muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2024/692, Karar No: 2024/792, Tarih: 22.02.2024

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta; davacı tarafından iptali istenilen, Antalya İli, Kepez İlçesi'nin bazı mahallelerinde bulunan açık pazar yerlerinin Antalya Semt Pazarcılar Odası tarafından 5393 sayılı Belediye Kanununun 18. maddesinin (g) bendi uyarınca şartlı bağış yoluyla kapalı semt pazarları olarak yapılmasının  kabulüne  ilişkin ...  tarih  ve  ...  sayılı  Kepez Belediyesi Meclis Kararı ile bu karara dayanılarak Kepez Belediye Başkanlığı ile Antalya Semt Pazarcılar Odası arasında 04/09/2023 tarihinde imzalanan bu mahallelerdeki açık pazar yerlerinin kapalı pazar yerlerine dönüştürülmesine ilişkin protokollerinin; Kepez İlçesinin bütününe yönelik genel niteliğe haiz düzenleyici işlemler olmadığı, anılan ilçedeki bazı açık pazar yerlerine yönelik olarak işlemlerin tesis edildiği, bu suretle 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi kapsamına girmediği; belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemler de olmadığından, anılan Kanunun 46. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi kapsamına da girmeyeceği sonucuna ulaşılmaktadır.
Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU: 
	Açıklanan nedenlerle;
1.TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE, 
2.Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
3. Posta gideri avansından varsa artan tutarın taraflara iadesine,
Kesin olarak, 22/02/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2024/710, Karar No: 2024/836, Tarih: 22.02.2024

"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
   Esas	No : 2024/710
   Karar	No : 2024/836
 
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ...
KARŞI TARAF (DAVALI)	: ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ	: Av. ....
 
İSTEMİN ÖZETİ                                     :  ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:..., Temyiz No:2023/266 sayılı  kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	: Davacı tarafından, İstanbul İli, Fatih İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde kayıtlı taşınmazının içinde bulunduğu Tayahatun Sokak için 2022 yılı emlak vergisi asgari metrekare birim değerinin tespitine yönelik alınan takdir komisyonu kararının iptali istemiyle açılan davayı reddeden ... Vergi Mahkemesinin  ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yönelik davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunu kesin olarak reddeden ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı davacı tarafından yapılan temyiz başvurusu üzerine, kesin olarak verilen Bölge İdare Mahkemesi kararlarına karşı temyiz yoluna başvurulamayacağı gerekçesiyle, temyiz isteminin reddine karar veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:..., Temyiz No... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının kesin nitelikli bir karar olmadığı, dava konusu taşınmaza ait yıllık emlak vergisi tahakkuk miktarının 2022 yılına ilişkin temyiz sınırının üzerinde olduğu ve uyuşmazlığın esasına ilişkin iddialarla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. ...  Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:..., Temyiz No:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz isteminde bulunandan,  ...-TL maktu harç alınmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de  ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 22/02/2024 tarihinde kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2024/740, Karar No: 2024/840, Tarih: 22.02.2024

