muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2024/2831, Karar No: 2024/2420, Tarih: 05.06.2024

Dava açma ehliyeti, dava konusu edilecek işlem ile dava açacak kişi arasında belli ölçütler içinde menfaat ilişkisinin varlığını ifade eder. Her davada, idari işlem ile davacı arasında subjektif ehliyet koşulu olarak aranan menfaat ihlalinin kişisel, meşru ve güncel bir menfaat olması ölçütleri ekseninde yargı mercilerince değerlendirilerek takdir edilmesi, bununla birlikte, iptal davalarındaki subjektif ehliyet koşulunun, doğrudan doğruya hukuk devletinin yapılandırılmasına ve sürdürülmesine ilişkin bir sorun olması dolayısıyla, idari işlemlerin hukuka uygunluğunun iptal davası yoluyla denetlenmesini engellemeyecek bir biçimde anlaşılması gerekir.
Bu açıklamalar karşısında, dava açma ehliyetinin bulunup bulunmadığı saptanırken, iptal davasının genel amacının yanında dava konusu idari işlemin niteliğine bakılarak menfaat ilgisinin olaya özgü değerlendirilmesi gerekmektedir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinde belirtilen Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının görev ve yetkileri dikkate alındığında,  subjektif dava ehliyetinin bakılan dava açısından geniş yorumlanması suretiyle Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı ve hukukun sujesi olan avukatlık mesleğini icra eden davacının dava açmakta menfaatinin mevcut olduğu sonucuna varılmaktadır.
Açıklanan nedenlerle, yürütmenin durdurulması hakkında karar verilmesi gerekirken, davanın ehliyet yönünden reddi yolundaki çoğunluk kararına katılmıyorum.
Danıştay — Esas No: 2024/3021, Karar No: 2024/2421, Tarih: 05.06.2024

"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas     No : 2024/3021
Karar    No : 2024/2421                                                                                
DAVACI	: ... 
VEKİLİ	: Av....
DAVALI	:... / ...
İSTEMİN_ÖZETİ	:.22/05/2024 tarih ve 32553 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 21/05/2024 tarih ve 8510 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı eki Seferberlik ve Savaş Hali Yönetmeliği'nin iptali ve yürütmesinin durdurulması ile 2941 sayılı Seferberlik ve Savaş Hali Kanunu'nun 5. maddesinin 3. fıkrasında yer alan "Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikte belirtilecek esaslar dahilinde" ibaresi ile 10. maddesinin 1. fıkrasında yer alan "Cumhurbaşkanı genel veya kısmi seferberlik ilanına karar verir." ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğu iddiasıyla iptali için Anayasa Mahkemesi'ne itiraz başvurusunda bulunulmasına karar verilmesi istenilmektedir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ	:...
DÜŞÜNCESİ	:	2577 sayılı Kanunun 3. maddesine uygun bulunmayan dava dilekçesinin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca hazırlanan Tetkik Hakiminin raporu ve sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin dava dilekçesi öncelikle 2577 sayılı Kanun'un 14. maddesinin 3. fıkrasının (g) bendi uyarınca anılan Kanun'un 3. maddesine uygun olup olmadığı yönünden incelenerek gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinde, idari davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı; dilekçelerde, tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin, davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idari işlemin yazılı bildirim tarihinin gösterileceği, ayrıca dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örneklerinin dava dilekçesine ekleneceği, dilekçeler ile bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı hükmü yer almış; 14. maddesinde, dilekçelerin 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları hususu ilk inceleme konuları arasında sayılmış; 15. maddesinde de, dilekçelerin, 3. ve 5. maddelere uygun olmaması halinde otuz gün içinde uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanlıkları tamamlanmak üzere reddine karar verileceği kuralı getirilmiştir.
Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca iptali istenen idari işlemle sınırlı olarak mahkemelerce inceleme yapılması gerekmekte olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, her türlü tereddütten uzak, belirli ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur.

Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca iptali istenen idari işlemle sınırlı olarak mahkemelerce inceleme yapılması gerekmekte olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, her türlü tereddütten uzak, belirli ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur.
