muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2019/1497, Karar No: 2024/2352, Tarih: 18.04.2024

-Davacı tarafından, planın geneline yönelik plan dili ve içeriğinin çevre düzeni planı niteliği taşımadığı, gösterimlerin uygulama ölçeğinde olduğu yönündeki iddiaları  planlama ilkeleri ve mevzuat kapsamında irdelendiğinde dava konusu planda genel olarak şematik bir dil kullanıldığı, korunacak alanlar ile sektörel açıdan stratejik öneme sahip alanlara yönelik genel arazi kararlarının üretildiği, plan notları ile alt ölçekli imar planlarına yön verecek koruma ve geliştirme strateji ve ilkelerinin belirlendiği görüldüğünden, planın bölge ve havza bazında mevzuata uygun olarak hazırlandığı anlaşılmıştır.
-Dava konusu planın nüfus öngörüsüne ilişkin bilirkişi kurulunca eleştirilerde bulunulmuş ise de, 1/100.000 ölçekli çevre düzeni planlarına karşı açılan davalarda nüfus tahminlerinin hatalı yapılmış olmasına ilişkin iddialar somut ve bilimsel gerekçelerle ortaya konulamadığından planın tümünü kusurlandırmamakta, ancak nüfus projeksiyonunun plana yansıyan olumsuz yönlerinin örneğin nüfusun hatalı ve yüksek belirlenmesi nedeniyle aşırı büyük belirlendiği iddia edilen kullanım kararları var ise somut olarak ortaya konularak (örneğin kentsel gelişme alanları) değerlendirilebilecek olduğundan sadece bu genel iddia ile planın hukuka aykırı olduğundan söz edilememektedir.
-Dava konusu planın plan notlarının 8.7.6 sayılı maddesinde, zeytinlik alanlarda  3573 Sayılı Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerinin Aşılattırılması Hakkında Kanun hükümlerinin geçerli olduğunun belirtildiği görülmüş olup anılan plan notu olmasa bile bu alanlarda anılan Kanun ve ilgili Yönetmelik hükümlerinin uygulanması zorunludur. Söz konusu alanlarda mevzuatın izin verdiği faaliyetlerin yapılabileceği açık olduğundan davacının zeytinlik sahaların zarar göreceğine ilişkin genel itirazlarında isabet görülmemiştir.
-Davacının  İzmir İli, Foça İlçesi, … Mahallesi, … ada, … sayılı parsele ilişkin itirazına gelince;
Bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere çevre düzeni planında belirlenen arazi kullanım kararları, niteliği itibariyle çevre kirliliğinin oluşmadan önce önlenebilmesi ve sağlıklı çevrenin oluşturulmasına yönelik hedef, ilke, strateji ve politikaları sağlayacak sürdürülebilir kalkınma ilkesi doğrultusunda gelişmenin ve korumanın yönünün belirlendiği bölgesel nitelikte genel arazi kullanım kararları olup, bu yönüyle söz  konusu plana dayanılarak yapılacak 1/5000 ve 1/1000 ölçekli planlarda öngörülen ve parsel bazında fiziki kullanım durumunu belirleyen arazi kullanım kararlarından farklılık arz etmektedir.
Davacı ise parsel bazında bir değişiklik talep etmektedir. Bu nedenle davacının talebi alt ölçekli planlama çalışmaları doğrultusunda  imar planlarında belirlenebilecek kararlar niteliğinde olduğundan dava konusu planın ölçeği gereği düzenlenemeyecek bir konudur.

Davacı ise parsel bazında bir değişiklik talep etmektedir. Bu nedenle davacının talebi alt ölçekli planlama çalışmaları doğrultusunda  imar planlarında belirlenebilecek kararlar niteliğinde olduğundan dava konusu planın ölçeği gereği düzenlenemeyecek bir konudur.
-Buna ilaveten davacının iddialarının fazlasıyla genel olduğu, planın hazırlanması sırasındaki yöntemsel eksikliklerin hangi plan kararlarına yansıdığı somut olarak belirtilerek iptali istenilmediğinden davacının bazı iddialarının planın eleştirisi olarak kabul edilebilecek iddialar olduğu ancak tüm iddialarının hukuka uygunluk denetimi yapılmasına elverişli olmadığı görülmüş olup, somut olarak aykırılıklar bulunduğunu ileri sürdüğü bir alansal yer seçimi kararı olmaksızın genel olarak tüm alanlara yönelik itirazın ve dava dilekçesindeki iddialarına örnek olarak gösterdiği alanların değerlendirilmesine imkan bulunmamaktadır.
Bu durumda dava konusu İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planına ilişkin olarak planlama ilkeleri ve esasları ile kamu yararına aykırılık bulunmadığından davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
 
DANIŞTAY SAVCISI …'IN DÜŞÜNCESİ : Dava; Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 10/10/2018 tarihli oluru ile onaylanan İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı Değişikliğinin  iptali istemiyle açılmıştır.
Davalı idarenin usule ilişkin itirazları yerinde görülmemiştir.

