கேள்வி: புகாரா - பெயர்கள் பற்றி தகவல் சொல்.
பதில்: புகாரா நகரம் 19 ஆம், 20 ஆம் நூற்றாண்டுகளில் ஆங்கிலேயர்களால் பொகாரா என்றே அழைக்கப்பட்டது. தியாங்கு மொழி சீன மொழியில் இந்நகரின் பெயர் இது ''புஃகே''（捕喝） என்று அழைக்கப்படுகிறது. ஈரானிய மொழிகளைப் பேசும் சொகிடியர்கள் இப்பகுதியற் குடியேறிய பின்னர் இப்பகுதியின் முதன்மை மொழியாகப் பாரசீக மொழி அமைந்தது. புகாரா என்பது சொகிடிய மொழிச் சொல்லான ''புகாரக்'' (''βuxārak'' - நற்பேறு பெற்ற இடம்) என்பதிலிருந்து வந்திருக்கலாமெனக் குறிப்பிடுகிறது.Richard N Frye, [http://www.iranica.com/newsite/articles/v4f5/v4f5a028.html 'இஸ்லாத்துக்கு முந்திய காலங்களில் புகாரா'], ''ஈரானியக் கலைக்களஞ்சியம்'', 512. நர்சகி தான் எழுதிய (பொ.கா. 943-44 அளவில் நிறைவுற்ற) ''புகாரா வரலாறு'' எனும் நூலிற் பின்வருமாறு குறிப்பிடுகிறார்:
கேள்வி: புகாரா - போ-இ-கலான் தொகுதி என்பது என்ன?
பதில்: Image:bukhara01.jpg போ-இ கலான் (அல்லது போயி கல்யாண், பாரசீக மொழியில் پای کلان "பெரும் அடித்தளம்") என்பது கலான் பகுதியின் பெரிய மினாராவைச் சூழவுள்ள பகுதியில் உள்ள கட்டிடக் கலை நுணுக்கங்கள் மிகுந்த கட்டிடத் தொகுதியாகும். * கல்யாண் மினாரா அல்லது ''மினாரா-இ கலான்'' (பாரசீக/தாஜிக்கிய மொழிகளிற் "பெரிய மினாரா" என்று பொருள்): இது செங்கல்லினாலான வட்ட வடிவத் தூணாக அமைந்த கோபுரம் ஆகும். கீழிருந்து மேலாக இதன் வட்டம் குறுகிச் செல்கிறது. அடியில் 9 மீ விட்டத்தைக் கொண்ட இது மேற்பகுதியில் 6 மீ விட்டமுடையது. இதன் உயரம் 45.6 மீ ஆகும். பல நூற்றாண்டுகளாக சாவுத் தண்டனைக் குற்றவாளிகளுக்கு இதன் மேலிருந்து கீழே தள்ளி விடப்பட்டுத் தண்டனை நிறைவேற்றப்பட்டமையினால் இது ''சாவுக் கோபுரம்'' என்றும் அழைக்கப்படுவதுண்டு. * கலான் பள்ளிவாசல் (மஸ்ஜித்-இ கலான்): 1514 ஆம் ஆண்டிற் கட்டி முடிக்கப்பட்ட இது சமர்கந்து நகரில் உள்ள பீபி-கானிம் பள்ளிவாசல் அளவை ஒத்தது. இவையிரண்டும் ஒரே மாதிரியான கட்டிடங்களாயிருப்பினும் கட்டிடக்கலையைப் பொறுத்தவரையில் மிகவும் வேறுபாடானவையாகும். * மீர்-இ அரப் மத்ரசா: இதன் தொடக்கம் பற்றி மிகக் குறைவாகவே அறியப்பட்டுள்ளது. முகம்மது சைபானி மரபினரின் தொடக்க கால ஆன்மீக வழிகாட்டியான யெமன் நாட்டைச் சேர்ந்த ''ஷைகு அப்துல்லாஹ் யமானி'' என்பவராற் கட்டுவிக்கப்பட்டதாகக் கருதப்படுகிறது. மத்ரசாக் கட்டுமானங்களுக்கு உபைதுல்லாஹ் கான் (ஆட்சி: 1533-1539) அளித்த நன்கொடைகளுக்கு அவரே பொறுப்பாளியாயிருந்தார்.
