navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
ព្យញ្ជនៈខ្មែរ(ត): លេខទោ (ៗ)

លេខទោ (ៗ)
សញ្ញានេះគេប្រើសម្រាប់

ក/- ផ្ទួនពាក្យដែលតម្រូវឲ្យថា ឬអានពីរដង,

ខ/- សម្រាប់បញ្ជាក់អំពីចំនួនច្រើន ឬ ពហុវចនៈ ។

 ចំណាំ ៖ មិនមែនកំណត់ថា គ្រប់តែពាក្យដែលត្រូវថាឬអានពីរដងនោះ ត្រូវតែដាក់លេខទោទាំងអស់នោះ ទេ ។ ពាក្យបាលីខ្លះដែលយកមកប្រើក្នុងភាសាខ្មែរ ដូចជា នានា ធម្មសង្វេគ គេត្រូវសរសេរពាក្យ “នានា” នេះត្រួតគ្នាពីរដង ដោយគោរពទៅតាមវិធានបាលី ។ ដូចជាពាក្យថា ឯហិមម…? ។ បើប្រើជាមួយគុណនាម និយាយអំពីពណ៌នោះ ពាក្យស្ទួនដោយប្រើលេខទោ ចង់បញ្ជាក់អំពីប្រភេទពណ៌ ដោយឡែកៗរបស់វត្ថុ ។

ចំពោះពាក្យខ្មែរខ្លះ ដែលមានសំឡេងដដែលៗពីរដងដូចជាបបរ កករ ត្រូវតែសរសេរពីរដងជាន់គ្នាដូច្នេះជាដរាប ។ ហាមដាច់ខាត មិនឲ្យសរសេរ បរៗ, ករៗ, បែបនេះឡើយ ។

 លេខទោប្រើក្នុងករណីបញ្ជាក់ និងប្រៀបធៀប ។

 លេខទោប្រើជាមួយពាក្យមួយព្យាង្គ ។

 លេខទោប្រើជាមួយពាក្យពីរម៉ាត់ ។

 លេខទោប្រើជំនួសពាក្យបីម៉ាត់ឬច្រើនព្យាង្គ ។

  ចំណាំ ៖ លេខទោមិនអាចប្រើផ្ទួនបាននៅខាងចុងពាក្យពិពណ៌នា អំពីរូបរាងមនុសឬសត្វ ដូចជា កូនគោនេះធាត់ទ្រលុកលុក មុខឡើងកំប្លង់ប្លង់ដូចវង់ចន្រ្ទា ។ ស្គមកំព្រឹងព្រឹង ។

 មិនត្រូវប្រើលេខទោនេះក្នុងករណីប្រើពាក្យដដែលច្រើនដង
ព្យញ្ជនៈខ្មែរ(ត): សេចក្ដីបញ្ចប់

សេចក្ដីបញ្ចប់
ក្នុងភាគ២នេះអ្វីដែលសំខាន់ចង់អោយកូនក្មេរដឹងគឺ ប្រឹងស្វែងយល់អំពីអត្តសញ្ញាណខ្លួន ដោយខ្លួនឯង ហើយកុំពឹងពាក់លើឯកសារបរទេសពេក។ សិក្សាពីឈ្មោះភូមិ ឃុំ ស្រុក ខេត្ត ភ្នំ ប្រាសាទ វត្ត រូបចម្លាក់ រឿងព្រេង អក្សរសិល្ប៍ ល្បែងប្រជាប្រិយ របាំ ឈ្មោះឧបករណ៍ភ្លេង ឈ្មោះផ្លែឈើ ប្រពៃណី ទំនៀមទំលាប់ ដែលជាវប្បធម៌មានជីវិត បានបញ្ជាក់អំពីអ្វីដែលជាក្មេរពិតប្រាកដ។

ស្វែងយល់ពីក្មេរ ត្រូវស្វែងយល់ពីព្យញ្ជនៈ ក ដល់ អ ទើបដឹងរឿងពីឫសគល់មកដល់បច្ចុប្បន្ននឹងទៅអនាគត។
ក ការកកើតទឹកដី វប្បធម៌ក្មេរ
អ ពេលដែលយើងដឹងអត្តសញ្ញាណខ្លួនពេលនោះទើបយើងត្រេកអរ មានសេចក្ដីសុខសន្ដិភាព ប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍។
ត្រេកអរ ពាក្យត្រេកអរនេះមាន រ ចំនួន៣
    * រទីមួយតំណាងអតីតកាល
    * រទីពីរតំណាងបច្ចុប្បន្នកាល
    * រទីបីតំណាងអនាគតកាល

ហេតុអ្វីពាក្យត្រេកអរចាំបាច់មានរដល់ទី៣នេះជាប្រស្នា។ រ~រ រ ចង់ត្រេកអរ លុះត្រាតែភ្ជាប់អតីតកាលទៅនឹងបច្ចុប្បន្នកាល បានន័យថាត្រូវដឹងពីអត្តសញ្ញាណខ្លួន ពីឫសគល់របស់ខ្លួន មនុស្សដែលមានប្រភពច្បាស់លាស់ ប្រសើរជាងមនុស្សដែលគ្មានប្រភពច្បាស់លាស់។ ពេលដែលអតីតកាល និង បច្ចុប្បន្នកាលភ្ជាប់គ្នាហើយ ពេលដែលយើងដឹងសាវតារបស់ខ្លួនហើយ នោះយើងនឹងមានមោទនភាពហើយធ្វើអោយប្រទេសខ្លួនរីកចំរើន អភិវឌ្ឍន៍ ពេលនោះហើយដែល រ ទីបីនឹងកើតឡើងបង្គ្រប់ពាក្យ ត្រេកអរនោះ។

រៀបរៀងដោយ សុខគឹមហេង (ទទួលការណែនាំពី លោកអ៊ំគៀត ចាន់ថុន អតីតនិស្សិតវិចិត្រសិល្បៈខេត្តព្រះសីហនុ)

១០ មករា ២០១១
ព្យព្ជានៈក្នុងភាសាជប៉ុន: Hirakana(ហីរ៉ាកាណាក់)

Hirakana(ហីរ៉ាកាណាក់)
Hirakana មាន 46ព្យព្ជានៈ ប្រើសំរាប់ប្រកបពាក្យមួយ ដើម្បីបកប្រែពាក្យមួយ រួចអានចេញជាសំលេងរួចបកប្រែ។
ប្រភេទ ព្យព្ជានៈទោល
ប្រភេទ ព្យព្ជានៈទោល  ក្រុម អ រឺ អ៊  Aអាក់អ៊ិអ៊ុអ៊ែអុAIUEOあいうえおក្រុម ក រឺ គ  Kកាក់គិគុគេកុKAKIKUKEKOかきくけこក្រុម ស រឺ ស៊  S សាក់ ស៊ី ស៊ុ ស៊េ សុSASHIFUSESOさしすせそក្រុម ត រឺ ឆ រឺ ទ  T តាក់ ឆី ទឹស តេ តុTACHITSUTETOたちつてとក្រុម ណ រឺ ន  Nណាក់ណិនុណេណុNANINUNENOななぬねのក្រុម ហ រឺ ហ៊  Hហាក់ហិហូហ៊េហុHAHIHUHEHOはひふへほក្រុម ម រឺ ម៉  Mម៉ាក់ម៉ិម៉ុម៉េមុMAMI MUMEMOまみむめもក្រុម យ យ៉ រឺ យ៊  Yយាក់ - យ៊ុ -យុYA -YU -YOや -ゆ -よក្រុម រ  Rរ៉ាក់រិរ៉ូរ៉េរុRARIRUREROらりるれろក្រុម វ រឺ វ៉  Wវ៉ាក់វី - -វ៉ុ រឺ វុWA - - -WOわゐ - ゑをក្រុម នឹ  NនឺកNん
ព្យព្ជានៈបញ្ចេញសំលេងក្លាយ
 ក(K) ប្រែទៅជា ហ្គ(G) 
 ស(S) ប្រែទៅជា ហ្ស(Z) 
 ត(T) ប្រែទៅជា ដ(D) 
 ហ(H) ប្រែទៅជា ប ប៉ រឺ ប៊(B) 
 ហ(H) ប្រែទៅជា ផ(P)

