nassimjp/pashto-wikipedia-sft huggingface dataset:
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: د هند کمونیست گوند (مارکسیست)
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%AF%20%D9%87%D9%86%D8%AF%20%DA%A9%D9%85%D9%88%D9%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%20%DA%AF%D9%88%D9%86%D8%AF%20%28%D9%85%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B3%DB%8C%D8%B3%D8%AA%29
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: د هند کمونیست گوند مارکسیست یو کمونیست حرکت دئ چې په ۱۹۶۴ کال کښی تاسیس شو. دا حزب د کېرله، لوېدیځ بنگال او تریپوره په ولایتو کښی ډېر مقتدر دئ. اوس په تریپوره کښی حکومت کوی. گوند یو میلیون غړی لری.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: شچچین
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B4%DA%86%DA%86%DB%8C%D9%86
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: شچېچېن په بولنډي: په شمالي اروپا کې پروت ښار دی. که څهٔ هم د ښار ټول اوسېدونکی آلمانیان دي اما یاد نومړی ښار په ۱۹۴۵ کال کې د پولنډ له خوا نیول شو. د شتتین ښار ۴۰۷،۸۱۱ وکړي او ۳۰۱ کیلومتره مربع مساخت لري چې د پولنډ هیواد له مهمو ښارونو څخه شمیرل کیږي. وګړي تاریخ کلتور
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ټول المانی یووالی
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%BC%D9%88%D9%84%20%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C%20%DB%8C%D9%88%D9%88%D8%A7%D9%84%DB%8C
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ټول المانی یووالی په آلمانی: په اتریش کې یو ناسيوناليستي غورځنگ و څې په ۱۸۹۱ کال کې تاسیس شو. مشر ئې گېورگ فون شونرر و. ټولالمانی یووالی د اتریشی شاهی دولت په جرگې کې ډېر مقتدر نه و خو د محصلانو او د عدلیه مامورینو په منځ کې د گوند ملاټر لوی و. ټولالمانیان د اتریشی شاهی دولت او د کاتولیکی مذهب په ضد وي. ټولالمانی یووالۍ غوښتل څې ټول آلمانان په یوهٔ دولت کې متحد شي.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: گوا
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%DA%AF%D9%88%D8%A7
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: گوا د هند له ټولو نه وړوکی ایالت دی. گوا د هند د خپلواکۍ پوره ۱۴ کاله وروسته لکه د هند د نورو برخو په شان بشپړه خپلواکي ومونده.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: زنزيبار
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B2%D9%86%D8%B2%D9%8A%D8%A8%D8%A7%D8%B1
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: زنزیبر به پاړسی زنگبار د تانزانیې د دولت له ټولو نه لوی ټاپو دۍ.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: لومړی خوان کارلوس
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%84%D9%88%D9%85%DA%93%DB%8C%20%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%20%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D9%84%D9%88%D8%B3
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: لومړی خوان کارلوس په اسپانیای: د ۱۹۷۵ کال نه ۲۰۱۴ کال پوری د اسپانیا پاچا وُ.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: دیلما روسف
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%AF%DB%8C%D9%84%D9%85%D8%A7%20%D8%B1%D9%88%D8%B3%D9%81
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: دیلما روسف د برازیل هېوادمشره ده.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: هېوادمشر
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%87%DB%90%D9%88%D8%A7%D8%AF%D9%85%D8%B4%D8%B1
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: هېوادمشر په انگرېزي: د يو هېواد جمهور ريس ته وييل کېږي.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: اندېښمنه ډالۍ
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%D8%AF%DB%90%DA%9A%D9%85%D9%86%D9%87%20%DA%89%D8%A7%D9%84%DB%8D
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: اندېښمنه ډالۍ د کبرا حبيب مظهري د پښتو نثرونو د ټولگې نوم دی. پښتو کتابونه
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: پردېس (کتاب)
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%D8%B1%D8%AF%DB%90%D8%B3%20%28%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8%29
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: پردېس د غوث خيبري د لنډو کيسو ټولگه ده. پښتو کتابونه
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: احمد شاهي کندهار
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D8%B4%D8%A7%D9%87%D9%8A%20%DA%A9%D9%86%D8%AF%D9%87%D8%A7%D8%B1
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: احمد شاهي کندهار چي د لوي کندهار په نامه هم يادېږي، اوسمهال د کندهار لپاره د فخر د نامه په ډول کاريږي، ځکه چې دا هغه ښار دي چې د احمد شاه بابا په دوران کې رامنځته سو. داهم وګورئ احمد شاهي کندهار کتاب لوي کندهار کندهار کندهار ولايت د کندهار پايلوڅان فارس او کندهار سرچینې
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: پښتو غږپوهنه او وييپوهنه
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DA%9A%D8%AA%D9%88%20%D8%BA%DA%96%D9%BE%D9%88%D9%87%D9%86%D9%87%20%D8%A7%D9%88%20%D9%88%D9%8A%D9%8A%D9%BE%D9%88%D9%87%D9%86%D9%87
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: پښتو غږپوهنه او وييپوهنه د پښتو ژبپوهنې يوکتاب دی. دا کتاب محمد صابر خوېشکي ليکلی.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: پښتو نوی مصدر
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DA%9A%D8%AA%D9%88%20%D9%86%D9%88%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D8%AF%D8%B1
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: پښتو نوی مصدر د پښتو ژبپوهنې يو کتاب دی چې عبدالرازق پالوال ليکلی.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: چې ماشومان سندرې ووايي
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%DA%86%DB%90%20%D9%85%D8%A7%D8%B4%D9%88%D9%85%D8%A7%D9%86%20%D8%B3%D9%86%D8%AF%D8%B1%DB%90%20%D9%88%D9%88%D8%A7%D9%8A%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: چې ماشومان سندرې ووايي د محمد اکبر کرگر د لنډو کيسو يوه ټولگه ده. پښتو کتابونه
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: نیمگړی انځور
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%86%DB%8C%D9%85%DA%AF%DA%93%DB%8C%20%D8%A7%D9%86%DA%81%D9%88%D8%B1
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: نيمګړی انځور د صفيه حليم د لنډو کيسو د يوې ټولګې نوم دی. پښتو کتابونه
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ماگنوس کارلسن
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%A7%DA%AF%D9%86%D9%88%D8%B3%20%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D9%84%D8%B3%D9%86
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ماگنوس کارلسن په ناروېژي ژبې زېږوننېټه ۳۰م د نوېمبر ۱۹۹۰م ز يو ځوان ناروېژی چې د نړۍ د شطرنج لوبې بې ساری او مخکښ اتل دی . تر اوسه دی په لومړي مقام ولاړ دی . دی په کال ۲۰۰۴م ز کې په ديارلس کلنۍ کې د نړۍ تکړه شطرنج لوبغاړی وپېژاندل شو . د کارلسن د لوبې د پړاؤ رېکارډ ۲۸۸۲ تېزواله ده چې د شطرنج لوبې په بهیر کې د نړۍ تر ټولو لمړی او لوړ ريکارډ دی . د شطرنج مکښ ماگنوس کارلسن په کال ۲۰۰۴م زېږديز کې د شطرنج لوبې په نړېوالو لوبو کې ۲م مقام ترلاسه کړ . وروسته په کال ۲۰۱۰م زېږديز کې د ۳۲ ورځو په بهیر کې دشطرنج نړېوالو لوبو کې په لومړي ځل د ۱۹ کالو په عمر د نړۍ لومړی مقام وگاټه . همدارنگه کارلسن په ۲۰۱۳م زېږديز کې د نړۍ په لوبو کې د پايلوبې راوتونکي هندي لوبغاړي ویسوانات آنند څخه بيا د نړۍ لومړی مقام په شطرنج کې ترلاسه کړ ، يو کال وروسته ۲۰۱۴م زېږديز کې د نومبر په مياشت کې خپل مقام بيا وژغوره او په نړۍ کې لومړی شو . کارلسن د شطرنج په ميدان کې ځانگړې ځانتيا لري چې له څو اړخونو رامخته کېږي له مخې یې خپل سيال په فکر کې ډوبوي او د لوبې پړاؤ ستونزمنوي . مخينه ماگنوس کارلسن د ناروې هېواد په تونسبرگ ښار کې د سیگرون او هېنرک آلبرټ کارلسن په کور کې زېږېدلی . دواړه مور او پلار يې د ودانيو انجنيران دي . کورنۍ يې يو کال په فينلنډ هېواد کې او بیلجیم هېواد کې اوسېدلي . زده کړې د شطرنج لوبې څانگچاريزه مخینه ۲۰۰۵م زېږديز لوبې ۲۰۰۶م زېږديز لوبې ۲۰۰۷م زېږديز لوبې ۲۰۰۸م زېږديز لوبې ۲۰۰۹ م زېږديز لوبې ۲۰۱۰ م زېږديز لوبې ۲۰۱۱ م زېږديز لوبې ۲۰۱۲ م زېږديز لوبې ۲۰۱۳ م زېږديز لوبې ۲۰۱۴ م زېږديز لوبې
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ویسوانات آنند
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%88%DB%8C%D8%B3%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA%20%D8%A2%D9%86%D9%86%D8%AF
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: وېسوانات آنند په کال ۱۹۶۹م زېږديز کې د ډسمبر په ۱۱مه هند کې زېږېدلی . دی د هند تر ټولو مخکښه د شطرنج لوبغاړی دی . مخينه زده کړې
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ترخه
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%D9%87
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ترخه علمي نوم: شفا بښونکي نباتات تريز ډوله بوټي
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: شپون شپول شپېلۍ
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B4%D9%BE%D9%88%D9%86%20%D8%B4%D9%BE%D9%88%D9%84%20%D8%B4%D9%BE%DB%90%D9%84%DB%8D
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: شپون شپول شپېلۍ د يوې شعري ټولگې نوم ده. د دې شعري ټولگې ليکواله سيده حسينه گل ده. پښتو کتابونه پښتو شعري ټولگې
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ادبي بحثونه (کتاب)
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%AF%D8%A8%D9%8A%20%D8%A8%D8%AD%D8%AB%D9%88%D9%86%D9%87%20%28%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8%29
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: دا کتاب د ارواښاد ښاغلي ادبي بحثونه تاریخي او شهکار دی، چي د پښتو ادب لپاره پکې ډېر کار شوی دی د ښکته کولو لینک
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: حبيب الله ببرکزی ځدراڼ
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%AD%D8%A8%D9%8A%D8%A8%20%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%A8%D8%A8%D8%B1%DA%A9%D8%B2%DB%8C%20%DA%81%D8%AF%D8%B1%D8%A7%DA%BC
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: دوکتور حبيب الله ببرکزی ځدراڼ يو افغان ليکوال او څېړونکی دی. مخينه زده کړې دندې ليکلي آثار
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: عبدالحکيم هلالي
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%AD%DA%A9%D9%8A%D9%85%20%D9%87%D9%84%D8%A7%D9%84%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: عبدالحکيم هلالي يو افغان څېړونکی او ليکوال دی. مخينه زده کړې دندې ليکلي آثار
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: قيام الدين کشاف
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%82%D9%8A%D8%A7%D9%85%20%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%8A%D9%86%20%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%81
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: مولوي قيام الدين کشاف يو افغان دينپوه دی.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: سکندر لودي
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%DA%A9%D9%86%D8%AF%D8%B1%20%D9%84%D9%88%D8%AF%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: سلطان سکندر خان لودي د هند د لودي ټولواکمنۍ يو افغان پاچا و. هغه د بهلول لودي زوى ، په ۱۴۸۹ ز کال کې زېږېدلى دى . وروسته له هغه نه چې بهلول لودي ارواښاد شو ، نو يې زوى سکندر لودي د ډيلي پر پلازمېنه کېناست . د هند د يوه نوي تاريخ په ۱۲۰ مخ کې داسې راغلي دي : سکندر لودي د هند په ټولو سلاطينو کې هوښيار ، پوه غوره ، زيارکښ او ښکلى سلطان وو . ده پخپله شعرونه ويل او پوهان يې پخپل ځان راټول کړي وو . له هرې خوا يې پوهان خللک وربلل او دوى يې هڅول ، چې کتابونه وليکي . د روعتيايي څېړنو مرکز يې جوړ کړى و ، چې نوم يې ورته مدينه الشفا اېښى وو . موسيقۍ ته يې ډېره پاملرنه وکړه ، نوي لارپي او اهنگونه يې جړ کړل ، چې د سکندر شاهي لهجه په نامه يادېدل . خلک د خپل استعداد له مخې په ادبياتو ، موسيقۍ ، حساب ، کېميا ، درمل او نورو صنايعو لپاره روزل کېدل . سکندر لودي همدا راز د مذاهبو ترمنځ د پوخلاينې لار غوره کړې وه . ده داسې يو نظام جوړ کړ ، چې د هر ډول عقېدې لپاره لار خلاصه وه . له پورتنيو توضيحاتو نه داسې څرگنديږي ، چې وروسته مغولي دولتونو دده سياست تعقيب کړى وي . قطب منار ، چې دده پر مهال بشپړ شوى ، د هند د لويو اديانو لکه اسلام او هندوتوب نښې لري . دده خپلواکي د ولس لپاره وه . ده ځان يو کلک مسلمان عادل معرفي کاوه . له نورو اديانو سره يې تعصب نه درلود . دده د واکمنۍ پر مهال ډېر خلک په اسلام شرف شول ، ځکه چې جبر او اکرا نه وه . اخځونه قدرت الله حداد فرهاد ، د افغان ملي تاريخ ، ۲۴۱- ۲۴۲ مخونه ، د ساپي د پښتو څېړنو او پراختيا د مرکز د ۱۳۸۳ لمريز کال چاپ . د افغانستان نوميالي افغانان پښتانه لودي پښتانه لودي ټولواکمني
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: د افغانستان د خپلواکۍ ورځ
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%AF%20%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%20%D8%AF%20%D8%AE%D9%BE%D9%84%D9%88%D8%A7%DA%A9%DB%8D%20%D9%88%D8%B1%DA%81
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: شاه امان الله خان غازي د ۱۲۹۸ کال د زمري په ۲۸ مه چې د ۱۹۱۹ د اګسټ له ۱۹ سره برابره ده. د افغانانو په پراخ ملاتړ او همکاري له برېتانیا سره له سختې جګړې وروسته د افغانستان ازادي اعلان کړه. او د یو لوی او شاندار جشن په ترڅ کې چې د زاړه کابل د زر افشان قصر د زرنګار پارک کې جوړه شوی وو د شاه امان الله خان د لاسلیک او توشیح پر وخت اعلان شو او د نړیوالو لخوا افغانستان د یوه خپلواکه هېوادو په توګه په رسیمت وپيژندل شو. په تاریخ کې راغلي چې افغانانو په ډېر زیار او قربانیو سره له انګریزانو څخه خپلواکي ترلاسه کړې ده. غازی امان الله خان په خلکو غږ وکړو چې ۲۸ د اسد د ملی خپلواکي او ازادی د ورځی په نوم ولمانځي د غازی امان الله خان دغه سترې کارنامې افغانستان ته په خپل مهم جغرافیايي او استراتیژیک موقعیت کې لا نور هم سیاسي او اقتصادي اعتبار ور په برخه کړو. غازی امان الله خان چی یو متمدن، باتدبیر په وطن او خلکو مین او ترقی پسند شخصیت و د هیواد پرمختګ او ابادی یی ستر ارمان او شعار وو چی د امانی دوره اصلاحات او ریفورمونه یی ژوندی مثالونه دی. د افغانستان لپاره د غازي امان الله خدمتونه په ځانګړې توګه د دیموکراسي او د هیواد د پرمختګ په برخه کې د قدر وړ دي چې باید وساتل شي.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: کوباني
