navinnseab/khmer-wikipedia-article huggingface dataset:
សំណួរ ស្លេសស្វីគហុលស្តាញ: សន្ធិសញ្ញារីប

សន្ធិសញ្ញារីប 
ជនជាតិអាឡឺម៉ង់នៅស្លេសស្វីគហុលស្តាញ ជារឿយៗបានដកស្រង់ឃ្លាពី សន្ធិសញ្ញារីប ឆ្នាំ១៤៦០ ដោយបញ្ជាក់ថា ស្លេសស្វីគ និងហុលស្តាញ គួរតែ "ត្រូវរួបរួមជាមួយគ្នាជានិច្ចហើយមិនអាចបែងចែកបាន ( ឬ បំបែក)" ។ ទោះបីជាសន្ធិសញ្ញានេះបានដើរតួនាទីតូចតាចនៅក្នុងកម្រិតផ្លូវការនៃជម្លោះក៏ដោយ ក៏ការប្រកាសថា "ជារៀងរហូតមិនអាចបំបែកបាន" ( Up ewig ungedeelt ) ទទួលបានឋានៈជាសុភាសិតមួយ ក្នុងអំឡុងពេលការកើនឡើងនៃស្មារតីជាតិនិយមអាល្លឺម៉ង់ ទាំងក្នុងចំណោមអ្នកដែលប្រាថ្នាឯករាជ្យចំពោះ ស្លេសស្វីគហុលស្តាញ និងនៅក្នុងចលនា បង្រួបបង្រួមអាល្លឺម៉ង់ ជាទូទៅ។

នៅប្រទេសដាណឺម៉ាក វាត្រូវបានគេផ្តល់សារៈសំខាន់តិចជាង ហើយការលើកឡើងនេះត្រូវបានចាត់ទុកថានៅក្រៅបរិបទ ព្រោះវាអាចបង្ហាញប្រាប់ទឹកដីឌុចឈីទាំងពីរមិនអាចបំបែកពីគ្នាបាន ឬមិនអាចមានការបែងចែកទឹកដីទៅជាចំណែកតូចៗបន្តទៀត។ រឿង​នេះ​បាន​កើត​ឡើង​ជា​ច្រើន​ដង​មក​ហើយ ដោយ​បន្សល់​ទុក​នូវ​គំរូ​នៃ​ការ​យល់​ច្រឡំ​នៃ ​អង្គភាព​សក្តិភូមិ ។ ដាណឺម៉ាក ក៏បានលើកឡើងនូវសេចក្តីសម្រេចរបស់តុលាការបព្វជិតដាណឺម៉ាក និងអធិរាជអាឡឺម៉ង់នៅឆ្នាំ១៤២៤ និង១៤២១ ដោយបញ្ជាក់ថា ស្លេស្វីគជាកម្មសិទ្ធិរបស់ដាណឺម៉ាកដោយត្រឹមត្រូវព្រោះវាជា ដែនចំណុះ របស់ដាណឺម៉ាក ហើយហុលស្តាញ គឺជាដែនចំណុះនៃចក្រភពហូលីរ៉ូម៉ាំង ដោយចង់បំបែកដែនទាំងពីរឲ្យនៅដាច់ពីគ្នា។

ប្រទេសមហាអំណាចហាក់ដូចជាបានផ្តល់សារសំខាន់តិចតួចដល់សន្ធិសញ្ញា រីប បើប្រៀបធៀបទៅនឹងជម្លោះជនជាតិ និងការព្រួយបារម្ភអំពីតុល្យភាពអំណាចរបស់អឺរ៉ុប។
សំណួរ ស្លេសស្វីគហុលស្តាញ: ដំណោះស្រាយ

ដំណោះស្រាយ 
ស្តាំ|រូបភាពតូច| ខេត្តស្លេសស្វីគហុលស្តាញ (ក្រហម) ក្នុង ព្រះរាជាណាចក្រព្រុស ក្នុង ចក្រភពអាល្លឺម៉ង់ ឆ្នាំ ១៨៦៦-១៩២០
សង្រ្គាមស្លេសស្វីគ លើកទីពីរ បានដោះស្រាយសំណួរ ស្លេសស្វីគហុលស្តាញ យ៉ាងហឹង្សា ដោយបង្ខំស្តេចដាណឺម៉ាកឱ្យបោះបង់ចោល (នៅថ្ងៃទី១ ខែសីហាឆ្នាំ១៨៦៤) សិទ្ធិទាំងអស់របស់ទ្រង់នៅក្នុងដែនទាំងពីរ ថ្វាយដល់អធិរាជ ហ្រ្វង់ចូសេហ្វទី១ នៃប្រទេសអូទ្រីស និងស្តេច វីល្លៀមទី១ នៃប្រទេសព្រុស ។ ដោយមាត្រា XIX នៃ សន្ធិសញ្ញាក្រុងវីយែន ដែលបានចុះហត្ថលេខានៅថ្ងៃទី ៣០ ខែតុលា ឆ្នាំ១៨៦៤ មានរយៈពេលប្រាំមួយឆ្នាំ  ដែលបានអនុញ្ញាតក្នុងអំឡុងនោះ ឲ្យប្រជាជននៃទឹកដីទាំងពីរ អាចជ្រើសរើសសញ្ជាតិដាណឺម៉ាក ហើយផ្លាស់ទៅកាន់ប្រទេសដាណឺម៉ាក ហើយអាចរក្សាសិទ្ធិកំណើតក្នុងទឹកដីទាំងពីរបានដដែល។

