muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2023/4928, Karar No: 2024/180, Tarih: 15.02.2024

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...  İdari Dava Dairesince; davacı hakkında ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... tarih ve ... soruşturma, ... karar nolu kararıyla "Kullanmak için Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Satın Almak, Kabul Etmek Bulundurmak ve Kullanmak" suçundan 26/03/2019  tarihinden itibaren beş (5) yıl kamu davasının açılmasının ertelenmesine" karar verildiği ve erteleme süresi zarfında kendisine yüklenen yükümlülüklere uygun davranmadığı veya yasakları ihlal ettiği takdirde kendisi bakımından ortaya çıkabilecek sonuçlar konusunda uyarıldığı, erteleme süresi zarfında şüpheli hakkında asgari bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbiri uygulanması öngörüldüğü, davacının davasının açılmasının ertelendiği süre için davacı hakkında "Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek veya bulundurmak ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanmak" fiili nedeniyle devam eden bir soruşturma bulunduğundan, davacının silahsız  özel güvenlik belgesinin 5188 sayılı Kanun'un 10. maddesinin (d) bendinin 3. alt bendi gereğince geri alınması işleminde hukuka ve dayanılan düzenlemeye aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, İstanbul 6. İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI	: Davacı tarafından; hakkında devam eden bir soruşturma ya da kovuşturma bulunmadığı ve detaylı bir araştırma yapılmadığı, güvenlik soruşturmasının hukuka uygun şekilde yapılmadığı, işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir. 
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI	: Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ	: ...
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE	:
	MADDİ OLAY :

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI	: Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ	: ...
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE	:
	MADDİ OLAY : 
	Davacıya İstanbul Valiliğince ... numaralı silahlı özel güvenlik görevlisi kimlik kartının ve çalışma izninin verildiği, davacı tarafından, silahlı özel güvenlik görevlisi kimlik kartının ve çalışma izninin yenilenmesi talebinde bulunulduğu, müracaatın değerlendirilmesi esnasında yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda; davacı hakkında ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... tarih ve ... soruşturma, ... karar nolu dosyasında "Kullanmak için Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde Satın Almak, Kabul Etmek Bulundurmak ve Kullanmak" suçundan 26/03/2019 tarihinden itibaren beş (5) yıl kamu davasının açılmasının ertelenmesine" karar verildiğinden bahisle 5188 sayılı Kanun'un 10. maddesinin (d) bendi ile "çalışma izni" başlıklı 11. maddesi hükümleri uyarınca, davacı adına İstanbul Valiliğince düzenlenen ... numaralı özel güvenlik görevlisi kimlik kartının ve çalışma izninin İstanbul Valiliği İl Emniyet Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile iptal edilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmıştır. 
 
	İLGİLİ MEVZUAT:

