muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2022/6541, Karar No: 2024/1128, Tarih: 14.02.2024

Bu kapsamda, ülkenin içinde bulunduğu tehdidin ortadan kaldırılması ve bozulan kamu düzeninin ivedi şekilde yeniden tesis edilmesi amacıyla, "terör örgütleri ile milli güvenliğe karşı faaliyette bulunduğu kabul edilen yapılara iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilenler" hakkında; 667 sayılı KHK'nın 4. maddesiyle, olağan dönemdeki yaptırımlardan farklı olarak olağanüstü nitelikte tedbir uygulanmakta iken, OHAL kalktıktan sonra 375 sayılı KHK'nın geçici 35. maddesiyle de dört yıl süreyle uygulanmak üzere kamu görevinden çıkarma yaptırımı getirilmiştir. 
	AİHM "demokratik bir devletin, memurlarından anayasal prensiplere sadakat göstermesini isteme hakkı bulunduğunu" belirtmektedir (Sidabras ve Džiautas/Litvanya, B. No: 55480/00 ve 59330/00, 27/07/2004, § 52; Volkmer/Almanya (k.k.), B. No: 39799/98, 22/11/2001; Petersen/Almanya, B. No: 39793/98, 22/11/2001). AİHM'e göre "kamu çalışanlarının devlete sadık kalmaları genel yararı korumakla ve güvence altına almakla yükümlü devlet otoriteleri ile çalışmalarının doğasında bulunan bir şarttır." (Sidabras ve Džiautas/Litvanya, B. No: 55480/00 ve 59330/00, 27/07/2004, § 57; Žičkus/Litvanya, B. No:  26652/02, 07/04/2009, § 28).
 		Terör örgütleri ile millî güvenliğe karşı faaliyette bulunduğu kabul edilen yapılarla iltisak veya bunlarla irtibat, kamu görevlilerinin devlete sadakat yükümlülüğünü yitirildiğini ortaya koyan ve bahse konu yaptırımın uygulanmasını gerektiren hâllerdir. 
	Anayasa Mahkemesi 14/11/2019 tarih ve E:2018/89, K:2019/84 sayılı kararında iltisaklı kavramını ''kavuşan, bitişen, birleşen'', irtibatlı kavramını ise ''bağlantılı'' olarak tanımlamıştır. Bu kavramlar ile kişilerin cezai sorumluluğunu gerektiren örgüte üyelik ve mensubiyet kavramlarına nazaran terör örgütleri ile daha az yoğun ve atipik bir bağlantının vurgulandığı açıktır. Bu kapsamda kişilerin terör örgütleri ile irtibat ve iltisaklarının ortaya konulabilmesi için, örgütün amaçlarının gerçekleştirilmesi ya da örgütten yarar sağlamak maksadıyla gerek örgütten gelen talimatlar doğrultusunda gerekse inisiyatif alarak bulundukları hal ve hareketler neticesinde örgüte veya kendilerine yarar sağladıkları ya da örgüt ile amaç birliği veya sosyal birliktelik görünümü içinde oldukları yönünde kanaat oluşması yeterli olacaktır.

Yukarıda yer verilen mevzuat, karar ve tespitler uyarınca; FETÖ/PDY silahlı terör örgütü tarafından Türkiye Cumhuriyeti Devleti'ne karşı yapılan darbe teşebbüsü ve sonrasında yaşanan olağanüstü dönem ve koşullar gereğince alınan tedbirler ve olağanüstü halin sona ermesinden sonra yürürlüğe giren 375 sayılı KHK'nın geçici 35. maddesiyle uygulama alanı bulan kamu görevinden çıkarma yaptırımı kapsamında, kamu görevlilerinin Devlete sadakat yükümlülüklerine riayeti konusundaki denetimin en hassas ve azami şekilde yapılması ve disiplin  ile  emir  ve direktiflere mutlak itaat gerektiren askerlik mesleğini ifa eden ve ülkenin güvenliğinden sorumlu olan Jandarma Genel Komutanlığı personeli açısından Devlete sadakatlerinden herhangi bir kuşku duyulmamasını temin edecek şekilde uygulanması gerekmektedir.
	Nitekim, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi de kişilere tanınan temel hak ve özgürlüklerin, kamu görevinin yerine getirilmesi sırasında devletin geniş takdir yetkisiyle sınırlandırılabileceğini, ayrıca bazı kamu görevlileri açısından, özellikle üst düzey yetkililer, silah kullanma yetkisini haiz kamu görevlileri, hakimler, savcılar ve istihbari faaliyette bulunan veya ülkenin güvenliği için kritik öneme sahip kurumlarda çalışan kamu görevlileri yönünden daha geniş ve takdir yetkisine dayalı sınırlamalar getirilebileceğini kabul etmektedir. Bu kapsamda, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkına ilişkin başvurularda, devletin egemenlik yetkilerini doğrudan veya dolaylı olarak kullanan veya kamu otoritelerinin genel menfaatini korumaktan sorumlu, devlete özel bir sadakat ilişkisiyle bağlı olan asker ve polis gibi görevliler yönünden özlük ve parasal haklar dışında sözleşmenin tarafı olan devletin daha geniş yetkilere sahip olduğu hususunun vurgulandığı görülmektedir. (Vilho Eskelinen ve Diğerleri/Finlandiya, B. No: 63235/00,  19/04/2007).

