muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2023/2469, Karar No: 2024/3031, Tarih: 16.05.2024

Uyuşmazlıkta, dava konusu taşınmazı da kapsayan alana ilişkin olarak, Osmangazi Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararıyla onaylanarak Bursa Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararıyla uygun bulunan Santral Garaj Mahallesi ve Yakın Çevresi Uygulama İmar Planı kapsamında kalan …, …, …, …, … adalara ilişkin 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı Değişikliği ile bu işlemin dayanağını oluşturan Bursa Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla onaylanan Osmangazi İlçesi, Santral Garaj Mahallesi, Osmangazi Meydanı 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı Değişikliği ve Bursa Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla onaylanan 1/25000 ölçekli Nazım İmar Planı Değişikliğinin yürütülmesinin  … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… sayılı kararıyla durdurulduğu,  aynı Mahkemenin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla da anılan plan değişikliklerinin iptaline karar verildiği; yine dava konusu taşınmazı da kapsayan alanın ''kısmen cami, kısmen meydan alanı'' olarak düzenlenmesini içeren Osmangazi Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla kabul edilerek, Bursa Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla onaylanan uygulama imar planı değişikliğinin yürütmesinin ise … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… sayılı kararıyla  durdurulduğu, aynı Mahkemenin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla da anılan plan değişikliğinin iptaline karar verildiği;  dava konusu işlemin ise, 27/10/2022 tarihinde tesis edilerek 28/10/2022 tarih ve 31997 sayılı Resmi Gazetede yayımlandığı; dolayısıyla iptali istenilen acele kamulaştırma kararının tesis edildiği tarihte dava konusu taşınmazın "kısmen cami, kısmen meydan alanı'' olarak düzenlenmesine ilişkin nazım ve uygulama imar planlarının hukuk aleminde mevcut olmadığı; bununla birlikte, idare tarafından, Kamulaştırma Kanununda öngörülen şekilde, usulüne uygun olarak alınmış bir kamu yararı kararının da bulunmadığı anlaşılmaktadır.  
Bu durumda;  27/10/2022 tarihli iptali istenilen acele kamulaştırma kararından önce, Mahkemece yürütmesinin durdurulmasına karar verilen dava konusu taşınmazın bulunduğu alana ilişkin nazım ve uygulama imar planı değişiklikleri, iptali istenilen acele kamulaştırma kararının dayanağı olamayacağından, tesis edildiği tarihte hukuki dayanağı olmayan dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır. 
 
KARAR SONUCU:
  Açıklanan nedenlerle;
1. Dava konusu 28/10/2022 tarih ve 31997 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 27/10/2022 tarih ve 6314 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının  İPTALİNE,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam …-TL yargılama giderinin davalı idarelerden alınarak davacılara verilmesine,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca …-TL vekâlet ücretinin davalı idarelerden alınarak davacılara verilmesine,
4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacılara iadesine,

2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam …-TL yargılama giderinin davalı idarelerden alınarak davacılara verilmesine,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca …-TL vekâlet ücretinin davalı idarelerden alınarak davacılara verilmesine,
4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacılara iadesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 20/A-2-(g) maddesi uyarınca, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 16/05/2024 tarihinde oybirliğiyle  karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2024/69, Karar No: 2024/1110, Tarih: 16.05.2024

"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2024/69
Karar No : 2024/1110  
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: …  
VEKİLİ	: Av. …
KARŞI TARAF (DAVALILAR): 1- …
2- … Başkanlığı
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU:  Danıştay Onüçüncü Dairesinin 25/09/2023 tarih ve E:2023/2407, K:2023/3721 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ       :