ក្រុម ហ្គ  Gហ្គាហ្គីហ្គូហ្គេហ្គុGAGIGUGEGOがぎぐげごក្រុម ហ្ស Zហ្សាក់ហ្ស៊ិហ្សូហ្ស៊េហ្សុZAZIZUZEZOざじずぜぞក្រុម ដ ជី រឺ ហ្ស   Dដាក់ជីហ្សូដេដុDAJIZUDEDOだぢづでどក្រុម ប រឺ ប៊  Bបាក់ប៊ិប៊ូប៊ែបុBABIBUBEBOばびぶべぼក្រុម ផ  Pផាក់ផិផូផេផុPAPIPUPEPOぱぴぷぺぽ

ប្រភេទ ព្យព្ជានៈប្រកប ជាមួយ យ៉ាក់(Ya) យ៉ុក(Yu) និង យ៉ុ(Yo)

 ក្រុម ក្យ KYក្យាក់ក្យូកក្យុក KYA KYU KYOきやきゆきよ ក្រុម ហ្ស  SY ហ្សាយ៉ាក់ហ្សាយ៉ូហ្សាយ៉ុ SHA SHU SHOしやしゆしよ ក្រុម ឆយ៉ DY => CHឆយ៉ាក់ឆយ៉ូឆយ៉ុ CHA CHU CHOちやちゆちよ ក្រុម ហយ៉ Hyហយ៉ាក់ហយ៉ូហយ៉ុ HYA HYU HYOひやひゆひよ ក្រុម មយ៉ Myមយ៉ាក់មយ៉ូមយ៉ុ MYA MYU MYOみやみゆみよ ក្រុម រយ៉Ryរយ៉ាក់រយ៉ូរយ៉ុ RYA RYU RYOりやりゆりよ

 ព្យព្ជានៈក្លាយ ប្រកបជាមួយមាន សម្លេង៤ 
 ក្រុម ហ្គយ៉G + (YA YU YO)ហ្គយ៉ាក់(Gya)ហ្គយ៉ូ(Gyu)ហ្គយ៉ុ(Gyo)GYAGYUGYOぎやぎゆぎよ ក្រុម ជេ រឺ ចយ៉D + (YA YU YO)ចយ៉ាក់ រឺ ចាក់(Ja)ចយ៉ូ រឺ ចូ(Ju)ចយ៉ុ រឺ ចូ(Jo)JAJUJOじやじゆじよ ក្រុម បយ៉ាក់B + (YA YU YO)បយ៉ាក់(Bya)បយ៉ូ(Byu)បយ៉ុ(Byo)BYABYUBYOびやびゆびよ ក្រុម ផយ៉P + (YA YU YO)ផយ៉ាក់(Pya)ផយ៉ូ(Pyu)ផយ៉ុ(Pyo)PYAPYUPYOぴやぴゆぴよ
ព្យព្ជានៈក្នុងភាសាជប៉ុន: ប្រភេទ ព្យព្ជានៈទោល

ប្រភេទ ព្យព្ជានៈទោល
ប្រភេទ ព្យព្ជានៈទោល  ក្រុម អ រឺ អ៊  Aអាក់អ៊ិអ៊ុអ៊ែអុAIUEOあいうえおក្រុម ក រឺ គ  Kកាក់គិគុគេកុKAKIKUKEKOかきくけこក្រុម ស រឺ ស៊  S សាក់ ស៊ី ស៊ុ ស៊េ សុSASHIFUSESOさしすせそក្រុម ត រឺ ឆ រឺ ទ  T តាក់ ឆី ទឹស តេ តុTACHITSUTETOたちつてとក្រុម ណ រឺ ន  Nណាក់ណិនុណេណុNANINUNENOななぬねのក្រុម ហ រឺ ហ៊  Hហាក់ហិហូហ៊េហុHAHIHUHEHOはひふへほក្រុម ម រឺ ម៉  Mម៉ាក់ម៉ិម៉ុម៉េមុMAMI MUMEMOまみむめもក្រុម យ យ៉ រឺ យ៊  Yយាក់ - យ៊ុ -យុYA -YU -YOや -ゆ -よក្រុម រ  Rរ៉ាក់រិរ៉ូរ៉េរុRARIRUREROらりるれろក្រុម វ រឺ វ៉  Wវ៉ាក់វី - -វ៉ុ រឺ វុWA - - -WOわゐ - ゑをក្រុម នឹ  NនឺកNん
ព្យព្ជានៈបញ្ចេញសំលេងក្លាយ
 ក(K) ប្រែទៅជា ហ្គ(G) 
 ស(S) ប្រែទៅជា ហ្ស(Z) 
 ត(T) ប្រែទៅជា ដ(D) 
 ហ(H) ប្រែទៅជា ប ប៉ រឺ ប៊(B) 
 ហ(H) ប្រែទៅជា ផ(P)

ក្រុម ហ្គ  Gហ្គាហ្គីហ្គូហ្គេហ្គុGAGIGUGEGOがぎぐげごក្រុម ហ្ស Zហ្សាក់ហ្ស៊ិហ្សូហ្ស៊េហ្សុZAZIZUZEZOざじずぜぞក្រុម ដ ជី រឺ ហ្ស   Dដាក់ជីហ្សូដេដុDAJIZUDEDOだぢづでどក្រុម ប រឺ ប៊  Bបាក់ប៊ិប៊ូប៊ែបុBABIBUBEBOばびぶべぼក្រុម ផ  Pផាក់ផិផូផេផុPAPIPUPEPOぱぴぷぺぽ
ព្យព្ជានៈក្នុងភាសាជប៉ុន: ព្យព្ជានៈបញ្ចេញសំលេងក្លាយ

ព្យព្ជានៈបញ្ចេញសំលេងក្លាយ
 ក(K) ប្រែទៅជា ហ្គ(G) 
 ស(S) ប្រែទៅជា ហ្ស(Z) 
 ត(T) ប្រែទៅជា ដ(D) 
 ហ(H) ប្រែទៅជា ប ប៉ រឺ ប៊(B) 
 ហ(H) ប្រែទៅជា ផ(P)

ក្រុម ហ្គ  Gហ្គាហ្គីហ្គូហ្គេហ្គុGAGIGUGEGOがぎぐげごក្រុម ហ្ស Zហ្សាក់ហ្ស៊ិហ្សូហ្ស៊េហ្សុZAZIZUZEZOざじずぜぞក្រុម ដ ជី រឺ ហ្ស   Dដាក់ជីហ្សូដេដុDAJIZUDEDOだぢづでどក្រុម ប រឺ ប៊  Bបាក់ប៊ិប៊ូប៊ែបុBABIBUBEBOばびぶべぼក្រុម ផ  Pផាក់ផិផូផេផុPAPIPUPEPOぱぴぷぺぽ
ព្យព្ជានៈក្នុងភាសាជប៉ុន: ប្រភេទ ព្យព្ជានៈប្រកប ជាមួយ យ៉ាក់(Ya) យ៉ុក(Yu) និង យ៉ុ(Yo)

ប្រភេទ ព្យព្ជានៈប្រកប ជាមួយ យ៉ាក់(Ya) យ៉ុក(Yu) និង យ៉ុ(Yo)

 ក្រុម ក្យ KYក្យាក់ក្យូកក្យុក KYA KYU KYOきやきゆきよ ក្រុម ហ្ស  SY ហ្សាយ៉ាក់ហ្សាយ៉ូហ្សាយ៉ុ SHA SHU SHOしやしゆしよ ក្រុម ឆយ៉ DY => CHឆយ៉ាក់ឆយ៉ូឆយ៉ុ CHA CHU CHOちやちゆちよ ក្រុម ហយ៉ Hyហយ៉ាក់ហយ៉ូហយ៉ុ HYA HYU HYOひやひゆひよ ក្រុម មយ៉ Myមយ៉ាក់មយ៉ូមយ៉ុ MYA MYU MYOみやみゆみよ ក្រុម រយ៉Ryរយ៉ាក់រយ៉ូរយ៉ុ RYA RYU RYOりやりゆりよ
ព្យព្ជានៈក្នុងភាសាជប៉ុន: ព្យព្ជានៈក្លាយ ប្រកបជាមួយមាន សម្លេង៤

