អរិដ្ឋពលពាហនោ: ប្រាសាទនគរវត្ត

ប្រាសាទនគរវត្ត
ក្នុង ​ខណៈ​ជាមួយ​គ្នា​នោះ​ដែរ​ ​ព្រះ​ឥន្ទ្រាធិរាជ​បាន​ចាត់ចែង​ ​បញ្ជា​ឲ្យ​វិស្សកម្ម​ទេវបុត្រ​ ​ឬ​ព្រះ​ពិស្ណុការ​ ​និង​ទេវបុត្រ​ចំនួន​ប្រមាណ ​៥០០ ​អង្គ​ទៀត​ ​ចុះ​មក​ចាប់ជាតិ​មាន​កំណើត​ជា​មនុស្សលោក​លើ​ទឹកដី​ខ្មែរ​ ​ដើម្បី​ធំ​ដឹងក្ដី​ឡើង​កាលណា​ត្រូវ​តែ​នាំ​គ្នា​រៀបចំ​កសាង​ប្រាង្គ​ ប្រាសាទ​ថ្វាយ​ព្រះ​កេតុមាលា។​

ចាប់ជាតិ​កើតជា​ មនុស្ស​កាលណា​ ​ព្រះ​វិស្សកម្ម​ទេវបុត្រ​ ​មានឈ្មោះ​ចៅ​ចិត្ដ​កុមារ​ ​ព្រះ​អង្គ​មាន​ប្រាជ្ញា​ភ្លឺ​មោះមុត​ ​ចេះ​ចង​ចាំ​គ្រប់​តម្រិះវិជ្ជា​ទាំងអស់​គ្មាន​ភ្លេច​ភ្លាត់​ភាន់​ច្រឡំ​ ឡើយ។​ ​អាយុ​បាន​ ៨ ​ឆ្នាំ​ ​ព្រះ​វិស្សកម្ម​ទេវបុត្រ​ ​ឬ​ព្រះ​ពិស្ណុការ​ ​ឬ​ចៅ​ចិត្ដ​កុមារ​បាន​សុំ​ខ្លួន​ចូល​ទៅ​បម្រើ​ព្រះមហាក្សត្រ​ព្រះបាទ​ ទេវង្សអស្ចារ្យ។​ ​ដោយ​យល់​ឃើញ​ថា​ ​ចៅ​ចិត្ដ​កុមារ​ជា​ក្មេង​ម្នាក់​មាន​ចំណេះ​វិជ្ជា​ខ្ពង់ខ្ពស់​ ​មាន​ប្រាជ្ញា​វាងវៃ​ ​ឆ្លៀវឆ្លាត​ពូកែ​អស្ចារ្យ​ ​ព្រះ​អង្គ​ក៏​ចាត់ចែង​តាំង​ជា​មេជាង​ប្រចាំ​ក្នុង​ព្រះ​បរមរាជវាំង​ ​ព្រះ​អង្គ​បាន​បញ្ជា​ព្រះ​ពិស្ណុការ​ឲ្យ​សាង​វាំង​ប្រាសាទ​ ​និង​កំពែង​នគរ​នានា​ជា​ច្រើន។​

ក្នុង​ឆ្នាំច​ ​ព.ស​ ៦១៨​ ​ត្រូវជា ​គ.ស​ ​៧៤ ចៅ​ចិត្ដ​កុមារ​ ​និង​មេជាង​ឯទៀត​បាន​សាង​ធ្វើ​ប្រាសាទ​ ​និង​បូជនីយដ្ឋាន​អំពី​ថ្ម​ដោយ​មាន​ទាំង​ជីក​បារាយណ៍​ ​សង់ស្ពាន​ ​និង​ថ្នល់​ផង។​