Davacı, FETÖ/PDY terör örgütü ile irtibat ve iltisakı bulunduğu gerekçesiyle kamu görevinden çıkarılmış olup, davacı hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan başlatılan ceza yargılaması neticesinde verilen beraat kararı, dava dosyasındaki, Terörle Mücadele Şube Müdürlüğü tarafından ifadesine başvurulan E.A.'nın 19/07/2017 tarihli şüpheli ifade tutanağı ve davacının 25/05/2018 tarihinde Bornova İlçe Jandarma Komutanlığı'nda müdafi huzurunda alınan şüpheli ifade tutanağı, UYAP kayıtlarındaki ve UYAP Örgütlü Suçlar Bilgi Bankası'ndaki bilgi ve belgeler davacının alınan örgütle bağlantısı yönünden incelendiğinde; Terörle Mücadele Şube Müdürlüğü tarafından ifadesine başvurulan E.A.'nın 19/07/2017 tarihli şüpheli ifade tutanağında, "...2009 yılı sonlarında Ben Geyve Meslek Lisesi 4. Sınıfta iken okuldan sınıf arkadaşım olan ... bir gün bana 'ÜNİVERSİTEDE OKUYAN ABİLERİN EVİNE GİDİP geliyorum, SENDE GEL ASTSUBAY OLALIM' şeklinde beyanları sonrasında bu arkadaşım aracılığıyla Sakarya ili Geyve ilçesi ... sayılı adreste kalan o dönem Sakarya Üniversitesinde okuyan öğrenci olan ABİLER ile tanıştım. Yine ben ve ...gibi buraya Astsubay olmak için gelen yine liseden aynı sınıftan arkadaşım R.U. vardı.

-...: Aslen Sakarya-Geyvi'li, birlikte aynı Teknik Lisede okuduk, babasının ismi E'dir.. Kendisi de benim gibi bu abiler tarafından Astsubaylık için hazırlandı ancak benimle birlikte kazanamadı. Sözlü mülakatta elendi. Sonrasında iki yıllık dışarıda üniversite okudu ve (6) aylık eğitim sonrası Jandarma Astsubay oldu. 2015 yılında Astsubay olup halen görevdedir. Son görev yeri İzmir iken 2017 tayinlerinde Van'a atandı..." şeklinde beyanda bulunduğu, Sakarya Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü tarafından ifadesine başvurulan R.A.'nın ise, 31/10/2018 tarihli ifade tutanağında, "...Ben Geyve Meslek lisesi 3. Sınıfta okurken okulun çıkış saatine yakın elektrik bölümü hocası H.B. içeride bulunan öğrencilere bir abiniz geldi sizinle konuşacak diyerek içeri birisini davet etti. Bu şahsı ben daha sonra Cafer abi olarak tanıdım .Bu şahıs Geyvede ikamet eden Aslen İstanbul Maltepeli olduğunu bildiğim Sakarya Makine Mühendisliği bölümünde okuyan şahıstı. Bu şahıs önce kendisini tanıttı. Daha sonra size ders çalıştıralım diye teklifte bulundu. Aynı zamanda H.B. isimli hocamızda bize bu abilerinize gidin size ders çalıştırsın diye telkinde bulundu. Bizde E.Y., C.Ö. (bu arkadaşımız 2011 yılında vefat etti.) H.Ş., Y.H., M.Ö. ve ... isimli arkadaşlarımızla birlikte kendisini Cafer olarak tanıtan şahsın yönlendirdiği Geyve merkezde açık adresini bilmediğim üniversite öğrencilerinin kaldığı eve gittik. ... Biz ilk yıl bu evde hiç FETÖ sohbetine katılmadık. Lise son sınıfa geçince ben kültür dershanesine kayıt oldum. Okul açıldıktan 1-2 ay sonra tekrar ... abi bizi telefonla arayarak ne yapıyorsunuz görüşelim tatlı yiyelim diyerek bizleri Geyve'de Lezzet Börekcisinde toplayarak bize pasta yedirdi. Burada bizlere tekrar gelmeye başlayın sizi çalıştıralım diyerek kendi kaldığı eve bizi çağırdı. Bu evede yine aynı arkadaşlarım E.Y., C.Ö., M.Ö. ve Enes DÖNMEZ ile birlikte gitmeye başladık. ... Bu dönemde ... abi bize ders verirken Fethullah GÜLEN 'in kitaplarından vererek okumamızı istiyor en çok okuyana çeşitli hediyeler veriyordu. - Ayrıca evdede bize FETÖ sohbetlere vermeye başlamıştı. Üniversite sınavı biraz daha yaklaşınca ... abi bize Askeri okul sınavlarına girmemizi tavsiye etmeye başladı..." şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.

