muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2023/11512, Karar No: 2024/2868, Tarih: 09.05.2024

.maddesinde özel çevre koruma bölgesi içinde korunma derecesi ve alınacak tedbirler bakımından öncelikli olan "hassas zon" ve onu çevreleyen bir özel çevre koruma bölgesi oluşturulmasının, planlanmasının ve yönetilmesinin hüküm altına alındığı ancak dava konusu özel çevre koruma bölgesi sınırlarının tamamını bütünsel olarak ilgilendiren bir "hassas zon" tespiti yapılmasının mümkün olmadığı, özel çevre koruma bölgesi ilan edilen alanın Korunan Alanların Tespit, Tescil ve Onayına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Yönetmeliğin 13. maddesinde sayılan özelliklerden hiçbirini taşımadığı, özel çevre koruma bölgesi sınırlarının Kıyı Kenar Çizgisi esas alınmak suretiyle belirlenmesinin yasal dayanağının olmadığı, alanın sınırları belirlenirken hiç bir bilimsel ve teknik çalışma yapılmadan kıyı kenar çizgisinin esas alındığı, 1970'li yıllardan günümüze kadar kısımlar halinde onaylanmış olan kıyı kenar çizgilerinin gözleme dayalı ve teknik olarak yetersiz yöntemlerle belirlendiği bu sebeple hata oranının yüksek olduğu, kıyı kenar çizgisi tespit komisyonunda yer alan kamu görevlilerinin uzmanlık alanlarının özel çevre koruma bölgesi sınırlarını belirlemeye uygun ve yeterli olmadığı, özel çevre koruma bölgesi sınırlarının belirlenmesinin farklı uzmanlık konularını ilgilendiren bir bilimsel çalışmayı gerekli kıldığı bu çalışmanın ise yapılmadığı, Marmara Denizinin eski yerleşmeler bulunan İstanbul İl sınırlarında kalan kısımlarında yoğun kentsel kullanım alanları bakımından herhangi bir inceleme yapılmaksızın eski tarihli ve yetersiz yöntemlerle tespit edilen kıyı kenar çizgisinin özel çevre koruma bölgesi sınırı olarak esas alınmasının 2872 sayılı Çevre Kanununa aykırı olduğu, Adalar İlçesinin özel çevre koruma bölgesi sınırları içine alınmasının yasal ve teknik olarak geçerli bir nedeninin bulunmadığı, Özel Çevre Koruma Bölgesi sınırları içinde kara alanı olarak yalnızca Adalar İlçesi ile, Balıkesirin Erdek ve Marmara İlçelerinin yer aldığı, bu ilçelerin özel çevre koruma bölgesi sınırları içinde yer alması için bu ilçelerdeki yerleşim alanlarının, yapıların ve faaliyetlerin Marmara Denizini kirletici özellik taşıdığının tespit edilmiş olması gerektiği, Adalar İlçesinin alan sınırlarına alınmasının çevre kirliliğinin önlenmesiyle bir bağlantısının bulunmadığı, amacın buradaki imar planı ve uygulama yetkilerinin Bakanlığa aktarılması olduğu, dava konusu kararın tamamının iptal edilmemesi halinde İstanbul İli, Adalar İlçesine ilişkin kısmı yönünden iptaline karar verilmesi gerektiği, dava konusu kararın eki kararın 2.maddesinde yer alan İstanbul İli, Adalar İlçesinde "her ölçekteki plan, plan kararları ve projeler" konusunda 383 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre yapılacak değerlendirme sonuçlanıncaya kadar uygulama yapılmamasına yönelik düzenlemenin hukuka aykırı olduğu,  383 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 12. ve geçici 2

