muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2024/697, Karar No: 2024/1422, Tarih: 29.02.2024

2- Davalı yanında müdahilden Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Türkiye Nükleer Enerji Anonim Şirketi tarafından; 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi yanlış uygulanmadığı, nitekim bu hüküm uyarınca ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan temyizin haklı bulunması durumunda kararın bozulmasıyla kalmayıp, dosyanın geri gönderileceği, ancak temyize konu kararın ise ilk inceleme üzerine verilen bir karar değil, tüm yargılama süreçleri tamamlanarak verilen bir karar olduğu, bu nedenle,  davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu, diğer taraftan, davacının  bilirkişinin tarafsızlığı hakkındaki iddiasının, bilirkişilerden bazılarının konusu ve tarafları farklı olan başka bir davada bilirkişi heyetinde yer almasına dayandığı, ancak  6100 sayılı Kanun'un 36. maddesinin bilirkişiler bakımından kıyasen uygulandığı, bilirkişinin aynı dava veya işte daha önceden tanık olarak dinlenmiş bulunması dahi tarafsızlığından şüpheye düşürecek hallerin dışında bırakıldığı, bu nedenle, davacının bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı,  bilirkişi raporunun takdiri delil niteliği taşıdığı ve hakimin bilirkişi raporu doğrultusunda karar verme zorunluluğu bulunmadığı, bilirkişi raporundaki bazı tespit ve değerlendirmeler açıkça mevzuata aykırı olduğundan, bu çerçevede gerekçeleri belirtilerek İdare Mahkemesince hükme esas alınmamasında usul hükümlerine ve hukuka aykırılık bulunmadığı,  ülkemizde güneş, rüzgâr, hidroelektrik ve bunlar gibi yenilenebilir enerji  kaynaklarının tamamı bir anda değerlendirilse bile, yine de dış kaynaklı doğal gaz kömürü ve nükleer birincil enerjiye dayalı elektrik açığının olacağı,  enerji arz ve temin güvenliği ile güvenilirliği dikkate alındığında, NGS'lerin zorunluluk arz ettiği, bu santrallerin elektrik üretiminde kullanılmasının enerjide dışa bağımlılığı azaltacağı ve kaynak çeşitliliğini artıracağı ileri sürülerek, davanın reddi yolundaki  temyize konu kararın onanması gerektiği savunulmuş iken, Nükleer Düzenleme Kurumu Başkanlığı ile Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğü tarafından savunma verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Mahkeme kararının, aşağıda  yer verilen gerekçelerle bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA

TETKİK HÂKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Mahkeme kararının, aşağıda  yer verilen gerekçelerle bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, Danıştay Altıncı Dairesinin 08/12/2022 tarih ve E:2022/5214, K:2022/10971 sayılı kararı ile bozulması üzerine, bozma kararına uyulmayarak davanın reddi yolunda verilen … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istemiyle davacı tarafından Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna yapılan başvuru sonucunda, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 04/12/2023 tarih ve E:2023/2650, K:2023/2951 sayılı kararı ile ivedi yargılama usulü kapsamındaki uyuşmazlıklarda Mahkemelerin ısrar hakkının bulunmadığı, Mahkemece verilen kararın ısrar kararı olarak nitelendirilemeyeceği gerekçesiyle ısrar kararına konu olmayan uyuşmazlık hakkında temyiz incelemesi yapılmak üzere, Dairemize gönderilen dosyada; Mahkemece maddi olay açıklığa kavuşturulmadığından, bu aşamada temyiz isteminin esasının görüşülemeyeceği sonucuna varılarak, işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığının … tarih ve … sayılı oluru ile  Sinop NGS Sahası ve yer tespiti de dahil vapılacak çalışmalar neticesinde belirlenecek üçüncü NGS proje sahasında hazırlık ve etüt çalışmaları yapmak veya yaptırmak ve benzeri her türlü çalışmayı yürütmek üzere Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğü görevlendirilmiştir. Bu görevlendirme kapsamında Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğü tarafından Sinop İli, İnceburun Yarımadasının kuzey sahasında bir NGS kurmak amacıyla Türkiye Atom Enerjisi Kurumuna başvuruda bulunulmuş ve  22/08/2012 tarihinde  "Kurucu” olarak tanınmıştır.
