கேள்வி: இலாகூர் கோட்டை பற்றி விளக்கவும்.
பதில்: இக்பால் பூங்கா, லாகூர், பாக்கித்தான் |Type = பண்பாடு |Criteria = i, ii, iii |ID = 171 |Region = உலக பாரம்பரியக் களங்களின் பட்டியல் - ஆசியாவும் ஆஸ்திரலேசியாவும் |Year = 1981 |Session = 5வது |Danger = 2000–2012 |Link = http://whc.unesco.org/en/list/171 }} இலாகூர் கோட்டை (''Lahore Fort'') உள்ளூரில் சாஹி கிலா (''Shahi Qila'', உருது/}}), பாக்கித்தான் பஞ்சாப் (பாக்கிஸ்தான்) லாகூர் நகரில் உள்ள கோட்டை ஆகும். அரண் சூழ் இலாகூர் நகரின் வடமேற்கே இக்பால் பூங்காவில் அமைந்துள்ளது. பாக்கித்தானிலேயே மிகப்பெரும் நகரியப் பகுதிப் பூங்காவாக விளங்கும் இக்பால் பூங்கா, 20 எக்டேர் பரப்பளவில் சரிவகம் வடிவில் அமைந்துள்ளது. இந்தக் கோட்டையின் அடித்தளங்கள் மிகத் தொன்மையானவையாக இருந்தாலும் தற்போது காணப்படும் கோட்டை பெரும்பாலும் முகலாயப் பேரரசு காலத்தில் கட்டப்பட்டது. 1556–1605 காலகட்டத்தில் அக்பர் ஆட்சியில் பெரிதும் கட்டமைக்கப்பட்டது. தொடர்ந்து வந்த முகலாயப் பேரரசர்கள் இங்கிருந்து ஆண்டு வந்தனர். முகலாயப் பேரரசின் வீழ்ச்சிக்குப் பிறகு சீக்கியப் பேரரசு, ஐக்கிய இராச்சியம் ஆட்சியாளர்களின்பாற் சென்றது. இந்தக் கோட்டைக்கு இரண்டு வாயில்கள் உள்ளன. ஔரங்கசீப் கட்டிய வாயில் ''ஆலம்கிரி வாயில்'' என்று அழைக்கப்படுகின்றது. இந்த வாயில் பாத்ஷாஹி பள்ளிவாசல் நோக்கி அமைந்துள்ளது. அக்பர் கட்டிய பழைய வாயில் ''மசீட்டி'' அல்லது ''மசூதி வாயில்'' எனப்படுகின்றது. இது அரண் சூழ் நகரின் மசீட்டி நோக்கி உள்ளது. தற்போது ஆலம்கிரி வாயில் முதன்மை வாயிலாகப் பயன்படுத்தப்படுகின்றது; மசீட்டி வாயில் நிரந்தரமாக மூடப்பட்டுள்ளது. முகலாயக் கட்டிடக்கலையின் எடுத்துக்காட்டாக இந்தக் கோட்டை விளங்குகின்றது.M Taher (1997). ''Encyclopaedic Survey of Islamic Culture''. Anmol Publications. கோட்டையின் உள்ளே உள்ள சீஷ் மகால் அல்லது கண்ணாடி மாளிகை, ஆலம்கிரி வாயில், நவ்லாக்கா பேவிலியன், மோத்தி மசூதி என்பன புகழ்பெற்ற இடங்களாகும். சாலிமார் பூங்கா, இலாகூர் இந்தக் கோட்டை தெற்காசியாவில் முகலாயர்களின் உச்சத்தைப் பறைசாற்றுவதாக உள்ளது. 1981இல் இக்கோட்டையையும் சாலிமார் பூங்காவையும் ஐக்கிய நாடுகள் கல்வி, அறிவியல், பண்பாட்டு நிறுவனம் உலகப் பாரம்பரியக் களம் அறிவித்துள்ளது. 2010 இல் நடைபெற்ற உலகக் கண்காட்சியில் பாக்கித்தானின் அரங்கம் இந்தக் கோட்டையின் உருவ நேர்படியாக அமைக்கப்பட்டிருந்தது.