នៅក្នុង សង្រ្គាមអូទ្រីសព្រុស ឆ្នាំ១៨៦៦ ព្រុសបានដក ហុលស្តាញពីប្រទេសអូទ្រីស ហើយឌុចឈីទាំងពីរបានបញ្ចូលជាបន្តបន្ទាប់ទៅក្នុង ខេត្ត ស្លេសស្វីគហុលស្តាញ ។ ចាប់ពីចំណុចនេះមក សំណួរស្លេសស្វីគហុលស្តាញ ត្រូវបានគ្របដណ្តប់ដោយបញ្ហាធំនៃទំនាក់ទំនងអូទ្រីសព្រុស ដែលសង្រ្គាមឆ្នាំ ១៨៦៦ បានជះឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំង។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ វាបានបន្តចោទជាបញ្ហារវាងជនជាតិដាណឺម៉ាក និងជនជាតិអាឡឺម៉ង់ តាមរយៈបញ្ហាចំណោទជោគវាសនារបស់ប្រជាជនដាណឺម៉ាក នៅស្លេសស្វីគ។ សំណួរនេះទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំងពីសំណាក់និស្សិតនៃច្បាប់អន្តរជាតិ និងជាការបង្ហាញពីបញ្ហាជាក់ស្តែងដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការអះអាងនូវគោលការណ៍ទំនើបអំពី សញ្ជាតិ ។

សម្រាប់ឥទ្ធិពលលើ ជនជាតិដាណឺម៉ាកនៅស្លេសស្វីគ និងព្រឹត្តិការណ៍បន្ទាប់ សូមមើល ប្រវត្តិនៃស្លេសស្វីគហុលស្តាញ ។

បន្ទាប់ពីការបរាជ័យរបស់អាឡឺម៉ង់ក្នុងសង្គ្រាមលោកលើកទី1មហាអំណាចសម្ព័ន្ធមិត្តបានរៀបចំការបោះឆ្នោតចំនួនពីរនៅភាគខាងជើងនិងកណ្តាល ស្លេសស្វីគ នៅថ្ងៃទី១០​ ខែកុម្ភៈ និងថ្ងៃទី១៤ ខែមីនាឆ្នាំ១៩២០។ នៅស្លេសស្វីគភាគខាងជើង ៧៥% បានបោះឆ្នោតសម្រាប់ការបង្រួបបង្រួមជាមួយដាណឺម៉ាកនិង ២៥% សម្រាប់នៅបន្តក្នុងប្រទេសអាល្លឺម៉ង់។ វាបានក្លាយជា ស្រុកជូតលែន ក្នុងប្រទេសដាណឺម៉ាក ដែលឥឡូវនេះជាផ្នែកមួយនៃ តំបន់ភាគខាងត្បូងនៃប្រទេសដាណឺម៉ាក ។ នៅស្លេសស្វីគកណ្តាល ស្ថានភាពត្រូវបានផ្លាស់ប្តូរដោយការបោះឆ្នោត៨០% សម្រាប់ប្រទេសអាល្លឺម៉ង់និង ២០% សម្រាប់ប្រទេសដាណឺម៉ាក។ គ្មានការបោះឆ្នោតណាមួយបានកើតឡើងនៅភាគខាងត្បូងទីបីនៃស្លេសស្វីគ ឬនៅហុលស្តាញទេព្រោះលទ្ធផលត្រូវបានចាត់ទុកថាជាការសន្និដ្ឋានមុន។ សព្វថ្ងៃនេះវាបានបង្កើតជា រដ្ឋអាល្លឺម៉ង់ ស្លេសស្វីគហុលស្តាញ ។
សំណួរ ស្លេសស្វីគហុលស្តាញ: អក្សរសិល្ប៍

អក្សរសិល្ប៍ 
ធាតុនៃសំណួរស្លេសស្វីគហុលស្តាញ ត្រូវបានប្រឌិតនៅក្នុង Royal Flash ដែលជារឿងទីពីរនៃប្រលោមលោក The Flashman Papers របស់ George MacDonald Fraser ។

ដំណោះស្រាយដ៏មានសក្ដានុពលរបស់វា (ឬកង្វះរបស់វា) ក៏ជាផ្នែកមួយនៃដំណោះស្រាយចំពោះអាថ៌កំបាំងនៅចំកណ្តាលនៃរឿងខ្លី "Tomorrow Town" របស់ Kim Newman ។

អ្នកនិពន្ធជនជាតិដាណឺម៉ាក Herman Bang បានសរសេរអំពីជីវិតនៅលើកោះ Als បន្ទាប់ពី សមរភូមិ Dybbøl ក្នុង សង្គ្រាមទីពីរនៃស្លេសស្វីគ នៅក្នុងប្រលោមលោករបស់គាត់ Tine ដែលបានបោះពុម្ពនៅឆ្នាំ១៨៨៩ ។

Dostoevsky សំដៅទៅលើរឿងនេះថាជា "The farce in Schleswig-Holstein" នៅក្នុង Notes from Underground ។

សំណួរនេះលេចឡើងនៅក្នុងភាគទីមួយនៃ ការចងចាំ របស់ Carl Schurz Carl Schurz, Reminiscences (3 vols.), New York: McClure Publ. Co., 1907 ជាបញ្ហានៃការព្រួយបារម្ភនៅក្នុង បដិវត្តន៍ឆ្នាំ១៨៤៨ និងក៏ដូចជាការរំលឹកដ៏ឆ្ងាយរបស់មិត្តរបស់គាត់ Adolf Strodtmann ទាក់ទងនឹងការចូលរួមរបស់ Strodtmann នៅក្នុងជម្លោះ (សូមមើលជំពូកទី 5 ទំព័រ . – និង ជំពូក ៦ ទំព័រ។ – )។
សំណួរ ស្លេសស្វីគហុលស្តាញ: ការអានបន្ថែម

ការអានបន្ថែម 

  
 Müller, Friedrich Max. The Schleswig–Holstein Question and Its Place in History in "Last Essays by the Right Hon. Professor F. Max Müller", 1881, (accessed on-line August 2017).
  