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%DA%A9%D9%88%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: کوباني د سوريې کردستان یو تر ټولو لوی ښار دی
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: فرانک فرانڅ
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%DA%A9%20%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%DA%85
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: فرانک فرانڅ په آلمانی: ۲۱ نومبر ۱۹۷۸ - یو آلماني سیاستمدار دئ. تر ښونځیه وروسته عسکر شو. د بلوک بریدمل شو خو پهٔ سیاسي علت هغهٔ د وظیفې نه لاس واخیست. د ۲۰۰۴ کال راهیسي سیاست ته مترکزوی. د ۲۰۱۴ کال د نومبر پهٔ نېټې دی د آلمان ملي دموکراتیک گوند پهٔ مشرتوب ټاکل وشو. آلمان سیاستمداران
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ماشین گڼ ماډل ۵۹
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86%20%DA%AF%DA%BC%20%D9%85%D8%A7%DA%89%D9%84%20%DB%B5%DB%B9
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ماشین گڼ ماډل ۵۹ په چيکي: د ۷،۶۲ څو مقصدونو یو چېکي ماشين گڼ دي چی په چکوسلواکيا کی د وسېټين په ښار کی د ۱۹۶۰ کال څخه تر ۱۹۷۵ کال پورې جوړېده او تر اوسه پورې تقریبا ۳۷،۰۰۰ ماشینگنونه جوړ شوي دي چی په ځانگړي ډول د شرفي بلوک هېوادونو ته صادر شول. په ۱۹۶۸ کال کی ماشینگن ماډل ۶۸ جوړ شو چی کوبا ته صادر شو. توصيف ماشین گڼ ماډل ۵۹ لاسی خپل کاري وسله ده چی د ژويو شويو قواو او نورو هدفونو د منځه وړولو لپاره ورڅخه کار اخيستل کېږي. نوموړي ماشین گڼ د گاز د فشار په مرسته چی باروت تر چاودنو وروسته رامنځ ته کېږی، ویشتل کيږی. دغه وسله د ۷،۶۲ ۴۵ مرمی یا ۷،۶۲ ۵۱ ناټو مرمی کارولای سی. چېکي وسلې
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: سيد محمود پاچا
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%D9%8A%D8%AF%20%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF%20%D9%BE%D8%A7%DA%86%D8%A7
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: سیدمحمود پاچامشهور په نواب کنړها د سید بهاالدین پاچا زوی او د سید نظیف الله پاچا لمسی دی. نوموړی د سید جماالدین افغانی تربور کیږی. نوموړی د سواتبونیر او کنر په سیمو کښی پاچای درلودله تر۳ پوری. سيد محمود پاچا تر ۱۸۸۳م کال پوری د کونړ حاکم و او د محمد اکبر خان سره يي نږدې اړيکي درلودې او د هغه د لوردرانی بی بی سره يي واده هم کړی وو.کله چې د۱۸۶۶ نه تر ۱۸۶۸م کلونو تر منځ په کابل کې د قدرت په سر شخړې روانې وې نو سيد محمود پاچا ډير سخت پلوی د اميرشير علی خان واو په ۱۸۷۰م کال کې چې کله امير شير علي خان خپله ديارلس کسيزه مشورتي جرگه جوړه کړه نو سيد محمود پاچا د دغه جرگه غړی و. همدا شان سيد محمود پا چا د دير او باجوړ د خانانوسره د امير شيرعلی خان د رابط په توگه رول لوبوه او ده د امير شير علی خان په دربار کې د سرحدی سيمو په اړوند تصميم نيولو کې خورا نفوذ درلوده. کله چېاميرعبدالرحمن خان په کال ۱۸۹۵-۱۸۹۶م کلونو کې د کونړ او نورستان سيمې د خپلی کنترول لاندې راوستلې نود پشد د پاچيانوحکمراني په کونړ باندې ختمه شوله او کونړ د اميرعبدالرحمن خان د پادشاهۍ په وخت کې د کابل د مرکزی حکومت اداري واحد شو چې شرقي اومرکزي نورستان سيمي هم په کې شاملې وې. د سيد محمود پاچا د لټانو کيسه په کونړ کې خورا مشهوره ده او اوس هم چې څوک لټ او ناراسته وي نو خلک ورته وايي چې ته خو د سيد محمود پاچا لټ يي. قصه داسي وه چې وايي د سيد محمود پاچا په دربار کې به بيکاره کسان هميشه پراته و او هیڅ کار به يي نه کاوه. باالاخره د دی لټانو شمير ورځ په ورځ زياتيدو نو يووخت سيد محمود پاچا ته چا ويلی و چې دا لټان هسي بيکاره پراته دی، که دوی په رښتيا لټان وی او کار نه شی کولي نو د دوی په شاوخوا کې اور ولگوه که څوک پهرښتيا لټ وی هغه به ونه تښتي او که چا هسي په لټی ځان وهلی وی نو وبه تښتي،په دی توگه به د اصلی لټانو او غيرو لټانو فرق وشي. کله چې د دی لټانو په شاوخوا کې اور ولگاوه نو يو شمير زيات يي وتښتيدلاو يوڅه پاتي شول چې يو شمير يي دومره لټ و چې خپل ملگرو ته به يي ويلی چې مونږ فرياد هم نه شو کولي او زمونږ له خوا فرياد هم تاسي کوي چې وسو.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: محمد اسحاق الکو
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D8%A7%D8%B3%D8%AD%D8%A7%D9%82%20%D8%A7%D9%84%DA%A9%D9%88
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: محمد اسحاق الکو د افغانستان لوی څارنوال دی.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: محمد ابراهيم نعيمي
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D8%A7%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%8A%D9%85%20%D9%86%D8%B9%D9%8A%D9%85%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: محمدابراهیم نعیمي په ۱۹۵۳ز. کال د کندهار په پنجوایي ولسوالۍ کې زیږیدلی دی. پلار یې ښوونکی و او پلرنۍ کورنۍ یي د کندهار د ښکارپور بازار پورې تړاؤ لري یوه روحاني کورنۍ وه. ښاغلی ابراهیم نعيمي د پلار د دندې له کبله د هلمند ولایت د گرشک په ولسوالۍ کې لوی شوی . مخینه ښاغلی ابراهیم نعیمي يو پخوانی د کانونو انجنیر دی او د نن ورځې ټولنیزو رسنیو کې د يوې وېبپاڼې چلوونکی او يو لیکوال دی .په ۱۹۸۹ ز کال ډنمارک ته کډوال شو چې اوس په ډنمارک کې له خپلې کورنۍ او څلورو ماشومانو سره يوځای اوسېږي . د ښاغلي وېبپاڼه د په نوم ده چې هلته د ټولنیزو لیکنو تر څنگ د غږیزو زده کړو لپاره هم چاره پر مخ وړي . زده کړې ښاغلي نعيمي د ابوالفتح بستي لیسه یي په ۱۹۷۱ ز کال کې پای ته رسولې. په همدغه کال د کابل پوهنتون د پولیتخنیک په پوهنځۍ کې شامل شواو په ۱۹۷۶ ز کال یي د طبعي زېرمو رایستلو څانگې کې بری لیک ترلاسه کړ . دندې ښاغلي نعیمي لکه د نورو افغانانو پشان د وخت حکومت د تگلارې سره سم خپله دنده د پوځي خدمت د احتیاطو څخه پیل کړه له شپږو میاشتو وروسته یي ترخیص پای سند ترلاسه کړ. د پوځي خدمت څخه وروسته یې په ۱۹۷۷ ز کال په اوړي کې د پروان ولایت د فرنجل غوربند د بیرایتو په کان کې د انجنیر په توگه مقرر شو چې له مخې یې د اړونده طبعي زېرمو په وزارت کې بېلابېلې دندې ترسره کړې او بیا يې څه موده د هلمند ولایت د پنبې مالوچو او شینليو غوړو نباتي غوړو په فابریکې کې د ريس په توگه دنده درلوده . همدارنگه د کانو او صنایعو په وزارت کې د ډبرو د سکرو د مرکزي ادارې کارکوونکی هم و چې بيا یې له دولتي دندې ځان گوښه کړ. دوه کاله یې د شخصي کار په لړ کې د گلدوزۍ او خامکدوزۍ دوکان چلاوه . لیکنې څو کاله کیږي چې د خپل عادي ورځنۍ دندې ترڅنگ یې له لیکنو سره مینه پیدا کړې ده چې په دري، پښتو او ډنمارکي ژبو ډیرې لیکنې په بیلابیلو ویبپاڼو کې خپروي.درې کاله کېږي چې یوه ویبپاڼه . چلوي چې په انگرېزي ، ډنمارکي ، پښتو او دري ژبو سیاسي او ټولنیزې لیکنې چمتو کوي . د کډوالو افغانانو کوچنیانو او زلمیانو لپاره په خپله ویبپاڼه کې د پښتو ژبې د زده کړې يو بریښنایي ښوونځی يې هم پرانیستی دی چې پدغې پتې يې لیدی شئ : چاپ شوي آثار او لا گلونه سوځي
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: د کوچنيانو اخلاقي پالنه
