្អ​អាស្រ័យ​ភ្ញៀវ និងការ​គួរសម​ឲ្យ​បរិបូណ៌​ផង បើ​ភ្ញៀវ​ឥតល្បប​មិន​គិត​ក្រែង​មាន​ការ​រំខាន​ដល់​ភ្ញៀវ​ និងភ្ញៀវផងគ្នា ឬ ដល់​អ្នកម្ចាស់ផ្ទះ ម្ចាស់​បុណ្យ នោះ​ជា​អំពើ​ឲ្យ​កើត​ឡើង​នូវ​សេចក្ដី​មិន​ស្រួល​ក្នុង​ទី​ប្រជុំ ឬបង្កើត​នូវ​សេចក្ដី​ចង្អៀត​ចង្អល់​ចិត្ត​គេឯង​រាល់គ្នា ។
ទីអង្គុយជាផ្លូវការ (ព្រះសង្ឃ)

ទម្លាប់ទំនៀមខ្មែរ រៀបរៀងដោយ ឧកញ៉ាមហាមន្ត្រី ញិក នូវ
ក្នុងពិធីនីមួយ​ៗ ដែល​ជា​ព្រះរាជ​ពិធី​ក្ដី ជា​ពិធី​នៃរដ្ឋាភិបាល​ក្ដី មិន​ថា​ពិធី​ធំ ឬ តូច​ឡើយ នោះ​បណ្ដារព្រះសង្ឃដែលមានសមណសក្ដិជាទិរាជគណៈ និងឋានុក្រមនាម៉ឺនសព្វមុខមន្ត្រីធំ-តូច ត្រូវមានទីអង្គុយតាមយសសក្ដិ ។

ចំណែកសមណសក្ដិ ព្រះសង្ឃត្រូវគង់តាមលំដាប់សក្ដិ ដែលព្រះមហាក្សត្រតាំងប្រគេន នោះតាមរបៀបតពីព្រះសង្ឃនាយកមក ត្រូវព្រះរាជាគណៈ ទី១ ទី២ ទី៣ ទី៤ ព្រះគ្រូ បាឡាត់ សមុហ៍ បៃដីកា ។

សមណសក្ដិនេះ មានផ្លិតសម្រាប់សំគាល់ឋានៈ ។ ចុះបើព្រះរាជាគណៈ ទី១ ទី២ ទី៣ ... ។ល។ មកជួបគ្នានោះ ត្រូវគង់តាមចំនួនវស្សាចាស់ខ្ចីនៃយសសក្ដិ មិនមែនរាប់យកតាមចំនួនវស្សាផ្នួសទេ ឬ ចំនួនឆ្នាំជន្មាយុទេ ។

បើជាក្រៅពីផ្លូវការវិញ ទៅទីប្រជុំជនក្នុងភូមិ ឬ តាមគេហដ្ឋាន ឧបាសក ឧបាសិកានោះ យើងគប្បីចូលចិត្តឲ្យបានថា គណសង្ឃដែលយើងមិននិមន្តលោកមកនោះ លោកគង់តាមលំដាប់វស្សាចាស់ខ្ចី មិនមែនគិតតាមព្រះជន្មលោកទេ គឺតាមបញ្ញត្តិក្នុងវិន័យដែលព្រះពុទ្ធអង្គទ្រង់ត្រាស់បញ្ញត្តិទុកមក ។

មិនតែប៉ុណ្ណោះទេ យើងត្រូវរៀបសេនាសនៈថ្វាយព្រះសង្ឃឲ្យខ្ពស់ជាងគ្រហស្ថដរាប គឺថាយ៉ាងទាបណាស់ត្រឹមកន្ទេលពីរជាន់ ឬ កន្ទេល១ជាន់ ព្រំចៀម១ជាន់ ។ យើងជាគ្រហស្ថត្រឹមកន្ទេល១ជាន់បានហើយ ។
ទី​រួម​ខេត្តព្រះត្រពាំង(ខេត្តព្រះត្រពាំង)

() ជាដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅ ខេត្តព្រះត្រពាំង ដែលមានរដ្ឋបាល ឃុំ និង ភូមិ÷
 លេខកូដឃុំ  ឈ្មោះឃុំជាអក្សរខ្មែរ  ឈ្មោះឃុំជាអក្សរឡាតាំងឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ
ទី​រួម​ខេត្ត​ពាម(ខេត្តក្រមួនស)

