navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
បុណ្យសែនព្រះខែ: Vietnamese version

Vietnamese version 
The Mid-Autumn festival is named "Tết Trung Thu" in Vietnamese.
The Vietnamese version of the holiday recounts the legend of Cuội, whose wife accidentally urinated on a sacred banyan tree, taking him with it to the Moon. Every year, on the mid-autumn festival, children light lanterns and participate in a procession to show Cuội the way to Earth.[6]
In Vietnam, Mooncakes are typically square rather than round, though round ones do exist. Besides the indigenous tale of the banyan tree, other legends are widely told including the story of the Moon Lady, and the story of the carp who wanted to become a dragon.[6]
One important event before and during Vietnamese Mid-Autumn Festival are lion dances. The dances are performed by both non-professional children group and trained professional groups. Lion dance groups perform on the streets go to houses asking for permission to perform for them. If accepted by the host, "the lion" will come in and start dancing as a wish of luck and fortune and the host gives back lucky money to show thankfulness.
បុណ្យសែនព្រះខែ: Dates

Dates 
The Mid-Autumn Festival is held on the 15th day of the eighth month in the Chinese calendar, which is in September or early October in the Gregorian calendar. In 2010 the Mid-Autumn Festival fell on September 22. It will occur on these days in coming years:[7]
 2011: September 12
 2012: September 30
 2013: September 19
 2014: September 8
 2015: September 27
 2016: September 15
 2017: October 4
 2018: September 24
 2019: September 13
 2020: October 1
 2021: September 21
 2022: September 10
 2023: September 29
 2024: September 15
បុណ្យឯករាជ្យជាតិកម្ពុជា

បុណ្យឯករាជ្យជាតិកម្ពុជា250px វិមានឯករាជ្យកម្ពុជាប្រារព្ធដោយ ជនជាតិខ្មែរតំណាងជាតិ ប្រទេសកម្ពុជាប្រភេទបុណ្យបុណ្យឯករាជ្យជាតិបង្កើតដោយ នរោត្តមសីហនុកាលបរិច្ឆេទ ៩ វិច្ឆិកា ១៩៥៣ថ្ងៃកំណត់ថ្ងៃ៩ រៀងរាល់ខែវិច្ឆិកា កំណើតទ័ពកម្ពុជា កងយោធពលខេមរៈភូមិន្ទចំនួនកងទ័ព 380,000 នាក់ក្រោមស្ថាប័ន ក្រសួងការពារជាតិ 
 ក្រសួងមហាផ្ទៃ

បុណ្យឯករាជ្យជាតិកម្ពុជា (បារាំង: Fête de l'indépendance du Cambodge) (អង់គ្លេស: Independence Day of Cambodia) គឺជាទិវាបុណ្យជាតិ ដែលត្រូវបានប្រារព្ធធ្វើឡើងជារៀងរាល់ឆ្នាំនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដោយកំណត់កាលបរិច្ឆេទរៀងរាល់ថ្ងៃទី 9 ខែវិច្ឆិកា ដែលធ្វើឡើងនៅទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា រដ្ឋការកម្ពុជាទាំងអស់ត្រូវធ្វើការរំលឹកខួបជារៀងរាល់ឆ្នាំ រំំលឹកដល់ស្មារតីកងទ័ពជាតិកម្ពុជា ក៏ដូចជាការរំលឹកដល់ស្នាដៃព្រះវីរៈមហាក្សត្រកម្ពុជា គឺព្រះបាទ នរោត្តមសីហនុ ដែលបានទាមទារឯករាជ្យភាពកម្ពុជាពីប្រទេសបារាំង នៅថ្ងៃទី 9 ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ 1953 ។ នៅថ្ងៃរំលឹកខួបបុណ្យឯករាជ្យជាតិនេះ មន្ត្រីរាជការ និង មន្ត្រីរដ្ឋការកម្ពុជាទាំងអស់ត្រូវបានឈប់សំរាកចំនួន ១ថ្ងៃផងដែរ ។ John Bowman (2000) Columbia Chronologies of Asian History and Culture, Publisher: Columbia University Press p.512 ISBN: 9780231500043, 0231500041
បុត្រាជ័យ

រូបភាពតូច
រូបភាពតូច|ផែនទីដែលផ្តិតទីតាំង ទីក្រុងបុត្រាជ័យ
បុត្រាជ័យ  មានឈ្មោះជាផ្លូវការថា ដែនដីសហព័ន្ធនៃបុត្រាជ័យ ( ម៉ាឡេ ៖ Wilayah Persekutuan Putrajaya ) គឺ​ជា​រាជធានី​ដែល​បាន​គ្រោងទុក​ដែល​មាន​មុខងារ​ជា​រាជធានី​រដ្ឋបាល និង​ជា​រាជធានី​តុលាការ​របស់​ប្រទេស​ម៉ាឡេស៊ី។ អាសនៈរបស់រដ្ឋាភិបាលសហព័ន្ធនៃប្រទេសម៉ាឡេស៊ីត្រូវបានផ្លាស់ប្តូរនៅឆ្នាំ ១៩៩៩ ពីទីក្រុង គូឡាឡាំពួ ទៅ បុត្រាជ័យ ដោយសារតែការចង្អៀតណែន និងការកកស្ទះនៅក្នុងអតីត ខណៈពេលដែលអាសនៈរបស់តុលាការនៃប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ក្រោយមកត្រូវបានផ្លាស់ទៅ បុត្រាជ័យ ក្នុងឆ្នាំ ២០០៣ ។ គូឡាឡាំពួនៅតែជារាជធានីជាតិរបស់ប្រទេសម៉ាឡេស៊ីតាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ហើយនៅតែជាអាសនៈរបស់ប្រមុខរដ្ឋ (យ៉ាងឌី ពើរទោនអាហ្គូង) និងសភាជាតិ (សភាម៉ាឡេស៊ី) ក៏ដូចជាជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្ម និងហិរញ្ញវត្ថុរបស់ប្រទេសផងដែរ។  ការបង្កើត បុត្រាជ័យ គឺជាគំនិតរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រី មហាធារ មហាម៉ាត់ ។  ការអភិវឌ្ឍន៍ បុត្រាជ័យ បានចាប់ផ្តើមនៅក្នុងខែសីហា ឆ្នាំ ១៩៩៥ ហើយវាត្រូវបានបញ្ចប់ដោយចំណាយប៉ាន់ស្មានចំនួន ៨.១ ពាន់លានដុល្លារ។ នៅថ្ងៃទី ១ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០០១ បុត្រាជ័យ បានក្លាយជាដែនដីសហព័ន្ធទីបីរបស់ម៉ាឡេស៊ី បន្ទាប់ពីទីក្រុង គូឡាឡាំពួរ ក្នុងឆ្នាំ ១៩៧៤ និង ឡាបួ៊ន ក្នុងឆ្នាំ ១៩៨៤ ។
បុត្រីរបស់ កន្ទប៌ធម៌

បុត្រី​នៃ​កន្ទប៌ធម៌ ( ឆ្នាំ.៦៥៣) ដែល​គេ​មិន​ស្គាល់​ឈ្មោះ គឺ​ជា ​មហេសី​ដែល​គ្រង​រាជ្យ ​នៅ ​ប្រទេស​ចម្ប៉ា ក្នុង ? –៦៥៣។ 

នាង​ជា​បុត្រី​របស់​ព្រះបាទ កន្ទប៌ធម៌ ​និង​ជា​ប្អូន​ស្រី​របស់​ព្រះបាទ ប្រភសធម៌ ។ Coedès, George (1975-06-01). The Indianized States of Southeast Asia. University of Hawaii Press. p. 71. ISBN 978-0-8248-0368-1.