"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
  Esas	No : 2024/740
  Karar  No : 2024/840  
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Başkanlığı  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ... Taah. San. ve Tic. A.Ş.
İSTEMİN KONUSU           : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı tarafından, Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından ihale edilen ... ihale kayıt numaralı "Antalya'da 2000 Kişilik Öğrenci Yurdu Yapımı İşi"ne ilişkin olarak ödenen ihale kararı ve sözleşme damga vergisinin iadesi istemiyle yapılan düzeltme ve şikayet başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali ile ödenen 673.753,08-TL sözleşme damga vergisinin ve 404.393,99-TL ihale kararı damga vergisinin tecil faizi oranında hesaplanacak faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının ödemiş olduğu sözleşme damga vergisi ile ihale kararı damga vergisinin iadesi istemiyle yapılan düzeltme ve şikayet başvurusunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile istinaf yolu açık olmak üzere davanın reddine karar verildiği, bakılmakta olan dava ile ... Vergi Mahkemesinin E:... sayılı dosyası ile açılan davanın aynı işe ilişkin olarak ödenen damga vergisinin iadesi istemine ilişkin olduğu, aynı konuda iki ayrı dava açıldığı anlaşıldığından, dava dosyasında yer alan aynı talebin derdestlik nedeniyle esasının incelenme olanağı bulunmadığı gerekçesiyle incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacı şirkete Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından ihale edilen ... ihale kayıt numaralı "Antalya 2000 Kişilik Öğrenci Yurdu Yapım İşi"ne ilişkin olarak; 15/03/2019 tarihinde 4735 sayılı Yasa'nın Geçici 4. maddesi kapsamında yapılan tasfiye talebinin Gençlik ve Spor Bakanlığı Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve E.. sayılı yazısıyla uygun bulunduğu ve işin tasfiyesine karar verildiğinden bahisle, sözleşmenin feshi nedeniyle hükmünden yararlanılmayan 663.551,37-TL sözleşme ve 404.393,99-TL ihale kararı damga vergisinin iadesi istemiyle yapılan şikayet başvurusunun reddine dair işlemin iptali ile yasal faize karar verilmesi istemiyle açılan davayı reddeden ... Vergi Mahkemesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararına yönelik istinaf isteminin kısmen reddine, kısmen kabulü ile mahkeme kararının ihale kararına ilişkin hüküm fıkrasının kaldırılarak, işlemin buna ilişkin kısmının iptaline dair Dairelerinin .... tarih ve E:...; K:... sayılı kararının temyiz edilmesi nedeniyle söz konusu davanın, Danıştay Dokuzuncu Dairesinin E: 2022/2205 esasında kayıtlı olduğu, söz konusu davanın halen derdest olduğu; işbu davanın ise; 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu'nun Ek 2. maddesinin 2. fıkrasında yer alan "... ve yabancı firmalarca da teklif verilen" ibaresinin 27/04/2021 tarih ve 31468 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 24/12/2020 tarih ve E:2020/15, K:2020/78 sayılı Anayasa Mahkemesi kararıyla iptali üzerine, söz konusu işin Kalkınma Bakanlığının ilgili yıl yatırım programında yer alması ve işe ilişkin ihalenin yerli ve yabancı tüm isteklilere açık olarak yapılması nedeniyle döviz kazandırıcı faaliyet olduğu iddiasıyla ve ödenen 673.753,08-TL sözleşme damga vergisinin ve 404.393,99-TL ihale kararı damga vergisinin iadesi istemiyle yapılan düzeltme ve şikayet başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali ile ödenen tutarın tecil faizi oranında hesaplanacak faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi istemiyle açıldığı; dolayısıyla ortada halen derdest olan, biri, sözleşmenin feshi nedeniyle hükmünden yararlanılmayan 663.551,37-TL sözleşme ve 404.393,99-TL ihale kararı damga vergisinin iadesi istemine ilişkin olan, diğeri de dava  konusu işin  döviz kazandırıcı faaliyet olduğu iddiasıyla anılan iş nedeniyle ödenen 673.753,08-TL sözleşme damga vergisinin ve 404.393,99-TL ihale kararı damga vergisinin iadesi istemine ilişkin olan, gerek dava konusu işlemlerin sebep unsurları gerekse tutarları yönünden farklı iki ayrı davanın bulunduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın esası hakkında inceleme yapılmadan verilen mahkeme kararında hukuki isabet görülmediğinden, istinaf başvurusunun kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılmasına, dava dosyasının uyuşmazlığın esası incelenerek karar verilmek üzere Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Hukuka aykırı olarak verilen istinaf kararının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI:  Savunma verilmemiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Hukuka aykırı olarak verilen istinaf kararının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI:  Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
	TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
         Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davalının temyiz isteminin reddine,
2.... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
  3.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 22/02/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/700, Karar No: 2024/834, Tarih: 22.02.2024