Ayrıca, davacının 25/05/2018 tarihinde Bornova İlçe Jandarma Komutanlığında müdafi huzurunda alınan şüpheli ifade tutanağında özetle; etkin pişmanlık hükümlerinden faydalanmak istediğini, 2010-2011 eğitim yılında lise eğitimini tamamladıktan sonra örgüt yapılanmasına ait dershanede eğitim gördüğünü, dershanede görevli öğretmen tarafından örgüt evlerinde ders çalıştıran "abilerin" bulunduğu ve isterse bunlarla tanıştırabileceğine yönelik teklif geldiğini ve bu teklifi kabul ederek gittiğini, bu evde ders anlatımları bittikten sonra FETÖ/PDY elebaşına ait kitapların okutulduğunu ve bu şahsın vaazlarının dinletildiğini, ilerleyen süreçte başka bir örgüt evine gidip gelmeye başladığını, bu evde de FETÖ/PDY elebaşına ait vaazların dinletildiğini ve sohbetlerin yapıldığını, bu sohbetlere 4-5 ay gibi bir süre katıldığını, dershanenin ara tatil döneminde yapıya ait öğrenci yurduna ders çalışma kampına götürüldüğünü, dershane eğitiminin bitimine yakın bir tarihte polis okulu sınavına girmeye hak kazandığını öğrenen dershane öğretmeninin yönlendirmesiyle yapıya ait bir yurtta kamp yaptığını, 2012 yılında yapılan sınavı kazanamadığını, 2014 yılı polislik sınavına hazırlanmak için de yurt kampına çağırdıklarını ancak kabul etmediğini, 2014 yılı Temmuz veya Ağustos ayından sonra FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile iltisaklı veya bağı olan hiçkimseyle görüşmediğini beyan ettiği görülmüştür.