İptal davalarında iptali istenilen işlem ya da işlemlerin sayı, tarih, tebliğ tarihi belirtilmek ve menfaat bağı kurulmak suretiyle işlemin tamamının mı, yoksa belli kısımlarının mı iptalinin istenildiğinin hukuka aykırılık sebepleriyle birlikte açıkça gösterilmesi gerekmektedir. 
Birçok maddeden oluşan bir düzenleyici işlemin tümünün, yetki veya şekil yönünden hukuka aykırılık sebebiyle iptalinin istenebilmesi mümkün ise de, yargı yerince, dava konusu düzenlemeyi yapan idarenin yetkili bulunması ve işlemde şekil yönünden hukuka aykırılık görülmemesi halinde, tek tek maddelerin incelenmesine geçileceğinden, davacı tarafından incelenecek her maddeye veya düzenlemeye yönelik olarak menfaat ilgisinin ve hukuka aykırılık sebeplerinin gösterilmiş olması gerekmektedir. Bu nedenle bir düzenleyici işlemin tümüne yönelik yetki veya şekil yönünden hukuka aykırılık iddialarıyla birlikte düzenlemenin bir kısmının veya tamamının aynı anda dava konusu edilmesi halinde, yukarıda da açıklandığı üzere, dilekçede istemin açık, tereddüt yaratmayacak şekilde belirtilmiş olması, her bir madde veya kısım ile menfaat ilgisi kurulması ve hukuka aykırılık sebeplerinin ortaya konulması gerekmektedir. Başka bir ifadeyle, her durumda iptali istenilen maddelerin tereddüte yer bırakmayacak şekilde açıkça belirtilmesi ve maddelerin davacının menfaatini nasıl etkilediği konusu ortaya konulmalıdır.
İdarenin düzenleme yetkisini kullanırken düzenlemenin kapsaması gereken belirli, konu, kişi veya grupları kapsama almaması hususu "eksik düzenleme" olarak nitelendirilmektedir. Birden fazla maddeyi ihtiva eden düzenleyici işlemler aleyhine eksik düzenleme yapıldığı iddiasıyla açılacak olan iptal davalarında, iddia edilen eksik düzenlemenin düzenleyici işlemin hangi maddesine ya da kısmına yönelik olduğunun hukuka aykırılık sebepleriyle birlikte açıkça gösterilmesi ve bu madde ya da kısıma yönelik  iptal istemine de yer verilmesi gerekmektedir. Zira, eksik düzenleme içerdiği iddiasıyla düzenleyici işlemin ilgili maddesi/kısmı belirtilmeden ve bu madde/kısma yönelik iptal isteminde de bulunulmadan düzenleyici işlemin bütününe yönelik iptal isteminde bulunulması, düzenleyici işlemin hangi maddesinin/kısmının eksik düzenleme nedeniyle iptalinin istenildiği hususunda tereddüte yol açacacak ve taleple bağlılık ilkesinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir.

