கேள்வி: ஆதி இமானி சாமுண்டா குறித்து விரிவாக சொல்லுங்கள்.
பதில்: ஆதி இமானி சாமுண்டா (''Aadi Himani Chamunda'') என்பது சாமுண்டி (சப்தகன்னியர்) அர்ப்பணிக்கப்பட்ட ஒரு இந்துக் கோவில். இது இந்தியாவில், இமாச்சலப் பிரதேசம், இமயமலையில் உள்ள காங்ரா பள்ளத்தாக்கு ஜியாவின் சந்தர் பானில் அமைந்துள்ளது.
கேள்வி: ஆதி இமானி சாமுண்டா - வரலாறு பற்றி நீங்கள் என்ன அறிந்துள்ளீர்கள்?
பதில்: ராஜா சந்தர் பன் சந்த் கடோச்சின் (இ. 1660) அரண்மனையின் இடிபாடுகளுக்கு அருகில் இந்த கோயில் உள்ளது. [https://books.google.com/books?id=tG0fnF0VRk0C&dq=raja+chander+bhan+himachal&pg=PA26 googlebooks.co.uk; Social, Cultural and Economic History of Himachal Pradesh (Manjit Singh Ahluwalla), p.26] இக்கோயில் அரண்மனையைவிட பழமையானது இல்லையென்றாலும் குறைந்த பட்சம் அதே காலத்தைச் சேர்ந்ததாக இருக்கலாம். 1992 ஆம் ஆண்டு வரை இக்கோவில் பாழடைந்து கிடந்தது. ஆனால் ஓய்வுபெற்ற முதல் நிலை அதிகாரியான பி. டி. சைனி என்பவரின் கடினமான முயற்சியால் மிகப் பெரிய அளவில் புதுப்பிக்கப்பட்டது. அவர் ஓய்வுபெற்ற பிறகு 20 ஆண்டுகள் இதன் மறுசீரமைப்புப் பணியில் பக்தர்கள் குழுவின் உதவியுடன் ஈடுபட்டார். கோயிலின் நிர்வாகம் அரசாங்கத்தால் எடுத்துக் கொள்ளப்பட்ட பின்னரும் அவர் (2013 வரை) அதன் முன்னேற்றத்திற்காக தன்னை அர்ப்பணித்து வந்தார். கோயிலின் சுற்றுப்புறம் சிறந்த இயற்கைஅக் கொண்டது. அதனால் மலையேற்றம் செய்பவர்களுக்கு ஏற்ற இடமாகும். ஆதி இமானி சாமுண்டா கோயில் (3185 மீட்டர்) உயரத்தில் உள்ளது. இது இமாச்சலப் பிரதேசத்தின் காங்ரா மாவட்டம் இருக்கும் சாமுண்டா தேவி கோயில் வடகிழக்கே மலை உச்சியில் அமைந்துள்ளது. தரமசாலா பாலம்பூர் மாநில நெடுஞ்சாலையிலிருந்து (ஜத்ரங்கல் கிராமம்) சுமார் 13 கிலோமீட்டர் மற்றும் கார்டியானாவில் கடைசியாக மோட்டார் வசதியுள்ள சாலையில் இருந்து 8.5 கிலோமீட்டர்கள் நடைபயணம் மேற்கொண்டால் இக்கோயிலை அடையலாம். ஆதி இமானி சாமுண்டா தேவி கோயிலுக்கான மலையேற்றத்திற்கு சுமார் 6-7 மணிநேரம் தேவைப்படும். மேலும் மிதமான நிபுணத்துவம் தேவைப்படும். குளிர்காலம் தவிர்த்து ஆண்டு முழுவதும் பக்தர்கள் இந்தக் கோவிலுக்கு வருகை தருகின்றனர். உள்ளூர் நம்பிக்கையின் படி சாமுண்டா தேவி தெய்வம் இப்பகுதியில் அக்கிரமம் செய்துவந்த சண்டா - முண்டா என்ற இரு அரக்கர்கள் மீது மலையின் உச்சியில் இருந்து பெரிய பாறைகளை எறிந்து கொன்றார். தர்மசாலா பாலம்பூர் மாநில நெடுஞ்சாலையில் இருக்கும் சாமுண்டா தேவி கோயிலுக்கு அருகில் அமைந்துள்ள சிவன் கோயிலுக்கு மேலே உள்ள ஒரு கற்பாறை அதில் ஒன்று என்று கூறுகின்றனர். கடந்த தசாப்தத்தில் அண்மையில் கட்டப்பட்ட கோயில் 2014 இல் ஏற்பட்ட கடுமையான தீயினால் அழிந்தது. அதன் பிறகு இது பக்தர்கள் மற்றும் கோயில் அறக்கட்டளையின் உதவியுடன் மீண்டும் புனரமைக்கப்பட்டது. கோயிலுக்கு செல்லும் பக்தர்களுக்கு பாதி வழி வரை தண்ணீர் கிடைக்கும், அதன் பிறகு பக்தர்கள் தங்களுக்கு வேண்டியவற்றை எடுத்துச் செல்ல வேண்டும். மலை உச்சியில் உள்ள கோயில் வரை தேனீர் கடைகளும், ஓய்வெடுக்கும் இடங்களும் உள்ளன.