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%AF%20%DA%A9%D9%88%DA%86%D9%86%D9%8A%D8%A7%D9%86%D9%88%20%D8%A7%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%82%D9%8A%20%D9%BE%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%87
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: د کوچنيانو اخلاقي پالنه د مولانا قيام الدين خادم يو ژباړلی اثر دی. دا کتاب يو اخلاقي لارښود او دستور دی چې له اوردو ژبې څخه ژباړل شوی او انجمن ادبي چې وروسته پښتو ټولنه شوه، په ۱۳۱۴ ل. کال کې د ۸۳ مخونو په حجم او وړه قطع کې په کابل مطبعه کې چاپ کړی. پدې کتاب کې د اخلاق، تربيې اسلوب او روزنې په شاوخوا کې ۱۳ سرليکونه کښل شوي.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: پښتو خبرې
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%BE%DA%9A%D8%AA%D9%88%20%D8%AE%D8%A8%D8%B1%DB%90
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: پښتو خبرې د يو درسي کتاب نوم دی چې په ۱۳۱۵ ل. کال کې، د انجمن ادبي چې وروسته پښتو ټولنه شوه، ليکل شږی او د کابل په عمومي مطبعه کې په ۲۵۱ مخونو کې چاپ شوی.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: غلام محي الدين افغان
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%AD%D9%8A%20%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%8A%D9%86%20%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: مولانا غلام محي الدين افغان يو افغان ليکوال او عالم و. پښتانه ليکوال
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: د پېښور پر پوځي ښوونځي بريد
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%AF%20%D9%BE%DB%90%DA%9A%D9%88%D8%B1%20%D9%BE%D8%B1%20%D9%BE%D9%88%DA%81%D9%8A%20%DA%9A%D9%88%D9%88%D9%86%DA%81%D9%8A%20%D8%A8%D8%B1%D9%8A%D8%AF
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ۱۶ د دېسمبر، ۲۰۱۴ ز. کال کې د پېښور د ورسک سيمې پر يو پوځي ښوونځي بريد وشو. دغه بريد چې د پاکستان د طالبانو غورځنگ يې پړه پر غاړه اخيستي او په وزيرستان کې د پاکستاني پوځي عملياتو په بدل کې ترسره شول، گڼ شمېر زده کوونکي او ښوونکي په نخښه کړل. د پاکستاني طالبانو وياند د بريد وروسته دا ځانمرگی بريد د پاکستاني پوځ څخه غچ اخيستنه وبلله. په دغه بريد کې ۶ تنه طالبان چې پر ځانمرگو واسکټونو او کلاشينکوفونو باندې سمبال و، پوځي عامه ښوونځي آرمي پبلک سکول ته ورننوتل او ځانونه يې وچاودل، تر چاودنې لږه شېبه وروسته يې ړندې ډزې پيل کړې او ټولټال د ۱۰۴ تنو په شمېر زده کوونکي او ښوونکي ووژل. دا يوه غمجنه پېښه وه چې د نړۍ د هېوادمشرانو او نورو مخورو شخصيتونو لخوا په کلکو ټکو وغندل شوه. سرچینی
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: غلام جان جکړ شينواری
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%20%D8%AC%D8%A7%D9%86%20%D8%AC%DA%A9%DA%93%20%D8%B4%D9%8A%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ډاکټر غلام جان جکړ شينواری يو افغان ليکوال او ژباړن و. مخينه زده کړې دندې چاپ شوي آثار کستيري گلونه - شعري ټولگه د ۱۳۶۸ ل کال چاپ. انگليسي-پښتو طبي ډيکشينيري.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: شمس بونيری
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B4%D9%85%D8%B3%20%D8%A8%D9%88%D9%86%D9%8A%D8%B1%DB%8C
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: شمس بونيری د پښتنو يو شاعر او د پښتونخوا په پونیر سیمې کې په کال ۱۹۴۶م زېږدي کې زېږېدلی . مخینه زده کړې ښاغلي بونیري د سیمې له دولتي ښوونځي څخه خپلې لومړۍ او د لېسې زده کړې ترسره کړي ورپسې د پېښور پوهنتون څخه یې د سياسي علومو په برخه کې د ماسټرۍ برلیک ترلاسه کړی . همدارنگه یې د وکالت زده کړې هم د اېل اېل بي په درجه رسولي . دندې ښاغلي بونيري خپلې دندې د وکالت په څانگه کې پیل کړي او يو وکیل په توگه یې کار کړی . د همدې تر څنگ یې د شاعرۍ او لیکوالۍ په برخه کې لیکلي نښېرونه پرې ايښي . چاپ شوي نښېرونه سور سحر شعري ټولگه د ژوند نغمې شعري ټولگه د سبا سندرې شعري ټولگه سره شپېلۍ شعري ټولگه دا کتاب د زندان رڼا ناچاپه نښېرونه درې شعري ټولگې لا چاپ شوي ندي . پښتانه شاعران
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: محمد اکبر معتمد شينواری
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D8%A7%DA%A9%D8%A8%D8%B1%20%D9%85%D8%B9%D8%AA%D9%85%D8%AF%20%D8%B4%D9%8A%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: محمد اکبر معتمد شينواری يو افغان ليکوال او ژباړن و. د پښتو ژبې وتلی ليکوال او ژباړوونکی و چې د خپل خدمت ټوله موده يې لومړی په پښتو ټولنه او بيا د افغانسان په علومو اکاډمۍ کې تيره کړې ده ، ډيره څه يې خپل ولس ته په ميراث پريښي دي .يو شمير ليکنې يې د ابو فضل او جنتي په مستعارو نومونو هم خپرې شوی دي . پښتانه ليکوال
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: لطيف پدرام
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%84%D8%B7%D9%8A%D9%81%20%D9%BE%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: لطیف پیدرام يو سخت دريځی تاجک توکمپالی سیاستوال دی چې په کال ۱۹۶۰ مې کې د گرونو ـ روسي بدخشان چې وروسته یې نوم ورته کوهستاني بدخشان ورکړ د تاجکستان په سیمه زېږېدلی . دی د حامد کرزي د ملاتړو له ډلې د شمالي ټلوالې د نظار شورا په چوکاټ کې راوچت شو چې له مخیې یې په ټولنه کې ناندریزه او ټولنیزو حساسو د غربي سیاست په پلوۍ ټکو او کړنو ته د اسلامي دودونو په مقابل پرتله ییزه نغوته کوله چې د افغانستان په ټولنه کې یې پردي اهداف پلي کول غوښتل. دی اوس د افغانستان دننه پارلمان کې غړیتوب لري. دی د پاړسي ژبې يو لیکوال هم دی . مخینه لطیف پیدرام د طالبانو په وخت په تور لست کې و ځکه چې ده ځان د تاجکستان لخوا بدخشان سیمې گاڼه او د افغانستان په سیاست او چارو کې یې د تاجکستان د څارگرې ادارې په مټ لاسوهنې کولې . کله چې حامد کرزی راغی ده ځان د افغانستان سیمې بدخشان پورې وتاړه او د د عبدالله په جبحه یې متحد کې ورسره يوځای شو . دی د افغانستان په کمونست پیر کې د ببرک کارمل سياست پلوی هم و. په شعوري توگه يو پخوانی کیڼ اړخی توکمپالی کمونیست دی. دی په تېرمهال کې د احمدشاه مسعود د فرهنگي چارو غړی پاتې شوی. همدارنگه د افغانستان د نوم سره حساسیت ښيي او د ایراني او روسي پروژو په مټ غواړي د افغانستان نوم خوراسان ته واړوي . همدارنگه د اسماعیليه ډلې پورې تړاؤ لري . د تاجکستان تاجکانو تر منځ يهوديان هم شته چې د ځان غوښتنو په سیاست کې ښکېل دي، د ښاغلي پیدرام د ځانځاني توکمپالنې سیاست څخه داسې ښايي دی هم يو له هغو ډلو څخه وي خو تر اوسه ددې خبرې پخلی ندی شوی . زده کړې زده کړې یې تاجکستان ، ایران او فرانسې کې کړي . دی پخپله وايي چې ده په فرانسې کې د رسنیو زده کړې کړي په ایران کې یې د پاړسي ادبياتو زده کړه ترسره کړې . همدارنگه په پاړسي ، فرانسوي ، روسي او هندي ژبو هم خبرې کوي . دندې د څارگر دندې یې ترسره کړي ، د شورای نظار په څنگ کې يې توطيو او مافيايي کړنو ته پلانونه جوړ کړي او اوس هم په همدې ډول نارواؤ پت اخته دی . برحاله د ولسي جرگې غړی هم دی . سر چینې
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: نور الحبيب نثار
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%86%D9%88%D8%B1%20%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%A8%D9%8A%D8%A8%20%D9%86%D8%AB%D8%A7%D8%B1