İLGİLİ MEVZUAT:
	26/06/2004 tarih ve 25504 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un "Özel güvenlik komisyonu" başlıklı 4. maddesinde, Özel güvenlik komisyonunun, Kanunda belirtilen özel güvenlikle ilgili kararları almak üzere valinin görevlendireceği bir vali yardımcısının başkanlığında, il emniyet müdürlüğü, il jandarma komutanlığı, ticaret odası başkanlığı, sanayi odası başkanlığı temsilcisinden oluşacağı, sanayi odasının bulunmadığı illerde komisyona ticaret ve sanayi odası başkanlığının temsilcisinin katılacağı, özel güvenlik izni verilmesi ya da bu uygulamanın kaldırılması için başvuran kişi ya da kuruluşun temsilcisinin ilgili komisyon toplantısına üye olarak katılacağı kuralına yer verilmiş; anılan Kanun'un 10. maddesinde, özel güvenlik görevlilerinde aranacak şartlar sayılmış; "Çalışma izni" başlıklı 11. maddesinde, özel güvenlik görevlisi olarak istihdam edilecekler ile özel güvenlik şirketlerinde, alarm izleme merkezlerinde ve özel güvenlik eğitimi verecek kurumlarda kurucu ve/veya yönetici olarak çalışacaklar hakkında valilikçe güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılacağı, soruşturma sonucu olumlu olanlara, bu Kanunun 14. maddesinde belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla bitirmiş olmak şartıyla, valilikçe çalışma izni verileceği; "Kimlik" başlıklı 12. maddesinde, özel güvenlik görevlilerine valilikçe kimlik kartı verileceği düzenlenmiş olup; 07/10/2004 tarih ve 25606 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik'in "Özel Güvenlik Görevlisi Çalışma İzni" başlıklı 17. maddesinde, özel güvenlik görevlilerinde ve yöneticilerde aranan şartlardan herhangi birisinin kaybedildiğinin tespiti halinde kimlik kartının ve çalışma izninin Bakanlıkça/valiliklerce iptal edileceği kuralına yer verilmiştir.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
	Mevzuat düzenlemeleri bir bütün halinde değerlendirildiğinde, özel güvenlik kimlik kartı ve özel güvenlik çalışma izni başvurularının vali yardımcısı başkanlığında toplanan ve birden çok katılımcının bulunduğu bir komisyonca değerlendirilmesi akabinde valilik makamının ya da onun yetkilendirdiği bir makamca sonuçlandırılmasının öngörüldüğü, özel güvenlik çalışma izni işlemlerinde komisyon kararı olmaksızın valilik makamınca ya da onun yetkilendirdiği bir makamca tek başına işlem tesis edilebileceği yönünde bir düzenleme öngörülmediği, başka bir ifadeyle işleme ilişkin yetkinin komisyon ile valilik makamı ya da onun görevlendirdiği makam tarafından birlikte değerlendirme yapılarak kullanılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden; dava konusu işlemin İl Emniyet Müdür Yardımcısı/2. Sınıf Emniyet Müdürünün tensipleri ve Vali adına Vali Yardımcısının Olur'u ile tesis edilmiş olduğu görülmekte olup, özel güvenlik kimlik kartının ve özel güvenlik çalışma izninin yenilenmesi talebiyle yapılan başvuru üzerine tesis edilecek işlemin öncelikle bir komisyon kararına dayanması akabinde yetkili makama olur için sunulması gerektiğinden, komisyon kararı olmaksızın işlem tesis edilemeyeceği dolayısıyla dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı açıktır.
Bununla birlikte Dairemizin bozma kararı üzerine verilecek kararın, davacıya doğrudan özel güvenlik görevlisi kimlik kartı ve çalışma izni verilmesi sonucunu doğurmayacağı, davacının talebinin yetkili makam tarafından değerlendirilerek yeniden bir işlem tesis edileceği, iş bu kararın yukarıda açıklanan gerekçesinin tabii bir sonucudur.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ...  İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin KABULÜNE,
2. Dava konusu işlemin iptaline ilişkin ...  İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü, mahkeme kararının kaldırılması ve davanın reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ...  İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan ... TL yürütmenin durdurulması harcının davacıya iadesine,
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 15/02/2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/6042, Karar No: 2024/171, Tarih: 15.02.2024

"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas     No : 2023/6042
Karar	No : 2024/171      
DAVACI	: …	  
VEKİLİ	: Av. …
DAVALI	: … Bakanlığı / ANKARA
DAVANIN_ÖZETİ	:	07/01/2023 tarih ve 32066 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Özel Hastaneler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 1. maddesi ile değiştirilen 27/03/2002 tarih ve 24708 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Özel Hastaneler Yönetmeliği'nin ek 5. maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinin ve 2. maddesi ile aynı Yönetmeliğe eklenen geçici 20. maddenin iptali ve yürütülmesinin durdurulması istenilmektedir. 
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ	: …
DÜŞÜNCESİ	:	Davanın süre aşımı nedeniyle reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, 2577 sayılı Kanun'un 14. maddesi uyarınca Tetkik Hakiminin raporu ve sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin öncelikle dava dosyası 2577 sayılı Kanun'un 15. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi yönünden incelenerek gereği görüşüldü:  
Dava, 07/01/2023 tarih ve 32066 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Özel Hastaneler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 1. maddesi ile değiştirilen 27/03/2002 tarih ve 24708 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Özel Hastaneler Yönetmeliği'nin ek 5. maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinin ve 2. maddesi ile aynı Yönetmeliğe eklenen geçici 20. maddenin iptali istemiyle açılmıştır.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinin birinci fıkrasında, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hâllerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gün olduğu;  anılan maddenin dördüncü fıkrasında, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabileceği, düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olmasının bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmayacağı; 8. maddesinin birinci fıkrasında, sürelerin tebliğ, yayın veya ilan tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlayacağı; 14. maddesinin üçüncü fıkrasının (e) bendinde, dava dilekçelerinin ilk inceleme esnasında süre aşımı yönünden inceleneceği; 15. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ise, yasal süresi içerisinde açılmayan davaların reddine karar verileceği hükme bağlanmıştır. 
Anılan hükümlerin incelenmesinden, bir düzenleyici işleme karşı ilan tarihinden itibaren altmış gün içinde dava açılabileceği gibi, söz konusu düzenleyici işleme dayanılarak tesis edilen bir uygulama işleminin varlığı hâlinde, işlemin tebliğinden itibaren altmış gün içinde birel veya düzenleyici işleme yahut her ikisine birden dava açılabileceği anlaşılmaktadır.

