muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2022/1353, Karar No: 2024/413, Tarih: 26.04.2024

Tarafların temyiz istemlerini inceleyen Danıştay Dördüncü Dairesinin 18/03/2021 tarih ve E:2016/6718, K:2021/1719 sayılı kararı: 
	I- Davanın reddine ilişkin kısmı ile davanın kabule ilişkin kısmının … Metal Hırdavat İnş. Taah. Mak. Nak. Elek. El. San. Tic. Ltd. Şti., …Çelik Hırdavat Metal Makina Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti. ile … İnş. Met. Elek. Teks. ve Pet. Ür. Paz. Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalara isabet eden cezalı tarhiyata dair hüküm fıkrası yönünden yapılan inceleme:
         Davalı idarenin, kararın … Metal Hırdavat İnş. Taah. Mak. Nak. Elek. El. San. Tic. Ltd. Şti., … Çelik Hırdavat Metal Makina Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti. ile … İnş. Met. Elek. Teks. ve Pet. Ür. Paz. Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyata ilişkin hüküm fıkrasına dair temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar ile davacının kararın redde ilişkin kısmına dair temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar, temyize konu edinilen Mahkeme kararının bu kısımlarının bozulmasını sağlayacak nitelikte görülmemiştir.
	II- Davanın kabule ilişkin kısmının … Dayanıklı Tük. Malz. Teks. Y. Mar. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. ile … İş Mak. Ya. Mar. Met. Haf. Nak. İnş. Yed. Par. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalara isabet eden cezalı tarhiyata dair hüküm fıkrası yönünden yapılan inceleme:
	… Dayanıklı Tük. Malz. Teks. Y. Mar. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda mahkeme kararında yer verilen tespitlere ek olarak şu tespitlere yer verilmiştir: 
	i. Yapılan satışlarda banka hesabı kullanılmadığı tespit edilmiştir.
	ii. 12/11/2009-22/02/2010 tarihleri arasında şirketin ortak ve yöneticisi olan …'ın ve 22/02/2010-11/08/2010 tarihleri arasında şirket ortağı ve yöneticisi olan …'ın şirketin bu kadar yüksek tutarda ciro elde etmesinin mümkün olmadığını ifade ettikleri tespit edilmiştir. 
	iii. Şirketin ödenmesi gereken toplam 33.984,60 TL vergi borcu olduğu tespit edilmiştir.
	Bu durumda, söz konusu şirketin yüksek tutarlı katma değer vergisi matrahları beyan etmesine rağmen, ödenecek vergilerinin çok düşük tutarlı olduğu ancak tahakkuk eden vergilerin ödenmediği, yapılan yoklamalarda anılan hasılatları yapabilecek fiziki kapasiteye, emtiaya ve ticari organizasyona sahip olmadığının tespit edildiği, şirketin mal alışlarının büyük çoğunluğunun hakkında vergi tekniği raporu bulunan mükelleflerden yapıldığı, gerçekleştirdiği yüksek tutarlı satışı destekleyecek herhangi bir banka hesap hareketinin olmadığı, şirketin eski ortak ve yöneticilerinin de bu kadar yüksek tutarda ciro elde edilemeyeceğini ifade ettikleri dikkate alındığında, anılan şirketin davacıya düzenlediği faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
	… İş Mak. Ya. Mar. Met. Haf. Nak. İnş. Yed. Par. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.  hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda mahkeme kararında yer verilen tespitlere ek olarak şu tespitlere yer verilmiştir:

… İş Mak. Ya. Mar. Met. Haf. Nak. İnş. Yed. Par. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.  hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda mahkeme kararında yer verilen tespitlere ek olarak şu tespitlere yer verilmiştir:
	i. Şirket 04/08/2009 tarihinde kurulmuş, 30/09/2012 tarihi itibarıyla mükellefiyeti re'sen terkin edilmiştir.