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: نور الحبيب نثار ۱۳۳۹ ل. - په انگرېزي: يو افغان ليکوال او شاعر دی. مخينه د پلار نوم يې محمد انور دی. هغه د ننگرار ولايت د خوگياڼيو ولسوالۍ په بربهار کلي کې زېږېدلی دی. زده کړې لومړنۍ زده کړې يې په افغانستان کې سر ته رسولي او لوړې زده کړې يې په پېښور پوهنتون کې سر ته رسولي او په پښتو ژبه کې يې ماسټري اخيستې. چاپ شوي آثار پښتو - د پينځم ټولگي لپاره درسي کتاب د تدريس لارښود - د پينځمو ټولگيو د پښتو ښوونکو پاره پښتو - د شپږم ټولگي لپاره درسي کتاب د تدريس لارښود - د شپږمو ټولگيو د پښتو ښوونکو لپاره څانگې څانگې ارغوان - شعري ټولگه د ماشوم نړۍ پښتانه ليکوال
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: محمد هوتک
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D9%87%D9%88%D8%AA%DA%A9
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: محمد هوتک زوکړه د ۱۰۸۴ لېږدي سپوږميز کال د رجب المرجب ۱۳، کندهار، کوکران - مړینه؟ يو افغان پښتو ژبی ليکوال او شاعر وو، چې د هوتکیانو په پېر کې په کندهار کې اوسېده او د افغان واکمن اعليحضرت شاه حسين هوتک په امر یې خپل تر ټولو نامتو نښير پټه خزانه وکېښ. مخينه محمد هوتک د داود خان هوتک زوی، د قادر خان هوتک لمسی، د ۱۰۸۴ لېږديز سپوږميز کال د رجب المرجب پر ۱۳ د کندهار په کوکران کلي کې زېږېدلی دی. هغه له آره له مرغې کلي څخه وو؛ د هغه نيکه قادر خان له هغه ځايه د زابل ولایت، سيوري ولسوالۍ ته راغی، څه موده په سيوري ولسوالۍ کې واوسېد، بیا له هغه ځايه کندهار ته راغی او هلته د کوکران په کلي کې مېشت شو چې بزگري به يې کوله. د محمد هوتک نيکه قادر خان پر ۱۰۵۸ سپوږميز لېږديز کال د ۷۶ کالو په عمر ومړ او د کوکران په کلي کې خښ شو. پلار يې داود خان پر ۱۰۲۹ سپوميز کال په کوکران کې زېږېدلی وو او د عمر په اوږدو کې په تېره په ځوانۍ کې يې پوهنې لوستې وې. هغه له کندهاره د د کسی غره، ږوب، پېښور او نورو ځايونو ته هم سفرونه کړي ول. کله چې د هېواد ستر ملي مشر ميرويس نيکه په کندهار کې له گورگين خان سره جگړې کولې، نو د محمد هوتک پلار داود خان هم په دغو جگړو کې ورسره ملگری وو. کله چې پر ۱۱۲۰ سپوږميز لېږديز کال د پارس صفوي پاچا له خپلو لښکرو سره پر کندهار يرغل وکړ نو د ليکوال محمد هوتک پلار داود خان د ميرويس نیکه مير خان له خوا د فراه، سيستان، گلستان او نورو سیمو ته واستول شو او هلته يې نور افغانان او پښتانه د ميرويس نيکه د ملاتړ او مرستې ته راوبلل او پر خسرو خان يې يرغل وکړ. په دغو جگړو کې داود خان د ميرويس نيکه له بولندویانو څخه وو. د محمد هوتک پلار داود خان پر ۱۱۳۶ سپوږميز کال وفات او په کوکران کې خاورو ته وسپارل شو. محمد هوتک لا کوشنی وو چې پلار يې دی په ښوونه و روزنه او درس وگوماره او د عمر تر ۱۸ کلنۍ يې ديني احکام، فقه، اصول فقه، تفسير، او د فصاحت پوهنې لکه قافيه او عروض، معانې و بيان او نور علوم ولوستل. کله چې يې پلار ومړ نو افغان واکمن اعليحضرت شاه حسين هوتک دی کندهار ته وروغوښت او په کندهار کې مېشت شو. محمد هوتک په کندهار کې د شاه حسین هوتک په امر او سپارښتنه د پټې خزانې نامتو نښير وليکه. ده به هلته کتابونه لوستل او کتابونه به یې لیکل. دی په خپله ليکي چې زما عمر د کتابونو په ليکلو او لوستلو تېريږي او د نړۍ له نورو نعمتونو دومره خوند نه اخلم لکه د کتاب له لوست او ليکنې نه. ده یو شمېر نور کتابونه هم ليکلي او د شعرونو يو ديوان يې هم درلود چې نومونه يې لاندې راغلي دي. د محمد هوتک ليکلي نښيرونه پټه خزانه په پښتو ژبه. خلاصت الفصاحت په پښتو ژبه. خلاصت الطب. دا کتاب يې هم په پښتو ليکلی چې د طب او درملنې په اړه دی. دی ليکي چې ما کله دا کتاب پر ۱۱۳۹ سپوږميز کال پاچا ته ورښکاره کړ نو ماته يې د سرو زرو ۱۰۰ روپۍ انعام راکړ. د شعرونو ديوان. د محمد هوتک د شعر يوه بېلگه غزل ساقي پاڅه د سرو ملو ډک يو جام را - ستا له غمه ناارامه يم، ارام را بې له ميو د بهار نندارې څه کړم؟ - پسرلی سو د خوښۍ يو ښه پيغام را دنيا پاته ده ښادي مو یو گړی دی - يو گړی مې خوښ که می گړی انعام را د بېلتون په تاريکو کې مې زړه شین سو - رڼا لمر د جام د میو، په ظلام را ناکاميو د دنیا مې کام راتريخ کا - چې مې خوږ کا کام، ترخه وما ناکام را نه نشاط سته، نه مستي سته، نه رندي سته - چې سم رند هغه اوبه علی الدوام را په اوبو مې سوړ زړگی لږ څه راتود که - محمد ته د اور ډک يو هسې جام را
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: غوټۍ خاورې
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%BA%D9%88%D9%BC%DB%8D%20%D8%AE%D8%A7%D9%88%D8%B1%DB%90
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: غوټۍ خاورې د افغانستان يوه پښتنه لیکواله او څېړونکې ده . مېرمن خاورې په کال ۱۳۴۰م لمریز کال د کب په میاشت کې د ننگرهار د روداتو په ولسوالۍ کې زېږېدلې . آغلې غوټۍ خاورې د ښاغلی شاه ولي خان خاورې لور او د حاجي عبدالغفران خان لمسۍ ده چې په خټه علي محمد خېل دي . مخينه مېرمن خاورې د ننگرهار د روداد ولسوالۍ په يوې روڼ اندې کورنۍ کې زېږېدلې وه . دې آغلې خپلې زده کړې په کابل کې ترسره کړي او د وخت په رسنیو کې د خبريالې او څېړونکې په توگه کار کړی . همدارنگه شاعري هم کوي . زده کړې خپلې لومړنۍ او د لېسې زده کړې یې د رابعې بلخي په لېسې کې پای ته رسولي . وروسته د کابل پوهنتون د ژبو او ادبياتو له پوهنځي څخه د پښتو ادبياتو له څانگې د لسانس بری لیک اخیستی او بيا يې خپله ماسټري هم ترسره کړې . دندې د آغلې دندې له ۱۳۶۳م لمریز څخه د زېري جریدې مرستيالې مسولې په توگه پیل شوي او بيا د علومو اکاډمۍ د فلکلور او گړنيزو ادبياتو د ديپارټمنټ غړې شوه . په ۱۳۶۵م لمریز کې د همدې ډيپارټمنټ پازواله شوه چې وروسته بيا د کابل مجلې چلوونکې ، د باختر آژانس د پښتو څانگې د رسنیو کارکوونکې او غړې هم وه . علمي چارې غوټۍ خاورې د ۱۳۶۰ م لمريز کال راهیسې علمي او څېړنيزه لیکنې کوي چې ډېر شمېر علمي او څېړنيزې لیکنې یې د هېواد په بېلابېلو خپرونو کې خپرې شوي . د آغلې راټول شوي او چاپ شوي نښېرونه پدې توگه دي چاپ شوي نښېرونه د پښتو شفاهي ادبيات ـ بڼه او مضمون چاپکال ۱۳۶۶م لمریز د پښتني فولکلور جامع کتابښود چاپکال د ننگرهار نکلونه چاپکال پښتو لنډۍ د يوې تحقیقي مقدمې سره چاپکال په پښتو شفاهي ادبياتو د ښځې ټولنیز دريځ انعکاس چاپکال کجاوې د لڼدو کیسو ټولگه چاپکال ناچاپ شوي نښېرونه د ننگرهار نکلونه دويم ټوک پښتنې ليکوالې
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: نصر الله سوبمن منگل
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%86%D8%B5%D8%B1%20%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%B3%D9%88%D8%A8%D9%85%D9%86%20%D9%85%D9%86%DA%AF%D9%84