கேள்வி: இலாகூர் கோட்டை - முகலாயர் மற்றும் முந்தையக் காலம் பற்றி விளக்கவும்.
பதில்: படிமம்:The Hazuri Bagh Pavilion(1870).jpg படிமம்:Plan map of Lahore Fort 1911.jpg இலாகூர் கோட்டை எப்போது யாரால் கட்டப்பட்டது என்பதற்கான சான்றுகள் மரபுவழியாகவே செவிவழிச் செய்திகளாக கிடைக்கின்றன.G. Johnson, Christopher Bayly, and J F Richards (1988). The New Cambridge History of India. Cambridge University Press. சில இந்துசமயக் கதைகளின்படி இதன் அடித்தளம் இராமாயணம் காலத்தில் இராமர் மகனான இலவன் இட்டதாக நம்பப்படுகின்றது. இருப்பினும், இக்கோட்டை 11 வது நூற்றாண்டில் கசினியின் மகுமூது காலத்தில் இருந்ததற்கான முதல் வரலாற்றுச் சான்று கிடைத்துள்ளது. வலிவற்ற மண்கோட்டையாக இருந்த இது பின்னாளில் அழிபட்டது. இதற்கான சான்றாக 1240 களில் இதனை மங்கோலியர்கள் அழித்ததாக குறிப்புள்ளது. இதற்கு கிட்டத்தட்ட 50 ஆண்டுகளுக்குப் பிறகு, மம்லுக் வம்சம் கியாசுத்தீன் பல்பான் புதிய கோட்டையைக் கட்டினார்.Hamadani, p.103 இதுவும் 1399 இல் தைமூர் படைகளால் அழிக்கப்பட்டது; இருபதாண்டுகளுக்குப் பிறகு சுல்தான் முபாரக் ஷா சையது மீண்டும் இக்கோட்டையை கட்டினார்.Khan, p.10 1430களில் இக்கோட்டையை காபூல் சேக் அலி கைப்பற்றினார். கோட்டையின் தற்போதைய வடிவும் கட்டமைப்பும் முகலாயர் காலத்தவை. 1575 இல் முகலாயப் பேரரசு பேரரசர் அக்பர் கோட்டையைக் கைப்பற்றி தனது பேரரசின் வடமேற்கு எல்லையைக் காக்கும் கோட்டையாக மாற்றினார்.Asher, p.47 செங்கற்களையும் சுண்ணாம்பையும் பயன்படுத்தி இக்கோட்டையை மீளமைத்தார். காலப்போக்கில் அழகான அரண்மனைகளும் எழில்மிகு பூங்காக்களும் சேர்க்கப்பட்டன.Neville, p.xiv ''தௌலத் கானா-எ-காசு-ஒ-ஆம்'', ''ஜரோக்கா-எ-தர்சன்'', ''வாயிற் மசூதி'' ஆகியவை அக்பர் கட்டிய மற்ற கட்டிடங்களாகும். அடுத்த வந்த மன்னர்கள் இவரது கட்டிடங்களை மாற்றியமைத்தனர்.Chaudhry, p.258 ஷாஜகான் ஷா புர்ஜ், சீஷ் மகால், நௌலாக்கா அரங்கம் ஆகியவற்றைக் கட்டினார். அவரது மகன் ஔரங்கசீப் இருபுறமும் அரைவட்ட கோபுரங்களையும் மாட அரங்கங்களையும் உடைய ஆலம்கிரி வாயிலைக் கட்டினார்.Bhalla, p.81
கேள்வி: இலாகூர் கோட்டை - உசாத்துணைகள் குறித்து விரிவாக சொல்லுங்கள்.
பதில்: * * * * * * * *