Dava dilekçesinin incelenmesinden, dilekçenin "talep konusu" kısmı ile "sonuç" kısımlarında, 22/05/2024 tarih ve 32553 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 21/05/2024 tarih ve 8510 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı eki Seferberlik ve Savaş Hali Yönetmeliği'nin iptali ve yürütmesinin durdurulması ile 2941 sayılı Seferberlik ve Savaş Hali Kanunu'nun 5. maddesinin 3. fıkrasında yer alan "Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikte belirtilecek esaslar dahilinde" ibaresi ile 10. maddesinin 1. fıkrasında yer alan "Cumhurbaşkanı genel veya kısmi seferberlik ilanına karar verir." ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğu iddiasıyla iptali için Anayasa Mahkemesi'ne itiraz başvurusunda bulunulması istemlerine yer verildiği; dilekçe içeriğinde, 2941 sayılı Seferberlik ve Savaş Hali Kanunu'nun 5. maddesinin 3. fıkrası ile 10. maddesinin 1. fıkrasına yönelik Anayasa'ya aykırılık iddialarına, dava konusu Yönetmeliğin yetki ve şekil unsurları yönünden hukuka aykırı olduğu iddiasına yer verildiği, bununla birlikte Yönetmelikte yer alan düzenlemeler bakımından idari işlemin diğer unsurları (sebep, konu, maksat) yönünden hukuka aykırılık iddialarına yer verilmediği, seferberlik ve savaş haline karar verilmesi sürecinde Milli Güvenlik Kurulunun bulunmamasının hukuka aykırı olduğunun belirtilmesine rağmen, eksik düzenleme iddiasının hangi maddeye ilişkin olduğunun belirtilmediği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, dava dilekçesinin 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun düzenlenmediği sonucuna varılmış olup, 22/05/2024 tarih ve 32553 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 21/05/2024 tarih ve 8510 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Seferberlik ve Savaş Hali Yönetmeliği'nin yetki veya şekil yönünden tamamının iptalinin istenilebileceği açık olmakla birlikte, bu istemin hukuki sebebi ile beraber belirtilmesinden sonra söz konusu Yönetmelikte yer verilen düzenlemelerin de iptali isteniyorsa işlemin diğer unsurları (sebep, konu, maksat) yönünden hangi kısımlarının dava konusu edildiğinin hukuka aykırılık sebepleriyle birlikte açıkça gösterilmesi, Milli Güvenlik Kurulu'nun karar alma sürecinde yer verilmemesi nedeniyle eksik düzenleme içerdiği iddiasıyla iptali istenilen maddelerin/kısımların da açıkça belirtilmesi ve bunlara yönelik iptal talebine yer verilmesi, iptali istenilen düzenlemelerin davacının menfaatini ne şekilde etkilediğinin iptali istenen her bir kısım yönünden ayrı ayrı açıklanması, istemin dava dilekçesinin konu, içerik ve sonuç kısımlarında uyumlu bir şekilde belirtilmesi suretiyle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olarak yenilenen, Danıştay Başkanlığı'na hitaben yazılmış açık ve anlaşılabilir bir dilekçeyle dava açılması gerekmektedir.
KARAR SONUCU	:
Açıklanan nedenlerle;

KARAR SONUCU	:
Açıklanan nedenlerle;
1) 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi uyarınca, bu kararın tebliğinden itibaren 30 (otuz) gün içinde, yukarıda belirtilen hususlar netleştirilmek suretiyle imzalı iki nüsha dilekçe ile dava açmakta serbest olmak üzere DAVA DİLEKÇESİNİN REDDİNE,
2) Aynı Kanun'un 15. maddesinin 5. fıkrasına göre dilekçenin reddi üzerine yeniden verilecek dilekçede de aynı yanlışlıkların yapılması halinde davanın reddedileceğinin davacıya duyurulmasına, 
3) Davanın yenilenmesi hâlinde yeniden harç alınmamasına, davanın yenilenmemesi durumunda yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına ve kullanılmayan ... TL yürütmenin durdurulması harcı ile posta gideri avansından artan miktarın istemi halinde davacıya iadesine, 05/06/2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2024/425, Karar No: 2024/2595, Tarih: 05.06.2024

"İçtihat Metni"
            T.C.
    D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas  No:2024/425
Karar No:2024/2595
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ...
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI)	: ... Müdürlüğü (MAPEG)     
                                                       .
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU	: .... İdare Mahkemesi'nin .. tarih ve E:... K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	:
	Dava konusu istem: Isparta ili dahilinde bulunan ER:... sayılı II-b grubu maden sahasının 13/06/2023 tarihinde yapılan ihalesi uhdesinde kalan davacı tarafından, süresi içerisinde yükümlülüklerini yerine getirmediğinden bahisle yeniden ihalelik saha durumuna getirilen ER:... sayılı II-b grubu maden sahasının aktif duruma getirilmesi ve erişimine açılması, ilgili mevzuat uyarınca arama iznine başvurmak üzere gerekli sürenin tarafına verilmesi, aksi takdirde yatırdığı tüm bedellerin tarafına iadesi istemiyle yapılan 30/08/2023 tarihli başvurunun reddine ilişkin... tarih ve E... sayılı MAPEG Maden Arama Dairesi Başkanlığı  işleminin iptali istenilmiştir.
	İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesi'nce verilen  kararda; dava dosyası ile Mahkemelerinin E:...sayılı dosyasının birlikte  incelenmesinden, Isparta ili sınırları dahilinde bulunan ER:... sayılı II. grup sahanın ihalesinin 13/06/2023 tarihinde yapıldığı, ihaleyi davacının kazandığı ve 19/06/2023 tarihinde 550.000,00-TL ihale bedelini yatırdığı, davacı tarafından 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 16. maddesinin yedinci fıkrasındaki düzenleme gereğince ihale bedelinin yatırıldığı 19/06/2023 tarihinden itibaren iki aylık süre içinde 3213 sayılı Kanun'da belirlenen yükümlülüklerin yerine getirilmediği tespit edildiğinden iki aylık sürenin sonu olan 21/08/2023 tarihinden itibaren sahanın yeniden ihalelik konuma gelerek sistem üzerinden davacının erişimine kapatıldığının davalı idareden sözlü olarak öğrenildiği belirtilerek, Isparta ili dahilinde bulunan ER:... sayılı II-b grubu maden sahasının işletme ruhsat taban bedeli ve ihale bedelinin iade edilmemesine ve sahanın yeniden ihalelik saha durumuna getirilmesine ilişkin 21/08/2023 tarihli davalı idare işleminin iptali istemiyle  04/09/2023 tarihinde açılan davada Mahkemelerinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, anılan işlemin iptaline karar verildiği, bu kararın davalı idarece temyiz edildiği ve henüz kesinleşmediği, davacı tarafından yeniden ihalelik saha durumuna getirilen ER:... sayılı II-b grubu maden sahasının aktif duruma getirilmesi ve erişimine açılması, ilgili mevzuat uyarınca arama iznine başvurmak üzere gerekli sürenin tarafına verilmesi, aksi takdirde yatırdığı tüm bedellerin tarafına iadesi istemiyle 30/08/2023 tarihinde davalı idareye başvuruda bulunulduğu ve anılan başvurunun MAPEG Maden Arama Dairesi Başkanlığı'nın... tarih ve E-...sayılı işlemiyle reddi üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle 12/09/2023 tarihinde bakılmakta olan davanın açıldığının  anlaşıldığı;

Bu itibarla, bakılmakta olan davanın Isparta ili dahilinde bulunan ER:... sayılı II-b grubu maden sahasının davacının süresi içerisinde yükümlülüklerini yerine getirmediğinden bahisle yeniden ihalelik saha durumuna getirilmesi üzerine, anılan maden sahasının aktif duruma getirilmesi ve erişimine açılması için anılan işleme yönelik yapılan 30/08/2023 tarihli itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle 12/09/2023 tarihinde açıldığı, 30/08/2023 tarihli itiraza konu edilen asıl işleme karşı ise 04/09/2023 tarihinde Mahkemelerinin E:... sayılı dosyasında dava açıldığı, dolayısıyla her iki davanın tarafları, konusu ve sebebinin aynı olduğu anlaşıldığından, işbu davanın esasının derdestlik nedeniyle incelenmesine hukuken olanak bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
	 Belirtilen gerekçelerle davanın derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, usul yönünden, .... İdare Mahkemesi kararında bağlantı nedeni ile dosyaların birleştirilmesine karar verilmiş iken yeni bir esasa kaydedilerek devam edilmesinde, aleyhe vekalet ücretine hükmedilmesinde ve derdestlik nedeniyle davanın incelenmeksizin reddine karar verilmesinde hukuki isabet bulunmadığı; esas yönünden ise, ihale ile alınan ... erişim nolu ruhsatın, arama ruhsatına dönmesi için iki aylık süre içinde harcının yatırılmadığından bahisle 21/08/2023 tarihinde MAPEG'in on-line ekranlarının taraflarına kapatıldığı, bunun bir idari işlem olduğu, bu işlemin davalı idarece yapılan birinci idari işlem olduğu, MAPEG ekranlarının kapatılmasının hukuka aykırı bulunduğu ve iptal kararı verildiği,  işbu davanın ise MAPEG'e yapılan