muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2023/3254, Karar No: 2024/768, Tarih: 14.02.2024

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:... K:... sayılı kararda; davacı şirketin ve ortağı olan davacının 4735 sayılı Kanun uyarınca 1 (bir) yıl süreyle kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmalarına ilişkin 28/10/2021 tarih ve 31642 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan işlemin iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesi'nce verilen yürütmenin durdurulması kararı üzerine davalı idarece davacılar hakkındaki yasaklama kararının kaldırıldığı, anılan yürütmenin durdurulması kararına yönelik itiraz ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce kabul edilerek yürütmenin durdurulması talebinin reddine karar verildiği, bu kararın uygulanması amacıyla da dava konusu işlemle daha önce yasaklı kalınan süre düşülerek davacı şirketin ve ortağı olan davacının 4735 sayılı Kanun uyarınca 9 (dokuz) ay süreyle kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmalarına karar verildiği; öte yandan, sonraki aşamada 28/10/2021 tarih ve 31642 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 1 (bir) süreli yasaklama işlemine ilişkin,... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği, bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun ise, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla reddedildiği;
	Bu itibarla, davacı şirketin ve ortağı olan davacının 4735 sayılı Kanun uyarınca 1 (bir) yıl süreyle kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmalarına ilişkin işlem hukuka uygun bulunduğundan ve davacı şirket ile ortağı olan davacının 4735 sayılı Kanun uyarınca 9 (dokuz) ay süreyle kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmalarına ilişkin işlem de yargı kararının uygulanması kapsamında tesis edildiğinden dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. 
	Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
	Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usûl ve hukuka uygun olduğu ve davacılar tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: Davacılar tarafından, belediyenin hak ediş ödemelerini geciktirmesi sebebiyle temerrüde düştüğü, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürülmüştür.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI	: Davalı idare tarafından, Bölge İdare Mahkemesi kararının usûl ve hukuka uygun olduğu, davacıların temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur. 
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ  : Davacıların temyiz isteminin reddi ile usûl ve hukuka uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI	: Davalı idare tarafından, Bölge İdare Mahkemesi kararının usûl ve hukuka uygun olduğu, davacıların temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur. 
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ  : Davacıların temyiz isteminin reddi ile usûl ve hukuka uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
	Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKÎ DEĞERLENDİRME	:
	Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
	Temyizen incelenen karar usûl ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU	:
	Açıklanan nedenlerle;
	1. Davacıların temyiz isteminin reddine,
	2.	Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
	3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
	4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacılara iadesine,
	5.	2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 14/02/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/3338, Karar No: 2024/761, Tarih: 14.02.2024

"İçtihat Metni"
            T.C.
    D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas  No:2023/3338
Karar No:2024/761
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ... Sanayi ve 
	  Ticaret Ltd. Şti.  
VEKİLİ	: Av. ...
 
KARŞI TARAF (DAVALI)	: ... Valiliği  (E-Tebligat)
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN	KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
	Dava konusu istem: Çankırı Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü'nce, Çankırı Devlet Hastanesi'nde bulunan kantin-kafeterya yerinin kiralanmasına ilişkin olarak 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca açık teklif usulü gerçekleştirilen 21/06/2023 tarihli ihalenin iptali istenilmiştir.
	İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Kastamonu İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; uyuşmazlık konusu ihalenin, Çankırı Devlet Hastanesi bahçesinde bulunan 110 m² (60 m² kapalı, 50 m² açık) kantin-kafeterya alanının kiralama işine yönelik olduğu, ihale ilanlarının usulüne uygun olarak yapıldığı, ihaleye ilanda belirtilen gün ve saatte açık teklif usulüyle başlanıldığı, ihaleye davacı şirket ile birlikte dört isteklinin daha katıldığı, açık teklif usulüyle isteklilerden 2 kez teklif alındığı, tekliflerin azar azar artırıldığı ve yapılan artırımların ihale sürecini uzatacağı anlaşılarak yazılı usule geçildiği, yeterli sayıda teklif alınması sonrasında mevzuat ile tanınan yetki kullanılarak son teklifin yazılı istenildiği, en yüksek teklifi veren isteklinin yazılı teklifindeki rakam ve yazının örtüşmemesi nedeniyle ihale dışı bırakılması üzerine, ihalenin en yüksek ikinci teklifi veren dava dışı istekli üzerinde kaldığı, bu bedelinde muhammen bedelin üzerinde olduğunun görüldüğü,
Bu durumda, dava konusu ihalenin usulüne uygun olarak 2886 sayılı Kanun'da öngörülen şekilde ilan edildiği, ihale işleminin usulüne uygun olarak gerçekleştirildiği ve nihayetinde ihaleye katılanlar arasında en yüksek ikinci teklifi veren istekliye ihale edildiği anlaşıldığından, Çankırı Devlet Hastanesi'nde bulunan kantin-kafeterya alanının kiraya verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
	Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ	EDENİN	İDDİALARI	 : Davacı tarafından, açık teklif usulüyle yapılan ihalede sadece 2 tur sözlü teklif alınarak 3. turda yazılı teklif istenildiği, yazılı teklif istenilmesi hususuna ilişkin yapılan itirazların tutanağa geçirilmediği, 1. tur ile 2. turdaki teklifler arasında ciddi artış olduğu, dolayısıyla tekliflerin azar azar artırılması nedeniyle işin uzayacağından bahsedilemeyeceği, yazılı tekliflerin kapalı zarf içinde alınmadığı, ihalede şeffaflık, açıklık ve rekabet ilkelerinin ihlâl edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN	SAVUNMASI	 : Davalı idare tarafından, açık teklif usulü ihalelerde kaç tur teklif alındıktan sonra yazılı teklif istenileceğine ilişkin 2886 sayılı Kanun'da kesin ve belirli bir kural öngörülmediği, ihale komisyonuna bu hususta takdir yetkisi tanındığı, son teklifin yazılı alınacağının ihale ilanında belirtildiği, yazılı teklif için kapalı zarf şartının mevzuatta bulunmadığı
belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY	TETKİK	HÂKİMİ	...'IN	DÜŞÜNCESİ		: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
	Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
	İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
	Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
	Açıklanan nedenlerle;
	1. Davacının temyiz isteminin reddine,
	2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
	3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
	5. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
	6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 14/02/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2022/1133, Karar No: 2024/93, Tarih: 14.02.2024

"İçtihat Metni"
                       T.C.
	D A N I Ş T A Y
VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas	No : 2022/1133
Karar	No : 2024/93
TEMYİZ EDEN (DAVALI): … Vergi Dairesi Başkanlığı  (… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI): … Teknoloji Anonim Şirketi
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Hakkında gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın fatura düzenlediği yolunda vergi tekniği raporu bulunan … Bilgi İşlem Yazılım ve Turizm Ticaret Limited Şirketinden mal ve hizmet aldığı Ba formu ve karşıt inceleme tutanağı ile tespit edilen davacı adına, değinilen bildirim esas alınarak takdir komisyonu kararlarına istinaden 2010 yılının Ocak ila Eylül, Kasım ve Aralık dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergileri ve vergilerin bir katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.
