muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2023/7877, Karar No: 2024/1054, Tarih: 20.02.2024

Öte yandan, davacı tarafından davalı idareye, 2577 sayılı Kanun'un 10. maddesi kapsamında her zaman yapılacak başvuru sonucunda uyuşmazlık çıkarılarak dava açılmasının mümkün olduğu açıktır.
Bu durumda; söz konusu ruhsatın iptali istemiyle davalı idareye başvurulup, bu başvurunun doğrudan veya zımnen reddi üzerine süresinde dava açılması gerekirken, böyle bir başvuru yapılmadan doğrudan açılan davanın incelenmesine olanak bulunmadığı gerekçesi eklenmek suretiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmesi gerekirken, İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddedilmesinde hukuki isabet, kararda sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
	Açıklanan nedenlerle;
	1. Temyiz isteminin reddine,
	2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin  … tarih  ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
	3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
	4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın  İdare Mahkemesine gönderilmesine, 20/02/2024 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
 
(X) KARŞI OY : 
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Dava açma süresi" başlıklı 7. maddesinin 1. fıkrasında, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hâllerde Danıştay'da ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gün olduğu, "İdari makamların sükutu" başlıklı 10. maddesinde; ilgililerin, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilecekleri, otuz gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılacağı, ilgililerin otuz günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştaya, idare ve vergi mahkemelerine dava açabilecekler, otuz günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgili bu cevabı, isteminin reddi sayarak dava açabileceği gibi, kesin cevabı da bekleyebileceği, bu takdirde dava açma süresinin işlemeyeceği, ancak, bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren dört ayı geçemeyeceği, dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde, otuz günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabilecekleri hükmüne yer verilmiştir.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in "İkinci ve üçüncü sınıf gayrisıhhi müesseseler" başlıklı  23. maddesinde; "İkinci ve üçüncü sınıf gayrisıhhî müessese açmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler; işin özelliğine göre bu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen kriterlere uygun olarak işyerini düzenledikten sonra bu Yönetmeliğin eki Örnek 2’de yer alan başvuru formunu doldurarak yetkili idareye ibraz eder.
	Yetkili idareler, ikinci ve üçüncü sınıf gayrisıhhî müesseseler için yapılacak beyan ve incelemelerde; insan sağlığına zarar verilmemesi, çevre kirliliğine yol açılmaması, yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemeleri esas alır.
	Başvurunun öngörülen kriterlere uygun olarak doldurulduğunun tespiti halinde, başkaca bir işleme gerek kalmaksızın işyeri açma ve çalışma ruhsatı beş gün içinde düzenlenerek ilgiliye verilir. İlgili, bu belgeye dayanarak işyeri açabilir.
	Beyana göre tanzim edilen ruhsat müktesep hak doğurmaz.
	İkinci ve üçüncü sınıf işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerleri, yetkili idare tarafından bir ay içinde kontrol edilir. Bu süre içinde kontrol edilmemesi halinde, ilgili, çalışma ruhsatı almış sayılır ve kontrol görevini süresinde yerine getirmeyen kamu görevlileri hakkında yetkili idareler tarafından yasal hükümler uygulanır.
	Ruhsat verilmesini takiben yapılacak kontrol ve denetimlerde, ikinci fıkrada belirtilen kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde, işyerine bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verilir. Verilen süre içinde noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde verilmiş olan ruhsat, yetkili idare tarafından iptal edilerek işyeri kapatılır ve ilgililer hakkında ruhsat vermeye yetkili idareler tarafından ayrıca yasal işlem yapılır..." düzenlemesi getirilmiştir.
Yukarıda yer verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatlarına ilişkin düzenlemede; ikinci ve üçüncü sınıf işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenen işyerlerinin, ruhsat verilmesini takiben yapılacak kontrol ve denetimlerde insan sağlığına zarar verilmemesi, çevre kirliliğine yol açılmaması, yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırılık ve noksanlıkların tespitinin doğrudan ruhsat iptali sonucunu doğurmayacağı, söz konusu noksanlık ve aykırılıkların giderilmesi için işyerine bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verileceği, giderilmediği takdirde verilmiş olan ruhsatın idarece iptal edileceği öngörülmüştür. İdarenin kendiliğinden yapacağı kontrol ve denetim dışında, işyerlerinin faaliyeti nedeniyle menfaatleri ihlal edilenler tarafından yapılacak şikayet, ihbar veya iddia başvuruların da yukarıda anılan mevzuat hükümleri uyarınca değerlendirileceği açıktır.

