natgillin/translations-raw huggingface dataset:
Both Mr. Cook and the Prime Minister shared some unique stories of entrepreneurship that they had come across in app-development and renewable energy. 
“ॲप विकास” आणि “नवीकरणीय ऊर्जा” या क्षेत्रात सामोऱ्या आलेल्या उद्योजकतेच्या काही गोष्टीबाबत पंतप्रधान मोदी आणि कुक यांनी चर्चा केली.
The Prime Minister explained his Digital India initiative, and identified three key objectives of Digital India as e-education, health and increasing farmers’ incomes. 
यावेळी पंतप्रधान मोदी यांनी डिजिटल इंडिया उपक्रमाविषयी माहिती दिली आणि “ई-शिक्षण” आरोग्य आणि शेतकऱ्यांच्या उत्पन्नात वाढ ही डिजिटल इंडिया पुढील तीन महत्त्वपूर्ण उद्दिष्ट असल्याचे सांगितले.
He sought support from Apple in furthering these objectives. 
ही उद्दिष्टे साध्य करण्यासाठी ॲपल ने सहाय्य करावे असे पंतप्रधानांनी सांगितले.
Issues regarding cyber-security and data encryption also came up for discussion. 
सायबर सुरक्षा आणि डेटा एनक्रिपशन या बाबतीतही यावेळी चर्चा झाली.
The Prime Minister encouraged Mr. Cook to help the global community to cope with the challenges of cyber-crime. 
सायबर गुन्ह्याच्या आव्हानांशीही सामना करण्यासाठी जागतिक समुदायाला मदत करण्यासाठी पंतप्रधानांनी कुक यांना प्रोत्साहित केले.
The Prime Minister Shri Narendra Modi has announced an ex- gratia of Rs. 2 lakh each for the next of kin of those who have lost their lives in the floods in Assam and Rajasthan. 
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी आसाम आणि राजस्थानमधल्या पुरामध्ये मृत्युमुखी पडलेल्यांच्या कुटुंबियांना 2 लाख रुपयांचं सानुग्रह अनुदान जाहीर केलं आहे.
The Prime Minister Shri Narendra Modi congratulated Bharat Ratna Awardees. 
यंदा भारतरत्न पुरस्काराचे मानकरी ठरलेल्या मानकऱ्यांचे अभिनंदन करत पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी त्यांच्या कार्याविषयी कृतज्ञता व्यक्त केली आहे.
PM praised Nanaji Deshmukh for his contribution to the society and said “Nanaji Deshmukh’s stellar contribution towards rural development showed the way for a new paradigm of empowering those living in our villages. 
नानाजी देशमुख यांच्या कार्याचे कौतुक करतांना पंतप्रधान म्हणाले,”ग्रामविकासाच्या क्षेत्रात नानाजी देशमुख यांच्या अतुल्य कर्तृत्वातून ग्रामीण जनतेच्या आयुष्यात आमूलाग्र बदल घडवण्याची प्रेरणा आणि शिकवण आपलयाला मिळते.
He personifies humility, compassion and service to the downtrodden. 
मानवता, दया आणि वंचितांच्या प्रति सेवाभावाचे ते मूर्तिमंत उदाहरण होते.
He is a Bharat Ratna in the truest sense.” 
ते खऱ्या अर्थाने भारतरत्न आहेत.”
“The songs and music of Bhupen Hazarika are admired by people across generations. 
“भूपेन हजारिका यांची गाणी आणि संगीत पिढ्यानपिढ्या रसिकांना आनंद देत आहे.
From them radiates the message of Justice, harmony and brotherhood. 
या संगीतातून न्याय, सौहार्द आणि बंधुभावाची शिकवण जगाला मिळते.
He popularized India’s music traditions globally. 
भारतीय संगीताची परंपरा त्यांनी जगभरात लोकप्रिय केली.
Happy that the Bharat Ratna has been conferred on Bhupen Da.” the Prime Minister said. 
भूपेनद यांचा भारतरत्न या सर्वोच्च नागरी पुरस्काराने सन्मान होतांना बघून आनंद होत आहे.”
