nassimjp/pashto-wikipedia-sft huggingface dataset:
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: امام احمد بن حنبل
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85%20%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D8%A8%D9%86%20%D8%AD%D9%86%D8%A8%D9%84
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: احمد بن محمد بن حنبل په عربي: أحمد بن حنبل په ۱۶۴ هجري کال په بغداد کې پيدا شوی. پالار يې په اصل کې د مروې له خلکو څخه و، نوموړي په کوچيني والي خپل پلار له لاسه ورکړی و، او مور يې د هغه ښوونه پالنه او گرويږنه په غاړه اخيستيې وه، د هغه ژوند ټول له فقر او ټنگلاسې سره ټړلی و، او د خپل ورځني قوت لايموت له پاره به يې په کرونده کې کار کولو، او يا په يې د کتابي نسخو په بدل کې مزدوري اخيسته، احمد لومړی قران مجيد حفظ کړ، او په ۱۶ کلنۍ کې يې له محدثينو او فقيانو څخه ډير حديثونه او فقه زده کړه، چې دهغوی له جملې څخه ډير مشهور يې له امام شافعي او قاضي ابو يوسف او وکيع بن الجراح څخه وو. ابن خلکان وايي: احمد د امام شافعي له خاصو شاگردانو او پيروانو څخه دی، هغه د بغداد له محدثينو او فقيانو څخه عالوه د اسلام نورو ډيرو ښارونو ته لکه يمن، مکې، مدينې، بصرې، کوفې او سوريې ته سفرونه وکړل او هر ښار ته به چې ورسيد، محدثينو ته به ورغۍ او حديثونه به يې راټولول. د احمد د محدث والی اړخ پر فقې والي باندې غوره دی، له دې کبله دهغه فقه له حديثو او سنتو څخه اخيستل شوې ده، ابن حنبل به خپل ځان ته محدث ويلو ، نه فقهي ، مجتهد او مفتي، هغه به د حديثو له مخې فتوا ورکوله که پر کومه مسئله کې به يې د حديثو منبع ونه موندله بيا به د محبوريت له مخې هغه اجتهادي استنباط او کله کله به يې قياس ته لاس اچولو. د احمد بن حنبل پيروان د حديثو په پلوۍ او له قياس ا اجتهاد سره په رائيه ورکولو کې دومره وړاندې په مخالفت کې تللي، چې ان ضعيف حديثونه او واحد خبر يې پر قياس ا رائيه باندې غوره بللی دی. په پای کې د ۲۴۱ هجري کال د ربيع الاول په دوولسمه په بغداد کې وفات شو او هماغلته ښخ شو. دا و د پنځه گونو مذهبونو د امامانو د ژوندانه لنډ بيان، خو د پنځه گونو مذهبونو د کتاب له ژباړې څخه موخه داده چې مسلمانان يو د بل پر فقې مسائلو سره خبر شي، او پوره شي چې په فقهې مسئلو کې ډير لږ اختلاف دی او بايد د دوی تر مينځ دبې ځايه دښمنۍ او کينې سبب نه شي، ځکه هغو ی ټول مسلمانان او د پيغمبر اکرکرم صلی الله عليه وآله وسلم پر پله باندې سره روان دي. څلور امامان لس اسلامي مذهبونه سني اسلام حنبلي مذهب بنسټ اېښودونکې حنبلي مذهب پوهان اسلام
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: امام مالک بن انس
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%A7%D9%84%DA%A9%20%D8%A8%D9%86%20%D8%A7%D9%86%D8%B3
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: مالک بن انس بن مالک ابو عبدالله اصبحی په ۹۳ هجري کال کې د مدينې د شمال پر ذوالمره نومې ځای کې دنيا ته راغۍ. لومړی يې د قرآن کریم پر يادولو او قرائت پيل وکړ، بيا يې له ربعه لارای څخه فقه او حديث زده کړل، تر هغه وروسته له ابن شهاب زهري او نافع مولي عبدالله بن عمر و بن هرمز چې د مدينې له فقيانو او محدثينو څخه و، د حديثو علم زده کړ. د هغه فقي مسئلې د احاديثو پر بنا والړې وې، له دې کبله د هغه د علم او فقاهت درجه تر نورو اهل سنتو فقيانو په حديثو کې لوړه ده. ډيرو به يې د احکامو په استنباط او استخراج کې له قياس څخه کار اخيسته مالک د ۱۷۹ هجري کال د جمادی الاول په څوارلسمه ورځ په مدينه منوره کې وفات شو. څلور امامان لس اسلامي مذهبونه د مذهب بنسټ اېښودونکې مالکي مذهب بنسټ اېښودونکې مالکي مذهب پوهان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ابو الکلام آزاد
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%A8%D9%88%20%D8%A7%D9%84%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%85%20%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: مولانا ابو الکلام ازاد د ذوالحجې په اتم تاريخ، کال ۱۳۰۵ هجري قمري، چې د اگست له ۶۱-۱۷سمې ۱۸۸۸ز د جمعې ورځې سره سمون خوري په مکه معظمه کې زېږېدلې دى. مخينه نوم يې احمد، لقب يې محي الدين او کنيت يې ابو الکلام ؤ. ازاد يې تخلص او تاريخي نوم فېروز بخت ؤ. د پلار نوم يې مولانا خير الدين ؤ. مولانا ابو الکلام ازاد بن شيخ خير الدين بن شيخ محمد هادي بن شيخ افضل بن شيخ محمد حسن. زده کړې مولانا صېب لومړنۍ زده کړې په مکه معظمه کې پيل کړې، سپېڅلې قرآن يې هورې زده کړ. په ۱۸۹۸ز کال يې پلار د هند کلکتې ښار ته راغې، لومړنۍ زده کړې يې له خپل پلار څخه ترلاسه کړې. مولاناصېب په يوه علمي کورنۍ کې سترگې غړولې وى. په دې کورنۍ کې په يوه وخت پينځه کسه درس ورکوونکي پوهان، فتوا ورکوونکي، د سلوک او طريقې څښتنان پيدا شوې دي. کله چې مولانا شاعري پيل کړه، نو عبدالواحد خان يې تخلص ازاد کېښود. ۱۹۹۰ز کې يې پاړسي او ۱۹۰۳ز کې يې درس نظامي ترلاسه کړل. د شاعرۍ سمونه يې مولوي ظفر احسن شوق دنيوي وکړه. ادبي ژوند د نيرنگ عالم په نام يې يو کتابگوټې هم خپور کړ، کوم چې دده د ادبي ژوند پيلامه گڼل کېده. وروسته يې بيا لسان الصدق په نامه يوه مياشتينۍ د کلکتې له ښار څخه په ۲۰ د نومبر کال ۱۹۰۳ کې راوکښله. د هند د خپلواکۍ غورځنگ او مولانا ازاد مولانا ازاد د لومړي ځل لپاره په ۱۹۱۶ز کال ونیول شو، او دکلکتې ته نژدې د رانچي په سیمه کې د څلورو کلونو لپاره نظربند و. پدې دوران کې یې خپل کتاب تذکره ولیکه. بیا یې د خلافت په غورځنگ کې بشپړه ونډه واخیسته. په ۱۹۲۱ز کال د ترک موالات غورځنگ - وچلاوه، چې پدې کار کولو سره یو ځل بیا ونیول شو او د یو کال لپاره بند ته ولېږل شو. له سزا اورونې څخه مخکې مولانا ازاد په عدالت کې یو جرات مندانه او بېباکانه بیان ورکړ، چې دا وینا او بیان د حق ویلو یو تلپاتې مشال په څۍر ترنن ورځې پورې ژوندې پاتې دی. دانگرېز ښکېلاکگرو لخوا دې پد تور نیول شوې و،چې ده په دوه ځایونو کې داسې ویناوې کړي، چې د ۱۲۴ انگریزي قانون د مادې له مخې دې مجرم دی. ددې الزام په ځواب کې مولانا ازاد داسې اعتراف وکړ: زه اقرار کوم، چې ما یواځې په دې دوه ځایونو کې نه بلکه له تېرو دوه کلونو راهیسې ۱۹۲۰-۱۹۲۱ز ترمنځ په خپلو بې شمېره ویناوو کې دارگه او د همدې موخې لپاره ددې په څېر نور لدې څخه زیات ښکاره او پرېکنده جملې کارولي دی. تړلې موضوع
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: موساد
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D9%88%D8%B3%D8%A7%D8%AF