ទីរួមខេត្តពាម ឬ ហាទៀន គឺជាទីក្រុងខេត្តមួយក្នុងខេត្តក្រមួនស ដែលស្ថិតនៅតំបន់ដីសណ្តទន្លេមេគង្គក្នុងដែនដីកម្ពុជាក្រោម។ តំបន់របស់នេះមានផ្ទៃក្រឡាគឺ ១០០.៤៩km២ហើយប្រជាជនរស់នៅគិតត្រឹមឆ្នាំ២០១៩ គឺ ៨១,៥៧ រួមទាំងជនជាតិវៀតណាម និង ខ្មែរក្រោម ផងដែរ។ ទីក្រុងនេះមានព្រំប្រទល់ជាប់ប្រទេសកម្ពុជានៅភាគខាងជើង។ ហាទៀន គឺជាតំបន់ទេសចរណ៍នៃតំបន់ ដោយសារតែមានឆ្នេរសមុទ្រ និងទេសភាពដ៏ស្រស់ត្រកាលរបស់ទីក្រុងនេះ។ ហាទៀន ឬ ពាម ធ្លាប់ជាខេត្តមួយនៅដែលកម្ពុជាក្រោមស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រង់របស់ប្រទេសកម្ពុជានាសតវត្សទី១៨-១៩ 
វៀតណាមបានបញ្ចូលខេត្តពាមនេះជាមួយនឹងខេត្តក្រមួនស បង្កើតជាខេត្តមួយហៅថា ខេត្តគៀកយ៉ា ។ ខេត្តពាម ក៏មានឈ្មោះផ្សេងទៀតហៅថា បន្ទាយមាស ។
ទី​រួម​ខេត្ត​លង់​ហោរ(ខេត្តលង់ហោរ)

() ជាដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅ ខេត្តលង់ហោរ ដែលមានរដ្ឋបាល ឃុំ និង ភូមិ÷
 លេខកូដឃុំ  ឈ្មោះឃុំជាអក្សរខ្មែរ  ឈ្មោះឃុំជាអក្សរឡាតាំងឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ ឃុំ
ទឹក

right|thumb|ផលប៉ះពាល់ពីការធ្លាក់ចុះនៃទឹកបណ្តាលឱ្យយន្តហោះ "ងើបឡើងវិញ" ឡើងលើដែលព័ទ្ធជុំវិញដោយរលករាងជារង្វង់។
ទឹក គឺជាវត្ថុរាវធម្មតាមួយប្រភេទនៅលើផែនដី។ ៧១,៤%នៃផ្ទៃផែនដី គ្របដណ្តប់ទៅដោយទឹក។  ទឹកស្អាត ដែលសព្វថ្ងៃគេនិយមហៅថា ទឹកបរិសុទ្ធ ពុំមានក្លិន រសជាតិ និងពណ៌ទេ។ ឈ្មោះនៃទឹក ត្រូវបានគេហៅតាមទីកន្លែងរបស់វា មានដូចជា ទឹកបឹង ទឹកទន្លេ ទឹកសមុទ្រ ឬទឹកភ្លៀងជាដើម។  ទឹកភ្លៀង គឺជាទឹកមួយប្រភេទដែលធ្លាក់ចុះមកអំពីអាកាស។ ទឹកភ្លៀងនេះ ត្រូវបានកើតឡើងដោយសារការរលាយនៃដុំពពក ដែលអណ្តែតឰដ៏អាកាស។ នៅប្រទេសមួយចំនួន ដែលមាន​អាកាសធាតុត្រជាក់ ទឹកដែលធ្លាក់មកនេះ កកបន្តិចៗទៅជាដុំតូចៗ ដែលគេតែងហៅថា ព្រឹល។ បើត្រជាក់ខ្លាំង ទឹកនេះក៏កករឹងជាដុំតូចខ្លះ ធំល្មមខ្លះ ដែលអាចបណ្តាលឲ្យមានគ្រោះថ្នាក់ដល់អ្នកដំណើរ។ ទឹកដែលក្តៅក្នុងស៊ីតុណ្ហភាព​ជាក់លាក់​ណាមួយ នឹងបង្កើតជាចំហាយឡើងទៅលើអាកាស បង្កើតបានជាសំណុំផ្សែងទឹកដ៏ក្រាស់ ឬស្តើង ដែលគេតែងហៅថា ពពក។ ទឹកស្អាតមានសារៈប្រយោជន៍ជាច្រើនចំពោះសុខភាព។ មនុស្សសត្វទាំងឡាយ តែងត្រូវការទឹកជាចាំបាច់ សម្រាប់​ទ្រទ្រង់រាងកាយ។  
តាមការស្រាវជ្រាវ បានឲ្យដឹងថា នៅកំឡុងឆ្នាំ២០២៥ ប្រជាជនច្រើនជាងពាក់កណ្តាល នៅលើពិភពលោក មានបញ្ហាកង្វះខាតទឹក។ 