Katma değer vergisi indirim reddi yetkisi bulunmayan takdir komisyonunca alınan kararlara istinaden re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinde hukuka uygunluk bulunmadığından bahisle davanın kabulü yolunda verilen Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf isteminin reddine ilişkin Vergi Dava Dairesi kararının, Danıştay Dördüncü Dairesince takdir komisyonunun katma değer vergisi indirimlerini kabul etmeyerek matrah belirleme yetkisi bulunduğundan işin esası incelenerek bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulması üzerine bozma kararına uyduğunu belirterek davalının istinaf istemini inceleyen … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:
Mükellef hakkında yüklendiği katma değer vergisi tutarlarının gerçeği yansıtmadığından bahisle re'sen tarhiyat gerçekleştirilebilmesi için öncelikle, yüklenilen bu katma değer vergisi tutarlarının yasal defterlere kaydedilip kaydedilmediği, katma değer vergisi indiriminde kullanılıp kullanılmadığı, kullanılmışsa, hangi dönemde indirilecek katma değer vergisi olarak beyan edildiği tespit edilerek re'sen tarh nedeninin ortaya konulması gerekmektedir. Sonrasında, haksız katma değer vergisi indirimine konu edilen tutarların, beyan edildiği dönemde indirilecek katma değer vergisi tutarından çıkarılarak katma değer vergisi beyan tablosunun yeniden düzenlenmesi ve bu düzenleme yapılırken de mükellefin varsa o döneme ait diğer indirilecek katma değer vergisi tutarları ile önceki dönemden devreden indirilecek katma değer vergisi tutarlarının göz önünde tutulması gerekmektedir. Yeniden düzenlenen katma değer vergisi beyan tablosu sonucuna göre ödenecek fark katma değer vergisi tutarı bulunursa bu tutarın re'sen tarh edilmesi mümkün bulunmaktadır.

Re'sen tarhiyata takdir komisyonu kararının dayanak alınması, yukarıda değinilen inceleme, araştırma ve tespitlerin gerek re'sen takdir nedenini belirleyerek mükellefi takdire sevk eden vergi dairesi müdürlüğünce, gerekse re'sen tarh edilecek verginin matrahını takdir eden ve inceleme yetkisini de haiz olan takdir komisyonunca yapılması gerekliliğini ortadan kaldırmamaktadır.
Takdir komisyonu kararına dayanan tarhiyatlarda, mükelleflerin çoğunlukla defter ve belgeleri muhafaza süresi olan beş yılın tamamlanmasından sonra tebliğ edilen ihbarname ile takdire sevk edildiğinden haberdar olduğu dikkate alındığında, yukarıda belirtilen hususların tespiti için gerekli olan inceleme ve araştırmanın, yargılama sırasında, mahkemece mükellefin defter ve belgeleri üzerinden yapılması da mümkün olamayacaktır.
Olayda, gerek davalı idarece, gerekse kararı cezalı tarhiyata dayanak alınan takdir komisyonunca, tarhı gereken ödenecek fark katma değer vergisi bulunduğuna (sahte olduğu ileri sürülen faturalarda yer alan katma değer vergisi indirimleri reddedilmek ve varsa dava konusu döneme ait diğer indirilecek katma değer vergisi tutarları ile önceki dönemden devreden indirilecek katma değer vergisi tutarları da dikkate alınmak suretiyle yeniden düzenlenen beyan tablosu uyarınca dava konusu dönemde ödenecek fark katma değer vergisi çıktığına) dair herhangi bir inceleme ve araştırma yapılmadığı görülmektedir. Bu haliyle varsayıma ve eksik incelemeye dayalı olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılan cezalı tarhiyatta hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Vergi Dava Dairesi, bu gerekçeyle istinaf isteminin kabulü ile Vergi Mahkemesi kararını kaldırdıktan sonra dava konusu vergi ve cezaları kaldırmıştır.
Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dördüncü Dairesinin 10/11/2021 tarih ve E:2021/10, K:2021/6520 sayılı kararı:
Davacı şirket yetkilisi nezdinde düzenlenen 12/10/2015 tarihli karşıt inceleme tutanağı ile davacının, hakkında sahte fatura düzenlediğinden bahisle vergi tekniği raporu bulunan Zincirlikuyu Vergi Dairesi mükellefi … Bilgi İşlem Yazılım ve Turizm Ticaret Limited Şirketinden mal veya hizmet aldığı ve buna ilişkin faturaları yasal defterlerine kaydettiği tespit edilmiştir. Bunun üzerine 20/11/2015 tarihinde takdir komisyonuna sevk işlemi yapılmış, takdir komisyonunca da davacı nezdinde tutulan karşıt inceleme tutanağı ve davacının mal veya hizmet alımında bulunduğu mükellef hakkında düzenlenen vergi tekniği raporu ile diğer tüm bilgi ve belgelere istinaden matrah takdir edilmiştir.