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: موساد څارګره استخباراتي اداره د نړیوالو څارګریزه ادارو ترمنځ یوه پېچلې اداره ده، چې په اسرائیل هېواد پورې اړه لری. ددې ادارې بشپړ نوم چې مانا یې د څارګریزو او ځانګړو خدمتونو انسټېټیوټ دی. دا اداره د خپلې بڼې د اداو یوه بې سارې ځواکمنه اداره ده، دا اداه ځان د امریکا تر څارګرې ادارې سي.آی.اې هم ځانته ډېر اښت وکوي. پېښلیک د موساد څانګې د موساد اداره ۸ څانگې لری. د کورنۍ سازمانونو څانګې، ددې ډلې مشران او د فعالیت مرکزونه چي په پټه توګه کار کوی. د اطلاعاتو راټولوونکې څانګه: د موساد ستره څانګه ده، چې د څارګریزو عملیاتو دنده پ غاړه لری. د سیاسي او مرستندویه چارو څانګه وادات: دا برخه سیاسي فعالیت او له دوست هېوادونو سره د څارګرېزو مرستو په څېر دندې ترسره کوي. د واداد غړی په لاندې ډول دی: د نظامي اطلاعاتو مدیر چې په آمان یادېږي. د کورنیو چارو اطلاعاتي مدیر شین بت د عمومي امنیت سازمان مدیر شاباک د بهرنیو چارو وزارت د چارو لارښود او جوړوونکي دا مرکز د سیاسي او ډېپلماټیک جاسوسۍ په توګه کاروي. د موساد څانگې د موساد اداره ۸ څانگې لری. کورني سازمانونو څانگې، ددې ډلې مشران او د فعالیت مرکزونه په پټه توگه کار کوی. د اطلاعاتو راټولوونکې څانگه: د موساد ستره څانگه ده، چې د څارگریزو عملیاتو د مسؤلیت په غاړه لری. د سیاسي او مرستندویه چارو څانگه وادات: د سیاسي فعالیت او له دوستو هېوادونو سره د څارگرېزه مرستو ترسره کولو څانگده ده. د واداد غړی په لاندې ډول دی: د نظامی اطلاعاتو مدیر چې په آمان یادېږي. د کورنیو چارو اطلاعاتي مدیر شین بت د عمومي امنیت سازمان مدیر شاباک د بهرنیو چارو وزارت د چارو لارښود او جوړوونکې دا مرکز د سیاسي او ډېپلماټیک جاسوۍ په توگه کارول کېږي پټ عملیات بریالي عملیات د موساد د کومانډو لخوا په ۱۹۸۶ز کال د اېټاليا هېواد څخه د مردخای وانونو په نامه سړي تښتونه او په پټه توګه تر خپل هيواده د هغه لېږد. نوموړې سړې په دې تورن ؤ، چې د لومړي ځل لپاره یې د دیمونا اټومی بټې په نامه د اسراییلو د اټومي وسلې جوړونې راز ښکاره کړ. د فلسطین د مقاومت اسلامي غورځنګ بنسټګر شيخ احمد ياسين شهادت چي د مارچ پر ۲۲ په کال ۲۰۰۴ کي ترسره سو. د هغه شهادت نړیوال غبرګونونه راوپارول. او په دې اړه یو پرېکړه یک هم د امنیت شوا لخوا مخکې وړاندې سوه، حال دا چې د ۱۱ موافقو او ۳ مخالفو رایو په ورکولو سره ومنل شو، خو د تل په څېر د امریکا لخوا په وېټو کولو سره دا پرېکړه بې پايلې وبلل شوه. دې اداې په د ۲۰۲۰م کال د نومبر پر ۲۷مه د ايران اټومي ساينسپوهمحسن فخري زاده د ايران په تهران ښار ترور کړ. د ۱۱ اپریل ۲۰۲۱ د ایران پر نطنز بټۍ سایبري برید. ناکامه عملیات د موساد مشران رئوبن شیلواخ ۱۹۵۲ - ۱۹۴۹ ایسر هرئل ۱۹۶۲ - ۱۹۵۳ مثیر عمیت ۱۹۶۸ - ۱۹۶۳ تسوی زامی ۱۹۷۴ - ۱۹۶۸ ایتسخاک خوفی ۱۹۸۲ - ۱۹۷۴ ناخوم ادمونی ۱۹۸۹ - ۱۹۸۲ شبتای شاویت ۱۹۹۶ - ۱۹۸۹ دانی یاتوم ۱۹۹۸ - ۱۹۹۶ افرائیم هلوی ۲۰۰۲ - ۱۹۹۸ مئیر داگان تر دې مهاله - ۲۰۰۲ دا هم وگور هاگانا د نړیوالو څارگریزو ادارو لړلیک سرچیې د موساد وېب پاڼه په انگریزي ژبه انگلېسي پوهنغونډ موساد، لیکوال: رونالډ پاین. څارگرې ادارې
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: امام محمد
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: د امام محمد کنیت ابو عبدالله، او د شېباني ته یې نسبت د نسب له مخې نه دی، بلکه د ولا له مخې دی. بشبړ نوم یې محمد بن الحسن الشیباني دی. امام محمد رحمه الله د اما اعظم رحمه الله له نوموتو زده کوونکیو څخه دی، او همدې ؤ، چې د حنفي مذهب په پښو ودرولو کې یې خپل مهم رول ولوباوه. په کومه ورځ چې امام اعظم صېب ومړ، په هغه ورځ د امام محمد رحمه الله عمر ۱۸ کاله ؤ، نو همدا وجه ده، چې امام محمد د امام اعظم صېب څخه ډېره گټه پورته نکړای شوه، مگر ده د حنفي فقهې پوهه او زده کړه له امام ابو یوسف رحمه الله څخه ترلاسه کړه، او لوړو پوړیو ته پکې ورسېد. دارنگه یې له امام اوزاعی رحمه الله او امام ثوری رحمه الله څخه هم درس او تدریس وکړ. درې کاله له امام مالک رحمه الله سره پاتې شو، او د حدیثو، فقه او د آراو ځانگړې پوهه یې ورڅخه ترلاسه کړه. د امام محمد ځانگړتیاوې لیکنې او اثار په لیکنو یې شننې او شرحې لیکل سرچینې امام اعظم رحمةالله علیه، لیکوال: ابو زهره مصري. ۶۹۹زوکړې ۷۶۷ مړینې سني اسلام حنفي مذهب حنفيان مسلمان فيلسوفان تبع تابعین
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: امام زفر
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85%20%D8%B2%D9%81%D8%B1
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: امام زفر بن هذیل رحمه الله له صاحبینو امام ابو یوسف او امام محمد رحمة الله علیهما څخه مخکینې زده کوونکې ؤ، او د ۴۸ کالو په عمر کال ۱۵۸هجري سپوږمیز وفات شوې دی. ددې امام پلار عرب او مور یې عجمه وه، نو له دې وجې په ده کې دا دوه جوهره سره راټول شوی ول. دده په استدلال کې ډېر قوت او توان ؤ..... او د حنفی فقهی امام وه. ۶۹۹زوکړې ۷۶۷ مړینې حنفي سني امامان سني مسلمانان مسلمان پوهان سني مسلمان پوهان اسلامی پوهان د اسلام مسلمان پوهان د اسلام سنی مسلمان پوهان مسلمان فقها تبع تابعین څلور امامان لس اسلامي مذهبونه د مذهب بنسټ اېښودونکې حنفي مذهب بنسټ اېښودونکې حنفي مذهب پوهان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: سيد قطب
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D9%8A%D8%AF%20%D9%82%D8%B7%D8%A8
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: د سېد قطب اصلي نوم سېد دی، او قطب یې د کورنۍ نوم دی. دده نیکونه له آره د عربي ټاپووزمې ول. ددې کورنۍ یو مشر له نوموړي ځای ځخه د مصر پر لور هجرت وکړ. د سېد قطب پیداېښت د اکتوبر په ۹مه کال ۱۹۰۶ز د مصر په اسیوط نومي ولسوالۍ په موشا کلي کې شوې دی. لومړنۍ زده کړې یې په همدې کلي کې پيل کړې، او لوړې زده کړې یې د قاهرې په پوهنتون کې ترسره کړې، او بیا په همدې پوهنتون کې پروفېسور شو. نوموړى د إخوان المسلمين ګونډ غړيتوب لري او په اسلامي احکامو کې سخت ؤ سېد قطب په مصري ټولنه کې د یوه ادیب په توگه راوټوکېد، د سیاسي او ټولنیز نقاد په توگه یې نوم وگاټه. دده مهم لیکلې اثر د قرآن پاک تفسیر دی، چې په عربي ژبه کې د في ظلال القرآن په نامه یادېږي. دا تفسیر د نړۍ زیاتره ژبو ته ژباړل شوې دی. د اسلام دا نامتو داعي، مفکر، او مفسر د مصري حکومت لخوا د بلوا او بغاوت په تور د زندان تورو تمبو شاته اچول کېږي، او د اگست په ۲۵مه کال ۱۹۶۶ز په دار ځړول کېږي. له اخوان المسلمون سره اشنایي او غړیتوب فلسفه ختيځ فيلسوفان مسلمان فيلسوفان مصري شخصيات مصري ادبپوهان اسلامي سياستپوهان مصري ليکوال مصري سياستوال عربي شخصيات اسلامي مفکران د زېږېدنې د مړينې فيلسوفان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ببو جانه
