கேள்வி: அண்டனோம் - பொது குறித்து விரிவாக சொல்லுங்கள்.
பதில்: வடக்கு போர்னியோவில் வணிகம் செய்து வந்த பிரித்தானிய வடக்கு போர்னியோ நிறுவனம் கொள்கைகள் போர்னியோ பழங்குடி மக்களுக்கு எதிரானவை என்று உள்ளூர் பழங்குடி மக்களிடம் பரப்புரைகள் செய்தார். 1915-ஆம் ஆண்டில் உராண்டும் கிளர்ச்சியைத் தொடக்கினார். அந்தக் கிளர்ச்சி பிரித்தானிய வடக்கு போர்னியோ நிறுவனம் உடனடியாக ஒடுக்கப்பட்டது. இருப்பினுன் அந்த மோதல் மூருட்டு மக்களிடையே பெரும் உயிரிழப்புகளுக்கும் வழிவகுத்தது.
கேள்வி: அண்டனோம் - உராண்டும் கலகம் பற்றி நீங்கள் என்ன அறிந்துள்ளீர்கள்?
பதில்: 1890-ஆம் ஆண்டுகளில் பிரித்தானிய வடக்கு போர்னியோ நிறுவனம் (''North Borneo Chartered Company''), வடக்கு போர்னியோவை (இப்போதைய சபா மாநிலம்) நிர்வாகம் செய்யத் தொடங்கியது. அந்தக் கட்டத்தில் 1891-ஆம் ஆண்டு கிராமச் சட்டம் நடைமுறைக்கு வந்தது. சபாவில் இருந்த கிராம ஊராட்சி நிர்வாகங்கள், 1891-ஆம் ஆண்டின் கிராமச் சட்டத்தின் (''Village Ordinance of 1891'') மூலம், பிரித்தானிய வடக்கு போர்னியோ நிறுவனம் நிர்வாகக் கட்டுப்பாட்டின் கீழ் வந்தன. அந்தக் கிராமச் சட்டம் அப்பகுதியில் உள்ள தலைவர்கள் மற்றும் பாரம்பரியப் பழங்குடித் தலைவர்களின் அடிப்படை நிர்வாக நிலைப்பாட்டை மாற்றி அமைத்தது.
கேள்வி: அண்டனோம் - உராண்டும் கிளர்ச்சி பற்றி நீங்கள் என்ன அறிந்துள்ளீர்கள்?
பதில்: தன்னிடம் இயற்கைக்கு அப்பாற்பட்ட சக்திகள் இருப்பதாக அறிவித்த அண்டனோம், கெனிங்காவு, தெனோம், சியாங்கான், உராண்டும் போன்ற மாவட்டங்களின் மூருட்டு தலைவர்களை ஒன்றிணைத்தார். பிரித்தானிய வடக்கு போர்னியோ நிறுவனம் எதிரான 1915-ஆம் ஆண்டு ஏப்ரல் மாதம், உராண்டும் கிளர்ச்சியைத் (''Rundum Rebellion 1915'') தொடக்கினார். நூற்றுக்கணக்கான மூருட்டு கிளர்ச்சியாளர்கள் நிறுவனத்தின் நிர்வாக கட்டிடத்தைத் தாக்கினர்கள். கிளர்ச்சியின் போது தன் சக கிளர்ச்சியாளர்களுக்கு உதவுவதற்கு நிலத்தடி சுரங்கங்களை அமைக்க அண்டனோம் உத்தரவிட்டார். இதற்குப் பதிலடியாக, ஏப்ரல் 1915 தாக்குதலை எதிர்கொள்வதற்காக 400 போர் வீரர்களை பிரித்தானிய வடக்கு போர்னியோ நிறுவனம் அனுப்பியது.
கேள்வி: அண்டனோம் - அமைதி பேச்சுவார்த்தைக்கு அழைப்பு என்பது என்ன?
பதில்: மூருட்டு கிளர்ச்சிக்காரர்கள் தங்களின் பழமையான ஆயுதங்களான ஊது கணைக்குழல்கள் (''Blowguns''), வாள் மற்றும் ஈட்டிகளை மட்டுமே பயன்படுத்தினர். இருப்பினும் நிறுவனத்தின் போர் வீரர்களால் மூருட்டு கிளர்ச்சிக்காரர்களைத் தோற்கடிக்க முடியவில்லை. அதைத் தொடர்ந்து, அண்டனோமை பிடிப்பதற்கு பிரித்தானிய வடக்கு போர்னியோ நிறுவனம் முடிவு செய்தது. அவரை உராண்டும் என்ற இடத்தில் ஓர் அமைதி பேச்சுவார்த்தைக்கு அழைத்தனர்.
கேள்வி: அண்டனோம் - அண்டனோம் தூக்கிலிடப்பட்டார் என்பது என்ன?
பதில்: அவரும் அவருடைய சீடர்களும் பேச்சுவார்த்தை நடக்கும் இடத்திற்குச் சென்று கொண்டு இருந்தபோது, அவர்களை நிறுவனத்தின் நூற்றுக்கணக்கான போர் வீரர்கள் சுற்றி வளைத்து கைது செய்தனர். அண்டனோம் இறுதியில் தூக்கிலிடப்பட்டார். அண்டனோமின் பிரித்தானிய எதிர்ப்புகளுக்கு அத்துடன் முற்றுப்புள்ளி வைக்கப்பட்டது.