muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Danıştay — Esas No: 2024/2662, Karar No: 2024/5651, Tarih: 29.04.2024

Bölge idare mahkemesi idare dava daireleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararı ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın ONANMASINA, temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, adli yardım talebinin daha önce kabul edilmiş olması nedeniyle temyiz aşamasında tahsil edilmeyen yargılama giderlerinin tahsili için Mahkemesince müzekkere yazılmasına, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 29/04/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2024/5269, Karar No: 2024/5586, Tarih: 29.04.2024

"İçtihat Metni"
          T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE 
Esas   No : 2024/5269
Karar  No : 2024/5586           
TEMYİZ EDEN (DAVACI): …	  
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI): … Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Özel öğretim kurumu personeli olarak görev yapmakta olan davacının çalışma izin onayının iptal edilmesine ilişkin Milli Eğitim Bakanlığının … tarih ve … sayılı işleminin iptaline karar verilmesi istenilmektedir. 
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; uyuşmazlıkta, Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğünün 21/07/2016 tarih ve 7762886 sayılı yazısı ile FETÖ/PDY terör örgütü ile bağlantılı olduğu tespit edilen kurumlarda yönetici, eğitimci, öğretmen, uzman öğretici, usta öğretici olarak görev yapan personelin çalışma izinlerinin valiliklerce iptal edilmesi ve bu personel hakkında başka bir özel öğretim kurumunda çalışma izin onayı verilmemesi yönünde karar alındığı, bu karara istinaden Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğünün 21/07/2016 tarih ve 7762886 sayılı kararı doğrultusunda alınan Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim Kurumları Genel Müdürlüğünün 10/01/2018 tarih ve 709035 sayılı Bakanlık Makam Olur'uyla davacının çalışma izninin iptal edildiği, görev yaptığı özel öğretim kurumunun FETÖ/PDY terör örgütü ile bağlantısı olduğu tespit edilerek kapatılmasına karar verildiği anlaşılan davacının çalışma izninin iptaline ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; idare mahkemesi kararında, davacının görev yaptığı özel öğretim kurumunun FETÖ/PDY terör örgütü ile bağlantısı olduğu tespit edilerek kapatılmasına karar verilmiş olması ve davacının da kapatılan özel öğretim kurumunda çalışmış olması karşısında davacının çalışma izninin iptaline ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, davacı tarafından, görev yaptığı özel öğretim kurumunun 667 sayılı KHK ile kapatılmadığı, okulun 2020 Ocak ayı itibarıyla halen faaliyetine devam ettiği ileri sürülerek anılan kararın istinaf yoluyla incelenerek kaldırılması ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmesinin istenildiği belirtildikten sonra, 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 8. ve 9. maddeleri ile 6749 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 4. maddesi hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, özel öğretim kurumlarında eğitim-öğretim hizmetlerinde öğretmen olarak görev yapılabilmesi için dengi resmi öğretim kurumlarına atanabilme nitelik ve şartlarının taşınması gerektiği, dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacının kendi adına kayıtlı olan GSM hattından FETÖ/PDY mensupları ve müzahir şahıslarca kullanılan ByLock isimli uygulamayı kullandığının tespiti üzerine milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği veya iltisakı olduğundan bahisle çalışma izin onayının iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı, bu kapsamnda ilk derece mahkemesi kararında da sonucu itibarıyla isabetsizlik bulunmadığı sonucuna varılarak istinaf başvurusunun yukarıda belirtilen gerekçe ile reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından; çalıştığı kurumun FETÖ/PDY ile hiçbir ilişkisinin bulunmadığı ve halen faaliyetine devam ettiği, ByLock kullanmadığı, ByLock kullanıcısı olduğuna dair iddianın somut ve şüpheye yer vermeyecek şekilde ispatlanamadığı, hukuk devleti ilkesine ve çalışma hakkına aykırı olarak tesis edilen dava konusu işlem ile Anayasa ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi hükümlerinin ihlal edildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından; Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra  gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından; Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra  gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Milli Eğitim Bakanı Olur'u ile Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde oluşturulan "Özel Öğretim Kurumları ve Özel Öğrenci Yurtlarında Çalışan Personelin, Milli Güvenliğe Tehdit Oluşturduğu Tespit Edilen Yapı, Oluşum veya Gruplara ya da Terör Örgütlerine Üyeliği veya İltisakı ya da Bunlara İrtibatını Belirleme Komisyonu" tarafından, özel öğretim kurumlarında çalışan personelin incelenmesi sonucu, ByLock kullandığı belirlenen ve aralarında davacının da bulunduğu özel öğretim kurumu personelinin çalışma izin onayları, Milli Eğitim Bakanlığının … tarih ve … sayılı işlemi ile iptal edilmiştir.