 Price, Arnold. "Schleswig–Holstein" in Encyclopedia of 1848 Revolutions (2005) online
 Sandiford, Keith AP. Great Britain and the Schleswig–Holstein question, 1848-64: a study in diplomacy, politics, and public opinion (University of Toronto Press, 1975).
 Steefel, Lawrence D. The Schleswig–Holstein Question. 1863-1864 (Harvard U.P. 1923).
 Thaler, Peter. Of Mind and Matter: The Duality of National Identity in the German-Danish Borderlands (West Lafayette: Purdue University Press, 2009).
សំណួរជនជាតិជ្វីហ្វ

សំណួររបស់ជនជាតិជ្វីហ្វ ត្រូវបានគេហៅផងដែរថាជា បញ្ហាជ្វីហ្វ គឺជាការជជែកវែកញែកយ៉ាងទូលំទូលាយនៅក្នុង ទ្វីបអឺរ៉ុប សតវត្សទី១៩ និងសតវត្សទី២០ ដែលទាក់ទងនឹងស្ថានភាពឋានៈ និងការដោះស្រាយបញ្ហា ជនជាតិជ្វីហ្វ ។ ការជជែកដេញដោលដែលស្រដៀងទៅនឹង " សំណួរជាតិ " ផ្សេងទៀតបានដោះស្រាយជាមួយនឹងបញ្ហា ស្ថានភាព ស៊ីវិល ច្បាប់ ជាតិ និងនយោបាយរបស់ជនជាតិជ្វីហ្វក្នុងឋានៈជនជាតិភាគតិចនៅក្នុងសង្គម ជាពិសេសនៅអឺរ៉ុបក្នុងអំឡុងសតវត្សទី១៨​ ១៩ និង២០។

ការជជែកវែកញែកបានចាប់ផ្តើមជាមួយនឹង ការផ្តល់សេរីភាពឲ្យជនជាតិជ្វីហ្វ នៅក្នុងសង្គម អឺរ៉ុប ខាងលិច និងកណ្តាលក្នុងកំឡុង សម័យនៃពន្លឺ និងក្រោយ បដិវត្តន៍បារាំង ។ បញ្ហានៃការជជែកដេញដោលរួមមាន ពិការភាពជ្វីហ្វ ផ្នែកច្បាប់ និងសេដ្ឋកិច្ច (ដូចជា កូតា និង ការបែងចែក សាសន៍ជ្វីហ្វ) ការលាយបញ្ចូលជនជាតិជ្វីហ្វក្នុងសង្គម និង សម័យនៃពន្លឺរបស់សាសន៍ជ្វីហ្វ ។

ឃ្លានេះ​ត្រូវ​បាន​ប្រើ​ដោយ​ចលនា ​ប្រឆាំង​នឹង​ពួកសេមីទិច ​តាំង​ពី​ទសវត្សឆ្នាំ១៨៨០ មក​ម្ល៉េះ ដោយ​បាន​បញ្ចប់​នៅ​ក្នុង ​ឃ្លា​ណាស៊ី ​ថា " ដំណោះស្រាយ​ចុងក្រោយ ​ចំពោះ​សំណួរ​របស់​សាសន៍ជ្វីហ្វ"។ ស្រដៀងគ្នានេះដែរ ឃ្លានេះត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយអ្នកគាំទ្រ និងក្រុមប្រឆាំងនៃការបង្កើត ទឹកដីកំណើតរបស់ជនជាតិជ្វីហ្វ ស្វយ័ត ឬ រដ្ឋជ្វីហ្វ ដែលមានអធិបតេយ្យភាព។
សំណួរជនជាតិជ្វីហ្វ: ប្រ៊ូណូ បាវយើ - ''សំណួរជនជាតិជ្វីហ្វ''

ប្រ៊ូណូ បាវយើ - សំណួរជនជាតិជ្វីហ្វ 
នៅក្នុងសៀវភៅរបស់គាត់ The Jewish Question (១៨៤៣) បាវយើ បានអះអាងថា ជនជាតិជ្វីហ្វអាចសម្រេចបាននូវការរំដោះខ្លួនផ្នែកនយោបាយ ប្រសិនបើពួកគេបោះបង់ចោលស្មារតីសាសនាជាក់លាក់របស់ពួកគេ។ គាត់ជឿថាការរំដោះខ្លួនផ្នែកនយោបាយទាមទារឱ្យមាន រដ្ឋដែលដាច់ចេញពីសាសនា ហើយរដ្ឋបែបនេះមិនបានបន្សល់ទុក "កន្លែង" សម្រាប់អត្តសញ្ញាណសង្គមដូចជា សាសនា ទេ។ យោងតាមលោកបាវយើ ការទាមទារខាងសាសនាបែបនេះមិនសមស្របនឹងគំនិតនៃ " សិទ្ធិរបស់មនុស្ស " ។ ការរំដោះខ្លួននយោបាយពិតប្រាកដសម្រាប់ បាវយើ ទាមទារឱ្យមានការលុបបំបាត់សាសនា។
សំណួរជនជាតិជ្វីហ្វ: កាល់ ម៉ាក្ស - ''ទៅលើសំណួររបស់ជនជាតិយូដា''