DANIŞTAY SAVCISI …'IN DÜŞÜNCESİ : Dava; Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 10/10/2018 tarihli oluru ile onaylanan İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı Değişikliğinin  iptali istemiyle açılmıştır.
Davalı idarenin usule ilişkin itirazları yerinde görülmemiştir.					
Dosyanın incelenmesinden; 14.08.2009 tarihinde onaylanan Manisa-Kütahya-İzmir Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planının iptali istemiyle açılan davada Danıştay Altıncı Dairesinin 26.12.2012 tarihli, E:2010/786, K:2012/8225 sayılı kararıyla planın tümünün iptaline karar verildiği,söz konusu karar üzerine İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planının … tarihli, … sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı oluru ile onaylandığı, anılan plana yönelik, askı sürecindeki itirazların değerlendirilmesi sonrasında 30.12.2014 tarihli, 21137 sayılı Bakanlık oluru ile İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planının yeniden onaylandığı bu plana yönelik askı süreci içerisindeki itirazların değerlendirilmesi sonrasında da İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planının (J-17, J-18, K-17, K-18, K-20, L- 16, L-17, L-18, L-19, L-20 sayılı paftaları ve plan hükümleri) 16.11.2015 tarihinde onaylandığı, söz konusu planın 27.01.2017 tarihinde L18 sayılı plan paftasında, 10.04.2018 tarihinde K18 sayılı plan paftası, L18 sayılı plan paftası ve bazı plan hükümlerinde değişiklik yapıldığı, L18 plan paftasına ilişkin yapılan bir diğer değişikliğin 25.07.2018 tarihinde onaylandığı ve son olarak İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı Değişikliğinin (J17, J18, J19, K16, K17, K18, K19, K20, K21, L16, L17, L18, L19, L20, L21, M18 sayılı plan paftaları)  1. No’lu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 102. maddesi uyarınca 10.10.2018 tarihinde  onaylanarak 23.10.2018-21.11.2018 tarihleri arasında askıya çıkarılması üzerine davacı Belediye tarafından anılan plan değişikliğinin ekolojik kararların bir arada düşünülmesine olanak veren ve   strateji ve politika oluşturan bir plan niteliğinde bulunmadığı, veri tabanını doğru yansıtmadığı, sağlıklı çevrenin oluşturulmasına yönelik, hedef, ilke ve strateji üretmediği, bir strateji planından daha çok, alt ölçekli planların konusuna girebilecek alanların plana yansıtıldığı bu nedenle anılan planın mevzuata uygun olmadığı ileri sürülerek iptali istemiyle  bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlığın çözümünün teknik bilgiyi gerektirmesi nedeniyle Danıştay Altıncı Dairesince 25/06/2020 tarih ve E:2019/1497sayılı karar gereğince yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunda;

