கேள்வி: இரணதம்பபுரத்தின் சகாமனாக்கள் - வரலாறு பற்றி தகவல் சொல்.
பதில்: இரணதம்பபுரத்தின் சகாமனா வம்சம் சாகாம்பரி சௌகான் குடும்பத்தைச் சேர்ந்த கோவிந்தராசனால் நிறுவப்பட்டது (அஜ்மீர் சௌகான்கள் என்றும் அறியப்படுகிறார்கள்). கோரி முகமது கோவிந்தராசனை அஜ்மீரில் தனது ஆட்சியாளாக நியமித்தார். இருப்பினும், பிருத்விராசனின் சகோதரர் அரி-ராசன் அவரை அரியணையில் இருந்து அகற்றினார். மேலும் அவரே அஜ்மீரின் ஆட்சியாளரானார். கோவிந்தராசன் இரணதம்பபுரத்தில் (நவீன ரந்தம்போர்) ஒரு புதிய அரசை நிறுவினார். அஜ்மீரை முஸ்லிம்கள் கைப்பற்றிய பிறகு, அவர் அரிக்கு அடைக்கலம் கொடுத்தார். கோவிந்தராசனின் மகனான பல்கனன், கிபி 1215 இல் டெல்லி சுல்தான் சம்சுத்தீன் இல்த்துத்மிசு ஆட்சியாளராகப் பதிவு செய்யப்பட்டார். ஆனால் பிற்காலத்தில் சுதந்திரமாக ஆட்சி செய்வதாக அறிவித்தார். பல்கனனுக்குப் பின்ன் ஆட்சிக்கு வந்த அவரது மூத்த மகன் பிரகலாதன் ஒரு சிங்க வேட்டையில் இறந்தார். பிரகலாதனின் மகன் வீரநாராயணனை இல்த்துமிசுவை தில்லிக்கு அழைத்து அங்கே நஞ்சு வைத்து கொன்றார். இல்த்துமிசு 1226இல் கோட்டையைக் கைப்பற்றினார். பல்கனனின் இளைய மகன் வகாபட்டன் பின்னர் அரியணை ஏறினார். தில்லி ஆட்சியாளர் ரசியா பேகம் ( 1236-1240) ஆட்சியின் போது இவர் இரனதம்பூரை மீண்டும் கைப்பற்றினார். அவர் 1248 - 1253 இல் தில்லி சுல்தானகத்தின் படையெடுப்புகளுக்கு எதிராக கோட்டையை வெற்றிகரமாக பாதுகாத்தார். வாகபட்டனின் மகன் சைத்ரசிம்மன் மால்வா, மத்தியப் பிரதேசம் பரமாரப் பேரரசு எதிராகவும், பிற தலைவர்களுக்கு எதிராகவும் இராணுவ வெற்றிகளைப் பெற்றார். இருப்பினும், அவர் தனது இறையாண்மையை நசீர்-உத்-தினிடம் இழந்தார். மேலும் தில்லி சுல்தானகத்திற்கு திரை செலுத்தினார். வம்சத்தின் கடைசி ஆட்சியாளரான ஹம்மிரதேவன் அதன் மிக சக்திவாய்ந்த ஆட்சியாளராகவும் இருந்தார். இவர் 1283 - 1289 இடையே ஆட்சி செய்தார். நயச்சந்திரன் என்ற கவிஞர் எழுதிய ''ஹம்மிரா மகாகாவ்யம்'' என்ற, இவரது வாழ்க்கை வரலாறு, அந்த காலகட்டத்திலிருந்து இப்பகுதியின் வரலாற்றின் சில முஸ்லிம் அல்லாத ஆதாரங்களில் ஒன்றாகும். மேலும் வரலாற்றாசிரியர்கள் முஸ்லிம் சரித்திரங்களின் கணக்குகளை சரிபார்க்க உதவுகிறது. பொ.ச.1288 தேதியிட்ட பல்வான் கல்வெட்டு, மால்வாவின் பரமார அரசன் இரண்டாம் அர்ச்சுன வர்மன் யானைப் படையை ஹம்மிரதேவன் கைப்பற்றியதாகக் குறிப்பிடுகிறது. அர்ச்சுனனின் வாரிசான இரண்டாம் போஜன் (பரமார வம்சம்) தோற்கடித்து, சித்தோர்கார் கோட்டை அணிவகுத்துச் சென்று, மேவார் கைப்பற்றி, அபுவின் பரமாரா மன்னனுக்கு அடிபணியச் செய்ததாக ஹம்மிர-மஹாகாவ்யம் கூறுகிறது. பின்னர், அவர் வர்த்தமானபுரத்தை சூறையாடி, புஷ்கர், சாகம்பரி மற்றும் பல இடங்களை கைப்பற்றி தனது தலைநகருக்குத் திரும்பினார். மற்ற இந்துத் தலைவர்களுடன் ஹம்மிரனின் போர்கள் முஸ்லிம் தில்லி சுல்தானகத்திற்கு எதிராக ஒரு கூட்டணியை உருவாக்க முடியவில்லை. ஜலாலுதீன் ஃபைருஸ் கில்ஜி மற்றும் அலாவுதீன் கில்சி தளபதி உலுக் கான் ஆகியோரின் படையெடுப்புகளை அவர் வெற்றிகரமாக எதிர்த்தார். ஆனால் இறுதியாக 1301ஆம் ஆண்டு அலாவுதீன் கில்சி தலைமையிலான படையெடுப்பில் கொல்லப்பட்டார்.