Deutsches Eck

Aż do końca lat 50. XX wieku pojawiło się sporo propozycji przeprojektowania Deutsches Eck, z których wszystkie opierały się na założeniu, że przywrócenie pomnika cesarza Wilhelma I do pierwotnej postaci jest wykluczone. Wśród nich była przedstawiona w 1951 roku przez rząd kraju związkowego Nadrenia-Palatynat propozycja postawienia na zachowanej podstawie posągu mającego 40 m wysokości krzyża jako formy upamiętnienia poległych przedstawicieli wszystkich narodów biorących udział w II wojnie światowej i wysunięty przez byłego pruskiego konserwatora zabytków Roberta Hieckego pomysł budowy na Deutsches Eck mającego skromne wymiary pomnika odnoszącego się do zakonu krzyżackiego jako podmiotu odpowiedzialnego za nazwę miejsca, zniszczenia Koblencji podczas II wojny światowej lub pojednania narodów. Propozycje te były jednak tylko indywidualnymi inicjatywami, z których część nie była nawet znana opinii publicznej. W połowie 1946 roku miała miejsce pierwsza realna inicjatywa dotycząca zagospodarowania pozostałości pomnika cesarza Wilhelma I. Wówczas francuskie władze wojskowe ogłosiły architektoniczny konkurs na ostateczny projekt Deutsches Eck pod hasłem Frieden und Völkerversöhnung (pol. „Pokój i pojednanie narodów”). W konkursie tym szkice projektowe można było zgłaszać do 15 października 1946 roku, a oceniało je jury mianowane przez rząd wojskowy. Zainteresowanie udziałem w konkursie wyraziło ponad 100 architektów, z których 75 zgłosiło swoje prace w wyznaczonym terminie. Jedynym znanym na szerszą skalę uczestnikiem konkursu był Otto Ernst Schweizer, w latach 1930–1960 profesor na Wyższej Szkole Technicznej w Karlsruhe. Schweizer upomniał się o zawarcie przeprojektowania Deutsches Eck w większym kontekście nowej, szerokiej koncepcji urbanistycznej dla zniszczonej wojną Koblencji, podczas gdy większość zgłoszonych prac zawierała konwencjonalną architekturę pomnikową, przeważnie uwzględniającą zachowaną podstawę pomnika Wilhelma I i zawsze koncentrującą się tylko na obszarze przy ujściu Mozeli. Zgłoszone szkice projektowe można z grubsza podzielić na dwie grupy: pierwszą stanowiły prace przewidujące wzniesienie jakiegoś rodzaju budowli na Deutsches Eck, zorientowane na funkcjonalny i raczej „apolityczny” charakter tego obszaru, zaś do drugiej należały projekty oddane wspólnej idei pomnikowej, których twórcy używali starożytnego, wilhelmińskiego, a nawet narodowosocjalistycznego języka form. Niedającym się nijak zaklasyfikować projektem była natomiast praca koblenckiego architekta Ottona Schönhagena, nosząca znamienny tytuł Statt eines Monuments der Macht vier Gärten des Friedens (pol. „Zamiast pomnika władzy, cztery ogrody pokoju”). Ostatecznie jury konkursu, który oficjalnie zakończył się w maju 1947 roku wybrało 20 z 69 projektów – biorący udział w konkursie członkowie komisji oceniającej wycofali swoje prace. Jednak z powodu różnych trudności okresu powojennego, w tym ekonomicznych żaden z wybranych projektów nie doczekał się realizacji.

Pytanie: Kogo miał upamiętniać pomnik w kształcie krzyża zaproponowany przez rząd kraju związkowego Nadrenia-Palatynat?
Odpowiedź: poległych przedstawicieli wszystkich narodów biorących udział w II wojnie światowej

Pytanie: Gdzie wykładał Otto Ernst Schweizer między 1930 a 1960 rokiem?
Odpowiedź: na Wyższej Szkole Technicznej w Karlsruhe

Pytanie: Jaki typ projektów przedstawiała większość prac nadesłanych na konkurs?
Odpowiedź: konwencjonalną architekturę pomnikową, przeważnie uwzględniającą zachowaną podstawę pomnika Wilhelma I i zawsze koncentrującą się tylko na obszarze przy ujściu Mozeli

Pytanie: Jaki slogan przyświecał konkursowi zorganizowanemu przez francuskie władze wojskowe?
Odpowiedź: Frieden und Völkerversöhnung (pol. „Pokój i pojednanie narodów”)