កាល់ ម៉ាក្ស - ទៅលើសំណួររបស់ជនជាតិយូដា 
លោក កាល់ ម៉ាក្ស បានឆ្លើយតបទៅបាវយើ នៅក្នុងអត្ថបទរបស់គាត់នៅឆ្នាំ១៨៤៤ ស្តីពីសំណួររបស់ជនជាតិជ្វីហ្វ ។ ម៉ាក្សបានបដិសេធទស្សនៈរបស់បាវយើ ដែលថាធម្មជាតិនៃសាសនាយូដាបានរារាំងការបញ្ជូលជនជាតិជ្វីហ្វចូលក្នុងសង្គម។ ផ្ទុយទៅវិញ ម៉ាក្ស បានវាយប្រហារទៅលើការបង្កើតសំណួររបស់បាវយើ ពី "តើជនជាតិយូដាអាចរំដោះខ្លួនដោយនយោបាយបានទេ?" ជាមូលដ្ឋានលាក់បាំងធម្មជាតិនៃការរំដោះខ្លួននយោបាយ។ 

ម៉ាក្សបានប្រើអត្ថបទរបស់បាវយើ ជាឱកាសសម្រាប់ការវិភាគផ្ទាល់ខ្លួនរបស់គាត់អំពីសិទ្ធិសេរីភាព។ ម៉ាក្សបានប្រកែកថា បាវយើ បានយល់ច្រឡំក្នុងការសន្មតរបស់គាត់ថានៅក្នុង " រដ្ឋផ្តាច់ពីសាសនា " សាសនានឹងលែងដើរតួយ៉ាងសំខាន់ក្នុងជីវិតសង្គមទៀតហើយ។ ជាឧទាហរណ៍ គាត់បានសំដៅទៅលើការរីករាលដាលនៃសាសនានៅក្នុង សហរដ្ឋអាមេរិក ដែលខុសពី ព្រុស ដែលគ្មាន សាសនារដ្ឋ ។ នៅក្នុងការវិភាគរបស់ម៉ាក្ស "រដ្ឋខាងលោកីយ៍" មិនត្រូវបានប្រឆាំងទៅនឹងសាសនាទេ ប៉ុន្តែបានសន្មតថាប្រឆាំង។ ការដកចេញនូវលក្ខណៈសម្បត្តិខាងសាសនា ឬទ្រព្យសម្បត្តិសម្រាប់ភាពជាពលរដ្ឋ មិនមែនមានន័យថាការលុបបំបាត់សាសនា ឬទ្រព្យសម្បត្តិនោះទេ ប៉ុន្តែបានធ្វើឱ្យមានលក្ខណៈធម្មជាតិទាំងពីរ ហើយបានណែនាំវិធីទាក់ទងនឹងបុគ្គលដោយអរូបីពីពួកគេ។ Marx 1844: នៅលើកំណត់សម្គាល់នេះ ម៉ាក្សបានផ្លាស់ប្តូរលើសពីសំណួរនៃសេរីភាពសាសនាទៅនឹងការព្រួយបារម្ភពិតប្រាកដរបស់គាត់ជាមួយនឹងការវិភាគរបស់លោកបាវយើ អំពី "ការរំដោះខ្លួនផ្នែកនយោបាយ" ។ ម៉ាក្សបានសន្និដ្ឋានថា ខណៈពេលដែលបុគ្គលអាចមានសេរីភាព 'នយោបាយ' នៅក្នុងរដ្ឋមួយ ពួកគេនៅតែត្រូវបានចងភ្ជាប់ទៅនឹងឧបសគ្គខាងសម្ភារៈលើសេរីភាពដោយ វិសមភាពសេដ្ឋកិច្ច ដែលជាការសន្មតដែលក្រោយមកនឹងក្លាយជាមូលដ្ឋាននៃការរិះគន់របស់គាត់អំពី មូលធននិយម ។
សំណួរជនជាតិជ្វីហ្វ: បន្ទាប់ពីម៉ាក្ស

បន្ទាប់ពីម៉ាក្ស 
រូបភាពតូច| The Jewish Chronicle ផ្សព្វផ្សាយ  របស់ អ៊ែហ្ស ជា "ដំណោះស្រាយនៃសំណួររបស់ជនជាតិជ្វីហ្វ"។
វើនើ ស៊ុមបាត បានលើកសរសើរជនជាតិជ្វីហ្វចំពោះមូលធននិយមរបស់ពួកគេ ហើយបានបង្ហាញ តុលាការសាសន៍ជ្វីហ្វ នៅសតវត្សទីដប់ប្រាំពីរ ដប់ប្រាំបី ថាជាសមាហរណកម្ម និងជាគំរូសម្រាប់សមាហរណកម្ម។  នៅដើមសតវត្សទី២០ ការជជែកដេញដោលនៅតែត្រូវបានពិភាក្សាយ៉ាងទូលំទូលាយ។  រឿងអាស្រូវដ្រេហ្វើស នៅបារាំង ដែលគេជឿថាជាភស្តុតាងនៃការប្រឆាំងនឹងពួកសេមីទិច បានបង្កើនភាពលេចធ្លោនៃបញ្ហានេះ។ ក្នុង​ក្រុម​ឥស្សរជន​សាសនា និង​នយោបាយ អ្នក​ខ្លះ​បាន​បន្ត​គាំទ្រ​ដល់​ការ​រួម​បញ្ចូល​គ្នា និង​ការ​ចូលរួម​ផ្នែក​នយោបាយជ្វីហ្វ​នៅ​អឺរ៉ុបខណៈពេលដែលអ្នកផ្សេងទៀតដូចជា តេអូដ័រ អ៊ែហ្ស បានស្នើឱ្យមានការវិវឌ្ឍទៅមុខនៃ រដ្ឋជ្វីហ្វ ដាច់ដោយឡែកមួយ និងបុព្វហេតុ Zionist ។ 

