கேள்வி: யாழ்ப்பாணத்தில் பிரித்தானியர் ஆட்சி பற்றி நீங்கள் என்ன அறிந்துள்ளீர்கள்?
பதில்: 1796 ஆம் ஆண்டு பெப்ரவரி மாதம் யாழ்ப்பாணம் ஆட்சி செய்த யாழ்ப்பாணத்தில் ஒல்லாந்தர் ஆட்சி அதனைக் கைப்பற்றியதிலிருந்து யாழ்ப்பாணத்தில் பிரித்தானியர் ஆட்சி ஆரம்பமானது. 1796 ஆம் ஆண்டிலிருந்து 1948 ல் யாழ்ப்பாணத்தையும் இலங்கையின் ஒரு பகுதியாக விட்டுச் செல்லும் வரை இவ்வாட்சி நீடித்தது.
கேள்வி: யாழ்ப்பாணத்தில் பிரித்தானியர் ஆட்சி - யாழ்ப்பாண நிர்வாகம் பற்றி விளக்கவும்.
பதில்: தேசாதிபதிகளே யாழ்ப்பாணத்தின் நிர்வாகத்துக்கும் பொறுப்பாக இருந்துவந்தனர். இவர்கள் இலங்கையை 5 இலங்கை மாகாணங்கள் பிரித்து ஒவ்வொரு மாகாணத்தையும் ஒரு அரசப் பிரதிநிதியின் (Government Agent) நிர்வாகத்தின் கீழ்க் கொண்டுவந்தார்கள். ஆரம்ப காலங்களில் யாழ்ப்பாணத்துக்கும் கொழும்புக்கும் இடையிலான போக்குவரத்துத் தொடர்புகள் பலமாக இருக்கவில்லையாதலால் சில யாழ்ப்பாணத்திலிருந்த பிரித்தானிய அரசப் பிரதிநிதிகள் ஒரு அரசனைப் போலவே நிர்வாகம் நடத்தியதாகக் கூறப்படுகிறது. பகுப்பு:யாழ்ப்பாண வரலாறு