Bu durumda, işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptali istemiyle, ruhsatın verildiği tarihten itibaren kanuni süresi içerisinde dava açılması gerekmektedir. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı verildikten sonraki tarihte noksanlık ve aykırılıkların bulunması durumunda ise yukarıda belirtilen mevzuat çerçevesinde işlem yapılması için söz konusu ruhsatı veren, kontrol ve denetim yapmaya yetkili idareye başvuru yapılarak, başvuru sonucu tesis edilen işlemin iptali istemiyle dava açılabileceği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlık konusu olayda; davacının maliki olduğu İstanbul İli, Avcılar İlçesi, … Mahallesi, … parselde bulunan taşınmaz üzerinde özel okul açmak için Milli Eğitim Bakanlığına yaptığı başvurunun, parselin komşuluğunda bulunan … Caddesi No… adresinde faaliyet gösteren dava dışı şirkete ait LPG istasyonuna 100 metreden yakın olması sebebiyle özel okul açma başvurusunun reddi üzerine, dava dışı ... Petrol Otomotiv Gıda San. Ve Dış Tic. Ltd. şirketi adına düzenlenen … tarih ve … sayılı işyeri açma ve çalıştırma ruhsatının iptali istemiyle 27/03/2018 tarihinde bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bu itibarla; davacı tarafından dava dışı şirkete verilen ruhsatın iptali istemiyle dava açılabilmesinin ancak söz konusu ruhsatın verildiği tarihten itibaren dava açma süresi olan altmış (60) gün içinde ya da menfaatinin etkilenmeye başladığı tarihten itibaren yukarıda hükmüne yer verilen 2577 sayılı Kanun'un 10. maddesi kapsamında davalı idareye yapılacak başvurunun doğrudan veya zımnen reddi üzerine süresinde mümkün olduğu anlaşıldığından, söz konusu 15/08/2011 tarihli ruhsatın verilmesinden çok sonra ve davalı idareye belirtilen usulde bir başvuru da yapılmaksızın 27/03/2018 tarihinde açılan davanın süre aşımı yönünden reddi gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.
Açıklanan nedenlerle, temyize konu İdare Dava Dairesi kararının yukarıda yer verilen gerekçeyle onanması gerektiği görüşüyle Daire kararına gerekçe yönünden katılmıyoruz.
Danıştay — Esas No: 2023/3874, Karar No: 2024/860, Tarih: 20.02.2024

"İçtihat Metni"
            T.C.
    D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas  No:2023/3874
Karar No:2024/860
TEMYİZ EDEN (DAVACI)	: ... Ticari ve Mali Yatırımlar A.Ş.
VEKİLİ	: Av. ...
 
