muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2024/1504, Karar No: 2024/2329, Tarih: 06.03.2024

Danıştay 5. Daire Başkanlığı         2024/1504 E.  ,  2024/2329 K.


"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas  No : 2024/1504
Karar No : 2024/2329
 
Temyiz İsteminde Bulunan (Davacı): ..	(Kapatılan ... Derneği)   
Vekili	: Av. ...
Karşı Taraf (Davalı)                           : ... Bakanlığı / ANKARA
Vekili	         : Hukuk Müşaviri ...
İstemin Özeti							: 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kapatılan Manisa Çalışanlar Derneği'ni temsilen davacı tarafından, anılan derneğin kapatılmasına ilişkin işleme karşı OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yapılan başvurunun reddine dair... tarihli ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle açılan  davanın reddi yolunda verilen ... İdare Mahkemesince verilen ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
 
Temyiz İsteminde Bulunan Davacının İddialarının Özeti: Anayasa'ya göre derneklerin ancak adil yargılama neticesinde mahkeme kararı ile kapatılabileceği, herhangi bir mahkeme kararına dayanmadan ve somut bir delil gösterilmeden derneğin kapatılması işleminin Anayasa'ya aykırı olduğu, masumiyet karinesi ilkesinin ihlal edildiği, OHAL süresince alınacak tedbirlerin de Anayasa ve yasalarda öngörülen hukuk kurallarına uygun olması gerektiği iddia edilmektedir.
Davalı İdarenin Savunmasının Özeti: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hakimi	:  ...
Düşüncesi								: İdare Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. 
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Bölge idare mahkemesi idare dava daireleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararı ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın ONANMASINA, temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 06/03/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2024/593, Karar No: 2024/2304, Tarih: 06.03.2024

"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas  No : 2024/593
Karar No : 2024/2304
             Temyiz İsteminde Bulunan (Davacı): ...
Karşı Taraf (Davalı)                           : ... Bakanlığı / ANKARA
Vekili	         : Hukuk Müşaviri ...
İstemin Özeti							: 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılan davacı tarafından, göreve iade talebiyle OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yaptığı başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle açılan davanın reddi yolunda verilen .... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
 
Temyiz İsteminde Bulunan Davacının İddialarının Özeti: AİHM tarafından Yüksel Yalçınkaya/Türkiye kararında belirlenen ilkelerin mevcut davada uygulanması gerektiği, disiplin soruşturması yapılmadan ve savunma hakkı tanınmadan tesis edilen kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işlemin hukuka aykırı olduğu, irtibat ve iltisak kavramlarına ilişkin manevi unsurun oluşmadığı, öngörülebilir olmadığı ve ölçülülük ilkesine aykırı olduğu, Devlete sadakat yükümlülüğünü ihlal etmediği, suç ve cezaların kanuniliği ilkesinin ihlal edildiği iddia edilmektedir.
Davalı İdarenin Savunmasının Özeti: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hakimi	:  ...
Düşüncesi								: İdare Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. 
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesi uyarınca adli yardım talebi daha önce kabul edilmiş olan davacının, aynı Kanun'un 335. maddesinin 3. fıkrasında yer alan ''adli yardım hükmün kesinleşmesine kadar devam eder'' düzenlemesi gereğince temyiz aşamasındaki adli yardım talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek gereği görüşüldü: 
Bölge idare mahkemesi idare dava daireleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.

Bölge idare mahkemesi idare dava daireleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararı ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın ONANMASINA, temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,  adli yardım talebinin daha önce kabul edilmiş olması nedeniyle temyiz aşamasında tahsil edilmeyen yargılama giderinin tahsili için Mahkemesince müzekkere yazılmasına, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 06/03/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2021/3100, Karar No: 2024/1467, Tarih: 06.03.2024