.maddesinde yer alan İstanbul İli, Adalar İlçesinde "her ölçekteki plan, plan kararları ve projeler" konusunda 383 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre yapılacak değerlendirme sonuçlanıncaya kadar uygulama yapılmamasına yönelik düzenlemenin hukuka aykırı olduğu,  383 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 12. ve geçici 2. maddelerinde; yürürlükteki imar planına göre ruhsat alınan yapılar ile sınırlı olarak inceleme yapılmasının, uygun görülen yapıların inşaatının mevcut hali ile veya projesinin değiştirilmesi koşuluyla devamına izin verilmesinin öngörüldüğü, Adalar İlçesinin 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında sit alanlarından oluştuğu, dolayısıyla geçmişten günümüze 2863 sayılı Kanun ile kısıtlı olarak her türlü imar uygulamasının ve ruhsat işlemlerinin koruma amaçlı imar planları ve kültür varlıklarını koruma kurulu veya tabiat varlıklarını koruma komisyonu kararları uyarınca yerine getirildiği, fiilen özel çevre koruma bölgesi ile amaçlanan yasal koşullara uygun bir şekilde plan ve projelerin yapıldığı ve uygulandığı, Bakanlıkça yapılacak incelemelerin uzun yıllar sürebileceği, adalar ilçesindeki uygulamaların durdurulmasının bu nedenle hayatın olağan akışına ve hukuka aykırı olduğu, Çevre Kanununun 9. maddesinin (h) bendi uyarınca ülkemizin denizlerinin korunarak kullanılması ve kirlenmeye karşı korunması, bu kapsamda atıksu deşarjlarının yönetmelik ile belirlenmesi kuralının 2872 sayılı Çevre Kanununun genel çevre koruma düzenlemeleri arasında yer alması nedeniyle Marmara Denizinin kirlenmeye karşı korunması için özel çevre koruma bölgesi olarak ilan edilmesine gerek olmadığı, 3621 sayılı Kıyı Kanununun 11. ve 7. maddeleri uyarınca kıyı kenar çizgisinin deniz tarafında kalan kıyı ve dolgu alanlarındaki yapılara Bakanlık tarafından izin verileceğinin doldurma ve kurutma yoluyla elde edilecek arazilerde ise imar planlarının Bakanlık tarafından onaylanacağının kurala bağlanmış olması nedeniyle bu alanlarda özel çevre koruma uygulamalarının yapılabilmesi için özel çevre koruma bölgesi olarak tespit ve ilan edilmesine gerek olmadığı, Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliğinin 4.maddesinin (b) bendinde düzenlenen "Bütünleşik Kıyı Alanları Planı"nın kıyılar ve etkileşim alanlarındaki kirletici faaliyetler ve yapılara yönelik tedbirlerin alınması, bu kapsamda imar planlarının yönlendirilmesi için yeterli kapsama sahip olduğu, Marmara Denizi kıyıları ve etkileşim alanlarını kapsayan bütünleşik kıyı alanları planları ile Marmara Denizinde yaşanan çevre kirliliğine karşı kaynağında tedbir alınmasının mümkün olduğu, bu konuda Bakanlığın çalışmalarını sürdürdüğü buna rağmen Adalar İlçesinde imar planı yetkilerinin Bakanlığa devri dışında somut bir değişikliğe neden olmayan Özel Çevre Koruma Bölgesi ilanının isabetsiz olduğu ileri sürülmektedir.

DAVALILARIN SAVUNMASI	: Özel çevre koruma bölgelerinin karasal ve denizel biyoçeşitliliğin korunması için en önemli önlemlerden biri olduğu aynı zamanda biyolojik olarak hassas alanların çevredeki önemli ve doğal değerleriyle ön plana çıkan alanlar ile yerleşim alanlarının bir karışımı olduğu, dava konusu özel çevre koruma bölgesi ilan edilmeden önce yapılan literatür çalışmalarına göre Prens Adalarının orman ekosistemi, maki ekosistemi, çayır ekosistemi ve falez ekosistemi olmak üzere 4 farklı ekosistemi barındırdığının anlaşıldığı, Dünya Doğayı ve Doğal Kaynakları Koruma Birliğine (IUCN) göre nesli yakın tehdit altında kategorisine giren çaylak (milvus milvus), kuzgun (coracias garrulus) ve adadolu sıvacısı olmak üzere 3 kuş türünü barındırdığı, bu durumun Prens Adalarının doğal sit olarak ilan edilmelerinin gerekçelerinden biri olduğu, ayrıca alanda Dünya Doğayı ve Doğal Kaynakları Koruma Birliğine (IUCN) göre hassas kategorisine giren 2 memeli türü olan uzun parmaklı yarasanın (myotis capaccinii) ve mehelyi yarasasının (rihinolophus mehelyi) bulunduğu, endemik lir biçimli çan çiçeği (campanula lyrata subsp

.lyrata) ile "Nesli Tehlike Altında Olan Yabani Hayvan Ve Bitki Türlerinin Uluslararası Ticaretine İlişkin Sözleşme" kapsamında koruma altında bulunan çam çiçeği (cephelanthera rubra) isimli bir orkide türünün bulunduğu, bunların dışında birçok endemik ya da tehlike altında olan bitki ve hayvan türlerine ev sahipliği yaptığı, farklı ekosistem tiplerinin birleştiği bir alanlar bütünü olması ve bozulmamış doğal alanlara sahip olmasından dolayı ülkemizin son derece tipik ve eşsiz bir coğrafi parçası olan Prens Adalarının 2006 yılında Önemli Doğa Alanları arasında sayıldığı, tüm bu özellikleri dikkate alındığında özel çevre koruma bölgesi olarak ilan edilmesi gerektiğinin görüldüğü, Marmara Denizinin bütüncül olarak korunması ve etkin yönetiminin sağlanması açısından da özel çevre koruma bölgesi olmasının önem arz ettiği, Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü tarafından doğal sit potansiyelinin yeniden belirlenmesine yönelik olarak 2014 yılında başlatılan ve 2016 yılında tamamlanan Ekolojik Temelli Bilimsel Araştırma Raporunun değerlendirilmesinden alanın özel çevre koruma bölgesi ilan edilmesi gerektiği sonucuna varıldığı, Marmara Denizinin Karadenizden kaynaklanan kirliliğin etkisi altında olduğu, ayrıca yerli ve yabancı gemi trafiğinden kaynaklı kirlilik, kıyı alanlarından kaynaklanan çevre kirliliği ve gemi kazalarından kaynaklı kirliliklerden olumsuz etkilendiği, dava konusu özel çevre koruma bölgesinin ilan edilmesinin sadece Marmara Denizinin barındırdığı denizel ekolojik değerler için değil Eğe ve Akdenizin biyolojik çeşitliliğinin sürdürülebilmesi için de önem taşıdığı, ülkemizin biyolojik çeşitliliğin korunması amacıyla taraf olduğu Barselona Sözleşmesinin ek protokollerinden birini Akdenizde Özel Çevre Koruma Alanları Kurulması protokolünün oluşturduğu, bu sözleşmeler neticesinde özel çevre koruma bölgesi olma potansiyeli olan alanlar ile ilgili çalışmalar yürütüldüğü, özel çevre koruma bölgesi ilan edilmesi planlanan alanın ön değerlendirmesinin Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü tarafından yapıldığı, alana ilişkin olarak yapılan arazi ve literatür çalışmaları sonucunda hazırlanan raporun görüş alınmak üzere ilgili kurum ve kuruluşlara iletildiği, kurumlardan gelen görüşler doğrultusunda varsa düzeltmeler yapılarak kesinleşmiş alan sınırı ve konu ile ilgili tüm bilgi ve belgelerin Cumhurbaşkanlığına sunulduğu, Cumhurbaşkanı Kararı ile ilan edilmesi halinde alanda detaylı bilimsel çalışmalara derhal başlandığı, bu çalışmalar esnasında alanın özel çevre koruma bölgesi ilan edilmesine esas daha önce yapılmış olan bilimsel çalışmaların altlık olarak kullanıldığı, biyolojik çeşitlilik çalışması sonucunda gerekli görülmesi halinde sınır revizesi yapıldığı, Adalar İlçesinin uzun yıllardır geçerli uygulanabilir bir imar planının bulunmadığı, özel çevre koruma bölgesi ilanından önce hazırlanmış olan geçiş dönemi yapılaşma koşullarının Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü tarafından onaylandığı, imar planı çalışmalarının

alanın özel çevre koruma bölgesi ilan edilmesine esas daha önce yapılmış olan bilimsel çalışmaların altlık olarak kullanıldığı, biyolojik çeşitlilik çalışması sonucunda gerekli görülmesi halinde sınır revizesi yapıldığı, Adalar İlçesinin uzun yıllardır geçerli uygulanabilir bir imar planının bulunmadığı, özel çevre koruma bölgesi ilanından önce hazırlanmış olan geçiş dönemi yapılaşma koşullarının Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü tarafından onaylandığı, imar planı çalışmalarının durdurulmasının ya da yerel yönetimlerin yok sayıldığı bir planlama anlayışının söz konusu olmadığı, planlama çalışmalarının yerel yönetimlerle birlikte hareket edilerek iş birliği içinde yapıldığı, alana ilişkin mevcut veya hazırlanmış planlar varsa bu planların Bakanlık tarafından değerlendirildiği ve uygun bulunması halinde onaylanarak yürürlüğe girdiği savunulmaktadır

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ	: ...