ប្រភសធម៌ដើមឡើយបានឡើងសោយរាជ្យបន្ទាប់ពីការសោយទីវង្គត់របស់បិតាព្រះអង្គ  កន្ទប៌ធម៌។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ នៅឆ្នាំ ៦៤៥ រដ្ឋមន្ត្រីម្នាក់របស់ស្តេចបានសម្លាប់ទាំងស្តេច និងបុរសទាំងអស់នៃគ្រួសាររាជវង្ស ដើម្បីគាំទ្រដល់ក្មួយរបស់ស្តេច ភទ្រេស្វរវម៌ [ jp ] ។ នេះ​មិន​បាន​បន្សល់​ទុក​ឲ្យ​បុរស​ឡើង​សោយរាជ្យ​ទេ ដូច្នេះ​រាជបល្ល័ង្ក​បាន​ទៅ​ដល់​ម្តាយមីង​របស់​ភទ្រេស្វរវម៌នៅ​ពេល​ព្រះបាទ​ភទ្រស្វរវម៌​ត្រូវ​បាន​ពួក​រដ្ឋមន្ត្រី​ទម្លាក់​ពី​តំណែង។ Coedès, George (1975-06-01). The Indianized States of Southeast Asia. University of Hawaii Press. p. 71. ISBN 978-0-8248-0368-1.   

នេះ​បើ​យោង​តាម ​សៀវភៅ​ថ្មី​របស់​ថាង ​ពេល ភទ្រេស្វរវម៌ [ jp ] ត្រូវបានទម្លាក់ បុត្រីរបស់ កន្ទប៌ធម៌ បានក្លាយជាព្រះមហាក្សត្រិយានី ឡើងសោយរាជ្យដោយរដ្ឋមន្ត្រីនៃចម្ប៉ា។ ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា ព្រះមហាក្សត្រ​ស្រី​មិន​អាច​រក្សា​ស្ថិរភាព​ប្រទេស​បាន​ឡើយ។ ដូច្នេះ ពួក​អ្នក​បម្រើ​បាន​នាំ ​ព្រះ​បាទ​វិក្រាន្តវម្ម៌ទី​១ ទៅ​ប្រទេស​ចំប៉ា ហើយ​តាំង​ទ្រង់​ជា​ស្ដេច​ថ្មី។ ពេល ​ព្រះ​បាទ​វិក្រាន្តវម្ម៌ទី​១ បាន​ឡើង​សោយរាជ្យ​នៅ​ប្រទេស​ចម្ប៉ា ព្រះ​នាង​បាន​ឡើង​ពី​ក្សត្រិយ៍​ដែល​សោយរាជ្យ​ទៅ​ជា ​មហេសី ​របស់​ព្រះអង្គ។ New Book of Tang, vol. 222; "國人立頭黎婿婆羅門為王，大臣共廢之，更立頭黎女為王。諸葛地者，頭黎之姑子，父得罪，奔真臘。女之王不能定國，大臣共迎諸葛地為王，妻以女。"

ក្នុង ​សៀវភៅ​ថ្មី​ថាង ​មិន​ស្គាល់​ឈ្មោះ​ទេ ហើយ​នាង​ទើប​តែ​ហៅ​ថា​ជា​កូន​ស្រី​របស់​កន្ទប៌ធម៌។ New Book of Tang, vol. 222; "國人立頭黎婿婆羅門為王，大臣共廢之，更立頭黎女為王。諸葛地者，頭黎之姑子，父得罪，奔真臘。女之王不能定國，大臣共迎諸葛地為王，妻以女。"

ឈ្មោះ​ដែល​គេ​ណែនាំ​សម្រាប់​នាង​គឺ ឥសានវម្ម៌ ។[ ត្រូវការដកស្រង់ ]
បុព្វកថាដែនដីបរិសុទ្ធ

thumb|ព្រះពុទ្ធអាមីតាភៈ(កណ្តាល)ព្រះពោធិសត្វអវលោកិតេស្វារៈ (ស្តាំ)ព្រះពោធិសត្វមហាស្ថាមប្រាប្តៈ(ឆ្វេង)
EN: Pure Land Buddhism
បុព្វកថាដែនដីបរិសុទ្ធ: ប្រពៃណីដែនដីបរិសុទ្ធ

ប្រពៃណីដែនដីបរិសុទ្ធ

គោលដៅនៃការបដិបត្តិ ព្រះពុទ្ធសាសនា គឺដើម្បីសម្រេចការត្រាស់ដឹង និងឆ្លងផុតការវិលកើតវិលស្លាប់- ពោលគឺសម្រេចនូវពុទ្ធភូមិ ។ ក្នុងប្រពៃណីមហាយាន ល័ក្ខខ័ណ្ឌដំបូងសម្រាប់ពុទ្ធភូមិ គឺពោធិចិត្ត អ្នកមានមហិច្ឆតា ប្រាថ្នាការត្រាស់ដឹង ដើម្បីផលប្រ យោជន៍នៃសត្វលោកទាំងអស់ រួមទាំងខ្លួនឯងផង ។

ដោយមកពីសត្វលោក មានកំរិតជំនឿនិងការទោរទន់ ផ្សេងៗគ្នា ថ្នាក់នៃការបង្រៀន និងវិធីនៃការបង្រៀនជាច្រើន បានត្រូវរៀបរៀងឡើង ដើម្បីឲ្យបានដល់គ្រប់គ្នា ។ ជាប្រពៃណី គម្ពីរទាំងឡាយនិយាយអំពី ព្រះធម៌៨ម៉ឺន៤ពាន់ គឺថាមានវិធីរាប់ពុំអស់ ទៅតាម ស្ថានភាព ពេលវេលា និងអ្នកស្តាប់ ។ វិធីទាំងនេះ ជាវិធីស័ក្តសិទ្ធិ- ឱសថខុសគ្នា ប្រើចំពោះបុគ្គល ដែលមានជម្ងឺខុសគ្នា នៅពេលផ្សេងគ្នា ប៉ុន្តែវាត្រូវតែល្អ ហើយពេញបរិបូណ៌ ។ ក្នុងវិធីនិមួយៗ ការធ្វើបានសម្រេច ឬមិនបានសម្រេច នៃការបដិបត្តិ របស់ បុគ្គលម្នាក់ៗ ស្ថិតនៅលើជំរៅ នៃការប្រតិបត្តិន៍ ហើយនិងចិត្តរបស់ខ្លួន គឺសេចក្តីយល់ដឹង ។
បុព្វកថាដែនដីបរិសុទ្ធ: កម្លាំងផ្ទាល់ខ្លួន កម្លាំងដទៃ