03/05/2013 tarihinde, "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Japonya Hükümeti Arasında Türkiye Cumhuriyeti'nde Nükleer Güç Santrallerinin ve Nükleer Güç Sanayisinin Geliştirilmesi Alanında İşbirliğine İlişkin Anlaşma" ile "Türkiye Cumhuriyeti'nde Nükleer Güç Santrallerinin ve Nükleer Güç Sanayisinin Geliştirilmesine Dair İşbirliği Zaptı” imzalanmış ve 23/05/2015 tarihinde onaylanmıştır. Uluslararası Anlaşma çerçevesinde ülkemizde hem nükleer güç santrallerinin hem de nükleer güç sanayisinin tüm yönleriyle geliştirilmesine yönelik Japonya ile yapılacak işbirliğinin kapsamı tanımlanmıştır, ayrıca, bu Anlaşmaya, projenin detaylandırıldığı ve projeye ilişkin Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile proje şirketinin hak ve yükümlülüklerini belirleyen "Ev Sahibi Hükümet Anlaşmasının Esas Unsurları" da ek olarak ilave edilmiştir.

Bu kapsamda;  2015/8022 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına istinaden, sermayesinin %100'ü Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğüne ait olmak üzere, yurt içinde uluslararası anlaşmalar çerçevesinde belirlenen faaliyetler ile yurt dışında elektrik enerjisi üretimi ve ticareti ile yakıt ve atık yönetimine yönelik faaliyetleri yerine getirmek amacıyla  Jersey Kanal Adalarında … şirketi kurulmuş, şirketin Türkiye Merkez Şubesi tarafından, Sinop ili, Merkez İlçesi, Abalı Köyü, İnceburun Mevkiinde yapımı planlanan "Sinop NGS" projesi için hazırlanan ÇED başvuru dosyası 27/12/2017 tarihinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına sunulmuş ve anılan tarihte yürürlükte olan  ÇED Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri uyarınca işletilen süreç sonucunda, … tarih ve … sayılı işlem ile "ÇED Olumlu" kararı verilmiştir.
Bakılan dava, anılan "ÇED Olumlu" kararının iptali istemiyle açılmıştır.	
İLGİLİ MEVZUAT:
2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 2. maddesinde; çevresel etki değerlendirmesi, "gerçekleştirilmesi plânlanan projelerin çevreye olabilecek olumlu ve olumsuz etkilerinin belirlenmesinde, olumsuz yöndeki etkilerin önlenmesi ya da çevreye zarar vermeyecek ölçüde en aza indirilmesi için alınacak önlemlerin, seçilen yer ile teknoloji alternatiflerinin belirlenerek değerlendirilmesinde ve projelerin uygulanmasının izlenmesi ve kontrolünde sürdürülecek çalışmalar" olarak tanımlanmış; 10. maddesinde; "Gerçekleştirmeyi plânladıkları faaliyetleri sonucu çevre sorunlarına yol açabilecek kurum, kuruluş ve işletmeler, Çevresel Etki Değerlendirmesi Raporu veya proje tanıtım dosyası hazırlamakla yükümlüdürler. Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu Kararı veya Çevresel Etki Değerlendirmesi Gerekli Değildir Kararı alınmadıkça bu projelerle ilgili onay, izin, teşvik, yapı ve kullanım ruhsatı verilemez; proje için yatırıma başlanamaz ve ihale edilemez. Çevresel Etki Değerlendirmesine tâbi projeler ve Stratejik Çevresel Değerlendirmeye tâbi plân ve programlar ve konuya ilişkin usûl ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmeliklerle belirlenir." hükmüne yer verilmiştir.

25/11/2014 tarih ve 29186 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren ve dava konusu işlem tarihinde yürürlükte bulunan Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği'nin 4. maddesinde; "Çevresel etki değerlendirmesi raporu: Ek-1 listesinde yer alan veya Bakanlıkça "Çevresel Etki Değerlendirmesi Gereklidir" kararı verilen bir proje için belirlenen Özel Formata göre hazırlanacak raporu, Çevresel etki değerlendirmesi raporu özel formatı: Çevresel Etki Değerlendirmesi Raporunun hazırlanmasında esas alınmak üzere; Komisyon tarafından projenin önemli çevresel boyutları ile Halkın Katılımı Toplantısındaki görüş ve öneriler göz önüne alınmak suretiyle ek-3’teki Çevresel Etki Değerlendirmesi Genel Formatında belirtilen ana başlıklar altında ele alınması gereken konuları tanımlayan formatı, h) Çevresel etki değerlendirmesi olumlu kararı: Çevresel Etki Değerlendirmesi Raporu hakkında Komisyon tarafından yapılan değerlendirmeler dikkate alınarak, projenin çevre üzerindeki muhtemel olumsuz etkilerinin, alınacak önlemler sonucu ilgili mevzuat ve bilimsel esaslara göre kabul edilebilir düzeylerde olduğunun belirlenmesi üzerine projenin gerçekleşmesinde çevre açısından sakınca görülmediğini belirten Bakanlık kararını, ... ifade eder." olarak tanımlanmış, 6. maddesinde; "(1) Bu Yönetmelik kapsamındaki bir projeyi gerçekleştirmeyi planlayan gerçek veya tüzel kişiler; Çevresel Etki Değerlendirmesine tabi projeleri için; ÇED Başvuru Dosyasını, ÇED Raporunu, Seçme Eleme Kriterleri uygulanacak projeler için ise Proje Tanıtım Dosyasını, Bakanlıkça yeterlik verilmiş kurum/kuruluşlara hazırlatmak, ilgili makama sunulmasını sağlamak ve proje kapsamında verdikleri taahhütlere uymakla yükümlüdürler. (2) Kamu kurum/kuruluşları, bu Yönetmelik hükümlerinin yerine getirilmesi sürecinde proje sahiplerinin veya Bakanlıkça yeterlik verilmiş kurum/kuruluşların isteyeceği konuya ilişkin her türlü bilgi, doküman ve görüşü vermekle yükümlüdürler. (3) (Değişik:RG-26/5/2017-30077) Bu Yönetmeliğe tabi projeler için "Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu" kararı veya "Çevresel Etki Değerlendirmesi Gerekli Değildir" kararı alınmadıkça bu projelerle ilgili teşvik, onay, izin, yapı ve kullanım ruhsatı verilemez, proje için yatırıma başlanamaz ve ihale edilemez. Ancak bu durum söz konusu teşvik, onay, izin ve ruhsat süreçlerine başvurulmasına engel teşkil etmez. (4) Bu Yönetmelik hükümlerine göre karar tesis edilmeden önce, projenin gerçekleştirilmesinin mevzuat bakımından uygun olmadığının tespiti halinde, aşamasına bakılmaksızın süreç sonlandırılır." kuralına, 7. maddesinde ise; "(1) Bu Yönetmeliğin; a) Ek-1 listesinde yer alan projelere, b) "ÇED Gereklidir" kararı verilen projelere, c) Kapsam dışı değerlendirilen projelere ilişkin kapasite artırımı ve/veya genişletilmesinin planlanması halinde, mevcut proje kapasitesi ve kapasite artışları toplamı ile birlikte projenin yeni kapasitesi ek-1 listesinde belirtilen eşik değer veya üzerinde olan projelere, ÇED Raporu hazırlanması zorunludur

." kuralına, 7. maddesinde ise; "(1) Bu Yönetmeliğin; a) Ek-1 listesinde yer alan projelere, b) "ÇED Gereklidir" kararı verilen projelere, c) Kapsam dışı değerlendirilen projelere ilişkin kapasite artırımı ve/veya genişletilmesinin planlanması halinde, mevcut proje kapasitesi ve kapasite artışları toplamı ile birlikte projenin yeni kapasitesi ek-1 listesinde belirtilen eşik değer veya üzerinde olan projelere, ÇED Raporu hazırlanması zorunludur." kuralına yer verilmiştir.