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: نصرالله سوبمن منگل زوکړه ۱۳۲۸ لمريز لېږدي کال، پکتیا-مړینه د ۱۳۹۹ ل ل کال د وري ۷، کابل د افغانستان يو پښتو ژبی ليکوال، څېړونکی او ژباړن وو. مخینه څېړنپوه نصرالله سوبمن منگل پر ۱۳۲۸ ل ل کال د هغه وخت سمت جنوبي يانې پکتيا د لژې درې د سيدگي کلي په يوه کورنۍ کې زېږېدلی وو. د هغه خدای بښلی پلار الحاج تازه گل د سروزير شامحمود خان د گارډ يو افسر وو او د هغه په برکت او پاملرنه يې خپلې زده کړې تر ليسانس پورې په کابل کې ترسره کړې. تر فراغت وروسته پر ۱۳۴۹ ل ل کال د کابل پوهنتون د مرکزي کتابتون د ريفرنس د مدير په توگه وگومارل شو. پر ۱۳۵۰ ل ل کال د کادر لپاره په ازاده سيالۍ کې په دويمه پوړۍ بريالی او د ښوونې او روزنې پوهنځي د جغرافيې د څانگې د ښووند استاد په توگه ومنل شو. نصرالله سوبمن منگل پر ۱۳۵۶ ل ل کال له کابل پوهنتونه د پوهنيزې پوړۍ علمي رتبې په ساتنې سره د پښتو څېړنو نړيوال مرکز ته تبديل شو. دا مرکز پر ۱۳۵۷ ل ل کال د افغانستان په علومو اکاډمي کې ويله مدغم شو. په دغه مرکز کې د پوځي خدمت د احتياط دورې ۱۳۶۵-۱۳۶۶ ل ل په تفريق سره نږدې شل کاله د تاليف او ترجمې د څانگې د امر په توگه دنده ترسره کړه. پر ۱۳۸۲ ل ل کال د علومو اکاډمۍ د بشري علومو د مرستيال په توگه وگومارل شو. پر ۱۳۸۳ ل ل کال يې د يو کال په موده د ملگرو ملتونو د يوناما په څانگه کې دنده پر مخ یووړه او بيا پر ۱۳۸۴ ل ل کال علومو اکاډمۍ ته راستون او د يوې لنډې مودې لپاره د ټولنيزو علومو د مرکز د سروال په توگه وگومارل شو. تر دې وروسته پر همدغه کال د علومو اکاډمۍ د بشري علومو د مرستيال په توگه وگومارل شو. خدای بښلی منگل پر ۱۳۹۲ ل ل کال دويم ځل د پښتو څېړنو د نړيوال مرکز د تاليف او ترجمې د څانگې د امر په توگه انتصاب او تر ۱۳۹۶ ل ل کاله همدغلته پاتې شو. د همدغه کال په غبرگولي مياشت کې د نورو مشرانو اساتيدو په شان د کورناستو متقاعدينو په لړ کې راغی. مړینه ليکوال نصرالله سوبمن منگل تر اوږدې ناروغۍ وروسته، د ۱۳۹۹ کال د وري مياشتې پر ۷ نېټه د پېنځنۍ پنجشنبې پر گهيځ له دې خاورينې نړۍ سره مخه ښه وکړه او د کابل په شهدای صالحيونو مړستون کې خاورو ته وسپارل شو. اروا يې ښاده او جنت يې ځای شه. چاپ شوي نښيرونه يې ۱- جغرافيای شرق دور و جنوب شرق آسيا. ۲- درانی احمد شاه، ليکوال گندا سېنگ، له انگريزي څخه ژباړه. ۳- لرغونی افغانستان، د هند له لرغونې جغرافيې څخه په پښتو ژباړه. ۴- د کابل سلطنت بيان، لومړی ټوک، له انگريزي څخه ژباړه. ۵- نطق های اعليحضرت امان الله خان غازي، قسمت اول، تهيه و تدوين. ۶- نطق های اعليحضرت امان الله خان غازي، قسمت دوم، تهيه و تدوين. ۷- د سوات په پښتنو کې سياسي مشرتوب، د فريدريک بارت تاليف، له انگريزي څخه ژباړه. ۸- بيړنۍ لويه جرگه، له دري څخه پښتو ته ژباړه. ۹- بيړنۍ لويې جرګې ته يوه لنډه کتنه، له دري څخه پښتو ته ژباړه. ۱۰- پښتانه په هند کې، تاليف، لاهور. ۱۱- زندگي نامه و جزئيات حضرت سيد بهايي جان. ۱۲- افغانستان د څلور لارې پر سر، له انگريزي څخه ژباړه. ۱۳- افغانستان، ناپېيلتوب او زبرځواکونه، له انگريزي څخه ژباړه. ۱۴- د امريکا متحده ايالتونو منطقوي جغرافيه. ۱۵- د سيد بهايي جان پېژندنه. ۱۶- په سلگونو ژباړې، له انگليسي او پارسي ژبو څخه. ۱۷- د تاريخ، جغرافيې، ادب او نورو ټولنیزو علومو په برخه کې په سلگونو پوهنيزو څېړنيزو مقالو ليکل. اخځليک ۱- د ليکوال لطيف یاد فېسبوک پاڼه. پښتانه ليکوال افغاني ليکوال افغانان
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: انځرغنه
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%DA%81%D8%B1%D8%BA%D9%86%D9%87
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: انځرغنه په انگرېزي: يو ډول بېديانی بوټی دی چې په هغو سيمو کې چې لږې اوبه او ډېره تودوخه وي راشنه کېږي.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: محمد عالم حيران
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85%20%D8%AD%D9%8A%D8%B1%D8%A7%D9%86
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: محمد عالم حيران يو افغان ولسي شاعر و.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: گل محمد نورزاد
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%DA%AF%D9%84%20%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D9%86%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%A7%D8%AF
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: استاد گل محمد نورزاد د نورمحمد زوی په ۱۳۲۵ه ش کال کي د غزني ولایت د قره باغ ولسوالي د لایق په کلي کي زیږیدلی دی . استاد لومړنۍ زده کړې په خپله سیمه کې کړي دي، منځني او ثانوي زده کړې یې په کابل کې کړي دي . په ۱۳۴۵ کال د کابل له سید جمال الدین عالي دار المعالمین نه فارغ شوی دی. وروسته بیا په ۱۳۴۶ ه ش کال د کانکور له لارې د کابل پوهنتون د ساینس پوهنځي د ریاضي او فزیک څانگې ته کامیاب شوی دی او په ۱۳۵۰ ه ش کال ترې د کدر په درجه کې فارغ شوی دی . له ۱۳۵۰ ه ش کال څخه تر ۱۳۷۰ ه ش کال پوري یې د کابل پوهنتون د ساینس پوهنځي د استادي سپیڅلي دنده ترسره کړې ده . د کورنیو جگړو له وجې یې د استادۍ دنده پریښوده او یو څه موده په کور کښیناست بیا یې د هیواد په گوټ گوټ کې له تعلیمي او خیریه مؤسسو سره کار پیل کړ او په څنگ کې یې په ډیرو ښوونځیو کې تدریس هم کاوه. په ۱۳۸۸ ه ش کال یې یو ځل بیا د کابل پوهنتون په ساینس پوهنځي کې خپله د استادۍ دنده پیل کړه. د دې ترڅنگ یې په زراعت، وترنري، انجینري او نورو پوهنځيو کې د ریاضي تدریس کاوه او ورسره په گڼو شخصي پوهنتونو او تعلیمي مؤسساتو کې یې د استادي دنده درلوده . استاد د ریاضي په برخه کې چاپ او ناچاپ کتابونه او گڼ شمیر علمي مقالې لیکلي دي چې گڼ شمیر محصلان ورڅخه استعفاده کوي. چاپ د یو متحوله توابعو انالیز لومړي ټوک د یو متحوله توابعو انالیز.دوهم ټوک تفاضلي معادلي ناچاپ تحلیلي هندسه په دوه اړخیزه بعدي فضاء کي تحلیلي هندسه په دري اړخیزه بعدي فضاء کي عمومي ریاضي استاد پنځه دیرش کاله د هیواد د معارف او ښوونې په برخه کې تیر کړل او گڼ شمیر شاگردان او محصلین روزلي دي . د روان ۱۳۹۳ ه ش کال د لندۍ د میاشتې په نهمه نیټه په یوه ترافیکي پېښه کې په شهادت ورسید . روح یې ښاد او یاد دې تل وي .
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ډیکن پوهنتون
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%DA%89%DB%8C%DA%A9%D9%86%20%D9%BE%D9%88%D9%87%D9%86%D8%AA%D9%88%D9%86
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ډیکن پوهنتون په آسترېليا کې د مېلبورن په ښار کې ودان شوی . د ۲۰۱۴م زېږدي زده کړيالانو سرشمېرنه دا ښايی چې دغه پوهنتون کې شاوخوا ۴۷۰۰۰ زده کړيالان په لوړو زده کړو بوخت دي .
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: آسترېليانی کاتولېک پوهنتون
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A2%D8%B3%D8%AA%D8%B1%DB%90%D9%84%D9%8A%D8%A7%D9%86%DB%8C%20%DA%A9%D8%A7%D8%AA%D9%88%D9%84%DB%90%DA%A9%20%D9%BE%D9%88%D9%87%D9%86%D8%AA%D9%88%D9%86
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: آسترېليانی کاتولېک پوهنتون په آسترېليا کې د مېلبورن په ښار کې ودان شوی او شاوخوا ۲۵۰۰۰ زده کړيالان لري .
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ناهيد صاعد
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%8A%D8%AF%20%D8%B5%D8%A7%D8%B9%D8%AF
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ناهيد صاعد يوه شهيده افغانه پېغله وه چې د روسانو په وړاندې د مقاومت په لار کې شهيده شوې.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ويلهلم لودويگ گايگر
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%88%D9%8A%D9%84%D9%87%D9%84%D9%85%20%D9%84%D9%88%D8%AF%D9%88%D9%8A%DA%AF%20%DA%AF%D8%A7%D9%8A%DA%AF%D8%B1
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ويلهلم لودويگ گايگر يو المانی ختيځپوه وه.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: اېرو سيمه
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%DB%90%D8%B1%D9%88%20%D8%B3%D9%8A%D9%85%D9%87
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: اېرو سیمه چې په انگرېزي ژبه نومېږي په رسمي توگه ورته د اېروـ روپیو سیمه هم وايي ، په اروپا کې يوه وټه یيزه ، روپيزه پولي نولسیزه هېوادونو اروپايي اتحاديه ده چې په همغږۍ سره یې د اېرو روپیو يا پیسو يوون منلی .
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: اېرو (روپۍ)
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%DB%90%D8%B1%D9%88%20%28%D8%B1%D9%88%D9%BE%DB%8D%29
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: اېرو په انگرېزي ژبه : : د اروپايي ۱۹ هېوادونو د يو گړې روپۍ همغاړی يوون دی . دغه د پیسو يو گړی يوون د اروپايي اتحاديې د ۲۸ هېوادونو څخه د ۱۹ هېوادونو روپۍ دي. دغو نولسو هېوادونو کې اوتريش ، بیلجیم ، قبرس ، اسټونيا ، فينلنډ ، فرانسه ، جرمني آلمان ، يونان ، آيرلنډ ، اېټاليا ، لاتويا ، لتوانيا ، لېگزمبورگ ، مالټا ، نیدرلنډ هالنډ ، پورټوگال ، سلوواکيا او سپانيا راځي .
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: لگښت ساتنې تگلاره
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%84%DA%AF%DA%9A%D8%AA%20%D8%B3%D8%A7%D8%AA%D9%86%DB%90%20%D8%AA%DA%AF%D9%84%D8%A7%D8%B1%D9%87
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: د لگښت ساتنې پالیسي يا وټه ییزه حمایت پالیسي په انگرېزي ژبه يوه وټه ییزه پالیسي يا تگلار ده چې له مخې یې يو هېواد د نورو هېوادونو سره د سوداگرۍ راکړې ورکړې چلندلار کې د لگښت ورزياتولو سره د توکو د رالېږد قانون ورپېچلی کوي ، دغو پالیسیو کې په توکو سود ورډېرول ، د توکو درجه بندي يا مراحل ، او نورې رښتې شاملې دي .
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: بهرنیواسعاروبدلونځای
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A8%D9%87%D8%B1%D9%86%DB%8C%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%88%D8%A8%D8%AF%D9%84%D9%88%D9%86%DA%81%D8%A7%DB%8C
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: بهرنیو اسعارو بدلونځای په انگرېزي ژبه يو نړېوال د اسعارو بدلولو مارکېټ يا بدلونځای دی چې د اسعارو د بدلولو د کميت له مخې ډېر لوی د سوداگرۍ ځای بلل کېږي . دغه بدلونځای پورې د نړۍ ټول نړېوال بانکونه تړاؤ لري او هر ډول د ارزښت ډبرې او پیسې په معياري ارزښتونو سره بدلېږي رابدلېږي .
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: اسعاربدلولو بيې
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%B3%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%AF%D9%84%D9%88%D9%84%D9%88%20%D8%A8%D9%8A%DB%90
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: اسعار بدلولو بيې ته په انگرېزي ژبه وايي . لدغې څخه د دوه ؤ بېلابېلو روپیو د بيؤ توپیریز پېر او پلور رامنځته کېږي . دېته د صرافې بیې هم وايي .
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: کونستانتین هېنگرلي
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%DA%A9%D9%88%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%D8%AA%DB%8C%D9%86%20%D9%87%DB%90%D9%86%DA%AF%D8%B1%D9%84%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: کونستانتین هېنگرلي په انگرېزي ژبه مړینه م زېږدي کال ۱۷۹۹ د فبروري ۱۸مه په کال ۱۷۹۷م زېږدي کې يو د والاچيا سیمې شهزاده و . دی د الکسندر هېنگرلي ورور و چې لده مخکې پېر کې د مالدوفيا شهزاده و.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: سېموېل کولټ
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B3%DB%90%D9%85%D9%88%DB%90%D9%84%20%DA%A9%D9%88%D9%84%D9%BC
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: سېموېل کولټ ۱۸۱۴م زېږد. د جولای ۱۹م ـ جنوري ۱۰مه کال ۱۸۶۲م .ز په انگرېزي: يو امریکايي پنځگر او صنعتگر و . دی د امریکې په هارټفورډ ، کنکټيکټ سیمې کې زېږېدلی و . ده د کوچنۍ توپنچې يوه کارخانه لرله چې نوم یې کولټس پټنټ آرمز مانوفکچرنگ کمپني و . ده څرخیزه توپنچه په لومړي ځل وپنځوله .
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: عزيز الله لودين
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B9%D8%B2%D9%8A%D8%B2%20%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D9%84%D9%88%D8%AF%D9%8A%D9%86
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ډاکټر عزيز الله لودين - په انگرېزي: يو افغان لوړپوړی چارواکی و چې د افغانستان د انتخاباتو د خپلواک کميسيون مشر په توگه او د افغانستان په دولت کې د ولسي جرگې منشي په توگه دندې ترسره کړي وې.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ارنېست مېلر هېمېنگوې
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%B1%D9%86%DB%90%D8%B3%D8%AA%20%D9%85%DB%90%D9%84%D8%B1%20%D9%87%DB%90%D9%85%DB%90%D9%86%DA%AF%D9%88%DB%90
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ارنېست مېلر هېمېنگوې جولای ، جولای ، په انگرېزي: يو امريکايي کيسه ليکوال او ژورنالېست و، همدارنگه دغه ستر ليکوال د وسلې سره مخه ښه نومي کتاب لیکونکې هم دی. هغه د ۱۹۵۴ ز. کال د نوبل ادبياتو جايزه هم گټلې. امريکايي ليکوال
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: یوریا نايټريټ
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%DB%8C%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%A7%20%D9%86%D8%A7%D9%8A%D9%BC%D8%B1%D9%8A%D9%BC
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: یوریا نايټريټ په انگرېزي: د آسانو چاودنو ترکيبونو څخه دي چی په اوس وخت کی په ځانگړي ډول د تعبیه شوی چاودیدونکی وسیلو د جوړولو لپاره ور څخه کار اخيستل کېږي. نوموړي ترکیب معمولا د یوریا او نایټريټ اسیډ د عکس العمل کیمیاوي تعاملې په مرسته جوړيږي او د چاودني سرعت یی ۴،۷۰۰ متره په ثانيه کی دی چاودېدونكى مواد
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ټي اېي ټي بي
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%BC%D9%8A%20%D8%A7%DB%90%D9%8A%20%D9%BC%D9%8A%20%D8%A8%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ټي اېي ټي بي په انگرېزي: د پوځي چاودونکي موادو څخه دي چی د توغندو او اټمي ذروي وسلو د جوړولو لپاره ورڅخه کار اخيستل کېږي. د ټي اېي ټي بي چاودونکي انرژي او حساسیت د ټي اېن ټي، هیکسوجن او پینټریټ په مقابله کی کم دي. پېژندنه ټي اېي تي بي د نیتروژن د ترکیبونو څخه یوه آغېزمندي چاودونکي توگه ده. کیمیاوي فورمول یی دي. ټي اېي ټي بي ژېړه کريسټالي ماده ده چی یوازې په عضوي موادو کی ويلېژي. چاودونکي سرعت یی ۷،۹۷۰ متره په ثانيه کی دي او چاودونکي انرژي یی ۸۲۹ کیلو کالريه دي. چاودېدونكى مواد
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ټي اېن ټي
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D9%BC%D9%8A%20%D8%A7%DB%90%D9%86%20%D9%BC%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ټي اېن ټي یا ټرینیتروټولوېن په انگرېزي: یوه قوي چاودونکي ماده ده چی د بمونو د جوړولو لپاره ورڅخه کار اخيستل کېږي. نوموړي چاودونکي ماده په ۱۸۶۴ کال کی د الماني کیمیاپوه یوسیف ويلبرانډ لخوا جوړه شوه. پېژندنه ټرینیتروټولوېن ژېړه کريسټالي ماده ده چی کيمياوي فورمل یی . دي. گڼوالي کثافت یی . او نقطه ذوب یی ۸۰ درجې دي. ټرینیتروټولوېن پرته له اتانول او کربن دیسولفیډ نه په عضوي محلولونو کی ويلېږي. ټرینیتروټولوېن هغه ټولوېن دي چی د کربن پر درو اټمونو باندي د ها يدروجن اتمونه پر ځای د نیترو ترکیبونه - لري د ټرینیتروټولوېن د چاودنې انرژي ۱،۰۱۰ کیلوکالريه او د چاودنې سرعت یی ۷،۴۰۰ متره په ثانيه کی دي. ټرینیتروټولوېن زهرجن ماده ده چی د انسانانو پر پوستک، وينو او تورې طحال باندي بد آغېزه لري. انسانان چی ټرینیتروټولوېن جوړوي یا د دغی مادې سره کار کوي، کولای سی د کم خونی مرض دکمې لږې وینې درلودنه او ژیړ پوستک یا د اينې مرض ولري. چاودېدونكى مواد