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A8%D8%A8%D9%88%20%D8%AC%D8%A7%D9%86%D9%87
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: مېرمن حليمه مشهوره په ببو جانې د عتيق الله خان لور او د ميرواعظه له اولادې څخه وه چې د پلار له خوا سيده او د مور له خوا د امير دوست محمد خان لمسۍ وه. ببو جانه د امير عبدالرحمن خان ډېره گرانه ماندينه وه چې په هوښيارۍ او ښکلا يې شهرت درلود او هم يې له خلکو سره ډېره ښه رويه لرله، سخي او مېړه مخې مېرمن وه او تر اوسه په نورو کورنيو کې په ښه نامه يادېږي. دې مېرمنې کله کله په دري ژبه شعرونه هم وييل چې د ښځو په مخصوص اخبار ارشادالنسوان کې چاپ شوي او ماته يې يوازې دا درې بيته د مرحوم محمد سرور گويا په واسته لاس ته راغلي دي چې دلته يې د نمونې په توگه وړاندې کوم. استقلال وايي چې يو وخت امير عبدالرحمن خان د نرگسو يوه گېډۍ ورته ولېږله چې دې مېرمنې دا بيت ورواستاوه: دا هم وايي چې دا مېرمن پر امير عبدالرحمن خان دومره گرانه وه چې امير به وييل: ما تر اوسه شعر نه دی وييلی خو د ببوجانې د پاره يې وايم او دا دوه بيتونه يې د هغې په ستاينه کې ووييل:
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: بله نسته کندهارۍ
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A8%D9%84%D9%87%20%D9%86%D8%B3%D8%AA%D9%87%20%DA%A9%D9%86%D8%AF%D9%87%D8%A7%D8%B1%DB%8D
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: دا مېرمن د هلمند د زمينداور په گردي باغران کې اوسېدله د آغا محمد خان لور او د پښتو ژبې شاعره وه او د ۱۳۰۰ هجري سپوږميز کال په شاوخوا کې يې ژوند کاوه. په پېغلتوب کې له دُنيا تللې وه. وايي چې د شلو کالو په عمر د غيرې کوتل ته په لرگو پسې ختلې وه او هلته له يوه پاڼه لوېدلې او مړه شوې وه. ددې د يوه شعر څو بيته ما د يو سپين ږيري له خولې اورېدلی او يادداشت کړی او هغه دا دی: سرچينه پښتنې مېرمنې - ۲۶ مخ - ليکوال ارواښاد بېنوا پښتنې شاعرانې
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: عبدالقدير خان
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%AF%D9%8A%D8%B1%20%D8%AE%D8%A7%D9%86
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: عبدالقدير خان په انگرېزي: د پاکستان د اتومي بم پلار د اپرېل په ۲۷مه نیټه کال ۱۹۳۶ز د هند په بهوپال ښار کې زېږېدلې دی. د پلار نوم یې عبدالغفور خان ؤ، چې د ښوونې او روزنې له څانگې سره یې سر و کار ؤ. دده پلار یو متقي او پرهېزگار سړی ؤ. ډاکټر عبدالقدیر په یوسفزی پښتون دی. نوموړی په خپلو خویندو، وروڼو کې په شپږم نمبر راتلو. لومړنۍ زده کړې یې د حمیدیه ښوونځي څخه پیل کړې.تر لسمه پورې هورې ؤ، او د اگست په ۱۵مه کال ۱۹۵۲ز د کراچۍ رام سوامي نومي ځای ته راوکوچېد، او بیا یې په ناظم اباد کې استوگنه غوره کړه. ډاکټر صاحب پيدا شوي خو په هند کښې وو خو په نسل یوسفزی پښتون وو۔دوي د پاکستان دپاره ايټم بم جوړ کړو او پاکستان يې د دنيا په ايټمي طاقتونو کښي شامل کړو۔
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: كونسكوولا
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%83%D9%88%D9%86%D8%B3%D9%83%D9%88%D9%88%D9%84%D8%A7
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: کونسکولا د پولنډ په هېواد کې د يوه ښارگوټي نوم دی چې لوبلين ته څېرمه پروت دی.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: آدم خان يوسفزی
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A2%D8%AF%D9%85%20%D8%AE%D8%A7%D9%86%20%D9%8A%D9%88%D8%B3%D9%81%D8%B2%DB%8C
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ادم خان يوسفزی په انگرېزي: د حسن خان زوی، په خټه يوسفزی ميټه خېل و او د ۹۵۰ هـ کال په شاوخوا کې د سوات په بريکوټ کې اوسېده او د خپل وخت مشهور خانزاده و. ادم خان د هغې کيسې اتل هم دی چې په پښتو کې د ادم خان او درخانۍ د نکل په نامه شهرت لري. د هغه ژوند د هند د مغولي واکمن جلال الدين محمد اکبر ۹۶۳ هـ - ۱۰۱۴ هـ په وختونو کې وو، ځکه چې د ادم خان او درخانۍ په کيسه کې څو ځايه د اکبر پاچا نوم ياد شوی دی. همدا شان د هغه وخت د هند د مغولي حکومت صوبدار محسن خان چې، څه موده يې په کابل کې حکومت کاوه، يادوي. ادم خان د طاووس خان پر لور درخو يا درخانۍ مين وو، خو د ادم خان رقيب چې ميرمامی نومېده، غوښته چې ادم خان او درخانۍ سره جلا کړي. ادم خان د خپل عشق په لاره کې جنگونه کوي، څو چې په همدې لار کې قربانېږي او په ناکامۍ مري. د هغه تر مړينې وروسته درخانۍ هم د هغه په وير کې له نړۍ څخه سترگې پټوي او دواړه يو ځای سره ښخېږې. د دوی د مينې کيسه اوږده ده او څو څو ځلې په پښتو نثر او نظم ليکل شوې او چاپ شوې ده. مسټر راورټي د دغې کيسې نکل ډېرۍ نارې پر ملي وزن اشعار ليکلی او انگرېز مورخ ايلفنسټن په خپل کتاب کې د دغه نکل شهرت بيانوي. همدا راز د کندهار معاصر ليکوال ښاغلي محمد گل نوري دا کيسه بشپړه په خپل کتاب ملي هينداره کې د عوامو په لهجه په نثر ليکلې او په کابل کې چاپ شوی دی. په پېښور کې هم دا کيسه په نظم ليکل شوې او چاپ شوې ده. د خوشال خان خټک زوی عبدالقادر خان خټک دا کيسه ليکلې، برهان خان او مسعود د پښتو ژبې شاعرانو په نظم کړې ده. اوس به د آدم خان د کيسې څو نارې چې پر ملي وزن ويلې شوې او ځای پر ځای په هغه کيسه کې چې عوامو کې شهرت لري او د پښتنو په حجرو او مجلسونو کې د کيسې پر وخت په لوړ غږ بوللی کېږي د بېلگې په ډول راوړو: په يوه ناره کې آدم خان درخانۍ ته خپله مينه داسې څرگندوي: وايي چې ادم خان له موسيقۍ سره ډېره مينه درلوده او پښتني رباب يې ښه غږاوه، ځکه نو اوس په پښتو کې دا مشهوره ده چې که څوک د ادم خان د قبر د سر د ونې يو ډکی پرې کړي او د رباب زخه يې کړي، نو ډېر ژر به رباب زده کړي. د پښتو ژبې يو شاعر مسعود چې دا کيسه يې په نظم کړې ده، د ادم خان پر مړينه داسې وير کوي: د ادم خان د مړينې نېټه مالومه نه ده.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: فردوس جمال
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%B3%20%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: فردوس جمال خپلې هنري چارې يې له پيښورراډيونه پيل کړې چې وروسته تلويزيون شو. فردوس جمال دخپل ژوند ٣٠ کاله سيمنا ته ځانگړي کړي دي. دى په ١٩٥٤ کال کې په پېښور کې نړى ته راغلى دى .په خټه درانى دى اونيکونه يې له کندهاره پيښورته کډه شوي دي. خپلې هنري چارې يې له پيښورراډيونه پيل کړې چې وروسته تلويزيون شو. لومړنى تلويزيوني سريال يې ورکې لارې نوميدې چې دسيدرسول رسا دپيغلې دليکنې له مخې ترتيب شوى و، دى له هغولومړنيو لوبغاړونه دى چې په پنځوژبويې رولونه ترسره کړي دي . څه موده وړاندې يې دکوټې له تلويزيون نه يوه ډرامه خپره شوه چې ده پکې دترهگر رول لوبولی وو. دلاهوراوپيښورپه تلويزيونوکې دده زياتې ډرامې خپرې شوې دي. ډيرانعامونه اومډالونه يې ترلاسه کړي دي . دښه ځوان اداکار، دزريزې دغږ او ډيرځله دکال دښه اداکارلقبونه ورکړل شوي دي . پښتانه لوبگران پښتانه مسلمان لوبگران