កម្លាំងផ្ទាល់ខ្លួន កម្លាំងដទៃ

ចំណែកនៃវិធីរបស់ព្រះធម៌ និងសូត្រដែលវិធីត្រូវលើក យកមកពន្យល់ក្នុងនោះ មាន២គឺវិធីពឹងលើកម្លាំងផ្ទាល់ខ្លួន ហើយនិងវិធី ដែលពឹងលើជំនួយ របស់ព្រះពុទ្ធនិងព្រះពោធិសត្វ ។ ជាប្រពៃណី មណ្ឌលសិក្សា ព្រះពុទ្ធសាសនា ភាគច្រើន ប្រើវិធីពឹងកម្លាំង ផ្ទាល់ខ្លួនៈ សេចក្តីចំរើនក្នុងផ្លូវ នៃការត្រាស់ដឹង សម្រេចបានត្រឹមតែ ដោយសារការអត់ធ្មត់និងប្រឹងប្រែង ដ៏មោះមុតផ្ទាល់ខ្លួនឯង ។ ព្រោះតែមានការទាក់ទង នឹងការតម្រូវនិងការខិតខំ មណ្ឌលសិក្សា នៃប្រពៃណីកម្លាំងផ្ទាល់ខ្លួន ទាំងអស់ត្រូវមានការលំអៀង ក្នុងអារាម ។ ពួកគ្រហស្ថជាទូទៅ មានមុខងារត្រឹមតែ ជាអ្នកឧបត្ថម្ភ ឯអ្នកមានសទ្ធាជ្រាលជ្រៅ ចូលទៅកាន់ ក្រុមភិក្ខុឬភិក្ខុនី ។ ប្រពៃណីនេះ គឺថេរវាទហើយនិងហ្សេន ។

ស្របគ្នាជាមួយនេះ ជាពិសេសបន្ទាប់ពីការរីកចំរើន នៃមហាយាន ហើយនិងការកើនចំនួន នៃព្រះពុទ្ធសាសនាផ្នែកគ្រហស្ថ ប្រពៃណីទន់ភ្លន់ ក៏បានកើតឡើង បញ្ចូលកម្លាំងផ្ទាល់ខ្លួន ជាមួយនឹងកម្លាំងដទៃ- ជំនួយនិងការគាំទ្រ ដែលព្រះពុទ្ធនិងព្រះពោធិសត្វ ផ្តល់ឲ្យដល់ អ្នកស្វែងរកផ្លូវ ដែលស្មោះត្រង់ ។ តំណាងនៃប្រពៃណីនេះ ភាគច្រើនគឺ មណ្ឌលសិក្សា ក្រុមភាគតិចឯសោតេរិក ហើយនិងដែនដីបរិសុទ្ធ ។ យ៉ាងណាក៏ដោយខុសគ្នាពីហ្សេន ដែនដីបរិសុទ្ធ មិនយកចំណងទាក់ទង រវាងគ្រូនឹងសិស្ស និងសាលារងគុរុ និងពិធីបន់ស្រន់ ថាជាសំខាន់ទេ ។ ម៉្យាងទៀត ទិសដៅរបស់ដែនដីបរិសុទ្ធ- កំណើតក្នុងដែនដីសុខាវតី តាមរយៈឫទ្ធិបារមីនៃ អធិដ្ឋានរបស ព្រះពុទ្ធអាមិតាភៈ ជាគោលដៅពិតប្រាកដ ពិតមែនតែត្រូវឲ្យយល់ច្បាស់ ក្នុងកំរិតជាច្រើនថ្នាក់ ។ ក្នុងទីនោះហើយ ដែលមានការទាក់ទាញចិត្ត និងកម្លាំងនៃដែនដីបរិសុទ្ធ ។
បុព្វកថាដែនដីបរិសុទ្ធ: សទ្ធា អធិដ្ឋាន និងការអនុវត្តន៍

សទ្ធា អធិដ្ឋាន និងការអនុវត្តន៍

កត្តាទាំង៣នេះ ជាជើងទ្រ នៃព្រះពុទ្ធសាសនាដែនដីបរិសុទ្ធ ។ កាលណាជើងទ្រ ទាំង៣នេះមាន ការយកកំណើតក្នុងដែនដីបរិសុទ្ធ នឹងបានសម្រេច ។ សទ្ធាគឺជំនឿទៅលើអធិដ្ឋានរបស់ព្រះពុទ្ធអាមីតាភៈ (សុខាវតីវ្យូហសូត្រ) ដើម្បីជួយស្រោចស្រង់ សត្វ លោកទាំងអស់ ដែលសូត្រព្រះនាមព្រះអង្គ ហើយនិងជំនឿទៅលើ ធម្មជាតិដើមរបស់ខ្លួន ដែលជាធម្មជាតិដូចគ្នា ជាមួយនឹងធម្មជាតិព្រះអង្គដែរ (សូត្រព្រះនាមព្រះពុទ្ធ គឺសូត្រចិត្ត) ។ អធិដ្ឋានគឺការប្តេជ្ញាចិត្ត ដើម្បីឲ្យបានទៅកើត ក្នុងដែនដីបរិសុទ្ធ- ក្នុងចិត្តបរិសុទ្ធរបស់ខ្លួន ថាឲ្យបានរឹងជំហរ នឹងជួយស្រោចស្រង់ ខ្លួនឯងនិងជួយអ្នកដទៃ ។ ការអនុវត្តន៍ ជាទូទៅគឺ ការសូត្រព្រះនាមរបស់ព្រះពុទ្ធ ដរាបដល់ចិត្តរបស់ខ្លួន ស្រុះស្រួលគ្នាជាមួយនឹង ព្រះពុទ្ធអាមិតាភៈ មានន័យថា ដរាបដល់ចិត្តបានអារម្មណ៍ មូលតែមួយ ។ សមាធិនិងបញ្ញា ក៏កើតឡើងបានក្នុងពេលនោះ ។

សទ្ធា អធិដ្ឋាន និងការអនុវត្តន៍ ទាំងអស់មាន៣ ប៉ុន្តែតាមពិតរាប់តែមួយ ។ គេអាចនិយាយថា កំណើតក្នុងដែនដីបរិសុទ្ធ អាស្រ័យដោយល័ក្ខខ័ណ្ឌ ១(សទ្ធា) ឬ២(សទ្ធានិងអធិដ្ឋាន) ឬ៣(សទ្ធា អធិដ្ឋាន និងការអនុវត្តន៍) ព្រោះល័ក្ខខ័ណ្ឌមួយៗ មានទាំងអស់ នៅក្នុងនោះស្រាប់ ។ គេយកវាមកប្រើ ទៅតាមក្រុមអ្នកស្តាប់ និងពេលវេលា ជួយឲ្យសត្វមានជីវិត បានទៅកើតក្នុងដែនដីបរិសុទ្ធ ដែលជាឈ្នាន់ ឡើងទៅកាន់ពុទ្ធភូមិ ។
បុព្វកថាដែនដីបរិសុទ្ធ: ការផ្ទេរបុណ្យកុសល

ការផ្ទេរបុណ្យកុសល

បណ្តូលនៃប្រពៃណីដែនដីបរិសុទ្ធ គឺរូបភាពនៃព្រះពោធិសត្វធម្មការា អនាគតព្រះពុទ្ធអាមិតាភៈ ដែលជាតួយ៉ាងសម្រាប់បង្ហាញ នូវឧត្តមគតិនៃព្រះពោធិសត្វ និងទ្រឹស្តីនៃការឧទ្ទិសបុណ្យកុសល ។ ការឧទ្ទិសបុណ្យកុសលនេះ ជាប្រភពនៃអធិដ្ឋានបារមី ឬបារមីដទៃ ក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាដែនដីបរិសុទ្ធ ។

/ គំនិតមហាយាន ដែលព្រះពុទ្ធអាច ចែករំលែកបារមី ដល់អ្នកដទៃ ជាសញ្ញានៃការផ្លាស់ប្តូរនៃសម័យប្រវត្តិសាស្រ្ត ដែលបង្កើតមហាយាន អំពីអ្វីដែលគេហៅថា...ព្រះពុទ្ធសាសនាដើម...។ អ្នកកាន់សាសនាមហាយាន សន្សំបុណ្យកុសល មិនគ្រាន់តែសំរាប់ជាសម្ភារៈ នៃការត្រាស់ដឹងផ្ទាល់ខ្លួន ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែដើម្បីការបណ្តុះកុសល ជាទូទៅដែលអាចចែករំលែកស្មើគ្នា ដោយជនដទៃ ។ នេះគឺជាន័យពិត នៃបរិណាមនា (ការ ផ្ទេរកុសល) គឺថាបង្វិលបុណ្យកុសលរបស់ខ្លួន ទៅឲ្យអ្នកដទៃ ដើម្បីផលប្រយោជន៍របស់អ្នកនោះ ។
មូលហេតុនៃការប្រព្រឹត្តិនេះ ដែលហាក់ដូចជាផ្ទុយ នឹងច្បាប់នៃកម្មផល អាចយកមកពន្យល់ ក្នុងវគ្គបន្ទាប់នេះ ដែលទាក់ទងទៅនឹង ព្រះ១អង្គក្នុងចំណោម៣អង្គ នៃដែនដីបរិសុទ្ធ គឺព្រះពោធិសត្វអវលោកិតេស្វារៈ (គន់ យីន)...
អ្នកខ្លះក្នុងចំណោមពួកយើង អាចសួរថា តើឥទ្ធិពលនៃកម្ម អាចកែប្រែបានដោយការសូត្រទន្ទេញព្រះនាម របស់ព្រះពោធិសត្វគន់យីន? សំនួរនេះជាប់ទាក់ទងនឹង ការកើតក្នុង សុខាវតី (ដែនដីបរិសុទ្ធ) ហើយគេអាចឆ្លើយថា ការបួងសួងដោយសូត្រ ព្រះនាមគន់យីន ជាការបង្កើតហេតុមួយ ដែលទៅរុញច្រានកម្មពីមុនភ្លាម ។ យើងដឹងថា ឧបមាមេឃងងឹត មានពពកក្រាស់នៅខាងលើ អាចមានភ្លៀងធ្លាក់ចុះមក ។ ប៉ុន្តែយើងក៏ដឹងដូច្នេះទៀតថា ប្រសិនបើមានខ្យល់ខ្លាំងបក់មក ពពកក៏ត្រូវខ្យល់ផាត់ទៅទីឆ្ងាយ ហើយយើងក៏គ្មានភ្លៀងដែរ ។ ដូចគ្នានឹងការប្រៀបធៀបនេះដែរ ការបន្ថែមកត្តា ធំមួយ អាចផ្លាស់ប្តូរទិស របស់កម្មទាំងមូលបាន ។

អ្នកកាន់សាសនាថេរវាទ និងមហាយាន អាចគាំទ្រការអនុវត្តន៍ នៃការផ្ទេរកុសល ទៅឲ្យអ្នកដទៃ ដោយគ្រាន់តែ ទទួលយល់ព្រមនូវគំនិត ថាជារបស់តែមួយ ។ ក្នុងរឿងព្រះពោធិសត្វគន់យីន ដោយការហៅព្រះនាម របស់ព្រះនាង យើងបង្ហាញខ្លួនយើងដល់ព្រះនាង ហើយដោយសារការបង្ហាញខ្លួននេះ បុណ្យកុសលរបស់ព្រះនាង ក៏ហូរចុះមកដល់យើង ។ បុណ្យកុសល ដែលបានពីព្រះនាង ក៏បណ្តេញកម្មអាក្រក់ របស់យើង ចេញ ហើយយើងក៏បានរួចខ្លួន អំពីវិបត្តិភ័យ ។ ច្បាប់នៃកម្មផល នៅតែមានដដែល ។ អ្វីដែលបានកើតឡើងនោះ គឺកម្មល្អដ៏ខ្លាំងក្លា និងធំធេងមួយ គ្របសង្កត់លើកម្មអាក្រក់ មួយទៀត ដែលខ្សោយជាង ។
បុព្វកថាដែនដីបរិសុទ្ធ: សទ្ធានិងចិត្ត

សទ្ធានិងចិត្ត

សទ្ធាជាគ្រឿងសំខាន់ នៃព្រះពុទ្ធសាសនា ដែនដីបរិសុទ្ធ ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ បញ្ញាឬចិត្ត ក៏មានមុខងារសំខាន់ដែរ តែមើលពុំសូវឃើញ ។ ការទាក់ទងគ្នាទៅវិញទៅមក នេះបានបង្ហាញច្បាស់លាស់ ក្នុងគម្ពីរសូត្រសមាធិថាៈ អ្នកធ្វើអំពើបាបធ្ងន់បំផុត ដូចជាសម្លាប់ម្តាយ-ឪពុករបស់ខ្លួនជាដើម នៅតែអាចទៅកើត ក្នុងដែនដីបរិសុទ្ធបាន ប្រសិនបើនៅពេលរៀបនឹងស្លាប់ អ្នកនោះផ្ចង់ចិត្តចំពោះទៅលើ ព្រះនាមរបស់ព្រះពុទ្ធ មួយទៅ១០ដង ដោយជំនឿនិងសេចក្តីស្មោះ យ៉ាងខ្លាំងបំផុត ។
វគ្គនេះអាចយល់បាន នៅថ្នាក់២ ។ ថ្នាក់ទី១ គឺថ្នាក់នៃការរស់នៅរាល់ថ្ងៃ ដូចជាជនឧក្រិដ្ឋអាក្រក់បំផុត កាលណាបានកែខ្លួនឲ្យល្អ ដូចដើមវិញហើយ លែងមានគ្រោះកាចដល់សង្គមមនុស្សទៀតហើយ ជននោះអាចត្រូវគេ អភ័យទោសឲ្យបាន ។ ជនមានបាប កាលណាបានស្តាយក្រោយ និងខមាទោសដោយពិតហើយ ក៏អាចតាមរយៈអធិដ្ឋានបារមីរបស់ ព្រះពុទ្ធអាមិតាភៈ ទៅកើតក្នុងដែនដីបរិសុទ្ធ ទោះបីក្នុងថ្នាក់ទាបបំផុតក៏ដោយ ។ ដូច្នេះ ដែនដីបរិសុទ្ធ ផ្តល់សេចក្តីសង្ឃឹម ដល់មនុស្សគ្រប់គ្នា ហើយជាមួយគ្នានេះ ច្បាប់នៃកម្មផល នៅតែមានដដែល ។ ថ្នាក់ទី២គឺថ្នាក់នៃចិត្ត ដូចព្រះសង្ឃរាជទី៦ បានបង្រៀនថាៈ គំនិតចោលម្សៀត១កើតឡើង ធ្វើឲ្យគេមានភាពជាមនុស្សសាមញ្ញ រីឯគំនិតទី២ ដែលជាគំនិតត្រាស់ដឹង កើតឡើង ធ្វើឲ្យគេក្លាយទៅជាព្រះពុទ្ធ ។