Anılan hükümlerin incelenmesinden, bir düzenleyici işleme karşı ilan tarihinden itibaren altmış gün içinde dava açılabileceği gibi, söz konusu düzenleyici işleme dayanılarak tesis edilen bir uygulama işleminin varlığı hâlinde, işlemin tebliğinden itibaren altmış gün içinde birel veya düzenleyici işleme yahut her ikisine birden dava açılabileceği anlaşılmaktadır. 
Dava dosyanın incelenmesinden, 07/01/2023 tarihinde yayımlanan dava konusu düzenleyici işlemde yer alan hükümlerin iptali istemiyle 16/11/2023 tarihinde açılan davanın süresinde olup olmadığının tespit edilebilmesi amacıyla Dairemizin 18/12/2023 tarihli ara kararıyla dava konusu düzenleyici işleme dayanılarak tesis edilmiş uygulama işlemi bulunup bulunmadığının davacıdan sorulmasına, bulunması halinde bu uygulama işleminin hangi tarihte tebliğ edildiğini gösterir belgelerin, tebliğ edilmemişse uygulama işlemininin öğrenilmesine ilişkin belgenin asıllarının veya onaylı örneklerinin gönderilmesinin istenilmesine karar verildiği; anılan ara kararına verilen cevapta, işbu dava ile konusu aynı olan ve 15/02/2023 tarihinde ikame edilen başka bir davada Danıştay Onuncu Dairesinin 02/03/2023 tarih ve  E:2023/833, K:2023/932  sayılı kararı ile davacının kamuda çalışması sebebiyle menfaatinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın ehliyet yönünden reddine karar verildiği; söz konusu kararın Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 25/09/2023 tarih ve E:2023/2021, K:2023/1720 sayılı kararı ile onandığı, bu arada davacının 15/09/2023 tarihinde kamudaki görevinden istifa ettiği, ehliyet yönünden ret kararı verilen davanın açılması ile altmış günlük dava açma süresinin durduğu, bu davada verilen onama kararının tebliğ edildiği tarih olan 14/11/2023 tarihinde dava açma süresinin yeniden işlemeye başladığı, dolayısıyla davanın süresinde açıldığının belirtildiği, bunun haricinde ara kararına cevap dilekçesinde ve dava dilekçesi ile ekinde dava açma süresini başlatacak nitelikte bir uygulama işleminden bahsedilmediği, dilekçede söz edilen durumun, dava açma süresini canlandıracak bir uygulama işlemi olarak kabulüne olanak bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, dava konusu 07/01/2023 tarih ve 32066 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Özel Hastaneler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin yayım tarihi olan 07/01/2023 tarihinden ya da anılan düzenlemeye dayanılarak tesis edilmiş bir uygulama işleminden itibaren altmış gün içerisinde dava açılması gerekirken, sürenin bitiminden çok sonra 16/11/2023 tarihinde açılan davanın süresinde olmadığı sonucuna varılmaktadır.
KARAR SONUCU	:
Açıklanan nedenlerle, 
1- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca süre aşımı nedeniyle DAVANIN REDDİNE,
2- Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 
3- Kullanılmayan … TL yürütmeyi durdurma harcının ve artan posta ücretinin ise kararın kesinleşmesinden sonra istemi hâlinde davacıya iadesine,

KARAR SONUCU	:
Açıklanan nedenlerle, 
1- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca süre aşımı nedeniyle DAVANIN REDDİNE,
2- Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 
3- Kullanılmayan … TL yürütmeyi durdurma harcının ve artan posta ücretinin ise kararın kesinleşmesinden sonra istemi hâlinde davacıya iadesine,
4- Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 15/02/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/4129, Karar No: 2024/187, Tarih: 15.02.2024

"İçtihat Metni"
       T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE     
Esas     No : 2023/4129
Karar	No : 2024/187
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ...	  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI)	: ... Genel Müdürlüğü / ...
VEKİLİ	: Av. ...
 