ព្យព្ជានៈក្លាយ ប្រកបជាមួយមាន សម្លេង៤ 
 ក្រុម ហ្គយ៉G + (YA YU YO)ហ្គយ៉ាក់(Gya)ហ្គយ៉ូ(Gyu)ហ្គយ៉ុ(Gyo)GYAGYUGYOぎやぎゆぎよ ក្រុម ជេ រឺ ចយ៉D + (YA YU YO)ចយ៉ាក់ រឺ ចាក់(Ja)ចយ៉ូ រឺ ចូ(Ju)ចយ៉ុ រឺ ចូ(Jo)JAJUJOじやじゆじよ ក្រុម បយ៉ាក់B + (YA YU YO)បយ៉ាក់(Bya)បយ៉ូ(Byu)បយ៉ុ(Byo)BYABYUBYOびやびゆびよ ក្រុម ផយ៉P + (YA YU YO)ផយ៉ាក់(Pya)ផយ៉ូ(Pyu)ផយ៉ុ(Pyo)PYAPYUPYOぴやぴゆぴよ
ព្យព្ជានៈក្នុងភាសាជប៉ុន: katakana(កាតាកាណាក់)

katakana(កាតាកាណាក់)
katakana មាន 46ព្យព្ជានៈ ប្រើសំរាប់ប្រកបពាក្យមួយ ដើម្បីបកប្រែពាក្យមួយ រួចអានចេញជាសំលេងរួចបកប្រែ។
ប្រភេទ ព្យព្ជានៈទោល
ប្រភេទ អ(A) អាក់(A)អិុ(I)អ៊(U)អ៊េ(E)អ៊ុ(O)アイウエオប្រភេទ ក(K)កាក់(Ka)គិ(Ki)គុ(Ku)គេ(Ke)កុ(Ko)下キクケコប្រភេទ ស(S)សាក់(Sa)ស៊ី(Shi)ស៊ុ(Su)ស៊េ(Se)ស៊ូ(So)サシスセソប្រភេទ ត(T)តាក់(Ta)ឆី(Chi)ទឹស(Tsu)តេ(Te)តុ(To)タチツテトប្រភេទ ណ(N)ណាក់(Na)ណិ(Ni)ណុ(Nu)ណេ(Ne)ណុ(No)ナニヌネノប្រភេទ ហ(H)ហាក់(Ha)ហិ(Hi)ហូ(Hu)ហ៊េ(He)ហ៊ុ(Ho)ハヒフへホប្រភេទ ម៉(M)ម៉ាក់(Ma)ម៉ិ(Mi)ម៉ូ(Mu)ម៉េ(Me)ម៉ុ(Mo)まみむめもប្រភេទ យ៉(Y) យាក់(Ya)-យ៊ុ(Yu)-យុ(Yo)ヤユヨប្រភេទ រ៉(R)រ៉ាក់(Ra)រិ(Ri)រ៉ូ(Ru)រ៉េ(Re)រ៉ុ(Ro)ラリルレロប្រភេទ វ៉(W)វ៉ាក់(Wa)---វ៉ុ(Wo) រឺ វ៉ូ(O)ワヲប្រភេទ នឺក(N)នឺក(N)----ン
ព្យព្ជានៈបញ្ចេញសំលេង ហ្គ(G) ហ្ស(Z) ដ(D) ប៊(B) ប៉(P)
ប្រភេទ ហ្គ(G)ហ្គា(Ga)ហ្គី(Gi)ហ្គូ(Gu)ហ្គេ(Ge)ហ្គុ(Go)かキクケこប្រភេទ ហ្ស(Z)ហ្សាក់(Za)ហ្ស៊ិ(Zi)ហ្សូ(Zu)ហ្ស៊េ(Ze)ហ្ស៊ុ(Zo)サシスぜぞប្រភេទ ដ(D)ដាក់(Da)ជី(Ji)ហ្សូ(Zu)ដេ(De)ដុ(Do)タチツテトប្រភេទ ប(B)បាក់(Ba)ប៊ិ(Bi)ប៊ូ(Bu)ប៊ែ(Be)ប៊ុ(Bo)ハヒぶべホប្រភេទ ផ(P)ផាក់(Pa)ផិ(Pi)ផូ(Pu)ផេ(Pe)ផុ(Po)

ប្រភេទ ព្យព្ជានៈប្រកប ជាមួយ យ៉ាក់(Ya) យ៉ុក(Yu) និង យ៉ុ(Yo)

ប្រភេទ ក្យ(Ky)ក្យាក់(Kya)ក្យុក(Kyu)ក្យូក(Kyo)きやきゆきよប្រភេទ ហ្ស(Sh)ហ្សាយ៉ាក់(Sha)ហ្សាយ៉ូ(Shu)ហ្សាយ៉ុ(Sho)しやしゆしよប្រភេទ ឆយ៉(Ch)ឆយ៉ាក់(Cha)ឆយ៉ូ(Chu)ឆយ៉ុ(Cho)ちやちゆちよប្រភេទ ហយ៉(Hy)ហយ៉ាក់(Hya)ហយ៉ូ(Hyu)ហយ៉ុ(Hyo)ひやひゆひよប្រភេទ មយ៉(My)មយ៉ាក់(Mya)មយ៉ូ(Myu)មយ៉ុ(Myo)みやみゆみよប្រភេទ រយ៉(Ry)រយ៉ាក់(Rya)រយ៉ូ(Ryu)រយ៉ុ(Ryo)りやりゆりよប្រភេទ ហ្គយ៉(Gy)ហ្គយ៉ាក់(Gya)ហ្គយ៉ូ(Gyu)ហ្គយ៉ុ(Gyo)ぎやぎゆぎよប្រភេទ ជេ រឺ ចយ៉(J)ចយ៉ាក់ រឺ ចាក់(Ja)ចយ៉ូ រឺ ចូ(Ju)ចយ៉ុ រឺ ចូ(Jo)じやじゆじよប្រភេទ បយ៉ាក់(By)បយ៉ាក់(Bya)បយ៉ូ(Byu)បយ៉ុ(Byo)びやびゆびよប្រភេទ ផយ៉(Py)ផយ៉ាក់(Pya)ផយ៉ូ(Pyu)ផយ៉ុ(Pyo)ぴやぴゆぴよ
ព្យព្ជានៈក្នុងភាសាជប៉ុន: ប្រភេទ ព្យព្ជានៈទោល

ប្រភេទ ព្យព្ជានៈទោល
ប្រភេទ អ(A) អាក់(A)អិុ(I)អ៊(U)អ៊េ(E)អ៊ុ(O)アイウエオប្រភេទ ក(K)កាក់(Ka)គិ(Ki)គុ(Ku)គេ(Ke)កុ(Ko)下キクケコប្រភេទ ស(S)សាក់(Sa)ស៊ី(Shi)ស៊ុ(Su)ស៊េ(Se)ស៊ូ(So)サシスセソប្រភេទ ត(T)តាក់(Ta)ឆី(Chi)ទឹស(Tsu)តេ(Te)តុ(To)タチツテトប្រភេទ ណ(N)ណាក់(Na)ណិ(Ni)ណុ(Nu)ណេ(Ne)ណុ(No)ナニヌネノប្រភេទ ហ(H)ហាក់(Ha)ហិ(Hi)ហូ(Hu)ហ៊េ(He)ហ៊ុ(Ho)ハヒフへホប្រភេទ ម៉(M)ម៉ាក់(Ma)ម៉ិ(Mi)ម៉ូ(Mu)ម៉េ(Me)ម៉ុ(Mo)まみむめもប្រភេទ យ៉(Y) យាក់(Ya)-យ៊ុ(Yu)-យុ(Yo)ヤユヨប្រភេទ រ៉(R)រ៉ាក់(Ra)រិ(Ri)រ៉ូ(Ru)រ៉េ(Re)រ៉ុ(Ro)ラリルレロប្រភេទ វ៉(W)វ៉ាក់(Wa)---វ៉ុ(Wo) រឺ វ៉ូ(O)ワヲប្រភេទ នឺក(N)នឺក(N)----ン
ព្យព្ជានៈបញ្ចេញសំលេង ហ្គ(G) ហ្ស(Z) ដ(D) ប៊(B) ប៉(P)
ប្រភេទ ហ្គ(G)ហ្គា(Ga)ហ្គី(Gi)ហ្គូ(Gu)ហ្គេ(Ge)ហ្គុ(Go)かキクケこប្រភេទ ហ្ស(Z)ហ្សាក់(Za)ហ្ស៊ិ(Zi)ហ្សូ(Zu)ហ្ស៊េ(Ze)ហ្ស៊ុ(Zo)サシスぜぞប្រភេទ ដ(D)ដាក់(Da)ជី(Ji)ហ្សូ(Zu)ដេ(De)ដុ(Do)タチツテトប្រភេទ ប(B)បាក់(Ba)ប៊ិ(Bi)ប៊ូ(Bu)ប៊ែ(Be)ប៊ុ(Bo)ハヒぶべホប្រភេទ ផ(P)ផាក់(Pa)ផិ(Pi)ផូ(Pu)ផេ(Pe)ផុ(Po)
ព្យព្ជានៈក្នុងភាសាជប៉ុន: ព្យព្ជានៈបញ្ចេញសំលេង ហ្គ(G) ហ្ស(Z) ដ(D) ប៊(B) ប៉(P)