ទឹក គឺជាសារធាតុរាវតែមួយគត់ ដែលអាចបំលែងទៅជារូបរាងផ្សេង។ ក្នុងសីតុណ្ហភាពធម្មតា ទឹកមានលក្ខណៈរាវ។ ក្នុងសីតុណ្ហភាព០អង្សា ទឹកក៏ក្លាយទៅជាកក ដែលហៅថា ទឹកកក។ នៅពេលគេយកទឹកនោះទៅដាំ ទឹកក៏ពុះឡើងនៅសីតុណ្ហភាព​១០០អង្សា បង្កើតបានជាផ្សែង ដែលហៅថាចំហាយទឹក។ ទឹកមានលក្ខណៈពិសេស គឺនៅពេលទឹកនោះកក វារីកមាឌរហូតដល់ទៅ៩%នៃចំនួនទឹកនោះ។ ការរីកមាឌនេះ អាចបណ្តាលឲ្យវត្ថុ ឬឧបករណ៍ដែលដាក់ទឹកនោះ បែក ប្រសិនបើទឹកដែលនៅក្នុងនោះ ចាប់ផ្តើមកក។
thumb|right|200 px|ដំណក់ទឹកដែលហូរចេញពីម៉ាស៊ីន
ទឹក: សារៈប្រយោជន៍នៃទេកភ្លៀង

សារៈប្រយោជន៍នៃទេកភ្លៀង
រុក្ខជាតិ និងសត្វទាំងឡាយ ក៏ដូចជាមនុស្សលោក ត្រូវការទឹកជាចាំបាច់សម្រាប់ជីវិតរស់នៅ។ ទឹកដែលយើងបរិភោគចូលទៅ មួយចំណែកធំជួយធ្វើឲ្យឈាមនៅក្នុងខ្លួនរាវល្អ ម្យ៉ាងទៀត វាជួយបញ្ជូនសារធាតុសម្រាប់ទ្រទ្រង់ទៅ​គ្រប់ផ្នែកនៃរាងកាយ ដើម្បីរក្សាឲ្យកាយនេះរីកចំរើនធំធាត់ មានជីវិត។ នៅពេលដែលយើងបែកញើស ទឹកជួយរក្សាកំដៅក្នុងរាងកាយឲ្យនៅដដែល។ ទឹកក៏មាននាទីសំខាន់ផងដែរក្នុងការជួយបញ្ជូន​អុកស៊ីសែនពីសួត ទៅក្នុងរាងកាយ។ ទឹកដែល​មាននៅក្នុងមាត់ ឬហៅថាទឹកមាត់ មាននាទីជួយឲ្យអណ្តាតដឹងរសអាហារ និងជួយធ្វើឲ្យអាហារម៉ត់ល្អពេលដែលយើងទំពាអាហារ។ ទឹកមួយផ្នែកជំរុញសារធាតុពុលឲ្យចេញមកក្រៅ ដែលយើងហៅថា ទឹកនោម។ ទឹកគឺជា​ចំណែក​មួយ យ៉ាងសំខាន់នៃរាងកាយមនុស្ស។