DÜŞÜNCESİ	: Dava konusu işlemin, Marmara ve Adalar Özel Çevre Koruma Bölgesi sınırlarını belirleyen kıyı kenar çizgisinin kara tarafında kalan kısmı yönünden iptali, kıyı kenar çizgisinin deniz tarafında kalan (Marmara Denizi) kısmı yönünden ise davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI	: ...
DÜŞÜNCESİ	: Dava, 05/11/2021 tarih ve 31650 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 9. maddesi uyarınca  bazı alanların Marmara Denizi ve Adalar Özel Çevre Koruma Bölgesi olarak tespit ve ilan edilmesine ilişkin ekli kararın yürürlüğe konulması yolundaki 04/11/2021 tarih ve 4758 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının iptali istemiyle açılmıştır.
2872 sayılı Çevre Kanununun 9. maddesinin 1.fıkrasının (d) bendinde; "Ülke ve dünya ölçeğinde ekolojik önemi olan, çevre kirlenmeleri ve bozulmalarına duyarlı toprak ve su alanlarını, biyolojik çeşitliliğin, doğal kaynakların ve bunlarla ilgili kültürel kaynakların gelecek kuşaklara ulaşmasını emniyet altına almak üzere gerekli düzenlemelerin yapılabilmesi amacıyla, Özel Çevre Koruma Bölgesi olarak tespit ve ilan etmeye, bu alanlarda uygulanacak koruma ve kullanma esasları ile plân ve projelerin hangi bakanlıkça hazırlanıp yürütüleceğini belirlemeye Cumhurbaşkanı yetkilidir." hükmüne yer verilmiş; 19/07/2012 tarih ve 28358 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Korunan Alanların Tespit, Tescil ve Onayına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Yönetmeliğin "Tanımlar ve kısaltmalar" başlıklı 4.maddesinin (ö) bendinde, Korunan alan'ın; Biyolojik çeşitliliğin, doğal ve bununla ilişkili kültürel kaynakların korunması ve devamlılığının sağlanması amacıyla ilgili mevzuata göre yönetilen; milli parklar, tabiat parkları, tabiat anıtları, tabiatı koruma alanları, doğal sit alanları, sulak alanlar, özel çevre koruma bölgeleri ve benzeri koruma statüsü bulunan kara, su ya da deniz alanlarını ifade edeceği belirtilmiş, (ş) bendinde ise Özel Çevre Koruma Bölgesi; "Ülke ve dünya ölçeğinde ekolojik önemi haiz, çevre kirlenmeleri ve bozulmalarına duyarlı, biyolojik çeşitliliğin, doğal kaynakların ve bunlarla ilgili kültürel kaynak değerlerinin korunması ve sürdürülebilirliğinin sağlanması gerekli olan ve (Değişik ibare:RG-16/3/2020-31070) Cumhurbaşkanı Kararı ile ilan edilen kara, su ve deniz alanları" olarak tanımlanmış; aynı Yönetmeliğin "Korunan alanlara ilişkin genel ilkeler" başlıklı 5. maddesinde: "Korunan alanların belirlenmesi, değerlendirilmesi ve korunmasında aşağıdaki ilkelere uyulur.
a) Korunan alanların statüsünün belirlenmesi ve değerlendirilebilmesi için zamana bağlı değişimleri ortaya koyan ekolojik süreçler tanımlanır.
b) Herhangi bir korunan alanın güncel durumu tespit edilmeden, o alanın korunan alan statüsü yeniden değerlendirilemez.