ព្យព្ជានៈបញ្ចេញសំលេង ហ្គ(G) ហ្ស(Z) ដ(D) ប៊(B) ប៉(P)
ប្រភេទ ហ្គ(G)ហ្គា(Ga)ហ្គី(Gi)ហ្គូ(Gu)ហ្គេ(Ge)ហ្គុ(Go)かキクケこប្រភេទ ហ្ស(Z)ហ្សាក់(Za)ហ្ស៊ិ(Zi)ហ្សូ(Zu)ហ្ស៊េ(Ze)ហ្ស៊ុ(Zo)サシスぜぞប្រភេទ ដ(D)ដាក់(Da)ជី(Ji)ហ្សូ(Zu)ដេ(De)ដុ(Do)タチツテトប្រភេទ ប(B)បាក់(Ba)ប៊ិ(Bi)ប៊ូ(Bu)ប៊ែ(Be)ប៊ុ(Bo)ハヒぶべホប្រភេទ ផ(P)ផាក់(Pa)ផិ(Pi)ផូ(Pu)ផេ(Pe)ផុ(Po)
ព្យព្ជានៈក្នុងភាសាជប៉ុន: ប្រភេទ ព្យព្ជានៈប្រកប ជាមួយ យ៉ាក់(Ya) យ៉ុក(Yu) និង យ៉ុ(Yo)

ប្រភេទ ព្យព្ជានៈប្រកប ជាមួយ យ៉ាក់(Ya) យ៉ុក(Yu) និង យ៉ុ(Yo)

ប្រភេទ ក្យ(Ky)ក្យាក់(Kya)ក្យុក(Kyu)ក្យូក(Kyo)きやきゆきよប្រភេទ ហ្ស(Sh)ហ្សាយ៉ាក់(Sha)ហ្សាយ៉ូ(Shu)ហ្សាយ៉ុ(Sho)しやしゆしよប្រភេទ ឆយ៉(Ch)ឆយ៉ាក់(Cha)ឆយ៉ូ(Chu)ឆយ៉ុ(Cho)ちやちゆちよប្រភេទ ហយ៉(Hy)ហយ៉ាក់(Hya)ហយ៉ូ(Hyu)ហយ៉ុ(Hyo)ひやひゆひよប្រភេទ មយ៉(My)មយ៉ាក់(Mya)មយ៉ូ(Myu)មយ៉ុ(Myo)みやみゆみよប្រភេទ រយ៉(Ry)រយ៉ាក់(Rya)រយ៉ូ(Ryu)រយ៉ុ(Ryo)りやりゆりよប្រភេទ ហ្គយ៉(Gy)ហ្គយ៉ាក់(Gya)ហ្គយ៉ូ(Gyu)ហ្គយ៉ុ(Gyo)ぎやぎゆぎよប្រភេទ ជេ រឺ ចយ៉(J)ចយ៉ាក់ រឺ ចាក់(Ja)ចយ៉ូ រឺ ចូ(Ju)ចយ៉ុ រឺ ចូ(Jo)じやじゆじよប្រភេទ បយ៉ាក់(By)បយ៉ាក់(Bya)បយ៉ូ(Byu)បយ៉ុ(Byo)びやびゆびよប្រភេទ ផយ៉(Py)ផយ៉ាក់(Pya)ផយ៉ូ(Pyu)ផយ៉ុ(Pyo)ぴやぴゆぴよ
ព្យព្ជានៈក្នុងភាសាជប៉ុន: ហ្កាន់ជី

ហ្កាន់ជី
លេខក្នុងភាសាជប៉ុន
ម៉ោងក្នុងភាសាជប៉ុន
នាទីក្នុងភាសាជប៉ុន
វិនាទីក្នុងភាសាជប៉ុន
ថ្ងៃនៃភាសាជប៉ុន
ខែក្នុងភាសាជប៉ុន
ឆ្នាំក្នុងភាសាជប៉ុន
សតវត្សក្នុងភាសាជប៉ុន
សហស្សវត្សក្នុងភាសាជប៉ុន
ពេលវេលាក្នុងភាសាជប៉ុន
ប្រទេសនីមួយក្នុងភាសាជប៉ុន
ពណ៌នៃភាសាជប៉ុន
កាលនៃភាសាជប៉ុន
ទិសនៃភាសាជប៉ុន
ទម្រង់សំណួរនៃភាសាជប៉ុន
ក្រសួងនានាជាភាសាជប៉ុន
ពណ៌ជាភាសាជប៉ុន
ឧបករណ៍បច្ចេកវិទ្យានៃភាសាជប៉ុន
ខេត្តក្រុងនៃប្រទេសកម្ពុជានៃភាសាជប៉ុន
ព្យាការី

រូបភាពតូច|ការបើកសម្ដែងដល់ព្យាការី: បបូរមាត់អេសាយ ដែលត្រូវបានចាក់ប្រេងតាំងដោយភ្លើង(Prophetic inspiration: Isaiah's Lips Anointed with Fire), គូរដោយ Benjamin West

ព្យាការី (ភាសាអង់គ្លេស: Prophet) ជាបុគ្គលដែលមានទំនាក់ទំនងជាមួយនឹងអង្គស្ថានសួគ៌ ជាពិសេសគឺមានទំនាក់ទំនងជាមួយព្រះ ព្រមទាំងជាអ្នកនិយាយជំនួសព្រះទៀតផង ទាំងបម្រើដោយធ្វើជាអ្នកកណ្ដាលរវាងមនុស្ស និងព្រះ និងជាអ្នកដែលនាំសេចក្ដីដែលខ្លួនបានដឹងស្ថានលើ ដល់មនុស្សផងដែរ។prophet – definition of prophet by the Free Online Dictionary, Thesaurus and Encyclopedia 

ពាក្យព្យាការីអង់គ្លេស prophet គឺជាពាក្យផ្សំមួយរបស់ក្រិក ដែលផ្សំឡើងដោយពាក្យ pro (ជាមុន) និងកិរិយាសព្ទ phesein (ប្រាប់); ដូច្នេះ, a προφήτης (prophḗtēs) គឺជាអ្នកដែលប្រាប់ជាមុនអំពីហេតុការណ៍នាពេលអនាគត  ហើយក៏ជាអ្នកនាំសារពីព្រះដល់មនុស្សដែរ។
ព្យុងយ៉ាង

ព្យុងយ៉ាង (, ប្រកប: ផ្យងយ៉ាង) គឺជារាជធានីនិងទីក្រុងធំរបស់ប្រទេសកូរ៉េខាងជើង កន្លែងដែលគេស្គាល់ថាជា "រាជធានីនៃបដិវត្តន៍" ទីក្រុងព្យុងយ៉ាងមានទីតាំងនៅលើទន្លេថែដុង ប្រហែល 109 គីឡូម៉ែត្រ (68 ម៉ាយ) ហូរចេញពីមាត់របស់វានៅលើសមុទ្រលឿង យោងតាមជំរឿនប្រជាជនឆ្នាំ 2008 មានប្រជាជនចំនួន 3,255,288 នាក់ ទីក្រុងព្យុងយ៉ាងគឺជាទីក្រុងដែលគ្រប់គ្រងដោយផ្ទាល់ () ដែលមានឋានៈស្មើខេត្តនៅកូរ៉េខាងជើង​
ព្យុន បែក-ហ្យុន