Uyuşmazlıkta, davacı hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan yürütülen ceza yargılaması neticesinde beraatine karar verilmiş olmasının, davacının FETÖ/PDY ile iltisak ve irtibatının bulunup bulunmadığı yönünden idari yargı yerlerince inceleme yapılması gerekliliğini ortadan kaldırmadığı; bununla birlikte yukarıda da belirtildiği üzere FETÖ/PDY terör örgütü tarafından Türkiye Cumhuriyeti Devleti'ne karşı yapılan darbe teşebbüsü ve sonrasında yaşanan olağanüstü dönem ve koşullar gereğince alınan tedbirler ve olağanüstü halin sona ermesinden sonra yürürlüğe giren 375 sayılı KHK'nın geçici 35. maddesiyle uygulama alanı bulan kamu görevinden çıkarma yaptırımı kapsamında, kamu görevlilerinin Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’na, kanunlarına, kurumlarına, dolayısıyla Devlete sadakat yükümlülüklerine riayeti konusundaki denetimin, yaşanan söz konusu olağanüstü dönemin doğal bir sonucu olarak en hassas ve azami şekilde yapılması gerekliliği ile davacının icra ettiği askerlik görevinin ve ülkenin güvenliğinden sorumlu olan Jandarma Teşkilatının hassasiyeti, önem ve özelliği dikkate alındığında, davacının örgüt ile bağlantısının olduğuna, örgüte ait evlere gittiğine, bu evlerde FETÖ/PDY elebaşına ait vaazların dinlettirildiğine ve örgütün sohbet adı verilen toplantılarının gerçekleştirildiğine, "abiler" tarafından astsubaylık için hazırlandığına, C. "abi" tarafından askeri okul sınavına girmeleri yönünde tavsiyelerde bulunulduğuna ve diğer hususlara yönelik yukarıda yer verilen tanık ifadeleri ile örgüte müzahir dershaneden eğitim gördüğüne, eğitim gördüğü dershanede görevli öğretmen tarafından örgüt evlerine yönlendirildiğine, örgüte ait evlere gittiğine, bu evlerde FETÖ/PDY elebaşına ait vaazların dinlettirildiğine ve örgütün sohbet adı verilen toplantılarının gerçekleştirildiğine, dershanenin ara tatil döneminde yapıya ait öğrenci yurduna ders çalışma kampına götürüldüğüne, 2012 yılı polislik sınavına hazırlanmak için örgüte ait bir yurtta kamp yaptığına ve diğer hususlara yönelik kendi beyanının birlikte değerlendirilmesi sonucunda, davacının FETÖ/PDY terör örgütü ile irtibatı ve iltisakının varlığına kanaat getirilmesine yeterli düzeyde tespitin dosyada mevcut olduğu anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.
	Bu itibarla, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun kabulüyle Mahkeme kararın kaldırılarak dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
 
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
 	1. 2577 sayılı  Kanun’un  49. maddesine uygun bulunan davalı idarelerin temyiz istemlerinin kabulüne;

Bu itibarla, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun kabulüyle Mahkeme kararın kaldırılarak dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
 
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
 	1. 2577 sayılı  Kanun’un  49. maddesine uygun bulunan davalı idarelerin temyiz istemlerinin kabulüne; 
  2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile Mahkeme kararın kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda özetlenen gerekçeyle BOZULMASINA, 
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 14/02/2024 tarihinde, oybirliğiyle, kesin olarak karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/5231, Karar No: 2024/920, Tarih: 14.02.2024

"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas  No : 2023/5231
Karar No : 2024/920
DAVACILAR: 
1- … Endüstri İnş. Müh. Müş. San. Tic. Ltd. Şti.  	
2- …	  
VEKİLİ: Av. …
DAVALI: … Bakanlığı - ANKARA
VEKİLİ: Hukuk Müşaviri …
DAVANIN KONUSU: 4708 sayılı Kanun kapsamında kalan yapıların zemin ve temel raporları ile ruhsat eki projelerinin tamamının yapı denetimi kuruluşunun ilgili denetçileri tarafından ilgili mevzuat, standart ve şartnamelere göre kontrol edilerek, bu projelere uygunluk görüşünün verilmesi ve akabinde söz konusu projelerin ilgili idaresince de yapılacak kontrollerce uygun bulunması durumunda onaylanması gerektiği yönünde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yapı işleri Genel Müdürlüğü'nce tesis olunan … tarih ve … sayılı yazının dayanağı Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 57.maddesinin 12.,13. ve 14. fıkralarının iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
DAVACILARIIN İDDİALARI: 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun ile, yapıların denetim işi ilgili idarelerden alınarak yapı denetim şirketlerine verildiği, bu Kanun ile yapı denetim şirketlerinin kurulabilmesi için özel yetki ve şartların getirildiği, belli vasıflarda personel  istihdam edilmesinin öngörüldüğü, getirilen bu düzenlemelerin asıl gayesinin yapıların denetlenmesinde aktif ve faydalı rol alınması ve ilgili idarenin iş yükünün ve sorumluluğunun azaltılması olduğu, uygulamada yapı denetim kuruluşlarınca incelenip onaylanan ve akabinde belediyelere gönderilen projelerin çok kez gerekli gereksiz geri çevrildiği, belediyelerin, yapı denetim şirketlerinin misyonunu üstlendiği ve yapı denetim kuruluşlarının çalışmasının engellendiği, ilgili belediyelere, teknik yönden inceleme yetkisi tanınmamış olmasına rağmen bir müşavirlik kuruluşu gibi projelerin incelendiği, bu nedenle ruhsat alma sürelerinin gereğinden fazla uzadığı, bu gecikmenin ekonomik kayba sebep olduğu, ilgili idarelerin, yapı denetim şirketlerinin nitelikli personellerinin hazırladığı projelerin, mesleki yeterliliği henüz oluşmamış bir yıllık deneyimi olan idari personelce denetlenmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu, 3194 sayılı İmar Kanununa göre idareler tarafından ruhsat verilen işlerde (200 m2 den küçük) ancak idarelerin projeleri inceleme yetkisi olduğu, yapı denetim kapsamında kalan işlerde idareler tarafından proje denetimi yaparak kanunun ilgili kurumu olan yapı denetim firmalarına tanıdığı yetkiyi kurallara aykırı olarak devraldığı, uygulamaya hatalı yön vererek özel kanunla kurulmuş yapı denetim şirketlerinin çalışmasının idari engellere takılmasını önlemek için 4708 sayılı Kanuna aykırılık teşkil eden Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 57. maddesinin 12.,13. ve 14. fıkraların iptalinin gerektiği ileri sürülmüştür.