Uyuşmazlığın çözümünün teknik bilgiyi gerektirmesi nedeniyle Danıştay Altıncı Dairesince 25/06/2020 tarih ve E:2019/1497sayılı karar gereğince yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunda;
-"Planda mekansal bütünlük kurulmuş ve ekonomik ve sosyal bütünleşme gösteren yerleşimler olarak İzmir ve Manisa illeri beraber planlanmıştır. Bu iki kent coğrafi öğeler, akarsular, vadiler açısından da idari sınırların ötesine geçen bir coğrafi bölgeyi içermektedir. Bu nedenlerle bu yerleşimlerin beraber planlanması ve bu doğrultuda planın kapsamı ve plan sınırlarında şehircilik ilkeleri ve planlama esasları açısından olumsuzluk saptanmamıştır.
-Dava konusu çevre düzeni planının amaç ve hedefleri incelendiğinde, mevzuattaki ve kuramsal tanımına uygun şekilde, gelişmelerin sürdürülebilir kılınması, ekolojik dengeyi bozacak olası etkilerin engellenmesi ve kültürel ve doğal değerlerin korunmasının amaçlandığı anlaşılmaktadır. Ancak, planın amaç ve hedefleri, koruma-kullanma dengesi, doğal ve tarihsel alanların korunması gibi ilkeleri içermekle birlikte, bu amaç ve hedefler doğrultusunda geliştirilen bütüncül bir mekansal yaklaşım net bir biçimde ortaya konmamıştır.
-Plan Açıklama Raporunda koruma alanlarına ve sektörel/kentsel gelişme alanlarına ilişkin kararlar yer almaktadır. Ancak, planlama alanı içindeki tüm bu stratejik kararların bütünün parçalarını nasıl oluşturduğuna yönelik bir kavramsal ele alış planın eksikliğidir. Bütünü birlikte kavramaya yönelik bu yaklaşımın eksikliği, planın mekansal stratejilerini algılamayı zorlaştırmaktadır. Bununla beraber, planın amaçları içinde koruma-kullanma dengesinin vurgulanması, sürdürülebilirlik, doğal ve kültürel alanların korunması gibi vurguların bulunması nedeniyle, planın çevre düzeni planı niteliği taşıdığı söylenebilir.
-Dava konusu planda kullanılan lejant içeriği, yani kullanılan gösterim ve notasyonlar, bu plan ölçeğinden beklenen şematik dile uymakla birlikte; söz konusu lejant içeriğinin bir araya getirilişi, çevre düzeni planının yaklaşımını ve kararlarını net biçimde mekana yansıtamamaktadır.
	-Nüfus hesaplamalarında kullanılan yöntemin bilinmesi, gereksinime yönelik yeni gelişme açılıp açılmadığını değerlendirmek için önemlidir. Dava konusu planda kullanılan nüfus projeksiyonlarının dayanağı olan bilimsel yöntemlerin açıklanmaması planın önemli bir eksikliği olup, planlama alanındaki doğal sit alanları, ekolojik açıdan hassas alanlar, orman alanları, sulak alanlar, tarım alanları, tarihi/kültürel varlıklar üzerinde tehdit oluşturmakta ve gereksinimden fazla alanın kentsel gelişmeye açılması gibi bir sorunu beraberinde getirmektedir.

-Aliağa bölgesinde termik santral geliştirilmesine olanak veren dava konusu plan kararı, çevre düzeni planlarının koruma-kullanma dengesini sağlaması ilkesine aykırı olup, şehircilik ilkeleri ve planlama esasları açısından sakıncalı bulunmuştur. 
-... ve ... arasında, orman alanları arasında kalan tarım arazisinde, doğal ve tarımsal alanların korunması ilkeleri çerçevesinde, tarımsal değeri olan bu alanın sanayi gelişimi olarak planlanması şehircilik ilkeleri ve planlama esaslarıyla bağdaşmamaktadır.
-... Mahallesinin batısında “Doğal sit alanı” statüsünde bulunan bölgedeki yeni liman kararı ile 2. Derece Arkeolojik Sit Alanı içeren mevcut liman bölgesindeki genişleme kararı, çevre düzeni planlarının koruma-kullanma dengesinin sağlanması, doğal ve tarihsel değerlerin korunması ilkesine aykırı olup, şehircilik ilkeleri ve planlama esasları açısından sakıncalı bulunmuştur. 
-Dava konusu planda, plan notlarında ve plan hükümlerinde de "Foça Sağlık Yaşam Üssü" ile ilgili herhangi bir karar, hüküm veya plan notu bulunmamaktadır. Aynı durum 1/25.000 ölçekli İzmir Büyükşehir Bütünü Çevre Düzeni Planı için de geçerlidir. Dolayısıyla Bilirkişi kurulumuzun Foça sağlık yaşam üssünün kurulacağı, … mevkii … ada … parsel ile ilgili bir değerlendirme yapması anlamlı değildir. Önerilen değişikliğin parsel bazında bir değişiklik olduğu göz önünde bulundurulduğunda Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği'nin genel planlama esaslarına ilişkin 7. maddesinin (d) bendinde yer alan "Mekânsal strateji planları, çevre düzeni planları ile nazım imar planları üzerinden ölçü alınarak uygulama yapılamaz." hükmü doğrultusunda bu tür bir değişikliğin 1/100.000 ölçekli çevre düzeni planının konusu olamayacağı ortaya çıkmaktadır."
tespit ve değerlendirmelerine yer verilmiştir.

Dosyada mevcut bilgi ve belgelerin bilirkişi raporu ile birlikte incelenip değerlendirilmesinden; dava konusu Planda mekansal bütünlük kurulduğu ve ekonomik ve sosyal bütünleşme gösteren yerleşimler olarak İzmir ve Manisa illerinin beraber planlanmasında ve bu doğrultuda planın kapsamı ve plan sınırlarında şehircilik ilkeleri ve planlama esasları açısından olumsuzluk saptanmamış ve planın amaçları içinde koruma-kullanma dengesinin vurgulanması, sürdürülebilirlik, doğal ve kültürel alanların korunması gibi vurguların bulunması nedeniyle, planın çevre düzeni planı niteliği taşıdığı söylenebilir ise de  dava konusu çevre düzeni planıyla, mevzuattaki ve kuramsal tanımına uygun şekilde, gelişmelerin sürdürülebilir kılınması, ekolojik dengeyi bozacak olası etkilerin engellenmesi ve kültürel ve doğal değerlerin korunmasının amaçlandığı ancak bu amaç ve hedefler doğrultusunda geliştirilen bütüncül bir mekansal yaklaşım net bir biçimde ortaya konmadığı; planda kullanılan lejant  içeriğinin bir araya getirilişinin, çevre düzeni planının yaklaşımını ve kararlarını net biçimde mekana yansıtamadığı;planda kullanılan nüfus projeksiyonlarının dayanağı olan bilimsel yöntemlerin açıklanmamasının planın önemli bir eksikliği olduğu ve bu durumun, planlama alanındaki doğal sit alanları, ekolojik açıdan hassas alanlar, orman alanları, sulak alanlar, tarım alanları, tarihi/kültürel varlıklar üzerinde tehdit oluşturmakta ve gereksinimden fazla alanın kentsel gelişmeye açılması gibi bir sorunu beraberinde getirdiği; “Orman alanları, ağaçlandırma alanları, yaban hayatı ve bitki örtüsünün korunması gibi özel amaçlarla koruma altına alınmış alanlar” ve “Doğal veya kültürel miras durumu” ölçütlerinin dikkate alınmadığı, söz konusu alanların yoğun orman dokusu içinde konumlandığı; Yönetmelikte yer seçimi ölçütleri içinde hidrolojik, jeolojik ölçütler ve deprem riskleri de değerlendirme ölçütleri olarak belirtilmiş olmasına karşın, dava konusu planın Plan Açıklama Raporunda söz konusu alanlara yönelik bu ölçütler açısından değerlendirme ve açıklamalar bulunmadığı; Cüruf depolama ve geri kazanım alanlarının batı tarafından Kentsel Sit Alanı notasyonu ile işaretlenen ... yerleşimi ile Tarihi Sit Alanı notasyonu ile işaretlenen bir bölge bulunduğu,. ..., ..

... yerleşimi ile Tarihi Sit Alanı notasyonu ile işaretlenen bir bölge bulunduğu,. ..., ... ve Ilıpınar yerleşimlerinin çevresinin tarım arazileri olduğunun  görüldüğü, söz konusu tesislerle bu doğal, tarımsal ve zeytinlik alanlarının kesintiye uğratılması ve doğal dokunun sürekliliğinin bozulmasının sürdürülebilirlik ilkesiyle bağdaşmadığı; Uluslararası ve ulusal statüler ile koruma altına alınmış olan, çok sayıda doğal, tarihi ve arkeolojik sit alanını barındıran böyle önemli bir bölgede söz konusu cüruf depolama ve geri kazanım alanlarının yer almasının, çevre düzeni planının sağlaması gereken koruma-kullanma dengesi ilkesi ile çelişen, ekolojik değerleri göz ardı eden bir planlama yaklaşımı olduğu; İzmir kent bütünü ve Aliağa bölgesi için bilimsel temelli ve ayrıntılı bir sanayi çalışması olmadan, önerilecek yeni sanayi türlerinin İzmir kenti üzerinde yaratacağı çevresel kirlilik tahminleri ve bunların giderilmesine yönelik ayrıntılı incelemeler yapılmadan üst ölçek çevre düzeni planlarının hazırlanmasının giderilmesi olanaksız sorunlara yok açacağı; Aliağa bölgesinde termik santral geliştirilmesine olanak veren dava konusu plan kararının, çevre düzeni planlarının koruma-kullanma dengesini sağlaması ilkesine aykırı olduğu; ... ve ... arasında, orman alanları arasında kalan tarım arazisinde, doğal ve tarımsal alanların korunması ilkeleri çerçevesinde, tarımsal değeri olan bu alanın sanayi gelişimi olarak planlanması ve … Mahallesinin batısında “Doğal sit alanı” statüsünde bulunan bölgedeki yeni liman kararı ile 2. Derece Arkeolojik Sit Alanı içeren mevcut liman bölgesindeki genişleme kararının, çevre düzeni planlarının koruma-kullanma dengesinin sağlanması, doğal ve tarihsel değerlerin korunması ilkesine aykırı olduğu anlaşıldığından dava konusu  Çevre Düzeni Planı Değişikliğinde kamu yararına, şehircilik ilkeleri ve planlama esaslarına uygunluk görülmemiştir.

Açıklanan  nedenlerle,Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 10/10/2018 tarihli oluru ile onaylanan İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı Değişikliğinin  iptali  gerektiği, düşünülmektedir. 
 
TÜRK MİLLETİ ADINA
	Karar veren Danıştay  Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
 	19/07/2007 tarihinde onaylanan Manisa-Kütahya-İzmir Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre düzeni Planının iptali istemiyle açılan davada Danıştay Altıncı Dairesinin 26/12/2012 tarihli, E:2010/786, K:2012/8225 sayılı kararıyla planın tümünün iptaline karar verilmiştir. Söz konusu karar üzerine İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı … tarih ve … sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı oluru ile onaylanmıştır. … tarih ve … sayılı Bakanlık oluru ile onaylanan İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı askı sürecindeki itirazların değerlendirilmesi sonrasında 30/12/2014 tarih ve 21137 sayılı Bakanlık oluru ile yeniden onaylanmıştır. Söz konusu plana yönelik askı süreci içerisindeki itirazların değerlendirilmesi sonrasında da İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı (J-17, J-18, K-17, K-18, K-20, L- 16, L-17, L-18, L-19, L-20 paftaları ve plan hükümleri) 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 7. maddesi uyarınca 16/11/2015 tarihinde onaylanmış, bu planda 27/01/2017 tarihinde L18 Plan Paftasında, 10/04/2018 tarihinde K18 Plan Paftası, L18 Plan Paftası ve bazı plan hükümlerinde değişiklik yapılmış, L18 Plan Paftasına ilişkin yapılan değişiklik 25/07/2018 tarihinde onaylanmış ve İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı Değişikliği (J17, J18, J19, K16, K17, K18, K19, K20, K21, L16, L17, L18, L19, L20, L21, M18 Plan Paftaları, Lejant Paftası, Plan Hükümleri, Plan Açıklama Raporu, Plan Değişikliği Gerekçe Raporu ve eki)  1. No’lu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 102. maddesi uyarınca 10/10/2018 tarihinde onaylanmıştır. 
Bakılan davada, 10/10/2018 tarihinde onaylanan İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı Değişikliğinin aşağıda ileri sürülen sebeplerle iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:

Bakılan davada, 10/10/2018 tarihinde onaylanan İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı Değişikliğinin aşağıda ileri sürülen sebeplerle iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT: 
	3194 sayılı İmar Kanununun 5. maddesinde; Nazım imar planı; "varsa bölge planlarının mekâna ilişkin genel ilkelerine ve varsa çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklüklerini, nüfus yoğunlukları ve eşiklerini, ulaşım sistemlerini göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, plan hükümleri ve raporuyla beraber bütün olan plandır."  Çevre düzeni planı ise; "varsa mekânsal strateji planlarının hedef ve stratejilerine uygun olarak yerleşim, gelişme alanları ve sektörlere ilişkin alt ölçek planlarını yönlendiren genel arazi kullanım kararları çerçevesinde ilke ve kriterleri belirleyen, bölge, havza veya il bütününde hazırlanan, plan hükümleri ve raporuyla bir bütün olan plandır." şeklinde tanımlanmış; aynı Kanun'un 8. maddesinde; planların hazırlanmasında ve yürürlüğe konulmasındaki esaslar sıralanmış; belirtilen esasların onaylanmış planlarda yapılacak değişiklikler için de geçerli olduğu kuralına yer verilmiştir.
2872 sayılı Çevre Kanununun 9. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, "Ülke fizikî mekânında, sürdürülebilir kalkınma ilkesi doğrultusunda, koruma-kullanma dengesi gözetilerek kentsel ve kırsal nüfusun barınma, çalışma, dinlenme, ulaşım gibi ihtiyaçların karşılanması sonucu oluşabilecek çevre kirliliğini önlemek amacıyla nazım ve uygulama imar plânlarına esas teşkil etmek üzere bölge ve havza bazında 1/50.000-1/100.000 ölçekli çevre düzeni plânları Bakanlıkça yapılır, yaptırılır ve onaylanır. Bölge ve havza bazında çevre düzeni plânlarının yapılmasına ilişkin usûl ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir." hükmüne yer verilmiştir.
10/7/2018 tarihli 30474 sayılı  Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 102.maddesinin 1.fıkrasının (a) bendinde, yerleşme, yapılaşma ve arazi kullanımına yön veren, her tür ve ölçekte fiziki planlara ve uygulamalara esas teşkil eden üst ölçekli mekânsal strateji planlarını ve çevre düzeni planlarını ilgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği yaparak hazırlamak, hazırlatmak, onaylamak ve uygulamanın bu stratejilere göre yürütülmesini sağlamak, (c) bendinde ise, havza ve bölge bazındaki çevre düzeni planları da dâhil her tür ve ölçekteki çevre düzeni planlarının ve imar planlarının yapılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek, havza veya bölge bazında çevre düzeni planlarını yapmak, yaptırmak, onaylamak ve bu planların uygulanmasını ve denetlenmesini sağlamak Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğünün görevleri arasında sayılmıştır.

Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca çıkarılan 14.06.2014 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliğinin 4.maddesinin 1.fıkrasının (c) bendinde, "Çevre düzeni planı: Varsa mekânsal strateji planlarının hedef ve strateji kararlarına uygun olarak orman, akarsu, göl ve tarım arazileri gibi temel coğrafi verilerin gösterildiği, kentsel ve kırsal yerleşim, gelişme alanları, sanayi, tarım, turizm, ulaşım, enerji gibi sektörlere ilişkin genel arazi kullanım kararlarını belirleyen, yerleşme ve sektörler arasında ilişkiler ile koruma-kullanma dengesini sağlayan 1/50.000 veya 1/100.000 ölçekteki haritalar üzerinde ölçeğine uygun gösterim kullanılarak bölge, havza veya il düzeyinde hazırlanabilen, plan notları ve raporuyla bir bütün olarak yapılan planı ifade eder." kuralı yer almaktadır.
Yönetmeliğin "Planlama alanı" başlıklı 18.maddesinde, "Çevre düzeni planı; coğrafi, sosyal, ekonomik, idari, mekânsal ve fonksiyonel nitelikleri açısından benzerlik gösteren bölge, havza veya en az bir il düzeyinde yapılır." kuralına, "Plan ilke ve esasları" başlıklı 19. maddesinin 1.fıkrasında ise, "Çevre düzeni planları hazırlanırken; a) Varsa mekânsal strateji planlarına uygunluğun sağlanması, b) Yeni gelişmeler ve bölgesel dinamiklerin dikkate alınması, c) İlgili kamu kurum ve kuruluşlarının mekânsal kararları etkileyecek nitelikteki bölge planı, strateji planı ve belgesi, sektörel yatırım kararlarının dikkate alınarak değerlendirilmesi, ç) Sürdürülebilir kalkınma amacına uygun olarak ekolojik ve ekonomik kararların bir arada değerlendirilmesi, d) Tarihi, kültürel yapı ile orman alanları, tarım arazileri, su kaynakları ve kıyı gibi doğal yapı ve peyzajın korunması ve geliştirilmesi, e) Doğal yapının, ekolojik dengenin ve ekosistemin sürekliliğinin korunması amacıyla arazi kullanım bütünlüğünün sağlanması, f) Ulaşım ağının arazi kullanım kararlarıyla birlikte ele alınması suretiyle imar planlarında güzergahı netleştirilecek yolların güzergah ve yönünün genel olarak belirlenmesi, g) Çevre sorunlarına neden olan kaynaklara yönelik önleyici strateji ve politikaların belirlenerek arazi kullanım kararlarının oluşturulması, ğ) İmar planlarına esas olacak şematik ve grafik dil kullanılarak arazi kullanım kararları ile koruma ve gelişmenin sağlanması, h) Afet tehlikelerine ilişkin mevcut raporlar ve jeolojik etütler dikkate alınarak afet risklerini azaltıcı önerilerin dikkate alınması esastır." kuralına yer verilmiştir.