KARŞI TARAF (DAVALI)	: ...  Kurulu 
VEKİLİ	: Av....
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:.., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
	Dava konusu istem: ... Ticari ve Mali Yatırımlar A.Ş. tarafından (...), ... Yatırım Gayrimenkul Enerji A.Ş.'nin (...) paylarının satın alındığı tarih itibarıyla değerinin sermaye piyasası mevzuatına uygun olarak tespit ettirilmesinin ve hazırlanacak değerleme raporunun konuya ilişkin 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 21. ve 110. maddeleri kapsamında yapılacak olan değerlendirmelerde kullanılmak üzere kararın tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde Kurul’a sunulmasına, sunulmaması durumunda ... yönetim kurulu üyeleri hakkında 6362 sayılı Kanun'un 103. ve 105. maddeleri çerçevesinde işlem yapılacağının bildirilmesine ilişkin ... tarih ve ...sayılı Sermaye Piyasası Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının  özeti: .... İdare Mahkemesi’nce verilen .... tarih ve E:.., K:... sayılı kararda; ... paylarının 2013 yılı içerisinde davacı tarafından satın alınması ile ilgili olarak yetkili kuruluşlara değerleme yaptırılmasının zorunlu olduğu, değerleme hizmeti verme yetkisi bulunmayan şirket tarafından hazırlanan değerleme çalışmasının davacı tarafından ... paylarının satın alınması işleminde kullanılamayacağı, ...’un değerinin tespiti konusunda dava dışı şirket tarafından hazırlanmış bir başka değerleme raporunda ise ... değerini önemli ölçüde etkileyecek hataların ve eksiklerin bulunduğu, satın alma bedelinin tespitinde dikkate alınan değerleme çalışmalarının sermaye piyasası mevzuatına uygun olarak hazırlanmadığı, söz konusu değerleme çalışmalarının değerleme sonucunu önemli ölçüde etkileyen hatalar, eksikler ve makul olmayan varsayımlar içerdiği, dolayısıyla bahse konu değerleme çalışmalarının satın alma bedelinin tespitinde dikkate alınmasının doğru olmadığı, pay satın alma işlemlerinin yapıldığı tarihlerde değerleme sonucunu önemli ölçüde etkileyen varsayımların gerçekleşmediği, satın alma bedelinin davacı şirketin zararına yol açacak şekilde belirlendiğine dair güçlü emarelerin bulunduğu gibi hususların tespit edildiği dikkate alındığında, 6362 sayılı Kanun'un 21. ve 110. maddeleri kapsamında değerlendirme yapılabilmesi için ...’un paylarının davacı tarafından satın alındığı tarih itibarıyla değerinin sermaye piyasası mevzuatına uygun olarak tespit ettirilmesinin ve bu doğrultuda değerleme raporunun hazırlanmasının bir zorunluluk olduğu, davacının ilişkili tarafıyla gerçekleştirmiş olduğu söz konusu satın alma işlemi üzerinden zarara uğratılmış olması şüphesine ilişkin olarak yatırımcıların hak ve menfaatlerinin korunması amacına matuf dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. 
	Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
	Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi.... İdari Dava Dairesi'nce; iptal davasının içtihat ve doktrinde belirlenen hukukî nitelikleri göz önüne alındığında, idare hukuku alanında tek yanlı irade açıklamasıyla kesin ve yürütülmesi zorunlu nitelikte tesis edilen işlemlerin, ancak bu idarî işlemle doğrudan meşru, kişisel ve güncel bir menfaat ilgisi kurulabilenler tarafından iptal davasına konu edilebileceğinin kabulü gerektiği, her idarî işlemle dolaylı da olsa bir menfaat ilgisi kurulmak suretiyle dava açılmasını kabul etmenin, dava konusu edilecek işlem ile dava açacak kişi arasında belli ölçüler içinde menfaat ilişkisi bulunması şartının ihlâli olacağı;

Davacı şirketin yönetim kurulu üyelerine ...’un paylarının davacı tarafından satın alındığı tarih itibarıyla değerinin sermaye piyasası mevzuatına uygun olarak tespit ettirilmesine ve hazırlanacak değerleme raporunun konuya ilişkin 6362 sayılı Kanun'un 21. ve 110. maddeleri kapsamında yapılacak olan değerlendirmelerde kullanılmak üzere kararın tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde sunulmasına, sunulmaması durumunda yönetim kurulu üyeleri hakkında 6362 sayılı Kanun'un 103 ve 105. maddeleri çerçevesinde işlem yapılacağının bildirilmesine yönelik yönetim kurulu üyelerine davacı şirket lehine olacak şekilde yükümlülük getiren dava konusu işlemle, davacı şirketin ticari hak ve menfaatlerinin korunarak şirketin yönetim kurulu üyelerine sorumluluk yüklendiği, bakılan davayı açmakta davacı şirketin meşru, kişisel ve güncel bir menfaatinin ihlal edilmediği dolayısıyla dava açma ehliyetinin bulunmadığı sonucuna varılmıştır. 
	Açıklanan nedenlerle, davacının istinaf isteminin belirtilen gerekçelerle reddine karar verilmiştir. 
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, ...’nın ... paylarını satın aldığı süreçte Kurul tarafından bir nevi yaptırım uygulandığı, satın alım sürecinde değerleme raporlarının hazırlatıldığı, Kurul tarafından değerleme raporlarının incelendiği, inceleme sonucunda ...’un satın alınması için genel kurulda oylama yapıldığı, ilişkili tarafların oyu haricinde tüm payların 2/3 çoğunluğu ile ...’un paylarının satın alınmasına karar verildiği, yıllar sonra yapılan incelemenin yetkinin kötüye kullanılması niteliğinde olduğu, işlemin 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’na göre zamanaşımına uğradığı, raporun hazırlanmasında herhangi bir hukukî yararın bulunmadığı, idarî işlemin kişi yönünden yetkisiz olduğu, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI       : Davalı idare tarafından, Kurul kararının zamanaşımına uğramadığı, mevzuat uyarınca bağımsız değerleme raporu alınmasının gerektiği, sunulan iki değerleme raporunun usulüne uygun düzenlenmediği, şirketin zararına yol açıldığı konusunda güçlü emareler bulunduğu, 2013 tarihindeki incelemenin önemli nitelikteki işlemler için yapıldığı, hukukî ve nitelik olarak farklı incelemeler olduğu, Kurul kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
	Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
	USUL YÖNÜNDEN:
	MADDİ OLAY :