ព្យុន បែក-ហ្យុន () ឬត្រូវបានគេស្គាល់កាន់តែល្បីឈ្មោះ បែកហ្យុន គឺជាតារាចម្រៀងនិងតារាសម្តែងកូរ៉េ ។គាត់គឺជាសមាជិកនៃក្រុមក្មេងប្រុសជនជាតិកូរ៉េ-ចិនឈ្មោះ Exo ។
ព្យុន បែក-ហ្យុន: ជីវិតមុនចូលសិល្បះ

ជីវិតមុនចូលសិល្បះ 
បែកហ្យុនកើតនៅថ្ងៃទី ០៦ ខែ ឧសភា ឆ្នាំ ១៩៩២ និង កើតនៅ  Bucheon, Gyeonggi Province កូរ៉េខាងត្បូង។ គាត់មានបងប្រុសម្នាក់ឈ្មោះ Byun Baek-beom ដែលបងគាត់ ៧ ឆ្នាំ។  បែកហ្យុនហ្វឹកហាត់ដើម្បីក្លាយជាអ្នកចម្រៀងនៅពេលគាត់អាយុ ១១ ឆ្នាំ។ គាត់ចង់ក្លាយជាអ្នកចម្រៀងដោយសារ អ្នកចម្រៀងកូរ៉េខាងត្បូងម្នាក់ឈ្មោះ Rain។ គាត់បានចូលរៀននៅវិទ្យាល័យ Jungwon នៅ Bucheon ជាកន្លែងដែលគាត់ជាអ្នកចំរៀងនាំមុខគេក្នុងក្រុមដែលហៅថា Honsusangtae ហើយបានឈ្នះពិធីបុណ្យតន្ត្រីក្នុងស្រុកមួយ។ គាត់បានទទួលមេរៀនព្យាណូពី Kim Hyun-woo សមាជិកក្រុមតន្រ្តីរ៉ុកកូរ៉េខាងត្បូង DickPunks ។ ក្រៅពីសកម្មភាពតន្ត្រី Baekhyun បានហ្វឹកហាត់ជាក្បាច់គុនក្នុងយុវវ័យរបស់គាត់ហើយមានខ្សែក្រវាត់ខ្មៅ 3 នៅហាប់គីដូ។

Baekhyun ត្រូវបានគេប្រទះឃើញដោយក្រុមការងារ SM Entertainment ខណៈពេលដែលគាត់កំពុងសិក្សាដើម្បីប្រឡងចូលវិទ្យាស្ថានសិល្បៈសេអ៊ូល។ ក្រោយមកគាត់បានចូលបម្រើការងារនៅ SM Entertainment ក្នុងឆ្នាំ 2011 តាមរយៈ S.M. Casting System។
ព្យុន បែក-ហ្យុន: ២០១២-២០១៥ ការសម្ដែងលើកដំបូងនិងការចាប់ផ្តើមអាជីព

២០១២-២០១៥ ការសម្ដែងលើកដំបូងនិងការចាប់ផ្តើមអាជីព 
Baekhyun ត្រូវបានគេបង្ហាញជាផ្លូវការថាជាសមាជិកទី 9 របស់ Exo នៅថ្ងៃទី 30 ខែមករាឆ្នាំ 2012 ក្នុងនាមជាអ្នកចម្រៀងដ៏សំខាន់ម្នាក់របស់ Exo ។ [9] ក្រុមនេះបានបង្ហាញជាផ្លូវការកាលពីខែមេសាឆ្នាំ 2012 ហើយតាំងពីពេលនោះមកបានទទួលប្រជាប្រិយភាពនិងភាពជោគជ័យផ្នែកពាណិជ្ជកម្ម។

នៅខែកុម្ភៈឆ្នាំ 2014 Baekhyun និងសមាជិកក្រុម Exo ឈ្មោះ Suho បានក្លាយទៅជាពិធីករធម្មតាសម្រាប់ទូរទស្សន៍ប៉ុស្តិ៍ទូរទស្សន៍ SBS Inkigayo ។ ពួកគេបានចាកចេញពីតំណែងនៅក្នុងខែវិច្ឆិកាឆ្នាំ 2014 ដើម្បីផ្តោតលើការត្រលប់មកវិញរបស់ក្រុមហ៊ុន Exo ។ នៅខែកក្កដាឆ្នាំ 2014 Baekhyun បានបង្ហាញខ្លួនជាលើកដំបូងនៅរោងល្ខោនដោយដើរតួនាទីសំខាន់របស់ដុនបឺវ៉ូដនៅក្នុងផលិតកម្មតន្ត្រីរបស់កូរ៉េខាងត្បូង Singin 'in the Rain ដោយ SMC & C ។

នៅខែមេសាឆ្នាំ 2015 Baekhyun បានចេញបទចម្រៀងទោលដំបូងរបស់គាត់ចាប់តាំងពីការចេញបទចម្រៀង "Beautiful" ជាបទភ្លេងសម្រាប់ Exo Next Door ។ បទចម្រៀងនេះបានក្លាយទៅជាបទចំរៀងដំបូងពីខ្សែភាពយន្តបណ្ដាញទៅតារាងឌីជីថលកំពូល។ នៅខែឧសភាឆ្នាំ 2015 Baekhyun ត្រូវបានគេប្រកាសថានឹងដើរតួក្នុងខ្សែភាពយន្តរឿង Dokgo រួមជាមួយតារាសម្តែង Yeo Jin-goo ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយការផលិតខ្សែភាពយន្តត្រូវបានប្រកាសថាត្រូវបានលុបចោលនៅខែមករាឆ្នាំ 2016 ។ នៅខែធ្នូឆ្នាំ 2015 Baekhyun បានសម្តែងការគោរពចំពោះតារាចម្រៀងកូរ៉េខាងត្បូងលោក Kim Hyun-sik តាមរយៈការសម្តែងបទចម្រៀងរបស់គាត់ "Like Rain Like Music" នៅកម្មវិធីតន្ត្រី Gayo Daejeon របស់ទូរទស្សន៍ SBS ។ ការថតស្ទូឌីយោនៃការសំដែងរបស់គាត់ក្រោយមកត្រូវបានចេញផ្សាយជាលក្ខណៈឌីជីថល។
ព្យុន បែក-ហ្យុន: ២០១៦-បច្ចុប្បន្ន