While speaking on Shri Pranab Mukherjee he said, “Pranab Da is an outstanding statesman of our times. 
प्रणब मुखर्जी यांच्याविषयी बोलतांना पंतप्रधान म्हणाले, “प्रणवदा हे सध्याच्या काळातले सर्वोत्तम मुत्सद्दी राजनीतिज्ञ आहेत.
His wisdom and intellect have few parallels. 
त्यांची बुद्धीमत्ता आणि शहाणपण याची क्वचितच कोणाशी तुलना करता येईल.
The Prime Minister, Shri Narendra Modi will join the programme to mark the conclusion of the Narmada Seva Yatra in Amarkantak, Madhya Pradesh, tomorrow. 
मध्य प्रदेशातील अमरकंटक येथे उद्या नर्मदा सेवा यात्रेचा समारोप होत असून या कार्यक्रमाला पंतप्रधान नरेंद्र मोदी उपस्थित राहणार आहेत.
“I am delighted to join the programme to mark the conclusion of the Narmada Seva Yatra in Amarkantak, Madhya Pradesh, tomorrow afternoon. 
“उद्या दुपारी मध्य प्रदेशातल्या अमरकंटक येथे होणाऱ्या नर्मदा सेवा यात्रा समारोप कार्यक्रमाला उपस्थित राहण्याची संधी मिळत असल्याबद्दल मला आनंद होत आहे.
In a series of tweets, the Prime Minister also said that it is heartening to see such warmth, enthusiasm and patience of the citizens to bear this limited inconvenience for a greater good. 
अधिक भल्यासाठी नागरीक ज्या सहनशीलतेने आणि उत्साहाने हा मर्यादित त्रास सहन करत आहोत, ते पाहणे आनंददायी असल्याचे पंतप्रधानांनी ट्विटरच्या मालिकेत म्हटले आहे.
He assured that the Government is unwavering in its effort to create an India which is corruption free and in ensuring that the fruits of development touch every citizen. 
भ्रष्टाचारमुक्त भारताच्या निर्मितीसाठी सरकारचे प्रयत्न निर्धारपूर्वक सुरु असल्याचा निर्वाळा पंतप्रधानांनी दिला असून, विकासाची फळे सर्व नागरीकांपर्यंत पोहोचतील याची खात्री दिली आहे.
“So happy to learn that citizens are expressing their gratitude to bankers & getting notes exchanged in a very patient and orderly manner. 
नागरीक बँकर्सप्रती आभार व्यक्त करत आहेत आणि शांततापूर्वक आणि शिस्तबद्ध रितीने नोटा बदलून घेत आहेत हे समजल्यावर आनंद होत आहे.
It is also heartening to learn that people are actively volunteering to help senior citizens withdraw money and exchange their currency. 
बँकमधून पैसे काढण्यासाठी तसेच नोटा बदलून घेण्याच्या कामात लोक ज्येष्ठ नागरीकांना आपणहून मदत करत आहेत हे ऐकूनही खूप आनंद झाला आहे.
Such warmth, enthusiasm and the patience to bear limited inconvenience for a greater good is indeed very heartening. 
अधिक भल्यासाठी ज्या सहनशीलतेने अणि उत्साहाने लोक मर्यादित काळासाठी होणारा त्रास सहन करत आहेत, तेही खूप दिलासादायक आहे.
I assure you the Govt is unwavering in its effort to create an India that is corruption free & fruits of development touch every citizen “, the Prime Minister said. 
भ्रष्टाचार मुक्त भारताच्या निर्मितीसाठी आणि विकासाची फळे प्रत्येक नागरीकापर्यंत पोहोचावी यासाठी सरकारचे प्रयत्न निर्धारपूर्वक सुरुच आहेत असे पंतप्रधानांनी म्हटले आहे.
The Prime Minister, Shri Narendra Modi, has paid tributes to Dr. Syama Prasad Mookerjee on his birth anniversary. 
डॉ. श्यामप्रसाद मुखर्जी यांच्या जयंतीनिमित्त पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी आज त्यांना श्रद्धांजली अर्पण केली.