"İçtihat Metni"
         T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas    No : 2021/3100
Karar   No : 2024/1467
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ...	
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI)	: ... Valiliği
İSTEMİN	KONUSU: ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.    
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Manisa ili, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü'nde komiser yardımcısı olarak görev yaptığı dönemdeki fiili nedeniyle davacının, "amirinin emrini yapmamak" disiplin suçunu işlediğinden bahisle, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 10. maddesi uyarınca "24 ay uzun süreli durdurma" cezasıyla tecziyesi gerekmekte ise de, geçmiş hizmetleri olumlu olduğundan anılan Tüzüğün 15. maddesi uygulanarak bir alt derece ceza olan "10 ay kısa süreli durdurma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin 09/10/2015 günlü, 2015/92 sayılı Manisa Valiliği İl Polis Disiplin Kurulu kararının iptali istemiyle açılmıştır.
... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla, 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 83. maddesinin birinci cümlesinin Anayasa Mahkemesinin 13/01/2016 günlü, E:2015/85, K:2016/3 sayılı kararıyla iptal edildiğinden, yasal dayanağı kalmayan Tüzük hükmü uyarınca tesis edildiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş; anılan karar, davalı idarenin temyizi üzerine Danıştay Beşinci Dairesinin 09/04/2019 günlü, E:2016/30213, K:2019/2592 sayılı kararıyla bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesince, Danıştay Beşinci Dairesinin anılan bozma kararına uyularak dava dosyası yeniden incelenmek suretiyle verilen temyize konu kararla; Manisa ili, ... İlçe Emniyet Müdürlüğünde görevli polis memuru Ö.F.A.'nın, 21/05/2015 günü saat 24.00 sıralarında, "dur" ikazına uymayan bir aracın çarpması neticesinde yaralanarak kaldırıldığı Turgutlu Devlet Hastanesinde şehit olduğu, hastanede bulunan il emniyet müdürü tarafından, acil servisteki emniyet personeline "acil servisten ayrılmaları, polis lokaline ya da evlerine gitmeleri" yönünde talimat verilmesine karşın, aralarında davacının da olduğu bir grup personelin dağılmadığı, komiser yardımcısı olan personelin, il emniyet müdürünün talimatlarına uyulması yönünde personeli uyarmayarak emirlere kayıtsız kaldığı iddialarıyla ilgili olarak başlatılan soruşturma sonucunda düzenlenen 15/07/2015 tarihli raporda; davacının Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 10. maddesinde yer alan "amirin emrini yapmamak" fiilini işlediğinden bahisle 24 ay uzun süreli durdurma cezasıyla cezalandırılmasının teklif edildiği, dava konusu işlemle, anılan Tüzüğün 15. maddesi uygulanarak bir alt derecede ceza olan 10 ay kısa süreli durdurma cezasıyla cezalandırıldığı, soruşturma raporu içeriği bilgi ve belgeler ile dava dosyası birlikte değerlendirildiğinde; görevli polis memurunun şehit olması nedeniyle hastane acil servisinde bulunan davacının da aralarında olduğu emniyet personeline, il emniyet müdürü tarafından "Arkadaşlarının şehit olduğu, hastanede yapacak bir şey kalmadığı, acil servisten ayrılmaları,  polis lokali ya da evlerine gitmeleri" yönünde talimat verildiği, davacının soruşturma ifadesinde, bu talimatı duyduğunu belirttiği, buna rağmen kendi bürosunda çalışan bir polis memurunun hastaneye sekerek girmesi üzerine talimata aykırı olarak yeniden hastaneye girdiği, olay tarihinde, davacının nöbetçi amir olmadığı, nöbet listesinin incelenmesinden başka bir komiser yardımcısının nöbetçi olduğu, davacının talimatı duyduğu halde uymadığı gibi uyulması yönünde de bir girişiminin olmadığı anlaşılmış olup, üzerine atılı disiplin suçu sübuta erdiğinden tecziyesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ	EDENİN	İDDİALARI	: Davacı tarafından; olay tarihinde izinli olduğu, mesai arkadaşının karıştığı trafik kazası haberini alınca, ihtiyaç olabileceği düşüncesiyle hastaneye gittiği ve orada beklediği, il emniyet müdürünün, "arkadaşlarının şehit olduğu, hastanede yapılacak bir şey kalmadığı, herkesin hastaneden ayrılması gerektiği" yönündeki talimatı üzerine, etrafındaki arkadaşlarını da ikaz ederek hastaneden ayrıldığı, nitekim komiser yardımcısı K.D.'nin soruşturma ifadesinde de bu hususun belirtildiği, hastaneden ayrılırken yaralı bir başka polis memurunun hastaneye girdiğini gördüğünden, arkasından tekrar hastaneye girdiği ve tedavisi yapılırken onun yanında beklediği, talimata aykırı davranmak gibi bir kastının bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI	:  Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ	: Murat Uçucu
DÜŞÜNCESİ	: Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay  Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE	:
MADDİ OLAY : 
Davacının Manisa ili, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü'nde komiser yardımcısı olarak görev yaptığı dönemde, aynı yerde görevli polis memuru Ö.F.A., 21/05/2015 günü saat 24.00 sıralarında, "dur" ikazına uymayan bir aracın çarpması neticesinde yaralanarak, kaldırıldığı Turgutlu Devlet Hastanesinde şehit olmuştur. 
Hastanede bulunan il emniyet müdürü tarafından, acil servisteki emniyet personeline hitaben "arkadaşlarının şehit olduğu, hastanede yapılacak bir şey kalmadığı, acil servisten ayrılmaları, polis lokaline ya da evlerine gitmeleri" yönünde talimat verilmesine karşın, aralarında davacının da olduğu bir grup personelin dağılmadığı, komiser yardımcısı olan personellerin, il emniyet müdürünün talimatlarına uyulması yönünde personeli uyarmayarak emirlere kayıtsız kaldığı yönünde tutulan rapor üzerine başlatılan soruşturma sonucunda düzenlenen 15/07/2015 tarihli disiplin soruşturma raporunda; davacının, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 10. maddesinde yer alan "amirin emrini yapmamak" fiilini işlediğinden bahisle 24 ay uzun süreli durdurma cezasıyla cezalandırılması yolunda getirilen teklif doğrultusunda dava konusu Manisa Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararıyla, anılan Tüzüğün 15. maddesi uygulanarak bir alt derecede ceza olan 10 ay kısa süreli durdurma cezasıyla cezalandırılması üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır. 
İLGİLİ MEVZUAT :