ចូសេហ្វ រីងហ្គូ បានស្នើឱ្យមានការបង្កើតរដ្ឋជ្វីហ្វនៅក្នុងឆ្នាំ១៩១៧ នៅក្នុងស្នាដៃរបស់គាត់ សំណួរជនជាតិជ្វីហ្វនៅក្នុងបរិបទប្រវត្តិសាស្ត្រ និងសំណើសម្រាប់ដំណោះស្រាយរបស់វា (  )

រវាងឆ្នាំ១៨៨០ និង១៩២០ ជនជាតិជ្វីហ្វរាប់លាននាក់បានបង្កើតដំណោះស្រាយផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ពួកគេសម្រាប់ ហិង្សាលើជ្វីហ្វ នៅអឺរ៉ុបខាងកើតដោយការធ្វើចំណាកស្រុកទៅកាន់កន្លែងផ្សេងទៀត ជាចម្បង សហរដ្ឋអាមេរិក និងអឺរ៉ុបខាងលិច។
សំណួរជនជាតិជ្វីហ្វ: ណាស៊ី "ដំណោះស្រាយចុងក្រោយ"

ណាស៊ី "ដំណោះស្រាយចុងក្រោយ" 
នៅក្នុង ណាស៊ី អាល្លឺម៉ង់ ពាក្យ Jewish Question (ជា  ) សំដៅទៅលើជំនឿដែលថាអត្ថិភាពនៃជនជាតិជ្វីហ្វនៅប្រទេសអាឡឺម៉ង់បានបង្កបញ្ហាដល់រដ្ឋ។ នៅឆ្នាំ១៩៣៣ អ្នកទ្រឹស្តីណាស៊ីពីរនាក់គឺ ចូហាន វុនលា និង អាឈីម ហ្គែក  បានលើកឡើងដែលថាសំណួរជនជាតិជ្វីហ្វអាចត្រូវបានដោះស្រាយដោយ ការតាំងទីលំនៅថ្មីរបស់ជនជាតិជ្វីហ្វនៅម៉ាដាហ្គាស្ការ ឬកន្លែងផ្សេងទៀតនៅក្នុង ទ្វីបអាហ្រ្វិក ឬ អាមេរិកខាងត្បូង ។ ពួកគេក៏បានពិភាក្សាអំពីគុណសម្បត្តិ និងគុណវិបត្តិនៃការគាំទ្រពួក Zionists អាល្លឺម៉ង់ផងដែរ។ លោក វុន លា បានអះអាងថា ការបង្កើតទឹកដីកំណើតរបស់ជនជាតិជ្វីហ្វនៅ ប៉ាឡេស្ទីន ជាកាតព្វកិច្ច និងបង្កើតបញ្ហាមនុស្សធម៌ និងនយោបាយសម្រាប់តំបន់។ 

នៅពេលទទួលបានអំណាចនៅឆ្នាំ១៩៣៣ អាដុលហ្វ ហ៊ីត្លែរ និងរដ្ឋណាស៊ីបានចាប់ផ្តើមអនុវត្ត ច្បាប់កាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ ដែលមានគោលបំណងបំបែក និងដកជនជាតិជ្វីហ្វចេញពីប្រទេសអាឡឺម៉ង់ និង (នៅទីបំផុត) ទាំងអស់នៃទ្វីបអឺរ៉ុប។ David M. Crowe. The Holocaust: Roots, History, and Aftermath . Westview Press, 2008. ដំណាក់កាលបន្ទាប់គឺការធ្វើទុក្ខបុកម្នេញលើជនជាតិជ្វីហ្វ និងការដកហូតសញ្ជាតិរបស់ពួកគេតាមរយៈ ច្បាប់ នូរែមបឺក ឆ្នាំ១៩៣៥ ។   ចាប់ផ្តើមជាមួយនឹងឆ្នាំ១៩៣៨ អំពើហិង្សានៅគ្រីស្តាលណាច ហើយក្រោយមកក្នុងកំឡុង សង្គ្រាមលោកលើកទី២ វាបានក្លាយជាការឃុំឃាំងឧបត្ថម្ភដោយរដ្ឋនៅក្នុង ជំរុំប្រមូលផ្តុំ ។  ទីបំផុតរដ្ឋាភិបាលបានអនុវត្តការសម្លាប់រង្គាលជាប្រព័ន្ធនៃប្រជាជនជ្វីហ្វ ( The Holocaust ) Niewyk, Donald L. The Columbia Guide to the Holocaust, Columbia University Press, 2000, p.45: "The Holocaust is commonly defined as the murder of more than 5,000,000 Jews by the Germans in World War II." Also see "The Holocaust," Encyclopædia Britannica, 2007: "the systematic state-sponsored killing of six million Jewish men, women and children, and millions of others, by Nazi Germany and its collaborators during World War II. The Germans called this "the final solution to the Jewish question." ដែលបានកើតឡើងជាអ្វីដែលហៅថា ដំណោះស្រាយចុងក្រោយ ចំពោះសំណួរជ្វីហ្វ ។   

