user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: کوارتز
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%DA%A9%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AA%D8%B2
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: کوارتز یوه ډبره ده چې د موس پیمانه د سختۍ سره. کوارټز په مختلفو رنګونو او نومونو لیدل شوی، چې یو یې عقیق دی، چې په امبر، ژیړ، سپین، جگري، تور او شین رنګونو کې لیدل شوی دی. کوارتز د فیلډسپار وروسته د ځمکې په کرسټ کې دوهم خورا بډایه منرال دی. کوارټز د د دوامداره شبکې څخه جوړ دی، لکه د اکسیجن هر اتوم د دوو ټیتراهیدرا ترمنځ موقعیت لري؛ له همدې امله، د کوارټز عمومي فورمول دی . کوارټز کرسټال په مختلفو بڼو کې موندل کیږي او ځینې یې د ګاڼو په توګه کارول کیږي. د کوارټز په نورو ډولونو کې ګلابي کوارټز، اوپل او اګیټ شامل دي. د کوارتز کلمه لفظي ریښه د کوارټز کلمه د الماني کلمې کوارز څخه اخیستل شوې ده او دا کلمه شاید د سلاویک کلمې سخت سخت څخه اخيستل شوې وي. ودانۍ کوارټز د هیکساگونل کرسټال سیسټم پورې اړه لري. دا د سیلیکا سیلیکون آکسایډ یو له پولیمورفونو څخه دی چې د رومبیک کرسټال جوړښت سره. ګرمې اوبه چې د محلولونه لري په درزونو او بندونو کې سړه کوي او په دې ځایونو کې د باران د کوارټز کرسټالونه رامینځته کوي. ټورمالین کوارټز د کوارټز یو له ډولونو څخه دی چې په خپل هیکساگونل کرسټال کې د ټرملین سټینډونه لري. هغه محلولونه چې لري کولی شي د ډبرو په مرکزي فشر کې تیر شي، کوم چې جيولوجېستان د کوارټز جیوډونه بولي. فزیکي خواص یا ځانگړتیاوې د کوارتز شیشې نلونه کثافت: سختي: موسه کشش ځواک : فشاري ځواک: د پویسون تناسب : . کوارټز د هوا ښه کولو سره مقاومت کوي او د درجې سانتي ګراد په نږدې تودوخې کې خول کیږي. شيشه يي کوارتز د کوارټز شیشې معمولا په لابراتوار او څیړنو کې کارول کیږي. د کوارټز شیشې اجزا بروزیلیکیټ دي. د کوارټز شیشې د ځانګړتیاوو په منځ کې، لاندې یادونه کیدی شي: د تودوخې لوړتیا، لوړ سختۍ او مقاومت، د تودوخې لوړ مقاومت، کیمیاوي پاکوالی، د مناسب حرارتي توسع کولو کوفینټ، برېښنایي موصليت ، د زنګ په وړاندې لوړ مقاومت، پراخه نظری لیږد، یو له خورا مهم او. د لینزونو او نظری شیانو په جوړولو کې ترټولو کارول شوي عناصر او ... فزیکي خواص یا ځانگړتیاوې کوارټز په حقیقت کې د بروسیلیکیټ بل ډول دی چې په طبیعت کې په پراخه کچه موندل کیږي. سلیکیټونه د ځمکې د ټولیز .٪ جوړوي. دا مواد د فزیکي ملکیتونو له مخې خورا باثباته دي او په مختلفو مرحلو کې کارول کیږي. د کوارټز شیشې فزیکي ملکیتونو سیټ څخه ، لاندې یادونه کیدی شي. ملیاردونه خلک هره ورځ کوارټز کاروي، مګر لږ شمیر یې د دې په اړه پوهیږي؛ ځکه چې کوچني کوارټز کرسټالونه چې دوی یې کاروي د دوی په لاس او دیوال ساعتونو کې پټ دي. مګر دا سپین یا روښانه کرسټال په ټوله نړۍ کې موندل شوي د وخت اندازه کولو سره څه تړاو لري؟ ځینې توکي، لکه ځینې سیرامیکونه او کوارټز کرسټال، کولی شي بریښنا تولید کړي کله چې د میخانیکي فشار سره مخ شي. د میخانیکي فشار او بریښنا یو بل ته د بدلولو وړتیا د پیزو الیکٹرک ملکیت په نوم یادیږي. د کوارټز کرسټالونه چې دا ملکیت لري، د بریښنا د یو ټاکلي ولتاژ سره، تل د یوې ټاکلې فریکونسۍ سره حرکت کوي؛ نو دا کرسټالونه د فریکونسۍ دقیق اندازه ساتي، کوم چې د ساعت حرکت تنظیم کولو کې مرسته کوي او د هغې دقت ډیریږي. لومړی کوارټز ساعت، چې د کوارټز کرسټال په واسطه کار کوي کله چې د بریښنا ولتاژ پلي کیږي، په کې جوړ شوی. د کوارټز ساعت دومره دقیق دی چې دا په هرو لسو کلونو کې د یوې ثانیې تېروتنه کوي. کوارټز په راډیوګانو، مایکرو پروسیسرونو، او ډیری نورو صنعتي وسایلو کې هم کارول کیږي. دا د ډیزاین او کور ډیزاین صنعتونو، شرکتونو او دفترونو کې هم کارول کیږي. اړوندې پوښتنې کوارټزایټ سیلیکاټ منرالونه سرچینې سليکيات منرالونه ښيښه شيشه مرغلره قيمتي کاڼي ډبرې