ទឹកគឺជាគ្រឿងផ្សំចំបងនៃភេសជ្ជៈគ្រប់ប្រភេទ មានដូចជា ទឹកដោះគោ ទឹកផ្លែឈើ ស្រា ជាដើម។ ទឹកដែលមនុស្សយើងអាចបរិភោគបាន ហៅថា ទឹកផឹក ឬទឹកសម្រាប់បរិភោគ។
ទឹកសមុទ្រ គឺជាទឹកដែលមានរសប្រៃ គេមិនអាចយកមកប្រើជាទឹកសម្រាប់បរិភោគបានទេ ប៉ុន្តែ គេអាចទាញយកប្រយោជន៍ពីទឹកសមុទ្របាន ដោយយកទៅធ្វើជាអំបិល។ ទឹកទន្លេ ឬទឹកបឹង ជាដើម គឺជាទឹកសាប ជាទឹកធម្មជាតិ ដែលភាគច្រើន គេអាច​យកមកធ្វើជាទឹកសម្រាប់ផឹកបាន។
តាមការស្រាវជ្រាវ បានឲ្យដឹងថា ទឹកដែលចាត់ជាទឹកស្អាត សម្រាប់បរិភោគបាន មាន៣%ប៉ុណ្ណោះ នៅលើផែនដី ក្រៅពីនោះគឺជាទឹកប្រៃ។.
ទឹក: ធាតុផ្សំរបស់ទឹក

ធាតុផ្សំរបស់ទឹក

ទឹកគឺជាម៉ូលេគុល(molecule) កើតឡើងដោយអាតូមអ៊ីដ្រូស្សែន២ភាគ និងអាតូមអុកស៊ីស្សែន១ភាគ តាមតារាងគីមីគឺ H2O។
មនុស្សយើងអាចអត់អាហារបាន៧ថ្ងៃ តែមិនអាចអត់ទឹកបានមួយថ្ងៃទេ។ ហេតុដូច្នេះ ទឹកគឺសំខាន់បំផុតសម្រាប់ជីវិតមនុស្ស ក៏ដូចជាសត្វទាំងអស់។​ 

right|thumb|Impact from a water drop causes an upward "rebound" jet surrounded by circular capillary waves.
ទឹក គឺជាវត្ថុធាតុរាវធម្មតាម្យ៉ាងនៅលើផែនដី។ វាមានរហូតដល់៧១,៤% នៃផ្ទៃផែនដី។ ទឹកស្អាត ឬគេតែងហៅថា ទឹកបរិសុទ្ធ គ្មានក្លិន គ្មានពណ៌ និងគ្មានរសជាតិឡើយ។ ទន្លេ បឹង សមុទ្រទាំងឡាយ ត្រូវបានបំពេញដោយទឹក។ thumb|right|200 px|Drops of water flowing from a tap
តាមគម្ពីរព្រះពុទ្ធសាសនា ធាតុទឹក ឬធាតុរាវ ដែលហៅថាអាបោធាតុ គឺជាធាតុមួយ ក្នុងចំណោមធាតុធំៗទាំងបួន ដែលជាគ្រឿងផ្សំរបស់រូបកាយមួយៗ ដែលហៅថា មហាភូតរូប។ ធាតុទឹកនេះ​ ចែកចេញជាពីរ គឺធាតុទឹកខាងក្រៅ និងធាតុទឹកខាងក្នុង។
ធាតុទឹកខាងក្រៅ បានដល់ទឹកទន្ល ទឹកស្ទឹង ទឹកសមុទ្រ ទឹកភ្លៀង ជាដើម។ 
ឯធាតុទឹកខាងក្នុង បានដល់ធាតុទឹក ដែលមាននៅក្នុងខ្លួនមនុស្សសត្វមួយៗ មានដូចជា ទឹកប្រម៉ាត់ ស្លេស្ម ខ្ទុះ ឈាម ញើស ខ្លាញ់ខាប់ ទឹកភ្នែក ខ្លាញ់រាវ ទឹកមាត់ ទឹកសំបោរ ទឹករំអិល ទឹកមូត្រ (ទឹកនោម)។
ទឹក: ទំនាក់ទំនងផ្លូវទឹក

ទំនាក់ទំនងផ្លូវទឹក
 ផ្លូវទឹក 
 ទន្លេ 
 សមុទ្រ 
 ទំនប់ទឹក
 ទឹកកក
 ចំហាយទឹក
 ភ្លៀង
 បឹង
ទឹកកកឈូស