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
	Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
	USUL YÖNÜNDEN:
	MADDİ OLAY : 
	...’nın ...’un paylarını 2013 yılında satın alması kapsamında gerçekleştirilen işlemlerin incelenmesi üzerine, ... tarih ve ..., ..., ... sayılı Denetleme Raporu düzenlenmiş, anılan rapor sonucunda ...’nın ...’un paylarını satın aldığı tarih itibarıyla değerinin sermaye piyasası mevzuatına uygun olarak tespit ettirilmesinin ve hazırlanacak değerleme raporunun konuya ilişkin 6362 sayılı Kanun'un 21. ve 110. maddeleri kapsamında yapılacak olan değerlendirmelerde kullanılmak üzere kararın tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde Kurul’a sunulmasına, sunulmaması durumunda ... yönetim kurulu üyeleri hakkında 6362 sayılı Kanun'un 103. ve 105. maddeleri çerçevesinde işlem yapılacağının bildirilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı alınmıştır.
	Bunun üzerine, anılan Kurul kararın iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
	İLGİLİ MEVZUAT:
	2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinde, iptal davaları, idarî işlemler hakkında menfaatleri ihlâl edilenler tarafından, tam yargı davaları ise idarî eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlar tarafından açılan davalar olarak tanımlanmış; 14. maddesinin 3. fıkrasının (c) bendinde, dava dilekçelerinin, diğer ilk inceleme konuları yanında ehliyet yönünden de inceleneceği belirtilmiş; 15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde ise, 14. maddenin 3/c, 3/d ve 3/e bentlerinde yazılı hâllerde davanın reddine karar verileceği kurala bağlanmıştır.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
	2577 sayılı  Kanun'un 2. maddesinde  iptal davaları, idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlâl edilenler tarafından açılan davalar olarak tanımlanmıştır.
Yargı kararlarında ve doktrinde "menfaat" kavramının davacı ile iptalini istediği idarî işlem arasındaki bağı, ilgiyi ifade ettiği belirtilmekte ve idarî işlem ile dava açan kişi arasında meşrû, güncel ve ciddî bir alâka söz konusu ise, davada menfaat bağının bulunduğu kabul edilmektedir. İptal davalarında davacı olabilmek için subjektif bir hakkın ihlâl edilmesi şartı aranmamakta, menfaat ihlâli yeterli sayılmaktadır.
İptal davasının gerek anılan maddede, gerekse içtihat ve doktrinde belirtilen hukukî nitelikleri göz önüne alındığında, idare hukuku alanında tek taraflı irade açıklamasıyla kesin ve yürütülmesi zorunlu nitelikte tesis edilen idarî işlemlerin, bu idarî işlemle meşru, kişisel ve güncel bir menfaat alâkası kurabilenler tarafından iptal davasına konu edilebileceğinin kabulü gerekmektedir.

İptal davasının gerek anılan maddede, gerekse içtihat ve doktrinde belirtilen hukukî nitelikleri göz önüne alındığında, idare hukuku alanında tek taraflı irade açıklamasıyla kesin ve yürütülmesi zorunlu nitelikte tesis edilen idarî işlemlerin, bu idarî işlemle meşru, kişisel ve güncel bir menfaat alâkası kurabilenler tarafından iptal davasına konu edilebileceğinin kabulü gerekmektedir.
	Dosyanın incelenmesinden, ... paylarının 2013 yılı içerisinde davacı şirket tarafından satın alınmasına yönelik işlemlerin davalı idare tarafından incelenmesi sonucunda, pay değerinin ...'nın zararına yol açacak şekilde belirlendiğine dair güçlü emarelerin bulunduğundan bahisle dava konusu işlemin tesis edildiği, bu kapsamda dava konusu işlem nedeniyle davacı şirketin ve bağlı ortaklığı olan ...'un defter ve belgelerinin incelenmesi gerekeceği ve bunun davacı şirket açısından masrafa yol açacağı, davacı şirket tarafından ise değerleme raporu düzenlenmesinde yarar bulunmadığı iddiasıyla işbu davanın açıldığı, dolayısıyla dava konusu işlemin davacının meşru, kişisel ve güncel menfaatini ilgilendirdiği sonucuna varılmıştır. 
	Bu itibarla, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun dava açma ehliyeti bulunmadığı gerekçesiyle reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında usul hükümlerine uygunluk bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
	Açıklanan nedenlerle;
	1. Davacının temyiz isteminin kabulüne;
	2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddi yolundaki temyize konu  ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesine, 20/02/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2022/3190, Karar No: 2024/1134, Tarih: 20.02.2024

"İçtihat Metni"
            T.C.
D A N I Ş T A Y
 YEDİNCİ DAİRE 
Esas No : 2022/3190
Karar No : 2024/1134
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	: ... Bakanlığı adına ... Gümrük Müdürlüğü 
VEKİLİ	: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI)	: ...
VEKİLİ	: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.  
 