"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
  Esas	No : 2023/700
  Karar  No : 2024/834  
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ... San. ve Tic. A.Ş.
İSTEMİN KONUSU           : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı şirket ile ... İnşaat AŞ arasında imzalanan 10/08/2016 tarihli “İyidere-Kendirli İl Yolu Km 0+000+11+296,40 Toprak İşleri, Sanat Yapıları, ÜstYapı İşleri Yapılması İnşaatı İşi”  sözleşmesinin belli bir bedel içerdiğinden bahisle 2016/Ağustos dönemi için tarh edilen  damga vergisi ve kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K... sayılı kararıyla; sözleşmelerin damga vergisine tabi olabilmesi için belli bir parayı ihtiva etmesinin zorunlu olduğu, aksi takdirde nisbi esasa göre vergilendirilemeyeceği, sözleşmenin belli bir parayı ihtiva etmesinin ise,  imzalandığı tarihte tutarının bilinmesi veya eklerinde belli paranın tespitine imkan veren verilerin bulunması, miktarın hesap edilebilir olmasını gerektiği, davacı tarafından her ne kadar uyuşmazlığa konu sözleşmede bedel belirtilmediği iddia edilmekte ise de, Karayolları 10.Bölge Müdürlüğü ile davacı işvereni ... İnş. Mad. San. ve Tic.AŞ. arasında yapılan sözleşmede miktarın sözleşmede yazılı olması, dolayısıyla imzalandığı tarihte belli bir parayı ihtiva ettiği ve belli paranın tespitine imkan veren verilerin bulunduğu anlaşıldığından re'sen tarh edilen dava konusu vergi ziyaı cezalı damga vergisinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu damga vergisi tarhiyatının ikamelen, re'sen veya idarece tarh yöntemlerinden hangisi ile yapıldığının açık ve net olmadığı, her ne kadar Mahkeme kararında re'sen tarh olduğu belirtilmiş ise de, dosya içeriğinde yer alan bilgi ve belgelerde bu durumun net olarak ortaya konulmadığı, dava konusu bir kat vergi ziyaı cezalı damga vergisi tarhiyatında da durumun net bir şekilde belirtilmemiş olduğu, davalı idare tarafından ilk defa ve re'sen vergi tarhiyatı yapılacak ise  213 sayılı  Vergi usul Kanunu'nun ilgili hükümleri gereği öncelikle ve mutlaka vergi inceleme raporu ile hesaplanan vergi  veya takdir komisyonu kararı ile belirlenen matrah nispeti üzerinden ve bunlara dayanılarak tarhiyatın yapılması zorunlu olup, ikmalen veya idarece tarh yapılacak ise maddi olay tutanak ile tespit edilerek ve bu durum açık şekilde belirtilerek bu şekilde tarhiyat yapılması zorunluyken,  kanunen öngörülen usuller gözetilerek yapılmadığı anlaşılan dava konusu cezalı tarhiyatta mevzuata ve hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle davacı istinaf başvurusunun kabulüne, Mahkeme kararı kaldırıldıktan sonra davanın kabulüne, vergi ziyaı cezalı tarhiyatın kaldırılmasına karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğu, uyuşmazlığa konu sözleşme belli para içerdiğinden yapılan dava konusu tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
	TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
         Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davalının temyiz isteminin reddine,
2.... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 22/02/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/4010, Karar No: 2024/356, Tarih: 22.02.2024