	ii. Şirket ana sözleşmesinde şirketin faliyet konusunun her türlü makine imalat ve yedek parça üretimi, yedek parçaların onarımı için gerekli madeni yağlar, temizlik malzemeleri ve hırdavat malzemelerinin alım-satımı olarak belirtildiği tespit edilmiştir.
 iii. Adres değişikliği üzerine yeni adresinde yapılan 25/08/2010 tarihli yoklamada, iş yerinin 70 m2 ve kirasının 600,00 TL olduğu, iş yerinde üç işçi çalıştığı, 08/01/2011 tarihli yoklamada, iş yerinde bulunan … isimli kişinin yetkisiz olduğunu ve şirketle ilgisi bulunmadığını beyan ettiği, şirket temsilcisinin görüşmeye davet edilmesine rağmen davete icabet etmediği, 06/06/2011 tarihli yoklamada, faaliyetine devam ettiği, depo, imalathane vb. bulunmadığı, iş yerinde inşaat malzemeleri ve muhtelif büro malzemelerinin mevcut olduğu, taşıtının olmadığı, üç işçi çalıştığı, 15/07/2011 tarihli yoklamada, faaliyetine devam ettiği, iki işçi çalıştığı, 10/10/2011 ve 24/11/2011 tarihli yoklamalarda, iş yerinde emtia mevcudu olduğu ve üç işçi çalıştığı hususları tespit edilmiştir.
iv. 2009 ila 2011 yıllarında hakkında vergi tekniği raporu bulunanlardan alınan fatura tutarının 10.406.801,00 TL olduğu tespit edilmiştir. 
v. Şirket 2009 yılının Ağustos ila Aralık döneminde 3.366.223,99 TL, 2010 yılında 14.114.611,70 TL, 2011 yılında 11.749.553,20 TL, 2012 yılının Ocak döneminde de 514.332,47 TL katma değer vergisi matrahı beyan etmiştir.
vi. Ticari ilişki içerisinde olduğu bazı şirketler hakkında incelemelerin devam ettiği, bu şirketlerin aynı şahıs (…) tarafından idare edildiğine, aynı yerde faaliyet gösterdiğine ve gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmayan fatura düzenlediklerine ilişkin ihbarların bulunduğu, şirketin kurucu ortağı …'ın bu şirketlerden birinin müdürü olduğu, şiketin personel olarak bildirdiği …'nun da bu şirketlerden birinin ortağı olduğu tespit edilmiştir.
vii. Şirketin az miktarda gerçek faaliyeti bulunmakla birlikte, asıl olarak gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmayan fatura düzenlemek amacıyla faaliyet gösteren bir organizasyona dahil olduğu sonucuna varıldığı belirtilmiştir.

vii. Şirketin az miktarda gerçek faaliyeti bulunmakla birlikte, asıl olarak gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmayan fatura düzenlemek amacıyla faaliyet gösteren bir organizasyona dahil olduğu sonucuna varıldığı belirtilmiştir.
Yukarıda yer verilen tespitler birlikte değerlendirildiğinde, özellikle şirket tarafından yüksek tutarlı katma değer vergisi matrahları beyan edilmesine rağmen anılan hasılatları yapabilecek fiziki kapasiteye, emtiaya ve ticari organizasyona sahip olmadığının tespit edildiği, elde edilen yüksek cirolara rağmen tahakkuk eden vergilerin ödenmediği, mal ve hizmet alım-satımı yapıldığı bildirilen mükelleflerin çoğu hakkında vergi tekniği raporu veya olumsuz tespitler bulunduğu, şirket müdürünün şirket faaliyetleri hakkında bilgi sahibi olmadığı, şirketin ortak ve yöneticilerinin ilişkili oldukları şirketler hakkında da olumsuzluklar bulunduğu hususları dikkate alındığında, şirketin uyuşmazlık konusu dönemde davacıya düzenlediği faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna ulaşılmıştır. 