yazılı başvurunun reddine dair olduğu,  yazılı başvuruda  MAPEG ekranlarının kapatılmasının ve ihale bedelinin iade edilmemesinin hukuka aykırı olduğu belirtilerek, ekranların açılmasının ve arama ruhsatı için süre verilerek arama ruhsatı için yapılacak ödemelerin alınmasını, bu mümkün olmadığı halde yatırılan ihale bedelinin iadesinin istenildiği, MAPEG tarafından bu talebin yazılı olarak hukuka aykırı gerekçe ile reddedildiği, yazılı başvurunun reddi işleminin ise davalı idarenin ikinci idari işlemi olduğu, ortada iki idari işlem bulunduğu, söz konusu işlemlerin aynı idari işlemler olduğu kabul edilerek dosyaların derdest sayılmasında hukuka uygunluk bulunmadığı  ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI     : Davalı idare tarafından, temyize konu kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
	Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
	USUL YÖNÜNDEN:

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI     : Davalı idare tarafından, temyize konu kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
	Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
	USUL YÖNÜNDEN:
	6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun dava şartlarını düzenleyen 114. maddesinin 1. fıkrasının (ı) bendinde, "Aynı davanın, daha önceden açılmış ve halen görülmekte olmaması" kuralına yer verilmek suretiyle "derdestlik" doğrudan dava açma şartları arasında sayılmış, aynı Kanun'un 115. maddesinde ise, mahkemenin dava şartı noksanlığını tespit etmesi halinde, davayı usulden reddedeceği kurala bağlanmıştır.
	2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda "derdestlik" müessesesi düzenlenmemiş ve Kanun'un 31. maddesinde Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun ilgili maddelerine atıfta bulunulmamış olmakla birlikte; tarafları, konusu ve sebebi aynı olan bir dava görülmekte iken, ikinci davanın esasının derdestlik nedeniyle incelenmemesi ve davanın usulden reddedilmesi gerektiğinin, usul hukukunun genel ilkelerinden biri olarak kabul edilmesi gerekmektedir.
	Derdestlik durumunun ortaya çıkması için, aynı davanın iki kere açılmış olması, birinci davanın görülmekte (derdest) olması, birinci dava ile ikinci davanın aynı dava olması şartları birlikte gerçekleşmelidir. Davaların aynı dava olarak kabul edilebilmesi de, davaların taraflarının, konularının, dava konusu işlemlerin hukuki sebeplerinin aynı olmasına bağlıdır.
	Derdestlik, yeni açılmış olan bir davanın daha önce aynı veya başka bir mahkemede açılmış ve görülmekte (derdest) olduğunun taraflarca  ileri sürülmesi ile ya da mahkemece re'sen yapılacak araştırma ile tespit  olunur.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
	Tarafları ve konusu aynı olan bir davanın, daha önce aynı veya başka bir mahkemede açıldığının ve görülmekte olduğunun saptanması halinde, usul hukukunun temel kavramlarından biri olan derdestlik müessesesinin ifade ettiği "ilk davanın aynısı olan diğer davaların açılmasında davacının hukuki yararı bulunmadığı" olgusundan hareketle, sonraki davaların derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerekmektedir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
	Tarafları ve konusu aynı olan bir davanın, daha önce aynı veya başka bir mahkemede açıldığının ve görülmekte olduğunun saptanması halinde, usul hukukunun temel kavramlarından biri olan derdestlik müessesesinin ifade ettiği "ilk davanın aynısı olan diğer davaların açılmasında davacının hukuki yararı bulunmadığı" olgusundan hareketle, sonraki davaların derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerekmektedir.