DAVALININ SAVUNMASI: 3194 sayılı Kanunun 22. ve 28. maddeleri uyarınca ruhsat eki projelerin, ilgili idarelerce, yapı denetim veya fenni mesullerce denetleneceğinin açık olduğu, ilgili Kanunun 22. maddesi ile idarelere açıkça ruhsat ve eklerini inceleme yetkisi verildiği, dolayısıyla ilgili idarelerce bu belgelerin incelenmesi gerekliliğinin dava konusu edilmesinin dayanaktan yoksun olduğu, yerleşmelerin fen kurallarına uygun teşekkülünden belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyelerin sorumlu olduğu, imar mevzuatı uyarınca yapı ruhsatına esas yapılarda ruhsat eki projelerin, 3194 sayılı İmar Kanununa ve ilgili yönetmeliklere, yürürlükteki imar planı kararlarına, ilke ve standartlara uygunluğu bakımından incelenmesi ve uygun bulunduğu takdirde onaylanması görev ve sorumluluğunun ruhsatı düzenleyecek idareye ait olduğu, yapının denetim sorumlularının sorumluluklarının ilgili idarenin denetim sorumluluğunu ortadan kaldırmadığının açık olduğu, bu doğrultuda Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 57. maddesinin 12. fıkrasının, 4708 sayılı Kanunun 2. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendine aykırı bir durum arz etmediği, aynı maddenin 13. ve 14. fıkralarının da 4708 sayılı Kanuna ve 3194 sayılı Kanunun 22. maddesine aykırı olmadığı, dava konusu düzenlemelerin söz konusu Kanun hükümleri ile uyumlu olduğu savunulmuştur.  
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Davanın süre aşımı yönünden reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI …'NUN DÜŞÜNCESİ: Dava, 4708 sayılı Kanun kapsamında kalan yapıların zemin ve temel raporları ile ruhsat eki projelerinin tamamının yapı denetimi kuruluşunun ilgili denetçileri tarafından ilgili mevzuat, standart ve şartnamelere göre kontrol edilerek, bu projelere uygunluk görüşünün verilmesi ve akabinde söz konusu projelerin ilgili idaresince de yapılacak kontrollerce uygun bulunması durumunda onaylanması gerektiği yönünde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yapı işleri Genel Müdürlüğü'nce tesis olunan … tarih ve … sayılı yazının  dayanağı Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 57. maddesinin 12., 13., ve 14.  fıkralarının iptali istemiyle açılmıştır.
Davalı idarenin usule yönelik itirazı yerinde görülmemiştir.