கேள்வி: புகாரா - இசுமாஈல் சாமானியின் கல்லறை பற்றி தகவல் சொல்.
பதில்: இசுமாஈல் சாமானியின் கல்லறை (9 ஆம்-10 ஆம் நூற்றாண்டுகள்) நடு ஆசியாவின் மிகச் சிறந்த கட்டிட வடிவமைப்புக்களில் ஒன்றாகும். அது பொதுக் காலம் 892 - 943 காலப்பகுதியிற் கட்டப்பட்டது. நடு ஆசியாவில் ஆட்சி செய்த இறுதிப் பாரசீக அரச மரபான சாமானிய அரச மரபைத் தோற்றுவித்த இசுமாஈல் சாமானியின் கல்லறையைச் சுற்றிக் கட்டப்பட்டது. சாமானிய அரசே 9 ஆம், 10 ஆம் நூற்றாண்டுகளில் இந்நகரை ஆட்சி செய்தது. சாமானிய மரபினர் தொடக்கத்தில் பக்தாத் நகரிலிருந்து ஆட்சி செய்த அப்பாசியக் கலீபகம் ஆளுநர்களாக பாரிய குராசான் இருந்த போதிலும், பிற்காலத்தில் இறைமையுள்ள அரசைத் தோற்றுவித்தனர்.
கேள்வி: புகாரா - சசுமா ஐயூப் கல்லறை குறித்து விரிவாக சொல்லுங்கள்.
பதில்: சசுமா ஐயூப் கல்லறை என்பது சாமானியக் கல்லறைக்கு அண்மையில் அமைந்துள்ள ஒரு கல்லறையாகும். இதன் பெயர் பாரசீக மொழியில் ''ஐயூபின் (யோபுவின்) நீரூற்று'' எனப் பொருளாகும். இது குர்ஆன் விவிலியம் குறிப்பிடப்பட்டுள்ள இறைத்தூதர் ஐயூப் (யோபு) அவர்கள் தம் பரிவாரத்துடன் வந்து நிலத்தின் மீது ஊதிய இடத்தில் உருவான நீரூற்று எனக் கருதப்படுகிறது. இவ்வூற்றின் நீர் இன்னமும் துப்புரவானதாகவும் நோய் நீக்கிச் சுகமளிப்பதாகவும் கருதப்படுகிறது. தைமூர் காலத்திற் கட்டப்பட்டதான இப்போதுள்ள கட்டிடம் குவாரிசும் பகுதியின் கட்டிடக்கலையை ஒத்துள்ளதால் புகாராவின் ஏனைய கட்டிடங்களிலிருந்து வேறுபடுகிறது.
கேள்வி: புகாரா - புகாரா கோட்டை என்பது என்ன?
பதில்: File:Ark fortress in Bukhara.jpg
கேள்வி: புகாரா - போக்குவரத்து பற்றி நீங்கள் என்ன அறிந்துள்ளீர்கள்?
பதில்: *புகாரா வானூர்தியகம் புகாராவினூடு செல்லும் எம்37 பெருந்தெரு அசுகாபாத் உட்பட துருக்மெனிசுதான் நாட்டின் பெரும்பாலான நகரங்களுடன் இந்நகரை இணைக்கிறது.
கேள்வி: புகாரா - மக்கட் தொகை என்பது என்ன?
பதில்: புகாரா நகரின் மக்கட்டொகை பெரும்பாலும் பாரசீக மொழி பேசும் தாஜிக் இனத்தினரைக் கொண்டுள்ளது. சமர்கந்து நகரைப் போலவே புகாராவும் நடு ஆசியாவில் தாஜிக் இன மக்கள் செறிந்து வாழும் இடங்களில் ஒன்றாகும். இவ்விரு நகரங்களும் இன்றைய தாஜிக்கிசுதான் நாட்டுக்கு வெளியே அமைந்துள்ளமை குறிப்பிடத் தக்கது. இருபதாம் நூற்றாண்டு வரையிலும் இந்நகர் புகாரா யூதர்கள் தாயகமாகத் திகழ்ந்தது. புகாரா யூதர்களின் முன்னோர் ஐரேப்பாவில் உரோமப் பேரரசு நிலவிய காலத்திலேயே இங்கு குடியேறியோராவர். புகாரா யூதர்களிற் பெரும்பான்மையானோர் 1925-2000 ஆண்டுகளுக்கு இடைப்பட்ட காலத்தில் இசுரவேல் நாட்டிலும் ஐக்கிய அமெரிக்கா சென்று குடியேறிவிட்டனர்.