Bunun üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Dilekçeler üzerine ilk inceleme" başlıklı 14. maddesinin, dava dilekçelerinin hangi yönlerden inceleneceğinin sayıldığı 3. fıkrasının (a) bendinde, "görev ve yetki" hususuna yer verilmiş; "İlk inceleme üzerine verilecek karar" başlıklı 15. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, idari yargının görevli olduğu konularda görevli veya yetkili olmayan mahkemeye açılan davanın görev veya yetki yönünden reddedilerek dava dosyasının görevli veya yetkili mahkemeye gönderilmesine karar verileceği kurala bağlanmıştır.
2577 sayılı Kanun'un, "İdari davalarda genel yetki" başlıklı 32. maddesinin 1. fıkrasında, göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla bu Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare  mahkemesinin gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesinin, dava konusu idari işlemi veya idari sözleşmeyi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi olduğu hükmü yer almış; aynı maddenin 2. fıkrasında da, bu Kanunun uygulanmasında yetkinin kamu düzeninden olduğu belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 
İdari davalarda "genel yetki", 2577 sayılı Kanun'un 32. maddesinde düzenlenmiş olup, anılan maddenin yukarıda yer verilen 1. fıkrasına göre, iptal davalarında yetki konusundaki genel kural, dava konusu idari işlemi tesis eden idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesinin yetkili olmasıdır.
2577 sayılı Kanun'un 33. ila 37. maddelerinde ise, kamu görevlileri ile ilgili davalarda, taşınmaz ve taşınır mallara ilişkin davalarda, tam yargı davalarında ve vergi uyuşmazlıklarında geçerli olan özel yetki kuralları düzenlenmiştir.

2577 sayılı Kanun'un 33. ila 37. maddelerinde ise, kamu görevlileri ile ilgili davalarda, taşınmaz ve taşınır mallara ilişkin davalarda, tam yargı davalarında ve vergi uyuşmazlıklarında geçerli olan özel yetki kuralları düzenlenmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, davacının çalışma izninin Milli Eğitim Bakanlığının … tarih ve … sayılı işlemi ile iptal edildiği ve davacının kamu görevlisi olmayıp özel öğretim kurumu personeli olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın çözümünde 2577 sayılı Kanun'un 32. maddesinin 1. fıkrasındaki genel yetki kuralı uyarınca, dava konusu işlemi tesis eden idari merci olan Milli Eğitim Bakanlığının bulunduğu yerdeki Ankara İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, davanın yetki yönünden reddedilerek dava dosyasının … İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak Mahkemesine iadesi gerekirken istinaf başvurusunun reddi yolunda verilen temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında usul hükümlerine uygunluk bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
2. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 29/04/2024 tarihinde oybirliğiyle, kesin olarak karar verildi.
Danıştay — Esas No: 2023/317, Karar No: 2024/2196, Tarih: 29.04.2024

"İçtihat Metni"
               T.C.
D A N I Ş T A Y
 YEDİNCİ DAİRE 
Esas     No : 2023/317
Karar	No : 2024/2196
TEMYİZ EDEN (DAVALI)	:	...  Bakanlığı adına
		 ...  Gümrük Müdürlüğü 
VEKİLİ	: Av. ... 
KARŞI TARAF (DAVACI)	:...  
VEKİLİ	: Av. ... 
İSTEMİN KONUSU	: ...  Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:...  sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.  
YARGILAMA SÜRECİ       :
Dava Konusu İstem: Davacı adına 2019 ilâ 2020 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 22 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşya nedeniyle yurt dışı gider olarak ek kıymet beyanı üzerinden ödenen gümrük, ilave gümrük, özel tüketim ve katma değer vergilerinin eşyaya ait faturada gösterilen kıymete göre hesaplanan tutardan fazlasının 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesi uyarınca iadesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair karara vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali ile fazladan ödenen tutarın tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak  tecil faiziyle birlikte iadesine hükmedilmesi istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının  özeti: ... Vergi Mahkemesinin... tarih ve E:... , K:...  sayılı kararıyla, olayda, davacının ek beyanı üzerine belirlenen eşyanın kıymeti gümrük mevzuatı çerçevesinde esas alınacak kıymet olmayıp, gözetim belgesinin ibraz edilip edilmeyeceğinin tespitinde esas alınacak değer olduğundan, yurt dışı gider olarak beyan edilerek gerçekleştirilen tahakkuk üzerine fazladan ödenen vergilerin geri verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair karara vaki itirazın reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık görülmediği; fazladan ödenen tutarın 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 216. maddesi uyarınca 6183 sayılı Kanun'a göre hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesinin icap ettiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali ile fazladan ödenen tutarın tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine karar verilmiştir.   