រូបភាពតូច|កាលពីដើមរៀងមក ទឹកកកឈូសត្រូវបានគេយកទឹកកកដុំមកឈូសអោយក្លាយជាកំទិចទឹកកក ដែលអាចសូន្យជារាងផ្សេងៗបាន។
ទឹកកកឈូស គឺជាបង្អែម ឬជាភេជ្ជៈមួយប្រភេទដែលពលរដ្ឋសឹងតែគ្រប់គ្នាស្គាល់ និងចូលចិត្តទទួលទាន ។  ទឹកកកឈូសផ្សំឡើងអំពី ទឹកកកដែលគេឈូសឱ្យហ្មត់ ដាក់ក្នុងកែវ លាយគ្រាប់ជី សណ្តែកស្ងោរ ចាហួយខ្មៅ ទឹកស្ករក្រហម អាចមានខ្ទិះដូង និងគ្រឿងផ្សំផ្សេងទៀត ។ រដូវក្តៅទឹកកកឈូសកាន់តែឆ្ងាញ់ ។ នៅហាងធំៗទឹកកកឈូសអាចមានគ្រឿងផ្សំច្រើនជាង ។ភី ផល៖​ «ទឹកកកឈូសចិញ្ចឹមលោក ថាញ់ ង៉ូវ ក្នុងវ័យចាស់ !».​ កោះសន្តិភាព. ០៥ ខែ សីហា ឆ្នាំ ២០២១

ដើម្បីចង់លក់ដាច់បានច្រើន អ្នកលក់ទឹកកកដោយប្រើឈើឈូស តាមបែបបុរាណ ធ្វើទឹកស្ករដោយខ្លួនឯង ។ប៉ូ សាគុន៖ «​ របរលក់ទឹកកកឈូសតាមកង់ ជួយដោះទាល់ជីវភាពគ្រួសារលោក យឿន យន​ »,​​ បទសម្ភាសន៍ ThmeyThmey.com  

ទឹកកកឈូស ធានាថាឃើញហើយចង់ញ៉ាំហ្មង បើឃើញដោយសារទឹកកកឈូស មាន គ្រឿងបន្ថែមច្រើនមុខសំរាប់អោយអតិថិជនជ្រើសរើស ពិសេសនោះគឺ ទឹកស្ករដ៏ផ្អែមមុត មិនមែនតាលាន់ហើយមានសាច់ដូង ។«​​ ធ្លាប់បានសាកទឹកកកឈូសប៊្រេនផ្អែមមុត ពីហាងទឹកស្ករនៅ? », KohSantePheapTV, ២០១៧

ពេលញ៉ាំទឹកកកឈូសកាលនៅក្មេងៗ ពិតជាអនុស្សាវរីយ៍ ដ៏មានន័យមួយ សម្រាប់យុវជនខ្មែរជាច្រើន ។« ទំពារទឹកកកឈូស រំឭកអនុស្សាកាលពីក្មេងៗ នៅ Moto Café », KampuCheers, ២០១៩
ទឹកឃ្មុំមច្ចុរាជ

ទឹកឃ្មុំមច្ចុរាជ (ឈ្មោះថៃ៖ มัจจุราชสีน้ำผึ้ง) គឺជារឿងភាគថៃដែលចាក់ផ្សាយក្នុងឆ្នាំ ២០១៣ ហើយចាក់ផ្សាយនៅលើប៉ុស្តិ៍លេខ ៣។ ខ្សែភាពយន្តនេះត្រូវបានកែសម្រួលចេញពីប្រលោមលោកដោយ ឧបាសិកា គង់កែវ និងសម្តែងដោយ ធារ៉ាដេត វង្សផាន និង ពេជ្រ កក្កណា វង្ស រតនាស៊ីន។
ទឹកឃ្មុំមច្ចុរាជ: មាតិកា