Dava konusu istem: Ekli listesinde yer alan taşınmazların ve hisselerin özelleştirme kapsam ve programına alınmasına ilişkin 19/05/2022 tarih ve 31840 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı kararının, Ankara ili, Çankaya ilçesi, Çayyolu-1 Mahallesi, 63603 ada, 3 parsel sayılı taşınmaza ilişkin kısmı ile söz konusu taşınmazın özelleştirme kapsamından çıkarılması talebiyle yapılan 14/09/2022 tarihli başvurunun reddine ilişkin 17/10/2022 tarih ve 38785 sayılı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı işleminin iptali istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Onüçüncü Dairesinin 25/09/2023 tarih ve E:2023/2407, K:2023/3721 sayılı kararıyla;
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 11. maddesi, 15. maddesinin birinci fıkrası, 20/A maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi, ikinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri, 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun'un 3. maddesinin 2. fıkrası, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 85. ve Geçici 8. maddeleri hükümlerine yer verilerek,
19/05/2022 tarih ve 31840 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı kararı ile, mülkiyeti Maliye Hazinesi, Elektrik Üretim AŞ (EÜAŞ) ve Türkiye Elektrik İletim AŞ (TEİAŞ) adına kayıtlı olan ve ekli listede yer alan taşınmazların ve hisselerin; özelleştirme kapsam ve programına alınmasına, taşınmazların satış, kiralama, gelir ortaklığı modeli ve işin gereğine uygun sair hukuki tasarruflar, mülkiyetin gayri ayni hakların tesisi veya işletme hakkının verilmesi yöntemlerinden biri ya da birkaçının birlikte uygulanarak özelleştirilmesine ve özelleştirme işlemlerinin 31/12/2025 tarihine kadar tamamlanmasına 4046 sayılı Kanun'un 3. ve Geçici 29. maddeleri ile 703 sayılı KHK'nın Geçici 8. maddesi uyarınca karar verildiği,
18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı kararının, 4046 sayılı Kanun uyarınca Özelleştirme Yüksek Kurulu kararı mahiyetinde tesis edildiği, davacı tarafından 14/09/2022 tarihinde Cumhurbaşkanlığı'na yapılan başvuruda ise taşınmazın özelleştirme kapsamından çıkarılmasının talep edildiği, bu bakımdan söz konusu başvurunun 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi kapsamında yapılan bir başvuru niteliğinde olduğu, anılan başvurunun reddine dair işlem ile 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı kararının iptali isteminden kaynaklanan uyuşmazlığın, 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca ivedi yargılama usulü kapsamında yer aldığı ve davacı  tarafından 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi kapsamında yapılan başvurunun dava açma süresini durdurmayacağı,

Bu durumda, davacı tarafından dava konusu taşınmazın 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı kararıyla özelleştirme kapsam ve programına alındığının öğrenilmesi üzerine, taşınmazın özelleştirme kapsamından çıkarılması talebiyle 14/09/2022 tarihinde Cumhurbaşkanlığı'na başvuruda bulunulmuş olması nedeniyle davacının itiraz konusu taşınmazın özelleştirme kapsam ve programına alınmasına ilişkin Cumhurbaşkanı kararından en geç bu tarihte haberdar olduğu, bu bakımdan 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinde belirtilen 30 günlük dava açma süresinin 14/09/2022 tarihinden itibaren işlemeye başlayacağı dikkate alındığında, 14/09/2022 tarihini izleyen günden itibaren 30 gün içinde dava açılması gerekirken, bu süre geçirildikten sonra dilekçe ret kararı öncesi ilk olarak 14/12/2022 tarihinde açılan işbu davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenemeyeceği sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir. 	
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, diğer avukatının uyuşmazlığın hatalı nitelendirilmesine sebebiyet verdiği, ilk avukatının vekillik görevinden istifa ettiği, temyize konu kararın bozulması gerektiği  ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idareler tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve hukuka uygun olan Daire kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
19/05/2022 tarih ve 31840 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı kararı ile, "Mülkiyeti Maliye Hazinesi, Elektrik Üretim A.Ş. (EÜAŞ) ve Türkiye Elektrik İletim A.Ş. (TEİAŞ) adına kayıtlı olan ve ekli listede yer alan taşınmazların ve hisselerin;	1) Özelleştirme kapsam ve programına alınmasına, 2) Satış, kiralama, gelir ortaklığı modeli ve işin gereğine uygun sair hukuki tasarruflar, mülkiyetin gayri ayni hakların tesisi veya işletme hakkının verilmesi yöntemlerinden biri ya da birkaçının birlikte uygulanarak özelleştirilmesine, 3) Özelleştirme işlemlerinin 31/12/2025 tarihine kadar tamamlanmasına" karar verilmiştir.
Anılan Cumhurbaşkanı kararının eki olan listede, ülke genelinde on yedi farklı ilde bulunan 243 adet taşınmaza yer verilmiştir.	
Davacı tarafından 14/09/2022 tarihinde Cumhurbaşkanlığı'na yapılan başvuru ile taşınmaz için Yapı Kayıt Belgesi alındığı ve söz konusu belgeye istinaden taşınmazı satın alma hakkı bulunduğundan bahisle 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı kararı ile özelleştirilmesine karar verilen taşınmazın özelleştirme kapsam ve programından çıkarılması talebinde bulunulmuş, söz konusu başvuru 17/10/2022 tarih ve 38785 sayılı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı işlemi ile reddedilmiştir.

Davacı tarafından 14/09/2022 tarihinde Cumhurbaşkanlığı'na yapılan başvuru ile taşınmaz için Yapı Kayıt Belgesi alındığı ve söz konusu belgeye istinaden taşınmazı satın alma hakkı bulunduğundan bahisle 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı kararı ile özelleştirilmesine karar verilen taşınmazın özelleştirme kapsam ve programından çıkarılması talebinde bulunulmuş, söz konusu başvuru 17/10/2022 tarih ve 38785 sayılı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı işlemi ile reddedilmiştir.
Aktarılan süreç sonrasında, davacı tarafından 14/12/2022 tarihinde kayıtlara alınan dilekçe ile ilk olarak 17/10/2022 tarih ve 38785 sayılı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı işleminin iptali istemiyle Danıştay Altıncı Dairesinin E:2022/9020 sayılı dosyasına kayıtlı dava açılmış, anılan dosyada verilen 26/01/2023 tarih ve E:2022/9020, K:2023/1218 sayılı karar ile, "...  iptali istenen işlemin sadece Özelleştirme İdaresi Başkanlığı'nın 17/10/2022 tarih ve 38785 sayılı işlemi mi olduğu yoksa, 19/05/2022 tarihli ve 31840 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 5591 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı'na ekli listenin 19. sırasında özelleştirilmesine karar verilen söz konusu taşınmaz yönünden anılan Cumhurbaşkanı Kararı'nın da iptalinin istenilip istenilmediği konusunda tereddüt hasıl olmuştur..." gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesine uygun bulunmayan dava dilekçesinin reddine karar verilmiştir.
Bunun üzerine davacı tarafından, ekli listesinde yer alan taşınmazların ve hisselerin özelleştirme kapsam ve programına alınmasına ilişkin 19/05/2022 tarih ve 31840 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı kararının, Ankara ili, Çankaya ilçesi, Çayyolu-1 Mahallesi, 63603 ada, 3 parsel sayılı taşınmaza ilişkin kısmı ile söz konusu taşınmazın özelleştirme kapsamından çıkarılması talebiyle yapılan 14/09/2022 tarihli başvurunun reddine ilişkin 17/10/2022 tarih ve 38785 sayılı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı işleminin  iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 40. maddesinin ikinci fıkrasında, Devletin, işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorunda olduğu; 125. maddesinin üçüncü fıkrasında ise, idari işlemlere karşı açılacak davalarda sürenin, yazılı bildirim tarihinden itibaren başlayacağı hükmüne yer verilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT :
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 40. maddesinin ikinci fıkrasında, Devletin, işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorunda olduğu; 125. maddesinin üçüncü fıkrasında ise, idari işlemlere karşı açılacak davalarda sürenin, yazılı bildirim tarihinden itibaren başlayacağı hükmüne yer verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun  7. maddesinde, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen  hallerde  Danıştayda  ve  idare mahkemelerinde altmış gün olduğu, bu sürenin, idari uyuşmazlıklarda yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden itibaren başlayacağı, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava açma süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı;  8. maddesinde, bu Kanun'da yazılı sürelerin, tebliğ, yayın veya ilan tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlayacağı, tatil günlerinin sürelere dahil olduğu, sürenin son gününün tatil gününe rastlaması durumunda, sürenin tatil gününü izleyen çalışma gününün bitimine kadar uzayacağı, bu Kanun'da yazılı sürelerin bitmesinin çalışmaya ara verme zamanına rastlaması durumunda, bu sürelerin, ara vermenin sona erdiği günü izleyen tarihten itibaren yedi gün uzamış sayılacağı kurala bağlanmıştır.
Yine aynı Kanun'un "İvedi yargılama usulü" başlıklı 20/A maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde; Özelleştirme Yüksek Kurulu kararlarının ivedi yargılama usulüne tabi olduğu; ikinci fıkrasının (a) bendinde, ivedi yargılama usulünde dava açma süresinin otuz gün olduğu; aynı fıkranın (b) bendinde ise, ivedi yargılama usulünde bu Kanun'un 11. maddesi hükümlerinin uygulanmayacağı düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdari işlemlerin nitelikleri gereği kanunlarda genel dava açma süreleri dışında ayrı dava açma sürelerinin öngörülmüş olması halinde, idare tarafından idari işlemlerin nitelikleri ve tabi oldukları dava açma süreleri gösterilmedikçe özel dava açma sürelerinin işletilmesine olanak bulunmamaktadır.
Davacıların, kendilerine bir bildirim yapılmadığı sürece 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinde öngörülen ve özel bir yargılama niteliği taşıyan ivedi yargılama usulünü ve bu usule tâbi işlerde geçerli olan dava açma süresini bilmeleri mümkün değildir.
Dolayısıyla, ivedi yargılama usulüne tâbi olan bir işlemi öğrendiklerinde kaç gün içinde hangi merciye başvurulacağını ya da doğrudan dava açılıp açılamayacağını bilmeleri beklenemez.
Bu doğrultuda, Anayasa’nın 40. maddesi hükmü uyarınca, özel dava açma süresine tabi olmasına rağmen, bu hususun idari işlemde açıklanmaması halinde, dava konusu idari işlemin tebliği tarihinden itibaren, özel dava açma süresinin değil, altmış günlük genel dava açma süresinin uygulanması gerekmektedir.

Dolayısıyla, ivedi yargılama usulüne tâbi olan bir işlemi öğrendiklerinde kaç gün içinde hangi merciye başvurulacağını ya da doğrudan dava açılıp açılamayacağını bilmeleri beklenemez.
Bu doğrultuda, Anayasa’nın 40. maddesi hükmü uyarınca, özel dava açma süresine tabi olmasına rağmen, bu hususun idari işlemde açıklanmaması halinde, dava konusu idari işlemin tebliği tarihinden itibaren, özel dava açma süresinin değil, altmış günlük genel dava açma süresinin uygulanması gerekmektedir.
Uyuşmazlık bu çerçevede ele alındığında, ekli listesinde yer alan taşınmazların ve hisselerin özelleştirme kapsam ve programına alınmasına ilişkin 19/05/2022 tarih ve 31840 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinde öngörülen ivedi yargılama usulü kapsamına girmekte olup, her ne kadar söz konusu maddede, otuz günlük özel dava açma süresi öngörülmüş ise de;  Anayasa'nın 40. maddesi gereğince, kanunlarda özel başvuru yolu ve dava açma süresi öngörüldüğü hallerde bunun ilgililere açıkça ve ayrıca bildirilmesi gerektiği kuşkusuzdur.
Uyuşmazlıkta, dava konusu 18/05/2022 tarih ve 5591 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, 19/05/2022 tarih ve 31840 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanıp, davacıya ayrıca bir bildirim yapılmadığından ve dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden aksi bir kabule varılamadığından, davaya konu kararın en geç idareye başvuru tarihi olan 14/09/2022 tarihinde öğrenildiği ve dava açma süresinin bu tarih dikkate alınarak belirlenmesi gerektiği sonucuna varılmaktadır.
Bununla birlikte, bakılan davada dava açma süresi değerlendirilirken, özel dava açma süresinin değil, altmış günlük genel dava açma süresinin gözetilmesinin yanı sıra, ivedi yargılama usulüne tabi olan uyuşmazlıkta 2577 sayılı Kanun'un 11. madde hükmünün uygulanamayacağının da dikkate alınması gerekmektedir.
Dosyada bulunan bilgi ve belgelerin incelenmesinden;  ivedi yargılama usulüne tabi olan uyuşmazlıkta 2577 sayılı Kanun'un 11. madde hükmünün uygulanma olanağı bulunmadığından, dava konusu Cumhurbaşkanı Kararına karşı yapılan itiraz tarihi olan 14/09/2022 tarihini izleyen altmış gün içinde ve en son 14/11/2022 (Pazartesi) tarihinde davanın açılması gerekirken, 14/12/2022 tarihinde açılan davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenme olanağı bulunmamaktadır. 
Bu durumda, davanın süre aşımı nedeniyle reddi yolundaki Daire kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2.Davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin Danıştay Onüçüncü Dairesinin temyize konu 25/09/2023 tarih ve E:2023/2407, K:2023/3721 sayılı kararının, yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Kesin olarak, 16/05/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2024/2372, Karar No: 2024/3092, Tarih: 16.05.2024

"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 ALTINCI DAİRE  
Esas     No : 2024/2372
Karar	No : 2024/3092             
DAVACI	: ...
	DAVALI	: 1- …
		2- … Müdürlüğü - …
DAVANIN KONUSU 	: "154 kV Gülpınar RES TM-Çan Havza TM Enerji İletim Hattı Projesi" kapsamında ekli harita ile listede güzergahı ve bulunduğu yer ile ada ve parsel numaraları gösterilen taşınmazlarda direk yerlerinin mülkiyet şeklinde, iletken salınım gabarisinin ise irtifak hakkı kurulmak suretiyle Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. Genel Müdürlüğü tarafından, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 27. maddesi uyarınca acele kamulaştırılmasına ilişkin 24/09/2020 tarih ve 31254 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 23/09/2020 tarih ve 2962 sayılı Cumhurbaşkanlığı kararının,  Çanakkale İli, Bayramiç İlçesi, ... Mahallesi, Kavak Mevkii, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz yönünden iptalinin istenildiği belirtilmiştir.
DAVACININ İDDİALARI : 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 27. maddesinde düzenlenen acele kamulaştırmanın şartlarının somut olayda gerçekleşmediği, acelelik halinin bulunmadığı ve mülkiyet hakkının ihlal edildiği ileri sürülmüştür. 
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakimi ...'ın açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 14. maddesi gereğince incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY: 
	Dava konusu 23/09/2020 tarih ve 2962 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile,  "154 kV Gülpınar RES TM-Çan Havza TM Enerji İletim Hattı Projesi" kapsamında ekli harita ile listede güzergahı ve bulunduğu yer ile ada ve parsel numaraları gösterilen taşınmazlarda direk yerlerinin mülkiyet şeklinde, iletken salınım gabarisinin ise irtifak hakkı kurulmak suretiyle Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. Genel Müdürlüğü tarafından, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 27. maddesi uyarınca acele kamulaştırılmasına karar verilmiştir.
Bakılan dava, dava konusu acele kamulaştırma kararının davacıya ait taşınmaz yönünden iptali istemiyle açılmıştır.