İLGİLİ MEVZUAT :
Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan haliyle; Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 10. maddesinde, "Amirin emrini yapmayan memura uzun süreli durdurma cezasının üst sınırı verilir. Emrin yapılmaması, Devleti ya da kişileri zarara uğratmış ya da hizmetin gecikmesine ya da durmasına neden olmuşsa, doğan zararın derecesine ya da durumun ağırlığına göre, meslekten çıkarma cezası da uygulanabilir." hükmü yer almış; aynı Tüzük'ün "Bir alt ceza verilmesi" başlıklı 15. maddesinde ise; "Kararın verildiği güne kadar geçmiş hizmetleri olumlu  olan, iyi veya çok iyi derecede performans değerlendirme puanı ile ödül veya başarı belgesi alan memurlara, işledikleri fiilin özelliği, biçimi, işlendiği yer ve zaman göz önünde bulundurularak bu Tüzükte gösterilen cezanın bir derece aşağısı uygulanabilir." hükmüne yer verilmiştir.
08/03/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8. maddesinin 5. fıkrasının (ç) bendinin 4. alt bendinde; "Amirin usulüne göre verdiği emri yerine getirmemek" fiili, 24 ay uzun süreli durdurma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmış; anılan Kanun'un "Ağırlaştırıcı nedenler" başlıklı 10. maddesinin 1. fıkrasında, "Amirin emrinin yapılmaması neticesinde, Devlet ya da kişiler zarara uğratılmış ya da hizmetin gecikmesine ya da durmasına neden olunmuşsa, doğan zararın derecesine ya da durumun ağırlığına göre, meslekten çıkarma cezası uygulanabilir." hükmü yer almıştır. 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME : 
	Kamu görevlilerinin disiplin cezasıyla cezalandırılabilmeleri için; disipline aykırı eylem veya işlemlerinin sübut bulup bulmadığının usulüne uygun olarak yapılacak soruşturma ile ortaya konulması, soruşturma aşamasında kamu görevlisinin lehinde ve aleyhinde olan her türlü bilgi ve belgenin toplanması, bilahare disipline aykırı davranış olarak tespit edilen eylemin hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ispatlanarak bu eyleme uygun olan disiplin cezası maddesinin tayini ve uygulanması gerekmektedir.
	Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 10. maddesinde ifadesini bulan "amirin emri" kavramından, bir işin yapılması ya da yapılmaması şeklinde mutlak bir emri ihtiva eden ve ilgilisine yönelik olarak verildiğinde tereddüt oluşturmayan emir anlaşılmakta olup, bu emir sözlü veya yazılı olabileceği gibi, Tüzüğün anılan maddesinde sözü edilen "amirin emrini yapmamak" fiilinin oluşabilmesi için, verilen emrin "resmi bir göreve ilişkin" olması gerektiği de açıktır.

Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 10. maddesinde ifadesini bulan "amirin emri" kavramından, bir işin yapılması ya da yapılmaması şeklinde mutlak bir emri ihtiva eden ve ilgilisine yönelik olarak verildiğinde tereddüt oluşturmayan emir anlaşılmakta olup, bu emir sözlü veya yazılı olabileceği gibi, Tüzüğün anılan maddesinde sözü edilen "amirin emrini yapmamak" fiilinin oluşabilmesi için, verilen emrin "resmi bir göreve ilişkin" olması gerektiği de açıktır. 
	Dava konusu işleme esas soruşturma raporu ve dosyadaki diğer bilgi ve belgeler incelendiğinde, ... İlçe Emniyet Müdürlüğünde görevli polis memuru Ö.F.A.'nın, bekleme görevi yaptığı 20/05/2015 tarihinde saat 23:00 sıralarında, "dur" ihtarına uymayan bir aracın çarpması sonucu ağır şekilde yaralandığı ve akabinde kaldırıldığı Turgutlu Devlet Hastanesi'nde yapılan tüm müdahalelere rağmen kurtarılamayarak  ilerleyen saatlerde hayatını kaybettiği, olay sonrası vali, kaymakam, il emniyet müdürü, il emniyet müdür yardımcısı ve ilçe emniyet müdürü de dahil olmak üzere gerek görevli, gerek istirahatli çok sayıda emniyet personelinin hastaneye geldiği, adı geçen polis memurunun şehit olduğu bilgisinin alınması üzerine, il emniyet müdürü T.E.C.'nin, hastane acil servisi ve koridorlarında toplanan kalabalığa hitaben, "Acımız var, arkadaşımız şehit oldu, sabah şehidimizin töreni var, burada beklemenin şehidimize de, hastane personeline de faydası yok, görevli olanlar görevi başına dönsün, görevli olmayanlar beklemek istiyorlarsa lokalde beklesinler" diyerek, hastaneyi boşaltma yönünde talimat verdiği, olayın vehameti, mesai arkadaşlarını kaybetmiş olmanın üzüntüsü ve acı nedeniyle bazı personelin hastane dışına çıkmakta isteksiz davrandığı, il emniyet müdürü ve diğer üst rütbeli personelin, kalabalığın dağılması ve hastanenin boşaltılması talimatını bir kaç kez yineledikleri, bir süre sonra hastanede toplanan emniyet personelinin hastane dışına çıktığı, davacının "rütbeli bir personel olarak verilen talimat karşısında duyarlı davranarak astlarına örnek olması, talimatın diğer görevliler tarafından da yerine getirilmesi için çaba sarf etmesi gerekirken, emre kayıtsız kalıp tekrar hastane acil servisine girip kalabalığın toplanmasına sebebiyet verdiğinden" bahisle dava konusu işlemin tesis edildiği anlaşılmaktadır.

Davacının soruşturma ifadesinde ve son savunmasında, "olay günü nöbet görev istirahatlisi olduğu, şehit olan personelin birinci derece amiri olması sebebiyle diğer meslektaşlarını teskin etmek ve yardımcı olmak düşüncesiyle hastaneye gittiği, il emniyet müdürünün "hastanenin boşaltılması" yönündeki sözlerini duyunca bir kısım personelle birlikte dışarı çıktığı, kısa bir süre sonra polis memuru Fatih'in sekerek hastaneye girdiğini görmesi üzerine, ne olduğunu öğrenmek amacıyla arkasından tekrar hastane acil giriş kapısından içeriye girdiği, şehit olan polisin cenaze işlemleri için arkadaşlarıyla aralarında konuştuktan sonra hastaneden ayrıldığı, il emniyet müdürünün talimatını ilk başta hayatın akışı içerisinde olağan bir tavsiye niteliğinde algıladığı, emre uymamak gibi bir kastının olmadığı" yönünde beyanda bulunduğu görülmektedir.  
	Uyuşmazlıkta; davacının, nöbet istirahatlisi olduğu günün gecesinde meydana gelen olay nedeniyle, hastaneye gelerek diğer emniyet personelini teskin etmeye ve olayla ilgili bilgi edinmeye çalıştığı, il emniyet müdürünün talimatı üzerine hastane dışına çıktığı, ancak yaralı bir polis memurunun hastaneye girdiğini gördüğü ve ne olduğunu anlamak için arkasından tekrar hastaneye giriş yaptığı, mesai arkadaşları olan polis Ö.F.A.'nın ölüm haberini almalarıyla hastanede toplanan emniyet personelinin, il emniyet müdürünün "dağılalım, hastaneyi boşaltalım" talimatını yerine getirme konusunda isteksiz davrandıkları anlaşılmakla birlikte, söz konusu talimatın, resmi bir görevin yerine getirilmesine ilişkin olmayıp, meslektaşlarının ölüm olayının meydana getirdiği üzüntü ve acıyla hastanede bulunan personelin yeniden normal rutinine dönmesini sağlamak amacına yönelik olduğu, nitekim kısa bir süre sonra personelin hastane dışına çıktığı dikkate alındığında, amirin emrini yapmamak kastıyla hareket etmediği anlaşılan davacının, anılan Tüzük hükmü kapsamında disiplin cezası ile cezalandırılmasını gerektiren bir fiilinin bulunmadığı sonucuna varıldığından, davacının "amirin emrini yapmamak" disiplin suçunu işlediğinden bahisle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU : 
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize tabi ilk kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 06/03/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/11441, Karar No: 2024/1529, Tarih: 06.03.2024