"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas     No : 2023/4010
Karar	No : 2024/356                                                                   
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ... İnşaat Tarım Orman Ürün. Day. Tük. Mall.
		 Tur. Gıda Temz. Hiz Yatr. Danış. Sanayi İç Dış
		 Ticaret Limited Şirketi	  
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI)	: ... Bakanlığı  / ANKARA
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN_KONUSU	: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ	:
Dava konusu istem: Antalya ilinde serbest bölgede faaliyet gösteren davacı şirket tarafından, ... nolu "Üretim" ve ... nolu "Alım-Satım" konulu faaliyet ruhsatlarının iptaline ilişkin Antalya Serbest Bölge Müdürlüğü'nün ... tarihli ve ... sayılı işlemiyle bildirilen Bakanlık işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:  ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüyle ... İdare Mahkemesinin kararının kaldırılmasına ve davanın reddine 2577 sayılı Kanun'un değişik 45. maddesinin 6. fıkrası uyarınca kesin olarak karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI	: Davacı tarafından, Bölge İdare Mahkemesince kesin olarak karar verilmiş ise de kararın temyize tabi olduğu, firmanın faaliyetlerine devam ettiği, ruhsat iptali işleminin hukuka aykırı olduğu,  yüksek hacimli ticaretler gerçekleştirdikleri,  işlemin kendileri için büyük zararlara sebep olabileceği, yeni ürünlerle pazar ağılarını genişletmeye devam ettikleri, davalı idare tarafından eşit işlem yapma yükümlülüğüne aykırı davranıldığı, temel hak ve hürriyetlerin ihlal edildiği, idarenin takdir yetkisinin keyfi kullanılamayacağı, 3 yıldır faaliyetlerine devam ettikleri ayrıca Covid-19 pandemisi döneminin mücbir sebep sayılması gerektiği ileri sürülerek Bölge İdare Mahkemesi   kararının bozulmasına karar verilmesi istenilmektedir. 
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI	: Davalı idare tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. 
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ	: ...
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI	: Davalı idare tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. 
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ	: ...
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde, belli bir ticari  faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında verilen kararların Danıştayda kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceğinin kurala bağlandığı ve dava konusu işlemin, belli bir ticari faaliyetin engellenmesi kapsamında olduğu görüldüğünden, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında temyize tabi olduğu sonucuna varılarak temyiz isteminin esasının incelenmesine geçildi, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, duruşma istemi yerinde görülmeyerek dosya tekemmül ettiğinden davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE	:
	MADDİ OLAY : 
	Antalya ilinde serbest bölgede faaliyet gösteren davacı şirket tarafından, ... nolu "Üretim" ve ... nolu "Alım-Satım" konulu faaliyet ruhsatlarının iptaline ilişkin Antalya Serbest Bölge Müdürlüğü'nün ... tarihli ve ...sayılı işlemiyle bildirilen Bakanlık işleminin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır. 
	İLGİLİ MEVZUAT:
	2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesinin 3. fıkrasının (a) bendinde, dava dilekçelerinin görev ve yetki yönünden ilk incelemeye tabi tutulacağı; 15. maddesinin 1. fıkrasında, Danıştay veya idare ve vergi mahkemelerince 14. maddenin üçüncü fıkrasının (a) bendine aykırılık görülmesi halinde, idari yargının görevli olduğu konularda görevli veya yetkili olmayan mahkemeye açılan davanın görev veya yetki yönünden reddedilerek dava dosyasının görevli veya yetkili mahkemeye gönderilmesine karar verileceği; "Taşınmaz mallara ilişkin davalarda yetki" başlıklı 34. maddesinin 1. fıkrasında, imar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskan gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasında veya bunlara bağlı her türlü haklara veya kamu mallarına ilişkin idari davalarda yetkili mahkemenin taşınmaz malların bulunduğu yer idare mahkemesi olduğu hüküm altına alınmıştır.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
	Yukarıda yer verilen mevzuat hükmünün değerlendirilmesinden; idarî dava türlerinden olan iptal davalarında, 2577 sayılı Kanunun 34. maddesinde düzenlenen özel yetki kuralının taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasını veya taşınmaza bağlı hakları konu alan işlemlere karşı açılan davalara yönelik olduğu açıktır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
	Yukarıda yer verilen mevzuat hükmünün değerlendirilmesinden; idarî dava türlerinden olan iptal davalarında, 2577 sayılı Kanunun 34. maddesinde düzenlenen özel yetki kuralının taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasını veya taşınmaza bağlı hakları konu alan işlemlere karşı açılan davalara yönelik olduğu açıktır. 
Dava dosyasının incelenmesinden; davacı şirketin Antalya ilinde serbest bölgede ...nolu "Üretim" ve ...nolu "Alım-Satım" konulu faaliyet ruhsatları ile faaliyet gösterdiği, Serbest Bölgeler Uygulama Yönetmeliği'nin 14. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi uyarınca davacı şirkete ait ruhsatların iptaline yönelik Bakanlık işleminin tesis edildiğinin Antalya Serbest Bölge Müdürlüğü'nün ... tarihli ve ... sayılı yazısı ile bildirildiği anlaşılmaktadır. 
Her ne kadar ...İdare Mahkemesince uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmiş ise de, uyuşmazlığın taşınmaz üzerinde gerçekleştirilen faaliyetlere ilişkin ruhsata bağlı bir haktan kaynaklandığı ve taşınmazlar ile ilgili uyuşmazlıklarda özel yetki kuralının getiriliş amacının uyuşmazlığın kaynağı olan taşınmazlara kolayca erişilebilmesi olduğu göz önüne alındığında, işbu uyuşmazlığın görüm ve çözümünün, özel yetki kuralını düzenleyen 2577 sayılı Kanun'un 34. maddesinin 1. fıkrası uyarınca, taşınmazın bulunduğu yer idare mahkemesi olan ... İdare Mahkemesinin yetkisinde olduğu sonucuna varılmıştır.
Nitekim Dairemizin 16/05/2022 tarih ve E:2022/2492, K:2022/2542 sayılı ve 06/06/2022 tarih ve E:2022/3620, K:2022/3078 sayılı yetkili yargı yerinin belirlenmesine dair kararları da aynı yöndedir. 
Bu durumda, ... İdare Mahkemesi nezdinde açılan işbu davada, İdare Mahkemesince, davanın yetki yönünden reddedilerek, dosyanın yetkili ... İdare Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekirken, uyuşmazlığın esasının incelenerek karara bağlanmasında, yetki dışındaki bir işe bakılmış olması sebebiyle usul hükümlerine uyarlık bulunmadığından bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun da Bölge İdare Mahkemesince esastan incelenmesinde hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU	:
            Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin KABULÜNE,
2. Dava konusu işlemin iptaline ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile davanın reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan ... TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine, 
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 22/02/2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.