តែ​បើ​តាម​ ​“ប្រជុំ​រឿង​ព្រេង​ខ្មែរ​ភាគ​ទី​៥” របស់​ពុទ្ធ​សាសន​បណ្ឌិត្យ​វិញ​ ​ព្រះ​ពិស្ណុការ​មិនមែន​ចុះ​មក​ពី​ឋានសួគ៌​តាម​បញ្ជា​ព្រះ​ឥន្ទ្រាធិរាជ​ ទេ។​ ​ព្រះ​ពិស្ណុការ​ជា​កូនប្រុស​របស់​ទេពធីតា​ទិព្ធ​សុតាច័ន្ទ​ ​និង​ចិក លឹម​សេង​ ដែល​រស់នៅ​ក្រុង​សៀងហៃ​ ​នៃ​ប្រទេស​ចិន។​ ​តាម​រឿង​ព្រេង​និទាន​នោះ​ ​ថ្ងៃមួយ​ ​នាង​ទិព្ធសុតាច័ន្ទ​ ​និង​ទេពធីតា​បួន​អង្គ​ទៀត​បាន​នាំ​គ្នា​ចុះ​មក​លេង​ឋាន​កណ្ដាល​ ​នៅ​ចំពោះ​មុខ​ផ្កា​គ្រប់​ពណ៌​ ​រីក​ចម្រុះ​ស្គុះស្គាយ​ព្រោងព្រាត​ ​ជះ​ក្លិន​ពិដោរ​ឈ្ងុយ​ឈ្ងប់​សុះសាយ​ក្នុង​សួនច្បារ​ចិក លឹមសេង​ ​ទេពធីតា​ទិព្ធសុតាច័ន្ទ​ ​ដែល​ខំ​ទប់ចិត្ដ​អារម្មណ៍​មិន​បាន​ ​ក៏​លូកដៃ​ទៅ​លួច​កាច់​បេះ​ផ្កា​បាន​ប្រាំមួយ​ទង​ ​ដោយសារ​កំហុស​នេះ​ ​នាង​ត្រូវ​ទទួល​កម្មពៀរ​វេរា​ចុះ​មក​រស់នៅ​ធ្វើ​ជា​ប្រពន្ធ​បម្រើ​ចិក លឹមសេង​ ចំនួន​៦​ឆ្នាំ​ ​គឺ​មួយ​ទង​ផ្កា​ស្មើ​នឹង​មួយ​ឆ្នាំ។​ ​ទេពធីតា​បាន​បម្រើ​ចិក លឹមសេង​ដោយ​គ្មាន​ហ្មង។​ ​មួយ​ឆ្នាំ​ក្រោយមក​ ​នាង​ប្រសូត្រ​បាន​កូន​ប្រុស​មួយ​ ​ហើយ​ដាក់​ឈ្មោះ​ថា​ពិស្ណុការ។​ ​ព្រះ​ពិស្ណុការ​ត្រូវ​បាន​ម្ដាយ​នាំ​យក​ទៅ​សិក្សា​រៀន​សូត្រ​គ្រប់​អស់​ វិជ្ជា​ជាង​ជ្រៅជ្រះ​នៅ​ឋានសួគ៌។​

ព្រះ​ពិស្ណុការ​ ​ឬ​ចៅ​ចិត្ដ​កុមារ​ ​បាន​សាង​ប្រាង្គ​ប្រាសាទ​ ​ជា​ច្រើន​ថ្វាយ​ដល់​ព្រះមហាក្សត្រ​មាន​ជា​អាទិ​ ​ប្រាសាទ​បាយ័ន​ ​បាពួន​ ​ភិមាន​អាកាស​ ​រំលេច​ដោយ​ក្បូរ​ក្បាច់រ​ចនា​ល្អ​ប្រណិត​ ​អម​ទៅ​ដោយ​រូប​សត្វ​ដូច​ជា​ ​នាគ​ ​គ្រុឌ​ ​ក្រពើ​ ​សិង្ហ ​តោ​ ​ដំរី៘​ ​ថ្ងៃមួយ​ព្រះបាទ​សម្ដេច​ទេវង្សអស្ចារ្យ​ ​បាន​បង្គាប់​ឲ្យ​ព្រះ​ពិស្ណុការ​រៀបចំ​សាង​ប្រាសាទ​មួយទៀត​សម្រាប់​ថ្វាយ​ ដល់​ព្រះ​កេតុមាលា​ ​ប្រាសាទ​ដ៏​សែន​ល្អ​ប្រណិត​នេះ​ ​ថ្ងៃ​ក្រោយមក​មានឈ្មោះ​ថា​ នគរវត្ដ​ ​ដោយសារ​ព្រះ​កេតុមាលា​បាន​ដាក់​ថ្វាយ​ឧទ្ទិស​ចំពោះ​ព្រះពុទ្ធ​សាសនា។ ​ ​ប្រាសាទ​នគរវត្ដ​មាន​ទម្រង់​ទ្រង់ទ្រាយ​ដូច​ក្រោល​គោ​សួគ៌​របស់​ព្រះឥន្ទ្រ ​ ​ពីព្រោះ​កាល​ព្រះ​អង្គ​បាន​យាង​ទៅ​ស្ថាន​ត្រៃត្រិង្ស​ ​ព្រះ​កេតុមាលា​បាន​ទត​ឃើញ​ប្រាសាទ​ធំៗ​ ​ល្អល្អះ​ជា​ច្រើន​មាន​ទាំង​ក្រោល​គោ​សួគ៌​ផង។​ ​ដោយហេតុ​ព្រះ​អង្គ​មិន​ហ៊ាន​មានចិត្ដ​លោភលន់​ ​ប្រាថ្នា​ចង់បាន​ប្រាសាទ​ដូច​ព្រះ​ឥន្ទ្រាធិរាជ​ហើយ​ដើម្បី​ជៀសវាង​កុំ​ឲ្យ​ក្លាយជា​ការ​ប្រមាថ​កាតទាន​ដល់​ចេស្ដា​ព្រះឥន្ទ្រ​ ​ទើប​បានជា​ព្រះ​កេតុមាលា​ទ្រង់​សម្រេចចិត្ដ​ ​ចង់បាន​ត្រឹមតែ​ក្រោល​គោ​ព្រះឥន្ទ្រ​ប៉ុណ្ណោះ។​ សម្ដេច ​ទេវង្សអស្ចារ្យ​ក្សត្រ​ខ្មែរ​ទី​៦​ ​សោយរាជសម្បត្ដិ​នគរ​កម្ពុជា​បាន​៧៨​ឆ្នាំ​ ​ព្រះ​អង្គ​សុគត​​ក្នុង​ព្រះ​ជន្ម​១០៨​វស្សា​ដោយជំងឺ​ជរាពាធ។​ ព្រះ​កេតុមាលា​ត្រូវ​ឡើង​សោយរាជសម្បត្ដិ​បន្ដ​ពី​ព្រះ​បិតា​ ​ពិធី​អភិសេក​ត្រូវ​បាន​រៀបចំ​ប្រារព្ធ​ធ្វើ​យ៉ាង​អធិកអធម​គគ្រឹកគគ្រេង​នៅ​ថ្ងៃ​ ១០​កើត ខែ​ផល្គុន​ ​ឆ្នាំឆ្លូវ ​ព.ស​ ៦២១​ ​ត្រូវជា​ គ.ស ​៧៨​ ​នៅវេលា​ម៉ោង​៧​ព្រឹក​ ​កាលនោះ​ព្រះ​អង្គ​បាន​ព្រះ​ជន្ម​១៦​វស្សា។​ ​ព្រះ​កេតុមាលា​ជា​ក្សត្រ​ខ្មែរ​ទី​៧។​ ​ព្រះ​នាម​ព្រះ​អង្គ​ជា​ក្សត្រ​គឺ​ ​ព្រះ​អរិដ្ឋពលពាហនោ។​ ​ព្រះ​អង្គ​បាន​គ្រប់គ្រង​ផែនដី​ដោយ​សន្ដោស​ធម៌​ប្រោសប្រណី​ ​និង​ទសពិធរាជធម៌។​