Temyize konu Mahkeme kararında, Isparta ili dahilinde bulunan ER:... sayılı II-b grubu maden sahasının davacının süresi içerisinde yükümlülüklerini yerine getirmediğinden bahisle yeniden ihalelik saha durumuna getirilmesi üzerine, maden sahasının aktif duruma getirilmesi ve erişimine açılması için anılan işleme karşı yapılan 30/08/2023 tarihli itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle 12/09/2023 tarihinde açıldığı, 30/08/2023 tarihli itiraza konu edilen asıl işleme karşı ise 04/09/2023 tarihinde Mahkemelerinin E:... sayılı dosyasında dava açıldığı, dolayısıyla her iki davanın tarafları, konusu ve sebebinin aynı olduğu anlaşıldığından, işbu davanın esasının derdestlik nedeniyle incelenmesine hukuken olanak bulunmadığı sonucuna varılarak davanın derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.

Ne var ki, derdestlik durumunun ortaya çıkması için, aynı davanın birden fazla açılmış olması ve birinci davanın görülmekte olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi, davaların aynı dava olarak kabul edilebilmesi için de davaların taraflarının, konularının, dava konusu işlemlerin aynı olması gerekmekte olup temyize konu kararda Mahkemece E:...sayılı dava ile işbu davanın tarafları, konusu ve sebebinin aynı olduğu gerekçesi ile davanın derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddine karar verilmişse de dosyaların incelenmesinden davaların  Isparta ili dahilinde bulunan ER:... sayılı II-b grubu (mermer) maden sahası ihalesine ilişkin olup tarafları aynı olmakla birlikte E:... sayılı davanın 13/06/2023 tarihinde yapılan ihale uhdesinde kalan davacı tarafından, 3213 sayılı Kanun'un 16. maddesinin yedinci fıkrasındaki düzenleme gereğince, ihale bedelinin yatırıldığı 19/06/2023 tarihinden itibaren iki ay içinde, Kanun'da belirlenen yükümlülükleri yerine getirmediğinden bahisle iki aylık sürenin sonu olan 21/08/2023 tarihinden itibaren sahanın sistem üzerinden davacının erişimine kapatılmasına, işletme ruhsat taban bedeli ve ihale bedelinin iade edilmemesine ve sahanın yeniden ihalelik saha durumuna getirilmesine ilişkin 21/08/2023 tarihli işlemin iptali istemiyle ... tarihinde; E:... sayılı işbu temyize konu davanın ise davacı tarafından, E:... sayılı davaya konu 21/08/2023 tarihli işlem ile yeniden ihalelik saha durumuna getirilen mezkur maden sahasının aktif duruma getirilmesi ve erişimine açılması, ilgili mevzuat uyarınca arama iznine başvurmak üzere gerekli sürenin tarafına verilmesi, aksi takdirde yatırdığı tüm bedellerin tarafına iadesi istemiyle yapılan 30/08/2023 tarihli başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve E-...sayılı işlemin iptali istemiyle açıldığı, kaldı ki E:... sayılı davanın aslında 12/09/2023 tarihinde ... İdare Mahkemesi'nin E:... sayı esasına kaydedildiği, anılan Mahkemenin talebi üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı bağlantı kararı ile mezkur dava ile .... İdare Mahkemesi'nin E:... sayılı dosyası arasında bağlantı bulunduğuna karar verilmesi üzerine davanın .... İdare Mahkemesi'nin E:... sayılı esasına kaydedildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde Mahkemece derdestlik kararına esas alınan iki davanın konularının farklı idari işlemler olduğu, dolayısıyla işbu davanın da esasının incelenerek karara bağlanması gerektiği açıktır. 
Bu itibarla, derdestlik nedeniyle davanın incelenmeksizin reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
	Açıklanan nedenlerle;
	1. Davacının temyiz isteminin kabulüne;
	2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca  ... İdare Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K... sayılı kararının BOZULMASINA,
	3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,

Bu itibarla, derdestlik nedeniyle davanın incelenmeksizin reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
	Açıklanan nedenlerle;
	1. Davacının temyiz isteminin kabulüne;
	2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca  ... İdare Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K... sayılı kararının BOZULMASINA,
	3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
	4. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 05/06/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.