President Hollande, President Obama, Excellencies, Mr. Bill Gates, Distinguished Guests, 
राष्ट्राध्यक्ष ओलांद, राष्ट्राध्यक्ष ओबामा, महामहिम बिल गेट्‌स, सन्माननीय अतिथी,
Let me begin by saluting President Hollande and the people of France for their courage and resolve; and, to the world for coming together for Paris and France. 
फ्रान्सने दाखविलेल्या धैर्य आणि कटिबध्दतेसाठी राष्ट्राध्यक्ष ओलांद आणि तिथल्या जनतेला सलाम, तसेच पॅरिस आणि फ्रान्ससाठी एकजूट दाखविल्याबद्दलही संपूर्ण जगाला माझा सलाम.
The outstanding arrangements reflect the character of this great Nation. 
येथे केलेली अप्रतिम व्यवस्था या महान राष्ट्राच्या वैशिष्टपूर्णतेचे दर्शन घडवत आहे.
The world has assembled in Paris to change the course of our planet to a sustainable path. 
पृथ्वीने चिरंतन मार्गावरुन वाटचाल करावी यासाठी संपूर्ण जग येथे एकत्र जमले आहे.
We must speak about goals and targets on carbon emissions and rise in global temperature. 
जागतिक तापमान वाढ आणि कार्बन उत्सर्जनाविषयीच्या उद्दिष्टांबाबत आपण बोलले पाहिजे.
A vast section of humanity lives at the edge of poverty and in darkness after the sun sets. 
बरीच मोठी लोकसंख्या गरीबीत राहण्याबरोबरच सूर्यास्तानंतर अंधारात जीवन जगते.
They need energy to light up their homes and power their future. 
त्यांची घरं आणि भविष्य उजळून टाकण्यासाठी त्यांना प्रकाशाची गरज आहे.
And, they are also the most vulnerable to the consequences of an industrial age powered by fossil fuel. 
औद्योगिक युगाचा परिणामही त्यांना मोठया प्रमाणात भोगावा लागत आहे.
Access to energy and a better life is a universal aspiration. 
ऊर्जेची उपलब्धता आणि उत्तम जीवनमान ही जागतिक आकांक्षा आहे.
And, so are clean environment and healthy habitats. 
स्वच्छ पर्यावरण आणि आरोग्यदायी सवयींनाही हे लागू होते.
The advanced countries must leave enough room for developing countries to grow. 
विकसित राष्ट्रांनी, विकसनशील राष्ट्रांच्या विकासासाठी योग्य ती मुभा ठेवायला हवी.
And, we must strive for a lighter carbon footprint on our growth path. 
आणि विकासाच्या मार्गावरुन वाटचाल करताना कमीत कमी कार्बन उर्त्सजनासाठी आपण प्रयत्नशील राहिले पाहिजे.
For that we must come together in a partnership to bring clean energy within the reach of all. 
त्यासाठी, सर्वांच्या आवाक्यात येईल अशा स्वच्छ ऊर्जेसाठी भागीदारी करण्याकरिता आपण एकत्र यायला हवे.
Innovation is vital for combating climate change and ensuring climate justice. 
हवामानबदलाचे दुष्परिणाम कमी करण्यासाठी आणि न्याय्य पर्यावरणासाठी कल्पकता महत्वपूर्ण आहे.
That is what makes this Innovation Summit very special. 
त्यामुळे ही नाविन्यपूर्णतेसंदर्भातली परिषद वैशिष्टयपूर्ण आहे.
This unites us behind a common purpose. 
समान हेतूसाठी ही परिषद आपल्याला एकत्र आणत आहे.
We need research and innovation to make renewable energy much cheaper; more reliable; and, easier to connect to transmission grids. 
नवीकरणीय ऊर्जा अधिक स्वस्त, अधिक खात्रीशीर, आणि ट्रान्समिशन ग्रीडला सहज जोडण्याजोगी व्हावी यासाठी संशोधन आणि कल्पकतेची आपल्याला गरज आहे.
We can make conventional energy cleaner. 
अपारंपरिक ऊर्जा आपण स्वच्छ बनवू शकतो.
And, we can develop newer sources of renewable energy. 
नवीकरणीय ऊर्जेचे नवे स्रोत आपण विकसित करु शकतो.