"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas	No : 2023/11441
Karar    No : 2024/1529
DAVACILAR                              : 1- ...               2- ...
	 3- ...            4- ...
	 5- ...                6- ...
	 7- ...             8- ...
	 9- ...            10- ...
VEKİLLERİ	: Av. ...
DAVALI                                       : ... Bakanlığı 
VEKİLİ	: ...
MÜDAHİL (DAVALI YANINDA)	: ... Enerji Üretim ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ	: Av. ...
DAVANIN KONUSU	: Kars İli, Sarıkamış İlçesi, ... Köyü sınırları içerisinde kalan Karakurt Baraji ve HES projesi için verilen ... tarih ve ... karar sayılı ÇED Olumlu Kararıyla, bu kararın dayanağı olan (Mülga)  Çevre ve Orman Bakanlığı Çevresel Etki Değerlendirmesi ve Planlama Genel Müdürlüğünün 13/02/2009 tarihli, 2009/7 sayılı "ÇED Yönetmeliği Uygulamaları" konulu Genelgesinin iptali istenilmektedir.	
DAVACILARIN İDDİALARI	: 2009/7 sayılı Genelge gereğince mahkemece verilen iptal kararı sonrasında yeni ÇED Raporunun halkın katılımına sunulmamasının hukuka aykırı olduğu, bu konuda idarenin genelge ile işlem tesis etme yetkisinin bulunmadığı, Genelge ile idarelerin kendilerine verilen yetkileri aştığı, mahkeme kararlarının yerine getirilmesine engel olduğu, Genelgenin hukuk güvenliği ve hukuk devleti ilkelerine aykırı olduğu, halkın bilgi alma ve karar alma süreçlerine katılma hakkının yok sayıldığı, ihtiyat ilkesinin görmezden gelindiği, ÇED Raporunda yetkisiz kişilerce imza atıldığı, su hakları raporu hazırlanmadığı, Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunun ... tarih ve ... sayılı ilke kararına aykırı hareket edildiği, hukuka aykırı olarak su tutulmaya başlandığı, Çevre Düzeni Planında belirtilen ekolojik öneme sahip alanların göz ardı edildiği, barajın yapımı ile büyük bir Habitat'ın yok olacağı belirtilerek, davaya konu işlemlerin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
DAVALININ SAVUNMASI	: Davacıların dava açmakta hukuki menfaatlerinin bulunmadığı, davaya konu Genelge bakımından davanın kesin hüküm nedeniyle reddi gerektiği, ÇED Olumlu kararı yönünden derdest dava bulunduğu, 2577 sayılı Yasanın 28. maddesinin uygulanması sırasında birtakım önlemlerin alınmasının zorunlu olduğu, proje sahasını olduğu gibi mühürlemenin, can ve mal güvenliğini tehlikeye düşürecek ve büyük çevresel sorunların ortaya çıkmasına yol açacak olması durumunda, proje alanında ilgili önlemlerin alınması için makul süre verilmesinin zorunlu hale geldiği, Genelge ile hizmet gereklerinin ve kamu yararının gözetildiği, haksız ve mesnetsiz davanın reddi gerektiği, ÇED Raporu imza işlemlerinin geçerli olduğu, canlı hayatın devamı için gerekli su miktarının dereye bırakılacağı, ÇED Raporunda gerekli taahhütler verildiği, süreçlerin ilgili mevzuatlara uygun şekilde tamamlandığı, ÇED Raporlarında verilen taahhütlere uyulmaması durumunda gerekli cezai müeyyidelerin uygulanacağı savunulmaktadır. 
DAVALI YANINDA MÜDAHİL TARAFINDAN: Davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.	
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ	:  ...