கேள்வி: புகாரா - கவிதையும் இலக்கியமும் குறித்து விரிவாக சொல்லுங்கள்.
பதில்: பண்பாட்டுப் புகழ் மிக்க நகரென்ற அடிப்படையில் ஏராளமான உள்நாட்டு இலக்கியங்களிலும் பாரசீக இலக்கியங்களிலும் புகாரா நகரைப் பற்றிக் குறிப்பிடப்பட்டுள்ளது. ای بخارا شاد باش و دیر زی ஓ புகாரா! மகிழ்வோடு நீடூழி வாழ்! شاه زی تو میهمان آید همی உன் வேந்தன் வெற்றியுடன் வருகிறான். ''---ருதாகி'' மௌலானா ரூமி இந்நகரின் சிறப்பை வெகுவாகப் புகழ்கிறார்: آن بخارا معدن دانش بود "புகாரா அறிவின் சுரங்கமாக இருந்ததே, پس بخاراییست هرک آنش بود அறிவுள்ளவன் புகாராவாசியாகவே இருக்கிறான்."
கேள்வி: புகாரா - குறிப்பிடத் தக்கோர் பற்றி தகவல் சொல்.
பதில்: புகழ் மிக்க அறிஞர் பலர் பண்டைக் காலத்தில் புகாராவில் வாழ்ந்துள்ளனர். அவர்களிற் பின்வருவோர் குறிப்பிடத் தக்கோராவர்: * முகம்மது அல்-புகாரி (810-870) - இசுலாமிய அறிஞரும் நபிமொழித் தொகுப்பாளரும் * அவிசென்னா (அபூ அலீ இப்னு சீனா) (980-1037) - மருத்துவரும் பல்துறை அறிஞரும் * பல்அமீ: அபுல் பள்ல் முகம்மது மற்றும் அவரது மகன் அபூ அலீ முகம்மது, சாமானிய அரசு புகழ் மிக்க அமைச்சர் இருவர், வரலாற்றாசிரியர்களும் கலை மற்றும் இலக்கிய அனுசரணையாளரும் * நர்சகி (10 ஆம் நூற்றாண்டு) - ''புகாரா வரலாறு'' எழுதிய வரலாற்றாசிரியர் * பகாவுத்தீன் நக்சபந்தி புகாரி (1318–1389) * அமீர் குலால் (இறப்பு: 1370) * கிரூமி புகாரி * ஆன் லுசான் * சத்ருத்தீன் ஐனி (1878–1954) * அப்துர் ரவூப் பித்ரத் * ஒக்சனா சுசோவித்தினா * சையித் ஜலாலுத்தீன் புகாரி
கேள்வி: புகாரா - கூடுதல் வாசிப்பு குறித்து விரிவாக சொல்லுங்கள்.
பதில்: * William Moorcroft (explorer) and Trebeck, George. 1841. Travels in the Himalayan Provinces of Hindustan and the Panjab; in Ladakh and Kashmir, in Peshawar, Kabul, Kunduz, and Bokhara... from 1819 to 1825, Vol. II. Reprint: New Delhi, Sagar Publications, 1971.
கேள்வி: புகாரா - வெளித் தொடுப்புகள் பற்றி தகவல் சொல்.
பதில்: * [http://whc.unesco.org/en/list/602 யுனெசுகோ உலக மரபியற் களங்களின் பட்டியல்: புகாரா வரலாற்று நடுவம்] * [http://www.ulivewhere.com/downloads/download-bukhara.html புகாராவில் வாழ்க்கை பற்றி புகாராவாசியிடம் பெறப்பட்ட நேர்காணல்] பகுப்பு:பட்டுப் பாதைக் குடியிருப்புகள் பகுப்பு:உசுபெக்கிசுத்தான் பகுப்பு:ஈரானின் வரலாறு பகுப்பு:உலகப் பாரம்பரியக் களங்கள்