មាតិកា 
គ្រួសារ វិចន្នី និង ផាថាម៉ាគុល មានការសន្យាសម្រាប់កូនដែលមិនទាន់កើត។ បើ​ប្រុស​ស្រី​នឹង​រៀប​ការ​ជាមួយ​គ្នា។ គ្រួសារ វិចន្នី មានកូនស្រីពីរនាក់ កូនច្បងមានឈ្មោះ រ៉ូហ្សាណាណៃ និងគូស្នេហ៍របស់នាងគឺ ប្រាវុធ វុទ្ធីសាក់ ។ ប្អូន​ស្រី​ឈ្មោះ រៀម រឿ​ថៃ ស្អាត​ណាស់ ។ ថ្ងៃមួយនៅពេលដែលនាងដឹងថានាងត្រូវបានគេសន្យាថានឹងរៀបការជាមួយក្មេងប្រុសម្នាក់ឈ្មោះ ប៉ាត នៃគ្រួសារ ផាថាម៉ាគុល នៅ ខេត្តសុខោទ័យ នាងតែងតែខឹងព្រោះនាងគិតថាវាសនារបស់នាងគឺដូច្នេះហើយនាងត្រូវតែរៀបការជាមួយបុរសជនបទ។ នៅពេលដែលនាងបានដឹងពីអាថ៌កំបាំងដ៏ធំបំផុតនោះគឺថា ប្អូនស្រីរបស់នាងគ្រាន់តែជាកូនចិញ្ចឹមប៉ុណ្ណោះ ជាមួយនឹងល្បិច និងល្បិចទាំងអស់របស់នាង នាងបានបង្ខំ រ៉ូហ្សាណាណៃ ឱ្យធ្វើពិធីភ្ជាប់ពាក្យ។ នេះ​ជា​កំហុស​ក្នុង​ជីវិត​របស់​នាង ហេតុ​អ្វី​បាន​ជា​នាង​យំ​ពេល​មាន​អ្វី​គ្រប់​យ៉ាង​ទៅ​តាម​ផ្លូវ​របស់​នាង ព្រោះ... តាំង​ពី​ថ្ងៃ​ដំបូង​ដែល​នាង​បាន​ជួប ប៉ាត នាង​មិន​អាច​ជឿ​ភ្នែក​នាង​ពី​ជនបទ​បាន​ឡើយ ប៉ុន្តែ ប៉ាត មាន​អ្វី​គ្រប់​យ៉ាង​ដែល​មនុស្ស​ស្រី​ប្រាថ្នា .

ត្រូវបោះបង់ស្នេហា ហើយរៀបការជាមួយមនុស្សដែលមិនស្រលាញ់នាង អ្នកដែលមើលជីវិតដោយភ្នែកគ្រាប់កាំភ្លើង តើជីវិតរបស់ រ៉ូហ្សាណាណៃ នឹងទៅជាយ៉ាងណា? ពេលនាងក្រឡេកមើលបុរសដែលត្រូវហៅថាប្តីរបស់នាង ហើយស្រែកថា "អ្នកមិនមែនជាមនុស្សទេ" តើជីវិតរបស់នាងនឹងទៅជាយ៉ាងណា?

ចំណែក​ប៉ាតវិញ គាត់​មិន​ជឿ​លើ​ស្នេហា​ទេ ស្នេហា​ជា​ភាព​ប្រណីត​ដែល​ធម្មជាតិ​បង្កើត​ឡើង​ដើម្បី​លួង​មនុស្ស។ ស្ត្រីនៅក្នុងភ្នែករបស់គាត់គ្រាន់តែជាមនុស្សលោភលន់ដែលត្រូវការលុយដើម្បីបំពេញតម្រូវការជីវិត។ គាត់មានអារម្មណ៍ប្រមាថនៅពេលដែលគាត់ត្រូវរៀបការជាមួយក្មេងស្រីនោះ ពួកគេបានកុហកដើម្បីបំពេញការសន្យារបស់ពួកគេ ដោយអនុញ្ញាតឱ្យគាត់រៀបការជាមួយកូនស្រីចិញ្ចឹមរបស់គ្រួសារ។ អ្នកត្រូវប្រគល់មកវិញនូវអ្វីដែលអ្នកបានទទួល។

កន្លែង​ដ៏​ឃោរឃៅ និង​សាហាវ​បំផុត​ក្នុង​ចិត្ត​មនុស្ស​គឺ​កំហឹង និង​ភាព​ល្ងង់ខ្លៅ តើ​ស្នេហា​អាច​កើត​មាន​លើ​ទឹកដី​នេះ​បាន​ទេ? តើ​មាន​ផ្កា​ស្នេហ៍​សម្រាប់​ឃ្មុំ និង​មេអំបៅ​ហោះ​ទៅ​ធ្វើ​ទឹកឃ្មុំ​សម្រាប់​ជីវិត​ទេ?
ទឹកឃ្មុំមច្ចុរាជ: តារាសម្ដែង