អាស្រ័យហេតុនេះ នៅពេលដែលជនមានបាប សុំខមាទោសចំពោះអំពើបាបរបស់ខ្លួនហើយផ្ចង់ស្មារតីចំពោះទៅលើ ព្រះនាមរបស់ព្រះពុទ្ធ ដោយសេចក្តីស្មោះបំផុត ហើយដោយអារម្មណ៍មូលតែមួយ ក្នុងខណៈនោះ ជននោះក្លាយជាអ្នកដឹងខ្លួន ចូលទៅកាន់ខ្សែនៃអរិយបុគ្គល ដោយស្ងាត់ស្ងៀម ។ នៅពេលនោះ តើការត្រាស់ដឹងនិងពុទ្ធភូមិ អាចនៅឆ្ងាយយ៉ាងណា? គម្ពីរសូត្រសមាធិ បានប្រកាសថាៈ ដែនដីរបស់ព្រះពុទ្ធអាមីតាភា នៅមិនឆ្ងាយពីទីនេះទេ! ។

(ដោយព្រះគ្រូថេរៈ ធិច តៀន តាំ - បកប្រែជាភាសាខ្មែរដោយ ហេង ជា. ២០១២)

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះពុទ្ធសាសនា
បុព្វបទនៅក្នុងប្រព័ន្ធខ្នាតអន្តរជាតិ

នៅក្នុងប្រព័ន្ធខ្នាតអន្តរជាតិ គេមានកំនត់ប្រើបុព្វបទមួយចំនួនសំរាប់សំគាល់ពហុគុណរបស់​ខ្នាតនានា។
+ បុព្វបទនៅក្នុងប្រព័ន្ធខ្នាតអន្តរជាតិ 1000m 10n ឈ្មោះជាភាសាបារាំង និមិត្តសញ្ញា តាំងពីឆ្នាំ ឈ្មោះជាភាសាខ្មែរ 10008 1024 yotta Y ១៩៩១ យ៉ុតតា 10007 1021 zetta Z ១៩៩១ ហ្សិតតា 10006 1018 exa E ១៩៧៥ អិចសា 10005 1015 péta P ១៩៧៥ ប៉េតា 10004 1012 téra T ១៩៦០ តេរ៉ា 10003 109 giga G ១៩៦០ ហ្គីហ្គា 10002 106 méga M ១៩៦០ មេហ្គា 10001 103 kilo k ១៧៩៥ គីឡូ 10002/3 102 hecto h ១៧៩៥ ហិកតូ 10001/3 101 déca da ១៧៩៥ ដេកា 10000 100 - - - (ខ្នាត) 1000-1/3 10-1 déci d ១៧៩៥ ដេស៊ី 1000-2/3 10-2 centi c ១៧៩៥ សង់ទី 1000-1 10-3 milli m ១៧៩៥ មីល្លី 1000-2 10-6 micro µ ១៩៦០ មីក្រូ 1000-3 10-9 nano n ១៩៦០ ណាណូ 1000-4 10-12 pico p ១៩៦០ ពីកូ 1000-5 10-15 femto f ១៩៦៤ ហ្វង់តូ 1000-6 10-18 atto a ១៩៦៤ អាត់តូ 1000-7 10-21 zepto z ១៩៩១ ហ្សិបតូ 1000-8 10-24 yocto y ១៩៩១ យ៉ុកតូ
ចំនាំ៖
 គីឡូក្រាមជាខ្នាតអន្តរជាតិតែមួយគត់ដែល​មានប្រើបុព្វបទ។ ហេតុនេះគេមិនអាចបន្ថែមបុព្វបទខាងលើ​ដោយផ្ទាល់ទៅលើវាបានទេ (ឧ៖ µkg មីក្រូគីឡូក្រាម)។ សូមប្រើបុព្វបទទាំងនេះជាមួយខ្នាត ក្រាម វិញ។
 ខ្នាតសីតុណ្ហភាពដូចជា °C, °K, °F ក៏ដូចជាខ្នាតមុំ គេមិនប្រើបុព្វបទខាងលើនេះទេ។

+ បុព្វបទបុរាណ 10n ឈ្មោះជាភាសាបារាំង និមិត្តសញ្ញា ឈ្មោះជាភាសាខ្មែរ 104 myria ma មីរីយ៉ា 10-4 myrio mo មីរីយ៉ូ
បុព្វបទនៅក្នុងប្រព័ន្ធខ្នាតអន្តរជាតិ: សូមមើលផងដែរ

សូមមើលផងដែរ 
 ប្រព័ន្ធខ្នាតអន្តរជាតិ
 ខ្នាតគោលនៅក្នុងប្រព័ន្ធខ្នាតអន្តរជាតិ
 ខ្នាតកំលាយនៅក្នុងប្រព័ន្ធខ្នាតអន្តរជាតិ

fi:Kansainvälinen yksikköjärjestelmä#Kerrannaisyksiköt
បុព្វប្រវត្តិសាស្ត្រតិ

បុព្វប្រវត្តិសាស្ត្រ (prehistory) គឺជាការសិក្សាប្រវត្តិមនុស្សលោក មុនពេលមានឯកសារសរសេរ។ គេអាចតាមដានបាន ដោយសិក្សាសំណល់ឆ្អឹង និងសំណល់ឧបករណ៍ផ្សេងៗ ដែលគេបានគាស់កាយឃើញ គេបែងចែកបុព្វប្រវត្តិសាស្ត្រជាបី យុគ ដែលមានដូចតទៅ៖ ១- 

 យុគថ្មចាស់ (paléolithique) ៖ ភាគច្រើននៃជីវិតទី៤នៃធរណី (quaternaire) មកដល់ឆ្នាំ ៨០០០ មុនគ.ស.។ ជីវិតទី ៤ នៃធរណី គឺសម័យដែលធាតុអាកាសចាប់ត្រជាក់ខ្លាំង ហើយទឹកកករឹងទាំងអស់ (ចាប់ផ្តើមពី ២ ទៅ ៣ លានឆ្នាំមុន)។ មនុស្ស លោកកើតឡើងក្នុងជីវិតទី ៤ នៃធរណីនោះ។ ក្នុងយុគថ្មចាស់, មនុស្សកាន់តែចេះធ្វើឧបករណ៍ផ្សេងៗ (វាយបំបកថ្ម ហើយ ចាំងឲ្យស្រួច), បើឆ្អឹងនឹងភ្លុក, មានសិល្ប:ខ្លះ (គំនូរក្នុងរូងភ្នំឡាស្កូ, បារាំង) ។ 
 យុគថ្មកណ្ដាល (mésolithique ពីឆ្នាំ ៨០០០ មុន គ.ស. ដល់ ៣០០០ មុន គ.ស. ហួសពីការរកចិញ្ចឹមជីវិត ដោយបរបាញ់ គេឃើញលេចចេញនូវសេដ្ឋកិច្ចជាដំណាំដាំដុះ។ ការចេះប្រើប្រាស់ដែក ក៏ចាប់ផ្ដើមឡើងហើយ។ 
 យុគថ្មថ្មី (néolithique ពី ៣០០០ មុន គ.ស. ដល់ ១៥០០ មុន គ.ស. ។ មនុស្សចេះកាត់សំលៀងថ្ម, ធ្វើ និង បំពង់ចាន់ ដារា (១៩៧៨) «កម្ពុជា និងសហពន្ធ័ឥណ្ឌូចិន​»​ ទំព័រទី៦