YARGILAMA SÜRECİ  :
Dava Konusu İstem: Davacı adına tescilli ... tarih ve ... sayılı, ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı ... Ve .... GTİP'te beyan edilen "Kasap bıçağı" ve "Hırdavat" cinsi eşyaların, sonradan yapılan kontrollerde ... ve ...pozisyonlarında yer aldıkları ve bu pozisyonda gözetim ve TAREKS uygulamasına tabi olduklarından bahisle 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 235. maddesinin 1. ve 4. fıkralarının (c) bentleri uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezası ile gümrüklenmiş değerin kamuya geçirilmesi kararına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:  ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; ihtilafa konu kasap bıçağı cinsi eşya için gerekli fiziki kontrol ve numune incelemesi yapılmadan GTİP'inin idarece eksik inceleme sonucunda  belirlendiği, bu nedenle dava konusu işlemin kasap bıçağına ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı; hırdavat olarak  beyan edilen eşyanın ise, antrepo boşaltma tutanağı ile "sıkılaştırma anahtarı" ticari tanımında ve idarece belirlenen GTİP'te olduğunun tespit edildiği ve aksi yönde davacı tarafından somut bilgi veya belge sunulmadığı, dolayısıyla idarece tespit edilen GTİP'te beyan edilmesi gerektiği, diğer yandan gözetim belgesinin 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 235. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde sayılan belgeler arasında yer almaması nedeniyle dava konusu işlemin; sıkılaştırma anahtarı için gözetim belgesi eksikliğinden kaynaklı olarak aynı maddenin 1. ve 4. fıkralarının (c) bentleri uyarınca tesis edilen kısmında hukuka uyarlık  bulunmadığı, eşyanın TAREKS belgesinin eksikliğinden kaynaklı kısmı için belirtilen mevzuat hükümleri uyarınca tesis edilen kısmı yönünden ise, 7190 sayılı Kanun ile yapılan düzenlemelerin gerekçesinde, değiştirilen dördüncü fıkra ile ithali yasak ya da belli kuruluşların vereceği ve gümrük idaresine ibrazı veya beyanı zorunlu olan lisans, izin, uygunluk belgesi veya bu belgeler yerine geçen bilgiye bağlı olmasına rağmen bu belge ya da bilgisi olmadığından ithali mümkün olmayan eşyanın mülkiyetinin kamuya geçirilmesi nedeniyle gümrük idaresine yapılan şikayetlerin önüne geçilmesi, bu eşyanın mahrecine iadesine ya da ilgili kurumun uygun görüşüyle, üçüncü ülkeye transitine imkan tanınarak yükümlülerin ekonomik açıdan mağduriyetlerinin bir ölçüde giderilmesi, diğer taraftan uygunsuzluğu tespit edilmekle birlikte piyasaya arz edilerek tüketilmiş ya da bulunamayan eşyanın ithalatçıları lehine ortaya çıkan adaletsizliğin giderilmesinin amaçlandığı ifadelerine yer verildiği, dolayısıyla yükümlü lehine yaptırımları hafifletecek seçenekler getirildiğinden öncelikle 4458 sayılı Kanun'un 235. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendi ve 4. fıkrasının (b) bendi ile sunulan haklardan yararlanma hakkı verilmesinin yasal zorunluluk olduğu, buna göre mahkemelerince verilen ara kararına istinaden idarenin verdiği cevabi yazıda göre davacının ilgili idareye TAREKS belgesi temini için başvuruda bulunmadığı, TAREKS belgesinin ilgili kurumlardan temini için davacıya yazılan yazılara cevap verilmediği anlaşılmış ise de; yükümlüye belge ve bilginin düzenlenmesi için süre verilme zorunluluğunun 7190 sayılı Kanunla getirildiği, 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 235. maddesinin 1.fıkrasının (e) bendi ve 4.fıkrasının (b) bendinde öngörülen yükümlü lehine yaptırımları hafifletecek seçeneklerin idarece gözetilmemesinin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.