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:  İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI  :  Davacının kendi iradesiyle beyan ettiği vergileri iade istemine konu edemeyeceğinden, tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.   
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI :  Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... 'İN DÜŞÜNCESİ :  Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay  Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
           İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI :  Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... 'İN DÜŞÜNCESİ :  Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay  Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
           İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Davacı adına 2019 ilâ 2020 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 22 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşya nedeniyle yurt dışı gider olarak ek kıymet beyanı üzerinden ödenen gümrük, ilave gümrük, özel tüketim ve katma değer vergilerinin eşyaya ait faturada gösterilen kıymete göre hesaplanan tutardan fazlasının 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesi uyarınca iadesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair karara vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali ile fazladan ödenen tutarın tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak  tecil faiziyle birlikte iadesine hükmedilmesi istemiyle dava açılmıştır. 
İLGİLİ MEVZUAT:
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 24. maddesinde, ithal eşyasının kıymetinin, eşyanın satış bedeli olduğu; satış bedelinin, Türkiye'ye ihraç amacıyla yapılan satışta 27 ve 28. maddelere göre gerekli düzeltmelerin de yapıldığı, fiilen ödenen veya ödenecek fiyat olduğu; 25. maddesinin 1. fıkrasında, 24. madde hükümlerine göre belirlenemeyen gümrük kıymetinin, bu  maddenin  2. fıkrasının (a), (b), (c) ve (d) bendlerinin sıra halinde uygulanmasıyla belirleneceği; eşyanın gümrük kıymetinin bir üst bent hükümlerine göre belirlenebildiği sürece bir alt bent hükümlerinin uygulanmayacağı hükümlerine yer verilmiş; 26. maddesinde ise, 24 ve 25. madde hükümlerine göre belirlenemeyen ithal eşyasının gümrük kıymetinin, Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşmasının VII. Maddesinin Uygulanmasına Dair Anlaşmanın, Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşmasının (GATT) VII. maddesinin ve bu bölüm hükümlerinin prensip ve genel hükümlerine uygun yöntemlerle ve Türkiye'de mevcut veriler esas alınarak belirleneceği öngörülmüş; GATT'ın VII. Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Anlaşmanın 17. maddesinde de, bu Anlaşmada yer alan hiçbir hükmün, gümrük idaresinin, gümrük kıymetinin belirlenmesi ile ilgili olarak ibraz edilen tutanak, belge veya beyannamenin gerçeklik veya doğruluğunu araştırma hakkını sınırlamayacağı ve bu hakkı tartışma konusu haline getirecek şekilde yorumlanamayacağı hükme bağlanmıştır.

4458 sayılı Kanun'un 216. maddesinin 07/11/2019 tarih ve 30941 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 24/10/2019 tarih ve 7190 sayılı Kanun'un 8. maddesiyle değişik 1. fıkrasında, gümrük vergileri ile bunların ödenmelerine bağlı olarak tahsil edilmiş gecikme faizinin veya gecikme zammının geri verilmesinde, geri vermeye konu fazla tahsilatın yükümlüden kaynaklanması durumunda geri verme başvurusunun yapıldığı tarihten, diğer durumlarda ise tahsilat tarihinden geri verme kararının tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süre için geri verilecek tutar üzerinden, aynı dönemde 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanacak faizin ödeneceği hükmü yer almaktadır.
İthalatta uygulanacak gözetim ve korunma önlemleri, Türk Mevzuatında, 29/01/1995 tarih ve 22186 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, 26/01/1995 tarih ve 4067 sayılı Kanun'la onaylanması uygun bulunan ve 25/02/1995 tarih ve 22213 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 03/02/1995 tarih ve 1995/6525 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla onaylanan Dünya Ticaret Örgütü Kuruluş Anlaşmasının ekinde yer alan ve bu anlaşmanın ayrılmaz parçasını teşkil eden Korunma Tedbirleri Anlaşması ile yerini almıştır.
Öte yandan; yürürlükten kaldırılan 1615 sayılı Gümrük Kanunu'nun 87. maddesi ile ilgili olarak, Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun 02/07/1966 gün ve E:1965/13; K:1966/6 sayılı kararında, aykırı içtihatlar, tahsil olunan gümrük vergilerinin anılan madde uyarınca geri verilebilmesinin, yanlışlıkla veya fuzulen tahsil olunduklarının açıkça anlaşılması koşuluyla olanaklı bulunduğu yolunda birleştirilmiştir. Bu bakımdan; 4458 sayılı Kanunun benzer hükümler taşıyan 211. maddesinin uygulanmasında da, iadesi istenen gümrük vergilerinin kanunen ödenmelerinin veya tahakkuk ettirilmelerinin gerekmediğinin, açıkça; yani, herhangi bir inceleme, araştırma ve yoruma gerek olmaksızın anlaşılabilir olması koşulu aranmalıdır.
	HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanan bölge idare mahkemesi kararının, dava konusu işlemin gözetim kıymet uygulamasına tabi olan eşyalara isabet eden kısmının iptali ile  07/08/2019 ve 06/11/2019 tarihli beyannameler dışındaki beyannameler muhteviyatı eşya nedeniyle anılan kıymet nedeniyle fazladan ödenen vergilerin tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle; 07/08/2019 ve 06/11/2019 tarihli beyannameler muhteviyatı gözetime tabi olan eşyaya ilişkin fazladan ödenen vergilerin tahsil tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte iadesine ilişkin hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, sözü geçen hüküm fıkrasının bozulmasını sağlayacak durumda görülmemiştir.
Temyize konu kararın 07/08/2019 ve 06/11/2019 tarihli beyannameler muhteviyatı gözetime tabi eşyaya ilişkin yasal faiz oranını aşan faiz istemine isabet eden kısmına gelince;

Temyize konu kararın 07/08/2019 ve 06/11/2019 tarihli beyannameler muhteviyatı gözetime tabi eşyaya ilişkin yasal faiz oranını aşan faiz istemine isabet eden kısmına gelince;
            4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 216. maddesinin 07/11/2019 tarih ve 30941 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 24/10/2019 tarih ve 7190 sayılı Kanun'un 8. maddesiyle değişik 1. fıkrasında, gümrük vergileri ile bunların ödenmelerine bağlı olarak tahsil edilmiş gecikme faizinin veya gecikme zammının geri verilmesinde, geri vermeye konu fazla tahsilatın yükümlüden kaynaklanması durumunda geri verme başvurusunun yapıldığı tarihten, diğer durumlarda ise tahsilat tarihinden geri verme kararının tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süre için geri verilecek tutar üzerinden, aynı dönemde 6183 sayılı Kanuna göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanacak faizin ödeneceği hükmü yer almaktadır. 
		Dosyanın incelenmesinden, yurt dışı giderin artırılması suretiyle gözetim kıymeti üzerinden beyan edilen serbest dolaşıma giriş beyannamelerinin 07/08/2019 ve 06/11/2019 tarihinde tescil edildiği, vergilerin geri verilmesinde 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faiziyle iade edilmesine ilişkin yasal değişikliğin ise 07/11/2019 tarihinde yürürlüğe girdiği anlaşılmaktadır. Buna göre, fazladan ödemeye konu serbest dolaşıma giriş beyannamesinin 07/11/2019 tarihinden önce tescil edilmiş olması karşısında, söz konusu beyanname nedeniyle fazladan ödenen tutarın, tahsil tarihi itibarıyla, 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'da öngörülen yasal faiz oranında hesaplanacak faiziyle iade edilmesi gerekmekte olup, anılan tarihte yürürlükte olmayan hükme dayanılarak tecil faiziyle iadesine ilişkin hüküm fıkrasının yasal faiz oranını aşan kısmında hukuka uygunluk görülmemiştir. 
Temyiz isteminin, gözetim kıymet uygulamasına tabi olmayan eşyalara isabet eden kısmına gelince;
Ticaret Bakanlığınca, yerli üreticilerin talebi üzerine veya re'sen, belli bir malın ithalatının, o malın yerli üreticileri ve ülke ekonomisi üzerinde olumsuz sonuçlar yaratıp yaratmadığının tespit edilmesi amacıyla incelemeye başlanılarak, inceleme sonucunda gözetim uygulaması öngörülebilmektedir. Bu suretle, Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan İthalatta Gözetim ve Korunma Uygulanmasına İlişkin Tebliğler ile gözetim önlemi uygulanmasına karar verilen eşya için ''birim kıymet'' belirlenerek, eşyanın bu kıymetin altında ithal edilmek istenilmesi halinde, ''gözetim belgesi'' ibrazı zorunluluğu getirilmiş; bazı dönemlerde de Gümrükler Genel Müdürlüğü'nce belirli bir eşyaya yönelik olarak çıkarılan ve ilgili gümrük müdürlüklerine bildirilen  genel yazılarla, gözetim kıymet uygulamasına benzer nitelikte ''referans kıymet'' uygulaması getirilmiştir.