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ابو منصور ماتريدي
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%A8%D9%88%20%D9%85%D9%86%D8%B5%D9%88%D8%B1%20%D9%85%D8%A7%D8%AA%D8%B1%D9%8A%D8%AF%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ابو منصور ماتریدي یو نامتو حنفي فقهي او د اهل سنت او جماعت له نامتو متکلمینو څخه ؤ. دې د معتزله ډلې له سرسختو مخالفینو څخه گڼل کېږي. د امام صېب د ژوند حالات څه زیات روښانه نه دي، هغه په دې مانا چې دده په ژوند پوره رڼا نده اچول شوې، مگر دده آند و آند افکار، نظریات دده له لیکنو څخه په روښانه ډول ترلاسه کېدای شي. دده نظریات له ده څخه وروسته راغلیو شننونکو او لیکوالو په ښه توگه سره شاربلي او روښانه کړي یې دي. دده په لارویانو کې زیاتره حنفي مذهبه دي، او د امام اشعري زیاتره لارویان د شافعي رحمه الله د فقهې لارویان ول، او په غالب گومان د احمد امین رایه هم دا ده چې: اشعریانو او ماتریدیانو ترمنځ چې کوم مامولي اختلاف لیدل کېږي، هغه په اصل کې د امام شافعي رحمه الله او امام ابو حنیفه رحمه الله د اصولو پایله ده. ظهر الاسلام- ۴ټوک امام ماتریدي د فقهې، اصول فقهې، او اصول الدین ستر عالم ؤ، ده د خپل پېر له سترو، سترو پوهانو څخه زدکړې ترلاسه کړې، چې له دې ډلې څخه د ابو نصر احمد بن عباس الصیاضی، ابوبکر احمد بن اسحق الجوزجاني محمدین مقاتل الرازی او نصر بن البلخي د یادولو وړ دي. امام ماترېدي د امام ابو حنیفه رحمه الله د زیاتره کتابونو روایت له همدې سترو هستیو څخه د امام محمد پواسطه کړې. امام ماترېدي د ډېرو لیکنو څښټن پاتې شوې، اود یادولو وړ کتابونه یې مسلمان امت ته په میراث کې پرېښي دي، چې په دې ډله کې د امام اعظم الفقه الاکبر شرحه د یادولو وړ ده. د امام ماتریدي افکار د امام ماتریدي په اړه مولانا شبلي نعماني وایی: عجیبه خبره خو دا ده، چې حنفي مذهب، چې په ټولو مذهبونو په نزد ستر او د لارویانو شمېره یې هم ډېره ده، او د گروهو اعتقاداتو له مخې ماتریدیه دي، خو بیا هم په علم کلام کې د اشعریانو په وړاندې د ماترېدیانو شهرت لږ دی. ددې لږ شهرت دا پایله شوه، چې نن سبا ډېری حنفي پوهان د اشاعره گروهې لارویان دي، حال دا چې په پخوا وختو کې به یو حنفي اشعري کېدل د اریانتیا وړ خبره وه. علامه ابن الاثیر په تاریخ الکامل ۴۶۶هجري واقعاتو کې لیکي چې دا ډېره عجیب خبره وه، چې څوک دی حنفي وي او بیا دې اشعري شي. د امام ماترېدي په وړاندې لوی مسلې پدې ډول دي: د اشیاؤ حسن او قبح عقلي دی. څښتن تعالی د چا له وسې څخه بهر هغه ته تکلیف نه ورکوي. څښتن تعالی ظلم نه کوي، او د هغه ظالم کېدنه ناشونې مهال ده. ایمان نه کمېږي، او نه زایاتېږي. انسان ته د خپلو افعالو قدرت او واک حاصل دی، او دا قدرت دده په افعالو کې پوره اغیز لري. د ژوند په ناامیدې کې هم توبه د منلو وړ ده. د پېنځه گونو حواسو په ذریعه یو څیز محسوسول علم نه دی، بلکه د علم ذریعه ده. سرچينۍ اسلام لس امامان حنفي پوهان ماترېدي مذهب نړيوال اديان متکلمين عرب پوهان د علم کلام پوهان ماترېدي پوهان ختيځ فيلسوفان مسلمان فيلسوفان اسلامي روڼ اندي د اسلامی لارښودان فيلسوفان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: محمد شفيق همدم
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D8%B4%D9%81%D9%8A%D9%82%20%D9%87%D9%85%D8%AF%D9%85
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ډاکتر محمد شفيق همدم د افغانستان د لغمان ولايت د عليشنگ په کلي کې په کال هچري د حمل مياشتې په څلورم تاريخ کې په يوه ستره او د علم او عرفان څخه ډکه کورنۍ کې سترگې غړولي ښاغلي ډاکتر محمد شفيق همدم خپل د زدکړې شروع د کابل لامع شهيد په ابتدايه کې اوسنۍ ليسه کې شروع کړيده او متوسطه زدکړې يې د لغمان ولايت د عليشنگ په ليسه کي او ورسته بيا د ننگرهار ولايت د جلالاباد ښار د شهيد محمد عارف په ليسه کې ثانوي زدکړي پاي ته ورسول چي په همدي کال کې د ننگرها د سياسي علومو او حقوقو پوهنځي ته داخل شو، خو د وخت ځينې سياسي او استبدادي فشارونو له کبله ددغي پوهنځۍ په پريښودومجبور شو، خو د علم او عرفان لمنه يي پرينخود او داځل د ننگرهار منځني طب انيستيتوت علوم طبي ننگرهار کي د راديولوژي د څانگي څخه په لومړي درجه فارغ شو. ښاغلي همدم پدي بساونه ونکړه ا و يو ځل بيا يي د سياسي او اقتصادي علومو ته مخه کړه او وکولاي شو چې ددي بهر څخه هم يوه څاڅکي وڅکي او خپل ديپلوم ترلاسه کړي. ښاغلي همدم د اسلامي، طبي، سياسي او اقتصادي علومو ترڅنگ بهرني ژبي لکه عربي، انگليسي او اردو يي هم زده کړ او د خپل دغي پوهې او تجربو څخه په گټه وکولاي شو چې تر خپل وس او بريد گران هيواد افغانستان ته خدمت وکړي. ښاغلي همدم د هيواد او نړۍ په کچه د سياسي څيړنې، کره کتنې او د دري ژبي د تکړه ليکوالانو په قطار کې شمارل کيږي.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: شفقیار
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B4%D9%81%D9%82%DB%8C%D8%A7%D8%B1
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: نجیب الله شفقیار د عبدالرحیم زوی ،د۱۳۲۹ه ش ددلوی په میاشت کی دکابل په شهرآراکی زیږیدلی ، په ۱۳۵۱ کال کی دافغانستان په رادیوکی دانونسراوبیادنطاق یاویاند په توگه اووروسته دټلویزیون اوراډیودویاند په توگه په کارگمارل شوی دزدکړودترسره کولوترڅنگ په کال ۱۳۵۰ کی یی داصلاح اوهیواد له ورڅپاڼوسره دخبریال په توگه همکاری کوله ، په ۱۳۷۵ کال کی دهیواد دورځپاڼی دټولنیزوخپرونو مسوول ، بیا دحقیقت انقلاب ثوردورڅپاڼی کارکونکی ، بیادکارجریدی مسوول مدیر اودصنفی اتحادیودخپرونو دریاست مرستیال ، بیاد دوستی دمجلی مسوول مدیراودسولی اوپیوستون دسازمان دخپرونودریاست مرستیال ، ورپسی دجرگی دمجلی مسوول مدیراودسرحدونودچارو دوزارت دخپرونړدریاست مرستیال، بیا ددغه وزارت دکادرونواوپرسونل ریس بیادسنا دمجلی مرسیتال اوورپسی ددی مجلی مسوو ل مدیراودسنایا مشرانوجرگی دخپرونو مرستیال، او په پای کی د نگاه دجریدی مسوول مدیروو. له ۱۹۹۵ کال راهیسی په آلمان کی اوسی .واده یی کړی ، یوزوی اوڅلورلوڼی لری اواوس اوس دیوه آزاد ژورنالیست په توگه له آزادورسنیوسره همکاری لری .
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ډومنيک ډي وېلپين
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%DA%89%D9%88%D9%85%D9%86%D9%8A%DA%A9%20%DA%89%D9%8A%20%D9%88%DB%90%D9%84%D9%BE%D9%8A%D9%86
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ډومنيک ډي وېلپين د فرانسې لومړی وزير لومړی وزير فرانسه ژاک شېراک فرانسه سياست
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: محمد قاسم نانوتوي
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D9%82%D8%A7%D8%B3%D9%85%20%D9%86%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%AA%D9%88%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: حضرت محمد قاسم نانوتوي رحمه الله دهند د نیمې وچې له نامتو اسلامي پوهانو څخه دی، چې په ۱۲۴۸هجري قمري کال زېږېدلې. اصلی نوم یې خورشېد حسن ؤ، د پلار نوم یې اسد علي او د نیکه نوم یې غلام شاه ؤ. د نسب لړۍ یې حضرت ابوبکر صیق رضی الله عنه ته رسېږي. محمد قاسم بن اسد علي بن غلام شاه بن محمد بخش بن علاو الدین بن فتح محمد بن ممد مفتي بن عبدالسمیع بن مولوي هاشم نانوتوي. مولوي محمد هاشم د اکبر بادشاه نږدې ملگرې ؤ. څو کلي او کورونه یې ورته په جاگیرکې ورکړي ول. مولانا نانوتوي رحمه پیداېښتي ذهین، پرهېزگار، لوړ همت لرنکې، بهادر، شجاع او قابل شخص و. د لوړې درجې شاعر و. له نانوتیه څخه د دیوبند پرلور ولېږدول شو. لومړنۍ زده کړې هورې یې له شیخ کرامت حسین څخه عربي ژبه زده کړه. ۲ محرم الحرام ۱۲۶۰هجري سپوږمیز له مولانا مملک علي سره ډلي ته ولاړ. دا هم وگور شاه ولي الله شاه عبدالعزیز شاه اسماعیل شیخ الهند حسین احمد مدني سرچینې گوهر نایاب، لیکوال: حفیظ گوهر،گوه پبلیکېشنز، کبیر سټریټ، اردو بازار-لاهور. فلسفه سني اسلام حنفي مذهب حنفيان ديوبندي ديوبنديان اسلامي هندي علماء
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: افغان لودي
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%20%D9%84%D9%88%D8%AF%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: محمد سليم خان لودي د خان جهان لودي له اولادې څخه د دري ژبې شاعر و، او په يوولسمه هجري پېړۍ کې په کابل کې اوسېده، روانه طمع يې درلودله او په اشعارو کې يې افغان تخلص کاوه. دا دوه بيتونه دده دي:
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: شفيع الله بابرزی
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B4%D9%81%D9%8A%D8%B9%20%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%B1%D8%B2%DB%8C
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: شفيع الله بابرزى د خداى بخښلي عبدالوهاب زوى په ١٣٤٠ لمريز کال د شينوارو په سپين غر ولسوالۍ کې دې دنيا ته سترگې غړولې دي. زده کړې لومړنۍ زده کړې يې پخپله سيمه کې ترسره کړي ، وروسته يې د هلمند ولايت له کرنې ليسې څخه د دولسم ټولگي بريليک تر لاسه کړى دى . په ١٣٥٨ لمريز کال کې د کابل پوهنتون د کرنې پوهنځي پر وره ورننوت او په ١٣٦١ لمريز کال کې د لسانس بريليک تر لاسه کړ. دندې د کورنيو چارو وزارت د خپرونو په برخه کې يې کار پيل کړ . د دې تر څنگه يې د افغانستان د ملي راډيو ټلويزيون په هنري پروگرامونو کې فعاله ونډه اخيسته . د افغانستان په ملي راډيو ټلويزيون کې د نوموړي په سلگونه شعرونه عبدالله مقري ، بريالي صمدي ، گلزمان ، منگل ، نغمې ، سرفراز ، اشرف گلزار ، نازيه اقبال ، گلزار عالم ، ماسټر علي حيدر او گڼو نورو سندرغاړو د موسيقۍ په پردو کې زمزمه کړي دي . ادبي ژوند چاپي اثار د ښاغلي بابرزي د شعرونو دوه ټولگې د خيمې سيوري ته او بوره ونه د چاپ په گاڼه پسولل شوي او دوه نورې ټولگې د رنجو غرونه او په کاڼو کې خوبونه د چاپ لارې څاري . د رنجو غرونه درېيمه شعري ټولگه چاپکال ۲۰۱۱ شفيع الله بابرزى دا مهال په کابل کې د يو سيمه ييز ټلويزيون شمشاد د موسيقۍ او هنز د برخې مشري کوي
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: عبدالمالک بېکسيار
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%84%DA%A9%20%D8%A8%DB%90%DA%A9%D8%B3%D9%8A%D8%A7%D8%B1
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ښاغلى عبدالملک بیکسیار مخينه په ۱۳۴۳ ز كال كې د په میدان ،وردگ كې زېږېدلى دى . زده کړې لومړنۍ او منځنۍ زده کړې يې د میدان په لېسه كې او لوړې زده كړې يې د كابل پوهنتون د ژبې او ادبياتو په پوهنځي كې پاى ته رسولې دي . عبد المالک بېکسيار د افغانستان يو ځوان نوښتگر شاعر دی . دی د يو ملي اند خاوند دى . خپله پښتونواله او ملي مينه يې په خپلو فرهنگي هڅو په زبات رسولې ده . دى له افغانستان نه لرې په يو هېواد ډنمارک کې د پردېسۍ ژوند تېروې ، خو د خپل تندي د خولو په بيه د هيلې په شان د يوې ښکلې مجلې د خپرولو جوگه دی . رښتينولي ، سپيڅلتيا ، مينه او ملي ولوله د ده د شخصيت نور رغنده توکي دي ، په هېوادنيو او ملي چارو کې بېړندی او گړندی دی ، د خپل ژوند خواږه يې تر ملي ژبې بلهاري كړي ، او د فرهنگي خدمت لپاره يې ځان ملنگ کړی دی . د بيکسيار ملنگي د نورو تر خانۍ او پاچا هۍ غوره ښکاري او په دې ژوند کي يې يو لوی شان او شوکت ليدل كيږي . چاپ شوي آثار سوچونه او کږلېچونه د سنځل گل په شپو کې شینشوبي تیگا داته دکومو غرونو شور یې سیوري دهندارو ډنمارکي لکه خوب هغه وختونه د څپو چې زړه راډک شي باندنۍ تړنې په ويکي شعرونه کې د عبدالمالک بېکسيار شعرونه
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: غلام محمد کاموال
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%DA%A9%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%A7%D9%84
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: غلام محمد کامه وال په انگرېزي: يو پښتون شاعر دی. مخينه نوموړی د اول گل زوی ، په ١٣٣٣ لمريز کال کې د ننگرهار ولايت د کامې ولسوالۍ په اخوند کلي کې زيږ ېدلې دی . زده کړې لومړنۍ زده کړي ېې د اخوند کلي په ښونځي کي کړي او منځني زده کړې يې د مراد علي صاحب په ليسې کې بشپړې کړي . د علاقې له مخې د پوليسو په اکاډمۍ کې شامل او پر ١٣٥٧ ل كال يې د افسر په توگه د کورنيو چارو په وزارت کې په کار پيل وکړ . د٦٠ او٦٦ کلونو ترمنځ يې د دولتي دندې سره سره د ديپلوم د ترلاسه کولو لپاره دويم ځلي د پوليسو اکاډمۍ ته د کميسار کورس په تعقيب سره ديپلوم ترلاسه کړ٠ نوموړي د مسلکي زده کړې او وړتيا لامله په مهمو پوستونو کې دندې سرته رسولې دي . پر ١٣٦٧ ل کال د ډگروالۍ رتبې ته ورسېد . ښاغلي کامه وال د عسکري دندې ترڅنگ د پښتو ژبې له شعر او ادب سره ډيره مينه درلوده ، له دې لامله يې له ١٣٦٣ ل راهيسې په شعر ويلو پيل کړی دی ٠ کامه وال تر عسکري هممسلکانو ، د هېواد د پښتو ژبي د ليکولانو او شاعرانو سره ناسته پاسته او زياته مينه لري او د هغوی په ټولو غونډو او محفلونو کې يې برخه اخيستې ده . چاپ شوي آثار د ښاغلي کامه وال ليکل شوي اثار دا دي : ژوبل يادونه ، چاپ ١٣٦٨ دزړه لـــــلمه ، شـعري ټـــولــگه کـــــــچکول ، دلنډو کيسو ټولگه ، ناچاپ . ناچاپه آثار د شعر يوه بېلگه پښتانه شاعران پښتانه افغانان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: مختار لونگ
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%AE%D8%AA%D8%A7%D8%B1%20%D9%84%D9%88%D9%86%DA%AF
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: لونگ مختار په قوم شينواری ،حيدرخيل،مخيل ، او بيا لياس خانی دی . د مرحوم ملا عبدالمحمد ځوی په ١٣٥٣١١٣ د شينوارو د لوي ولسوالۍ د تورلرگي په کلي کې زيږيدلی دی . مرحوم پلار ېې لونگ ته ځير و د نيکبختۍ دعا به يي ورته ډيري کولي ، همدا د واليدينو او د دوستانو دعاوو اومينې اغيز وچې د لونگ سره د زده کړي او روزني ځانگړې مينه وه . زده کړې لونگ خپله لمړۍ زده کړه د خپل پلار سره اوبيا د کلي په ښونځی کې شامل شو په ١٣٣٥٨کې سره د خپلي کورنۍ پښتونخوا ته په کډه شو د هجرت په وخت کې د الهجرت الجهاد عالي مدرسه ولوسته او بيا دارالعلوم سرحد ته و ړ چې هم هلته خدای د قران الکريم حفظ او قرئت نعمت ور په برخه کړ چې په همدې دوران کې به زما څخه پټ د جهاد تاوده سنگر ته دخپلو ملگرو سره هم تللو،لونگ د اوه ٧ کلونو را هيسي په يو اروپاي هيواد سويس کې ژوند کوي . مختار لونگ دخپلو ښو اخلاقو او ميني له کبله پخپل قوم کې ځانگړی شهرت پيدا کړ چې اوس يې هم ټول مشران او کشران پخپلو مجلسونو کې د ښې بېلگې په څير يادوي. شخصي ژوند چاپي اثار شکمن ترهگر ووژل شو ۲۰۰۶ د لنډو کیسو غورچاڼ پښتانه ليکوال پښتانه افغانان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: محمد ابراهیم همیم
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D8%A7%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C%D9%85%20%D9%87%D9%85%DB%8C%D9%85
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: د اسلام نومیالی علمبردار او د سره ښکېلاک پرضد د اسلامي مبارزې د لارې ځلاند مشال، سترعام، استاد، ادیب او داعي شهید مولوي محمد ابراهیم همیم د مولانامحمد جعفر زوی پر ۱۳۱۴ل کال د ننگرهار د بهسودو ولسوالۍ د ولایتو د کلي په یوه دینداره او روڼ اندې کورنۍ کۍ دې نړۍ ته سترگۍ راغړولي دي. زده کړې دې لا د اوو کالو و، چې عظیم الشان قرآن یې ختم کړ، وروسته بیا د نجم المدارس په عالي مدرسه کې شامل شو او پر ۱۳۴۱ل کال ترې فارغ او هملته د ښوونکي په توگه وگومارل شو. لیکنې نثري لیکنې د دیني علومو اصول تدریس د قرآن اجتماع سیرت النبي د قرآن پلوشې شېر او خوارې وارې لیکنې پښتانه ليکوال پښتانه شاعران پښتانه افغانان عالمان افغان عالمان پښتانه دینپوهان افغان دینپوهان شهیدان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: حسن الهضيبي
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%AD%D8%B3%D9%86%20%D8%A7%D9%84%D9%87%D8%B6%D9%8A%D8%A8%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: حسن الهضيبي رحمه الله د القلیوبیة ولسوالۍ، عربو په الصوالحة د شبین په مرکز کې په ۱۳۰۹هجري سپوږمیز کال ۱۸۹۱ز زېږېدلې دی. لومړنۍ زده کړې یې په خپل کلي کې وکړې، او د لړو زده کړو لپاره د الازهر پوهنتون ته ولاړ. حس الضهیبی لومړنۍ زده په ۱۹۰۷ز کال کې ترسره کړي، بیا د خدیو منځني ښوونځي ته ورغې او د بکلوریا سند یې په ۱۹۱۱ز کال ترې ترلاسه کړ. او بیا د حقوقو مدرسې ته ولاړ او په ۱۹۱۵ز کال ترې فارغ شو. اخوان المسلمين
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: اتره
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%AA%D8%B1%D9%87
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: اتره په انگرېزي: يو اناټوميکه اصطلاح ده چې د تنې په مانا ده. اتره د ډېريو ژويو او انسانانو د بدن منځنۍ برخه ده چې د ورنو او غاړې تر مېنځ پرته ده. په ورځني ژوند کې د تنې په نامه يادېږي. اتره بيا په دوه اهمو برخو وېشل شوې چې يو يې د گېډې او بل يې د ټټر په نامه يادېږي. اناتومي
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: د بابل ځوړند بڼ
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%AF%20%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D9%84%20%DA%81%D9%88%DA%93%D9%86%D8%AF%20%D8%A8%DA%BC
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: د بابل ځوړند بڼونه، چې د سمېرامېس ځوړندو بڼونو په نامه هم يادېږي د عراق په ننني الهيلا نومي ځاى كې د لرغونې نړۍ يو له ۷ عجايبو څخه شمېرل كېږي. دا بڼونه د دويم نېبوچايدېېزر لخو په ۶۰۰ مخزېږد كال ودان شوي دي. داسې ښكاري چې نوموړي واكمن دا بڼونه د خپلې ماندينې د خوښۍ لپاره ودان كړي. د عراق ودانۍ او جوړښتونه د عراق بڼونه بابل بابلونيا د عراق پېښليك د تاريخ د بدلون وران ټكي
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: هډوتري
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%87%DA%89%D9%88%D8%AA%D8%B1%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: هډوتري د سولگر هغه برخې او وزلو ته ویل کیږې چې مونږ يې ليدلی او لمس کولی شو. هډوتري په دوه برخو ويشل شوي: ننوتني يا هډوتري وتني يا هډوتري ننوتني هډوتري د سولگر ټولې هغه وزلې چې سولگر ته زموږ مالومات دننه کړي ننوتني هډوتري بلل کیږې. لکه: مږک، .کيليدړه، مېک، ځيرگر، لاېټ پېن، او داسې نور. وتني يا هډوتري د سولگر ټولې هغه وزلې چې زموږ غوښتنو ته ځواب ورکوي يا مالومات له سولگر ځخه مونږ ته ښکاره کوې، او موږ يې ليدلی يا اوريدلی شو وتني هډوتري بلل کيږي. لکه: ليدانى، غږن، چاپگر، او داسې نور. سولگر
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ذکر
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B0%DA%A9%D8%B1
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: . - - . . . . .. . .
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: کوروف
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%DA%A9%D9%88%D8%B1%D9%88%D9%81
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: کوروف په سوېل-ختيځ پولېنډ کې د يو کلي نوم دی چې د پووافې او لوبلين تر مېنځ د کوروفکا د رود پر غاړه پروت دی. دا د يوې ځانته سيمې، گمينا کوروف پلازمېنه ده چې د لوبلين په ولکه کې شمېرل کېږي. په دې کلي کې ۲۸۰۴ د ۲۰۰۷ کال د سرشمېرنې له مخې وگړي مېشت دي.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: اسامه بن لادن
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%85%D9%87%20%D8%A8%D9%86%20%D9%84%D8%A7%D8%AF%D9%86
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: اسامه بن لادن په عربی: أسامة بن لادن، زېږېدنه۱۰ وری ۱۹۵۲ ریاض، سعودي عربستان مړینه ۲ مې ۲۰۱۱ ایبټ آباد، پاکستان د اسامه بن محمد د ۵۲ اولادونو له ډلې ۱۷م و او د القاعدې د شبکې مشر وو. مخينه اسامه بن لادن په ۱۹۵۲ کال کې په ریاض کی پیدا شو. پلار یی یمنی وو او مور یی د سوريې وه. کله چی اسامه بن لادن په سعودی عربستان کی د جدّه په پوهنتون کی زده کړه کوله نو د الإخوانو المسلمونو غړی وو. اسامه بن لادن په ۱۷ کلنۍ کې لومړی واده وکړ. د ده لومړنۍ ښځه د سوريې هېواد څخه وه چې نوم ېې نجوا غنم و او د لادن سره د واده کولو پر مهال د ۱۵ کلو عمر کې وه. داسې وېل کېږي چې د لومړنۍ ښځې څخه ېې لس ماشومان راوړي دي او څو ورځې مخکې د ۱۱ د سپټمبر د ۲۰۰۱ م ز کال په امريکايي ودانيو د بريد څخه ېې ښځې ترې طلاق واخيست او د افغانستان څخه بېرته پلرني ټاټوبي ته ولاړه. زده کړې د افغانستان په جهاد کې ېې ونډه د افغانستان د جهاد په کلونو کې اسامه رول درلود، خو د طالبانو له رژيم سره يې همکاري زياته وه. القاعده، افغانستان او اسامه په ۱۹۷۹ کال کی شوروی پوځ پر افغانستان یرغل وکړ نو اسامه بن لادن افغانستان ته ولاړ. هغه مجاهدینو ته پیسې او وسلې ورکولې او د شوروي سره پوځ په مقابل یی جگړه کووله. په نوموړي پير کې ېې د القاعدې تنظیم جوړ کړ. په ۱۹۹۱ ز کال کې د خلیج جگړه پېل شوه، دې کار دی لا زيات د لويديځ په مقابل کې کرکجن کړ . په کال ۱۹۹۱ کی اسامه بن لادن مجبور شو چې د سعودی عربستان څخه سوډان ته ولاړ شي او د ۱۹۹۶ز کال په جنورۍ مياشت کې اسامه بن لادن بيا افغانستان ته د برهاندالدين رباني او څو نورو پخوانيو جهادوالو په بلنه ورمخه کړه. په ۱۹۹۶ ز کال کې افغانستان د طالبانو لاس ته ورغلئ نو اسامه بن لادن په دې هېواد کې د حقیقې مسلمانانو لپاره ډیرې اډې جوړې کړې. د ۱۹۹۸ ز کال په فبروري مياشت کې هغه يوه فتوا ورکړه او په دغه فتوا کې يې ويلي و چې د يهوديانو او د امريکايانو او هر قسم کفری پلويانو وژل د مسلمانانو فرضیه ده ځکه دوی د اسلام دښمنان او یو غولونکې ګروه ده. په ٢٠٠١ کي امریکا پر افغانستان برید وکړ، او اسامه بن لادن قبایلي سيمو ته ولاړ. په ۲۰۰۴ ز کال کې اسامه بن لادن د ایبټ آباد په ښار کی خپل کور جوړ کړ. په ۲۰۱۱ ز کال کې امریکایی ځواکونو پر دغه کور برید وکړ او اسامه بن لادن د امریکې ځواکونو لخوا په ووژل سو او درې ښځې او څو کسان ورسره ټپیان سول. مدني حالت او مړينه
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: القاعده
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%B9%D8%AF%D9%87
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: القاعده په عربي کی: القاعدة چی په پښتو کی اډه معنی لري یوه افراطی سنی ډله ده چی په ۱۹۸۸ کال کې د اسامه بن لادن لخوا جوړه شوه.د القاعدې ملاتړ د افراطی مسلمانان د اعانو په مرسته کېږی. د القاعدې مشران غواړی چه په اسلامی هېوادونو کې اسلامی دولت جوړ وکړی. د القاعدې مشران هم وایی چی امریکا او بریتانیا په نژدې ختیځ کې د نفت بډایی غلا کوی. تاریخ د القاعدې غړی په ځانگړی ډول عرب مجاهدین دی چي په افغانستان کې یی د شوروی د پوځ په خلاف جگړه کوله. په دې وخت کې مجاهدین د امریکا او اسلامی هېوادونو لخوا ملاتړ کېدل. اسامه بن لادین چی د شوروی د پوځ پر ضد هم جگړه کول مجاهدیونو ته یی پیسې او وسلې هم ورکولی. د افغانستان اسلامی امارت تر جوړولو وروسته اسامه بن لادین د طالبانو په مرسته په دغه هېواد کې د تمرین مرکزونه د مجاهدونو لپاره جوړ کړ. د القاعدې ترتیب القاعده یو تنظیم دی چی د ډلو څخه تشکیل کېږی. هره ډله تقریبا درې تنه لری. د القاعدې قوماندان یوازې درې ډلې رهبري کوی. د ډلې غړی عموما د دښمن په هېواد کې د حکومت پر ضد هیڅ دهشت گر عملیات نه کوی. خو تر څو کالو وروسته د القاعدې قوماندار به دهشت گردانو ته امر ورکړی او دهشت گردان به هغه امر پر ځای کوی. د القاعدې عملیات القاعده په ۱۹۹۶ کې په سعودی عربستان کې د امریکا پر مرکزونو برید وکړ. په هغه برید کې لس تنه وژل شو. په ۱۹۹۹ کال کې دهشت گرانو په نایروبی او دارالسلام کې د امریکا پر سفارت خانو برید وکړل. په برید کښې ۲۰۰ تنه وژل شول او ۵۰۰۰ تنه زخمی شول. په ۲۰۰۰ کال کښې د عدن په ښار کې دهشت گردانو د امریکا پر جنگی بیړۍ برید وکړل او په برید کښې ۱۷ تنه وژل شول. په ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ کال کې په امریکا کې ۱۹ دهشت گرانو څلور الوتکې ونیول او د الوتکو په مرسته یی د نیو یورک او واشینگتون په ښارونو کې پر ودانیو برید وکړل. په برید کې تقریبا ۳۰۰۰ تنه وژل شول. دا هم ولولۍ اسامه بن لادن ملا محمد عمر اخوند طالبان ابو محمد تحسین ملا علي افغانستان القاعده
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: هندوکش
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%88%DA%A9%D8%B4
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: هندوکش په پارسی کې : سلسلہ کوہ هندوکش، په اردو کې: ہندوکش، په هندی کې: د غرونو لړۍ ده چې په افغانستان کې د پاکستان په شمال لویدیځ کې پرته ده. هندوکش د نړۍ څلورم لویه د غرونو لړۍ ده. د هندوکش نوم په ۳۲۹ کال عیسوی سنی مخکې ستر سکندر د هندوکش سیمې ته ورسېده او دغه غرونو ته د نوم ورکړ په پښتو کې: هندوستاني قفقاز. د هندوکش غر تر ۷ پېړۍ پورې د پاریاترا پروته په نوم یادېده. هندوکش افغانستان پاکستان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: غازي مېداد خان اڅکزی
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%BA%D8%A7%D8%B2%D9%8A%20%D9%85%DB%90%D8%AF%D8%A7%D8%AF%20%D8%AE%D8%A7%D9%86%20%D8%A7%DA%85%DA%A9%D8%B2%DB%8C
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: غازي مېداد خان اڅکزی د بدين خان زوی، د گل محمد خان لمسی، د ترهټ خان کړوسی او مهک اڅکزي کوسی و. نوموړی د توبه اڅکزۍ په جلگه کې ږېږېدلی دی. مېداد خان چي د اڅکزو د حمېدزو د پښې سره يې تړاو درلودی په ډېر کم عمر هرات ته ولاړی او هلته د افغانستان په پوځ کې يې دنده ترلاسه کړه. دهرات د ساگزي ټبر خان خپله لور ببو و مېداد خان ته ورکړه. د مېداد خان دوه ځامن وه چي مشر يې سيدوخان او کشر يې ميرزا محمد ايوب خان نومېدی. د غازي مېداد خان يوه لور هم وه چي محمدزۍ نومېده. نوموړی په ډېر کم سن د تورن تر رتبې ورسېدی. په ۱۸۸۰ زېږيز کال نوموړي ته د غازي محمد ايوب خان لخوا دنده په لاس ورکړل سوه چي د خپل ټبر خلک چي زياتره د توبې د غرونو تر منځ آباد وه د انگرېزانو پر ضد جهاد ته راوبولي . نوموړي په توبه کې د اڅکزي ټبر ځوانان د ځان سره مله کړه او کندهار ته ولاړی. نوموړي د خپلو ملگرو سره په ډېره مړانه د ميوند په جگړه کښي ونډه واخيسته. غازي مېداد خان د ميوند په جگړه کې سخت ژوبل سو خو بيا هم د جگړې تر پايه په مړانه وجنگېدی. د ميوند جگړې د نورو مجاهدو تر څنگ مېداد خان اڅکزي په خپله مړانه ځان، خپل ټبر او خپل ملت ته تلپاته وياړ ور په برخه کړی. دغازي مېداد خان د مړينې وروسته د غازي مېداد خان کورنۍ هرات پرېښوده او په کندهار کي آباده سوه. د غازي مېداد خان مشر زوی د ناروغۍ له وجې مړ سو او اولاد يې نه درلودی. د غازي مېداد خان کشر زوی ميرزامحمد ايوب خان و چي په پښتو او پاړسي ژبه يې شعر ويلی. د ميرزا محمد ايوب خان دوې قلمي شعري ټولگې پاتې دي چي پکې په پاړسي او پښتو شعرونه دده په ښکلي ليک ليکل سوي دي. ميرزا محمد ايوب خان په کندهار کې د ماليې د وزارت چارواکی و او ورسته د گيزاب اولسوال وټاکل شو. مرزا محمدايوب خان دوې ماينې په روزگان کې درلودې او يوه يې په کندهار کې. د مېداد خان اڅکزي يوه لور وه چي محمدزۍ نومېده. محمدزۍ د کندهار لومړنۍ عالمه ښځه وه چي نورو ښځو ته يې د قرآن د تفسير د ښوونې تر څنگ ادبي ښوونې هم کولې او ډيرې زده کونکي يې وروزلې. دغازي مېداد خان نيم لمسيان او کړوسيان اوس د افغانستان په روزگان او نيم لمسيان او کړوسيان يې د سويلي پښتونخوا په کوټه ښار کښي آباد دي. د افغانستان نوميالي د افغانستان غازيان افغانان پښتانه غازيان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: احمد حسیني
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: احمد حسيني، یو كردي عالم او شاعر دی. په ۱۹۵۵ز کال د سوریې ختیځ په لودیځ کردستان د عامودا ښار کې زېږېدلې دی. د فلسفي موضوعاتو زده کړه یې له دمشق پوهنتون څخه ترلاسه کړه. احمد حسیني د کوردي ژبې یو پیاوړې شاعر او ادیب تېر شوې چې په خپله ژبه کوردي ژبه کې یې ډېر ستر، ستر دیوانونه پرېښي. د کوردي ژبې کره کتونکي دې د کوردي ژبې له اوسنیو شاعرانو سالار گڼي. دې په له ۱۹۸۹ز کال راپدېخوا د السويد په ښارگوټي ک اوسېده. دده د شعرونو زیاتره قصیدې نورو نړیوالو ژبو لکه: عربي، ترکي، انگرېزي او الماني ته ژباړل شوې دي. ده د شعر او شاعرۍ سره، سره ادپی نړۍ ته هم نه هېرېدونکي خدمتونه کړي، او په برېښیزه نړۍ کې یې خپل خدمتونو ته دوام ورکړې. د تبرېز او روجافا په نامه گورتپاڼو چلولونه هم د همدې ادیب پر غاړه وه، او د مرگ تر وخته یې خپلو ادبي هلوځو ته دوام ورکاوه. فلسفه عربي فيلسوفان مسلمان فيلسوفان ختيځ فيلسوفان کردي شاعران کردي خبريالان عراقي ممثلين زوکړې مړينې فيلسوفان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ابراهيم عوض
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%8A%D9%85%20%D8%B9%D9%88%D8%B6