២០១៦-បច្ចុប្បន្ន 
នៅខែមករាឆ្នាំ 2016 សមាជិករបស់ Baekhyun និងកញ្ញា Suzy បានចេញបទចម្រៀងមួយដែលមានចំណងជើងថា "Dream" ។ បទចម្រៀងនេះបានឈានដល់កម្រិតកំពូលនៅលើតារាងបទចម្រៀងតាមអ៊ិនធរណេតភ្លាមៗ ហើយក្រោយមកបានបង្ហាញខ្លួននៅលេខមួយលើតារាងឌីជីថលប្រចាំសប្តាហ៍របស់ Gaon ។ "Dream" ក៏ទទួលបានចំណាត់ថ្នាក់ទី 5 ចំនួន 5 ដងផងដែរនៅក្នុងកម្មវិធីតន្ត្រី Music Bank និង Inkigayo ។ នៅខែមេសាឆ្នាំ 2016 Baekhyun បានទទួលពានរង្វាន់ Y-YueTai V-Chart សម្រាប់អ្នកចម្រៀងពេញនិយមបំផុតនៅកូរ៉េខាងត្បូង។ នៅខែឧសភាឆ្នាំ 2016 Baekhyun និងតារាចម្រៀងកូរ៉េខាងត្បូង K.Will បានចេញបទចម្រៀងដែលមានចំណងជើងថា "The Day" ដែលជាផ្នែកមួយនៃគម្រោងតន្ត្រី SM Entertainment របស់ក្រុមហ៊ុន SM ។ នៅខែសីហាឆ្នាំ 2016 Baekhyun បានបង្ហាញខ្លួនជាលើកដំបូងរបស់គាត់នៅក្នុងរឿងប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់ប៉ុស្តិ៍ SBS Moon Lovers: Scarlet Heart Ryeo ការសម្របខ្លួនកូរ៉េខាងត្បូងនៃប្រលោមលោកចិន Bu Bu Jing Xin ។ សម្រាប់ការសម្តែងរបស់គាត់នៅក្នុងរឿងល្ខោនគាត់បានទទួលពានរង្វាន់តារាថ្មីនៅកម្មវិធីពានរង្វាន់សៀកសាមប៊ីឆ្នាំ 2016 ។ គាត់ក៏បានសហការជាមួយសមាជិក Exo សមាជិក Chen និង Xiumin នៅលើបទចម្រៀងដើមសម្រាប់ស៊េរីដែលមានចំណងជើងថា "For You" ។ នៅខែតុលាឆ្នាំ 2016 រួមជាមួយ Chen និង Xiumin Baekhyun បានក្លាយជាសមាជិកក្រុម Exo-CBX ជាផ្លូវការដំបូងរបស់ Exo ។ ការសម្ដែងជាលើកដំបូងរបស់ពួកគេ extended play, Hey Mama!, ត្រូវបានចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី 31 ខែតុលា។ នៅក្នុងខែវិច្ឆិកាឆ្នាំ 2016 Baekhyun បានចាប់ផ្តើមចូលរួមក្នុងការប្រកួត League of Legends របស់ក្រុមហ៊ុន SM Entertainment "2016 S.M ។ Super Celeb League" ដែលជាកន្លែងដែលគាត់និងស្លាកសញ្ញា Heechul លេងល្បែងជាមួយអ្នកលេងអាជីពនិងអ្នកគាំទ្រមកពីប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូងនិងប្រទេសចិន។នៅខែកុម្ភៈឆ្នាំ 2014 សមាជិក Baekhyun និង Sistar សមាជិករបស់ Soyou បានចេញបទចម្រៀងមួយមានចំណងជើងថា "Rain" ។ បទចម្រៀងនេះបានឈានដល់លំដាប់លេខ 1 នៅគ្រប់តារាងតន្ត្រីលើបណ្តាញអ៊ីនធឺណែតរបស់កូរ៉េខាងត្បូងដែលជាស្នាដៃដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថា "all-kill" ដែលធ្វើឱ្យគាត់ក្លាយជាតារានៅក្នុងផលិតកម្ម SM Entertainment ដំបូងគេបង្អស់ដែលជោគជ័យជាមួយនឹង " all-kill" និង" Rain " ក្នុងឆ្នាំ 2016 និង 2017។ នៅខែមេសាឆ្នាំ 2014 Baekhyun បានចេញផ្សាយចំណងជើងថា "Take You Home" សម្រាប់រដូវកាលទី 2 នៃគម្រោងស្ថានីយ។ [29] បទចម្រៀងនេះបានឡើងដល់លេខ 12 នៅលើតារាងឌីជីថល Gaon ។

នៅថ្ងៃទី 5 ខែកុម្ភៈឆ្នាំ 201 4 Baekhyun បានច្រៀងចំរៀងជាតិកូរ៉េខាងត្បូងសម្រាប់គណៈកម្មាធិការអូឡាំពិកអន្តរជាតិមុនពេលអូឡាំពិករដូវត្រជាក់ឆ្នាំ 2018 ។ [30] [31]

នៅថ្ងៃទី 23 ខែកក្កដាឆ្នាំ 2018 វាត្រូវបានបង្ហាញដោយអេស។ ការកំសាន្តដែល Baekhyun និងតារាច្រៀង Loco នឹងចេញបទសហការ
ព្យុន បែក-ហ្យុន: ម៉ូត

ម៉ូត 
នៅខែឧសភាឆ្នាំ 2018 ទស្សនាវដ្តី Vogue បានបង្ហាញថា Baekhyun បានសហការជាមួយលោកPrivéហើយនឹងចាប់ផ្តើមយីហោផ្ទាល់ខ្លួនរបស់គាត់ "Privé by BBH" ដែលជាយីហោរាត្រីនៅថ្ងៃទី 1 ខែកក្កដា។ Baekhyun ឥឡូវនេះជានាយកសហច្នៃប្រឌិតនៃម៉ាក
ព្យុន បែក-ហ្យុន: ជិវិតឯកជន

ជិវិតឯកជន 
រួមជាមួយសមាសភាព Exo សមាជិក Chanyeol និង Suho Baekhyun ចូលរួមនៅ Kyung Hee Cyber University និងបន្តថ្នាក់រៀនសម្រាប់នាយកដ្ឋានវប្បធម៌និងសិល្បៈនៃរដ្ឋបាលពាណិជ្ជកម្ម។
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលនៅរស់
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកចម្រៀងប្រុសកូរ៉េ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:តារាសម្តែងកូរ៉េ
ព្យែរ-ប៉ូល ដឺឡា ហ្ក្រង់ឌីយ៉ែរ៍

ព្យែរ ប៉ូល ម៉ារីបណ័ត ដឺឡា ហ្ក្រង់ឌីយ៉ែរ៍ (២៨ មិថុនា ១៨០៧ - ២៥ សីហា ១៨៧៦) គឺជាឧត្តមនាវីបារាំងម្នាក់ដែលជាអគ្គទេសាអភិបាលនៃអាណានិគមកូសាំងស៊ីន ពីឆ្នាំ១៨៦៣ ដល់ឆ្នាំ១៨៦៨។ លោកបានបង្រួបបង្រួមការគ្រប់គ្រងរបស់បារាំងលើវៀតណាម ហើយបានអភិវឌ្ឍទីក្រុងសៃហ្គន(ព្រៃនគរ) ជាកំពង់ផែដ៏សំខាន់។
ព្យែរ-ប៉ូល ដឺឡា ហ្ក្រង់ឌីយ៉ែរ៍: ឧត្តមនាវីឯក (១៨៦១-៧៦)

ឧត្តមនាវីឯក (១៨៦១-៧៦) 
រូបភាពតូច| កប៉ាល់ឌូទេរ៉េរបស់បារាំង
រូបភាពតូច| ផែនទីឥណ្ឌូចិនបារាំង កូសាំងស៊ីន ជាខេត្តភាគខាងត្បូងបំផុត ដែលជាអតីតទឹកដីកម្ពុជាក្រោមរបស់ខ្មែរ។
ព្យែរ គុយរី

+ព្យែរ គុយរីPierre Curie  កើតនៅ ថ្ងៃ​ទី ១៥ ឧសភា ១៨៥៩ប៉ារីស, បារាំង   មរណភាព ថ្ងៃ​ទី ១៩ មេសា ១៩០៦ប៉ារីស, បារាំង ជនជាតិ បារាំង ស្នាដៃសំខាន់ៗ​ វិទ្យុសកម្ម រង្វាន់​ រង្វាន់ណូបែលផ្នែករូបវិទ្យា (១៩០៣) ភរិយា  ម៉ារី គុយរី (រៀបការ​ថ្ងៃ​ទី ២៥ កក្កដា ១៨៩៥ និង​មាន​កូន​ពីរ​នាក់)

ព្យែរ គុយរី (Pierre Curie) (15 ឧសភា 1859 – 19 មេសា 1906) ជា​រូបវិទូ​បារាំង, ជា​អ្នក​ផ្ដើម​គំនិត​សិក្សា​លើ​គ្រីស្តាល់សាស្ត្រ, ម៉ាញេទិច, ព្យេសូ​អេឡិចទ្រិច និង វិទ្យុសកម្ម, និង ជា​ជ័យលាភី​រង្វាន់​ណូបែល​។ គាត់​ជា​កូន​ប្រុស​របស់ Dr. Eugène Curie (28 សីហា 1827 – 25 កុម្ភៈ 1910) និង Sophie-Claire Depouilly Curie (15 មករា 1832 – 27 កញ្ញា 1897)។ ក្នុង​ឆ្នាំ ១៩០៣ គាត់​បាន​ទទួល​រង្វាន់​ណូបែល​រូបវិទ្យា​រួម​គ្នា ជា​មួយភរិយា​របស់​គាត់​ ម៉ារី គុយរី និង លោក អង់រី បិកកឺរ៉ែល ក្នុង​ស្នាដៃ ដែល​ពួក​គាត់​បាន​ស្រាវជ្រាវ​រួម​គ្នា​ ទៅ​លើ ​បាតុភូទ​សាយភាយ​វិទ្យុសកម្ម ដែល​ត្រូវ​បាន​រក​ឃើញ​ដោយ​លោក​សាស្ត្រាចារ្យ អង់រី បិកកឺរ៉ែល ។
ព្យែរ គុយរី: បឋមវ័យ