This is a global responsibility to our collective future. 
आपल्या सर्वांच्या एकत्रित भविष्यासाठी ही जागतिक जबाबदारी आहे.
Our innovation initiative should be driven by public purpose, not just market incentives, including on intellectual property. 
बौध्दिक संपदेसह आपले शोध जनकल्याणाच्या हेतूने प्रेरित असावेत, केवळ बाजारासाठीच्या प्रोत्साहनांनी प्रेरित नकोत.
That also means strong public commitment by suppliers to developing countries. 
विकसनशील देशांप्रती पुरवठादारांची असलेली कटिबध्दताही यात येते.
That will make clean energy technology available, accessible and affordable for all. 
यामुळे स्वच्छ ऊर्जा तंत्रज्ञान सर्वांना वाजवीदरात उपलब्ध होईल.
This partnership will combine the responsibility of governments with the innovative capacity of the private sector. 
ही भागीदारी सरकारचे उत्तरदायित्व आणि खाजगी क्षेत्राची कल्पक क्षमता यांचा मिलाफ साधेल.
We will double our investments in research and innovation; and, deepen collaboration among ourselves. 
संशोधन आणि नाविन्यपूर्ण कल्पना यासाठीची आमची गुंतवणूक आम्ही दुप्पट करण्याबरोबरच आपापसातले सहकार्य अधिक दृढ करु.
We should have an international network of 30-40 universities and labs focusing for next ten years on renewable energy. 
येत्या दहा वर्षातल्या नवीकरणीय ऊर्जेवर लक्ष केंद्रीत करणारे 30-40 विद्यापीठे आणि प्रयोगशाळांचे आंतरराष्ट्रीय जाळे आपल्याकडे हवे.
Innovation must be backed by means to make it affordable and ensure adoption. 
नाविन्यपूर्ण कल्पनांचा स्वीकार करणारी त्यांना वाजवी दरात उपलब्ध करुन देणाऱ्या साधनांची जोडही हवी.
We have a very successful models of public-private partnership with many countries present here. 
येथे उपस्थित असलेल्या अनेक देशात खाजगी-सरकारी भागीदारीची यशस्वी मॉडेल्सही आहेत.
India is also building renewable capacity in developing countries, including small island states. 
भारतही बेटांवरच्या छोटया देशांसह, विकसनशील देशांत नवीकरणीय ऊर्जा क्षमता निर्माण करत आहे.
The progress on clean energy technology and costs is impressive. 
स्वच्‍छ ऊर्जा तंत्रज्ञान आणि किंमत याबाबतची प्रगती प्रभावी आहे.
If we raise the level of our efforts, we can transform the world. 
आपण प्रयत्नांची पराकाष्ठा केली तर आपण जगात बदल घडवून आणू शकतो.
We will also lay the foundation of a new economy in new low carbon age. 
कार्बन कमी असणाऱ्या नव्या युगाच्या नव्या अर्थव्यवस्थेचा पायाही आपण घालू शकतो.
We will restore the balance between ecology and economy, and between our inheritance and obligation to the future. 
पर्यावरणशास्त्र आणि अर्थव्यवस्था यांच्यातला तसेच वारसा आणि भविष्याप्रती उत्तरदायित्व यांच्यातला समतोल आपण पुन्हा आणू शकतो.
And, live up to Gandhiji’s call to care for the world we shall not see. 
याबरोबरच गांधीजींच्या आवाहनाला प्रतिसाद देत जे जग आपण पाहणारही नाही त्या भावी जगासाठी काळजी घेऊ.
b) motor vehicles falling under headings 8703. 
2) शीर्षक ८७०३ अंतर्गत येणारी मोटार वाहने
· The Unified Model consortium which comprises of the UKMO, KMA and CSIRO have common interests in meteorology and related sciences and recognize mutual interests and growing complexities in the field of Earth System Modelling for weather and climate prediction. 
हा सामंजस्य करार मुख्यत: भारतीय हवामान क्षेत्रातील हवामान अंदाजासाठी पृथ्वी प्रणाली आराखडयाच्या विकासासाठी वैज्ञानिक स्रोत तसेच ज्ञानाचे देवाणघेवाण करण्याची परवानगी प्रदान करेल.