Aynı Yönetmeliğin Ek-III bölümünde; Çevresel Etki Değerlendirmesi Genel Formatının ihtiva etmesi gereken hususlar düzenlenmiş, Bölüm I: Projenin tanımı ve özellikleri; a) Proje konusu yatırımın tanımı, özellikleri, ömrü, hizmet maksatları, önem ve gerekliliği, b) Projenin yer ve teknoloji alternatifleri, proje için seçilen yerin koordinatları Bölüm II: Proje Yeri ve Etki Alanının Mevcut Çevresel Özellikleri; Proje alanının ve önerilen proje nedeniyle etkilenmesi muhtemel olan çevrenin; nüfus, fauna, flora, jeolojik ve hidrojeolojik özellikler, doğal afet durumu, toprak, su, hava, atmosferik koşullar, iklimsel faktörler, mülkiyet durumu, kültür varlığı ve sit özellikleri, peyzaj özellikleri, arazi kullanım durumu, hassasiyet derecesi (Ek-5’deki Duyarlı Yöreler Listesi de dikkate alınarak) benzeri özellikleri Bölüm III: Projenin İnşaat ve İşletme Aşamasında Çevresel Etkileri ve Alınacak Önlemler, Projenin; a) Çevreyi etkileyebilecek olası sorunların belirlenmesi, kirleticilerin miktarı, alıcı ortamla etkileşimi, kümülatif etkilerin belirlenmesi, b) Sera gazı emisyon miktarının belirlenmesi ve emisyonların azaltılması için alınacak önlemler, c) Projenin çevreye olabilecek olumsuz etkilerinin azaltılması için alınacak önlemler, ç) İzleme Planı (inşaat dönemi), Bölüm IV: Halkın Katılımı; a) Projeden etkilenmesi muhtemel ilgili halkın belirlenmesi ve halkın görüşlerinin çevresel etki değerlendirmesi çalışmasına yansıtılması için önerilen yöntemler, b) Görüşlerine başvurulması öngörülen diğer taraflar, Notlar ve Kaynaklar; Ekler: Çevresel Etki Değerlendirmesi Başvuru Dosyası hazırlanmasında kullanılan bilgi ve belgeler ile raporda kullanılan tekniklerden rapor metninde sunulamayan belgeler, Proje için seçilen yerin koordinatları, Proje için belirlenen yer ve alternatiflerinin varsa; çevre düzeni, nazım, uygulama imar planı, vaziyet planı veya plan değişikliği teklifleri, Proje ile ilgili olarak daha önceden ilgili kurumlardan alınmış belgeler şeklinde düzenlemeler yer almıştır.
		Diğer yandan; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinin yollamada bulunduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 266. maddesinde; "Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Hâkimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamaz." hükmü yer almış, 279. maddesinin 2. fıkrasında; bilirkişi raporunda, gözlem ve inceleme konusu yapılan maddi vakıalar, gerekçe ve varılan sonuçlarla, bilirkişiler arasında görüş ayrılığı varsa, bunun sebebinin bulunması gerektiği, azınlıkta kalan bilirkişinin, oy ve görüşünü ayrı bir rapor hâlinde de mahkemeye sunabileceği belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

İdare Mahkemesince; uyuşmazlığın çözümünün özel ve teknik bilgi gerektirmesi nedeniyle, Üniversitelerin, Mühendislik Fakültesi Nükleer Bilimler Enstitüsü Bölümü,    Orman Mühendisliği Fakültesi, Ziraat Fakültesi Su Ürünleri Mühendisliği Bölümü, Mühendislik Fakültesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü, Çevre Mühendisliği Bölümü, Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi Meteoroloji Mühendisliği Bölümü, Fen Edebiyat Fakültesi Hidrobiyoloji Anabilim Dalı, Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Bölümü, Mühendislik Fakültesi Elektrik Mühendisliği Bölümü, Fen Edebiyat Fakültesi Bölümü, Mühendislik Fakültesi Jeofizik Bölümü ve  İnşaat Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü öğretim üyelerinden oluşan bilirkişi heyeti ile 07/06/2021 tarihinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmış, dosyaya sunulan bilirkişi raporundaki; ÇED raporunda, seçilen teknolojinin uygunluğu ve yeterliliği, alternatif teknolojiler arasındaki yeri, alternatifleri değerlendirmedeki yeterlilik, nükleer kazalar, Nükleer Santrallerin Uluslararası denetim usul ve esasları hakkında genel uygulama çerçevesinde projenin uluslararası kriterlere uygunluğu bakımından, yeterli ve gerekli değerlendirmelerin yapıldığı, projenin IAEA tarafından önerilen güvenlik ve işletme standartlarına uygun özellikleri bünyesinde taşıdığı, proje uygulaması sırasında alınacak tüm tedbirlerin, güvenlik ve denetimlerin, projenin güvenli işletilmesi için uluslararası nükleer güvenlik ve güvence denetimi ile nükleer emniyet usul ve uygulamalarındaki kriterlere uygun olduğu; 	ülkemizde güneş, rüzgâr, hidroelektrik ve bunlar gibi yenilenebilir enerji alternatif kaynaklarının tamamı bir anda değerlendirilse bile yine de dış kaynaklı doğal gaz kömürü ve nükleer birincil enerjiye dayalı elektrik açığının çok fazla olduğu, uyuşmazlığa konu Sinop NGS'nin  özellikle doğal gaz ve kömüre dayalı enerji üretim sistemlerine göre aktif ve pasif güvenlik sistemleri ile donatılması, çevresel radyoaktif salınımın son derece düşük olması, devamlı izleme sistemleriyle izlenmesi, ara verilmeksizin en az bir yıl süreyle yakıt değiştirmeksizin çalışabilmesi ve santral veriminin çağdaşlarına göre nispeten yüksek olması nedeniyle avantajlı bir durumda olduğu, nükleer enerji ile diğer enerji kaynakları arasında bir kıyaslama yapıldığında nükleer santrallerin teknolojik olgunluğunu kanıtlamış, temiz enerji özeliğine sahip vazgeçilmez elektrik enerjisi üretim sistemleri olduğu; ÇED sürecinin Bakanlık tarafından hem idari hem de teknik olarak uygun şekilde yürütüldüğü, hazırlanan ÇED raporunun kapsamının asgari gereklilikleri kapsadığı, proje konusu yatırımın tanımı, özellikleri, ömrü, hizmet maksatları, önem ve gerekliliği ile projenin yer ve teknoloji alternatifleri ile proje için seçilen yerin koordinatlarının ÇED raporunda ayrıntılı olarak belirtildiği, projeden etkilenen çevresel parametrelerin raporda detaylı bir şekilde ele alındığı, parametrelerin öncelikle mevcut durumlarına raporda yer verildiği, bu parametrelerin projenin inşaat ve işletme aşamasındaki

ÇED raporunun kapsamının asgari gereklilikleri kapsadığı, proje konusu yatırımın tanımı, özellikleri, ömrü, hizmet maksatları, önem ve gerekliliği ile projenin yer ve teknoloji alternatifleri ile proje için seçilen yerin koordinatlarının ÇED raporunda ayrıntılı olarak belirtildiği, projeden etkilenen çevresel parametrelerin raporda detaylı bir şekilde ele alındığı, parametrelerin öncelikle mevcut durumlarına raporda yer verildiği, bu parametrelerin projenin inşaat ve işletme aşamasındaki etkilerinin minimuma indirilmesine yönelik tedbirlerden bahsedildiği yolundaki tespit ve değerlendirmeler ile bilirkişi raporunun;  proje alanının jeolojik açıdan bir sorun teşkil etmediği;  su temini ve oluşan atık suların arıtımı hususun ÇED raporunda büyük ölçüde ayrıntılı bir şekilde ele alındığı, bazı endüstriyel atıksular için debi ve karakteristik özelliklerinin verilmemiş olmasının bu tür atıksu karakterlerinin seçilecek teknolojiye bağımlı olması ile ilgili olabileceği, raporda belirtilen izleme programı eşliğinde, atıksuların  yönetiminin ilgili mevzuatla uyumlu olarak oluşturulduğu ve çevresel etkilerinin de  düzenlemelerle izin verilen sınırları aşmayacağı; projenin işletme döneminde radyolojik olmayan emisyonlar nedeniyle santral civarında ve yerleşim alanlarında herhangi bir önemli etkinin beklenmediği, ÇED raporunda, işletme safhasında çevresel hava kalitesi üzerinde etkisi olabilecek fosil yakıt yakılmasına ait faaliyetlerden sadece ısı kazanlarına ait emisyonlar dikkate alınarak modelleme yapıldığı ve olası çevresel etkilerin ihmal edilebilir düzeylerde bulunduğu; konvansiyonel atıklara yönelik olarak, bütün atık türleri için miktarların belirtilmesi gerektiği, ancak ÇED raporunda, bir takım atık türlerinin miktarlarının belirtilmediğinin görüldüğü, bununla birlikte olası atıkların bertarafı ile ilgili yasal prosedürlere uyulacağı taahhüt edildiğinden,  konvansiyonel atıkların yönetiminin çevresel açıdan bir risk oluşturmayacağı; ÇED raporunda, proje çalışmaları, enerji üretimi ile santralin sökümü sırasında oluşacak katı, sıvı, gaz