İthal edilen eşyanın gümrük kıymeti, eşyanın satış bedeli olduğundan, gümrük vergilerinin hesaplanmasında satış bedelinin esas alınması; satış bedelinin esas alınması için gerekli koşulların mevcut olmadığının tespit edilmesi halinde de sırasıyla diğer yöntemlere başvurulması gerekmektedir. Öte yandan; davalı İdarece belirlenen gözetim kıymeti, eşyanın 4458 sayılı Kanun hükümlerine göre belirlenmiş gerçek kıymeti olmadığından, gümrük kıymetinin tespitinde esas alınamayacağı, Dairemizin öteden beri istikrarlı biçimde uygulanagelen içtihadıdır.
Uygulamada, gümrük müdürlüklerince, anılan Tebliğlerle, önceden belirli eşyalara özgü ve nesnel olarak belirlenen gözetim kıymeti dışında da, çeşitli veriler (GÜVAS, Bakanlık Karar Destek Sistemi/Kıymet Veri Bankası, distribütör fiyatları, vb..) esas alınarak ek tahakkuk ve ceza işlemleri tesis edilirken; yine mükelleflerce, yapılan ithalatlarda, sonradan ek tahakkuk ve ceza işlemine maruz kalmamak amacıyla, bahsi geçen veriler esas alınarak eşyaya ilişkin fatura kıymeti üzerinde bir kıymetle ihtirazi kayıtla beyanda bulunularak tahakkukun ihtirazi kayda konu kısmına karşı veya 4458 sayılı Kanun'un 211. maddesi kapsamında iade başvurusuna konu edilmek suretiyle tesis edilen işlemlere karşı davalar açılmaktadır.
Olayda, geri verme başvurularının reddine dair kararlara vaki itirazın reddine ilişkin işlemin bahse konu beyannameler muhteviyatı bir kısım eşyalar için gözetim kıymet uygulaması bulunmadığı halde, davacı tarafından yurt dışı gider olarak ek kıymet beyanında bulunulduğunun belirtildiği, dolayısıyla münhasıran bahsedilen eşyalara özgü şekilde genel, nesnel olarak belirlenen gözetim kıymetin altında ithaline izin verilmeme durumunun söz konusu olmadığının anlaşılması karşısında, davacının beyanının gerçeği yansıtıp yansıtmadığı hususunun tespitinin inceleme ve araştırma gerektirmesi ve yanlışlıkla veya fuzulen tahsil olunduğunun açıkça anlaşılamaması nedeniyle geri verme isteminin Kanun'un anılan maddesinde öngörülen koşulları taşımadığı sonucuna ulaşıldığından dava konusu işlemin gözetim kıymet uygulamasına tabi olmayan eşyalara isabet eden kısmında hukuka aykırılık bulunmaması nedeniyle, temyize konu kararın, anılan eşyalara isabet eden kısmı yönünden bozulması icap etmiştir.
KARAR SONUCU:
            Açıklanan nedenlerle;
1.   Temyiz isteminin kısmen reddine, kısmen de kabulüne, 
2. ...  Bölge İdare Mahkemesi ...  Vergi Dava Dairesinin...  tarih ve E:... , K:...  sayılı kararının, dava konusu işlemin gözetim kıymetine tabi olan eşyalara isabet eden iptale ilişkin hüküm fıkrası ile 07/11/2019 tarihinden sonra tescil edilen beyannameler nedeniyle tecil faiziyle iadesine ilişkin kısmının ONANMASINA,
3.  Kararın, 07/11/2019 tarihinden önce tescilli beyannameler muhteviyatı gözetime tabi eşyaya ilişkin faiz istemine dair hüküm fıkrasının yasal faiz oranını aşan kısmı ile dava konusu işlemin gözetim kıymet uygulamasına tabi olmayan eşyalara isabet eden kısmına dair hüküm fıkrasının ise BOZULMASINA,