The consortium enables exchange of scientific resources, expertise, know-how and technical knowledge on the basis of equality, reciprocity and mutual benefits. 
या सामंजस्य कराराचा फायदा भारतीय वैज्ञानिक व शैक्षणिक समुदायाला होईल.
The Prime Minister, Shri Narendra Modi has paid tributes to Savitribai Phule on her Jayanti. 
सावित्रीबाई फुले यांच्या जयंतीनिमित्त पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी आज त्यांना आदरांजली अर्पण केली.
“I bow to the great Savitribai Phule on her Jayanti. 
“सावित्रीबाई फुले यांच्या जयंतीनिमित्त मी त्यांना अभिवादन करतो.
Hers was a life devoted to the empowerment of the poor and marginalised. 
त्यांनी आपले आयुष्य गरीब आणि उपेक्षितांना सक्षम करण्यासाठी वाहून घेतले होते.
She gave utmost importance to education and social reform. 
शिक्षण आणि सामाजिक सुधारणांना त्यांनी नेहमीच महत्व दिले.
Distinguished dignitaries on the dais, 
व्यासपीठावर उपस्थित असलेले मान्यवर,
Ladies and Gentlemen, 
सभ्य स्त्री आणि पुरुष,
I welcome you all to New Delhi for this landmark conference, the first after the adoption of the Sendai Framework for Disaster Risk Reduction. 
आपत्ती जोखीम कपातीसंदर्भातील सेंदाई आराखड्याच्या स्वीकृतीनंतर नवी दिल्लीत होत असलेल्या या ऐतिहासिक परिषदेमध्ये मी तुमचे स्वागत करतो.
I commend the national disaster risk management agencies, their governments in the Asia-Pacific region, the United Nations, and other stakeholders for coming together for this important cause. 
या अत्यंत महत्त्वाच्या उद्देशासाठी एकत्र आलेल्या राष्ट्रीय आपत्ती जोखीम व्यवस्थापन संस्था, आशिया प्रशांत-क्षेत्रातील त्यांची सरकारे, संयुक्त राष्ट्रे आणि इतर संबंधितांची मी प्रशंसा करतो.
Apart from the Sendai Framework, the international community adopted two other major frameworks to shape the future of humanity: 
सेंदाई आराखड्याव्यतिरिक्त मानवतेच्या भवितव्याला आकार देण्यासाठी आणखी दोन महत्त्वाचे आराखडे स्वीकारण्यात आलेः
– the Sustainable Development Goals, 
– शाश्वत विकासाची उद्दिष्टे
The success of each one of these depends on the success of the other two. 
यापैकी प्रत्येकाचे यश इतर दोघांच्या यशावर अवलंबून आहे.
Disaster Risk Reduction has a pivotal role in supporting adaptation to climate change as well as sustainable development. 
आपत्ती जोखीम कपातीची हवामान बदलाच्या स्वीकृतीबरोबरच शाश्वत विकासाला पाठबळ देण्यामध्ये महत्त्वाची भूमिका आहे.
It is in this context that this conference becomes timely and relevant. 
त्यामुळेच या संदर्भात ही परिषद अर्थपूर्ण आहे आणि योग्य वेळी होत आहे.
Many countries in our region have transformed their economies and become engines of global economic growth. 
आपल्या प्रदेशातील ब-याच देशांनी त्यांच्या अर्थव्यवस्थेत सुधारणा केल्या आहेत आणि त्या जागतिक आर्थिक विकासाची इंजिने बनल्या आहेत.
Hundreds of millions of our people have been lifted out of poverty. 
आपल्या जनतेपैकी लाखो लोकांना दारिद्रयाच्या खाईतून बाहेर काढण्यात आले आहे.
The Asia-Pacific region has been a global leader in more ways than one. 
आशिया प्रशांत भाग केवळ एका नव्हे तर अनेक क्षेत्रांमध्ये जागतिक नेतृत्व करू लागला आहे.
But we must not take this progress for granted. 
पण आपण ही प्रगती गृहित धरून चालता कामा नये.
There are challenges as well. 