Davalı idarenin usule yönelik itirazı yerinde görülmemiştir.
4708 sayılı Yapı Denetim Hakkında Kanunun 2. maddesinde, bu Kanun kapsamına giren her türlü yapının Bakanlıktan aldığı izin belgesi ile çalışan ve münhasıran yapı denetimi ile uğraşan tüzel kişiliğe sahip yapı denetim kuruluşlarının denetimine tabi olduğu, yapı denetim hizmetinin yapı denetim kuruluşu ile yapı sahibi veya vekili arasında akdedilen hizmet sözleşmesi hükümlerine göre yürütüleceği kuralı getirilmiş, "Sorumluluklar ve yapılamayacak işler" başlığı altındaki  3. maddesinde: Kanunun uygulanmasında, yapı denetim kuruluşlarının imar mevzuatı uyarınca öngörülen fennî mesuliyeti ilgili idareye karşı üstleneceği,  öncelikle risk bazlı denetim yapan yapı denetim kuruluşlarının, denetçi mimar ve mühendisler, proje müellifleri, laboratuvar görevlileri ve yapı müteahhidi ile birlikte yapının ruhsat ve eklerine, fen, sanat ve sağlık kurallarına aykırı, eksik, hatalı ve kusurlu yapılmış olması nedeniyle ortaya çıkan yapı hasarından dolayı yapı sahibi ve ilgili idareye karşı, kusurları oranında sorumlu oldukları, 9. maddesinde;  yapı denetim kuruluşu ile denetçi mimar ve mühendislerin; eylem ve işlemlerinden 3194 sayılı İmar Kanununun fenni mesul için öngörülen hükümlerine tabi oldukları, 12. maddesinde; bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde 3194 sayılı İmar Kanunu ve ilgili mevzuat hükümlerinin  uygulanacağı  hükmüne yer verilmiştir.
3194 sayılı İmar Kanununa göre  Kanunun kapsamına giren bütün yapılar için (26 ncı maddede belirtilen istisna dışında) belediye veya valiliklerden  yapı ruhsatiyesi alınması mecburidir. Yasanın ilgili maddelerinde, yapı ruhsatiyesi almak için belediye, valilik bürolarına yapı sahipleri veya kanuni vekillerince dilekçe ile müracaat edileceği, ruhsat ve ekleri incelenerek eksik ve yanlış bulunmuyorsa müracaat tarihinden itibaren en geç otuz gün içinde yapı ruhsatiyesi verileceği, yapı tamamen bittiğinde   kullanılabilmesi için inşaat ruhsatını veren belediye, valilik  bürolarından izin alınmasının mecburi olduğu, mal sahibinin müracaatı üzerine, yapının ruhsat ve eklerine uygun olduğu ve kullanılmasında fen bakımından mahzur görülmediğinin tespiti gerektiği hükümleri öngörülmüştür. 
	Aynı Kanunda düzenlenen fenni mesuller yapının, tesisatı ve kullanılan  malzemeleri ile birlikte,  imar kanunu ve ilgili diğer mevzuata, uygulama imar planına, ruhsata, ruhsat eki etüt ve projelere, standartlara ve teknik şartnamelere uygun olarak inşa edilmesini kamu adına  denetlemekle görevli olup yapı sahibine ve idareye karşı sorumludurlar.  
	03.07.2017 günlü 30113 sayılı Resmi Gazete'de  yayımlanan Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 57. maddesinin davaya konu fıkraları ; 
"... (12) 29/6/2001 tarihli ve 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanuna tabi yapılarda, kuruluşun ilgili denetçi mimar ve mühendislerince incelenerek projelere uygun görüş vermiş olması zorunludur.

03.07.2017 günlü 30113 sayılı Resmi Gazete'de  yayımlanan Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin 57. maddesinin davaya konu fıkraları ; 
"... (12) 29/6/2001 tarihli ve 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanuna tabi yapılarda, kuruluşun ilgili denetçi mimar ve mühendislerince incelenerek projelere uygun görüş vermiş olması zorunludur.
13) Bu projeler ilgili (Değişik ibare:RG-6/2/2018-30324) idarelerin en az 1 yıl deneyimi haiz teknik personeli tarafından başvuru tarihinden itibaren en geç on beş gün içinde incelenir, eksik veya yanlış yok ise uygun görüldüğü yapı sahibine ve proje müellifine yazılı olarak ve elektronik ortamda bildirilir. İnceleme sonucunda eksik ve yanlış bulunmuyorsa müracaat tarihinden itibaren en geç otuz gün içinde yapı ruhsatı verilir. (Ek cümle:RG-27/12/2019-30991) Mevzuata uygun olarak hazırlanan ve ruhsat başvuru dilekçesi ekinde idareye sunulan yapı projelerinin onayı için ayrıca bir başvuru şartı aranmaz.
14) İnceleme sonucu eksik veya yanlışlık tespit edilmesi halinde, tüm eksiklik ve yanlışlıkların gerekçeleri ile birlikte yazılı ve elektronik ortamda açıkça belirtilmesi suretiyle projelerin tamamlatılmak üzere bu süre içinde ilgililerine iade edilmesi zorunludur. İstenilen tüm belgelerin idaresine eksiksiz sunulması halinde en geç on beş gün içinde ulusal adres veri tabanı üzerinden yapı ruhsatı düzenlenmesi zorunludur..." kurallarını içermektedir.