 Bu nedenle, davacı adına anılan mükellefler tarafından düzenlenen faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyatlarda hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
III- Karar sonucu:
Daire bu gerekçeyle temyize konu kararın davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasını ve davanın kabule ilişkin kısmının … Metal Hırdavat İnş. Taah. Mak. Nak. Elek. El. San. Tic. Ltd. Şti., … Çelik Hırdavat Metal Makina Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti. ile … İnş. Met. Elek. Teks. ve Pet. Ür. Paz. Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalara isabet eden cezalı tarhiyata dair hüküm fıkrasını onamış, temyize konu kararın kabule ilişkin kısmının …Dayanıklı Tük. Malz. Teks. Y. Mar. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. ile … İş Mak. Ya. Mar. Met. Haf. Nak. İnş. Yed. Par. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalara isabet eden cezalı tarhiyata dair hüküm fıkrasını bozmuş; davalının karar düzeltme istemini reddetmiştir. 
… Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararı:
Vergi Mahkemesi, ilk kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeyle kararının bozulan kısmı yönünden ısrar etmiştir. 
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI:   Israr kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyizen incelenen ısrar kararının, Danıştay Dördüncü Dairesinin kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Danıştay Dördüncü Dairesinin yukarıda yer verilen kararının dayandığı aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının bozulması gerekmektedir. 
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1-Davalının temyiz isteminin KABULÜNE,
2-… Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:…  sayılı ısrar kararının BOZULMASINA,

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Danıştay Dördüncü Dairesinin yukarıda yer verilen kararının dayandığı aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının bozulması gerekmektedir. 
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1-Davalının temyiz isteminin KABULÜNE,
2-… Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:…  sayılı ısrar kararının BOZULMASINA,
3-Yeniden verilecek kararda karşılanacağından, yargılama giderleri hakkında hüküm kurulmasına gerek bulunmadığına, 
2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren on beş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 26/04/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/309, Karar No: 2024/419, Tarih: 26.04.2024

"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas     No : 2023/309
Karar   No : 2024/419
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: … Lisesi
 
KARŞI TARAF (DAVALI)	: …Vergi Dairesi Başkanlığı - …
		(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ	: Av. …
İSTEMİN	KONUSU	:...Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin  … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, bağlı bulunduğu … Enstitüsü dini cemaatine aktardığı kazanç üzerinden tevkifat yapılmaması gerektiği ihtirazi kaydıyla verilen 2017 yılının Aralık dönemine ilişkin muhtasar beyannameye istinaden tahakkuk eden gelir (stopaj) vergisinin 538.098,72 TL'lik kısmının kaldırılması ve tahsil edilen tutarın iadesine karar verilmesi istemiyle dava açılmıştır.
… Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı: 
5422 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 1. maddesinde, dernek ve vakıflara ait iktisadi işletmelerin kazançlarının kurumlar vergisine tabi olduğu belirtilmiş, dernek ve vakıflara ait iktisadi işletmeler, Kanun'un 5. maddesinde "Dernek ve vakıflara ait veya bağlı olup 4'üncü maddede yazılı şartları haiz bulunan işletmeler ile aynı mahiyetteki yabancı işletmeler dernek ve vakıfların iktisadi işletmeleridir." şeklinde tanımlanmıştır. Kanun'un 4. maddesinin birinci fıkrasında, iktisadi kamu müesseseleri tanımlandıktan sonra ikinci fıkrasında, bunların kazanç gayesi gütmemelerinin, faaliyetin kanunla tevdi edilmiş görevler arasında bulunmasının, tüzel kişiliklerinin olmamasının, müstakil muhasebeleri ve kendilerine tahsis edilmiş sermayelerinin veya iş yerlerinin bulunmamasının mükellefiyetlerine tesir etmeyeceği belirtilmiştir.