តារាសម្ដែង 

 ធារ៉ាដេត វង្សផាន ជា ប៉ាត ផាថាម៉ាគុល
 ពេជ្រ កក្កណា វង្ស រតនាស៊ីន ជា រ៉ូហ្សាណាណៃ ពឿង វិចនី
 វ៉ារិទ្ធ ទិព្វហ្គូមត ជា ឧត្តមសេនីយ៍ឯក ប្រាវុធ ថី ប៉ូលរ៉ាឆាតា
 អភិនីយ៉ា សក្កុល រឿន សុខ ជា រមណីយដ្ធាន
 ភីតសានូ នីម ស័ក្តិ ជា ពូតាវី
 អាភីសាដា ក្រៃកុងកា ជា អ៊ូរ៉ាត់
 ស៊ូរីយ៉ុន អារុណវឌ្ឍនាគុល ជា មន្រ្តី/អនុសេនីយ៍ឯក វ៉ារ៉ាត
 បរម​វុទ្ធី ហរិន្ទ​ទិត្យ ជា ឈិត
 សាវេត សាមីប៉ាក ជា បឋម
 ផាសិន ប៊ុណ្ណាយ៉ាត ជា ឡាំផាវ
 ណាថារីកា ថាមប្រេដាណាន ជា សាំង ចាន់
 ហ្គូនចនណាអយុធ្យា ជា បាយុង
 ស៊ូឆាវ ពុងវីឡៃ ជា ណុបផារ៉ាត់
ទឹកឃ្មុំមច្ចុរាជ: ការវាយតម្លៃ

ការវាយតម្លៃ 
ភាគការវាយតម្លៃ
(Rating)១២៦.៩៣៤៦.៧៥៧.០៦៧.០៧៦.៣៨៩៨.៣១០១១៨.៥១២៧.៥១៣៧.១១៤៧.៨១៥មធ្យម
ទឹកចិត្តកូនខ្មែរស្នេហ៍ស្និតកំណាព្យ

{| cellspacing="0" cellpadding="0" width=100% style="border:2px solid #00FF00; padding:0px;"
|-
| colspan="2" style="background:#00EE21; text-align:center; padding:2px; border-bottom:1px #00FF00 solid;" |
ទឹកចិត្តកូនខ្មែរស្នេហ៍ស្និតកំណាព្យ (បទ ត្រឡាចឡើងទ្រើង)
|-
| valign="top" style="padding:8px 8px 0px 8px; background:#F5FAFF;" | 
ទឹកចិត្តកូនខ្មែរស្នេហ៍ស្និតកំណាព្យ (បទ ត្រឡាចឡើងទ្រើង)
(១) ប្រឹងរិះគិត ប្រិតរៀនគូរ ស៊ូទ្រាំខំប្រឹង

ដានព្រលឹង ដឹងព្រលិត ដិតជាប់ស្នាមដាន

បានចិញ្ចែង បែងចិញ្ចាច បាចសាចនឹងបាន

ប្រាប់សន្ដាន ប្រាណសន្ដោស ខុសឆ្គងជួយប្រាប់។

(២) ដឹងយ៉ាងច្បាស់ ដាស់យល់ច្បាប់ ចាប់ចុងជួនដឹង

សព្ទ័មិននឹង ស៊ឹងមិននៅ ទៅជាកិត្តិសព្ទ័

ចាប់អារម្មណ៍ ចំអត្ថរស ឈ្មោះកាព្យដែលចាប់

ចុងលំដាប់ ចាប់លំដោយ អោយចេះជួនចុង។

(៣) ថែរក្សា ថារៀនសព្វ ចប់ហើយត្រូវថែ

ប្រុងស្ម័គ្រស្នេហ៍ ប្រែស្មោះសរ ត្រដត្រៀមប្រុង

ក្នុងសំណាញ់ ក្នាញ់សំណើច សើចនៅខាងក្នុង

កសំយ៉ុង ក្នុងសយ្យាសន៍ ជៀសក្ដីអំពល់។
និពន្ធដោយ សុខគឹមហេង០៦​ តុលា ២០១០

Category:កំណាព្យ