បឋមវ័យ 
ព្យែរ កើត​នៅ​ក្រុង​ប៉ារីស ប្រទេស​បារាំង ត្រូវ​បាន​អប់រំ​ដោយ​ឪពុក​របស់​គាត់ Eugène (28 សីហា 1827 – 25 កុម្ភៈ 1910), ហើយ​ ក្នុង​បឋមវ័យ គាត់​​បាន​បង្ហាញ​ពី​ភាព​ពូកែ​របស់​គាត់​ក្នុង​ផ្នែក​គណិតវិទ្យា និង ធរណីមាត្រ។ នៅ​អាយុ ១៦ ឆ្នាំ គាត់​ប្រលង​ជាប់បាក់​ស៊េរី​វិទ្យាសាស្ត្រ។​ គាត់​ចុះ​ឈ្មោះ​ចូល​រៀន​បន្ត​នៅ មហាវិទ្យាល័យ​វិទ្យាសាស្ត្រ​ក្រុង​ប៉ារីស ហើយ​នៅអាយុ​១៨ ឆ្នាំ គាត់​រៀន​ចប់​ថ្នាក់​បរិញ្ញាបត្រខាង​វិទ្យាសាស្ត្រ​រូបវិទ្យា​​ដោយ​ទទួល​លទ្ធផល​យ៉ាង​ល្អ​ប្រសើរ​បំផុត​  តែ​គាត់​មិន​បន្ត​ទៅ​ថ្នាក់​បណ្ឌិត​ទេ ដោយ​សារ​ខ្វះ​លុយ​។ បន្ទាប់​គាត់​បាន​ធ្វើ​ការ​ជា​គ្រូ​នៅ​មន្ទីរ​ពិសោធន៍។

ក្នុង​ឆ្នាំ ១៨៨០ ព្យែរ និង បងប្រុស​របស់​គាត់ គឺJacques Curie (1856–1941) បាន​បង្ហាញ​ថា ប៉ូតង់ស្យែល​អគ្គិសនី នឹង​ត្រូវ​បង្កើត​ឡើង នៅ​ពេល​គេ​សង្កត់​លើ​គ្រីស្តាល់​ ដែល​គេ​ហៅ​ថា ព្យេសូ​អគ្គិសនី។ ក្រោយ​មក​ទៀត ភ្លាមៗ ក្នុង​ឆ្នាំ ១៨៨១ ពួក​គេ​បាន​បង្ហាញ​​ពី​បាតុភូទ​ច្រាស ៖ គឺ គ្រីស្តាល់​នឹង​ខូច​ទ្រង់ទ្រាយ នៅ​ពេល​រង​ដែន​អគ្គិសនី។ ស្ទើរ​តែ​គ្រប់​សៀគ្វី​អេឡិចត្រូនិច​ឌីជីថល​ទាំង​អស់​ នា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​នេះ ពឹង​ផ្អែក​លើ​បាតុភូទ​មួយ​នេះ ក្រោម​ទម្រង់​ រំយោល​គ្រីស្តាល់​ (crystal oscillators)។
ព្យែរ គុយរី: ការស្រាវជ្រាវ

ការស្រាវជ្រាវ 
នៅមុនពេលគាត់ចេញផ្សាយការស្រាវជ្រាវផ្នែកម៉ាញ៉េទិចថ្នាក់បណ្ឌិតដ៏ល្បីរបស់គាត់ ព្យែរបានឌីស្សាញនិងធ្វើអោយឥតខ្ចោះនូវ ជញ្ជីងរមួលដែលមានប្រត្សក្សភាពយ៉ាងខ្ពស់​ប្រើសំរាប់វាស់មេគុណម៉ាញ៉េទិច។ ឧបករណ៍កែច្នៃពីជញ្ជីងនេះត្រូវបានប្រើប្រាស់ជាទូទៅនៅក្នុងការស្រាវជ្រាវ​បន្ទាប់ៗទៀតក្នុងវិស័យនេះ។ ព្យែរ បានស្រាវជ្រាវអំពី ហ្វែរ៉ូម៉ាញ៉េទិច ប៉ារ៉ាម៉ាញ៉េទិច និង ដ្យាម៉ាញ៉េទិច សំរាប់និក្ខេបបទបណ្ឌិតរបស់គាត់ និងបានរកឃើញ​ឥទ្ធិពលរបស់សីតុណ្ហភាព​ទៅលើប៉ារ៉ាម៉ាញ៉េទិច ដែលគេស្គាល់នៅពេលនេះថាជា ច្បាប់គុយរី។ ថេរដែលមានចែងក្នុងច្បាប់គុយរីនេះ​ត្រូវគេដាក់ឈ្មោះថា ថេរគុយរី។ គាត់ក៏បានរកឃើញដែរថា សារធាតុហ្វែរ៉ូម៉ាញ៉េទិច​មានបំលាស់ប្ដូរភាវរូបពេលលើសសីតុណ្ហភាពគ្រីទិច ដោយបាត់បង់លក្ខណៈហ្វែរ៉ូម៉ាញ៉េទិចទាំងអស់។ សីតុណ្ហភាពគ្រីទិចនេះគេអោយឈ្មោះថាចំនុចគុយរី។

thumb|left|ព្យែរ គុយរី

ព្យែរបានធ្វើការងារជាមួយភរិយាម៉ារី ក្នុងការបំបែកធាតុ ប៉ូឡូញ៉ូម និង រ៉ាដ្យូម។ ពួកគេទាំង២នាក់ជាមនុស្សដំបូងគេដែលបានប្រើពាក្យ "វិទ្យុសកម្ម"
និងជាមនុស្សដំបូងគេបង្អស់ក្នុងការស្រាវជ្រាវនេះ។
ព្យែរ គុយរី: ជីវិត​ឯកជន

ជីវិត​ឯកជន 
thumb|ម៉ារី គុយរី (1911)
thumb|left|The crypt of the Panthéon in Paris
Irène Joliot-Curie ត្រូវ​ជា​កូនស្រី​របស់​ ព្យែរ និង ម៉ារី គុយរី និង កូន​ប្រសារ​របស់​ពួក​គេ Frédéric Joliot-Curie ក៏​ជា​រូប​វិទូ​ ដែល​សិក្សា​លើ​វិទ្យុសកម្ម​ដែរ​។ ពួក​គេ​ក៏​បាន​ទទួលរង្វាន់​ណូបែល​សម្រាប់​ការងារ​របស់​ខ្លួន​ផង​ដែរ​។

កូនស្រី​ម្នាក់​ទៀត​របស់​គ្រួសារ គុយរី , Ève Curie, ជា​អ្នក​សរសេរ​ប្រវត្តិ​របស់​ម៉ារី គុយរី​។

ចៅ​ស្រី​របស់​ពួក​គាត់, Hélène Langevin-Joliot ជា​សាស្ត្រាចារ្យ​​រូបវិទ្យានុយក្លេអ៊ែរ នៅ​ សកលវិទ្យាល័យ​ប៉ារីស, ហើយ​ចៅ​ប្រុស​របស់​ពួក​គាត់​, Pierre Joliot, ដែល​ដាក់​ឈ្មោះ​តាម ព្យែរ​ គុយរី, ជា​គីមី​ជីវវិទូ​ដ៏​ល្បី​ម្នាក់​។

ព្យែរ​ គុយរី បាន​ស្លាប់​នៅ​ប៉ារីស នា​ថ្ងៃ ១៩ មេសា ១៩០៦។ គាត់​រត់​ឆ្លង​ផ្លូវនៅ​ពេល​មេឃ​ភ្លៀង តែ​ពេល​នោះ​គាត់​បាន​រអិល​ជើង​ ហើយ​ត្រូវ​រទេះ​សេះ​មួយ​បាន​បុក និង កិន​ពី​លើ។ លលាដ៍​ក្បាល​​របស់​គាត់​បាន​បែក​។