İSTEMİN_KONUSU	: .... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem: Davacı tarafından, davalı idare ve işi ihale ettiği yüklenici şirket tarafından 2008 yılında başlatılan Hakkari - Çukurca Karayolu'nun yapım çalışmaları esnasında Hakkari ili, Çukurca ilçesi, ... köyünde  bulunan taşınmazlara su taşıyan kadim su arkının bozulduğu, geçen süreye rağmen tahribatın giderilmediği ve taşınmazların sulanamadığından bahisle, 2012-2013 yılları içinde ürün bedellerinden mahrum kalması ve ağaçların kuruması sonucu uğradığı iddia edilen zarara karşılık 1.000,00 TL (miktar artırımıyla  97.375,64 TL) maddi tazminatın 31/12/2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir. 
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin  ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla;  Danıştay Onuncu Dairesi'nin 27/04/2021 tarih ve E:2016/2022, K:2021/1987 sayılı bozma kararı üzerine yeniden yapılan yargılama sonucunda, her ne kadar mahallinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda; davalı Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen yol yapım çalışmaları kapsamında davaya konu taşınmazların bulunduğu  bölgedeki  kadim 
sulama kanalında  tahribata neden olunduğu, işin  tekniğine uygun olarak yapılmaması nedeniyle idarenin hizmet kusurunun bulunduğu görülmekte ise de; söz konusu bilirkişi raporundaki tespitler dikkate alındığında dava konusu taşınmazlarda yer alan ağaçlarda kuruma olmadığı, ürün zararının ise 2009 yılı ile sınırlı olduğu, davacının  dava dilekçesinde belirtilen 2012-2013 yılları içinde ürün bedellerinden mahrum kalmadığı, bu sebeple davacının bir zararından söz edilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. 
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI	:  Davacı  tarafından,  Mahkeme kararına esas alınan bilirkişi raporunun açıklığa kavuşturulmayan hususlar ihtiva ettiği, Danıştay'ın bozma kararı gerekçesine aykırı olarak Çukurca İlçe Tarım Müdürlüğü verileri dikkate alınmadan hesaplama yapıldığı, Mahkemece yapılan keşiflerde elde edilen verilere rağmen davalı idarenin beyanlarının gerçek kabul edildiği, uzayda uydu vasıtası ile çekilmiş görüntü ile yerdeki tüm ayrıntıları tam olarak ortaya koymanın olanaklı olmadığı, kaldı ki söz konusu görüntülerin yerdeki durum için delil olma özelliğinin bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI	: Davalı idare tarafından,davacının herhangi bir zararının bulunmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. 
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ	: ... 
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI	: Davalı idare tarafından,davacının herhangi bir zararının bulunmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. 
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ	: ... 
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra,  2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin 2. fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE	:
	MADDİ OLAY : 
	Dosyanın incelenmesinden; davacı tarafından, Hakkâri ili, Çukurca ilçesi, ... köyünde yer alan ve üzerinde meyve ağaçları bulunan taşınmazlara su taşıyan kadim su arkının 2008 yılında başlatılan Hakkari-Çukurca Karayolu yapımı nedeniyle bozulması neticesinde taşınmazlarında bulunan ağaçların bir kısmının tümden, bir kısmının ise kısmen kuruduğu ve bu ağaçlardan ürün alamadığı belirtilerek   uğradığı zararın ödenmesi istemiyle Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü'ne yaptığı başvurunun reddedilmesi  üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.   
 
	İLGİLİ MEVZUAT:
	Anayasanın 125. maddesinde, idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolunun açık olduğu belirtildikten sonra, son fıkrasında, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu hükme bağlanmış; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesi, 1. fıkrası, (b) bendinde ise, idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlar tarafından açılan tam yargı davaları, idari dava türleri arasında sayılmıştır.
İdare, kural olarak, yürüttüğü kamu hizmetiyle nedensellik bağı kurulabilen zararları tazminle yükümlü olup; idari eylem ve/veya işlemlerden doğan zararlar, idare hukuku kuralları çerçevesinde, hizmet kusuru veya kusursuz sorumluluk ilkeleri gereği tazmin edilmektedir.
İdarenin yürütmekle görevli olduğu bir hizmetin kuruluşunda, düzenlenişinde veya işleyişindeki nesnel nitelikli bozukluk, aksaklık veya boşluk olarak tanımlanabilen hizmet kusuru; hizmetin kötü işlemesi, geç işlemesi veya hiç işlememesi hallerinde gerçekleşmekte ve idarenin tazmin yükümlülüğünün doğmasına yol açmaktadır. Bu bağlamda hizmet kusuru, özel hukuktaki anlamından uzaklaşarak nesnelleşen, anonim bir niteliğe sahip, bağımsız karekteri olan bir kusurdur. Hizmet kusurundan dolayı sorumluluk, idarenin sorumluluğunun doğrudan ve asli nedenini oluşturmaktadır.
Kamu hizmetlerinin yerine getirilmesi sırasında bu hizmetten doğan nedenlerle kişilerin uğradığı zararların hizmetin sahibi idarece karşılanması esas olmakla birlikte, tazminata hükmedilirken, olayın meydana geliş şekline göre zarara uğrayan kişilerin de kusurlu olup olmadığının, dolayısıyla olayda müterafik kusur bulunup bulunmadığının da ortaya konulması gerekmektedir. 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