រីឯកាលសម័យបុរេប្រវត្តិ (, ) គឺជាកាលសម័យដែលចាប់ផ្ដើមពីការកកើតមនុស្សលើផែនដី ប្រហែល ៥ លានឆ្នាំមុន និង បញ្ចប់ដោយការបង្កើតអក្សរប្រហែល ៦០០០ ឆ្នាំកន្លងទៅ។
បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប

alt=refer to caption|ស្តាំ|រូបភាពតូច| រូបគំនូរពីទស្សនាវត្តី Punch ចុះថ្ងៃទី២៨ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៨៩៦។ វាបានបង្ហាញស្តេចស៊ុលតង់ អាប់ឌុល ហាមីដទី២ នៅពីមុខខិត្តប័ណ្ណដែលប្រកាសពី ការរៀបចំឡើងវិញ នៃចក្រភពអូតូម៉ង់។ តម្លៃរបស់ចក្រភពត្រូវបានប៉ាន់ប្រមាណថា £៥ លាន (£ ៥៧០ លានក្នុង២០១៩ [1] ) ។ រុស្ស៊ី បារាំង និង អង់គ្លេស ត្រូវបានចុះបញ្ជីជាអ្នកដឹកនាំការរៀបចំឡើងវិញ។ គំនូរជីវចលនេះបានចំអកឲ្យ ស្ថានភាពដុនដាបនៃសេដ្ឋកិច្ចអូតូម៉ង់នៅពេលនោះ។
" បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប " គឺជាស្លាកមួយដែលត្រូវបានផ្តល់ឱ្យប្រទេសមួយនៅក្នុង ទ្វីបអឺរ៉ុប ដែលជួបប្រទះការលំបាកផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច ភាពចលាចលក្នុងសង្គម ឬភាពក្រីក្រ។

អធិរាជនីកូឡាសទី១នៃចក្រភពរុស្ស៊ី ត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាមនុស្សដំបូងគេដែលប្រើពាក្យ "បុរសឈឺ" ដើម្បីពិពណ៌នាអំពី ចក្រភពអូតូម៉ង់ នៅពាក់កណ្តាលសតវត្សទី១៩។   លក្ខណៈនេះមាននៅក្នុង " សំណួរភាគខាងកើត " នៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រការទូត ដែលសំដៅទៅលើ ការធ្លាក់ចុះ នៃចក្រភពអូតូម៉ង់ទាក់ទងនឹង តុល្យភាពអំណាចនៅអឺរ៉ុប ។  បន្ទាប់ពី ការរំលាយចក្រភពអូតូម៉ង់ នៅដើមសតវត្សទី២០ ពាក្យនេះត្រូវបានអនុវត្តចំពោះប្រជាជាតិដទៃទៀត។ នៅក្នុងការប្រើប្រាស់សម័យទំនើប ពាក្យនេះបានប្រឈមមុខនឹងការរិះគន់ដោយសារតែប្រភពដើមរបស់វា និងការប្រើប្រាស់ហួសហេតុដែលអាចប្រកែកបាន។ 

ពេញមួយទសវត្សឆ្នាំ១៩៦០ ដល់ទសវត្សឆ្នាំ១៩៨០ ពាក្យនេះក៏ត្រូវបានប្រើប្រាស់គួរឱ្យកត់សម្គាល់បំផុតសម្រាប់ ចក្រភពអង់គ្លេស នៅពេលដែល បានបាត់បង់ឋានៈជាមហាអំណាចរបស់ខ្លួន នៅពេលដែល ចក្រភព ដួលរលំ ហើយនៅលើ កោះ បានជួបប្រទះនឹងការកាត់បន្ថយឧស្សាហកម្មក្នុងកម្រិតធំ គួបផ្សំនឹងអតិផរណាខ្ពស់ និងចលាចលក្នុងឧស្សាហកម្ម ដូចជា រដូវរងានៃការមិនសប្បាយចិត្ត។ រួមទាំងការស្វែងរកប្រាក់កម្ចីពី មូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ (IMF)។ ចាប់តាំងពីពាក់កណ្តាលទសវត្សឆ្នាំ២០១០ និងដល់ឆ្នាំ២០២០ ពាក្យដែលត្រូវបានប្រើសម្រាប់ប្រទេសអង់គ្លេស បានចាប់ផ្តើមមានការពេញនិយមឡើងវិញបន្ទាប់ពី Brexit  វិបត្តិតម្លៃនៃជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ និង ជម្លោះឧស្សាហកម្ម និងកូដកម្ម បានក្លាយជារឿងធម្មតា។
បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប: ការប្រើប្រាស់ដំបូង

ការប្រើប្រាស់ដំបូង 
អធិរាជនីកូឡាសទី១ (ប្រហែល ១៨២៥–១៨៥៥) ដែលកំពុងស្វែងរកការពង្រីកទឹកដីទៅផ្នែកខ្លះនៃចក្រភពអូតូម៉ង់ក្នុងអំឡុងពេល សំណួរភាគខាងកើត បានពិពណ៌នាប្រទេសទួរគីថា "ឈឺ" ឬ "បុរសឈឺ" ក្នុងអំឡុងពេលជួបជាមួយ ព្រះអង្គម្ចាស់អូទ្រីស មីទើនីច (កាន់តំណែងឆ្នាំ១៨០៩–១៨៤៨) នៅ មុនឆេនក្រាត ពីរខែបន្ទាប់ពី សន្ធិសញ្ញាហ៊ុនការអ៊ីគើឡេស៊ី ក្នុងខែកញ្ញា ឆ្នាំ១៨៣៣។ នៅក្នុងការសំណេររបស់គាត់ មីទើនីច បាននិយាយថាគាត់បានប្រកែកប្រឆាំងនឹងការវាយតម្លៃលក្ខណៈនេះ។    តាមធម្មតា រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសមីទើនីច បានជំទាស់នឹងការចាត់តាំងចក្រភពអូតូម៉ង់ថាជា "មនុស្សឈឺនៃច្រក បូសហ្វ័រើស " ពីព្រោះនេះអាចនាំឱ្យប្រទេសរបស់គាត់ ចក្រភពអូទ្រីស ក្លាយជា "មនុស្សឈឺនៃទន្លេដានូបេ" ។  ប្រវត្ដិវិទូផ្សេងទៀតដែលវាយតម្លៃ " សម្ព័ន្ធមិត្តហូលី " អភិរក្សនិយមនៅសម័យនោះ បានឃើញគោលនយោបាយការបរទេសរបស់ មីទើនីច ស្របតាមស្តេចនីកូឡាស រួមទាំងគោលនយោបាយទៅលើចក្រភពអូតូម៉ង់។
បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប: សង្គ្រាមលោកលើកទីមួយ

សង្គ្រាមលោកលើកទីមួយ 
ក្រោយមក ទស្សនៈនេះបាននាំឱ្យ សម្ព័ន្ធមិត្ត ក្នុង សង្គ្រាមលោកលើកទីមួយ មើលស្រាលចក្រភពអូតូម៉ង់ ដែលនាំឱ្យផ្នែកមួយឈានទៅដល់ យុទ្ធនាការហ្កាលីប៉ូលី ដ៏មហន្តរាយ។     ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ "បុរសឈឺ" នៅទីបំផុតបានដួលរលំបន្ទាប់ពីការបរាជ័យនៅក្នុង ឆាកសមរភូមិមជ្ឈិមបូព៌ានៃសង្គ្រាមលោកលើកទី១ ។
បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប: បារាំង

បារាំង 
ក្នុងអំឡុងទសវត្សឆ្នាំ១៩៥០ ប្រទេសបារាំង ត្រូវបានកំណត់ថាជា "បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប" ដោយសារតែការរួមបញ្ចូលគ្នានៃបញ្ហាសេដ្ឋកិច្ច និងសុទិដ្ឋិនិយមដែលបាត់បង់ចាប់តាំងពីប្រទេសនេះត្រូវបាន បង្កើតឡើងឡើងវិញ បន្ទាប់ពី សង្គ្រាមលោកលើកទីពីរ ។  នៅឆ្នាំ ១៩៥៣ លោក ប៉ូល រេណូត បានពិពណ៌នាអំពីប្រទេសបារាំងដោយប្រើពាក្យនេះចំពោះ សភាជាតិ ។ 

របាយការណ៍ឆ្នាំ២០០៧ ដោយ ម័រហ្កាន ស្តេនលី បានសំដៅទៅប្រទេសបារាំងថាជា "បុរសឈឺថ្មីនៃអឺរ៉ុប" ។  ពាក្យនេះត្រូវបានបញ្ជាក់ជាថ្មីក្នុងខែមករា ២០០៤ ដោយកាសែតអឺរ៉ុបដូចជា The Guardian និង .   ពួកគេបានបញ្ជាក់ពីភាពពីតប្រាកដនៃរឿងនេះជាមួយនឹងភាពអត់ការងារធ្វើខ្ពស់របស់ប្រទេសបារាំង កំណើនសេដ្ឋកិច្ចខ្សោយ និងទិន្នផលឧស្សាហកម្មក្រីក្រ។
បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប: អាល្លឺម៉ង់

អាល្លឺម៉ង់ 
នៅចុងទស្សវត្សឆ្នាំ១៩៩០ ប្រទេសអាឡឺម៉ង់ ត្រូវបានគេដាក់ឈ្មោះនេះជាញឹកញាប់ដោយពាក្យនេះ ដោយសារតែបញ្ហាសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួន ជាពិសេសដោយសារតែការចំណាយនៃ ការបង្រួបបង្រួមអាល្លឺម៉ង់ឡើងវិញ ក្រោយឆ្នាំ១៩៩០ ដែលត្រូវបានគេប៉ាន់ប្រមាណថាមានចំនួនលើសពី ១.៥ ពាន់លានអឺរ៉ូ(សេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ Freie Universität Berlin ) ។ "The real sick man of Europe", The Economist.  វាត្រូវបានបន្តប្រើនៅដើមទសវត្សឆ្នាំ ២០០០ ហើយនៅពេលដែលប្រទេសអាល្លឺម៉ង់បានធ្លាក់ចូលទៅក្នុងវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចនៅឆ្នាំ ២០០៣។  ផ្ទុយទៅវិញ អត្ថបទឆ្នាំ ២០០៦ របស់ The Guardian បានពិពណ៌នាអំពីសេដ្ឋកិច្ចអាល្លឺម៉ង់ក្រោម ការដឹកនាំរបស់លោកស្រី អេនជេឡា ម៉ាកែល ថាជា "ការរស់ឡើងវិញ" ពីស្ថានភាព "បុរសឈឺ" ពីមុនរបស់ប្រទេស។  ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ នៅពេលដែលប្រទេសអាឡឺម៉ង់កំពុងជួបប្រទះបញ្ហាសេដ្ឋកិច្ចម្តងទៀតនៅក្នុងទសវត្សឆ្នាំ២០២០ ក្តីបារម្ភអំពីលក្ខណៈ "បុរសឈឺ" បានកើតមានឡើងវិញ ដោយប្រធាន វិទ្យាស្ថានកៀល លោក ម៉ូរីត្ស ស្ល៊ូឡារីក បាននិយាយថា "ប្រសិនបើប្រទេសអាល្លឺម៉ង់មិនចង់ក្លាយជា "បុរសអឺរ៉ុប" ម្តងទៀតទេនោះ ឥឡូវនេះ ត្រូវតែបង្វែរការយកចិត្តទុកដាក់របស់ខ្លួនយ៉ាងក្លាហានទៅកាន់វិស័យរីកចម្រើននៅថ្ងៃស្អែក ជាជាងចំណាយប្រាក់រាប់ពាន់លានយ៉ាងភ័យខ្លាច ដើម្បីការពារឧស្សាហកម្មដែលពឹងផ្អែកលើថាមពលកាលពីម្សិលមិញ»។
បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប: អ៊ីតាលី

អ៊ីតាលី 
នៅឆ្នាំ១៩៧២ អ្នកនយោបាយ PSDI លោក ល្វីហ្គី ព្រែទី បានសរសេរសៀវភៅមួយដែលមានចំណងជើងថា Sick Italy ( ) នៅក្នុងនោះ គាត់និយាយថា ប្រទេសអ៊ីតាលី មានហានិភ័យក្នុងការក្លាយជា "បុរសឈឺរបស់អឺរ៉ុប ដែលបង្ហាញថាមិនអាចបន្តជំហានបានភ្លាមៗ នៅពេលដែលប្រទេសបានឈានដល់ដំណាក់កាលដំបូងនៅលើផ្លូវទៅកាន់សុខុមាលភាព"។ 

នៅខែឧសភាឆ្នាំ២០០៥ ចំណងជើងនេះត្រូវបានគេសន្មតថាជាប្រទេសអ៊ីតាលីម្តងទៀតដោយ The Economist បានពិពណ៌នាថាវាជា "បុរសឈឺពិតប្រាកដនៃអឺរ៉ុប" ។ នេះសំដៅទៅលើភាពលំបាកខាងរចនាសម្ព័ន្ធ និងនយោបាយរបស់ប្រទេសអ៊ីតាលី ដែលគិតថានឹងរារាំងកំណែទម្រង់សេដ្ឋកិច្ច ដើម្បីចាប់ផ្តើមកំណើនសេដ្ឋកិច្ចឡើងវិញ។ នៅឆ្នាំ២០១៨ប្រទេសអ៊ីតាលី ត្រូវបានគេហៅម្តងទៀតថាជា "បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប" បន្ទាប់ពីជាប់គាំងក្រោយការបោះឆ្នោត។   នៅក្នុងឆ្នាំ ២០០៨ នៅក្នុងគំនិតមួយដែលរិះគន់វិធីសាស្រ្តរបស់ប្រទេសក្នុងការធ្វើកំណែទម្រង់សេដ្ឋកិច្ច កាសែត Daily Telegraph ក៏បានប្រើពាក្យនេះដើម្បីពិពណ៌នាអំពីប្រទេសអ៊ីតាលី  ដូចទៅនឹង CNBC op-ed ក្នុងឆ្នាំ២០២០ ដែរ "Op-Ed: Italy, the 'sick man of Europe', tries to administer its own medicine".
បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប: រុស្ស៊ី

រុស្ស៊ី 
ចក្រភពរុស្ស៊ី នៅឆ្នាំ១៩១៧ ត្រូវបានពិពណ៌នាថាជា "បុរសឈឺនៃទ្វីបអឺរ៉ុប" នៅក្នុងការបោះពុម្ពនៃ កាសែត New York Times ពីឆ្នាំនោះ។ នៅក្នុងអត្ថបទឆ្នាំ១៩១៧ ដោយ លោក ឆាល រីឆាត ក្រេន ពាក្យប្រៀបធៀបជំងឺត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយផ្ទាល់បន្ថែមទៀត ដោយចក្រភពបានពិពណ៌នាថាជា "ការរងទុក្ខពីការលេបថ្នាំហួសកម្រិតនៃសម័យទំនើបនិយមជ្រុលក្នុងគំនិតកំណែទម្រង់សង្គមនិយម" និង "គ្រោះថ្នាក់សម្រាប់អ្នកជំងឺស្ថិតនៅក្នុងការពិតដែលថាការក្លែងបន្លំច្រើនពេក។ ហើយ​អ្នក​ជំនាញ​ដែល​ល្ងង់ខ្លៅ​កំពុង​ប្រជែង​គ្នា​ទាមទារ​សិទ្ធិ​ឱ្យ​ចូល​ដេក​នៅលើ​គ្រែ និងដឹក​ច្រមុះ»។  

នៅរុស្ស៊ី សម័យក្រោយសូវៀតក៏ត្រូវបានគេសំដៅទៅលើរឿងនេះផងដែរនៅក្នុងសៀវភៅ 2007 Kremlin Rising: Vladimir Putin's Russia and the End of Revolution ដោយ ភីទ័រ ប៊ែកឃើ និង ស៊ូសាន ក្លាស៊ើ Peter Baker, Susan Glasser, Kremlin Rising: Vladimir Putin's Russia and the End of Revolution (Washington, D.C.: Potomac Books, 2007), pp. 179–176. និងដោយ ម៉ាក ស្តេន នៅក្នុងសៀវភៅឆ្នាំ២០០៦ របស់គាត់ America Alone: The End of the World as We Know It  ។ 

បន្ទាប់ពី ការបះបោររបស់ក្រុមវ៉ាកនើ ក្នុងអំឡុងពេល ការឈ្លានពានរបស់រុស្ស៊ីលើអ៊ុយក្រែន (ហើយការយល់ឃើញនៃភាពទន់ខ្សោយរបស់ វ្ល៉ាឌីមៀពូទីន ក្នុងការប្រឈមមុខនឹងវា) អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយ អាឡិចសង់ដឺ ដូគីក បាននិយាយនៅឆ្នាំ ២០២៣ ថា "បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប" ហាក់ដូចជាសមសម្រាប់ រុស្ស៊ីរបស់ពូទីន។
បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប: ចក្រភពអង់គ្លេស

ចក្រភពអង់គ្លេស 
ពេញមួយចុងទសវត្សឆ្នាំ១៩៦០ និង ១៩៧០ ចក្រភពអង់គ្លេស ជួនកាលត្រូវបានកំណត់ថាជា "បុរសអឺរ៉ុប" ជាលើកដំបូងដោយអ្នកអត្ថាធិប្បាយ និងក្រោយមកនៅក្នុងស្រុកដោយអ្នករិះគន់រឿង អាណត្តិទាំងបីរបស់វីលសុន និងកាឡាហ្កាន ដោយសារតែជម្លោះឧស្សាហកម្ម និងដំណើរការសេដ្ឋកិច្ចមិនល្អបើប្រៀបធៀបជាមួយប្រទេសអឺរ៉ុបផ្សេងទៀត។ "The real sick man of Europe", The Economist.  អ្នកសង្កេតការណ៍ខ្លះចាត់ទុកថាសម័យនេះបានចាប់ផ្តើមជាមួយនឹងការទម្លាក់តម្លៃលុយផោនក្នុងឆ្នាំ១៩៦៧ ដោយបញ្ចប់ដោយអ្វីដែលគេហៅថា រដូវរងានៃការមិនសប្បាយចិត្ត នៃឆ្នាំ១៩៧៨-៧៩។ នៅចំណុចផ្សេងៗគ្នាពេញមួយទសវត្សនេះ ប្រទេសជាច្រើនដូចជា អ៊ីតាលី អេស្ប៉ាញ ព័រទុយហ្គាល់ បារាំង និងក្រិក ត្រូវបានសារព័ត៌មានពាណិជ្ជកម្មអាមេរិកលើកឡើងថាកំពុង "ជិតដល់ជំងឺ" ផងដែរ។ នៅរដូវក្តៅឆ្នាំ២០១៧ ចក្រភពអង់គ្លេសត្រូវបានគេហៅម្តងទៀតថាជា "បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប" បន្ទាប់ពីលទ្ធផលនៃ ផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ច អវិជ្ជមាននៃ ការធ្វើប្រជាមតិចេញពីសហភាពអឺរ៉ុប កាលពីឆ្នាំមុនដែលនាំឱ្យមាន Brexit ។ 

ស្កុតឡេន - ប្រទេស ដែលជាផ្នែកមួយនៃ ចក្រភពអង់គ្លេស - ត្រូវបានគេហៅថា "បុរសឈឺអឺរ៉ុប" ជាច្រើនដង ប៉ុន្តែភាគច្រើនសម្រាប់បញ្ហាទាក់ទងនឹងវិស័យសុខាភិបាលរបស់ខ្លួនជាជាងហេតុផលសេដ្ឋកិច្ច។ 

ក្នុងអំឡុងពេលនៃ ជំងឺរាតត្បាត COVID-19 ចក្រភពអង់គ្លេសត្រូវបានគេដាក់ឈ្មោះថាជា "បុរសឈឺនៃអឺរ៉ុប" បន្ទាប់ពីមេរោគឆ្លងវីរុសប្រភេទថ្មី ដែលជាប្រភេទអាល់ហ្វា ដែលនាំឱ្យប្រទេសមួយចំនួនបិទព្រំដែនរបស់ពួកគេចំពោះការធ្វើដំណើរតាមផ្លូវអាកាសរបស់ចក្រភពអង់គ្លេស។ 

ពាក្យ "មនុស្សឈឺអឺរ៉ុប" ក៏ត្រូវបានគេប្រើដើម្បីពិពណ៌នាអំពីចក្រភពអង់គ្លេសនៅដើមទសវត្សឆ្នាំ២០២០ ក្រោមការដឹកនាំ គណបក្សអភិរក្ស ជាពិសេសទាក់ទងនឹងផលប៉ះពាល់សេដ្ឋកិច្ចនៃការចាកចេញពីសហភាពអឺរ៉ុបរបស់ចក្រភពអង់គ្លេស សកម្មភាពឧស្សាហកម្មដែលកំពុងបន្តក្នុងវិស័យសាធារណៈ ភាពចលាចលនៃភាពជាអ្នកដឹកនាំក្នុងបក្ស និងវិបត្តិជីវភាពរស់នៅ។   

គិតត្រឹមខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៣ ស្លាកសញ្ញានេះនៅតែត្រូវបានប្រើជាជាញឹកញាប់ចំពោះចក្រភពអង់គ្លេស ដោយសារអតិផរណា និងការកើនឡើងតម្លៃបន្តបង្កើតភាពមិនច្បាស់លាស់ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចនៅក្នុងប្រទេស។