ការឃោសនារបស់ពួកណាស៊ី ត្រូវបានផលិតឡើងក្នុងគោលបំណងដើម្បីបោកប្រាស់សាធារណជន ដែលជាឧទាហរណ៍ដ៏គួរឱ្យកត់សម្គាល់បំផុតដែលផ្អែកលើការសរសេររបស់មនុស្សដូចជា អឺហ្ស៊ែន ហ្វីសឈើ ហ្វ្រីត លេន និង អ៊ើវីន បួរ នៅក្នុង មូលដ្ឋាននៃការបង្រៀនតំណពូជរបស់មនុស្ស និងអនាម័យជាតិសាសន៍ ។ ស្នាដៃ ( អនុញ្ញាតឱ្យការបំផ្លិចបំផ្លាញជីវិតដែលមិនសក្តិសមក្នុងការរស់នៅ ) ដោយ កាល បាញឌីង និង អាល់ហ្វ្រេត ហូស និងអាហារូបករណ៍ក្លែងក្លាយដែលត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយដោយ ហ្គែរហាត គីតែល ក៏ដើរតួផងដែរ។ ក្នុង ​ការ​កាន់កាប់​ប្រទេស​បារាំង របប​សហការ​និយម ​បាន​បង្កើត ​វិទ្យាស្ថាន​ផ្ទាល់​ខ្លួន​សម្រាប់​សិក្សា​សំណួរ​ជនជាតិ​ជ្វីហ្វ ។
សំណួរជនជាតិជ្វីហ្វ: នៅក្នុង​សហរដ្ឋ​អា​មេ​រិ​ច

នៅក្នុង​សហរដ្ឋ​អា​មេ​រិ​ច 
"បញ្ហាជនជាតិជ្វីហ្វ" ត្រូវបានពិភាក្សាយ៉ាងទូលំទូលាយនៅក្នុងបណ្តាប្រទេសមានប្រជាជនស្បែកសភាគច្រើន នៅក្រៅទ្វីបអឺរ៉ុប ទោះបីជាការសម្លាប់រង្គាលកំពុងដំណើរការក៏ដោយ។ មន្ត្រីយោធាអាមេរិក និងជាតារាល្បីឈ្មោះ ឆាល អេលីនប៊ើក បានប្រើឃ្លានេះម្តងហើយម្តងទៀតនៅក្នុងសុន្ទរកថា និងការសរសេរជាសាធារណៈ។ ឧទាហរណ៍នៅក្នុងកំណត់ហេតុប្រចាំថ្ងៃរបស់គាត់នៅថ្ងៃទី ១៨ ខែកញ្ញាឆ្នាំ១៩៤១ ដែលបានបោះពុម្ពនៅឆ្នាំ១៩៧០ ជាផ្នែកនៃ The Wartime Journals of Charles A. Lindbergh គាត់បានសរសេរថា
សំណួរជនជាតិជ្វីហ្វ: ការប្រើប្រាស់បច្ចុប្បន្ន

ការប្រើប្រាស់បច្ចុប្បន្ន 
ទ្រឹស្ដីការឃុបឃិតប្រឆាំងពួកជ្វីហ្វ ដ៏លេចធ្លោមួយ គឺជាជំនឿដែលថា ប្រជាជនជ្វីហ្វមានឥទ្ធិពលហួសហេតុលើប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ ធនាគារ និងនយោបាយ។ ផ្អែកលើទ្រឹស្ដីសមគំនិតនេះ ក្រុម និងសកម្មជនមួយចំនួនពិភាក្សាអំពី "សំណួរជនជាតិជ្វីហ្វ" ហើយផ្តល់សំណើផ្សេងៗដើម្បីដោះស្រាយវា។ នៅដើមសតវត្សទី២១ អ្នកជាតិនិយមស្បែកស អ្នកនិយម ស្តាំនិយម និង ពួកគាំទ្រណាស៊ី បានប្រើអក្សរកាត់ JQ ដើម្បីសំដៅទៅលើសំណួររបស់ជនជាតិជ្វីហ្វ។  "JQ stands for the 'Jewish Question,' an anti-Semitic conspiracy theory that Jewish people have undue influence over the media, banking and politics that must somehow be addressed" (Christopher Mathias, Jenna Amatulli, Rebecca Klein, 2018, The HuffPost, 3 March 2018, https://www.huffingtonpost.com/entry/florida-public-school-teacher-white-nationalist-podcast_us_5a99ae32e4b089ec353a1fba)
សំណួរជនជាតិជ្វីហ្វ: សូម​មើល​ផង​ដែរ

សូម​មើល​ផង​ដែរ 

 រឿងចចាមរ៉ាម ប្រឆាំងសេមីទិច
 សំណួរអាមេនី
 ដេវីដ នីរេនប៊ឺក § ការប្រឆាំងនឹងសាសនាជ្វីហ្វ៖ ប្រពៃណីលោកខាងលិច
 សំណួរអាល្លឺម៉ង់
 សំណួរអៀរឡង់
 ម៉ាទីន​ លូធើ និងការប្រឆាំងនឹងពួកសេមីទិច
 សំណួរជាតិ
 សំណួរពួកស្បែកខ្មៅ
 សំណួរប៉ូឡូញ
 សំណួរសាសន៍
 អ៊ុលរីច ហ្លីសឆោវវើ
 ជនជាតិជ្វីហ្វដែលមានប្រយោជន៍
សំណួរជនជាតិជ្វីហ្វ: ការអានបន្ថែម