នៅ​ខែ​មេសា ១៩៩៥ ធាតុ​របស់ ព្យែរ និង ម៉ារី ត្រូវ​បាន​គេ​ដាក់​តម្កល់​នៅក្នុង​វិមាន​សព​នៃ Panthéon ក្រុង​ប៉ារីស​។
ព្យែរ គុយរី: External links

External links 

 NOBELPRIZE.ORG: History of Pierre and Marie
 Pierre Curie's Nobel prize
 Official Nobel biography
 Biography American Institute of Physics 
 Annotated bibliography for Pierre Curie from the Alsos Digital Library for Nuclear Issues 
 Curie's publication in French Academy of Sciences papers 
 Some places and memories related to Pierre Curie
ព្យែរ ពីញូ៉ ឌឺ បេអែន

តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/52/Saigon_statue_Pigneau.jpg/220px-Saigon_statue_Pigneau.jpg|រូបភាពតូច| រូបសំណាករបស់​​លោក ព្យែរ ពីញូ៉ ឌឺ បេអែន ហៅថា « ពីញ៉ូដឺបេអែន »
 ជាមួយ ព្រះអង្គម្ចាស់វៀតណាម និងកាន់ សន្ធិសញ្ញាសម្ព័ន្ធភាព នៅ ទីក្រុងព្រៃនគរ ។ 
លោក ព្យែរ ពីញូ៉ ឌឺ បេអែន ជាលោកបូជាចារ្យ កាតូលិកបារាំងមួយអង្គ។ 

លោកគើតនៅ ប្រទេសបារាំងថ្ងៃទី ២ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៧៤១ និងសុគតនៅ ថ្ងៃទី ៩ ខែតុលា ឆ្នាំ ១៧៩៩ នៅ ប្រទេសវៀតណាម។

លោកល្បីល្បាញដោយសារតួនាទីរបស់គាត់ក្នុងការជួយ ង្វៀនអាញ់ ក្រោយមកអធិរាជ យ៉ា ឡុង ដើម្បីបង្កើត រាជវង្សង្វៀន នៅ វៀតណាម។ លោកបានរុញម្ចាស់ ង្វៀង អាន់ ​ដែលខ្លូនបានធ្វើមិត្តយ៉ាងស្និត្ធឱ្យសុំជំនួយអាណាចក្របារាំង។ចាន់ ដារា (១៩៧៨) «កម្ពុជា និងសហពន្ធ័ឥណ្ឌូចិន​»​ ទំព័រទី១៤
ព្យែរ វ៉ារីញ៉ុង

right|300px
ព្យែរ វ៉ារីញ៉ុង (Pierre Varignon) កើតនៅកាអង់នៅឆ្នាំ១៦៥៤ និងមរណភាពនៅប៉ារីសនៅថ្ងៃទី២៣ ធ្នូ ១៧២២។ គាត់ជាគណិតវិទូបារាំង។
ព្យែរ វ៉ារីញ៉ុង: ជីវប្រវត្តិ

ជីវប្រវត្តិ 
ដោយមានឪពុករបស់លោកជាស្ថាបត្យករ ព្យែរ វ៉ារីញ៉ុងបានក្លាយជាអ្នកធរណីមាត្រដ៏ល្បីនៅសម័យនោះ។ គាត់បានរៀនពីទេវាវិទ្យានិងទស្សនវិជ្ជានៅសាលាមួយនៅកាអង់ រហូតដល់ពេលមួយគាត់បានអានសៀវភៅរបស់អឺគ្លីដនិងរើនេ ដេកាត ទើបគាត់ចាប់ផ្ដើមមានចំនាប់អារម្មណ៍ជាមួយគណិតវិទ្យា។ គាត់បានធ្វើដំនើរទៅប៉ារីសនៅឆ្នាំ១៦៨៦ និងបានក្លាយជាប្រធាន​គណិតវិទ្យានៅ collège Mazarin។ នៅខែវិច្ឆិកា ១៦៨៨ គាត់បានក្លាយជាសមាជិករបស់ Académie royale des sciences (រាជបណ្ឌិតសភាវិទ្យាសាស្ត្រ)។ គាត់បានជាប់ឆ្នោតទៅបណ្ឌិតសភាប៊ែរឡាំង​នៅឆ្នាំ១៧១៣ និងទៅ [Royal Society]នៅឆ្នាំ១៧១៨។ ស្នាដៃរបស់គាត់ភាគច្រើនត្រូវបានបោះផ្សាយនៅប៉ារីសនៅឆ្នាំ១៧២៥​ រយៈពេល៣ឆ្នាំក្រោយមរណភាពរបស់គាត់។

វ៉ារីញ៉ុង ជាមិត្តរបស់ ញូតុន ឡែបនីស និង គ្រួសារប៊ែរនុយយី។
ព្យែរ វ៉ារីញ៉ុង: ស្នាដៃក្នុងគណិតវិទ្យា

ស្នាដៃក្នុងគណិតវិទ្យា 
គាត់បានបង្កើតទ្រឹស្ដីបទវ៉ារីញ៉ុង ដែលបង្ហាញថារូបដែលបានពីការភ្ជាប់ចំនុចកណ្ដាលរបស់ជ្រុង​ចតុកោណមួយជាប្រលេឡូក្រាម។ ទ្រឹស្ដីនេះគ្រាន់តែជាវិបាកនៃទ្រឹស្ដីបទតាលែសប៉ុណ្ណោះ។
ព្យែរ វ៉ារីញ៉ុង: ស្នាដៃក្នុងរូបវិទ្យា

ស្នាដៃក្នុងរូបវិទ្យា 
នៅឆ្នាំ១៦៨៨ គាត់បានស្រាយបញ្ជាក់ពីវិធានបំបែកកុំប៉ូសង់នៃកំលាំង។

គាត់ជាអ្នកអោយនិយមន័យល្បឿននិងសំទុះ។ នៅថ្ងៃទី៥ កក្កដា ១៦៩៨ គាត់បានផ្ដល់នូវសញ្ញាណល្បឿនខណៈថាជាល្បឿននៅត្រង់ខណៈនីមួយៗ និងបន្ទាង់មកនៅថ្ងៃទី២០ មករា ១៧០០ គាត់បានអោយនិយមន័យសំទុះ ដោយប្រើការគណនាឌីផេរ៉ង់ស្យែលរបស់ឡែបនីស។ គាត់បានស្រាយបញ្ជាក់ថាកេអាចទាញរកសំទុះដោយធ្វើដេរីវេល្បឿនខណៈ។

នៅឆ្នាំ១៦៩៩ គាត់បានអនុវត្តន៍គណិតវិទ្យាវិភាគក្នុងការសិក្សា លំហូរសន្ទនីយ៍និងនាឡិកាទឹក។ នៅឆ្នាំ១៧០២ គាត់បានអនុវត្តគណិតវិទ្យាវិភាគក្នុងការសិក្សនាឡិកាដើរដោយរ៉ឺស័រ។
ព្យែរ វ៉ារីញ៉ុង: សៀវភៅ

សៀវភៅ 
Theses Mathematicae De Viribus Machinarum បោះពុម្ភឆ្នាំ១៦៨៧
Projet d'une nouvelle mécanique (គំរោងនៃមេកានិចថ្មី) បោះពុម្ភឆ្នាំ១៦៨៧
Nouvelles conjectures sur la pesanteur បោះពុម្ភឆ្នាំ១៦៩០
Éclaircissements sur l'analyse des infiniment petits et sur le calcul exponentiel des Bernouilli បោះពុម្ភឆ្នាំ១៧២៥
Traité du mouvement et de la mesure des eaux coulantes et jaillissantes. Avec un traité préliminaire du Mouvement en général បោះពុម្ភឆ្នាំ១៧២៥
Eléments de mathématiques (ធាតុក្នុងគណិតវិទ្យា) បោះពុម្ភឆ្នាំ១៧៣១

Category:គណិតវិទូបារាំង