Davacı … Lisesi, anılan kanun maddelerine göre faaliyet gösteren ve  … Enstitüsü dini cemaatine (Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 2. maddesine göre vakıf sayılmaktadır) ait veya bağlı bir iktisadi işletmedir. Bu işletmenin müstakil bir sermayesi, muhasebesi ya da kendisine tahsis edilmiş bir iş yerinin bulunmaması bu durumu değiştirmemektedir. Bu işletmenin kazancının kurumlar vergisine tabi olduğu, … Enstitüsü dini cemaatinin ise kurumlar vergisi mükellefi olmadığı hususları ihtilafsızdır. İhtilaf konusu olan husus, iktisadi işletmeden vakfa aktarılan vergilendirilmiş kazancın tevkifata tabi tutulup tutulmayacağıdır.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 94. maddesinin birinci fıkrasının (6) numaralı bendinin 09/04/2003 tarih ve 4842 sayılı Kanun ile değiştirilmeden önceki (b-i) alt bendinde, kurumlar vergisinden istisna kazançlara isabet eden kısım düşüldükten sonra, 75. maddenin ikinci fıkrasının (1), (2) ve (3) numaralı bentlerinde yazılı kâr paylarından vergi tevkifatı yapılacağı belirtilmiş, bendin parantez içi hükmünde, kurumlar ile gelir ve kurumlar vergisi mükellefi olmayanlara ve muaf olanlara ödenenler tevkifat kapsamına dahil edilmiştir. Kanun'un 75. maddesinin birinci fıkrasında menkul sermaye iradı tanımlanmış olup ikinci fıkrasının (1) numaralı bendinde her nevi hisse senetlerinin kâr paylarının, (2) numaralı bendinde ise iştirak hisselerinden doğan kazançların kaynağı ne olursa olsun menkul sermaye iradı olarak sayılacağı belirtilmiştir. 
İştirak hissesi kazancı, bir şirketin başka bir şirketin sermayesine iştirak etmesi nedeniyle elde edilen bir kazançtır. Bu bakımdan iştirak hissesi kazancından söz edilebilmesi için ortada iki ayrı işletme bulunması, bir işletmenin diğer işletmenin sermayesine katkı vermesi ve verdiği bu katkı payı karşılığında kazanç elde etmiş olması gerekmektedir.
Olayda ise vakfa ait iktisadi işletme söz konusu olup ortada iki ayrı işletmenin varlığından ve birinin diğerinin sermayesine iştirak ettiğinden söz edilmesine olanak yoktur. Zira iktisadi işletmenin kendisi bizatihi vakfa ait olup vakfın vergi mükellefi olamamasından dolayı mükellefiyetin iktisadi işletme adına tesisi söz konusudur. Bu bakımdan, olayda iki ayrı iktisadi işletmenin bulunmaması, bir işletmenin diğer işletmenin sermayesine iştirak etmesi gibi bir durumdan söz edilememesi, iktisadi işletmenin bizatihi vakfa ait olması, vakfın başka bir iktisadi işletmeye iştirakinden dolayı değil, kendi iktisadi işletmesinden kazanç elde etmesi karşısında ihtirazı kaydın kabul edilmemesi suretiyle tahakkuk eden dava konusu vergide hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. 
Mahkeme bu gerekçeyle tahakkuk eden gelir (stopaj) vergisinin 538.098,72 TL'lik kısmının kaldırılmasına karar vermiştir. 
Davalının istinaf istemini inceleyen … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:

Mahkeme bu gerekçeyle tahakkuk eden gelir (stopaj) vergisinin 538.098,72 TL'lik kısmının kaldırılmasına karar vermiştir. 
Davalının istinaf istemini inceleyen … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 1. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (ç) bendine göre dernek veya vakıflar kurumlar vergisinin konusu dışında olsalar da bunlara ait iktisadi işletmelerin, rekabet eşitsizliğine neden olunmaması için kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunmaktadır. Kanun'un 2. maddesinde belirlenen koşullara göre iktisadi işletmenin unsurları, ticari faaliyetin de temel özelliklerinden olan, bir organizasyona bağlı olarak piyasa ekonomisi içerisinde bedel karşılığı mal alım-satımı, imalatı ya da hizmet ifası gibi faaliyetlerdir. 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’nde belirtildiği üzere, Kanun, bu gibi halleri tek tek saymak yerine dernek ya da vakıf tarafından piyasa ekonomisi içerisinde icra edilen tüm iktisadi faaliyetleri kapsama almıştır. 