a) Korunan alanların statüsünün belirlenmesi ve değerlendirilebilmesi için zamana bağlı değişimleri ortaya koyan ekolojik süreçler tanımlanır.
b) Herhangi bir korunan alanın güncel durumu tespit edilmeden, o alanın korunan alan statüsü yeniden değerlendirilemez.
c) (Değişik:RG-19/2/2013-28564) Korunan alanların güncel durumu; alanın biyolojik çeşitliliği, hidrolojisi ve hidrojeolojisi başta olmak üzere her açıdan durumu hazırlanacak ön değerlendirme raporu sonucuna göre veya gerekli görülmesi durumunda ise en az ardışık dört mevsimi kapsayan ekolojik temelli bilimselaraştırma yapılarak belirlenir.
ç) (Ek:RG-19/2/2013-28564) Doğal sit ilanı ile ilgili talepler veya Genel Müdürlükçe incelenmesi uygun görülen alanlar hakkında hazırlanacak ön değerlendirme raporu sonucuna göre doğal sit özelliği taşımayan talepler değerlendirmeye alınmaz, alanın doğal sit özelliği taşıdığının belirlenmesi durumunda ise ardışık en az dört mevsimi kapsayan ekolojik temelli bilimselaraştırma yapılarak koruma statüsü belirlenir.
d) Herhangi bir korunan alanın statüsünün değerlendirilmesi için belirlenecek araştırma alanısınırları; korunan alanın konumu, büyüklüğü ve doğal eşiklerle ilişkisi göz önüne alınarak tespit edilir..." hükümlerine yer verilmiş; Yönetmeliğin "Özel çevre koruma bölgelerinin tespit ilke ve esasları" başlıklı 13. maddesinin 1. fıkrasında  ise, özel çevre koruma bölgelerinin ihtiva etmesi gereken özellikler sayılmış ve aynı maddenin 2. fıkrasında Genel Müdürlüğün talebe bağlı olarak veya resen tespit yapabileceği düzenlenmiştir.
	İncelenen davada, yukarıda anılan mevzuat kuralları uyarınca, bir alanının özel çevre koruma bölgesi ilan edilmeden önce ülke ve dünya ölçeğinde ekolojik önemi olan, çevre kirlenmeleri ve bozulmalarına duyarlı toprak ve su alanı olduğunun ve bu kapsamda  Korunan Alanların Tespit, Tescil ve Onayına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Yönetmeliğin 13. maddesinin 1. fıkrasında sayılan niteliklere sahip olduğu tespit edilen alan esas alınarak özel çevre koruma bölgesinin sınırlarının belirlenmesi gerekirken,  dava konusu  Marmara Denizi ve Adalar Özel Çevre Koruma Bölgesi sınırlarının belirtilen tespitler yapılmadan kıyı kenar çizgisi esas alınmak suretiyle  belirlendiği anlaşıldığından  dava konusu kararda hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.	Açıklanan  nedenlerle, dava konusu kararın iptaline karar verilmesi gerektiği, düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince duruşma için taraflara önceden bildirilen 08/05/2024 tarihinde, davacı vekili Av. ...'ın gelmediği, davalı idareler vekili Hukuk Müşaviri ...'in geldiği, Danıştay Savcısının hazır olduğu görülmekle, açık duruşmaya başlandı. Taraflara usulüne uygun olarak söz verilerek dinlendikten ve Danıştay Savcısının düşüncesi alındıktan sonra taraflara son kez söz verilip, duruşma tamamlandı. Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
	MADDİ OLAY :

İNCELEME VE GEREKÇE :
	MADDİ OLAY :
	05/11/2021 tarih ve 31650 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan, 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 9. maddesi uyarınca  bazı alanların Marmara Denizi ve Adalar Özel Çevre Koruma Bölgesi olarak tespit ve ilan edilmesine ilişkin ekli kararın yürürlüğe konulması yolundaki 04/11/2021 tarih ve 4758 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
	Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın "Sağlık hizmetleri ve çevrenin korunması" başlıklı 56. maddesinde, "Herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek Devletin ve vatandaşların ödevidir." hükmüne yer verilmiştir.