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ډاکټر ابراهيم عوض یو عربي ادیب او اسلامي مفکر ؤ مصري. زوکړه ډاکټر ابراهيم عوض په کال ۱۹۴۸ز د مصر په کتامة الغابة کلي، په بسيون نومي ځای په لودیځه ولسوالۍ په یوه سوداگریزه کورنۍ کې وزېږېد. زده کړه علمي ژوند لیکنې پوهنیز منهج یې د ابراهیم عوض گورتپاڼې او بلاگونه د ډاکټر ابراهيم عوض بلاگونه او گورتپاڼې په لاندې ډول دي، چې تاسې کولای ش، له هغې څخه دده لیکلي کتابونو او لیکنو په درځنونو توکي ترلاسه کړ. گورتپاڼې او بلاگونه په لاندې توگه دي: د ابراهیم عوض په اړه نورې لیکنې موقع وکتب الدکتور إبراهيم عوض الموقع الرسمي للدکتور إبراهيم عوض نبؤة جورج بوش غروب الشمس إنجيل متى والد مريم اليهود الأناجيل أخطاء إبراهيم عوض انظر التصريح بالنقل في صفحة النقاش فلسفه مسلمان فيلسوفان عرب فيلسوفان ختيځ فيلسوفان مصري فيلسوفان مصري اديبان مصري پوهان فيلسوفان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ملا صدرا
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D9%84%D8%A7%20%D8%B5%D8%AF%D8%B1%D8%A7
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ملا صدرا محمد بن ابراهيم القوامي الشيرازي -هجري ،-زېږد. ملا صدرا د شیعه گانو له فیلسوفانو څخه و، چې نظري او عملي پېژندنې معرفت یې سره جمع ک، چې دا کار په فلسفه کې د الحکمه المتعالیه په نامه یادېږي. دده فلسفي نظریات له نورو فیلسوفانو سره په ټکر کې ول، چې زیاتره فیلسوفانو دده له نظریاتو منلو څخه انکار وکړ. ژوند ملا صدرا په یوه بډایه کورنۍ کې وزېږېد. پلار یې د خپل پیر وزیر و، او ملا صدرا د پلار یواځینې وارٍث و. ده ته له پلار څخه ډېر مال او دولت پاتې ش، نو ده هم وپتیله چې دا مال او دولت په سمه لار کې مصرف کړي. ده د پوهې او زده کړې ترلاسه کولو پسې مټې رابډ وهلې، او د پوهې لوړو پوړیو ته ورسېد. د اصفهان په حوزه کې ، چې هغه وخت د واکمنۍ پلازمېنه وه په زده کړه پیل وکړ، ان تردې چې د شیخ البهایي درسي کړې ته به هم حاضرېده. ښوونکي یې الشيخ محمّد بن حسين الحارثي ، چې په الشيخ البهائي پېژندل کېدو. السيّد محمد باقر الحسيني ، چې په بالمحقق الداماد پېژندل کېدو. السيّد أبو القاسم ، چې په مير فندرسكي پېژندل کېدو. تلامذته الشيخ محمّد محسن ، المعروف بالفيض الكاشاني . الشيخ عبد الرزاق اللاهيجي . الشيخ حسين بن إبراهيم التنكابني . الملا عبد الرشيد . ادبي ژوند او لیکنې یې په لاندې توگه د: الشيرازي دراسة بيبليوغرافيةأحمد ماجد د صدرالدین شیرازي کتابونه او لیکنې: ا ځانگړي کتابونه: الحكمة المتعالية في الأسفار الأربعة العقلية: دا کتاب د الشيرازي له مهمو کتابونو څخه گڼل کېږي. په دې کتاب کې یې خپله فلسفه راټوله کړې، او په څلورو څپرکیو یې ویشلې: أ السفر من الخلق إلى الحق. ب السفر بالحق في الحق. ت يقابل الأول لأنه من الحق إلى الخلق بالحق. ث يقابل الثاني من وجه لأنه بالحق في الخلق. الشواهد الربوبية في المناهج السلوكية: المبدأ والمعاد: رسالة المشاعر: الحكمة العرشية: المظاهر الإلهية في أسرار العلوم الكمالية: مفاتيح الغيب: كسر أصنام الجاهلية: رسالة في حدوث العالم: رسالة طرح الكونين: رسالة في اتصاف الماهية بالوجود: رسالة خلق الأعمال: رسالة في القضاء والقدر: رسالة في التشخيص: رسالة في التصور والتصديق: رسالة الواردات القلبية في معرفة الربوبية: رسالة في اتحاد العاقل والمعقول: المزاج: رسالة في المعاد الجسماني: رسالة التنقية: لمية اختصاص المنطقة بوضع معين من الفلك: ديباجة عرش التقديس: أجوبة مسائل شمس الدين محمد الجيلاني: أجوبة المسائل النصيرية: إيقاظ النائمين: أكسير العارفين في معرفة طريق الحق واليقين: الجبر والتفويض: الحشر: سريان نور وجود الحق في الموجودات: المسائل القدسية: شرح الهداية الأثيرية: رسالة إلى ميرداماد: الرسالة الثانية: الرسالة الثالثة: الرسالة الرابعة: التفسير الكبير: متشابه القرآن: شرح أصول الكافي: ب په فلسفي کتابونو شرحې لیکل: تعليقات على شرح حكمة الإشراق: حاشية إلهيات الشفاء: ج ځینې مشکوک کتابونه چې ده ته منسوبېږي: إثبات واجب الوجود: الحواشي على شرح التجريد: شبهة الجذر الأصم: الحاشية على الرواشح: حاشية أنوار التنزيل. رسالة في الإمامة: د اللمعة په شرحه باندې لمنلیکونه: بهرنې تړن د ملا صدرا په نامه فلسفي گورتپاڼه دا لیکنه د ملا صدرا د ژوند ځینې اړخونو باندې رڼا اچوي فلسفه فيلسوفان مسلمان فيلسوفان ختيځ فيلسوفان مسلمان پوهان مسلمان شيعه فيلسوفان دينپوهان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: شېر شاه سوري
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B4%DB%90%D8%B1%20%D8%B4%D8%A7%D9%87%20%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: -. شیر شاہ سوری - - چې د شېر خان په نوم هم ياد شوی يو ځواکمن افغان پښتون لوی واکمن ؤ چې د هند په لويې وچې يې خپله واکمني چلوله. لومړی هغه د مغولو په لښکر کې يو سرتېری ؤ چې بيا سرلښکر او بيا د هند په بيهار ولايت کې والي شو. په ۱۵۳۷ ز. کال کې چې کله مغول پاچا همايون په سفر وتلی و، نو شېرشاه سوري بنگال د خپل ولکې لاندې کړ او په همدې توگه يې د نوې سوري امپراتورۍ بنسټ کېښوده. شېر شاه سورې په شپاړسمې ميلادي پېړۍ کې د هند باچا و او دا انځور دوه سوه کاله وروستو جوړ شو. مخينه شېر شاه سورې په شپاړسمې زېږدي پېړۍ کې د هند باچا و . سياسي ژوند واک ته رسېدنه حکومت او مديريت د سپینو زرو سکې جوړول روپۍ دودول سمونونه اهمې نېټې -
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: د افغانستان بيرغ
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%AF%20%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%20%D8%A8%D9%8A%D8%B1%D8%BA
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: د افغانستان بیرغ چي د محمدي بیرغ په نامه هم په يادېږي، سپین رنګ لري او په منځ کي یې اوله کلمه او تر اولې کلمې لاندې د افغانستان اسلامي امارت ليکلۍ وي. دا بیرغ لومړي ځل په کال ۱۹۹۶م کي د افغانستان پر ارګ ماڼۍ ورپول سو. په ۲۰۰۱م کال د امريکايي اشغالګرو په ملاتړ د شمالي ټلولۍ حکومت جوړ او ورسره د طالبانو حکومت او سپین بیرغ دواړه رسماً له منځه ولاړل. خو په شاوخوا ۲۰۰۴م کال کي د طالبانو د غورځنګ غړو بېرته تر همدې سپين بیرغ تر سایې لاندي خپل سياسي او وسله واله مبارزه پیل کړه چي په پایله کي یې د ۲۰۲۱م کال د اګست پر ۱۵مه بیرته همدغه بیرغ پر ارګ ماڼۍ ورپول سو. نور ولولئ د افغانستان همدا اوسنۍ ملي بیرغ چي تور، سور او زرغون رنګ لري په کال دشهید داوودخان له لوري په رسمي توګه وټاکل سو اوهمدغه دافغانستان دخلکو، ملي هویت او افغان تاریخ ریښتني استازیتوب کوي چي تاریخ یې دغازي امان الله خان مخکي دورې اودانګرېزانو په وړاندي دافغانانو دمبارزې ښکارندویي ته ورګرځي. د غازي امان الله خان له لوري تر خپلواکۍ اخیستلو وروسته چي د افغانستان په تاریخ کي کوم بیرغونه له پورتني بیرغ څخه ماسېوا په نورو رنګونو او بڼو رامنځ ته سوي یا د حکومتونو له لوري ټاکل سوي دي هغه ټول شخصي او ګوندیزه بڼه لري او هیڅ یوهم د افغانستان استازیتوب نه کوي. د یادو بیرغونو څخه مشهوره هغه یې د خلق ګوند سور بیرغ، د مجاهدینو تور، سپین او زرغون بیرغ، د حزب اسلامي زرغون بیرغ او د طالبانو اړوند سپین بیرغ یادولای سو. تاريخي بيرغونه دا هم وگورۍ د افغانستان نښان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: اورياخېل
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%88%D8%B1%D9%8A%D8%A7%D8%AE%DB%90%D9%84
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: اورياخېل غلجی پښتانه در اوزیات شمیره دکابل ولایت دپغمان په ولسوالی کی استوگنه لری . هلته ددوی مشهور کلی اوسیمه اورياخېل په نامه سره یادیژی یوه شمیر اوریاخیل د کابل لویدیح سیموته او په تیره بیا دمیدان وردک په ولایت کی هم استوگنه لری. یوزیات شمیر اوریاخیل دپکتیاد ولایت دزرمتزرملیپه ولسوالی کی هم استوگنه لری اودلغمان په ولایت داوریاخیلو شمیر دکالد احصائی له مخه دولس زره یو سل اته اتیاتنه ته خودل شوی دی چی دلغمان په مرکز مهترلام اوقرغیو په ولسوا لیو کی وسیژی همداراز یو شمیر اوریاخیل د پروان ولایت د قره باغ په ولسوالی کی هم میشته دی. پښتانه ټبرونه