ការអានបន្ថែម 

 ករណី, Holly ។ យុគសម័យនៃសំណួរ (សារព័ត៌មានសាកលវិទ្យាល័យព្រីនស្តុន ឆ្នាំ 2018) ដកស្រង់
 Roudinesco, Elisabeth (2013) ការត្រលប់ទៅសំណួររបស់ជនជាតិយូដា ទីក្រុងឡុងដ៍ សារព័ត៌មាន Polity Press ទំព័រ។ ២៨០
 Wolf, Lucien (1919) "កំណត់ចំណាំស្តីពីប្រវត្តិការទូតនៃសំណួររបស់ជនជាតិយូដា", សង្គមប្រវត្តិសាស្ត្រជ្វីហ្វនៃប្រទេសអង់គ្លេស
 បុព្វហេតុរបស់ជនជាតិជ្វីហ្វ៖ ការណែនាំអំពីប្រវត្តិសាស្ត្រអ៊ីស្រាអែលផ្សេងៗគ្នា - ឥទ្ធិពលនៃប្រធានបទក្នុងអំឡុងពេលនៃការសម្លាប់រង្គាល។
សំណើ

ពាក្យថា សំណើ () មានការប្រើប្រាស់ទូលំទូលាយនៅក្នុង ទស្សនវិជ្ជាបច្ចុប្បន្ន ។ វាត្រូវបានប្រើដើម្បីសំដៅទៅលើផ្នែកខ្លះឬផ្នែកទាំង
ៗឥអស់ដូចខាងក្រោម៖ the primary bearers នៃ[[តម្លៃ233
233ពិត]] វត្ថុនៃជំនឿ and other "អាកប្បកិរិយាតាមសំណើ" (ឧ. អ្វីដែលគេជឿ ឬ សង្ស័យ ៘) ការយោងនៃ that-clauses និងអត្ថន័យនៃប្រយោគប្រកាស ។ សំណើគឺជាវត្ថុដែលអាចចែករំលែកបាននៃអាកប្បកិរិយានិងអ្នកនាំមុខនៃសេចក្តីពិតនិងភាពក្លែងក្លាយ ។ សេចក្តីសន្និដ្ឋាននេះច្រានចោលបេក្ខជនមួយចំនួនសម្រាប់សំណើ រួមទាំនិមិត្តសញ្ញាគំនិត និងនិមិត្តសញ្ញានិយាយ ដែលមិនអាចចែករំលែកបាន និងព្រឹត្តិការណ៍ជាក់ស្តែងឬការពិត ដែលមិនអាចមិនពិតបាន ។
សំណើ: ប្រវត្តិសាស្ត្រនៃការប្រើប្រាស់

ប្រវត្តិសាស្ត្រនៃការប្រើប្រាស់

ដោយអារីសស្ដូថូល
Aristotelian logic identifies a proposition as a sentence which affirms or denies a predicate of a subject.  An Aristotelian proposition may take the form "All men are mortal" or "Socrates is a man."  In the first example the subject is "All men" and the predicate "are mortal."  In the second example the subject is "Socrates" and the predicate is "is a man."

By the logical positivists
Often propositions are related to closed sentences to distinguish them from what is expressed by an open sentence. In this sense, propositions are "statements" that are truth-bearers. This conception of a proposition was supported by the philosophical school of logical positivism.

Some philosophers argue that some (or all) kinds of speech or actions besides the declarative ones also have propositional content. For example, yes–no questions present propositions, being inquiries into the truth value of them. On the other hand, some signs can be declarative assertions of propositions without forming a sentence nor even being linguistic, e.g. traffic signs convey definite meaning which is either true or false.

Propositions are also spoken of as the content of beliefs and similar intentional attitudes such as desires, preferences, and hopes. For example,  "I desire that I have a new car," or "I wonder whether it will snow" (or, whether it is the case that "it will snow"). Desire, belief, and so on, are thus called propositional attitudes when they take this sort of content.

ដោយរ័សុល
ប៊ឺតរ៉ង់ រ័សុល បានប្រារព្ធឡើងថាសំណើត្រូវបានរៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធជាមួយវត្ថុនិងលក្ខណៈដែលជាធាតុផ្សំ ។  វ៊ីតហ្គេនស្តែង (Wittgenstein) បានប្រារព្ធឡើងថាសំណើមួយគឺជាសំណុំនៃពិភពលោក ឬសេចក្តីថ្លែងការណ៍ដែលអាចធ្វើទៅបានដែលវាពិត ។   ភាពខុសគ្នាដ៏សំខាន់មួយរវាងទស្សនៈទាំងនេះគឺថានៅលើកំណត់ត្រារបស់រ័សុលលីន សំណើពីរដែលពិតនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍ដូចគ្នាទាំងអស់នៅតែអាចមានភាពខុសគ្នា ។  ឧទាហរណ៍ ៖ សំនុំដែលថាពីរបូកពីរស្មើបួនខុសគ្នាពីនៅលើកំណត់ត្រារបស់រ័សុលលីនដែលថាបីបូកបីស្មើប្រាំមួយ ។ If propositions are sets of possible worlds, however, then all mathematical truths (and all other necessary truths) are the same set (the set of all possible worlds).
សំណើ: ដោយអារីសស្ដូថូល

ដោយអារីសស្ដូថូល
Aristotelian logic identifies a proposition as a sentence which affirms or denies a predicate of a subject.  An Aristotelian proposition may take the form "All men are mortal" or "Socrates is a man."  In the first example the subject is "All men" and the predicate "are mortal."  In the second example the subject is "Socrates" and the predicate is "is a man."
សំណើ: By the logical positivists

By the logical positivists
Often propositions are related to closed sentences to distinguish them from what is expressed by an open sentence. In this sense, propositions are "statements" that are truth-bearers. This conception of a proposition was supported by the philosophical school of logical positivism.