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: زين الله منلی
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B2%D9%8A%D9%86%20%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D9%85%D9%86%D9%84%DB%8C
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: الحاج مولوي زین الله منلی د ۱۳۰۳ لمريز لېږدي کال وږی، د ننگرهار ولايت، روداتو ولسوالي - د ۱۳۹۹ ل ل کال د غويي ۱۳ يو افغان پښتو ژبی ليکوال، ديني عالم او ژباړونکی وو. مخينه زين الله منلی د عمر گل زوی د ۱۳۰۳ لېږديز لمریز کال د وږي په میاشت کې د ننگرهار ولایت د روداتو ولسوالۍ په کان کلي کې زېږېدلی دی. اړينه ده وويل شی چې د پښتو ژبې بل نامتو شاعر او ليکوال نجيب منلی د حاجي زين الله منلي زوی دی، چې د پښتو ژبې او فرهنگ د خدمت په لاره کې په بري سره مخ په وړاندې روان دی. زده کړې زین الله منلي لومړنۍ زده کړې د خپل کلي او شاوخوا کلیو په جوماتونو کې پیل کړې او بیا پر ۱۳۲۲ ل.ل. کال کې د ننگرهار د هډې په نجم المدارس کې شامل شو. په ۱۳۳۳ ل کال کې یې له هغې مدرسې د بکلوریا سند تر لاسه کړ. دندې ۱۳۳۳ لېږديز لمريز کال د پښتو ټولنې د ادبیاتو مدیریت مامور. ۱۳۳۴ ل ل کال د خوست د محکمې مفتي. ۱۳۳۴ ل ل کال د پښتو ټولنې د کابل مجلې د مدیریت مرستیال. ۱۳۳۷ ل ل کال د شرعیاتو د مدرسې، چې وروسته د ابو حنیفه په نامه و نومول شوه، ښوونکی. ۱۳۴۴ ل ل کال د پکتیا ولایت د زرمت ولسوالۍ د باتور منځني ښوونځي ښوونکی. ۱۳۴۵ ل ل کال د افغانستان راډیو د خبر د څانگې غړی. ۱۳۴۵ ل ل کال د پوهنې وزارت د عرفان مجلې مرستیال. ۱۳۵۲ ل ل کال د پښتو ټولنې د تدریساتو د عمومي مدیریت مرستیال. ۱۳۵۴ ل ل کال د پوهنې وزارت د سواد اموزۍ په ریاست کې د لوست د موادو اېډېټر. ۱۳۵۷ ل لکال د حج او اوقافو رییس. ۱۳۵۸ ل ل کال د سترې محکمې د عالي شورا غړی. ۱۳۶۰ ل ل کال د ماشومانو د اختصاصي محکمې رییس. ۱۳۶۲ ل ل کال د سترې محکمې د مدني دیوان غړی. ۱۳۶۶ ل ل کال د اسلامي څېړنو مرکز د فقې او قانون دیپارتمنت غړی. ۱۳۶۸ ل ل کال د اسلامي څېړنو د فقهې او قانون دیپارتمنت مشر، د څېړندوی علمي رتبې اخیستل. ۱۳۷۰ ل ل کال د اسلامي څېړنو د مرکز رییس. مډالونه ۱۳۶۶ ل ل کال د دوستۍ عالي دولتي مډال. ۱۳۹۳ ل ل کال د میر مسجدي خان عالي دولتي مډال. مړینه څېړنوال مولوي زین الله منلی د ۱۳۹۹ ل ل کال د غويی میاشتې پر ۱۳ د ورپېښې ناروغۍ له لامله ومړ. اروا يې ښاده او جنت يې ځای شه. چاپ شوي آثار اړينه ده وویل شي چې تر اوسه د څېړنوال زين الله منلي ۳۰ اثاره چاپ شوي چې يو شمېر يې دادي: تنویر الابصار اسلامي فقه پښتو ژباړه. غبار خاطر، د مولانا ابو الکلام آزاد اثر، پښتو ژباړه. دوه منگورې د یوې چیني ډرامې پشتو ژباړه. کلیله و دمنه. د هیلو درشل، شعري کلیات. د اسلام تاریخ، د ډاکټر حمیدالدین اثر، پښتو ژباړه. فقه اکبر د امام ابوحنیفه اثر پشتو ژباړه. د قرآن کریم د ځینو لغاتو معنا. د هېواد په رسنيو کې شاوخوا ۲۰۰ بېلابېلې لیکنې او ژباړې. ناچاپ آثار عشره مبشره. د قرآنکریم پښتو ژباړه. د قرآن کریم کشف الآیات. بگهود گیتا. د فردوسي د شاهنامې پښتو ژباړه او لنډون. د امام رازي د تفسیر الکبیر د الفاتحې سورت پښتو ژباړه. د امام رازي د تفسیر الکبیر د یوسف سورت پښتو ژباړه. امانات، د امام رازي له تفسیر الکبیر څخه د اماناتو بحث. په تاریخ طبري کې د عبدالله ابن عباس راغلي روایتونه.
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: ان هيداوې
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%20%D9%87%D9%8A%D8%AF%D8%A7%D9%88%DB%90
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: ان هيداوې زېږوننېټه ېې نده مالومه خو شاوخوا ۱۵۵۵۵۶ گڼل شوی ـ مړینه ۶م د اگست ۱۶۲۳م زېږدي کال انگرېزي ژبه د ویليم شکسپيير ماندینه وه . آغلې هيداوې هم د انگرېزي ژبې شاعره ، ډرامه او ننداره لیکواله او لوبگره وه . دوی په کال ۱۵۸۲م زېږدي کې واده کړی و او ان هيداوې له خپل خاوند ويليم شکسپيير څخه اته کاله لويه وه چې د واده پر مهال د ۲۶ کالو وه . د هيداوې په هکله او نښېرونو په هکله یې ډېر مالومات نشته او نه هم کوم قانوني سرچینې څه څرگند کړي دي ، خو د هغې د شخصيت او د شکسپيير سره یې د اړیکو په هکله د تاريخپوهانو له خولې ډېر گڼنیزه شکونه رابرسېره شوي چې لمخې یې دا يوه نوښتگره یکواله هم بللې .
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: رولا غني
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B1%D9%88%D9%84%D8%A7%20%D8%BA%D9%86%D9%8A
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: رولا غني د افغانستان لومړنۍ مېرمن او د افغان هېوادمشر محمد اشرف غني ماندينه ده. رولا سعاده غني د لبنان په بیروت ښار کې زېږېدلې ده. مېرمن غني د لېسانس سند د لبنان په امریکایي پوهنتون کې له ورځپاڼه لیکنه کې ترلاس کړې او همدارنگه یې نړیوالو اړیکو کې مافوق لسانس زده کړې کړي. رولا غني د افغانستان له اوسني هېوادمشر اشرف غني سره هغه وخت بلده شوه چې نوموړي په بیروت کې په زده کړو بوخت و. سرچینې بهرنۍ تړنې وېشنیزه:ژوندي وگړي وېشنیزه:بیروتي وگړي وېشنیزه:د افغانستان لومړۍ مېرمنې وېشنیزه:د بېروت امریکایي پوهنتون پوهنپالان وېشنیزه:افغان مېرمنې وېشنیزه:افغان لبناني مېرمنې وېشنیزه:لبناني مېرمنې وېشنیزه:د ملي رهبرانو مېرمنې د افغانستان لومړۍ مېرمنې
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: صرف
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B5%D8%B1%D9%81
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: صرف په انگرېزي: يا مورفولوژي د یوناني کلمو مورفو او لوجي څخه چې د شکل او صورت مانا لري جوړه شوې ده . په لغوي لحاظ دا کلمه د یوې ژبې د لفظي اشکالو دعلم ، پوهې او پېژندنې په مانا راغلې ده ؛ اوس داسې تعریف شوې. موروفولوژي د تشریحي ژبپوهنې یوه څانگه ده په هغې کې د یوې ژبې مورفیمونه او دهغو جوړښت تر څېړنې او مطالعې لاندې نیول کېږي . دعربی ژبی هغه علم دی چی دعربی ژبی له کلمه او صیغه څخه بحث کوی صرف په عربی لغت کی دبدلون په مانا ده یعنی دیو شی بدلون له یو حالت نه بل حالت ته تصریف یا صرف ویل کیږی . د صرفوغرض د صرف له علم څخه غرض دادی چی ویونکی له لفظی خطا ساتی د صرفوارزښت ویل کیږی چی دصرف علم دټولو علومو مورده د صرفو مشهورعلما اخفش سیبویه الخلیل دی د صرفو مهم کتابونه صرف بهایی میزان الصرف میزان منشعب صرف میر زرادی زنجانی دستورالمبتدی جامع تعلیلات ابواب صرف علم الصیغه فصول اکبری مراح الارواح شافیه قانونچه جابردی شرح شافیه
user: ماخذ او سرچینه:
عنوان: علوم
پته: https://ps.wikipedia.org/wiki/%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85
لاندې متن په غور سره ولولئ او په خپلو هغو کې خوندي کړئ:

assistant: علوم دعلم جمع حالت دی چې په پښتو ژبه د پوهنې مانا لري. عربي عالمانو علوم په دوه لويو برخو وېشلي: شرعي علوم غير شرعي علوم