	2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 1. maddesinde, Kanun'un amacı, bütün canlıların ortak varlığı olan çevrenin, sürdürülebilir çevre ve sürdürülebilir kalkınma ilkeleri doğrultusunda korunmasını sağlamak olarak kabul edilmiş; 2. maddesinde, sürdürülebilir çevre "Gelecek kuşakların ihtiyaç duyacağı kaynakların varlığını ve kalitesini tehlikeye atmadan, hem bugünün hem de gelecek kuşakların çevresini oluşturan tüm çevresel değerlerin her alanda (sosyal, ekonomik, fiziki vb.) ıslahı, korunması ve geliştirilmesi süreci..." olarak; sürdürülebilir kalkınma ise "Bugünkü ve gelecek kuşakların, sağlıklı bir çevrede yaşamasını güvence altına alan çevresel, ekonomik ve sosyal hedefler arasında denge kurulması esasına dayalı kalkınma ve gelişme" olarak tanımlanmıştır. 
	Aynı Kanunun "Çevrenin korunması" başlıklı 9. maddesinin (d) bendinde; ''Ülke ve dünya ölçeğinde ekolojik önemi olan, çevre kirlenmeleri ve bozulmalarına duyarlı toprak ve su alanlarını, biyolojik çeşitliliğin, doğal kaynakların ve bunlarla ilgili kültürel kaynakların gelecek kuşaklara ulaşmasını emniyet altına almak üzere gerekli düzenlemelerin yapılabilmesi amacıyla, Özel Çevre Koruma Bölgesi olarak tespit ve ilan etmeye, bu alanlarda uygulanacak koruma ve kullanma esasları ile plân ve projelerin hangi bakanlıkça hazırlanıp yürütüleceğini belirlemeye Cumhurbaşkanı yetkilidir.'' hükmüne, (h) bendinde; "Ülkenin deniz, yeraltı ve yerüstü su kaynaklarının ve su ürünleri istihsal alanlarının korunarak kullanılmasının sağlanması ve kirlenmeye karşı korunması esastır. Atıksu yönetimi ile ilgili politikaların oluşturulması ve koordinasyonunun sağlanması Bakanlığın sorumluluğundadır.(...) Alıcı su ortamlarına atıksu deşarjlarına ilişkin usûl ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir." hükmüne  yer verilmiş, 13/11/1989 tarih ve 20341 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 383 sayılı Özel Çevre Koruma Kurumu Başkanlığı Kurulmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin 2. maddesinde ise Bakanlar Kurulunca ilan edilen ve ilan edilecek "Özel Çevre Koruma Bölgeleri" hakkında bu Kanun Hükmünde Kararname hükümlerinin uygulanacağı düzenlenmiştir.

