ថេរគាថា: អនុរុទ្ធត្ថេរ

អនុរុទ្ធត្ថេរ 
[២៥៧] អនុរុទ្ធ ​បាន​លះបង់​នូវ​មាតា បិតា បងប្អូន​ស្រី​ ញាតិ ​និង​បង​ប្អូនប្រុស​ទាំងឡាយ លះបង់​នូវ​កាម​គុណ ៥ ​ហើយ​ចម្រើន​នូវ​ឈាន ។ ​(​ក្នុង​កាលមុន​) អនុរុទ្ធ ជា​អ្នក​បរិបូណ៌​ដោយ​របាំ ​និង​ចម្រៀង ភ្ញាក់រលឹក​ដោយ​គ្រឿង​ប្រគំ ជា​អ្នក​ត្រេកអរ​តែ​ក្នុង​វិស័យ​របស់​មារ ​ក៏​មិន​បាន​ដល់​នូវ​សេចក្ដី​បរិសុទ្ធិ ដោយ​ហេតុ​នោះ​ ។ ​(​ឥឡូវ​នេះ​) អនុរុទ្ធ ​បាន​កន្លង​នូវ​វិស័យ​របស់​មារនុ៎ះ​ហើយ​ ត្រេកអរ​ក្នុង​សាសនា​របស់​ព្រះ​ពុទ្ធ ​បាន​ឆ្លង​ផុត​នូវ​ឱឃៈ​ទាំងពួង ​ចម្រើន​ឈាន ។ អនុរុទ្ធ ​បាន​កន្លង​នូវ​រូប​ សំឡេង ក្លិន រស ផ្សព្វ ជា​ទី​គាប់​ចិត្ត​ទាំងនុ៎ះ ​ចម្រើន​ឈាន ។ អនុរុទ្ធ ជា​បុគ្គល​ម្នាក់ឯង ​មិន​មាន​តណ្ហា​ជាគំរប់​ពីរ​ ជា​អ្នក​ប្រាជ្ញ​មិន​មាន​អាសវៈ​ ត្រឡប់​អំពី​បិណ្ឌបាត ស្វែងរក​នូវ​ចីវរបង្សុកូល​ទាំងឡាយ​ ។ អនុរុទ្ធ ជា​អ្នក​ប្រាជ្ញ ​មាន​យោបល់​មិន​មាន​អាសវៈ​ រើស​កាន់​យក​ គក់​លាង ជ្រលក់ ប្រើប្រាស់ ​នូវ​ចីវរបង្សុកូល​ទាំងឡាយ​ ។ ​បុគ្គល​ណា មាន​សេចក្ដី​ប្រាថ្នា​ច្រើន មិន​មាន​សន្តោស ជា​អ្នក​ច្រឡំ​ដោយ​ពួក​ មាន​ចិត្ត​រាយមាយ ធម៌​ដ៏​លា​មក​ ជា​គ្រឿង​សៅហ្មង​ទាំង​នេះ តែង​កើត​មាន​ដល់​បុគ្គល​នោះ​ ។ ​បុគ្គល​ណា​ ជា​អ្នក​មាន​ស្មារតី ​មាន​សេចក្ដី​ប្រាថ្នា​តិច ជា​អ្នក​សន្តោស ​មិន​មាន​ចិត្ត​ចង្អៀតចង្អល់ ត្រេកអរ​ក្នុង​ទី​ស្ងាត់ ជា​អ្នក​ស្ងាត់ ​មាន​ការ​ព្យាយាម​តឹង​តែង​ជានិច្ច ធម៌ជាកុសល ជាចំណែក​នៃ​ការ​ត្រាស់​ដឹង​ទាំង​នេះ តែង​កើត​មាន​ដល់​បុគ្គល​នោះ ព្រះ​ពុទ្ធជា​មហេសី ទ្រង់​ត្រាស់ថា ​បុគ្គល​នោះ​ ជា​អ្នក​មិន​មាន​អាសវៈ ។ ​ព្រះ​សាស្តា ជា​បុគ្គល​ប្រសើរ​ក្នុង​លោក ទ្រង់​ជ្រាប​នូវ​សេចក្ដី​ត្រិះរិះ​របស់​ខ្ញុំ ក៏​យាង​មក​ដោយ​ឫទ្ធិ ​ដោយ​ព្រះ​កាយ​ដែល​សម្រេច​អំពី​ចិត្ត​ ។ ​ខ្ញុំ​មាន​សេចក្ដី​ត្រិះរិះ ​ក្នុង​កាល​ណា ព្រះ​សាស្តា​ទ្រង់​បាន​សំដែង​នូវ​ធម៌ ​(​មហាបុរិសវិតក្កៈ​) ​ដ៏​លើស​លុប​ក្នុង​កាល​នោះ ព្រះ​ពុទ្ធ ទ្រង់​ត្រេកអរ​ក្នុង​ធម៌ ​ដែល​មិន​មាន​ដំណើរ​យឺតយូរ ​សំដែង​នូវ​ធម៌​ដែល​មិន​មាន​ដំណើរ​យឺតយូរ ។ ​ខ្ញុំ​ដឹង​នូវ​ធម្មទេសនា​របស់​ព្រះ​សាស្តា​នោះ​ហើយ​ ត្រេកអរ​ក្នុង​សាសនា វិជ្ជា ៣ ​ខ្ញុំ​បាន​សម្រេច​ហើយ​ ពុទ្ធសាសនា ​ខ្ញុំ​បាន​ធ្វើ​ហើយ​ ។ ​ខ្ញុំ​បាន​សមាទាន​នេសជ្ជិកង្គធុតង្គ ​អស់​ ៥៥ ឆ្នាំ ​ខ្ញុំ​បាន​ដករំលើ​ង​នូវ​កិរិយាងោកងុយ​អស់​ ២៥ ឆ្នាំ​ហើយ​ ។ ​ព្រះ​ពុទ្ធ ​ព្រះ​អង្គជា​បុគ្គល​នឹង​ធឹង ​មាន​ព្រះ​ទ័យខ្ជាប់ខ្ជួន ​មិន​មាន​ខ្យល់​អស្សាស​បស្សាសៈ​ហើយ ព្រះ​ពុទ្ធ​មាន​ចក្ខុ ​មិន​មាន​កិលេសជា​គ្រឿង​ញាប់ញ័រ ទ្រង់​ប្រារព្ធ​នូវ​សេចក្ដី​ស្ងប់ បរិនិព្វាន​ហើយ​ ។ ​ព្រះ​ពុទ្ធ ទ្រង់​អត់សង្កត់​នូវ​វេទនា ​ដោយ​ព្រះ​ទ័យ​មិន​រួញរា ការ​ផុត​ស្រឡះ​នៃ​ចិត្ត (​របស់​ព្រះ​អង្គ​) ​ដូច​ជាកិរិយារលត់​នៃ​ប្រ​ទី​ប ។ សភាវៈ មាន​ផស្សៈជាគំរប់ ៥ ​របស់​ព្រះ​ពុទ្ធ ជា​អ្នក​ប្រាជ្ញ​នុ៎ះ ​មាន​ក្នុង​ទី​បំ​ផុត ក្នុង​កាល​ឥឡូវ​នេះ​ហើយ​ នាកាល​ព្រះ​សម្ពុទ្ធទ្រង់​បរិនិព្វាន​ហើយ​ ធម៌​ដទៃ ​គឺ​ចិត្ត និង​ចេតសិក ​មិន​មាន​ទៀតទេ ។ ​ម្នាល​ទេវតា ​ឈ្មោះ​ជាលិនី ឥឡូវ​នេះ (​អាត្មា​) ​មិន​មាន​ការ​អាស្រ័យនៅ​ក្នុង​ពួក​ទេវតាទៀត​ឡើយ​ ជាតិសង្សារ ​របស់​អាត្មា​ក៏​អស់​ហើយ​ ឥឡូវ​នេះ​ ភពថ្មី​មិន​មាន​ទេ ។

ភិក្ខុ​ណា​ អាច​ដឹង​ច្បាស់​នូវ​លោក ​មាន​ចំណែក​មួយ​ពាន់ ព្រម​ទាំងព្រហ្មលោក ​ក្នុង​មួយ​រំពេច​បាន​ ភិក្ខុ​នោះ​ ជា​អ្នក​ស្ទាត់​ក្នុង​ឥទ្ធិគុណ ​ក្នុង​ចុតូបបាតញ្ញាណ រមែង​ឃើញ​ពួក​ទេវតា ​ក្នុង​កាល​គួរ​ ។ ​ក្នុង​កាលមុន ​ខ្ញុំ​បាន​កើតជា​បុរស​កំសត់ ​ឈ្មោះ​អន្នភារៈ ជា​អ្នក​ធ្វើ​ការ​ឈ្នួល ​ដើម្បី​អាហារ ​បាន​ផ្គត់ផ្គង់​សមណៈ (​ព្រះ​បច្ចេកពុទ្ធ​) ​ឈ្មោះ​ឧបរិដ្ឋៈ ជា​អ្នក​មាន​យស ។ ​ពួក​ជន​អ្នក​ចេះ​ដឹង តែង​ស្គាល់​ខ្ញុំ​ថា ​ខ្ញុំ​នោះ​ឈ្មោះ​អនុរុទ្ធ កើត​ក្នុង​សក្យត្រកូល ជា​អ្នក​បរិបូណ៌​ដោយ​របាំ ​និង​ចំរៀង ភ្ញាក់​រលឹក​ដោយ​គ្រឿង​ប្រគំ ។ ​ខ្ញុំ​បាន​ឃើញ​ព្រះ​សម្ពុទ្ធ ជាសាស្តា ​មិន​មាន​ភ័យ​អំពី​ទី​ណា ក៏​ញ៉ាំង​ចិត្ត​ឲ្យ​ជ្រះថ្លា​ក្នុង​ព្រះ​សម្ពុទ្ធ​នោះ ហើយ​ចូល​ទៅ​កាន់​ផ្នួស ។ ​ខ្ញុំ​ដឹង​នូវ​បុព្វេនិវាស ​ដែល​ជាលំ​នៅ​របស់​អាត្មា​ធ្លាប់នៅ​ក្នុង​កាល​មុន ​ក្នុង​ទេវលោក​ឈ្មោះ​តាវត្តិង្ស ​បាន​ឋិតនៅ​ក្នុង​ជាតិជាសក្កៈ ​(​ព្រះ​ឥន្ទ្រ​) ។ ​អាត្មា​បាន​ជា​ធំ​ក្នុង​មនុស្ស​ សោយរាជ្យ​អស់​ ៧ ជាតិ ជា​ធំ​លើ​ផែនដី ​មាន​សមុទ្រ​ទាំងបួន ​ជា​ទី​បំ​ផុត មាន​ជ័យជំនះ ជាឥស្សរៈ​ក្នុង​ជម្ពូទ្វីប ប្រៀន​ប្រដៅ ​(​ប្រជាជន​) ​ដោយ​ធម៌ ​មិន​ប្រើដំបង ​និង​គ្រឿង​សស្រ្តា ។ កាល​នោះ ខ្ញុំ​បាន​ឋិត​នៅ​ក្នុង​ទេវលោក ​ដឹង​ច្បាស់​នូវ​ខន្ធ ​ដែល​ធ្លាប់​អាស្រ័យនៅ​ក្នុង​កាលមុន ​អស់​ ១៤ សង្សារវដ្ដ ​(​១៤ ជាតិ​) ​គឺ​ខាង​ទេវលោក​នេះ​ ៧ ជាតិ ​ខាង​មនុស្ស​លោក​នេះ​ ៧ ជាតិ ។ ​

កាលសមាធិ​ប្រកប​ដោយ​អង្គ [សមាធិ​ប្រកប​ដោយ​អង្គ ៥ ​គឺ​បីតិផរណតា ការផ្សាយ​ទៅ​នៃ​បីតិ ១ ចេតោផរណតា ការផ្សាយ​ទៅ​នៃ​ចិត្ត​ ១ អាលោកផរណតា ការ​ផ្សាយ​ទៅ​នៃ​ពន្លឺ ១ បច្ចវេក្ខ​ណា​ ការពិចារ​ណា​ស្ទាត់ ១ និមិត្តំ ការ​ប្រកប​ដោយ​និមិត្ត ​មាន​បរិកម្ម​ជានិមិត្ត ១ ។ អដ្ឋកថា ។] ៥ ​ខ្ញុំ​បាន​ចម្រើន​ឲ្យ​មាន​អារម្មណ៍មូល​តែ​មួយ​ហើយ ខ្ញុំ​ក៏​បាន​សេចក្ដី​ស្ងប់​រម្ងាប់ ទិព្វចក្ខុ​របស់​ខ្ញុំ​ក៏​បរិសុទ្ធ ។ ​ខ្ញុំ​លុះ​បាន​ឋិតនៅ​ក្នុង​ឈាន​ប្រកប​ដោយ​អង្គ ៥ ​ហើយ ក៏​ដឹង​នូវ​ការ​ច្យុតិ ​និង​ការ​កើត ​គឺ​ដំណើរ​មក និង​ដំណើរ​ទៅ (​ព្រម​ទាំង​) ការ​កើត​ឡើង​យ៉ាង​នេះ និង​ការ​ប្រែប្រួល​ទៅ​ជាយ៉ាង​ដទៃ​របស់​សត្វ​ទាំង​ឡាយ​ ។ ​ព្រះ​សាស្ដា ​ខ្ញុំ​បាន​បម្រើ​ហើយ​ ។បេ។ តណ្ហា​ជា​គ្រឿង​នាំ​ទៅ​កាន់​ភព ​ខ្ញុំ​បាន​ដកចោល​ហើយ​ ។ ​ខ្ញុំ​ជា​បុគ្គល​មិន​មាន​អាសវៈ​ លុះ​អស់​ជីវិត ​ខ្ញុំ​នឹង​និព្វាន​ក្រោម​គុម្ព​ឫស្សី ក្នុង​វេឡុវនគ្រាម ​របស់​ពួក​ជន​អ្នក​នៅ​ក្នុង​ដែន​វជ្ជី ។