formundaki radyoaktif atıklarla ve kullanılmış yakıtlarla ilgili tip miktar, kimyasal, fiziksel ve biyolojik özelliklerinin belirtilerek, depolama ve bertaraf koşulları, oluşacak emisyonlar ve bunların mevzuatta izin verilen sınırlar içerisinde kalması konuları ile ilgili bilgi verildiği, yürürlükteki mevzuata göre izin verilen üst sınırların altında kalınacağının taahhüt edildiği, katı, sıvı ve gaz atıklar ile kullanılmış yakıtların türleri ve depolama, bertaraf ve emisyon konularında önerilen tür, miktar ve yöntemlerin tipik bir nükleer santral için uygun olduğu, öngörülen sistemler ve çalışma koşullarının gerçekleştirilmesi konusunun güncel teknik koşullarda ve bilimsel düzeyde yeterli kabul edilebilir düzeyde ele alınarak gerekli süreçlerin ve önlemlerin ortaya konulduğu; ÇED raporunda, proje kapsamında reaktörlerin inşası, sökümü ve üretim aşamasında oluşabilecek radyasyon etkisi bakımından ayrıntılı

yakıtların türleri ve depolama, bertaraf ve emisyon konularında önerilen tür, miktar ve yöntemlerin tipik bir nükleer santral için uygun olduğu, öngörülen sistemler ve çalışma koşullarının gerçekleştirilmesi konusunun güncel teknik koşullarda ve bilimsel düzeyde yeterli kabul edilebilir düzeyde ele alınarak gerekli süreçlerin ve önlemlerin ortaya konulduğu; ÇED raporunda, proje kapsamında reaktörlerin inşası, sökümü ve üretim aşamasında oluşabilecek radyasyon etkisi bakımından ayrıntılı değerlendirmelere yer verildiği, projenin gerçekleştirilmesi sırasında halk sağlığı açısından olumsuz etkilerinin asgari düzeyde kalması için gereken güvenlik sistemlerinin oluşturulduğu, gerekli  modelleme çalışmalarıyla doz değerlerinin müsaade edilen seviyelerin altında kaldığının ortaya konulduğu,  alınacak önlemlerin radyasyon etkisini bertaraf etmede yeterli olduğu, hazırlanan yayılım analizi ve doz değerlendirmesi raporunda Sinop’taki art alan radyasyon seviyesi, sahada inşaat işçilerinin radyasyona maruz kalması, normal işletme sırasında halkın radyasyona maruz kalması, normal işletme sırasında flora ve faunanın radyasyona maruz kalması, kaza durumunda halkın radyasyona maruz kalması gibi durumların modellendiği, normal işletme ve olası kaza senaryoları sırasında söz konusu olabilecek atmosferik yayılım, yüzey sularında yayılım ve doz hesaplamaları ve buna ek olarak bölgenin doğal radyasyon değerlendirmesinin ilgili mevzuata uygun olarak yapıldığı;  ÇED raporunda, radyoaktif atık, kullanılmış nükleer yakıt yönetiminin, yıllık oluşacak kullanılmış yakıt miktarı ve tüm santral ömrü boyunca oluşacak kullanılmış yakıt miktarının, yakıt taşınma ve depolanması sırasında alınabilecek önlemlerin ve işletme faaliyeti kapatıldıktan sonra olabilecek etkiler ve bu etkinliklere karşı alınacak önlemlerin detaylı olarak açıklandığı, bertaraf yöntemleri ile çevresel etkilerin, alınması taahhüt edilen önlemlerle giderilmesinin bilimsel esaslara göre kabul edilebilir düzeylerde olduğu; proje sahasında tarım alanının yer almadığı, tarım arazilerinin ihtiyaç duyduğu su miktarı teminine ilişkin olumsuz bir durum beklenmediği, arazi hazırlık ve inşaat dönemindeki faaliyetlerden kaynaklanacak toz ve çalışacak olan iş makinelerinden kaynaklanacak olan egzoz gazı emisyonlarında sınır değerlerin sağlandığı, projenin tarım alanları üzerinde olumsuz etkisinin beklenmediği, ÇED raporunda taahhüt edilen tedbirlerin alınması şartıyla, projenin yöre tarımına, su ürünlerine, hayvancılığa etkisinin bilimsel esaslara göre kabul edilebilir düzeylerde olduğu, proje inşaatından sonra arazi ıslahı konusunda ne tür çalışmaların yapılacağının ÇED raporunda detaylı bir şekilde anlatıldığı, peyzaj onarım planı hazırlandığı  ve bunun yeterince detaylı olduğu ve projenin ıslah çalışmaları için yeterli özellik taşıdığı;  ÇED  raporunda yer verilen projenin soğutma suyu kullanımı ve deşarjına ilişkin olarak yapılan hidrodinamik modelleme, buna ilişkin rapor, ilave rapor ve çalışmalar sonucunda deşarj