Kamu hizmetlerinin yerine getirilmesi sırasında bu hizmetten doğan nedenlerle kişilerin uğradığı zararların hizmetin sahibi idarece karşılanması esas olmakla birlikte, tazminata hükmedilirken, olayın meydana geliş şekline göre zarara uğrayan kişilerin de kusurlu olup olmadığının, dolayısıyla olayda müterafik kusur bulunup bulunmadığının da ortaya konulması gerekmektedir. 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
Davalı idare ve işi ihale ettiği yüklenici şirket tarafından 2008 yılında başlatılan yol yapım çalışmaları esnasında, Hakkâri ili, Çukurca ilçesi, … köyü, … Mezrası'nda bulunan taşınmazlara su taşıyan kadim su arkının bozulması ve geçen süreye rağmen tahribatın giderilmemesi nedeniyle, davacının uğradığı zararın, hizmet kusuru ilkesi  uyarınca ve  bilirkişi raporları ile belirlenen %50 kusur oranında davalı idarece tazmin edilmesi gerektiği açıktır.
	Söz konusu  yol yapım çalışmaları esnasında Hakkari ili, Çukurca ilçesi, Gündeş köyünde  bulunan taşınmazlara su taşıyan kadim su arkının bozulduğu, geçen süreye rağmen tahribatın giderilmediği ve taşınmazların sulanamadığı ayrıca yol yapımı esnasında kaya ve molozların düşmesi sonucu ağaçların kırıldığı ve ürünlerin zarar gördüğü ileri sürülerek tazminat ödenmesi istemiyle  açılan davalarda Danıştay Onuncu Dairesi'nce 2020 ve 2021 yıllarında verilen bozma kararları üzerine dosyaların gönderildiği ... İdare Mahkemesi, ... İdare Mahkemesi ve ... İdare Mahkemesi tarafından mahallinde keşif yapılarak bilirkişi raporları alındığı, ... İdare Mahkemesince alınan bilirkişi raporunda davalı idareye %50 oranında kusur izafe edilmek suretiyle bozma kararlarında belirtilen yıllarda kuruduğu tespit edilen  ağaçların değerinin ve meydana gelen ürün zararlarının söz konusu yıllara göre hesaplandığı,  anılan rapor hükme esas alınarak  davaların kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verildiği, bu kararlara karşı taraflarca yapılan temyiz başvurularının ise Danıştay Onuncu Dairesi'nce, 28/12/2023 tarihli heyet toplantısında  görüşülerek reddedildiği ve kararların onandığı görülmektedir. 
	  ... İdare Mahkemesi ile ... İdare Mahkemesi tarafından alınan raporlarda ise ürün zararının 2009 yılı ile sınırlı olduğu, 2009 yılı sonrasında ürün zararının bulunmadığı, kurumuş ağaç ya da ürün olmadığı tespitlerine yer verildiği, söz konusu raporlar hükme esas  alınarak davalardan bir kısmının  kısmen kabulüne kısmen reddine, bir kısmının ise tamamen reddine karar verildiği, bu kararların da sonucuna göre taraflarca ya da sadece davacılar tarafından temyiz edildiği anlaşılmaktadır. 
	  Bu durumda, aynı somut olay nedeniyle ve aynı  durumda bulunan kişilerce   açılan davalarda verilen kararlar arasında aykırılık oluştuğu açık olup, hukuki istikrarın sağlanması adına oluşan aykırılığın  giderilmesi gerektiğinde duraksama bulunmamaktadır.