Bu durumda Vergi Dava Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20. maddesi gereğince, eleştiri konusu yapılan faturaları yasal defterlerine kaydettiği karşıt inceleme tutanağı ile tespit edilen davacının ilgili dönemde mal veya hizmet alımında bulunduğu mükellefin sahte fatura düzenlediği yolunda tanzim edilen vergi tekniği raporundaki tespitler incelenerek ve ayrıca davacının haklılığını ortaya koymaya yönelik delillerini ileri sürmesine imkan verilerek bu mükellefin düzenlediği faturaların gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanıp dayanmadığı değerlendirilmek suretiyle bir karar verilmesi gerektiğinden, aksi yönde verilen kararda hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Daire bu gerekçeyle kararı bozmuştur.
… Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararı:
Benzer bir uyuşmazlıkta, işbu kararda yer alan gerekçeyle verilen … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı, Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun 24/11/2021 tarih ve E:2020/449, K:2021/1698 sayılı kararıyla onanmıştır.
Vergi Dava Dairesi, ilk kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeye ek olarak bu gerekçeyle ısrar etmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Dava konusu cezalı tarhiyatlarda hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek aksi yöndeki ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ: Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, ısrar kararının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında, yerinde ve kararın bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından, kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçesi yukarıda açıklanan ısrar kararı, aynı hukuksal nedenler ve gerekçe ile Kurulumuzca da uygun bulunmuş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, kararın bozulmasını gerektirecek durumda görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1- Davalının temyiz isteminin REDDİNE,
2- … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının ONANMASINA,
3- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 14/02/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/780, Karar No: 2024/84, Tarih: 14.02.2024

"İçtihat Metni"
                       T.C.
	D A N I Ş T A Y
VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas	No : 2023/780
Karar	No : 2024/84
TEMYİZ EDEN (DAVALI): … Vergi Dairesi Başkanlığı (… Vergi Dairesi Müdürlüğü) 
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI): …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ: 
Dava konusu istem: Davacı adına, gayrimenkul satışlarından elde ettiği ticari kazancını kayıt ve beyan dışı bıraktığından bahisle takdir komisyonu kararı uyarınca re'sen tarh edilen 2013 yılına ait gelir vergisi ve aynı yılın Ocak-Mart ve Nisan-Haziran dönemlerine ait geçici vergiler ile vergilerin bir katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.
... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:
 Davacının 2010, 2013 ve 2014 yıllarında toplam 9 adet gayrimenkul satışı gerçekleştirdiğinin tespiti üzerine 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 37. maddesine istinaden hakkında ticari yönden mükellefiyet tesis ettirilmiştir. Takdir komisyonunca belirlenen matrahlar üzerinden hesaplanan cezalı tarhiyatın kaldırılması istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Olayda, davacı hakkında 193 sayılı Kanun'un 37. maddesinin ikinci fıkrasının (4) numaralı bendi gereğince takdir komisyonu kararına göre tarhiyat yapılmış ise de davalı idare tarafından dava konusu vergi tarhiyatına delil teşkil edecek bir vergi incelemesinin yapılmadığı ve tutanak düzenlenmediği görülmektedir.
Davalı idarece yalnızca … tarih ve … sayılı "Tarama ve Kontrol Bölümü" yazısı vergilendirmeye esas alınmıştır. Anılan yazının incelenmesinden, davacının ''...18.06.2010-20.08.2010 tarihleri arası ve 28.03.2013-08.05.2014 tarihleri arasında satış adedinin çokluğu nedeniyle ticari kazanç dolayısıyla...'' vergilendirildiği ve yine tarhiyata esas teşkil eden gayrimenkul satışlarının bir kısmının da bedelsiz edinilen gayrimenkuller hakkında olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davacının vergilendirmeye esas gayrimenkulleri ticari kazanç kapsamında alıp sattığı hususunda 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 37. maddesinin ikinci fıkrasının (4) numaralı bendi bakımından inceleme ve değerlendirme yapılmaksızın ve bedelsiz alınan taşınmazların da ticari kazanç kapsamında değerlendirilmesi ile 193 sayılı Kanun'un 37. maddesine göre vergilendirme yapılması mümkün olmadığından, davacının elde ettiği ticari kazancını beyan dışı bıraktığından bahisle yapılan dava konusu tarhiyatlarda hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Mahkeme bu gerekçeyle cezalı tarhiyatları kaldırmıştır.