Uyuşmazlığa konu taşınmaza acele el konulması amacıyla ...Asliye Hukuk Mahkemesinin E:... esasına kayden açılan değişik iş sayılı dosyanın, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden incelenmesinden; … Asliye Hukuk Mahkemesinin ... tarih ve E:... D. İş, K:...D.İş sayılı kararının  09/04/2023 tarihinde davacının vekiline elektronik tebligat yoluyla tebliğ edildiği, anılan kararda ise dava konusu acele kamulaştırma kararının tarih ve sayısına yer verildiği görülmüştür.
İLGİLİ MEVZUAT:
Anayasanın 40. maddesinin ikinci fıkrasında, devletin işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorunda olduğu hükme bağlanmış; 125. maddesinin üçüncü fıkrasında ise, 40. maddedeki düzenlemeyle uyumlu olarak idari işlemlere karşı açılacak davalarda sürenin yazılı bildirim tarihinden itibaren başlayacağı düzenlemesine yer verilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT:
Anayasanın 40. maddesinin ikinci fıkrasında, devletin işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorunda olduğu hükme bağlanmış; 125. maddesinin üçüncü fıkrasında ise, 40. maddedeki düzenlemeyle uyumlu olarak idari işlemlere karşı açılacak davalarda sürenin yazılı bildirim tarihinden itibaren başlayacağı düzenlemesine yer verilmiştir. 
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Dava Açma Süresi" başlıklı 7. maddesinde dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış gün olduğu; ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı; ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açılabileceği hükmüne yer verilmiş, aynı Kanunun "İvedi yargılama usulü" başlıklı 20/A maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, acele kamulaştırma işlemlerinden doğan uyuşmazlıklarda ivedi yargılama usulünün uygulanacağı; 2. fıkrasının (a) bendinde, ivedi yargılama usulünde dava açma süresinin otuz gün olduğu  düzenlenmiştir.
Anılan Kanunun 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun,14. maddesinde; dava dilekçelerinin süre aşımı yönünden inceleneceği ve 15/1-b maddesinde ise; bu hususta Kanuna aykırılık görülmesi halinde davanın reddine karar verileceği düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdari işlemlerin nitelikleri gereği özel yasalarında genel dava açma süreleri dışında ayrı dava açma sürelerinin öngörülmüş olması halinde, idare tarafından idari işlemlerin nitelikleri ve tabi oldukları dava açma süreleri gösterilmedikçe özel dava açma sürelerinin işletilmesine olanak bulunmadığından, Anayasa’nın 40. maddesi hükmü uyarınca, özel dava açma süresine tabi olmasına rağmen bu hususun idari işlemde açıklanmaması halinde, dava konusu idari işlemin tebliği tarihinden itibaren özel dava açma süresinin değil, altmış günlük genel dava açma süresinin uygulanması gerekmektedir.
Acele kamulaştırmaya ilişkin Cumhurbaşkanlığı kararlarının Resmi Gazete'de yayımlanması ilgililere tebliğ hükmünde olmadığından acele kamulaştırmaya ilişkin işlemlerin Anayasada yer alan bir temel hak ve özgürlük olan mülkiyet hakkını kısıtlayıcı nitelikte bireysel işlem olması karşısında otuz gün içinde dava açılacak idarenin gösterilmesi suretiyle ilgiliye tebliğ edilmesi, Anayasada güvence altına alınmış olan hak arama özgürlüğünün de gereğidir.  
Bu çerçevede, muhatapları açısından subjektif ve kişisel nitelikte olan acele kamulaştırma kararlarının, usulüne uygun yazılı bildirimi üzerine otuz gün içinde veya öğrenme üzerine altmış günlük genel dava açma süresi içinde dava konusu edilebileceği açıktır.
Uyuşmazlıkta; dava konusu Cumhurbaşkanlığı kararı davacıya tebliğ edilmediğinden, bu işleme karşı öğrenme tarihinden itibaren 60 günlük dava açma süresi içerisinde dava açılabileceğinin kabulü gerekmektedir.