5520 sayılı Kanun'un ''Vergi kesintisi'' başlıklı 15. maddesinde, (1) numaralı fıkrada sayılan kişi, kurum ve kuruluşlarca, tam mükellefiyete tabi kurumlara yapılacak bazı ödemeler üzerinden istihkak sahiplerinin kurumlar vergisine mahsuben vergi kesintisi yapılması öngörülmüştür. Anılan Kanun'un geçici 1. maddesinin (1) numaralı fıkrasında, bu Kanun uyarınca vergi kesintisine tabi tutulmuş kazanç ve iratlar üzerinden, Gelir Vergisi Kanunu'nun 94. maddesi uyarınca ayrıca kesinti yapılmayacağı; (2) numaralı fıkrasında ise Gelir Vergisi Kanunu'nun geçici 67. maddesi uyarınca vergi kesintisine tabi tutulmuş kazanç ve iratlar üzerinden, bu Kanun uyarınca ayrıca kesinti yapılmayacağı belirtilmiştir. 
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 94. maddesinin birinci fıkrasının (6) numaralı bendinin (b-i) alt bendinde, gelir ve kurumlar vergisi mükellefi olmayanlara ve bu vergilerden muaf olanlara dağıtılan 75. maddenin ikinci fıkrasının (1), (2) ve (3) numaralı bentlerinde yazılı kâr paylarından vergi tevkifatı yapılacağı hükme bağlanmıştır. Kanun'un 75. maddesinin birinci fıkrasında menkul sermaye iradı tanımlanmış olup ikinci fıkrasının (1) numaralı bendinde her nevi hisse senetlerinin kâr paylarının, (2) numaralı bendinde ise iştirak hisselerinden doğan kazançların kaynağı ne olursa olsun menkul sermaye iradı olarak sayılacağı belirtilmiştir. 
 … Enstitüsü dini cemaatinin iktisadi işletmesi olan davacı … Lisesi tarafından, vakfa (… Enstitüsü dini cemaatine) aktarılan kazancın vakıf bakımından iştirak kazancı olmaması nedeniyle tevkifata tabi tutulamayacağından bahisle ihtirazi kayıtla beyanname verilmiştir.

… Enstitüsü dini cemaatinin iktisadi işletmesi olan davacı … Lisesi tarafından, vakfa (… Enstitüsü dini cemaatine) aktarılan kazancın vakıf bakımından iştirak kazancı olmaması nedeniyle tevkifata tabi tutulamayacağından bahisle ihtirazi kayıtla beyanname verilmiştir. 
İhtilafın çözümlenebilmesi için iştirak kazancının ne anlama geldiğinin bilinmesi ve bu kazancın dağıtımı halinde (tüzel kişilikleri bazında kurumlar vergisinden muaf olsa da bağlı iktisadi işletmeleri kurumlar vergisi mükellefi olan vakıf ve dernekler açısından) dağıtılan kâr paylarının stopaja tabi tutulup tutulmayacağının değerlendirilmesi gerekmektedir. 	
Gelir Vergisi Kanunu'nun 75. maddesi, sahibinin ticari, zirai veya mesleki faaliyeti dışında nakdi sermaye veya para ile temsil edilen değerlerden müteşekkil sermaye dolayısıyla elde ettiği kâr payı, faiz, kira ve benzeri iratları menkul sermaye iradı olarak tanımladıktan sonra kaynağı ne olursa olsun ikinci fıkranın bentlerinde yazılı iratların menkul sermaye iradı sayılmasını öngörmüş ve (2) numaralı bentte iştirak hisselerinden doğan kazançları bu kapsama almıştır.
Vergi kanunlarında iştirak hissesinin tanımı yapılmamakla birlikte anılan maddenin parantez içi hükmünde, limited şirket ortaklarının, iş ortaklıkları ortaklarının, komanditerlerin kâr paylarının, kooperatiflerin dağıttıkları kazançların iştirak hissesinden doğan kazanç olduğu belirtilmiştir.
Vakıflar, kurumlar vergisinden muaf olsalar da iktisadi işletme oluşturdukları takdirde, rekabet eşitliği gereği iktisadi işletmelerinin kazancı vergiye tabidir. Bir vakfın, sermayesinin tamamının ya da bir kısmının kendisi tarafından sağlanarak iktisadi işletme oluşturması arasında fark bulunmamaktadır. İktisadi işletmenin kurumlar vergisi ödendikten sonra kalan kârının işletme bünyesinde ve işletmenin faaliyetlerine özgü bırakılmayıp da kendisini kuranlara veya oluşturan vakfa aktarılması halinde iktisadi işletme tarafından vakfa yapılan aktarım iştirakten doğan kazançtır.
Vakfın kurulduğu veya oluşumuna katıldığı iktisadi işletmenin kurumlar vergisi düşüldükten sonra vakfa aktardığı tutar, vakıf yönünden sermayesini sağlayan kuruma sağlanan iştirak kazancıdır. İşletme kendi kazancının vergisini, vakıf ise işletmenin kendisine sağladığı kazancın vergisini kaynağında tevkif yoluyla ödediğinden mükerrer vergilendirme söz konusu olmayacaktır. 
Tüm bu anlatımlardan da anlaşılacağı üzere, dernek ve vakıflara ait iktisadi işletmelerin, ilgili dernek veya vakfın genel anlamda “iştiraki” durumunda olduğunun kabulünü gerektirdiği açık olup iktisadi işletme kârından, bağlı olunulan vakfa veya derneğe yapılan aktarım vakıf yönünden Gelir Vergisi Kanunu'nun 75. maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendinde belirtilen iştirak kazancı, kârı sağlayan (aktaran) yönünden ise kâr dağıtımı sayılmalıdır.

Tüm bu anlatımlardan da anlaşılacağı üzere, dernek ve vakıflara ait iktisadi işletmelerin, ilgili dernek veya vakfın genel anlamda “iştiraki” durumunda olduğunun kabulünü gerektirdiği açık olup iktisadi işletme kârından, bağlı olunulan vakfa veya derneğe yapılan aktarım vakıf yönünden Gelir Vergisi Kanunu'nun 75. maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendinde belirtilen iştirak kazancı, kârı sağlayan (aktaran) yönünden ise kâr dağıtımı sayılmalıdır.
Bir kazancın iştirak kazancı sayılabilmesi için bir başka kurumun hisselerine sahip olunması zorunlu olmayıp bağlı veya ait kuruluşun tamamına sahip olunması halinde de bir iştirak kazancı elde edilmesi söz konusudur. Kendisi vergiye tabi olmayan bir vakfın, sermayesini temin ederek vergiye tabi bir kuruluş oluşturması halinde kendisine aktarılan gelir iştirak kazancıdır. Menkul sermaye iradını elde edenin kurum olması ya da gelir veya kurumlar vergisinden muaf olması da Gelir Vergisi Kanunu'nun 94. maddesinin birinci fıkrasının (6) numaralı bendinin (b-i) alt bendine göre yapılacak tevkifatı etkilememektedir.
Bu durumda, davacı iktisadi işletmenin bağlı bulunduğu vakfa (cemaate) aktardığı kâr payı, alan yönünden iştirak kazancı olduğundan ve Gelir Vergisi Kanunu'na göre tevkifata tabi tutulması gerektiğinden, dava konusu vergide hukuka aykırılık bulunmamamaktadır.
Vergi Dava Dairesi, bu gerekçeyle mahkeme kararını kaldırdıktan sonra davayı reddetmiştir. 
Davacının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dördüncü Dairesinin 16/03/2022 tarih ve E:2019/3893, K:2022/1624 sayılı kararı:
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 1. maddesinde dernek ve vakıflara ait iktisadi işletmelerin kazançlarının kurumlar vergisine tabi olduğu belirtilmiş; 2. maddesinde, dernek veya vakıflara ait iktisadî işletmeler, dernek veya vakıflara ait veya bağlı olup faaliyetleri devamlı bulunan ve bu maddenin birinci ve ikinci fıkraları dışında kalan ticarî, sınaî ve ziraî işletmeler ile benzer nitelikteki yabancı işletmeler, dernek veya vakıfların iktisadî işletmeleri şeklinde tanımlanmış, bu Kanun'un uygulanmasında sendikaların dernek, cemaatlerin ise vakıf sayıldığı düzenlenmiştir.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 94. maddesinin birinci fıkrasının (6) numaralı bendinin 4842 sayılı Kanun'un 12. maddesiyle değişik (b-i) alt bendinde, tam mükellef kurumlar tarafından; tam mükellef gerçek kişilere, gelir ve kurumlar vergisi mükellefi olmayanlara ve bu vergilerden muaf olanlara dağıtılan, 75. maddenin ikinci fıkrasının (1), (2) ve (3) numaralı bentlerinde yazılı kâr paylarından (kârın sermayeye eklenmesi kâr dağıtımı sayılmaz.) vergi tevkifatı yapılacağı belirtilmiştir. Aynı Kanun'un 75. maddesinin birinci fıkrasında, sahibinin ticari, zirai veya mesleki faaliyeti dışında nakdi sermaye veya para ile temsil edilen değerlerden müteşekkil sermaye dolayısıyla elde ettiği kâr payı, faiz, kira ve benzeri iratlar menkul sermaye iradı olarak tanımlanmış; ikinci fıkrasının (2) numaralı bendinde, iştirak hisselerinden doğan kazançların (Limited şirket ortaklarının, iş ortaklıkları ortaklarının ve komanditerlerin kâr payları ile kooperatiflerin dağıttıkları kazançlar bu zümreye dahildir. Kooperatiflerin ortakları ile yaptıkları muamelelerden doğan kârların ortaklara, kooperatifle yaptıkları muameleler nisbetinde tevzii, kazanç dağıtımı sayılmaz.) menkul sermaye iradı sayıldığı belirtilmiştir.
1 Seri No.lu Vakıflara Vergi Muafiyeti Tanınması Hakkında Genel Tebliğ'in "5. Diğer Hususlar" bölümünün "5.2. Vakfa bağlı iktisadi işletmelerde muhasebe işlemleri ve işletme gelirlerinin vakıf bütçesinde gösterilmesi" başlıklı kısmında, iktisadi işletmenin dönem sonunda oluşan kârından ödenmesi gereken vergiler ve diğer yasal yükümlülükler ayrıldıktan sonra kalan net kârın, vakıf bütçesine gelir olarak aktarılacağı hükmüne yer verilmiştir.
Tüzel kişiliği bulunmayan dernek ve vakıflara ait iktisadi işletmeler, kurumlar vergisi mükellefi olarak ayrı bir vergi sujesi kabul edilmekle birlikte bağlı bulundukları vakıf veya dernek tarafından yönetilirler ve dernek ve vakıflara ait iktisadi işletmelerden her biri için, bunların bağlı olduğu tüzel kişiler ile dernek ve vakıflar tarafından ayrı beyanname verilir. Sermayelerinin tamamı da ilgili dernek veya vakıf tarafından tahsis edilir. 83 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği'nde ise iktisadi işletmenin oluşan kârından ödenmesi gereken vergiler indirildikten sonra kalan net kârın vakıf bütçesine gelir olarak aktarılacağı belirtilmiştir.