या प्रक्रियेत अनेक आव्हाने देखील निर्माण झाली आहेत.
Over the last twenty years, more than eight hundred and fifty thousand people died from disasters in the Asia-Pacific. 
गेल्या वीस वर्षांत, आशिया-प्रशांत क्षेत्रामध्ये आपत्तींमध्ये आठशे पन्नास हजारांहून अधिक लोकांचे बळी गेले आहेत.
Seven of the top ten countries in the world in terms of number of deaths due to disasters are in the Asia-Pacific. 
सर्वाधिक बळी गेलेल्या देशांच्या यादीत वरच्या क्रमांकावर असलेल्या पहिल्या दहा देशांमध्ये जे सात देश आहेत ते आशिया प्रशांत क्षेत्रातील आहेत.
I have seen for myself the human suffering caused by disasters. 
आपत्तींमुळे मानवाला सहन कराव्या लागणा-या हालअपेष्टा मी स्वतः पाहिल्या आहेत.
I witnessed the Gujarat earthquake of 2001, and later, as Chief Minister of the State, I worked with my people to support post-earthquake recovery. 
2001 साली गुजरातमध्ये झालेल्या भूकंपाचा अनुभव मी घेतला आहे आणि त्यानंतर त्या राज्याचा मुख्यमंत्री म्हणून माझ्या जनतेसोबत भूकंप पश्चात पुनर्वसनाला पाठबळ देण्यासाठी मी काम केले आहे.
It was distressing to see the suffering of the affected people. 
या भूकंपाची झळ पोहोचलेल्या जनतेच्या हालअपेष्टा पाहणे अतिशय दुःखदायक होते.
But I was also inspired by their courage, ingenuity and resolve to recover from the disaster. 
पण तरीही आपत्तीमधून बाहेर पडण्यासाठी या लोकांनी दाखवलेले धैर्य, असामान्य वृत्ती आणि निर्धार यांमुळे मला प्रेरणा मिळाली.
In my experience, the more we relied on people’s own leadership, the better were the outcomes. 
लोकांच्या स्वतःच्या नेतृत्वावर आम्ही जितके अवलंबून राहात गेलो तितके चांगले परिणाम मिळत होते असा मला अनुभव आला.
This was not limited only to owner driven reconstruction of houses, but also to construction of community buildings. 
केवळ स्वतःची मालकी असलेल्या घरांच्या पुनर्बांधणीच्या प्रक्रियेपुरतेच हे सर्व मर्यादित होते असे नाही तर सामुदायिक मालकीच्या इमारतीच्या पुनर्बांधणीतही हे सर्व दिसून आले.
For example, when we entrusted the community the task of reconstructing a school, the earthquake-resistant building was completed in time, at a lesser cost, and the savings were returned to Government. 
याचे उदाहरण म्हणजे आम्ही एका शाळेची पुनर्बांधणी करण्याचे काम जेव्हा समुदायाकडे सोपवले तेव्हा ती भूकंपरोधक इमारत वेळेत पूर्ण झाली, हे काम कमी खर्चात झाले आणि त्या कामातून उरलेला पैसा सरकारकडे जमा करण्यात आला.
We need to support such initiative and leadership through policies and practices. 
अशा प्रकारे घेतल्या जाणा-या पुढाकारांना आणि नेतृत्वाला आपण धोरणे व रिवाजांच्या माध्यमातून पाठबळ दिले पाहिजे.
We in Asia have learnt from disasters. 
आशियामध्ये राहत असल्यामुळे आपण आपत्तींमधून बरेच काही शिकलो आहोत.
A quarter century ago, only a handful of Asian nations had national disaster management institutions. 
पाव शतकापूर्वी आशियायी देशांपैकी काही मोजक्या देशांमध्ये राष्ट्रीय आपत्ती व्यवस्थापन संस्था होत्या.
Today, over thirty Asian countries have dedicated institutions leading disaster risk management efforts. 
आज तीस आशियायी देशांमध्ये संपूर्णपणे आपत्ती जोखीम व्यवस्थापनावर लक्ष केंद्रित करणा-या संस्था स्थापन झाल्या आहेत.
After the Indian Ocean Tsunami of 2004, the five worst affected countries brought in new laws for disaster risk management. 
2004 मध्ये हिंदी महासागरामध्ये आलेल्या सुनामीनंतर या आपत्तीची सर्वाधिक झळ पोहोचलेल्या देशांनी आपत्ती जोखीम व्यवस्थापनासंदर्भात नवीन कायदे आणले.
In a couple of days, we will observe the first International Tsunami Awareness Day. 
काही दिवसातच आपण पहिला आंतरराष्ट्रीय सुनामी जागरुकता दिवस पाळणार आहोत.
This would be an occasion to celebrate the huge improvements we have made in tsunami early warning. 
सुनामीची जलद पूर्वसूचना मिळवण्यासाठी आपण केलेल्या मोठ्या सुधारणांचे कौतुक करण्याची संधी या निमित्ताने उपलब्ध होणार आहे.
In December 2004, the Indian Ocean Tsunami caught us unprepared, and there was no warning. 
डिसेंबर 2004 मध्ये हिंदी महासागरात आलेल्या सुनामीने आपल्याला कोणताही इशारा न देता, कोणतीही सज्जता नसलेल्या आपल्याला घेरले.
We now have a fully functional Indian Ocean Tsunami Warning System. 
पण आता आपल्याकडे संपूर्णपणे कार्यरत असलेली हिंदी महासागर सुनामी इशारा प्रणाली आहे.
Along with its Australian and Indonesian counterparts, the Indian National Centre for Ocean Information Services is mandated to issue regional tsunami bulletins. 
ऑस्ट्रेलियन आणि इंडोनेशियन सहका-यांसोबत भारतीय राष्ट्रीय महासागर माहिती सेवा केंद्रावर प्रादेशिक सुनामी बातमीपत्र प्रसिद्ध करण्याची जबाबदारी सोपवण्यात आली आहे.
The same goes for improvements in cyclone early warning. 
अशाच प्रकारच्या सुधारणा चक्रीवादळाची तातडीची पूर्वसूचना मिळवण्याच्या दृष्टिने करण्यात आल्या आहेत.
In India, if we compare the impact of cyclone events in 1999 and 2013, we can see the progress we have made. 
1999 आणि 2013 या वर्षांमधील चक्रीवादळाच्या प्रभावांची आपण तुलना केली तर आपण या दिशेने केलेल्या प्रगतीची आपल्याला कल्पना येईल.
Similar progress has been made in many countries. 
अशाच प्रकारची प्रगती अनेक देशांमध्ये झाली आहे.
For example, after the 1991 cyclone, the Government of Bangladesh launched a large community-based cyclone preparedness programme. 
याचे उदाहरण म्हणजे 1991च्या चक्रीवादळानंतर बांगलादेश सरकारने एका व्यापक समुदाय आधारित चक्रीवादळ पूर्वतयारी कार्यक्रमाची सुरुवात केली.
It led to a significant reduction in loss of lives from cyclones. 
या कार्यक्रमामुळे चक्रीवादळात जाणा-या बळींची संख्या कमी झाली.
It is now recognized as a global best practice. 
आता या कार्यक्रमाची गणना जागतिक पातळीवरील सर्वोत्तम उपाययोजनांमध्ये होत आहे.
There are daunting challenges ahead. 
यापुढील काळात अधिक खडतर आव्हाने असणार आहेत.
If we do not manage this growth, in terms of both planning and execution, the risk of economic and human losses from disasters will be higher than ever before. 
आपण या प्रक्रियेला नियोजन आणि अंमलबजावणी या दोहोंच्या माध्यमातून नियंत्रित करू शकलो नाही, तर आपत्तींमुळे होणारी आर्थिक व जीवितहानी अभूतपूर्व असेल.
In this context, let me outline a ten-point agenda for renewing our efforts towards disaster risk reduction: 
या संदर्भात आपत्ती जोखीम कपातीच्या दिशेने होणा-या आपल्या प्रयत्नांमध्ये सुधारणा करण्याच्या उद्देशाने दहा कलमी जाहीरनामा मी तुमच्या समोर मांडत आहे.
First, all development sectors must imbibe the principles of disaster risk management. 
सर्वप्रथम विकासप्रक्रिया सुरु असलेल्या सर्व क्षेत्रांनी आपत्ती जोखीम व्यवस्थापनासंदर्भातील सर्व नियमांचे पालन केले पाहिजे.
This will ensure that all development projects – airports, roads, canals, hospitals, schools, bridges – are built to appropriate standards and contribute to the resilience of communities they seek to serve. 
यामुळे विमानतळ, रस्ते, कालवे, रुग्णालये, शाळा, पूल अशा सर्व विकास प्रकल्पांची उभारणी योग्य त्या मानकांच्या आधारे केली जाईल आणि ज्या समुदायाला सेवा देण्याचा त्यांचा उद्देश आहे त्या समुदायाच्या अपेक्षापूर्तीमध्ये ते योगदान देतील.
Over the next couple of decades, most of the new infrastructure in the world will come up in our region. 
पुढील दोन दशकांत जगातील बहुतेक पायाभूत सुविधांची उभारणी आपल्या प्रदेशात होणार आहे.
We need to ensure that we build it to best available standards of disaster safety. 
या सुविधांची उभारणी करताना त्यांची बांधणी आपण आपत्तींपासून संरक्षण देण्यासाठी जागतिक पातळीवर निर्धारित केलेल्या सर्वोत्तम निकषांच्या आधारे करण्याची काळजी घेतली पाहिजे.
This is a smart strategy, which pays off in the long term. 
हे एक चतुराईचे धोरण असून त्याचे परिणाम दीर्घ काळासाठी उपयुक्त ठरणार आहेत.
All our public expenditure must take into account risk considerations. 
आपल्या सर्व प्रकारच्या सार्वजनिक खर्चाच्या योजनांमध्ये जोखमींचा विचार झाला पाहिजे.
In India, the ‘housing for all’ programme and ‘smart cities’ initiative represent such opportunities. 
भारतामध्ये सर्वांसाठी घरे या कार्यक्रमात आणि स्मार्ट सिटी उपक्रमामध्ये अशा प्रकारच्या संधी उपलब्ध आहेत.
India will work with other partner countries and stakeholders to build a coalition or centre for promoting disaster resilient infrastructure in the region. 
या प्रदेशांमध्ये आपत्तींच्या काळात टिकून राहतील अशा प्रकारच्या पायाभूत सुविधांच्या उभारणीला प्रोत्साहित करणारे केंद्र किंवा एक आघाडी स्थापन करण्याच्या उद्देशाने भारत आपल्या भागीदार देशांसोबत आणि इतर संबंधितांसोबत काम करेल.
This will help generate new knowledge for hazard risk assessment, disaster resilient technologies and mechanisms for integrating risk reduction in infrastructure financing. 
त्यामुळे पायाभूत सुविधांच्या अर्थसाहाय्यामध्ये एकात्मिक जोखीम कपात करणारी यंत्रणा, आपत्ती जोखीम मूल्यमापन करणारे नवीन ज्ञान, आपत्ती प्रतिबंधक तंत्रज्ञान आणि यंत्रणा निर्माण करणे शक्य होईल.
Second, work towards risk coverage for all – starting from poor households to small and medium enterprises to multi-national corporations to nation states. 
दुसरी बाब म्हणजे धोक्याची व्याप्ती गरिबांच्या घरापासून ते लघु आणि मध्यम उद्योगांपासून अगदी बहुराष्ट्रीय कंपन्यांपासून ते देशांपर्यंत असल्याचे लक्षात घेऊन त्याबाबतीतले संरक्षण उपलब्ध करण्यासाठी कार्य करणे.
Currently, in most countries of the region, penetration of insurance is limited to only middle and upper-middle income groups. 
सध्या या प्रदेशातील बहुतेक देशांमध्ये विमा संरक्षणाची व्याप्ती केवळ मध्यम आणि उच्च मध्यम उत्पन्न गटांपुरती मर्यादित आहे.
We need to think big and also think innovatively. 
आपल्याला व्यापक विचार करण्याची आणि त्याचबरोबर कल्पक विचार करण्याची गरज आहे.