19/07/2012 tarih ve  28358 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Korunan Alanların Tespit, Tescil ve Onayına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Yönetmeliğin 1. maddesinde "Bu Yönetmeliğin amacı; ... özel çevre koruma bölgelerinin tespit, tescil, onay, değişiklik ve ilanına dair usul ve esasların belirlenmesidir." hükmüne yer verilmiş,  4. maddesinin (ö) bendinde "Korunan alan: Biyolojik çeşitliliğin, doğal ve bununla ilişkili kültürel kaynakların korunması ve devamlılığının sağlanması amacıyla ilgili mevzuata göre yönetilen; ... özel çevre koruma bölgeleri ve benzeri koruma statüsü bulunan kara, su ya da deniz alanları" olarak, (ş) bendinde "Özel çevre koruma bölgesi: Ülke ve dünya ölçeğinde ekolojik önemi haiz, çevre kirlenmeleri ve bozulmalarına duyarlı, biyolojik çeşitliliğin, doğal kaynakların ve bunlarla ilgili kültürel kaynak değerlerinin korunması ve sürdürülebilirliğinin sağlanması gerekli olan ve  Cumhurbaşkanı Kararı ile ilan edilen kara, su ve deniz alanları" olarak tanımlanmış, 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde; "Herhangi bir korunan alanın güncel durumu tespit edilmeden, o alanın korunan alan statüsü yeniden değerlendirilemez." hükmüne, (c) bendinde; "Korunan alanların güncel durumu; alanın biyolojik çeşitliliği, hidrolojisi ve hidrojeolojisi başta olmak üzere her açıdan durumu hazırlanacak ön değerlendirme raporu sonucuna göre veya gerekli görülmesi durumunda ise en az ardışık dört mevsimi kapsayan ekolojik temelli bilimsel araştırma yapılarak belirlenir." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Yönetmeliğin, Özel Çevre Koruma Bölgelerinin tespit ilke ve esaslarının düzenlendiği "Özel çevre koruma bölgelerinin tespit ilke ve esasları" başlıklı 13. maddesinde " (1) Aşağıdaki özelliklerden bir ya da birkaçını ihtiva eden bölgeler özel çevre koruma bölgeleridir. a) Türkiye ve dünya ölçeğinde nadir biyolojik, ekolojik ve jeomorfolojik özellikleri içeren b) Kara ve su ekosistemi bir bütünlük ve devamlılık gösteren c) Canlı tür ve çeşitleri bakımından endemik, nadir ve nesli tehdit ve tehlike altında olan türleri  barındıran ç) Doğal, tarihi, ve kültürel değerler açısından milli ve milletlerarası önemi haiz, ancak kentleşme, ulaşım, turizm, tarım ve sanayi gibi sektörlerin tehdidi ve baskısı altında ekolojik açıdan hassas olan alanları içeren d) Gelişmiş yerleşme bölgeleri dışında kalan, ekolojik değerleri esas alarak korunması ve geliştirilmesi gereken e) Sahip olduğu biyolojik ve ekolojik özelliklerin bozulmadan devamlılığını sağlayacak, çevresindeki mekan ve sektörel ilişkiler itibarıyla bütünlük taşıyan, ekosistem bütünlüğünü sağlayan f) Doğal ya da yarı doğal ekosistemleri temsil eden, önemli ya da tehlike altındaki tür popülasyonlarını içeren g) Doğal ve kültürel etkileşimin ve geleneksel kullanımın devamlılığını sağlayan ğ) Doğal yaşam gerekleri göz önüne alınarak uygun faaliyetlere olanak sağlayan (2) Genel Müdürlük talebe bağlı olarak veya resen tespit yapabilir." hükmüne yer verilmiş, tespit aşamasında düzenlenecek belgelerin düzenlendiği 14. maddesinde hangi özelliği dolayısıyla tespit edileceğini belgeleyen tespit raporu ve tespit fişi ile taşınmazın yerini ve sınırlarını gösterir pafta, ada, parsel numarasını içeren harita ve ülke koordinat sisteminde UTM-GK 3 derecelik ED50 aplikasyon krokisi tespit için asgari bulunması gereken bilgi, belge ve dökümanlar arasında sayılmış, 15. maddesinde 14. maddeye göre hazırlanan bilgi ve belgelerin Genel Müdürlükçe değerlendirileceği düzenlenmiş, 18. maddesinde "13. maddede belirtilen kriterler çerçevesinde tespit edilen alanlar ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri ile birlikte Genel Müdürlük tarafından Bakanlık Makamına ve Bakanın teklifi ile de (Değişik ibare:RG-16/3/2020-31070) Cumhurbaşkanına sunulur. Konu hakkındaki (Değişik ibare:RG-16/3/2020-31070) Cumhurbaşkanı kararının Resmî Gazete’de yayımı ile tescil işlemi tamamlanır." hükmüne yer verilmiştir.