Davalının istinaf istemini inceleyen … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:
Vergi Dava Dairesi, istinaf istemine konu edilen kararın usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle istinaf istemini reddetmiştir.

Mahkeme bu gerekçeyle cezalı tarhiyatları kaldırmıştır.
Davalının istinaf istemini inceleyen … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:
Vergi Dava Dairesi, istinaf istemine konu edilen kararın usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle istinaf istemini reddetmiştir.
Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dördüncü Dairesinin 12/04/2022 tarih ve E:2018/2071, K:2022/2464 sayılı kararı:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 74. maddesinde, yetkili makamlar tarafından istenilen matrah ve servet takdirlerini yapmanın takdir komisyonlarının görevi olduğu, Kanun'un 75. maddesinde de, takdir komisyonlarının inceleme yetkisini haiz oldukları belirtilmiştir.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 37. maddesinin birinci fıkrasında her türlü ticari ve sınai faaliyetlerden doğan kazançların gelir vergisi yönünden ticari kazanç olduğu hükmüne yer verildikten sonra, ikinci fıkrasında, Gelir Vergisi Kanunu'nun uygulanması açısından ticari kazanç sayılacak faaliyetler yedi bent halinde belirtilmiştir. Bu kapsamda anılan fıkranın (4) numaralı bendinde, gayrimenkullerin alım, satım ve inşa işleriyle devamlı olarak uğraşanların bu işlerinden elde ettikleri kazancın ticari kazanç sayılacağı ifade edilmiştir. Buna göre işlem sayısındaki çokluk ve istikrar, yapılan faaliyetin ticari mahiyette sayılması için yeterli olmaktadır.
Gayrimenkul alım satım faaliyetinin ticari faaliyet olarak değerlendirilebilmesi için gayrimenkul alım satım işlerinin devamlılık unsuru taşıyıp taşımadığının ortaya konulması gerekmektedir. Bir faaliyetin devamlılık niteliği taşıyıp taşımadığı ise işlemin aynı vergilendirme döneminde tekrarlanması ya da önceki vergilendirme döneminde de yapılmış olmasına göre belirlenebilir. Maddi ve şekli anlamda bir ticari organizasyonun belirgin olmadığı durumlarda kazanç doğuran işlemin çokluğu, devamlılık unusurunu belirleyen en nesnel ölçüdür. Devamlılık unsurunun gerçekleşmesi halinde, bu işlemlerin kazanç sağlamak amacıyla yapılmadığını ispat yükü ise vergi mükelleflerine aittir.
Davacının 2010 ilâ 2014 yıllarında yaptığı taşınmaz satışlarının incelenmesi neticesinde, devamlı surette ve ticari amaçla faaliyette bulunduğundan bahisle, 2013 yılı içinde gerçekleştirdiği 4 adet satışa ilişkin gelirini kayıt ve beyan dışı bıraktığı gerekçesiyle takdire sevk edilmiştir.
Takdir komisyonunca, satış tutarlarının %80'i maliyet kabul edilerek belirlenen matrah üzerinden dava konusu tarhiyatın yapıldığı anlaşılmaktadır.
Olayda, yıllara sari olarak çok sayıda gayrimenkul satışı bulunan davacının bu kapsamda elde ettiği gelirinin ticari kazanç hükümleri doğrultusunda vergilendirilmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Matrahın hesaplanma yöntemi açısından, işin esası incelenerek bir karar verilmesi gerektiğinden temyize konu kararda hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Daire bu gerekçeyle kararı bozmuştur.
… Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararı: