muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2020/9662, Karar No: 2024/1502, Tarih: 04.03.2024

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:  Konya ili, Meram ilçesi, … Köyü mevkiinde maden işletmeciliği yapan davacı şirket tarafından işletilmekte olan traverten mermer ocaklarını da kapsayan alanda … tarih ve … sayılı Konya Büyükşehir Belediye Meclisi kararıyla;  1/5000 ölçekli nazım imar planının revize edildiği ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planının onaylandığı, … tarih ve … sayılı Meram Belediye Encümeni kararı ile bölgeye yönelik olarak yapılan parselasyon işleminin kabul edildiği ve bu uygulamanın … tarih ve … sayılı Konya Büyükşehir Belediye Encümeni kararı ile onaylandığı, davacı şirket tarafından 23.05.2014 tarihli dilekçeyle anılan parselasyon işlemine itiraz edildiği, bu itiraza herhangi bir cevap verilmemesi üzerine, 1991 yılından beri madencilik sektöründe faaliyet gösterdikleri, uyuşmazlık konusu alanda traverten mermer ocakları işletildiği, madencilik ile ilgili izinlerin alındığı, işyeri açma ve çalışma ruhsatının da 08.06.2006 tarihinde Meram Belediyesinden alındığı, söz konusu sahanın hazinenin mülkiyetinde iken Maden İşleri Genel Müdürlüğünden gerekli görüşler alınmadan Meram Belediyesi'ne devredildiği, yine gerekli görüşler alınmadan planlama yapıldığı, alanla ilgili olarak yapılan bu işlemlerin usule aykırı olduğu yönünde Maden İşleri Genel Müdürlüğünün raporları olduğu,  yapılan planlama ile bölgenin yerleşime açılarak madenin işletilme/üretilme imkanının ortadan kaldırıldığı, sahanın yerleşime açılmasının kamu yararına aykırı olduğu, madencilik sektöründe yer seçme şansının olmadığı, madenlerin bulundukları yerde çıkarılmaları gerektiği, işlemlerin hukuka aykırı oldukları ileri sürülerek  bakılan davanın  açıldığı anlaşılmıştır.
 
İLGİLİ MEVZUAT: 
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 2. maddesinde, idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri  için menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan davalar iptal davası olarak tanımlanmıştır.
Aynı Kanun'un 14. maddesinin 3. fıkrasında; dilekçelerin Danıştayda daire başkanının görevlendireceği bir tetkik hakimi, idare ve vergi mahkemelerinde ise mahkeme başkanı veya görevlendireceği bir üye tarafından a) görev ve yetki, b) idari merci tecavüzü, c) ehliyet, d) idari davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, e) süre aşımı, f) husumet, g) 3 ve 5'inci maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden sırayla inceleneceği belirtilmiş, aynı maddenin  6. fıkrasında; yukarıdaki hususların ilk incelemeden sonra tespit edilmesi halinde de davanın her safhasında 15. madde hükmünün uygulanacağı düzenlenmiş, 15. maddenin 1. fıkrasının (b) bendinde ise, dilekçelerde 14. maddenin 3/c bendine aykırılık görülmesi halinde davanın reddine karar verileceği hükme bağlanmıştır.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun; "Dava Açma Süresi" başlıklı 7. maddesinde dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve İdare Mahkemelerinde altmış gün olduğu, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı; yine aynı Kanunun  dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan halinde; "Üst Makamlara Başvurma" başlıklı 11. maddesinde, ilgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılmasının üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebileceği, bu başvurunun işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durduracağı, altmış gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı hükme bağlanmıştır.
	3194 sayılı İmar Kanununun, "planların hazırlanması ve yürürlüğe konulması" başlıklı 8. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde ise, "İmar Planları; Nazım İmar Planı ve Uygulama İmar Planından meydana gelir. Mevcut ise bölge planı ve çevre düzeni plan kararlarına uygunluğu sağlanarak, belediye sınırları içinde kalan yerlerin nazım ve uygulama imar planları ilgili belediyelerce yapılır veya yaptırılır. Belediye meclisince onaylanarak yürürlüğe girer. Bu planlar onay tarihinden itibaren belediye başkanlığınca tespit edilen ilan yerlerinde ve ilgili idarelerin internet sayfalarında bir ay süreyle eş zamanlı olarak ilan edilir.Bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebilir. Belediye başkanlığınca belediye meclisine gönderilen itirazlar ve planları belediye meclisi onbeş gün içinde inceleyerek kesin karara bağlar." hükmü yer almıştır.
 
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Parselasyon işlemi yönünden;
Yargısal denetim amacıyla her idari işleme karşı herkes tarafından iptal davası açılmasının idari işlemlerde istikrarsızlığa neden  olmaması ve idarenin işleyişinin bu yüzden olumsuz etkilenmemesi için, dava konusu edilecek işlem ile dava açacak kişi arasında belli ölçüler içinde menfaat ilişkisi bulunması koşuluna ihtiyaç vardır. Her olay ve davada, dava açan kişinin menfaatinin, iptali istenen işlemle ne ölçüde ihlal edildiğinin takdiri yargı mercilerince yapılmaktadır.  
İptal davası açılabilmesi için gerekli olan menfaat ilişkisi; kişisel, meşru ve güncel olması halinde gerçekleşecektir. Başka bir anlatımla, iptal davasına konu olan işlemin davacının menfaatini ihlal ettiğinden söz edilebilmesi için, davacıyı etkilemesi,  davacının menfaatlerini ihlal etmesi, işlem ile davacı arasında ciddi ve makul bir ilişkinin bulunması gerekmektedir.

İptal davası açılabilmesi için gerekli olan menfaat ilişkisi; kişisel, meşru ve güncel olması halinde gerçekleşecektir. Başka bir anlatımla, iptal davasına konu olan işlemin davacının menfaatini ihlal ettiğinden söz edilebilmesi için, davacıyı etkilemesi,  davacının menfaatlerini ihlal etmesi, işlem ile davacı arasında ciddi ve makul bir ilişkinin bulunması gerekmektedir. 
Bu ilişki, uyuşmazlığın niteliğine göre bazen mülkiyet hakkından, bazen de komşuluk hukukundan doğabilmektedir. Sonuç olarak; idari işlemlerin hukuka uygunluğunun yargı yoluyla denetimini amaçlayan iptal davasının görüşülebilmesi için ön koşullardan olan "dava açma ehliyeti" iptal davasına konu idari işlemin niteliğine ve dava açanın hukuken korunması gereken menfaatlerine göre idari yargı yerince değerlendirilmektedir. 
İmar mevzuatına göre parselasyon işlemi, imar planlarındaki arazi kullanım kararlarının hayata geçirilmesi amacıyla mevcut tapu kayıtları esas alınarak arsa ve arazilerin düzenlenmesi amacıyla yapılan subjektif nitelikte bir imar uygulamasıdır. 
Parselasyon işlemi ile kadastral mülkiyet dokusu imar planlarında belirlenen kullanım kararlarına göre yeniden düzenlemeye tabi tutulmakta olup kullanım kararlarında herhangi bir değişiklik yapılması söz konusu değildir. Bu nedenle, doğrudan mülkiyet hakkına yönelik sübjektif nitelikte bir idari işlem olan parselasyon işlemine karşı, belde sakini, yatırımcı kuruluş vb. sıfatlarla dava açılması mümkün olmayıp ancak parsel maliklerince dava açılabilir.
Uyuşmazlık konusu parselasyon işleminin bulunduğu saha hazinenin mülkiyetinde iken bir kısmının Meram Belediyesine devredildiği, işletme izni ve ruhsatı verilen alanın Meram Belediyesine ait olduğu, davacı şirketin parselasyon işlemine konu alanda mülkiyeti kendisine ait taşınmazı bulunmadığından, davacı ile … tarih ve … sayılı Meram Belediye Encümeni kararı ile kabul edilen  parselasyon işlemi arasında kişisel, meşru ve güncel menfaat ilişkisinin kurulamadığından,  parselasyona yönelik dava konusu işlemin iptali yolunda verilen mahkeme kararında isabet bulunmamaktadır.	
Parselasyon işleminin dayanağı 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planları yönünden ise;

Parselasyon işleminin dayanağı 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planları yönünden ise; 
Dava açma süresine ilişkin yukarıdaki bölümde detaylarına yer verilen yasal düzenlemelerin birlikte değerlendirilmesinden, imar planlarına karşı, 2577 sayılı Kanunun 11. maddesi kapsamında başvuru için, 3194 sayılı Kanunun 8-1/b maddesi ile özel bir itiraz  süresi getirildiği anlaşılmaktadır. Bu durum karşısında, imar planlarına karşı, bir aylık askı süresi  içinde 2577 sayılı Kanunun dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan halinde 11. maddesi kapsamında başvuruda bulunulması ve bu başvuruya idari dava açma süresinin başlangıç tarihi olan son ilan tarihinden itibaren 60 gün içinde cevap verilmeyerek isteğin reddedilmiş sayılması halinde, bu tarihi takip eden 60 günlük dava açma süresi içinde veya son ilan tarihini izleyen 60 gün içinde cevap verilmek suretiyle isteğin reddedilmesi halinde bu cevap tarihinden itibaren 60 günlük dava açma süresi içinde idari dava açılabileceği sonucuna varılmaktadır. İmar planlarına askı süresi içinde bir itirazda bulunulmamış ise davanın, 2577 sayılı Kanunun 7. maddesi uyarınca imar planının son ilan tarihini izleyen günden itibaren 60 gün içinde açılması gerekmektedir.
Dosyanın incelenmesinden, dava konusu 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin 16.02.2007- 16.03.2007 tarihleri arasında askıda ilan edildiği,  davacı tarafından askı süresi içinde planlara itiraz edilmediği, anılan imar planlarına dayanılarak … tarih ve … sayılı Meram Belediye Encümeni kararı ile kabul edilen  parselasyon işlemine askı süresi içinde itiraz edilmesi ve itirazın zımnen reddi üzerine 05.09.2014 tarihinde kayda giren dilekçe ile bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davacı tarafından her ne kadar imar planlarının uygulaması olan parselasyon işlemi  üzerine, bu işleme karşı yasal süresi içinde açılan iş bu davada parselasyon ile birlikte dayanağı imar planları da davaya konu edilmiş ise de; uygulama işlemi üzerine, dayanağı düzenleyici işlemin dava konusu edilebilmesi için, öncelikle davacının uygulama işleminin iptalini istemekte menfaatinin, diğer bir ifade ile dava açma ehliyetinin bulunması gerektiği açıktır.
Bu itibarla, dava konusu parselasyon işlemine karşı dava açma ehliyeti bulunmayan davacı bakımından, söz konusu uygulama işleminin imar planına karşı dava açma süresini canlandırması mümkün olmadığından, 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile 1/5000 ölçekli nazım imar planına askı süresi içinde itiraz etmeyen davacı tarafından, 2577 sayılı Kanunun 7. maddesi uyarınca imar planının son ilan tarihini izleyen günden itibaren 60 gün içinde dava açılması gerekmekte iken, bu tarihten sonra 05.09.2014 tarihinde açılan iş bu davada imar planları yönünden süre aşımı bulunduğu sonucuna varılmaktadır.

Bu durumda, davanın parselasyona ilişkin kısmının ehliyet yönünden, imar planlarına ilişkin kısmının ise süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerekmekte iken, işin esası incelenerek dava konusu işlemlerin iptali  yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında  isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının  temyiz isteminin kabulüne,
2. Dava konusu işlemin yukarıda 	özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin, ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının 2577 sayılı  Kanunun 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,     04/03/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2020/9083, Karar No: 2024/1497, Tarih: 04.03.2024

"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 ALTINCI DAİRE  
Esas     No : 2020/9083
Karar	No : 2024/1497       
KARAR DÜZELTME İSTEMİNDE 
BULUNAN (DAVACILAR): 
1- …	  			
2- …
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI): … Belediye Başkanlığı-…
VEKİLİ: Av. …
DAVALI YANINDA MÜDAHİL: … Büyükşehir Belediye Başkanlığı-…
VEKİLLERİ: Av. …
 
İSTEMİN KONUSU: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının onanmasına dair Danıştay Altıncı Dairesinin 19/02/2020 tarih ve E:2018/5602, K:2020/2137 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.                    
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Trabzon ili, Akçaabat ilçesi, … mahallesi, … Mevkii, … ada, … ve … parsel sayılı taşınmazların üzerinde bulunan tescilli yapının korunması amacıyla meri imar planındaki konut alanı fonksiyonunun belediye sosyal ve kültürel tesis alanı ve tercihli kullanım alanı olarak değiştirilmesine dair Akçaabat Belediye Meclisinin … tarihli ve … sayılı kararıyla onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı tadilatının iptali istemiyle açılmıştır.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Trabzon ili, Akçaabat ilçesi, … mahallesi, … Mevkii, … ada, … ve … parsel sayılı taşınmazların üzerinde bulunan tescilli yapının korunması amacıyla meri imar planındaki konut alanı fonksiyonunun belediye sosyal ve kültürel tesis alanı ve tercihli kullanım alanı olarak değiştirilmesine dair Akçaabat Belediye Meclisinin … tarihli ve … sayılı kararıyla onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı tadilatının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda;  dava konusu 02.10.2013 tarihli plan değişikliğinin, 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ve 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği olduğu, bu değişikliklerin 1/100.000 ölçekli çevre düzeni planına uygun olduğu, 1/1000 ve 1/5000 ölçekli planların, planların kademeli birlikteliği ve plan hiyerarşisi bakımından uygun olduğu, dava konusu plan değişikliğinin plan paftalarından anlaşıldığı üzere sadece dava konusu … ada …, … sayılı parselleri kapsadığı, dosyaya ekli açıklama raporunun da bu parsellere ilişkin olduğu, plan açıklama raporu tarihinin imar planının onaylanma tarihinden sonra olmasının plan açıklama raporunun doğrudan yok sayılmasını gerektirmeyeceği, plan değişikliğinin sadece iki parseli kapsaması nedeniyle plan açıklama raporunda geniş analizlerin yer almasına gerek olmadığı, sadece parsellere ilişkin plan değişikliğinin gerekçelerini içermesi nedeniyle plan açıklama raporunun bu haliyle sakat olmadığı, nihayet plan değişikliğinin gerekçesi olan ve dava dosyasına ekli Trabzon Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun … tarihli, … sayılı kararında, … ada …, … sayılı parsellerdeki tescilli taşınmazların mail-i inhidam durumunda olması nedeniyle rölöve, restitüsyon ve restorasyon projelerinin ivedilikle kurula sunulmasına ve can ve mal güvenliğini sağlayıcı tedbirlerin ilgilileri ve belediyece sağlanması gerektiği ifadelerine yer verildiği, davalı idarenin de yukarıda yer verilen 5393 sayılı Belediye Kanununun ilgili hükümleri doğrultusunda tescilli kültür varlığının korunması amacıyla dava konusu plan değişikliğini gerçekleştirdiği, dava konusu plan değişikliğinin, kabul tarihi olan 02.10.2013 tarihindeki şartlara göre değerlendirilmesi gerektiği, kamu yararına ve hukuka uygun olduğu   gerekçesiyle davanın reddine  karar verilmiştir.
Daire kararının özeti: Davacının  temyiz başvurusu üzerine Danıştay  Altıncı Dairesince, temyize konu karar hukuk ve usule uygun bulunmuş ve  kararın onanmasına karar verilmiştir.
KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, temyiz aşamasında ileri sürdüğü iddiaların değerlendirilmediği, idare mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olmadığı ileri sürülerek Danıştay  Altıncı Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI:

Daire kararının özeti: Davacının  temyiz başvurusu üzerine Danıştay  Altıncı Dairesince, temyize konu karar hukuk ve usule uygun bulunmuş ve  kararın onanmasına karar verilmiştir.
KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, temyiz aşamasında ileri sürdüğü iddiaların değerlendirilmediği, idare mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olmadığı ileri sürülerek Danıştay  Altıncı Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: 
Davalı Akçaabat Belediye Başkanlığı tarafından, düzeltilmesi istenen kararın usul ve yasaya uygun olduğu, ileri sürülen nedenlerin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesine uymadığı, bu nedenle istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Davalı yanında müdahil Trabzon Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Karar düzeltme isteminin kabulü ile idare mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: 
6545 sayılı Türk Ceza Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 103. maddesinin b) bendi ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesi yürürlükten kaldırılmış ise de; anılan Yasanın 27. maddesiyle 2577 sayılı Yasaya eklenen Geçici 8. maddenin 1. fıkrasındaki "Bu Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin getirilen hükümler, 2576 sayılı Kanunun, bu Kanunla değişik 3 üncü maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları tarihten sonra verilen kararlar hakkında uygulanır. Bu tarihten önce verilmiş kararlar hakkında, kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan kanun yollarına ilişkin hükümler uygulanır." kuralı uyarınca, bu maddeye göre kararın düzeltilmesi yolundaki istemin incelemesine geçildi.  2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendine göre kararın düzeltilmesi istemi yerinde görüldüğünden Dairemizin 19/02/2020 tarih ve E:2018/5602, K:2020/2137 sayılı kararı kaldırılarak işin esası incelendi:
İNCELEME VE GEREKÇE:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Trabzon ili, Akçaabat ilçesi, …, mahallesi, … Mevkii, … ada, … ve … sayılı parsellerin maliki olan davacılar tarafından, taşınmazların … tarihli, … sayılı Akçaabat Belediye Meclisi kararı ile kabul edilen 1/1000 ölçekli koruma amaçlı imar planında ayrık nizam 3 kat konut alanında  iken  imar plan tadilatı yapılmasına ilişkin … tarihli, … sayılı Akçaabat Belediye Meclisi kararı ile tercihli kullanım alanı ( otel, motel, pansiyon, lokanta, vb.) belediye sosyal ve kültürel tesis alanı kullanımına dönüştürüldüğü, anılan plan değişikliğinin hukuka aykırı olduğu, imar durumu istenildiğinde imar planı tadilatını öğrendiği, özel mülkiyetindeki taşınmazın keyfi olarak elinden alınmaya çalışıldığı, belediyenin aynı mahalle içerisinde 3 adet sosyal tesisinin mevcut olduğu, kamulaştırma işlemine zemin hazırlamak için imar plaın tadilatı yapıldığı, mevcut üç adet sosyal tesisin 2 tanesinin ihale yoluyla özel sektörün kullanımına tahsis edildiği, yoğunluğu artırıcı plan tadilatı yapılamayacağı, özel şahısların kullanıma sunulmasıyla plan tadilatı amacının dışına çıkıldığı, parsel bazında plan değişikliği yapılamayacağı, tarihi sit alanında yer aldığı halde plan tadilatından sonra Bölge Kurulundan karar alındığı, kamu yararının zorunlu kılması şartının yerine gelmediği, plan değişikliğinin şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararına aykırı olduğu ileri sürülerek bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT: 
 3194 sayılı İmar Kanununun işlem tarihinde yürürlükte olan haliyle 5. maddesinde, nazım imar planı, varsa bölge ve çevre düzeni planlarına uygun olarak hali hazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral  durumu  işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde  yapı  yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları gösteren ve uygulama imar planının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen detaylı bir raporla açıklanan ve raporu ile beraber bir bütün olan plan olarak tanımlanmıştır.
3194 sayılı Yasanın 6.maddesinde, planlar kapsadıkları alan ve amaçları açısından  bölge planları ve imar planları olarak iki ana kategoriye ayrılmış, imar planları da uygulamaya esas olan uygulama imar planları ve bu planın hazırlanmasındaki temel  hedefleri, ilkeleri ve arazi kullanım kararlarını belirleyen nazım imar planları olarak  sınıflandırılmıştır. Anılan Yasanın 8.maddesinde ise, planların tanımlanmasına  yer verilerek planlar bölge planı, çevre düzeni planı, nazım  imar  planı ve uygulama imar planı olarak kademelendirilmiş ve alt ölçekli planların üst ölçekli planlarda belirlenen planlama ana ilkelerine, stratejilerine ve kararlarına uyumlu olması zorunluluğu getirilmiştir.

2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununun "Amaç" başlıklı 1. maddesinde; "Bu Kanunun amacı; korunması gerekli taşınır ve taşınmaz kültür ve tabiat varlıkları ile ilgili tanımları belirlemek, yapılacak işlem ve faaliyetleri düzenlemek, bu konuda gerekli ilke ve uygulama kararlarını alacak teşkilatın kuruluş ve görevlerini tespit etmektir." hükmü; aynı Kanunun "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinin birinci fıkrasının (a/8) bendinde "Koruma amaçlı imar plânı: bu Kanun uyarınca belirlenen sit alanlarında, alanın etkileşim-geçiş sahasını da göz önünde bulundurarak, kültür ve tabiat varlıklarının sürdürülebilirlik ilkesi doğrultusunda korunması amacıyla arkeolojik, tarihi, doğal, mimarî, demografik, kültürel, sosyo-ekonomik, mülkiyet ve yapılaşma verilerini içeren alan araştırmasına dayalı olarak; hali hazır haritalar üzerine, koruma alanı içinde yaşayan hane halkları ve faaliyet gösteren iş yerlerinin sosyal ve ekonomik yapılarını iyileştiren, istihdam ve katma değer yaratan stratejileri, koruma esasları ve kullanma şartları ile yapılaşma sınırlamalarını, sağlıklaştırma, yenileme alan ve projelerini, uygulama etap ve programlarını, açık alan sistemini, yaya dolaşımı ve taşıt ulaşımını, alt yapı tesislerinin tasarım esasları, yoğunluklar ve parsel tasarımlarını, yerel sahiplilik, uygulamanın finansmanı ilkeleri uyarınca katılımcı alan yönetimi modellerini de içerecek şekilde hazırlanan, hedefler, araçlar, stratejiler ile plânlama kararları, tutumları, plân notları ve açıklama raporu ile bir bütün olan nazım ve uygulama imar plânlarının gerektirdiği ölçekteki plânlardır." hükmü; “Korunması gerekli taşınmaz kültür ve tabiat varlıkları" başlıklı 6.maddesinde ise, "Korunması gerekli taşınmaz kültür ve tabiat varlıkları şunlardır:
a) Korunması gerekli tabiat varlıkları ile 19 uncu yüzyıl sonuna kadar yapılmış taşınmazlar,
b) Belirlenen tarihten sonra yapılmış olup önem ve özellikleri bakımından Kültür ve Turizm Bakanlığınca korunmalarında gerek görülen taşınmazlar, 
c) Sit alanı içinde bulunan taşınmaz kültür varlıkları, 
d) Milli tarihimizdeki önlemleri sebebiyle zaman kavramı ve tescil söz konusu olmaksızın Milli Mücadele ve Türkiye Cumhuriyetinin kuruluşunda büyük tarihi olaylara sahne olmuş binalar ve tespit edilecek alanlar ile Mustafa Kemal ATATÜRK tarafından kullanılmış evler. Ancak, Koruma Kurullarınca mimari, tarihi, estetik, arkeolojik ve diğer önem ve özellikleri bakımından korunması gerekli bulunmadığı karar altına alınan taşınmazlar, korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı sayılmazlar. " hükmü yer almaktadır.