Some philosophers argue that some (or all) kinds of speech or actions besides the declarative ones also have propositional content. For example, yes–no questions present propositions, being inquiries into the truth value of them. On the other hand, some signs can be declarative assertions of propositions without forming a sentence nor even being linguistic, e.g. traffic signs convey definite meaning which is either true or false.

Propositions are also spoken of as the content of beliefs and similar intentional attitudes such as desires, preferences, and hopes. For example,  "I desire that I have a new car," or "I wonder whether it will snow" (or, whether it is the case that "it will snow"). Desire, belief, and so on, are thus called propositional attitudes when they take this sort of content.
សំណើ: ដោយរ័សុល

ដោយរ័សុល
ប៊ឺតរ៉ង់ រ័សុល បានប្រារព្ធឡើងថាសំណើត្រូវបានរៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធជាមួយវត្ថុនិងលក្ខណៈដែលជាធាតុផ្សំ ។  វ៊ីតហ្គេនស្តែង (Wittgenstein) បានប្រារព្ធឡើងថាសំណើមួយគឺជាសំណុំនៃពិភពលោក ឬសេចក្តីថ្លែងការណ៍ដែលអាចធ្វើទៅបានដែលវាពិត ។   ភាពខុសគ្នាដ៏សំខាន់មួយរវាងទស្សនៈទាំងនេះគឺថានៅលើកំណត់ត្រារបស់រ័សុលលីន សំណើពីរដែលពិតនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍ដូចគ្នាទាំងអស់នៅតែអាចមានភាពខុសគ្នា ។  ឧទាហរណ៍ ៖ សំនុំដែលថាពីរបូកពីរស្មើបួនខុសគ្នាពីនៅលើកំណត់ត្រារបស់រ័សុលលីនដែលថាបីបូកបីស្មើប្រាំមួយ ។ If propositions are sets of possible worlds, however, then all mathematical truths (and all other necessary truths) are the same set (the set of all possible worlds).
សំណើ: Relation to the mind

Relation to the mind
In relation to the mind, propositions are discussed primarily as they fit into propositional attitudes.  Propositional attitudes are simply attitudes characteristic of folk psychology (belief, desire, etc.) that one can take toward a proposition (e.g. 'it is raining,' 'snow is white,' etc.).  In English, propositions usually follow folk psychological attitudes by a "that clause" (e.g. "Jane believes that it is raining").  In philosophy of mind and psychology, mental states are often taken to primarily consist in propositional attitudes.  The propositions are usually said to be the "mental content" of the attitude.  For example, if Jane has a mental state of believing that it is raining, her mental content is the proposition 'it is raining.'  Furthermore, since such mental states are about something (namely propositions), they are said to be intentional mental states.  Philosophical debates surrounding propositions as they relate to propositional attitudes have also recently centered on whether they are internal or external to the agent or whether they are mind-dependent or mind-independent entities (see the entry on internalism and externalism in philosophy of mind).
សំណើ: Treatment in logic

Treatment in logic
As noted above, in Aristotelian logic a proposition is a particular kind of sentence, one which affirms or denies a predicate of a subject. Aristotelian propositions take forms like "All men are mortal" and "Socrates is a man."

Propositions show up in modern formal logic as objects of a formal language. A formal language begins with different types of symbols. These types can include variables, operators, function symbols, predicate (or relation) symbols, quantifiers, and propositional constants. (Grouping symbols are often added for convenience in using the language but do not play a logical role.) Symbols are concatenated together according to recursive rules in order to construct strings to which truth-values will be assigned. The rules specify how the operators, function and predicate symbols, and quantifiers are to be concatenated with other strings. A proposition is then a string with a specific form. The form that a proposition takes depends on the type of logic.

The type of logic called propositional, sentential, or statement logic includes only operators and propositional constants as symbols in its language. The propositions in this language are propositional constants, which are considered atomic propositions, and composite propositions, which are composed by recursively applying operators to propositions. Application here is simply a short way of saying that the corresponding concatenation rule has been applied.

The types of logics called predicate, quantificational, or n-order logic include variables, operators, predicate and function symbols, and quantifiers as symbols in their languages. The propositions in these logics are more complex. First, terms must be defined. A term is (i) a variable or (ii) a function symbol applied to the number of terms required by the function symbol's arity. For example, if + is a binary function symbol and x, y, and z are variables, then x+(y+z) is a term, which might be written with the symbols in various orders. A proposition is (i) a predicate symbol applied to the number of terms required by its arity, (ii) an operator applied to the number of propositions required by its arity, or (iii) a quantifier applied to a proposition. For example, if = is a binary predicate symbol and ∀ is a quantifier, then ∀x,y,z [(x = y) → (x+z = y+z)] is a proposition. This more complex structure of propositions allows these logics to make finer distinctions between inferences, i.e., to have greater expressive power.

In this context, propositions are also called sentences, statements, statement forms, formulas, and well-formed formulas, though these terms are usually not synonymous within a single text. This definition treats propositions as syntactic objects, as opposed to semantic or mental objects. That is, propositions in this sense are meaningless, formal, abstract objects. They are assigned meaning and truth-values by mappings called interpretations and valuations, respectively.